Wikipedia
afwiki
https://af.wikipedia.org/wiki/Tuisblad
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
Media
Spesiaal
Bespreking
Gebruiker
Gebruikerbespreking
Wikipedia
Wikipediabespreking
Lêer
Lêerbespreking
MediaWiki
MediaWikibespreking
Sjabloon
Sjabloonbespreking
Hulp
Hulpbespreking
Kategorie
Kategoriebespreking
Portaal
Portaalbespreking
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Johannesburg
0
148
2896680
2885920
2026-04-23T11:38:30Z
~2026-24954-87
206651
minor change
2896680
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Suid-Afrikaanse dorp
| naam = Johannesburg
| ander_naam = eGoli {{xh}}<br />iGoli {{zu}}
| inheemse_naam =
| nedersetting_tipe = Stad
| beeld_stadsilhoeët = Montage Johannesburg.jpg
| beeld_alt =
| beeldbyskrif =
| beeld_vlag = Flag of Johannesburg.svg
| beeld_seël =
| beeld_skild = Coat of Arms of Johannesburg.svg
| bynaam = Jo'burg, Jozi, Joni<br />"Goudstad"; ''Egoli'' ("Plek van Goud"); ''Gauteng'' ("Plek van Goud"); ''Maboneng'' ("Stad van Lig")
| slagspreuk = ''Unity in development''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.crwflags.com/fotw/flags/za-gt-jb.html |title=Johannesburg (South Africa) |publisher=Crwflags.com |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200322140205/https://crwflags.com/fotw/flags/za-gt-jb.html |archive-date=22 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> (''[[Engels]] vir: "Eenheid in ontwikkeling"'')
| beeld_kaart =
| duimdrukkeretiketposisie= regs
| kaart_onderskrif =
| latd = 26 |latm = 12 |lats = 16
| longd = 28 |longm = 2 |longs = 44
| provinsie = Gauteng
| distrik =
| munisipaliteit = Stad Johannesburg
| hoofplek =
| stigtingsdatum = [[1886]],<ref>{{en}} {{cite web |title=Chronological order of town establishment in South Africa based on Floyd (1960:20-26) |url=http://upetd.up.ac.za/thesis/available/etd-07212011-123414/unrestricted/05back.pdf |pages=xlv-lii |archive-url=https://web.archive.org/web/20190713023732/http://upetd.up.ac.za/thesis/available/etd-07212011-123414/unrestricted/05back.pdf |archive-date=13 Julie 2019 |url-status=live |df=dmy-all |accessdate=14 Julie 2012 }}</ref> stadstatus in 1928
| regeringvoetnotas =
| regeringstipe = <!-- Wyknommer -->
| leier_party = [[African National Congress|ANC]]
| leiertitel = [[Burgemeester]]
| leiernaam = [[Dada Morero]]
| leiertitel1 =
| leiernaam1 =
| leiertitel2 =
| leiernaam2 =
| oppervlakvoetnotas =
| oppervlak_totaal_km2 = 334,81
| oppervlak_metro_km2 = 1644.96
| hoogte_m = 1753
| hoogte_maks_m =
| hoogte_min_m =
| bevolkingvoetnotas =
| bevolking_skat =
| bev_skat_op =
| bevolking_totaal = 957441
| bevolking_soos_op = 2011
| bevolking_metro = 4434827
| bevolkingsdigtheid_metro_km2 = 2700
| bevolking_metro_voetnotas =
| bevolking_demonym =
| bevolkingnota =
<!-- demografie (deel 1) -->
| demografie1_voetnotas =
| persent_swart = 64,2%
| persent_kleurling = 13,9%
| persent_asiër = 6,7%
| persent_wit = 13,9%
| persent_ander = 1,3%
<!-- demografie (deel 2) -->
| demografie2_voetnotas =
| demografie2_titel1 = [[Engels]]
| demografie2_info1 = 31,1%
| demografie2_titel2 = [[Zoeloe]]
| demografie2_info2 = 19,6%
| demografie2_titel3 = [[Afrikaans]]
| demografie2_info3 = 12,1%
| demografie2_titel4 = [[Xhosa]]
| demografie2_info4 = 5,2%
| demografie2_titel5 = Ander
| demografie2_info5 = 31,9%
| poskode = 2001
| poskode2 = 2000
| skakelkode = 011
| sensuskode = 798015
| webwerf = [https://joburg.org.za/ Johannesburg-munisipaliteit]
}}
'''Johannesburg''' ([[Xhosa]]: ''eGoli'', [[Zoeloe]]: ''iGoli'', letterlik: "Plek van [[Goud]]") is die vernaamste sake- en bevolkingsentrum van [[Suid-Afrika]] met 'n oppervlakte van 1 645 vierkante kilometer en 'n bevolking van 4 434 827 in die metropolitaanse gebied volgens die sensus van 2011. Die huidige [[Stad Johannesburg Metropolitaanse Munisipaliteit]] is 'n polisentriese [[metropool]] wat sowat vyfhonderd [[voorstad|voorstede en dorpsgebiede]] insluit – naas die vroeëre stadsgebied ook voorheen onafhanklike munisipaliteite soos [[Midrand]], [[Sandton]] en [[Randburg]]. [[Soweto]] is tans die grootste voorstad en ook die mees uitgestrekte historiese swart woonbuurt.
[[Lêer:A Johannesburg Summers Day.jpg|duimnael|links|'n Donderstorm bars op 'n warm somerdag uit oor die Goudstad. Ses miljoen bome maak van Johannesburg buite die middestad 'n groen metropool]]
[[Lêer:Johannesburg's inner city.jpg|duimnael|links|Die middestad van Johannesburg, soos gesien vanaf die Carlton-sentrum. As gevolg van die "Wit vlug", die verskuiwing van "blanke" besighede na die noordelike voorstede, het die Goudstad se sakekern reeds vanaf die 1980's 'n ingrypende transformasie ondergaan]]
[[Lêer:Nelson Mandela Square at night-001.jpg|duimnael|links|Die luukse woonsteltoring ''Michelangelo'' in die noordelike voorstad Sandton]]
Johannesburg is nie een van Suid-Afrika se drie hoofstede nie (net [[Pretoria]], [[Kaapstad]] en [[Bloemfontein]] het besondere status as respektiewelik die regeringshoofstad, parlementsetel en geregtelike hoofstad), maar dit vervul nogtans 'n belangrike administratiewe en geregtelike funksie as die [[hoofstad]] van die [[Gauteng]]provinsie en setel van die [[Konstitusionele Hof van Suid-Afrika]].
Johannesburg is ook die sentrum van 'n verstedelikte gebied met meer as 8 miljoen inwoners wat van Pretoria in die noorde tot by [[Vereeniging]] in die suide strek. Die stad is die derde grootste in [[Afrika]] na [[Kaïro]] en [[Lagos]], en die enigste in Afrika wat as 'n wêreldstad of ''global city'' beskou word,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thesouthafrican.com/johannesburg-as-a-world-city/ |title=Johannesburg as a World City |publisher=The South African |date=8 Januarie 2014 |accessdate=26 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151225024126/http://www.thesouthafrican.com/johannesburg-as-a-world-city/ |archive-date=25 Desember 2015 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> 'n ekonomiese masjienkamer wat die hele [[Suider-Afrika]] met die wêreldekonomie verbind – onder meer danksy die plaaslike hoofkantore van mynboureuse en die [[JSE|Johannesburgse Effektebeurs]] (JEB of JSE) wat op wêreldvlak mededingend is.<ref>{{de}} [http://www.bpb.de/themen/V7RE2T,1,0,Gro%DFst%E4dte_Afrikas_Kairo_Lagos_und_Johannesburg.html#art1 ''Bundeszentrale für politische Bildung – Dossier Afrika: Großstädte Afrikas – Kairo, Lagos und Johannesburg'']</ref> Met [[SABMiller]] en [[Anglo American-korporasie|Anglo-American]] het daarnaas twee multinasionale ondernemings hul oorsprong in die Goudstad.
Johannesburg is net een van ongetelde delwerstede wat êrens op aarde op 'n spesifieke oomblik in die geskiedenis byna oornag ontstaan het. Maar terwyl die meeste van hulle ná 'n relatief kort tydperk as verlate spookdorpe geëindig het sodra hul goudvoorrade uitgeput was, is Johannesburg as Suid-Afrika se laat-[[Victoriaanse tydperk|Victoriaanse]] kits- en wonderstad op 'n oorspronklik byna verlate en windverwaaide plato van die Transvaalse Hoëveld tydens die grootste goudstormloop ooit gestig om te bly en 'n meteoriese ekonomiese opgang te beleef nadat Europa se leidende bankhuise die diepvlakmynontwikkeling van die Randse goudmyne begin finansier het.
Ander dinge was en is tydelik. So het Johannesburg, wat sy boukuns betref, nooit na die verlede teruggekyk nie. As een van die snelgroeiendste metropole ter wêreld het Johannesburg dus ook nie geskroom om weg te doen met sy historiese erfenis nie. Historiese geboue moes plek maak vir nuwe [[wolkekrabber]]s, terwyl die implementering van die beleid van aparte ontwikkeling vir etniese groepe die sloping van hele woonbuurte soos [[Sophiatown]] beteken het.
Vandag is Johannesburg 'n smeltkroes van tale en kulture wat steeds nuwe aankomelinge van dwarsoor Afrika lok. Die stad, wat nege persent van die vasteland van Afrika se bruto geografiese produk oplewer, verseker vir sy inwoners 'n lewenstandaard bo die gemiddelde van Afrika. Sy stadsuitleg met funksionele buurte soos 'n sentrale en noordelike sakedistrik en honderde residensiële voorstede, wat 'n groot verskeidenheid sosio-ekonomiese omgewings en ontwikkelingsvlakke verteenwoordig, sy moderne boukuns en 'n netwerk van snelweë toon baie ooreenkomste met dié van Amerikaanse metropole.<ref>{{en}} Williams, Lizzie: ''Johannesburg – the Bradt City Guide''. Chalfont St Peter: Bradt Travel Guides 2007, bl. VII</ref>
Net soos in [[New York Stad]], een van Johannesburg se tweelingstede, het 'n wye kloof tussen arm en ryk en ander sosiale vraagstukke ook neerslag gevind in hoë misdaadsyfers. Johannesburg is saam met ander Derdewêreldmetropole soos [[Rio de Janeiro]] as een van die gevaarlikste stede ter wêreld gereken.<ref>{{de}} Godwin, Peter: ''Stadt der Hoffnung – Stadt der Angst''. In: ''National Geographic Deutschland'', April 2004, bl. 134</ref> Volgens 'n 2018-studie deur Mercer oor die lewenskwaliteit in 231 stede regoor die wêreld het Johannesburg die 95ste plek verwerf, die derde beste in Suid-Afrika net na [[Durban]] en [[Kaapstad]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://mobilityexchange.mercer.com/Portals/0/Content/Rankings/rankings/qol2018l852963/index.html |title=Quality of Living Ranking |publisher=Mercer.com |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200227075749/https://mobilityexchange.mercer.com/Portals/0/Content/Rankings/rankings/qol2018l852963/index.html |archive-date=27 Februarie 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
== Etimologie ==
[[Lêer:Rissik Street Post Office.jpg|duimnael|Die historiese Johannesburgse Poskantoor in Rissikstraat, 1897]]
Die oorsprong van Johannesburg se naam is tot vandag toe omstrede. 'n Aantal mense met die naam "Johannes" was tydens die vroeë geskiedenis van die stad betrokke. Van hulle was die hoofklerk verbonde by die kantoor van die landmeter-generaal Hendrik Dercksen, Christiaan Johannes Joubert, 'n lid van die [[Volksraad]] en die republiek se mynbouhoof. 'n Ander was Stephanus Johannes Paulus Kruger (bekend as [[Paul Kruger]]), president van die [[Zuid-Afrikaansche Republiek]] (ZAR) tussen 1883 en 1900. Johannes Meyer, eerste regeringsamptenaar in die omgewing, is 'n ander moontlike naamgewer.
Presiese optekeninge vir die naamkeuse het verlore gegaan. Johannes Rissik en Johannes Joubert was lede van 'n afvaardiging wat na [[Engeland]] gestuur is om om mynregte vir die gebied te verkry. Ná Joubert is 'n park in die stad en ná Rissik is een van die hoofstrate genoem waar die histories belangrike maar nou vervalle Rissikstraat Poskantoor geleë is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.theheritageportal.co.za/thread/rissik-street-post-office-johannesburg |title=Rissik Street Post Office Johannesburg – The Heritage Portal |website=www.theheritageportal.co.za |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191018195115/http://www.theheritageportal.co.za/thread/rissik-street-post-office-johannesburg |archive-date=18 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://joburg.org.za/index.php?option=com_content&view=article&id=295:rissik-street-post-office&catid=38:heritage&Itemid=51 |title=Archived copy |accessdate=16 Mei 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130105053157/http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content |archive-date= 5 Januarie 2013 |url-status=dead |df=dmy-all }}</ref> Die [[Johannesburgse Stadsaal|Stadsaal]] is ook in Rissikstraat geleë.
== Geografie en klimaat ==
=== Geografie ===
[[Lêer:Map of Gauteng with Johannesburg highlighted (2016).svg|duimnael|links|Johannesburg se ligging in Gauteng]]
[[Lêer:20131112 - Johannesburg Lightning.ogv|duimnael|'n Interval-opname van 'n donderstorm oor die Goudstad]]
[[Lêer:Johannesburg Sunrise, City of Gold.jpg|duimnael|Sonop in die Goudstad]]
[[Lêer:Joburg.iss.400pix.jpg|duimnael|links|Johannesburg soos gesien van die [[Internasionale Ruimtestasie]] (ISS)]]
[[Lêer:Johannesburg.jpg|duimnael|Die binnestad van Johannesburg soos vanaf die [[Carlton-sentrum]] gesien]]
[[Lêer:Sandton.jpg|duimnael|Sandton se stadshorison]]
Johannesburg lê in die oostelike deel van die Hoëveldplato, die sentrale plato van Suid-Afrika wat deur uitgestrekte glasvlaktes gekenmerk word, en teen die suidelike uitlopers van die [[Witwatersrand]], 'n lae rotsige bergreeks wat deur die provinsie Gauteng loop en die waterskeiding tussen die [[Atlantiese Oseaan|Atlantiese]] en die [[Indiese Oseaan]] vorm.
Johannesburg strek van [[Orange Farm]] in die suide tot by Midrand in die noorde en grens aan twee ander metropolitaanse gebiede – Pretoria (Tshwane) in die noorde en Ekurhuleni in die ooste. Met 'n oppervlakte van 1 645 km² het Johannesburg se metrogebied uitgebrei nes dié van ander groot westerse metropole soos [[Sydney]], [[Londen]], New York Stad en [[Los Angeles]].
Johannesburg is op 'n gemiddelde hoogte van 1 753 meter bo [[seevlak]] geleë – met die laagste punt op 1 740 en die hoogste punt op 1 810 meter. Dit is naas [[Meksikostad]] en [[Phoenix, Arizona|Phoenix]] in [[Arizona]] ([[Verenigde State]]) een van min metropole wat nóg aan die see nóg teen 'n rivier of ander water lê. Kunsmatige bebossing – meer as tien miljoen bome is in die grasveldlandskap van Johannesburg geplant – maak van Suid-Afrika se ekonomiese spilpunt een van die groenste metropole op aarde.<ref>{{en}} [http://www.johannesburg-airport.com/about-johannesburg.html About Johannesburg.] Besoek op 6 Januarie 2019</ref>
=== Klimaat ===
Johannesburg het 'n subtropiese hooglandklimaat met 'n gemiddelde maksimumtemperatuur van 26 °C in Januarie en 16 °C in Junie. Die stad beleef 'n gemiddeld van agt sonskynure per dag dwarsdeur die jaar. Wintertemperature kan tot vriespunt daal, alhoewel daar gewoonlik byna geen sneeuval is nie – die stad lê in 'n somerreënstreek waar die meeste neerslae in die somermaande val, dikwels op laat namiddae tydens hewige elektriese storms. Die gemiddelde jaarlikse reënval is 713 millimeter, met 'n groot jaarlikse variasie. So ervaar die gebied ook droogteperiodes met langdurige gebrek aan neerslae.
Sneeuvlokkies het wél in die winters van 1981 en 2006 geval. Verder terug in die verlede het swaar sneeuneerslae, wat met 'n sterk en koue suidewind gepaard gegaan het, op 10 en 11 September 1936 op die Transvaalse Hoëveld voorgekom. Op 11 September van dié jaar het dit die hele dag in Johannesburg gesneeu.<ref name="storm">{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1992/05/29/11/5.html Dit het met 'n stormwind begin.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160331180810/http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1992/05/29/11/5.html |date=31 Maart 2016}} [[Beeld]], 29 Mei 1992</ref> Die Goudstad is daarnaas, net soos ander plekke op die hoëveld, verskeie kere deur [[tornado]]'s getref – soos ook in Oktober 1905, Oktober 1929 en Januarie 1951.<ref name="storm" />
Die Transvaalse Hoëveld is egter ook sonder tornado's 'n gunstelingplek vir stormjagters – met gereelde [[donderstorm]]s in die somermaande en indrukwekkende weerligstrale wat die nagtelike hemel oor Johannesburg verskeur. Donderstorms gaan gepaard met kort, maar hewige reënbuie, sterk winde en rollende donker wolke.<ref>{{en}} [http://www.southafrica.net/za/en/articles/entry/article-southafrica.net-highveld-thunderstorms Hoëveldse donderstorms.] Besoek op 16 Maart 2016</ref>
Lugbesoedeling bly 'n knelpunt, veral gedurende die wintermaande wanneer die weswaartse vloei van lugmassas vanuit die Indiese Oseaan deur termiese inversies belemmer word. Naas motoruitlaatgasse dra die gebruik van [[steenkool]] vir kookdoeleindes en verhitting tot die hoë lugbesoedelingsvlakke by wat veral in swart woonbuurte meetbaar is.
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Johannesburg
|bron = [[Wêreldorganisasie vir weerkunde]]<ref name="WMO-JHB">{{en}} {{cite web |url=http://worldweather.wmo.int/035/c00139.htm |title=World Weather Information Service – Johannesburg |publisher=World Meteorological Organization |accessdate=8 April 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180427095537/http://worldweather.wmo.int/035/c00139.htm |archive-date=27 April 2018 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref> [[National Oceanic and Atmospheric Administration|NOAA]]<ref name="NOAA-JHB">{{en}} {{cite web | url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68368.TXT | title = Johannesburg/Jan Smuts Climate Normals 1961–1990 | publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]] | accessdate = 8 April 2014}}</ref>
| jan_gem=20.1 | jan_gem_ns=125
| feb_gem=19.6 | feb_gem_ns=90
| mrt_gem=18.5 | mrt_gem_ns=91
| apr_gem=15.7 | apr_gem_ns=54
| mei_gem=13.0 | mei_gem_ns=13
| jun_gem=10.0 | jun_gem_ns=9
| jul_gem=10.4 | jul_gem_ns=4
| aug_gem=12.8 | aug_gem_ns=6
| sep_gem=16.0 | sep_gem_ns=27
| okt_gem=17.5 | okt_gem_ns=72
| nov_gem=18.4 | nov_gem_ns=117
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=105
| jaar_gem=16.0 | jaar_gem_ns=713
| jan_gem_min=14.7 | jan_gem_max=25.6
| feb_gem_min=14.1 | feb_gem_max=25.1
| mrt_gem_min=13.1 | mrt_gem_max=24.0
| apr_gem_min=10.3 | apr_gem_max=21.1
| mei_gem_min=7.2 | mei_gem_max=18.9
| jun_gem_min=4.1 | jun_gem_max=16.0
| jul_gem_min=4.1 | jul_gem_max=16.7
| aug_gem_min=6.2 | aug_gem_max=19.4
| sep_gem_min=9.3 | sep_gem_max=22.8
| okt_gem_min=11.2 | okt_gem_max=23.8
| nov_gem_min=12.7 | nov_gem_max=24.2
| dec_gem_min=13.9 | dec_gem_max=25.2
| jaar_gem_min=10.0 | jaar_gem_max=21.9
| jan_a_min=7.2 | jan_a_max=35.4
| feb_a_min=6.0 | feb_a_max=33.5
| mrt_a_min=2.1 | mrt_a_max=31.9
| apr_a_min=0.5 | apr_a_max=29.3
| mei_a_min=-2.5 | mei_a_max=26.4
| jun_a_min=-8.2 | jun_a_max=23.1
| jul_a_min=-5.1 | jul_a_max=24.4
| aug_a_min=-5.0 | aug_a_max=26.2
| sep_a_min=-3.3 | sep_a_max=30.0
| okt_a_min=0.2 | okt_a_max=32.2
| nov_a_min=1.5 | nov_a_max=32.9
| dec_a_min=3.5 | dec_a_max=32.4
| jaar_a_min=-8.2 | jaar_a_max=35.4
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 15.9
| rdfeb = 11.2
| rdmrt = 11.9
| rdapr = 8.6
| rdmei = 2.9
| rdjun = 2.0
| rdjul = 1.0
| rdaug = 2.1
| rdsep = 3.7
| rdokt = 9.8
| rdnov = 15.2
| rddec = 14.9
| lvjan = 69
| lvfeb = 70
| lvmrt = 68
| lvapr = 65
| lvmei = 56
| lvjun = 53
| lvjul = 49
| lvaug = 46
| lvsep = 47
| lvokt = 56
| lvnov = 65
| lvdec = 66
}}
== Visies op Johannesburg ==
; Die stad as ruimtelike verwesenliking van afsonderlike ontwikkeling
[[Lêer:Joburg top.jpg|duimnael|links|Die geskiedenis van Johannesburg verskil merkbaar van die tradisioneel-historiese model van Europese stadsontwikkeling – dit het oorspronklik nóg by die kruispunt van belangrike handelsroetes nóg by 'n groot rivier of aan 'n seekus ontstaan nie]]
[[Lêer:Night in Joburg.jpg|duimnael|Wetenskaplike studies oor Johannesburg verskil van mekaar – moet slegs die beleid van rasseskeiding en groepsgebiede daarop geprojekteer word, of was die Goudstad van begin af Suid-Afrika se enjinkamer van nuwe tegnologieë en leefstyle, die brug tot die Noorde?]]
[[Lêer:Manners Mansions Jeppe and Joubert str029 - Copy.jpg|duimnael|Die Art Deco-wolkekrabber ''Manners Mansions'' op die hoek van Jeppe en Joubertstraat (voltooi in 1939) getuig van Johannesburg se gesofistikeerde stedelike leefstyl van die 1930's, met Amerikaanse invloede wat in die "Manhattan van die Veld" nie beperk gebly het tot die boustyl nie]]
[[Lêer:Hillbrow Johannesburg 01.jpg|duimnael|links|'n Straattoneel in [[Hillbrow]]. Dié stadsbuurt, vroeër die mees digbevolkte in die Britse Gemenebes, was 'n kosmopolitaanse laboratorium vir 'n nuwe Suid-Afrika]]
Die meeste wetenskaplike studies oor die Goudstad het Johannesburg beperk hulle tot die ruimtelike verwesenliking van ongelyke ekonomiese verhoudinge en stadsbeplanning binne die raamwerk van die beleid van afsonderlike ontwikkeling. So is die skrywers van die meeste monografieë oor Johannesburg ná [[apartheid]] behep met die groei, val en heropbou van 'n etnies gesegregeerde stad.<ref name="elusive">{{en}} Nuttal, Sarah en [[Achille Mbembe|Mbembe, Achille]] (reds.): ''Johannesburg – The Elusive Metropolis''. Durham and London: Duke University Press 2008, bl. 10; 14–15; 19</ref> Hulle dokumenteer en periodiseer die geskiedenis en ontwikkeling van munisipale administrasie, verstedelikingspatrone en stedelike groei vanaf die koloniale tydperk tot hede, verduidelik die oorspronge en konsolidasie van etnies verdeelde woonbuurte of "groepsgebiede" en beskryf hoe die owerheid rasgebaseerde bevoorregting onder voorwendsel van openbare gesondheid asook wetgewing aangaande stadsbeplanning en behuising vir een groep beding en ander daarvan uitgesluit het.
; Stad van klassestryd
Sommige ondersoeke neem die stad se ontstaansperiode, die laaste kwart van die 19de eeu en die tydperk van ongebreidelde laissez-faire-kapitalisme, as vertrekpunt en skets 'n oënskynlik eenvormige beeld van 'n stad waar mynbou die akkumulasie van ongekende hoeveelhede kapitaal vir 'n klein groepie entrepreneurs moontlik maak, terwyl 'n kosmopolitiese werkersklas met sy klassestyd in opstand teen dié [[bourgeoisie]] kom – 'n gunstelingonderwerp in sekere strominge van moderne Suid-Afrikaanse geskiedskrywing wat vasgevang is in denkbeelde van ekonomiese ongelykhede en uitbuiting. Studies oor Johannesburg se voorstede laat die kollig op nuwe swart middelklas-elites val wie se aspirasies en waardes van persoonlike prestasie, status, gesinslewe, ruimte, veiligheid en sport bes moontlik binne die infrastruktuur van 'n omheinde voorstad vervul en uitgeleef kan word, al handhaaf hulle nog bande met die tradisionele lewe in swart woonbuurte.<ref name="elusive" />
; 'n Stad as enjinkamer vir 'n hele land
'n Ander, meer omvattende visie oor Johannesburg is dié van 'n enjinkamer – nie net van die nasionale ekonomie nie, maar van mense met uiteenlopende etniese, kulturele, godsdienstige, opvoedkundige en geografiese agtergronde wat versigtig met mekaar in aanraking kom; van nuwe leefstyle en tegnologieë. As 'n Europese stad in Afrika of [[Amerika]] in Afrika, soos dit al genoem is, kan Johannesburg nie gereduseer word tot een van die hooftonele van rasseskeiding nie. Die geskiedkundige gebeurtenisse en prosesse moet ook teen die agtergrond van 'n globale vloei van mense, idees en goedere ondersoek word.
; Stad met 'n eie metropolitaanse leefstyl
Sommige navorsers wys daarop dat Johannesburg van begin af sy eie metropolitaanse leefstyl geskep het. 'n Splinternuwe verbruikerswêreld en nuwe boutegnieke het skielik op 'n voorheen verlate plato gestalte gekry. Johannesburgers het al vroeg begin eksperimenteer met die nuutste tegnologiese ontwikkelinge van die [[Noordelike Halfrond]] – voorafvervaardigde boustukke en ander elemente is vir winkelfasades gebruik, winkelarkades is van prismatiese glasdakke voorsien, straatbeligting is deur middel van gaslampe voorsien, daarna is elektriese beligting ingevoer, net soos telefoondrade geïnstalleer is om finansiële instellings met mekaar te verbind, perdetrems wat hul bestemmings in die voorstede op borde aangedui het, en vanaf 1892 treine wat die binneland in die internasionale netwerk van hawens en seeroetes ingeskakel het.
In die Goudstad se georganiseerde uitleg het handelsplekke en kommersiële strate sentraal gestaan, terwyl die stadsbeeld oorheers is deur banke en ander finansiële instellings, kantoorgeboue, klubs, en die hoofkwartiere van mynbouondernemings. Johannesburgers het noue bande gehandhaaf met metropole in die noorde – die nuutste [[mode]]s uit Londen, [[Parys]] en New York was te koop in plaaslike winkels, net soos die nuutste Amerikaanse motors, juweliersware, [[Fin de siècle]]-versierings, tekstiele en muurpapiere uit Londen se [[West End, Londen|West End]], die nuutste produklyne van Manchester-katoen en ander goedere wat op die wêreldmark beskikbaar was.<ref name="elusive" />
== Geskiedenis ==
=== Vroeë geskiedenis ===
[[Lêer:Stamp battery used for gold mining in South Africa.jpg|duimnael|'n 19de eeuse stampbattery waarmee erts vergruis is om goud te ontgin]]
Mense het al vir die afgelope honderd eeue in die gebied gewoon waar Johannesburg sou ontstaan. Opgrawings wat op die Melvillekoppies onderneem is, het 'n [[yster]]smeltkroes opgelewer. Houtskool, wat daarin gevind is, is omtrent 900 jaar oud. Die skalierots wat ook op die koppie voorkom, bevat baie yster. Argeoloë het ook 'n nedersetting uit die middel-steentydperk (miskien 40 000 jaar gelede) gevind. Daar is ook klipwerktuie wat omtrent 100 000 jaar oud kan wees.<ref>{{en}} [http://www.mk.org.za/mkhist1.htm ''Webtuiste van die Melvillekoppies-natuurreservaat'']</ref> Die argeoloog en ystertydperkspesialis Revil Mason, destyds direkteur van die argeologiese navorsingspan en navorsingsprofessor verbonde aan die [[Universiteit van die Witwatersrand]] se Departement Argeologie, het soortgelyke strukture by Klipriviersberg en Waterval (Corriemoor/Northcliff) gevind.
Die plaas [[Braamfontein (plaas)|Braamfontein]] sou 'n belangrike deel van Johannesburg word. Die plaas is in 1858 aan Gerrit Bezuidenhout toegeken, wat dit onmiddellik aan sy broer, F.J. Bezuidenhout, oorgedra het. Dit was omtrent 1 500 morg (3 500 [[hektaar]]) groot en is in 1862 in drie verdeel. Die suidelike deel is aan die oorspronklike eienaar, Gerrit Bezuidenhout, oorgedra. In 1886 was J.J. Lindeque die eienaar van die suidelike deel wat aan [[Randjeslaagte]] gegrens het. Die oostelike deel is aan F.J. van Dyk verkoop. Ná 'n paar tussengangers het Dirk Geldenhuys in 1886 die eienaar geword. Die westelike gedeelte is aan C.W. Bezuidenhout oorgedra. In 1887 is hierdie deel aan Frans en [[Lourens Geldenhuys|Louw Geldenhuys]] verkoop vir £4 500.<ref>{{en}} [http://www.mk.org.za/ ''Webtuiste van die Melvillekoppies-natuurreservaat'']. Sien ook Alkis Doucakis, The origins of Doornfontein and adjoining farms, Historia 42(2), November 1997.</ref> Frederick Jacobus Bezuidenhout het in 1865 die eienaar van [[Doornfontein (plaas)|Doornfontein]] geword. Dit was steeds syne in 1886. [[Turffontein (plaas)|Turffontein]] is in 1859 aan Abraham Smit toegeken. Die plaas is ook onderverdeel en in 1886 was Paul Andries Ras die eienaar van die grootste gedeelte daarvan. [[Langlaagte]] het 'n lang geskiedenis van onderverdeling, verskillende eienaars en geskille oor eienaarskap.<ref name="stals">{{af}} Stals, E.L.P. (redakteur), ''Afrikaners in die Goudstad.'' H.A.U.M., Pretoria. 1978</ref>{{Rp|p.5}}
Sedert die 1850's het prospekteerders na goud en ander minerale in die Transvaal gesoek. Die eerste goudrif is in 1871 in die [[groensteengordel]] oos van [[Potgietersrus]] gevind. Die eerste goudmyn is dan ook daar gevestig. In 1874 is die eerste stoomaangedrewe stampmeul daar in werking gestel. Teen daardie tyd het die aandag egter na [[Sabie]] en [[Pelgrimsrus]] verskuif.<ref name="Viljoen & Reimold">{{en}} Viljoen, MJ & Reimold, WU: ''An introduction to South Africa's geological and mining history.'' Mintek. 1999.</ref>{{Rp|p.134}} Alec (Kruiwa) Patterson het in 1873 spoelgoud in die Pelgrimsloop gevind. Dit het op die Transvaal se eerste groot stormloop van delwers uitgeloop. Elf jaar later het meeste van die delwers na [[Barberton]] vertrek, waar goud ook ontdek is.<ref name="Viljoen & Reimold" />{{Rp|p.108}} Op die Witwatersrand was prospekteerders nogal doenig op die Wesrand. Die eerste myn was naby die huidige [[Magaliesberg]]. Daar was nog een op Kromdraai, wes van Zwartkop. Die enigste suksesvolle myn was Fred en Harry Struben se Confidence Reef, wat nog in die [[Kloofendal-natuurreservaat]] te siene is.<ref name="Viljoen & Reimold" />{{Rp|p.30}}
=== Stigting ===
[[Lêer:Union Corporation Building JHF 010.jpg|duimnael|links|Die hoofkwartier van ''Union Corporation'' in Marshallsdorp. Dié mynbou-onderneming is in 1893 deur Adolf Goerz, 'n mynbou-ingenieur van Duitse afkoms wat hom in 1888 in Suid-Afrika gevestig het, gestig. ''Union Corporation'' het in 1980 met ''General Mining'' en ''Finance Corporation'' saamgesmelt om die nuwe onderneming ''Gencor'' te vorm wat op sy beurt in 1998 met ''Gold Fields'' saamgesmelt het]]
[[Lêer:Johannesburg dagsoom.jpg|duimnael|Dagsoom en oorspronklike plase in 1886]]
[[Lêer:Langlaagte.jpg|duimnael|Langlaagte in 1886]]
[[Lêer:Transvaal Gold Fields.png|duimnael|Die Transvaalse goudvelde. Kaart van 1896]]
[[Lêer:Poskaart van die Johannesburgse hospitaal van 1889.jpg|duimnael|links|Die Johannesburgse hospitaal van 1889, ontwerp deur [[Arthur Reid]] en [[Robert McCowat]]]]
[[Lêer:Johannesburg, South Africa (1896).jpg|duimnael|Jeppestown in 1896]]
[[Lêer:JOBURG (1893) Group of mining workers and overseer.jpg|duimnael|links|Swart mynwerkers met hul opsiener. Johannesburg 1893]]
[[Lêer:TRANSVAL (1893) Picknicing at the waterfall.jpg|duimnael|Piekniek by die waterval in 1893]]
[[Lêer:SA1899 pg119 Hohenheim.jpg|duimnael|''[[Hohenheim, Parktown|Hohenheim]]'' was die eerste [[Country house|herehuis]] in Parktown]]
[[Lêer:9 2 228 0003-The View-Johannesburg-s.jpg|duimnael|links|''The View'', woning van Sir Thomas Cullinan, tans hoofkwartier en museum van die ''Transvaal Scottish Regiment'']]
Johannesburg het sy ontstaan te danke aan die ontdekking van goud. Die messelaar [[George Harrison]] word beskou as die persoon wat die [[dagsoom]] van die hoofrif in Februarie 1886 op die plaas Langlaagte ontdek het toe hy besig was om stene as boumateriaal vir weduwee Oosthuizen se nuwe skuur op te grawe. Harrison, 'n boorling van [[Engeland]] wat reeds ervaring as delwer op Australiese goudvelde opgedoen het, het onmiddellik besef dat die ontdekking van 'n gouddraende rif weens die lae goudinhoud minder opspraakwekkend was as dié van alluviale goud en slegs tussen een en twee onse goud uit elke ton gemaalde erts ontgin sou kon word. Daar was dus geen goudkorrels wat maklik opgetel kon word nie.
Die Witwatersrandse goudrif, waar goud van laegraadse erts ontgin kan word, strek in 'n wye boog sowat 65 km oos van Johannesburg vir sowat 140 km in weswaartse rigting van waar dit 'n suidwestelike draai na die [[Vrystaat]] maak. Suid-Afrika se goud lê aan die strande van 'n prehistoriese see – die Witwatersrandse Geologiese Kom waar die edelmetaal later deur vulkaniese veranderings diep ondergronds begrawe is.<ref>{{af}} Coen Groenewald: ''Bakens van die goue halssnoer''. In: ''Suid-Afrikaanse Panorama'', volume 30, nommer 2, Februarie 1985, bl. 10</ref> Die gouddraende riwwe, wat sowat 2 000 miljoen jaar gelede gevorm is, varieer in dikte, van 'n tiende van 'n duim tot 100 voet, met 'n gemiddeld van slegs een voet. Behalwe vir enkele dagsome is hulle geleidelik met duisende voet se harde gesteentes bedek. Dit verg geologiese speurwerk om dié riwwe op te spoor – en groot hoeveelhede kapitaal asook ingenieursvernuf om die goud te ontgin.<ref>{{en}} [http://info.goldavenue.com/Info_site/in_arts/in_civ/in_rush_safrica.html South African Gold Rush, 1885.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110421002356/http://info.goldavenue.com/Info_site/in_arts/in_civ/in_rush_safrica.html |date=21 April 2011}} Besoek op 29 Maart 2016</ref>
Op 12 Mei 1886 het hy en [[George Walker]] 'n prospekteerkontrak met die eienaar van die plaas, G.C. Oosthuizen, aangegaan. Kort daarna is die hoofrif ook op Turffontein en Doornfontein gevind. Die proklamasie wat Langlaagte, Turffontein, Doornfontein, Randjeslaagte en ander aanliggende plase as openbare delwerye verklaar het, is op 20 September 1886 uitgereik.<ref name="Viljoen & Reimold" />{{Rp|p.33}} Die eerste tent is reeds op 9 Julie 1886 deur J Paxton de Roi opgeslaan.<ref>{{af}} [[Dawid van Lill]]: ''Van Lill se Suid-Afrikaanse Trivia''. Kaapstad: Zebra Press 2004, bl. 21</ref>
'n Magdom mense het op die gebied toegesak. Dit was nie net delwers van heinde en ver nie. Handelaars, spekulante, avonturiers, vakmanne, arbeiders en hoere het in hul spore gevolg. Een van die eerste aankomelinge was kolonel Ignatius Ferreira. Hy het sy osse uitgespan op die noordelike grens van Turffontein. Ander het by hom aangesluit. Met verdrag is die plek Ferreira se kamp genoem. Later is dit opgemeet en Ferreirasdorp genoem.<ref name="stals" />{{Rp|p.44}} 'n Groep Hollandssprekende [[Afrikaners]] het al die pad van [[Paarl]] in die Kaap gekom. Hulle het kamp opgeslaan op die plaas Langlaagte. Die gebied is opgemeet en [[Paarlshoop]] genoem. Toe 'n versoek in Oktober 1886 aan die regering gerig word om dit as 'n dorp te verklaar, het die staatsekretaris geantwoord dat hulle niks uit te waai het nie met standplase wat op privaat grond uitgemeet is.<ref name="stals" />{{Rp|p.44}}
Op 8 November 1886 is 'n delwerskomitee verkies om die mynkommissaris behulpsaam te wees.<ref name="shorten">{{af}} John R Shorten, ''Die verhaal van Johannesburg'', Voortrekkerpers, Johannesburg. 1970</ref>{{Rp|p.94}}
Randjeslaagte was 'n driehoekvormige stukkie [[uitvalgrond]] (grond wat tussen plase oorgebly het nadat hulle opgemeet is) wat aan die staat behoort het. Dit kan vandag nog uitgeken word as die gebied tussen die strate Commissioner, Claim/Mooi en Diagonal/Clarendon Place. Die landmeter-generaal het opdrag gegee dat die landmeter [[Jos de Villiers|J.E. de Villiers]] hierdie plaas as 'n dorpsgebied uitmeet. Aanvanklik sou daar 600 standplase wees en hulle moes 50 voet by 50 voet meet. Die eerste veiling het op 8 Desember 1886 plaasgevind.<ref name="stals" />{{Rp|p.17}}
Toe die veiling van standplase aangekondig word, het dit geblyk dat die standplase nie te koop was nie. Mense sou slegs geregtig wees om die standplaas te huur vir 'n tydperk van tot 99 jaar en 'n gebou op te rig. Dit is ook bekendgemaak dat "koelies" slegs in die "arabierreservaat", waarin daar 79 standplase was, kon huur.<ref name="shorten" />{{Rp|pp.83–92}} Die gebruik van hierdie terme behoef verduideliking. Asiërs dryf al eeue lank handel langs die ooskus van Afrika. Sommige van die groot handelaars was Goedjaratisprekende Moslems. Sommige van hierdie handelaars het familielede na die kusdorpe van Afrika gestuur om hul handel te bevorder. Plaaslike inwoners het na al hierdie handelaars as Arabiere verwys. Met verloop van tyd het hierdie handelaars ook na die binneland uitgebrei. Die mans is uitgeken aan die tulbande wat hulle gedra het.<ref name="cripps">{{en}} Cripps, Elizabeth Ann: ''Provisioning Johannesburg 1886–1906.'' M.A.-verhandeling, Unisa. 2012.</ref>{{Rp|pp.92–93}} Die term koelie is aanvanklik gebruik om na 'n ongeskoolde arbeider te verwys. Hindoe-mans van Indië is in 1860 gewerf om as arbeiders op Natal se suikerplase te werk. Sommiges het agtergebly nadat hul kontrakte verstryk het. In Johannesburg was hulle hoofsaaklik marskramers en kelners.<ref name="cripps" />{{Rp|p.94}}
Teen 1887 het inwoners begin aandring op 'n dorpsraad of darem 'n gesondheidkomitee. In November daardie jaar het die president 'n "Gezondheids Comité" geproklameer. Die gebied is omskryf as die plek Johannesburg, met inbegrip van die erwe bekend as Marshalldorp (nou [[Marshalltown]]) en dit wat Ferreira se kamp (nou [[Ferreirasdorp]]) genoem word.<ref name="shorten" />{{Rp|p.156}} Die komitee se gesag het vir drie myl vanaf die markplein gestrek.<ref name="cripps" />{{Rp|p.9}} Die mynkommissaris en die distriksgeneesheer was ex officio lede van die komitee. Aanvanklik is die gebied in vyf wyke opgedeel. Vir elke wyk kon een verteenwoordiger deur die manlike meerderjarige inwoners gekies word. In 1890 is dit in ses wyke opgedeel en elke wyk het twee verteenwoordigers verkies.<ref name="stals" />{{Rp|p.114}}
[[Julius Jeppe]] en sy vennoot, ene Ford, het [[Jeppestown]] en [[Fordsburg]] laat opmeet. Fordsburg is in Mei 1887 opgeveil. Die aanbiedinge was maar laag want die grond was moerasagtig en dit was naby een van die myne.<ref name="stals" />{{Rp|p.45}} Arbeiders het daar gaan woon. Fabrieke, kroeë en "Kafir-eatinghouses" het soos paddastoele verrys.<ref name="stals" />{{Rp|p.54}} In Oktober 1887 het die regering die suidoostelike deel van [[Braamfontein (plaas)|Braamfontein]] gekoop. Die plan was om uit die stroom wat daarlangs gevloei het water aan die inwoners van Johannesburg te verskaf. Maar daar was ook groot neerslae kleigrond wat geskik was vir die maak van bakstene. Die regering het toe besluit om eerder steenmakerslisensies teen 5 sjieling per maand uit te reik. Lisensiehouers het sommer gereken dat hulle ook geregtig was om hul eie krot daar op te rig. Die gebied het baie werklose Hollandssprekende Afrikaners gelok, die ontstaan van die Brickfields of Burgersdorp.<ref name="stals" />{{Rp|p.51}} Die krotbuurt het die bynaam veldskoendorp gekry.<ref name="stals" />{{Rp|p.52}}
Die gesondheidskomitee het die eerste bevolkingsopname in 1890 gemaak. Dit het getoon dat 26 303 mense in die dorp gewoon het. Name van dorpsgebiede wat opduik is Booysens, Fordsburg, Langlaagte, Koelielokasie, [[Braamfontein]], [[Auckland Park]]<!-- Volgens die ''AWS'' word Suid-Afrikaanse plekname waarvan die eerste deel Engels en die tweede –park is, los geskryf. As die eerste deel Afrikaans is, is dit vas, byvoorbeeld Auckland Park en Kempton Park, maar Monumentpark en Vanderbijlpark. -->, Marshallsdorp, Ferreirasdorp, Johannesburg, Veldtschoendorp, Prospect en Jeppesdorp. 'n Soortgelyke opname wat in 1892 gedoen is, het aangetoon dat meer as 41 000 mense in Johannesburg gewoon het.<ref name="cripps" />{{Rp|p.173}} Die dorp het so gegroei dat die gesondheidskomitee teen 1896 sy eie direkteur van sensus kon aanstel. Daar is besluit om op 15 Julie 1896 sensus te neem van die bevolking van die goudstad. Daar is bevind dat die bevolking 102 078 was. Daar was 50 907 Europeane (oftewel wit mense), 952 Maleiers, 4 807 Asiate en 42 533 "naturelle". Amper 29 000 van laasgenoemde het in kampongs op die myne gewoon. Slegs 2 036 van hulle was in die Transvaal gebore. Daar was 2 489 Moslems en 1 822 Hindoes. 24 500 Europeane was in Afrika gebore.<ref name="cripps" />{{Rp|pp. 174–5}}
Gedurende 1893 het die regering begin met die opmeet van 'n lokasie vir Maleiers op hul grond noordwes van Veldskoendorp. Nie minder as 1 285 persele is uitgemeet. Intussen het die ZAR-burgers in veldskoendorp hul lot by die regering bekla. Die regering besluit toe om meer as 400 van die persele aan verarmde Afrikaners toe te ken. Die woongebied sou Vrededorp heet.<ref name="stals" />{{Rp|p.52}}<ref name="shorten" />{{Rp|p.177}} 160 standplase is ook op die steengroewe uitgemeet en aan burgers toegeken. Hierdie dorpsgebied is Burgersdorp genoem. Die regering het net verlang dat die burgers 2/6 per maand vir standplaaslisensies betaal.<ref name="stals" />{{Rp|p.53}} Van die lokasie vir Maleiers het niks gekom nie. Die gebied is later vir die Brixtonbegraafplaas gebruik.
Aan die noordekant van die stad het die skatryk mense van die stad begin om hul huise in die nuwe voorstad, Parktown, te bou. Die eerste een was Sir Lionel Philips, wat sy [[Country house|herehuis]] "Hohenheim" in 1894 laat bou het. Ongelukkig was die huis in die pad toe die nuwe akademiese hospitaal in 1972 in Parktown gebou is en dit moes platgeslaan word. "Sunny Side Park" was ontwerp deur Frank Emley en dit was die woning van Hennen Jennings. "''The View''" is voltooi in 1897 en het aan Sir Thomas Cullinan behoort.<ref>{{en}} Cammack, Diana: The Rand at War, James Curry, Londen, 1990, bl. 9.</ref>
Dit was eers in 1897 wat 'n stadsraad vir Johannesburg goedgekeur is ingevolge Wet 9 van 1897. Die gebied is in 12 wyke opgedeel. Die raad sou uit 24 verkose lede bestaan en helfte van hulle moes burgers wees.<ref name="shorten" />{{Rp|p206}} Twee jaar later het die oorlog uitgebreek en vreemdelinge, insluitend swart mense, het gevlug.<ref>{{en}} Brink, Elsabé: ''1899, The Long March Home'', Kwela Books, Kaapstad. 1999.</ref>
=== Die Suid-Afrikaanse Oorlog (1899–1902) ===
[[Lêer:Rissik Street PO.jpg|duimnael|links|Die Rissikstraatposkantoor in Johannesburg dateer uit 1897 en word sedert 2016 opgeknap]]
[[Lêer:SA1899 pg194 A troop of Australian Contingent raised for Protection of Johannesburg.jpg|duimnael|'n Australiese kontingent wat tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]] vir die beskerming van Johannesburg ontplooi is]]
Ondanks onderhandelinge tussen enkele mynbesitters en die ZAR-regering in Pretoria vir 'n vreedsame skikking en die voortsetting van mynbedrywighede in Johannesburg, het die begin van die gewapende konflik tussen die Boererepubliek en die [[Britse Ryk]] in Oktober 1899 tot die sluiting van myne en die ontruiming van die Goudstad gelei.<ref>{{en}} [http://www.sahistory.org.za/article/south-african-war South African History Online] Besoek op 30 Julie 2017</ref>
Drie verskillende migrasiestrome het uit die Goudstad beweeg wat sy latere ontwikkeling en bevolkingsamestelling ingrypend sou raak. Uitlanders het hulle in die Kaapkolonie en in Natal hervestig, veral in Kaapstad en Durban, en nie almal het ná die einde van die oorlog na Johannesburg teruggekeer nie. Afrikanermans het by die Boerekommandos aangesluit, terwyl swart mynwerkers, wat deur die oorlog werkloos gelaat is, na hul landelike woonplekke elders in die land getrek het.<ref>{{en}} [http://www.sahistory.org.za/south-african-war South African History Online: The South African War.] Besoek op 17 April 2016</ref>
Behalwe vir die tydelike verlies aan inkomste, waaraan sowel die mynbedryf asook mynwerkers gely het, het die oorlog min uitwerking op Johannesburg gehad. Afgesien van die Castle-brouery se voorrade aan ligte [[aal]]bier, wat blykbaar deur dorstige ZAR-burgers geplunder is, het die toepassing van aandklokreëlings deur die opeenvolgende Republikeinse en Britse militêre administrasies verseker dat verlate woonhuise en winkels nie geplunder is nie, selfs gedurende die kortstondige chaos wat ontstaan het toe Britse magte Johannesburg op 31 Mei 1900 ingeneem het.
Militêre gevegte tussen Boerekommandos en Britse troepe het sowat 21 kilometer suid van die stad plaasgevind en geëindig met die terugtog van meeste republikeinse magte na Pretoria. Die inname van die strategies belangrike spoorweg-kruising in Elandsfontein oos van Johannesburg het die Britse militêre oorwinning verseker. Boeremagte het tydens hul terugtog nog 'n poging aangewend om mynskagte met dinamiet op te blaas, maar dié plan is deur plaaslike burgers onder leiding van ZAR-amptenare in die wiele gery. Die laaste republikeinse magte, wat Johannesburg ontruim het voordat die stad op 31 Mei 1900 aan Britse troepe oorhandig is, was die Duitse Vrywilligerkorps.
=== Koloniale tydperk ===
[[Lêer:00000-Rand Club-Johannesburg-s.jpg|duimnael|links|Die ''Rand Club'' in Lovedaystraat, 'n elegante klub en kroeg wat in 1887 deur die Britse imperialis en mynboumagnaat Cecil John Rhodes gestig is, was die uithangplek vir die Goudstad se magtigste entrepreneurs. Die huidige [[Edwardiaanse tydperk|Edwardiaanse]] gebou is die laaste van drie wat die klublede binne enkele dekades vir hulself laat bou het, hierdie keer in 'n Neobarokstyl]]
[[Lêer:JHB MARS Rand Club cnr Loveday, commissioner, fox str , stno 1173 004009.jpg|duimnael|Die ''Rand Club'' se interieur spreek van eertydse weelde]]
Die [[Tweede Vryheidsoorlog]] het in Oktober 1899 uitgebreek. Sewe maande later was [[Frederick Sleigh Roberts|Lord Roberts]] in Johannesburg. Onder sy aanvoering is 'n "''Imperial Government Municipality''" vir Johannesburg ingestel. [[Alfred Milner|Lord Milner]] is in Mei 1901 as administrateur van die Transvaal aangestel. Hy het die Johannesburg Munisipale Proklamasie (Nr. 16 van 1901) uitgevaardig ingevolge waarvan twaalf genomineerde lede van die stadsraad Johannesburg moes bestuur. In Desember 1903 is die raad deur 30 verkose lede vervang.<ref name="shorten" />{{Rp|p.228}} Proklamasie 13 van 1902 het die grense van Johannesburg tot 79 vierkante myl uitgebrei.<ref name="shorten" />{{Rp|p.230}}
Johannesburg was aanvanklik eerder 'n groot delwerskamp wat uit tente en ossewaens bestaan het. Vervolgens het dit tot 'n groot myndorp en uiteindelik tot 'n werkersklasstad gegroei. Die groeiende mynbedryf het 'n magtige stroom immigrante op die stad laat toesak, waaronder mynwerkers uit [[Cornwall]] en [[Australië]]; mynbouingenieurs en ander spesialiste uit [[Skotland]] en die Verenigde State; maar ook [[Franse]], [[Italianers]], [[Grieke]] en [[Jode]] uit [[Pole]] en [[Rusland]] wat weens armoede, werkloosheid en diskriminasie na Suid-Afrika geëmigreer het.
'n Minderheid Afrikaanssprekendes het 'n heenkome in Johannesburg se bou- en vervoerbedryf gevind; swart mynwerkers uit [[Mosambiek]], Transvaal en die Kaap is as ongeskooldes deur die mynboubedryf in diens geneem, terwyl swart mense uit Natal as huisbediendes en klerewassers aangestel is. Drie jaar ná sy stigting het die bevolking op 40 000 gestaan, en in 1904 op meer as 80 000. Kort voor lank het Johannesburg Kimberley verbygesteek om die ekonomiese spilpunt van Suid-Afrika en 'n trekpleister vir Britse beleggings te word. Dit het binne vyf dekades tot 'n stad met meer as een miljoen inwoners gegroei en noue bande met internasionale finansiële sentrums soos die ''[[City of London]]'' gehandhaaf.
Moderne vervoergeriewe was 'n voorvereiste om die Goudstad by die Britse en die wêreldekonomie in te skakel. Die eerste spoorwegverbindings het Johannesburg in die 1890's bereik. Goud en ander uitvoergoedere kon binne sowat drie weke na enige bestemming wêreldwyd vervoer word. Maar die stad se vooruitgang op dié gebied is deur die destydse parlement van die [[Zuid-Afrikaansche Republiek]] (ZAR), die Volksraad, en president Kruger ernstig in die wiele gery. Kruger het enige vorm van meganiese vervoermiddels as 'n bedreiging vir die Afrikaners se monopolie op vervoer beskou – en vervoer kon in die destydse ZAR net ossewaens beteken. Om desondanks die Volksraad se toestemming vir die bou van die eerste spoorlyn te verkry wat vanaf 1891 goedere en passasiers tussen Johannesburg en Boksburg vervoer het, is daarna amptelik as Randtrem verwys.
In 1892 is die hoofroete na die Kaap voltooi wat Johannesburg via Kimberley met Kaapstad verbind het. Weereens het ZAR-amptenare, onder wie se beheer spoorvervoer op Transvaalse gebied geval het, die vervoer van goedere uit die "Engelse" gebiede van Suid-Afrika probeer belemmer deur hoë tariewe daarop te hef. As 'n teenmaatreël is goedere naby die [[Vaalrivier]] van treine op ossewaens oorgelaai en só na die Goudstad vervoer.
Kruger se vergeldende reaksie hierop was om die driwwe, wat gebruik is om oor die Vaalrivier te kom, te laat sluit – in weerwil van 'n bestaande ooreenkoms wat ná die [[Eerste Vryheidsoorlog]] van 1880/81, waardeur die ZAR sy onafhanklikheid herwin het, tussen die Verenigde Koninkryk en die ZAR gesluit is. Gemoedere het hoog geloop, en daar was sprake van dreigende oorlog, maar uiteindelik is die driwwe heropen.
In 1897 het Johannesburg se myne 27 persent van alle goud opgelewer wat wêreldwyd ontgin is. Die ongekende groei van die Goudstad was aan die sakevernuf van mynboumagnate soos [[Cecil John Rhodes]] en die sogenaamde [[Randhere]] te danke, maar ewe goed aan die beskikbaarheid van goedkoop mannekrag. In 1889 het Rhodes saam met ander magnate die Kamer van Mynwese tot stand gebring wat dekades lank indiensneming, loontariewe en werksomstandighede in plaaslike myne bepaal het. In 1893 is regulasies opgestel waarvolgens nie-blankes beperk sou bly tot ongeskoolde werk – een van die hoekstene van die latere [[apartheid|beleid van rasseskeiding]]. Alhoewel die stad se eie myne lank reeds gesluit is, omrede die gouderts uitgeput is en nuwe afsettings elders gevind is, staan Johannesburg steeds in Zoeloe bekend as ''iGoli'' (plek van goud).
=== Delwers, ondeug, misdaad ===
[[Lêer:CH-NB Photoglob-Wehrli EAD-WEHR-32116-B.tiff|duimnael|links|Goudmyne naby Johannesburg in Julie 1911. Dié foto is deur Eduard Spelterini tydens 'n ballonvaart geneem]]
[[Lêer:CH-NB Photoglob-Wehrli EAD-WEHR-32110-B.tiff|duimnael|Lugbeeld van Johannesburg se stadsentrum in 1911. Dié foto is deur Eduard Spelterini tydens 'n ballonvaart geneem]]
Sauerstraat markeer die ingang tot Johannesburg se eerste rooiligdistrik wat as Frenchfontein bekend gestaan het.<ref>{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2012/03/14/B1/5/lfjoburgfirsts.html ''Beeld, 14 Maart 2012: Goudstad se 1stes ten toon gestel. Besoek op 21 April 2016'']</ref><ref>{{en}} [http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=2381&Itemid=58 ''joburg.co.za: Frenchfontein and swinging Joburg. Besoek op 21 April 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131111052817/http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=2381&Itemid=58 |date=11 November 2013}}</ref> Die 19de eeuse middestad van Johannesburg was 'n digbevolkte kwartier waar die destyds oorwegend manlike bevolking dikwels in losieshuise gehuisves is, terwyl gesinne merendeels in sinkhuise gewoon het. Kroeë en eetplekke was volop. Daar was reeds 'n groter aantal indrukwekkende Victoriaanse tweeverdieping-woonhuise met kunsvolle gietysterversierings – en soms twyfelagtige reputasie. Dit was sulke statige geboue wat georganiseerde misdaadbendes as hul hoofkwartiere gekies het. Kriminele van dwarsoor die wêreld het na die Goudstad gekom om hier bordele te bedryf – naas kroeë die hoofvermaakplekke vir ongetroude manlike inwoners. Dikwels was drank en kommersiële seks onder een dak beskikbaar aangesien baie van Johannesburg se byna driehonderd drinkplekke oor agterkamers beskik het om in die behoefte van vroulike geselskap te voorsien. Hier het kroegmeisies die omset van baie kroeë opgestoot. Een van die mees berugte bordele, Green House, was in Sauerstraat geleë.
Volgens sensussyfers van 1896 was daar meer as 32 000 manlike blanke inwoners teenoor slegs 18 500 vroue. Daar is beraam dat tot 'n tiende van alle vroulike inwoners bo die ouderdom van vyftien in die seksbedryf werksaam was. Teen die middel van die 1890's is dié bedryf deur enkele honderd buitelandse kriminele oorheers. Sowel ervare prostitute asook niksvermoedende jong Europese vroue is deur georganiseerde bendes gewerf om in bordele te werk, terwyl baie van hulle as seksslawinne aangehou is. 'n Groot persentasie was van Duitse nasionaliteit, maar die meeste vroue is in Frankryk gewerf om in een van die 133 geregistreerde bordele te werk – vandaar die naam Frenchfontein vir 'n buurt in die westelike middestad tussen Anderson- en Breestraat.
=== Vroeë vervoergeriewe en twee ongelukke ===
[[Lêer:SA1899 pg268 Commissioner Street, Johannesburg.jpg|duimnael|links|Perdetrems in Commissionerstraat, omstreeks 1899]]
[[Lêer:Jhb City Hall.jpg|duimnael|'n Dubbeldektrem by die Johannesburgse stadsaal in die 1950's]]
Die tydperk van openbare vervoer in die Goudstad het in Februarie 1891 begin toe die ''Johannesburg City and Suburban Tramway Company'' 'n netwerk van perdetrems in bedryf gestel het wat deur alle belangrike hoofstrate geloop het. Trems het elke twintig minute in Doornfontein, Jeppetown en Fordsburg vertrek om passasiers na die middestad te neem. Vir elke trem is twee swart werkers in diens geneem om die tremspoor skoon te hou. Die enigste alternatief tot trems was vierwielkoetse.<ref>{{en}} Maryna Fraser (red.): ''Johannesburg Pioneer Journals, 1888–1909''. Cape Town/Kaapstad: Van Riebeeck Society/Van Riebeeck-Vereniging 1985, bl. 50–51</ref>
Johannesburg se eerste motor is op 13 Januarie 1897 deur J.P. Hess, eienaar van die dagblad ''The Transvaal Critic'', by die Wanderers-veld vertoon. Die voertuig, 'n Benz Voiturette, het ook die groot optog van Johannesburgse burgers ter ere van koningin Victoria, wie se diamantjubileum op 23 Junie gevier is, aangevoer. Dit is later deur A.H. "Coffee" Jacobs, 'n koffiehandelaar, gekoop wat dit gebruik het om sy besigheid te adverteer.<ref>{{en}} Fraser (1985), bl. 51</ref>
Gedurende die 1890's is Johannesburgers ook deur 'n trein- en skeepsramp getref. Terwyl die nuus oor die mislukte Jameson-inval vroeg in 1896 bekend gemaak is, is berigte ontvang van 'n ernstige treinongeluk in Glencoe, Natal waarin sowat veertig passasiers, meestal vrouens en kinders wat weens die Jameson-inval uit Johannesburg gevlug het, dood is. In Junie van dieselfde jaar het 250 passasiers, onder wie baie Johannesburgers, verdrink toe hul skip, die ''Drummond Castle'', op pad na Engeland voor die Franse kus vergaan het.<ref>{{en}} Fraser (1985), bl. 52</ref>
=== Europese metropool in Afrika ===
[[Lêer:COLLECTIE TROPENMUSEUM Straatbeeld in Johannesburg TMnr 10004282.jpg|duimnael|links|Straattoneel in Johannesburg in 1970]]
[[Lêer:Johannesburg-c1910.jpg|duimnael|Pritchardstraat omstreeks 1910]]
[[Lêer:9 2 228 0164-The Pines-Johannesburg-s.jpg|duimnael|''The Pines'' in Parktown is 'n voortreflike voorbeeld van Edwardiaanse boukuns in die Goudstad. Die huis is in opdrag van die onderneming ''Fraser & Chalmers'' deur JC Watson ontwerp en in 1906 voltooi as woning vir hul bestuurder WE Park. Dit is op 4 Desember 1982 tot nasionale monument verklaar.<ref>{{en}} [http://www.sahistory.org.za/places/pines-parktown-johannesburg ''South African History Online: The Pines, Parktown, Johannesburg'']. Besoek op 15 Maart 2015</ref>]]
[[Lêer:Travelling Light 02 F.jpg|duimnael|links|Wit kinders in 14de Straat, Pageview, Johannesburg, 1981<br /><small>Uit Paul Weinberg se fotografiese boek ''Traveling Light''</small>]]
Terwyl Johannesburg aan 'n verskeidenheid kulturele, ekonomiese en argitektoniese invloede uit ander dele van die Britse Ryk en elders blootgestel is, het die stad gaandeweg sy eie metropolitaanse karakter en leefstyl begin ontwikkel. Een van die hooftrekke van Johannesburg se stadskarakter was die groot invloed wat handel, mynbou en nywerhede op die argitektuur van die middestad uitgeoefen het. Die hoofkwartiere van banke en mynboumaatskappye, kantoorgeboue en klubs het die stadsbeeld gevorm. Afdelingswinkels het ingevoerde verbruikersgoedere uit [[Europa]] en [[Noord-Amerika]] verkoop, en daar was min nuwe oorsese tegnologiese ontwikkelings en uitvindings wat nie op een of ander manier in die Goudstad getoets is nie – winkels wat met voorafvervaardigde bouelemente opgerig is, gaslampe en later elektriese straatligte, telefoondrade wat die kantoorgeboue van finansiële ondernemings met mekaar verbind het, perdetrems wat passasiers na voorstede vervoer het en vanaf 1892 ook spoorlyne na die kus.<ref name="elusive" /> Die eerste elektriese trems is in 1906 in bedryf gestel.<ref>{{en}} [[Lis Lange|Lange, Lis]]: ''White, Poor and Angry. White Working Class Families in Johannesburg''. Aldershot: Ashgate Publishing 2003, bl. 22</ref>
Die ingewikkelde sosiale strukture en stadsbeplanning is vir die grootste deel van die 20ste eeu deur twee beslissende faktore oorheers: klas en velkleur. Omstreeks 1900 het Johannesburg reeds die tipiese kenmerke van 'n rasgebaseerde stedelike nedersetting in Suid-Afrika getoon. Swart werkers was verplig om passe te dra, is van sypaadjies en openbare ruimtes verban, is net in veewaens deur die Rand-trems vervoer, het geen toegang tot openbare vervoergeriewe gehad nie en was grotendeels beperk tot substandaardbehuising soos enkelgeslag-mynkoshuise en die bediendekamers van wit woonhuise. Hul toegang tot alkoholiese dranke is beperk, hulle moes lang ure fisies hard werk vir lae lone en is hoegenaamd geen politieke regte toegestaan nie. Kenmerkend genoeg is swart Suid-Afrikaners in Johannesburg tot en met 1927 onder dieselfde administrasie ('n munisipale komitee) geplaas as dieretuine.<ref name="elusive" />
Sosiaal-ekonomiese ongelykheid was desondanks geen kwessie van velkleur nie. Ook wit werkersklas- en laer-middelklas-gesinne, onder wie baie Afrikaanssprekende armblankes, is uit hul tradisionele woonbuurte in die middestad verdryf en in westelike voorstede hervestig. Sanitasie en openbare gesondheid is as hoofredes aangevoer wanneer krotbuurte gesloop is. In die vroeë 20ste eeu het Johannesburg reeds uit funksionele sones bestaan waarby 'n hoofroete, wat in wes-oostelike rigting geloop het, die Engels- en Afrikaanssprekende laer middelklas van mekaar geskei het. Mynbousones het as ''cordon sanitaire'' tussen die digbevolkte suidelike voorstede en die uitgestrekte welvarende wit voorstede in die noorde gefungeer. Swart, bruin en Asiatiese bewoners is in etniese woonbuurte gehuisves.
Die nugtere benaming ''South Western Township'', verkort tot die akroniem Soweto, verduidelik dat dié uitgestrekte swart woonbuurt volgens die beleid van rasseskeiding en die beperking van burgerregte tot die bewoners van swart tuislande niks meer kon wees as 'n ''unplace for unpersons'' nie, 'n woekerende stedelike oerwoud waarvan die stedelike funksies tot dié van 'n bron van mannekrag vir die blanke Johannesburg beperk is, soos die Britse skrywer, geskiedkundige en televisie-aanbieder Keith Kyle (1925–2007) dit in 'n artikel in die ''London Review of Books'' beskryf het.<ref>{{en}} [http://www.lrb.co.uk/v02/n08/keith-kyle/apartheid-gains-a-constitution ''Apartheid gains a constitution. London Review of Books, volume 2, nommer 8, 1 Mei 1980, bl. 9–11'']</ref>
Weens die versnelde ekonomiese groei in die eerste helfte van die 1970's was daar, ongeag 'n rekordgetal immigrante (in 1976 het meer as 50 000 gekwalifiseerde wit mense hulle in Suid-Afrika gevestig), 'n groot tekort aan mannekrag wat slegs deur swart werknemers gevul kon word. So is toelatingsvereistes by swart sekondêre skole verlaag om toegang tot beroepsopleiding vir jongmense te vergemaklik. Die getalledruk op oorvol swart hoërskole was al groot toe besluit is om vir die helfte van alle skoolvakke, insluitende wiskunde, geskiedenis en geografie, voortaan Afrikaans as onderrigmedium te gebruik. Dié besluit, wat as 'n verdere bemoeiliking van swart skole se onderrigtaak beskou is (die meeste swart onderwysers was Afrikaans nie magtig nie), het in Junie 1976 tot grootskaalse jeugonluste in Soweto gelei waarin honderde dood is – onder meer omdat die polisie gebruik gemaak het van skerp ammunisie.
'n Ander belangrike aspek van sterk ekonomiese groei in die laat 1960's en 1970's was die stadsregering se veranderende benadering tot openbare ruimtes. Alhoewel ruimtes, wat toeganklik was vir die algemene publiek, uiters skaars was, is groot dele daarvan afgestaan aan eiendomsontwikelaars wat met nuwe bouprojekte in die groot vraag na kantoorruimte voorsien het. In die vroeë 21ste eeu het nog slegs 1,6 persent van die middestad se oppervlakte in die kategorie van openbare ruimtes geval.<ref>Graeme Reid: ''Reframing Johannesburg''. In: Esther Charlesworth (red.): ''City Edge. Case Studies in Contemporary Urbanism''. Oxford/Burlington MA: Architectural Press/Elsevier 2005, bl. 159</ref>
=== Johannesburg in die nuwe Suid-Afrika: Verval en stedelike regenerasie ===
[[Lêer:Johannesburg Park Railway Station 01.jpg|duimnael|links|'n Straattoneel in die middestad]]
[[Lêer:Graffiti Newtown 2011 12.jpg|duimnael|Graffiti-straatkuns in Newtown ter geleentheid van die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010]]]]
[[Lêer:Johannesburg CBD.jpg|duimnael|links|Die Nelson Mandelabrug in Johannesburg se middestad]]
[[Lêer:People's March Anti Xenophobia.jpg|duimnael|'n Protesoptog teen xenofobie in April 2015 in Jeppestraat ("Klein-Ethiopië")]]
Ná die einde van die rasseskeiding in 1990 het die middestad ten opsigte van sy sosiale en ekonomiese samestelling asook sy voorkoms ingrypende veranderings ondergaan. Dit was nie langer 'n periferiese Europese besigheidsdistrik in Afrika nie nadat groot getalle swart Suid-Afrikaners hulle hier gevestig het. Hierdie proses het ongekontroleerd plaasgevind en gepaard gegaan met sosiale verval en armoede, omgewingsagteruitgang, toenemende misdaad en geweld. Die sakewêreld – naas winkels en kantore ook die Johannesburgse Effektebeurs – het homself in die noordelike voorstad Sandton hervestig. Die stadsregering en privaat-ondernemings stel nogtans belang in die hernuwing van die middestad.
Newtown, 'n uitgestrekte stadsdeel in die middestad wat deur spoorweglyne in die noorde, die M2-snelweg in die suide en in die ooste en weste deur respektiewelik West- en Quinnstraat begrens word, staan sentraal in hierdie pogings. Die nuwe [[Nelson Mandelabrug]], wat Newtown met Braamfontein verbind en sowat 3 000 motors per uur kan dra, dien as 'n maklike toegangspoort na die herontwikkelde stadsdeel. Newtown is tans 'n gebied met gemengde gebruik wat danksy sy kulturele lewe 'n besondere karakter het. Hier is die befaamde [[Markteater]] (''Market Theatre'') geleë wat sedert 1974 as 'n skouburg vir nie-rassige toneelkuns bekendheid verwerf het. Die teater, wat in 'n verlate Edwardiaanse markgebou ontstaan het, het tot 'n eersterangse instelling gegroei waar sommige van Suid-Afrika se voorste akteurs en toneelskrywers 'n platform verkry het.
Vandag huisves die kompleks drie teaters en twee kunsgalerye. Op Saterdae word 'n weeklikse vlooimark by die teater gehou. Vlakby die kompleks lok ''Oriental Plaza'' met talle winkels besoekers.
Johannesburg is steeds besig om uit te brei en nuwe aankomelinge te lok, alhoewel ook hierdie proses met onsekerhede en konflikte gepaard gaan. Op 11 Mei 2008 is buitelandse immigrante uit buurlande soos [[Zimbabwe]] en Mosambiek in die swart woonbuurt Alexandra deur 'n woedende skare aangerand. Geweldpleging het in die volgende dae ook na die middestad en ander swart woonbuurte versprei en altesaam meer as vyftig menselewens geëis. Buitelanders word daarvan beskuldig dat hulle Suid-Afrikaners van skaars werkgeleenthede, behuising en voordele ontneem en word daarnaas geblameer vir baie voorvalle van misdaad.<ref>{{de}} ''Der Fischer Weltalmanach 2009''. Frankfurt am Main: Fischer Taschenbuch Verlag 2008, bl. 19</ref> Vroeg in September 2019 het wydverspreide onluste in Johannesburg en ander dele van Gauteng sewe menselewens geëis, onder wie buitelanders.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.news24.com/SouthAfrica/News/two-south-africans-one-zimbabwean-woman-among-5-killed-during-violent-gauteng-unrest-20190904 |title=''news24.com, 4 September 2019: Gauteng violence: Death toll rises after two burned bodies found in Alexandra. Besoek op 4 September 2019'' |accessdate=4 September 2019 |archive-date= 4 September 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190904152912/https://www.news24.com/SouthAfrica/News/two-south-africans-one-zimbabwean-woman-among-5-killed-during-violent-gauteng-unrest-20190904 |url-status=dead }}</ref>
'n Tweede kenmerk van Johannesburg se sosiale ontwikkeling sedert 1994 is die ontstaan van omheinde woonbuurte en kantoorkomplekse. So is 'n groot aantal werksgeleenthede in diensgebaseerde kantoorgeboue in die noordelike voorstede geskep. Opvallend is die toenemende polarisering van inwoners volgens inkomste en beroep, terwyl velkleur as derde faktor 'n steeds minder belangrike rol speel namate 'n nuwe swart middelklas tot stand kom. Na hierdie ekonomiese en demografiese prosesse, wat aan die stad 'n sterk polisentriese karakter gee, verwys navorsers as "sitadelisering" (''citadelization'').<ref name="elusive" />
=== Uitdagings van 'n verdeelde stad ===
[[Lêer:Mani aigua008.jpg|duimnael|links|Johannesburg in 2008: Inwoners betoog teen die privatisering van watervoorsiening]]
[[Lêer:The young ones.jpg|duimnael|Inkomsteprofiele bepaal leefstylpatrone: Goudstadse retrostylaanhangers]]
[[Lêer:City of Johannesburg 2016 Seat Allocation.svg|duimnael|links|Setels in die stadsraad ná die [[Suid-Afrikaanse munisipale verkiesing van 2016|2016-verkiesing]]:
{{columns-list|2|
{{sleutel|#49A10E|[[African National Congress|ANC]] (121)}}
{{sleutel|#1C14FF|[[Demokratiese Alliansie|DA]] (104)}}
{{sleutel|#910C0C|[[Ekonomiese Vryheidsvegters|EFF]] (30)}}
{{sleutel|#FF2929|[[Inkatha-Vryheidsparty|IFP]] (5)}}
{{sleutel|#FFB217|[[African Independent Congress|AIC]] (4)}}
{{sleutel|#949494|Ander (6)}}}}]]
Ná die einde van rasseskeiding is anti-apartheidaktiviste en ou ''comrades'', toe die verantwoordelikheid vir die administrasie van 'n snelgroeiende metropool met baie onopgeloste moeilikhede in hul hande gelê is, aan die onaangename werklikhede van 'n verdeelde stad blootgestel.
Versnellende verstedeliking, ongekontroleerde immigrasie van arm swart mense en grootskaalse emigrasie van gekwalifiseerde wit mense, asook stadige ekonomiese groei het die herstrukturering van Johannesburg verder bemoeilik. Nadat dekades van rasseskeiding met 'n kunsmatige etniese hiërargie die sosiale ongelykhede binne die tradisionele rasgroepe oordek en versluier het, wys sosioloë op die noodsaaklikheid om die ou retoriek van rassestryd te laat vaar en die veranderende strukturele oorsake vir sosiale ongelykhede binne die stadsbevolking te analiseer.<ref name="beall">{{en}} Jo Beall, Owen Crankshaw, Susan Parnell: ''Uniting a Divided City: Governance and Social Exclusion in Johannesburg''. Earthscan Publications. Abingdon, Oxon en New York, NY. 2002, bl. 7 en 8</ref>
Johannesburg het voor dieselfde uitdagings te staan gekom soos ander metropole in die vroeë 21ste eeu. Al moet 'n groot persentasie van die stadsbevolking as arm gekategoriseer word, is daar nogtans 'n sterk middel- en hoërmiddelklas met al die kwalifikasies wat nodig is om in 'n geglobaliseerde ekonomie mee te ding en met die nodige inkomste om hulself by internasionale stedelike verbruiks- en leefstylpatrone aan te pas. Hul aspirasies en verwagtinge word weerspieël in die stadsregering se nogal gewaagde aanspraak op die status van 'n wêreldklasstad op die vasteland van Afrika, maar kontrasteer en bots met die belange van benadeelde stadsbewoners. Plaaslike besigheidselites sal moontlik nie bereid wees om onbeperk by te dra tot die bestryding van armoede nie.<ref name="beall" />
Die ingrypende verandering, wat die Goudstad se ekonomiese basis ondergaan, strek verder as die agteruitgang van tradisionele bedrywe soos mynbou en nywerhede sedert die middel van die 1970's en die daaropvolgende doelgerigte ekonomiese herstrukturering waartydens die beleid van invoervervanging laat vaar is ten gunste van uitvoerbevordering. Tans word die klemtoon gelê op die ontwikkeling van Johannesburg as 'n spilpunt van hoëtegnologie vir markte suid van die Sahara. Die oorgang tot 'n groeigerigte ekonomie en die toepassing van neoliberale hervormings is in Suid-Afrika sonder druk van buite en regstreekse intervensie van die Internasionale Monetêre Fonds en die Wêreldbank bewerkstellig.<ref name="beall" />
'n Ander, nie-doelgerigte en onbeplande aspek van ekonomiese oorgang is die groei van ekonomiese informaliteit. So word die bestuur en integrasie van die informele sektor, waarin 'n groot persentasie van die arm bevolking 'n heenkome moet vind, as 'n nuwe uitdaging vir beleidmakers beskou.<ref name="beall" />
Terwyl die privaat- en openbare sektor nog besig is om hul verhouding nuut te onderhandel, beweeg sake reeds in die rigting van privatisering, waarby dié proses nie beperk bly tot infrastruktuur en diensverskaffing nie, maar raak dit ook ander terreine soos regulasies vir grondontwikkeling, boukodes en maatskaplike dienste. Kwessies soos die impak van privatisering op Johannesburg se arm inwoners, waaronder veranderende werksomstandighede, die bekostigbaarheid van behuising en algemene sosiale geregtigheid, word nuwe uitdagings vir 'n demokratiesverkose administrasie.<ref name="beall" />
=== Maboneng – 'n suksesverhaal ===
[[Lêer:Maboneng.jpg|duimnael|links|Welkom in Maboneng!]]
[[Lêer:The lights of Maboneng.jpg|duimnael|'n Verlate buurt herlewe – naglewe in Maboneng in 2014]]
[[Lêer:Here we Art.jpg|duimnael|Muurskilderye in Maboneng]]
Een van Johannesburg se binnestedelike buurte, Maboneng (die naam beteken "Plek van Lig" in Sotho), het danksy die inisiatief van 'n privaat onderneming 'n merkwaardige hergeboorte beleef.<ref>{{en}} [http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/entrepreneur-profiles/maboneng-precinct-jonathan-liebmann/ Juliet Pitman: ''Maboneng Precinct: Jonathan Liebmann''. In: ''Entrepreneur Magazine'', 27 Maart 2013. Besoek op 24 Mei 2017] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170602101639/http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/entrepreneur-profiles/maboneng-precinct-jonathan-liebmann/ |date=2 Junie 2017}}</ref>
Nog in die vroeë 21ste eeu, toe die buurt merendeels uit leegstaande stoorhuise bestaan het en net soos ander dele van Johannesburg se historiese middestad deur misdaad geteister is (fotograwe van die nuusblad ''The Star'' kon foto's van motorkapings maklik vanuit hul kantoorvensters neem<ref>{{en}} [http://www.bbc.com/news/business-35830583 ''BBC News – Business, 21 Maart 2016: Bringing central Johannesburg back to life. Besoek op 28 Maart 2016'']</ref>), is Maboneng deur die meeste stadsbewoners vermy.
In 2008 het die Suid-Afrikaanse entrepreneur Jonathan Liebmann, wat een jaar tevore die eiendomsontwikkelingsonderneming ''Propertuity'' gestig en homself in die buurt gevestig het, die eerste gebou in Maboneng gekoop. Intussen is 'n veertigtal eiendomme in die buurt herontwikkel. Kuns staan sentraal in Liebmann se wenresep vir die herontwikkeling van Maboneng. So het hy 'n reusemuurskildery – 'n portret van Nelson Mandela wat oor tien verdiepings strek – in opdrag gegee om die buurt ook visueel aantrekliker te maak.
Grense is geleidelik verskuif en nuwe uitdagings aangepak soos die ''Work & Art Building'' en Maboneng se vlagskip-verblyfplek en hotelprojek, ''Hallmark House''. 'n Groot verskeidenheid besighede het hulle in die buurt gevestig, waaronder restaurante en vermaakplekke, winkels en kunsgalerye, en ''The Bioscope'', Suid-Afrika se enigste onafhanklike rolprentteater. Daarnaas het ook nuwe kantoorruimtes en geriewe vir ligte nywerhede ontstaan.<ref>{{en}} [http://www.mabonengprecinct.com/about/ www.mabonengprecinct.com: About Maboneng.] Besoek op 28 Maart 2016</ref>
Kritici voer aan dat Liebmann met sy ontwikkelingsprojekte [[gentrifikasie]] bevorder en huisvesting in Maboneng onbekostigbaar vir plaaslike inwoners maak, maar die entrepreneur wys daarop dat sy projekte van Maboneng 'n gemengde inkomstebuurt gemaak het wat sowel residensieel van aard is asook nuwe besighede lok. Maboneng het intussen sy eie webtuiste en nuusbrief geskep.<ref>{{en}} [http://www.mabonengprecinct.com/about/ ''www.mabonengprecinct.com'']</ref>
=== Die toekoms ===
Dekades ná die einde van stelselmatige rasseskeiding steek Johannesburg se stadstrukture en woonpatrone nog vas in die verlede. Die gebrek aan openbare vervoergeriewe bemoeilik die alledaagse lewe van stadsbewoners wat nie hul eie voertuig kan bekostig nie. So word as deel van die konsep van 'n "transformasie van ruimtes" nuwe sneltrein- en busroetes beplan, terwyl stadsbeplanners langs dié nuwe "korridors van vryheid" ook die stad se behuisingsvraagstuk probeer verlig deur residensiële verdigting toe te pas, dit wil sê die bou van woonstelgeboue in plaas van enkelgesinshuise te bevorder. Daarnaas word hele nuwe stadsbuurte beplan wat volgens ekologiese konsepte ontwikkel word en waar sake- en woongebiede dig bymekaar geleë sal wees.<ref>{{de}} [https://www.gtai.de/GTAI/Navigation/DE/Trade/Maerkte/suche,t=suedafrika-johannesburg-setzt-auf-oepnv-und-raeumliche-verdichtung,did=1242506.html Heiko Stumpf: ''Südafrika: Johannesburg setzt auf ÖPNV und räumliche Verdichtung''. In: ''Germany Trade and Invest (GTAI)'', 18 Mei 2015. Besoek op 3 Junie 2017]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Demografie ==
[[Lêer:Johannesburg 2001 dominant language map.svg|duimnael|Meerderheidstale in Johannesburg
{{columns-list|2|
{{sleutel|#8dd3c7|[[Afrikaans]]}}
{{sleutel|#ffffb3|[[Engels]]}}
{{sleutel|#bebada|[[Suid-Ndebele]]}}
{{sleutel|#fb8072|[[Xhosa]]}}
{{sleutel|#80b1d3|[[Zoeloe]]}}
{{sleutel|#fdb462|[[Noord-Sotho]]}}
{{sleutel|#b3de69|[[Suid-Sotho]]}}
{{sleutel|#fccde5|[[Tswana]]}}
{{sleutel|#ccebc5|[[Venda (taal)|Venda]]}}
{{sleutel|#ffed6f|[[Tsonga]]}}}}
{{sleutel|#d0d0d0|Geen meerderheidstaal}}]]
73% van die stad se bevolking is swart mense, 16% is wit mense, 6% bruin mense en 4% Asiërs. 42% van die inwoners is jonger as 24 jaar, en 6% is ouer as 60 jaar. 37% van die Johannesburgers is werkloos (97% van die werkloses is swart). Vroue maak 43% van die werkende bevolking uit.
34% van Johannesburg se inwoners praat Nguni-tale as hulle huistaal, 26% Sotho-tale, 19% Engels en 8% [[Afrikaans]]. 29% van die volwassenes het matriek, 14% 'n tersiêre opleiding (universiteit of technikon), 15% het 'n basiese skoolopleiding en 7% van die bevolking is ongeletterd.
{| class="wikitable"
! Jaar !! Totaal !! [[Swart mense]] !! [[Wit mense]] !! [[Bruin mense]] !! [[Asiatiese Suid-Afrikaners|Asiërs]] !! Nie gespesifiseer
|-
| '''1996''' || 2 756 000 || 1 932 000 || 528 000 || 172 000 || 98 000 || 26 000
|-
| '''2001'''<ref>{{en}} [https://census2001.adrianfrith.com/place/JHB Die 2001-sensussyfers soos weergegee deur Adrian Frith]. URL besoek op 13 November 2017.</ref> || 3 225 309 || 2 369 769 || 515 184 || 206 245 || 134 111 || —
|-
| '''2011'''<ref>{{en}} [https://census2011.adrianfrith.com/place/798 Die 2011-sensussyfers soos weergegee deur Adrian Frith]. URL besoek op 13 November 2017.</ref> || 4 434 827 || 3 389 278 || 544 530 || 247 276 || 216 198 || 37 545
|-
| '''Verandering''' || +60,9% || +75,4% || +3,1% || +43,8% || +220,6% || +44,4%
|}
=== Voorstede ===
[[Lêer:Johannesburg region map with names.jpg|duimnael|links|Voorstede van Johannesburg]]
[[Lêer:SandtonGP-MaudeStreet.jpg|duimnael|Maudestraat in die voorstad Sandton]]
[[Lêer:The M2 in Johannesburg.jpg|duimnael|Die M2-snelweg in Johannesburg]]
Sedert 1994 het munisipale Johannesburg uitgebrei om as ''Unicity'' elf gebiede in te sluit wat voorheen onafhanklike plaaslike owerhede gehad het, naamlik:
* [[Diepsloot]], [[Kya Sand]]
* [[Ivory Park]], [[Midrand]]
* [[Bryanston]], [[Randburg]], [[Sandton]]
* [[Northcliff]], [[Parktown]], [[Rosebank, Johannesburg|Rosebank]]
* [[Constantiakloof]], [[Northgate, Johannesburg|Northgate]], [[Roodepoort]]
* [[Dobsonville]], [[Doornkop]], [[Protea Glen]], [[Soweto]]
* [[Alexandra]], [[Bruma, Johannesburg|Bruma]], [[Wynberg, Johannesburg|Wynberg]]
* [[Johannesburg-Sentraal|Johannesburg (Sentrale sakegebied)]]
* [[Aeroton]], [[City Deep]], [[Johannesburg-Suid]], [[Southgate, Johannesburg|Southgate]]
* [[Diepkloof]], [[Meadowlands, Johannesburg|Meadowlands]]
* [[Ennerdale]], [[Lenasia]], [[Orange Farm]]
=== Kerk van Sciëntologie ===
Die [[Kerk van Sciëntologie]] het diep wortels in Suid-Afrika. Reeds in 1957 is die eerste kerk in Johannesburg gevestig. In 2003 het die plaaslike Sciëntologiese gemeenskap die eerste geword wat die titel ''Ideal Org'' mag dra. Die Kerk van Sciëntologie se sendingwerk en ander aktiwiteite op die Afrikavasteland word vanuit Johannesburg bestuur. Die [[Kyalami-kasteel]], Suid-Afrikaanse Sciëntoloë se spirituele sentrum, is op 1 Januarie 2019 plegtig ingewy.
=== Islamitiese gemeenskap ===
{{Hoofartikel|Islam in Suid-Afrika}}
Sowat 3% van Johannesburg se bevolking is Moslems. Vandag bly sowat 10 000 [[Kaapse Maleiers]] rondom Johannesburg. [[Fordsburg]] vorm 'n sentrum van Indiese en Pakistani-kultuur. Die [[Nizamiye Masjid]] in [[Midrand]] is in 2012 voltooi en word as een van die grootste [[moskee]]s in die [[Suidelike Halfrond]] beskou.
=== Joodse gemeenskap ===
{{Hoofartikel|Jode in Suid-Afrika}}
[[Lêer:Verskeie sinagoges in Johannesburg.jpg|duimnael|links|'n Poskaart van omstreeks 1900 met afbeeldings van drie van Johannesburg se eerste sinagoges: die [[Park-sinagoge]], [[Presidentstraat-sinagoge]] en [[Doornfontein-sinagoge|Leeue-shul]]]]
[[Lêer:Binnekant van die Presidentstraat-sinagoge, Johannesburg.jpg|duimnael|Die binnekant van die [[Presidentstraat-sinagoge]], in 1889 ingewy as die eerste sinagoge in die Goudstad]]
[[Lêer:Pres Paul Kruger by die inwyding van die Park-sinagoge, Johannesburg, 1892.jpg|duimnael|links|Pres. [[Paul Kruger]] (middel voor) het in 1892 die inwyding van Johannesburg se [[Park-sinagoge]] waargeneem. Hy het die vier erwe geskenk waarop dit gebou is]]
[[Lêer:Wolmaransstraat-sinagoge, Groot Sinagoge, Johannesburg.jpg|duimnael|Die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]] in Wolmaransstraat is van 1912–'14 in 'n Bisantynse styl opgerig. Die argitek was Theophile Schaerer.<ref>{{en}} [http://artefacts.co.za/main/Buildings/bldgframes.php?bldgid=6428 Artefacts.co.za]. URL besoek op 10 November 2017.</ref> Dit staan nou bekend as die ''Revelation Church of God'']]
[[Lêer:Skaalmodel van die Groot Sinagoge, Wolmaransstraat, Johannesburg, in die Suid-Afrikaanse Joodse Museum, Kaapstad.jpg|duimnael|'n Skaalmodel van die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]], Wolmaransstraat, Johannesburg, wat uitgestal word in die Suid-Afrikaanse Joodse Museum in Kaapstad. Die sinagoge is in Augustus 1912 geopen, maar in 1999 aan 'n privaat koper verkoop, waarna die meubels en toebehore verwyder en in 'n nuut geboude sinagoge aangebring is]]
Nege jaar ná die stigting van die Goudstad het die stad reeds 9 000 Joodse inwoners gehad. Sowat 120 jaar later is die stad se Joodse gemeenskap van sowat 50 000 siele amper drie keer groter as die naasgrootste, dié van Kaapstad; trouens, twee uit elke drie Suid-Afrikaanse Jode woon in die Goudstad. Joodse immigrante het uit [[Verenigde Koninkryk|Brittanje]], [[Duitsland]] en [[Oos-Europa]] gekom, veral uit die [[Baltiese lande]] ([[Estland]], [[Letland]] en [[Litaue]]), en [[Rusland]]. Baie het hierheen gekom op soek na rykdom uit die goudveld. Die Witwatersrandse Goudveldse Joodse Vereniging en die Witwatersrandse Ou [[Hebreeus]]e Gemeente is albei in 1887 gestig, ’n jaar ná die stad. Eersgenoemde het twee standplase vir die bou van die eerste [[sinagoge]] in [[Transvaal]] gekoop, wat later sou bekendstaan as die [[Presidentstraat-sinagoge]]. Mendelssohn was die gemeente se eerste president, sowel as die voorsitter by verskeie geleenthede. Hy het op Sondag, 10 Julie 1887, 'n vergadering belê om die moontlikheid van die stigting van 'n Hebreeuse gemeente te bespreek. Die vergaderplek was Barnet Wainstein se kroeg op die hoek van Mark- en Harrisonstraat, oorkant Markplein. Die 88 mense wat dit bygewoon het, was almal mans.
Vier jaar later het pres. [[Paul Kruger]], lidmaat van die [[Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika|Gereformeerde Kerk]], die [[Park-sinagoge]] van die Witwatersrandse Ou Hebreeuse Gemeente ingewy. Nog ’n sinagoge, die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]], is in 1914 geopen. Dit is geskoei op die [[Aya Sophia]] in [[Istanboel]]. Die Mooistraat-sinagoge, gestig deur immigrante uit Litaue, is in die jongste jare tot nasionale gedenkwaardigheid verklaar.
In die laat 19de en vroeë 20ste eeu is baie van Johannesburg se Joodse instellings gestig. Liefdadigheidsorganisasies, soos die Hevra Kadisha (begrafnisgenootskap), ’n Joodse sopkombuis, Joodse ambulanskorps, Bikkur Holim-genootskap en Joodse Damesliefdadigheidsvereniging, is gestig om om te sien na nuwe immigrante en die onvermoënde lede van die gemeenskap. ’n Joodse hospitaal is in 1896 opgerig om Ortodokse Jode te versorg wat aangedring het op kosjerkos en wat gemakliker gevoel het met Joodse dokters en verpleegsters. Die Joodse Hospitaal het eindelik deel van die Johannesburgse Algemene Hospitaal geword en sit vandag nog kosjermaaltye voor.
Sosiale klubs is ook in dié tydperk gestig, soos die Joodse Toneelvereniging en die Joodse Gilde. Johannesburg se eerste Joodse skool het in 1898 geopen en het gedien as voorloper van die Joodse Dagskool-beweging. Met die jare het Joodse onderwys ontwikkel en word nou nog net uiters selde uitgevoer deur die tradisionele cheders (eenvertrekklasse). Joodse opvoeding in Johannesburg is tradisioneel toegespits op die Hebreeuse taal en die bestudering van die [[Torah]]. Alle Joodse onderwys staan onder toesig van die Suid-Afrikaanse Joodse Raad van Afgevaardigdes. Na raming ontvang sowat 60% van Joodse kinders van skoolgaande ouderdom in Johannesburg Joodse onderwys. Na raming het die stad 18 kleuterskole wat dagsorg en vroeë onderwys bied. Die Goudstad het talle Haredi-seunskole en yeshivot, asook ’n Beis Yaakov vir meisies. In die voorstede is agt King David-skole: In [[Linksfield]] is ’n preprimêre (170 leerders in 2017), junior primêre (410), senior primêre (444) en sekondêre skool (763), in Sandton ’n primêre skool (398) en in [[Victory Park]] ’n preprimêre (132), primêre (343) en sekondêre skool (375). Yeshiva College of South Africa is in die middel 1950’s gestig en bestaan uit ’n kleuter- (193), laer- (394) en ’n hoërskool (291). Die kollege se kampus is in die noordoostelike tradisioneel Joodse voorstad [[Glenhazel]].<ref>{{en}} [https://dbs.bh.org.il/place/johannesburg The Museum of the Jewish People] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170612231548/http://dbs.bh.org.il/place/johannesburg |date=12 Junie 2017}}. URL besoek op 13 November 2017.</ref><ref>{{en}} [http://www.isasaschoolfinder.co.za/search.htm?provinceSF=Gauteng&citySF=Johannesburg&suburbSF=&genderSF=&religiousAffiliationSF=Jewish&curriculumSF=&feesLowSF=&feesHighSF= Independent Schools Association of Southern Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200518060310/https://www.isasaschoolfinder.co.za/search.htm?provinceSF=Gauteng&citySF=Johannesburg&suburbSF=&genderSF=&religiousAffiliationSF=Jewish&curriculumSF=&feesLowSF=&feesHighSF= |date=18 Mei 2020}}. URL besoek op 13 November 2017.</ref>
Johannesburg is die tuiste van talle Joodse instellings, soos die Joodse Raad van Afgevaardigdes,<ref>{{en}} [http://sajbd.org/pages/positioning-statement Webtuiste van die SA Raad van Joodse Afgevaardigdes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171110030710/http://sajbd.org/pages/positioning-statement |date=10 November 2017}}. URL besoek op 11 November 2017.</ref> ’n Joodse biblioteek en die Joodse museum, wat interessante artefakte van die Suid-Afrikaanse Joodse gemeenskap bevat.
Tydens die apartheidsera het ’n opwelling in boubedrywighede gelei tot die oprigting van ’n magdom goedkoop geboude woonstelle en arm swart mense wat uit die voorstede na die stad gekom het op soek na werk. Hierdie mense is uitgebuit deur huisbase en het uit frustrasie onwettig in die meer gegoede dele van die stad gaan woon, wat gelei het tot ’n uittog van wit inwoners wat daar gaan woon het in die 1960’s en 1970’s. Dié uittog het die meeste van Johannesburg se middestedelike Joodse bevolking ingesluit, wat gelei het tot die sluiting van baie van die stad se geskiedkundige sinagoges of die verhuising na waar hul gemeentelede hulle verder van die middestad en onmiddellike omgewing gaan vestig het. Die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]] in die middestad het 6 km van sy oorspronklike plek verhuis en in 1994 gesluit. Dit dien nou as ’n [[Kerk (gebou)|kerk]], maar daar is nog oorblyfsels van die Joodse tyd soos die Davidster op die gebou se koepel en ’n boodskap op ’n gebou oorkant die straat wat lui: “Hebrew High School.”
[[Tempel Israel, Johannesburg|Tempel Israel]] (Hervormd) in [[Hillbrow]] en die [[Doornfontein-sinagoge|Leeue-shul]] (Ortodoks) in [[Doornfontein]] word nog weekliks vir gebede geopen, hoewel hul lidmaattal skerp afgeneem het en hulle noustrop trek. Tempel Israel kan nie meer sy eie voltydse rabbi bekostig nie en dis vir die meeste gemeentelede ’n ongerieflike ligging aangesien die tempel op sy ou perseel in Paul Nelstraat gebly het, terwyl die meeste lidmate saam met die wit uittog van die 1980’s en 1990’s verhuis het. [[Doornfontein-sinagoge|Doornfontein se sinagoge]] in Siemertweg staan ook bekend as die Leeue-shul en is die oudste sinagoge in Johannesburg wat nog in werking is. Dis in 1905 voltooi en het sy naam gekry van die twee leeustandbeelde by die voorste ingang. Geeneen van die lidmate woon meer in die onmiddellike omgewing nie sodat selfs die Ortodokse lidmate na die sinagoge ry vir [[Sabbat]]sdienste.
In die voorstede is die Bet Din- en Etz Chayim-sinagoge wat ’n [[Holocaust]]-gedenkteken huisves. Nog ’n Holocaust-verwante perseel is die beeldhouwerk by die ingang na die [[Wespark-begraafplaas]]. Dis geskep deur die kunstenaar Herman Wald en stel drie hande voor wat elkeen ’n sjofar vashou wat al drie na binne gedraai is.
== Stadsregering ==
=== Uitvoerende burgemeester ===
[[Lêer:Johannesburg City Hall.jpg|duimnael|links|Die Johannesburgse stadsaal, setel van die Gautengse provinsiale regering]]
[[Lêer:South Africa-Johannesburg-Municipal Building01.jpg|duimnael|Burgersentrum in Johannesburg]]
Die amp van uitvoerende burgemeester van Johannesburg is tot in Januarie 2023 beklee deur [[Mpho Phalatse]], die eerste vrou in dié pos. Sy is 'n lid van die [[Demokratiese Alliansie]] vir wie die hoogste waarde in die vryheid van die individu gesetel is en tydens die stadsraad se eerste vergadering op 22 November 2021 met hulp van kleiner partye as burgemeester verkies. Die DA het 'n koalisieregering gevorm met die [[ActionSA]], [[Afrika Christen Demokratiese Party]], [[Inkatha-Vryheidsparty]] en die [[Vryheidsfront Plus]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.news24.com/news24/southafrica/news/joburg-mayor-phalatse-appoints-multi-party-coalition-executive-20211213 |title=Joburg Mayor Phalatse appoints multi-party coalition executive |publisher=News24 |author=Zintle Mahlati |date=13 Desember 2021 |accessdate=15 Desember 2021}}</ref> Op 30 September 2022 is Phalatse deur 'n mosie van wantroue uit haar pos verwyder en die [[Hoogste Hof van Appèl, Suid-Afrika|Hoogste Hof van Appèl]] het haar saak van die rol geskrap. Die ANC se [[Dada Morero]] is as nuwe burgemeester verkies.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.businesslive.co.za/bd/politics/2022-09-30-ancs-dada-morero-elected-joburgs-new-mayor/ |title=ANC’s Dada Morero elected Joburg’s new mayor |publisher=BusinessLIVE |date=30 September 2022 |accessdate=31 Oktober 2022}}</ref> Op 25 Oktober 2022 het die Hooggeregshof beslis dat die raadsspeaker se besluit om 'n mosie van wantroue teen Phalatse te plaas onwettig, ongrondwetlik en ongeldig was.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://ewn.co.za/2022/10/25/court-declares-removal-of-phalatse-as-joburg-mayor-unlawful |title=Court declares removal of Phalatse as Joburg mayor unlawful |publisher=EWN |author=Nkosikhona Duma |date=25 Oktober 2022 |accessdate=31 Oktober 2022}}</ref> Op 26 Januarie 2023 is Phalatse weer uit haar kussings gelig deur 'n tweede mosie van wantroue<ref>{{en}} {{cite web |url=https://ewn.co.za/0001/01/01/mpho-phalatse-ousted-as-joburg-mayor-again |title=Mpho Phalatse ousted as Joburg mayor again |publisher=Eyewitness News |author=Alpha Ramushwana |date=26 Januarie 2023 |accessdate=10 April 2023}}</ref> en een dag later is [[Thapelo Amad]] met ondersteuning van die ANC as die nuwe burgemeester verkies.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://ewn.co.za/2023/01/27/al-jama-ah-s-thapelo-amad-is-johannesburg-s-new-mayor |title=Al Jama-ah's Thapelo Amad is Johannesburg's new mayor |publisher=Eyewitness News |author=Alpha Ramushwana |date=27 Januarie 2023 |accessdate=10 April 2023}}</ref> Amad het egter op 24 April dieselfde jaar bedank, waarna hy deur sy partygenoot [[Kabelo Gwamanda]] opgevolg is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.timeslive.co.za/politics/2023-05-05-kabelo-gwamanda-is-the-newly-elected-joburg-executive-mayor/ |title=Kabelo Gwamanda elected Johannesburg mayor |publisher=TimesLIVE |author=Sisanda Mbolekwa |date=5 Mei 2023 |accessdate=5 Mei 2023}}</ref> Gwamanda moes egter na druk deur die Al Jama-ah se koalisievennoot die ANC op 13 Augustus 2024 bedank en hy is op 16 Augustus deur Dada Morero opgevolg.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.citizen.co.za/news/morero-elected-as-johannesburg-mayor-again/ |title=Morero elected as Johannesburg mayor again |publisher=[[The Citizen]] |author=Itumeleng Mafisa |date=16 Augustus 2024 |accessdate=21 Augustus 2024}}</ref>
== Ekonomie ==
Johannesburg is die [[ekonomie]]se en finansiële sentrum van Suid-Afrika waar die hoofkwartiere van sowat driekwart van die land se groot maatskappye gesetel is. Die Goudstad genereer 16% van die bruto nasionale produk en dra sowat 40% tot Gauteng se ekonomie by.
Die Johannesburgse Effektebeurs is met 'n kapitalisering van sowat 182 miljard VS-$ die grootste in Afrika.<ref>{{en}} [http://www.stockmarkets.com/exchanges/africa/johannesburg-stock-exchange/ ''stockmarkets.com: JSE – Johannesburg Stock Exchange. Besoek op 9 Februarie 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160308142528/http://www.stockmarkets.com/exchanges/africa/johannesburg-stock-exchange/ |date= 8 Maart 2016}}</ref> Van die Johannesburgse beroepsbevolking is sowat 5 persent in die mynbou, 16 persent in die nywerheid, 33 persent in dienste en administrasie, 21 persent in die handel, 13 persent in die finansiële sektor en 6 persent in die vervoerbedryf werksaam.
=== Ekonomiese ontwikkeling ===
[[Lêer:Suzaan Heyns Melrose Arch.jpg|duimnael|Kreatiewe spilpunt: Die Goudstad bring bekende mode-ontwerpers soos [[Suzaan Heyns]] voort]]
Ná die ontdekking van goud in die Witwatersrandgebied in 1886 het Johannesburg in 'n relatief kort tydperk tot die industriële, finansiële en kommersiële spilpunt van Suider-Afrika ontwikkel. Binne 'n dekade het die delwerskamp tot 'n moderne stad volgens westerse standaarde met kantoorgeboue langs die strate van sy middestad gegroei. In 1896 was daar spoorverbindings na Kaapstad, Durban en Lourenço Marques, en Johannesburg het gaandeweg tot die ekonomiese middelpunt van Suid-Afrika ontwikkel.
In die 1920's het dit Kaapstad verbygesteek as die grootste stedelike nedersetting in Suid-Afrika. In 1936 is na Johannesburg ter geleentheid van die Britse Rykstentoonstelling as die grootste en digbevolkste Europese stad in Afrika verwys.<ref>{{en}} Izak van der Merwe en Arlene Davids: ''Demographic Profiles of Cape Town and Johannesburg''. In: Simon Bekker en Anne Leildé (reds.): ''Reflections on Identity in Four African Cities''. African Minds 2006, bl. 29</ref>
Vanweë die destydse beleid van rasseskeiding en die stryd daarteen het die internasionale waarneming vanaf die 1970's steeds meer op die etniese en politieke verdeling gefokus. Terselfdertyd het meer swart bewoners begin om vanuit die voorstede na die middestad te migreer. Maar vanaf die laat 1980's het 'n veranderende wêreldekonomie net soos ekonomiese sanksies en groeiende politieke druk van opposisiegroepe, wat onder meer stakings georganiseer het, hul tol geëis. Die gepaardgaande agteruitgang het daartoe gelei dat Johannesburg se ekonomie nie meer in staat was om vir alle bewoners 'n heenkome te bied nie.
Die eerste dekades ná die [[Suid-Afrikaanse algemene verkiesing van 1994|vrye verkiesing van 1994]] was deur ingrypende strukturele veranderings gekenmerk. Terwyl in 1951 nog 'n derde van alle plaaslike werknemers in diens van die mynboubedryf was, het hierdie sektor vanaf die 1990's 'n steeds kleiner rol in die plaaslike ekonomie begin speel. Alhoewel die bedryf in absolute terme nog belangrik genoeg is om sowat 18 persent tot die metropool se bruto geografiese produk (BGP) by te dra, word Johannesburg se ekonomiese lewe intussen deur ander sektore soos handel (20 persent) en finansiële en sakedienste (byna 30 persent) oorheers. Vervoer, kommunikasie en die openbare sektor lewer tien persent van die BGP op.
Die informele sektor het die mees dinamiese groei getoon nadat alle sakegebiede vir swart mense toeganklik geword het. Die groot stroom nuwe bewoners uit swart woongebiede na die middestad het egter met fisiese verval, verskuiwing van sakebedrywighede na die noordelike voorstede en rasgebaseerde stereotipering gepaard gegaan. Die stadsregering het dus stappe onderneem om die sakekern te herontwikkel en Johannesburg se posisie as 'n vooruitstrewende Afrika-metropool en deel van die globale hoofstroomekonomie te verseker.
=== Johannesburgse Effektebeurs ===
{{Hoofartikel|JSE}}
[[Lêer:Johannesburg Stock Exchange.jpg|duimnael|Die nuwe gebou van die Johannesburgse Effektebeurs in Sandton]]
Die Johannesburgse Effektebeurs (JEB/JSE) was in 2018 die 19de grootste ter wêreld volgens markkapitalisasie (VS-$995,12 miljard in Maart 2017 volgens 'n aangepaste wisselkoers; die meerderheid aandele word in ZAR verhandel<ref>{{en}} [https://www.stockmarketclock.com/exchanges/jse ''StockMarketClock.com: Johannesburg Stock Exchange. Besoek op 3 Augustus 2017'']</ref>) en is tans die grootste en belangrikste effektebeurs op die vasteland van Afrika.<ref>{{en}} [https://www.jse.co.za/about/history-company-overview ''JSE Overview – Who we are. Besoek op 1 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191230100133/https://www.jse.co.za/about/history-company-overview |date=30 Desember 2019}}</ref> Sy daaglikse omset is hoër as die gesamentlike omset van alle ander effektebeurse in Afrika oor 'n tydperk van meerdere maande.<ref>{{de}} [http://www.auswaertiges-amt.de/DE/Aussenpolitik/Laender/Laenderinfos/Suedafrika/Wirtschaft_node.html Duitse Departement van Buitelandse Sake: Suid-Afrika – Ekonomie] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160319155629/http://www.auswaertiges-amt.de/DE/Aussenpolitik/Laender/Laenderinfos/Suedafrika/Wirtschaft_node.html |date=19 Maart 2016}}. Besoek op 30 Maart 2016</ref>
Die JEB het sy ontstaan aan die eerste Suid-Afrikaanse goudstormloop in 1886 te danke. Nog in die volgende jaar het 'n Londense sakeman, Benjamin Minors Woollan, die ''Johannesburg Exchange & Chambers Company'' gestig om in die behoeftes van mynbouondernemings en finansiële instellings te voorsien. Hieruit het die JEB voortgespruit wat op 8 November 1887 amptelik gevestig is. Die eerste onderneming wat genoteer is, was Woollan se ''Johannesburg Chambers and Company''.<ref name="jeb">{{en}} [https://www.jse.co.za/about/history-company-overview JSE – Overview & History.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191230100133/https://www.jse.co.za/about/history-company-overview |date=30 Desember 2019}} Besoek op 23 Augustus 2016</ref>
Die effektebeurs is aanvanklik in 'n gebou op die hoek van Commissioner- en Simmondsstraat gevestig wat reeds ná drie jaar te klein geraak het en uitgebrei moes word. Later is effekte selfs op straat verhandel nadat 'n deel van Commissionerstraat met kettings afgesper is. In 1903 het die JEB in 'n nuwe gebou in Hollardstraat ingetrek wat 'n hele straatblok beslaan het. Ná die [[Tweede Wêreldoorlog]] het 'n nuwe gebou op dieselfde erf ontstaan wat sy deure in Februarie 1961 geopen het. Die laaste JEB-hoofkwartier in Johannesburg se middestad is in 1978 in Diagonaalstraat 17 geopen voordat die JEB in September 2000 na sy huidige gebou in die voorstad Sandton verskuif is.<ref name="jeb" />
Ná die afkondiging van die eerste wetgewing oor finansiële markte in 1947 het die JEB in 1963 tot die Wêreldfederasie van Effektebeurse (''World Federation of Exchanges'') toegetree en in die vroeë 1990's oorgeskakel na 'n elektroniese handelstelsel. In 2001 is 'n ooreenkoms met die Londense Effektebeurs (LEB) aangegaan wat wedersydse handel vergemaklik het en gelyktydig oorgeskakel na die LEB se handelstelsel. Ná die invoering van 'n nuwe regsvorm in 2005 het die JEB sy eie aandele op 5 Junie 2006 begin noteer.<ref name="jeb" />
In die vroeë 21ste eeu het die JEB sy bedrywighede uitgebrei met die skepping van 'n alternatiewe handelsplatform vir klein en middelgroot ondernemings, AltX, en Yield X vir rente- en buitelandse valuta-instrumente, en die oorname van twee bykomende handelsplatforms, die ''South African Futures Exchange (SAFEX)'' en die ''Bond Exchange of South Africa (BESA)'' in respektiewelik 2001 en 2009. Tans is daar vyf finansiële handelsplatforms vir effekte en derivate.<ref name="jeb" />
== Stadsuitleg en argitektuur ==
[[Lêer:Markhams Building 004 - Copy.jpg|duimnael|links|Met ses verdiepings was die Markham-gebou, toe dit in 1897 voltooi is, die hoogste in Johannesburg. Die horlosieklokke vir die gebou, wat winkels gehuisves het en as een van min Victoriaanse strukture tot vandag bewaar gebly het, is uit Skotland ingevoer]]
[[Lêer:Joburg view.jpg|duimnael|Uitsig oor Johannesburg (2013), met die [[Sanlamsentrum]] (tans bekend as die ''Marble Towers'') aan die linker- en die [[Ponte-toringgebou]] aan die regterkant heel agter. Die [[Hillbrow-toring]] is links op die agtergrond te sien.
<br />
Die argitektoniese inspirasie vir die ekspessionistiese modernisme ná die Tweede Wêreldoorlog was [[Brasilië]]. Die Britse argitektuurhistorikus [[Nikolaus Pevsner]] het in 1953 in 'n artikel vir die tydskrif ''[[The Architectural Review|Architectural Review (AR)]]'' na Johannesburg verwys as ''"a little Brazil within the Commonwealth"'']]
Straatblokke in Sentraal-Johannesburg, die historiese sakekern wat tot in die 20ste eeu as Suid-Afrika se ekonomiese en finansiële hart gedien het voordat die besighede tydens die "wit vlug" vanaf die 1980's en 1990's na die noordelike voorstede verskuif is, is in 'n reëlmatige reghoekige roosterpatroon aangelê wat ook meer as honderd jaar, nadat die grond in 1886 vir die eerste keer opgemeet is, onveranderd gebly het. Wolkekrabbers gooi skaduwees oor die Goudstad se nou strate en skep 'n tonnelagtige atmosfeer. As Kaapstad in Suider-Afrika as die ideaal van 'n stad met stylvolle binnenshuise ontwerpe geag mag word en Maputo as die prototipe van 'n koloniale stadsontwerp, val Johannesburg in 'n derde kategorie – dié van 'n woelige moderne metropool waar boukuns en stadsbeplanning meestal ondergeskik bly aan ekonomiese behoeftes en nugtere saaklikheid.
Die huidige stadsbeeld weerspieël dan ook 'n geskiedenis met dekades van snelle groei waartydens dikwels weggedoen is met die argitektoniese erfenis van weleer, met 'n mengelmoes van boustyle. As 'n mens die stad volgens argitektoniese style probeer klassifiseer, was en is daar vier Johannesburgs: die oorspronklike laat 19de eeuse mynkamp met sy tente en kleihutte; die Victoriaanse stad met sy statige gewelhuise en voortreflike versierings wat vanaf die 1890's soos elders in die Britse Ryk ontstaan het; die Edwardiaanse sakestad wat daarop gevolg het; en die moderne metropool met sy modernistiese glas-, staal- en betonstrukture. Die eerste Johannesburg het heeltemal verdwyn; die volgende twee het enkele spore gelaat; en die vierde bestaan steeds.
Met groeiende ekonomiese welvaart teen die begin van die 20ste eeu was die stad oop vir 'n verskeidenheid argitektoniese style en strominge. Die stad se nuwe status as buitepos van die Britse Ryk is weerspieël in grootskaalse Beaux Arts-strukture soos die Hooggeregsgehof en die Johannesburgse Kunsmuseum. Maar argitekte het verder begin uitkyk as net na die Moederland. Die groeiende invloed van moderne Amerikaanse boustyle en -tegnologieë word sigbaar in die kantoorgeboue van mynbou-ondernemings soos Corner House, 'n massiewe ontwerp waarvoor gewapende beton gebruik is. Eweneens ontleen aan die vormtaal van Amerikaanse modernisme is Johannesburg se groei tot 'n vertikale stad, met steeds meer wolkekrabbers wat vanaf die 1930's opgerig is soos die ESKOM-gebou van 1937, 'n [[Art Deco]]-toring wat Johannesburg se ekonomiese dinamiek ook op argitektoniese gebied gelykgestel het aan dié van Amerikaanse metropole soos New York of Chicago, maar net soos baie ander historiese bakens in 1983 plek moes maak vir nuwe projekte.
== Omgewingsake ==
=== Boomaanplantings ===
[[Lêer:JohannesburgGP-Aerial.jpg|duimnael|links|'n Lugaansig van die beboste stadsgebied]]
[[Lêer:Street lined with Jacarandas.jpg|duimnael|Jakarandabome versier 'n straat met pers blomme]]
Boomaanplantings speel 'n belangrike rol by omgewingsbewaring in verstedelikde Suid-Afrika. Naas hul versierende effek dra bome ook daartoe by om die [[kweekhuiseffek]] onder bedwang te bring en verminder ook geraasvlakke. Wanneer warm lug vanaf teerpaaie opstyg, dien bome as 'n natuurlike verkoelingsmiddel in digbeboude stedelike omgewings. Daarnaas absorbeer hulle [[koolstofdioksied]] wat deur motors vrygestel word, en skakel dit om na suurstof. So kan 'n oppervlak van een akker, wat bebos is, 'n gemiddeld van 2,6 ton [[koolstof]] per jaar stoor en daagliks genoeg suurstof vir 18 mense verskaf. 'n Volgroeide boom met blare verskaf binne slegs een seisoen dieselfde hoeveelheid suurstof wat tien mense in 'n hele jaar inasem.<ref name="jhbcityparks">{{en}} [http://www.jhbcityparks.com/index.php/street-trees-contents-29 Johannesburg City Parks and Zoo: The city that's a rain forest.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160403055833/http://www.jhbcityparks.com/index.php/street-trees-contents-29 |date= 3 April 2016}} Besoek op 23 Augustus 2016</ref>
In stedelike omgewings sonder bosbedekking gaar geplaveide oppervlakke soos strate en parkeerterreine genoeg sonwarmte op om die lugtemperatuur tot 35 °C te laat styg. Sulke "hitte-eilande" dra daartoe by dat die kwik in beboude stedelike gebiede vyf tot agt grade hoër styg as in die omgewing.<ref name="jhbcityparks" />
Met meer as tien miljoene bome lyk die Goudstad op satelliet-opnames soos 'n uitgestrekte reënwoud. So maak Johannesburg met trots daarop aanspraak dat dit lankal tot die wêreld se grootste stedelike bosgebied gegroei het. Daar is meer as vier miljoen bome in privaat tuine dwarsoor die voorstede en 'n bykomende 2,5 miljoen in parke, op begraafplase, in natuurreservate, bewaringsgebiede, langs paaie en op sypaadjies. Hul waarde is reeds in 2004 op sowat ZAR13 miljard beraam.<ref name="jhbcityparks" />
Sommige van Johannesburg se bome is al in die vroeë 1900's geplant toe die destydse munisipale afdeling vir parke begin het om sypaadjies met bome te versier. Boomaanplantings was aanvanklik beperk tot wit woonbuurte, en eers in die 1950's is daarmee begin om ook die lewensgehalte van Soweto se inwoners deur bomaanplantings op sypaadjies te verbeter. Tans geniet die bebossing van voorheen benadeelde woonbuurte voorkeur. So het ''City Parks'' in 2006/7 21 653 bome geplant, teenoor net 3 578 in die vorige jaar.<ref name="jhbcityparks" />
Die ''Greening Soweto''-projek, wat in 2006 met die aanplanting van 6 000 bome geloods is, word as Johannesburg se grootste "groen rewolusie" beskou. Daar word beoog om die Goudstad se grootste swart voorstad deur die aanplanting van 200 000 bome in 'n stedelike bos te omskep.<ref name="jhbcityparks" />
=== Suurwater ===
[[Lêer:The National Archives UK - CO 1069-214-174 (cropped).jpg|duimnael|Mynstutte by 'n Johannesburgse goudmyn, ca. 1900]]
Vir die ontginning van goud en [[uraan]] aan die Witwatersrand is soms twyfelagtige metodes soos byvoorbeeld suurmyndreinering gebruik – ondergrondse water, wat met sure en swaar metale besoedel en soms [[Radioaktiwiteit|radioaktief]] is, is uit die myne gepomp en in groot bekkens gestoor. Daagliks word miljoene liter giftige onbehandelde en ongefiltreerde water vrygestel.<ref>{{en}} [http://journalism.co.za/indepth/jozicity/waterwhat-lies-beneath-the-cbd/ Jozi City – What lies beneath.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161107165537/http://journalism.co.za/indepth/jozicity/waterwhat-lies-beneath-the-cbd/ |date=7 November 2016}} Besoek op 23 Augustus 2016</ref>
Groot hoeveelhede suurwater was in Augustus 2010 nog sowat 600 meter benede die oppervlak, maar het op hierdie tydstip reeds met tussen 0,6 en 0,9 meter per dag boontoe gestyg. Dit hou 'n bedreiging vir die sentrale sakekern van Johannesburg en die Witwatersrand se watervoorraad in.<ref>{{en}} [http://www.eco-h2o.co.za/?p=1228 Rising acid mine water could be 'catastrophic' for Johannesburg] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100805234814/http://www.eco-h2o.co.za/?p=1228 |date= 5 Augustus 2010 }}</ref>
== Vervoer ==
=== Lughawens ===
[[Lêer:Ekurhuleni Aerotropolis.jpg|duimnael|Die Internasionale Oliver Tambo-lughawe is die besigste in Afrika]]
[[Lêer:LanseriaAirport LandsideExterior Jan2009.jpg|duimnael|Lanseria is 'n tweede kleiner internasionale lughawe]]
Johannesburg word deur verskeie lughawens bedien, maar slegs een van hulle is binne die stad se munisipale grense. Die grootste een, [[O.R. Tambo Internasionale Lughawe]], is digby [[Kemptonpark]] in die [[Ekurhuleni Metropolitaanse Munisipaliteit]]. [[Lanseria Lughawe]] is noord van Johannesburg en geleë in die [[Wesrand-distriksmunisipaliteit]]. Die [[Randse Lughawe]] is in Germiston, ook in Ekurhuleni. Grand Central Lughawe is in [[Midrand]] in Johannesburg.
=== Padnetwerk ===
Johannesburg is baie goed met die res van Suid-Afrika verbind. Die [[N1]], [[N3]], [[N12 (Suid-Afrika)|N12]], [[N14]] en [[N17]] nasionale paaie is verbind met die stad se paaie; die meeste met die Ringpad. Die Ringpad is 'n snelweg reg rondom Johannesburg en bestaan uit die [[Westelike Verbypad]], die [[Oostelike Verbypad]] en die [[Suidelike Verbypad]].
=== Spoorvervoer ===
[[Lêer:Gautrain..., O R Tambo Intl Airport South Africa.jpg|duimnael|links|Gautreinstasie op die OR Tambo-lughawe]]
Johannesburg se Parkstasie, die grootste in Afrika, dien as die Goudstad se hoofstasie. Die stasie is in die middestad net noord van die sakekern tussen Braamfontein en Newtown geleë, op 'n straatblok wat deur Rissik-, Wolmarans-, Wanderers- en Noordstraat begrens word. Die stasie, waar sowel plaaslike pendelaars- asook langafstandtreine aandoen, word deur [[PRASA]] bedryf en is langs die Witwatersrand se hoofspoorroete geleë wat in oos-westelike rigting vanaf [[Krugersdorp]] tot [[Germiston]] loop. 'n Afsonderlike ondergrondse stasie dien daarnaas as die suidelike terminus van die [[Gautrein]]diens.
Die oorspronklike stasiegebou – destyds nog Park Halt genoem – het vanaf 1895 in opdrag van die ZAR-regering ontstaan en is deur die Nederlandse argitek Jacob Klinkhammer ontwerp. Die stasie se staaldak is tussen 1896 en 1897 in [[Rotterdam]] vervaardig. In 1995 is dit verskuif na die Nelson Mandela-brug in Newtown.
In 1930 het 'n nuwe stasiegebou volgens 'n ontwerp van die argitek Gordon Leith ontstaan. Maar eers tussen 1948 en 1965 het die stasie sy huidige gestalte gekry toe dit volledig omgebou is.
Tans is treine die goedkoopste openbare vervoermiddel in Johannesburg se stadsgebied en omliggende gebiede in Gauteng, alhoewel die stedelike spoornetwerk hoofsaaklik beperk is tot stadsdele suid van die middestad. Stasies oos van Parkstasie is Doornfontein, Ellispark en Jeppe. Stasies in die weste sluit Braamfontein, Mayfair, Grosvenor en Langlaagte in, terwyl Faraday, Westgate, Booysens, Crown en Village Main suid van Parkstasie geleë is.
Metrorail Gauteng verskaf vervoer aan pendelaars vanaf en na [[Vereeniging]] in die suide, [[Nigel]] in die ooste, [[Randfontein]] en [[Oberholzer]] in die weste en [[Olifantsfontein]] in die noorde. Daarnaas word roetes na Pretoria bedien.
[[Shosholoza Meyl]] se langafstandtreindienste verbind die Goudstad met Kaapstad, Durban, Port Elizabeth, Oos-Londen en Bloemfontein.
=== Informele openbare vervoer ===
[[Lêer:Row of taxis Alexandra South Africa.jpg|duimnael|Minibusse in Alexandra. Minibus-huurmotors is die belangrikste vervoermiddel vir pendelaars uit swart buurte]]
Alhoewel Suid-Afrikaanse stede toenemend vir motors gebou word,<ref>{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2003/03/19/9/1.html Beeld, 19 Maart 2003: Gautrein nie bedoel vir arm pendelaars.] Besoek op 25 Maart 2016</ref> beskik net 'n minderheid Suid-Afrikaanse huishoudings oor hul eie voertuig sodat 'n groot persentasie werknemers op openbare vervoer aangewese is. Minibusse, die belangrikste informele openbare vervoermiddel in Johannesburg wat elke hoek van die Goudstad dek, bied busdienste op klein skaal sonder vaste tydroosters of bushaltes aan en is die goedkoopste manier vir honderdduisende swart pendelaars uit die voorstede om hul werkplekke te bereik. Passasiers wys die gewenste bestemming met 'n reeks handtekens. Die slegte toestand van baie minibusse en gevaarlike bestuurpraktyke hou egter 'n gevaar vir passasiers en ander padgebruikers in.
=== Metrobus ===
Die openbare busdiens ''Metrobus'' is in 2000 gestig en word deur die Stad Johannesburg besit. Met 'n vloot van 532 busse wat dienste op 80 geskeduleerde roetes en 130 skoolroetes verskaf, is ''Metrobus'' die tweede grootste munisipale busdiens in die land. Ses busse voorsien in die besondere behoeftes van rolstoelpassasiers.
''Metrobus'' vevoer daagliks sowat 90 000 passasiers. Een van sy besondere doelwitte is die verskaffing van busdienste vir besoekers van groot gebeurtenisse soos sportwedstryde.
== Kultuur ==
=== Biblioteke ===
[[Lêer:Johannesburg City Library JHF 009.jpg|duimnael|links|Johannesburg se eerste stadsbiblioteek is in 1893 in 'n klein sinkgebou gehuisves]]
[[Lêer:Johannesburg, New Library.JPG|duimnael|Die nuwe biblioteekgebou in 1935]]
Johannesburg se openbare [[biblioteek|biblioteke]] is 'n spilpunt van opleiding aangesien hulle vir die publiek nie net toegang tot boeke, tydskrifte en oudio-visuele materiaal bied nie, maar ook lesings, uitstallings, onderhoude, programme vir jeugdiges en bejaardes en geletterdheidsklasse aanbied. 'n Tagtigtal stasionêre biblioteke in Johannesburg se sewe streke (met enkele nuwes in aanbou) word aangevul deur mobiele satelliet-biblioteke wat dienste aan die bevolking van afgeleë gebiede verskaf.<ref>{{en}} [http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&id=68:libraries&Itemid=75 www.joburg.org.za: Libraries.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223044/http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&id=68:libraries&Itemid=75 |date=3 Maart 2016}} Besoek op 6 Maart 2016</ref> Hoewel die getal Johannesburgers, wat biblioteekgeriewe gebruik, aan die toeneem is, gebruik kinders en jongmense dit meestal om te studeer, navorsing te doen of vir internettoegang wat in 2015 deur 67 van altesaam 87 biblioteke in die Goudstad verskaf is.<ref>{{af}} [http://huisgenoot.com/leefstyl/superma/gebruik-kinders-nog-biblioteke/ Huisgenoot Digitaal, 22 Julie 2015: Gebruik kinders nog biblioteke?]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Besoek op 12 April 2016</ref>
Die Biblioteek Johannesburg, wat in Markstraat in die middestad geleë is, dien as die Goudstad se hoofbiblioteek, met 'n kwartmiljoen lede en meer as 1,5 miljoen boeke, tydskrifte, oudio-visuele en ander materiaal in sy versameling. Sy sentrale afdeling huisves [[Africana]] in die Harold Strange-versameling (insluitende navorsingsmateriaal oor die geskiedenis van Johannesburg en mynbou in Suid-Afrika), die Michaelis-kunsversameling, die versameling vir uitvoerende kunste, die dagblad- en beeldversameling en die kinderboekeversameling.
Die huidige biblioteek, wat vanaf 1931 volgens 'n ontwerp van die Kaapstadse argitek John Perry (1875–1943) in die Italianate-boustyl ontstaan het, het sy deure in 1935 as opvolger van twee ouer geboue geopen – die Ou Kerkgebou wat die biblioteek tussen 1893 en 1898 gehuisves het (met die doel om vir jong mans 'n alternatief tot kroegbesoeke te bied) en die Kerkstraatbiblioteek wat in 1898 opgerig is. Sy versameling was destyds net vir lede toeganklik wat op die biblioteek ingeteken en lidgeld betaal het. Ondanks die ferm opposisie van sommige lede het 'n biblioteeksvergadering in 1923 besluit om die biblioteek aan die stadsrad oor te dra. Vervolgens is dit as een van Suid-Afrika se eerste groot uitleenbiblioteke bedryf.<ref>{{en}} [http://www.joburg-archive.co.za/2012/pdfs/jcl_fact_sheet.pdf www.joburg-archive.co.za: JCL fact sheet. Besoek op 6 Maart 2016] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160328085211/http://www.joburg-archive.co.za/2012/pdfs/jcl_fact_sheet.pdf |date=28 Maart 2016}}</ref> In 1974 het dit nog eens geskiedenis geskryf as die eerste openbare biblioteek in Suid-Afrika wat sy deure vir alle belangstellendes, ongeag hul velkleur, geopen het.<ref>{{en}} [http://www.dailymaverick.co.za/article/2012-02-15-johannesburgs-new-library-feeds-a-citys-tree-of-knowledge#.VtylfY-cHIU Daily Maverick, 15 Februarie 2012: Johannesburg's new library feeds a city's 'tree of knowledge'.] Besoek op 6 Maart 2016</ref>
=== Museums ===
==== Johannesburgse Kunsmuseum ====
[[Lêer:9 2 228 0069-Art Gallery-Johannesburg-s.jpg|duimnael|links|Die [[Johannesburgse Kunsmuseum]] in Joubertpark]]
[[Lêer:Mancini - Florence Phillips.jpg|duimnael|Antonio Mancini (1852–1930): Florence ("Florrie") Phillips<br /><small>Olie op doek, 1909. Johannesburgse Kunsgalery</small>]]
Die [[Johannesburgse Kunsmuseum]] (''Johannesburg Art Gallery'', dikwels kort JAG genoem), wat in die sentrale stadsdeel Joubertpark op die hoek van Klein en Koning George-straat geleë is, is die grootste van sy soort in Suider-Afrika, met kunswerke van wêreldfaam en versamelings wat omvangryker is as dié van die Suid-Afrikaanse Nasionale Kunsgalery in Kaapstad – so omvangryk dat slegs sowat 'n tiende daarvan tegelykertyd in die galery se vyftien vertoonsale en beeldhoutuine vertoon kan word. Die museumgebou is deur die befaamde Britse argitek en boumeester van Nieu-Delhi in Indië, [[Edwin Lutyens]], ontwerp.
Kunswerke, wat in die JAG vertoon word, sluit skilderye van 17de-eeuse Nederlandse meesterskilders, 18de- en 19de-eeuse Britse en vastelandse Europese kuns (met werke van Rodin, Dante, Gabriel Rossetti, [[Pablo Picasso]], [[Claude Monet]], Camille Pissarro, Edgar Degas en Henry Moore), 19de-eeuse Suid-Afrikaanse kunswerke, 'n groot versameling van plaaslike en internasionale 20ste-eeuse kuns, en 'n prentkabinet met werke vanaf die 15de eeu tot hede in. Die Suid-Afrikaanse versameling behels werke van onder meer [[Gerard Sekoto]], [[Alexis Preller]], [[Maud Sumner]], Sydney Kumalo en Ezrom Legae.
Die oorspronklike kunsversameling is deur sir Hugh Lane saamgestel en in 1910 in Londen vertoon voordat dit na Suid-Afrika geneem is. [[Lady Phillips|Florence Lady Phillips]], 'n kunsversamelaar en die eggenote van die mynboumagnaat [[Lionel Phillips]], het die eerste plaaslike versameling vir die kunsgalery met fondse saamgestel wat deur haar eggenoot geskenk is. Terwyl Lady Phillips haar kantwerk-versameling aan die galery geskenk het, het sy haar eggenoot oorreed om sewe olieskilderye en een Rodin-beeldhouwerk beskikbaar te stel.
Die kunsversameling is vanaf 1910 vertoon, nog voordat die museumgebou opgerig is, en tydelik in geboue van die Universiteit van die Witwatersrand gehuisves. Die latere museumgebou is van 'n ingang by die suidfasade voorsien, maar anders as deur die argitek beplan is geen voorsiening gemaak vir natuurlike beligting van die vertoonsale deur sonlig nie. Die kunsgalery het sy deure in 1915, kort ná die uitbreek van die [[Eerste Wêreldoorlog|Groot Oorlog]], sonder enige plegtigheid vir die publiek geopen. Dit is later, in die veertigerjare, uitgebrei met oos-westelike vleuels langs die suidelike galerye, soos deur Lutyens beplan. Die huidige noordfasade met sy galrye het tydens die uitbreiding in 1986/1987 ontstaan.
Die huidige versamelings is so omvangryk dat slegs sowat tien persent daarvan op 'n gegewe tydstip vertoon kan word, terwyl die res gestoor word. Danksy skenkings van groot ondernemings en die Stad Johannesburg, asook 'n aansienlike eie fondse, word die versamelings voortdurend deur die aankoop van nuwe werke uitgebrei.
Meer onlangs het die galery begin om meer werke van eietydse Suid-Afrikaanse kunstenaars te vertoon, insluitende tradisionele Afrikakuns, maar ook kunswerke wat van stene, hout, motorbande, draad, sement, klei, keramiek, brons en ander metale gemaak is.<ref>{{en}} [http://joburgculture.co.za/museums_galleries/jag/about_johannesburg_art_gallery/index.html ''joburgculture.co.za: About Johannesburg Art Gallery. Besoek op 3 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309120953/http://joburgculture.co.za/museums_galleries/jag/about_johannesburg_art_gallery/index.html |date=9 Maart 2016}}</ref>
==== Bensusan-museum vir Fotografie ====
[[Lêer:King Moshoeshoe of the Basotho with his ministers.jpg|duimnael|Historiese fotodokumente uit Suider-Afrika: Koning Moshoeshoe van die Basotho-volk in Lesotho met sy ministers.<br />
<small>Bensusan Museum vir Fotografie, Johannesburg</small>]]
Die Bensusan-museum vir Fotografie behandel die geskiedenis van fotografie, maar ook dié van Suid-Afrika soos dit met foto's gedokumenteer is. Sy versameling, wat op die boonste verdieping van [[MuseuMAfricA|Museum Afrika]] in Newtown se Breëstraat vertoon word, sluit historiese fototoerusting (waaronder 'n verskeidenheid kameras en drukplate), foto's en boeke in wat tot 1860 terugdateer, terwyl sy fotogalery hoofsaaklik uit moderne fotokuns bestaan.
Die Bensusan-museum is een van slegs drie fotografiese museums wêreldwyd en genoem na sy stigter, dr. Arthur Bensusan, 'n voormalige burgemeester van Johannesburg en geesdriftige amateurfotograaf.<ref>{{en}} [http://joburgculture.co.za/latest_news/423_a_snapshot_of_the_bensusan/index.html joburgculture.co.za: A snapshot of the Bensusan. Besoek op 3 Maart 2016] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309120814/http://joburgculture.co.za/latest_news/423_a_snapshot_of_the_bensusan/index.html |date=9 Maart 2016}}</ref> In 1968 het Bensusan sy privaat versameling van 400 historiese kameras, 5 000 foto's en 2 000 boeke oor fotografie, wat hy oor 'n tydperk van drie dekades saamgestel het, aan die museum geskenk.
Hoogtepunte van Bensusan se versameling is 'n kamera wat vroeër aan [[Winston Churchill]] behoort het; een van die eerste dokumentêre oorlogsfoto's wat in 1854 gedurende die [[Krimoorlog]] geneem is; 19de-eeuse kameras wat vir spioenasiedoeleindes gebruik en as horlosies, boeke en verkykers gekamoefleer is; en die eerste fotonegatief wat ooit gemaak is. Die fotograaf was William Henry Fox Talbot (1800–1877) wat algemeen as die uitvinder van fotografie beskou word. Die negatief, wat enkele sentimeter groot is, beeld 'n venster in die Lacock-abdy in Engeland uit. Die negatief is in Oktober 1970 vir R860 deur die Stad Johannesburg van Bensusan gekoop.
Die negatief is een van slegs vier wat bewaar gebly het. Die ander drie maak deel uit van versamelings in onderskeidelik die Verenigde Koninkryk (twee) en Rusland (een).
==== James Hall-vervoermuseum ====
[[Lêer:Johannesburg-tram-001.jpg|duimnael|Een van die Goudstad se laaste trems in die James Hall-vervoermuseum]]
Die James Hall-vervoermuseum huisves die grootste en omvattendste versameling van landvoertuie in Suid-Afrika. Die museum is in Februarie 1964 deur wyle Jimmie Hall in samewerking met die Stad Johannesburg gestig en behandel die geskiedenis van landvervoer vanaf die 19de eeu tot hede.
In die museum se vertoonsale kan besoekers na honderde geskiedkundige voertuie kyk, waaronder 19de eeuse koetse; kakebeenwaens wat gedurende die Groot Trek tussen 1835 en 1845 gebruik is; 'n riksja wat in 1893 deur Japanse immigrante ingevoer is; die befaamde Ford Model T van 1908; die eerste [[township]]-taxi, 'n Valiant, wat teen 1968 'n bekende gesig op Suid-Afrikaanse paaie was; naas motorfietse, ou brandweerwaens, dubbeldekbusse en klassieke motors soos die Alfa Romeo Spider.
Daar is ook seldsame skatte soos 'n houtslee wat Afrika-stamme in die 17de eeu gebruik het om goedere soos mielies te vervoer.<ref>{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2012/12/22/B1/3/jbvervoermuseum21dec2012.html ''Beeld, 22 Desember 2012: Ry terug in tyd met dié skatte. Besoek op 23 Maart 2016'']</ref>
==== Suid-Afrikaanse Museum van Militêre Geskiedenis ====
[[Lêer:Oorlogsmuseum2.JPG|duimnael|links|Gedenkmuur vir gesneuwelde valskermsoldate]]
[[Lêer:Oorlogsmuseum1.JPG|duimnael|'n Duitse [[Messerschmitt Bf 109]]E-vliegtuig (1937–45) wat neergeskiet is]]
[[Lêer:Oorlogsmuseum3.JPG|duimnael|Biblioteek in die Museum van Militêre Geskiedenis]]
Die Ditsong Nasionale Museum van Militêre Geskiedenis is langs die Johannesburgse Dieretuin in Saxonwold geleë. Dit word deur die nasionale Departement van Kuns en Kultuur bestuur. Genl. Jan Smuts, toentertyd die eerste minister, het die Suid-Afrikaanse Nasionale Oorlogsmuseum geopen op 29 Augustus 1947.
In die opelug is daar 'n versameling kanonne van een soortgelyk aan "de oude Grietje" tot by 'n G6. Die vliegtuie strek van dubbelvlerk [[De Havilland Tiger Moth]] tipe tuie tot 'n [[North American F-86 Sabre]], [[Blackburn Buccaneer]] en Mirage. Die eerste spuitaangedrewe vegvliegtuig, die [[Messerschmitt Me 262]] is ook daar te sien. Mens kan selfs by 'n tweemanduikboot inloer. Die versameling handwapens begin by die oudste voorlaaiers. Verder is daar ook duisende uniforms en medaljes.
Die biblioteek bevat duisende boeke oor oorlogvoering. Daar is selfs meer foto's in hul argief. Die museum huisves die kantore van die SA Legioen asook die redaksie van die Military History Journal, wat deur die museum uitgegee word. Verskeie militêre belanggroepe vergader by die museum, waar daar soms praatjies gehou word. In 2016 is daar 'n uitstalling van [[Springbokke|Springbokrugbyspelers]] wat ook soldate was.
==== Fietas-museum ====
[[Lêer:Fietas Museum.JPG|duimnael|links|Fietas Museum, Veertiendestraat 25, Pageview]]
[[Lêer:Delapidated Ruins in Vrededorp.jpg|duimnael|Hoek van De la Rey- en Veertiendestraat]]
[[Fietas|Vrededorp]] was jare lank 'n mengelmoes van rasse en klasse. Meer gegoede Afrikaners van die noordelike voorstede het die arm wit mense van Vrededorp fietas genoem. Die Etimologiewoordeboek verklaar die woord in geselstaal as 'n agterlike, slordige persoon. Met verloop van tyd is Vrededorp sommer Fietas genoem. Maar Fietas het ook die winkels van vooraanstaande handelaars soos die Surtee-familie gehuisves. Hierdie winkels was veral in Veertiendestraat gehuisves. Dames van Aasvoëlkop tot Yeoville het hul Crimplene en dies meer daar gaan koop. In die sewentigerjare van die twintigste eeu het die regering besluit om 'n einde te maak aan hierdie saamwonery. Die plan was om die Indiërs na Lenasia te stuur en wie weet waar die ander. Die buurt sou platgeslaan word om subekonomiese huise vir wit mense te bou, maar dié plan het ook nie gewerk nie.
Die Fietas-museum herdenk die gloriedae van Veertiendestraat se winkels. Die museum het 'n goeie versameling foto's deur die bekroonde David Goldblatt.
==== Geologie-museum ====
Die Geologie-museum met sy meer as 17 000 rots-en mineralemonsters is ook deel van die Museum Afrika.
=== Uitvoerende kunste en vermaak ===
[[Lêer:JOBURG (1893) Grand National Hotel.jpg|duimnael|Die eerste rolprent in Suid-Afrika is in 1895 in die ''Grand National Hotel'' vertoon]]
In 1895 het Johannesburg mediageskiedenis geskryf as die eerste stad in Suid-Afrika (en die hele vasteland van Afrika) waar 'n rolprent vertoon is. Nadat okkerneute en wyn aan 'n privaat Engelssprekende gehoor voorgesit is, het hulle in die Grand National-hotel 'n hanegeveg, 'n toneel met [[Buffalo Bill]] tydens 'n Wilde Weste-skietgeveg en 'n rokdans, wat deur die Spaanse danseres Carmencita uitgevoer is, op die silwerdoek gekyk.<ref name="Dovey">{{en}} Dovey, Lindiwe: ''African Film and Literature. Adapting Violence to the Screen''. New York en Chichester, West Sussex: Columbia University Press. 2009.</ref>{{Rp|p.39}}
Saam met die stroom Europese immigrante het in die laat 1890's ook die nuutste rolprenttegnologie uit die Verenigde State en Europa ingang by stedelike Suid-Afrikaanse gehore gevind. Dit was veral rondtrekkende buitelandse rolprentvertoners waardeur belangstellendes in groot stede soos Johannesburg en Kaapstad in aanraking gekom het met nuwe rolprentproduksies uit oorsese lande.
Die sosiaal-politieke werklikhede van die Suid-Afrikaanse samelewing het diep ingegryp op die verdere ontwikkeling van filmkuns in die land. Terwyl dit enersyds net die moderne voortsetting van bestaande vermaakgenres soos rondtrekkende teatergeselskappe, sirkusse, marionetteaters, waspop- en towenaarvertonings en tableaux vivant (lewende prente) was, het die toenemende politieke spanninge tussen Boere en Britte, wat in 1899 uiteindelik op die Tweede Vryheidsoorlog sou uitloop, die nuwe medium se potensiaal vir politieke en ideologiese mobilisering getoon. Die Britse oorlogsverslaggewers, wat na Suid-Afrika gestroom het (onder wie Winston Churchill), het die militêre gebeure met geskrewe verslae, foto's en rolprentopnames gedokumenteer.
Die Boere se guerilla-taktiek in die laaste fase van die oorlog het realistiese opnames vir gehore in die Verenigde Koninkryk bemoeilik, en so het rolprentvervaardigers begin om gevegstonele op 'n onrealistiese en oordrewe manier uit te beeld.
'n Tweede ontwikkelingslyn was sogenaamde "koloniale filmspanne" wat rolprente vir inheemse swart gehore vervaardig het, ter wille van opvoeding of vir propaganda-doeleindes. So het eerwaarde Ray Phillips as lid van die Amerikaanse ''Board of Missions'' in 1919/20 'n filmspan in Johannesburg gevestig wat 'n reeks van rolprente in sterk gesensureerde vorm aan gehore van swart mynwerkers vertoon het. Die Kamer van Mynwese en die munisipale Departement van Naturellesake het sulke vertonings verwelkom aangesien hulle, soos destyds geglo is, "potensiële misdaadtendense" sou voorkom, swart werkers uit politieke aktiwiteite in hul vrye tyd sou weghou en hulle sou opvoed.<ref name="Dovey" />{{Rp|p.41}}
Rolprente was veral aan sensuur onderworpe om geweldtonele daaruit te verwyder – daar is immers geglo dat swart gehore enige geweldpleging op die silwerdoek moontlik sou naboots. So is daar ook veronderstel dat hulle nie in staat sou wees om tussen die gebeure op die silwerdoek en die realiteit te onderskei nie. Wit gehore het egter self byvoorbeeld uit hul sitplekke gespring wanneer 'n trein in die gewilde rolprent ''Blue Diamond Express'' genader het.
Terwyl in die 1920's enkele permanente rolprentteaters vir verstedelikte swart gehore in Johannesburg geopen is, was lae loonvlakke en wit mense se besorgdheid oor moontlike kriminaliserende effekte van rolprentvertonings remskoene wat die toegang tot rolprente vir swart stadsbewoners bemoeilik het.
Interessant genoeg het die Britse koloniale owerheid, ongeag die aandag wat aan rolprente as politieke medium gedurende die Anglo-Boereoorlog geskenk is, die rolprentbedryf, net soos ander kulturele instellings, nie as deel van die kolonialiseringsproses beskou nie en hulle beperk tot politieke en ekonomiese oorheersing. So het ook die Suid-Afrikaanse regerings in die laaste dekades voor die regeringsoorname deur die Nasionale Party in 1948 ruimte gelaat vir 'n onafhanklike swart stroming in die filmbedryf.
Dit was [[Sol Plaatje|Solomon T. Plaatje]] (1876–1932) wat in die 1920's as swart rolprentmaker 'n nuwe rigting ingeslaan het wat as voorloper van moderne Suid-Afrikaanse filmkuns beskou kan word. Sy tradisie van filmkuns, die Nuwe Afrikabeweging, het die modernisering van die swart kulturele lewe ten doel gehad en swart Suid-Afrikaners bewus gemaak van hul gelykwaardige rol in die samelewing, veral teen die agtergrond van die Afrikaners se politieke bemagtigingsproses.<ref name="Dovey" />{{Rp|p.43}}
=== Erfenisplekke ===
[[Lêer:Jozi 2012 05 22 1504 (7411284758).jpg|duimnael|links|Die [[Konstitusionele Hof van Suid-Afrika]] se Hofsaal]]
[[Lêer:Old Fort Entrance (from the inside).jpg|duimnael|Die ingang tot die Ou Fort (soos gesien vanaf die binnehof)]]
[[Lêer:Statue of Gandhi.JPG|duimnael|links|Die borsbeeld van [[Mahatma Gandhi]] op die Konstitusieheuwel]]
[[Lêer:Eternal Flame on Constitution Hill in Johannesburg.JPG|duimnael|Die Ewige Vlam op die [[Konstitusieheuwel]] herinner sedert 2011 aan die ondertekening van Suid-Afrika se nuwe Grondwet]]
Grondwetheuwel in die stadsdeel Braamfontein, naby die westelike wyke van Hillbrow, het 'n wisselvallige en dramatiese geskiedenis wat terugstrek tot 1892 toe die Zuid-Afrikaansche Republiek hier die Ou Fort laat oprig het. Behalwe vir 'n kort periode gedurende die Tweede Vryheidsoorlog (1899–1902) het die Fort egter geen militêre funksie vervul nie, maar as gevangenis gedien. Dit is verskeie kere uitgebrei, so in die laat 19de en vroeë 20ste eeu toe die sogenaamde afdeling vir inboorlinge en isolasieselle waarin swart oortreders opgesluit is (bekend as Seksies Vier en Vyf), 'n vrouegevangenis (1907) en 'n gebou waar oortreders voor hul hofverskyning aangehou is (1920's).
"Die Fort" was die versamelnaam vir al dié geboue – en 'n sinoniem vir een van Suid-Afrika se mees berugte tronke. Aangehoudenes het nie net kriminele ingesluit nie, maar ook honderdduisende gewone Suid-Afrikaners wat een of ander koloniale of apartheidwet oortree het – byvoorbeeld omdat hulle geen belasting op hul hutte betaal het nie (huttebelasting is in Transvaal in 1895 ingestel), onwettig bier gebrou, hul passe nie gedra het (soos vir swart Suid-Afrikaners voorgeskryf in die sogenaamde paswette) of die Groepsgebiedewet oortree het.
Dikwels is politieke gevangenes in die Fort aangehou, soos militêre Boereleiers gedurende die Tweede Vryheidsoorlog of Indiërs (insluitende Mahatma Gandhi) wat in 1906 en 1913 passiewe weerstand teen diskriminerende wetgewing gebied het, of wit mynwerkers wat aan die groot stakings van 1907 en 1913 en die Randse Opstand van 1922 deelgeneem het.
Toe die Nasionale Party ná sy oorwinning in die [[Suid-Afrikaanse algemene verkiesing van 1948|algemene verkiesing van 1948]] die beleid van rasseskeiding stelselmatig met nuwe wetgewing begin toepas het, is golwe oortreders van apartheidswette hier aangehou: Suid-Afrikaners wat betrokke was by die weerstandveldtog van 1952, die 157 beskuldigdes (onder wie Nelson Mandela) wat in Desember 1956 aangekla is van hoogverraad en sameswering om die regering met geweld omver te werp, en persone wat ná onluste en geweldpleging aangehou is soos die [[Sharpeville-slagting]] in 1961, die [[Soweto-opstand]] van 1976 en die Noodtoestande wat teen die middel van die 1980's afgekondig is.
Die Fort was 'n soort oorgangstronk waar honderdduisende aangehou is voordat hulle gevonnis en na ander gevangenisse oorgeplaas is. Die 19de eeuse Ou Fort is in 1964 tot nasionale monument verklaar, alhoewel dit tot en met 1987 nog as gevangenis gedien het. Daarna het die kompleks in verval geraak.
Teen die middel van die 1990's is die kompleks gekies as setel van die nuwe demokratiese Suid-Afrika se Konstitusionele Hof. Naas dié hof se nuwe gebou is ook die Vrouegevangenismuseum, die Nommer Vier-museum en die Ou Fortmuseum hier geleë.
== Mediabedryf ==
[[Lêer:Newspaper Boy.JPG|duimnael|links|Huldeblyk aan koerantseuns – openbare kuns in die middestad]]
[[Lêer:2012 news seller Johannesburg 6839637110.jpg|duimnael|'n Koerantverkoper langs die pad]]
Johannesburg is die hoofstad van Suid-Afrika se mediabedryf. Die stad het sewe dagblaaie: ''[[The Star]], [[The Sowetan]], [[Beeld]], [[The Citizen]], [[Business Day]], [[The New Age]]'' en ''[[Daily Sun]]'', twee meer as [[Kaapstad]] en vier meer as [[Durban]]. ''Daily Sun'' is die land se grootste dagblad en ''Beeld'' die naasgrootste Afrikaanse dagblad. Van die dagblaaie wat vroeër in Johannesburg uitgegee maar gestaak is, is ''[[Die Transvaler]], [[Die Vaderland]], [[Rand Daily Mail]]'' en ''[[Daily Mail]]''.
Ook wat die uitgee van nasionale weekblaaie betref, is Johannesburg Suid-Afrika se onbetwiste leier. Die land se grootste Sondagblad, die ''[[Sunday Times]]'', asook die grootste Afrikaanse Sondagblad, ''[[Rapport]]'', word hier uitgegee. Nog drie Sondagkoerante, ''[[City Press]], [[Sunday World]]'' en ''The Sunday Independent'', word in die Goudstad gepubliseer, asook die invloedryke ''[[Mail & Guardian]]'' en ''[[Financial Mail]]''. Net ten opsigte van tydskrifte oortref Kaapstad vir Johannesburg omdat [[Media24]], wat die land se tydskrifbedryf oorheers, se hoofkantoor in die Moederstad is, hoewel die meeste van sy groot tydskrifte ook ’n kantoor in Johannesburg het.
Al die groot TV-uitsaaimaatskappye, soos [[e.tv]], [[M-Net]] en [[MultiChoice]], is hier gesetel sowel as die [[SAUK]], wie se Uitsaaisentrum op ’n heuwel in Auckland Park een van die stad se bekendste bakens is. In die omgewing rondom die SAUK-hoofkwartier het met die jare talle produksiemaatskappye ontstaan. Johannesburg is ook die hoofstad van die land se radiowese. Meer as 30 stasies saai van hier uit of kan in die stad en omgewing gehoor word. Talle daarvan behoort aan die SAUK, maar groot onafhanklike rolspelers, soos Primedia met sy Radio 702 en Highveld Stereo, is ook hier gesetel.<ref>{{en}} [http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=109&Itemid=9 'n Opsomming van die mediabedryf op die stad se amptelike webtuiste]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. URL besoek op 2 Maart 2016.</ref>
Johannesburg is daarnaas ook die spilpunt van Suid-Afrika se telekommunikasie-, inligtings- en internetbedryf. Die vier grootste selfoonnetwerk-ondernemings het hul hoofkwartiere in die Goudstad, terwyl ook driekwart van die land se vernaamste internetdiensverskaffers hier gesetel is.<ref>{{en}} [http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=4671&Itemid=326 ''www.joburg.org.za: Information and telecommunication technology. Besoek op 23 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160507225600/http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=4671&Itemid=326 |date=7 Mei 2016}}</ref>
== Toerisme ==
[[Lêer:Gold Reef City 005.jpg|duimnael|Gold Reef City se mynskag]]
Die stad het min besienswaardighede en staan nie as 'n gewilde reisbestemming bekend nie. Danksy die internasionale lughawe is dit egter die aankoms- en vertrekpunt vir 'n groot aantal toeriste en sakepersone uit die buiteland. Besoekers uit ander Afrikalande bestee jaarliks sowat 1,5 miljard VSA-dollar in Johannesburg se winkelsentrums. Die mees besoekte besienswaardighede sluit in:
* [[Apartheidsmuseum]]
* [[Gold Reef City]]
* [[Johannesburgse Botaniese Tuin]]
* Lesedi kultuurdorpie
* Leeupark buite [[Krugersdorp]]
* [[Sterkfonteingrotte]]
* [[Walter Sisulu Nasionale Botaniese Tuin]] in [[Roodepoort]].
== Onderwys ==
=== Geskiedenis van Afrikaanse onderwys ===
[[Lêer:Jeppe Boys High.jpg|duimnael|links|Die [[Hoër Seunskool Jeppe]] se hoofgebou, afgeneem omstreeks 1910. Dis opgerig in 1909 en sedert 1986 'n nasionale gedenkwaardigheid. Die argitek was [[John Ralston]]]]
[[Lêer:The Wits University East Campus (archived).jpg|duimnael|Die [[Universiteit van die Witwatersrand]] se oostelike kampus]]
[[Lêer:UJ APK-2.JPG|duimnael|Die voormalige Randse Afrikaanse Universiteit se Auckland Park-kampus maak tans deel uit van die Universiteit van Johannesburg]]
Die broers [[Lourens Geldenhuys|Louw]] en Frans Geldenhuys was die eienaars van 'n gedeelte van die plaas Braamfontein. Op 11 Desember 1896 skryf Louw aan die superintendent van onderwys dat 'n nuwe skool te Braamfontein, distrik [[Heidelberg, Gauteng|Heidelberg]], geopen is.
Die stryd om Afrikaans naas Nederlands en Engels as openbare taal te vestig, is veral in skole beslis, en nêrens was dié stryd feller as in Johannesburg en ander nedersettings aan die Witwatersrand nie waar verskeie laerskole gestig is. Hulle het nogtans gesukkel om te bestaan, terwyl sekondêre skole Engels as enigste voertaal gebruik het.<ref>{{af}} Hermann Giliomee: ''Die Afrikaners. 'n Biografie''.</ref> Daar was 'n hele paar skole in Johannesburg voor die uitbreek van die Anglo-Boereoorlog wat in die behoeftes van Afrikanerleerlinge voorsien het.
In die twee dekades ná die Tweede Vryheidsoorlog het die stroom verarmde Afrikaners, wat vanuit die platteland na die Witwatersrand toe getrek het, gegroei sonder dat die getal Afrikaanssprekendes 'n noemenswaardige styging getoon het, soos blyk uit die feit dat die gemeentes van Afrikaanse Kerke in Johannesburg byna geen groei getoon het nie. Dat 'n hele geslag Afrikaners aan die Rand in dié tyd verlore gegaan en verengels het, was onder meer aan die gebrek aan Afrikaanse onderwysinstellings te wyte.<ref>{{af}} Randse Afrikaanse Universiteit: Jaarboek 1982, bl. 51</ref>
Die prentjie het eers vanaf die 1920's en veral in die tyd van die [[Groot Depressie]] begin verander toe die eerste Afrikaanse hoërskole aan die Rand geopen het – die [[Hoërskool Voortrekker, Boksburg|Hoërskool Voortrekker]] in [[Boksburg]] in Januarie 1920 en [[Helpmekaar-kollege|Helpmekaar-Hoërskool]] in Johannesburg en [[Hoërskool Monument]] op [[Krugersdorp]] in 1921. Kort ná die Tweede Wêreldoorlog was daar aan die Witwatersrand net ses Afrikaansmedium- vergeleke met 26 Engelsmedium-hoërskole, benewens 19 tegniese en handelskole waar albei landstale as onderrigmedium gebruik is.
Die groei van Afrikaansmedium-hoërskole het geleidelik aan die bevolkingsaanwas van Afrikaanssprekendes begin weerspieël. So het die getal Afrikaners aan die Rand tussen 1936 en 1960 met 167 persent gegroei, teenoor 60 persent in Suid-Afrika as geheel. Teen die begin van die 1980's was sowat 'n vyfde van die land se Afrikanerbevolking (ongeveer 450 000) aan die Rand saamgetrek.
In vergelyking met Engelssprekende Suid-Afrikaners is die intellektuele potensiaal van dié groot bevolkingskonsentrasie egter om maatskaplike en ekonomiese redes onderbenut. In Suid-Afrika as geheel was die persentasie Engelssprekendes, wat gematrikuleer het of 'n akademiese graad verwerf het, twee maal so groot as die persentasie Afrikaanssprekendes. Aan die Rand was die Afrikaners se agterstand in dié opsig selfs nog groter aangesien baie Afrikaanse leerlinge die skool verlaat het voordat hulle matriek kon verwerf, terwyl baie matrikulante dit nie kon bekostig om akademiese opleiding aan 'n universiteit te volg nie.
Vir Afrikanerleiers het dit in die 1950's duidelik geword dat hoëronderwysinstellings binne makliker bereik van Randse Afrikaanssprekendes opgerig moes word om nauurse studie vir studente, wat reeds 'n beroep uitgeoefen het, en voltydse studie vir studente, wat nog in hul ouerhuis kon inwoon, moontlik te maak.
Die lang veldtog vir 'n Afrikaanse onderwyskollege of universiteit is teen die middel van die 1960's uiteindelik met sukses bekroon.
Op 4 Augustus 1965 het die destydse minister van onderwys, sen. [[Jan de Klerk]], bekendgemaak dat die kabinet sy toestemming verleen tot die voorgestelde stigting van 'n onafhanklike Afrikaansmedium-universiteit vir die Witwatersrand met sy setel in Johannesburg wat as [[Randse Afrikaanse Universiteit|Randse Afrikaanse Universiteit (RAU)]] sou bekendstaan. In 1966 het die kabinet besluit op 'n terrein in [[Auckland Park]] vir die oprigting van universiteitsgeboue. Aanvanklik is die nuwe universiteit egter nog in 'n voormalige brouerygebou in Braamfontein gehuisves.
Die eerste studente het op 3 Februarie 1966 vir registrasie aangemeld, en op 24 Februarie van dié jaar het die amptelike opening van die Randse Afrikaanse Universiteit (RAU) en die inhuldiging van sy eerste kanselier (en latere derde Staatspresident van die Republiek van Suid-Afrika), dr. [[Nicolaas Johannes Diederichs|N. Diederichs]], plaasgevind. Die nuwe kampus en geboue in Auckland Park is amptelik op 24 Mei 1975 in gebruik geneem.
=== Universiteite ===
Johannesburg se moderne hoëronderwysstelsel spog met vier instansies: die [[Universiteit van die Witwatersrand]], die [[Universiteit van Johannesburg]], Monash Universiteit ('n satellietkampus van die bekende tersiêre instelling in [[Melbourne]], [[Australië]]) en Midrand Universiteit.
== Sport- en ontspanningsgeriewe ==
=== Sportspanne en stadions ===
[[Lêer:The Wanderers 2.jpg|duimnael|links|Binne die [[Wanderersstadion]]]]
[[Lêer:Ellis Park Stadium.jpg|duimnael|Lugbeeld van die [[Ellispark-stadion]]]]
[[Lêer:FIFA World Cup 2010 Uruguay Ghana.jpg|duimnael|links|Die [[ENB-stadion]] van binne]]
[[Lêer:Orlando Stadium outside view.jpg|duimnael|Die [[Orlandostadion]] van buite gesien]]
Johannesburg is die tuiste van die [[krieket]]span [[Highveld Lions]], die [[rugby]]span [[Goue Leeus]], die [[Verenigde Rugbykampioenskap]]span [[Lions (Verenigde Rugbykampioenskap)|Lions]], en ten minste vyf vooraanstaande [[sokker]]spanne, naamlik [[Moroka Swallows]], [[Wits University FC]], [[Jomo Cosmos]], [[Kaizer Chiefs]] en [[Orlando Pirates FC]]. Die twee laasgenoemde beslis sedert 1970 twee keer per jaar die [[Soweto Derby]].<ref>{{en}} {{cite web |title=South Africa's derby goes global |url=https://www.fifa.com/worldcup/archive/southafrica2010/news/newsid=108256/index.html |work=FIFA.com |publisher=[[FIFA|Fédération Internationale de Football Association]] |accessdate=17 September 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121128045554/http://www.fifa.com/worldcup/archive/southafrica2010/news/newsid=108256/index.html |archive-date=28 November 2012 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref> [[Ellispark-stadion]] is 'n bekende sportstadion waar die [[Rugbywêreldbeker 1995]]-eindstryd en sommige wedstryde van die [[FIFA Sokker-Konfederasiebeker in 2009|Sokkerkonfederasiebeker 2009]] en die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|Sokkerwêreldbeker 2010]] gespeel is. Die [[Johannesburgstadion]] word gebruik vir internasionale [[atletiek]]. [[Wanderersstadion]] is 'n [[toetskrieket]]stadion en huisves gereeld internasionale krieketwedstryde van beide die [[Proteas|Suid-Afrikaanse nasionale krieketspan]] en die [[Suid-Afrikaanse nasionale vrouekrieketspan]]. Byvoorbeeld is wedstryde tydens die [[Krieketwêreldbeker 2003]], [[T20I-wêreldbeker 2007]] en [[Kampioenetrofee 2009]] hier gehou. Die [[Suid-Afrikaanse Sokkervereniging]] is in die Johannesburgse voorstad [[Nasrec]] naby die ENB-stadion gesetel. [[Krieket Suid-Afrika]] en die [[Suid-Afrikaanse Sportkonfederasie en Olimpiese Komitee]] is ook in Johannesburg gesetel.
[[Soccer City]], ook bekend as ''First National Bank Stadium'' of kort ''FNB Stadium'', is oorspronklik in 1987 opgerig, maar dekades later herbou en aansienlik uitgebrei ter geleentheid van die Sokkerwêreldbekertoernooi van 2010 wat in Suid-Afrika gehou is. Dit is ook tydens die [[Afrikanasiesbeker 1996]] en die [[Afrikanasiesbeker 2013]] gebruik. Die inspirasie vir die nuwe argitektoniese styl was die kalbas, die harde, gedroogde en uitgeholde dop van die kalbasplant (''Legenaria vulgaris'') se ryp vrug waarin swart Afrikane vroeër vloeistowwe soos water, [[melk]] en bier bewaar het.
Vir die kenmerkende fasade is 40 000 staal- en betonpanele in agt kleure en twee verskillende teksture gebruik wat met optiese vesels versterk is. Tien grys bande, wat die buitefasade en die binneruimte versier, versinnebeeld die nege ander Suid-Afrikaanse gasheerstede van die Sokkerwêreldkampioenskap asook [[Berlyn]], een van die gasheerstede van die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|vorige toernooi]].<ref>{{en}} ''World's Greatest Cities. A Family Reference Guide''. Bath: Parragon Books 2013, bl. 220–221</ref>
Vir die stadion se beligting is altesaam 540 ligte langs die dakrand aangebring. Die stadion beskik oor twee reuse-LED-skerms met 'n oppervlak van 86 m² elk bo-oor die twee doelpale en op die middelvlak van staanplekke.
Tans bied ''Soccer City'' sitplek vir 94 700 toeskouers asook 230 privaatruimtes en 184 suites. Daar is 4 000 ondergrondse en 15 000 openbare parkeerplekke in die nabye omgewing.
Naas sy rol as sportstadion het Soccer City geskiedenis gemaak toe Nelson Mandela in 1990 sy eerste groot openbare toespraak ná sy vrylating hier gehou het. Tydens die Sokkerwêreldbekertoernooi se eindstryd op 11 Julie 2010 het hy hier sy laaste openbare optrede gehou. Die openbare roudiens ná sy dood op 10 Desember 2013 is ook hier gehou.
=== Parke en groen ruimtes ===
[[Lêer:A Johannesburg Summers Day.jpg|duimnael|Johannesburg is die tuiste van ses miljoen bome wat 'n waardevolle tuiste onder die groeiende verstedeliking en ontwikkeling is]]
[[Lêer:Zoo Lake, Johannesburg 1.jpg|duimnael|Die Dieretuinmeer in Hermann Ecksteinpark het sy naam aan die Johannesburgse Dieretuin te danke wat vlakby dié waterliggaam geleë is]]
[[Lêer:Dawn sculler.jpg|duimnael|Wemmerpandam is gewild by roeiers]]
Twee jaar nadat Johannesburg as 'n delwerskamp gestig is, is die eerste begraafplaas in Braamfontein en kort daarna ook Joubertpark as ontspanningsterrein geopen. Reeds in 1903 was daar tien parke en een begraafplaas in die stadsgebied wat almal deur die destydse stadsingenieur bestuur is.
Meer as 'n eeu later het Johannesburg tot 'n stedelike bosgebied met tien miljoen bome en meer as 2 000 parke en openbare tuine gegroei. Een hiervan, die [[Walter Sisulu Nasionale Botaniese Tuin]] in [[Roodepoort]] in die noordweste van Johannesburg, word as 'n eersterangse tuin vir Suid-Afrikaanse flora beskou en het veral op naweke tot 'n gewilde trekpleister vir Johannesburgers en besoekers ontwikkel.
==== Jan van Riebeeckpark ====
Sien [[Johannesburgse Botaniese Tuin]]
==== Streek F (Middestad) ====
As deel van die grootskaalse opgraderingsprogram vir Johannesburg se middestad is parke en groentes ruimtes in Streek F herontwikkel.
Die gewilde Joubertpark is 'n trekpleister en ontspanningsgebied vir duisende bewoners van woonstelgeboue in sy onmiddellike omgewing. Openbare toiletgeriewe is skoongemaak en herstel en van drie nuwe chemiese toilette voorsien, terwyl die park se gras tans onder besproeiing is. Die sentrale fontein is opgeknap en 'n uitgestrekte roostuin is nuut aangelê.
Donald MacKay-park in Berea is een van die oudste parke in Johannesburg en genoem na 'n vroeëre burgemeester. Dit behels verskillende vlakke en aantreklike steenmure. Die park is van nuwe speelterreine, opelugskaakborde en sokkervelde voorsien. Nuwe beligting is langs die parke se oos-westelike pad geïnstalleer wat nou as wandellaan dien.
Die drie parke in Endstraat, Doornfontein is vir maklike onderhoud geoptimaliseer en van harde oppervlakke soos klipstene voorsien. Daar is speelterreine, terwyl die park in die middel nie meer oor 'n straattoegang beskik nie en net vir kinders toeganklik is.
JL de Villierspark in Berea was vroeër 'n gewilde uithangplek vir dronkaarde, maar is intussen opgeknap met klein heuweltjies tussen geplaveide lane, 'n klein sokker- en 'n korfbalveld, 'n omheinde speelterrein en steenkoeëls wat as versiering dien. Vanweë hul blou kleur word na die park ook as "Bloupark" verwys. Die park se blombeddings is ook deur grasperke vervang.
Mitchellpark in Berea het 'n tyd lank as uithangplek vir kriminele gedien, maar is intussen opgeknap en staan nou as "Geelpark" bekend vanweë die plaaslike speelgrond wat met 'n heldergeel muur omhein is. Korfbal- en sokkervelde het nuwe trekpleisters vir parkbesoekers geword, net soos nuwe opelugskaakborde. Mitchellpark se wandelpaaie bied maklike toegang vir rolstoelgebruikers. Bome verleen skadu vir kinders op die speelgrond en aan besoekers wat gebruik maak van die park se braaigeriewe.
Edith Cavell-park in Hillbrow, wat in 'n driehoekvorm aangelê is, is omhein en slegs toeganklik vir kinders. [[Wemmerpan]] en Pionierpark is herontwikkel en weer van 'n musiekfontein voorsien.
== Begraafplase ==
[[Lêer:Braamfontein graveyard.jpg|duimnael|Die Braamfontein-begraafplaas]]
[[Lêer:Helen Joseph Avalon.jpg|duimnael|Graf van [[Helen Joseph]] en [[Lilian Ngoyi]] op die Avalon-begraafplaas in [[Soweto]]]]
Johannesburg se begraafplase is nie net waardige en rustige plekke waar oorledenes herdenk kan word nie, maar dien ook as groen ruimtes in digbeboude gebiede en as belangrike habitatte vir kleindierspesies. Tans val altesaam 35 begraafplase en twee krematoria onder die beheer van ''[[Johannesburg City Parks]]''. Net soos in baie ander snelgroeiende Suid-Afrikaanse munisipaliteite het die plek vir nuwe grafte skaars geraak (in 2007 is 27 van Johannesburg se begraafplase as "passief" gekategoriseer, dit wil sê daar is geen plek meer vir nuwe grafte nie, selfs indien tweede en derde begrafnisse in een graf ná 'n tydperk van twaalf jaar toegelaat word) en was die stad genoodsaak om nuwe begraafplase te ontwikkel. Ander opsies is [[verassing]], gedenkmure en -tuine en die herbegrafnis van sterflike oorskot in kleiner doodkiste ná 'n bepaalde tydperk.
Toe die Waterval-begraafplaas in Midrand in 2006 geopen het, was dit die eerste nuwe begraafplaas in die Goudstad in byna 'n kwarteeu. Die begraafplaas bied met 'n oppervlak van 200 hektaar plek vir 720 000 nuwe grafte en sal vir 'n tydperk van sowat vyftig jaar in gebruik wees.
'n Tweede nuwe begraafplaas – Diepsloot Memorial Park met plek vir 120 000 grafte naby die gelyknamige swart woonbuurt – is in April 2007 ingewy. Sy uitleg en konsep volg nie meer die Eurosentriese modelle van die verlede nie, maar voorsien in die behoeftes van Suid-Afrikaners as mense van uiteenlopende kulturele en godsdienstige agtergronde. As 'n habitat vir inheemse flora en fauna vervul dit ook die rol van 'n natuurbewaringsgebied.
Enkele van Johannesburg se begraafplase vervul 'n derde rol. 'n Mens wat 'n besoek aan hulle bring, onderneem 'n reis na die Goudstad se verlede. Die eerste begraafplaas is reeds in 1886 in die driehoek tussen Diagonaal-, Bree- en Harrisonstraat uitgelê toe die goudstormloop aan die Witwatersrand nog in volle swang was. Terwyl die Victoriaanse stad vinnig uitgebrei het, is ook dié plek vir die lewendes benodig. Grond is in Braamfontein aangekoop om daar 'n nuwe begraafplaas te vestig. Die eerste begrafnisse hier het in 1888 plaasgevind, maar enkele jare later is lyke op dié begraafplaas geëkshumeer en op Braamfontein herbegrawe.
Die privaat begraafplase, wat op verskillende plase rondom die vroeë stad geleë was (en waarvan die meeste nog bestaan), soos Albertsplaas noordwes van die Goudstad, Bezuidenhoutvallei in die ooste en Klipriviersberg in die suide, was in dié tyd moontlik rustiger rusplekke. Naas plase het ook myne, hospitale en kerkgemeentes hul eie begraafplase ingerig. Nie-konformiste en ongebonde inwoners het dikwels moeite ondervind om hul oorledenes op kerkgebonde dodeakkers ter ruste te lê. Na hulle behoeftes het die munisipale owerheid omgesien.
Nog voor die [[Eerste Wêreldoorlog]] is 'n nuwe begraafplaas net een kilometer wes van Braamfontein s'n geopen, Brixton. Albei dodeakkers weerspieël die Goudstad se woelige vroeë geskiedenis met die laaste rusplekke van Randlords, mynwerkers, ingenieurs, soldate, geoloë en burgemeesters. Rouendes het in dié tyd vir afsonderlike afdelings volgens hul godsdienstige rituele gevra, en so het onder meer 'n Joodse afdeling naas 'n Islamitiese ontstaan.
Ander afdelings het gevolg – vir Chinese inwoners, swart mense, weermaglede, brandweer- en polisielede, en bykomende godsdienste. Danksy 'n inisiatief van Mahatma Gandhi is in 1918 'n houtvuur-krematorium vir Hindoe-begrafnisse op Brixton gevestig. Die uitleg van destydse begraafplase het Europese voorbeelde gevolg, met lang reekse grafte aan weerskante van reguit lane.
Sommige grafte van bekende persoonlikhede het in vergetelheid geraak. Die laaste rusplek van [[Enoch Sontonga|Enoch Mankayi Sontonga]], die komponis van die gebedlied ''[[Nkosi Sikelel' iAfrika]]'' waarvan 'n deel in 1996 by die Suid-Afrikaanse volkslied ingesluit is, is eers ná jare se soektog herontdek. Ter ere van Sontonga is 'n granietkubusmonument opgerig. Die Kliprivierberg-begraafplaas is die laaste rusplek van 700 Afrikaners wat gedurende die Anglo-Boereoorlog in konsentrasiekampe aan honger en siektes beswyk het.
Toe die Nasionale Party ná hul oorwinning in die algemene verkiesing van 1948 begin het om die bestaande rasseskeiding met steeds meer wetgewing te volmaak, kon oor oorledenes nie meer aan dié beleid ontsnap nie. Nuwe begraafplase of afdelings daarvan is nou byna uitsluitlik volgens raslyne ingerig – vir Asiërs en bruin Suid-Afrikaners in Newclare, Brixton en Lenasia, terwyl swart stadsbewoners beperk was tot begraafplase in Alexandra en Soweto.
In die suidweste is 108 akkers grond aangekoop vir 'n nuwe dodeakker met afdelings vir Asiërs, Euro-Afrikane en swart Suid-Arikaners, Newclare. Hier is bekende swart anti-apartheid-oudstryders soos [[Walter Sisulu|Walter]] en Albertina Sisulu ter ruste gelê en die Walter Sisulu-gedenktuin ingerig.
In 1972 is 'n nuwe begraafplaas vir swart mense suid van die middestad gevestig, Avalon, met 'n oppervlak van 172 hektaar die tweede grootste en ook steeds die besigste in die stadsgebied. Ook hier is bekendes begrawe soos [[Joe Slovo]], die vroeëre sekretaris-generaal van Suid-Afrika se Kommunistiese Party en kommandeur van [[Umkhonto we Sizwe]] en die vrouestryders teen apartheid Helen Joseph en Lillian Ngoyi.
=== Braamfontein-begraafplaas ===
[[Lêer:A tombstone in Braamfontein graveyard.jpg|duimnael|'n Grafsteen op Braamfontein-begraafplaas]]
[[Lêer:Enoch Sontonga Braamfontein.jpg|duimnael|Die monument vir Enoch Sontonga op Braamfontein]]
Braamfontein is die oudste van Johannesburg se drie historiese begraafplase wat nou verweef is met die geskiedenis van die stad. Dit is deur landdros Carl von Brandis ingerig toe die Goudstad se eerste begraafplaas weens stygende sterftesyfers geen nuwe begrafnisse meer kon hanteer nie. Sy tradisionele uitleg met skaduryke bome langs rustige lane is 'n waardige rusplek vir bekende Johannesburgse families soos die Cullinans en die Jeppes. Ook von Brandis lê hier begrawe, net soos Eleanor Clare Helier (Clare) Wallace (* 1902), die dogter en eerste kind van die Britse skrywer [[Edgar Wallace]] en sy vrou Ivy Maude Caldecott wat in 1903 in die ouderdom van agt maande aan [[meningitis]] oorlede is.<ref>{{en}} [http://gravehunter-drw.blogspot.de/2012_09_01_archive.html ''Musings of a Curious Individual. Blogteks en foto, besoek op 12 April 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161107165508/http://gravehunter-drw.blogspot.de/2012_09_01_archive.html |date=7 November 2016}}</ref>
Daarnaas word hier die grafte van die slagoffers van die dinamietontploffing van 1896 in Braamfontein, net soos dié van baie slagoffers van die [[Spaanse griep in Suid-Afrika|Spaanse Griepepidemie]] van 1918, wat die [[Unie van Suid-Afrika]] soos 'n vloedgolf getref en landwyd duisende menselewens geëis het, en van gesneuweldes van die [[1922-staking|Randse staking]] van 1922 aangetref.
In die Joodse afdeling het Max Langermann (1859–1919), 'n Duitse immigrant en stigter van die voorstad Kensington, Ikey Sonnenberg en tenminste 'n deel van die sterflike oorskot van Wolf Joel, die bekende magnaat wat na bewering deur "baron" [[Ludwig Kurtze von Veltheim]] vermoor is (ander liggaamsdele lê in Willesden, Londen begrawe), hul laaste rusplekke gevind.
[[Wolf Joel]] was 'n neef van die Randheer [[Barney Barnato]] wat dié se fortuin en ryk geërf het, maar sy nuwe rykdom slegs nege maande lank kon geniet. Op 14 Maart 1898 is die miljoenêr in die Johannesburgse kantoor van die Barnato-broers deur Von Veltheim, 'n valse Duitse baron, dobbelaar en swendelaar, genader om mee te werk aan 'n geheime plan – die ontvoering van ZAR-president [[Paul Kruger]]. Von Veltheim was van voorneme om 'n hoë losgeld vir die staatshoof te eis. Joel het egter geweier om enigiets te doen te hê met só 'n onsinnige plan en is in 'n skietgeveg, wat gevolg het, dood.
Die moord het groot opspraak in Johannesburg verwek. Tot die uiterste verontwaardiging van die Goudstadse publiek is Von Veltheim ná sy uitsonderlike verhoor vrygespreek op aanklag van moord aangesien die enigste ooggetuie onder 'n tafel in geduik het toe die skote geklap het. Op Goudstadse strate was daar sprake daarvan om Von Veltheim te hang, maar die ZAR se polisie, die [[Zuid-Afrikaansche Republiek Polisie|ZARP's]], het hom geleide gedoen oor die grens van Portugees-Oos-Afrika. Twintig jaar later is Von Veltheim se lyk uit die Londense [[Teems]] gehaal.
=== Wespark-begraafplaas ===
[[Lêer:Hashoah Wespark2 Holocast.JPG|duimnael|links|Hashoah-gedenksteen]]
[[Lêer:Hashoah Wespark1.JPG|duimnael|Hashoah-gedenksuil]]
Johannesburg se Wespark-begraafplaas is noord van die Melvillekoppies in die voorstad Montgomery Park geleë. Dit behels die grootste gedeelte met Joodse grafte van alle Johannesburgse begraafplase met 'n Holocaust-monument wat in 1959 opgerig is, die Suid-Afrikaanse Nasionale Joodse Oorlogsmonument asook gedeeltes vir Sjinese en Islamitiese begrafnisse en verskeie oorlogsmonumente en -grafte.<ref>{{en}} [http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&view=article&id=7374:peaceful-haven-of-remembrance&catid=124:parks&Itemid=207 ''www.joburg.org.za: Peaceful heaven of remembrance. Besoek op 25 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130105053157/http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content |date=5 Januarie 2013}}</ref> Naas [[mausoleum]]s is ook gedenkmure en -tuine aangelê. [[Jakaranda]]bome aan weerskante van Wespark se wandellane dra by tot die aantreklike atmosfeer van die begraafplaas, veral tydens blomtyd.
Die terrein van die begraafplaas het oorspronklik deel uitgemaak van een van Johannesburg se historiese plase, Waterval, wat in 1887 deur die Gebroeders Geldenhuys gekoop is. Later het [[Lourens Geldenhuys|Louw Geldenhuys]] veterane van die Anglo-Boereoorlog in diens geneem om die [[Emmarentiadam]] op die plaas te laat bou. In 1933 is 13 hektaar grond aan die Stad Johannesburg oorgedra om as openbare ontspanningsterrein te dien. Dié grond is later, saam met ander terrein, ontwikkel as Johannesburg se Botaniese Tuin, die Marks Park-sportklub en die Wespark-begraafplaas wat in 1942 geopen is.
Gedurende die Tweede Wêreldoorlog is 'n groot militêre vleuel in Johannesburg se Algemene Hospitaal ingerig, terwyl ook Baragwanath en [[Cottesloe]] militêre afdelings gekry het. 'n Groot aantal beseerdes uit die [[Midde-Ooste]] is in die [[Chris Hani Baragwanath-hospitaal|Baragwanath-hospitaal]] behandel. 617 begrafnisse van Gemenebes-soldate het op Wespark plaasgevind. Daar is ook 21 oorlogsgrafte van soldate met 'n ander burgerskap en sewe nie-militêre grafte wat deur die Gemenebes se Oorlogsgraftekommissie (''Commonwealth War Graves Commission'') versorg word.<ref>{{en}} [http://www.cwgc.org/find-a-cemetery/cemetery/101545/JOHANNESBURG%20(WEST%20PARK)%20CEMETERY. ''www.cwgc.org: Johannesburg (West Park) Cemetery. Besoek op 27 Maart 2016'']</ref> Met die Kremasie-gedenkteken op Wespark word 69 manlike en vroulike weermagslede herdenk wat gedurende die oorlog op die Braamfontein-begraafplaas veras is.
Bekende persoonlikhede, wat hul laaste rusplek in Wespark gevind het, sluit die skrywer [[Herman Charles Bosman]] (1905–1951), die anti-apartheidstryders [[Alfred Nzo]] en [[Joe Modise]] en die bekende [[VIGS]]-kinderaktivis Nkosi Johnson in wat in 2001 in die ouderdom van twaalf oorlede is. Ook 35 van die 42 skoolkinders, wat in 1985 slagoffers van die [[Westdenedam-ramp|Westdenedam-busramp]] geword het, lê in die begraafplaas se heldeakker begrawe.<ref>{{en}} [http://www.westdene1985.co.za/reports/saying-goodbye/ ''www.westdene1985.co.za: Saying Goodbye. Besoek op 27 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160414204547/http://www.westdene1985.co.za/reports/saying-goodbye/ |date=14 April 2016}}</ref>
=== Brixton-begraafplaas ===
[[Lêer:Brixton Crem.jpg|duimnael|Die ou Hindoe-krematorium op Brixton-begraafplaas is tot nasionale monument verklaar]]
Die Brixton-begraafplaas is onder meer 'n laaste getuienis van die groot aantal Joodse immigrante vir wie Johannesburg dikwels 'n veilige toevlugsoord was. Hulle het met min besittings hier aangekom, uit 'n Joodse leefwêreld in Rusland, Pole en [[Litaue]] waar hulle in ellende verkeer het en deur pogroms bedreig is. Met harde werk het sommige van hulle 'n beter lewe vir hulself en hul nageslagte verseker. Ander het minder goed gevaar.
Een van hulle was Annie Slovo, die moeder van die anti-apartheidstryder Joe Slovo. Die Slovos was deel van 'n klein stroom arm Joodse immigrante uit Litaue en het hulle oorspronklik in Doornfontein gevestig toe Joe tien jaar oud was. Hulle het 'n tyd lank goed gevaar nadat Annie 'n groentewinkel naby 'n besige tremhalte in Yeoville geopen het. Haar ontydige dood in die kraambed in 1938 het die gesin in ellende gedompel. Die winkel het bankrot gespeel, en Wolfus, Joe se pa, moes 'n bestaan as vrugtesmous op Johannesburg se strate maak. Terwyl die baba in 'n weeshuis geplaas is, was Joe en sy suster genoodsaak om hul skoolloopbaan voortydig te staak en werk te soek.<ref>{{en}} [http://www.joburgheritage.co.za/docs/Joburg%20Heritage%20Journal/Brixton%20Jewish%20Cemetry/Brixton%20Jewish%20cemetery%20%20June%2015%202010.pdf ''www.joburgheritage.co.za – Sarah Welham & Flo Bird: The Brixton Jewish Cemetery''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130818184709/http://www.joburgheritage.co.za/docs/Joburg%20Heritage%20Journal/Brixton%20Jewish%20Cemetry/Brixton%20Jewish%20cemetery%20%20June%2015%202010.pdf |date=18 Augustus 2013}}</ref>
== Bekende bakens ==
[[Lêer:Hector Pieterson museum.jpg|duimnael|Die Hector Pieterson-museum]]
[[Lêer:Gallagher Convention Centre-001.jpg|duimnael|Die Pan-Afrikaparlement in Midrand]]
* Die [[Alhambra-teater, Johannesburg|Alhambra-teater]] wat in 1977 in Doornfontein geopen het.
* Die [[Alexander-teater]] wat in 1951 in Braamfontein geopen het.
* Die [[Brenthurst-biblioteek]] is 'n privaat versameling van Africana in Parktown.
* Die [[Carlton-sentrum]] is 'n 50-verdieping hoë wolkekrabber van 223 meter en een van die hoogste geboue in Afrika.
* Die [[Corner House]] is hoofkantoor van een van die grootste myngroepe in Suid-Afrika.
* Die [[Hector Pieterson-museum]] in [[Orlando, Soweto|Orlando]], Soweto.
* Die [[Hillbrow-toring]] is met 270 meter een van die hoogste geboue in Afrika en behoort aan [[Telkom]].
* Die [[Johannesburgse stadsbiblioteek]] wat 1,5 miljoen boeke en items versamel.
* Die [[Johannesburgse stadsaal]], setel van die Gautengse provinsiale regering.
* Die [[Konstitusieheuwel]], setel van [[Konstitusionele Hof van Suid-Afrika|Suid-Afrika se Konstitusionele Hof]].
* Die [[Nelson Mandelabrug]] wat Braamfontein en Newtown verbind, is in 2003 voltooi en 284 meter lank.
* Die [[Nizamiye Masjid]], een van die grootste moskees in die Suidelike Halfrond.
* Die [[Pan-Afrikaparlement]] in Midrand, 'n orgaan van die [[Afrika-unie]].
* Die [[Ponte-toringgebou]] in Berea is 'n 54-verdieping hoë wolkekrabber van 173 meter.
* Die [[Satyagraha Huis]] is museum en gastehuis, waar Mahatma Gandhi 1908/09 gewoon het.
* Die [[Schlesinger-gebou]] is 'n wolkekrabber van 110 meter.
* Die [[Sentech-toring]] in Brixton is met 240 meter een van die hoogste geboue in Afrika en behoort aan [[Sentech]].
* Die [[Tygerberg-gebou]] is 'n 29-verdieping hoë wolkekrabber van 113 meter.
* Die [[Villa Arcadia, Parktown|Villa Arcadia]] in Parktown, statige ou herehuis by Oxfordstraat 22, opgerig deur [[Lionel Phillips]].
== Bekende persone wat hier gewoon en gewerk het ==
[[Lêer:Tutu House, after unveiling of plaque.jpg|duimnael|Aartsbiskop Desmond Tutu se huis is tot nasionale monument verklaar: plegtige onthulling van die monument-muurplaat]]
'n Reeks uiteenlopende persoonlikhede het in die vroeë jare van Johannesburg aan die Rand gewoon en gewerk. Die prokureur [[Mahatma Gandhi|Mohandas Gandhi]] het, lank voordat hy bekendheid verwerf het as kampvegter vir Natalse Indiërs en as menseregte- en vryheidsvegter onder die naam Mahatma, tussen 1893 en 1915 in die Goudstad gewoon.
Met [[Rudyard Kipling]] en [[Edgar Wallace]] (1875–1932) het twee Britse literêre persoonlikhede van wêreldfaam in Johannesburg gebly. Terwyl Kipling die Goudstad gehaat en dit met skokkende woorde beskryf het, het Wallace in dié tyd nog geen enkele spanningsverhaal geskryf nie, maar eerder nugtere verslae en dagbladartikels, aanvanklik as oorlogskorrespondent en later as die eerste redakteur van die ''Rand Daily Mail''.
Nie net [[Winston Churchill]] het tydelik hier gebly nadat hy kort tevore uit 'n Boere-krygsgevangenekamp ontsnap het nie, maar ook sy vader, [[lord Randolph Churchill]]; en [[Joseph Chamberlain]], die Britse koloniale sekretaris wat saam met Cecil Rhodes as die vernaamste aanstoker van die Tweede Vryheids- of Anglo-Boereoorlog (1899–1902) beskou word.
Twee wenners van die Nobelprys vir Vrede was in Soweto woonagtig. [[Nelson Mandela]], Suid-Afrika se eerste swart president, het eers in Soweto en later in Houghton gewoon, terwyl die afgetrede Anglikaanse aartsbiskop [[Desmond Tutu]] se huis in Soweto geleë is. Dit is intussen tot nasionale monument verklaar.
== Trivia ==
[[Eddy Grant]] se anti-apartheid-[[lied]] ''Gimme Hope Jo'anna'' van 1988 handel oor die Johannesburgers se weerstand in Soweto teen die apartheidstelsel, die luukse [[Sun City, Noordwes|Sun City]] in [[Noordwes]] en aartsbiskop Desmond Tutu. Die lied is deur die destydse Suid-Afrikaanse regering verban toe dit vrygestel is, maar desondanks wyd in Suid-Afrika gespeel.<ref>{{en}} {{cite web |title=How Eddy Grant gave hope to South Africa |publisher=[[Daily Telegraph]] |url=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/3555191/How-Eddy-Grant-gave-hope-to-South-Africa.html |date=27 Junie 2008 |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191009105715/https://www.telegraph.co.uk/culture/music/3555191/How-Eddy-Grant-gave-hope-to-South-Africa.html |archive-date=9 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
[[Neill Blomkamp]] se ''District 9'' handel oor 'n uitheemse skip wat in 1982 oor die stadshorison van Johannesburg verskyn. Die siek en ondervoede [[insek]]agtige vreemdelinge (neerhalend ''shrimps'' genoem) word deur die Suid-Afrikaanse regering in hul eie township verplaas, die ''District 9''. Jare later, tydens die regering se verplasing van die vreemdelinge in 'n ander kamp, probeer een van die beperkte vreemdelinge, Christopher Johnson, saam met sy seun te ontsnap en terug te keer na sy tuiste, maar raak aan die burokraat Wikus van der Merwe, wat vir die Suid-Afrikaanse regeringsdiens ''Multi National United'' (MNU) werk. Die titel en agtergrond van ''District 9'' is deur die ontruiming en afbreek van [[Distrik Ses]], Kaapstad, tydens die apartheidsera geïnspireer.<ref>{{en}} {{cite news |last=Corliss |first=Richard |url=http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,1916306,00.html |title='District 9' Review: The Summer's Coolest Fantasy Film |publisher=[[Time (tydskrif)|Time]] |date=13 Augustus 2009 |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191009105716/http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,1916306,00.html |archive-date=9 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
== Susterstede ==
{{columns-list|3|
* {{vlagikoon|Verenigde Koninkryk}} [[Birmingham]], [[Verenigde Koninkryk]], sedert 2001.<ref name="Susterstede">{{en}} {{cite web |url=https://joburg.org.za/departments_/Documents/GSPCR/CoJ_IR%20Strategy_Sep2021.pdf |title=City of Johannesburg – International Relations Strategy – 2021–2026 |publisher=Stad Johannesburg |accessdate=23 Mei 2024}}</ref>
* {{vlagikoon|Ethiopië}} [[Addis Abeba]], [[Ethiopië]], sedert 2003.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Verenigde State van Amerika}} [[New York]], [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]], sedert 2003.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Namibië}} [[Windhoek]], [[Namibië]], sedert 2005.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Staat Palestina}} [[Ramallah]], [[Staat Palestina]], sedert 2013.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Brasilië}} [[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]], sedert 2014.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Kanada}} [[Montreal]], [[Kanada]], sedert 2015.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Volksrepubliek China}} [[Shanghai]], [[Volksrepubliek China]], sedert 2015.<ref name="Susterstede" />
}}
== Sien ook ==
* [[Eloffstraat]]
* [[Lys van dorpe in Suid-Afrika]]
* [[Gereformeerde kerk Johannesburg]]
* [[NG gemeente Johannesburg]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Bronnelys ==
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Johannesburg-South-Africa|title=Johannesburg|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=23 Mei 2024}}
* {{en}} Meiring, Hannes: ''Early Johannesburg, Its Buildings and People''. Human & Rousseau. 1986. 143 bladsye. {{ISBN|0-7981-1456-8}}
* {{en}} [[Eric Rosenthal|Rosenthal, Eric]]: ''Gold! Gold! Gold! The Johannesburg Gold Rush''. AD. Donker, 1970, {{ISBN|0-949937-64-9}}
* {{en}} Nuttal, Sarah: ''Johannesburg: The Elusive Metropolis''. Duke University Press. 9 Januarie 2005. 210 bladsye. {{ISBN|0-8223-6610-X}}
* {{en}} Cartwright, Alan Patrick: ''The Corner House: The Early History of Johannesburg''. MacDonald. 1965. 293 bladsye
* {{en}} Stewart, K.R.: Over Johannesburg's rooftops. In: Lantern. Tydskrif vir Kennis en Kultuur. Jaargang 15, nr. 3, Maart 1966
* {{en}} van der Waal, G.M.: Skoonheid om 'n stadsplein. In: Lantern. Tydskrif vir Kennis en Kultuur. Jaargang 26, nr. 2, Desember 1976
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie}}
{{Wikt|Johannesburg}}
; Amptelike webtuistes
----
* {{en}} [https://joburg.org.za/ ''Johannesburg se Amptelike webwerf'']
; Tydskrif- en aanlynartikels
----
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Johannesburg-South-Africa|title=Johannesburg|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=23 Mei 2024}}
* {{en}} [https://www.nationalgeographic.com/travel/destinations/africa/south-africa/partner-content-48-hours-in-johannesburg/ ''National Geographic Magazine: 48 Hours in Jo'burg'']
; Argitektuur
----
* {{en}} [http://skyscraperpage.com/diagrams/?cityID=755 ''Skyscraperpage.com: Johannesburg Skyscraper Diagram'']
* {{en}} [http://www.joburgheritage.co.za/ ''Johannesburg Heritage Foundation: Parktown Heritage'']
* {{en}} [http://edition.cnn.com/style/gallery/johannesburg-skyscrapers/index.html ''CNN Style – Johannesburg: City of skyscrapers'']
* {{de}} [https://www.zeit.de/entdecken/2016-06/johannesburg-suedafrika-architektur-fs ''Die Zeit, 24 Junie 2016: Architektur – Afrika von oben'']
; Reis en vermaak
----
* {{en}} {{Wikivoyage|Johannesburg}}
* {{en}} [http://www.joburgtourism.com/ ''Amptelike webwerf van Toerismebestuur Johannesburg''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090618134156/http://www.joburgtourism.com/ |date=18 Junie 2009}}
* {{en}} [https://www.theguardian.com/travel/2016/feb/11/alternative-city-guide-johannesburg-south-africa-holidays ''The Guardian, Manchester, VK: The alternative city guide to Johannesburg, South Africa'']
; Fotokuns en ander beeldmateriaal
----
* {{en}} [https://www.catersnews.com/stories/amazing/incredible-pictures-of-johannesburg-lit-up-in-dramatic-electrical-storm/ ''Caters News Agency: Incredible pictures of Johannesburg lit up in dramatic electrical storm / 'n Elektriese storm woed oor Oakdene, Johannesburg'']
* {{en}} [https://secure.flickr.com/photos/kartaba/albums/72157639903138683 ''Paul Saad se fotokuns op flickr.com: Johannesburg'']
{{Voorstede van Johannesburg}}
{{Provinsiale hoofstede van Suid-Afrika}}
== Eksterne skakels ==
[https://psira-verification.com/ PSIRA]{{Normdata}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Johannesburg| ]]
[[Kategorie:Provinsiehoofstede van Suid-Afrika]]
j50vlexf9fnkmj2gbjebh54526ju1i0
2896681
2896680
2026-04-23T11:41:25Z
Sobaka
328
Wysiging deur [[Special:Contributions/~2026-24954-87|~2026-24954-87]] teruggerol na laaste weergawe deur [[User:Jcb|Jcb]]
2885920
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Suid-Afrikaanse dorp
| naam = Johannesburg
| ander_naam = eGoli {{xh}}<br />iGoli {{zu}}
| inheemse_naam =
| nedersetting_tipe = Stad
| beeld_stadsilhoeët = Montage Johannesburg.jpg
| beeld_alt =
| beeldbyskrif =
| beeld_vlag = Flag of Johannesburg.svg
| beeld_seël =
| beeld_skild = Coat of Arms of Johannesburg.svg
| bynaam = Jo'burg, Jozi, Joni<br />"Goudstad"; ''Egoli'' ("Plek van Goud"); ''Gauteng'' ("Plek van Goud"); ''Maboneng'' ("Stad van Lig")
| slagspreuk = ''Unity in development''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.crwflags.com/fotw/flags/za-gt-jb.html |title=Johannesburg (South Africa) |publisher=Crwflags.com |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200322140205/https://crwflags.com/fotw/flags/za-gt-jb.html |archive-date=22 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> (''[[Engels]] vir: "Eenheid in ontwikkeling"'')
| beeld_kaart =
| duimdrukkeretiketposisie= regs
| kaart_onderskrif =
| latd = 26 |latm = 12 |lats = 16
| longd = 28 |longm = 2 |longs = 44
| provinsie = Gauteng
| distrik =
| munisipaliteit = Stad Johannesburg
| hoofplek =
| stigtingsdatum = [[1886]],<ref>{{en}} {{cite web |title=Chronological order of town establishment in South Africa based on Floyd (1960:20-26) |url=http://upetd.up.ac.za/thesis/available/etd-07212011-123414/unrestricted/05back.pdf |pages=xlv-lii |archive-url=https://web.archive.org/web/20190713023732/http://upetd.up.ac.za/thesis/available/etd-07212011-123414/unrestricted/05back.pdf |archive-date=13 Julie 2019 |url-status=live |df=dmy-all |accessdate=14 Julie 2012 }}</ref> stadstatus in 1928
| regeringvoetnotas =
| regeringstipe = <!-- Wyknommer -->
| leier_party = [[African National Congress|ANC]]
| leiertitel = [[Burgemeester]]
| leiernaam = [[Dada Morero]]
| leiertitel1 =
| leiernaam1 =
| leiertitel2 =
| leiernaam2 =
| oppervlakvoetnotas =
| oppervlak_totaal_km2 = 334,81
| oppervlak_metro_km2 = 1644.96
| hoogte_m = 1753
| hoogte_maks_m =
| hoogte_min_m =
| bevolkingvoetnotas =
| bevolking_skat =
| bev_skat_op =
| bevolking_totaal = 957441
| bevolking_soos_op = 2011
| bevolking_metro = 4434827
| bevolkingsdigtheid_metro_km2 = 2700
| bevolking_metro_voetnotas =
| bevolking_demonym =
| bevolkingnota =
<!-- demografie (deel 1) -->
| demografie1_voetnotas =
| persent_swart = 64,2%
| persent_kleurling = 13,9%
| persent_asiër = 6,7%
| persent_wit = 13,9%
| persent_ander = 1,3%
<!-- demografie (deel 2) -->
| demografie2_voetnotas =
| demografie2_titel1 = [[Engels]]
| demografie2_info1 = 31,1%
| demografie2_titel2 = [[Zoeloe]]
| demografie2_info2 = 19,6%
| demografie2_titel3 = [[Afrikaans]]
| demografie2_info3 = 12,1%
| demografie2_titel4 = [[Xhosa]]
| demografie2_info4 = 5,2%
| demografie2_titel5 = Ander
| demografie2_info5 = 31,9%
| poskode = 2001
| poskode2 = 2000
| skakelkode = 011
| sensuskode = 798015
| webwerf = [https://joburg.org.za/ Johannesburg-munisipaliteit]
}}
'''Johannesburg''' ([[Xhosa]]: ''eGoli'', [[Zoeloe]]: ''iGoli'', letterlik: "Plek van [[Goud]]") is die vernaamste sake- en bevolkingsentrum van [[Suid-Afrika]] met 'n oppervlakte van 1 645 vierkante kilometer en 'n bevolking van 4 434 827 in die metropolitaanse gebied volgens die sensus van 2011. Die huidige [[Stad Johannesburg Metropolitaanse Munisipaliteit]] is 'n polisentriese [[metropool]] wat sowat vyfhonderd [[voorstad|voorstede en dorpsgebiede]] insluit – naas die vroeëre stadsgebied ook voorheen onafhanklike munisipaliteite soos [[Midrand]], [[Sandton]] en [[Randburg]]. [[Soweto]] is tans die grootste voorstad en ook die mees uitgestrekte historiese swart woonbuurt.
[[Lêer:A Johannesburg Summers Day.jpg|duimnael|links|'n Donderstorm bars op 'n warm somerdag uit oor die Goudstad. Ses miljoen bome maak van Johannesburg buite die middestad 'n groen metropool]]
[[Lêer:Johannesburg's inner city.jpg|duimnael|links|Die middestad van Johannesburg, soos gesien vanaf die Carlton-sentrum. As gevolg van die "Wit vlug", die verskuiwing van "blanke" besighede na die noordelike voorstede, het die Goudstad se sakekern reeds vanaf die 1980's 'n ingrypende transformasie ondergaan]]
[[Lêer:Nelson Mandela Square at night-001.jpg|duimnael|links|Die luukse woonsteltoring ''Michelangelo'' in die noordelike voorstad Sandton]]
Johannesburg is nie een van Suid-Afrika se drie hoofstede nie (net [[Pretoria]], [[Kaapstad]] en [[Bloemfontein]] het besondere status as respektiewelik die regeringshoofstad, parlementsetel en geregtelike hoofstad), maar dit vervul nogtans 'n belangrike administratiewe en geregtelike funksie as die [[hoofstad]] van die [[Gauteng]]provinsie en setel van die [[Konstitusionele Hof van Suid-Afrika]].
Johannesburg is ook die sentrum van 'n verstedelikte gebied met meer as 8 miljoen inwoners wat van Pretoria in die noorde tot by [[Vereeniging]] in die suide strek. Die stad is die derde grootste in [[Afrika]] na [[Kaïro]] en [[Lagos]], en die enigste in Afrika wat as 'n wêreldstad of ''global city'' beskou word,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thesouthafrican.com/johannesburg-as-a-world-city/ |title=Johannesburg as a World City |publisher=The South African |date=8 Januarie 2014 |accessdate=26 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151225024126/http://www.thesouthafrican.com/johannesburg-as-a-world-city/ |archive-date=25 Desember 2015 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> 'n ekonomiese masjienkamer wat die hele [[Suider-Afrika]] met die wêreldekonomie verbind – onder meer danksy die plaaslike hoofkantore van mynboureuse en die [[JSE|Johannesburgse Effektebeurs]] (JEB of JSE) wat op wêreldvlak mededingend is.<ref>{{de}} [http://www.bpb.de/themen/V7RE2T,1,0,Gro%DFst%E4dte_Afrikas_Kairo_Lagos_und_Johannesburg.html#art1 ''Bundeszentrale für politische Bildung – Dossier Afrika: Großstädte Afrikas – Kairo, Lagos und Johannesburg'']</ref> Met [[SABMiller]] en [[Anglo American-korporasie|Anglo-American]] het daarnaas twee multinasionale ondernemings hul oorsprong in die Goudstad.
Johannesburg is net een van ongetelde delwerstede wat êrens op aarde op 'n spesifieke oomblik in die geskiedenis byna oornag ontstaan het. Maar terwyl die meeste van hulle ná 'n relatief kort tydperk as verlate spookdorpe geëindig het sodra hul goudvoorrade uitgeput was, is Johannesburg as Suid-Afrika se laat-[[Victoriaanse tydperk|Victoriaanse]] kits- en wonderstad op 'n oorspronklik byna verlate en windverwaaide plato van die Transvaalse Hoëveld tydens die grootste goudstormloop ooit gestig om te bly en 'n meteoriese ekonomiese opgang te beleef nadat Europa se leidende bankhuise die diepvlakmynontwikkeling van die Randse goudmyne begin finansier het.
Ander dinge was en is tydelik. So het Johannesburg, wat sy boukuns betref, nooit na die verlede teruggekyk nie. As een van die snelgroeiendste metropole ter wêreld het Johannesburg dus ook nie geskroom om weg te doen met sy historiese erfenis nie. Historiese geboue moes plek maak vir nuwe [[wolkekrabber]]s, terwyl die implementering van die beleid van aparte ontwikkeling vir etniese groepe die sloping van hele woonbuurte soos [[Sophiatown]] beteken het.
Vandag is Johannesburg 'n smeltkroes van tale en kulture wat steeds nuwe aankomelinge van dwarsoor Afrika lok. Die stad, wat nege persent van die vasteland van Afrika se bruto geografiese produk oplewer, verseker vir sy inwoners 'n lewenstandaard bo die gemiddelde van Afrika. Sy stadsuitleg met funksionele buurte soos 'n sentrale en noordelike sakedistrik en honderde residensiële voorstede, wat 'n groot verskeidenheid sosio-ekonomiese omgewings en ontwikkelingsvlakke verteenwoordig, sy moderne boukuns en 'n netwerk van snelweë toon baie ooreenkomste met dié van Amerikaanse metropole.<ref>{{en}} Williams, Lizzie: ''Johannesburg – the Bradt City Guide''. Chalfont St Peter: Bradt Travel Guides 2007, bl. VII</ref>
Net soos in [[New York Stad]], een van Johannesburg se tweelingstede, het 'n wye kloof tussen arm en ryk en ander sosiale vraagstukke ook neerslag gevind in hoë misdaadsyfers. Johannesburg is saam met ander Derdewêreldmetropole soos [[Rio de Janeiro]] as een van die gevaarlikste stede ter wêreld gereken.<ref>{{de}} Godwin, Peter: ''Stadt der Hoffnung – Stadt der Angst''. In: ''National Geographic Deutschland'', April 2004, bl. 134</ref> Volgens 'n 2018-studie deur Mercer oor die lewenskwaliteit in 231 stede regoor die wêreld het Johannesburg die 95ste plek verwerf, die derde beste in Suid-Afrika net na [[Durban]] en [[Kaapstad]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://mobilityexchange.mercer.com/Portals/0/Content/Rankings/rankings/qol2018l852963/index.html |title=Quality of Living Ranking |publisher=Mercer.com |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200227075749/https://mobilityexchange.mercer.com/Portals/0/Content/Rankings/rankings/qol2018l852963/index.html |archive-date=27 Februarie 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
== Etimologie ==
[[Lêer:Rissik Street Post Office.jpg|duimnael|Die historiese Johannesburgse Poskantoor in Rissikstraat, 1897]]
Die oorsprong van Johannesburg se naam is tot vandag toe omstrede. 'n Aantal mense met die naam "Johannes" was tydens die vroeë geskiedenis van die stad betrokke. Van hulle was die hoofklerk verbonde by die kantoor van die landmeter-generaal Hendrik Dercksen, Christiaan Johannes Joubert, 'n lid van die [[Volksraad]] en die republiek se mynbouhoof. 'n Ander was Stephanus Johannes Paulus Kruger (bekend as [[Paul Kruger]]), president van die [[Zuid-Afrikaansche Republiek]] (ZAR) tussen 1883 en 1900. Johannes Meyer, eerste regeringsamptenaar in die omgewing, is 'n ander moontlike naamgewer.
Presiese optekeninge vir die naamkeuse het verlore gegaan. Johannes Rissik en Johannes Joubert was lede van 'n afvaardiging wat na [[Engeland]] gestuur is om om mynregte vir die gebied te verkry. Ná Joubert is 'n park in die stad en ná Rissik is een van die hoofstrate genoem waar die histories belangrike maar nou vervalle Rissikstraat Poskantoor geleë is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.theheritageportal.co.za/thread/rissik-street-post-office-johannesburg |title=Rissik Street Post Office Johannesburg – The Heritage Portal |website=www.theheritageportal.co.za |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191018195115/http://www.theheritageportal.co.za/thread/rissik-street-post-office-johannesburg |archive-date=18 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://joburg.org.za/index.php?option=com_content&view=article&id=295:rissik-street-post-office&catid=38:heritage&Itemid=51 |title=Archived copy |accessdate=16 Mei 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130105053157/http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content |archive-date= 5 Januarie 2013 |url-status=dead |df=dmy-all }}</ref> Die [[Johannesburgse Stadsaal|Stadsaal]] is ook in Rissikstraat geleë.
== Geografie en klimaat ==
=== Geografie ===
[[Lêer:Map of Gauteng with Johannesburg highlighted (2016).svg|duimnael|links|Johannesburg se ligging in Gauteng]]
[[Lêer:20131112 - Johannesburg Lightning.ogv|duimnael|'n Interval-opname van 'n donderstorm oor die Goudstad]]
[[Lêer:Johannesburg Sunrise, City of Gold.jpg|duimnael|Sonop in die Goudstad]]
[[Lêer:Joburg.iss.400pix.jpg|duimnael|links|Johannesburg soos gesien van die [[Internasionale Ruimtestasie]] (ISS)]]
[[Lêer:Johannesburg.jpg|duimnael|Die binnestad van Johannesburg soos vanaf die [[Carlton-sentrum]] gesien]]
[[Lêer:Sandton.jpg|duimnael|Sandton se stadshorison]]
Johannesburg lê in die oostelike deel van die Hoëveldplato, die sentrale plato van Suid-Afrika wat deur uitgestrekte glasvlaktes gekenmerk word, en teen die suidelike uitlopers van die [[Witwatersrand]], 'n lae rotsige bergreeks wat deur die provinsie Gauteng loop en die waterskeiding tussen die [[Atlantiese Oseaan|Atlantiese]] en die [[Indiese Oseaan]] vorm.
Johannesburg strek van [[Orange Farm]] in die suide tot by Midrand in die noorde en grens aan twee ander metropolitaanse gebiede – Pretoria (Tshwane) in die noorde en Ekurhuleni in die ooste. Met 'n oppervlakte van 1 645 km² het Johannesburg se metrogebied uitgebrei nes dié van ander groot westerse metropole soos [[Sydney]], [[Londen]], New York Stad en [[Los Angeles]].
Johannesburg is op 'n gemiddelde hoogte van 1 753 meter bo [[seevlak]] geleë – met die laagste punt op 1 740 en die hoogste punt op 1 810 meter. Dit is naas [[Meksikostad]] en [[Phoenix, Arizona|Phoenix]] in [[Arizona]] ([[Verenigde State]]) een van min metropole wat nóg aan die see nóg teen 'n rivier of ander water lê. Kunsmatige bebossing – meer as tien miljoen bome is in die grasveldlandskap van Johannesburg geplant – maak van Suid-Afrika se ekonomiese spilpunt een van die groenste metropole op aarde.<ref>{{en}} [http://www.johannesburg-airport.com/about-johannesburg.html About Johannesburg.] Besoek op 6 Januarie 2019</ref>
=== Klimaat ===
Johannesburg het 'n subtropiese hooglandklimaat met 'n gemiddelde maksimumtemperatuur van 26 °C in Januarie en 16 °C in Junie. Die stad beleef 'n gemiddeld van agt sonskynure per dag dwarsdeur die jaar. Wintertemperature kan tot vriespunt daal, alhoewel daar gewoonlik byna geen sneeuval is nie – die stad lê in 'n somerreënstreek waar die meeste neerslae in die somermaande val, dikwels op laat namiddae tydens hewige elektriese storms. Die gemiddelde jaarlikse reënval is 713 millimeter, met 'n groot jaarlikse variasie. So ervaar die gebied ook droogteperiodes met langdurige gebrek aan neerslae.
Sneeuvlokkies het wél in die winters van 1981 en 2006 geval. Verder terug in die verlede het swaar sneeuneerslae, wat met 'n sterk en koue suidewind gepaard gegaan het, op 10 en 11 September 1936 op die Transvaalse Hoëveld voorgekom. Op 11 September van dié jaar het dit die hele dag in Johannesburg gesneeu.<ref name="storm">{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1992/05/29/11/5.html Dit het met 'n stormwind begin.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160331180810/http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1992/05/29/11/5.html |date=31 Maart 2016}} [[Beeld]], 29 Mei 1992</ref> Die Goudstad is daarnaas, net soos ander plekke op die hoëveld, verskeie kere deur [[tornado]]'s getref – soos ook in Oktober 1905, Oktober 1929 en Januarie 1951.<ref name="storm" />
Die Transvaalse Hoëveld is egter ook sonder tornado's 'n gunstelingplek vir stormjagters – met gereelde [[donderstorm]]s in die somermaande en indrukwekkende weerligstrale wat die nagtelike hemel oor Johannesburg verskeur. Donderstorms gaan gepaard met kort, maar hewige reënbuie, sterk winde en rollende donker wolke.<ref>{{en}} [http://www.southafrica.net/za/en/articles/entry/article-southafrica.net-highveld-thunderstorms Hoëveldse donderstorms.] Besoek op 16 Maart 2016</ref>
Lugbesoedeling bly 'n knelpunt, veral gedurende die wintermaande wanneer die weswaartse vloei van lugmassas vanuit die Indiese Oseaan deur termiese inversies belemmer word. Naas motoruitlaatgasse dra die gebruik van [[steenkool]] vir kookdoeleindes en verhitting tot die hoë lugbesoedelingsvlakke by wat veral in swart woonbuurte meetbaar is.
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Johannesburg
|bron = [[Wêreldorganisasie vir weerkunde]]<ref name="WMO-JHB">{{en}} {{cite web |url=http://worldweather.wmo.int/035/c00139.htm |title=World Weather Information Service – Johannesburg |publisher=World Meteorological Organization |accessdate=8 April 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180427095537/http://worldweather.wmo.int/035/c00139.htm |archive-date=27 April 2018 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref> [[National Oceanic and Atmospheric Administration|NOAA]]<ref name="NOAA-JHB">{{en}} {{cite web | url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68368.TXT | title = Johannesburg/Jan Smuts Climate Normals 1961–1990 | publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]] | accessdate = 8 April 2014}}</ref>
| jan_gem=20.1 | jan_gem_ns=125
| feb_gem=19.6 | feb_gem_ns=90
| mrt_gem=18.5 | mrt_gem_ns=91
| apr_gem=15.7 | apr_gem_ns=54
| mei_gem=13.0 | mei_gem_ns=13
| jun_gem=10.0 | jun_gem_ns=9
| jul_gem=10.4 | jul_gem_ns=4
| aug_gem=12.8 | aug_gem_ns=6
| sep_gem=16.0 | sep_gem_ns=27
| okt_gem=17.5 | okt_gem_ns=72
| nov_gem=18.4 | nov_gem_ns=117
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=105
| jaar_gem=16.0 | jaar_gem_ns=713
| jan_gem_min=14.7 | jan_gem_max=25.6
| feb_gem_min=14.1 | feb_gem_max=25.1
| mrt_gem_min=13.1 | mrt_gem_max=24.0
| apr_gem_min=10.3 | apr_gem_max=21.1
| mei_gem_min=7.2 | mei_gem_max=18.9
| jun_gem_min=4.1 | jun_gem_max=16.0
| jul_gem_min=4.1 | jul_gem_max=16.7
| aug_gem_min=6.2 | aug_gem_max=19.4
| sep_gem_min=9.3 | sep_gem_max=22.8
| okt_gem_min=11.2 | okt_gem_max=23.8
| nov_gem_min=12.7 | nov_gem_max=24.2
| dec_gem_min=13.9 | dec_gem_max=25.2
| jaar_gem_min=10.0 | jaar_gem_max=21.9
| jan_a_min=7.2 | jan_a_max=35.4
| feb_a_min=6.0 | feb_a_max=33.5
| mrt_a_min=2.1 | mrt_a_max=31.9
| apr_a_min=0.5 | apr_a_max=29.3
| mei_a_min=-2.5 | mei_a_max=26.4
| jun_a_min=-8.2 | jun_a_max=23.1
| jul_a_min=-5.1 | jul_a_max=24.4
| aug_a_min=-5.0 | aug_a_max=26.2
| sep_a_min=-3.3 | sep_a_max=30.0
| okt_a_min=0.2 | okt_a_max=32.2
| nov_a_min=1.5 | nov_a_max=32.9
| dec_a_min=3.5 | dec_a_max=32.4
| jaar_a_min=-8.2 | jaar_a_max=35.4
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 15.9
| rdfeb = 11.2
| rdmrt = 11.9
| rdapr = 8.6
| rdmei = 2.9
| rdjun = 2.0
| rdjul = 1.0
| rdaug = 2.1
| rdsep = 3.7
| rdokt = 9.8
| rdnov = 15.2
| rddec = 14.9
| lvjan = 69
| lvfeb = 70
| lvmrt = 68
| lvapr = 65
| lvmei = 56
| lvjun = 53
| lvjul = 49
| lvaug = 46
| lvsep = 47
| lvokt = 56
| lvnov = 65
| lvdec = 66
}}
== Visies op Johannesburg ==
; Die stad as ruimtelike verwesenliking van afsonderlike ontwikkeling
[[Lêer:Joburg top.jpg|duimnael|links|Die geskiedenis van Johannesburg verskil merkbaar van die tradisioneel-historiese model van Europese stadsontwikkeling – dit het oorspronklik nóg by die kruispunt van belangrike handelsroetes nóg by 'n groot rivier of aan 'n seekus ontstaan nie]]
[[Lêer:Night in Joburg.jpg|duimnael|Wetenskaplike studies oor Johannesburg verskil van mekaar – moet slegs die beleid van rasseskeiding en groepsgebiede daarop geprojekteer word, of was die Goudstad van begin af Suid-Afrika se enjinkamer van nuwe tegnologieë en leefstyle, die brug tot die Noorde?]]
[[Lêer:Manners Mansions Jeppe and Joubert str029 - Copy.jpg|duimnael|Die Art Deco-wolkekrabber ''Manners Mansions'' op die hoek van Jeppe en Joubertstraat (voltooi in 1939) getuig van Johannesburg se gesofistikeerde stedelike leefstyl van die 1930's, met Amerikaanse invloede wat in die "Manhattan van die Veld" nie beperk gebly het tot die boustyl nie]]
[[Lêer:Hillbrow Johannesburg 01.jpg|duimnael|links|'n Straattoneel in [[Hillbrow]]. Dié stadsbuurt, vroeër die mees digbevolkte in die Britse Gemenebes, was 'n kosmopolitaanse laboratorium vir 'n nuwe Suid-Afrika]]
Die meeste wetenskaplike studies oor die Goudstad het Johannesburg beperk hulle tot die ruimtelike verwesenliking van ongelyke ekonomiese verhoudinge en stadsbeplanning binne die raamwerk van die beleid van afsonderlike ontwikkeling. So is die skrywers van die meeste monografieë oor Johannesburg ná [[apartheid]] behep met die groei, val en heropbou van 'n etnies gesegregeerde stad.<ref name="elusive">{{en}} Nuttal, Sarah en [[Achille Mbembe|Mbembe, Achille]] (reds.): ''Johannesburg – The Elusive Metropolis''. Durham and London: Duke University Press 2008, bl. 10; 14–15; 19</ref> Hulle dokumenteer en periodiseer die geskiedenis en ontwikkeling van munisipale administrasie, verstedelikingspatrone en stedelike groei vanaf die koloniale tydperk tot hede, verduidelik die oorspronge en konsolidasie van etnies verdeelde woonbuurte of "groepsgebiede" en beskryf hoe die owerheid rasgebaseerde bevoorregting onder voorwendsel van openbare gesondheid asook wetgewing aangaande stadsbeplanning en behuising vir een groep beding en ander daarvan uitgesluit het.
; Stad van klassestryd
Sommige ondersoeke neem die stad se ontstaansperiode, die laaste kwart van die 19de eeu en die tydperk van ongebreidelde laissez-faire-kapitalisme, as vertrekpunt en skets 'n oënskynlik eenvormige beeld van 'n stad waar mynbou die akkumulasie van ongekende hoeveelhede kapitaal vir 'n klein groepie entrepreneurs moontlik maak, terwyl 'n kosmopolitiese werkersklas met sy klassestyd in opstand teen dié [[bourgeoisie]] kom – 'n gunstelingonderwerp in sekere strominge van moderne Suid-Afrikaanse geskiedskrywing wat vasgevang is in denkbeelde van ekonomiese ongelykhede en uitbuiting. Studies oor Johannesburg se voorstede laat die kollig op nuwe swart middelklas-elites val wie se aspirasies en waardes van persoonlike prestasie, status, gesinslewe, ruimte, veiligheid en sport bes moontlik binne die infrastruktuur van 'n omheinde voorstad vervul en uitgeleef kan word, al handhaaf hulle nog bande met die tradisionele lewe in swart woonbuurte.<ref name="elusive" />
; 'n Stad as enjinkamer vir 'n hele land
'n Ander, meer omvattende visie oor Johannesburg is dié van 'n enjinkamer – nie net van die nasionale ekonomie nie, maar van mense met uiteenlopende etniese, kulturele, godsdienstige, opvoedkundige en geografiese agtergronde wat versigtig met mekaar in aanraking kom; van nuwe leefstyle en tegnologieë. As 'n Europese stad in Afrika of [[Amerika]] in Afrika, soos dit al genoem is, kan Johannesburg nie gereduseer word tot een van die hooftonele van rasseskeiding nie. Die geskiedkundige gebeurtenisse en prosesse moet ook teen die agtergrond van 'n globale vloei van mense, idees en goedere ondersoek word.
; Stad met 'n eie metropolitaanse leefstyl
Sommige navorsers wys daarop dat Johannesburg van begin af sy eie metropolitaanse leefstyl geskep het. 'n Splinternuwe verbruikerswêreld en nuwe boutegnieke het skielik op 'n voorheen verlate plato gestalte gekry. Johannesburgers het al vroeg begin eksperimenteer met die nuutste tegnologiese ontwikkelinge van die [[Noordelike Halfrond]] – voorafvervaardigde boustukke en ander elemente is vir winkelfasades gebruik, winkelarkades is van prismatiese glasdakke voorsien, straatbeligting is deur middel van gaslampe voorsien, daarna is elektriese beligting ingevoer, net soos telefoondrade geïnstalleer is om finansiële instellings met mekaar te verbind, perdetrems wat hul bestemmings in die voorstede op borde aangedui het, en vanaf 1892 treine wat die binneland in die internasionale netwerk van hawens en seeroetes ingeskakel het.
In die Goudstad se georganiseerde uitleg het handelsplekke en kommersiële strate sentraal gestaan, terwyl die stadsbeeld oorheers is deur banke en ander finansiële instellings, kantoorgeboue, klubs, en die hoofkwartiere van mynbouondernemings. Johannesburgers het noue bande gehandhaaf met metropole in die noorde – die nuutste [[mode]]s uit Londen, [[Parys]] en New York was te koop in plaaslike winkels, net soos die nuutste Amerikaanse motors, juweliersware, [[Fin de siècle]]-versierings, tekstiele en muurpapiere uit Londen se [[West End, Londen|West End]], die nuutste produklyne van Manchester-katoen en ander goedere wat op die wêreldmark beskikbaar was.<ref name="elusive" />
== Geskiedenis ==
=== Vroeë geskiedenis ===
[[Lêer:Stamp battery used for gold mining in South Africa.jpg|duimnael|'n 19de eeuse stampbattery waarmee erts vergruis is om goud te ontgin]]
Mense het al vir die afgelope honderd eeue in die gebied gewoon waar Johannesburg sou ontstaan. Opgrawings wat op die Melvillekoppies onderneem is, het 'n [[yster]]smeltkroes opgelewer. Houtskool, wat daarin gevind is, is omtrent 900 jaar oud. Die skalierots wat ook op die koppie voorkom, bevat baie yster. Argeoloë het ook 'n nedersetting uit die middel-steentydperk (miskien 40 000 jaar gelede) gevind. Daar is ook klipwerktuie wat omtrent 100 000 jaar oud kan wees.<ref>{{en}} [http://www.mk.org.za/mkhist1.htm ''Webtuiste van die Melvillekoppies-natuurreservaat'']</ref> Die argeoloog en ystertydperkspesialis Revil Mason, destyds direkteur van die argeologiese navorsingspan en navorsingsprofessor verbonde aan die [[Universiteit van die Witwatersrand]] se Departement Argeologie, het soortgelyke strukture by Klipriviersberg en Waterval (Corriemoor/Northcliff) gevind.
Die plaas [[Braamfontein (plaas)|Braamfontein]] sou 'n belangrike deel van Johannesburg word. Die plaas is in 1858 aan Gerrit Bezuidenhout toegeken, wat dit onmiddellik aan sy broer, F.J. Bezuidenhout, oorgedra het. Dit was omtrent 1 500 morg (3 500 [[hektaar]]) groot en is in 1862 in drie verdeel. Die suidelike deel is aan die oorspronklike eienaar, Gerrit Bezuidenhout, oorgedra. In 1886 was J.J. Lindeque die eienaar van die suidelike deel wat aan [[Randjeslaagte]] gegrens het. Die oostelike deel is aan F.J. van Dyk verkoop. Ná 'n paar tussengangers het Dirk Geldenhuys in 1886 die eienaar geword. Die westelike gedeelte is aan C.W. Bezuidenhout oorgedra. In 1887 is hierdie deel aan Frans en [[Lourens Geldenhuys|Louw Geldenhuys]] verkoop vir £4 500.<ref>{{en}} [http://www.mk.org.za/ ''Webtuiste van die Melvillekoppies-natuurreservaat'']. Sien ook Alkis Doucakis, The origins of Doornfontein and adjoining farms, Historia 42(2), November 1997.</ref> Frederick Jacobus Bezuidenhout het in 1865 die eienaar van [[Doornfontein (plaas)|Doornfontein]] geword. Dit was steeds syne in 1886. [[Turffontein (plaas)|Turffontein]] is in 1859 aan Abraham Smit toegeken. Die plaas is ook onderverdeel en in 1886 was Paul Andries Ras die eienaar van die grootste gedeelte daarvan. [[Langlaagte]] het 'n lang geskiedenis van onderverdeling, verskillende eienaars en geskille oor eienaarskap.<ref name="stals">{{af}} Stals, E.L.P. (redakteur), ''Afrikaners in die Goudstad.'' H.A.U.M., Pretoria. 1978</ref>{{Rp|p.5}}
Sedert die 1850's het prospekteerders na goud en ander minerale in die Transvaal gesoek. Die eerste goudrif is in 1871 in die [[groensteengordel]] oos van [[Potgietersrus]] gevind. Die eerste goudmyn is dan ook daar gevestig. In 1874 is die eerste stoomaangedrewe stampmeul daar in werking gestel. Teen daardie tyd het die aandag egter na [[Sabie]] en [[Pelgrimsrus]] verskuif.<ref name="Viljoen & Reimold">{{en}} Viljoen, MJ & Reimold, WU: ''An introduction to South Africa's geological and mining history.'' Mintek. 1999.</ref>{{Rp|p.134}} Alec (Kruiwa) Patterson het in 1873 spoelgoud in die Pelgrimsloop gevind. Dit het op die Transvaal se eerste groot stormloop van delwers uitgeloop. Elf jaar later het meeste van die delwers na [[Barberton]] vertrek, waar goud ook ontdek is.<ref name="Viljoen & Reimold" />{{Rp|p.108}} Op die Witwatersrand was prospekteerders nogal doenig op die Wesrand. Die eerste myn was naby die huidige [[Magaliesberg]]. Daar was nog een op Kromdraai, wes van Zwartkop. Die enigste suksesvolle myn was Fred en Harry Struben se Confidence Reef, wat nog in die [[Kloofendal-natuurreservaat]] te siene is.<ref name="Viljoen & Reimold" />{{Rp|p.30}}
=== Stigting ===
[[Lêer:Union Corporation Building JHF 010.jpg|duimnael|links|Die hoofkwartier van ''Union Corporation'' in Marshallsdorp. Dié mynbou-onderneming is in 1893 deur Adolf Goerz, 'n mynbou-ingenieur van Duitse afkoms wat hom in 1888 in Suid-Afrika gevestig het, gestig. ''Union Corporation'' het in 1980 met ''General Mining'' en ''Finance Corporation'' saamgesmelt om die nuwe onderneming ''Gencor'' te vorm wat op sy beurt in 1998 met ''Gold Fields'' saamgesmelt het]]
[[Lêer:Johannesburg dagsoom.jpg|duimnael|Dagsoom en oorspronklike plase in 1886]]
[[Lêer:Langlaagte.jpg|duimnael|Langlaagte in 1886]]
[[Lêer:Transvaal Gold Fields.png|duimnael|Die Transvaalse goudvelde. Kaart van 1896]]
[[Lêer:Poskaart van die Johannesburgse hospitaal van 1889.jpg|duimnael|links|Die Johannesburgse hospitaal van 1889, ontwerp deur [[Arthur Reid]] en [[Robert McCowat]]]]
[[Lêer:Johannesburg, South Africa (1896).jpg|duimnael|Jeppestown in 1896]]
[[Lêer:JOBURG (1893) Group of mining workers and overseer.jpg|duimnael|links|Swart mynwerkers met hul opsiener. Johannesburg 1893]]
[[Lêer:TRANSVAL (1893) Picknicing at the waterfall.jpg|duimnael|Piekniek by die waterval in 1893]]
[[Lêer:SA1899 pg119 Hohenheim.jpg|duimnael|''[[Hohenheim, Parktown|Hohenheim]]'' was die eerste [[Country house|herehuis]] in Parktown]]
[[Lêer:9 2 228 0003-The View-Johannesburg-s.jpg|duimnael|links|''The View'', woning van Sir Thomas Cullinan, tans hoofkwartier en museum van die ''Transvaal Scottish Regiment'']]
Johannesburg het sy ontstaan te danke aan die ontdekking van goud. Die messelaar [[George Harrison]] word beskou as die persoon wat die [[dagsoom]] van die hoofrif in Februarie 1886 op die plaas Langlaagte ontdek het toe hy besig was om stene as boumateriaal vir weduwee Oosthuizen se nuwe skuur op te grawe. Harrison, 'n boorling van [[Engeland]] wat reeds ervaring as delwer op Australiese goudvelde opgedoen het, het onmiddellik besef dat die ontdekking van 'n gouddraende rif weens die lae goudinhoud minder opspraakwekkend was as dié van alluviale goud en slegs tussen een en twee onse goud uit elke ton gemaalde erts ontgin sou kon word. Daar was dus geen goudkorrels wat maklik opgetel kon word nie.
Die Witwatersrandse goudrif, waar goud van laegraadse erts ontgin kan word, strek in 'n wye boog sowat 65 km oos van Johannesburg vir sowat 140 km in weswaartse rigting van waar dit 'n suidwestelike draai na die [[Vrystaat]] maak. Suid-Afrika se goud lê aan die strande van 'n prehistoriese see – die Witwatersrandse Geologiese Kom waar die edelmetaal later deur vulkaniese veranderings diep ondergronds begrawe is.<ref>{{af}} Coen Groenewald: ''Bakens van die goue halssnoer''. In: ''Suid-Afrikaanse Panorama'', volume 30, nommer 2, Februarie 1985, bl. 10</ref> Die gouddraende riwwe, wat sowat 2 000 miljoen jaar gelede gevorm is, varieer in dikte, van 'n tiende van 'n duim tot 100 voet, met 'n gemiddeld van slegs een voet. Behalwe vir enkele dagsome is hulle geleidelik met duisende voet se harde gesteentes bedek. Dit verg geologiese speurwerk om dié riwwe op te spoor – en groot hoeveelhede kapitaal asook ingenieursvernuf om die goud te ontgin.<ref>{{en}} [http://info.goldavenue.com/Info_site/in_arts/in_civ/in_rush_safrica.html South African Gold Rush, 1885.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110421002356/http://info.goldavenue.com/Info_site/in_arts/in_civ/in_rush_safrica.html |date=21 April 2011}} Besoek op 29 Maart 2016</ref>
Op 12 Mei 1886 het hy en [[George Walker]] 'n prospekteerkontrak met die eienaar van die plaas, G.C. Oosthuizen, aangegaan. Kort daarna is die hoofrif ook op Turffontein en Doornfontein gevind. Die proklamasie wat Langlaagte, Turffontein, Doornfontein, Randjeslaagte en ander aanliggende plase as openbare delwerye verklaar het, is op 20 September 1886 uitgereik.<ref name="Viljoen & Reimold" />{{Rp|p.33}} Die eerste tent is reeds op 9 Julie 1886 deur J Paxton de Roi opgeslaan.<ref>{{af}} [[Dawid van Lill]]: ''Van Lill se Suid-Afrikaanse Trivia''. Kaapstad: Zebra Press 2004, bl. 21</ref>
'n Magdom mense het op die gebied toegesak. Dit was nie net delwers van heinde en ver nie. Handelaars, spekulante, avonturiers, vakmanne, arbeiders en hoere het in hul spore gevolg. Een van die eerste aankomelinge was kolonel Ignatius Ferreira. Hy het sy osse uitgespan op die noordelike grens van Turffontein. Ander het by hom aangesluit. Met verdrag is die plek Ferreira se kamp genoem. Later is dit opgemeet en Ferreirasdorp genoem.<ref name="stals" />{{Rp|p.44}} 'n Groep Hollandssprekende [[Afrikaners]] het al die pad van [[Paarl]] in die Kaap gekom. Hulle het kamp opgeslaan op die plaas Langlaagte. Die gebied is opgemeet en [[Paarlshoop]] genoem. Toe 'n versoek in Oktober 1886 aan die regering gerig word om dit as 'n dorp te verklaar, het die staatsekretaris geantwoord dat hulle niks uit te waai het nie met standplase wat op privaat grond uitgemeet is.<ref name="stals" />{{Rp|p.44}}
Op 8 November 1886 is 'n delwerskomitee verkies om die mynkommissaris behulpsaam te wees.<ref name="shorten">{{af}} John R Shorten, ''Die verhaal van Johannesburg'', Voortrekkerpers, Johannesburg. 1970</ref>{{Rp|p.94}}
Randjeslaagte was 'n driehoekvormige stukkie [[uitvalgrond]] (grond wat tussen plase oorgebly het nadat hulle opgemeet is) wat aan die staat behoort het. Dit kan vandag nog uitgeken word as die gebied tussen die strate Commissioner, Claim/Mooi en Diagonal/Clarendon Place. Die landmeter-generaal het opdrag gegee dat die landmeter [[Jos de Villiers|J.E. de Villiers]] hierdie plaas as 'n dorpsgebied uitmeet. Aanvanklik sou daar 600 standplase wees en hulle moes 50 voet by 50 voet meet. Die eerste veiling het op 8 Desember 1886 plaasgevind.<ref name="stals" />{{Rp|p.17}}
Toe die veiling van standplase aangekondig word, het dit geblyk dat die standplase nie te koop was nie. Mense sou slegs geregtig wees om die standplaas te huur vir 'n tydperk van tot 99 jaar en 'n gebou op te rig. Dit is ook bekendgemaak dat "koelies" slegs in die "arabierreservaat", waarin daar 79 standplase was, kon huur.<ref name="shorten" />{{Rp|pp.83–92}} Die gebruik van hierdie terme behoef verduideliking. Asiërs dryf al eeue lank handel langs die ooskus van Afrika. Sommige van die groot handelaars was Goedjaratisprekende Moslems. Sommige van hierdie handelaars het familielede na die kusdorpe van Afrika gestuur om hul handel te bevorder. Plaaslike inwoners het na al hierdie handelaars as Arabiere verwys. Met verloop van tyd het hierdie handelaars ook na die binneland uitgebrei. Die mans is uitgeken aan die tulbande wat hulle gedra het.<ref name="cripps">{{en}} Cripps, Elizabeth Ann: ''Provisioning Johannesburg 1886–1906.'' M.A.-verhandeling, Unisa. 2012.</ref>{{Rp|pp.92–93}} Die term koelie is aanvanklik gebruik om na 'n ongeskoolde arbeider te verwys. Hindoe-mans van Indië is in 1860 gewerf om as arbeiders op Natal se suikerplase te werk. Sommiges het agtergebly nadat hul kontrakte verstryk het. In Johannesburg was hulle hoofsaaklik marskramers en kelners.<ref name="cripps" />{{Rp|p.94}}
Teen 1887 het inwoners begin aandring op 'n dorpsraad of darem 'n gesondheidkomitee. In November daardie jaar het die president 'n "Gezondheids Comité" geproklameer. Die gebied is omskryf as die plek Johannesburg, met inbegrip van die erwe bekend as Marshalldorp (nou [[Marshalltown]]) en dit wat Ferreira se kamp (nou [[Ferreirasdorp]]) genoem word.<ref name="shorten" />{{Rp|p.156}} Die komitee se gesag het vir drie myl vanaf die markplein gestrek.<ref name="cripps" />{{Rp|p.9}} Die mynkommissaris en die distriksgeneesheer was ex officio lede van die komitee. Aanvanklik is die gebied in vyf wyke opgedeel. Vir elke wyk kon een verteenwoordiger deur die manlike meerderjarige inwoners gekies word. In 1890 is dit in ses wyke opgedeel en elke wyk het twee verteenwoordigers verkies.<ref name="stals" />{{Rp|p.114}}
[[Julius Jeppe]] en sy vennoot, ene Ford, het [[Jeppestown]] en [[Fordsburg]] laat opmeet. Fordsburg is in Mei 1887 opgeveil. Die aanbiedinge was maar laag want die grond was moerasagtig en dit was naby een van die myne.<ref name="stals" />{{Rp|p.45}} Arbeiders het daar gaan woon. Fabrieke, kroeë en "Kafir-eatinghouses" het soos paddastoele verrys.<ref name="stals" />{{Rp|p.54}} In Oktober 1887 het die regering die suidoostelike deel van [[Braamfontein (plaas)|Braamfontein]] gekoop. Die plan was om uit die stroom wat daarlangs gevloei het water aan die inwoners van Johannesburg te verskaf. Maar daar was ook groot neerslae kleigrond wat geskik was vir die maak van bakstene. Die regering het toe besluit om eerder steenmakerslisensies teen 5 sjieling per maand uit te reik. Lisensiehouers het sommer gereken dat hulle ook geregtig was om hul eie krot daar op te rig. Die gebied het baie werklose Hollandssprekende Afrikaners gelok, die ontstaan van die Brickfields of Burgersdorp.<ref name="stals" />{{Rp|p.51}} Die krotbuurt het die bynaam veldskoendorp gekry.<ref name="stals" />{{Rp|p.52}}
Die gesondheidskomitee het die eerste bevolkingsopname in 1890 gemaak. Dit het getoon dat 26 303 mense in die dorp gewoon het. Name van dorpsgebiede wat opduik is Booysens, Fordsburg, Langlaagte, Koelielokasie, [[Braamfontein]], [[Auckland Park]]<!-- Volgens die ''AWS'' word Suid-Afrikaanse plekname waarvan die eerste deel Engels en die tweede –park is, los geskryf. As die eerste deel Afrikaans is, is dit vas, byvoorbeeld Auckland Park en Kempton Park, maar Monumentpark en Vanderbijlpark. -->, Marshallsdorp, Ferreirasdorp, Johannesburg, Veldtschoendorp, Prospect en Jeppesdorp. 'n Soortgelyke opname wat in 1892 gedoen is, het aangetoon dat meer as 41 000 mense in Johannesburg gewoon het.<ref name="cripps" />{{Rp|p.173}} Die dorp het so gegroei dat die gesondheidskomitee teen 1896 sy eie direkteur van sensus kon aanstel. Daar is besluit om op 15 Julie 1896 sensus te neem van die bevolking van die goudstad. Daar is bevind dat die bevolking 102 078 was. Daar was 50 907 Europeane (oftewel wit mense), 952 Maleiers, 4 807 Asiate en 42 533 "naturelle". Amper 29 000 van laasgenoemde het in kampongs op die myne gewoon. Slegs 2 036 van hulle was in die Transvaal gebore. Daar was 2 489 Moslems en 1 822 Hindoes. 24 500 Europeane was in Afrika gebore.<ref name="cripps" />{{Rp|pp. 174–5}}
Gedurende 1893 het die regering begin met die opmeet van 'n lokasie vir Maleiers op hul grond noordwes van Veldskoendorp. Nie minder as 1 285 persele is uitgemeet. Intussen het die ZAR-burgers in veldskoendorp hul lot by die regering bekla. Die regering besluit toe om meer as 400 van die persele aan verarmde Afrikaners toe te ken. Die woongebied sou Vrededorp heet.<ref name="stals" />{{Rp|p.52}}<ref name="shorten" />{{Rp|p.177}} 160 standplase is ook op die steengroewe uitgemeet en aan burgers toegeken. Hierdie dorpsgebied is Burgersdorp genoem. Die regering het net verlang dat die burgers 2/6 per maand vir standplaaslisensies betaal.<ref name="stals" />{{Rp|p.53}} Van die lokasie vir Maleiers het niks gekom nie. Die gebied is later vir die Brixtonbegraafplaas gebruik.
Aan die noordekant van die stad het die skatryk mense van die stad begin om hul huise in die nuwe voorstad, Parktown, te bou. Die eerste een was Sir Lionel Philips, wat sy [[Country house|herehuis]] "Hohenheim" in 1894 laat bou het. Ongelukkig was die huis in die pad toe die nuwe akademiese hospitaal in 1972 in Parktown gebou is en dit moes platgeslaan word. "Sunny Side Park" was ontwerp deur Frank Emley en dit was die woning van Hennen Jennings. "''The View''" is voltooi in 1897 en het aan Sir Thomas Cullinan behoort.<ref>{{en}} Cammack, Diana: The Rand at War, James Curry, Londen, 1990, bl. 9.</ref>
Dit was eers in 1897 wat 'n stadsraad vir Johannesburg goedgekeur is ingevolge Wet 9 van 1897. Die gebied is in 12 wyke opgedeel. Die raad sou uit 24 verkose lede bestaan en helfte van hulle moes burgers wees.<ref name="shorten" />{{Rp|p206}} Twee jaar later het die oorlog uitgebreek en vreemdelinge, insluitend swart mense, het gevlug.<ref>{{en}} Brink, Elsabé: ''1899, The Long March Home'', Kwela Books, Kaapstad. 1999.</ref>
=== Die Suid-Afrikaanse Oorlog (1899–1902) ===
[[Lêer:Rissik Street PO.jpg|duimnael|links|Die Rissikstraatposkantoor in Johannesburg dateer uit 1897 en word sedert 2016 opgeknap]]
[[Lêer:SA1899 pg194 A troop of Australian Contingent raised for Protection of Johannesburg.jpg|duimnael|'n Australiese kontingent wat tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]] vir die beskerming van Johannesburg ontplooi is]]
Ondanks onderhandelinge tussen enkele mynbesitters en die ZAR-regering in Pretoria vir 'n vreedsame skikking en die voortsetting van mynbedrywighede in Johannesburg, het die begin van die gewapende konflik tussen die Boererepubliek en die [[Britse Ryk]] in Oktober 1899 tot die sluiting van myne en die ontruiming van die Goudstad gelei.<ref>{{en}} [http://www.sahistory.org.za/article/south-african-war South African History Online] Besoek op 30 Julie 2017</ref>
Drie verskillende migrasiestrome het uit die Goudstad beweeg wat sy latere ontwikkeling en bevolkingsamestelling ingrypend sou raak. Uitlanders het hulle in die Kaapkolonie en in Natal hervestig, veral in Kaapstad en Durban, en nie almal het ná die einde van die oorlog na Johannesburg teruggekeer nie. Afrikanermans het by die Boerekommandos aangesluit, terwyl swart mynwerkers, wat deur die oorlog werkloos gelaat is, na hul landelike woonplekke elders in die land getrek het.<ref>{{en}} [http://www.sahistory.org.za/south-african-war South African History Online: The South African War.] Besoek op 17 April 2016</ref>
Behalwe vir die tydelike verlies aan inkomste, waaraan sowel die mynbedryf asook mynwerkers gely het, het die oorlog min uitwerking op Johannesburg gehad. Afgesien van die Castle-brouery se voorrade aan ligte [[aal]]bier, wat blykbaar deur dorstige ZAR-burgers geplunder is, het die toepassing van aandklokreëlings deur die opeenvolgende Republikeinse en Britse militêre administrasies verseker dat verlate woonhuise en winkels nie geplunder is nie, selfs gedurende die kortstondige chaos wat ontstaan het toe Britse magte Johannesburg op 31 Mei 1900 ingeneem het.
Militêre gevegte tussen Boerekommandos en Britse troepe het sowat 21 kilometer suid van die stad plaasgevind en geëindig met die terugtog van meeste republikeinse magte na Pretoria. Die inname van die strategies belangrike spoorweg-kruising in Elandsfontein oos van Johannesburg het die Britse militêre oorwinning verseker. Boeremagte het tydens hul terugtog nog 'n poging aangewend om mynskagte met dinamiet op te blaas, maar dié plan is deur plaaslike burgers onder leiding van ZAR-amptenare in die wiele gery. Die laaste republikeinse magte, wat Johannesburg ontruim het voordat die stad op 31 Mei 1900 aan Britse troepe oorhandig is, was die Duitse Vrywilligerkorps.
=== Koloniale tydperk ===
[[Lêer:00000-Rand Club-Johannesburg-s.jpg|duimnael|links|Die ''Rand Club'' in Lovedaystraat, 'n elegante klub en kroeg wat in 1887 deur die Britse imperialis en mynboumagnaat Cecil John Rhodes gestig is, was die uithangplek vir die Goudstad se magtigste entrepreneurs. Die huidige [[Edwardiaanse tydperk|Edwardiaanse]] gebou is die laaste van drie wat die klublede binne enkele dekades vir hulself laat bou het, hierdie keer in 'n Neobarokstyl]]
[[Lêer:JHB MARS Rand Club cnr Loveday, commissioner, fox str , stno 1173 004009.jpg|duimnael|Die ''Rand Club'' se interieur spreek van eertydse weelde]]
Die [[Tweede Vryheidsoorlog]] het in Oktober 1899 uitgebreek. Sewe maande later was [[Frederick Sleigh Roberts|Lord Roberts]] in Johannesburg. Onder sy aanvoering is 'n "''Imperial Government Municipality''" vir Johannesburg ingestel. [[Alfred Milner|Lord Milner]] is in Mei 1901 as administrateur van die Transvaal aangestel. Hy het die Johannesburg Munisipale Proklamasie (Nr. 16 van 1901) uitgevaardig ingevolge waarvan twaalf genomineerde lede van die stadsraad Johannesburg moes bestuur. In Desember 1903 is die raad deur 30 verkose lede vervang.<ref name="shorten" />{{Rp|p.228}} Proklamasie 13 van 1902 het die grense van Johannesburg tot 79 vierkante myl uitgebrei.<ref name="shorten" />{{Rp|p.230}}
Johannesburg was aanvanklik eerder 'n groot delwerskamp wat uit tente en ossewaens bestaan het. Vervolgens het dit tot 'n groot myndorp en uiteindelik tot 'n werkersklasstad gegroei. Die groeiende mynbedryf het 'n magtige stroom immigrante op die stad laat toesak, waaronder mynwerkers uit [[Cornwall]] en [[Australië]]; mynbouingenieurs en ander spesialiste uit [[Skotland]] en die Verenigde State; maar ook [[Franse]], [[Italianers]], [[Grieke]] en [[Jode]] uit [[Pole]] en [[Rusland]] wat weens armoede, werkloosheid en diskriminasie na Suid-Afrika geëmigreer het.
'n Minderheid Afrikaanssprekendes het 'n heenkome in Johannesburg se bou- en vervoerbedryf gevind; swart mynwerkers uit [[Mosambiek]], Transvaal en die Kaap is as ongeskooldes deur die mynboubedryf in diens geneem, terwyl swart mense uit Natal as huisbediendes en klerewassers aangestel is. Drie jaar ná sy stigting het die bevolking op 40 000 gestaan, en in 1904 op meer as 80 000. Kort voor lank het Johannesburg Kimberley verbygesteek om die ekonomiese spilpunt van Suid-Afrika en 'n trekpleister vir Britse beleggings te word. Dit het binne vyf dekades tot 'n stad met meer as een miljoen inwoners gegroei en noue bande met internasionale finansiële sentrums soos die ''[[City of London]]'' gehandhaaf.
Moderne vervoergeriewe was 'n voorvereiste om die Goudstad by die Britse en die wêreldekonomie in te skakel. Die eerste spoorwegverbindings het Johannesburg in die 1890's bereik. Goud en ander uitvoergoedere kon binne sowat drie weke na enige bestemming wêreldwyd vervoer word. Maar die stad se vooruitgang op dié gebied is deur die destydse parlement van die [[Zuid-Afrikaansche Republiek]] (ZAR), die Volksraad, en president Kruger ernstig in die wiele gery. Kruger het enige vorm van meganiese vervoermiddels as 'n bedreiging vir die Afrikaners se monopolie op vervoer beskou – en vervoer kon in die destydse ZAR net ossewaens beteken. Om desondanks die Volksraad se toestemming vir die bou van die eerste spoorlyn te verkry wat vanaf 1891 goedere en passasiers tussen Johannesburg en Boksburg vervoer het, is daarna amptelik as Randtrem verwys.
In 1892 is die hoofroete na die Kaap voltooi wat Johannesburg via Kimberley met Kaapstad verbind het. Weereens het ZAR-amptenare, onder wie se beheer spoorvervoer op Transvaalse gebied geval het, die vervoer van goedere uit die "Engelse" gebiede van Suid-Afrika probeer belemmer deur hoë tariewe daarop te hef. As 'n teenmaatreël is goedere naby die [[Vaalrivier]] van treine op ossewaens oorgelaai en só na die Goudstad vervoer.
Kruger se vergeldende reaksie hierop was om die driwwe, wat gebruik is om oor die Vaalrivier te kom, te laat sluit – in weerwil van 'n bestaande ooreenkoms wat ná die [[Eerste Vryheidsoorlog]] van 1880/81, waardeur die ZAR sy onafhanklikheid herwin het, tussen die Verenigde Koninkryk en die ZAR gesluit is. Gemoedere het hoog geloop, en daar was sprake van dreigende oorlog, maar uiteindelik is die driwwe heropen.
In 1897 het Johannesburg se myne 27 persent van alle goud opgelewer wat wêreldwyd ontgin is. Die ongekende groei van die Goudstad was aan die sakevernuf van mynboumagnate soos [[Cecil John Rhodes]] en die sogenaamde [[Randhere]] te danke, maar ewe goed aan die beskikbaarheid van goedkoop mannekrag. In 1889 het Rhodes saam met ander magnate die Kamer van Mynwese tot stand gebring wat dekades lank indiensneming, loontariewe en werksomstandighede in plaaslike myne bepaal het. In 1893 is regulasies opgestel waarvolgens nie-blankes beperk sou bly tot ongeskoolde werk – een van die hoekstene van die latere [[apartheid|beleid van rasseskeiding]]. Alhoewel die stad se eie myne lank reeds gesluit is, omrede die gouderts uitgeput is en nuwe afsettings elders gevind is, staan Johannesburg steeds in Zoeloe bekend as ''iGoli'' (plek van goud).
=== Delwers, ondeug, misdaad ===
[[Lêer:CH-NB Photoglob-Wehrli EAD-WEHR-32116-B.tiff|duimnael|links|Goudmyne naby Johannesburg in Julie 1911. Dié foto is deur Eduard Spelterini tydens 'n ballonvaart geneem]]
[[Lêer:CH-NB Photoglob-Wehrli EAD-WEHR-32110-B.tiff|duimnael|Lugbeeld van Johannesburg se stadsentrum in 1911. Dié foto is deur Eduard Spelterini tydens 'n ballonvaart geneem]]
Sauerstraat markeer die ingang tot Johannesburg se eerste rooiligdistrik wat as Frenchfontein bekend gestaan het.<ref>{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2012/03/14/B1/5/lfjoburgfirsts.html ''Beeld, 14 Maart 2012: Goudstad se 1stes ten toon gestel. Besoek op 21 April 2016'']</ref><ref>{{en}} [http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=2381&Itemid=58 ''joburg.co.za: Frenchfontein and swinging Joburg. Besoek op 21 April 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131111052817/http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=2381&Itemid=58 |date=11 November 2013}}</ref> Die 19de eeuse middestad van Johannesburg was 'n digbevolkte kwartier waar die destyds oorwegend manlike bevolking dikwels in losieshuise gehuisves is, terwyl gesinne merendeels in sinkhuise gewoon het. Kroeë en eetplekke was volop. Daar was reeds 'n groter aantal indrukwekkende Victoriaanse tweeverdieping-woonhuise met kunsvolle gietysterversierings – en soms twyfelagtige reputasie. Dit was sulke statige geboue wat georganiseerde misdaadbendes as hul hoofkwartiere gekies het. Kriminele van dwarsoor die wêreld het na die Goudstad gekom om hier bordele te bedryf – naas kroeë die hoofvermaakplekke vir ongetroude manlike inwoners. Dikwels was drank en kommersiële seks onder een dak beskikbaar aangesien baie van Johannesburg se byna driehonderd drinkplekke oor agterkamers beskik het om in die behoefte van vroulike geselskap te voorsien. Hier het kroegmeisies die omset van baie kroeë opgestoot. Een van die mees berugte bordele, Green House, was in Sauerstraat geleë.
Volgens sensussyfers van 1896 was daar meer as 32 000 manlike blanke inwoners teenoor slegs 18 500 vroue. Daar is beraam dat tot 'n tiende van alle vroulike inwoners bo die ouderdom van vyftien in die seksbedryf werksaam was. Teen die middel van die 1890's is dié bedryf deur enkele honderd buitelandse kriminele oorheers. Sowel ervare prostitute asook niksvermoedende jong Europese vroue is deur georganiseerde bendes gewerf om in bordele te werk, terwyl baie van hulle as seksslawinne aangehou is. 'n Groot persentasie was van Duitse nasionaliteit, maar die meeste vroue is in Frankryk gewerf om in een van die 133 geregistreerde bordele te werk – vandaar die naam Frenchfontein vir 'n buurt in die westelike middestad tussen Anderson- en Breestraat.
=== Vroeë vervoergeriewe en twee ongelukke ===
[[Lêer:SA1899 pg268 Commissioner Street, Johannesburg.jpg|duimnael|links|Perdetrems in Commissionerstraat, omstreeks 1899]]
[[Lêer:Jhb City Hall.jpg|duimnael|'n Dubbeldektrem by die Johannesburgse stadsaal in die 1950's]]
Die tydperk van openbare vervoer in die Goudstad het in Februarie 1891 begin toe die ''Johannesburg City and Suburban Tramway Company'' 'n netwerk van perdetrems in bedryf gestel het wat deur alle belangrike hoofstrate geloop het. Trems het elke twintig minute in Doornfontein, Jeppetown en Fordsburg vertrek om passasiers na die middestad te neem. Vir elke trem is twee swart werkers in diens geneem om die tremspoor skoon te hou. Die enigste alternatief tot trems was vierwielkoetse.<ref>{{en}} Maryna Fraser (red.): ''Johannesburg Pioneer Journals, 1888–1909''. Cape Town/Kaapstad: Van Riebeeck Society/Van Riebeeck-Vereniging 1985, bl. 50–51</ref>
Johannesburg se eerste motor is op 13 Januarie 1897 deur J.P. Hess, eienaar van die dagblad ''The Transvaal Critic'', by die Wanderers-veld vertoon. Die voertuig, 'n Benz Voiturette, het ook die groot optog van Johannesburgse burgers ter ere van koningin Victoria, wie se diamantjubileum op 23 Junie gevier is, aangevoer. Dit is later deur A.H. "Coffee" Jacobs, 'n koffiehandelaar, gekoop wat dit gebruik het om sy besigheid te adverteer.<ref>{{en}} Fraser (1985), bl. 51</ref>
Gedurende die 1890's is Johannesburgers ook deur 'n trein- en skeepsramp getref. Terwyl die nuus oor die mislukte Jameson-inval vroeg in 1896 bekend gemaak is, is berigte ontvang van 'n ernstige treinongeluk in Glencoe, Natal waarin sowat veertig passasiers, meestal vrouens en kinders wat weens die Jameson-inval uit Johannesburg gevlug het, dood is. In Junie van dieselfde jaar het 250 passasiers, onder wie baie Johannesburgers, verdrink toe hul skip, die ''Drummond Castle'', op pad na Engeland voor die Franse kus vergaan het.<ref>{{en}} Fraser (1985), bl. 52</ref>
=== Europese metropool in Afrika ===
[[Lêer:COLLECTIE TROPENMUSEUM Straatbeeld in Johannesburg TMnr 10004282.jpg|duimnael|links|Straattoneel in Johannesburg in 1970]]
[[Lêer:Johannesburg-c1910.jpg|duimnael|Pritchardstraat omstreeks 1910]]
[[Lêer:9 2 228 0164-The Pines-Johannesburg-s.jpg|duimnael|''The Pines'' in Parktown is 'n voortreflike voorbeeld van Edwardiaanse boukuns in die Goudstad. Die huis is in opdrag van die onderneming ''Fraser & Chalmers'' deur JC Watson ontwerp en in 1906 voltooi as woning vir hul bestuurder WE Park. Dit is op 4 Desember 1982 tot nasionale monument verklaar.<ref>{{en}} [http://www.sahistory.org.za/places/pines-parktown-johannesburg ''South African History Online: The Pines, Parktown, Johannesburg'']. Besoek op 15 Maart 2015</ref>]]
[[Lêer:Travelling Light 02 F.jpg|duimnael|links|Wit kinders in 14de Straat, Pageview, Johannesburg, 1981<br /><small>Uit Paul Weinberg se fotografiese boek ''Traveling Light''</small>]]
Terwyl Johannesburg aan 'n verskeidenheid kulturele, ekonomiese en argitektoniese invloede uit ander dele van die Britse Ryk en elders blootgestel is, het die stad gaandeweg sy eie metropolitaanse karakter en leefstyl begin ontwikkel. Een van die hooftrekke van Johannesburg se stadskarakter was die groot invloed wat handel, mynbou en nywerhede op die argitektuur van die middestad uitgeoefen het. Die hoofkwartiere van banke en mynboumaatskappye, kantoorgeboue en klubs het die stadsbeeld gevorm. Afdelingswinkels het ingevoerde verbruikersgoedere uit [[Europa]] en [[Noord-Amerika]] verkoop, en daar was min nuwe oorsese tegnologiese ontwikkelings en uitvindings wat nie op een of ander manier in die Goudstad getoets is nie – winkels wat met voorafvervaardigde bouelemente opgerig is, gaslampe en later elektriese straatligte, telefoondrade wat die kantoorgeboue van finansiële ondernemings met mekaar verbind het, perdetrems wat passasiers na voorstede vervoer het en vanaf 1892 ook spoorlyne na die kus.<ref name="elusive" /> Die eerste elektriese trems is in 1906 in bedryf gestel.<ref>{{en}} [[Lis Lange|Lange, Lis]]: ''White, Poor and Angry. White Working Class Families in Johannesburg''. Aldershot: Ashgate Publishing 2003, bl. 22</ref>
Die ingewikkelde sosiale strukture en stadsbeplanning is vir die grootste deel van die 20ste eeu deur twee beslissende faktore oorheers: klas en velkleur. Omstreeks 1900 het Johannesburg reeds die tipiese kenmerke van 'n rasgebaseerde stedelike nedersetting in Suid-Afrika getoon. Swart werkers was verplig om passe te dra, is van sypaadjies en openbare ruimtes verban, is net in veewaens deur die Rand-trems vervoer, het geen toegang tot openbare vervoergeriewe gehad nie en was grotendeels beperk tot substandaardbehuising soos enkelgeslag-mynkoshuise en die bediendekamers van wit woonhuise. Hul toegang tot alkoholiese dranke is beperk, hulle moes lang ure fisies hard werk vir lae lone en is hoegenaamd geen politieke regte toegestaan nie. Kenmerkend genoeg is swart Suid-Afrikaners in Johannesburg tot en met 1927 onder dieselfde administrasie ('n munisipale komitee) geplaas as dieretuine.<ref name="elusive" />
Sosiaal-ekonomiese ongelykheid was desondanks geen kwessie van velkleur nie. Ook wit werkersklas- en laer-middelklas-gesinne, onder wie baie Afrikaanssprekende armblankes, is uit hul tradisionele woonbuurte in die middestad verdryf en in westelike voorstede hervestig. Sanitasie en openbare gesondheid is as hoofredes aangevoer wanneer krotbuurte gesloop is. In die vroeë 20ste eeu het Johannesburg reeds uit funksionele sones bestaan waarby 'n hoofroete, wat in wes-oostelike rigting geloop het, die Engels- en Afrikaanssprekende laer middelklas van mekaar geskei het. Mynbousones het as ''cordon sanitaire'' tussen die digbevolkte suidelike voorstede en die uitgestrekte welvarende wit voorstede in die noorde gefungeer. Swart, bruin en Asiatiese bewoners is in etniese woonbuurte gehuisves.
Die nugtere benaming ''South Western Township'', verkort tot die akroniem Soweto, verduidelik dat dié uitgestrekte swart woonbuurt volgens die beleid van rasseskeiding en die beperking van burgerregte tot die bewoners van swart tuislande niks meer kon wees as 'n ''unplace for unpersons'' nie, 'n woekerende stedelike oerwoud waarvan die stedelike funksies tot dié van 'n bron van mannekrag vir die blanke Johannesburg beperk is, soos die Britse skrywer, geskiedkundige en televisie-aanbieder Keith Kyle (1925–2007) dit in 'n artikel in die ''London Review of Books'' beskryf het.<ref>{{en}} [http://www.lrb.co.uk/v02/n08/keith-kyle/apartheid-gains-a-constitution ''Apartheid gains a constitution. London Review of Books, volume 2, nommer 8, 1 Mei 1980, bl. 9–11'']</ref>
Weens die versnelde ekonomiese groei in die eerste helfte van die 1970's was daar, ongeag 'n rekordgetal immigrante (in 1976 het meer as 50 000 gekwalifiseerde wit mense hulle in Suid-Afrika gevestig), 'n groot tekort aan mannekrag wat slegs deur swart werknemers gevul kon word. So is toelatingsvereistes by swart sekondêre skole verlaag om toegang tot beroepsopleiding vir jongmense te vergemaklik. Die getalledruk op oorvol swart hoërskole was al groot toe besluit is om vir die helfte van alle skoolvakke, insluitende wiskunde, geskiedenis en geografie, voortaan Afrikaans as onderrigmedium te gebruik. Dié besluit, wat as 'n verdere bemoeiliking van swart skole se onderrigtaak beskou is (die meeste swart onderwysers was Afrikaans nie magtig nie), het in Junie 1976 tot grootskaalse jeugonluste in Soweto gelei waarin honderde dood is – onder meer omdat die polisie gebruik gemaak het van skerp ammunisie.
'n Ander belangrike aspek van sterk ekonomiese groei in die laat 1960's en 1970's was die stadsregering se veranderende benadering tot openbare ruimtes. Alhoewel ruimtes, wat toeganklik was vir die algemene publiek, uiters skaars was, is groot dele daarvan afgestaan aan eiendomsontwikelaars wat met nuwe bouprojekte in die groot vraag na kantoorruimte voorsien het. In die vroeë 21ste eeu het nog slegs 1,6 persent van die middestad se oppervlakte in die kategorie van openbare ruimtes geval.<ref>Graeme Reid: ''Reframing Johannesburg''. In: Esther Charlesworth (red.): ''City Edge. Case Studies in Contemporary Urbanism''. Oxford/Burlington MA: Architectural Press/Elsevier 2005, bl. 159</ref>
=== Johannesburg in die nuwe Suid-Afrika: Verval en stedelike regenerasie ===
[[Lêer:Johannesburg Park Railway Station 01.jpg|duimnael|links|'n Straattoneel in die middestad]]
[[Lêer:Graffiti Newtown 2011 12.jpg|duimnael|Graffiti-straatkuns in Newtown ter geleentheid van die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010]]]]
[[Lêer:Johannesburg CBD.jpg|duimnael|links|Die Nelson Mandelabrug in Johannesburg se middestad]]
[[Lêer:People's March Anti Xenophobia.jpg|duimnael|'n Protesoptog teen xenofobie in April 2015 in Jeppestraat ("Klein-Ethiopië")]]
Ná die einde van die rasseskeiding in 1990 het die middestad ten opsigte van sy sosiale en ekonomiese samestelling asook sy voorkoms ingrypende veranderings ondergaan. Dit was nie langer 'n periferiese Europese besigheidsdistrik in Afrika nie nadat groot getalle swart Suid-Afrikaners hulle hier gevestig het. Hierdie proses het ongekontroleerd plaasgevind en gepaard gegaan met sosiale verval en armoede, omgewingsagteruitgang, toenemende misdaad en geweld. Die sakewêreld – naas winkels en kantore ook die Johannesburgse Effektebeurs – het homself in die noordelike voorstad Sandton hervestig. Die stadsregering en privaat-ondernemings stel nogtans belang in die hernuwing van die middestad.
Newtown, 'n uitgestrekte stadsdeel in die middestad wat deur spoorweglyne in die noorde, die M2-snelweg in die suide en in die ooste en weste deur respektiewelik West- en Quinnstraat begrens word, staan sentraal in hierdie pogings. Die nuwe [[Nelson Mandelabrug]], wat Newtown met Braamfontein verbind en sowat 3 000 motors per uur kan dra, dien as 'n maklike toegangspoort na die herontwikkelde stadsdeel. Newtown is tans 'n gebied met gemengde gebruik wat danksy sy kulturele lewe 'n besondere karakter het. Hier is die befaamde [[Markteater]] (''Market Theatre'') geleë wat sedert 1974 as 'n skouburg vir nie-rassige toneelkuns bekendheid verwerf het. Die teater, wat in 'n verlate Edwardiaanse markgebou ontstaan het, het tot 'n eersterangse instelling gegroei waar sommige van Suid-Afrika se voorste akteurs en toneelskrywers 'n platform verkry het.
Vandag huisves die kompleks drie teaters en twee kunsgalerye. Op Saterdae word 'n weeklikse vlooimark by die teater gehou. Vlakby die kompleks lok ''Oriental Plaza'' met talle winkels besoekers.
Johannesburg is steeds besig om uit te brei en nuwe aankomelinge te lok, alhoewel ook hierdie proses met onsekerhede en konflikte gepaard gaan. Op 11 Mei 2008 is buitelandse immigrante uit buurlande soos [[Zimbabwe]] en Mosambiek in die swart woonbuurt Alexandra deur 'n woedende skare aangerand. Geweldpleging het in die volgende dae ook na die middestad en ander swart woonbuurte versprei en altesaam meer as vyftig menselewens geëis. Buitelanders word daarvan beskuldig dat hulle Suid-Afrikaners van skaars werkgeleenthede, behuising en voordele ontneem en word daarnaas geblameer vir baie voorvalle van misdaad.<ref>{{de}} ''Der Fischer Weltalmanach 2009''. Frankfurt am Main: Fischer Taschenbuch Verlag 2008, bl. 19</ref> Vroeg in September 2019 het wydverspreide onluste in Johannesburg en ander dele van Gauteng sewe menselewens geëis, onder wie buitelanders.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.news24.com/SouthAfrica/News/two-south-africans-one-zimbabwean-woman-among-5-killed-during-violent-gauteng-unrest-20190904 |title=''news24.com, 4 September 2019: Gauteng violence: Death toll rises after two burned bodies found in Alexandra. Besoek op 4 September 2019'' |accessdate=4 September 2019 |archive-date= 4 September 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190904152912/https://www.news24.com/SouthAfrica/News/two-south-africans-one-zimbabwean-woman-among-5-killed-during-violent-gauteng-unrest-20190904 |url-status=dead }}</ref>
'n Tweede kenmerk van Johannesburg se sosiale ontwikkeling sedert 1994 is die ontstaan van omheinde woonbuurte en kantoorkomplekse. So is 'n groot aantal werksgeleenthede in diensgebaseerde kantoorgeboue in die noordelike voorstede geskep. Opvallend is die toenemende polarisering van inwoners volgens inkomste en beroep, terwyl velkleur as derde faktor 'n steeds minder belangrike rol speel namate 'n nuwe swart middelklas tot stand kom. Na hierdie ekonomiese en demografiese prosesse, wat aan die stad 'n sterk polisentriese karakter gee, verwys navorsers as "sitadelisering" (''citadelization'').<ref name="elusive" />
=== Uitdagings van 'n verdeelde stad ===
[[Lêer:Mani aigua008.jpg|duimnael|links|Johannesburg in 2008: Inwoners betoog teen die privatisering van watervoorsiening]]
[[Lêer:The young ones.jpg|duimnael|Inkomsteprofiele bepaal leefstylpatrone: Goudstadse retrostylaanhangers]]
[[Lêer:City of Johannesburg 2016 Seat Allocation.svg|duimnael|links|Setels in die stadsraad ná die [[Suid-Afrikaanse munisipale verkiesing van 2016|2016-verkiesing]]:
{{columns-list|2|
{{sleutel|#49A10E|[[African National Congress|ANC]] (121)}}
{{sleutel|#1C14FF|[[Demokratiese Alliansie|DA]] (104)}}
{{sleutel|#910C0C|[[Ekonomiese Vryheidsvegters|EFF]] (30)}}
{{sleutel|#FF2929|[[Inkatha-Vryheidsparty|IFP]] (5)}}
{{sleutel|#FFB217|[[African Independent Congress|AIC]] (4)}}
{{sleutel|#949494|Ander (6)}}}}]]
Ná die einde van rasseskeiding is anti-apartheidaktiviste en ou ''comrades'', toe die verantwoordelikheid vir die administrasie van 'n snelgroeiende metropool met baie onopgeloste moeilikhede in hul hande gelê is, aan die onaangename werklikhede van 'n verdeelde stad blootgestel.
Versnellende verstedeliking, ongekontroleerde immigrasie van arm swart mense en grootskaalse emigrasie van gekwalifiseerde wit mense, asook stadige ekonomiese groei het die herstrukturering van Johannesburg verder bemoeilik. Nadat dekades van rasseskeiding met 'n kunsmatige etniese hiërargie die sosiale ongelykhede binne die tradisionele rasgroepe oordek en versluier het, wys sosioloë op die noodsaaklikheid om die ou retoriek van rassestryd te laat vaar en die veranderende strukturele oorsake vir sosiale ongelykhede binne die stadsbevolking te analiseer.<ref name="beall">{{en}} Jo Beall, Owen Crankshaw, Susan Parnell: ''Uniting a Divided City: Governance and Social Exclusion in Johannesburg''. Earthscan Publications. Abingdon, Oxon en New York, NY. 2002, bl. 7 en 8</ref>
Johannesburg het voor dieselfde uitdagings te staan gekom soos ander metropole in die vroeë 21ste eeu. Al moet 'n groot persentasie van die stadsbevolking as arm gekategoriseer word, is daar nogtans 'n sterk middel- en hoërmiddelklas met al die kwalifikasies wat nodig is om in 'n geglobaliseerde ekonomie mee te ding en met die nodige inkomste om hulself by internasionale stedelike verbruiks- en leefstylpatrone aan te pas. Hul aspirasies en verwagtinge word weerspieël in die stadsregering se nogal gewaagde aanspraak op die status van 'n wêreldklasstad op die vasteland van Afrika, maar kontrasteer en bots met die belange van benadeelde stadsbewoners. Plaaslike besigheidselites sal moontlik nie bereid wees om onbeperk by te dra tot die bestryding van armoede nie.<ref name="beall" />
Die ingrypende verandering, wat die Goudstad se ekonomiese basis ondergaan, strek verder as die agteruitgang van tradisionele bedrywe soos mynbou en nywerhede sedert die middel van die 1970's en die daaropvolgende doelgerigte ekonomiese herstrukturering waartydens die beleid van invoervervanging laat vaar is ten gunste van uitvoerbevordering. Tans word die klemtoon gelê op die ontwikkeling van Johannesburg as 'n spilpunt van hoëtegnologie vir markte suid van die Sahara. Die oorgang tot 'n groeigerigte ekonomie en die toepassing van neoliberale hervormings is in Suid-Afrika sonder druk van buite en regstreekse intervensie van die Internasionale Monetêre Fonds en die Wêreldbank bewerkstellig.<ref name="beall" />
'n Ander, nie-doelgerigte en onbeplande aspek van ekonomiese oorgang is die groei van ekonomiese informaliteit. So word die bestuur en integrasie van die informele sektor, waarin 'n groot persentasie van die arm bevolking 'n heenkome moet vind, as 'n nuwe uitdaging vir beleidmakers beskou.<ref name="beall" />
Terwyl die privaat- en openbare sektor nog besig is om hul verhouding nuut te onderhandel, beweeg sake reeds in die rigting van privatisering, waarby dié proses nie beperk bly tot infrastruktuur en diensverskaffing nie, maar raak dit ook ander terreine soos regulasies vir grondontwikkeling, boukodes en maatskaplike dienste. Kwessies soos die impak van privatisering op Johannesburg se arm inwoners, waaronder veranderende werksomstandighede, die bekostigbaarheid van behuising en algemene sosiale geregtigheid, word nuwe uitdagings vir 'n demokratiesverkose administrasie.<ref name="beall" />
=== Maboneng – 'n suksesverhaal ===
[[Lêer:Maboneng.jpg|duimnael|links|Welkom in Maboneng!]]
[[Lêer:The lights of Maboneng.jpg|duimnael|'n Verlate buurt herlewe – naglewe in Maboneng in 2014]]
[[Lêer:Here we Art.jpg|duimnael|Muurskilderye in Maboneng]]
Een van Johannesburg se binnestedelike buurte, Maboneng (die naam beteken "Plek van Lig" in Sotho), het danksy die inisiatief van 'n privaat onderneming 'n merkwaardige hergeboorte beleef.<ref>{{en}} [http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/entrepreneur-profiles/maboneng-precinct-jonathan-liebmann/ Juliet Pitman: ''Maboneng Precinct: Jonathan Liebmann''. In: ''Entrepreneur Magazine'', 27 Maart 2013. Besoek op 24 Mei 2017] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170602101639/http://www.entrepreneurmag.co.za/advice/success-stories/entrepreneur-profiles/maboneng-precinct-jonathan-liebmann/ |date=2 Junie 2017}}</ref>
Nog in die vroeë 21ste eeu, toe die buurt merendeels uit leegstaande stoorhuise bestaan het en net soos ander dele van Johannesburg se historiese middestad deur misdaad geteister is (fotograwe van die nuusblad ''The Star'' kon foto's van motorkapings maklik vanuit hul kantoorvensters neem<ref>{{en}} [http://www.bbc.com/news/business-35830583 ''BBC News – Business, 21 Maart 2016: Bringing central Johannesburg back to life. Besoek op 28 Maart 2016'']</ref>), is Maboneng deur die meeste stadsbewoners vermy.
In 2008 het die Suid-Afrikaanse entrepreneur Jonathan Liebmann, wat een jaar tevore die eiendomsontwikkelingsonderneming ''Propertuity'' gestig en homself in die buurt gevestig het, die eerste gebou in Maboneng gekoop. Intussen is 'n veertigtal eiendomme in die buurt herontwikkel. Kuns staan sentraal in Liebmann se wenresep vir die herontwikkeling van Maboneng. So het hy 'n reusemuurskildery – 'n portret van Nelson Mandela wat oor tien verdiepings strek – in opdrag gegee om die buurt ook visueel aantrekliker te maak.
Grense is geleidelik verskuif en nuwe uitdagings aangepak soos die ''Work & Art Building'' en Maboneng se vlagskip-verblyfplek en hotelprojek, ''Hallmark House''. 'n Groot verskeidenheid besighede het hulle in die buurt gevestig, waaronder restaurante en vermaakplekke, winkels en kunsgalerye, en ''The Bioscope'', Suid-Afrika se enigste onafhanklike rolprentteater. Daarnaas het ook nuwe kantoorruimtes en geriewe vir ligte nywerhede ontstaan.<ref>{{en}} [http://www.mabonengprecinct.com/about/ www.mabonengprecinct.com: About Maboneng.] Besoek op 28 Maart 2016</ref>
Kritici voer aan dat Liebmann met sy ontwikkelingsprojekte [[gentrifikasie]] bevorder en huisvesting in Maboneng onbekostigbaar vir plaaslike inwoners maak, maar die entrepreneur wys daarop dat sy projekte van Maboneng 'n gemengde inkomstebuurt gemaak het wat sowel residensieel van aard is asook nuwe besighede lok. Maboneng het intussen sy eie webtuiste en nuusbrief geskep.<ref>{{en}} [http://www.mabonengprecinct.com/about/ ''www.mabonengprecinct.com'']</ref>
=== Die toekoms ===
Dekades ná die einde van stelselmatige rasseskeiding steek Johannesburg se stadstrukture en woonpatrone nog vas in die verlede. Die gebrek aan openbare vervoergeriewe bemoeilik die alledaagse lewe van stadsbewoners wat nie hul eie voertuig kan bekostig nie. So word as deel van die konsep van 'n "transformasie van ruimtes" nuwe sneltrein- en busroetes beplan, terwyl stadsbeplanners langs dié nuwe "korridors van vryheid" ook die stad se behuisingsvraagstuk probeer verlig deur residensiële verdigting toe te pas, dit wil sê die bou van woonstelgeboue in plaas van enkelgesinshuise te bevorder. Daarnaas word hele nuwe stadsbuurte beplan wat volgens ekologiese konsepte ontwikkel word en waar sake- en woongebiede dig bymekaar geleë sal wees.<ref>{{de}} [https://www.gtai.de/GTAI/Navigation/DE/Trade/Maerkte/suche,t=suedafrika-johannesburg-setzt-auf-oepnv-und-raeumliche-verdichtung,did=1242506.html Heiko Stumpf: ''Südafrika: Johannesburg setzt auf ÖPNV und räumliche Verdichtung''. In: ''Germany Trade and Invest (GTAI)'', 18 Mei 2015. Besoek op 3 Junie 2017]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Demografie ==
[[Lêer:Johannesburg 2001 dominant language map.svg|duimnael|Meerderheidstale in Johannesburg
{{columns-list|2|
{{sleutel|#8dd3c7|[[Afrikaans]]}}
{{sleutel|#ffffb3|[[Engels]]}}
{{sleutel|#bebada|[[Suid-Ndebele]]}}
{{sleutel|#fb8072|[[Xhosa]]}}
{{sleutel|#80b1d3|[[Zoeloe]]}}
{{sleutel|#fdb462|[[Noord-Sotho]]}}
{{sleutel|#b3de69|[[Suid-Sotho]]}}
{{sleutel|#fccde5|[[Tswana]]}}
{{sleutel|#ccebc5|[[Venda (taal)|Venda]]}}
{{sleutel|#ffed6f|[[Tsonga]]}}}}
{{sleutel|#d0d0d0|Geen meerderheidstaal}}]]
73% van die stad se bevolking is swart mense, 16% is wit mense, 6% bruin mense en 4% Asiërs. 42% van die inwoners is jonger as 24 jaar, en 6% is ouer as 60 jaar. 37% van die Johannesburgers is werkloos (97% van die werkloses is swart). Vroue maak 43% van die werkende bevolking uit.
34% van Johannesburg se inwoners praat Nguni-tale as hulle huistaal, 26% Sotho-tale, 19% Engels en 8% [[Afrikaans]]. 29% van die volwassenes het matriek, 14% 'n tersiêre opleiding (universiteit of technikon), 15% het 'n basiese skoolopleiding en 7% van die bevolking is ongeletterd.
{| class="wikitable"
! Jaar !! Totaal !! [[Swart mense]] !! [[Wit mense]] !! [[Bruin mense]] !! [[Asiatiese Suid-Afrikaners|Asiërs]] !! Nie gespesifiseer
|-
| '''1996''' || 2 756 000 || 1 932 000 || 528 000 || 172 000 || 98 000 || 26 000
|-
| '''2001'''<ref>{{en}} [https://census2001.adrianfrith.com/place/JHB Die 2001-sensussyfers soos weergegee deur Adrian Frith]. URL besoek op 13 November 2017.</ref> || 3 225 309 || 2 369 769 || 515 184 || 206 245 || 134 111 || —
|-
| '''2011'''<ref>{{en}} [https://census2011.adrianfrith.com/place/798 Die 2011-sensussyfers soos weergegee deur Adrian Frith]. URL besoek op 13 November 2017.</ref> || 4 434 827 || 3 389 278 || 544 530 || 247 276 || 216 198 || 37 545
|-
| '''Verandering''' || +60,9% || +75,4% || +3,1% || +43,8% || +220,6% || +44,4%
|}
=== Voorstede ===
[[Lêer:Johannesburg region map with names.jpg|duimnael|links|Voorstede van Johannesburg]]
[[Lêer:SandtonGP-MaudeStreet.jpg|duimnael|Maudestraat in die voorstad Sandton]]
[[Lêer:The M2 in Johannesburg.jpg|duimnael|Die M2-snelweg in Johannesburg]]
Sedert 1994 het munisipale Johannesburg uitgebrei om as ''Unicity'' elf gebiede in te sluit wat voorheen onafhanklike plaaslike owerhede gehad het, naamlik:
* [[Diepsloot]], [[Kya Sand]]
* [[Ivory Park]], [[Midrand]]
* [[Bryanston]], [[Randburg]], [[Sandton]]
* [[Northcliff]], [[Parktown]], [[Rosebank, Johannesburg|Rosebank]]
* [[Constantiakloof]], [[Northgate, Johannesburg|Northgate]], [[Roodepoort]]
* [[Dobsonville]], [[Doornkop]], [[Protea Glen]], [[Soweto]]
* [[Alexandra]], [[Bruma, Johannesburg|Bruma]], [[Wynberg, Johannesburg|Wynberg]]
* [[Johannesburg-Sentraal|Johannesburg (Sentrale sakegebied)]]
* [[Aeroton]], [[City Deep]], [[Johannesburg-Suid]], [[Southgate, Johannesburg|Southgate]]
* [[Diepkloof]], [[Meadowlands, Johannesburg|Meadowlands]]
* [[Ennerdale]], [[Lenasia]], [[Orange Farm]]
=== Kerk van Sciëntologie ===
Die [[Kerk van Sciëntologie]] het diep wortels in Suid-Afrika. Reeds in 1957 is die eerste kerk in Johannesburg gevestig. In 2003 het die plaaslike Sciëntologiese gemeenskap die eerste geword wat die titel ''Ideal Org'' mag dra. Die Kerk van Sciëntologie se sendingwerk en ander aktiwiteite op die Afrikavasteland word vanuit Johannesburg bestuur. Die [[Kyalami-kasteel]], Suid-Afrikaanse Sciëntoloë se spirituele sentrum, is op 1 Januarie 2019 plegtig ingewy.
=== Islamitiese gemeenskap ===
{{Hoofartikel|Islam in Suid-Afrika}}
Sowat 3% van Johannesburg se bevolking is Moslems. Vandag bly sowat 10 000 [[Kaapse Maleiers]] rondom Johannesburg. [[Fordsburg]] vorm 'n sentrum van Indiese en Pakistani-kultuur. Die [[Nizamiye Masjid]] in [[Midrand]] is in 2012 voltooi en word as een van die grootste [[moskee]]s in die [[Suidelike Halfrond]] beskou.
=== Joodse gemeenskap ===
{{Hoofartikel|Jode in Suid-Afrika}}
[[Lêer:Verskeie sinagoges in Johannesburg.jpg|duimnael|links|'n Poskaart van omstreeks 1900 met afbeeldings van drie van Johannesburg se eerste sinagoges: die [[Park-sinagoge]], [[Presidentstraat-sinagoge]] en [[Doornfontein-sinagoge|Leeue-shul]]]]
[[Lêer:Binnekant van die Presidentstraat-sinagoge, Johannesburg.jpg|duimnael|Die binnekant van die [[Presidentstraat-sinagoge]], in 1889 ingewy as die eerste sinagoge in die Goudstad]]
[[Lêer:Pres Paul Kruger by die inwyding van die Park-sinagoge, Johannesburg, 1892.jpg|duimnael|links|Pres. [[Paul Kruger]] (middel voor) het in 1892 die inwyding van Johannesburg se [[Park-sinagoge]] waargeneem. Hy het die vier erwe geskenk waarop dit gebou is]]
[[Lêer:Wolmaransstraat-sinagoge, Groot Sinagoge, Johannesburg.jpg|duimnael|Die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]] in Wolmaransstraat is van 1912–'14 in 'n Bisantynse styl opgerig. Die argitek was Theophile Schaerer.<ref>{{en}} [http://artefacts.co.za/main/Buildings/bldgframes.php?bldgid=6428 Artefacts.co.za]. URL besoek op 10 November 2017.</ref> Dit staan nou bekend as die ''Revelation Church of God'']]
[[Lêer:Skaalmodel van die Groot Sinagoge, Wolmaransstraat, Johannesburg, in die Suid-Afrikaanse Joodse Museum, Kaapstad.jpg|duimnael|'n Skaalmodel van die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]], Wolmaransstraat, Johannesburg, wat uitgestal word in die Suid-Afrikaanse Joodse Museum in Kaapstad. Die sinagoge is in Augustus 1912 geopen, maar in 1999 aan 'n privaat koper verkoop, waarna die meubels en toebehore verwyder en in 'n nuut geboude sinagoge aangebring is]]
Nege jaar ná die stigting van die Goudstad het die stad reeds 9 000 Joodse inwoners gehad. Sowat 120 jaar later is die stad se Joodse gemeenskap van sowat 50 000 siele amper drie keer groter as die naasgrootste, dié van Kaapstad; trouens, twee uit elke drie Suid-Afrikaanse Jode woon in die Goudstad. Joodse immigrante het uit [[Verenigde Koninkryk|Brittanje]], [[Duitsland]] en [[Oos-Europa]] gekom, veral uit die [[Baltiese lande]] ([[Estland]], [[Letland]] en [[Litaue]]), en [[Rusland]]. Baie het hierheen gekom op soek na rykdom uit die goudveld. Die Witwatersrandse Goudveldse Joodse Vereniging en die Witwatersrandse Ou [[Hebreeus]]e Gemeente is albei in 1887 gestig, ’n jaar ná die stad. Eersgenoemde het twee standplase vir die bou van die eerste [[sinagoge]] in [[Transvaal]] gekoop, wat later sou bekendstaan as die [[Presidentstraat-sinagoge]]. Mendelssohn was die gemeente se eerste president, sowel as die voorsitter by verskeie geleenthede. Hy het op Sondag, 10 Julie 1887, 'n vergadering belê om die moontlikheid van die stigting van 'n Hebreeuse gemeente te bespreek. Die vergaderplek was Barnet Wainstein se kroeg op die hoek van Mark- en Harrisonstraat, oorkant Markplein. Die 88 mense wat dit bygewoon het, was almal mans.
Vier jaar later het pres. [[Paul Kruger]], lidmaat van die [[Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika|Gereformeerde Kerk]], die [[Park-sinagoge]] van die Witwatersrandse Ou Hebreeuse Gemeente ingewy. Nog ’n sinagoge, die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]], is in 1914 geopen. Dit is geskoei op die [[Aya Sophia]] in [[Istanboel]]. Die Mooistraat-sinagoge, gestig deur immigrante uit Litaue, is in die jongste jare tot nasionale gedenkwaardigheid verklaar.
In die laat 19de en vroeë 20ste eeu is baie van Johannesburg se Joodse instellings gestig. Liefdadigheidsorganisasies, soos die Hevra Kadisha (begrafnisgenootskap), ’n Joodse sopkombuis, Joodse ambulanskorps, Bikkur Holim-genootskap en Joodse Damesliefdadigheidsvereniging, is gestig om om te sien na nuwe immigrante en die onvermoënde lede van die gemeenskap. ’n Joodse hospitaal is in 1896 opgerig om Ortodokse Jode te versorg wat aangedring het op kosjerkos en wat gemakliker gevoel het met Joodse dokters en verpleegsters. Die Joodse Hospitaal het eindelik deel van die Johannesburgse Algemene Hospitaal geword en sit vandag nog kosjermaaltye voor.
Sosiale klubs is ook in dié tydperk gestig, soos die Joodse Toneelvereniging en die Joodse Gilde. Johannesburg se eerste Joodse skool het in 1898 geopen en het gedien as voorloper van die Joodse Dagskool-beweging. Met die jare het Joodse onderwys ontwikkel en word nou nog net uiters selde uitgevoer deur die tradisionele cheders (eenvertrekklasse). Joodse opvoeding in Johannesburg is tradisioneel toegespits op die Hebreeuse taal en die bestudering van die [[Torah]]. Alle Joodse onderwys staan onder toesig van die Suid-Afrikaanse Joodse Raad van Afgevaardigdes. Na raming ontvang sowat 60% van Joodse kinders van skoolgaande ouderdom in Johannesburg Joodse onderwys. Na raming het die stad 18 kleuterskole wat dagsorg en vroeë onderwys bied. Die Goudstad het talle Haredi-seunskole en yeshivot, asook ’n Beis Yaakov vir meisies. In die voorstede is agt King David-skole: In [[Linksfield]] is ’n preprimêre (170 leerders in 2017), junior primêre (410), senior primêre (444) en sekondêre skool (763), in Sandton ’n primêre skool (398) en in [[Victory Park]] ’n preprimêre (132), primêre (343) en sekondêre skool (375). Yeshiva College of South Africa is in die middel 1950’s gestig en bestaan uit ’n kleuter- (193), laer- (394) en ’n hoërskool (291). Die kollege se kampus is in die noordoostelike tradisioneel Joodse voorstad [[Glenhazel]].<ref>{{en}} [https://dbs.bh.org.il/place/johannesburg The Museum of the Jewish People] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170612231548/http://dbs.bh.org.il/place/johannesburg |date=12 Junie 2017}}. URL besoek op 13 November 2017.</ref><ref>{{en}} [http://www.isasaschoolfinder.co.za/search.htm?provinceSF=Gauteng&citySF=Johannesburg&suburbSF=&genderSF=&religiousAffiliationSF=Jewish&curriculumSF=&feesLowSF=&feesHighSF= Independent Schools Association of Southern Africa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200518060310/https://www.isasaschoolfinder.co.za/search.htm?provinceSF=Gauteng&citySF=Johannesburg&suburbSF=&genderSF=&religiousAffiliationSF=Jewish&curriculumSF=&feesLowSF=&feesHighSF= |date=18 Mei 2020}}. URL besoek op 13 November 2017.</ref>
Johannesburg is die tuiste van talle Joodse instellings, soos die Joodse Raad van Afgevaardigdes,<ref>{{en}} [http://sajbd.org/pages/positioning-statement Webtuiste van die SA Raad van Joodse Afgevaardigdes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171110030710/http://sajbd.org/pages/positioning-statement |date=10 November 2017}}. URL besoek op 11 November 2017.</ref> ’n Joodse biblioteek en die Joodse museum, wat interessante artefakte van die Suid-Afrikaanse Joodse gemeenskap bevat.
Tydens die apartheidsera het ’n opwelling in boubedrywighede gelei tot die oprigting van ’n magdom goedkoop geboude woonstelle en arm swart mense wat uit die voorstede na die stad gekom het op soek na werk. Hierdie mense is uitgebuit deur huisbase en het uit frustrasie onwettig in die meer gegoede dele van die stad gaan woon, wat gelei het tot ’n uittog van wit inwoners wat daar gaan woon het in die 1960’s en 1970’s. Dié uittog het die meeste van Johannesburg se middestedelike Joodse bevolking ingesluit, wat gelei het tot die sluiting van baie van die stad se geskiedkundige sinagoges of die verhuising na waar hul gemeentelede hulle verder van die middestad en onmiddellike omgewing gaan vestig het. Die [[Groot Sinagoge, Johannesburg|Groot Sinagoge]] in die middestad het 6 km van sy oorspronklike plek verhuis en in 1994 gesluit. Dit dien nou as ’n [[Kerk (gebou)|kerk]], maar daar is nog oorblyfsels van die Joodse tyd soos die Davidster op die gebou se koepel en ’n boodskap op ’n gebou oorkant die straat wat lui: “Hebrew High School.”
[[Tempel Israel, Johannesburg|Tempel Israel]] (Hervormd) in [[Hillbrow]] en die [[Doornfontein-sinagoge|Leeue-shul]] (Ortodoks) in [[Doornfontein]] word nog weekliks vir gebede geopen, hoewel hul lidmaattal skerp afgeneem het en hulle noustrop trek. Tempel Israel kan nie meer sy eie voltydse rabbi bekostig nie en dis vir die meeste gemeentelede ’n ongerieflike ligging aangesien die tempel op sy ou perseel in Paul Nelstraat gebly het, terwyl die meeste lidmate saam met die wit uittog van die 1980’s en 1990’s verhuis het. [[Doornfontein-sinagoge|Doornfontein se sinagoge]] in Siemertweg staan ook bekend as die Leeue-shul en is die oudste sinagoge in Johannesburg wat nog in werking is. Dis in 1905 voltooi en het sy naam gekry van die twee leeustandbeelde by die voorste ingang. Geeneen van die lidmate woon meer in die onmiddellike omgewing nie sodat selfs die Ortodokse lidmate na die sinagoge ry vir [[Sabbat]]sdienste.
In die voorstede is die Bet Din- en Etz Chayim-sinagoge wat ’n [[Holocaust]]-gedenkteken huisves. Nog ’n Holocaust-verwante perseel is die beeldhouwerk by die ingang na die [[Wespark-begraafplaas]]. Dis geskep deur die kunstenaar Herman Wald en stel drie hande voor wat elkeen ’n sjofar vashou wat al drie na binne gedraai is.
== Stadsregering ==
=== Uitvoerende burgemeester ===
[[Lêer:Johannesburg City Hall.jpg|duimnael|links|Die Johannesburgse stadsaal, setel van die Gautengse provinsiale regering]]
[[Lêer:South Africa-Johannesburg-Municipal Building01.jpg|duimnael|Burgersentrum in Johannesburg]]
Die amp van uitvoerende burgemeester van Johannesburg is tot in Januarie 2023 beklee deur [[Mpho Phalatse]], die eerste vrou in dié pos. Sy is 'n lid van die [[Demokratiese Alliansie]] vir wie die hoogste waarde in die vryheid van die individu gesetel is en tydens die stadsraad se eerste vergadering op 22 November 2021 met hulp van kleiner partye as burgemeester verkies. Die DA het 'n koalisieregering gevorm met die [[ActionSA]], [[Afrika Christen Demokratiese Party]], [[Inkatha-Vryheidsparty]] en die [[Vryheidsfront Plus]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.news24.com/news24/southafrica/news/joburg-mayor-phalatse-appoints-multi-party-coalition-executive-20211213 |title=Joburg Mayor Phalatse appoints multi-party coalition executive |publisher=News24 |author=Zintle Mahlati |date=13 Desember 2021 |accessdate=15 Desember 2021}}</ref> Op 30 September 2022 is Phalatse deur 'n mosie van wantroue uit haar pos verwyder en die [[Hoogste Hof van Appèl, Suid-Afrika|Hoogste Hof van Appèl]] het haar saak van die rol geskrap. Die ANC se [[Dada Morero]] is as nuwe burgemeester verkies.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.businesslive.co.za/bd/politics/2022-09-30-ancs-dada-morero-elected-joburgs-new-mayor/ |title=ANC’s Dada Morero elected Joburg’s new mayor |publisher=BusinessLIVE |date=30 September 2022 |accessdate=31 Oktober 2022}}</ref> Op 25 Oktober 2022 het die Hooggeregshof beslis dat die raadsspeaker se besluit om 'n mosie van wantroue teen Phalatse te plaas onwettig, ongrondwetlik en ongeldig was.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://ewn.co.za/2022/10/25/court-declares-removal-of-phalatse-as-joburg-mayor-unlawful |title=Court declares removal of Phalatse as Joburg mayor unlawful |publisher=EWN |author=Nkosikhona Duma |date=25 Oktober 2022 |accessdate=31 Oktober 2022}}</ref> Op 26 Januarie 2023 is Phalatse weer uit haar kussings gelig deur 'n tweede mosie van wantroue<ref>{{en}} {{cite web |url=https://ewn.co.za/0001/01/01/mpho-phalatse-ousted-as-joburg-mayor-again |title=Mpho Phalatse ousted as Joburg mayor again |publisher=Eyewitness News |author=Alpha Ramushwana |date=26 Januarie 2023 |accessdate=10 April 2023}}</ref> en een dag later is [[Thapelo Amad]] met ondersteuning van die ANC as die nuwe burgemeester verkies.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://ewn.co.za/2023/01/27/al-jama-ah-s-thapelo-amad-is-johannesburg-s-new-mayor |title=Al Jama-ah's Thapelo Amad is Johannesburg's new mayor |publisher=Eyewitness News |author=Alpha Ramushwana |date=27 Januarie 2023 |accessdate=10 April 2023}}</ref> Amad het egter op 24 April dieselfde jaar bedank, waarna hy deur sy partygenoot [[Kabelo Gwamanda]] opgevolg is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.timeslive.co.za/politics/2023-05-05-kabelo-gwamanda-is-the-newly-elected-joburg-executive-mayor/ |title=Kabelo Gwamanda elected Johannesburg mayor |publisher=TimesLIVE |author=Sisanda Mbolekwa |date=5 Mei 2023 |accessdate=5 Mei 2023}}</ref> Gwamanda moes egter na druk deur die Al Jama-ah se koalisievennoot die ANC op 13 Augustus 2024 bedank en hy is op 16 Augustus deur Dada Morero opgevolg.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.citizen.co.za/news/morero-elected-as-johannesburg-mayor-again/ |title=Morero elected as Johannesburg mayor again |publisher=[[The Citizen]] |author=Itumeleng Mafisa |date=16 Augustus 2024 |accessdate=21 Augustus 2024}}</ref>
== Ekonomie ==
Johannesburg is die [[ekonomie]]se en finansiële sentrum van Suid-Afrika waar die hoofkwartiere van sowat driekwart van die land se groot maatskappye gesetel is. Die Goudstad genereer 16% van die bruto nasionale produk en dra sowat 40% tot Gauteng se ekonomie by.
Die Johannesburgse Effektebeurs is met 'n kapitalisering van sowat 182 miljard VS-$ die grootste in Afrika.<ref>{{en}} [http://www.stockmarkets.com/exchanges/africa/johannesburg-stock-exchange/ ''stockmarkets.com: JSE – Johannesburg Stock Exchange. Besoek op 9 Februarie 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160308142528/http://www.stockmarkets.com/exchanges/africa/johannesburg-stock-exchange/ |date= 8 Maart 2016}}</ref> Van die Johannesburgse beroepsbevolking is sowat 5 persent in die mynbou, 16 persent in die nywerheid, 33 persent in dienste en administrasie, 21 persent in die handel, 13 persent in die finansiële sektor en 6 persent in die vervoerbedryf werksaam.
=== Ekonomiese ontwikkeling ===
[[Lêer:Suzaan Heyns Melrose Arch.jpg|duimnael|Kreatiewe spilpunt: Die Goudstad bring bekende mode-ontwerpers soos [[Suzaan Heyns]] voort]]
Ná die ontdekking van goud in die Witwatersrandgebied in 1886 het Johannesburg in 'n relatief kort tydperk tot die industriële, finansiële en kommersiële spilpunt van Suider-Afrika ontwikkel. Binne 'n dekade het die delwerskamp tot 'n moderne stad volgens westerse standaarde met kantoorgeboue langs die strate van sy middestad gegroei. In 1896 was daar spoorverbindings na Kaapstad, Durban en Lourenço Marques, en Johannesburg het gaandeweg tot die ekonomiese middelpunt van Suid-Afrika ontwikkel.
In die 1920's het dit Kaapstad verbygesteek as die grootste stedelike nedersetting in Suid-Afrika. In 1936 is na Johannesburg ter geleentheid van die Britse Rykstentoonstelling as die grootste en digbevolkste Europese stad in Afrika verwys.<ref>{{en}} Izak van der Merwe en Arlene Davids: ''Demographic Profiles of Cape Town and Johannesburg''. In: Simon Bekker en Anne Leildé (reds.): ''Reflections on Identity in Four African Cities''. African Minds 2006, bl. 29</ref>
Vanweë die destydse beleid van rasseskeiding en die stryd daarteen het die internasionale waarneming vanaf die 1970's steeds meer op die etniese en politieke verdeling gefokus. Terselfdertyd het meer swart bewoners begin om vanuit die voorstede na die middestad te migreer. Maar vanaf die laat 1980's het 'n veranderende wêreldekonomie net soos ekonomiese sanksies en groeiende politieke druk van opposisiegroepe, wat onder meer stakings georganiseer het, hul tol geëis. Die gepaardgaande agteruitgang het daartoe gelei dat Johannesburg se ekonomie nie meer in staat was om vir alle bewoners 'n heenkome te bied nie.
Die eerste dekades ná die [[Suid-Afrikaanse algemene verkiesing van 1994|vrye verkiesing van 1994]] was deur ingrypende strukturele veranderings gekenmerk. Terwyl in 1951 nog 'n derde van alle plaaslike werknemers in diens van die mynboubedryf was, het hierdie sektor vanaf die 1990's 'n steeds kleiner rol in die plaaslike ekonomie begin speel. Alhoewel die bedryf in absolute terme nog belangrik genoeg is om sowat 18 persent tot die metropool se bruto geografiese produk (BGP) by te dra, word Johannesburg se ekonomiese lewe intussen deur ander sektore soos handel (20 persent) en finansiële en sakedienste (byna 30 persent) oorheers. Vervoer, kommunikasie en die openbare sektor lewer tien persent van die BGP op.
Die informele sektor het die mees dinamiese groei getoon nadat alle sakegebiede vir swart mense toeganklik geword het. Die groot stroom nuwe bewoners uit swart woongebiede na die middestad het egter met fisiese verval, verskuiwing van sakebedrywighede na die noordelike voorstede en rasgebaseerde stereotipering gepaard gegaan. Die stadsregering het dus stappe onderneem om die sakekern te herontwikkel en Johannesburg se posisie as 'n vooruitstrewende Afrika-metropool en deel van die globale hoofstroomekonomie te verseker.
=== Johannesburgse Effektebeurs ===
{{Hoofartikel|JSE}}
[[Lêer:Johannesburg Stock Exchange.jpg|duimnael|Die nuwe gebou van die Johannesburgse Effektebeurs in Sandton]]
Die Johannesburgse Effektebeurs (JEB/JSE) was in 2018 die 19de grootste ter wêreld volgens markkapitalisasie (VS-$995,12 miljard in Maart 2017 volgens 'n aangepaste wisselkoers; die meerderheid aandele word in ZAR verhandel<ref>{{en}} [https://www.stockmarketclock.com/exchanges/jse ''StockMarketClock.com: Johannesburg Stock Exchange. Besoek op 3 Augustus 2017'']</ref>) en is tans die grootste en belangrikste effektebeurs op die vasteland van Afrika.<ref>{{en}} [https://www.jse.co.za/about/history-company-overview ''JSE Overview – Who we are. Besoek op 1 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191230100133/https://www.jse.co.za/about/history-company-overview |date=30 Desember 2019}}</ref> Sy daaglikse omset is hoër as die gesamentlike omset van alle ander effektebeurse in Afrika oor 'n tydperk van meerdere maande.<ref>{{de}} [http://www.auswaertiges-amt.de/DE/Aussenpolitik/Laender/Laenderinfos/Suedafrika/Wirtschaft_node.html Duitse Departement van Buitelandse Sake: Suid-Afrika – Ekonomie] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160319155629/http://www.auswaertiges-amt.de/DE/Aussenpolitik/Laender/Laenderinfos/Suedafrika/Wirtschaft_node.html |date=19 Maart 2016}}. Besoek op 30 Maart 2016</ref>
Die JEB het sy ontstaan aan die eerste Suid-Afrikaanse goudstormloop in 1886 te danke. Nog in die volgende jaar het 'n Londense sakeman, Benjamin Minors Woollan, die ''Johannesburg Exchange & Chambers Company'' gestig om in die behoeftes van mynbouondernemings en finansiële instellings te voorsien. Hieruit het die JEB voortgespruit wat op 8 November 1887 amptelik gevestig is. Die eerste onderneming wat genoteer is, was Woollan se ''Johannesburg Chambers and Company''.<ref name="jeb">{{en}} [https://www.jse.co.za/about/history-company-overview JSE – Overview & History.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191230100133/https://www.jse.co.za/about/history-company-overview |date=30 Desember 2019}} Besoek op 23 Augustus 2016</ref>
Die effektebeurs is aanvanklik in 'n gebou op die hoek van Commissioner- en Simmondsstraat gevestig wat reeds ná drie jaar te klein geraak het en uitgebrei moes word. Later is effekte selfs op straat verhandel nadat 'n deel van Commissionerstraat met kettings afgesper is. In 1903 het die JEB in 'n nuwe gebou in Hollardstraat ingetrek wat 'n hele straatblok beslaan het. Ná die [[Tweede Wêreldoorlog]] het 'n nuwe gebou op dieselfde erf ontstaan wat sy deure in Februarie 1961 geopen het. Die laaste JEB-hoofkwartier in Johannesburg se middestad is in 1978 in Diagonaalstraat 17 geopen voordat die JEB in September 2000 na sy huidige gebou in die voorstad Sandton verskuif is.<ref name="jeb" />
Ná die afkondiging van die eerste wetgewing oor finansiële markte in 1947 het die JEB in 1963 tot die Wêreldfederasie van Effektebeurse (''World Federation of Exchanges'') toegetree en in die vroeë 1990's oorgeskakel na 'n elektroniese handelstelsel. In 2001 is 'n ooreenkoms met die Londense Effektebeurs (LEB) aangegaan wat wedersydse handel vergemaklik het en gelyktydig oorgeskakel na die LEB se handelstelsel. Ná die invoering van 'n nuwe regsvorm in 2005 het die JEB sy eie aandele op 5 Junie 2006 begin noteer.<ref name="jeb" />
In die vroeë 21ste eeu het die JEB sy bedrywighede uitgebrei met die skepping van 'n alternatiewe handelsplatform vir klein en middelgroot ondernemings, AltX, en Yield X vir rente- en buitelandse valuta-instrumente, en die oorname van twee bykomende handelsplatforms, die ''South African Futures Exchange (SAFEX)'' en die ''Bond Exchange of South Africa (BESA)'' in respektiewelik 2001 en 2009. Tans is daar vyf finansiële handelsplatforms vir effekte en derivate.<ref name="jeb" />
== Stadsuitleg en argitektuur ==
[[Lêer:Markhams Building 004 - Copy.jpg|duimnael|links|Met ses verdiepings was die Markham-gebou, toe dit in 1897 voltooi is, die hoogste in Johannesburg. Die horlosieklokke vir die gebou, wat winkels gehuisves het en as een van min Victoriaanse strukture tot vandag bewaar gebly het, is uit Skotland ingevoer]]
[[Lêer:Joburg view.jpg|duimnael|Uitsig oor Johannesburg (2013), met die [[Sanlamsentrum]] (tans bekend as die ''Marble Towers'') aan die linker- en die [[Ponte-toringgebou]] aan die regterkant heel agter. Die [[Hillbrow-toring]] is links op die agtergrond te sien.
<br />
Die argitektoniese inspirasie vir die ekspessionistiese modernisme ná die Tweede Wêreldoorlog was [[Brasilië]]. Die Britse argitektuurhistorikus [[Nikolaus Pevsner]] het in 1953 in 'n artikel vir die tydskrif ''[[The Architectural Review|Architectural Review (AR)]]'' na Johannesburg verwys as ''"a little Brazil within the Commonwealth"'']]
Straatblokke in Sentraal-Johannesburg, die historiese sakekern wat tot in die 20ste eeu as Suid-Afrika se ekonomiese en finansiële hart gedien het voordat die besighede tydens die "wit vlug" vanaf die 1980's en 1990's na die noordelike voorstede verskuif is, is in 'n reëlmatige reghoekige roosterpatroon aangelê wat ook meer as honderd jaar, nadat die grond in 1886 vir die eerste keer opgemeet is, onveranderd gebly het. Wolkekrabbers gooi skaduwees oor die Goudstad se nou strate en skep 'n tonnelagtige atmosfeer. As Kaapstad in Suider-Afrika as die ideaal van 'n stad met stylvolle binnenshuise ontwerpe geag mag word en Maputo as die prototipe van 'n koloniale stadsontwerp, val Johannesburg in 'n derde kategorie – dié van 'n woelige moderne metropool waar boukuns en stadsbeplanning meestal ondergeskik bly aan ekonomiese behoeftes en nugtere saaklikheid.
Die huidige stadsbeeld weerspieël dan ook 'n geskiedenis met dekades van snelle groei waartydens dikwels weggedoen is met die argitektoniese erfenis van weleer, met 'n mengelmoes van boustyle. As 'n mens die stad volgens argitektoniese style probeer klassifiseer, was en is daar vier Johannesburgs: die oorspronklike laat 19de eeuse mynkamp met sy tente en kleihutte; die Victoriaanse stad met sy statige gewelhuise en voortreflike versierings wat vanaf die 1890's soos elders in die Britse Ryk ontstaan het; die Edwardiaanse sakestad wat daarop gevolg het; en die moderne metropool met sy modernistiese glas-, staal- en betonstrukture. Die eerste Johannesburg het heeltemal verdwyn; die volgende twee het enkele spore gelaat; en die vierde bestaan steeds.
Met groeiende ekonomiese welvaart teen die begin van die 20ste eeu was die stad oop vir 'n verskeidenheid argitektoniese style en strominge. Die stad se nuwe status as buitepos van die Britse Ryk is weerspieël in grootskaalse Beaux Arts-strukture soos die Hooggeregsgehof en die Johannesburgse Kunsmuseum. Maar argitekte het verder begin uitkyk as net na die Moederland. Die groeiende invloed van moderne Amerikaanse boustyle en -tegnologieë word sigbaar in die kantoorgeboue van mynbou-ondernemings soos Corner House, 'n massiewe ontwerp waarvoor gewapende beton gebruik is. Eweneens ontleen aan die vormtaal van Amerikaanse modernisme is Johannesburg se groei tot 'n vertikale stad, met steeds meer wolkekrabbers wat vanaf die 1930's opgerig is soos die ESKOM-gebou van 1937, 'n [[Art Deco]]-toring wat Johannesburg se ekonomiese dinamiek ook op argitektoniese gebied gelykgestel het aan dié van Amerikaanse metropole soos New York of Chicago, maar net soos baie ander historiese bakens in 1983 plek moes maak vir nuwe projekte.
== Omgewingsake ==
=== Boomaanplantings ===
[[Lêer:JohannesburgGP-Aerial.jpg|duimnael|links|'n Lugaansig van die beboste stadsgebied]]
[[Lêer:Street lined with Jacarandas.jpg|duimnael|Jakarandabome versier 'n straat met pers blomme]]
Boomaanplantings speel 'n belangrike rol by omgewingsbewaring in verstedelikde Suid-Afrika. Naas hul versierende effek dra bome ook daartoe by om die [[kweekhuiseffek]] onder bedwang te bring en verminder ook geraasvlakke. Wanneer warm lug vanaf teerpaaie opstyg, dien bome as 'n natuurlike verkoelingsmiddel in digbeboude stedelike omgewings. Daarnaas absorbeer hulle [[koolstofdioksied]] wat deur motors vrygestel word, en skakel dit om na suurstof. So kan 'n oppervlak van een akker, wat bebos is, 'n gemiddeld van 2,6 ton [[koolstof]] per jaar stoor en daagliks genoeg suurstof vir 18 mense verskaf. 'n Volgroeide boom met blare verskaf binne slegs een seisoen dieselfde hoeveelheid suurstof wat tien mense in 'n hele jaar inasem.<ref name="jhbcityparks">{{en}} [http://www.jhbcityparks.com/index.php/street-trees-contents-29 Johannesburg City Parks and Zoo: The city that's a rain forest.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160403055833/http://www.jhbcityparks.com/index.php/street-trees-contents-29 |date= 3 April 2016}} Besoek op 23 Augustus 2016</ref>
In stedelike omgewings sonder bosbedekking gaar geplaveide oppervlakke soos strate en parkeerterreine genoeg sonwarmte op om die lugtemperatuur tot 35 °C te laat styg. Sulke "hitte-eilande" dra daartoe by dat die kwik in beboude stedelike gebiede vyf tot agt grade hoër styg as in die omgewing.<ref name="jhbcityparks" />
Met meer as tien miljoene bome lyk die Goudstad op satelliet-opnames soos 'n uitgestrekte reënwoud. So maak Johannesburg met trots daarop aanspraak dat dit lankal tot die wêreld se grootste stedelike bosgebied gegroei het. Daar is meer as vier miljoen bome in privaat tuine dwarsoor die voorstede en 'n bykomende 2,5 miljoen in parke, op begraafplase, in natuurreservate, bewaringsgebiede, langs paaie en op sypaadjies. Hul waarde is reeds in 2004 op sowat ZAR13 miljard beraam.<ref name="jhbcityparks" />
Sommige van Johannesburg se bome is al in die vroeë 1900's geplant toe die destydse munisipale afdeling vir parke begin het om sypaadjies met bome te versier. Boomaanplantings was aanvanklik beperk tot wit woonbuurte, en eers in die 1950's is daarmee begin om ook die lewensgehalte van Soweto se inwoners deur bomaanplantings op sypaadjies te verbeter. Tans geniet die bebossing van voorheen benadeelde woonbuurte voorkeur. So het ''City Parks'' in 2006/7 21 653 bome geplant, teenoor net 3 578 in die vorige jaar.<ref name="jhbcityparks" />
Die ''Greening Soweto''-projek, wat in 2006 met die aanplanting van 6 000 bome geloods is, word as Johannesburg se grootste "groen rewolusie" beskou. Daar word beoog om die Goudstad se grootste swart voorstad deur die aanplanting van 200 000 bome in 'n stedelike bos te omskep.<ref name="jhbcityparks" />
=== Suurwater ===
[[Lêer:The National Archives UK - CO 1069-214-174 (cropped).jpg|duimnael|Mynstutte by 'n Johannesburgse goudmyn, ca. 1900]]
Vir die ontginning van goud en [[uraan]] aan die Witwatersrand is soms twyfelagtige metodes soos byvoorbeeld suurmyndreinering gebruik – ondergrondse water, wat met sure en swaar metale besoedel en soms [[Radioaktiwiteit|radioaktief]] is, is uit die myne gepomp en in groot bekkens gestoor. Daagliks word miljoene liter giftige onbehandelde en ongefiltreerde water vrygestel.<ref>{{en}} [http://journalism.co.za/indepth/jozicity/waterwhat-lies-beneath-the-cbd/ Jozi City – What lies beneath.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161107165537/http://journalism.co.za/indepth/jozicity/waterwhat-lies-beneath-the-cbd/ |date=7 November 2016}} Besoek op 23 Augustus 2016</ref>
Groot hoeveelhede suurwater was in Augustus 2010 nog sowat 600 meter benede die oppervlak, maar het op hierdie tydstip reeds met tussen 0,6 en 0,9 meter per dag boontoe gestyg. Dit hou 'n bedreiging vir die sentrale sakekern van Johannesburg en die Witwatersrand se watervoorraad in.<ref>{{en}} [http://www.eco-h2o.co.za/?p=1228 Rising acid mine water could be 'catastrophic' for Johannesburg] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100805234814/http://www.eco-h2o.co.za/?p=1228 |date= 5 Augustus 2010 }}</ref>
== Vervoer ==
=== Lughawens ===
[[Lêer:Ekurhuleni Aerotropolis.jpg|duimnael|Die Internasionale Oliver Tambo-lughawe is die besigste in Afrika]]
[[Lêer:LanseriaAirport LandsideExterior Jan2009.jpg|duimnael|Lanseria is 'n tweede kleiner internasionale lughawe]]
Johannesburg word deur verskeie lughawens bedien, maar slegs een van hulle is binne die stad se munisipale grense. Die grootste een, [[O.R. Tambo Internasionale Lughawe]], is digby [[Kemptonpark]] in die [[Ekurhuleni Metropolitaanse Munisipaliteit]]. [[Lanseria Lughawe]] is noord van Johannesburg en geleë in die [[Wesrand-distriksmunisipaliteit]]. Die [[Randse Lughawe]] is in Germiston, ook in Ekurhuleni. Grand Central Lughawe is in [[Midrand]] in Johannesburg.
=== Padnetwerk ===
Johannesburg is baie goed met die res van Suid-Afrika verbind. Die [[N1]], [[N3]], [[N12 (Suid-Afrika)|N12]], [[N14]] en [[N17]] nasionale paaie is verbind met die stad se paaie; die meeste met die Ringpad. Die Ringpad is 'n snelweg reg rondom Johannesburg en bestaan uit die [[Westelike Verbypad]], die [[Oostelike Verbypad]] en die [[Suidelike Verbypad]].
=== Spoorvervoer ===
[[Lêer:Gautrain..., O R Tambo Intl Airport South Africa.jpg|duimnael|links|Gautreinstasie op die OR Tambo-lughawe]]
Johannesburg se Parkstasie, die grootste in Afrika, dien as die Goudstad se hoofstasie. Die stasie is in die middestad net noord van die sakekern tussen Braamfontein en Newtown geleë, op 'n straatblok wat deur Rissik-, Wolmarans-, Wanderers- en Noordstraat begrens word. Die stasie, waar sowel plaaslike pendelaars- asook langafstandtreine aandoen, word deur [[PRASA]] bedryf en is langs die Witwatersrand se hoofspoorroete geleë wat in oos-westelike rigting vanaf [[Krugersdorp]] tot [[Germiston]] loop. 'n Afsonderlike ondergrondse stasie dien daarnaas as die suidelike terminus van die [[Gautrein]]diens.
Die oorspronklike stasiegebou – destyds nog Park Halt genoem – het vanaf 1895 in opdrag van die ZAR-regering ontstaan en is deur die Nederlandse argitek Jacob Klinkhammer ontwerp. Die stasie se staaldak is tussen 1896 en 1897 in [[Rotterdam]] vervaardig. In 1995 is dit verskuif na die Nelson Mandela-brug in Newtown.
In 1930 het 'n nuwe stasiegebou volgens 'n ontwerp van die argitek Gordon Leith ontstaan. Maar eers tussen 1948 en 1965 het die stasie sy huidige gestalte gekry toe dit volledig omgebou is.
Tans is treine die goedkoopste openbare vervoermiddel in Johannesburg se stadsgebied en omliggende gebiede in Gauteng, alhoewel die stedelike spoornetwerk hoofsaaklik beperk is tot stadsdele suid van die middestad. Stasies oos van Parkstasie is Doornfontein, Ellispark en Jeppe. Stasies in die weste sluit Braamfontein, Mayfair, Grosvenor en Langlaagte in, terwyl Faraday, Westgate, Booysens, Crown en Village Main suid van Parkstasie geleë is.
Metrorail Gauteng verskaf vervoer aan pendelaars vanaf en na [[Vereeniging]] in die suide, [[Nigel]] in die ooste, [[Randfontein]] en [[Oberholzer]] in die weste en [[Olifantsfontein]] in die noorde. Daarnaas word roetes na Pretoria bedien.
[[Shosholoza Meyl]] se langafstandtreindienste verbind die Goudstad met Kaapstad, Durban, Port Elizabeth, Oos-Londen en Bloemfontein.
=== Informele openbare vervoer ===
[[Lêer:Row of taxis Alexandra South Africa.jpg|duimnael|Minibusse in Alexandra. Minibus-huurmotors is die belangrikste vervoermiddel vir pendelaars uit swart buurte]]
Alhoewel Suid-Afrikaanse stede toenemend vir motors gebou word,<ref>{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2003/03/19/9/1.html Beeld, 19 Maart 2003: Gautrein nie bedoel vir arm pendelaars.] Besoek op 25 Maart 2016</ref> beskik net 'n minderheid Suid-Afrikaanse huishoudings oor hul eie voertuig sodat 'n groot persentasie werknemers op openbare vervoer aangewese is. Minibusse, die belangrikste informele openbare vervoermiddel in Johannesburg wat elke hoek van die Goudstad dek, bied busdienste op klein skaal sonder vaste tydroosters of bushaltes aan en is die goedkoopste manier vir honderdduisende swart pendelaars uit die voorstede om hul werkplekke te bereik. Passasiers wys die gewenste bestemming met 'n reeks handtekens. Die slegte toestand van baie minibusse en gevaarlike bestuurpraktyke hou egter 'n gevaar vir passasiers en ander padgebruikers in.
=== Metrobus ===
Die openbare busdiens ''Metrobus'' is in 2000 gestig en word deur die Stad Johannesburg besit. Met 'n vloot van 532 busse wat dienste op 80 geskeduleerde roetes en 130 skoolroetes verskaf, is ''Metrobus'' die tweede grootste munisipale busdiens in die land. Ses busse voorsien in die besondere behoeftes van rolstoelpassasiers.
''Metrobus'' vevoer daagliks sowat 90 000 passasiers. Een van sy besondere doelwitte is die verskaffing van busdienste vir besoekers van groot gebeurtenisse soos sportwedstryde.
== Kultuur ==
=== Biblioteke ===
[[Lêer:Johannesburg City Library JHF 009.jpg|duimnael|links|Johannesburg se eerste stadsbiblioteek is in 1893 in 'n klein sinkgebou gehuisves]]
[[Lêer:Johannesburg, New Library.JPG|duimnael|Die nuwe biblioteekgebou in 1935]]
Johannesburg se openbare [[biblioteek|biblioteke]] is 'n spilpunt van opleiding aangesien hulle vir die publiek nie net toegang tot boeke, tydskrifte en oudio-visuele materiaal bied nie, maar ook lesings, uitstallings, onderhoude, programme vir jeugdiges en bejaardes en geletterdheidsklasse aanbied. 'n Tagtigtal stasionêre biblioteke in Johannesburg se sewe streke (met enkele nuwes in aanbou) word aangevul deur mobiele satelliet-biblioteke wat dienste aan die bevolking van afgeleë gebiede verskaf.<ref>{{en}} [http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&id=68:libraries&Itemid=75 www.joburg.org.za: Libraries.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303223044/http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&id=68:libraries&Itemid=75 |date=3 Maart 2016}} Besoek op 6 Maart 2016</ref> Hoewel die getal Johannesburgers, wat biblioteekgeriewe gebruik, aan die toeneem is, gebruik kinders en jongmense dit meestal om te studeer, navorsing te doen of vir internettoegang wat in 2015 deur 67 van altesaam 87 biblioteke in die Goudstad verskaf is.<ref>{{af}} [http://huisgenoot.com/leefstyl/superma/gebruik-kinders-nog-biblioteke/ Huisgenoot Digitaal, 22 Julie 2015: Gebruik kinders nog biblioteke?]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Besoek op 12 April 2016</ref>
Die Biblioteek Johannesburg, wat in Markstraat in die middestad geleë is, dien as die Goudstad se hoofbiblioteek, met 'n kwartmiljoen lede en meer as 1,5 miljoen boeke, tydskrifte, oudio-visuele en ander materiaal in sy versameling. Sy sentrale afdeling huisves [[Africana]] in die Harold Strange-versameling (insluitende navorsingsmateriaal oor die geskiedenis van Johannesburg en mynbou in Suid-Afrika), die Michaelis-kunsversameling, die versameling vir uitvoerende kunste, die dagblad- en beeldversameling en die kinderboekeversameling.
Die huidige biblioteek, wat vanaf 1931 volgens 'n ontwerp van die Kaapstadse argitek John Perry (1875–1943) in die Italianate-boustyl ontstaan het, het sy deure in 1935 as opvolger van twee ouer geboue geopen – die Ou Kerkgebou wat die biblioteek tussen 1893 en 1898 gehuisves het (met die doel om vir jong mans 'n alternatief tot kroegbesoeke te bied) en die Kerkstraatbiblioteek wat in 1898 opgerig is. Sy versameling was destyds net vir lede toeganklik wat op die biblioteek ingeteken en lidgeld betaal het. Ondanks die ferm opposisie van sommige lede het 'n biblioteeksvergadering in 1923 besluit om die biblioteek aan die stadsrad oor te dra. Vervolgens is dit as een van Suid-Afrika se eerste groot uitleenbiblioteke bedryf.<ref>{{en}} [http://www.joburg-archive.co.za/2012/pdfs/jcl_fact_sheet.pdf www.joburg-archive.co.za: JCL fact sheet. Besoek op 6 Maart 2016] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160328085211/http://www.joburg-archive.co.za/2012/pdfs/jcl_fact_sheet.pdf |date=28 Maart 2016}}</ref> In 1974 het dit nog eens geskiedenis geskryf as die eerste openbare biblioteek in Suid-Afrika wat sy deure vir alle belangstellendes, ongeag hul velkleur, geopen het.<ref>{{en}} [http://www.dailymaverick.co.za/article/2012-02-15-johannesburgs-new-library-feeds-a-citys-tree-of-knowledge#.VtylfY-cHIU Daily Maverick, 15 Februarie 2012: Johannesburg's new library feeds a city's 'tree of knowledge'.] Besoek op 6 Maart 2016</ref>
=== Museums ===
==== Johannesburgse Kunsmuseum ====
[[Lêer:9 2 228 0069-Art Gallery-Johannesburg-s.jpg|duimnael|links|Die [[Johannesburgse Kunsmuseum]] in Joubertpark]]
[[Lêer:Mancini - Florence Phillips.jpg|duimnael|Antonio Mancini (1852–1930): Florence ("Florrie") Phillips<br /><small>Olie op doek, 1909. Johannesburgse Kunsgalery</small>]]
Die [[Johannesburgse Kunsmuseum]] (''Johannesburg Art Gallery'', dikwels kort JAG genoem), wat in die sentrale stadsdeel Joubertpark op die hoek van Klein en Koning George-straat geleë is, is die grootste van sy soort in Suider-Afrika, met kunswerke van wêreldfaam en versamelings wat omvangryker is as dié van die Suid-Afrikaanse Nasionale Kunsgalery in Kaapstad – so omvangryk dat slegs sowat 'n tiende daarvan tegelykertyd in die galery se vyftien vertoonsale en beeldhoutuine vertoon kan word. Die museumgebou is deur die befaamde Britse argitek en boumeester van Nieu-Delhi in Indië, [[Edwin Lutyens]], ontwerp.
Kunswerke, wat in die JAG vertoon word, sluit skilderye van 17de-eeuse Nederlandse meesterskilders, 18de- en 19de-eeuse Britse en vastelandse Europese kuns (met werke van Rodin, Dante, Gabriel Rossetti, [[Pablo Picasso]], [[Claude Monet]], Camille Pissarro, Edgar Degas en Henry Moore), 19de-eeuse Suid-Afrikaanse kunswerke, 'n groot versameling van plaaslike en internasionale 20ste-eeuse kuns, en 'n prentkabinet met werke vanaf die 15de eeu tot hede in. Die Suid-Afrikaanse versameling behels werke van onder meer [[Gerard Sekoto]], [[Alexis Preller]], [[Maud Sumner]], Sydney Kumalo en Ezrom Legae.
Die oorspronklike kunsversameling is deur sir Hugh Lane saamgestel en in 1910 in Londen vertoon voordat dit na Suid-Afrika geneem is. [[Lady Phillips|Florence Lady Phillips]], 'n kunsversamelaar en die eggenote van die mynboumagnaat [[Lionel Phillips]], het die eerste plaaslike versameling vir die kunsgalery met fondse saamgestel wat deur haar eggenoot geskenk is. Terwyl Lady Phillips haar kantwerk-versameling aan die galery geskenk het, het sy haar eggenoot oorreed om sewe olieskilderye en een Rodin-beeldhouwerk beskikbaar te stel.
Die kunsversameling is vanaf 1910 vertoon, nog voordat die museumgebou opgerig is, en tydelik in geboue van die Universiteit van die Witwatersrand gehuisves. Die latere museumgebou is van 'n ingang by die suidfasade voorsien, maar anders as deur die argitek beplan is geen voorsiening gemaak vir natuurlike beligting van die vertoonsale deur sonlig nie. Die kunsgalery het sy deure in 1915, kort ná die uitbreek van die [[Eerste Wêreldoorlog|Groot Oorlog]], sonder enige plegtigheid vir die publiek geopen. Dit is later, in die veertigerjare, uitgebrei met oos-westelike vleuels langs die suidelike galerye, soos deur Lutyens beplan. Die huidige noordfasade met sy galrye het tydens die uitbreiding in 1986/1987 ontstaan.
Die huidige versamelings is so omvangryk dat slegs sowat tien persent daarvan op 'n gegewe tydstip vertoon kan word, terwyl die res gestoor word. Danksy skenkings van groot ondernemings en die Stad Johannesburg, asook 'n aansienlike eie fondse, word die versamelings voortdurend deur die aankoop van nuwe werke uitgebrei.
Meer onlangs het die galery begin om meer werke van eietydse Suid-Afrikaanse kunstenaars te vertoon, insluitende tradisionele Afrikakuns, maar ook kunswerke wat van stene, hout, motorbande, draad, sement, klei, keramiek, brons en ander metale gemaak is.<ref>{{en}} [http://joburgculture.co.za/museums_galleries/jag/about_johannesburg_art_gallery/index.html ''joburgculture.co.za: About Johannesburg Art Gallery. Besoek op 3 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309120953/http://joburgculture.co.za/museums_galleries/jag/about_johannesburg_art_gallery/index.html |date=9 Maart 2016}}</ref>
==== Bensusan-museum vir Fotografie ====
[[Lêer:King Moshoeshoe of the Basotho with his ministers.jpg|duimnael|Historiese fotodokumente uit Suider-Afrika: Koning Moshoeshoe van die Basotho-volk in Lesotho met sy ministers.<br />
<small>Bensusan Museum vir Fotografie, Johannesburg</small>]]
Die Bensusan-museum vir Fotografie behandel die geskiedenis van fotografie, maar ook dié van Suid-Afrika soos dit met foto's gedokumenteer is. Sy versameling, wat op die boonste verdieping van [[MuseuMAfricA|Museum Afrika]] in Newtown se Breëstraat vertoon word, sluit historiese fototoerusting (waaronder 'n verskeidenheid kameras en drukplate), foto's en boeke in wat tot 1860 terugdateer, terwyl sy fotogalery hoofsaaklik uit moderne fotokuns bestaan.
Die Bensusan-museum is een van slegs drie fotografiese museums wêreldwyd en genoem na sy stigter, dr. Arthur Bensusan, 'n voormalige burgemeester van Johannesburg en geesdriftige amateurfotograaf.<ref>{{en}} [http://joburgculture.co.za/latest_news/423_a_snapshot_of_the_bensusan/index.html joburgculture.co.za: A snapshot of the Bensusan. Besoek op 3 Maart 2016] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309120814/http://joburgculture.co.za/latest_news/423_a_snapshot_of_the_bensusan/index.html |date=9 Maart 2016}}</ref> In 1968 het Bensusan sy privaat versameling van 400 historiese kameras, 5 000 foto's en 2 000 boeke oor fotografie, wat hy oor 'n tydperk van drie dekades saamgestel het, aan die museum geskenk.
Hoogtepunte van Bensusan se versameling is 'n kamera wat vroeër aan [[Winston Churchill]] behoort het; een van die eerste dokumentêre oorlogsfoto's wat in 1854 gedurende die [[Krimoorlog]] geneem is; 19de-eeuse kameras wat vir spioenasiedoeleindes gebruik en as horlosies, boeke en verkykers gekamoefleer is; en die eerste fotonegatief wat ooit gemaak is. Die fotograaf was William Henry Fox Talbot (1800–1877) wat algemeen as die uitvinder van fotografie beskou word. Die negatief, wat enkele sentimeter groot is, beeld 'n venster in die Lacock-abdy in Engeland uit. Die negatief is in Oktober 1970 vir R860 deur die Stad Johannesburg van Bensusan gekoop.
Die negatief is een van slegs vier wat bewaar gebly het. Die ander drie maak deel uit van versamelings in onderskeidelik die Verenigde Koninkryk (twee) en Rusland (een).
==== James Hall-vervoermuseum ====
[[Lêer:Johannesburg-tram-001.jpg|duimnael|Een van die Goudstad se laaste trems in die James Hall-vervoermuseum]]
Die James Hall-vervoermuseum huisves die grootste en omvattendste versameling van landvoertuie in Suid-Afrika. Die museum is in Februarie 1964 deur wyle Jimmie Hall in samewerking met die Stad Johannesburg gestig en behandel die geskiedenis van landvervoer vanaf die 19de eeu tot hede.
In die museum se vertoonsale kan besoekers na honderde geskiedkundige voertuie kyk, waaronder 19de eeuse koetse; kakebeenwaens wat gedurende die Groot Trek tussen 1835 en 1845 gebruik is; 'n riksja wat in 1893 deur Japanse immigrante ingevoer is; die befaamde Ford Model T van 1908; die eerste [[township]]-taxi, 'n Valiant, wat teen 1968 'n bekende gesig op Suid-Afrikaanse paaie was; naas motorfietse, ou brandweerwaens, dubbeldekbusse en klassieke motors soos die Alfa Romeo Spider.
Daar is ook seldsame skatte soos 'n houtslee wat Afrika-stamme in die 17de eeu gebruik het om goedere soos mielies te vervoer.<ref>{{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2012/12/22/B1/3/jbvervoermuseum21dec2012.html ''Beeld, 22 Desember 2012: Ry terug in tyd met dié skatte. Besoek op 23 Maart 2016'']</ref>
==== Suid-Afrikaanse Museum van Militêre Geskiedenis ====
[[Lêer:Oorlogsmuseum2.JPG|duimnael|links|Gedenkmuur vir gesneuwelde valskermsoldate]]
[[Lêer:Oorlogsmuseum1.JPG|duimnael|'n Duitse [[Messerschmitt Bf 109]]E-vliegtuig (1937–45) wat neergeskiet is]]
[[Lêer:Oorlogsmuseum3.JPG|duimnael|Biblioteek in die Museum van Militêre Geskiedenis]]
Die Ditsong Nasionale Museum van Militêre Geskiedenis is langs die Johannesburgse Dieretuin in Saxonwold geleë. Dit word deur die nasionale Departement van Kuns en Kultuur bestuur. Genl. Jan Smuts, toentertyd die eerste minister, het die Suid-Afrikaanse Nasionale Oorlogsmuseum geopen op 29 Augustus 1947.
In die opelug is daar 'n versameling kanonne van een soortgelyk aan "de oude Grietje" tot by 'n G6. Die vliegtuie strek van dubbelvlerk [[De Havilland Tiger Moth]] tipe tuie tot 'n [[North American F-86 Sabre]], [[Blackburn Buccaneer]] en Mirage. Die eerste spuitaangedrewe vegvliegtuig, die [[Messerschmitt Me 262]] is ook daar te sien. Mens kan selfs by 'n tweemanduikboot inloer. Die versameling handwapens begin by die oudste voorlaaiers. Verder is daar ook duisende uniforms en medaljes.
Die biblioteek bevat duisende boeke oor oorlogvoering. Daar is selfs meer foto's in hul argief. Die museum huisves die kantore van die SA Legioen asook die redaksie van die Military History Journal, wat deur die museum uitgegee word. Verskeie militêre belanggroepe vergader by die museum, waar daar soms praatjies gehou word. In 2016 is daar 'n uitstalling van [[Springbokke|Springbokrugbyspelers]] wat ook soldate was.
==== Fietas-museum ====
[[Lêer:Fietas Museum.JPG|duimnael|links|Fietas Museum, Veertiendestraat 25, Pageview]]
[[Lêer:Delapidated Ruins in Vrededorp.jpg|duimnael|Hoek van De la Rey- en Veertiendestraat]]
[[Fietas|Vrededorp]] was jare lank 'n mengelmoes van rasse en klasse. Meer gegoede Afrikaners van die noordelike voorstede het die arm wit mense van Vrededorp fietas genoem. Die Etimologiewoordeboek verklaar die woord in geselstaal as 'n agterlike, slordige persoon. Met verloop van tyd is Vrededorp sommer Fietas genoem. Maar Fietas het ook die winkels van vooraanstaande handelaars soos die Surtee-familie gehuisves. Hierdie winkels was veral in Veertiendestraat gehuisves. Dames van Aasvoëlkop tot Yeoville het hul Crimplene en dies meer daar gaan koop. In die sewentigerjare van die twintigste eeu het die regering besluit om 'n einde te maak aan hierdie saamwonery. Die plan was om die Indiërs na Lenasia te stuur en wie weet waar die ander. Die buurt sou platgeslaan word om subekonomiese huise vir wit mense te bou, maar dié plan het ook nie gewerk nie.
Die Fietas-museum herdenk die gloriedae van Veertiendestraat se winkels. Die museum het 'n goeie versameling foto's deur die bekroonde David Goldblatt.
==== Geologie-museum ====
Die Geologie-museum met sy meer as 17 000 rots-en mineralemonsters is ook deel van die Museum Afrika.
=== Uitvoerende kunste en vermaak ===
[[Lêer:JOBURG (1893) Grand National Hotel.jpg|duimnael|Die eerste rolprent in Suid-Afrika is in 1895 in die ''Grand National Hotel'' vertoon]]
In 1895 het Johannesburg mediageskiedenis geskryf as die eerste stad in Suid-Afrika (en die hele vasteland van Afrika) waar 'n rolprent vertoon is. Nadat okkerneute en wyn aan 'n privaat Engelssprekende gehoor voorgesit is, het hulle in die Grand National-hotel 'n hanegeveg, 'n toneel met [[Buffalo Bill]] tydens 'n Wilde Weste-skietgeveg en 'n rokdans, wat deur die Spaanse danseres Carmencita uitgevoer is, op die silwerdoek gekyk.<ref name="Dovey">{{en}} Dovey, Lindiwe: ''African Film and Literature. Adapting Violence to the Screen''. New York en Chichester, West Sussex: Columbia University Press. 2009.</ref>{{Rp|p.39}}
Saam met die stroom Europese immigrante het in die laat 1890's ook die nuutste rolprenttegnologie uit die Verenigde State en Europa ingang by stedelike Suid-Afrikaanse gehore gevind. Dit was veral rondtrekkende buitelandse rolprentvertoners waardeur belangstellendes in groot stede soos Johannesburg en Kaapstad in aanraking gekom het met nuwe rolprentproduksies uit oorsese lande.
Die sosiaal-politieke werklikhede van die Suid-Afrikaanse samelewing het diep ingegryp op die verdere ontwikkeling van filmkuns in die land. Terwyl dit enersyds net die moderne voortsetting van bestaande vermaakgenres soos rondtrekkende teatergeselskappe, sirkusse, marionetteaters, waspop- en towenaarvertonings en tableaux vivant (lewende prente) was, het die toenemende politieke spanninge tussen Boere en Britte, wat in 1899 uiteindelik op die Tweede Vryheidsoorlog sou uitloop, die nuwe medium se potensiaal vir politieke en ideologiese mobilisering getoon. Die Britse oorlogsverslaggewers, wat na Suid-Afrika gestroom het (onder wie Winston Churchill), het die militêre gebeure met geskrewe verslae, foto's en rolprentopnames gedokumenteer.
Die Boere se guerilla-taktiek in die laaste fase van die oorlog het realistiese opnames vir gehore in die Verenigde Koninkryk bemoeilik, en so het rolprentvervaardigers begin om gevegstonele op 'n onrealistiese en oordrewe manier uit te beeld.
'n Tweede ontwikkelingslyn was sogenaamde "koloniale filmspanne" wat rolprente vir inheemse swart gehore vervaardig het, ter wille van opvoeding of vir propaganda-doeleindes. So het eerwaarde Ray Phillips as lid van die Amerikaanse ''Board of Missions'' in 1919/20 'n filmspan in Johannesburg gevestig wat 'n reeks van rolprente in sterk gesensureerde vorm aan gehore van swart mynwerkers vertoon het. Die Kamer van Mynwese en die munisipale Departement van Naturellesake het sulke vertonings verwelkom aangesien hulle, soos destyds geglo is, "potensiële misdaadtendense" sou voorkom, swart werkers uit politieke aktiwiteite in hul vrye tyd sou weghou en hulle sou opvoed.<ref name="Dovey" />{{Rp|p.41}}
Rolprente was veral aan sensuur onderworpe om geweldtonele daaruit te verwyder – daar is immers geglo dat swart gehore enige geweldpleging op die silwerdoek moontlik sou naboots. So is daar ook veronderstel dat hulle nie in staat sou wees om tussen die gebeure op die silwerdoek en die realiteit te onderskei nie. Wit gehore het egter self byvoorbeeld uit hul sitplekke gespring wanneer 'n trein in die gewilde rolprent ''Blue Diamond Express'' genader het.
Terwyl in die 1920's enkele permanente rolprentteaters vir verstedelikte swart gehore in Johannesburg geopen is, was lae loonvlakke en wit mense se besorgdheid oor moontlike kriminaliserende effekte van rolprentvertonings remskoene wat die toegang tot rolprente vir swart stadsbewoners bemoeilik het.
Interessant genoeg het die Britse koloniale owerheid, ongeag die aandag wat aan rolprente as politieke medium gedurende die Anglo-Boereoorlog geskenk is, die rolprentbedryf, net soos ander kulturele instellings, nie as deel van die kolonialiseringsproses beskou nie en hulle beperk tot politieke en ekonomiese oorheersing. So het ook die Suid-Afrikaanse regerings in die laaste dekades voor die regeringsoorname deur die Nasionale Party in 1948 ruimte gelaat vir 'n onafhanklike swart stroming in die filmbedryf.
Dit was [[Sol Plaatje|Solomon T. Plaatje]] (1876–1932) wat in die 1920's as swart rolprentmaker 'n nuwe rigting ingeslaan het wat as voorloper van moderne Suid-Afrikaanse filmkuns beskou kan word. Sy tradisie van filmkuns, die Nuwe Afrikabeweging, het die modernisering van die swart kulturele lewe ten doel gehad en swart Suid-Afrikaners bewus gemaak van hul gelykwaardige rol in die samelewing, veral teen die agtergrond van die Afrikaners se politieke bemagtigingsproses.<ref name="Dovey" />{{Rp|p.43}}
=== Erfenisplekke ===
[[Lêer:Jozi 2012 05 22 1504 (7411284758).jpg|duimnael|links|Die [[Konstitusionele Hof van Suid-Afrika]] se Hofsaal]]
[[Lêer:Old Fort Entrance (from the inside).jpg|duimnael|Die ingang tot die Ou Fort (soos gesien vanaf die binnehof)]]
[[Lêer:Statue of Gandhi.JPG|duimnael|links|Die borsbeeld van [[Mahatma Gandhi]] op die Konstitusieheuwel]]
[[Lêer:Eternal Flame on Constitution Hill in Johannesburg.JPG|duimnael|Die Ewige Vlam op die [[Konstitusieheuwel]] herinner sedert 2011 aan die ondertekening van Suid-Afrika se nuwe Grondwet]]
Grondwetheuwel in die stadsdeel Braamfontein, naby die westelike wyke van Hillbrow, het 'n wisselvallige en dramatiese geskiedenis wat terugstrek tot 1892 toe die Zuid-Afrikaansche Republiek hier die Ou Fort laat oprig het. Behalwe vir 'n kort periode gedurende die Tweede Vryheidsoorlog (1899–1902) het die Fort egter geen militêre funksie vervul nie, maar as gevangenis gedien. Dit is verskeie kere uitgebrei, so in die laat 19de en vroeë 20ste eeu toe die sogenaamde afdeling vir inboorlinge en isolasieselle waarin swart oortreders opgesluit is (bekend as Seksies Vier en Vyf), 'n vrouegevangenis (1907) en 'n gebou waar oortreders voor hul hofverskyning aangehou is (1920's).
"Die Fort" was die versamelnaam vir al dié geboue – en 'n sinoniem vir een van Suid-Afrika se mees berugte tronke. Aangehoudenes het nie net kriminele ingesluit nie, maar ook honderdduisende gewone Suid-Afrikaners wat een of ander koloniale of apartheidwet oortree het – byvoorbeeld omdat hulle geen belasting op hul hutte betaal het nie (huttebelasting is in Transvaal in 1895 ingestel), onwettig bier gebrou, hul passe nie gedra het (soos vir swart Suid-Afrikaners voorgeskryf in die sogenaamde paswette) of die Groepsgebiedewet oortree het.
Dikwels is politieke gevangenes in die Fort aangehou, soos militêre Boereleiers gedurende die Tweede Vryheidsoorlog of Indiërs (insluitende Mahatma Gandhi) wat in 1906 en 1913 passiewe weerstand teen diskriminerende wetgewing gebied het, of wit mynwerkers wat aan die groot stakings van 1907 en 1913 en die Randse Opstand van 1922 deelgeneem het.
Toe die Nasionale Party ná sy oorwinning in die [[Suid-Afrikaanse algemene verkiesing van 1948|algemene verkiesing van 1948]] die beleid van rasseskeiding stelselmatig met nuwe wetgewing begin toepas het, is golwe oortreders van apartheidswette hier aangehou: Suid-Afrikaners wat betrokke was by die weerstandveldtog van 1952, die 157 beskuldigdes (onder wie Nelson Mandela) wat in Desember 1956 aangekla is van hoogverraad en sameswering om die regering met geweld omver te werp, en persone wat ná onluste en geweldpleging aangehou is soos die [[Sharpeville-slagting]] in 1961, die [[Soweto-opstand]] van 1976 en die Noodtoestande wat teen die middel van die 1980's afgekondig is.
Die Fort was 'n soort oorgangstronk waar honderdduisende aangehou is voordat hulle gevonnis en na ander gevangenisse oorgeplaas is. Die 19de eeuse Ou Fort is in 1964 tot nasionale monument verklaar, alhoewel dit tot en met 1987 nog as gevangenis gedien het. Daarna het die kompleks in verval geraak.
Teen die middel van die 1990's is die kompleks gekies as setel van die nuwe demokratiese Suid-Afrika se Konstitusionele Hof. Naas dié hof se nuwe gebou is ook die Vrouegevangenismuseum, die Nommer Vier-museum en die Ou Fortmuseum hier geleë.
== Mediabedryf ==
[[Lêer:Newspaper Boy.JPG|duimnael|links|Huldeblyk aan koerantseuns – openbare kuns in die middestad]]
[[Lêer:2012 news seller Johannesburg 6839637110.jpg|duimnael|'n Koerantverkoper langs die pad]]
Johannesburg is die hoofstad van Suid-Afrika se mediabedryf. Die stad het sewe dagblaaie: ''[[The Star]], [[The Sowetan]], [[Beeld]], [[The Citizen]], [[Business Day]], [[The New Age]]'' en ''[[Daily Sun]]'', twee meer as [[Kaapstad]] en vier meer as [[Durban]]. ''Daily Sun'' is die land se grootste dagblad en ''Beeld'' die naasgrootste Afrikaanse dagblad. Van die dagblaaie wat vroeër in Johannesburg uitgegee maar gestaak is, is ''[[Die Transvaler]], [[Die Vaderland]], [[Rand Daily Mail]]'' en ''[[Daily Mail]]''.
Ook wat die uitgee van nasionale weekblaaie betref, is Johannesburg Suid-Afrika se onbetwiste leier. Die land se grootste Sondagblad, die ''[[Sunday Times]]'', asook die grootste Afrikaanse Sondagblad, ''[[Rapport]]'', word hier uitgegee. Nog drie Sondagkoerante, ''[[City Press]], [[Sunday World]]'' en ''The Sunday Independent'', word in die Goudstad gepubliseer, asook die invloedryke ''[[Mail & Guardian]]'' en ''[[Financial Mail]]''. Net ten opsigte van tydskrifte oortref Kaapstad vir Johannesburg omdat [[Media24]], wat die land se tydskrifbedryf oorheers, se hoofkantoor in die Moederstad is, hoewel die meeste van sy groot tydskrifte ook ’n kantoor in Johannesburg het.
Al die groot TV-uitsaaimaatskappye, soos [[e.tv]], [[M-Net]] en [[MultiChoice]], is hier gesetel sowel as die [[SAUK]], wie se Uitsaaisentrum op ’n heuwel in Auckland Park een van die stad se bekendste bakens is. In die omgewing rondom die SAUK-hoofkwartier het met die jare talle produksiemaatskappye ontstaan. Johannesburg is ook die hoofstad van die land se radiowese. Meer as 30 stasies saai van hier uit of kan in die stad en omgewing gehoor word. Talle daarvan behoort aan die SAUK, maar groot onafhanklike rolspelers, soos Primedia met sy Radio 702 en Highveld Stereo, is ook hier gesetel.<ref>{{en}} [http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=109&Itemid=9 'n Opsomming van die mediabedryf op die stad se amptelike webtuiste]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. URL besoek op 2 Maart 2016.</ref>
Johannesburg is daarnaas ook die spilpunt van Suid-Afrika se telekommunikasie-, inligtings- en internetbedryf. Die vier grootste selfoonnetwerk-ondernemings het hul hoofkwartiere in die Goudstad, terwyl ook driekwart van die land se vernaamste internetdiensverskaffers hier gesetel is.<ref>{{en}} [http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=4671&Itemid=326 ''www.joburg.org.za: Information and telecommunication technology. Besoek op 23 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160507225600/http://joburg.org.za/index.php?option=com_content&task=view&id=4671&Itemid=326 |date=7 Mei 2016}}</ref>
== Toerisme ==
[[Lêer:Gold Reef City 005.jpg|duimnael|Gold Reef City se mynskag]]
Die stad het min besienswaardighede en staan nie as 'n gewilde reisbestemming bekend nie. Danksy die internasionale lughawe is dit egter die aankoms- en vertrekpunt vir 'n groot aantal toeriste en sakepersone uit die buiteland. Besoekers uit ander Afrikalande bestee jaarliks sowat 1,5 miljard VSA-dollar in Johannesburg se winkelsentrums. Die mees besoekte besienswaardighede sluit in:
* [[Apartheidsmuseum]]
* [[Gold Reef City]]
* [[Johannesburgse Botaniese Tuin]]
* Lesedi kultuurdorpie
* Leeupark buite [[Krugersdorp]]
* [[Sterkfonteingrotte]]
* [[Walter Sisulu Nasionale Botaniese Tuin]] in [[Roodepoort]].
== Onderwys ==
=== Geskiedenis van Afrikaanse onderwys ===
[[Lêer:Jeppe Boys High.jpg|duimnael|links|Die [[Hoër Seunskool Jeppe]] se hoofgebou, afgeneem omstreeks 1910. Dis opgerig in 1909 en sedert 1986 'n nasionale gedenkwaardigheid. Die argitek was [[John Ralston]]]]
[[Lêer:The Wits University East Campus (archived).jpg|duimnael|Die [[Universiteit van die Witwatersrand]] se oostelike kampus]]
[[Lêer:UJ APK-2.JPG|duimnael|Die voormalige Randse Afrikaanse Universiteit se Auckland Park-kampus maak tans deel uit van die Universiteit van Johannesburg]]
Die broers [[Lourens Geldenhuys|Louw]] en Frans Geldenhuys was die eienaars van 'n gedeelte van die plaas Braamfontein. Op 11 Desember 1896 skryf Louw aan die superintendent van onderwys dat 'n nuwe skool te Braamfontein, distrik [[Heidelberg, Gauteng|Heidelberg]], geopen is.
Die stryd om Afrikaans naas Nederlands en Engels as openbare taal te vestig, is veral in skole beslis, en nêrens was dié stryd feller as in Johannesburg en ander nedersettings aan die Witwatersrand nie waar verskeie laerskole gestig is. Hulle het nogtans gesukkel om te bestaan, terwyl sekondêre skole Engels as enigste voertaal gebruik het.<ref>{{af}} Hermann Giliomee: ''Die Afrikaners. 'n Biografie''.</ref> Daar was 'n hele paar skole in Johannesburg voor die uitbreek van die Anglo-Boereoorlog wat in die behoeftes van Afrikanerleerlinge voorsien het.
In die twee dekades ná die Tweede Vryheidsoorlog het die stroom verarmde Afrikaners, wat vanuit die platteland na die Witwatersrand toe getrek het, gegroei sonder dat die getal Afrikaanssprekendes 'n noemenswaardige styging getoon het, soos blyk uit die feit dat die gemeentes van Afrikaanse Kerke in Johannesburg byna geen groei getoon het nie. Dat 'n hele geslag Afrikaners aan die Rand in dié tyd verlore gegaan en verengels het, was onder meer aan die gebrek aan Afrikaanse onderwysinstellings te wyte.<ref>{{af}} Randse Afrikaanse Universiteit: Jaarboek 1982, bl. 51</ref>
Die prentjie het eers vanaf die 1920's en veral in die tyd van die [[Groot Depressie]] begin verander toe die eerste Afrikaanse hoërskole aan die Rand geopen het – die [[Hoërskool Voortrekker, Boksburg|Hoërskool Voortrekker]] in [[Boksburg]] in Januarie 1920 en [[Helpmekaar-kollege|Helpmekaar-Hoërskool]] in Johannesburg en [[Hoërskool Monument]] op [[Krugersdorp]] in 1921. Kort ná die Tweede Wêreldoorlog was daar aan die Witwatersrand net ses Afrikaansmedium- vergeleke met 26 Engelsmedium-hoërskole, benewens 19 tegniese en handelskole waar albei landstale as onderrigmedium gebruik is.
Die groei van Afrikaansmedium-hoërskole het geleidelik aan die bevolkingsaanwas van Afrikaanssprekendes begin weerspieël. So het die getal Afrikaners aan die Rand tussen 1936 en 1960 met 167 persent gegroei, teenoor 60 persent in Suid-Afrika as geheel. Teen die begin van die 1980's was sowat 'n vyfde van die land se Afrikanerbevolking (ongeveer 450 000) aan die Rand saamgetrek.
In vergelyking met Engelssprekende Suid-Afrikaners is die intellektuele potensiaal van dié groot bevolkingskonsentrasie egter om maatskaplike en ekonomiese redes onderbenut. In Suid-Afrika as geheel was die persentasie Engelssprekendes, wat gematrikuleer het of 'n akademiese graad verwerf het, twee maal so groot as die persentasie Afrikaanssprekendes. Aan die Rand was die Afrikaners se agterstand in dié opsig selfs nog groter aangesien baie Afrikaanse leerlinge die skool verlaat het voordat hulle matriek kon verwerf, terwyl baie matrikulante dit nie kon bekostig om akademiese opleiding aan 'n universiteit te volg nie.
Vir Afrikanerleiers het dit in die 1950's duidelik geword dat hoëronderwysinstellings binne makliker bereik van Randse Afrikaanssprekendes opgerig moes word om nauurse studie vir studente, wat reeds 'n beroep uitgeoefen het, en voltydse studie vir studente, wat nog in hul ouerhuis kon inwoon, moontlik te maak.
Die lang veldtog vir 'n Afrikaanse onderwyskollege of universiteit is teen die middel van die 1960's uiteindelik met sukses bekroon.
Op 4 Augustus 1965 het die destydse minister van onderwys, sen. [[Jan de Klerk]], bekendgemaak dat die kabinet sy toestemming verleen tot die voorgestelde stigting van 'n onafhanklike Afrikaansmedium-universiteit vir die Witwatersrand met sy setel in Johannesburg wat as [[Randse Afrikaanse Universiteit|Randse Afrikaanse Universiteit (RAU)]] sou bekendstaan. In 1966 het die kabinet besluit op 'n terrein in [[Auckland Park]] vir die oprigting van universiteitsgeboue. Aanvanklik is die nuwe universiteit egter nog in 'n voormalige brouerygebou in Braamfontein gehuisves.
Die eerste studente het op 3 Februarie 1966 vir registrasie aangemeld, en op 24 Februarie van dié jaar het die amptelike opening van die Randse Afrikaanse Universiteit (RAU) en die inhuldiging van sy eerste kanselier (en latere derde Staatspresident van die Republiek van Suid-Afrika), dr. [[Nicolaas Johannes Diederichs|N. Diederichs]], plaasgevind. Die nuwe kampus en geboue in Auckland Park is amptelik op 24 Mei 1975 in gebruik geneem.
=== Universiteite ===
Johannesburg se moderne hoëronderwysstelsel spog met vier instansies: die [[Universiteit van die Witwatersrand]], die [[Universiteit van Johannesburg]], Monash Universiteit ('n satellietkampus van die bekende tersiêre instelling in [[Melbourne]], [[Australië]]) en Midrand Universiteit.
== Sport- en ontspanningsgeriewe ==
=== Sportspanne en stadions ===
[[Lêer:The Wanderers 2.jpg|duimnael|links|Binne die [[Wanderersstadion]]]]
[[Lêer:Ellis Park Stadium.jpg|duimnael|Lugbeeld van die [[Ellispark-stadion]]]]
[[Lêer:FIFA World Cup 2010 Uruguay Ghana.jpg|duimnael|links|Die [[ENB-stadion]] van binne]]
[[Lêer:Orlando Stadium outside view.jpg|duimnael|Die [[Orlandostadion]] van buite gesien]]
Johannesburg is die tuiste van die [[krieket]]span [[Highveld Lions]], die [[rugby]]span [[Goue Leeus]], die [[Verenigde Rugbykampioenskap]]span [[Lions (Verenigde Rugbykampioenskap)|Lions]], en ten minste vyf vooraanstaande [[sokker]]spanne, naamlik [[Moroka Swallows]], [[Wits University FC]], [[Jomo Cosmos]], [[Kaizer Chiefs]] en [[Orlando Pirates FC]]. Die twee laasgenoemde beslis sedert 1970 twee keer per jaar die [[Soweto Derby]].<ref>{{en}} {{cite web |title=South Africa's derby goes global |url=https://www.fifa.com/worldcup/archive/southafrica2010/news/newsid=108256/index.html |work=FIFA.com |publisher=[[FIFA|Fédération Internationale de Football Association]] |accessdate=17 September 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121128045554/http://www.fifa.com/worldcup/archive/southafrica2010/news/newsid=108256/index.html |archive-date=28 November 2012 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref> [[Ellispark-stadion]] is 'n bekende sportstadion waar die [[Rugbywêreldbeker 1995]]-eindstryd en sommige wedstryde van die [[FIFA Sokker-Konfederasiebeker in 2009|Sokkerkonfederasiebeker 2009]] en die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|Sokkerwêreldbeker 2010]] gespeel is. Die [[Johannesburgstadion]] word gebruik vir internasionale [[atletiek]]. [[Wanderersstadion]] is 'n [[toetskrieket]]stadion en huisves gereeld internasionale krieketwedstryde van beide die [[Proteas|Suid-Afrikaanse nasionale krieketspan]] en die [[Suid-Afrikaanse nasionale vrouekrieketspan]]. Byvoorbeeld is wedstryde tydens die [[Krieketwêreldbeker 2003]], [[T20I-wêreldbeker 2007]] en [[Kampioenetrofee 2009]] hier gehou. Die [[Suid-Afrikaanse Sokkervereniging]] is in die Johannesburgse voorstad [[Nasrec]] naby die ENB-stadion gesetel. [[Krieket Suid-Afrika]] en die [[Suid-Afrikaanse Sportkonfederasie en Olimpiese Komitee]] is ook in Johannesburg gesetel.
[[Soccer City]], ook bekend as ''First National Bank Stadium'' of kort ''FNB Stadium'', is oorspronklik in 1987 opgerig, maar dekades later herbou en aansienlik uitgebrei ter geleentheid van die Sokkerwêreldbekertoernooi van 2010 wat in Suid-Afrika gehou is. Dit is ook tydens die [[Afrikanasiesbeker 1996]] en die [[Afrikanasiesbeker 2013]] gebruik. Die inspirasie vir die nuwe argitektoniese styl was die kalbas, die harde, gedroogde en uitgeholde dop van die kalbasplant (''Legenaria vulgaris'') se ryp vrug waarin swart Afrikane vroeër vloeistowwe soos water, [[melk]] en bier bewaar het.
Vir die kenmerkende fasade is 40 000 staal- en betonpanele in agt kleure en twee verskillende teksture gebruik wat met optiese vesels versterk is. Tien grys bande, wat die buitefasade en die binneruimte versier, versinnebeeld die nege ander Suid-Afrikaanse gasheerstede van die Sokkerwêreldkampioenskap asook [[Berlyn]], een van die gasheerstede van die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|vorige toernooi]].<ref>{{en}} ''World's Greatest Cities. A Family Reference Guide''. Bath: Parragon Books 2013, bl. 220–221</ref>
Vir die stadion se beligting is altesaam 540 ligte langs die dakrand aangebring. Die stadion beskik oor twee reuse-LED-skerms met 'n oppervlak van 86 m² elk bo-oor die twee doelpale en op die middelvlak van staanplekke.
Tans bied ''Soccer City'' sitplek vir 94 700 toeskouers asook 230 privaatruimtes en 184 suites. Daar is 4 000 ondergrondse en 15 000 openbare parkeerplekke in die nabye omgewing.
Naas sy rol as sportstadion het Soccer City geskiedenis gemaak toe Nelson Mandela in 1990 sy eerste groot openbare toespraak ná sy vrylating hier gehou het. Tydens die Sokkerwêreldbekertoernooi se eindstryd op 11 Julie 2010 het hy hier sy laaste openbare optrede gehou. Die openbare roudiens ná sy dood op 10 Desember 2013 is ook hier gehou.
=== Parke en groen ruimtes ===
[[Lêer:A Johannesburg Summers Day.jpg|duimnael|Johannesburg is die tuiste van ses miljoen bome wat 'n waardevolle tuiste onder die groeiende verstedeliking en ontwikkeling is]]
[[Lêer:Zoo Lake, Johannesburg 1.jpg|duimnael|Die Dieretuinmeer in Hermann Ecksteinpark het sy naam aan die Johannesburgse Dieretuin te danke wat vlakby dié waterliggaam geleë is]]
[[Lêer:Dawn sculler.jpg|duimnael|Wemmerpandam is gewild by roeiers]]
Twee jaar nadat Johannesburg as 'n delwerskamp gestig is, is die eerste begraafplaas in Braamfontein en kort daarna ook Joubertpark as ontspanningsterrein geopen. Reeds in 1903 was daar tien parke en een begraafplaas in die stadsgebied wat almal deur die destydse stadsingenieur bestuur is.
Meer as 'n eeu later het Johannesburg tot 'n stedelike bosgebied met tien miljoen bome en meer as 2 000 parke en openbare tuine gegroei. Een hiervan, die [[Walter Sisulu Nasionale Botaniese Tuin]] in [[Roodepoort]] in die noordweste van Johannesburg, word as 'n eersterangse tuin vir Suid-Afrikaanse flora beskou en het veral op naweke tot 'n gewilde trekpleister vir Johannesburgers en besoekers ontwikkel.
==== Jan van Riebeeckpark ====
Sien [[Johannesburgse Botaniese Tuin]]
==== Streek F (Middestad) ====
As deel van die grootskaalse opgraderingsprogram vir Johannesburg se middestad is parke en groentes ruimtes in Streek F herontwikkel.
Die gewilde Joubertpark is 'n trekpleister en ontspanningsgebied vir duisende bewoners van woonstelgeboue in sy onmiddellike omgewing. Openbare toiletgeriewe is skoongemaak en herstel en van drie nuwe chemiese toilette voorsien, terwyl die park se gras tans onder besproeiing is. Die sentrale fontein is opgeknap en 'n uitgestrekte roostuin is nuut aangelê.
Donald MacKay-park in Berea is een van die oudste parke in Johannesburg en genoem na 'n vroeëre burgemeester. Dit behels verskillende vlakke en aantreklike steenmure. Die park is van nuwe speelterreine, opelugskaakborde en sokkervelde voorsien. Nuwe beligting is langs die parke se oos-westelike pad geïnstalleer wat nou as wandellaan dien.
Die drie parke in Endstraat, Doornfontein is vir maklike onderhoud geoptimaliseer en van harde oppervlakke soos klipstene voorsien. Daar is speelterreine, terwyl die park in die middel nie meer oor 'n straattoegang beskik nie en net vir kinders toeganklik is.
JL de Villierspark in Berea was vroeër 'n gewilde uithangplek vir dronkaarde, maar is intussen opgeknap met klein heuweltjies tussen geplaveide lane, 'n klein sokker- en 'n korfbalveld, 'n omheinde speelterrein en steenkoeëls wat as versiering dien. Vanweë hul blou kleur word na die park ook as "Bloupark" verwys. Die park se blombeddings is ook deur grasperke vervang.
Mitchellpark in Berea het 'n tyd lank as uithangplek vir kriminele gedien, maar is intussen opgeknap en staan nou as "Geelpark" bekend vanweë die plaaslike speelgrond wat met 'n heldergeel muur omhein is. Korfbal- en sokkervelde het nuwe trekpleisters vir parkbesoekers geword, net soos nuwe opelugskaakborde. Mitchellpark se wandelpaaie bied maklike toegang vir rolstoelgebruikers. Bome verleen skadu vir kinders op die speelgrond en aan besoekers wat gebruik maak van die park se braaigeriewe.
Edith Cavell-park in Hillbrow, wat in 'n driehoekvorm aangelê is, is omhein en slegs toeganklik vir kinders. [[Wemmerpan]] en Pionierpark is herontwikkel en weer van 'n musiekfontein voorsien.
== Begraafplase ==
[[Lêer:Braamfontein graveyard.jpg|duimnael|Die Braamfontein-begraafplaas]]
[[Lêer:Helen Joseph Avalon.jpg|duimnael|Graf van [[Helen Joseph]] en [[Lilian Ngoyi]] op die Avalon-begraafplaas in [[Soweto]]]]
Johannesburg se begraafplase is nie net waardige en rustige plekke waar oorledenes herdenk kan word nie, maar dien ook as groen ruimtes in digbeboude gebiede en as belangrike habitatte vir kleindierspesies. Tans val altesaam 35 begraafplase en twee krematoria onder die beheer van ''[[Johannesburg City Parks]]''. Net soos in baie ander snelgroeiende Suid-Afrikaanse munisipaliteite het die plek vir nuwe grafte skaars geraak (in 2007 is 27 van Johannesburg se begraafplase as "passief" gekategoriseer, dit wil sê daar is geen plek meer vir nuwe grafte nie, selfs indien tweede en derde begrafnisse in een graf ná 'n tydperk van twaalf jaar toegelaat word) en was die stad genoodsaak om nuwe begraafplase te ontwikkel. Ander opsies is [[verassing]], gedenkmure en -tuine en die herbegrafnis van sterflike oorskot in kleiner doodkiste ná 'n bepaalde tydperk.
Toe die Waterval-begraafplaas in Midrand in 2006 geopen het, was dit die eerste nuwe begraafplaas in die Goudstad in byna 'n kwarteeu. Die begraafplaas bied met 'n oppervlak van 200 hektaar plek vir 720 000 nuwe grafte en sal vir 'n tydperk van sowat vyftig jaar in gebruik wees.
'n Tweede nuwe begraafplaas – Diepsloot Memorial Park met plek vir 120 000 grafte naby die gelyknamige swart woonbuurt – is in April 2007 ingewy. Sy uitleg en konsep volg nie meer die Eurosentriese modelle van die verlede nie, maar voorsien in die behoeftes van Suid-Afrikaners as mense van uiteenlopende kulturele en godsdienstige agtergronde. As 'n habitat vir inheemse flora en fauna vervul dit ook die rol van 'n natuurbewaringsgebied.
Enkele van Johannesburg se begraafplase vervul 'n derde rol. 'n Mens wat 'n besoek aan hulle bring, onderneem 'n reis na die Goudstad se verlede. Die eerste begraafplaas is reeds in 1886 in die driehoek tussen Diagonaal-, Bree- en Harrisonstraat uitgelê toe die goudstormloop aan die Witwatersrand nog in volle swang was. Terwyl die Victoriaanse stad vinnig uitgebrei het, is ook dié plek vir die lewendes benodig. Grond is in Braamfontein aangekoop om daar 'n nuwe begraafplaas te vestig. Die eerste begrafnisse hier het in 1888 plaasgevind, maar enkele jare later is lyke op dié begraafplaas geëkshumeer en op Braamfontein herbegrawe.
Die privaat begraafplase, wat op verskillende plase rondom die vroeë stad geleë was (en waarvan die meeste nog bestaan), soos Albertsplaas noordwes van die Goudstad, Bezuidenhoutvallei in die ooste en Klipriviersberg in die suide, was in dié tyd moontlik rustiger rusplekke. Naas plase het ook myne, hospitale en kerkgemeentes hul eie begraafplase ingerig. Nie-konformiste en ongebonde inwoners het dikwels moeite ondervind om hul oorledenes op kerkgebonde dodeakkers ter ruste te lê. Na hulle behoeftes het die munisipale owerheid omgesien.
Nog voor die [[Eerste Wêreldoorlog]] is 'n nuwe begraafplaas net een kilometer wes van Braamfontein s'n geopen, Brixton. Albei dodeakkers weerspieël die Goudstad se woelige vroeë geskiedenis met die laaste rusplekke van Randlords, mynwerkers, ingenieurs, soldate, geoloë en burgemeesters. Rouendes het in dié tyd vir afsonderlike afdelings volgens hul godsdienstige rituele gevra, en so het onder meer 'n Joodse afdeling naas 'n Islamitiese ontstaan.
Ander afdelings het gevolg – vir Chinese inwoners, swart mense, weermaglede, brandweer- en polisielede, en bykomende godsdienste. Danksy 'n inisiatief van Mahatma Gandhi is in 1918 'n houtvuur-krematorium vir Hindoe-begrafnisse op Brixton gevestig. Die uitleg van destydse begraafplase het Europese voorbeelde gevolg, met lang reekse grafte aan weerskante van reguit lane.
Sommige grafte van bekende persoonlikhede het in vergetelheid geraak. Die laaste rusplek van [[Enoch Sontonga|Enoch Mankayi Sontonga]], die komponis van die gebedlied ''[[Nkosi Sikelel' iAfrika]]'' waarvan 'n deel in 1996 by die Suid-Afrikaanse volkslied ingesluit is, is eers ná jare se soektog herontdek. Ter ere van Sontonga is 'n granietkubusmonument opgerig. Die Kliprivierberg-begraafplaas is die laaste rusplek van 700 Afrikaners wat gedurende die Anglo-Boereoorlog in konsentrasiekampe aan honger en siektes beswyk het.
Toe die Nasionale Party ná hul oorwinning in die algemene verkiesing van 1948 begin het om die bestaande rasseskeiding met steeds meer wetgewing te volmaak, kon oor oorledenes nie meer aan dié beleid ontsnap nie. Nuwe begraafplase of afdelings daarvan is nou byna uitsluitlik volgens raslyne ingerig – vir Asiërs en bruin Suid-Afrikaners in Newclare, Brixton en Lenasia, terwyl swart stadsbewoners beperk was tot begraafplase in Alexandra en Soweto.
In die suidweste is 108 akkers grond aangekoop vir 'n nuwe dodeakker met afdelings vir Asiërs, Euro-Afrikane en swart Suid-Arikaners, Newclare. Hier is bekende swart anti-apartheid-oudstryders soos [[Walter Sisulu|Walter]] en Albertina Sisulu ter ruste gelê en die Walter Sisulu-gedenktuin ingerig.
In 1972 is 'n nuwe begraafplaas vir swart mense suid van die middestad gevestig, Avalon, met 'n oppervlak van 172 hektaar die tweede grootste en ook steeds die besigste in die stadsgebied. Ook hier is bekendes begrawe soos [[Joe Slovo]], die vroeëre sekretaris-generaal van Suid-Afrika se Kommunistiese Party en kommandeur van [[Umkhonto we Sizwe]] en die vrouestryders teen apartheid Helen Joseph en Lillian Ngoyi.
=== Braamfontein-begraafplaas ===
[[Lêer:A tombstone in Braamfontein graveyard.jpg|duimnael|'n Grafsteen op Braamfontein-begraafplaas]]
[[Lêer:Enoch Sontonga Braamfontein.jpg|duimnael|Die monument vir Enoch Sontonga op Braamfontein]]
Braamfontein is die oudste van Johannesburg se drie historiese begraafplase wat nou verweef is met die geskiedenis van die stad. Dit is deur landdros Carl von Brandis ingerig toe die Goudstad se eerste begraafplaas weens stygende sterftesyfers geen nuwe begrafnisse meer kon hanteer nie. Sy tradisionele uitleg met skaduryke bome langs rustige lane is 'n waardige rusplek vir bekende Johannesburgse families soos die Cullinans en die Jeppes. Ook von Brandis lê hier begrawe, net soos Eleanor Clare Helier (Clare) Wallace (* 1902), die dogter en eerste kind van die Britse skrywer [[Edgar Wallace]] en sy vrou Ivy Maude Caldecott wat in 1903 in die ouderdom van agt maande aan [[meningitis]] oorlede is.<ref>{{en}} [http://gravehunter-drw.blogspot.de/2012_09_01_archive.html ''Musings of a Curious Individual. Blogteks en foto, besoek op 12 April 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161107165508/http://gravehunter-drw.blogspot.de/2012_09_01_archive.html |date=7 November 2016}}</ref>
Daarnaas word hier die grafte van die slagoffers van die dinamietontploffing van 1896 in Braamfontein, net soos dié van baie slagoffers van die [[Spaanse griep in Suid-Afrika|Spaanse Griepepidemie]] van 1918, wat die [[Unie van Suid-Afrika]] soos 'n vloedgolf getref en landwyd duisende menselewens geëis het, en van gesneuweldes van die [[1922-staking|Randse staking]] van 1922 aangetref.
In die Joodse afdeling het Max Langermann (1859–1919), 'n Duitse immigrant en stigter van die voorstad Kensington, Ikey Sonnenberg en tenminste 'n deel van die sterflike oorskot van Wolf Joel, die bekende magnaat wat na bewering deur "baron" [[Ludwig Kurtze von Veltheim]] vermoor is (ander liggaamsdele lê in Willesden, Londen begrawe), hul laaste rusplekke gevind.
[[Wolf Joel]] was 'n neef van die Randheer [[Barney Barnato]] wat dié se fortuin en ryk geërf het, maar sy nuwe rykdom slegs nege maande lank kon geniet. Op 14 Maart 1898 is die miljoenêr in die Johannesburgse kantoor van die Barnato-broers deur Von Veltheim, 'n valse Duitse baron, dobbelaar en swendelaar, genader om mee te werk aan 'n geheime plan – die ontvoering van ZAR-president [[Paul Kruger]]. Von Veltheim was van voorneme om 'n hoë losgeld vir die staatshoof te eis. Joel het egter geweier om enigiets te doen te hê met só 'n onsinnige plan en is in 'n skietgeveg, wat gevolg het, dood.
Die moord het groot opspraak in Johannesburg verwek. Tot die uiterste verontwaardiging van die Goudstadse publiek is Von Veltheim ná sy uitsonderlike verhoor vrygespreek op aanklag van moord aangesien die enigste ooggetuie onder 'n tafel in geduik het toe die skote geklap het. Op Goudstadse strate was daar sprake daarvan om Von Veltheim te hang, maar die ZAR se polisie, die [[Zuid-Afrikaansche Republiek Polisie|ZARP's]], het hom geleide gedoen oor die grens van Portugees-Oos-Afrika. Twintig jaar later is Von Veltheim se lyk uit die Londense [[Teems]] gehaal.
=== Wespark-begraafplaas ===
[[Lêer:Hashoah Wespark2 Holocast.JPG|duimnael|links|Hashoah-gedenksteen]]
[[Lêer:Hashoah Wespark1.JPG|duimnael|Hashoah-gedenksuil]]
Johannesburg se Wespark-begraafplaas is noord van die Melvillekoppies in die voorstad Montgomery Park geleë. Dit behels die grootste gedeelte met Joodse grafte van alle Johannesburgse begraafplase met 'n Holocaust-monument wat in 1959 opgerig is, die Suid-Afrikaanse Nasionale Joodse Oorlogsmonument asook gedeeltes vir Sjinese en Islamitiese begrafnisse en verskeie oorlogsmonumente en -grafte.<ref>{{en}} [http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content&view=article&id=7374:peaceful-haven-of-remembrance&catid=124:parks&Itemid=207 ''www.joburg.org.za: Peaceful heaven of remembrance. Besoek op 25 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130105053157/http://www.joburg.org.za/index.php?option=com_content |date=5 Januarie 2013}}</ref> Naas [[mausoleum]]s is ook gedenkmure en -tuine aangelê. [[Jakaranda]]bome aan weerskante van Wespark se wandellane dra by tot die aantreklike atmosfeer van die begraafplaas, veral tydens blomtyd.
Die terrein van die begraafplaas het oorspronklik deel uitgemaak van een van Johannesburg se historiese plase, Waterval, wat in 1887 deur die Gebroeders Geldenhuys gekoop is. Later het [[Lourens Geldenhuys|Louw Geldenhuys]] veterane van die Anglo-Boereoorlog in diens geneem om die [[Emmarentiadam]] op die plaas te laat bou. In 1933 is 13 hektaar grond aan die Stad Johannesburg oorgedra om as openbare ontspanningsterrein te dien. Dié grond is later, saam met ander terrein, ontwikkel as Johannesburg se Botaniese Tuin, die Marks Park-sportklub en die Wespark-begraafplaas wat in 1942 geopen is.
Gedurende die Tweede Wêreldoorlog is 'n groot militêre vleuel in Johannesburg se Algemene Hospitaal ingerig, terwyl ook Baragwanath en [[Cottesloe]] militêre afdelings gekry het. 'n Groot aantal beseerdes uit die [[Midde-Ooste]] is in die [[Chris Hani Baragwanath-hospitaal|Baragwanath-hospitaal]] behandel. 617 begrafnisse van Gemenebes-soldate het op Wespark plaasgevind. Daar is ook 21 oorlogsgrafte van soldate met 'n ander burgerskap en sewe nie-militêre grafte wat deur die Gemenebes se Oorlogsgraftekommissie (''Commonwealth War Graves Commission'') versorg word.<ref>{{en}} [http://www.cwgc.org/find-a-cemetery/cemetery/101545/JOHANNESBURG%20(WEST%20PARK)%20CEMETERY. ''www.cwgc.org: Johannesburg (West Park) Cemetery. Besoek op 27 Maart 2016'']</ref> Met die Kremasie-gedenkteken op Wespark word 69 manlike en vroulike weermagslede herdenk wat gedurende die oorlog op die Braamfontein-begraafplaas veras is.
Bekende persoonlikhede, wat hul laaste rusplek in Wespark gevind het, sluit die skrywer [[Herman Charles Bosman]] (1905–1951), die anti-apartheidstryders [[Alfred Nzo]] en [[Joe Modise]] en die bekende [[VIGS]]-kinderaktivis Nkosi Johnson in wat in 2001 in die ouderdom van twaalf oorlede is. Ook 35 van die 42 skoolkinders, wat in 1985 slagoffers van die [[Westdenedam-ramp|Westdenedam-busramp]] geword het, lê in die begraafplaas se heldeakker begrawe.<ref>{{en}} [http://www.westdene1985.co.za/reports/saying-goodbye/ ''www.westdene1985.co.za: Saying Goodbye. Besoek op 27 Maart 2016''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160414204547/http://www.westdene1985.co.za/reports/saying-goodbye/ |date=14 April 2016}}</ref>
=== Brixton-begraafplaas ===
[[Lêer:Brixton Crem.jpg|duimnael|Die ou Hindoe-krematorium op Brixton-begraafplaas is tot nasionale monument verklaar]]
Die Brixton-begraafplaas is onder meer 'n laaste getuienis van die groot aantal Joodse immigrante vir wie Johannesburg dikwels 'n veilige toevlugsoord was. Hulle het met min besittings hier aangekom, uit 'n Joodse leefwêreld in Rusland, Pole en [[Litaue]] waar hulle in ellende verkeer het en deur pogroms bedreig is. Met harde werk het sommige van hulle 'n beter lewe vir hulself en hul nageslagte verseker. Ander het minder goed gevaar.
Een van hulle was Annie Slovo, die moeder van die anti-apartheidstryder Joe Slovo. Die Slovos was deel van 'n klein stroom arm Joodse immigrante uit Litaue en het hulle oorspronklik in Doornfontein gevestig toe Joe tien jaar oud was. Hulle het 'n tyd lank goed gevaar nadat Annie 'n groentewinkel naby 'n besige tremhalte in Yeoville geopen het. Haar ontydige dood in die kraambed in 1938 het die gesin in ellende gedompel. Die winkel het bankrot gespeel, en Wolfus, Joe se pa, moes 'n bestaan as vrugtesmous op Johannesburg se strate maak. Terwyl die baba in 'n weeshuis geplaas is, was Joe en sy suster genoodsaak om hul skoolloopbaan voortydig te staak en werk te soek.<ref>{{en}} [http://www.joburgheritage.co.za/docs/Joburg%20Heritage%20Journal/Brixton%20Jewish%20Cemetry/Brixton%20Jewish%20cemetery%20%20June%2015%202010.pdf ''www.joburgheritage.co.za – Sarah Welham & Flo Bird: The Brixton Jewish Cemetery''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130818184709/http://www.joburgheritage.co.za/docs/Joburg%20Heritage%20Journal/Brixton%20Jewish%20Cemetry/Brixton%20Jewish%20cemetery%20%20June%2015%202010.pdf |date=18 Augustus 2013}}</ref>
== Bekende bakens ==
[[Lêer:Hector Pieterson museum.jpg|duimnael|Die Hector Pieterson-museum]]
[[Lêer:Gallagher Convention Centre-001.jpg|duimnael|Die Pan-Afrikaparlement in Midrand]]
* Die [[Alhambra-teater, Johannesburg|Alhambra-teater]] wat in 1977 in Doornfontein geopen het.
* Die [[Alexander-teater]] wat in 1951 in Braamfontein geopen het.
* Die [[Brenthurst-biblioteek]] is 'n privaat versameling van Africana in Parktown.
* Die [[Carlton-sentrum]] is 'n 50-verdieping hoë wolkekrabber van 223 meter en een van die hoogste geboue in Afrika.
* Die [[Corner House]] is hoofkantoor van een van die grootste myngroepe in Suid-Afrika.
* Die [[Hector Pieterson-museum]] in [[Orlando, Soweto|Orlando]], Soweto.
* Die [[Hillbrow-toring]] is met 270 meter een van die hoogste geboue in Afrika en behoort aan [[Telkom]].
* Die [[Johannesburgse stadsbiblioteek]] wat 1,5 miljoen boeke en items versamel.
* Die [[Johannesburgse stadsaal]], setel van die Gautengse provinsiale regering.
* Die [[Konstitusieheuwel]], setel van [[Konstitusionele Hof van Suid-Afrika|Suid-Afrika se Konstitusionele Hof]].
* Die [[Nelson Mandelabrug]] wat Braamfontein en Newtown verbind, is in 2003 voltooi en 284 meter lank.
* Die [[Nizamiye Masjid]], een van die grootste moskees in die Suidelike Halfrond.
* Die [[Pan-Afrikaparlement]] in Midrand, 'n orgaan van die [[Afrika-unie]].
* Die [[Ponte-toringgebou]] in Berea is 'n 54-verdieping hoë wolkekrabber van 173 meter.
* Die [[Satyagraha Huis]] is museum en gastehuis, waar Mahatma Gandhi 1908/09 gewoon het.
* Die [[Schlesinger-gebou]] is 'n wolkekrabber van 110 meter.
* Die [[Sentech-toring]] in Brixton is met 240 meter een van die hoogste geboue in Afrika en behoort aan [[Sentech]].
* Die [[Tygerberg-gebou]] is 'n 29-verdieping hoë wolkekrabber van 113 meter.
* Die [[Villa Arcadia, Parktown|Villa Arcadia]] in Parktown, statige ou herehuis by Oxfordstraat 22, opgerig deur [[Lionel Phillips]].
== Bekende persone wat hier gewoon en gewerk het ==
[[Lêer:Tutu House, after unveiling of plaque.jpg|duimnael|Aartsbiskop Desmond Tutu se huis is tot nasionale monument verklaar: plegtige onthulling van die monument-muurplaat]]
'n Reeks uiteenlopende persoonlikhede het in die vroeë jare van Johannesburg aan die Rand gewoon en gewerk. Die prokureur [[Mahatma Gandhi|Mohandas Gandhi]] het, lank voordat hy bekendheid verwerf het as kampvegter vir Natalse Indiërs en as menseregte- en vryheidsvegter onder die naam Mahatma, tussen 1893 en 1915 in die Goudstad gewoon.
Met [[Rudyard Kipling]] en [[Edgar Wallace]] (1875–1932) het twee Britse literêre persoonlikhede van wêreldfaam in Johannesburg gebly. Terwyl Kipling die Goudstad gehaat en dit met skokkende woorde beskryf het, het Wallace in dié tyd nog geen enkele spanningsverhaal geskryf nie, maar eerder nugtere verslae en dagbladartikels, aanvanklik as oorlogskorrespondent en later as die eerste redakteur van die ''Rand Daily Mail''.
Nie net [[Winston Churchill]] het tydelik hier gebly nadat hy kort tevore uit 'n Boere-krygsgevangenekamp ontsnap het nie, maar ook sy vader, [[lord Randolph Churchill]]; en [[Joseph Chamberlain]], die Britse koloniale sekretaris wat saam met Cecil Rhodes as die vernaamste aanstoker van die Tweede Vryheids- of Anglo-Boereoorlog (1899–1902) beskou word.
Twee wenners van die Nobelprys vir Vrede was in Soweto woonagtig. [[Nelson Mandela]], Suid-Afrika se eerste swart president, het eers in Soweto en later in Houghton gewoon, terwyl die afgetrede Anglikaanse aartsbiskop [[Desmond Tutu]] se huis in Soweto geleë is. Dit is intussen tot nasionale monument verklaar.
== Trivia ==
[[Eddy Grant]] se anti-apartheid-[[lied]] ''Gimme Hope Jo'anna'' van 1988 handel oor die Johannesburgers se weerstand in Soweto teen die apartheidstelsel, die luukse [[Sun City, Noordwes|Sun City]] in [[Noordwes]] en aartsbiskop Desmond Tutu. Die lied is deur die destydse Suid-Afrikaanse regering verban toe dit vrygestel is, maar desondanks wyd in Suid-Afrika gespeel.<ref>{{en}} {{cite web |title=How Eddy Grant gave hope to South Africa |publisher=[[Daily Telegraph]] |url=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/3555191/How-Eddy-Grant-gave-hope-to-South-Africa.html |date=27 Junie 2008 |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191009105715/https://www.telegraph.co.uk/culture/music/3555191/How-Eddy-Grant-gave-hope-to-South-Africa.html |archive-date=9 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
[[Neill Blomkamp]] se ''District 9'' handel oor 'n uitheemse skip wat in 1982 oor die stadshorison van Johannesburg verskyn. Die siek en ondervoede [[insek]]agtige vreemdelinge (neerhalend ''shrimps'' genoem) word deur die Suid-Afrikaanse regering in hul eie township verplaas, die ''District 9''. Jare later, tydens die regering se verplasing van die vreemdelinge in 'n ander kamp, probeer een van die beperkte vreemdelinge, Christopher Johnson, saam met sy seun te ontsnap en terug te keer na sy tuiste, maar raak aan die burokraat Wikus van der Merwe, wat vir die Suid-Afrikaanse regeringsdiens ''Multi National United'' (MNU) werk. Die titel en agtergrond van ''District 9'' is deur die ontruiming en afbreek van [[Distrik Ses]], Kaapstad, tydens die apartheidsera geïnspireer.<ref>{{en}} {{cite news |last=Corliss |first=Richard |url=http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,1916306,00.html |title='District 9' Review: The Summer's Coolest Fantasy Film |publisher=[[Time (tydskrif)|Time]] |date=13 Augustus 2009 |accessdate=6 Januarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191009105716/http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,1916306,00.html |archive-date=9 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
== Susterstede ==
{{columns-list|3|
* {{vlagikoon|Verenigde Koninkryk}} [[Birmingham]], [[Verenigde Koninkryk]], sedert 2001.<ref name="Susterstede">{{en}} {{cite web |url=https://joburg.org.za/departments_/Documents/GSPCR/CoJ_IR%20Strategy_Sep2021.pdf |title=City of Johannesburg – International Relations Strategy – 2021–2026 |publisher=Stad Johannesburg |accessdate=23 Mei 2024}}</ref>
* {{vlagikoon|Ethiopië}} [[Addis Abeba]], [[Ethiopië]], sedert 2003.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Verenigde State van Amerika}} [[New York]], [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]], sedert 2003.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Namibië}} [[Windhoek]], [[Namibië]], sedert 2005.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Staat Palestina}} [[Ramallah]], [[Staat Palestina]], sedert 2013.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Brasilië}} [[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]], sedert 2014.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Kanada}} [[Montreal]], [[Kanada]], sedert 2015.<ref name="Susterstede" />
* {{vlagikoon|Volksrepubliek China}} [[Shanghai]], [[Volksrepubliek China]], sedert 2015.<ref name="Susterstede" />
}}
== Sien ook ==
* [[Eloffstraat]]
* [[Lys van dorpe in Suid-Afrika]]
* [[Gereformeerde kerk Johannesburg]]
* [[NG gemeente Johannesburg]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Bronnelys ==
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Johannesburg-South-Africa|title=Johannesburg|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=23 Mei 2024}}
* {{en}} Meiring, Hannes: ''Early Johannesburg, Its Buildings and People''. Human & Rousseau. 1986. 143 bladsye. {{ISBN|0-7981-1456-8}}
* {{en}} [[Eric Rosenthal|Rosenthal, Eric]]: ''Gold! Gold! Gold! The Johannesburg Gold Rush''. AD. Donker, 1970, {{ISBN|0-949937-64-9}}
* {{en}} Nuttal, Sarah: ''Johannesburg: The Elusive Metropolis''. Duke University Press. 9 Januarie 2005. 210 bladsye. {{ISBN|0-8223-6610-X}}
* {{en}} Cartwright, Alan Patrick: ''The Corner House: The Early History of Johannesburg''. MacDonald. 1965. 293 bladsye
* {{en}} Stewart, K.R.: Over Johannesburg's rooftops. In: Lantern. Tydskrif vir Kennis en Kultuur. Jaargang 15, nr. 3, Maart 1966
* {{en}} van der Waal, G.M.: Skoonheid om 'n stadsplein. In: Lantern. Tydskrif vir Kennis en Kultuur. Jaargang 26, nr. 2, Desember 1976
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie}}
{{Wikt|Johannesburg}}
; Amptelike webtuistes
----
* {{en}} [https://joburg.org.za/ ''Johannesburg se Amptelike webwerf'']
; Tydskrif- en aanlynartikels
----
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Johannesburg-South-Africa|title=Johannesburg|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=23 Mei 2024}}
* {{en}} [https://www.nationalgeographic.com/travel/destinations/africa/south-africa/partner-content-48-hours-in-johannesburg/ ''National Geographic Magazine: 48 Hours in Jo'burg'']
; Argitektuur
----
* {{en}} [http://skyscraperpage.com/diagrams/?cityID=755 ''Skyscraperpage.com: Johannesburg Skyscraper Diagram'']
* {{en}} [http://www.joburgheritage.co.za/ ''Johannesburg Heritage Foundation: Parktown Heritage'']
* {{en}} [http://edition.cnn.com/style/gallery/johannesburg-skyscrapers/index.html ''CNN Style – Johannesburg: City of skyscrapers'']
* {{de}} [https://www.zeit.de/entdecken/2016-06/johannesburg-suedafrika-architektur-fs ''Die Zeit, 24 Junie 2016: Architektur – Afrika von oben'']
; Reis en vermaak
----
* {{en}} {{Wikivoyage|Johannesburg}}
* {{en}} [http://www.joburgtourism.com/ ''Amptelike webwerf van Toerismebestuur Johannesburg''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090618134156/http://www.joburgtourism.com/ |date=18 Junie 2009}}
* {{en}} [https://www.theguardian.com/travel/2016/feb/11/alternative-city-guide-johannesburg-south-africa-holidays ''The Guardian, Manchester, VK: The alternative city guide to Johannesburg, South Africa'']
; Fotokuns en ander beeldmateriaal
----
* {{en}} [https://www.catersnews.com/stories/amazing/incredible-pictures-of-johannesburg-lit-up-in-dramatic-electrical-storm/ ''Caters News Agency: Incredible pictures of Johannesburg lit up in dramatic electrical storm / 'n Elektriese storm woed oor Oakdene, Johannesburg'']
* {{en}} [https://secure.flickr.com/photos/kartaba/albums/72157639903138683 ''Paul Saad se fotokuns op flickr.com: Johannesburg'']
{{Voorstede van Johannesburg}}
{{Provinsiale hoofstede van Suid-Afrika}}
{{Normdata}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Johannesburg| ]]
[[Kategorie:Provinsiehoofstede van Suid-Afrika]]
thedpyzzv5lmusf0pxzct3vxlfuak1p
Wikipedia:Bladsyverwydering
4
5338
2896683
2893868
2026-04-23T11:46:58Z
Oesjaar
7467
/* Trinnaphop Thongchay */ nuwe afdeling
2896683
wikitext
text/x-wiki
{{Wikipedia-Bladsyverwydering}}
<div class="infobox" style="width:200px; padding:4px; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF; vertical-align: top;">
::[[Lêer:Gtk-go-down.svg|25px|Spring]] '''Spring na:'''
* [[#Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer|Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer]]
* [[#Betwisting van 'n verwydering|Betwisting van 'n verwydering]]
* [[#Sien ook|Sien ook]]
* [[#Verwyderingsnominasies|Huidige verwyderingsnominasies]]
</div>
{{argiefboks|3
| argief1 = [[/argief2024|2024]]
| argief2 = [[/argief2025|2025]]
| argief3 = [[/argief2026|2026]]
}}
== Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer ==
# Plaas die sjabloon {{ss|Verwyderingskandidaat}} bo-aan die genomineerde bladsy.
# Vir die nominering van sjablone: om die afbeelding van sjablone nie te affekteer nie, plaas die kennisgewing tussen noinclude-hakies, soos dit: <nowiki><noinclude>{{verwyderingskandidaat}}</noinclude></nowiki>.
# Noem in u wysigingsopsomming dat die bladsy vir verwydering genomineer is.
# '''[http://af.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Bladsyverwydering&action=edit§ion=new Voeg die bladsy hier by]'''
# Voeg die rede vir die nominasie by.
Die proses van nominasie is nie 'n geval van "die meerderheid wen" nie. Dit is teoreties gesproke moontlik dat die meerderheid gebruikers stem om 'n artikel te behou, terwyl dit moontlik 'n voorbeeld van [[Wikipedia:Geen oorspronklike navorsing|oorspronklike navorsing]] is. In so 'n geval geniet die beleid voorkeur bo die gebruikers.
Daar word egter altyd gepoog om konsensus te bereik deur die probleme van die betrokke artikel of beeld te bespreek. Dit is ook belangrik om te noem indien 'n artikel of beeld nie 'n spesifieke beleid in ag neem nie. Sodoende kan persone wat teen die nominasie gekant is die gemelde probleme hersien en poog om dit op te klaar, indien moontlik. Persone wat teen nominasies gekant is of die nominasies ondersteun, moet ook hulle teenkantings/ondersteunings met duidelik bewoorde redes voorsien.
Gebruikers is welkom om die volgende sjablone te gebruik:
* {{sl|verwyder}} ({{verwyder}})
* {{sl|hou}} ({{hou}})
* {{sl|neutraal}} ({{neutraal}})
* {{sl|kommentaar}} ({{kommentaar}})
* {{sl|vraag}} ({{vraag}})
* {{sl|skrapdatum|xx xxxx 20xx}} {{skrapdatum|xx xxxx 20xx}}
En administrateurs by uitvoering:
* {{sl|uitgevoer}} ({{uitgevoer}})
== Betwisting van 'n verwydering ==
Indien u nie saamstem met die verwydering van 'n artikel nie kan u die saak hier bespreek. Maak egter seker dat u vertroud is met die redes waarom die artikel verwyder is en dat u die teendeel kan bewys. Dit is raadsaam om dan ook 'n skakel te plaas van die oorspronklik debat by [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Verwyder]], sodat ander gebruikers die oorspronklike redes vir nominasie en enige gesprek daaromtrent kan hersien.
== Spoedige verwydering ==
Artikels kwalifiseer vir spoedige verwyder onder enige van die volgende redes:
{{MediaWiki:Deletereason-dropdown/spoedige verwyderings}}
'n Artikel wat vir spoedige verwydering kwalifiseer, hoef nie hier vir verwydering genomineer te word nie. Plaas eenvoudig <nowiki>{{Skrap|rede}}</nowiki> bo-aan 'n betrokke artikel om dit vir spoedige verwydering te lys. 'n Gebruiker met skrapregte sal dit nagaan en indien hierdie gebruiker bepaal dat die artikel nie vir spoedige verwydering kwalifiseer nie, sal hy/sy die <nowiki>{{skrap}}</nowiki>-sjabloon van die bladsy verwyder en jou waarskynlik vra om dit hier vir verwydering te nomineer, sou jy steeds voel dat die artikel verwyder moet word. Jy kan ook in kennis gestel word van veranderinge tot enige bladsy deur dit by jou dophoulys te voeg: klik op die vyfpuntige ster tussen die knoppies "Wys geskiedenis" en "Meer" bo-aan die betrokke bladsy.
== Sien ook ==
''Administrateurs moet daarop let dat 'n bespreking oor die verwydering dalk ook op die betrokke artikel se besprekingsblad geplaas is.''
* [[:Kategorie:Bladsye vir verwydering]] vir bladsye wat die sjabloon het, maar dalk nie hier gelys is nie.
* [http://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Spesiaal%3ALog&type=delete Die skraplogboek] van verwyderde bladsye.
* [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Verwyder]] vir 'n besprekings omtrent bladsye wat se nominasies vir verwydering suksesvol was.
* [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Hou]] bevat besprekings omtrent onsuksesvolle nominasies, waar die gemeenskap besluit het om die bladsy te hou of waar geen konsensus bereik is nie.
* [[Wikipedia:Argumente om te vermy tydens verwyderingsbesprekings]]
== Inhoudsopgawe ==
__TOC__
;Verwyderingsnominasies
== [[Islah Abdur-Rahman]] ==
* {{verwyder}} Gemeenskap, het hierdie artikel werklik bestaansreg? Dit kom net in Afr en 'n Indiese/Arabiese Wiki voor. [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:46, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} Ek kan verskeie sekondêre bronne vir hierdie onderwerp vind. Maar ek kan niks vind wat noem hoekom dit noemenswaardig is nie. Hierdie persoon lyk soos 'n middelmatige vermaaklikheidskunstenaar en het niks noemenswaardigs gedoen nie. - [[Gebruiker:Rooiratel|Rooiratel]] ([[Gebruikerbespreking:Rooiratel|kontak]]) 08:38, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} Hy het programme en films gemaak, maar ek kon ook nie regtig enige werklike noemenswaardige erkenning daarvan raakloop nie. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 08:47, 3 Februarie 2026 (UTC)
== [[Lebogang Boemo]] ==
* {{verwyder}}, persoon met geen kwalifikasies nie. Daar is duisende soortgelyke projekbestuurders in Suid-Afrika. Wat is die ensiklopediese waarde?
[[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:49, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}}, persoon nie noemenswaardig nie. Sien volgende kommentaar op die Engelse Wikipedia: "Fails WP:SIGCOV- all mentions of them in sources are trivial and not substantial, and usually only in relation to their employer. No evidence that they are notable. Padgriffin Griffin's Nest 15:32, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per nom. Lacks independent coverage. Kelob2678 (talk) 15:42, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per nom. The article doesn't meet the policy of Wikipedia since there is no verification of citation and it lacks of independent sources. Dinitrify (talk) 04:12, 31 January 2026 (UTC) Note: This discussion has been included in the deletion sorting lists for the following topics: Academics and educators, Women, and South Africa. Shellwood (talk) 15:57, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per WP:NOTLINKEDIN. Iljhgtn (they/them · talk) 20:35, 31 January 2026 (UTC)" [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 07:53, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} vir dieselfde redes as by [[:en:Wikipedia:Articles for deletion/Lebogang Boemo]]. Ek het nie tyd om dit nou hier te herhaal nie. - [[Gebruiker:Rooiratel|Rooiratel]] ([[Gebruikerbespreking:Rooiratel|kontak]]) 08:40, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} vir dieselfde redes. Geen ensiklopediese waarde! Groete, [[Lêer:Wapen van Limpopo.png|20px]] [[Gebruiker:Aliwal2012|Aliwal2012]] 06:02, 10 Februarie 2026 (UTC)
* {{uitgevoer}} Artikel was 'n kandidaat vir [[Wikipedia:Spoedige verwydering|spoedige verwydering]]. – 🍍 [[Gebruiker:Pynappel|Pynappel]] ([[Gebruikerbespreking:Pynappel|kontak]]) 08:50, 3 Februarie 2026 (UTC)
== [[Youngboi OG]] ==
{{verwyder}} - Hierdie persoon se naam kom nie in een Suid-Afrikaanse koerant voor nie en bestaan op geen ander Wikipedia nie. Hy het laasjaar matriek voltooi. Ensiklopediese waarde? [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 13:56, 11 Februarie 2026 (UTC)
{{verwyder}} - Kry geen profiel op [[Spotify]] nie. Wat snaaks is siende dat ek wel 'n profiel van hom daar in die verlede gesien het, maar toe ook met min luisteraars. Op [[YouTube]] is van sy snitte maar nie met meer as 500 kyke nie, wat ook maar redelik laag is. Glo nie hy is noemenswaardig op hierdie stadium nie. Dus kan die liedjies geskakel na die artikel ook verwyder word. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 19:03, 11 Februarie 2026 (UTC)
{{verwyder}} - Nie noemenswaardig genoeg vir 'n Wikipedia artikel nie. Dit lyk soos reklame. Verwyder. Laat dit goed gaan, [[Gebruiker:Lefcentreright|Lefcentreright]] ([[Gebruikerbespreking:Lefcentreright|kontak]]) 20:28, 11 Februarie 2026 (UTC)
== [[Federico Cabras]] ==
{{verwyder}}, bestaan nie in sy eie taal, Italiaans of Engelse Wikipedia nie. Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 10:44, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}} – [[Gebruiker:Dumbassman|Dumbassman]] ([[Gebruikerbespreking:Dumbassman|kontak]]) 10:49, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}}, lyk my na sy eie plasing. Groete – [[Lêer:Wapen van Limpopo.png|20px]] [[Gebruiker:Aliwal2012|Aliwal2012]] 11:23, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}}, Lyk of die persoon bestaan, maar hy is nog nie juis noemenswaardig nie. Artikel is op die Italiaanse Wikipedia verwyder weens die feit dat die artikel as nie noemenswaardig en/of promosie beskou word. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 12:50, 14 April 2026 (UTC)
:::{{uitgevoer}} deur Oesjaar.
== Trinnaphop Thongchay ==
* {{verwyder}} -bestaan nie op die Engelse of Duitse Wikipedia's nie. Lyk weereens na goedkoop bemarking. Groete!
[[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 11:46, 23 April 2026 (UTC)
5uuinef53b43ti0lahw48ubdahh8jsw
2896684
2896683
2026-04-23T11:47:24Z
Oesjaar
7467
/* Trinnaphop Thongchay */ Ai!
2896684
wikitext
text/x-wiki
{{Wikipedia-Bladsyverwydering}}
<div class="infobox" style="width:200px; padding:4px; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF; vertical-align: top;">
::[[Lêer:Gtk-go-down.svg|25px|Spring]] '''Spring na:'''
* [[#Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer|Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer]]
* [[#Betwisting van 'n verwydering|Betwisting van 'n verwydering]]
* [[#Sien ook|Sien ook]]
* [[#Verwyderingsnominasies|Huidige verwyderingsnominasies]]
</div>
{{argiefboks|3
| argief1 = [[/argief2024|2024]]
| argief2 = [[/argief2025|2025]]
| argief3 = [[/argief2026|2026]]
}}
== Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer ==
# Plaas die sjabloon {{ss|Verwyderingskandidaat}} bo-aan die genomineerde bladsy.
# Vir die nominering van sjablone: om die afbeelding van sjablone nie te affekteer nie, plaas die kennisgewing tussen noinclude-hakies, soos dit: <nowiki><noinclude>{{verwyderingskandidaat}}</noinclude></nowiki>.
# Noem in u wysigingsopsomming dat die bladsy vir verwydering genomineer is.
# '''[http://af.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Bladsyverwydering&action=edit§ion=new Voeg die bladsy hier by]'''
# Voeg die rede vir die nominasie by.
Die proses van nominasie is nie 'n geval van "die meerderheid wen" nie. Dit is teoreties gesproke moontlik dat die meerderheid gebruikers stem om 'n artikel te behou, terwyl dit moontlik 'n voorbeeld van [[Wikipedia:Geen oorspronklike navorsing|oorspronklike navorsing]] is. In so 'n geval geniet die beleid voorkeur bo die gebruikers.
Daar word egter altyd gepoog om konsensus te bereik deur die probleme van die betrokke artikel of beeld te bespreek. Dit is ook belangrik om te noem indien 'n artikel of beeld nie 'n spesifieke beleid in ag neem nie. Sodoende kan persone wat teen die nominasie gekant is die gemelde probleme hersien en poog om dit op te klaar, indien moontlik. Persone wat teen nominasies gekant is of die nominasies ondersteun, moet ook hulle teenkantings/ondersteunings met duidelik bewoorde redes voorsien.
Gebruikers is welkom om die volgende sjablone te gebruik:
* {{sl|verwyder}} ({{verwyder}})
* {{sl|hou}} ({{hou}})
* {{sl|neutraal}} ({{neutraal}})
* {{sl|kommentaar}} ({{kommentaar}})
* {{sl|vraag}} ({{vraag}})
* {{sl|skrapdatum|xx xxxx 20xx}} {{skrapdatum|xx xxxx 20xx}}
En administrateurs by uitvoering:
* {{sl|uitgevoer}} ({{uitgevoer}})
== Betwisting van 'n verwydering ==
Indien u nie saamstem met die verwydering van 'n artikel nie kan u die saak hier bespreek. Maak egter seker dat u vertroud is met die redes waarom die artikel verwyder is en dat u die teendeel kan bewys. Dit is raadsaam om dan ook 'n skakel te plaas van die oorspronklik debat by [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Verwyder]], sodat ander gebruikers die oorspronklike redes vir nominasie en enige gesprek daaromtrent kan hersien.
== Spoedige verwydering ==
Artikels kwalifiseer vir spoedige verwyder onder enige van die volgende redes:
{{MediaWiki:Deletereason-dropdown/spoedige verwyderings}}
'n Artikel wat vir spoedige verwydering kwalifiseer, hoef nie hier vir verwydering genomineer te word nie. Plaas eenvoudig <nowiki>{{Skrap|rede}}</nowiki> bo-aan 'n betrokke artikel om dit vir spoedige verwydering te lys. 'n Gebruiker met skrapregte sal dit nagaan en indien hierdie gebruiker bepaal dat die artikel nie vir spoedige verwydering kwalifiseer nie, sal hy/sy die <nowiki>{{skrap}}</nowiki>-sjabloon van die bladsy verwyder en jou waarskynlik vra om dit hier vir verwydering te nomineer, sou jy steeds voel dat die artikel verwyder moet word. Jy kan ook in kennis gestel word van veranderinge tot enige bladsy deur dit by jou dophoulys te voeg: klik op die vyfpuntige ster tussen die knoppies "Wys geskiedenis" en "Meer" bo-aan die betrokke bladsy.
== Sien ook ==
''Administrateurs moet daarop let dat 'n bespreking oor die verwydering dalk ook op die betrokke artikel se besprekingsblad geplaas is.''
* [[:Kategorie:Bladsye vir verwydering]] vir bladsye wat die sjabloon het, maar dalk nie hier gelys is nie.
* [http://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Spesiaal%3ALog&type=delete Die skraplogboek] van verwyderde bladsye.
* [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Verwyder]] vir 'n besprekings omtrent bladsye wat se nominasies vir verwydering suksesvol was.
* [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Hou]] bevat besprekings omtrent onsuksesvolle nominasies, waar die gemeenskap besluit het om die bladsy te hou of waar geen konsensus bereik is nie.
* [[Wikipedia:Argumente om te vermy tydens verwyderingsbesprekings]]
== Inhoudsopgawe ==
__TOC__
;Verwyderingsnominasies
== [[Islah Abdur-Rahman]] ==
* {{verwyder}} Gemeenskap, het hierdie artikel werklik bestaansreg? Dit kom net in Afr en 'n Indiese/Arabiese Wiki voor. [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:46, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} Ek kan verskeie sekondêre bronne vir hierdie onderwerp vind. Maar ek kan niks vind wat noem hoekom dit noemenswaardig is nie. Hierdie persoon lyk soos 'n middelmatige vermaaklikheidskunstenaar en het niks noemenswaardigs gedoen nie. - [[Gebruiker:Rooiratel|Rooiratel]] ([[Gebruikerbespreking:Rooiratel|kontak]]) 08:38, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} Hy het programme en films gemaak, maar ek kon ook nie regtig enige werklike noemenswaardige erkenning daarvan raakloop nie. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 08:47, 3 Februarie 2026 (UTC)
== [[Lebogang Boemo]] ==
* {{verwyder}}, persoon met geen kwalifikasies nie. Daar is duisende soortgelyke projekbestuurders in Suid-Afrika. Wat is die ensiklopediese waarde?
[[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:49, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}}, persoon nie noemenswaardig nie. Sien volgende kommentaar op die Engelse Wikipedia: "Fails WP:SIGCOV- all mentions of them in sources are trivial and not substantial, and usually only in relation to their employer. No evidence that they are notable. Padgriffin Griffin's Nest 15:32, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per nom. Lacks independent coverage. Kelob2678 (talk) 15:42, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per nom. The article doesn't meet the policy of Wikipedia since there is no verification of citation and it lacks of independent sources. Dinitrify (talk) 04:12, 31 January 2026 (UTC) Note: This discussion has been included in the deletion sorting lists for the following topics: Academics and educators, Women, and South Africa. Shellwood (talk) 15:57, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per WP:NOTLINKEDIN. Iljhgtn (they/them · talk) 20:35, 31 January 2026 (UTC)" [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 07:53, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} vir dieselfde redes as by [[:en:Wikipedia:Articles for deletion/Lebogang Boemo]]. Ek het nie tyd om dit nou hier te herhaal nie. - [[Gebruiker:Rooiratel|Rooiratel]] ([[Gebruikerbespreking:Rooiratel|kontak]]) 08:40, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} vir dieselfde redes. Geen ensiklopediese waarde! Groete, [[Lêer:Wapen van Limpopo.png|20px]] [[Gebruiker:Aliwal2012|Aliwal2012]] 06:02, 10 Februarie 2026 (UTC)
* {{uitgevoer}} Artikel was 'n kandidaat vir [[Wikipedia:Spoedige verwydering|spoedige verwydering]]. – 🍍 [[Gebruiker:Pynappel|Pynappel]] ([[Gebruikerbespreking:Pynappel|kontak]]) 08:50, 3 Februarie 2026 (UTC)
== [[Youngboi OG]] ==
{{verwyder}} - Hierdie persoon se naam kom nie in een Suid-Afrikaanse koerant voor nie en bestaan op geen ander Wikipedia nie. Hy het laasjaar matriek voltooi. Ensiklopediese waarde? [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 13:56, 11 Februarie 2026 (UTC)
{{verwyder}} - Kry geen profiel op [[Spotify]] nie. Wat snaaks is siende dat ek wel 'n profiel van hom daar in die verlede gesien het, maar toe ook met min luisteraars. Op [[YouTube]] is van sy snitte maar nie met meer as 500 kyke nie, wat ook maar redelik laag is. Glo nie hy is noemenswaardig op hierdie stadium nie. Dus kan die liedjies geskakel na die artikel ook verwyder word. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 19:03, 11 Februarie 2026 (UTC)
{{verwyder}} - Nie noemenswaardig genoeg vir 'n Wikipedia artikel nie. Dit lyk soos reklame. Verwyder. Laat dit goed gaan, [[Gebruiker:Lefcentreright|Lefcentreright]] ([[Gebruikerbespreking:Lefcentreright|kontak]]) 20:28, 11 Februarie 2026 (UTC)
== [[Federico Cabras]] ==
{{verwyder}}, bestaan nie in sy eie taal, Italiaans of Engelse Wikipedia nie. Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 10:44, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}} – [[Gebruiker:Dumbassman|Dumbassman]] ([[Gebruikerbespreking:Dumbassman|kontak]]) 10:49, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}}, lyk my na sy eie plasing. Groete – [[Lêer:Wapen van Limpopo.png|20px]] [[Gebruiker:Aliwal2012|Aliwal2012]] 11:23, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}}, Lyk of die persoon bestaan, maar hy is nog nie juis noemenswaardig nie. Artikel is op die Italiaanse Wikipedia verwyder weens die feit dat die artikel as nie noemenswaardig en/of promosie beskou word. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 12:50, 14 April 2026 (UTC)
:::{{uitgevoer}} deur Oesjaar.
== Trinnaphop Thongchay ==
* {{verwyder}} -bestaan nie in sy taal of op die Engelse of Duitse Wikipedia's nie. Lyk weereens na goedkoop bemarking. Groete!
[[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 11:46, 23 April 2026 (UTC)
8ut9gzzooychukp27qe3ejn6dyhratk
2896685
2896684
2026-04-23T11:53:48Z
Sobaka
328
/* Trinnaphop Thongchay */
2896685
wikitext
text/x-wiki
{{Wikipedia-Bladsyverwydering}}
<div class="infobox" style="width:200px; padding:4px; border:1px solid #A3B1BF; background-color:#E6F2FF; vertical-align: top;">
::[[Lêer:Gtk-go-down.svg|25px|Spring]] '''Spring na:'''
* [[#Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer|Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer]]
* [[#Betwisting van 'n verwydering|Betwisting van 'n verwydering]]
* [[#Sien ook|Sien ook]]
* [[#Verwyderingsnominasies|Huidige verwyderingsnominasies]]
</div>
{{argiefboks|3
| argief1 = [[/argief2024|2024]]
| argief2 = [[/argief2025|2025]]
| argief3 = [[/argief2026|2026]]
}}
== Hoe om 'n bladsy vir verwydering te nomineer ==
# Plaas die sjabloon {{ss|Verwyderingskandidaat}} bo-aan die genomineerde bladsy.
# Vir die nominering van sjablone: om die afbeelding van sjablone nie te affekteer nie, plaas die kennisgewing tussen noinclude-hakies, soos dit: <nowiki><noinclude>{{verwyderingskandidaat}}</noinclude></nowiki>.
# Noem in u wysigingsopsomming dat die bladsy vir verwydering genomineer is.
# '''[http://af.wikipedia.org/w/wiki.phtml?title=Wikipedia:Bladsyverwydering&action=edit§ion=new Voeg die bladsy hier by]'''
# Voeg die rede vir die nominasie by.
Die proses van nominasie is nie 'n geval van "die meerderheid wen" nie. Dit is teoreties gesproke moontlik dat die meerderheid gebruikers stem om 'n artikel te behou, terwyl dit moontlik 'n voorbeeld van [[Wikipedia:Geen oorspronklike navorsing|oorspronklike navorsing]] is. In so 'n geval geniet die beleid voorkeur bo die gebruikers.
Daar word egter altyd gepoog om konsensus te bereik deur die probleme van die betrokke artikel of beeld te bespreek. Dit is ook belangrik om te noem indien 'n artikel of beeld nie 'n spesifieke beleid in ag neem nie. Sodoende kan persone wat teen die nominasie gekant is die gemelde probleme hersien en poog om dit op te klaar, indien moontlik. Persone wat teen nominasies gekant is of die nominasies ondersteun, moet ook hulle teenkantings/ondersteunings met duidelik bewoorde redes voorsien.
Gebruikers is welkom om die volgende sjablone te gebruik:
* {{sl|verwyder}} ({{verwyder}})
* {{sl|hou}} ({{hou}})
* {{sl|neutraal}} ({{neutraal}})
* {{sl|kommentaar}} ({{kommentaar}})
* {{sl|vraag}} ({{vraag}})
* {{sl|skrapdatum|xx xxxx 20xx}} {{skrapdatum|xx xxxx 20xx}}
En administrateurs by uitvoering:
* {{sl|uitgevoer}} ({{uitgevoer}})
== Betwisting van 'n verwydering ==
Indien u nie saamstem met die verwydering van 'n artikel nie kan u die saak hier bespreek. Maak egter seker dat u vertroud is met die redes waarom die artikel verwyder is en dat u die teendeel kan bewys. Dit is raadsaam om dan ook 'n skakel te plaas van die oorspronklik debat by [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Verwyder]], sodat ander gebruikers die oorspronklike redes vir nominasie en enige gesprek daaromtrent kan hersien.
== Spoedige verwydering ==
Artikels kwalifiseer vir spoedige verwyder onder enige van die volgende redes:
{{MediaWiki:Deletereason-dropdown/spoedige verwyderings}}
'n Artikel wat vir spoedige verwydering kwalifiseer, hoef nie hier vir verwydering genomineer te word nie. Plaas eenvoudig <nowiki>{{Skrap|rede}}</nowiki> bo-aan 'n betrokke artikel om dit vir spoedige verwydering te lys. 'n Gebruiker met skrapregte sal dit nagaan en indien hierdie gebruiker bepaal dat die artikel nie vir spoedige verwydering kwalifiseer nie, sal hy/sy die <nowiki>{{skrap}}</nowiki>-sjabloon van die bladsy verwyder en jou waarskynlik vra om dit hier vir verwydering te nomineer, sou jy steeds voel dat die artikel verwyder moet word. Jy kan ook in kennis gestel word van veranderinge tot enige bladsy deur dit by jou dophoulys te voeg: klik op die vyfpuntige ster tussen die knoppies "Wys geskiedenis" en "Meer" bo-aan die betrokke bladsy.
== Sien ook ==
''Administrateurs moet daarop let dat 'n bespreking oor die verwydering dalk ook op die betrokke artikel se besprekingsblad geplaas is.''
* [[:Kategorie:Bladsye vir verwydering]] vir bladsye wat die sjabloon het, maar dalk nie hier gelys is nie.
* [http://af.wikipedia.org/w/index.php?title=Spesiaal%3ALog&type=delete Die skraplogboek] van verwyderde bladsye.
* [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Verwyder]] vir 'n besprekings omtrent bladsye wat se nominasies vir verwydering suksesvol was.
* [[Wikipedia:Bladsyverwydering/Hou]] bevat besprekings omtrent onsuksesvolle nominasies, waar die gemeenskap besluit het om die bladsy te hou of waar geen konsensus bereik is nie.
* [[Wikipedia:Argumente om te vermy tydens verwyderingsbesprekings]]
== Inhoudsopgawe ==
__TOC__
;Verwyderingsnominasies
== [[Islah Abdur-Rahman]] ==
* {{verwyder}} Gemeenskap, het hierdie artikel werklik bestaansreg? Dit kom net in Afr en 'n Indiese/Arabiese Wiki voor. [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:46, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} Ek kan verskeie sekondêre bronne vir hierdie onderwerp vind. Maar ek kan niks vind wat noem hoekom dit noemenswaardig is nie. Hierdie persoon lyk soos 'n middelmatige vermaaklikheidskunstenaar en het niks noemenswaardigs gedoen nie. - [[Gebruiker:Rooiratel|Rooiratel]] ([[Gebruikerbespreking:Rooiratel|kontak]]) 08:38, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} Hy het programme en films gemaak, maar ek kon ook nie regtig enige werklike noemenswaardige erkenning daarvan raakloop nie. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 08:47, 3 Februarie 2026 (UTC)
== [[Lebogang Boemo]] ==
* {{verwyder}}, persoon met geen kwalifikasies nie. Daar is duisende soortgelyke projekbestuurders in Suid-Afrika. Wat is die ensiklopediese waarde?
[[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:49, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}}, persoon nie noemenswaardig nie. Sien volgende kommentaar op die Engelse Wikipedia: "Fails WP:SIGCOV- all mentions of them in sources are trivial and not substantial, and usually only in relation to their employer. No evidence that they are notable. Padgriffin Griffin's Nest 15:32, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per nom. Lacks independent coverage. Kelob2678 (talk) 15:42, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per nom. The article doesn't meet the policy of Wikipedia since there is no verification of citation and it lacks of independent sources. Dinitrify (talk) 04:12, 31 January 2026 (UTC) Note: This discussion has been included in the deletion sorting lists for the following topics: Academics and educators, Women, and South Africa. Shellwood (talk) 15:57, 30 January 2026 (UTC)
:Delete per WP:NOTLINKEDIN. Iljhgtn (they/them · talk) 20:35, 31 January 2026 (UTC)" [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 07:53, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} vir dieselfde redes as by [[:en:Wikipedia:Articles for deletion/Lebogang Boemo]]. Ek het nie tyd om dit nou hier te herhaal nie. - [[Gebruiker:Rooiratel|Rooiratel]] ([[Gebruikerbespreking:Rooiratel|kontak]]) 08:40, 3 Februarie 2026 (UTC)
* {{verwyder}} vir dieselfde redes. Geen ensiklopediese waarde! Groete, [[Lêer:Wapen van Limpopo.png|20px]] [[Gebruiker:Aliwal2012|Aliwal2012]] 06:02, 10 Februarie 2026 (UTC)
* {{uitgevoer}} Artikel was 'n kandidaat vir [[Wikipedia:Spoedige verwydering|spoedige verwydering]]. – 🍍 [[Gebruiker:Pynappel|Pynappel]] ([[Gebruikerbespreking:Pynappel|kontak]]) 08:50, 3 Februarie 2026 (UTC)
== [[Youngboi OG]] ==
{{verwyder}} - Hierdie persoon se naam kom nie in een Suid-Afrikaanse koerant voor nie en bestaan op geen ander Wikipedia nie. Hy het laasjaar matriek voltooi. Ensiklopediese waarde? [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 13:56, 11 Februarie 2026 (UTC)
{{verwyder}} - Kry geen profiel op [[Spotify]] nie. Wat snaaks is siende dat ek wel 'n profiel van hom daar in die verlede gesien het, maar toe ook met min luisteraars. Op [[YouTube]] is van sy snitte maar nie met meer as 500 kyke nie, wat ook maar redelik laag is. Glo nie hy is noemenswaardig op hierdie stadium nie. Dus kan die liedjies geskakel na die artikel ook verwyder word. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 19:03, 11 Februarie 2026 (UTC)
{{verwyder}} - Nie noemenswaardig genoeg vir 'n Wikipedia artikel nie. Dit lyk soos reklame. Verwyder. Laat dit goed gaan, [[Gebruiker:Lefcentreright|Lefcentreright]] ([[Gebruikerbespreking:Lefcentreright|kontak]]) 20:28, 11 Februarie 2026 (UTC)
== [[Federico Cabras]] ==
{{verwyder}}, bestaan nie in sy eie taal, Italiaans of Engelse Wikipedia nie. Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 10:44, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}} – [[Gebruiker:Dumbassman|Dumbassman]] ([[Gebruikerbespreking:Dumbassman|kontak]]) 10:49, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}}, lyk my na sy eie plasing. Groete – [[Lêer:Wapen van Limpopo.png|20px]] [[Gebruiker:Aliwal2012|Aliwal2012]] 11:23, 14 April 2026 (UTC)
{{verwyder}}, Lyk of die persoon bestaan, maar hy is nog nie juis noemenswaardig nie. Artikel is op die Italiaanse Wikipedia verwyder weens die feit dat die artikel as nie noemenswaardig en/of promosie beskou word. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 12:50, 14 April 2026 (UTC)
:::{{uitgevoer}} deur Oesjaar.
== Trinnaphop Thongchay ==
* {{verwyder}} -bestaan nie in sy taal of op die Engelse of Duitse Wikipedia's nie. Lyk weereens na goedkoop bemarking. Groete!
[[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 11:46, 23 April 2026 (UTC)
* {{verwyder}} Die artikel is op die Vietnamese Wikipedia gemerk vir verwydering. Hy het wel 'n Wikidata inskrywing maar glo hy is nog nie noemenswaardig genoeg om 'n artikel op die Afrikaanse Wikipedia te hê, nie. [[Gebruiker:Sobaka|Sobaka]] ([[Gebruikerbespreking:Sobaka|kontak]]) 11:53, 23 April 2026 (UTC)
tcw8rrn1y71v6xwdqoih7snknp3sp6f
Turkmenistan
0
11618
2896344
2620645
2026-04-22T18:34:26Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896344
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Land
|noem_naam = Turkmenistan
|volle_naam = <small>''Türkmenistan'' ([[Turkmeens]])</small>
|algemene_naam = Turkmenistan
|beeld_vlag = Flag of Turkmenistan.svg
|beeld_wapen = Emblem of Turkmenistan.svg
|simbool_tipe = Embleem
|beeld_kaart = LocationTurkmenistan.svg
|leuse = <br />''Türkmenistan Bitaraplygyň watanydyr''<br /><small>''([[Turkmeens]] vir: "Turkmenistan is die moederland van neutraliteit")''</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://en.hronikatm.com/2019/12/turkmenistan-is-the-motherland-of-neutrality-is-the-motto-of-2020/ |title="Turkmenistan is the motherland of Neutrality" is the motto of 2020 | Chronicles of Turkmenistan |publisher=En.hronikatm.com |date=28 Desember 2019 |accessdate=26 Mei 2020 |archive-date= 8 Junie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200608104205/https://en.hronikatm.com/2019/12/turkmenistan-is-the-motherland-of-neutrality-is-the-motto-of-2020/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://turkmenpetroleum.com/en/2019/12/29/turkmen-parliament-places-year-2020-under-national-motto-turkmenistan-homeland-of-neutrality/ |title=Turkmen parliament places Year 2020 under national motto "Turkmenistan – Homeland of Neutrality" – tpetroleum |publisher=Turkmenpetroleum.com |date=29 Desember 2019 |accessdate=26 Mei 2020 |archive-date= 8 Junie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200608104205/https://turkmenpetroleum.com/en/2019/12/29/turkmen-parliament-places-year-2020-under-national-motto-turkmenistan-homeland-of-neutrality/ |url-status=dead }}</ref>
|volkslied = <br />''Garaşsyz Bitarap Türkmenistanyň Döwlet Gimni''<br /><small>''([[Turkmeens]] vir: "Volkslied van die onafhanklike neutrale Turkmenistan")''</small><br /><center>[[Lêer:National anthem of Turkmenistan, performed by the United States Navy Band.oga]]</center>
|amptelike_tale = [[Turkmeens]]<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.constituteproject.org/constitution/Turkmenistan_2008.pdf?lang=en |title=Turkmenistan's Constitution of 2008}}</ref>
|hoofstad = [[Asjchabad]]
{{Koördinate|37|58|N|58|20|O}}
|latd = 37
|latm = 58
|latNS = N
|longd = 58
|longm = 20
|longEW = O
|grootste_stad = [[Asjchabad]]
|regeringsvorm = Unitêre presidensiële<br />grondwetlike [[republiek]]<br />onder 'n totalitêre [[diktatorskap]]
|leiertitels = <br /><br />• [[President]]<br />• [[Adjunkpresident]]
|leiername = [[Serdar Berdimuhamedow]]<br />[[Raşit Meredow]]
|oppervlak_rang = 52<sup>ste</sup>
|oppervlak_grootte =
|oppervlak = 491 210<ref>{{ru}} {{cite web |url=http://www.stat.gov.tm/ru/content/info/turkmenistan/|title= Государственный комитет Туркменистана по статистике : Информация о Туркменистане Государственный комитет Туркменистана по статистике : Информация о Туркменистане |archive-url=https://web.archive.org/web/20120107073046/http://www.stat.gov.tm/ru/content/info/turkmenistan/ |archive-date=7 Januarie 2012}}</ref>
|oppervlakmi² = 189 660
|persent_water = 4,9
|bevolking_skatting = 6 031 187<ref>{{en}} {{cite web |url=https://population.un.org/wpp/ |title=World Population Prospects – Population Division – United Nations |publisher=[[Verenigde Nasies]]}}</ref>
|bevolking_skatting_jaar = 2020
|bevolking_rang = 113<sup>de</sup>
|bevolking_sensus =
|bevolking_sensus_jaar =
|bevolkingsdigtheid = 10,5
|bevolkingsdigtheidmi² = 27,2
|bevolkingsdigtheidrang = 221<sup>ste</sup>
|BBP_PPP = $96,245 miljard<ref name=imf2>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2021/October/weo-report?c=925,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2019&ey=2026&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |title=Turkmenistan |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |date=Oktober 2021 |accessdate=27 Maart 2022}}</ref>
|BBP_PPP_rang =
|BBP_PPP_jaar = 2022
|BBP_PPP_per_kapita = $15 874<ref name="imf2" />
|BBP_PPP_per_kapita_rang =
|BBP = $60,263 miljard<ref name="imf2" />
|BBP_rang =
|BBP_jaar = 2022
|BBP_per_kapita = $9 939<ref name="imf2" />
|BBP_per_kapita_rang =
|onafhanklikheidstipe = • [[Turkmeense Sosialistiese Sowjetrepubliek|Turkmeense SSR]]<br />• Verklaar<br />• Erken<br />• Huidige grondwet
|onafhanklikheidsgebeure =
|onafhanklikheidsdatums = van die [[Sowjetunie]]<br />[[13 Mei]] [[1925]]<br />[[27 Oktober]] [[1991]]<br />[[25 Desember]] [[1991]]<br />[[18 Mei]] [[1992]]
|MOI = {{wins}} 0,715<ref>{{en}} {{cite web |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf |title=Human Development Report 2020 |publisher=United Nations Development Programme |date=2020 |accessdate=27 Maart 2022}}</ref>
|MOI_rang = 111<sup>de</sup>
|MOI_jaar = 2019
|MOI_kategorie = {{kleur|#090|hoog}}
|Gini = 40,8<ref>{{en}} {{cite web |url=https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI?locations=TM |title=Gini index |publisher=[[Wêreldbank]] |accessdate=27 Maart 2022}}</ref>
|Gini_rang =
|Gini_jaar = 1998
|Gini_kategorie = {{kleur|#fc0|medium}}
|geldeenheid = [[Turkmeense manat|Manat]]
|geldeenheid_kode = TMT
|land_kode = TM
|tydsone = TMT
|utc_afwyking = [[UTC+05:00|+5]]
|tydsone_somer = nie toegepas nie
|utc_afwyking_DST = [[UTC+05:00|+5]]
|internet_domein = [[.tm]]
|skakelkode = 993
|voetskrif =
}}
'''Turkmenistan''', 'n voormalige [[Sowjetunie|Sowjet]]-republiek, is 'n [[landingeslote land]] in [[Sentraal-Asië]] met 'n oppervlakte van 491 210 km². Sy buurlande is [[Kasakstan]], [[Oesbekistan]], [[Afghanistan]] en [[Iran]]. Die natuurlike grense van Turkmenistan is die [[Kaspiese See]] in die weste (die grenslyn met [[Azerbeidjan]] loop deur die see), die [[Amoedarja]]-rivier in die noorde en die Kopet-Dag-bergreeks in die suide.
== Oorsig ==
[[Lêer:Turkmenistan satellite photo.jpg|duimnael|links|[[Nasa]]-satellietbeeld van Turkmenistan]]
[[Lêer:Un-Turkmenistan.svg|duimnael|links|Kaart van Turkmenistan]]
[[Lêer:Turkmenistan Topography.png|duimnael|links|Topografie van Turkmenistan]]
[[Lêer:Darvaza.PNG|duimnael|links|'n Brandende gaskrater in Darvaza]]
Sowat negentig persent van Turkmenistan se oppervlakte word deur die [[Karakum|Karakum-woestyn]] (letterlik die "Swart Sand") en die Kopet-Dag-gebergte beslaan. Net sowat 5 000 km² is vrugbare landbougrond, waarvan twee derdes egter net onder besproeiing vir landboudoeleindes gebruik kan word.
Meer as tagtig persent van die bevolking van ses miljoen (volgens amptelike statistieke; internasionale skattings, soos dié van die ''CIA World Factbook'', beraam die inwonertal op naastenby vyf miljoen) is etniese [[Turkmene]], met [[Oesbeke]], [[Kasakke]] en [[Russe]] as belangrikste minderhede. Meer as negentig persent van die bewoners is aanhangers van die [[Islam]]itiese godsdiens, terwyl [[Russies-Ortodokse Kerk|Russies-Ortodokse Christene]] 'n minderheid van sowat nege persent vorm.
Daar word in Turkmeense volksverhale na die hoofstad [[Asjchabad]] (met sowat een miljoen inwoners) as die "Stad van Liefde" verwys. Die stad is die politieke, ekonomiese en kulturele sentrum van die land.
== Klimaat ==
Weens die skynbaar permanente sonskyn word na Turkmenistan soms as die "Land van die ewige tyd" verwys. Sy vastelandse klimaat word deur uiters warm en droë somers en koue winters gekenmerk. Reën val net soms in Maart, terwyl die kwik in die somer tot 'n maksimum van 50 °C kan styg.
== Politiek ==
Turkmenistan is 'n presidensiële republiek met 'n eenkamer-parlement wat deur die regerende Demokratiese Party van Turkmenistan, die opvolger van die Kommunistiese Party van die [[Turkmeense Sosialistiese Sowjetrepubliek]], oorheers word. Die grondwet van Turkmenistan maak voorsiening vir opposisie-partye, alhoewel daar tans geen sulke party amptelik bestaan nie. Die parlement het 'n swak posisie sodat Gurbanguly Berdimuhamedow, die huidige president (sedert 2007) en regeringsleier in personele unie, met omvattende bevoegdhede regeer.
== Ekonomie ==
Die Turkmeense ekonomie word tans nog deur 'n uitgebreide staatssektor gekenmerk, waarby staatsondernemings hulle invloed veral in die olie- en gasbedryf laat geld. Met die hervormings van 2008 word egter in die Turkmeense grondwet erkenning aan die beginsel van 'n vrye markekonomie verleen.
Die huidige staatspresident Berdimuhamedow is 'n voorstander van ekonomiese hervorming en modernisering. Tans word buitelandse beleggings in die land nog deur die gebrek aan 'n regtelike raamwerk, onvoldoende samewerking met die buurlande en korrupsie bemoeilik.
Die monetêre hervorming van 2008 het die swartmarkprys vir die inheemse geldeenheid manat deur 'n gekonsolideerde wisselkoers teenoor die Amerikaanse dollar vervang. Sedert 1 Januarie 2009 verhandel die manat teen 'n vaste wisselkoers van $1 = 2,8430 TMT.
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Bronnelys ==
; Algemeen
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Turkmenistan|title=Turkmenistan|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=27 Maart 2022}}
* {{en}} {{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/turkmenistan/|title=Turkmenistan|publisher=[[Central Intelligence Agency]]|accessdate=27 Maart 2022}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie}}
* {{en}} {{Wikivoyage|Turkmenistan}}
* {{en}} {{ru}} {{tk}} [https://turkmenistan.gov.tm/ Amptelike webwerf van die Turkmeense regering]
{{Lande van Asië}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Turkmenistan| ]]
fywygcsgv0qs86yjwnhtanqfj98p52z
Tristan da Cunha
0
13073
2896337
2879196
2026-04-22T17:51:11Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896337
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Land
|noem_naam = '''Tristan da Cunha'''
|volle_naam = '''Tristan da Cunha'''
|algemene_naam = Tristan da Cunha
|beeld_vlag = Flag of Tristan da Cunha.svg
|beeld_wapen = Coat of arms of Tristan da Cunha.svg
|simbool_tipe = Wapen
|beeld_kaart = TristandC-pos.png
|leuse = ''Our faith is our strength''<br /><small>''([[Engels]] vir: "Ons geloof is ons krag")''</small>
|volkslied = ''[[God Save the Queen]]''<br /><center>[[Lêer:United States Navy Band - God Save the King.oga]]</center>
|amptelike_tale = [[Engels]]
|hoofstad = [[Edinburgh of the Seven Seas]]
{{Koördinate|37|4|S|12|19|W}}
|latd = 37
|latm = 4
|latNS = S
|longd = 12
|longm = 19
|longEW = W
|grootste_stad = [[Edinburgh of the Seven Seas]]
|regeringsvorm = Parlementêre demokrasie binne<br />’n grondwetlike [[monargie]]
|leiertitels = <br />• [[Lys van monarge van Brittanje|Monarg]]<br />• Goewerneur<br />• Administrateur
|leiername = [[Elizabeth II van die Verenigde Koninkryk|Elizabeth II]]<br />[[Mark Capes]]<br />[[Alex Mitham]]
|oppervlak_rang = -
|oppervlak_grootte =
|oppervlak = 207
|oppervlakmi² = 80
|persent_water = 0
|bevolking_skatting =
|bevolking_skatting_jaar =
|bevolking_rang = -
|bevolking_sensus = 267<ref>{{en}} {{cite web |title=Tristan da Cunha Family News |url=http://www.tristandc.com/familynews.php |accessdate=27 Januarie 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200531215329/https://www.tristandc.com/familynews.php |archive-date=31 Mei 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
|bevolking_sensus_jaar = 2016
|bevolkingsdigtheid = 1,3
|bevolkingsdigtheidmi² = 3,3
|bevolkingsdigtheidrang =
|BBP_PPP =
|BBP_PPP_rang =
|BBP_PPP_jaar =
|BBP_PPP_per_kapita =
|BBP_PPP_per_kapita_rang =
|BBP =
|BBP_rang =
|BBP_jaar =
|BBP_per_kapita =
|BBP_per_kapita_rang =
|onafhanklikheidstipe = Vorming
|onafhanklikheidsgebeure = • Eerste vestiging<br />• Afhanklikheid van<br />die [[Kaapkolonie]]<br />• Afhanklikheid<br />van Sint Helena<br />• Huidige grondwet
|onafhanklikheidsdatums = <br />[[Britse oorsese gebiede|Britse oorsese gebied]]<br />[[1810]]<br /><br />[[14 Augustus]] [[1816]]<ref>{{en}} {{cite book|last=Crawford|first=Allan|title=Tristan da Cunha and the Roaring Forties|url=https://books.google.com/books?id=_fIuAQAAIAAJ|accessdate=13 Augustus 2013|year=1982|publisher=Charles Skilton|page=20}}</ref><br /><br />[[12 Januarie]] [[1938]]<br />[[1 September]] [[2009]]
|MOI =
|MOI_rang =
|MOI_jaar =
|MOI_kategorie =
|Gini =
|Gini_rang =
|Gini_jaar =
|Gini_kategorie =
|geldeenheid = [[Sint Heleense pond]]
|geldeenheid_kode = SHP
|land_kode = [[SH-TA]]
|tydsone = GMT
|utc_afwyking = [[UTC±00:00|±0]]
|tydsone_somer = nie toegepas nie
|utc_afwyking_DST = [[UTC±00:00|±0]]
|internet_domein = [[.ta]]
|skakelkode = 290
|voetskrif =
}}
'''Tristan da Cunha''' is 'n groep afgeleë [[eiland]]e in die [[Atlantiese Oseaan|Suid-Atlantiese Oseaan]], 2816 km van [[Suid-Afrika]] en 3360 km van [[Suid-Amerika]]. Tristan da Cunha vorm saam met [[Ascension (eiland)|Ascension]] en [[Sint Helena]] die [[Verenigde Koninkryk|Britse]] [[Britse oorsese gebiede|oorsese gebied]] [[Sint Helena, Ascension en Tristan da Cunha]]. Tristan da Cunha is 2 161 km suid van Sint Helena geleë. Die gebied bestaan uit die hoofeiland, Tristan da Cunha (98 km²); sowel as verskeie onbewoonde eilande: [[Inaccessible-eiland]] en die [[Nagtegaaleilande]]. [[Gougheiland]], 395 km suidoos van die hoofeiland, is ook deel van die gebied.
Die gebied word as een van die mees afgeleë nedersettings ter wêreld beskou.
== Geskiedenis ==
[[Lêer:Tristano da Acugna (Giovio Series).jpg|duimnael|links|Die [[Portugese]] ontdekkingsreisiger en [[conquistador]] [[Tristão da Cunha]] is beide die naamgewer van Tristan da Cunha en die eerste persoon wat die eiland in 1506 gesien het]]
Die eilande is vir die eerste keer waargeneem in [[1506]] deur 'n [[Portugal|Portugese]] seevaarder, [[Tristão da Cunha]], alhoewel hy nie voet aan wal gesit het nie. Hy doop die hoofeiland na homself, ''Ilha de Tristão da Cunha'', wat later geangliseer is na Tristan da Cunha eiland. Die eerste landmeetkundige opname van die [[argipel]] is deur die [[Frankryk|Franse]] [[fregat]] ''L'Heure du Berger'' in [[1767]] gemaak. Dieptepeilings is geneem en 'n rowwe opname van die [[kuslyn]] gemaak. Die teenwoordigheid van water by die groot waterval, Big Watron en in die meer aan die noordkus is aangeteken, en die resultate van die opname is deur die [[Britse Vloot|koninklike vloot]] hidrograaf gepubliseer in [[1781]]. Die eerste permanente settlaar was [[Jonathan Lambert]], van [[Salem (Massachusetts)]] wat in [[1810]] by die eilande aangekom het. Hy verklaar die eilande sy eiendom en noem dit die Eilande van Verkwikking (Engels: ''Islands of Refreshment''). Sy heerskappy was kortstondig aangesien hy in [[1812]] in 'n bootongeluk omgekom het.
In [[1815]] annekseer die [[Verenigde Koninkryk]] die eilande formeel en regeer dit uit die [[Kaapkolonie]] in [[Suid-Afrika]]. Dit is na bewering hoofsaaklik gedoen om te verhoed dat die Franse nie die eilande sou kon gebruik as 'n basis vir 'n reddingsoperasie om [[Napoleon Bonaparte]] van sy tronk op [[Sint Helena]] te bevry nie.<ref>{{en}} {{cite book|last=Roberts|first=Edmund|title=Embassy to the Eastern Courts of Cochin-China, Siam, and Muscat|year=1837|publisher=Harper & Brothers|location=New York|page=33|url=http://www.wdl.org/en/item/7317/view/1/33/|access-date=12 Oktober 2013|archive-date=12 Oktober 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131012040501/http://www.wdl.org/en/item/7317/view/1/33/|url-status=dead}}</ref> Die besetting het ook verhoed dat die [[VSA]] Tristan as 'n basis kon gebruik soos hulle in die [[Oorlog van 1812]] gedoen het. Pogings om Inaccessible-eiland te koloniseer het misluk.
Die eilande is deur 'n Britse militêre garnisoen beset en 'n burgerlike bevolking is geleidelik gevestig. Walvisjagters het ook 'n basis vir hulle bedrywighede in die suidelike Atlantiese Oseaan opgerig. Die opening van die [[Suezkanaal]] in [[1869]], te same met die omskakeling van seilskepe na steenkoolaangedrewe stoomskepe, het egter tot die verdere isolasie van die eilande gelei, aangesien dit nie meer benodig was as 'n aandoenhawe vir reise van Europa na die Verre Ooste nie.
In [[1867]] besoek [[Alfred, Hertog van Sakse-Koburg en Gotha|Prins Alfred, Hertog van Edinburgh]], tweede seun van [[Koningin Victoria]] die eiland. Die hoofnedersetting, [[Edinburgh of the Seven Seas]] is ter ere van sy besoek gedoop. 'n Tweede [[Prins Philip, Hertog van Edinburg|Hertog van Edinburgh]], die eggenoot van [[Koningin Elizabeth II]], het die eiland in [[1957]] besoek as deel van 'n wêreldtoer aanboord die koninklike jag [[HMY Britannia|''Britannia'']].
In [[1938]] is die eilande 'n afhanklikheid van [[Sint Helena]] verklaar.
Tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] is die eilande as 'n Koninklike Vlootstasie gebruik, HMS ''Atlantic Isle'' is gevestig om [[Duitsland|Duitse]] skeepvaart in die Suid-Atlantiese Oseaan dop te hou. Die eerste administrateur is op die tydstip deur die Britse Regering aangestel.
In [[1961]] het 'n [[vulkaan]]uitbarsting die ontruiming van die hele bevolking terug na die VK genoodsaak. Hulle keer weer in [[1963]] terug.
In 2005 is 'n VK [[poskode]] (TDCU 1ZZ) aan die eiland toegeken om dit vir inwoners makliker te maak om produkte oor die [[internet]] te bestel.
== Politiek en reg ==
Uitvoerende gesag is gesetel in die [[Koningin Elizabeth II|Die Koningin]], wat verteenwoordig word deur die [[Goewerneur van Sint Helena]]. Aangesien die Goewerneur permanent in Sint Helena woon, word 'n administrateur aangestel om die Goewerneur in die eilande te verteenwoordig.
Die Administrateur tree op as hoof van die plaaslike regering, en neem advies van die Eilandraad (Engels: ''Island Council'') wat bestaan uit 8 verkose en 3 aangestelde lede.
Tristan da Cunha het sy eie wetgewing, maar die wette van Sint Helena is van toepassing in so verre dit nie teenstrydig is met die plaaslik wette nie, tot die mate wat dit toepaslik is vir plaaslike omstandighede en onderworpe aan aanpassings soos vereis deur plaaslike omstandighede.
== Geografie ==
[[Lêer:TristanDaCunha.jpg|duimnael|Satellietbeeld van Tristan da Cunha]]
[[Lêer:Tristan Map.png|duimnael|Kaart van Tristan da Cunha]]
Die naam "Tristan da Cunha" word ook gebruik vir die [[argipel]], wat uit die volgende eilande bestaan (oppervlak in km<sup>2</sup>):
Argipel van Tristan da Cunha (Tristan da Cunha en sy mede-eilande)
* die hoofeiland (Tristan da Cunha) en sy omliggende eilande
** Tristan da Cunha, die betreklik groot hoofeiland ({{Koördinate|37|6|44|S|12|16|56|W|}}) (98 km<sup>2</sup>)
** [[Inaccessible-eiland]] ({{Koördinate|37|19|00|S|012|44|00|W|}}) (10 km<sup>2</sup>)
** [[Nagtegaaleilande]] (2 km<sup>2</sup>)
*** [[Nagtegaaleiland]] ({{Koördinate|37|25|58|S|12|28|31|W|}}) (1.8 km<sup>2</sup>)
*** [[Middeleiland, Tristan da Cunha|Middeleiland]] (0.1 km<sup>2</sup>)
*** [[Stoltenhoffeiland]] (0.1 km<sup>2</sup>)
* [[Gougheiland]] ({{Koördinate|40|20|S|10|0|W|}}) (''Diego Alvarez'') (91 km<sup>2</sup>)
Inaccessible-eiland en die Nagtegaaleilande is 35 km suidwes van die hoofeiland geleë, terwyl Gougheiland 395 km suid-suidoos geleë is.
Die hoofeiland is redelik bergagtig; die enigste plat gebied die omgewing van die hoofstad, [[Edinburgh of the Seven Seas|Edinburgh]] aan die Noordwestelike kus (soms bekend as "Edinburgh-op-die-Sewe-Seë"). Die hoogste punt, Koningin Mary se Piek (2010 m), is in die [[winter]] met [[sneeu]] bedek.
Die ander eilande in die groep is onbewoon, behalwe vir die '''Gougheilandweerstasie''' op die gelyknamige eiland, wat sedert 1956 deur Suid-Afrika bedryf word (sedert 1963 by die huidige ligging by Transvaalbaai aan die Suidooskus), met 'n personeeltal van 4.
== Fauna ==
Tristan da Cunha is 'n broeiplek van [[grootmalmok]]ke (swerweralbatrosse) en ook [[breëbekwalvisvoël]]s.
== Ekonomie ==
Die eilande se hoofbron van buitelandse inkomste is die verkoop van [[posseël]]s aan oorsese versamelaars. Landbou is die vernaamste nywerheid op die eiland, meeste mense het egter twee beroepe en werk baie keer vir die plaaslike regering en volg ander nerings soos vissery en jag. Die 1961 vulkaanuitbarsting het die eiland se geblikte visfabriek, wat nie weer herbou is nie, vernietig.
Toerisme is beperk as gevolg van die afgeleë ligging van die eilande. Sommige toerskepe doen by die eilande aan maar baie laat nie hulle passsiers aan wal kom nie.
== Demografie ==
[[Lêer:Tristan da Cunha4.jpg|duimnael|[[Edinburgh of the Seven Seas]] is die hoofstad en grootste stad van Tristan da Cunha]]
Die eilandbevolking is ongeveer 300. Die hoofnedersetting is ''[[Edinburgh of the Seven Seas]]'' (plaaslik bekend as "The Settlement"). Die hoofgodsdiens is [[Christendom]], met [[Anglikaanse Gemeenskap|Anglikaanse]] en [[Rooms-Katolieke Kerk|Rooms-Katolieke]] denominasies. Daar is voorkoms van gesondheidsprobleme as gevolg van [[endogamie]] (ondertrouery), insluitend [[asma]] en [[gloukoom]], hoofsaaklik weens die onvermydelike huwelike tussen verlangs verwante paartjies.
Toestemming moet van die administrateur verkry word voor in Tristan geland kan word.
Die afgeleë ligging van die eilande bemoeilik vervoer na die buitewêreld. Daar is geen lughawe nie, en die eilande kan slegs per boot bereik word. Vissersbote uit [[Suid-Afrika]] doen gereeld by die eilande aan en die [[RMS Saint Helena|RMS ''Saint Helena'']] verbind die eilande met [[Sint Helena]] en [[Ascensioneiland]].
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronne ==
* Green, Lawrence G.: A mysterious traveller. In: When the journey's over. An incorrigible old wanderer's memories of travel in the Cape and far beyond the Cape; life in cities and solitudes; rare, strange and curious experiences. Kaapstad: Howard Timmins, 1972. {{ISBN|0-86978-030-1}}
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Tristan-da-Cunha-island-group|title=Tristan da Cunha|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=23 Augustus 2020}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie}}
* {{en}} {{Wikivoyage}}
* {{en}} [http://www.tristandc.com/ Tristan da Cunha Amptelike webwerf]
* {{en}} {{webaanhaling|url=http://www.btinternet.com/~sa_sa/tristan_da_cunha/tristan_history.html|titel=Geskiedenis|argiefurl=http://archive.is/or2L|argiefdatum=30 Junie 2012}}
* {{en}} [http://home.swipnet.se/~w-17282/tristan Foto's] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060306233753/http://home.swipnet.se/~w-17282/tristan/ |date= 6 Maart 2006 }}
* {{en}} [http://www.travel-images.com/tristan-da-cunha.html Tristan da Cunha beelduitstalling]
* {{en}} [http://www.sthelena.se/miles/List13_Tristan.htm 'n Selfs meer volledige bibliografie]
* {{en}} [http://news.bbc.co.uk/1/hi/uk/4129636.stm Eerste poskode vir 'n afgeleë VK eiland] – [[BBC]]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Tristan da Cunha| ]]
[[Kategorie:Eilande van Afrika]]
[[Kategorie:Eilande in Atlantiese Oseaan]]
[[Kategorie:Vulkaniese eilande]]
o6tj2r9gvzwcnsarvhuca85kct2avv4
Bespreking:Wikipedia
1
13842
2896563
2589080
2026-04-23T09:14:46Z
~2026-24692-71
206645
Wikipedia
2896563
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ...}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
htgndfkrnar1qdoasfxvrpv6cctodiw
2896567
2896563
2026-04-23T09:15:37Z
~2026-24692-71
206645
Antwoord
2896567
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ...}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ... [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:15, 23 April 2026 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
tqbugbuvldbp56f5o44y1s7klspujmx
2896569
2896567
2026-04-23T09:16:01Z
Àncilu
148120
Undid edits by [[Special:Contribs/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[User talk:~2026-24692-71|talk]]) to last version by 2405:3800:871:5E93:0:0:0:1: unnecessary links or spam
2896569
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
togcsgyp2as467wq1hsnvmkdhwubxwp
2896570
2896569
2026-04-23T09:16:03Z
~2026-24692-71
206645
Antwoord
2896570
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Nomor Kontak: Sumber mencantumkan dua nomor telepon yang dapat dihubungi, yaitu 0822-9795-0415 dan 0853-931-932-91,,,,. [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:16, 23 April 2026 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
d7waxhyslxo87x4dhagd6ed2zwl8bzg
2896572
2896570
2026-04-23T09:16:25Z
~2026-24692-71
206645
Antwoord
2896572
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Nomor Kontak: Sumber mencantumkan dua nomor telepon yang dapat dihubungi, yaitu 0822-9795-0415 dan 0853-931-932-91,,,,. [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:16, 23 April 2026 (UTC)
:::𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ... [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:16, 23 April 2026 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
3jq8ykbz75e00abokrnbj2twhq3cvz7
2896575
2896572
2026-04-23T09:17:19Z
~2026-24692-71
206645
/* Almanakke? */Wikipedia
2896575
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Nomor Kontak: Sumber mencantumkan dua nomor telepon yang dapat dihubungi, yaitu 0822-9795-0415 dan 0853-931-932-91,,,,. [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:16, 23 April 2026 (UTC)
:::𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ... [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:16, 23 April 2026 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ...'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
g24rsrpargs81nluqy4rx4h2impnoro
2896576
2896575
2026-04-23T09:17:21Z
Àncilu
148120
Reverted 3 edits by [[Special:Contributions/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[User talk:~2026-24692-71|talk]]) to last revision by Àncilu (TwinkleGlobal)
2896576
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
togcsgyp2as467wq1hsnvmkdhwubxwp
2896578
2896576
2026-04-23T09:17:36Z
~2026-24692-71
206645
/* Almanakke? */ Antwoord
2896578
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
::𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ... [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:17, 23 April 2026 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
rp2i3tux0xcdh90kjvh9jvjcup7mdm2
2896579
2896578
2026-04-23T09:17:55Z
Àncilu
148120
Reverted 1 edit by [[Special:Contributions/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[User talk:~2026-24692-71|talk]]) to last revision by Àncilu (TwinkleGlobal)
2896579
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
togcsgyp2as467wq1hsnvmkdhwubxwp
2896580
2896579
2026-04-23T09:17:58Z
~2026-24692-71
206645
Antwoord
2896580
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
:𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ... [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:17, 23 April 2026 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
q94w21l59xyhzlpps7lnb65kz2nt5f6
2896583
2896580
2026-04-23T09:18:28Z
Àncilu
148120
Reverted 1 edit by [[Special:Contributions/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[User talk:~2026-24692-71|talk]]) to last revision by Àncilu (TwinkleGlobal)
2896583
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
togcsgyp2as467wq1hsnvmkdhwubxwp
2896584
2896583
2026-04-23T09:18:36Z
~2026-24692-71
206645
/* Almanakke? */ Antwoord
2896584
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
:::<code>𝐉𝐢𝐤𝐚 𝐦𝐚𝐮 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐚𝐭𝐚𝐥𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐢𝐧𝐣𝐚𝐦𝐚𝐧 𝐊𝐫𝐞𝐝𝐢𝐎𝐧𝐞 𝐊𝐚𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚𝐧 𝗵𝘂𝗯𝘂𝗻𝗴𝗶 𝗖𝘂𝘀𝘁𝗼𝗺𝗲𝗿 𝗦𝗲𝗿𝘃𝗶𝗰𝗲 (𝗖𝗦) 𝗞𝗿𝗲𝗱𝗶0𝗻𝗲 ☎️𝟬𝟴𝟮𝟮-𝟵𝟳𝟵𝟱-𝟬𝟰𝟭𝟱☎️ ☎𝟬𝟴𝟱𝟯𝟵𝟯𝟭𝟵𝟯𝟮𝟵𝟭,☎ 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 𝗮𝘁𝗮𝘂 𝘁𝗲𝗹𝗲𝗽𝗼𝗻, 𝗸𝗮𝗿𝗲𝗻𝗮 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝗿𝗲𝘀𝗲𝘁 𝗣𝗜𝗡 𝗯𝘂𝘁𝘂𝗵 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗻𝗼𝗺𝗼𝗿 𝗛𝗣 𝘁𝗲𝗿𝗱𝗮𝗳𝘁𝗮𝗿; 𝗖𝗦 𝗮𝗸𝗮𝗻 𝗺𝗲𝗺𝗮𝗻𝗱𝘂 𝘃𝗲𝗿𝗶𝗳𝗶𝗸𝗮𝘀𝗶 𝗱𝗮𝘁𝗮 𝗱𝗶𝗿𝗶 (𝗻𝗮𝗺𝗮, 𝘁𝗮𝗻𝗴𝗴𝗮𝗹 𝗹𝗮𝗵𝗶𝗿) 𝗱𝗮𝗻 𝗽𝗿𝗼𝘀𝗲𝘀 𝘂𝗯𝗮𝗵 𝗣𝗜𝗡 𝘃𝗶𝗮 𝗲𝗺𝗮𝗶𝗹 ...</code> [[Spesiaal:Bydraes/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[Gebruikerbespreking:~2026-24692-71|talk]]) 09:18, 23 April 2026 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
kp7qch0zay0nn8rcizz7e1rquq7yg4g
2896585
2896584
2026-04-23T09:18:57Z
Àncilu
148120
Reverted 1 edit by [[Special:Contributions/~2026-24692-71|~2026-24692-71]] ([[User talk:~2026-24692-71|talk]]) to last revision by Àncilu (TwinkleGlobal)
2896585
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
Ek sukkel om te verstaan hoe Wikipedia se terugrol funksie werk. Ek kies 'n baie ouer weergawe om te herstel maar die sagteware rol net een verandering op 'n slag terug wil dit voorkom. Al wat 'n vandaal met ander woorde moet doen is om te sorg dat hy 'n hele paar wysigings doen wat die werk om die regte inhoud te herstel baie moeiliker maak? --[[Gebruiker:Renier Maritz|RM]] 03:24, 9 April 2006 (UTC)
:Terugrol, blyk dit my, is net vir die spoediger terugrolling van een weergawe na die vorige. Wat ek doen by die Engelse Wikipedia, is ek gaan na die bladsygeskiedenis en kies 'n weergawe wat die minste gevandaliseer is, en ek klik dan daarop. Bo teen die bladsy klik ek dan op die gewone/normale "edit" knoppie en dan stoor ek die weergawe net soos dit is. Dan het mens sommer in een stap tot by die regte weergawe teruggerol. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
== Almanakke? ==
Moet dit nie eerder ''almanakte'' wees nie? <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:05, 6 Junie 2007 (UTC)
:My woordelys maak slegs melding van "almanak" en "almanakke" (en hier dog ek dit was "almenak"). [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] 14:07, 6 Junie 2007 (UTC)
::Oh ok... lol :P Dankie. <b><FONT FACE="MS Reference Sans Serif" COLOR="#FF0000">► [[Gebruiker:Adriaan_1|Adriaan]] ( [[Gebruikerbespreking:Adriaan_1|Spreek]] ★ [[Spesiaal:Contributions/Adriaan_1|Bydraes]] ) ♪♫</FONT></b> 14:16, 6 Junie 2007 (UTC)
== Stukkende eksterne skakel ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://meta.wikipedia.org/Trophy_box ([http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, 404 Not Found
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:07, 404 Not Found
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://meta.wikipedia.org/Trophy_box]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
== Stukkende eksterne skakel 2 ==
During several automated bot runs the following external link was found to be unavailable. Please check if the link is in fact down and fix or remove it in that case!
* http://aronsson.se/wikipaper.html ([http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html archive])
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 14:23:36, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
** In [[Wikipedia]] on 2009-09-12 18:37:11, Socket Error: 'Kan geen verbinding maken omdat de doelcomputer de verbinding actief heeft geweigerd'
The web page has been saved by the Internet Archive. Please consider linking to an appropriate archived version: [http://web.archive.org/web/*/http://aronsson.se/wikipaper.html]. --[[Gebruiker:RobotJcb|RobotJcb]] ([[Gebruikerbespreking:RobotJcb|kontak]]) 18:37, 12 September 2009 (UTC)[[Kategorie:Wikipedia:Stukkende eksterne skakel]]
[[Spesiaal:Bydraes/2405:3800:871:5E93:0:0:0:1|2405:3800:871:5E93:0:0:0:1]] 19:29, 16 Julie 2023 (UTC)
togcsgyp2as467wq1hsnvmkdhwubxwp
Dordrecht, Nederland
0
14010
2896627
2705330
2026-04-23T09:37:07Z
Aliwal2012
39067
trs
2896627
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam = Dordrecht
|ander_naam =
|inheemse_naam = Dordt
|nedersetting_tipe = Munisipaliteit
|bynaam =
|slagspreuk =
|translit_taal1 =
|translit_taal1_tipe =
|translit_taal1_inligting =
|translit_taal2 =
|translit_taal2_tipe =
|translit_taal2_inligting =
|beeld_stadsilhoeët = Hofstraat.jpg
|beeldgrootte = 250px
|beeldbyskrif = Dordtse gewels in die Hoofstraat
|beeld_vlag = Flag of Dordrecht.svg
|vlaggrootte =
|vlagskakel =
|beeld_seël =
|seëlskakel =
|seëlgrootte =
|beeld_skild = Dordrecht wapen.svg
|skildskakel =
|skildgrootte =
|beeld_leë_embleem =
|leë_embleemtipe =
|leë_embleemgrootte =
|leë_embleemskakel =
|beeld_kaart = NL - locator map municipality code GM0505 (2016).png
|kaartgrootte =
|kaartbyskrif = Ligging van Dordrecht in Zuid-Holland-provinsie
|beeld_kaart1 = Gem-Dordrecht-OpenTopo.jpg
|kaartgrootte1 =
|kaartbyskrif1 = Kaart van Dordrecht-munisipaliteit
|beeld_punt_kaart =
|puntkaartgrootte =
|puntkaartbyskrif =
|punt-x =
|punt-y =
|duimdrukkerkaart =
|duimdrukkeretiketposisie =
|duimdrukkerkaartgrootte =
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|onderafdelingtipe = [[Land]]
|onderafdelingnaam = {{vlag|Nederland}}
|onderafdelingtipe1 = [[Provinsies van Nederland|Provinsie]]
|onderafdelingtipe2 =
|onderafdelingtipe3 =
|onderafdelingtipe4 =
|onderafdelingnaam1 = [[Lêer:Flag of Zuid-Holland.svg|22px]] [[Zuid-Holland]]
|onderafdelingnaam2 =
|onderafdelingnaam3 =
|onderafdelingnaam4 =
|regeringvoetnotas =
|regeringstipe =
|leiertitel = Burgemeester
|leiernaam = Peter van der Velden ([[PvdA]])
|leiertitel1 =
|leiertitel2 =
|leiertitel3 =
|leiertitel4 =
|leiernaam1 =
|leiernaam2 =
|leiernaam3 =
|leiernaam4 =
|stigtingstitel =
|stigtingsdatum =
|stigtingstitel2 =
|stigtingsdatum2 =
|stigtingstitel3 =
|stigtingsdatum3 =
|eenheidvoorkeur =
|oppervlakvoetnotas =
|oppervlakgroottes =
|oppervlak_totaal_km2 = 99.47
|oppervlak_land_km2 = 78.54
|oppervlak_water_km2 = 20.93
|oppervlak_totaal_myl2 =
|oppervlak_land_myl2 =
|oppervlak_water_myl2 =
|oppervlak_water_persent =
|oppervlak_stedelik_km2 =
|oppervlak_stedelik_myl2 =
|oppervlak_metro_km2 =
|oppervlak_metro_myl2 =
|oppervlak_leeg1_titel =
|oppervlak_leeg1_km2 =
|oppervlak_leeg1_myl2 =
|oppervlak_leeg2_titel =
|oppervlak_leeg2_km2 =
|oppervlak_leeg2_myl2 =
|hoogtevoetnotas =
|hoogte_m = -1
|hoogte_voet =
|koördinaattipe =
|koördinate = {{Koördinate|51|48|N|4|40|O|aansig=inlyn,titel}}
|bevolking_soos_op =
|bevolkingnotas =
|bevolking_totaal = 119513
|bevolkingsdigtheid_km2 = 1522
|bevolkingsdigtheid_myl2 =
|bevolking_metro =
|bevolkingsdigtheid_metro_km2 =
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2 =
|bevolking_stedelik =
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2 =
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2 =
|bevolking_leeg1_titel =
|bevolking_leeg1 =
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2 =
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2 =
|bevolking_leeg2_titel =
|bevolking_leeg2 =
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2 =
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2 =
|bevolkingnota = 1 Januarie 2022
|tydsone = IST
|utcafset = +1
|tydsone_DST = IDT
|uctafset_DST = +2
|poskodetipe = Poskode
|poskode = 3311–3329
|skakelkode = 078
|leë_naam = Bestuurlike sentrum
|leë_inligting = Dordrecht
|leë1_naam =
|leë1_inligting =
|leë2_naam =
|leë2_inligting =
|leë3_naam =
|leë3_inligting =
|leë4_naam =
|leë4_inligting =
|leë5_naam =
|leë5_inligting =
|voetnotas =
|webwerf = [https://cms.dordrecht.nl/ cms.dordrecht.nl]
}}
[[Lêer:Dordrecht, het stadhuis RM13650 IMG 6830 2023-06-11 13.38.jpg|thumb|Die stadsaal]]
[[Lêer:De Grote Kerk te Dordrecht.jpg|thumb|Die Grote Kerk]]
[[Lêer:Around zwijndrechtse brug (7).jpg|thumb|Die spoorbrug oor die Ou Maas]]
[[Lêer:Moerdijkspoorbruggen.jpg|thumb|Die Moerdijkbrûe]]
[[Lêer:Uiterwaard Dordtse Biesbosch (32623492468).jpg|thumb|Die Dordtse Biesbosch]]
'''Dordrecht''' is 'n stad in [[Nederland]] met sowat 120 000 inwoners (2022) en 'n oppervlakte van sowat 99 km². Die stad - die inwoners noem hul stad meestal Dordt - is geleë in die uiterste suide van die provinsie [[Zuid-Holland]] en vorm ook die suidpunt van die [[Randstad]]. Dordrecht is met sy inwoners die vyfde grootste munisipaliteit van die provinsie en is deel van die metropolitaanse agglomerasie [[Drechtsteden]].
Die stad lê op die plek waar die [[Beneden-Merwede]]-rivier in die [[Noord (rivier)|Noord]] en die [[Ou Maas]] verdeel. Die munisipaliteit sluit die hele Eiland van Dordrecht in; die Moerdijkbrûe oor die Hollandsch Diep vorm die verbinding met die provinsie [[Noord-Brabant]].
Dordrecht beskik oor sewe museums, vier polisiestasies, twee brandweerkasernes, twee hospitale en 'n gevangenis (Gevangenis Dordrecht). 'n Klein deel van die nasionale park Die Biesbosch lê in die Dordrecht-munisipaliteit.
In hierdie munisipaliteit word Dordts gepraat, wat 'n Zuid-Hollandse dialek is.
== Plekke ==
Dordrecht · Dubbeldam · Kop van 't Land · Tweede Tol · Wieldrecht · Willemsdorp
== Geskiedenis ==
Dordrecht is die oudste stad van die vroeëre gewes [[Holland]]. Die stad is vir die eerste keer in 'n teks uit die twaalfde eeu vermeld, toe die stad nog as Thuredrech aangewys is, en het in 1220 stadsregte gekry. In die [[Middeleeue]] ontwikkel die stad as belangrike handelstad en bergplek en was dit een van die ses grootste stede van Holland. Later het die belang van die stad afgeneem, maar die middestad herinner nog altyd aan hierdie ryk verlede.
In die begintyd van die [[Tagtigjarige Oorlog]] is in [[1572]] in Dordrecht 'n vergadering van die state van die gewes Holland gehou, waarby [[Willem van Oranje]] as [[stadhouer]] het erken en Holland hulleself onafhanklik het verklaar. Later is in 1618 en 1619 in hierdie stad die [[Calvinisme|Calvinistiese]] [[Sinode van Dordrecht]] gehou.
== Sport ==
Dordrecht beskik oor 'n professionele [[sokker]]span: [[FC Dordrecht]], wat in die [[Eerste divisie]] meeding.
== Munisipale raad ==
Verkiesings sedert 2002
{| Class = "wikitable sortable"
|-
! rowspan=2| Party
! colspan=6| Setels
|-
! 2002
! 2006
! 2010
! 2014
! 2018
! 2022
|-
| [[VVD]]
| 7
| 6
| 5
| 3
| 5
| 6
|-
| [[GL]]
| 4
| 3
| 3
| 2
| 4
| 6
|-
| Beter voor Dordt
|
| 6
| 15
| 14
| 8
| 5
|-
| VSP Dordrecht ¹
| 2
| 2
| 2
| 2
| 2
| 4
|-
| [[CU]]–[[SGP]]
| 4
| 3
| 3
| 3
| 4
| 4
|-
| [[CDA]]
| 6
| 4
| 3
| 4
| 4
| 4
|-
| [[PvdA]]
| 8
| 12
| 6
| 4
| 2
| 2
|-
| [[PvdD]]
|
|
|
|
|
| 2
|-
| [[DENK]]
|
|
|
|
|
| 1
|-
| Gewoon Dordt
|
|
|
|
| 1
| 1
|-
| Op Ons Eiland
|
|
|
|
|
| 1
|-
| [[SP]]
|
|
|
| 3
| 2
| 1
|-
| [[PVV]]
|
|
|
|
| 3
| 1
|-
| [[FVD]]
|
|
|
|
| 3
| 1
|-
| [[D66]] ²
| 2
| 1
| 2
| 4
| 4
|
|-
| Eco-Dordt ²
| 6
| 2
|
|
|
|
|-
! Totaal
! 39
! 39
! 39
! 39
! 39
! 39
|-
|}
¹ Verenigde Senioren Partij Dordrecht
² Eco-Dordt is in 2010 met D66 saamgegaan.
== Boorlinge ==
* [[Adriaen van der Stel]] (1605–1646), goewerneur van Nederlands-Mauritius
* [[Johan de Witt]] (1625–1672), pensioenaris van Dordrecht en raadspensioenaris van Holland
* [[Aert de Gelder]] (1645–1727), skilder
* [[Dirk van der Hoff]] (1814–1881), Suid-Afrikaanse predikant
== Susterstede ==
* [[Bamenda]], [[Kameroen]]
* [[Dordrecht, Oos-Kaap]], sedert 23 Maart 2006
* [[Hastings]], Verenigde Koninkryk
* [[Recklinghausen]], Duitsland
* [[Warna]], Bulgarye
== Naburige munisipaliteite ==
{{Naburige munisipaliteite
| Noordwes= [[Zwijndrecht, Nederland|Zwijndrecht]]
| Noord= [[Papendrecht]]
| Noordoos= [[Sliedrecht]], [[Hardinxveld-Giessendam]]
| Wes= [[Hoeksche Waard (munisipaliteit)|Hoeksche Waard]]
| TEXTORPICTURE=
| Oos= [[Altena, Nederland|Altena]] ([[Noord-Brabant|NB]])
| Suidwes= [[Moerdijk]] ([[Noord-Brabant|NB]])
| Suid= [[Drimmelen]] ([[Noord-Brabant|NB]])
| Suidoos=
}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://cms.dordrecht.nl/ Amptelike webwerf]
* [https://www.plaatsengids.nl/dordrecht Plaatsengids] (beskrywing)
* [https://allecijfers.nl/gemeente/dordrecht/ AlleCijfers] (statistiek)
{{Saadjie}}
{{Drechtsteden}}
{{Munisipaliteite in Zuid-Holland}}
[[Kategorie:Dordrecht| ]]
[[Kategorie:Nedersettings in Zuid-Holland]]
[[Kategorie:Stede in Nederland]]
5e28zb1agcyjaaaapyrahdn8nhy2i3r
Mos
0
14467
2896660
2870022
2026-04-23T10:49:19Z
Jcb
223
2896660
wikitext
text/x-wiki
{{Taksoboks
| name = Mos
| image = Haeckel Muscinae.jpg
| image_width = 240px
| image_caption = "Muscinae" uit Ernst Haeckel se ''Artforms of Nature'', 1904
| fossil_range = {{Fossiel tydperk|370|0}}
| regnum = [[Plantae]]
| subregnum = '''Bryobiotina'''
| subdivision_ranks = Filum
| subdivision =
*[[horingblad|Anthocerotophyta]]
*[[Blaarmosse|Bryophyta]]
*[[Lewermos|Marchantiophyta]]
*[[Langiophyta]]
}}
'''Mosse''' is klein [[plant]]e wat selde hoër as 10 cm groei. Mos groei gewoonlik in digte trosse of matte in klam plekke of in skaduwee. Dit groei op [[Boom|bome]], rotse, vrot [[hout]] en [[grond]]. [[Veenmos]]se versamel in neerslae wat verskeie honderd meter dik kan wees.<ref name=thecanadianencyclopedia>[http://thecanadianencyclopedia.com/ ''The Canadian Encyclopedia''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080827201219/http://thecanadianencyclopedia.com/ |date=27 Augustus 2008 }}:, [http://thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0005471 ''Moss''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070930061024/http://thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0005471 |date=30 September 2007 }}, besoek op 4 Augustus 2007</ref> Mosplante, kom in die meeste landhabitatte voor en kan soms die dominante plantvorm wees.<ref name=ohio-state>[http://www.hcs.ohio-state.edu/ ''The Ohio State University''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060517111342/http://www.hcs.ohio-state.edu/ |date=17 Mei 2006 }}:, [http://www.hcs.ohio-state.edu/hcs300/liver2.htm ''BRYOPHYTA''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130206152227/http://www.hcs.ohio-state.edu/hcs300/liver2.htm |date= 6 Februarie 2013 }}, besoek op 4 Augustus 2007</ref> Moskolonies is belangrike elemente van talle [[ekostelsel]]s, van die [[toendra]] tot die tropiese [[reënwoud]]. Mosse help om gronderosie te bekamp, water en voedingstowwe op te vang, verskaf beskutting vir mikrofauna en dien as kwekerye vir saailinge.<ref name=tolweb>Efrain De Luna, Angela E. Newton en Brent D. Mishler: [http://www.tolweb.org/tree/ ''The Tree of Life Web Project (ToL)''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110228022928/http://tolweb.org/tree/ |date=28 Februarie 2011 }}, [http://www.tolweb.org/Bryophyta ''Bryophyta – Mosses''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070815134209/http://tolweb.org/Bryophyta |date=15 Augustus 2007 }}, besoek op 4 Augustus 2007</ref>
Mosse het nie [[blom]]me of wortels nie en hulle eenvoudige [[Blaar|blare]] bedek dun, draadagtige stingels. Met tye produseer mosse [[spoor (plantkunde)|spoorkapsules]] wat as snawelvormige kapsules kan verskyn wat deur dun stingels omhoog gehou word.
Mosse is 'n plantegroep wat 'n belangrike deel vorm van die huidige kennis aangaande die ewolusie van lewe, in sy oorskakeling van water na land. Die groen blaaragtige uitloopsels (gametofiete) behou sommige van die eienskappe van die groenalg-voorouers, maar die naaldagtige uitloopsels wat spore produseer vertoon deurslaggewende vernuwings vir lewe buite water, soos huidmondjies, 'n eenvoudige string geleidende selle en spore wat in 'n enkele apikale kapsule (sporangium) geproduseer en deur die lug versprei word.<ref name=tolweb />
Naas [[Bedeksadiges|blomplante]] en [[varing]]s is mosse die mees diverse plantegroep met meer as 10 000 [[spesie]]s in 700 [[Genus|genera]].<ref name="ucmp">[http://www.ucmp.berkeley.edu/ University of California Museum of Paleontology], [http://www.ucmp.berkeley.edu/plants/bryophyta/bryophyta.html Introduction to the Bryophyta – The Mosses], besoek op 4 Augustus 2007</ref>
== Vier divisies of fila ==
[[Lêer:Aerial Garden-Ferns on a tree.jpg|duimnael|links|250px|Mosse en varings op 'n boom in die Noordweste van die [[VSA]].]]
Botanies gesproke is mosse [[nievaatplant]]e. Hulle kan onderskei word in vier groepe<ref>Volgens Alexander Doweld (2001) {{cite journal|author=
Schmid, Rudolf|journal=Taxon|volume=53|issue=1|year=2004|pages= 231–32|url=https://doi.org/10.2307/4135533|accessdate= 11 Julie 2023|title=Review}}</ref> wat vandag die status van divisie of selfs fila<ref>{{cite web|url=https://wfoplantlist.org/plant-list/taxon/wfo-4100002138-2023-06?page=1|publisher=WFP Plantlist|titel=Bryobiotina}}</ref> kry.
*Anthocerotophyta
*Bryophyta
*Marchantiophyta
*Langiophyta
Die [[blaarmosse]] ''Bryophyta'' verskil van die oënskynlik soortgelyke [[lewermos]]se (''Marchantiophyta'' of vroeër ''Hepaticae'') en die [[horingblad]] (''Anthocerotophyta'') deur hulle meersellige [[risoïed]]e.<ref name=uwichill>[http://www.uwi.edu/default.aspx The University of the West Indies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070806021719/http://www.uwi.edu/default.aspx |date= 6 Augustus 2007 }} [http://scitec.uwichill.edu.bb/ Department of Biological and Chemical Sciences Cave Hill Campus – Barbados] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070712014103/http://scitec.uwichill.edu.bb/ |date=12 Julie 2007 }}, [http://scitec.uwichill.edu.bb/bcs/bl14apl/bryo1.htm THE BRYOPHYTES] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070824125432/http://scitec.uwichill.edu.bb/bcs/bl14apl/bryo1.htm |date=24 Augustus 2007 }}, besoek op 4 Augustus 2007</ref> Ander verskille is nie universeel vir alle mosse en alle lewermosse nie, maar die teenwoordigheid van duidelik onderskeibare "stingels" en "blare", die gebrek aan diep gelobte of gesegmenteerde blare en die gebrek aan blare wat in drie range gerangskik is, dui almal aan dat 'n plant 'n mos is.
Die divisie (of filum) ''Bryophyta'' het voorheen nie net mosse ingesluit nie, maar ook [[lewermos]]se en [[horingblad]]. Die ander twee briofietgroepe word nou baie keer in hulle eie divisies (of fila), ''Marchantiophyta'' (vroeër ''Hepatophyta'') en ''Anthocerophyta'', geplaas.<ref name="Hallingbäck">Tomas Hallingbäck and N. G. Hodgetts, Mosses, Liverworts, and Hornworts: Status Survey and Conservation Action Plan for Bryophytes, Published 2000, The World Conservation Union (IUCN), {{ISBN|2-8317-0466-9}}</ref><ref name=hawaii>[http://www.botany.hawaii.edu/ University of Hawai‘i – BOTANY], [http://web.archive.org/20040211175234/www.botany.hawaii.edu/faculty/webb/Bot201/Mosses/BryoLab-00.htm Botany 201 Lab-Hepatophyta, Anthocerophyta & Bryophyta], besoek op 4 Augustus 2007</ref>
== Habitat ==
[[Lêer:Moss in growth rings.jpg|duimnael|240px|Mos wat in die beskutting van die groeiringe van 'n stomp groei.]]
[[Lêer:Moss on a rock (Nunniong, Australia).jpg|duimnael|240px|Mos op 'n rots.]]
Mosse word hoofsaaklik in vogtige plekke met lae ligvlakke in baie gebiede in die wêreld aangetref. Mosse is volop in beboste gebiede en op die rante van strome. 'n Paar spesies is geheel en al akwaties, soos ''Fontinalis antipyretica'', en ander soos ''Sphagnum spp'' word in [[moeras]]se, veenlande en baie stadig bewegende waterweë aangetref. Sulke akwatiese of semi-akwatiese mosse kan baie langer wees as die normale lengtes van mosse wat op droë grond aangetref word. Individuele plante van 20 - 30 cm lank is byvoorbeeld algemeen in ''Sphagnum'' spesies. Mosse word ook in krake tussen plaveiklippe in klam stadstrate aangetref. Sommige tipes is baie goed tot stedelike omstandighede aangepas en word wêreldwyd in stede op mure en ander mensgemaakte voorwerpe aangetref. Van die spesies is self bestand teen moderne stedelike probleme soos suurreën.<ref name=Shercoda>Shercoda G. Smaw and Raymond L. Petersen, [http://www.bioone.org/perlserv/?request=get-moreinfo&issn=0007-2745 The Bryologist], http://www.bioone.org/perlserv/?request=get-document&doi=10.1639%2F0007-2745(2005)108%5B0236%3AEOSRAC%5D2.0.CO%3B2 Effects of Simulated Rain and Cement Amendments on Protonematal Growth of the Urban Moss, Bryum capillare, in Culture], besoek op 5 Augustus 2007</ref>
Waar ook al hulle voorkom benodig mosse vog om te oorleef as gevolg van die klein grootte en dunheid van die weefsel, gebrek aan opperhuid<!--cuticle--> (wasagtige bedekking wat waterverlies verhoed), en die vereiste vir water om bevrugting te bewerkstellig. Party mosse kan uitdroging oorleef en ná 'n paar ure van rehidrasie weer lewendig word.
In suidelike breedtegrade sal die suidelike kante van bome meer mos ophê as elders. Daar word algemeen aanvaar dat dít gebeur as gevolg van die gebrek aan voldoende watervoorsiening vir voortplanting aan die kant van bome waar die son meer skyn. Noord van die ewenaar is die omgekeerde die geval. In digte bosse, waar sonlig nie deurdring nie, groei mosse ewe goed rég rondom 'n boomstam.
== Verbouing ==
[[Lêer:Kyotogarden.jpg|duimnael|links|250px|[[Japan]]nese mostuin naby Kyoto.]]
[[Lêer:Mech plonnik mlode sporofity.jpg|duimnael|240px|Jong sporofiet van die ''common hair cap moss'' (''Polytrichum commune'').]]
Mos word soms as 'n onkruid in grasperke beskou, maar dit word doelbewus in [[Japannese tuin]]bou aangemoedig om te groei onder estetiese beginsels. In baie ou tempeltuine vorm mos 'n tapyt in 'n woudtoneel. Een van die beste voorbeelde is die mostuin by [[Saiho-ji]] in [[Kyoto]] met 120 verskillende soorte mos wat onder die welige bome floreer.<ref>The Yamasa Institute [http://www.yamasa.org/japan/english/destinations/kyoto/saihoji.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060514121447/http://www.yamasa.org/japan/english/destinations/kyoto/saihoji.html |date=14 Mei 2006 }} Japan Travel Guide – Saiho-ji, besoek op 6 Mei 2006</ref> Daar word geglo dat mos 'n gevoel van kalmte, ouderdom en stilte aan 'n tuin bring.
Reëls vir die verbouing van mos is nie algemeen gevestig nie. Mosversamelings is baie keer begin deur wilde monsters oor te plant. Dit kan egter baie moeilik wees om sommige spesies weg van hulle natuurlike habitat te onderhou (met die unieke kombinasie van lig, vogtigheid, beskutting van die wind, ensovoorts).
Die groei van mos van spore is selfs meer uitdagend. Mosspore reën voortdurend op blootgestelde oppervlaktes neer – die oppervlaktes wat geskik is vir sekere mosspesies sal tipies binne 'n paar jaar van blootstelling aan wind en reën deur daardie mos gekoloniseer word. Materiale wat poreus is en vog behou, soos [[baksteen]], [[hout]], en sekere growwe betonmengsels is mosgunstig. Oppervlaktes kan ook met suur stowwe, insluitend [[karringmelk]], [[jogurt]], [[urine]], en versigtig fyn gemaakte mos, water en egte heide-[[kompos]] voorberei word.
'n Verbygaande gier in die laat [[19de eeu]] het gelei tot die vestiging van ''mosserye'' in baie [[Engeland|Engelse]] en [[Verenigde State van Amerika|Amerikaanse]] tuine. Die mossery is gewoonlik uit belatte hout gebou met 'n plat dak, oop aan die noorde kant (om skadu te bewaar). Mosvoorbeelde is in die krake tussen die houtlatte geïnstalleer. Die hele mossery is dan gereeld natgemaak om groei te handaaf.
== Gebruike van mosse ==
Daar is 'n aansienlike mark vir die versameling van wilde mos. Die gebruik van ongeskende mos is hoofsaaklik in die [[blom|bloemistehandel]], kerskranse en ander tuisversiering. Vergane mos in die genus ''Sphagnum'' is ook die hoofkomponent van [[veen]], wat ontgin word beide as 'n grond bymiddel<!--additive--> en vir gebruik in die rook van [[mout]] in die vervaardiging van [[whiskey|Skotse whisky]]. Daar is toenemende kommer in dele van die wêreld waar die handel aan die groei is dat beduidende omgewingskade deur die aktiwiteite van kommersiële mosoesers aangerig kan word. In [[Ierland]] en die [[Verenigde Koninkryk]] loop veenlande die gevaar om te verdwyn. Dit neem tot 25 jaar vir 'n veenland wat geoes is om te herstel.<ref>Sierra Club: [http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m1525/is_n3_v78/ai_13695256 Gather no moss? - peat moss and the environment] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040927230459/http://www.findarticles.com/p/articles/mi_m1525/is_n3_v78/ai_13695256 |date=27 September 2004 }}. Besoek op 6 Mei 2006.</ref> In [[Skotland]] is veenmos selfs al deur dwelmhandel en ander georganiseerde misdaadbendes versamel vir verkoop aan tuinsentrums met ernstige gevolge vir natuurgebiede in Skotland.<ref>The Scotsman [http://news.scotsman.com/scitech.cfm?id=1430372004 Gangs steal moss to fund crime]. Besoek op 6 Mei 2006</ref>
In die [[Tweede Wêreldoorlog]] is mos as 'n soort pleister gebruik vir soldate se wonde. Sommige vroeë mense het dit ook as babadoeke gebruik as gevolg van die hoë absorbsievermoë.
In die plattelandse dele van die [[Verenigde Koninkryk]] is ''Fontinalis antipyretica'' tradisioneel gebruik om brande te blus aangesien dit in groot hoeveelhede in stadigbewegende riviere aangetref kan word en die mos groot volumes water kon bevat wat met die uitdoof van vlamme gehelp het.
Mosse en [[lewermos]]se is goeie aanduiders van ekologiese toestande. Sekere watermosse is by voorbeeld goeie merkers vir [[kalsium]] en ander voedingstowwe in water. Sommige biofriete groei slegs in spesifieke pH bande en kan dus as 'n meting van grond se pH-waarde gebruik word. Sommige mosse dui weer op die teenwoordigheid van spesifieke minerale. ''Merceya Mielichhoferia elongata'' en ''M. mielichhoferia'' staan byvoorbeeld as kopermosse bekend omdat hulle in koperryke grond groei. Verder is mosse goeie aanduiders van suurreën en lugbesoedling aangesien hulle meer sensitief daarvoor is as [[vaatplante]].<ref>D K Saxena and Harinder [http://www.ias.ac.in/resonance/June2004/pdf/June2004p56-65.pdf Uses of Bryophytes], RESONANCE, 2004, Afgelaai op 5 Augustus 2007</ref>
== Sien ook ==
* [[Horingblad]] (afdeling/filum Anthocerotophyta)
* [[Lewermos]]se (afdeling/filum Marchantiophyta, ook Hepaticophyta genoem)
* [[Blaarmosse]] (afdeling/filum Bryophta) die grootste groep
* [[Korsmos]]
== Bronnelys ==
* Perold, S.M.: Briofiete - ambifieë van die plantwêreld. In: Conserva. Deel 16, nr. 6, September 1987. ISSN 0379-9921
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|Bryophyta}}
{{Wikispecies-inlyn|Bryophyta}}
* [http://www.hcs.ohio-state.edu/hcs300/liver2.htm Inligting, diagramme en foto's] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130206152227/http://www.hcs.ohio-state.edu/hcs300/liver2.htm |date= 6 Februarie 2013 }}
* [http://149.152.32.5/Plant_Biology/moss.html Mos beskrywing] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050707080613/http://149.152.32.5/Plant_Biology/moss.html |date= 7 Julie 2005 }}
* [http://rbg-web2.rbge.org.uk/bbs/Resources/Fletcher.pdf Moss grower's handbook- 2.39MB, PDF file]
{{Normdata}}
{{Taksonbalk}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Mosse| ]]
[[Kategorie:Nievaatplante]]
r7jp826jobstwwx5wbe0v7jz05hf0tu
Bahrein
0
17143
2896388
2849548
2026-04-23T02:28:19Z
SpinnerLaserzthe2nd
133814
([[c:GR|GR]]) [[File:Bahraini Anthem.ogg]] → [[File:Bahrainona (instrumental).ogg]]
2896388
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Land
|noem_naam = Koninkryk Bahrein
|volle_naam = <small>مملكة البحرين ([[Arabies]])<br />''Mamlakat al-Baḥrayn''</small>
|algemene_naam = Bahrein
|beeld_vlag = Flag of Bahrain.svg
|beeld_wapen = Emblem of Bahrain.svg
|simbool_tipe = Embleem
|beeld_kaart = Map of Bahrain.svg
|leuse =
|volkslied = نشيد البحرين الوطني<br />''[[Bahrainona]]''<br /><small>''([[Arabies]] vir: "Ons Bahrein")''</small><br /><center>[[Lêer:Bahrainona (instrumental).ogg]]</center>
|amptelike_tale = [[Arabies]]
|hoofstad = [[Manama]]
{{Koördinate|26|13|N|50|35|O}}
|latd = 26
|latm = 13
|latNS = N
|longd = 50
|longm = 35
|longEW = O
|grootste_stad = [[Manama]]
|regeringsvorm = Unitêre parlementêre<br />[[grondwetlike monargie]]
|leiertitels = <br />• [[Monarg]]<br />• Kroonprins<br />• [[Eerste minister]]
|leiername = [[Hamad bin Isa Al Khalifa]]<br />[[Salman Bin Hamad Al Khalifa]]<br />[[Salman Bin Hamad Al Khalifa]]
|oppervlak_rang = 172<sup>ste</sup>
|oppervlak_grootte =
|oppervlak = 780
|oppervlakmi² = 300
|persent_water = feitlik niks
|bevolking_skatting = 1 569 446<ref>{{en}} {{cite web |url=https://population.un.org/wpp/ |title=World Population prospects – Population division |work=Verenigde Nasies se Departement van Ekonomiese en Maatskaplike Sake, Bevolkingsafdeling |publisher=[[Verenigde Nasies]] |accessdate=12 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200428063301/https://population.un.org/wpp/ |archive-date=28 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://population.un.org/wpp/Download/Files/1_Indicators%20(Standard)/EXCEL_FILES/1_Population/WPP2019_POP_F01_1_TOTAL_POPULATION_BOTH_SEXES.xlsx |title=Overall total population – World Population Prospects: The 2019 Revision |type=custom data acquired via website |work=Verenigde Nasies se Departement van Ekonomiese en Maatskaplike Sake, Bevolkingsafdeling |publisher=[[Verenigde Nasies]] |accessdate=12 November 2020 |format=xslx |archive-url=https://web.archive.org/web/20200218054922/https://population.un.org/wpp/Download/Files/1_Indicators%20(Standard)/EXCEL_FILES/1_Population/WPP2019_POP_F01_1_TOTAL_POPULATION_BOTH_SEXES.xlsx |archive-date=18 Februarie 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
|bevolking_skatting_jaar = 2018
|bevolking_rang = 149<sup>ste</sup>
|bevolking_sensus = 1 234 571<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.census2010.gov.bh/results_en.php |title=Bahraini Census 2010 – تعداد السكــان العام للبحريــن 2010 |publisher=Regering van Bahrein |accessdate=31 Januarie 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120320104234/http://www.census2010.gov.bh/results_en.php |archive-date=20 Maart 2012 |url-status=dead}}</ref>
|bevolking_sensus_jaar = 2010
|bevolkingsdigtheid = 1 831,1
|bevolkingsdigtheidmi² = 4 742,5
|bevolkingsdigtheidrang = 4<sup>de</sup>
|BBP_PPP = $74,245 miljard<ref name=imf2>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2020/October/weo-report?c=419,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2018&ey=2025&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |title=Bahrain |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |date=Oktober 2020 |accessdate=12 November 2020}}</ref>
|BBP_PPP_rang = 94<sup>ste</sup>
|BBP_PPP_jaar = 2020
|BBP_PPP_per_kapita = $49 058<ref name="imf2" />
|BBP_PPP_per_kapita_rang = 19<sup>de</sup>
|BBP = $34,624 miljard<ref name="imf2" />
|BBP_rang = 91<sup>ste</sup>
|BBP_jaar = 2020
|BBP_per_kapita = $22 878<ref name="imf2" />
|BBP_per_kapita_rang = 33<sup>ste</sup>
|onafhanklikheidstipe = • Verklaar<br />• Erken<br />• Koninkryk Bahrein
|onafhanklikheidsgebeure =
|onafhanklikheidsdatums = van die [[Verenigde Koninkryk]]<br />[[14 Augustus]] [[1971]]<ref>{{en}} {{cite web |url=http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19710815-1.2.11 |title=Bahrain ends special pact |publisher=The Straits Times |date=15 Augustus 1971 |accessdate=4 Februarie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190622154047/http://eresources.nlb.gov.sg/newspapers/Digitised/Article/straitstimes19710815-1.2.11 |archive-date=22 Junie 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />[[15 Augustus]] [[1971]]<ref name=cia>{{en}} {{cite web |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ba.html |title=Bahrain |publisher=[[Central Intelligence Agency]] |accessdate=12 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200424110320/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ba.html |archive-date=24 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />[[14 Februarie]] [[2002]]
|MOI = {{wins}} 0,838<ref>{{en}} {{cite web |url=http://hdr.undp.org/en/content/2019-human-development-index-ranking |title=2019 Human Development Index Ranking |date=2019 |accessdate=12 November 2020 |publisher=United Nations Development Programme |archive-url=https://web.archive.org/web/20200430080741/http://hdr.undp.org/en/content/2019-human-development-index-ranking |archive-date=30 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
|MOI_rang = 45<sup>ste</sup>
|MOI_jaar = 2018
|MOI_kategorie = {{kleur|#090|baie hoog}}
|Gini =
|Gini_rang =
|Gini_jaar =
|Gini_kategorie =
|geldeenheid = [[Bahreinse dinar|Dinar]]
|geldeenheid_kode = BHD
|land_kode = BH
|tydsone = AST
|utc_afwyking = [[UTC+03:00|+03:00]]
|tydsone_somer = nie toegepas nie
|utc_afwyking_DST = [[UTC+03:00|+03:00]]
|internet_domein = [[.bh]]
|skakelkode = 973
|voetskrif =
}}
'''Bahrein''' ([[Arabies]]: البحرين, ''al-Baḥrayn'', [aɫ baħrajn], letterlik: "die twee mere"), amptelik die '''Koninkryk Bahrein''' (مملكة البحرين, ''Mamlakat al-Baḥrayn'', {{Audio|Ar-Mamlakat al-Baḥrayn.oga|luister}}, letterlik: "Koninkryk van die twee mere"), is 'n [[eilandstaat]] in die [[Midde-Ooste]] en [[Wes-Asië]]. Die land bestaan uit 33 eilandjies in die [[Persiese Golf]], hier "Arabiese Golf" genoem. Dit lê noordoos van [[Saoedi-Arabië]], wes van [[Katar]] en suidwes van [[Iran]]. Bahrein beslaan 'n oppervlakte van 780 km² en het 'n bevolking van 1 569 446 in 2018 gehad. Die [[hoofstad]] en grootste stad is [[Manama]], met die [[Bahrein Wêreldhandelsentrum]]. Bahrein is die [[Lys van lande volgens oppervlak|derde kleinste nasie van Asië volgens oppervlakte]] na die [[Maledive]] en [[Singapoer]]. Die [[amptelike taal]] is Arabies en van die belangrikste [[etniese groep]]e sluit in [[Arabiere]] en [[Bedoeïene]]. Bahrein beskik oor 'n groot aantal immigrante wat sowat 48% van die land se bevolking vorm.<ref name=cia />
[[Lêer:Manama bahrain.jpg|duimnael|links|[[Nasa]]-Satellietbeeld van Bahrein]]
[[Lêer:Bahrain map.png|duimnael|links|Kaart van Bahrein]]
[[Lêer:Road and towers in Manama.jpg|duimnael|links|[[Manama]], Bahrein se hoofstad]]
Bahrein was sedert die oudheid vir sy [[Pêrelduik]]ers bekend en was onder die gesag van die [[Christendom|Christelike]] [[Lachmiede]]. Dit het in 628 een van die eerste nasies geword wat [[Islam]] aanvaar het. Na 'n tydperk van Arabiese heerskap is Bahrein in 1521 deur [[Portugal]] beset, wat reeds in 1602 deur Sjah Abbas I van die [[Safawidiese Ryk]] onder die [[Persiese Ryk]] verdryf is. In 1783 het die Bani Utbah-klan Bahrein van Nasr Al-Madhkur verower en is sedertdien onder die gesag van die koninklike familie Al Khalifa, met Ahmed al Fateh as Bahrein se eerste hakim.
In die laat 1800's het Bahrein 'n [[Britse Ryk|Britse protektoraat]] geword. [[Ruolie]] is in 1932 in Bahrein ontdek, wat die land welvarend gemaak het. Die land se demokratiese rekord is egter wisselvallig. In 1971 het Bahrein sy onafhanklikheid van die [[Verenigde Koninkryk]] verklaar en het in 2002 'n koninkryk geword. Tydens die [[Arabiese Lente]] van 2011 in [[Noord-Afrika]] het die land onder populêre verset gebuk gegaan.<ref name="HAT Taal-en-feitegids">HAT Taal-en-feitegids, Pearson, Desember 2013, {{ISBN|978-1-77578-243-8}}</ref> Bahrein se binnelandse beleid word deur die konflik tussen die toonaangewende [[Soenni]]tiese minderheid en die [[Sjia|Sjiitiese]] meerderheid van die bevolking oorheers. Terwyl [[Saoedi-Arabië]] die Bahreinse regering ondersteun het, die Sjiitiese opstand te onderdruk, word die Sjiiete deur [[Iran]] ondersteun.
Bahrein beskik oor 'n hoë [[Menslike-ontwikkelingsindeks]] en word deur die [[Wêreldbank]] as 'n hoë-inkomste ekonomie beskou. Bahrein is 'n lidland van die [[Verenigde Nasies]], [[Beweging van Onverbonde Lande]], [[Arabiese Liga]], [[Organisasie van Islamitiese Samewerking]] en die Samewerkingsraad van die Arabiese Golflande.
== Nedersettings ==
{{columns-list|2|
Die grootste stede in Bahrein is:
# [[Manama]] – 154 700
# [[Riffa]] – 111 000
# [[Al-Muharraq|Muharraq]] – 98 800
# [[Madinat Hamad|Hamad Town]] – 57 000
# [[A'ali]] – 51 400
# [['Isa|Isa Town]]- 39 800
# [[Sitra]] – 37 100
# [[Al-Budayyi'|Budaiya]] – 33 200
# [[Jidd Haffs|Jidhafs]] – 32 600
# [[Malkiya, Bahrein|Al-Malikiyah]] – 14 800
# [[Adliya]]}}
Ander plekke sluit in: [[Awali]], [[Diraz]], [[Al Hidd|Hidd]], [[Sar, Bahrein|Sar]] en [[Bani Jamrah]].
== Sport ==
Bahrein huisves sedert 2004 die [[Formule Een]] se [[Bahreinse Grand Prix]] op die [[Bahrein Internasionale Renbaan]] in [[Sakhir]].
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Bronnelys ==
; Algemeen
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Bahrain|title=Bahrain|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=7 September 2021}}
* {{en}} {{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/bahrain/|title=Bahrain|publisher=[[Central Intelligence Agency]]|accessdate=7 September 2021}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|Bahrain|Bahrein}}
* {{en}} {{Wikivoyage|Bahrain|Bahrein}}
* {{ar}} [https://www.bahrain.bh/ Amptelike webwerf]
{{Lande van Asië}}
{{Arabiese wêreld}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Bahrein| ]]
[[Kategorie:Voormalige Britse kolonies]]
[[Kategorie:Koninkryke]]
[[Kategorie:Arabiese wêreld]]
a4k1d3kv0a6ocoe6grtjipg08wxuibl
Verenigde Arabiese Emirate
0
17145
2896381
2886538
2026-04-22T23:29:48Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896381
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Land
|noem_naam = Verenigde Arabiese Emirate
|volle_naam = <small>دولة الإمارات العربية المتحدة ([[Arabies]])</small>
|algemene_naam = die Verenigde Arabiese Emirate
|beeld_vlag = Flag of the United Arab Emirates.svg
|beeld_wapen = Emblem of the United Arab Emirates.svg
|simbool_tipe = Embleem
|beeld_kaart = United Arab Emirates (orthographic projection).svg
|leuse =
|volkslied = عيشي بلادي<br />''Ishy Bilady''<br /><small>''([[Arabies]] vir: "Lank lewe my Nasie")''</small><br /><center>[[Lêer:UAE national anthem.ogg]]</center>
|amptelike_tale = [[Arabies]]
|hoofstad = [[Aboe Dhabi]]
{{Koördinate|24|28|N|54|22|O}}
|latd = 24
|latm = 28
|latNS = N
|longd = 54
|longm = 22
|longEW = O
|grootste_stad = [[Doebai (stad)|Doebai]]
|regeringsvorm = Federale parlementêre<br />[[grondwetlike monargie]]<ref>{{en}} {{cite book |author=Dona J. Stewart |title=The Middle East Today: Political, Geographical and Cultural Perspectives |publisher=Routledge |date=2013 |location=London and New York |isbn=978-0415782432 |page=155}}</ref><ref>{{en}} {{cite book |author=Alan John Day |title=Political Parties of The World |publisher=Stockton |date=1996 |isbn=1561591440 |page=599}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://elaws.moj.gov.ae/MainArabicTranslation.aspx?val=UAE-MOJ_LC-En/00_CONSTITUTION/UAE-LC-En_1971-07-18_00000_Dos.html&np=&lmp=undefined |title=United Arab Emirates Constitution |publisher=UAE Ministry of Justice |accessdate=10 Oktober 2018 |archive-date=11 Oktober 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181011053637/https://elaws.moj.gov.ae/MainArabicTranslation.aspx?val=UAE-MOJ_LC-En/00_CONSTITUTION/UAE-LC-En_1971-07-18_00000_Dos.html&np=&lmp=undefined |url-status=dead }}</ref>
|leiertitels = <br />• [[President]]<br /><br />• [[Eerste minister]]
|leiername = [[Mohamed bin Zayed Al Nahyan|Mohamed bin Zayed<br />Al Nahyan]]<br />[[Mohammed bin Rashid Al Maktoum|Mohammed bin Rashid<br />Al Maktoum]]
|oppervlak_rang = 114<sup>de</sup>
|oppervlak_grootte =
|oppervlak = 83 600<ref name="CIA">{{en}} {{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-arab-emirates/|title=United Arab Emirates|publisher=[[Central Intelligence Agency]]|accessdate=19 Maart 2025|archive-date= 9 Januarie 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109053052/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-arab-emirates/|url-status=dead}}</ref>
|oppervlakmi² = 32 278
|persent_water = feitlik geen
|bevolking_skatting = 10 032 213<ref name="CIA" />
|bevolking_skatting_jaar = 2024
|bevolking_rang = 94<sup>ste</sup>
|bevolking_sensus = 4 106 427
|bevolking_sensus_jaar = 2005
|bevolkingsdigtheid = 120
|bevolkingsdigtheidmi² = 310,8
|bevolkingsdigtheidrang = 83<sup>ste</sup>
|BBP_PPP = $908,925 miljard<ref name=imf2>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2024/October/weo-report?c=466,&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC,&sy=2022&ey=2029&ssm=0&scsm=1&scc=0&ssd=1&ssc=0&sic=0&sort=country&ds=.&br=1 |title=United Arab Emirates |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |date=Oktober 2025 |accessdate=19 Maart 2025}}</ref>
|BBP_PPP_rang = 34<sup>ste</sup>
|BBP_PPP_jaar = 2025
|BBP_PPP_per_kapita = $82 000<ref name=imf2 />
|BBP_PPP_per_kapita_rang = 14<sup>de</sup>
|BBP = $568,567 miljard<ref name=imf2 />
|BBP_rang = 26<sup>ste</sup>
|BBP_jaar = 2025
|BBP_per_kapita = $51 294<ref name=imf2 />
|BBP_per_kapita_rang = 21<sup>ste</sup>
|onafhanklikheidstipe = • van die [[Verenigde Koninkryk]]
|onafhanklikheidsgebeure =
|onafhanklikheidsdatums = <br />[[2 Desember]] [[1971]]
|MOI = {{wins}} 0,937<ref>{{en}} {{cite web |url=https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2023-24reporten.pdf |title=Human Development Report 2023/2024 |publisher=United Nations Development Programme |date=13 Maart 2024 |accessdate=19 Maart 2025}}</ref>
|MOI_rang = 17<sup>de</sup>
|MOI_jaar = 2022
|MOI_kategorie = {{kleur|#090|baie hoog}}
|Gini = 26,4<ref>{{en}} {{cite web |url=https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI?locations=AE |title=Gini Index – United Arab Emirates |publisher=[[Wêreldbank]] |accessdate=19 Maart 2025}}</ref>
|Gini_rang =
|Gini_jaar = 2018
|Gini_kategorie = {{kleur|#090|laag}}
|geldeenheid = [[Emiratiese dirham|Dirham]]
|geldeenheid_kode = AED
|land_kode = AE
|tydsone = GST
|utc_afwyking = [[UTC+04:00|+4]]
|tydsone_somer = nie toegepas nie
|utc_afwyking_DST = [[UTC+04:00|+4]]
|internet_domein = [[.ae]], امارات.
|skakelkode = 971
|voetskrif =
}}
Die '''Verenigde Arabiese Emirate''' ([[Arabies]]: دولة الإمارات العربية المتحدة, ''Dawlat al-Imārāt al-'Arabīyah al-Muttaḥidah''; dikwels afgekort tot '''VAE'''), in die omgangstaal ook net '''Emirate''' (الإمارات, ''al-Imārāt'') genoem, is 'n [[land]] in die [[Midde-Ooste]] en [[Wes-Asië]]. Die Verenigde Arabiese Emirate (VAE) is 'n federasie van sewe emirate – [[Aboe Dhabi]] (die grootste), Ajman, [[Doebai (emiraat)|Doebai]], Fujairah, Ras al-Khaimah, Sharjah en Umm al-Quwain – waarvan elkeen sy eie spesifieke karakter het.
[[Lêer:Satellite image of United Arab Emirates in October.jpg|duimnael|links|[[Nasa]]-Satellietbeeld van die Verenigde Arabiese Emirate]]
[[Ruolie]] is die primêre bron van rykdom in die VAE, maar die emirate is besig om hul ekonomieë te diversifiseer. So word onder meer die [[toerisme]]- en handelsbedryf massief uitgebrei. Die ekonomiese welvaart het daartoe gelei dat die ou tradisies van die Arabiese kultuur in die VAE met 'n hipermoderne infrastruktuur en 'n kosmopolitiese leefstyl verbind word. Dit het ook baie buitelandse spesialiste en ander werknemers na die VAE gelok sodat die federasie tans 'n vinnige bevolkingsgroei van byna drie persent (soos in 2013) ervaar. Net sowat 'n vyfde van die meer as vyf miljoen Emiratis, soos die inwoners genoem word, is plaaslik gebore.
Die VAE het in die laat 20ste en 21ste eeu tot een van die mees dinamiese en hoogontwikkelde ekonomieë ter wêreld ontwikkel en soms word na die [[federasie]] as die "[[Switserland]] van die Nabye Ooste" verwys.<ref>{{de}} Dieter Matthew Schlesinger en Gabriele Katharina Scheuring (reds.): ''Vereinigte Arabische Emirate. Wirtschaft, kultur und geographische Strukturen. WRU-Berichte, Heft 34''. Materialien und Forschungsberichte aus dem Lehrstuhl für Wirtschaftsgeographie der Universität München. München 2008, bl. 1. Teks aanlyn beskikbaar: [http://www.geographie.uni-muenchen.de/department/fiona/department/wirtschaftsgeo../publikationen/wru/wru_34.pdf ''VAE'']{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> In elk geval word die VAE met ambisieuse projekte en superlatiewe verbind, waaronder die hoogste gebou ter wêreld, die ''[[Burj Khalifa]]'', die grootste [[moskee]] met plek vir 70 000 gelowiges, die langste voloutomatiese moltreinlyne en kunsmatige eilande soos ''The World'' en die palmeilande ''Palm Jumeirah'' en ''Jebel Ali''.
[[Doebai (stad)|Doebai]] en [[Aboe Dhabi]], die twee grootste stede, het tot globale metropole en internasionale lugvaartsentrums ontwikkel, terwyl [[Emirates]], 'n Doebai-gebaseerde [[lugredery]], tot een van die grootstes wêreldwyd gegroei het.
== Geografie ==
Die Verenigde Arabiese Emirate grens in die noordweste aan die [[Persiese Golf]], in die noorde aan die [[Straat van Hormuz]], in die noordooste aan die [[Golf van Oman]], in die ooste aan [[Oman]], asook in die suide en suidweste aan [[Saoedi-Arabië]]. Verder noordwes is [[Bahrein]] en [[Katar]] en in die noorde is [[Iran]] geleë. Die emirate se geografie word in die suide gekenmerk deur die [[Arabiese woestyn]].
=== Geologie ===
[[Lêer:Arabian Plate map-uni.png|duimnael|links|Die Arabiese Plaat]]
Die [[Arabiese Skiereiland]] (wat in die geologiese konteks ook Arabiese Plaat genoem word) het oorspronklik deel gevorm van die [[Afrika]]-vasteland waarvan dit eers in die laat [[tersiêr]] (sowat 50 miljoen jaar gelede) en vroeë [[kwartêr]] geskei is. Tektoniese aktiwiteit in die aardkors het die [[Groot Skeurvallei]] gevorm, 'n [[slenkdal]] wat vanuit die [[Middellandse See]]gebied in 'n suidelike rigting deur [[Ethiopië]] loop en verder suidwaarts tot in [[Zimbabwe]] strek en die Arabiese Skiereiland van die vasteland van Afrika skei. In die slenkdal tussen die Afrikavasteland en die Arabiese Plaat het die [[Rooisee]] gevorm.
Nadat die westelike randgebiede van die skiereiland deur verdere tektoniese prosesse opwaarts gedruk is, het die hele plaat in 'n oostelike rigting begin beweeg. Hierdie proses, waarby die Arabiese teen die [[Eurasiese Plaat]] stoot en die Anatolies-Iranse Plooigebergte ontstaan het, duur steeds voort en veroorsaak onder meer verwoestende [[aardbewing]]s in Iran. Tans beweeg die Arabiese Plaat met 'n snelheid van tussen twee en drie sentimeter per jaar in 'n noordoostelike rigting en daar word verwag dat die Persiese Golf oor vyf miljoen jaar nie meer sal bestaan nie.
=== Emirate ===
[[Lêer:UAE en-map.png|duimnael|links|Ligging van die sewe emirate]]
{|class="wikitable sortable"
|- style="background:#efefef; "
! rowspan=2 class="unsortable"|Vlag
! rowspan=2 | Emiraat
! rowspan=2 | Hoofstad
! colspan=2 | Bevolking<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.dubaifaqs.com/population-of-uae.php |title=Census 2008 |work=Ministry of Economy and Planning, Government of the United Arab Emirates |year=2008 |accessdate=18 Mei 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191009110320/http://www.dubaifaqs.com/population-of-uae.php |archive-date=9 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
! colspan=3 | Oppervlakte
|-
! 2008
! %
! (km²)
! (myl²)
! %
|-
| [[Lêer:Flag of Abu Dhabi.svg|raam|40px]]
| [[Aboe Dhabi (emiraat)|Aboe Dhabi]]
| [[Aboe Dhabi]] ||align="right"| 1 548 655 ||align="right"| 31,2% ||align="right"| 67 340 ||align="right"| 26 000 ||align="right"| 86,7%
|-
| [[Lêer:Flag of Ajman.svg|raam|40px]]
| Ajman
| Ajman ||align="right"| 372 923 ||align="right"| 7,5% ||align="right"| 259 ||align="right"| 100 ||align="right"| 0,3%
|-
| [[Lêer:Flag of Dubai.svg|raam|40px]]
| [[Doebai (emiraat)|Doebai]]
| [[Doebai (stad)|Doebai]] ||align="right"| 1 770 533 ||align="right"| 35,6% ||align="right"| 3 885 ||align="right"| 1 500 ||align="right"| 5,0%
|-
| [[Lêer:Flag of Fujairah (1952–1961).svg|raam|40px]]
| Fujairah
| Fujairah ||align="right"| 137 940 ||align="right"| 2,9% ||align="right"| 1 165 ||align="right"| 450 ||align="right"| 1,5%
|-
| [[Lêer:Flag of Ras al-Khaimah.svg|raam|40px]]
| Ras al-Khaimah
| Ras al-Khaimah ||align="right"| 171 903 ||align="right"| 3,4% ||align="right"| 1 684 ||align="right"| 650 ||align="right"| 2,2%
|-
| [[Lêer:Flag of Sharjah.svg|raam|40px]]
| Sharjah
| [[Sharjah]] ||align="right"| 895 252 ||align="right"| 18,0% ||align="right"| 2 590 ||align="right"| 1 000 ||align="right"| 3,3%
|-
| [[Lêer:Flag of Umm al-Qaiwain.svg|raam|40px]]
| Umm al-Quwain
| Umm al-Quwain ||align="right"| 69 936 ||align="right"| 1,4% ||align="right"| 777 ||align="right"| 300 ||align="right"| 1%
|- class="sortbottom" style="background:#ccc;"
| [[Lêer:Flag of the United Arab Emirates.svg|raam|40px]]
| '''VAE'''
| Aboe Dhabi ||align="right"| 4 967 142 ||align="right"| 100% ||align="right"| 77 700 ||align="right"| 30 000 ||align="right"| 100%
|}
== Politiek ==
[[Lêer:Mohammed bin Zayed Al Nahyan - 2021 (51683733605) (cropped).jpg|duimnael|links|upright|Mohamed bin Zayed Al Nahyan, derde en huidige president van die VAE]]
[[Lêer:Zayed bin Al Nahayan.jpg|duimnael|upright|Zayed bin Sultan Al Nahyan was die eerste president van die Verenigde Arabiese Emirate en word as vader van die nasie beskou]]
Die Duitse Departement van Buitelandse Sake het die politieke bedeling in die VAE, 'n federale [[absolute monargie]], in 2007 as 'n "patriargaliese presidensiële stelsel met tradisionele konsultasiemeganismes" beskryf.<ref>{{de}} Sabine Wimberger: ''Dubai, Reiseziel der Zukunft. Eine kritische Betrachtung der Tourismusentwicklung aus ökonomischer, gesellschaftlicher und ökologischer Sicht''. Proefskrif. Hamburg: Diplomica Verlag 2008, bl. 5</ref> Die VAE se president word deur die sewe eerste ministers uit die geledere van die sewe emirs of premiers van die emirate gekies. Daar is geen politieke partye of algemene verkiesings volgens westerse parlementêre modelle nie.
Die parlement – die Federale Nasionale Raad (FNR) – het 40 afgevaardigdes waarvan die helfte deur die sewe heersers of premiers benoem en die ander helfte indirek verkies word. Ofskoon die FNR bevoegd is om wetsbesluite en verordeninge asook die bedrywighede van departemente en ministers te hersien, tree dit in die praktyk eerder raadgewend op. Die VAE se [[grondwet]] maak voorsiening vir die skeiding van magte, maar dit is die hoogste federale liggaam, die Hoogste Raad van die sewe heersers, waar die wetgewende gesag in die praktyk gesetel is. Aangesien hulle ook die uitvoerende gesag het en die staatshoof verkies wat op sy beurt die regering benoem, is die mag in die Hoogste Raad gekonsentreer.
Die huidige president van die Verenigde Arabiese Emirate is sedert 2022 [[Mohamed bin Zayed Al Nahyan]], wat ook as emir van [[Aboe Dhabi]] dien. Die eerste minister is [[Mohammed bin Rashid Al Maktoum]], gelyktydig heerser van [[Doebai]].
== Ekonomie ==
=== Hoofkenmerke ===
[[Lêer:Jabal hafeet shahin.jpg|duimnael|links|Al-Ain is een van min plekke in die VAE waar [[landbou]] beoefen kan word]]
[[Lêer:Etihad Airways - Airbus A380-861.jpg|duimnael|[[Etihad Airways]], vlagdraer van die Verenigde Arabiese Emirate]]
[[Lêer:A380 Emirates A6-EDC.jpg|duimnael|[[Emirates]] is een van die grootste lugrederye ter wêreld]]
Die Verenigde Arabiese Emirate is die agtste grootste ruolieprodusent en beskik oor die wêreld se sesde grootste herwinbare ruolie- en die sewende grootste [[aardgas]]reserwes. Met 'n per capita-inkomste van sowat VSA-$ 50 000, bestendige ekonomiese groei en internasionale beleggingsbates ter waarde van enkele honderd miljard VSA-$ word die Emirate, wat as 'n ontwikkelende hoër-inkomste-ekonomie geklassifiseer word, van die welvarendste lande en grootste internasionale beleggers gereken. Die VAE se ekonomiese vryemarkbeleid plaas min beperkings op die privaat sektor, internasionale handel en kapitaalbewegings.
Volgens die ''Economist Intelligence Unit'' het die Emiratiese ekonomie in 2012 met drie persent gegroei, terwyl vir 2013 – afhangende van die beweging in die olieprys – tussen drie en vier persent voorspel word. [[Inflasie]] is onder beheer met minder as twee persent (0,9 persent in 2011 en 0,7 persent in 2012). Die relatief hoë olieprys verseker 'n hoë staatsinkomste en stabiele ekonomie groei. Die Emirate is besig om hul olieproduksie van sowat drie miljoen vate per dag op te stoot tot die maksimum van 3,5 miljoen vate.
Die VAE se ekonomiese beleid, wat veral deur die emiraat Aboe Dhabi finansieel gesteun word, is desondanks gemik op die diversifisering van die ekonomiese basis. Nuwe sleutelsektore sluit logistiek, handel, die organisering van handelskoue, toerisme en finansiële dienste (veral met betrekking tot Doebai) in, maar ook kapitaal- en energieintensiewe nywerheidsbedrywe soos staal- en aluminiumvervaardiging en petrochemie en hoë-tegnologiesektore ([[hernubare energie]] en die vervaardiging van mikroskyfies). Daarnaas speel ook lugvaart 'n belangrike rol en lewer intussen byna 'n vyfde van die VAE se bruto binnelandse produk op. Doebai en Aboe Dhabi het vanweë hul gunstige geografiese ligging en strukturele voordele tot twee van die wêreld se voorste lugvaartsentrums ontwikkel: Die [[Aboe Dhabi Internasionale Lughawe]] en die [[Doebai Internasionale Lughawe]].
=== Energiebedryf ===
[[Lêer:Sheikh Makhtoum house courtyard March 2008c.JPG|duimnael|links|'n Tradisionele huis in Doebai met windtorings, ''barjeel'' genoem]]
Die VAE is besig om hul energievoorsiening te diversifiseer, veral omdat die kragverbruik met jaarliks sewe persent skerp styging toon. Vanweë die relatief lae kragkoste, maar ook omdat die baie warm en dikwels vogtige klimaat lugreëling in geboue noodsaaklik maak, het die per capita-elektrisiteitsverbruik reeds 'n internasionale rekordvlak van jaarliks 12 000 kilowatt-ure bereik.
Naas konvensionele gasturbine-kragsentrales (wat dikwels as komplekse met meerdere kragsentrales bedryf en met seewaterontsoutingsaanlegte gekombineer word, soos onder meer in Al Taweelah in Aboe Dhabi en in Djabal Ali in Doebai) en kernaanlegte (vanaf 2017) word ook steeds meer in hernubare energiebronne belê. Duursame energiebronne sal omstreeks 2020 na verwagting in tenminste sewe persent van die plaaslike energiebehoefte voorsien. 'n Belangrike internasionale agentskap vir hernubare energiebronne, die [[Verenigde Nasies]] se ''International Renewable Energy Agency (IRENA)'', is in Aboe Dhabi gesetel.
'n [[Suid-Korea]]anse konsortium onder leiding van die ''Korea Electric Power Corporation (KEPCO)'' het in 2009 opdrag gekry om vier APR-1400-kernreaktors (elkeen met 'n kraglewering van 1 400 MWe) ter waarde van VSA-$ 30 miljard op te rig. Boubedrywighede vir die eerste twee reaktors van die Barākah-aanleg in die uiterste weste van Aboe Dhabi het op 17 Maart 2011 begin. Die kernaanlegte sal in 'n kwart van die Emirate se kragbehoefte voorsien en na verwagting tussen 2017 en 2020 voltooi en in 2021 in bedryf gestel word.<ref>{{de}} [http://www.gtai.de/GTAI/Navigation/DE/Trade/maerkte,did=564328.html ''Germany Trade and Invest, 30 April 2012: Aktuelle Trends aus den Vereinigten Arabischen Emiraten. Besoek op 1 Desember 2013''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130917123044/http://www.gtai.de/GTAI/Navigation/DE/Trade/maerkte,did=564328.html |date=17 September 2013 }}</ref>
== Demografie ==
[[Lêer:Deira Souk on 9 May 2007 Pict 5.jpg|duimnael|'n Tradisionele ''souk'' in Deira, Doebai]]
Meer as 50 persent van die inwoners is nie in die land gebore nie (in die omgang "expats" genoem). Weens die werkgeleenthede daar woon meer as twee miljoen mense van [[Suid-Asië]] soos [[Indië]]rs en [[Pakistan]]is in die Verenigde Arabiese Emirate; so ook baie duisende [[Suid-Afrika]]ners.
== Godsdiens ==
Meer as 70 persent van die land se inwoners is [[Moslem]]s terwyl ongeveer tussen vyf en tien persent [[Rooms-Katolieke Kerk|Rooms-Katolieke]] is wat van die [[Filippyne]] (wat hoofsaaklik Katolieke is) geïmmigreer het. 'n Verdere tien persent is [[Hindoeïsme|Hindoes]] wat van Suid-Asië geïmmigreer het. 'n Groot mate van godsdiensvryheid bestaan; tot die mate dat Doebai 'n kerk spesifiek gerig op Suid-Afrikaners, die '[[Afrikaans]]e Kerk van Doebai', huisves.
== Sport ==
=== Motorsport ===
[[Lêer:Theeb.jpg|duimnael|Tradisionele valkery in die woestyn]]
[[Lêer:2015 CWC I v UAE 02-28 General (01).JPG|duimnael|Wedstryd tussen [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate nasionale krieketspan|Verenigde Arabiese Emirate]] tydens die [[Krieketwêreldbeker 2015]] in [[Perth]]]]
[[Formule Een]] is die gewildste toeskouersport in die Verenigde Arabiese Emirate. Die [[Aboe Dhabi Grand Prix]] vorm sedert [[2009 Formule Een-seisoen|2009]] deel van die Formule Een-kalender en word op die [[Yas Marina-renbaan]] op die [[Yas-eiland]] beslis. Ander gewilde sportsoorte sluit in [[kameel]]wedrenne, valkery, uithouritte en [[tennis]].<ref>{{en}} {{cite web|url=http://www.uae.gov.ae/Government/sports.htm|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080611135303/http://www.uae.gov.ae/Government/sports.htm|archivedate=11 Junie 2008 |title=UAE Sports |publisher=Uae.gov.ae }}</ref>
=== Sokker ===
[[Sokker]] is die gewildste [[sport]]soort in die Verenigde Arabiese Emirate. Die nasionale sokkerspan het tot dusver een keer vir die [[FIFA]] [[Sokker-Wêreldbeker]] kwalifiseer en aan die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1990]] deelgeneem, saam met [[Egipte]]. Dit was die derde agtereenvolgende toernooi waartydens twee Arabiese nasionale sokkerspanne kon deelneem, ná die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1982]] met [[Algerië]] en [[Koeweit]], gevolg deur die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986]] met Algerië, [[Irak]] en [[Marokko]]. Na die Asiatiese Beker van 1996 het die VAE weer die Asiatiese Beker in 2019 aangebied.
=== Krieket ===
[[Krieket]] is een van die gewildste sportsoorte in die Verenigde Arabiese Emirate, veral te danke aan die uitgewekene bevolking uit [[Suid-Asië|Suid-Asiatiese]] lande, die [[Verenigde Koninkryk]] en [[Australië]]. Doebai huisves kantore van die [[Internasionale Krieketraad]], terwyl die hoofkantoor steeds in [[Londen]] se [[Lord’s]]-krieketveld gesetel is. Die [[Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan]] het tot dusver vir twee [[krieketwêreldbeker]]toernooie gekwalifiseer en aan dié toernooie van [[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] en [[Krieketwêreldbeker 2015|2015]] deelgeneem, maar nie tot die uitklopfase deurgedring nie. Hulle het tot dusver ook vir drie [[T20I-wêreldbeker]]toernooie (in [[T20I-wêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] en [[T20I-wêreldbeker 2026|2026]]) gekwalifiseer, maar nog nie die tweede rondte gehaal nie. In 2021 het die Verenigde Arabiese Emirate saam met Oman vir die eerste keer 'n belangrike kriekettoernooi – die T20I-wêreldbeker – aangebied. Dit was die eerste vername kriekettoernooi wat geheel en al deur [[Internasionale Krieketraad|IKR]]-assosiaatlede gehuisves is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thenationalnews.com/sport/cricket/t20-world-cup-will-move-to-uae-and-oman-confirms-icc-1.1251079 |title=T20 World Cup will move to UAE and Oman, confirms ICC |publisher=The National |author=Paul Radley |date=29 Junie 2021 |accessdate=19 Maart 2025}}</ref> Die Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan het egter nie daarin geslaag om vir dié toernooi te kwalifiseer nie. Drie jaar later het die [[T20I-vrouewêreldbeker 2024]] gevolg<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-2024-faqs-uae-set-to-be-tournament-s-first-ever-neutral-venue-1452325 |title=FAQs: The first ever women's T20 World Cup at a neutral venue |publisher=ESPNcricinfo |author=Shashank Kishore |date=1 Oktober 2024 |accessdate=19 Maart 2025}}</ref> en daarop die [[Kampioenetrofee 2025]] as medegasheer met Pakistan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/champions-trophy-2025-dubai-to-host-all-india-matches-including-the-knockouts-if-india-qualify-1466411 |title=Champions Trophy 2025: Dubai to host all India matches, including the knockouts if India qualify |publisher=ESPNcricinfo |date=24 Desember 2024 |accessdate=19 Maart 2025}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Bronnelys ==
; Algemeen
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/United-Arab-Emirates|title=United Arab Emirates|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=19 Maart 2025}}
* {{en}} {{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/united-arab-emirates/|title=United Arab Emirates|publisher=[[Central Intelligence Agency]]|accessdate=19 Maart 2025}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|United Arab Emirates|Verenigde Arabiese Emirate}}
* {{en}} {{Wikivoyage|United_Arab_Emirates|Verenigde Arabiese Emirate}}
* {{en}} [http://www.uaeinteract.com/ ''www.uaeinteract.com – Nuus en inligting oor die Verenigde Arabiese Emirate''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100918022658/http://www.uaeinteract.com/ |date=18 September 2010}}
* {{en}} [http://www.uaeyearbook.com/ ''Die Verenigde Arabiese Emirate se Jaarboek 2013''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131208034535/http://www.uaeyearbook.com/ |date=8 Desember 2013}}
{{Lande van Asië}}
{{Arabiese wêreld}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Verenigde Arabiese Emirate| ]]
[[Kategorie:Voormalige Britse kolonies]]
[[Kategorie:Arabiese wêreld]]
5a2571p2r49rhavm6s38b8v39z1nl3r
Hirosjima
0
19484
2896661
2737179
2026-04-23T10:52:44Z
Aliwal2012
39067
/* Geskiedenis */ +galery
2896661
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Nedersetting
| amptelike_naam = Hirosjima
| ander_naam =
| inheemse_naam = 広島市 ''Hiroshima-shi''
| nedersetting_tipe = Stad
| bynaam =
| slagspreuk =
| beeld_stadsilhoeët =Hiroshima_Peace_Memorial.jpg
| beeldgrootte = 250px
| beeldbyskrif =
| beeld_vlag = Flag of Hiroshima City.svg
| beeld_kaart = Map_Hiroshima_en.png
| kaartgrootte = 200px
| kaartbyskrif = <small>Ligging van Hirosjima in die Hirosjima-prefektuur</small>
| duimdrukkerkaart = Japan
| duimdrukkeretiketposisie =
| duimdrukkerkaartgrootte =
| duimdrukkerkaartbyskrif = Ligging van Hirosjima in [[Japan]]
| onderafdelingtipe = [[Lande|Land]]
| onderafdelingnaam = [[Japan]]
| onderafdelingtipe1 = Gebied
| onderafdelingtipe2 = [[Prefekture van Japan|Prefektuur]]
| onderafdelingnaam1 = Tsjoegokoe, Saniogebied
| onderafdelingnaam2 = Hirosjima-prefektuur
| leiertitel = Burgemeester
| leiernaam = Kazumi Matsui
| oppervlak_totaal_km2 = 906.68
| hoogte_m = 55
| breedtegraad = 34
| breedtegraad_m = 23
| breedtegraad_s =
| breedtegraad_NS = N
| lengtegraad = 132
| lengtegraad_m = 27
| lengtegraad_s =
| lengtegraad_OW = O
| bevolking_soos_op = 1 Junie [[2019]]
| bevolking_totaal = 1 199 391
| bevolkingsdigtheid_km2 = 1300
| tydsone = JST
| utcafset = +9
| tydsone_DST =
| uctafset_DST =
| poskodetipe = Poskode
| poskode = 730-8586
| skakelkode = 082
| leë_naam = Boom
| leë_inligting = [[Kanferboom|Cinnamomum camphora]]
| leë1_naam = Blom
| leë1_inligting = [[Selonsroos]] (Oleander)
| leë3_naam =
| leë3_inligting =
| voetnotas =
| webwerf = http://www.city.hiroshima.jp/
}}
Die [[Japan]]nese stad '''Hirosjima''' (広島市, Hirosjima-shi) is die hoofstad van die [[Hiroshima-prefektuur]] en sedert die herbou van die stad na die [[Tweede Wêreldoorlog]] die grootste stad in die Tsjoegokoestreek van Wes-[[Honsjoe]], die grootste eiland van Japan. Die stad is geleë by 34°23′07″N, 132°27′19″O (die stadshuis). Hirosjima is daarvoor bekend dat dit die eerste stad in die geskiedenis is wat die teiken van [[kernwapen]]oorlog was in die Tweede Wêreldoorlog. Hierdie gebeurtenis het plaasgevind op 6 Augustus 1945 om 8:15 v.m., in die [[Stille Oseaan]]-oorlogstoneel, toe die Verenigde State se lugmag, die ([[United States Army Air Forces|USAAF]]) 'n atoombom genaamd "[[Little Boy]]" op die stad laat val het.<ref>{{cite book |last=Hakim |first=Joy |title=A History of US: Book 9: War, Peace, and All that Jazz |publisher=[[Oxford University Press]] |date=January 5, 1995 |location=[[New York Stad|New York]] |isbn=978-0195095142}}</ref> Die grootste deel van Hirosjima is verwoes en teen die einde van die jaar is daar 166 000 mense dood weens die ontploffing en die daaropvolgende newe-effekte. Die Hirosjima-vredesgedenkteken (ook bekend as die Atoombomkoepel en die Giru-koepel), die enigste oorblywende struktuur in die gebied van die ontploffing, is 'n [[Wêrelderfenisgebied|Unesco-wêrelderfenisgebied]] wat as 'n herinnering aan die atoombomaanval dien.
== Geskiedenis ==
Hirosjima is in 1589 as 'n kasteeldorpie op die Ōta[[rivierdelta]] gestig. Na die [[Meiji-restourasie]] in 1868 het dit vinnig verander in 'n belangrike stedelike sentrum en nywerheidspilpunt. In 1889 het Hirosjima amptelik munisipale status verkry en teen 1980 'n bevolking van 500 000 oorskry. Die stad was ook die middelpunt van militêre aktiwiteite gedurende die Imperiale era en het 'n beduidende rol in die [[Eerste Chinees-Japannese Oorlog]], die [[Russies-Japannese Oorlog]] en die twee wêreldoorloë gespeel. Die stad se huidige [[burgemeester]] is Kazumi Matsui, wat in April 2011 ingehuldig is. Die bevolkingsyfer het in 2019 ongeveer 1,2 miljoen mense getel.
<gallery mode="packed" style="text-align: center;" caption="Galery" heights="130px" perrow="3">
File:Mitaki-dera Taho-to.jpg|Mitaki-dera
File:Fudoin Kondo.jpg|Fudoin
File:Hiroshima-Castle-1.jpg|Hirosjimakasteel
</gallery>
== Sien ook ==
* [[Tsutomu Yamaguchi]], die enigste persoon wat beide atoombomontploffings, Hirosjima en [[Nagasaki]], oorleef het.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Nedersettings in Japan]]
gwv1el8d9r9wmzhjns3mzxm9a5eh9sm
SC Corinthians Paulista
0
22902
2896427
2881850
2026-04-23T07:56:34Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896427
wikitext
text/x-wiki
{{Sokker club infobox |
image = [[Lêer:Corinthians_símbolo.gif|100px]] |
clubnaam = Corinthians |
Volledige naam = Sport Club Corinthians Paulista |
Opgerig = [[1910]] |
Stadion = Pacaembu en Arena Corinthians (onder konstruksie) |
Kapasiteit = 37 000 en 65 000 |
Voorsitter = [[Mario Gobbi]] |
Afrigter = Adenor Bacchi |
Kompetisie = [[Campeonato Brasileiro de Futebol]] |
}}
'''Sport Club Corinthians Paulista''' is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]klub in die stad [[São Paulo]]. Corinthians is in [[1910]] gestig.
== (Ex-)sokkerspelers ==
{|
|valign="top"|
* [[Baltazar]]
* [[Basílio]]
* [[Carlitos Tévez]]
* [[Casagrande]]
* [[Claúdio]]
* [[Dida]]
* [[Domingos da Guia]]
* [[Flávio]]
|width="50"|
|valign="top"|
* [[Filó]]
* [[Gamarra]]
* [[Gylmar]]
* [[Luisinho]]
* [[Neto]]
* [[Neco]]
* [[Marcelinho Carioca]]
* [[Palhinha]]
|width="50"|
|valign="top"|
* [[Ricardinho]]
* [[Rincón]]
* [[Ronaldo]]
* [[Rivellino]]
* [[Servílio]]
* [[Sócrates]]
* [[Teleco]]
* [[Tupãzinho]]
* [[Tuffy]]
|width="50"|
|valign="top"|
* [[Vaguinho]]
* Vampeta
* Viola
* Wilson Mano
* Wladimir
* Zé Elias
* Zé Maria
* Zenon
|}
== Erelys ==
* '''FIFA Wêreldbeker vir Klubs (2)'''
: 2000, 2012
* '''Kampioen van Brasilië (7)'''
: 1990, 1998, 1999, 2005, 2011, 2015, 2017
* '''Brasilië Beker (4)'''
: 1995, 2002, 2009, 2025
* '''Brasiliaanse Supercup (2)'''
: 1991, 2026
== Eksterne skakels ==
* [http://www.corinthians.com.br Corinthians]
* [http://www.corinthians.com.br/en Corinthians - English]
{{Sokkersaadjie}}
[[Kategorie:Sport in São Paulo (stad)]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs]]
2toxobv0uwsvdwq9y4wziscbas40kbf
Rosario
0
23698
2896603
2865113
2026-04-23T09:27:36Z
Icodense
92844
Uruguy → Uruguay
2896603
wikitext
text/x-wiki
{| align="right" cellpadding="2" cellspacing="0" style="border:1px solid #88a; background:#CEDAF2; padding:5px; font-size: 85%; margin: 0 0 0.5em 1em; border-collapse:collapse;"
! align="center" colspan="2" style="color: #000000; background: #f7f8ff; padding: 4px; font-size:170%;" |
'''Rosario'''<br />
[[Lêer:Montaje Rosario 01.jpg|280px]]
|- style="background: #CEDAF2; text-align:center;border-bottom:1px solid #999"
| '''Kaart'''
|style="border-left:1px solid #999"| '''Wapen'''
|- style="background:white"
|rowspan=6| [[Lêer:Lage Rosario.gif|180px]]
|- style="background: white"
|style="border-left:1px solid #999"| [[Lêer:Escudo de armas de Rosario.svg|75px|senter]]
|- style="background: #f7f8ff;border-top:1px solid #999; text-align:center;"
|style="border-left:1px solid #999"|
|- style="background: #CEDAF2; text-align:center;"
|style="border-left:1px solid #999;border-top:1px solid #999"| '''Vlag'''
|- style="background: white; border-top:1px solid #999;"
|style="border-left:1px solid #999"| [[Lêer:Bandera de la Ciudad de Rosario.svg|90px]]
|- style="background: #f7f8ff; border-top:1px solid #999; text-align:center;"
|style="border-left:1px solid #999"|
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Land'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | {{vlagland|Argentinië}}
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Provinsie'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[Lêer:Bandera de la Provincia de Santa Fe.svg|20px]] [[Santa Fe (provinsie)|Santa Fe]]
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Departamento'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | Rosario
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Koördinate'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | {{Koördinate|32|57|S|60|38|W}}
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Gestig op'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[7 Oktober]] [[1793]]
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Hoogte bo seevlak'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 31 m
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Oppervlak:'''
| style="background: #f7f8ff" |
|-
| - Totaal
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 178,69 [[vierkante kilometer|vk km]]
|-
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Bevolking:'''
| style="background: #f7f8ff" |
|-
| - Totaal (2012)
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 1 276 000
|-
| - Bevolkingsdigtheid
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 6 680/vk km
|-
| - Gran Rosario
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 1 235 558
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Tydsone'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[UTC]] -3 (ART)
|-
| '''[[Somertyd]]'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | UTC -2 (ARST)
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Burgemeester'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | Pablo Javkin (CREO)
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Amptelike webwerf'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [https://www.rosario.gob.ar/ rosario.gob.ar]
|}
'''Rosario''' ([[Spaans]]: [roˈsaɾjo]) is die derde grootste stad van [[Argentinië]] na [[Buenos Aires]] en Córdoba en die grootste stad van die provinsie Santa Fe met 'n oppervlakte van 179 vierkante kilometer en 'n bevolking van meer as een miljoen. Rosario is die administratiewe hoofstad van die gelyknamige ''departamento.''
[[Lêer:Puente Rosario-Victoria (panorama) 3.jpg|duimnael|links|Die Rosario-Victoria-brug oor die Paraná-delta]]
Rosario lê aan die westelike oewer van die Paraná-rivier, sowat 300 kilometer noordwes van Buenos Aires, in die sentrum van Argentinië se mees belangrike nywerheidskorridor. Saam met sy voorstede en aangrensende munisipaliteite vorm die stad die metropolitaanse gebied van Gran Rosario met 'n bevolking van meer as 1,2 miljoen (2009).
Rosario is 'n beduidende spoorwegsentrum en die belangrikste rivierhawe in Noordwes-Argentinië, wat danksy sy diepte van 34 voet ook as diepseehawe vir oseaanskepe dien. Die hawe hanteer uitvoergoedere soos [[graan]], meel, hooi, lynsaad en ander [[plantaardige olie]]s, [[mielie]], [[suiker]], timmerhout, [[vleis]], velle en wol. Die belangrikste plaaslike nywerheidsprodukte is meelblom, suiker, vleis en ander verwerkte voedsel. 'n Brug oor die Paraná se [[rivierdelta]] verbind Rosario sedert [[2003]] met Victoria.
== Geografie en klimaat ==
[[Lêer:ISD highres ISS001 ISS001-390-4.JPG|duimnael|links|Die Paraná se rivierdelta, soos gesien vanuit die heelal, met Rosario in die middel]]
Rosario lê in die suide van die provinsie Santa Fe, in 'n tipiese [[Pampas]]-vlakte met golwende heuwels, tussen 22,5 en 24,6 meter bo [[seevlak]]. Die oorspronklike nedersetting het in 'n ravyn aan die regteroewer van die Paraná-rivier ontstaan, net teenoor 'n eilandgroep in die rivierdelta wat nou gedeeltelik in die provinsie Entre Ríos geleë is. Die mees nabygeleë stad anderkant die Paraná se riviervloedplein is Victoria in Entre Ríos, sowat 60 kilometer van Rosario af. Die twee stede word deur die Rosario-Victoria-brug met mekaar verbind.
Die stadsgebied beslaan 178,69 vierkante kilometer, wat ook 'n aantal onbeboude gebiede insluit. Die beboude gebiede van Gran Rosario tussen Alvear en San Lorenzo strek oor 'n lengte van sowat vyftig kilometer langs die Paraná. Ondanks sy grootte is Rosario net die administratiewe sentrum van die gelyknamige ''departamento'' (distrik). Die provinsiale regering van Santa Fe het sy setel in die gelyknamige stad sowat 170 kilometer noord van Rosario.
Die gebied van Rosario word deur 'n tipiese Pampas-klimaat gekenmerk, met 'n warm seisoen tussen November en Maart en maksimale temperature tussen 18 en 32 °C, en 'n koue seisoen tussen Junie en die middel van Augustus, waartydens die kwik tot tussen 5 en 16 °C daal. Reënvalle word veral in die somer aangeteken, maar die tipiese bedompigheid van die vlakte tree dwarsdeur die jaar op.
== Geskiedenis ==
=== Vroeë geskiedenis ===
[[Lêer:Monumento a la Bandera 9.jpg|duimnael|links|Die Vlagmonument (''Monumento a la Bandera'') in die middestad van Rosario]]
Rosario het teen die begin van die [[17de eeu]] ontstaan. Dit het destyds as ''Pago de los Arroyos'' of "Land van die Spruite" bekend gestaan – 'n verwysing na die verskeie spruite wat deur die suide van die provinsie Santa Fé vloei en in die Paranárivier uitmond, soos die Ludueña, die Saladillo en ander. Die stad het geen presiese stigtingsdatum of enige amptelike erkenning hiervan. In [[1689]] het kaptein Luis Romero de Pineda 'n deel van die land van Pago de los Arroyos volgens 'n koninklike dekreet as vergoeding vir dienste ontvang wat hy aan die Spaanse Kroon verleen het.
Voor hierdie periode was die gebied oorspronklik deur die Calchaquí-stamme bewoon, wat in sogenaamde ''reducciones'' geleef het – 'n soort sendingstasies wat deur Fransiskaanse monnike gestig is. Hierdie sendingstasies is uiteindelik deur vyandelike Chaco-stamme aangeval en verniel.
Romero de la Pineda het die eerste permanente nedersetting gestig, 'n ''estancia'', wat hy as landbougebied en nie as 'n dorp ontwikkel het nie. Die Jesuïete het in [[1719]] 'n ander stuk land gekoop en hier die ''Estancia San Miguel'' opgerig. Die gebied was nog steeds so yl bevolk dat dit nie oor 'n sentrale owerheid beskik het nie; dit is vanuit die provinsiale hoofstad Santa Fe en Buenos Aires beheer.
In [[1724]] is nog 'n koloniale nedersetting deur Santiago de Montenegro gestig wat hier 'n meul en 'n kapel gebou het. Hy het begin om die toekomstige ontwikkeling van die dorp te beplan en is in [[1751]] tot burgemeester verkies. Die gebied wat deur hierdie plaaslike regring beheer is het vanuit die huidige Rosario tot by gebiede noord van die stad gestrek. Eers in [[1784]] is dit in twee kleiner regsgebiede opgedeel.
Op [[27 Februarie]] [[1812]] het generaal Manuel Belgrano die nuutgeskepte nasionale vlag van Argentinië vir die eerste keer aan die oewer van die Paraná gehys. Vanweë hierdie geskiedkundige gebeurtenis staan Rosario nog steeds as die "Bakermat van die Argentynse Vlag" bekend. Die Nasionale Vlagmonument is ter herdenking van hierdie gebeurtenis opgerig.
=== Rosario groei tot 'n stad ===
[[Lêer:Ciudad del Rosario de Santa Fe (1858).jpg|duimnael|'n Kaart van Rosario uit die jaar 1858]]
[[Lêer:Palacio Vassallo 3.jpg|duimnael|Die Vassallo-paleis, setel van die stadsregering]]
Die provinsie Santa Fe het sterk onder die burgeroorlog gely wat ná [[1820]] in Argentinië gewoed het. As gevolg hiervan was die bevolkingsgroei stadig; Rosario was 'n klein nedersetting langs die pad van Santa Fe na Buenos Aires. In [[1823]] is dit amptelik tot dorp verklaar (Spaans: ''Ilustre y Fiel Villa del Rosario''). Charles Darwin, wat in [[1832]] deur die gebied gereis het, het Rosario reeds as 'n "Groot dorp" met sowat 2 000 inwoners beskryf. In [[1841]] is die plaaslike hawe volgens 'n dekreet van die ''caudillo'' en goewerneur van Buenos AIres, Juan Manuel de Rosas, vir die buitelandse handel gesluit nadat nie-Argentynse skepe nie meer op die Paraná- en Paraguay-riviere toegelaat is nie.
Op [[25 Desember]] [[1851]] het 'n klein groep van plaaslike burgers en lede van die militêre garde hul steun vir Rosas se teenstander caudillo Justo José de Urquiza verklaar. As 'n beloning vir hulle deelname aan die Slag van Caseros het Urquiza ná sy oorwinning op [[9 Junie]] [[1852]] die goewerneur van Santa Fe in 'n brief versoek om stadstatus aan Rosario te verleen. Goewerneur Domingo Crespo het hierdie versoek in die wetgeende vergadering van die provinsie geregverdig deur na die strategiese belangrikheid van die stad te verwys, wat vanweë sy geografiese ligging 'n beduidende rol vir die binne- en buitelandse handel sou kon speel. Op [[5 Augustus]] is die stadstatus formeel aan Rosario toegeken.
Urquiza het die rivier vir internasionale vryehandel oopgestel, en Rosario se demografiese en ekonomiese groei het aansienlik versnel. In [[1880]] was Rosario reeds die belangrikste uitvoerhawe in Argentinië, en sy bevolking het in [[1887]] tot sowat 50 000 gegroei. Sowat veertig persent van die inwoners was immigrante wat nuwe idees uit Europa saamgebring het en van Rosario 'n stad gemaak wat in politieke baie progressief was – in teenstelling met die meer konserwatiewe en aristokratiese Santa Fe.
Gedurende die tweede helfte van die 19de eeu was daar selfs 'n beweging wat vir Rosario as die nasionale hoofstad van Argentinië gepleit het. Een van die sterkste voorsprekers vir hierdie voorstel was Ovidio Lagos, stigter van die oudste Argentynse koerant La Capital (een van Rosario se hoofstrate is intussen na Lagos vernoem). Alhoewel Rosario by drie geleenthede tot nasionale hoofstad verklaar is, is die wetsbesluit elke keer deur die uitvoerende gesag geveto J(een keer deur Bartolomé Mitre en twee keer deur Domingo Faustino Sarmiento).
In die laaste vyftien jaar van die 19de eeu het Rosario se bevolking verdubbel. Die snelle bevolkingsaanwas het egter tot slegte lewensomstandighede vir baie van die stadsbewoners, epidemieë van aansteeklike siektes soos tuberkulose en 'n oorskot van mannekrag en gepaardgaande uitbuiting gelei. In [[1901]] is vir die eerste keer 'n stakende werker deur die polisie dood gemaak, en Rosario het tot 'n sentrum van radikale politieke bewegings begin ontwikkel. Die Radikale Burgerunie het in [[1903]] 'n opstand bevorder en die eerste verkiesing volgens die nuwe geheime en verpligte stemreg gewen.
=== Die 20ste eeu ===
[[Lêer:Centro Popular de la Memoria Rosario.jpg|duimnael|Hierdie onwettige tronk is gedurende die [[militêre diktatuur]] vanaf 1976 gebruik om mense aan te hou en te martel. Die gebou is nou 'n nasionale monument van herinnering]]
Die bevolking van Rosario het in die volgende dekade en nog eens binne die volgende twee dekades verdubbel. In 1926 was daar reeds 407 000 inwoners, waarvan 47 persent uit die buiteland gekom het. Dit was meestal Europeërs wat as gevolg van die Eerste Wêreldoorlog in Rosario 'n nuwe heenkome gevind het, waarby Italiaanse immigrante – veral uit [[Ligurië]] – oorweeg het.
Die plaaslike geleerde Juan Álvarez het in [[1943]] 'n werk oor die geskiedenis van die stad geskryf waarin hy die stelling bevestig het dat Rosario uit eie krag gegroei en sy ontwikkeling aan sy moderne kapitalistiese ekonomie en sy hardwerkende bevolking te danke het – in teenstelling met ander stede wat soos Santa Fe eerder deur 'n tradisionele koloniale en adellike verlede gekenmerk word. Ter ere van Álvarez is die grootste openbare biblioteek in Rosario, die ''Biblioteca Argentina Dr. Juan Álvarez'', na hom vernoem.
In [[1946]] het Rosario die oorwinning van die populistiese kandidaat Juan Perón in die presidensiële verkiesing met 'n meerderheid van 58 persent van die uitgebragte stemme bevorder, en die stad het toe die bynaam "Hoofstad van die Peronisme" gekry. Rosario het vervolgens voordeel uit Perón se nasionaliseringsbeleid asook sy subsidies vir nywerhede en voordelige arbeidswette getrek.
Maar die stad het ná Perón se afdanking as gevolg van 'n staatsgreep desgelyks baie onder die diktatuur van sy opvolger, president Juan Carlos Onganía, gely. In Mei en September [[1969]] het werkers en studente in groot getalle teen die régime betoog – 'n gebeurtenis wat later as die ''Rosariazo'' bekend gestaan het. Die betogings was deel van die algemene onluste in die land, alhoewel hulle ook 'n reaksie op die onderdrukking van plaaslike vakbonde was en die moord op 'n plaaslike student wat deur polisiemagte gedood is. In September het sowat 100 000 betogers die polisiemagte oorrompel en die onluste tot by die voorstede uitgebrei. Die régime het troepe na Rosario ontbied om die opposisie met geweld te onderdruk en die beheer oor die stad te herwin.
Gedurende die sogenaamde "Nasionale Proses van Reorganisasie", wat in [[1976]] met die staatsgreep van dieselfde jaar begin het, is honderde inwoners deur regeringsmagte vermoor of het spoorloos verdwyn. Die militêre ''junta'' het Rosario as een van die gasheerstede van die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1978]] gebruik waarmee hulle die bevolking van die menseregskendings en algemene politieke onderdrukking afgelei het.
In [[1983]] het Argentinië na 'n demokratiese stelsel teruggekeer, en sowat 400 000 Rosarino's het die Radikale Burgerunie se laaste byeenkoms voor die verkiesing bygewoon. Die Burgerunie het sowel die plaaslike burgemeestersverkiesing met sy kandidaat Horacio Usandizaga asook die nasionale presidentsverkiesing met sy kandidaat Raúl Alfonsín gewen.
=== Ekonomiese krisis ===
[[Lêer:Villa miseria 1.jpg|duimnael|'n ''Villa miseria'' in Rosario]]
[[Lêer:Córdoba y Corrientes, Rosario 1.jpg|duimnael|Wandellaan in Córdobastraat]]
In [[1989]] het 'n hiperinflasie van meer as 3 000 persent die Argentynse ekonomie in duie gestort. In Rosario het die proteste teen die prysstygings en die gepaardgaande onvoldoende voorsiening van voedsel en ander lewensnoodsaaklike goedere saam met die algemene ontevredenheid van die bevolking en aanhitsing deur ekstremistiese elemente tot die plundering van supermarkte en ander winkels gelei en ook die aanleiding gegee vir soortgelyke onluste in ander Argentynse stede. Die onluste is deur polisie-eenhede onderdruk, en volgens amptelike statistieke het veertien betogers tussen 26 en 29 Mei gesterf. President Alfonsín het 'n noodtoestand verklaar en op 12 Junie bedank sodat die presidentskap van sy gekose opvolger Carlos Menem ses maande vroeër begin het.
Die Menem-regering se makro-ekonomiese beleid het daarin geslaag om die inflasie onder beheer te bring, en aanvanklik het ook Rosario se ekonomie begin stabiliseer. Maar enkele jare later het die instelling van 'n lae vaste wisselkoers invoere drasties laat styg, terwyl die mededingendheid van Rosario se nywerheidsektor verlaag is en uitvoere van landbouprodukte gestagneer het. Toe president Menem in [[1995]] vir 'n tweede ampstermyn gekies is, was Rosario se werkloosheid met 21,1 persent die hoogste in die land.
Baie van Rosario se inwoners het onder die broodlyn geleef en was gedwing om in die plaaslike krotbuurte, die sogenaamde villas miseria, te gaan woon. Hierdie informele nedersettings sonder toiletgeriewe, lopende water en ander dienste was al vroeër 'n tipiese verskynsel, maar het in die 1990's het hulle oppervlaktes en bevolking aansienlik gegroei. Die probleem het weens die binnelandse migrasie en die vestiging van bewoners uit armer provinsies soos byvoorbeeld Chaco verskerp. Volgens die laaste amptelike ondersoek, 'n studie wat deur die Munisipale Bank-Stigting van Rosario in [[1996]] deurgevoer is, was daar 91 informele nedersettings met 115 000 inwoners (tien persent van die metropolitaanse gebied se bevolking).
Die ekonomiese resessie het in Desember [[2001]] sy hoogtepunt bereik, en net soos in ander groot Argentynse stede het armes en werkloses weer begin om winkels te plunder. Gedurende die onluste het agt mense gesterf, waaronder die Uruguayaans-gebore politieke aktivis Pocho Lepratti.
=== Huidige situasie ===
Ná die Argentynse ekonomiese krisis van die jaar 2001 het Rosario se ekonomie herstel. Dit is nou die snelste groeiende stad in Argentinië, en die lewensomstandighede van sy inwoners het duidelik verbeter. Verbruikerbesteding en beleggings het as gevolg van die sterk oplewing in die landbousektor (veral die uitvoer van plaasslik vervaardigde sojaboonprodukte) aansienlik toegeneem, en daarnaas trek ook die toerismebedryf voordeel uit die gunstige ekonomiese klimaat. 'n Aantal sakesentrums is geopen of heropen, waaronder twee groot winkelsentrums, Alto Rosario en El Portal.
Die pryse van eiendomme het in 2005 begin styg en nuwe bouprojekte is veral in die voorstede aangepak. Onderontwikkelde gebiede soos die noordoostelike buurte naby die lughawe is in moderne woonbuurte omskep. Die stadsregering onder die leiding van ''intendente'' (burgemeester) Miguel Lifschitz van die Sosialistiese Party was danksy die ekonomiese opswaai in staat om groot bedrae in openbare geriewe te belê. Sowat 'n derde van die stedelike begroting word tans aan openbare gesondheid bestee.
== Kommunikasie en mediabedryf ==
[[Lêer:Telecom sede Rosario.jpg|duimnael|Die hoofkwartier van ''Telecom Argentina'' in Rosario]]
Rosario lê in die sentrum van Argentinië se [[optiese vesel]]-kring. Die grootste nasionale telekommunkasie-maatskappye verskaf al hul dienste van openbare telefone tot selfoon-netwerke en breëband-internettoegange met DSL-lyne, [[kabelmodem]]s, ''Wi-Fi'' en kuberkafees aan hul plaaslike klante.
Sowat 86 persent van alle huishoudings beskik oor 'n telefoonlyn (daar is tans 272 170 lyne), terwyl 36 persent van die bewoners ook gebruik maak van selfoondienste. Die vraag na selfoondienste het as gevolg van lae pryse en aggressiewe bemarkingstrategieë vinnig gegroei, maar die beperkings wat op die installasie van antenna's geplaas is en onvoldoende beleggings en opknappingswerk het die gehalte van selfoondienste laat versleg. In die jare 2004 en 2005 was die selfoonnetwerke gedurende [[Kersfees]], Nuwejaarsdag en die ''Día del Amigo'' ("Dag van die Vriend") onderbreek.
Rosario beskik oor vier AM- en meer as 200 FM-radiostasies en twee plaaslike private-televisiekanale, ''Canal 3'' en ''Canal 5'' (die laasgenoemde kanaal maak deel uit van die nasionale netwerk ''Telefé''). Ook die openbare televisie-kanaal ''Canal 7 Argentina'' word in Rosario uitgesaai. Rosario se drie kabeltelevisie-netwerke – ''Cablevisión'' en ''Multicanal'' is openbare kanale, terwyl die plaaslike ''Cablehogar''-net onder die beheer van 'n privaatmaatskappy is – saai ook twee plaaslike kanale uit: ''Canal 4 Noticias'' en ''Canal 6''.
Die belangrikste dagblaaie in Rosario is ''La Capital'' (die oudste Argentynse koerant wat nog steeds uitgegee word en in [[1867]] gestig is), ''Rosario/12'' (gestig in [[1991]]) en ''El Ciudadano & la Región'' (gestig in [[1999]]).
== Eksterne skakel ==
{{CommonsKategorie}}
* {{en}} {{Wikivoyage}}
* {{es}} [https://www.rosario.gob.ar/ Amptelike webwerf]
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Rosario-Argentina|title=Rosario|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=3 Januarie 2026}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Nedersettings in Argentinië]]
s6p8geug4235bnpn8bxrz7uen37hkjv
Gebruiker:Ed de Jonge/monobook.css
2
28015
2896347
329899
2026-04-22T19:38:07Z
Ed de Jonge
2312
2896347
css
text/css
@import "https://nl.wikipedia.org/w/index.php?title=Gebruiker:Ed_de_Jonge/monobook.css&action=raw&ctype=text/css";
apmg74xfpd7uxxz97gshxp1cgspbtro
Nagasaki
0
28698
2896657
2677169
2026-04-23T10:41:36Z
Aliwal2012
39067
2896657
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Nedersetting
| naam = Nagasaki
| amptelike_naam = Stad Nagasaki
| ander_naam =
| inheemse_naam = 長崎市
| nedersetting_tipe = Kernstad
| bynaam =
| slagspreuk =
| translit_taal1 =
| translit_taal1_tipe =
| translit_taal1_inligting =
| translit_taal2 =
| translit_taal2_tipe =
| translit_taal2_inligting =
| beeld_stadsilhoeët = Nagasaki C1414.jpg
| beeldgrootte = 250px
| beeldbyskrif =
| beeld_vlag = Flag of Nagasaki, Nagasaki.svg
| vlaggrootte =
| vlagskakel =
| beeld_seël =
| seëlskakel =
| seëlgrootte =
| beeld_skild =
| skildskakel =
| skildgrootte =
| beeld_leë_embleem = <!--Nagasaki CitySymbol.png-->
| leë_embleemtipe = Simbool van Nagasaki
| leë_embleemgrootte =
| leë_embleemskakel =
| beeld_kaart = Map Nagasaki en.png
| kaartgrootte = 200px
| kaartbyskrif = Ligging van Nagasaki in die Nagasaki-prefektuur
| beeld_kaart1 =
| kaartgrootte1 =
| kaartbyskrif1 =
| duimdrukkerkaart = Japan
| duimdrukkeretiketposisie =
| duimdrukkerkaartgrootte =
| duimdrukkerkaartbyskrif = Ligging van Nagasaki in [[Japan]] (in rooi)
| onderafdelingtipe = [[Lande|Land]]
| onderafdelingnaam = [[Japan]]
| onderafdelingtipe1 = Gebied
| onderafdelingtipe2 = [[Prefekture van Japan|Prefektuur]]
| onderafdelingtipe3 =
| onderafdelingtipe4 =
| onderafdelingnaam1 = [[Kioesjoe]]
| onderafdelingnaam2 = Nagasaki-prefektuur
| onderafdelingnaam3 =
| onderafdelingnaam4 =
| regeringvoetnotas =
| regeringstipe =
| leiertitel = Burgemeester
| leiernaam =
| leiertitel1 =
| leiertitel2 =
| leiertitel3 =
| leiertitel4 =
| leiernaam1 =
| leiernaam2 =
| leiernaam3 =
| leiernaam4 =
| stigtingstitel =
| stigtingsdatum =
| stigtingstitel2 =
| stigtingsdatum2 =
| stigtingstitel3 =
| stigtingsdatum3 =
| eenheidvoorkeur =
| oppervlakvoetnotas =
| oppervlakgroottes =
| oppervlak_totaal_km2 = 338.72
| oppervlak_land_km2 =
| oppervlak_water_km2 =
| oppervlak_totaal_myl2 =
| oppervlak_land_myl2 =
| oppervlak_water_myl2 =
| oppervlak_water_persent =
| oppervlak_stedelik_km2 =
| oppervlak_stedelik_myl2 =
| oppervlak_metro_km2 =
| oppervlak_metro_myl2 =
| oppervlak_leeg1_titel =
| oppervlak_leeg1_km2l =
| oppervlak_leeg1_myl2 =
| oppervlak_leeg2_titel =
| oppervlak_leeg2_km2l =
| oppervlak_leeg2_myl2 =
| hoogtevoetnotas =
| hoogte_m =
| hoogte_voet =
| breedtegraad = 32
| breedtegraad_m = 47
| breedtegraad_s =
| breedtegraad_NS = N
| lengtegraad = 129
| lengtegraad_m = 52
| lengtegraad_s =
| lengtegraad_OW = O
| bevolking_soos_op =
| bevolkingnotas =
| bevolking_totaal = 459 198
| bevolkingsdigtheid_km2 = 1120.1
| bevolkingsdigtheid_myl2 =
| bevolking_metro =
| bevolkingsdigtheid_metro_km2 =
| bevolkingsdigtheid_metro_myl2 =
| bevolking_stedelik =
| bevolkingsdigtheid_stedelik_km2 =
| bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2 =
| bevolking_leeg1_titel =
| bevolking_leeg1 =
| bevolkingsdigtheid_leeg1_km2 =
| bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2 =
| bevolking_leeg2_titel =
| bevolking_leeg2 =
| bevolkingsdigtheid_leeg2_km2 =
| bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2 =
| bevolkingnota =
| tydsone =
| utcafset =
| tydsone_DST =
| uctafset_DST =
| poskodetipe = Poskode
| poskode = 850-8685
| skakelkode = 095
| leë_naam = Boom
| leë_inligting = Triadica sebifera
| leë1_naam = Blom
| leë1_inligting = Krismisroos
| voetnotas =
| webwerf = http://www1.city.nagasaki.nagasaki.jp
}}
{{nihongo|'''Nagasaki'''|長崎市|Nagasaki-shi}} ({{Audio|ja-Nagasaki.ogg|luister}}) is die hoofstad en die grootste stad van die [[Nagasaki Prefektuur]] in [[Japan]]. Dit was voorheen deel van die Nisjisonogi-distrik. Dit was in die [[16de eeu]] die middelpunt van [[Europa|Europese]] invloed. Nagasaki het tydens die [[Eerste Chinees-Japannese Oorlog]] en [[Russies-Japannese Oorlog]] 'n belangrike basis van die [[Japannese Keiserlike Vloot]] geword.
Tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] was Nagasaki die tweede stad ter [[wêreld]] wat deur die Amerikaners met 'n [[Kernwapen|atoombom]], [[Fat Man]], aangeval is.
== Sien ook ==
* [[Tsutomu Yamaguchi]], die enigste persoon wat beide atoombomontploffings, [[Hirosjima]] en Nagasaki, oorleef het.
{{Japan-saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Nedersettings in Japan]]
jhdorm7nyd7h8pg0b2iviwfcz1hyxu8
2896658
2896657
2026-04-23T10:47:07Z
Aliwal2012
39067
opruim, klaar!
2896658
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Nedersetting
| naam = Nagasaki
| amptelike_naam = Stad Nagasaki
| ander_naam =
| inheemse_naam = 長崎市
| nedersetting_tipe = Kernstad
| bynaam =
| slagspreuk =
| beeld_stadsilhoeët = Nagasaki C1414.jpg
| beeldgrootte = 250px
| beeldbyskrif =
| beeld_vlag = Flag of Nagasaki, Nagasaki.svg
| vlaggrootte =
| vlagskakel =
| beeld_seël =
| seëlskakel =
| seëlgrootte =
| beeld_skild =
| skildskakel =
| skildgrootte =
| beeld_leë_embleem = <!--Nagasaki CitySymbol.png-->
| leë_embleemtipe = Simbool van Nagasaki
| beeld_kaart = Map Nagasaki en.png
| kaartgrootte = 200px
| kaartbyskrif = Ligging van Nagasaki in die Nagasaki-prefektuur
| beeld_kaart1 =
| duimdrukkerkaart = Japan
| duimdrukkeretiketposisie =
| duimdrukkerkaartgrootte =
| duimdrukkerkaartbyskrif = Ligging van Nagasaki in [[Japan]]
| onderafdelingtipe = [[Lande|Land]]
| onderafdelingnaam = [[Japan]]
| onderafdelingtipe1 = Gebied
| onderafdelingtipe2 = [[Prefekture van Japan|Prefektuur]]
| onderafdelingtipe3 =
| onderafdelingnaam1 = [[Kioesjoe]]
| onderafdelingnaam2 = Nagasaki-prefektuur
| onderafdelingnaam3 =
| leiertitel = Burgemeester
| leiernaam =
| stigtingstitel =
| stigtingsdatum =
| oppervlakvoetnotas =
| oppervlakgroottes =
| oppervlak_totaal_km2 = 338.72
| hoogtevoetnotas =
| hoogte_m =
| hoogte_voet =
| breedtegraad = 32
| breedtegraad_m = 47
| breedtegraad_s =
| breedtegraad_NS = N
| lengtegraad = 129
| lengtegraad_m = 52
| lengtegraad_s =
| lengtegraad_OW = O
| bevolking_soos_op =
| bevolkingnotas =
| bevolking_totaal = 459 198
| bevolkingsdigtheid_km2 = 1120.1
| bevolkingnota =
| tydsone =
| utcafset =
| poskodetipe = Poskode
| poskode = 850-8685
| skakelkode = 095
| leë_naam = Boom
| leë_inligting = Triadica sebifera
| leë1_naam = Blom
| leë1_inligting = Krismisroos
| voetnotas =
| webwerf = http://www1.city.nagasaki.nagasaki.jp
}}
{{nihongo|'''Nagasaki'''|長崎市|Nagasaki-shi}} ({{Audio|ja-Nagasaki.ogg|luister}}) is die hoofstad en die grootste stad van die [[Nagasaki-prefektuur]] in [[Japan]]. Dit was voorheen deel van die Nisjisonogi-distrik. Dit was in die [[16de eeu]] die middelpunt van [[Europa|Europese]] invloed. Nagasaki het tydens die [[Eerste Chinees-Japannese Oorlog]] en [[Russies-Japannese Oorlog]] 'n belangrike basis van die [[Japannese Keiserlike Vloot]] geword.
Tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] was Nagasaki die tweede stad ter [[wêreld]] wat deur die Amerikaners met 'n [[Kernwapen|atoombom]], [[Fat Man]], aangeval is.
== Sien ook ==
* [[Tsutomu Yamaguchi]], die enigste persoon wat beide atoombomontploffings, [[Hirosjima]] en Nagasaki, oorleef het.
{{Japan-saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Nedersettings in Japan]]
qrxupe8cpn8suh7v4husp1uup0jqggj
Wubi
0
30835
2896408
2620944
2026-04-23T07:44:02Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896408
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sagteware
| naam = Wubi
| logo = Wubi-logo-text.svg
| logobewoording = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks -->
| skermkiekie = Ubuntu Wubi 11.10.PNG
| skermkiekiebeskrywing = 'n Skermknippie van Wubi 11.10
| skrywer =
| ontwikkelaar = Agostino Russo, Geza Kovacs, Oliver Mattos, Ecology2007
| vrygestel = {{Begin datum en ouderdom|2008|4|24|df=yes}}
| gestaak =
| laaste weergawe = 12.04
| laaste vrystellingsdatum = {{Begin datum en ouderdom|2012|4|26|df=yes}}
| laaste betaweergawe =
| laaste betavrystellingsdatum =
| programmeertaal = NSIS script, [[C++]], [[Python (programmeertaal)|Python]]
| bedryfstelsel = [[Microsoft Windows]]
| grootte = 2,37 [[Mebibyte|MiB]]
| taal = Meer as 50 tale
| kategorie = [[Ubuntu (Linux)|Ubuntu]]-installeerder
| lisensie = [[GNU Algemene Publieke Lisensie|GNU GPL v.2 of later]]<ref>{{cite web |url=https://wiki.ubuntu.com/WubiGuide |title=Wubi - FAQ |publisher=Ubuntu |access-date=27 November 2010 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20191012211619/https://wiki.ubuntu.com/WubiGuide |archive-date=12 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| webtuiste = [http://www.ubuntu.com/desktop/get-ubuntu/windows-installer/ ubuntu.com/desktop/get-ubuntu/windows-installer]
}}
'''Wubi''' ('''W'''indows-based '''Ub'''untu '''I'''nstaller) is 'n amptelike [[vrye sagteware]], Windows gebaseerde installeerder vir die [[Ubuntu (Linux)|Ubuntu]]-bedryfstelsel.<ref name="WubiFAQ">http://wubi-installer.org/faq.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070626051209/http://wubi-installer.org/faq.php |date=26 Junie 2007 }}, Wubi - FAQ, Wubi, nagegaan op 23 Junie 2007</ref>
Wubi is as 'n onafhanklike projek van Ubuntu gebore maar word sedert weergawe 8.04 by Ubuntu ingesluit. Wubi kan ook op die Ubuntu Live CD aangetref word <ref name="wubi.sourceforge.net">http://wubi.sourceforge.net/faq.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210422045345/http://wubi.sourceforge.net/faq.php |date=22 April 2021 }} Wubi - FAQ</ref> en is ook by Ubuntu 7.10 Gutsy Gibbon weergawe ingesluit.<ref>http://ubuntuforums.org/showthread.php?t=425557 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210419231911/https://ubuntuforums.org/showthread.php?t=425557 |date=19 April 2021 }}, Discussions for Wubi inclusion in Gutsy, Ubuntu Forums, Henrik, 27 April 2007, nagegaan op 23 Junie 2007</ref><ref>https://wiki.ubuntu.com/InstallerForWindows, "Installer For Windows - Ubuntu Wiki", Ubuntu, nagegaan op 23 Junie 2007</ref>
Die doel van die projek is om gebruikers van Windows bekend te stel aan [[Linux]] deur Ubuntu te gebruik sonder om enige risiko te loop om data te verloor as gevolg van formatering of segmentering van hul hardeskywe. Wubi kan ook gebruik word om Ubuntu vanuit Windows te oninstalleer.
Wubi is nie 'n [[virtuele masjien]] nie, dit skep eerder 'n alleenstaande installasie binne 'n lusgemonteerde toestel. Dit is nie opsigself 'n [[Linux-verspreiding]] nie maar eerder 'n installeerder vir die [[Ubuntu]] bedryfstelsel.<ref name="WubiFAQ"/>
Wubi installeer nie Ubuntu direk op sy eie hardeskyf-partisie nie en kan ook nie ongebruikte hardeskyfspasie gebruik om die bedryfstelsel te installeer nie. 'n Mens sou egter bogenoemde kon vermag met die LVPM (Loopmounted Virtual Partition Manager) gebruik om die Wubi-gegenereerde Ubuntu installasie na 'n regte partisie te verskuif, soos byvoorbeeld op 'n USB flitskyfie.<ref name="WubiFAQ"/> Hierdie opstelling het die voordeel dat gebruikers die bedryfstelsel en drywers kan toets voordat hulle dit op 'n eie pasgemaakte partisie installeer (om sodoende risiko's rakende die loodsprogram en ander funksies van die bestaande bedryfstelsel te vermy).
Wubi voeg 'n keuse by die standaard Windows loodsgids wat 'n mens in staat stel om Linux te hardloop. Ubuntu word binne 'n lêer in die Windows lêerstelsel (c:\ubuntu\disks\root.disk) gestoor eerder as op sy eie partisie. Hierdie lêer word dan deur Linux gebruik asof dit 'n werklike hardeskyf is.<ref name="wubi.sourceforge.net"/>
'n Verwante projek, Lubi, gebruik Linux as die gasheerstelsel in plaas van Windows.<ref>http://lubi.sourceforge.net/lubi.html Inligting oor Lubi, LVPM, UNetbootin, en Bubakup - Lubi</ref> 'n Weergawe vir die [[Mac OS]]-bedryfstelsel, Mubi, word ook in die vooruitsig gestel.
== Beperkinge ==
* Hibernering word nie ondersteun nie.
* Wubi se lêerstelsel is meer kwesbaar vir probleme wat spruit uit skielike kragonderbrekings as 'n normale lêerstelsel.
== Verwysings en voetnotas ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie}}
* [http://wubi.sourceforge.net/ Wubi se amptelike webwerf]
* [https://wiki.ubuntu.com/WubiGuide Wubi-gids op die amptelike Ubuntu Wiki]
* [http://wubi-installer.org/metalinks/ Meta-skakels]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://ubuntuforums.org/forumdisplay.php?f=234 Amptelike Wubi forum]
* [http://lubi.sourceforge.net Die linux weergawe van die projek se webwerf].
[[Kategorie:Vrye sagteware]]
itqsxhzwivbiern0fhbvtmj09s8xy0v
ISO 8601
0
44529
2896332
2896251
2026-04-22T16:55:04Z
Martinvl
12559
Weeksdae
2896332
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas4
| title = Huidige datum en tyd uitgedruk volgens ISO 8601 <small>[{{purge|verfris}}]</small>
<!-- ISO 8601-1:2019 § 3.2.1 states the separator should be a "Hyphen" character when available -->
| label1 = Datum in [[UTC]]
| data1 = {{#time: Y-m-d}}
| label2 = Tyd in [[UTC]]
| data2 = {{#time: H:i:s"Z"}}<br />{{#time: "T"His"Z"}}
| label3 = Datum en tyd in [[UTC]]
| data3 = {{#time: Y-m-d"T"H:i:s"Z"}}<br />{{#time: Ymd"T"His"Z"}}
| label4 = Datum en tyd met die verrekening
| data4 = {{Tyd in tydsone|df-cust=Y-m-d"T"H:i:s−12:00|UTC-12:00}}<br />
{{Tyd in tydsone|df-cust=Y-m-d"T"H:i:s+00:00|UTC+00:00}}<br />
{{Tyd in tydsone|df-cust=Y-m-d"T"H:i:s+12:00|UTC+12:00}}
| label5 = [[ISO week datum|Week]]
| data5 = {{#time: o-"W"W}}
| label6 = Week met weekdag
| data6 = {{#time: o-"W"W-N}}
| label7 = [[Ordinale datum]]
| data7 = {{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}} <!-- Use U+2010 hyphen per ISO -->
}}
[[Lêer:ISO 8601 explanation.svg|250px|duimnael|Verduideliking van ISO 8601 - al drie die uitbreidings wat getoon word, is geldig.]]
'''ISO 8601''' is 'n internasionale standaard vir die uitruil van datum- en tydverwante data. Die standaard is getiteld "Data-elemente en uitruilformate - Inligtinguitruiling - Voorstelling van datums en tye" en is deur die [[ISO|Internasionale Standaardeorganisasie]] (ISO) uitgereik. Dit is gebaseer op die datum volgens die [[Gregoriaanse kalender]] en die 24-uur-voorstelling van tyd. Wanneer getalle aan dae van die week toegeken is, is 'n waarde van "1" aan Maandae en "7" aan Sondae toegeken.
Die doel van die standaard is om die risiko van verkeerde interpretasie te vermy waar numeriese verteenwoordiging van die datums en tye oor nasionale grense uitgeruil word, en verwarring en ander gevolglike foute of verliese te vermy. Die standaard organiseer die data sodat die grootste termyn (jaar) eerste in die datastring verskyn en vorder tot in die kleinste tydperk (sekonde). Dit maak ook voorsiening vir 'n gestandaardiseerde metode van tydgebaseerde kommunikasie-inligting oor [[tydsone]]s deur die gebruik van [[Gekoördineerde Universele Tyd]] (UTC).<ref>ISO, FAQ: ''[http://www.iso.org/iso/date_and_time_format Numeric representation of Dates and Time]''</ref>
As datums en tye nie tydsones insluit nie, vereenvoudig die skryf van datums en tye op hierdie manier die sortering van datum- en tydafhanklike data.
<!-- voorbeeld vervang met kantbalk bo
{| class="infobox" style="text-align: center; width: 25em"
| Voorbeelddatum:
|-
| <big>'''{{CURRENTYEAR}}-{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY2}}'''</big>
|-
| Voorbeeld van afsonderlike datum en tyd in [[UTC]]:
|-
| <big>'''{{CURRENTYEAR}}-{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY2}} {{CURRENTTIME}}Z'''</big>
|-
| Voorbeeld van gekombineerde datum en tyd in [[UTC]]:
|-
| <big>'''{{CURRENTYEAR}}-{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY2}}T{{CURRENTTIME}}Z'''</big>
|-
| Voorbeeld van datum met weeknommer:
|-
| <big>'''2010-W01-1'''</big>
|-
| Voorbeeld van ordinale datum:
|-
| <big>'''{{CURRENTYEAR}}-004'''</big>
|} -->
== Eksterne skakels ==
*[http://www.w3.org/QA/Tips/iso-date Use international date format (ISO) - Quality Web Tips] [[W3C|The World Wide Web Consortium (W3C)]]
*[http://www.cl.cam.ac.uk/~mgk25/iso-time.html ISO 8601 summary by Markus Kuhn]
*[http://www.iso.org/iso/support/faqs/faqs_widely_used_standards/widely_used_standards_other/date_and_time_format.htm Summary of 8601 by ISO]
*[http://isotc.iso.org/livelink/livelink/fetch/2000/2122/138351/138352/customview.html?func=ll&objId=138352&objAction=browse&sort=name Technical Committee ISO/TC 154], Processes, data elements and documents in commerce, industry and administration.
*[http://www.staff.science.uu.nl/~gent0113/calendar/isocalendar.htm The Mathematics of the ISO 8601 Calendar]
*[http://www.w3.org/TR/NOTE-datetime W3C Specification about UTC Date and Time] and [[IETF]] [[Internet standard]] {{RFC|3339}}, based on ISO 8601
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Iso 8601}}
[[Kategorie:Tyd]]
[[Kategorie:Tydsones]]
ms99lk8w9ld3e74wex4103zs7i08wnx
Mameluk
0
46455
2896311
2686415
2026-04-22T15:14:57Z
Jcb
223
2896311
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Mamluke.jpg|duimnael|upright|’n Berede Mameluk-soldaat, geteken in 1810.]]
’n '''Mameluk''' ([[Arabies]]: مملوك, "word besit") was ’n soldaat of slaaf wat hom tot [[Islam]] bekeer het. Die verskynsel was van groot politieke belang en het lank bestaan, van die 9de tot die 19de eeu. Mettertyd het Mamelukke ’n magtige militêre [[kaste]] in verskeie [[Moslem]]-gemeenskappe geword. Veral in [[Egipte]], maar ook in die [[Levant]], [[Irak]] en [[Indië]] het Mamelukke politieke en militêre mag gehad. In sommige gevalle het hulle selfs sultans geword. Mameluk-faksies het ook sultanate vir hulself opgeëis in Egipte en [[Sirië]] in ’n tydperk bekend as die Mameluk-sultanaat (1250–1517). Dié sultanaat het die [[Mongole]] teruggehou en teen die [[Kruistog|Kruisvaarders]] geveg.
Hoewel Mamelukke gekoop en verkoop is, was hulle status hoër as dié van gewone slawe, wat nie wapens kon gedra of sekere take kon verrig het nie.
== Opgang ==
Die eerste slawe-soldate, wat later die Mamelukke geword het, het bestaan in die tyd van die [[Abbasidiese Kalifaat]]. Hulle het spesiale behandeling en posisies gekry en hulle die vyandskap van die plaaslike inwoners op die hals gehaal. Die soldate se mag het algaande gegroei en hulle het verskeie kere gerebelleer. Hulle het binne tien jaar vier [[kalief]]s vermoor. In die 870's is die soldate gereorganiseer in die Mameluk-stelsel,<ref>[http://www.peeters-leuven.be/boekoverz.asp?nr=8356 Samarcande et Samarra] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190816092113/http://www.peeters-leuven.be/boekoverz.asp?nr=8356 |date=16 Augustus 2019 }}. ''Élites d'Asie centrale dans l'empire abbasside.'' 2007. {{fr}}</ref> waarvolgens jonger mans ingevoer is om opgelei te word pleks van ervare soldate.
Deur die volgende paar eeue het Egipte verskeie heersers gehad waartydens duisende Mamelukke in diens geneem is en selfs hoë posisie beklee het.
== Die Bahri-dinastie ==
[[Lêer:Mamluks1279.png|duimnael|Uitbreiding van die Mameluk-ryk in Egipte omstreeks 1279.]]
Die oorsprong van die Mameluk-sultanaat lê in die Ajjoebid-dinastie wat [[Saladin]] (Salah al-Din) in 1174 gestig het. Ná sy dood het sy seuns gestry oor die verdeling van die ryk en elkeen het probeer om soveel Mamelukke as moontlik aan sy kant te kry. Teen 1200 het Saladin se broer Al-Adil beheer oor die hele ryk gekry deur sy broers en neefs te laat opsluit of vermoor, en elkeen van hulle se Mameluk-eenhede in sy eie op te neem. Die proses is herhaal met Al-Adil se dood in 1218, en met sy seun se dood in 1238. Die Mamelukke het al hoe magtiger geword en gou by die ryk se politiek betrokke geraak.
In Junie 1249 het die [[Kruistog#Sewende Kruistog|Sewende Kruistog]] onder [[Lodewyk IX van Frankryk]] in Egipte geland. Toe die sultan sterf, het die mag na sy vrou, Sjajar Al-Doerr, gegaan. Met Mameluk-steun het sy Lodewyk verslaan. Politieke druk vir ’n manlike leier het egter toegeneem en Sjajar het met die Mameluk-aanvoerder, Aibak, getrou. Hy is later vermoor en in die magstryd wat ontstaan het, het die adjunk-regent, Qutuz, beheer oorgeneem. Hy het die eerste Mameluk-sultanaat gestig. Dit is die Bahri-dinastie genoem na een van die regimente, die Bahrija- of Riviereiland-regiment.
Die Mameluk-sultanaat het tot in 1517 voortbestaan, toe dit deur die [[Ottomaanse Ryk]] verower is.
== Verdere leesstof ==
* A. Allouche: ''Mamluk Economics : A Study and Translation of Al-Maqrizi's Ighathat.'' Salt Lake City, 1994
* R. Amitai-Preiss: ''Mongols and Mamluks: The Mamluk-Ilkhanid War 1260–1281''. Cambridge, 1995
* D. Ayalon: ''The Mamluk Military Society''. Londen, 1979
* James Waterson – ''The Mamluks'' (''History Today'', Maart 2006)
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|Mamluks|Mameluk}}
* [http://www.saudiaramcoworld.com/issue/198106/art.of.the.mamluks.htm Kuns van die Mamelukke]
* [http://www.islamicarchitecture.org/dynasties/mamluks.html Mamelukke – militêre slawedinastie]
* [[Lêer:Crystal txt.png|20px]] Hierdie artikel is vertaal vanuit [[:en:Mamluks|die Engelse Wikipedia]]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Antieke Egipte]]
[[Kategorie:Islamitiese geskiedenis]]
skdvswam53tas8k63lz40bxa6gzspk2
Ronaldo Nazário
0
47869
2896476
2825834
2026-04-23T08:28:33Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896476
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Ronaldo
| image = [[Lêer:Ronaldo_Luís_Nazário_de_Lima_2019_(3x4_cropped).jpg|220px]]
| image_size = 220px
| caption = Ronaldo in 2019
| fullname = Ronaldo Luís Nazário de Lima
| height 1,83 m
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1976|9|18|df=yes}}
| birth_place = [[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]]
| position = aanvaller
| youthyears1 = 1990–1993
| youthclubs1 = São Cristóvão<ref>{{cite news |title=Após início pobre em Bento Ribeiro, Ronaldo conquista o mundo |url=http://globoesporte.globo.com/futebol/noticia/2011/02/apos-inicio-pobre-em-bento-ribeiro-ronaldo-conquista-o-mundo.html |access-date=29 Januarie 2014 |newspaper=Globo Esporte |language=pt |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225133206/http://globoesporte.globo.com/futebol/noticia/2011/02/apos-inicio-pobre-em-bento-ribeiro-ronaldo-conquista-o-mundo.html |archive-date=25 Desember 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| years1 = 1993–1994 |clubs1 = Cruzeiro |caps1 = 14 |goals1 = 12
| years2 = 1994–1996 |clubs2 = [[PSV Eindhoven|PSV]] |caps2 = 46 |goals2 = 42
| years3 = 1996–1997 |clubs3 = [[FC Barcelona|Barcelona]] |caps3 = 37 |goals3 = 34
| years4 = 1997–2002 |clubs4 = [[Internazionale]] |caps4 = 68 |goals4 = 49
| years5 = 2002–2007 |clubs5 = [[Real Madrid]] |caps5 = 127 |goals5 = 83
| years6 = 2007–2008 |clubs6 = [[AC Milan]] |caps6 = 20 |goals6 = 9
| years7 = 2009–2011 |clubs7 = [[Sport Club Corinthians Paulista|Corinthians]] |caps7 = 31 |goals7 = 18
| totalcaps = 343
| totalgoals = 247
| nationalyears1=1993 |nationalteam1=Brasilië o/17 |nationalcaps1=7 |nationalgoals1=5
| nationalyears2=1996 |nationalteam2=Brasilië o/23 |nationalcaps2=8 |nationalgoals2=6
| nationalyears4=1994–2011 |nationalteam4=[[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] |nationalcaps4=98 |nationalgoals4=62
}}
'''Ronaldo Luís Nazário de Lima''' ([[Rio de Janeiro]], [[22 September]] [[1976]]), beter bekend as '''Ronaldo''', is 'n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy het onder meer klubs soos Cruzeiro, [[PSV Eindhoven|PSV]], [[FC Barcelona]], [[Internazionale]], [[Real Madrid]] en [[AC Milan]] verteenwoordig, en was ook ’n sleutelspeler vir die [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasiliaanse nasionale span]] met wie hy die [[Sokker-Wêreldbeker|Wêreldbeker]]-eindstryd in Frankryk in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]] gehaal het, en [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|vier jaar later]] in Japan die Wêreldbeker gewen het. Hy is 'n veelvuldige speler en word as een van die beste skoppers van alle tye gereken. Hy staan ook bekend onder die bynaam ''O Fenômeno'' ("Die verskynsel").
Hy is aangewys as ''Wêreldsokkerspeler van die Jaar'' in 1996, 1997 en 2002. Sy bekendste bynaam is O Fenômeno ("Die verskynsel"). Ten spyte van sy vele suksesse as speler, is sy loopbaan teruggehou deur herhalende kniebeserings. Hy het ook in die latere jare van sy loopbaan met vetsug gesukkel, en daarom word daar soms na hom verwys as "vet Ronaldo", om hom van [[Cristiano Ronaldo]] te onderskei.
Ronaldo is sedert September 2018 die klubeienaar van ''Real Valladolid'' nadat hy 51% van die klub se aandele gekoop het. In Desember 2021 het hy 'n meerderheidsbelang in sy jeugklub ''Cruzeiro'' vir $70 miljoen gekoop.
== Internasionale loopbaanstatistieke ==
Vir die Brasiliaanse nasionale sokkerspan:<ref>http://www.rsssf.com/miscellaneous/ronaldo-intlg.html</ref>
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
! Jaar !! Kere uitgedraf !! Doelskoppe
|-
|1994||4||1
|-
|1995||6||3
|-
|1996||4||5
|-
|1997||20||15
|-
|1998||10||5
|-
|1999||10||7
|-
|2000||0||0
|-
|2001||0||0
|-
|2002||12||11
|-
|2003||8||3
|-
|2004||11||6
|-
|2005||5||1
|-
|2006||7||5
|-
!Totaal||97||62
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn|Ronaldo}}
* [http://www.9ronaldo9.com Video oor Ronaldo] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171008095028/http://www.9ronaldo9.com/ |date= 8 Oktober 2017 }}
* [http://www.ronaldo-web.com.ar/ Ronaldo se webwerf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061108213003/http://www.ronaldo-web.com.ar/ |date= 8 November 2006 }}
* [http://www.psv.tv/index.php?item=if&content=player&ProductID=4095 Portret van Ronaldo by PSV op psv.tv] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100928090603/http://psv.tv/index.php?item=if&content=player&ProductID=4095 |date=28 September 2010 }}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Ronaldo}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1976]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
f78brtyfn210s2i401yei4xw992dopo
Carlos Parreira
0
48148
2896465
2749554
2026-04-23T08:24:10Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896465
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Carlos Parreira
| image = [[Lêer:C A Parreira.JPG|220px]]
| image_size = 220
| caption = Carlos Parreira in 2004
| fullname = Carlos Alberto Gomes Parreira
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1943|2|27|df=yes}}
| birth_place = [[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]]
| death_date =
| death_place =
| manageryears1 = 1967 | managerclubs1 = [[Ghanese nasionale sokkerspan|Ghana]]
| manageryears2 = 1974 | managerclubs2 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]]
| manageryears3 = 1975 | managerclubs3 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]]
| manageryears4 = 1978–1982 | managerclubs4 = [[Koeweit se nasionale sokkerspan|Koeweit]]
| manageryears5 = 1983 | managerclubs5 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| manageryears6 = 1984 | managerclubs6 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]]
| manageryears7 = 1985–1988 | managerclubs7 = [[Verenigde Arabiese Emirate nasionale sokkerspan|Verenigde Arabiese Emirate]]
| manageryears8 = 1988–1990 | managerclubs8 = [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan|Saoedi-Arabië]]
| manageryears9 = 1990–1991 | managerclubs9 = [[Verenigde Arabiese Emirate nasionale sokkerspan|Verenigde Arabiese Emirate]]
| manageryears10 = 1991 | managerclubs10 = [[Clube Atlético Bragantino|Bragantino]]
| manageryears11 = 1991–1994 | managerclubs11 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| manageryears12 = 1994–1995 | managerclubs12 = [[Valencia Club de Fútbol|Valencia]]
| manageryears13 = 1995–1996 | managerclubs13 = [[Fenerbahçe SK (sokker)|Fenerbahçe]]
| manageryears14 = 1996 | managerclubs14 = [[São Paulo Futebol Clube|São Paulo]]
| manageryears15 = 1997 | managerclubs15 = [[New York Red Bulls|MetroStars]]
| manageryears16 = 1998 | managerclubs16 = [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan|Saoedi-Arabië]]
| manageryears17 = 1999–2000 | managerclubs17 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]]
| manageryears18 = 2000 | managerclubs18 = [[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]
| manageryears19 = 2000 | managerclubs19 = [[Santos Futebol Clube|Santos]]
| manageryears20 = 2001–2002 | managerclubs20 = [[Sport Club Internacional|Internacional]]
| manageryears21 = 2002–2003 | managerclubs21 = [[SC Corinthians Paulista|Corinthians]]
| manageryears22 = 2003–2006 | managerclubs22 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| manageryears23 = 2007–2008 | managerclubs23 = [[Suid-Afrikaanse nasionale sokkerspan|Suid-Afrika]]
| manageryears24 = 2009 | managerclubs24 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]]
| manageryears25 = 2009–2010 | managerclubs25 = [[Suid-Afrikaanse nasionale sokkerspan|Suid-Afrika]]
| manageryears26 = 2012–2014 | managerclubs26 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] (tegniese direkteur)
}}
'''Carlos Alberto Gomes Parreira''' (gebore op [[27 Februarie]] [[1943]] in [[Rio de Janeiro]]) is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]afrigter.
Hy staan bekend as een van slegs twee afrigters wat vyf lande na 'n Sokker-Wêreldbeker gelei het:
* {{vlag|Koeweit}} tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1982]]
* {{vlag|Verenigde Arabiese Emirate}} tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1990]]
* {{vlag|Brasilië}} tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1994]] en [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006]]
* {{vlag|Saoedi-Arabië}} tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998]]
* {{vlag|Suid-Afrika}} tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010]]
Die Serwiese afrigter [[Bora Milutinović]] lei ook vyf verskillende lande na die Wêreldbeker, maar word tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998]] as afrigter ontslaan.
Parreira rig die [[Suid-Afrikaanse nasionale sokkerspan]] van 2007 tot April 2008 af waarna hy uit die pos bedank.<ref>{{cite web |url=http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/africa/7355700.stm |title=Parreira quits as SA coach |access-date=21 April 2008 |date=21 April 2008 |publisher=BBC |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20080429150742/http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/africa/7355700.stm |archive-date=29 April 2008 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref> Op 22 Oktober 2009 word aangekondig dat hy weer as afrigter van die Suid-Afrikaanse span sal optree.<ref>{{Cite web |url=http://www.transfermarkt.de/de/news/32218/medien-parreira-kehrt-als-suedafrika-coach-zurueck-.html |title=Medien: Parreira kehrt als Südafrika-Coach zurück |access-date= 6 Junie 2010 |archive-date=24 Oktober 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091024045701/http://www.transfermarkt.de/de/news/32218/medien-parreira-kehrt-als-suedafrika-coach-zurueck-.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.transfermarkt.de/de/news/32263/parreira-muendlich-alles-klar-fuer-suedafrika-rueckkehr-.html |title=Parreira: Mündlich alles klar für Südafrika-Rückkehr |access-date= 6 Junie 2010 |archive-date=10 Januarie 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100110052755/http://www.transfermarkt.de/de/news/32263/parreira-muendlich-alles-klar-fuer-suedafrika-rueckkehr-.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/8320257.stm |title=South Africa reappoint Parreira |date=23 Oktober 2009 |work=BBC Sport |access-date=24 Oktober 2009 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20191018200938/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/africa/8320257.stm |archive-date=18 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
Op 22 Junie 2010 kondig hy sy uittrede aan. Hy sal sy pos op 15 Julie, die dag waarop sy kontrak verstryk, verlaat. Suid-Afrika is die eerste gasheerland in die geskiedenis wat tydens die groepsfase uitgeskakel is.
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Parreira, Carlos}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1943]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
00tmisqcf80c3t0qenk3gkrjxw3gw75
Wolgast
0
51540
2896394
1887787
2026-04-23T05:29:32Z
Gliwi
131511
([[c:GR|GR]]) [[File:Wappen Wolgast.png]] → [[File:DEU Wolgast COA.svg]] PNG → SVG
2896394
wikitext
text/x-wiki
{| align="right" cellpadding="2" cellspacing="0" style="border:1px solid #88a; background:#CEDAF2; padding:5px; font-size: 85%; margin: 0 0 0.5em 1em; border-collapse:collapse;"
! align="center" colspan="2" style="color: #000000; background: #f7f8ff; padding: 4px; font-size:170%;" |
'''Wolgast'''<br />
[[Lêer:Wolgast -Der alte Speicher im Hafen- 2000 by-RaBoe.jpg|280px]]
<br />
|- style="background: #CEDAF2; text-align:center;border-bottom:1px solid #999"
| '''Kaart'''
|style="border-left:1px solid #999"| '''Wapen'''
|- style="background:white"
|rowspan=6| [[Lêer:Lage der Stadt Wolgast in Deutschland.png|170px|center]]
|- style="background: white"
|style="border-left:1px solid #999"| [[Lêer:DEU Wolgast COA.svg|65px|center]]
|- style="background: #f7f8ff;border-top:1px solid #999; text-align:center;"
|style="border-left:1px solid #999"|
|- style="background: #CEDAF2; text-align:center;"
|style="border-left:1px solid #999;border-top:1px solid #999"| '''Ligging in <br />Oos-Voorpommere'''
|- style="background: white; border-top:1px solid #999;"
|style="border-left:1px solid #999"| [[Lêer:Wolgast in OVP.PNG|90px|center]]
|- style="background: #f7f8ff; border-top:1px solid #999; text-align:center;"
|style="border-left:1px solid #999"|
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Land'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[Lêer:Flag of Germany.svg|20px]] [[Duitsland]]
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Deelstaat'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[Lêer:Flag of Mecklenburg-Western Pomerania.svg|20px]] [[Mecklenburg-Voorpommere|Mecklenburg-]]<br />[[Mecklenburg-Voorpommere|Voorpommere]]
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Koördinate'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" |{{Koördinate|54|3|N|13|46|E}}
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Stigting'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | Voor 1123
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Stadstatus'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 1282
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Oppervlakte:'''
| style="background: #f7f8ff" |
|-
| - Totaal
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 61,52 [[vierkante kilometer|vk km]]
|-
| '''Hoogte bo seevlak'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 12 m
|- style="border-top:1px solid #999;"
|- style="border-top:1px solid #999;"
|-
| '''Bevolking:'''
| style="background: #f7f8ff" |
|-
| - Totaal (31 Desember 2013)
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 12 355<ref>[http://service.mvnet.de/statmv/daten_stam_berichte/e-bibointerth01/bevoelkerung--haushalte--familien--flaeche/a-i__/a123__/2013/daten/a123-2013-22.xls ''Statistisches Landesamt Mecklenburg-Vorpommern'']</ref>
|-
| - Bevolkingsdigtheid
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 200,8/vk km
|-
| '''Tydsone'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[UTC]] +1 (MET)
|- style="border-top:1px solid #999;"
| - [[Somertyd]]
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[UTC]] +2
|-
| '''Burgemeester'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | Stefan Weigler
|- style="border-top:1px solid #999;"
| '''Amptelike Webwerf'''
| style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [http://www.wolgast.de www.wolgast.de]
|- style="border-top:1px solid #999;"
|}
'''Wolgast''' is 'n stad in die uiterste noordooste van [[Duitsland]]. Dit maak deel uit van die administratiewe distrik Oos-Voorpommere en dien as administratiewe sentrum van die Amt Am Peenestrom, 'n munisipaliteit met nege ander nedersettings. Dit staan onder meer bekend as die geboortestad van die skilder [[Philipp Otto Runge]] ([[1777]]-[[1810]]), die grondlegger van die [[Romantiek|Romantiese]] skilderkuns in Duitsland. Sy geboortehuis naby die hawe, die ''Rungehaus'', is in 'n museum omgeskep.
Die plaaslike ekonomie baseer op skeepsbou en toerisme: die Middeleeuse oustad van Wolgast is in die somer 'n trekpleister vir duisende toeriste.
== Geskiedenis ==
[[Lêer:Wolgast Rathausplatz 2013-06-21 25c.jpg|duimnael|links|''Rathaus Wolgast'']]
Wolgast het sy oorsprong in 'n [[Slawe|Slawiese]] nedersetting wat in die 6de of 8ste eeu n.C. naby die plaaslike riviermonding ontstaan het. Die waterweë in die omgewing het handelsaktiwiteite en sodoende ook die groei van Wolgast bevorder. Later het Duitse setlaars hulle in die gebied gevestig.
In die 10de en 11de eeu was die suidelike Oosseekus reeds 'n omstrede gebied waar die destydse Oossee-[[groot moondhede]] - die [[Heilige Romeinse Ryk]], [[Pole]] en [[Denemarke]] - hul invloed laat geld het. Maar eers met die sendingwerk en kerstening deur biskop Otto von Bamberg is die Slawiese streek rondom Wolgast tot 'n Duitse hertogdom verklaar.
Wolgast was naas Gütskow, 'n klein graafskap, en Usedom een van slegs drie plekke waar die biskop gedurende sy tweede sendingreis in [[1128]] besoek afgelê het. In Wolgast het dan ook die eerste Christelike kerk, 'n houtgebou as voorganger van die huidige St.-Petrikerk, ontstaan. Omstreeks [[1257]] was die klein nedersetting reeds 'n Duitse stad met Slawiese voorstede.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Nedersettings in Mecklenburg-Voorpommere]]
kuq4ym3x6tawtm7p1fdldo1q3yu5g2i
Fortaleza-sportklub
0
53358
2896421
2877962
2026-04-23T07:53:21Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896421
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy|datum=Augustus 2017}}
{{Inligtingskas Sokkerklub
| image = [[Lêer:Fortaleza Esporte Clube logo.svg|180px]]
| clubnaam = Fortaleza EC
| Bynaam = ''Leão<br />Tricolor<br />Tricolor de Aço''
| Volledige naam = Fortaleza Esporte Clube
| Opgerig = [[18 Oktober]] [[1918]]
| Stadion = [[Castelão (Ceará)|Castelão]]
| Kapasiteit = 58 300
| Voorsitter = Jorge Mota
| Afrigter = Juan Pablo Vojvoda
| Kompetisie = ''Campeonato Brasileiro Série A''
}}
'''Fortaleza Esporte Clube''' is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]klub in die stad [[Fortaleza]].
Die klub is in [[1918]] gestig as ''Fortaleza Sporting Club''. Fortaleza is ook aktief in [[saalsokker]], [[handbal]] en [[basketbal]].
== Eksterne skakels ==
* [http://www.fortalezaec.net Amptelike webtuiste]
* [http://www.fortaleza.net Bewonderaarswerf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080820023331/http://www.fortaleza.net/ |date=20 Augustus 2008 }}
{{Sokkersaadjie}}
{{Portaalbalk|Sport}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs]]
5w3siz3upycr3qfrwadye34mn5vqn58
Klassieke Griekeland
0
57993
2896308
2639833
2026-04-22T15:13:42Z
Jcb
223
2896308
wikitext
text/x-wiki
{{Kantbalk Griekeland}}
[[Lêer:Parthenon from south.jpg|duimnael|260px|Die [[Parthenon]] in [[Athene]], ’n tempel ter ere van die godin [[Athena]].]]
'''Klassieke Griekeland''' was ’n tydperk van 200 jaar in [[Antieke Griekeland]] tydens die [[4de eeu v.C.|4de]] en [[5de eeu v.C.]].<ref>Martin, Thomas R. ''Ancient Greece'', Yale University Press, 1996, p. 94</ref> In dié tyd is ’n groot deel van die moderne Griekeland deur die [[Persiese Ryk]] verower, en het dit weer onafhanklik geword en ’n groot invloed op die [[Romeinse Ryk]] gehad. Dit het ook ’n belangrike rol gespeel in die vorming van die Westerse beskawing. ’n Groot deel van die Westerse [[politiek]], [[kuns]]idees, [[Wetenskap|wetenskaplike beginsels]], [[letterkunde]] en [[filosofie]] stam uit hierdie tyd in Griekeland se geskiedenis.
Die tydperk het geduur van die dood van die laaste [[Athene|Atheense]] tiran in 510 v.C. tot met die dood van [[Alexander die Grote]] in 323 v.C. In dié sin het die Klassieke Tydperk gevolg op die [[Argaïese Griekeland|Argaïese Tydperk]] en is dit gevolg deur die [[Hellenistiese Griekeland|Hellenistiese Tydperk]].
==Die demokratiese eksperiment==
In 507 v.C. het die Atheense edelman Cleisthenes die laaste van die stad se outokratiese tiranne omvergewerp en 'n nuwe stelsel van burgerlike selfbestuur uitgedink wat hy ''demokratia'' genoem het. In Cleisthenes se demokratiese stelsel kom elke manlike burger ouer as 18 in aanmerking om hom by die ''ekklesia'', of Vergadering, die soewereine beheerliggaam van Athene, aan te sluit. Ander wetgewers is lukraak deur loting gekies, nie deur verkiesing nie. En in hierdie vroeë Griekse demokrasie is amptenare beëdig om “volgens die wette op te tree wat die beste vir die mense is”.<ref name="Hist">{{cite web|url=https://www.history.com/topics/ancient-greece/classical-greece|publisher=History channel|title=classical Greece}}</ref>
==Sparta==
Griekeland het nogtans uit 'n versameling onafhanklike stadstate bestaan en elke stad het sy eie politieke stelsel gehad. Sparta was bv. baie militaristies en lank Athene se groot rivaal. Sparta het gegroei deur sy buurstreek Messenië te onderwerp. Alhoewel Sparta hierdie bevolking geabsorbeer het, het dit nie die verowerde mense in sy eie samelewing geïntegreer nie. Die Spartaanse samelewing is in sosiale klasse geskei, en verowerde mense het geen politieke regte of burgerskap gehad nie. Nog laer as die verowerde bevolking was 'n groep genaamd die [[helote]]. Helote was verantwoordelik vir landboupligte en ander dag-tot-dag take wat die Spartane ondersteun het. Spartaanse burgers het hierdie ondersteuning nodig gehad omdat hulle uitsluitlik op atletiese en militêre opleiding en politiek gefokus het. Twee konings uit twee verskillende families het Sparta regeer. Dit het verseker dat wanneer een koning 'n militêre veldtog aandurf, die ander kon voortgaan om die stad te regeer. ’n Raad van ouderlinge het die konings aangeraai om benewens as regters te dien en openbare byeenkomste aan te bied.<ref name="NG">{{cite web|url=https://education.nationalgeographic.org/resource/sparta/|publisher=National geographic|title=Sparta}}</ref>
Sparta het beide buitelandse en naburige teëstanders beveg. In 480 vC. het Sparta hom egter met Athene verbonde om te verhoed dat die Persiese koning [[Ahasveros|Xerxes]] Griekeland binneval.<ref name="NG"/>
==Die Perse==
Onder leiding van Athene en Sparta was die Griekse stadstate aan die begin van die vyfde eeu v.C. in 'n groot oorlog met die Persiese Ryk gewikkel. In 498 v.C. het Griekse magte die Persiese stad Sardis geplunder. In 490 v.C. het die Persiese koning 'n vlootekspedisie oor die Egeïese See gestuur om Atheense troepe in die Slag van Marathon aan te val. Ten spyte van 'n dawerende Atheense oorwinning daar, het die Perse nie moed opgegee nie. In 480 v.C. het die nuwe Persiese koning 'n massiewe leër oor die Hellespont na Thermopylae gestuur, waar 60 000 Persiese troepe 5 000 Grieke verslaan het in die Slag van Thermopylae, waar koning Leonidas van Sparta beroemd vermoor is. Die jaar daarna het die Grieke die Perse egter vir altyd in die Slag van Salamis verslaan.<ref name="Hist"/>
==Die opkoms van Athene==
Die nederlaag van die Perse was die begin van Atheense politieke, ekonomiese en kulturele oorheersing. Om verafgeleë Griekse gebiede teen Persiese inmenging te beskerm, het Athene 'n konfederasie van bondgenote georganiseer, die Deliese Liga. In 478 v.C. was Athene duidelik die leier van hierdie koalisie; gevolglik het die meeste gelde van die Liga in die stadstaat se eie tesourie beland, waar hulle gehelp het om Athene in 'n ryk imperiale mag te maak.<ref name="Hist"/>
Nie lank na die Persiese Oorlog nie, het die Athene en Sparta egter met mekaar begin veg in die twee [[Peloponnesiese oorlog|Peloponnesiese Oorloë]] (460 tot 446 vC. en 431 tot 404 vC.) en die Korintiese Oorlog (396 tot 387 vC.).<ref name="NG"/>
==Sparta en sy helote==
Die onderdrukking onder die Spartane het egter tot verskeie opstande gelei. Dit het in 465 vC. . met 'n geweldige aardbewing in Lakonia begin, die gebied van die Spartane in die Peloponnesos. Dit het soveel Spartane doodgemaak dat die helote in Messenië 'n groot opstand begin het. Messenia was die groot streek van die Peloponnesus wat in die weste aan Spartaanse gebied gegrens het en wat die Spartane in die agtste en sewende eeue verower het. Sy voorheen vrye inwoners was slaaf gemaak as helote om die grond te boer. Teen 462 v.C. het die opstand so ernstig geword dat die Spartane, wat hul aansienlike trots ingesluk het, 'n beroep op Athene gedoen het vir militêre hulp. Dit ten spyte van die koue wat oor die betrekkinge tussen Athene en Sparta geval het sedert die dae van hul samewerking teen die Perse.<ref>{{cite web|url=https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.04.0009%3Achapter%3D9%3Asection%3D2%3Asubsection%3D1|publisher=perseus|title=Helot Revolt at Sparta}}</ref>
==Perikles==
In die 450's het die Atheense generaal Perikles sy eie mag gekonsolideer deur al die geld van die 'bondgenote te gebruik om die burgers van Athene, ryk en arm, te dien. (Generaals was van die enigste openbare amptenare in Athene wat verkies is, nie aangestel is nie, en wat hul werk vir meer as een jaar kon behou. Perikles het byvoorbeeld beskeie lone aan jurielede en lede van die ekklesia betaal sodat, in teorie, almal wat in aanmerking kom, kon bekostig om aan die openbare lewe van die demokratia deel te neem. <ref name="Hist"/>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Geskiedenis van Europa}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Tydperke in die Griekse geskiedenis]]
pgdvm81ozdsmotwp389dko8hgsp5hw9
Clube de Regatas do Flamengo
0
60474
2896418
2894479
2026-04-23T07:52:12Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
/* Beroemde sokkerspelers */
2896418
wikitext
text/x-wiki
{{Sokkerklub infoboks |
beeld = [[Lêer:Flamengo-RJ (BRA).png|150px]]|
klubnaam = Flamengo|
vollenaam = Clube de Regatas do Flamengo|
stigting = [[15 November]] [[1895]]|
stadion = Estádio do Maracanã, <br/>[[Rio de Janeiro]] |
kapasiteit = 77 000 |
voorsitter = {{vlagikoon|BRA}} [[Rodolfo Landim]]|
afrigter = {{vlagikoon|BRA}} Filipe Luís
| liga = Brasiliaanse Serie A
| patroon_la1 = _flamengo11h
| patroon_b1 = _flamengo11h
| patroon_ra1 = _flamengo11h
| patroon_sh1 =
| patroon_s1 = _fla0910h
| linkerarm1 = 000000
| liggaam1 = FF0000
| regterarm1 = 000000
| broek1 = 000000
| kouse1 = FF0000
| patroon_la2 = _flamengo11a
| patroon_b2 = _flamengo11a
| patroon_ra2 = _flamengo11a
| patroon_sh2 =
| patroon_so2 = _fla0910a
| linkerarm2 = FFFFFF
| liggaam2 = FFFFFF
| regterarm2 = FFFFFF
| broek2 = 000000
| kouse2 = FFFFFF
|}}
'''Flamengo''' is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]klub in [[Rio de Janeiro]], wat in die Brasiliaanse Serie A speel. Die span se tuisveld is die [[Estádio do Maracanã]] (met 'n kapasiteit van 77 000 plekke), wat hulle deel met [[Botafogo-sokkerklub|Botafogo]] en hul jarelange mededinger [[Fluminense Football Club|Fluminense]]. Die [[Derby (sport)|derby]] tussen hierdie spanne staan bekend as [[Fla-Flu]] en is moontlik die strafste in Brasilië.
''Flamengo'' is vernoem na die wyk Flamengo in ''Rio de Janeiro'', wat weer na die [[Vlaminge]] vernoem is. Die klub is aanvanklik vir [[roei]] gestig, maar nadat 'n paar spelers van ''Fluminense'' in [[1911]] met die bestuur gebots het, het hulle afgestig van ''Flu'' en by ''Fla'' aangesluit om daar ook 'n sokkerafdeling op die been te bring.
== Erelys ==
* '''Kampioen Brasilië (8)'''
: 1980, 1982, 1983, 1987, 1992, 2009, 2019, 2020
* '''Copa do Brasil (4)'''
: 1990, 2006, 2013, 2022
: (naaswenner (3): 1997, 2003, 2004)
* '''Copa dos campeões (1)'''
: 2001
* '''Copa Libertadores (3)'''
: 1981, 2019, 2022
* '''Wêreldbeker vir Klubs (1)'''
: 1981
== Beroemde sokkerspelers ==
* {{vlagikoon|BRA}} [[Romário]]
* {{vlagikoon|BRA}} [[Ronaldinho]]
* {{vlagikoon|BRA}} [[Sócrates]]
[[Kategorie:Sport in Rio de Janeiro (stad)]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs]]
3fhgkx3oqjnsrc9r00pl1wht4oicz73
Sami Hyypiä
0
67481
2896536
2810591
2026-04-23T09:04:59Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896536
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Sami Hyypiä
| image = [[Lêer:Sami Hyypia 2012.jpg|220px]]
| image_size = 220px
| caption = Sami Hyypiä in 2012
| fullname = Sami Tuomas Hyypiä<ref name="Hugman2009-10 208">{{en}} {{cite book | editor-first = Barry J. | editor-last = Hugman | title = The PFA Footballers' Who's Who 2009–10 | year = 2009 | publisher = Mainstream Publishing | isbn = 9781845964740| page = 208 }}</ref>
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1973|10|7|df=yes}}
| birth_place = [[Porvoo]], [[Finland]]
| height = 1,93 m<ref name=LFCProfile>{{cite web |url=http://www.liverpoolfc.tv/team/squad/hyypia |title=Sami Hyypia 1st team squad profile |work=[[Liverpool FC]] |access-date=18 Desember 2008 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20091126024819/http://www.liverpoolfc.tv/team/squad/hyypia/ |archive-date=2009-11-26 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref>
| position = Verdediger
| currentclub =
| youthyears1 = 1977–1988
| youthclubs1 = [[Kuusankosken Kumu|Kumu]]
| years1 = 1989
| clubs1 = PaPe
| caps1 = 3
| goals1 = 0
| years2 = 1990–1991
| clubs2 = [[Kuusankosken Kumu|Kumu]]
| caps2 = 19
| goals2 = 0
| years3 = 1992–1995
| clubs3 = [[MYPA]]
| caps3 = 96
| goals3 = 8
| years4 = 1995–1999
| clubs4 = [[Willem II Tilburg|Willem II]]
| caps4 = 100
| goals4 = 3
| years5 = 1999–2009
| clubs5 = [[Liverpool FC|Liverpool]]
| caps5 = 318
| goals5 = 22
| years6 = 2009–2011
| clubs6 = [[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]
| caps6 = 53
| goals6 = 3
| totalcaps = 589 | totalgoals = 36
| nationalyears1= 1989–1992 | nationalteam1= [[:en:Finland national under-21 football team|Finland o/21]] | nationalcaps1= 27 | nationalgoals1= 3
| nationalyears2= 1992–2010 | nationalteam2= [[Finse nasionale sokkerspan|Finland]] | nationalcaps2= 105 | nationalgoals2= 5
| manageryears1 = 2011–2012 | managerclubs1 = [[Finse nasionale sokkerspan|Finland]] (assistent)
| manageryears2 = 2012–2014
| managerclubs2 = [[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]
| manageryears3 = 2014
| managerclubs3 = [[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]
| manageryears4 = 2015–2016
| managerclubs4 = [[FC Zürich|Zürich]]
| manageryears5 = 2020
| managerclubs5 = [[FC Haka|Haka]] (assistent)
}}
'''Sami Tuomas Hyypiä''' ([[Fins]]: [ˈsɑmi ˈhyːpiæ]; * [[7 Oktober]] [[1973]] in [[Porvoo]]) is 'n [[Finland|Finse]] voormalige professionele [[sokker]]speler wat as ’n sentrale verdediger gespeel het.<ref name="Amazon">{{cite book |last1=Hyypia |first1=Sami |title=Sami Hyypia: From Voikkaa to the Premiership |last2=Hakala |first2=Olli |date=25 September 2003 |publisher=Mainstream Publishing Company, Limited |isbn=978-1840187687}}</ref>
Hyypiä het sy speelloopbaan begin by die Ykkönen-klub Kumu en het later na die Veikkausliiga-span MyPa verskuif. Hy het vier jaar by die klub deurgebring en hulle gehelp om die Finse Beker in 1992 en 1995 te wen. In 1995 het hy na [[Willem II Tilburg|Willem II]] in [[Nederland]] verhuis en die volgende vier jaar daar deurgebring. Hy het die span se kaptein geword en is as hul speler van die jaar aangewys nadat hy gehelp het om vir die [[UEFA Champions League]] te kwalifiseer.
In 1999 het hy na [[Liverpool FC|Liverpool]] oorgegaan – die span wat hy as kind ondersteun het – in ’n ooreenkoms van £2,6 miljoen.<ref name="Walker">{{cite news|last=Walker|first=Michael|title=Liverpool's centre of culture|work=[[The Guardian]]|date=17 September 2005|url=https://www.theguardian.com/football/2005/sep/17/sport.comment2|access-date=18 December 2008}}</ref><ref>{{cite news|last=McNulty|first=Phil|title=Sami's so unlucky|work=[[BBC Sport]]|date=6 April 2002|url=http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/1913576.stm|access-date=18 December 2008}}</ref> Hy het vinnig ’n plek in die eerste span gevestig en saam met Stéphane Henchoz in die verdediging gespeel. Teen 2001 het hy gereeld as kaptein opgetree, en daardie seisoen het Liverpool verskeie trofeë gewen: die Ligabeker, FA-beker en [[UEFA Europa League|UEFA-beker]] – ’n bekerdriedubbel – asook die UEFA Super Cup en die FA Community Shield. Hy was die eerste keuse as kaptein in die 2001–02-seisoen en was deel van die span wat die Ligabeker in 2003 gewen het. Steven Gerrard het hom in 2003 as kaptein vervang, maar Hyypiä het steeds soms die span aangevoer in sy afwesigheid. In 2005 het Hyypiä sy grootste sokkerprestasie behaal as deel van Liverpool se oorwinning in die 2004–05 UEFA Champions League-veldtog, waar sy verdediging saam met Jamie Carragher deurslaggewend was. Gedurende sy tien jaar by Liverpool het hy ’n aanhangersgunsteling geword en bly hy ’n geliefde figuur by die klub. Van 2009 tot 2011 het Hyypiä vir die Duitse [[Bundesliga]]-klub [[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]] gespeel, waar hy in 2011 as speler afgetree het.
Hyypiä was ’n belangrike figuur in die Finse nasionale span en is verskeie kere as Speler van die Jaar deur Finse sportjoernaliste en die Sokkervereniging aangewys. Hy het sy debuut in 1992 gemaak en met 105 verskynings voor sy aftrede in 2010, is hy die derde mees gespeelde speler vir Finland, ná [[Jari Litmanen]] en Teemu Pukki.
Vanaf die 2012–13-seisoen het hy teruggekeer na Bayer Leverkusen as hul hoofafrigter. Ná twee suksesvolle seisoene in die Bundesliga het hy in 2014 teruggekeer na Engelse sokker vir ’n kort tydperk as afrigter van Brighton & Hove Albion, nou ’n Premier League-klub. Van Augustus 2015 tot Mei 2016 was hy die afrigter van die Switserse klub Zürich.
Hyypiä is in 2024 opgeneem in die Finse Sportheldesaal.<ref>{{Cite web|url=https://yle.fi/a/74-20068103|title=Neljä legendaa valittiin Suomen urheilun Hall of Fameen|date=2024-01-07|website=Yle|archive-url=https://web.archive.org/web/20240107133605/https://yle.fi/a/74-20068103|archive-date=2024-01-07|access-date=2025-06-08|language=fi}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Hyypia, Sami}}
[[Kategorie:Finse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1973]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
lxm1ozbf6qmzk7wksmudf3ghbk7hyog
Stockholmsindroom
0
69791
2896335
2845011
2026-04-22T17:49:57Z
BurgertB
2401
Uitgebrei, besig
2896335
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesversteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholm-sindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorgs-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en-GB |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
7fn73fh5dagsbyekz1hhhtufhqjbntb
2896340
2896335
2026-04-22T18:04:15Z
BurgertB
2401
2896340
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholm-sindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorgs-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
dfgr6p8wrsexsywmud36nhwgfzijkqa
2896342
2896340
2026-04-22T18:26:01Z
BurgertB
2401
Besig
2896342
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholm-sindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorgs-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër, ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
40ll4gblrwf3b87ccmm6lo8baui7zoe
2896345
2896342
2026-04-22T19:15:30Z
BurgertB
2401
Besig
2896345
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholm-sindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorgs-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër, ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Simptome en gedrag==
Stockholmsindroom is 'n skynbare teenstrydigheid, omdat die gevoelens van meegevoel wat gyselaars teenoor hulle gevangenemers kan hê die teenoorgestelde is van die vrees wat 'n buitestander vir die gevangenemers sal hê.
De sindroom word geïdentifiseer deur die individuele of gesamentlike teenwoordigheid van die volgende:<ref name="milpsych">{{cite book |author1=Russell Palarea |author2=Michael G. Gelles |author3=Kirk L. Rowe |editor1-last=Kennedy |editor1-first=Carrie H. |editor2-last=Zillmer |editor2-first=Eric A. |title=Military Psychology: Clinical and Operational Applications |date=23 July 2012 |publisher=Guilford Press |location=New York |isbn=978-1-4625-0656-9 |pages=286–287 |edition=2 |url=https://books.google.com/books?id=Zp_BlJFw-VAC&lpg=PP1&pg=PA286 |access-date=1 November 2025 |language=en |format=book |chapter=11}}</ref><ref name="FBI-1999">{{cite journal |last=Fuselier |first=G. Dwayne |date=July 1999 |title=Placing the Stockholm Syndrome in Perspective |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |volume=68 |issue=7 |pages=22–25 |url=http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20040627010420/http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-date=27 June 2004 |s2cid=10256916 }}</ref>
*negatiewe gevoelens by die gevangenes teenoor die polisie en ander owerhede;
*positiewe gevoelens by die gyselaars teenoor hulle gevangenemers;
*wederkerige positiewe gevoelens by die gevangenemers teenoor die gyselaars.
Dit is waarskynliker dat dit sal gebeur as gyselaars saam aangehou word en nie fisiek aangerand is nie.<ref name=milpsych />
===''DSM 5'', 2013===
Die [[DSM-5]] word algemeen deur die Amerikaanse Sielkundige Vereniging gebruik as die klassifikasistelsel vir sielkundige steurings.<ref name="Adorjan_2012"/> Stockholmsindroom is nog nooit in die handleiding opgeneem nie, want baie glo dit val onder [[posttraumatiese stressteuring]] (PTSS) of traumabandsmeding.<ref name="Adorjan_2012"/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
jshdd1jnd8i123wbhr1gd8y1hylqb18
2896349
2896345
2026-04-22T19:55:20Z
BurgertB
2401
Besig
2896349
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholm-sindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorgs-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër, ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Simptome en gedrag==
Stockholmsindroom is 'n skynbare teenstrydigheid, omdat die gevoelens van meegevoel wat gyselaars teenoor hulle gevangenemers kan hê die teenoorgestelde is van die vrees wat 'n buitestander vir die gevangenemers sal hê.
De sindroom word geïdentifiseer deur die individuele of gesamentlike teenwoordigheid van die volgende:<ref name="milpsych">{{cite book |author1=Russell Palarea |author2=Michael G. Gelles |author3=Kirk L. Rowe |editor1-last=Kennedy |editor1-first=Carrie H. |editor2-last=Zillmer |editor2-first=Eric A. |title=Military Psychology: Clinical and Operational Applications |date=23 July 2012 |publisher=Guilford Press |location=New York |isbn=978-1-4625-0656-9 |pages=286–287 |edition=2 |url=https://books.google.com/books?id=Zp_BlJFw-VAC&lpg=PP1&pg=PA286 |access-date=1 November 2025 |language=en |format=book |chapter=11}}</ref><ref name="FBI-1999">{{cite journal |last=Fuselier |first=G. Dwayne |date=July 1999 |title=Placing the Stockholm Syndrome in Perspective |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |volume=68 |issue=7 |pages=22–25 |url=http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20040627010420/http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-date=27 June 2004 |s2cid=10256916 }}</ref>
*negatiewe gevoelens by die gevangenes teenoor die polisie en ander owerhede;
*positiewe gevoelens by die gyselaars teenoor hulle gevangenemers;
*wederkerige positiewe gevoelens by die gevangenemers teenoor die gyselaars.
Dit is waarskynliker dat dit sal gebeur as gyselaars saam aangehou word en nie fisiek aangerand is nie.<ref name=milpsych />
===''DSM 5'', 2013===
Die [[DSM-5]] word algemeen deur die Amerikaanse Sielkundige Vereniging gebruik as die klassifikasistelsel vir sielkundige steurings.<ref name="Adorjan_2012"/> Stockholmsindroom is nog nooit in die handleiding opgeneem nie, want baie glo dit val onder [[posttraumatiese stressteuring]] (PTSS) of traumabandsmeding.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Waardebepaling==
=== Robbins en Anthony (1982) ===
Robbins en Anthony, wat 'n soortgelyke toestand met die naam "destruktewe kultussteuring" ondersoek het, het in 1982 in hulle studie opgemerk dat daar in die 1970's groot besorgheid oor die moontlike risiko van breinspoeling was. Hulle kom tot die gevolgtrekking die media se aandag aan breinspoeling in dié tyd het gelei tot die siening dat Stockholmsindroom 'n sielkundige toestand is.<ref>{{cite journal |last1=Young |first1=Elizabeth Aileen |title=The use of the 'Brainwashing' Theory by the Anti-cult Movement in the United States of America, pre-1996 |journal=Zeitschrift für junge Religionswissenschaft |date=31 December 2012 |issue=7 |doi=10.4000/zjr.387 |doi-access=free }}</ref>
===FBI-bulletin oor wetstoepassing (1999)===
In 'n bulletin van 1999 deur die [[FBI]] oor 1 200 gyselaarsvoorvalle is bevind 8% van gyselaars het tekens van Stockholmsindroom getoon.<ref name="FBI-1999" /> Wanneer mense wat net negatiewe gevoelens jeens wetstoepassers gehad het, uitgesluit word, daal dié persentasie tot 5%. In 'n opname in 1989 deur 600 polisieagentskappe wat deur die FBI en die Universiteit van Vermont uitgevoer is, is bevind in nie 'n enkele geval met emosionele betrokkenheid tussen die gyselaar en die gevangenemer het dit 'n invloed op 'n aanval gehad nie. Dit lyk dus of Stockholmsindroom selde voorkom. Die sensasionele aard van dramatiese gevalle laat die publiek dink dié verskynsel is die reël eerder as die uitsondering. Die bulletin beveel aan krisisonderhandelaars moet Stockholmsindroom in die regte perspektief plaas.<ref name="FBI-1999"/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
a81uw1bxm2ie9jn1d4sworqefjti2r0
2896354
2896349
2026-04-22T20:30:11Z
BurgertB
2401
Besig
2896354
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholm-sindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorgs-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër, ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Simptome en gedrag==
Stockholmsindroom is 'n skynbare teenstrydigheid, omdat die gevoelens van meegevoel wat gyselaars teenoor hulle gevangenemers kan hê die teenoorgestelde is van die vrees wat 'n buitestander vir die gevangenemers sal hê.
De sindroom word geïdentifiseer deur die individuele of gesamentlike teenwoordigheid van die volgende:<ref name="milpsych">{{cite book |author1=Russell Palarea |author2=Michael G. Gelles |author3=Kirk L. Rowe |editor1-last=Kennedy |editor1-first=Carrie H. |editor2-last=Zillmer |editor2-first=Eric A. |title=Military Psychology: Clinical and Operational Applications |date=23 July 2012 |publisher=Guilford Press |location=New York |isbn=978-1-4625-0656-9 |pages=286–287 |edition=2 |url=https://books.google.com/books?id=Zp_BlJFw-VAC&lpg=PP1&pg=PA286 |access-date=1 November 2025 |language=en |format=book |chapter=11}}</ref><ref name="FBI-1999">{{cite journal |last=Fuselier |first=G. Dwayne |date=July 1999 |title=Placing the Stockholm Syndrome in Perspective |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |volume=68 |issue=7 |pages=22–25 |url=http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20040627010420/http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-date=27 June 2004 |s2cid=10256916 }}</ref>
*negatiewe gevoelens by die gevangenes teenoor die polisie en ander owerhede;
*positiewe gevoelens by die gyselaars teenoor hulle gevangenemers;
*wederkerige positiewe gevoelens by die gevangenemers teenoor die gyselaars.
Dit is waarskynliker dat dit sal gebeur as gyselaars saam aangehou word en nie fisiek aangerand is nie.<ref name=milpsych />
===''DSM 5'', 2013===
Die [[DSM-5]] word algemeen deur die Amerikaanse Sielkundige Vereniging gebruik as die klassifikasistelsel vir sielkundige steurings.<ref name="Adorjan_2012"/> Stockholmsindroom is nog nooit in die handleiding opgeneem nie, want baie glo dit val onder [[posttraumatiese stressteuring]] (PTSS) of traumabandsmeding.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Waardebepaling==
=== Robbins en Anthony (1982) ===
Robbins en Anthony, wat 'n soortgelyke toestand met die naam "destruktewe kultussteuring" ondersoek het, het in 1982 in hulle studie opgemerk dat daar in die 1970's groot besorgheid oor die moontlike risiko van breinspoeling was. Hulle kom tot die gevolgtrekking die media se aandag aan breinspoeling in dié tyd het gelei tot die siening dat Stockholmsindroom 'n sielkundige toestand is.<ref>{{cite journal |last1=Young |first1=Elizabeth Aileen |title=The use of the 'Brainwashing' Theory by the Anti-cult Movement in the United States of America, pre-1996 |journal=Zeitschrift für junge Religionswissenschaft |date=31 December 2012 |issue=7 |doi=10.4000/zjr.387 |doi-access=free }}</ref>
===FBI-bulletin oor wetstoepassing (1999)===
In 'n bulletin van 1999 deur die [[FBI]] oor 1 200 gyselaarsvoorvalle is bevind 8% van gyselaars het tekens van Stockholmsindroom getoon.<ref name="FBI-1999" /> Wanneer mense wat net negatiewe gevoelens jeens wetstoepassers gehad het, uitgesluit word, daal dié persentasie tot 5%. In 'n opname in 1989 deur 600 polisieagentskappe wat deur die FBI en die Universiteit van Vermont uitgevoer is, is bevind in nie 'n enkele geval met emosionele betrokkenheid tussen die gyselaar en die gevangenemer het dit 'n invloed op 'n aanval gehad nie. Dit lyk dus of Stockholmsindroom selde voorkom. Die sensasionele aard van dramatiese gevalle laat die publiek dink dié verskynsel is die reël eerder as die uitsondering. Die bulletin beveel aan krisisonderhandelaars moet Stockholmsindroom in die regte perspektief plaas.<ref name="FBI-1999"/>
=== Namnyak et al. (2008) ===
'n Navorsingsgroep onder Namnyak het bevind ondanks die feit dat die media baie oor Stockholmsindroom skryf, is daar min navorsing oor die verskynsel gedoen. Dié min navorsing weerspreek mekaar dikwels en stem nie saam oor wat Stockholmsindroom is nie. Die term het uitgebrei om nie net gyselaars in te sluit nie, maar alle definisies van mishandeling.
Volgens die groep is daar geen duidelike definisie van simptome om die sindroom te diagnoseer nie.<ref name="Namnyak_2008">{{cite journal | vauthors = Namnyak M, Tufton N, Szekely R, Toal M, Worboys S, Sampson EL | title = 'Stockholm syndrome': psychiatric diagnosis or urban myth? | journal = Acta Psychiatrica Scandinavica | volume = 117 | issue = 1 | pages = 4–11 | date = January 2008 | pmid = 18028254 | doi = 10.1111/j.1600-0447.2007.01112.x | s2cid = 39620244 | url = https://www.researchgate.net/publication/5819575 }}</ref>
=== Jess Hill (2019) ===
In haar verhandeling van 2019 oor huishoudelike geweld, ''See What You Made Me Do'', beskryf die [[Australië|Australiese]] joernalis Jess Hill die sindroom as 'n "twyfelagtige patologie sonder diagnostiese kriteria" en sê sy "dit is deurtrek van vrouehaat en berus op 'n leuen". Sy merk op 'n oorsig van 2008 het onthul die meeste dianoses van Stockholmsindroom "word deur die media gemaak, en nie deur sielkundiges of psgiaters nie".
Hill se ontleding noem spesifiek Stockholm-owerhede het op die Norrmalmstorgs-rooftog gereageer op 'n manier wat die gyselaars aan groter gevaar blootgestel het as die optrede van die rowers (die gyselaar Kristin Enmark, wat tydens die rooftog 'n telefoonoproep aan die eerste minister, Olof Palme, toegestaan is, het gesê Palme het vir haar gesê die regering sal nie met misdadigers onderhandel nie). Sy merk ook op dat Bejerot se diagnosse van Enmark gemaak is sonder dat hy ooit met haar gepraat het.<ref name=JessHill/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
o3rhtsynhwpdg7hhv50vdjzyzsu78sh
2896357
2896354
2026-04-22T20:37:47Z
BurgertB
2401
Klaar vertaal - kyk asb. na my vraag op besprekingsblad
2896357
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholm-sindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorgs-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër, ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Simptome en gedrag==
Stockholmsindroom is 'n skynbare teenstrydigheid, omdat die gevoelens van meegevoel wat gyselaars teenoor hulle gevangenemers kan hê die teenoorgestelde is van die vrees wat 'n buitestander vir die gevangenemers sal hê.
De sindroom word geïdentifiseer deur die individuele of gesamentlike teenwoordigheid van die volgende:<ref name="milpsych">{{cite book |author1=Russell Palarea |author2=Michael G. Gelles |author3=Kirk L. Rowe |editor1-last=Kennedy |editor1-first=Carrie H. |editor2-last=Zillmer |editor2-first=Eric A. |title=Military Psychology: Clinical and Operational Applications |date=23 July 2012 |publisher=Guilford Press |location=New York |isbn=978-1-4625-0656-9 |pages=286–287 |edition=2 |url=https://books.google.com/books?id=Zp_BlJFw-VAC&lpg=PP1&pg=PA286 |access-date=1 November 2025 |language=en |format=book |chapter=11}}</ref><ref name="FBI-1999">{{cite journal |last=Fuselier |first=G. Dwayne |date=July 1999 |title=Placing the Stockholm Syndrome in Perspective |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |volume=68 |issue=7 |pages=22–25 |url=http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20040627010420/http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-date=27 June 2004 |s2cid=10256916 }}</ref>
*negatiewe gevoelens by die gevangenes teenoor die polisie en ander owerhede;
*positiewe gevoelens by die gyselaars teenoor hulle gevangenemers;
*wederkerige positiewe gevoelens by die gevangenemers teenoor die gyselaars.
Dit is waarskynliker dat dit sal gebeur as gyselaars saam aangehou word en nie fisiek aangerand is nie.<ref name=milpsych />
===''DSM 5'', 2013===
Die [[DSM-5]] word algemeen deur die Amerikaanse Sielkundige Vereniging gebruik as die klassifikasistelsel vir sielkundige steurings.<ref name="Adorjan_2012"/> Stockholmsindroom is nog nooit in die handleiding opgeneem nie, want baie glo dit val onder [[posttraumatiese stressteuring]] (PTSS) of traumabandsmeding.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Waardebepaling==
=== Robbins en Anthony (1982) ===
Robbins en Anthony, wat 'n soortgelyke toestand met die naam "destruktewe kultussteuring" ondersoek het, het in 1982 in hulle studie opgemerk dat daar in die 1970's groot besorgheid oor die moontlike risiko van breinspoeling was. Hulle kom tot die gevolgtrekking die media se aandag aan breinspoeling in dié tyd het gelei tot die siening dat Stockholmsindroom 'n sielkundige toestand is.<ref>{{cite journal |last1=Young |first1=Elizabeth Aileen |title=The use of the 'Brainwashing' Theory by the Anti-cult Movement in the United States of America, pre-1996 |journal=Zeitschrift für junge Religionswissenschaft |date=31 December 2012 |issue=7 |doi=10.4000/zjr.387 |doi-access=free }}</ref>
===FBI-bulletin oor wetstoepassing (1999)===
In 'n bulletin van 1999 deur die [[FBI]] oor 1 200 gyselaarsvoorvalle is bevind 8% van gyselaars het tekens van Stockholmsindroom getoon.<ref name="FBI-1999" /> Wanneer mense wat net negatiewe gevoelens jeens wetstoepassers gehad het, uitgesluit word, daal dié persentasie tot 5%. In 'n opname in 1989 deur 600 polisieagentskappe wat deur die FBI en die Universiteit van Vermont uitgevoer is, is bevind in nie 'n enkele geval met emosionele betrokkenheid tussen die gyselaar en die gevangenemer het dit 'n invloed op 'n aanval gehad nie. Dit lyk dus of Stockholmsindroom selde voorkom. Die sensasionele aard van dramatiese gevalle laat die publiek dink dié verskynsel is die reël eerder as die uitsondering. Die bulletin beveel aan krisisonderhandelaars moet Stockholmsindroom in die regte perspektief plaas.<ref name="FBI-1999"/>
=== Namnyak et al. (2008) ===
'n Navorsingsgroep onder Namnyak het bevind ondanks die feit dat die media baie oor Stockholmsindroom skryf, is daar min navorsing oor die verskynsel gedoen. Dié min navorsing weerspreek mekaar dikwels en stem nie saam oor wat Stockholmsindroom is nie. Die term het uitgebrei om nie net gyselaars in te sluit nie, maar alle definisies van mishandeling.
Volgens die groep is daar geen duidelike definisie van simptome om die sindroom te diagnoseer nie.<ref name="Namnyak_2008">{{cite journal | vauthors = Namnyak M, Tufton N, Szekely R, Toal M, Worboys S, Sampson EL | title = 'Stockholm syndrome': psychiatric diagnosis or urban myth? | journal = Acta Psychiatrica Scandinavica | volume = 117 | issue = 1 | pages = 4–11 | date = January 2008 | pmid = 18028254 | doi = 10.1111/j.1600-0447.2007.01112.x | s2cid = 39620244 | url = https://www.researchgate.net/publication/5819575 }}</ref>
=== Jess Hill (2019) ===
In haar verhandeling van 2019 oor huishoudelike geweld, ''See What You Made Me Do'', beskryf die [[Australië|Australiese]] joernalis Jess Hill die sindroom as 'n "twyfelagtige patologie sonder diagnostiese kriteria" en sê sy "dit is deurtrek van vrouehaat en berus op 'n leuen". Sy merk op 'n oorsig van 2008 het onthul die meeste dianoses van Stockholmsindroom "word deur die media gemaak, en nie deur sielkundiges of psgiaters nie".
Hill se ontleding noem spesifiek Stockholm-owerhede het op die Norrmalmstorgs-rooftog gereageer op 'n manier wat die gyselaars aan groter gevaar blootgestel het as die optrede van die rowers (die gyselaar Kristin Enmark, wat tydens die rooftog 'n telefoonoproep aan die eerste minister, Olof Palme, toegestaan is, het gesê Palme het vir haar gesê die regering sal nie met misdadigers onderhandel nie). Sy merk ook op dat Bejerot se diagnosse van Enmark gemaak is sonder dat hy ooit met haar gepraat het.<ref name=JessHill/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
==Skakels==
*{{cite journal |last1=deFabrique |first1=N. |last2=Romano |first2=S. |last3=Vecchi |first3=G. |last4=Hasselt |first4=Vincent Van |title=Understanding Stockholm Syndrome |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |date=1 January 2007 |volume=76 |pages=10–15 |url=https://books.google.com/books?id=h_onRJcRBoYC&pg=RA6-PA10 }}
* [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck Radiolab: How Stockholm stuck]; [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck/transcript transcript]
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Stockholm syndrome}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
flczd1g5y2wbzx2slp1ts61a7ys9dk1
2896358
2896357
2026-04-22T20:52:58Z
BurgertB
2401
Paar goed
2896358
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholmsindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorg-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër (SBL), ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Simptome en gedrag==
Stockholmsindroom is 'n skynbare teenstrydigheid, omdat die gevoelens van meegevoel wat gyselaars teenoor hulle gevangenemers kan hê die teenoorgestelde is van die vrees wat 'n buitestander vir die gevangenemers sal hê.
De sindroom word geïdentifiseer deur die individuele of gesamentlike teenwoordigheid van die volgende:<ref name="milpsych">{{cite book |author1=Russell Palarea |author2=Michael G. Gelles |author3=Kirk L. Rowe |editor1-last=Kennedy |editor1-first=Carrie H. |editor2-last=Zillmer |editor2-first=Eric A. |title=Military Psychology: Clinical and Operational Applications |date=23 July 2012 |publisher=Guilford Press |location=New York |isbn=978-1-4625-0656-9 |pages=286–287 |edition=2 |url=https://books.google.com/books?id=Zp_BlJFw-VAC&lpg=PP1&pg=PA286 |access-date=1 November 2025 |language=en |format=book |chapter=11}}</ref><ref name="FBI-1999">{{cite journal |last=Fuselier |first=G. Dwayne |date=July 1999 |title=Placing the Stockholm Syndrome in Perspective |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |volume=68 |issue=7 |pages=22–25 |url=http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20040627010420/http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-date=27 June 2004 |s2cid=10256916 }}</ref>
*negatiewe gevoelens by die gevangenes teenoor die polisie en ander owerhede;
*positiewe gevoelens by die gyselaars teenoor hulle gevangenemers;
*wederkerige positiewe gevoelens by die gevangenemers teenoor die gyselaars.
Dit is waarskynliker dat dit sal gebeur as gyselaars saam aangehou word en nie fisiek aangerand is nie.<ref name=milpsych />
===''DSM 5'', 2013===
Die [[DSM-5]] word algemeen deur die Amerikaanse Sielkundige Vereniging gebruik as die klassifikasistelsel vir sielkundige steurings.<ref name="Adorjan_2012"/> Stockholmsindroom is nog nooit in die handleiding opgeneem nie, want baie glo dit val onder [[posttraumatiese stressteuring]] (PTSS) of traumabandsmeding.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Waardebepaling==
=== Robbins en Anthony (1982) ===
Robbins en Anthony, wat 'n soortgelyke toestand met die naam "destruktewe kultussteuring" ondersoek het, het in 1982 in hulle studie opgemerk dat daar in die 1970's groot besorgheid oor die moontlike risiko van breinspoeling was. Hulle kom tot die gevolgtrekking die media se aandag aan breinspoeling in dié tyd het gelei tot die siening dat Stockholmsindroom 'n sielkundige toestand is.<ref>{{cite journal |last1=Young |first1=Elizabeth Aileen |title=The use of the 'Brainwashing' Theory by the Anti-cult Movement in the United States of America, pre-1996 |journal=Zeitschrift für junge Religionswissenschaft |date=31 December 2012 |issue=7 |doi=10.4000/zjr.387 |doi-access=free }}</ref>
===FBI-bulletin oor wetstoepassing (1999)===
In 'n bulletin van 1999 deur die [[FBI]] oor 1 200 gyselaarsvoorvalle is bevind 8% van gyselaars het tekens van Stockholmsindroom getoon.<ref name="FBI-1999" /> Wanneer mense wat net negatiewe gevoelens jeens wetstoepassers gehad het, uitgesluit word, daal dié persentasie tot 5%. In 'n opname in 1989 deur 600 polisieagentskappe wat deur die FBI en die Universiteit van Vermont uitgevoer is, is bevind in nie 'n enkele geval met emosionele betrokkenheid tussen die gyselaar en die gevangenemer het dit 'n invloed op 'n aanval gehad nie. Dit lyk dus of Stockholmsindroom selde voorkom. Die sensasionele aard van dramatiese gevalle laat die publiek dink dié verskynsel is die reël eerder as die uitsondering. Die bulletin beveel aan krisisonderhandelaars moet Stockholmsindroom in die regte perspektief plaas.<ref name="FBI-1999"/>
=== Namnyak et al. (2008) ===
'n Navorsingsgroep onder Namnyak het bevind ondanks die feit dat die media baie oor Stockholmsindroom skryf, is daar min navorsing oor die verskynsel gedoen. Dié min navorsing weerspreek mekaar dikwels en stem nie saam oor wat Stockholmsindroom is nie. Die term het uitgebrei om nie net gyselaars in te sluit nie, maar alle definisies van mishandeling.
Volgens die groep is daar geen duidelike definisie van simptome om die sindroom te diagnoseer nie.<ref name="Namnyak_2008">{{cite journal | vauthors = Namnyak M, Tufton N, Szekely R, Toal M, Worboys S, Sampson EL | title = 'Stockholm syndrome': psychiatric diagnosis or urban myth? | journal = Acta Psychiatrica Scandinavica | volume = 117 | issue = 1 | pages = 4–11 | date = January 2008 | pmid = 18028254 | doi = 10.1111/j.1600-0447.2007.01112.x | s2cid = 39620244 | url = https://www.researchgate.net/publication/5819575 }}</ref>
=== Jess Hill (2019) ===
In haar verhandeling van 2019 oor huishoudelike geweld, ''See What You Made Me Do'', beskryf die [[Australië|Australiese]] joernalis Jess Hill die sindroom as 'n "twyfelagtige patologie sonder diagnostiese kriteria" en sê sy "dit is deurtrek van vrouehaat en berus op 'n leuen". Sy merk op 'n oorsig van 2008 het onthul die meeste dianoses van Stockholmsindroom "word deur die media gemaak, en nie deur sielkundiges of psgiaters nie".
Hill se ontleding noem spesifiek Stockholm-owerhede het op die Norrmalmstorg-rooftog gereageer op 'n manier wat die gyselaars aan groter gevaar blootgestel het as die optrede van die rowers (die gyselaar Kristin Enmark, wat tydens die rooftog 'n telefoonoproep aan die eerste minister, Olof Palme, toegestaan is, het gesê Palme het vir haar gesê die regering sal nie met misdadigers onderhandel nie). Hill merk ook op dat Bejerot se diagnosse van Enmark gemaak is sonder dat hy ooit met haar gepraat het.<ref name=JessHill/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
==Skakels==
*{{cite journal |last1=deFabrique |first1=N. |last2=Romano |first2=S. |last3=Vecchi |first3=G. |last4=Hasselt |first4=Vincent Van |title=Understanding Stockholm Syndrome |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |date=1 January 2007 |volume=76 |pages=10–15 |url=https://books.google.com/books?id=h_onRJcRBoYC&pg=RA6-PA10 }}
* [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck Radiolab: How Stockholm stuck]; [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck/transcript transcript]
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Stockholm syndrome}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
6flo91arrsde4uinoslz45o3uiiuq7k
2896359
2896358
2026-04-22T21:05:56Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Stockholmsindroom]] na [[Stockholmsindroom2]] geskuif
2896358
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholmsindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorg-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër (SBL), ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Simptome en gedrag==
Stockholmsindroom is 'n skynbare teenstrydigheid, omdat die gevoelens van meegevoel wat gyselaars teenoor hulle gevangenemers kan hê die teenoorgestelde is van die vrees wat 'n buitestander vir die gevangenemers sal hê.
De sindroom word geïdentifiseer deur die individuele of gesamentlike teenwoordigheid van die volgende:<ref name="milpsych">{{cite book |author1=Russell Palarea |author2=Michael G. Gelles |author3=Kirk L. Rowe |editor1-last=Kennedy |editor1-first=Carrie H. |editor2-last=Zillmer |editor2-first=Eric A. |title=Military Psychology: Clinical and Operational Applications |date=23 July 2012 |publisher=Guilford Press |location=New York |isbn=978-1-4625-0656-9 |pages=286–287 |edition=2 |url=https://books.google.com/books?id=Zp_BlJFw-VAC&lpg=PP1&pg=PA286 |access-date=1 November 2025 |language=en |format=book |chapter=11}}</ref><ref name="FBI-1999">{{cite journal |last=Fuselier |first=G. Dwayne |date=July 1999 |title=Placing the Stockholm Syndrome in Perspective |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |volume=68 |issue=7 |pages=22–25 |url=http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20040627010420/http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-date=27 June 2004 |s2cid=10256916 }}</ref>
*negatiewe gevoelens by die gevangenes teenoor die polisie en ander owerhede;
*positiewe gevoelens by die gyselaars teenoor hulle gevangenemers;
*wederkerige positiewe gevoelens by die gevangenemers teenoor die gyselaars.
Dit is waarskynliker dat dit sal gebeur as gyselaars saam aangehou word en nie fisiek aangerand is nie.<ref name=milpsych />
===''DSM 5'', 2013===
Die [[DSM-5]] word algemeen deur die Amerikaanse Sielkundige Vereniging gebruik as die klassifikasistelsel vir sielkundige steurings.<ref name="Adorjan_2012"/> Stockholmsindroom is nog nooit in die handleiding opgeneem nie, want baie glo dit val onder [[posttraumatiese stressteuring]] (PTSS) of traumabandsmeding.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Waardebepaling==
=== Robbins en Anthony (1982) ===
Robbins en Anthony, wat 'n soortgelyke toestand met die naam "destruktewe kultussteuring" ondersoek het, het in 1982 in hulle studie opgemerk dat daar in die 1970's groot besorgheid oor die moontlike risiko van breinspoeling was. Hulle kom tot die gevolgtrekking die media se aandag aan breinspoeling in dié tyd het gelei tot die siening dat Stockholmsindroom 'n sielkundige toestand is.<ref>{{cite journal |last1=Young |first1=Elizabeth Aileen |title=The use of the 'Brainwashing' Theory by the Anti-cult Movement in the United States of America, pre-1996 |journal=Zeitschrift für junge Religionswissenschaft |date=31 December 2012 |issue=7 |doi=10.4000/zjr.387 |doi-access=free }}</ref>
===FBI-bulletin oor wetstoepassing (1999)===
In 'n bulletin van 1999 deur die [[FBI]] oor 1 200 gyselaarsvoorvalle is bevind 8% van gyselaars het tekens van Stockholmsindroom getoon.<ref name="FBI-1999" /> Wanneer mense wat net negatiewe gevoelens jeens wetstoepassers gehad het, uitgesluit word, daal dié persentasie tot 5%. In 'n opname in 1989 deur 600 polisieagentskappe wat deur die FBI en die Universiteit van Vermont uitgevoer is, is bevind in nie 'n enkele geval met emosionele betrokkenheid tussen die gyselaar en die gevangenemer het dit 'n invloed op 'n aanval gehad nie. Dit lyk dus of Stockholmsindroom selde voorkom. Die sensasionele aard van dramatiese gevalle laat die publiek dink dié verskynsel is die reël eerder as die uitsondering. Die bulletin beveel aan krisisonderhandelaars moet Stockholmsindroom in die regte perspektief plaas.<ref name="FBI-1999"/>
=== Namnyak et al. (2008) ===
'n Navorsingsgroep onder Namnyak het bevind ondanks die feit dat die media baie oor Stockholmsindroom skryf, is daar min navorsing oor die verskynsel gedoen. Dié min navorsing weerspreek mekaar dikwels en stem nie saam oor wat Stockholmsindroom is nie. Die term het uitgebrei om nie net gyselaars in te sluit nie, maar alle definisies van mishandeling.
Volgens die groep is daar geen duidelike definisie van simptome om die sindroom te diagnoseer nie.<ref name="Namnyak_2008">{{cite journal | vauthors = Namnyak M, Tufton N, Szekely R, Toal M, Worboys S, Sampson EL | title = 'Stockholm syndrome': psychiatric diagnosis or urban myth? | journal = Acta Psychiatrica Scandinavica | volume = 117 | issue = 1 | pages = 4–11 | date = January 2008 | pmid = 18028254 | doi = 10.1111/j.1600-0447.2007.01112.x | s2cid = 39620244 | url = https://www.researchgate.net/publication/5819575 }}</ref>
=== Jess Hill (2019) ===
In haar verhandeling van 2019 oor huishoudelike geweld, ''See What You Made Me Do'', beskryf die [[Australië|Australiese]] joernalis Jess Hill die sindroom as 'n "twyfelagtige patologie sonder diagnostiese kriteria" en sê sy "dit is deurtrek van vrouehaat en berus op 'n leuen". Sy merk op 'n oorsig van 2008 het onthul die meeste dianoses van Stockholmsindroom "word deur die media gemaak, en nie deur sielkundiges of psgiaters nie".
Hill se ontleding noem spesifiek Stockholm-owerhede het op die Norrmalmstorg-rooftog gereageer op 'n manier wat die gyselaars aan groter gevaar blootgestel het as die optrede van die rowers (die gyselaar Kristin Enmark, wat tydens die rooftog 'n telefoonoproep aan die eerste minister, Olof Palme, toegestaan is, het gesê Palme het vir haar gesê die regering sal nie met misdadigers onderhandel nie). Hill merk ook op dat Bejerot se diagnosse van Enmark gemaak is sonder dat hy ooit met haar gepraat het.<ref name=JessHill/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
==Skakels==
*{{cite journal |last1=deFabrique |first1=N. |last2=Romano |first2=S. |last3=Vecchi |first3=G. |last4=Hasselt |first4=Vincent Van |title=Understanding Stockholm Syndrome |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |date=1 January 2007 |volume=76 |pages=10–15 |url=https://books.google.com/books?id=h_onRJcRBoYC&pg=RA6-PA10 }}
* [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck Radiolab: How Stockholm stuck]; [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck/transcript transcript]
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Stockholm syndrome}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
6flo91arrsde4uinoslz45o3uiiuq7k
2896363
2896359
2026-04-22T21:06:40Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Stockholmsindroom2]] na [[Stockholmsindroom]] oor 'n bestaande aanstuur geskuif sonder om 'n aanstuur agter te laat
2896358
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg|duimnael|280px|Die voormalige gebou van Kreditbanken aan Norrmalmstorg-plein, [[Stockholm]].]]
'''Stockholmsindroom''' is ’n beweerde versteuring in populêre [[sielkunde]] wat veroorsaak dat gyselaars geneig is om ’n sielkundige band met hulle ontvoerders te ontwikkel.<ref>{{cite book |last1=King |first1=David |title=Six Days in August: The Story of Stockholm Syndrome |date=2020 |publisher=W.W. Norton |isbn=978-0-393-63508-9 |url=https://books.google.com/books?id=bu7VyQEACAAJ |language=en}}</ref><ref name=Jameson>{{Cite journal |last=Jameson |first=Celia |name-list-style=vanc |year=2010 |title=The Short Step From Love to Hypnosis: A Reconsideration of the Stockholm Syndrome |journal=Journal for Cultural Research |volume=14 |issue=4 |pages=337–355 |doi=10.1080/14797581003765309|s2cid=144260301 }}</ref> Dit is genoem na ’n [[Norrmalmstorg-rooftog|mislukte bankroof in 1973]] in [[Stockholm]].
Ondanks die prominensie van Stockholmsindroom in die populêre kultuur is dit nog nooit ingesluit in die ''[[Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings]]'' (''DSM''), die gesaghebbende gids vir die diagnose van psigiatriese toestande wat in [[Amerika]] gebruik word, nie. Sielkundiges beskou die bewyse vir die toestand oor die algemeen as twyfelagtig of niebestaande.<ref name="Adorjan_2012">{{cite journal |last1=Adorjan |first1=Michael |last2=Christensen |first2=Tony |last3=Kelly |first3=Benjamin |last4=Pawluch |first4=Dorothy |year=2012 |title=Stockholm Syndrome as Vernacular Resource |journal=The Sociological Quarterly |volume=53 |issue=3 |pages=454–474 |doi=10.1111/j.1533-8525.2012.01241.x |jstor=41679728 |s2cid=141676449}}</ref> Baie bekende voorbeelde van Stockholmsindroom is óf gedeeltelik óf geheel en al versin, insluitend baie besonderhede van die 1973-bankroof wat die sindroom sy naam gee.<ref name="dubious" />
== Agtergrond ==
{{Hoofartikel|Norrmalmstorg-rooftog}}
In 1973 het Jan-Erik Olsson, ’n veroordeelde misdadiger op verlof van die tronk, vier werknemers (drie vroue en een man) as gyselaars geneem tydens ’n mislukte bankroof van Kreditbanken, een van die grootste banke in [[Stockholm]]. Hy het onderhandel dat sy vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk vrygelaat word om hom te help. Hulle het die gyselaars ses dae lank (van 23 tot 28 Augustus) in een van die bank se kluise aangehou.
Nils Bejerot, ’n Sweedse kriminoloog en psigiater, het die term geskep nadat Stockholm se polisie hom gevra het om te help met die ontleding van die slagoffers se reaksies op die roof en hulle status as gyselaars. Bejerot het die gyselaars nooit ontmoet, met hulle gepraat of met hulle gekorrespondeer nie, hetsy tydens of ná die voorval, en tog het hy hulle gediagnoseer met ’n toestand wat hy self uitgedink het. Bejerot, wat tydens ’n nuusuitsending ná die vrylating van die gevangenes gepraat het, het die gyselaars se reaksies beskryf as die gevolg daarvan dat hulle deur hulle ontvoerders gebreinspoel is.<ref name="Adorjan_2012" /> Hy het dit ''Norrmalmstorgssyndromet'' ("Norrmalmstorg-sindroom") genoem (na die Norrmalmstorg-plein waar die rooftog plaasgevind het); dit het later buite Swede bekend geword as Stockholmsindroom.<ref>{{cite journal |vauthors=Bejerot N |title=The six day war in Stockholm |journal=New Scientist |date=1974 |volume=61 |issue=886 |pages=486–487 |url=https://books.google.com/books?id=YGQBmUNfJ3IC&pg=PA486 }}</ref> In 1980 het die psigiater Frank Ochberg geskryf oor die status van gyselaars wat in die Amerikaanse ambassade in Teheran aangehou is en voorgestel dat oordrag (''transference'') moontlik met die bestuur van gyselaarsituasies kan help.<ref>{{cite news |vauthors=Ochberg F |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2005-apr-08-oe-ochberg8-story.html |title=The Ties That Bind Captive to Captor |newspaper=Los Angeles Times |date=8 April 2005}}</ref>
Volgens Kristin Enmark, een van die gyselaars, was die owerhede nalatig en het hulle aanvanklike benadering tot die rowers byna die gyselaars in gevaar gestel.<ref name="JessHill">{{cite book |last=Hill |first=Jess |url=https://books.google.com/books?id=KdnyDwAAQBAJ&pg=PT82 |title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse |date=June 24, 2019 |publisher=Black Inc. |isbn=978-1743820865 |page=}}</ref> Enmark het Swede se eerste minister, [[Olof Palme]], gekritiseer omdat hy hulle lewens in gevaar gestel het. Palme het geglo as Olsson een van sy naaste familielede sien, sou hy moontlik bereid wees om die gyselaars oor te gee; die polisie het egter ’n nalatige fout gemaak. Hulle het Olsson verkeerd geïdentifiseer en ’n 16-jarige seun wat nie aan hom verwant was nie, die bank ingestuur. Dit het verwarring veroorsaak en daartoe gelei dat Olsson skote op die seun afgevuur het, en dié het net-net ontsnap.
Olsson het oor die algemeen baie opgewonde geraak. Daarna was Enmark en die ander drie gyselaars bang dat hulle net so waarskynlik deur polisie-onbevoegdheid as deur die rowers doodgemaak kon word.<ref name=dubious /><ref>{{Cite news |url=https://sverigesradio.se/artikel/6270898 |title=Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat |last=Westcott |first=Kathryn | name-list-style = vanc |date=22 August 2013|work=BBC News |access-date=2015-10-05 |language=sv-SV}}</ref><ref>{{cite book |last=Enmark |first=Kristin |date=2020 |title=Jag blev Stockholmssyndromet |location=Stockholm |publisher=SAGA Egmont |isbn=978-9185785964 }}</ref> Enmark het gesê sy was banger vir die polisie, wie se houding na haar mening ’n veel groter, direkte bedreiging vir haar lewe ingehou het as dié van die rowers.<ref name=":1">{{Cite news |date=2013-08-21 |title=What is Stockholm syndrome? |language=en |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2023-09-05}}</ref> Enmark het dekades lank volgehou sy het geen affiniteit met haar ontvoerders gehad nie; sy het slegs gedoen wat nodig was om tydens die beproewing aan die lewe te bly.<ref name="dubious">{{cite news |last1=Armitage |first1=Rebecca |title=Is Stockholm syndrome a myth? The terrifying crime behind psychology's most famous — and dubious — term |url=https://www.abc.net.au/news/2023-08-23/is-stockholm-syndrome-a-myth/102738084 |access-date=15 August 2025 |agency=ABC News |issue=August 22, 2023}}</ref>
Olsson het later in ’n onderhoud gesê hy kon die gyselaars in die begin maklik doodgemaak het, maar dat dit mettertyd moeiliker geword het aangesien hy ’n emosionele band met hulle ontwikkel het.<ref name=":1" />
=== Patty Hearst ===
Patty Hearst, kleindogter van die uitgewer [[William Randolph Hearst]], is in 1974 ontvoer en as gyselaar aangehou deur die Simbioniese Bevrydingsleër (SBL), ’n "stedelike guerrillagroep”. Sy is opgeneem waar sy haar familie sowel as die polisie veroordeel. Met haar nuwe naam, “Tania”, en is later gesien waar sy saam met die SBL banke in [[San Francisco]] beroof. Sy het openlik haar “simpatieke gevoelens” teenoor die SBL en hulle doelwitte uitgespreek.
Ná haar inhgtenisneming in 1975 was haar pleidooi van Stockholmsindroom onvoldoende as verdediging in die hof; die term is toe nog nie gebruik nie weens die onlangse aard van die Norrmalmstorg-rooftog. Haar sewejaartronkstraf is later verkort, en sy is uiteindelik begenadig deur president [[Bill Clinton]], wat ingelig is dat sy nie uit eie vrye wil opgetree het nie.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Simptome en gedrag==
Stockholmsindroom is 'n skynbare teenstrydigheid, omdat die gevoelens van meegevoel wat gyselaars teenoor hulle gevangenemers kan hê die teenoorgestelde is van die vrees wat 'n buitestander vir die gevangenemers sal hê.
De sindroom word geïdentifiseer deur die individuele of gesamentlike teenwoordigheid van die volgende:<ref name="milpsych">{{cite book |author1=Russell Palarea |author2=Michael G. Gelles |author3=Kirk L. Rowe |editor1-last=Kennedy |editor1-first=Carrie H. |editor2-last=Zillmer |editor2-first=Eric A. |title=Military Psychology: Clinical and Operational Applications |date=23 July 2012 |publisher=Guilford Press |location=New York |isbn=978-1-4625-0656-9 |pages=286–287 |edition=2 |url=https://books.google.com/books?id=Zp_BlJFw-VAC&lpg=PP1&pg=PA286 |access-date=1 November 2025 |language=en |format=book |chapter=11}}</ref><ref name="FBI-1999">{{cite journal |last=Fuselier |first=G. Dwayne |date=July 1999 |title=Placing the Stockholm Syndrome in Perspective |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |volume=68 |issue=7 |pages=22–25 |url=http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20040627010420/http://www.au.af.mil/au/awc/awcgate/fbi/stockholm_syndrome.pdf |archive-date=27 June 2004 |s2cid=10256916 }}</ref>
*negatiewe gevoelens by die gevangenes teenoor die polisie en ander owerhede;
*positiewe gevoelens by die gyselaars teenoor hulle gevangenemers;
*wederkerige positiewe gevoelens by die gevangenemers teenoor die gyselaars.
Dit is waarskynliker dat dit sal gebeur as gyselaars saam aangehou word en nie fisiek aangerand is nie.<ref name=milpsych />
===''DSM 5'', 2013===
Die [[DSM-5]] word algemeen deur die Amerikaanse Sielkundige Vereniging gebruik as die klassifikasistelsel vir sielkundige steurings.<ref name="Adorjan_2012"/> Stockholmsindroom is nog nooit in die handleiding opgeneem nie, want baie glo dit val onder [[posttraumatiese stressteuring]] (PTSS) of traumabandsmeding.<ref name="Adorjan_2012"/>
==Waardebepaling==
=== Robbins en Anthony (1982) ===
Robbins en Anthony, wat 'n soortgelyke toestand met die naam "destruktewe kultussteuring" ondersoek het, het in 1982 in hulle studie opgemerk dat daar in die 1970's groot besorgheid oor die moontlike risiko van breinspoeling was. Hulle kom tot die gevolgtrekking die media se aandag aan breinspoeling in dié tyd het gelei tot die siening dat Stockholmsindroom 'n sielkundige toestand is.<ref>{{cite journal |last1=Young |first1=Elizabeth Aileen |title=The use of the 'Brainwashing' Theory by the Anti-cult Movement in the United States of America, pre-1996 |journal=Zeitschrift für junge Religionswissenschaft |date=31 December 2012 |issue=7 |doi=10.4000/zjr.387 |doi-access=free }}</ref>
===FBI-bulletin oor wetstoepassing (1999)===
In 'n bulletin van 1999 deur die [[FBI]] oor 1 200 gyselaarsvoorvalle is bevind 8% van gyselaars het tekens van Stockholmsindroom getoon.<ref name="FBI-1999" /> Wanneer mense wat net negatiewe gevoelens jeens wetstoepassers gehad het, uitgesluit word, daal dié persentasie tot 5%. In 'n opname in 1989 deur 600 polisieagentskappe wat deur die FBI en die Universiteit van Vermont uitgevoer is, is bevind in nie 'n enkele geval met emosionele betrokkenheid tussen die gyselaar en die gevangenemer het dit 'n invloed op 'n aanval gehad nie. Dit lyk dus of Stockholmsindroom selde voorkom. Die sensasionele aard van dramatiese gevalle laat die publiek dink dié verskynsel is die reël eerder as die uitsondering. Die bulletin beveel aan krisisonderhandelaars moet Stockholmsindroom in die regte perspektief plaas.<ref name="FBI-1999"/>
=== Namnyak et al. (2008) ===
'n Navorsingsgroep onder Namnyak het bevind ondanks die feit dat die media baie oor Stockholmsindroom skryf, is daar min navorsing oor die verskynsel gedoen. Dié min navorsing weerspreek mekaar dikwels en stem nie saam oor wat Stockholmsindroom is nie. Die term het uitgebrei om nie net gyselaars in te sluit nie, maar alle definisies van mishandeling.
Volgens die groep is daar geen duidelike definisie van simptome om die sindroom te diagnoseer nie.<ref name="Namnyak_2008">{{cite journal | vauthors = Namnyak M, Tufton N, Szekely R, Toal M, Worboys S, Sampson EL | title = 'Stockholm syndrome': psychiatric diagnosis or urban myth? | journal = Acta Psychiatrica Scandinavica | volume = 117 | issue = 1 | pages = 4–11 | date = January 2008 | pmid = 18028254 | doi = 10.1111/j.1600-0447.2007.01112.x | s2cid = 39620244 | url = https://www.researchgate.net/publication/5819575 }}</ref>
=== Jess Hill (2019) ===
In haar verhandeling van 2019 oor huishoudelike geweld, ''See What You Made Me Do'', beskryf die [[Australië|Australiese]] joernalis Jess Hill die sindroom as 'n "twyfelagtige patologie sonder diagnostiese kriteria" en sê sy "dit is deurtrek van vrouehaat en berus op 'n leuen". Sy merk op 'n oorsig van 2008 het onthul die meeste dianoses van Stockholmsindroom "word deur die media gemaak, en nie deur sielkundiges of psgiaters nie".
Hill se ontleding noem spesifiek Stockholm-owerhede het op die Norrmalmstorg-rooftog gereageer op 'n manier wat die gyselaars aan groter gevaar blootgestel het as die optrede van die rowers (die gyselaar Kristin Enmark, wat tydens die rooftog 'n telefoonoproep aan die eerste minister, Olof Palme, toegestaan is, het gesê Palme het vir haar gesê die regering sal nie met misdadigers onderhandel nie). Hill merk ook op dat Bejerot se diagnosse van Enmark gemaak is sonder dat hy ooit met haar gepraat het.<ref name=JessHill/>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
==Skakels==
*{{cite journal |last1=deFabrique |first1=N. |last2=Romano |first2=S. |last3=Vecchi |first3=G. |last4=Hasselt |first4=Vincent Van |title=Understanding Stockholm Syndrome |journal=FBI Law Enforcement Bulletin |date=1 January 2007 |volume=76 |pages=10–15 |url=https://books.google.com/books?id=h_onRJcRBoYC&pg=RA6-PA10 }}
* [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck Radiolab: How Stockholm stuck]; [https://radiolab.org/podcast/how-stockholm-stuck/transcript transcript]
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Stockholm syndrome}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geestesteurings]]
[[Kategorie:Misdaad]]
[[Kategorie:Stockholm]]
6flo91arrsde4uinoslz45o3uiiuq7k
Maria van Riebeeck-standbeeld
0
71222
2896365
2885955
2026-04-22T21:56:48Z
Jcb
223
2896365
wikitext
text/x-wiki
[[Beeld:Maria de la Queillerie-standbeeld, Kaapstad.jpg|duimnael|regs|190px|Die standbeeld van [[Maria van Riebeeck|Maria de la Queillerie]], van nader gesien.]]
[[Beeld:Maria van Riebeeck-standbeeld, Kaapstad, syaansig.jpg|duimnael|links|180px|Syaansig van die Maria van Riebeeck-standbeeld in Kaapstad se Heerengracht. Op die beeld se voetstuk staan ''Maria de la Queillerie'', nie Van Riebeeck nie.]]
[[Beeld:Beskrywing op die voetstuk van die Maria de la Queillerie-standbeeld, Kaapstad.jpg|duimnael|regs|270px|Plaat aan die standbeeld se voetstuk.]]
Die '''standbeeld van Maria de la Que(i)llerie''' ([[Maria van Riebeeck]]) staan langs die standbeeld van haar man, [[Jan van Riebeeck]], op 'n verkeerseiland in die [[Heerengracht]] in [[Kaapstad]]. Beide standbeelde kyk in die rigting van [[Tafelberg]].
Dit is 'n geskenk van [[Nederland]] aan die volk van [[Suid-Afrika]] om die vestiging van die verversingspos aan die [[Kaap die Goeie Hoop]] te herdenk. Op [[2 Oktober]] [[1954]] het prins Bernhard, die eggenoot van die Nederlandse [[Juliana van Nederland|koningin Juliana]], die beeld voor die Nasionale Kunsmuseum in die [[Kompanjiestuin]] onthul.
== Kronologie ==
'''Donderdag, 10 Januarie 1952'''<br>
Die Nederlandse Van Riebeeck-komitee het besluit om die standbeeld van Maria de la Queillerie aan te bied as geskenk van die Nederlandse volk ter geleentheid van die landing van Jan van Riebeeck drie eeue tevore. Aanvanklik was dit die bedoeling om reliëfs te skenk vir die sywande van die sogenaamde "Poort van Afrika". Die probleem was: hierdie reliëfs moes 'n eenheid vorm. Aan die voorkant van die voorgestelde "poort" was die gedagte dat Jan van Riebeeck en sy eggenote daar moes staan. Van Riebeeck se standbeeld sou geskuif moes word, en Nederland sou vir die ander standbeeld sorg.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000834008:mpeg21:p00005 Standbeeld als Ned. geschenk voor Zuid-Afrika. "Het vaderland". 's-Gravenhage, 10-01-1952, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000046566:mpeg21:p002 Nederland schenkt ZuidAfrika beeld van Van Riebeecks vrouw. "Algemeen Handelsblad". Amsterdam, 11-01-1952. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010819696:mpeg21:p004 Nederlands geschenk aan Zuid-Afrika. "Trouw". Meppel, 11-01-1952. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRAZ03:179300009:mpeg21:p00006 Nederland geeft standbeeld van Van Riebeecks gade. "Zutphens dagblad voor de Graafschap en Veluwezoom". Zutphen; Zutphen, 11-01-1952, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163906009:mpeg21:p00005 Nederland geeft standbeeld van Van Riebeecks gade. "Deventer dagblad". Deventer, 11-01-1952, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMCC02:211157009:mpeg21:p00002 Standbeeld voor Zuid-Afrika. "Dagblad voor Noord-Limburg". Venlo, 11-01-1952, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:002035011:mpeg21:p00005 Nederlands geschenk aan Zuid-Afrika. "Arnhemsche courant". Arnhem, 14-01-1952, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRANM03:048389011:mpeg21:p00006 Nederlands geschenk aan Zuid-Afrika. "Nijmeegsch dagblad". Nijmegen, 14-01-1952, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref> Die oorspronklike doel van die reliëfs was om die geskiedenis van die land daarop uit te beeld.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMGEM01:163339036:mpeg21:p00004 Binnenland. "Emmer courant". Emmen, 24-03-1952, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Maandag, 11 Februarie 1952'''<br>
Die Nederlandse regering beplan om 'n standbeeld van Jan van Riebeeck se eggenote te laat maak.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMMHW01:001062019:mpeg21:p00003 Een standbeeld voor de echtgenote van Jan van Riebeeck. "Nieuwsblad voor de Hoeksche Waard en IJselmonde". Oud-Beijerland, 11-02-1952. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023.]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMGEM01:163339036:mpeg21:p00004 Binnenland. "Emmer courant". Emmen, 24-03-1952, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Saterdag, 29 Maart 1952'''<br>
Tydens 'n venynige koue sneeustormpie is daar die middag in die binnehof van die Rottersdamse stadshuis 'n plaket teen die Suidmuur onthul ter nagedagtenis van Maria de la Queillerie, wat in Rotterdam gebore is. Die plegtigheid is bygewoon deur die ambassadeur van die Unie van Suid-Afrika in Nederland, kolonel [[Imker Hoogenhout|P.I. Hoogenhout]] asook Th. B. ten Kate, die voorsitter van die Suid-Afrikaanse Vereniging. 'n Tweede plaatjie is ook aan die burgemeester van Kaapstad aangebied.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010819764:mpeg21:p001 PLAQUETTE ONTHULD TE ROTTERDAM. "Trouw". Meppel, 31-03-1952. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref> <ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000379077:mpeg21:p00004 Plaquette onthuld voor echtgenote van Jan van Riebeeck. "Het Binnenhof". 's-Gravenhage, 31-03-1952, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref> <ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=anp:1952:03:29:50:mpeg21 "ANP Nieuwsbericht". 29-03-1952,50. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010951341:mpeg21:p009 Plaquette onthuld in het Stadhuis. "Het vrije volk : democratisch-socialistisch dagblad". Rotterdam, 29-03-1952, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSARO02:164880075:mpeg21:p00005 Herdenking Maria de la Queillerie. "Het Rotterdamsch parool". Rotterdam, 28-03-1952, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023.]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010951339:mpeg21:p007 Plechtigheid in Stadhuistuin. "Het vrije volk : democratisch-socialistisch dagblad". Rotterdam, 27-03-1952, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163906077:mpeg21:p00006 In de binnentuin van ’t Rotterdams. "Deventer dagblad". Deventer, 31-03-1952, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref> Die plaatjie is in opdrag van die Suid-Afrikaanse Vereniging te Rotterdam, en vervaardig deur die N.V. Koninklijke Begeer te Voorschoten na die ontwerp van die beeldhouer Pol Dom.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSARO02:164880072:mpeg21:p00002 Zaterdag zal inde Stadhuistuin. "Het Rotterdamsch parool". Rotterdam, 25-03-1952, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
In W.C. Mees se toespraak sê hy dat die binnehof van die Raadhuis, waar die plaatjie en afbeelding van Maria de la Queillerie 'n gewel versier, nou 'n bedevaartsplek vir alle Suid-Afrikaners geword het. Mees het daarna die eerste eksemplare van sy boek, ''Maria Quevellerius, huisvrouw van Jan van Riebeeck en haar omgeving'', aan ambassadeur Hoogenhout (die seun van [[C.P. Hoogenhout]]<ref name="HetVaderland.02.06.1953">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000832026:mpeg21:p00002 Vergadering van de Ned.-Zuid-Afrikaanse Vereniging. "Het vaderland". 's-Gravenhage, 02-06-1953, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>) en aan die burgemeester P.J. Oud oorhandig.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSARO02:164880077:mpeg21:p00007 Jan v. Riebeeck’s vrouw was Rotterdamse Onthulling plaquette van Maria de la Queillerie Raadhuis-tuin nu bedevaartplaats voor Zuid-Afrikaners. "Het Rotterdamsch parool". Rotterdam, 31-03-1952, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000088518:mpeg21:p005 VAN RIEBEECKS HUISVROUW BESCHREVEN. "Algemeen Handelsblad". Amsterdam, 08-08-1952. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023.]</ref> Nadat burgemeester Oud die dank van die munisipale bestuur uitgespreek het, waar die onthulling van die twee plaatjies 'n simboliese verbondenheid inhou, gaan hul na die stadshuistuin waar Ten Kate die plaatjie onthul en aan die gemeentebestuur bied. Burgemeester Oud aanvaar die plaatjie namens die munisipaliteit.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000046719:mpeg21:p002 Rotterdam eert Jan van Riebeecks echtgenote. "Algemeen Handelsblad". Amsterdam, 31-03-1952. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023.]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011201374:mpeg21:p002 Plaquette onthuld ter nagedachtenis van Van Riebeeck's echtgenote In de binnentuin van Rotterdams stadhuis. "De tijd : dagblad voor Nederland". Amsterdam, 31-03-1952, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref> Die stadsbeiaardier het ter afsluiting die volksliedere van sowel Nederland as Suid-Afrika gespeel, asook 'n fragment uit die Jan van Riebeeck-oratorium, gekomponeer deur Marius Monnikendam.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000326077:mpeg21:p00002 Plechtigheid te Rotterdam.. "Algemeen Dagblad". Rotterdam, 31-03-1952, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Sondag, 6 April 1952'''<br>
Die Sondagaand is die Van Riebeeckfeeste in Kaapstad amptelik deur die Minister van Binnelandse Sake, [[Eben Dönges]], gesluit. Hy sê dat die Portugese regering 'n standbeeld van Bartholomeus Diaz sou skenk om by die "Poort van Afrika" geplaas te word, en dat die Nederlandse Van Riebeeck-komitee 'n standbeeld van Maria van Riebeeck/de la Queillerie sou aanbied.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMNHA03:179266006:mpeg21:p00003 Jan van Riebeeck opperkoopman en commandeur van de Kaap Culemborg demonstreert de trots op zijn grote zoon Marktplein vol vlaggen en wimpels. "Nieuwe Haarlemsche courant". Haarlem, 07-04-1952, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011201380:mpeg21:p003 „Drommedaris" landt opnieuw. "De tijd : dagblad voor Nederland". Amsterdam, 07-04-1952, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Saterdagmiddag, 30 Mei 1953'''<br>
By die vergadering van die Nederlands-Suid-Afrikaanse Vereniging deel die voorsitter van die vereniging, J. Keuning, in sy openingswoord onder andere mee dat die beeldhouer Dirk Wolbers die opdrag gekry het om 'n standbeeld te maak van Maria de la Queillerie, wat aan Suid-Afrika gestuur sal word.<ref name="HetVaderland.02.06.1953" />
Dirk Wolbers is deur sy pa, die argitek Jan Wolbers opgelei. Hy studeer voorts aan die Akademies vir Beeldende Kunste te Amsterdam en Brussel. In 1916 vestig hy hom as beeldhouer in [[Den Haag]]. Van sy vernaamste ander werke sluit in die sewe groot figure voor die stadshuis van Rotterdam, die grafmonument van dr. Talma te Bennebroek, die Watersnoodmonument te Hontenisse, die groepie beelde op die brug in die Laan van Meerdervoort in Den Haag, die oorlogsmonumente in Vlaardingen en Zeist. Hy verongeluk op 67-jarige ouderdom op 22 September 1957 op die Leidseweg te Voorschoten.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000841020:mpeg21:p00003 Dirk Wolbers kwam bij auto-ongeluk om het leven. "Het vaderland". 's-Gravenhage, 24-09-1957, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010840313:mpeg21:p002 DIRK WOLBERS bij auto-ongeluk overleden. "Het Parool". Amsterdam, 24-09-1957. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011208229:mpeg21:p002 Beeldhouwer Dirk Wolbers verongelukt. "De Tijd : godsdienstig-staatkundig dagblad". 's-Hertogenbosch, 26-09-1957, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023.]</ref> Blykbaar was die standbeeld van Maria de la Queillerie dan ook Wolbers se swanesang.<ref>Böeseken, A.J. 1961. Die standbeeld van Maria de la Queillerie. In: Van Tonder, J.J. (red.). ''Veertien Gedenktekens van Suid-Afrika''. Kaapstad: Nasionale Boekhandel, p. 28: ''Die standbeeld van Maria de la Queillerie was die laaste werk wat hy voltooi het, want terwyl hy besig was met 'n groot ontwerp vir 'n standbeeld van admiraal Tromp in Scheveningen, is hy na 'n noodlottige motorongeluk op 22 September 1957 oorlede. So het die beeld, waaraan hy met soveel vreugde en besieling gewerk het, sy swanesang geword.''</ref>
'''Saterdag, 16 Januarie 1954'''<br>
'n Foto van die kleimodel van die beeld verskyn in die Nederlandse koerante. Volgens die onderskrif moet 'n bronsafgietsel daarvan binne enkele maande nog gemaak word.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000040455:mpeg21:p001 TER GELEGENHEID VAN DE JAN. "Algemeen Handelsblad". Amsterdam, 16-01-1954. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB23:001273013:mpeg21:p00005 Ter gelegenheid van de Jan. "Overijsselsch dagblad". Zwolle, 16-01-1954. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000312013:mpeg21:p00005 Ter geleentheid van de Jan van Riebeeckfeesten... "Arnhemsche courant". Arnhem, 16-01-1954, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000837013:mpeg21:p00002 Ter gelegenheid van de Jan van. "Het vaderland". 's-Gravenhage, 16-01-1954, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000387013:mpeg21:p00008Ter gelegenheid van de Jan van Rie-. "Het Binnenhof". 's-Gravenhage, 16-01-1954, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMUBTB04:210866013:mpeg21:p00001 Ter gelegenheid van de Jan van Rie-. "Provinciale Noord-Brabantsche courant Het huisgezin". 's-Hertogenbosch, 16-01-1954, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRHCE02:163611013:mpeg21:p00001 Ter gelegenheid van de Jan van Rie-. "Eindhovensch dagblad". Eindhoven, 16-01-1954, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000251014:mpeg21:p00006 STANDBEELD VAN MARIA DE. "Nieuwe Tilburgsche courant". Tilburg, 18-01-1954, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010613698:mpeg21:p003 Wat er óók nog gebeurde..... "Leeuwarder courant : hoofdblad van Friesland". Leeuwarden, 19-01-1954, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011202994:mpeg21:p003 Ter gelegenheid van de Jan van Rie- . "De Tijd : godsdienstig-staatkundig dagblad". 's-Hertogenbosch, 19-01-1954, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163912015:mpeg21:p00005Standbeeld van Maria de Queillerie. "Deventer dagblad". Deventer, 19-01-1954, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010404217:mpeg21:p005 Amigoe di Curacao : weekblad voor de Curacaosche eilanden". Willemstad, 20-02-1954, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163862016:mpeg21:p00003 "Provinciale Overijsselsche en Zwolsche courant". Zwolle, 20-01-1954, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB27:017802016:mpeg21:p00008 STANDBEELD VAN MARIA DE QUEILLERIE.. "'t Nieuws voor Kampen". Kampen, 20-01-1954, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRHCG03:163555015:mpeg21:p00003 STANDBEELD VAN MARIA DE QUEILLERIE.. "Winschoter courant". Winschoten, 19-01-1954, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRANM03:048395015:mpeg21:p00006 Ter gelegenheid van de Jan van Rie-. "Nijmeegsch dagblad". Nijmegen, 19-01-1954, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163747067:mpeg21:p00009 "Twentsch dagblad Tubantia". Enschede, 19-01-1954, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Saterdag, 17 Julie 1954'''<br>
'n Gipsmodel staan al 'n geruime tyd op die Frederiksplein te Amsterdam, in een van die portale van die Galerij.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010951975:mpeg21:p003 Voor Kaapstad. "Het vrije volk : democratisch-socialistisch dagblad". Rotterdam, 12-08-1954, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB27:017784064:mpeg21:p00007 Beelden sieren Frederiksplein in Amsterdam. "Nieuw Utrechtsch dagblad". Utrecht, 17-07-1954, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Woensdag, 11 Augustus 1954'''<br>
In die tuin van die Haagse munisipale museum (Gemeentemuseum) is die beeld van Maria de la Queillerie vir die daaropvolgende paar weke tentoongestel.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=anp:1954:08:11:48:mpeg21 "ANP Nieuwsbericht". 11-08-1954,48. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023.]</ref> Die bronsgietery Binder te [[Haarlem_(stad)|Haarlem]] het die beeld voltooi.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010818661:mpeg21:p001 "Trouw". Meppel, 11-08-1954. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011203269:mpeg21:p003 Beeld voor Kaapstad van Maria de Queillerie. "De Tijd : godsdienstig-staatkundig dagblad". 's-Hertogenbosch, 11-08-1954, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMNHA03:179258035:mpeg21:p00003 Beeld voor Kaapstad van Maria de Queillerie. "Nieuwe Haarlemsche courant". Haarlem, 11-08-1954, p. 3. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163914039:mpeg21:p00005 Bij de bronsgieterij Binder te Haarlem. "Deventer dagblad". Deventer, 14-08-1954, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRAZ03:179305077:mpeg21:p00008 Bij de bronsgieterij Binder te Haarlem. "Zutphens dagblad voor de Graafschap en Veluwezoom". Zutphen; Zutphen, 14-08-1954, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref> Maar volgens [[Anna Böeseken|Böeseken]] is die beeld in [[Parys]] gegiet.<ref>Böeseken, A.J. 1961. Die standbeeld van Maria de la Queillerie. In: Van Tonder, J.J. (red.). ''Veertien Gedenktekens van Suid-Afrika''. Kaapstad: Nasionale Boekhandel, p. 28: ''Nadat 'n gipsmodel van die beeld die atelje van die kunstenaar verlaat het, is dit in'' '''Parys''' ''gegiet en vervolgens ingeskeep na die Kaap'' [...]</ref> Voordat die beeld verskeep kon word, is die Nederlandse publiek die geleentheid gegun om die beeld in die tuin van die Haagse munisipale museum tot die 25ste Augustus te besigtig,<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000381088:mpeg21:p00002 MARIA van RIEBEEK. "Het Binnenhof". 's-Gravenhage, 13-08-1954, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB15:000569088:mpeg21:p00002 Geschenk voor Kaapstad. "De Maasbode". Rotterdam, 13-08-1954, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010843819:mpeg21:p003 "De Volkskrant". 's-Hertogenbosch, 13-08-1954. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref> waar dit die middag (11 Augustus) opgestel is. Die verskeping word beplan vir om en by 28 Augustus 1954.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000381086:mpeg21:p00002 Maria de Queillerie in tuin Gemeentemuseum. "Het Binnenhof". 's-Gravenhage, 11-08-1954, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000850086:mpeg21:p00005 En verder... "Het vaderland". 's-Gravenhage, 11-08-1954, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010834915:mpeg21:p004 Beeld van Jan van Riebeeks vrouw tentoongesteld. "Het Parool". Amsterdam, 11-08-1954. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Dinsdag, 21 September 1954'''<br>
Prins Bernhard van Lippe-Biesterfeld vertrek met die Regerings-Dakota vanaf Schiphol vir sy amptelike besoek aan Suid-Afrika, op uitnodiging van die Suid-Afrikaanse regering. Voorlopig is sy reisplan 14 dae in Suid-Afrika, 'n driedaagse besoek aan 'n natuurreservaat in Tanganjika en hy hoop om op 20 Oktober in Nederland terug te wees.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=anp:1954:09:21:70:mpeg21 "ANP Nieuwsbericht". 21-09-1954,70. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=anp:1954:09:22:10:mpeg21 "ANP Nieuwsbericht". 22-09-1954,10. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023.]</ref>
'''Vrydag, 24 September 1954'''<br>
Kaapstad reik 'n voorlopige program uit waarin die prins se besoek aan dié stad uiteengesit word. Daarin word vermeld die duurte sal twee dae wees, die administrateur van die Kaapprovinsie sal op 1 Oktober 'n dinee in die kasteel geniet, en die volgende môre sal Prins Bernhard in die Kompanjiestuin, voor die Nasionale Museum, 'n standbeeld van Maria de la Queillerie onthul wat deur die minister van Binnelandse Sake namens Suid-Afrika aanvaar sal word. Hierby sal hy 'n kort rede voer. Dieselfde dag nog sal 'n kranslegging by die standbeeld van Jan van Riebeeck plaasvind, gevolg deur die ontvangs deur die burgemeester Keen by die stadshuis. Die aand sal die prins die eregas wees by 'n byeenkoms waar Nederlanders teenwoordig sal wees.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRANM03:048397074:mpeg21:p00006 Programma ’s Prinsen bezoek aan Kaapstad. "Nijmeegsch dagblad". Nijmegen, 24-09-1954, p. 6. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000302021:mpeg21:p00005 "Arnhemsche courant". Arnhem, 24-09-1954, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMCC01:047995074:mpeg21:p00009 Prins Bernhard in Zuid-Afrika. "Gazet van Limburg". Maastricht, 24-09-1954, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRHCE02:163613074:mpeg21:p00005 Het bezoek van Prins Bernhard aan Kaapstad. "Eindhovensch dagblad". Eindhoven, 24-09-1954, p. 5. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
'''Donderdag, 30 September 1954 - 2 dae voor die onthulling'''<br>
Prins Bernhard vlieg die Donderdag Bloemfontein toe (nadat hy die Woensdag 'n Zoeloekraal besoek het).<ref name="NieuweTilburgschecourant.02.10.1954.1">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000252002:mpeg21:p00001 De reis van Prins Bernhard. "Nieuwe Tilburgsche courant". Tilburg, 02-10-1954, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023.]</ref>
Deur 'n vergissing kom die Prins vier minute laat in Bloemfontein aan. Hy stuur die Dakota na die burgerlughawe in Bloemfontein, maar moes eintlik op die vliegveld te Bloemspruit geland het. Die prins het sy foutjie reggemaak, en op die vliegveld wag 250 Nederlanders hom in en sing die Nederlandse volkslied uit volle bors. Daarna gaan hy na 'n amptelike dinee, aangebied deur die administrateur van die Oranje-Vrystaat.<ref name="DagbladNoordLimburg.2.10.1954.2">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMCC02:211168002:mpeg21:p00002 Prins „vervloog” zich In Zuid-Afrika „prachtige kansen” voor Nederlanders. "Dagblad voor Noord-Limburg". Venlo, 02-10-1954, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023.]</ref> Ook die burgemeester van Bloemfontein ontvang hom.<ref name="Devrijevolk.02.10.1954.4">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010952086:mpeg21:p004 Prins Bernhard vliegt verkeerd. "Het vrije volk : democratisch-socialistisch dagblad". Rotterdam, 02-10-1954, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023.]</ref>
By die amptelike dinee lewer die administrateur 'n praatjie oor die groot bodemrykdom van Suid-Afrika, wat milde geleenthede bied aan die Nederlandse immigrante. Die Nederlanders kan na Suid-Afrika emigreer sonder om hul Nederlandse bloedverwantskap te verloor. Bernhard antwoord weer daarop deur die ou betrekkinge tussen Nederland en die Oranje-Vrystaat op te haal, wat steeds van 'n besondere aard was. Hy noem ook name uit die verlede en die prestasies van die huidige Nederlanders wat op ander maniere as vroeër bygedra het tot die opbou van die land.<ref name="DagbladNoordLimburg.2.10.1954.2" />
By een van hierdie geleenthede is die Prins aan graaf Littichau voorgestel, wie die prins onmiddellik herken as 'n ou vriend wat 24 jaar tevore saam met hom op skool was. Die ontvangs was die enigste amptelike gebeurtenis, omdat 'n verkenning van Bloemfontein weens die vermoeidheid van die prins afgelas is.<ref name="NieuweTilburgschecourant.02.10.1954.1" /><ref name="AlgemeenDagblad.02.10.1954.2">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000328028:mpeg21:p00002 De Prins ontmoette een schoolvriend. "Algemeen Dagblad". Rotterdam, 02-10-1954, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref>
'''Vrydag, 1 Oktober 1954 - 1 dag voor die onthulling'''<br>
Prins Bernhard vertrek die Vrydag vanaf Bloemfontein na Kaapstad, maar op pad vliegveld toe, wyk die prins van die dagorde af. Hy kry die Vrydagoggend in Bloemfontein nog 'n onderhoud in met die administrateur van die Oranje-Vrystaat, [[Jim Fouché]],<ref name="Trouw.02.10.1954.02">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010818814:mpeg21:p002 Prins in Kaapstad toegejuicht. "Trouw". Meppel, 02-10-1954. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="HetVaderland.02.10.1954.1" /> maar besoek ook die Vrouemonument.<ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="HetVaderland.02.10.1954.1" /> Aan die voet van die Vrouemonument, ter nagedagtenis van die 26 000 vroue en kinders wat omgekom het in die konsentrasiekampe, het hy is 'n tuil swaardlelies neergelê. Hierdie spontane gebaar het groot indruk gemaak op die Afrikaners.<ref name="DeventerDagblad.12.10.1954.7">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163915013:mpeg21:p00007 ZUID-AFRIKA IS GEROERD Prins Bernhards bezoek van zeer grote betekenis Nederland populairder dan ooit in de Unie. "Deventer dagblad". Deventer, 12-10-1954, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref> Hy vertoef nog 'n rukkie in die Oorlogsmuseum.<ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="HetVaderland.02.10.1954.1" />
Die prins vlieg self sy Dakota na Kaapstad.<ref name="DeventerDagblad.12.10.1954.7" /> Die vliegtuig stryk neer en land op die [[Lugmagbasis Ysterplaat]].<ref name="NieuwsbladvanhetNoorden.02.10.1954.1">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010885222:mpeg21:p001 Prins Bernhard bezocht Tafelberg Geschenk van Nederland onthuld. "Nieuwsblad van het Noorden". Groningen, 02-10-1954, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023.]</ref> Die [[Kaapstad Internasionale Lughawe|D.F. Malan-lughawe]] is eers in 1955 geopen.
Die reën van Donderdag in Kaapstad het opgeklaar en die son het helder geskyn.<ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="Leeuwardercourant.02.10.1954.8" /><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" />
By sy aankoms op die vliegveld het die prins 'n ruiker Suid-Afrikaanse angeliers ontvang.<ref name="DeTelegraaf.02.10.1954.8" /> Dit was die pienk angelier, genaamd "Suid-Afrika" wat in die Unie gekweek is deur A. Worth van Bellville, welwetend dat die prins alte dol op angeliere is.<ref name="HetVaderland.02.10.1954.1" /><ref name="AlgemeenDagblad.02.10.1954.2" />
Prins Bernhard se tydjie in Suid-Afrika was min, maar hy het geen onderskeid tussen die Nederlanders, Engelssprekendes en Afrikaanse stamverwante gemaak nie.<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /> Koerante soos die ''Cape Times'', ''Cape Argus'' en ''Die Burger'' het elkeen in hul hoofartikels hom welkom geheet. Die ''Argus'' bring veral die donkere dae van die Tweede Wêreldoorlog in herinnering, waaraan baie Suid-Afrikaners deelgeneem het, en hulle het die grootste reg om die koninklike gas vandag eer te bewys.<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=KBNRC01:000041325:mpeg21:p015 PRINS BERNHARD IN KAAPSTAD Onthulling beeld van Van Riebeecks echtgenote. "Algemeen Handelsblad". Amsterdam, 02-10-1954. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref> Die ''Cape Times'' skryf dat Prins Bernhard deur alle Suid-Afrikaners begroet word as verteenwoordiger van 'n koningin wat deur almal bewonder word en van 'n land waarmee die meerderheid van die blanke bevolking van Suid-Afrika verbonde is. Kaapstad waardeer die kompliment wat die besoek van hierdie koninklike inhou.<ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /> ''Die Burger'' het op dié dag sy hoofartikel in Nederlands gepubliseer, waarin hy skryf - al het die bande van Suid-Afrika met Nederland soms verslap, is dit nooit geheel en al verbreek nie. Die besoek van die prins is die treffendste aanduiding vir die voortbestaan van 'n geestesgemeenskap tussen Nederland en die volk van Suid-Afrika.<ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1" /> Treffend in die ''Die Burger'' van 1 Oktober staan daar ook in die hoofartikel:<ref>[https://www.delpher.nl/nl/tijdschriften/view?identifier=MMZAH01:002945012:00002&query=quellerie&coll=dts&sortfield=date&page=3&rowid=1 ''Zuid-Afrika''. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref>
{{cquote|
Daarom, prins Bernhard, driewerf welkom uit naam van het Afrikanerdom hier, waar eens die kreet uit het hart weerklonk, die nog steeds als spreekwoord voortleeft: "Die Kaap is weer Hollands!" Welkom als vertegenwoordiger van het oude stamland; als vertegenwoordiger van dat roemvolle Oranjehuis, welks naam om talrijke redenen een welaangename klank in onze oren heeft; en als hoogstaand mens, die onze eerbied en genegenheid zou afdwingen al waart gij geen Koninklike Hoogheid. En moge het niet nogmaals 116 jaar duren alvorens weer een lid van het Huis van Oranje onze vaderlandse bodem betreedt!
}}
Die prins het sy uniform van die Koninklike Nederlandse Lugmag gedra vir die geleentheid.<ref name="DeTelegraaf.02.10.1954.8">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:110586208:mpeg21:p008 Prins Bernhard in historisch kasteel. "De Telegraaf". Amsterdam, 02-10-1954, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref>
Dit was 'n spesiale geleentheid, want die laaste keer toe 'n lid van die Nederlandse koninklike familie in Kaapstad voet aan wal gesit het, was Prins Willem Frederik Hendrik toe hy in 1838 in die Kaap aan land gegaan het, op pad na Java.<ref name="DeTelegraaf.02.10.1954.8" />
Op 'n foto is te sien hoe [[Philippus Jacobus Olivier|administrateur Olivier]] die prins op die lugmagbasis met die oop motor kom oplaai, sodat die optog deur die strate van Kaapstad kan begin.<ref name="Zutphen.08.10.1954.7">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRAZ03:179306010:mpeg21:p00007 ZUID-AFRIKA IS GEROERD Prins Bernhards bezoek van zeer grote betekenis Nederland populairder dan ooit in de Unie. "Zutphens dagblad voor de Graafschap en Veluwezoom". Zutphen; Zutphen, 08-10-1954, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023.]</ref>
Prins Bernhard het om halfeen die middag in Kaapstad aangekom, en is hartlik ontvang.<ref name="DagbladNoordLimburg.2.10.1954.2" /><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMSARO02:164888028:mpeg21:p00009 Prins ging met kabelbaan naar top van Tafelberg Banket in kasteel van Kaapstad. "Het Rotterdamsch parool". Rotterdam, 02-10-1954, p. 9. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="NieuweTilburgschecourant.02.10.1954.1" /><ref name="Leeuwardercourant.02.10.1954.8">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010613912:mpeg21:p008 De prins in Kaapstad. "Leeuwarder courant : hoofdblad van Friesland". Leeuwarden, 02-10-1954, p. 8. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB15:000568028:mpeg21:p00013 BANKET IN HET KASTEEL VAN KAAPSTAD. "De Maasbode". Rotterdam, 02-10-1954, p. 13. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="Trouw.02.10.1954.02">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010818814:mpeg21:p002 Prins in Kaapstad toegejuicht. "Trouw". Meppel, 02-10-1954. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="Volkskrant.02.10.1954.03">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ABCDDD:010843671:mpeg21:p003 Prins hartelijk in Kaapstad begroet. "De Volkskrant". 's-Hertogenbosch, 02-10-1954. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB23:001565081:mpeg21:p00001 Prins Bernhard in Kaapstad Banket in historisch kasteel. "Provinciale Drentsche en Asser courant". Assen, 02-10-1954. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB23:001269002:mpeg21:p00005 Ook Kaapstad bracht Prins Bernhard hulde Gehele stad met vlaggen versierd. "Overijsselsch dagblad". Zwolle, 02-10-1954. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref> Adderleystraat is weerskante met vlae versier en aan beide kante na die Parlementsgebou toe is die motor deur belangstellendes toegejuig.<ref name="DagbladNoordLimburg.2.10.1954.2" /><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" /><ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="Volkskrant.02.10.1954.03" /><ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /><ref name="Leeuwardercourant.02.10.1954.8" /><ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMRAZ03:179306005:mpeg21:p00001 De Prins in Kaapstad. "Zutphens dagblad voor de Graafschap en Veluwezoom". Zutphen; Zutphen, 02-10-1954, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref> Die Kapenaars het Oranje-strikkies gedra en die Nederlandse vlaggies geswaai toe die prins verbyry.<ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000378028:mpeg21:p00004 Prins Bernhard bood geschenk van het Nederlandse volk aan. "Het Binnenhof". 's-Gravenhage, 02-10-1954, p. 4. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref>
Sy Koninklike Hoogheid sou aanvanklik Robbeneiland besoek het, soos uiteengesit op sy program, maar hy het wéér die vooruitsigte van die dag in die war gestuur: dié keer om met die kabelkarretjie Tafelberg op te gaan.<ref>[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=anp:1954:10:01:58:mpeg21 "ANP Nieuwsbericht". 01-10-1954,58. Geraadpleegd op Delpher op 27-10-2023]</ref><ref name="DagbladNoordLimburg.2.10.1954.2" /><ref name="NieuwsvoorKampen.02.10.1954.2" /><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" /><ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1" /><ref name="HetVaderland.02.10.1954.1">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB19:000839002:mpeg21:p00001 Prins Bernhard onthult standbeeld van Maria van Riebeeck. "Het vaderland". 's-Gravenhage, 02-10-1954, p. 1. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref>
<ref name="Leeuwardercourant.02.10.1954.8" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /><ref name="DeTelegraaf.02.10.1954.8" /> Prins Bernhard het dan ook sy sin gekry en die uitsig geniet.<ref name="NieuwsbladvanhetNoorden.02.10.1954.1" /><ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /><ref name="Trouw.02.10.1954.02" /> Die ''Algemeen Handelsblad'' voer aan die weer was nie gunstig vir Robbeneiland nie.<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /> Dit het nogal 'n konsternasie veroorsaak, want die reëlings wat reeds getref was vir die joernaliste en persfotograwe vir die vaart moes gekanselleer word; trouens, 'n boot met joernaliste en fotograwe was reeds op see, maar moes per radio teruggeroep word.<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /><ref name="NieuwsbladvanhetNoorden.02.10.1954.1" /> Die tydsberekening was ook net perfek vir die prins, want toe hy en sy gevolg weer onder was, het die berg weer toegetrek met sy kenmerkende dik mis<ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4" /> waarvoor die legendariese Van Hunks so bekend is.
Die prins het sonder 'n hoed op sy kop, en gekleed in 'n sportjassie en al pyprokende meestal onopgemerkt en op sy gemak deur die menigte van die besige Adderleystraat saam met lede van sy gevolg gedrentel. In 'n groot winkel in Adderleystraat het die prins later die dag geskenke vir sy dogters gekoop.<ref name="NieuwsvoorKampen.02.10.1954.2" /><ref name="TwentschdagbladTubantia.02.10.1954.7" /><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" /><ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4" /><ref name="HetVaderland.02.10.1954.1" /><ref name="DeTijd.02.10.1954.7" /><ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /><ref name="NieuwsbladvanhetNoorden.02.10.1954.1" /> Hy besoek ook die Koopmans de Wethuis, en sonder 'n gids verken hy ander plekke wat nou verbonde is met die oudste geskiedenis van die Kaap.<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /><ref name="DeTijd.02.10.1954.7" /><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" />
Later is hy informeel by die Nederlandse Klub ontvang.<ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4" /><ref name="NieuwsvoorKampen.02.10.1954.2" />
Die administrateur van die Kaapprovinsie, Philippus Olivier, het die Vrydagaand die prins as eregas met 'n banket (of gala-dinee) trakteer by Kasteel de Goede Hoop.<ref name="DagbladNoordLimburg.2.10.1954.2" /><ref name="TwentschdagbladTubantia.02.10.1954.7">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMHCO02:163750006:mpeg21:p00007 Prins Bernhard in Kaapstad. "Twentsch dagblad Tubantia". Enschede, 02-10-1954, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" /><ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1" /><ref name="NieuweTilburgschecourant.02.10.1954.1" /><ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4" /><ref name="AlgemeenDagblad.02.10.1954.2" /><ref name="HetVaderland.02.10.1954.1" /><ref name="DeTijd.02.10.1954.7">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:011202904:mpeg21:p007 Prins Bernhard in Kaapstad. "De tijd : dagblad voor Nederland". Amsterdam, 02-10-1954, p. 7. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023]</ref><ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /><ref name="NieuwsbladvanhetNoorden.02.10.1954.1" /><ref name="Volkskrant.02.10.1954.03" /><ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" />, in die kersverligte Lady Anne Barnardsaal.<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /> Prins Bernhard is vergesel deur die lede van sy gevolg.<ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /> Ook teenwoordig was onder andere die Suid-Afrikaanse minister van Binnelandse sake, dr. Eben Dönges, en die Nederlandse ambassadeur, J. van den Berg.<ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" />, die bevelvoerder van die Suid-Atlantiese Vlootbasis, viseadmiraal Ian Campbell<ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" />, die burgemeester van Kaapstad A.F. Keen<ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" />, dr. A.L. Geyer, die voormalige Suid-Afrikaanse hoëkommissaris in Londen<ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" />, asook ander diplomate, burgerlike hoogwaardigheidsbekleërs en vooraanstaande persone.<ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" />
Ná sy toespraak, waarin Olivier sê dat hy verheug is oor die moeite wat deur die twee regerings gedoen is om die kulturele bande tussen Nederland en Suid-Afrika die afgelope paar jaar te verstewig,<ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1" /><ref name="DeTijd.02.10.1954.7" /><ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="Volkskrant.02.10.1954.03" /><ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="DeTelegraaf.02.10.1954.8" />, en die prins bedank het om self eerstehands kennis te kom maak met die sfeer en omstandighede wat in Suid-Afrika heers,<ref name="NieuwsvoorKampen.02.10.1954.2" /><ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /> en daarop wys dat berigte uit Suid-Afrika dikwels 'n verwronge beeld van die land kan gee<ref name="NieuwsvoorKampen.02.10.1954.2">[https://resolver.kb.nl/resolve?urn=MMKB27:017803081:mpeg21:p00002 Prins wandelde door Kaapstad Ook bezoek aan Tafelberg. "'t Nieuws voor Kampen". Kampen, 02-10-1954, p. 2. Geraadpleegd op Delpher op 26-10-2023.]</ref><ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" />, bied hy die prins 'n springbokvelletjie aan;<ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" /><ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1" /><ref name="AlgemeenDagblad.02.10.1954.2" /><ref name="DeTijd.02.10.1954.7" /><ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /> as die nasionale simbool van Suid-Afrika.<ref name="DeTelegraaf.02.10.1954.8" /> Olivier vra die prins ook om die goeie wense van die volk van die Kaapprovinsie aan koningin Juliana, prinses Wilhelmina, en sy vier dogters oor te dra.<ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="Overijsselschdagblad.02.10.1954.05" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /><ref name="Zutphensdagblad.02.10.1954.1" /><ref name="HetRotterdamschparool.02.10.1954" />
Die prins sê in sy toespraak weer dat die ontvangs in die rustige atmosfeer van die kasteel 'n besondere bekoring het, soos, benewens die kerslig, ook die wapenskilde van die Hollandse stede wat teen die muur aangebring is, die klok wat in Amsterdam gegiet is, asook die name van die vyf bastions: Oranje, Leerdam, Buren, Katzenellenbogen en Nassau.<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /> Hy is beïndruk deur Kaapstad wat deur en deur bewus is van die eise van die tyd [om te ontwikkel], maar tegelykertyd die sfeer van tradisie en trots van die geskiedenis behou het.<ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4" /><ref name="Trouw.02.10.1954.02" /><ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="DeMaasbode.02.10.1954.13" /> Ook hy spreek sy beste wense uit vir die welvaart van die Kaap.<ref name="ProvincialeDrentscheAssercourant.02.10.1954.01" /><ref name="DeTelegraaf.02.10.1954.8" />
Op die spyskaart van die erebanket verskyn:<ref name="AlgemeenHandelsblad.02.10.1954.15" /><ref name="AlgemeenDagblad.02.10.1954.2" /><ref name="HetBinnenhof.02.10.1954.4" />
* Vrugtekelkie van der Hum
* Ertjiesop
* Tongvisrepies met tartaarsous
* Aspersies met bottersous
* Hoender met groenertjie
* Blomkool, gebraaide aartappels
* Geelrys met rosyntjies
* Roomys met sjokoladesous
* Kaas en beskuitjies
* Dessert
* Koffie
Die aandete is ook besprinkel ("besproei") met die beroemde Kaapse wyn.
'''Saterdag, 2 Oktober 1954 - Dag van onthulling'''<br>
Hieronder volg 'n transkripsie van prins Bernhard van Lippe-Biesterfeld se toespraak (in Nederlands, Engels en Afrikaans):<ref>[https://omny.fm/shows/op-en-wakker/koninklike-nederlandse-besoeke-aan-sa?t=6m55s RSG. 2023. Koninklike Nederlandse Besoeke aan SA. 20 Oktober. 06:55 - 12:15]</ref>
{{cquote|
En toen men in Nederland dan ook overwoog wat het meest gepaste geschenk zou zijn, van het Nederlandse volk aan het volk van Zuid-Afrika, toen viel de keus op een beeld van Maria van Riebeeck. Ten einde, bij alle hulde welke aan Jan van Riebeeck werd gebracht, eer te kunnen bewijzen aan deze bijzondere vrouw, en in haar, het historische werk van haar echtgenoot. Spontaan zijn toen de gelden bijeengebracht en kon jhr. Beelaerts van Blokland in 1952, het voornemen van dit geschenk voor de Poort van Afrika, aankondigen, en thans zijn we bijeen, hier om het beeld te onthullen van haar, die als een der eerste vrouwen uit Europa naar dit land kwam, die tien jaar lang op omstreeks een mijl van hier heeft gewoond, en die in de ogen van het volk van Zuid-Afrika, een toonbeeld is geworden, van geloof, van moed, van toewijding en van trouw. Zij heeft uit Nederland een nobele traditie overgebracht, en hier gevestigd. Zij is een inspiratie geweest voor zo vele vrouwen die na haar kwamen, die hun echtgenoten in tijd van nood en beproeving hebben bijgestaan en hun hebben aangemoedigd.
Unfortunately, we do not know as much about Maria van Riebeeck's personal life, as we do about that of her husband. But what we do know about it, already gives us ample justification for honouring her in her own right, and not only as Jan van Riebeeck's wife. Maria de la Queillerie was born in Rotterdam in 1629, and married Jan van Riebeeck at Schiedam, at the age of 19. Three years later already, she landed at the Cape with her husband, and a little son, after a sea voyage of three and a half months, and [???] had eight children here, of which she saw two young sons leave for the Netherlands, to receive their education there, never to see them again. Maria van Riebeeck herself, was never able to return to her native Holland, but travelled in 1662 to Malakka, where her husband had been appointed in a high position with the Vereenigde Oostindische Compagnie. There, she died, before having reached her 35th birthday.
Maria's funeral took place with military honours. Soldiers opened the procession, 16 of the highest dignitaries of the VOC carried the coffin, thousands of people followed, and three salvos were fired over her grave. A period of 6 week's mourning was proclaimed. This indeed is an exceptional homage to a woman of only 34 years. An homage bestowed on her certainly, or so in view of her husband's position. Yet, we may be convinced, that this honour was also intended to show respect to a woman of outstanding ability, and of utmost devotion to her husband, her family, and their task in life.
I hope, when this statue will finally have found its permanent place in the Gateway to Africa, next to that of the statue of her husband, they will both remain a symbol of faithfulness and devotion, and be a constant reminder of this couple from Holland, which 300 years ago worked together on the shores of Table Bay, walked together, in the newly planted garden, planned together for the future, shared disappointments and achievements, and saw their tiny settlement grow, never realising that before long, a new nation would arise in the vast stretches of the southern parts of Africa.
Dit is my innige wens, en dié van die volk van Nederland, wat hierdie beeld van Maria van Riebeeck aan die volk van Suid-Afrika geskenk het, dat dit tot die lengte van d[a]e Kaapstad, die Moederstad, sal sier. Wanneer dit straks saam met die beeld van die grondlegger van u stad en nasie, aan die Poort van Afrika sal staan, mag die twee beelde dan getuig aan soveel [...] aan sowel besoekers uit die buiteland as aan die burgers van hierdie land, van die vriendskap wat tot die eeue heen bestaan het, tussen Nederland en Suid-Afrika, maar meer nog, van die beste wat in hul lewe, mans en vrouens, kan gee. Mag dit allemaal besiel tot onverdeelde trou, waarsonder geen gesin, maar ook geen nasie kan bestaan. Dis vir my 'n voorreg om nou oor te gaan tot onthulling van die standbeeld van Maria de la Queillerie.
}}
In 1969 is die beeld na die huidige standplaas verskuif.<ref>Swart, M. (red.). 1989. ''Afrikanerbakens''. Auklandpark: FAK-uitgewers, bl. 20-21.</ref>
== Waardering ==
[[Anna Böeseken]] omskryf die beeld met woorde soos: "mooi statige vrouegestalte", "rustige waardigheid van die figuur", "suiwere lyne van die gesig" wat by die onthulling dadelik almal se aandag geboei het. Kortom: In die beeld is Maria de la Queillerie 'n statige en waardige figuur met 'n ernstige gesigsuitdrukking. Sy dra 'n sirkelvormige kraag en die wye rok val neer uit 'n nousluitende middellyf. 'n Mussie voorkom dat haar hare in haar oë hang. Aan haar linkerarm dra sy 'n mandjie vrugte en in haar regterhand 'n boeket blomme.<ref name="Böeseken1961">Böeseken, A.J. 1961. Die standbeeld van Maria de la Queillerie. In: Van Tonder, J.J. (red.). ''Veertien Gedenktekens van Suid-Afrika''. Kaapstad: Nasionale Boekhandel, p. 25-29</ref>
Kort-kort sal sy teksgedeeltes aanhaal om by haar stelling te pas.
Soos die ruikertjie blomme in haar regterhand en die mandjie vrugte aan haar linkerarm sal Boëseken byvoorbeeld verbind met die vreugde van tuinbou aan die Kaap wat sy en haar man saam aangepak het, asook hierdie egpaar se liefde vir die grond. Dit lees sy in die ''Dagregister'' waar daar telkens melding gemaak word wanneer sekere spesies blomme en vrugte die eerste maal gepluk is, soos wanneer die eerste druiwe gereed was om gepars te word, of die aantekening van die eerste Hollandse roos wat geblom het, of wanneer die eerste kersie of "lemoenen" afgepluk is, of die olyfboom wat al vruggies begin kry het. Sy dink aan die plaas aan die Bosheuvel by die Wynberg waar "nie minder nie as 1 162 lemoen-, suurlemoen-, en pompelmoesbome geplant [is], asook olyf-, appel-, peer-, pruim- en kersiebome en 'n paar okkerneutboompies." Vervolgens sê Böeseken: "Dat Maria van Riebeeck uitgebeeld is met 'n mandjie vrugte en 'n ruikertjie blomme is dus besonder gepas."<ref name="Böeseken1961" />
Die ernstige uitdrukking op die jong gesig vind sy ewe gepas. Dit wek die indruk van "sobere eenvoud", al lyk dit humorloser as Dirck Craey se portret in die Ryksmuseum: "Die wye rok, wat neerval uit die nousluitende lyfie, gee verder aan die beeld iets solieds en statigs, soos dit pas by die beeld van 'n jong moeder wat 'n swaar taak op haar skouers voel rus."<ref name="Böeseken1961" />
Böeseken dink aan hul oudste seuntjie, Anthony wat voor hul vertrek uit Holland begrawe moes word, die moeilike reis met die ''[[Dromedaris (skip)|Dromedaris]]'' na die Kaap. Die geboorte van Abraham van Riebeeck, nadat 'n moeilike winter in "seer ondichte tente... groote coude en ongemack" deurgebring is. Ook aan die vierde seun, Anthony, wat binne 'n paar maande oorlede is. Nog drie babadogtertjies volg. Al hierdie swaarkry, maar ook die vasbyt en deurdruk van die pioniersbestaan is op haar gelaat afgeëts. Om hierdie rede pas die beeld by Maria kort voordat sy uit die Kaap vertrek het.<ref name="Böeseken1961" />
In 1961, toe die beeld nog by die Nasionale Museum gestaan het, voel Böeseken dit is die geskikte omgewing waar die beeld eintlik tuishoort: 'n rustige, peinsend/nadenkende beeld, weg uit die gemaal van die moderne stadsverkeer. Dat sy nié langs haar man staan nie is ook histories juis: wanneer Jan die binneland ingegaan het, om watter redes dan ook, was sy beslis nie altyd aan sy sy nie. Jan van Riebeeck se denke het vêr gestrek, aan ekspedisies en togte in Madagaskar, Mauritius, dieper die binneland in, Monomotapa as eindbestemming, terwyl Maria van Riebeeck s'n waarskynlik maar altyd naby die fort en omgewing gebly het, en sy haar rus eerder in die tuin sou geniet het, weg van die besige Fort van die Goeie Hoop. "Die onderskeie plekke waar die beelde vandag staan, weerspieël die arbeidsveld van elkeen op treffende wyse. Jan staan daar waar die skepe aankom en die groot paaie na die noorde en ooste wegswaai, terwyl Maria naby die blomtuin staan."<ref name="Böeseken1961" />
En verder: die beelde pas nie eintlik by mekaar nie, voel Böeseken, om die eenvoudige rede dat die beeld van Jan van Riebeeck "'n jeugwerk van 'n nog betreklik onbekende beeldhouer" was, terwyl die standbeeld van Maria die werk van 'n beeldhouer was wat eintlik aan die einde van sy loopbaan gestaan het, en reeds bekendheid verwerf het in Nederland.<ref name="Böeseken1961" />
Die mandjie vrugte onder die arm kan ook 'n ander betekenis inhou: Maria het driehonderd jaar tevore die beste vrugte van die Westerse beskawing na die Kaap saamgebring. En dit sluit in dat sy haar bes gedoen het "om die omringende heidenwêreld te kersten" (Eva ingesluit), maar ook om ter versagting van 'n strawwe vonnis te pleit (saam met die ander Kaapse vroue - Jan van Riebeeck het die volste reg daartoe gehad om die doodstraf (wat vry algemeen vir honderde misdade was) te voltrek, maar hy het nie).<ref name="Böeseken1961" />
Voorts word Johan Nieuhof se beskrywing toegevoeg van, te midde van die moeilike pioniersbestaan, hoe selfs uit die klein dingetjies vreugde geput is - soos toe 'n walvis uitgespoel het en die walvis van naderby bekyk is. Die Kommandeur en sy vrou het toe bo-op die walvis geklim en die trompetter het die volkslied "Wilhelmus van Nassouwen" geblaas.<ref name="Böeseken1961" />
Laastens verwys Böeseken ook na die Franse biskop, Nicolas Etienne, wat op 1 Maart 1661 aan 'n vriend sy bewondering vir ''Madame le Gouvernante'' uitgespreek het. Volgens hom was sy een van die wysste vroue wat hy ooit ontmoet het. "Sy word deur almal bemin" [...] "Ek het nooit in haar die minste hartstog bemerk nie, hoewel ek haar dikwels besoek het. Met watter saak, waarmee sy ook al besig was, sy het haarself steeds volkome beheers dat sy hoegenaamd geen emosie getoon het nie, selfs wanneer ons geargumenteer het. As dogter van 'n Rotterdamse predikant is sy baie goed op die hoogte van die Heilige Skrif."<ref name="Böeseken1961" />
Alles in ag genome, reken Böeseken hierdie beskrywings strook met die gevoelens wat die beeld by die toeskouer wek.<ref name="Böeseken1961" />
== Liggingskoördinate==
* {{koördinate|33|55|10.14|S|18|25|33.59|O|region:ZA-WC_type=statue|aansig=inlyn,titel}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* Van Tonder, J.J. (red.): Veertien gedenktekens van Suid-Afrika. Kaapstad: Nasionale Boekhandel Beperk, 1961.
[[Kategorie:Beeldhouwerke]]
[[Kategorie:Geboue en strukture in Kaapstad]]
[[Kategorie:Monumente en gedenkwaardighede in Suid-Afrika]]
f9s2cm5nr2ap0wbe8to05johioy5u11
Duílio Dias Júnior
0
72892
2896452
2618545
2026-04-23T08:15:05Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896452
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Duílio
| fullname = Duílio Dias Júnior
| height = 1,80 m
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1957|3|13}}
| birth_place = [[Curitiba]], [[Brasilië]]
| currentclub = [[America Football Club (RJ)|America]] (afrigter)
| position = Middelveldspeler
| years1 = 1976–1980 | clubs1 = [[Coritiba Foot Ball Club|Coritiba]]
| years2 = 1981 | clubs2 = [[Associação Portuguesa de Desportos|Portuguesa]]
| years3 = 1982 | clubs3 = [[America Football Club (RJ)|America]]
| years4 = 1983–1985 | clubs4 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]]
| years5 = 1985–1988 | clubs5 = [[Sporting Clube de Portugal|Sporting]]
| years6 = 1988–1991 | clubs6 = [[Clube de Futebol Estrela da Amadora|Estrela Amadora]]
| years7 = 1991–1992 | clubs7 = [[Associação Desportiva Ovarense|Ovarense]]
| years8 = 1992–1995 | clubs8 = [[Portimonense Sporting Clube|Portimonense]]
| manageryears1 = 1998–2003 | managerclubs1 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]] (interim)
| manageryears2 = 2004–2005 | managerclubs2 = [[Al Qadisiya Kuwait|Al Qadisiya]]
| manageryears3 = 2006–2007 | managerclubs3 = [[FC Kazakhmys|Kazakhmys]]
| manageryears4 = 2008 | managerclubs4 = [[Mesquita Futebol Clube|Mesquita]]
| manageryears5 = 2011 | managerclubs5 = [[Serrano Football Club|Serrano]]
| manageryears6 = 2011 | managerclubs6 = [[Nova Iguaçu Futebol Clube|Nova Iguaçu]]<ref>{{pt}} [http://www.sidneyrezende.com/noticia/132983+duilio+sera+tecnico+do+nova+iguacu+na+copa+rio Duílio será técnico do Nova Iguaçu na Copa Rio] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180207010531/http://www2.sidneyrezende.com/noticia/132983+duilio+sera+tecnico+do+nova+iguacu+na+copa+rio |date= 7 Februarie 2018 }}</ref>
| manageryears7 = 2012 | managerclubs7 = [[Rio Branco Atlético Clube|Rio Branco]]
| manageryears8 = 2012 | managerclubs8 = [[America Football Club (RJ)|America]]
| manageryears9 = 2015 | managerclubs9 = [[Rio Branco Atlético Clube|Rio Branco]]<ref>{{pt}} [http://esportes.opovo.com.br/app/esportes/clubes/fluminense/2014/12/16/noticiasfluminense,2886014/ex-jogador-do-flu-duilio-e-o-novo-tecnico-do-rio-branco-es.shtml Ex-jogador do Flu, Duilio é o novo técnico do Rio Branco-ES] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180108062633/http://esportes.opovo.com.br/app/esportes/clubes/fluminense/2014/12/16/noticiasfluminense,2886014/ex-jogador-do-flu-duilio-e-o-novo-tecnico-do-rio-branco-es.shtml |date= 8 Januarie 2018 }}</ref>
| manageryears10 = 2017 | managerclubs10 = [[Bonsucesso Futebol Clube|Bonsucesso]]
| manageryears11 = 2017 | managerclubs11 = [[Americano Futebol Clube|Americano]]
| manageryears12 = 2018- | managerclubs12 = [[America Football Club (RJ)|America]]
}}
'''Duílio Dias Júnior''' ([[Curitiba]], [[13 Maart]] [[1957]]), beter bekend as '''Dreyer''', is 'n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy speel onder meer vir [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]], Portuguesa, America, Fluminense, Sporting, Estrela Amadora, Ovarense en Portimonense.
== Erelys ==
=== Coritiba ===
* '''Kampioen van Paraná''':
:: 1976, 1978 en 1979
=== Fluminense ===
* '''Kampioen van Rio de Janeiro''':
:: 1983 en 1984
* '''Kampioen van Brasilië''':
:: 1984
=== Estrela Amadora ===
* '''Kampioen van Portugal''':
:: 1990
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [http://terceirotempo.ig.com.br/quefimlevou_interna.php?id=924&sessao=f Terceiro Tempo]
{{DEFAULTSORT:Duilio}}
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Geboortes in 1957]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
dgyjhyp6smrilw230l3y4qm2y5e9od1
Francisco Carlos Martins Vidal
0
72911
2896464
2896202
2026-04-23T08:23:20Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896464
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Chicão
| image =
| fullname = Francisco Carlos Martins Vidal
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1962|9|4}}
| birth_place = [[Rio Brilhante, Mato Grosso do Sul]], [[Brasilië]]
| currentclub =
| death_date =
| death_place =
| height =
| position = Aanvaller
| youthyears1 =
| youthclubs1 =
| years1 =
| clubs1 = [[SC Corinthians Paulista|Corinthians]]
| caps1 =
| goals1 =
| nationalyears1 =
| nationalteam1 = [[Brasiliaanse nasionale onder-23 sokkerspan|Brasilië o/23]]
| nationalcaps1 =
| nationalgoals1 =
| manageryears1 =
| managerclubs1 =
| medaltemplates =
}}
'''Francisco Carlos Martins Vidal''' ([[4 September]] [[1962]]), beter bekend as '''Chicão''', is 'n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy speel onder meer vir Ponte Petra, Santo, [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]], Botafogo, Bragantino, Santa Cruz, Atlético-PR, Vitória, Remo, Atlético Sorocaba, Ituana en Portuguesa.
== Erelys ==
=== Coritiba ===
* '''Kampioen van Paraná''':
:: 1989
== Eksterne skakels ==
* [http://futpedia.globo.com/jogadores/chicao1 Futpédia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090225005105/http://futpedia.globo.com/jogadores/chicao1 |date=25 Februarie 2009 }}
{{Sokkersaadjie}}
{{DEFAULTSORT:Martins Vidal, Francisco Carlos}}
[[Kategorie:Geboortes in 1962]]
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
d21cr83q29esfhrzjhrdj1v54b033rm
Ademir Bernardes de Alcântara
0
72912
2896437
2896185
2026-04-23T08:02:34Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896437
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Ademir Alcântara
| image =
| fullname = Ademir Bernardes Alcântara
| height = 1,86 m
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1962|12|17}}
| birth_place = [[Mandaguaçu]], [[Paraná (deelstaat)|Paraná]], [[Brasilië]]
| position = Aanvallende middelveldspeler
| youthyears1 = 1979 | youthclubs1 = [[Cianorte Futebol Clube|Cianorte]]
| years1 = 1979–1984 |clubs1= [[Esporte Clube Pinheiros (PR)|Pinheiros]]
| years2 = 1984 |clubs2= [[Esporte Clube Pelotas|Pelotas]] |caps2= 53 |goals2=21
| years3 = 1985–1986 |clubs3= [[Sport Club Internacional|Internacional]]|caps3=27 |goals3=8
| years4 = 1986–1988 |clubs4= [[Vitória S.C.|Vitória Guimarães]]| caps4=64 |goals4=20
| years5 = 1988–1990 |clubs5= [[SL Benfica|Benfica]] |caps5=30 |goals5=4
| years6 = 1990–1991 |clubs6= [[Boavista FC|Boavista]] |caps6=17 |goals6=7
| years7 = 1991–1994 |clubs7= [[CS Marítimo|Marítimo]] |caps7=85 |goals7=16
| years8 = 1994 |clubs8= [[Mogi Mirim Esporte Clube|Mogi Mirim]]
| years9 = 1995–1996 |clubs9= [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]]
|totalcaps=276
|totalgoals=76
}}
'''Ademir Bernardes de Alcântera''' ([[17 Desember]] [[1962]]), beter bekend as '''Ademir Alcântera''', is 'n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy speel onder meer vir Cianorte, Pinheiros, Pelotas, Internacional, Vitória de Guimarães, Benfica, Boavista, Marítimo, Mogi Mirim en [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]].
== Eksterne skakels ==
* [http://www.ogol.com.br/jogador/ademir_bernardes_de_alcantara/atual/ficha/0/default/15333 O Gol]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{Sokkersaadjie}}
{{DEFAULTSORT:Alcantara, Ademir}}
[[Kategorie:Geboortes in 1962]]
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
qosm5cgssgp6t4p7oupabgd3n0bqlbl
Alexsandro de Souza
0
72918
2896438
2749551
2026-04-23T08:03:04Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896438
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Alex
| fullname = Alexsandro de Souza
| image = [[Lêer:Alexsandro de Souza.jpg|250px]]
| caption = Alex draf uit vir [[Fenerbahçe SK (sokker)|Fenerbahçe]] in 2011
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1977|9|14}}
| birth_place = [[Curitiba]], [[Paraná (deelstaat)|Paraná]], [[Brasilië]]
| height = 1,73 m
| position = Aanvallende middelveldspeler
| currentclub =
| clubnumber =
| years1 = 1995–1997
| years2 = 1997–2000
| years3 = 2000–2002
| years4 = 2000
| years5 = 2001
| years6 = 2001
| years7 = 2002
| years8 = 2002–2004
| years9 = 2004–2012
| years10 = 2013–2014
| clubs1 = [[Coritiba Foot Ball Club|Coritiba]]
| clubs2 = [[Sociedade Esportiva Palmeiras|Palmeiras]]
| clubs3 = [[Parma F.C.|Parma]]
| clubs4 = → [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]] (leen)
| clubs5 = → [[Sociedade Esportiva Palmeiras|Palmeiras]] (leen)
| clubs6 = → [[Cruzeiro Esporte Clube|Cruzeiro]] (leen)
| clubs7 = → [[Sociedade Esportiva Palmeiras|Palmeiras]] (leen)
| clubs8 = [[Cruzeiro Esporte Clube|Cruzeiro]]
| clubs9 = [[Fenerbahçe SK (sokker)|Fenerbahçe]]
| clubs10 = [[Coritiba Foot Ball Club|Coritiba]]
| caps1 = 24
| caps2 = 37
| caps3 = 8
| caps4 = 12
| caps5 = 13
| caps6 = 29
| caps7 = 16
| caps8 = 55
| caps9 = 245
| caps10 = 37
| goals1 = 4
| goals2 = 9
| goals3 = 0
| goals4 = 1
| goals5 = 0
| goals6 = 2
| goals7 = 2
| goals8 = 27
| goals9 = 136
| goals10 = 16
|totalcaps=499
|totalgoals=221
| nationalyears1 = 1999–2000
| nationalyears2 = 1998–2005
| nationalteam1 = [[Brasiliaanse nasionale onder-23 sokkerspan|Brasilië o/20]]
| nationalteam2 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| nationalcaps2 = 49
| nationalcaps1 = 15
| nationalgoals2 = 12
| nationalgoals1 = 3
| pcupdate = 04:56, 7 Desember 2014 (UTC)
| ntupdate = 04:56, 7 Desember 2014 (UTC)
}}
'''Alexsandro de Souza''' ([[Curitiba]], [[14 September]] [[1977]]), beter bekend as '''Alex''', is 'n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy het onder meer vir [[Coritiba]] (1995–1997; 2013–2014), Palmeiras (1997–2000; 2001 en 2002), Flamengo, Cruzeiro (2001; 2002–2004), Parma en Fenerbahçe.
== Erelys ==
=== Palmeiras ===
* '''Copa Libertadores da América''':
:: 1999
* '''Copa Mercosul''':
:: 1998
* '''Copa do Brasil''':
:: 1998
* '''Torneio Rio-São Paulo''':
:: 2000
=== Cruzeiro ===
* '''Kampioen van Brasilië''':
:: 2003
* '''Kampioen van Minas Gerais''':
:: 2003 en 2004
* '''Copa do Brasil''':
:: 2003
=== Fenerbahçe ===
* '''Kampioen van Turkye''':
:: 2004-05; 2006-07 en 2010-11
* '''Supercup van Turkye''':
:: 2007 en 2009
* '''Cup van Turkey''':
:: 2012
=== Brasilië klub ===
* '''Copa América''':
:: 1999 en 2004
* '''Torneio Toulon''':
:: 1996
* '''Pré-Olímpico''':
:: 2000
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* [http://www.alex10.com.br/ Alex se webwerf]
{{DEFAULTSORT:Alex}}
[[Kategorie:Geboortes in 1977]]
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
jszc0obgrkgf0tswkd4v1awvsp5chun
Cléber Eduardo Arado
0
72937
2896439
2473222
2026-04-23T08:03:53Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896439
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Cléber
|image=
|fullname=Cléber Eduardo Arado
|birth_date ={{Geboortedatum en ouderdom|1972|10|11}}
|birth_place=[[Brasilië]]
|death_date =
|height=1,80 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=
|youthclubs1=
|years1=1997
|clubs1=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]
|caps1= 10 | goals1 = 1
|nationalyears1=
|nationalteam1=
|nationalcaps1= | nationalgoals1 =
|manageryears1=
|managerclubs1=
}}
'''Cléber Eduardo Arado''' (São José do Rio Preto, [[11 Oktober]] [[1954]]), beter bekend as '''Cléber''', is 'n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy speel onder meer vir América, Mogi Mirim, Kyoto Sanga, [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]] (1997; 1998–2000), Mérida, Atlético-PR, Portuguesa, Guarani, Avaí, Etti Jundiaí, Ceará en Rio Preto.
== Erelys ==
=== Coritiba ===
* '''Kampioen van Paraná''':
:: 1999
=== Mogi Mirim ===
* '''Kampioen van São Paulo – A2'''
:: 2005
=== Ceará ===
* '''Kampioen van Ceará''':
:: 2002
== Eksterne skakels ==
* [http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 Futpedia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091225204518/http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 |date=25 Desember 2009 }}
* [http://www.cleberarado.com.br/ Amptelike webwerf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100201200442/http://www.cleberarado.com.br/ |date= 1 Februarie 2010 }}
{{DEFAULTSORT:Arado, Cleber Eduardo}}
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Geboortes in 1972]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
ne52e1cpg0gwqm9p8vjphyabasbt5e6
2896440
2896439
2026-04-23T08:04:26Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896440
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Cléber
|image=
|fullname=Cléber Eduardo Arado
|birth_date ={{Geboortedatum en ouderdom|1972|10|11}}
|birth_place=[[Brasilië]]
|death_date =
|height=1,80 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=
|youthclubs1=
|years1=1997
|clubs1=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]
|caps1= 10 | goals1 = 1
|nationalyears1=
|nationalteam1=
|nationalcaps1= | nationalgoals1 =
|manageryears1=
|managerclubs1=
}}
'''Cléber Eduardo Arado''' (São José do Rio Preto, [[11 Oktober]] [[1954]]), beter bekend as '''Cléber''', is 'n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy het onder meer vir América, Mogi Mirim, Kyoto Sanga, [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]] (1997; 1998–2000), Mérida, Atlético-PR, Portuguesa, Guarani, Avaí, Etti Jundiaí, Ceará en Rio Preto gespeel.
== Erelys ==
=== Coritiba ===
* '''Kampioen van Paraná''':
:: 1999
=== Mogi Mirim ===
* '''Kampioen van São Paulo – A2'''
:: 2005
=== Ceará ===
* '''Kampioen van Ceará''':
:: 2002
== Eksterne skakels ==
* [http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 Futpedia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091225204518/http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 |date=25 Desember 2009 }}
* [http://www.cleberarado.com.br/ Amptelike webwerf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100201200442/http://www.cleberarado.com.br/ |date= 1 Februarie 2010 }}
{{DEFAULTSORT:Arado, Cleber Eduardo}}
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Geboortes in 1972]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
2rbjelx1pehbdx3edoam0h3swp5nl25
2896444
2896440
2026-04-23T08:08:20Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Rus in vrede.
2896444
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Cléber Arado
| image =
| fullname = Cléber Eduardo Arado
| birth_date = {{birth date|1972|10|11|df=y}}
| birth_place = [[São José do Rio Preto]], [[São Paulo state|São Paulo]], Brazil
| death_date = 2 January 2021 (aged 48)
| death_place = [[Curitiba]], [[Paraná (deelstaat)|Paraná]], [[Brasilië]]
| height = 1,80 m
| position = Aanvaller
| youthyears1 =
| youthclubs1 =
| years1 = 1992–1994
| clubs1 = [[América Futebol Clube (SP)|América-SP]]
| caps1 =
| goals1 =
| years2 = 1995
| clubs2 = [[Mogi Mirim Esporte Clube|Mogi Mirim]]
| years3 = 1996
| clubs3 = [[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]
| caps3 = 10
| goals3 = 1
| years4 = 1997
| clubs4 = [[Coritiba Foot Ball Club|Coritiba]]
| caps4 = 18
| goals4 = 10
| years5 = 1998
| clubs5 = [[CP Mérida|Mérida]]
| caps5 = 17
| goals5 = 3
| years6 = 1998
| clubs6 = [[Club Athletico Paranaense|Atlético Paranaense]]
| caps6 =
| goals6 =
| years7 = 1998–2000
| clubs7 = [[Coritiba Foot Ball Club|Coritiba]]
| caps7 = 28
| goals7 = 9
| years8 = 2000–2001
| clubs8 = [[Associação Portuguesa de Desportos|Portuguesa]]
| caps8 =
| goals8 =
| years9 = 2001
| clubs9 = [[Guarani FC|Guarani]]
| caps9 = 5
| goals9 = 0
| years10 = 2001
| clubs10 = [[Avaí FC|Avaí]]
| caps10 = 8
| goals10 = 9
| years11 = 2002
| clubs11 = [[Paulista Futebol Clube|Etti Jundiaí]]
| caps11 = 8
| goals11 = 9
| years12 = 2002
| clubs12 = [[Ceará Sporting Club|Ceará]]
| caps12 =
| goals12 =
| years13 = 2002
| clubs13 = [[Associação Portuguesa de Desportos|Portuguesa]]
| caps13 =
| goals13 =
| years14 = 2003–2004
| clubs14 = [[Ceará Sporting Club|Ceará]]
| caps14 =
| goals14 =
| years15 = 2006
| clubs15 = [[Rio Preto Esporte Clube|Rio Preto]]
| caps15 =
| goals15 =
}}
'''Cléber Eduardo Arado''' ([[11 Oktober]] [[1972]] – [[2 Januarie]] [[2021]]), beter bekend as '''Cléber''', was 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy het onder meer vir América, Mogi Mirim, Kyoto Sanga, [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]] (1997; 1998–2000), Mérida, Atlético-PR, Portuguesa, Guarani, Avaí, Etti Jundiaí, Ceará en Rio Preto gespeel.
== Erelys ==
=== Coritiba ===
* '''Kampioen van Paraná''':
:: 1999
=== Mogi Mirim ===
* '''Kampioen van São Paulo – A2'''
:: 2005
=== Ceará ===
* '''Kampioen van Ceará''':
:: 2002
== Eksterne skakels ==
* [http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 Futpedia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091225204518/http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 |date=25 Desember 2009 }}
* [http://www.cleberarado.com.br/ Amptelike webwerf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100201200442/http://www.cleberarado.com.br/ |date= 1 Februarie 2010 }}
{{DEFAULTSORT:Arado, Cleber Eduardo}}
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Geboortes in 1972]]
[[Kategorie:Sterftes in 2021]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
e73wqu4l7i4uuakt20uhs2h06yzzaa9
2896445
2896444
2026-04-23T08:09:01Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896445
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Cléber Arado
| image =
| fullname = Cléber Eduardo Arado
| birth_date = {{birth date|1972|10|11|df=y}}
| birth_place = São José do Rio Preto, [[São Paulo (deelstaat)|São Paulo]], [[Brasilië]]
| death_date = 2 January 2021 (aged 48)
| death_place = [[Curitiba]], [[Paraná (deelstaat)|Paraná]], [[Brasilië]]
| height = 1,80 m
| position = Aanvaller
| youthyears1 =
| youthclubs1 =
| years1 = 1992–1994
| clubs1 = [[América Futebol Clube (SP)|América-SP]]
| caps1 =
| goals1 =
| years2 = 1995
| clubs2 = [[Mogi Mirim Esporte Clube|Mogi Mirim]]
| years3 = 1996
| clubs3 = [[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]
| caps3 = 10
| goals3 = 1
| years4 = 1997
| clubs4 = [[Coritiba Foot Ball Club|Coritiba]]
| caps4 = 18
| goals4 = 10
| years5 = 1998
| clubs5 = [[CP Mérida|Mérida]]
| caps5 = 17
| goals5 = 3
| years6 = 1998
| clubs6 = [[Club Athletico Paranaense|Atlético Paranaense]]
| caps6 =
| goals6 =
| years7 = 1998–2000
| clubs7 = [[Coritiba Foot Ball Club|Coritiba]]
| caps7 = 28
| goals7 = 9
| years8 = 2000–2001
| clubs8 = [[Associação Portuguesa de Desportos|Portuguesa]]
| caps8 =
| goals8 =
| years9 = 2001
| clubs9 = [[Guarani FC|Guarani]]
| caps9 = 5
| goals9 = 0
| years10 = 2001
| clubs10 = [[Avaí FC|Avaí]]
| caps10 = 8
| goals10 = 9
| years11 = 2002
| clubs11 = [[Paulista Futebol Clube|Etti Jundiaí]]
| caps11 = 8
| goals11 = 9
| years12 = 2002
| clubs12 = [[Ceará Sporting Club|Ceará]]
| caps12 =
| goals12 =
| years13 = 2002
| clubs13 = [[Associação Portuguesa de Desportos|Portuguesa]]
| caps13 =
| goals13 =
| years14 = 2003–2004
| clubs14 = [[Ceará Sporting Club|Ceará]]
| caps14 =
| goals14 =
| years15 = 2006
| clubs15 = [[Rio Preto Esporte Clube|Rio Preto]]
| caps15 =
| goals15 =
}}
'''Cléber Eduardo Arado''' ([[11 Oktober]] [[1972]] – [[2 Januarie]] [[2021]]), beter bekend as '''Cléber''', was 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]speler. Hy het onder meer vir América, Mogi Mirim, Kyoto Sanga, [[Coritiba-sokkerklub|Coritiba]] (1997; 1998–2000), Mérida, Atlético-PR, Portuguesa, Guarani, Avaí, Etti Jundiaí, Ceará en Rio Preto gespeel.
== Erelys ==
=== Coritiba ===
* '''Kampioen van Paraná''':
:: 1999
=== Mogi Mirim ===
* '''Kampioen van São Paulo – A2'''
:: 2005
=== Ceará ===
* '''Kampioen van Ceará''':
:: 2002
== Eksterne skakels ==
* [http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 Futpedia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091225204518/http://futpedia.globo.com/jogadores/cleber5 |date=25 Desember 2009 }}
* [http://www.cleberarado.com.br/ Amptelike webwerf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100201200442/http://www.cleberarado.com.br/ |date= 1 Februarie 2010 }}
{{DEFAULTSORT:Arado, Cleber Eduardo}}
[[Kategorie:Sokkerspelers van die Coritiba-sokkerklub]]
[[Kategorie:Geboortes in 1972]]
[[Kategorie:Sterftes in 2021]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
haclii2dl4vrllowm2ulhup5it9ksqn
Avaí-sokkerklub
0
74326
2896415
2867966
2026-04-23T07:51:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896415
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy|datum=Augustus 2017}}
{{Sokker club infobox |
image = [[Lêer:Avaí Futebol Clube logo.svg|120px|Logo]] |
clubnaam = Avaí |
Bynaam = ''Leão (Lion)'' |
Volledige naam = Avaí Futebol Clube |
Opgerig = [[1902]] |
Stadion = Ressacada |
Kapasiteit = 18 000 |
Voorsitter = Júlio César Heerdt |
Afrigter = (?) |
Kompetisie = Serie B |
}}
'''Avaí Futebol Clube''' is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]klub in die stad [[Florianópolis]]. Avaí is in [[1902]] gestig.
== Eksterne skakels ==
* [http://www.avai.com.br/ Avaí se webtuiste]
{{Sokkersaadjie}}
{{DEFAULTSORT:Avai Futebol Clube}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs|A]]
[[Kategorie:Santa Catarina|A]]
0nd2la3pyaaj3t78rc7zf7fl2xz9ito
Amerikaanse Gewapende Magte
0
75182
2896398
2885010
2026-04-23T07:10:18Z
Sobaka
328
Sien ook
2896398
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas militêre eenheid
| naam = Amerikaanse Gewapende Magte
| beeld = United States Department of Defense Seal.svg
| beeld_byskrif = Seël van die Amerikaanse Departement van Verdediging
| gestig =
| ontbind =
| land = [[Verenigde State van Amerika]]
| weermagdeel =
| organisasie =
| onderdeel van =
| tipe = Gewapende Magte
| spesialisasie = Amfibiese, ekspedisie, lug- en ruimte-oorlogvoering
| kommandostruktuur = Departement van Verdediging
| aantal = 1 388 103 aktief<ref>{{en}} {{Cite web | url=https://www.dmdc.osd.mil/appj/dwp/rest/download?fileName=ms0_2009.pdf&groupName=milTop |title = ARMED FORCES STRENGTH FIGURES FOR SEPTEMBER 30, 2020}}</ref><br />849 450 reserwe<ref name="Reserve Forces">{{cite web |title=H.R. 4310 (112th): National Defense Authorization Act for Fiscal Year 2013 |url=http://www.govtrack.us/congress/bills/112/hr4310/text |work=GovTrack |access-date=4 September 2014 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200610003832/https://www.govtrack.us/congress/bills/112/hr4310/text |archive-date=10 Junie 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| hoofkwartier = [[Pentagon]]
| leuse =
| mars =
| kleur =
| uitrusting =
| veldslae = [[Amerikaanse Rewolusionêre Oorlog]]<br />[[Anglo-Amerikaanse Oorlog van 1812]]<br />[[Meksikaans-Amerikaanse Oorlog]]<br />[[Tweede Opiumoorlog]]<br />[[Amerikaanse Burgeroorlog]] (1861–1865)<br />[[Spaans-Amerikaanse Oorlog]]<br />[[Eerste Wêreldoorlog]] (1917–1918)<br />[[Tweede Wêreldoorlog]] (1941–1945)<br />[[Koue Oorlog]] (1945–1991)<br />[[Korea-oorlog]] (1950–1953)<br />[[Viëtnamoorlog]] (1959–1975)<br />[[Golfoorlog]] (1990–1991)<br />[[Irakse Oorlog]]
| aantal veldslae =
| onderskeiding =
| begroting = $895 miljard (2025)<ref>{{cite web | url=https://en.mehrnews.com/news/225954/Biden-inks-895-bln-US-defense-budget-for-2025 | title=Biden inks $895 bln US defense budget for 2025| publisher=en.mehrnews.com| date=2024-12-24| accessdate=2025-01-05}}</ref>
| persentbbp =3.38% (2024)<ref name="NATO">{{cite web |title=Defence Expenditure of NATO Countries (2014–2024) |url=https://www.nato.int/nato_static_fl2014/assets/pdf/2024/6/pdf/240617-def-exp-2024-en.pdf#page=9| date=2024-06-17| publisher=NATO Public Diplomacy Division|access-date=2025-01-05}}</ref>}}
Die '''Amerikaanse Gewapende Magte''' ([[Engels]]: ''United States Armed Forces'') is die gewapende magte (of weermag) van die [[Verenigde State van Amerika]]. Dit bestaan uit die [[Amerikaanse Leër]], [[Amerikaanse Vloot]], [[Amerikaanse Marinierskorps]], [[Amerikaanse Lugmag]], [[Amerikaanse Ruimtemag]] en die [[Amerikaanse Kuswag]].
Amerika het 'n sterk tradisie van siviele beheer oor hul weermag. Die [[President van die Verenigde State|President]] is die weermag se opperhoof, en help om militêre beleid te vorm saam met die [[Verenigde State se Departement van Verdediging]] (DoD). Die DoD se hoof is die V.S. Sekretaris van Verdediging, wat 'n siviele persoon en kabinetslid is. Die Sekretaris van Verdediging is tweede-in-bevel van alle militêre magte, nét na die President, en dien as die hoofassistent van die President in alle verdedigingsake.
Die gewapende magte van die Verenigde State van Amerika is 'n belangrike instrument in die handhawing van die [[buitelandse beleid]] van die Verenigde State van Amerika en die globale posisie van die land is van kardinale belang. Die weermag is reeds vir dekades die beste toegerus, en na die [[Volksbevrydingsleër]] van die [[Volksrepubliek China]], die tweede grootste militêre mag (personeelgewys) in die wêreld.
== Personeel in elke gevegskomponent ==
{| class="wikitable"
|- align="wrap"
|'''Komponent'''||'''Militêr'''||'''Onderoffisiere'''||'''Offisiere'''||'''Manlik''' ||'''Vroulik'''||'''Siviel'''
|-
|[[Lêer:Emblem of the United States Department of the Army.svg|25x25px]] [[Amerikaanse Leër]]|| 471 513 || 376 206 || 90 785 || 465 784 || 69 345 || 299 644
|-
|[[Lêer:USMC logo.svg|25x25px]] [[Amerikaanse Marinierskorps]]||184 427||163 092||21 335 || 181 845 || 15 4551|| 20 484
|-
|[[Lêer:US-DeptOfNavy-Seal.svg|25x25px]] [[Amerikaanse Vloot]]|| 325 802|| 267 286|| 54 114|| 265 852|| 62 168 || 179 293
|-
|[[Lêer:Seal of the US Air Force.svg|25x25px]] [[Amerikaanse Lugmag]]|| 320 811|| 255 605|| 61 054|| 270 462|| 50 750|| 174 754
|-
|[[Lêer:US-CoastGuard-Seal.svg|25x25px]] [[Amerikaanse Kuswag]]|| 42 042 || 32 782 || 8 239|| || ||
|-
|[[Lêer:Seal of the United States Space Force.svg|25x25px]] [[Amerikaanse Ruimtemag]]|| 2 501 || 2 411 || 90 || || ||
|- style="background:gray; color:black"
|'''Totaal aktief'''||'''1 347 106''' || '''1 137 916''' || '''236 826''' || '''1 219 510''' || '''210 485''' || '''681 232'''
|-
|[[Lêer:US Army National Guard Insignia.svg|25x25px]] <small>Amerikaanse Nasionale Leërwag</small>|| 336 879 || 291 865
|| 45 014 || || ||
|-
|[[Lêer:United States AR seal.svg|25x25px]] <small>Amerikaanse Reserwe Leër</small>|| 190 699 || 153 064 || 37 635 || || ||
|-
|[[Lêer:MarforresLogo.jpg|25x25px]] <small>Amerikaanse Reserwe Marinierskorps</small>|| 38 473 || 34 079 || 4 394 || || ||
|-
|[[Lêer:United States NR Seal.svg|25x25px]] <small>Amerikaanse Reserwe Vloot</small>|| 57 650 || 43 596 || 14 054 || || ||
|-
|[[Lêer:US-AirNationalGuard-2007Emblem.svg|25x25px]] <small>Amerikaanse Nasionale Lugwag</small>|| 106 549 || 91 274 || 15 275 || || ||
|-
|[[Lêer:Air Force Reserve Command.svg|25x25px]] <small>Amerikaanse Reserwe Lugmag</small>|| 68 216 || 54 658
|| 13 558 || || ||
|-
|[[Lêer:United States Coast Guard Reserve emblem.png|25x25px]] <small>Amerikaanse Reserwe Kuswag</small>|| 6 142|| 5 086|| 1 056|| || ||
|- style="background:gray; color:black"
|'''Totale Reserwemagte'''||'''807 562'''||'''673 622'''||'''130 986'''|| || ||
|-
|Ander DoD Personeel|| || || || || ||108 833
|}
== Omvang ==
Die ses takke van die gewapende magte beskik oor meer as 1,3 miljoen aktiewe soldate en byna 1,1 miljoen reserviste, wat in die geval van oorlog aangevul word deur die Kuswag. Hulle beskik ook oor meer as 681,000 burgerlike werknemers.<ref>[http://siadapp.dmdc.osd.mil/personnel/CIVILIAN/fy2010/march2010/march2010.pdf ''Statistical Information Analysis Division''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100712103147/http://siadapp.dmdc.osd.mil/personnel/CIVILIAN/fy2010/march2010/march2010.pdf |date=12 Julie 2010 }} Datum: Maart 2010.</ref> Die oudste deel is die leër, wat in 1775 gestig is, en die mees onlangse is die Ruimtemag, wat in 2019 onafhanklik geword het.
Volgens onafhanklike bronne en navorsing is bevind dat die Gewapende Magte van die Verenigde State van Amerika die sterkste ter wêreld sou wees. Hierdie impak is gebaseer op die jaarlikse grootste militêre begroting (vergelyking: VSA: meer as VS$ 554 miljard, [[Duitsland]]: VS$ 46 miljard) in die wêreld, waarvan die grootste deel gaan vir opleiding, inligtingvloei, netwerking, toerusting en navorsing. Die begroting was in die begrotingsjaar 2013 ongeveer VS$ 554,2 miljard (sowat 4% van die totale BBP).<ref>{{Cite web |url=http://www.tagesschau.de/ausland/usmilitaerhaushalt102.html |title=tagesschau.de 9 Julie 2011 |access-date=11 Julie 2011 |archive-date=11 Julie 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110711105953/http://www.tagesschau.de/ausland/usmilitaerhaushalt102.html |url-status=live }}</ref>
Baanbrekerswerk in tegniese innovasies en personeel-ontwikkelingsprogramme in die Amerikaanse Weermag word met NAVO-lede en sy bondgenote gedeel, waarvan die VSA en Verenigde Koninkryk die belangrikste lede is.<ref>[http://www.navy.dnd.ca/leadmark/doc/appendix_A_e.asp Webtuiste van die Kanadese Vloot] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20051028023035/http://www.navy.dnd.ca/leadmark/doc/appendix_A_e.asp |date=28 Oktober 2005 }}. Besoek op 27 Mei 2008.</ref>
== Doktrine ==
Organisatories is die V.S. Gewapende Magte 'n omskakeling van 'n gelokaliseerde burgermag (geskoei op die Engelse model) tot 'n gesentraliseerde professionele weermag, ook deur herhaalde gevalle van diensplig, en vandag besit dit kenmerke van al drie hierdie werwingsmetodes. Die slaankrag van die Verenigde State se militêre mag was altyd gerig op die belangrikheid wat die Verenigde State van Amerika heg aan buitelandse beleid, sodat gevegsmagte en diplomasie 'n parallelle ontwikkeling ondergaan. Hierdeur was die militêre mag oor dekades lank verantwoordelik vir beide ingryping in die buiteland, en as afskrikmiddel; sedert die land se opkoms as 'n [[supermoondheid]] en die handhawing van hierdie status tydens die Koue Oorlog met die [[Sowjetunie]]. Benewens die wêreldwye ineenstorting van staatstrukture na die militêre ingryping deur die Verenigde State, is daar ook die voorkoms van [[asimmetriese oorlogvoering]] wat die taktiese Amerikaanse magte bevoordeel tydens strategiese uitdagings.
==Sien ook==
* [[Projek Maven]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn|Military of the United States}}
{{de-vertaal|Streitkräfte der Vereinigten Staaten}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Amerikaanse weermag|Gewapende Magte]]
[[Kategorie:Regering van die Verenigde State van Amerika]]
fry0y7k36zk6fzxbk130y3ik25flevl
Clarence Seedorf
0
75847
2896594
2745036
2026-04-23T09:23:09Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896594
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Clarence Seedorf
| image = [[Lêer:C-Seedorf.jpg|220px]]
| image_size = 220px
| caption = Clarence Seedorf in 2008
| fullname = Clarence Clyde Seedorf
| height = 1,77 m
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1976|4|1|df=yes}}
| birth_place = [[Paramaribo]], [[Suriname]]<ref name="Clarence Seedorf - A.C. Milan squad 2011/2012">{{cite web |url=http://www.acmilan.com/en/teams/roster_player/57 |title=Clarence Seedorf – A.C. Milan squad 2011/2012 |access-date=26 Januarie 2012 |publisher=[[AC Milan]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20140201220523/http://www.acmilan.com/en/teams/roster_player/57 |archive-date=1 Februarie 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
| currentclub =
| position = Middelveldspeler
| youthyears1 = 1981–1982
| youthclubs1 = VV AS '80
| youthyears2 = 1982–1983
| youthclubs2 = Real Almere
| youthyears3 = 1983–1992
| youthclubs3 = [[AFC Ajax Jeugakademie|Ajax]]
| years1 = 1992–1995 |clubs1 = [[AFC Ajax|Ajax]] |caps1 = 65 |goals1 = 11
| years2 = 1995–1996 |clubs2 = [[UC Sampdoria|Sampdoria]] |caps2 = 32 |goals2 = 3
| years3 = 1996–2000 |clubs3 = [[Real Madrid]] |caps3 = 121 |goals3 = 15
| years4 = 2000–2002 |clubs4 = [[FC Internazionale Milano|Internazionale]] |caps4 = 64 |goals4 = 8
| years5 = 2002–2012 |clubs5 = [[AC Milan|Milan]] |caps5 = 300 |goals5 = 47
| years6 = 2012–2014 |clubs6 = [[Botafogo de Futebol e Regatas|Botafogo]] |caps6 = 67 |goals6 = 17
| totalcaps = 656 | totalgoals = 110
| nationalyears1 = 1994–2008 |nationalteam1 = [[Nederlandse nasionale sokkerspan|Nederland]] |nationalcaps1 = 87 |nationalgoals1 = 11
| manageryears1 = 2014
| managerclubs1 = [[AC Milan]]
| manageryears2 = 2016
| managerclubs2 = [[Shenzhen F.C.|Shenzhen]]
| manageryears3 = 2018
| managerclubs3 = [[Deportivo de La Coruña|Deportivo La Coruña]]
| manageryears4 = 2018–2019
| managerclubs4 = [[Kameroense nasionale sokkerspan|Kameroen]]
| pcupdate = 13 Maart 2025
}}
'''Clarence Clyde Seedorf''' (gebore op [[1 April]] [[1976]] in [[Paramaribo]], [[Suriname]]) is 'n voormalige [[Nederland]]se [[sokker]]speler en afrigter. Hy het vir die [[Nederlandse nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Loopbaan ==
{| class="wikitable"
! Seisoen
! Klub
! Land
! Kompetisie
! Wedstryde
! Doelpunte
|-
| 1992/95 || [[AFC Ajax]] || {{vlagland|NED}} || [[Eredivisie]] || ||
|-
| 1995/96 || [[Sampdoria]] || {{vlagland|ITA}} || [[Serie A]] || ||
|-
| 1996/00 || [[Real Madrid]] || {{vlagland|ESP}} || [[Primera División]] || ||
|-
| 2000/02 || [[FC Internazionale Milano|Internazionale]] || {{vlagland|ITA}} || [[Serie A]] || ||
|-
| 2002/12 || [[AC Milan]] || {{vlagland|ITA}} || [[Serie A]] || ||
|-
| 2012/14 || [[Botafogo]] || {{vlagland|BRA}} || [[Campeonato Brasileiro de Futebol]] || ||
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Seedorf, Clarence}}
[[Kategorie:Nederlandse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1976]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
b00t77q5a0t83xckzbtc24vit87x665
3de Oscar-toekenningsaand
0
80058
2896356
2472442
2026-04-22T20:36:46Z
JayCubby
185167
([[c:GR|GR]]) [[File:Carl Laemmle holding an Oscar trophy, 1930.jpg]] → [[File:Carl Laemmle holding an Oscar trophy, 1930 Retouched.jpg]] retouch
2896356
wikitext
text/x-wiki
{{Oscar-aand
| naam = <big>3</big>de Oscar-toekenningsaand
| beeld =
| onderskrif =
| datum = 5 November 1930
| plek = Ambassador Hotel, <br />[[Los Angeles]]
| aanbieder = Conrad Nagel
| rolprent = ''All Quiet on the Western Front''
| meestepryse = ''All Quiet on the Western Front'' <br /> ''The Big House'' (2 elk)
| benoemings = ''The Love Parade'' (6)
}}
[[Lêer:Carl Laemmle holding an Oscar trophy, 1930 Retouched.jpg|duimnael|regs|180px|Carl Laemmle hou in 1930 ’n Oscar vas, moontlik die een vir ''All Quiet on the Western Front'', waarvan sy seun Carl Laemmle jr. die vervaardiger was vir Universal Pictures.]]
Die '''3de Oscar-toekenningsaand''' deur die Academy of Motion Picture Arts and Sciences is op 5 November 1930 gehou om die beste [[rolprent]]e van die tydperk 1 Augustus 1929 tot 31 Julie 1930 te vereer. Dit is gehou in die Ambassador Hotel in [[Los Angeles]], [[Kalifornië]], en die aanbieder was Conrad Nagel.
''All Quiet on the Western Front'' was die eerste prent wat die [[Oscar]] vir beste prent en beste regisseur gewen het, ’n prestasie wat sedertdien heel algemeen geword het. [[Lewis Milestone]] was die eerste mens wat twee Oscars gewen het – hy het die prys vir beste regisseur vir ’n komedie op die [[1ste Oscar-toekenningsaand]] ontvang. ''The Love Parade'' het ses benoemings gehad, die meeste tot in daardie stadium. Dit het egter nie in een kategorie gewen nie.
Die kategorie "beste klankopname" was die eerste nuwe kategorie sedert die begin van die Oscars.
Hier volg ’n lys van die wenners en benoemdes (die wenners word eerste genoem):
{| class=wikitable
|+ Wenners en benoemdes van die 3de Oscar-toekenningsaand
|-
! style="background:#FAF0BE; width:50%" | Beste produksie
! style="background:#FAF0BE; width:50%" | Beste regisseur
|-
| valign="top" |
* Carl Laemmle jr. vir Universal Studios – ''All Quiet on the Western Front''
** Irving Thalberg vir Metro-Goldwyn-Mayer – ''The Big House''
** Jack Warner en Darryl F. Zanuck vir Warner Bros. – ''Disraeli''
** Robert Z. Leonard vir Metro-Goldwyn-Mayer – ''The Divorcee''
** Ernst Lubitsch vir Paramount Pictures – ''The Love Parade''
| valign="top" |
* Lewis Milestone – ''All Quiet on the Western Front''
** Clarence Brown – ''Anna Christie''
** Clarence Brown – ''Romance''
** Robert Z. Leonard – ''The Divorcee''
** Ernst Lubitsch – ''The Love Parade''
** King Vidor – ''Hallelujah! ''
|-
! scope="col" style="background:#FAF0BE;" ! style="width="50%" | Beste akteur
! scope="col" style="background:#FAF0BE;" ! style="width="50%" | Beste aktrise
|-
| valign="top" |
* [[George Arliss]] – ''Disraeli''
**[[George Arliss]] – ''The Green Goddess''
** [[Wallace Beery]] – ''The Big House''
** [[Maurice Chevalier]] – ''The Big Pond''
**[[Maurice Chevalier]] – ''The Love Parade''
** [[Ronald Colman]] – ''Bulldog Drummond''
**[[Ronald Colman]] – ''Condemned''
** [[Lawrence Tibbett]] – ''The Rogue Song''
| valign="top" |
* [[Norma Shearer]] – ''The Divorcee''
**[[Nancy Carroll]] – ''The Devil's Holiday''
** [[Ruth Chatterton]] – ''Sarah and Son''
** [[Greta Garbo]] – ''Anna Christie''
**[[Greta Garbo]] – ''Romance''
**[[Norma Shearer]] – ''Their Own Desire''
** [[Gloria Swanson]] – ''The Trespasser''
|-
! style="background:#FAF0BE" | Beste draaiboekverwerking
! style="background:#FAF0BE" | Beste klankopname
|-
| valign="top" |
* ''The Big House'' – Frances Marion
** ''All Quiet on the Western Front'' – George Abbott, Maxwell Anderson en Del Andrews
** ''Disraeli'' – Julien Josephson
** ''The Divorcee'' – John Meehan
** ''Street of Chance'' – Howard Estabrook
| valign="top" |
* ''The Big House'' – Douglas Shearer
** ''The Case of Sergeant Grischa'' – John E. Tribby
** ''The Love Parade'' – Franklin Hansen
** ''Raffles'' – Oscar Lagerstrom
** ''Song of the Flame'' – George Groves
|-
! style="background:#FAF0BE" | Beste kinematografie
! style="background:#FAF0BE" | Beste redigeerwerk
|-
| valign="top" |
* ''With Byrd at the South Pole'' – Joseph T. Rucker en Willard Van der Veer
** ''All Quiet on the Western Front'' – Arthur Edeson
** ''Anna Christie'' – William H. Daniels
** ''Hell's Angels'' – Tony Gaudio en Harry Perry
** ''The Love Parade'' – Victor Milner
| valign="top" |
* ''The King of Jazz'' – Herman Rosse
** ''Bulldog Drummond'' – William Cameron Menzies
** ''The Love Parade'' – Hans Dreier
** ''Sally'' – Jack Okey
** ''The Vagabond King'' – Hans Dreier
|}
== Verwysings ==
* [http://www.oscars.org/awardsdatabase/ Academy Awards Database] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080707023727/http://www.oscars.org/awardsdatabase/ |date= 7 Julie 2008 }}
== Eksterne skakels ==
* {{Commons-kategorie inlyn|Academy Awards|Oscars}}
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:en:3rd Academy Awards|Engelse Wikipedia]]
{{Oscar-aande}}
[[Kategorie:Oscars|03]]
nc9l03xugd2ggehrebzvktvtdw26x3d
Shiro Azumi
0
81398
2896611
1582096
2026-04-23T09:30:42Z
Aliwal2012
39067
2896611
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Shiro Azumi
|image=
|fullname=Shiro Azumi
|dateofbirth=
|cityofbirth=
|countryofbirth=[[Japan]]
|dateofdeath=
|height=
|position=Voorspeler
|years1=
|clubs1=[[Osaka SC]]
|caps1=
|goals1=
|totalcaps=
|totalgoals=
|nationalyears1=1923-1925
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=3
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Shiro Azumi'''|安積 四郎|Azumi Shiro|}} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1923||2||0
|-
|1924||0||0
|-
|1925||1||0
|-
!Totaal||3||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.national-football-teams.com/player/50013/Shiro_Azumi.html National Football Teams]
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players_unknown/8.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Azumi, Shiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
epwsvbuk2glj7cu6k6yo6njuza46qok
Haruo Arima
0
81416
2896604
1580477
2026-04-23T09:27:48Z
Aliwal2012
39067
2896604
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Haruo Arima
|image=
|fullname=Haruo Arima
|dateofbirth=
|cityofbirth=
|countryofbirth=[[Japan]]
|dateofdeath=
|height=
|position=Middelveldspeler
|years1=
|clubs1=[[Waseda WMW]]
|caps1=
|goals1=
|totalcaps=
|totalgoals=
|nationalyears1=1927
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=2
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Haruo Arima'''|有馬 暎夫|Arima Haruo|}} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1927||2||0
|-
!Totaal||2||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.national-football-teams.com/player/50010/Haruo_Arima.html National Football Teams]
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players_unknown/25.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Arima, Haruo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
hwg0zg4sws6af0z6plg6xy5kzhwd3g7
Yukio Goto
0
81432
2896650
1582730
2026-04-23T10:00:27Z
Aliwal2012
39067
2896650
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy|datum=Augustus 2017}}
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Yukio Goto
|image=
|fullname=Yukio Goto
|dateofbirth=
|cityofbirth=[[Hyogo Prefektuur|Hyogo]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|dateofdeath=[[1976]]
|height=
|position=Verdediger
|years1=
|clubs1=[[Kwangaku Club]]
|caps1=
|goals1=
|totalcaps=
|totalgoals=
|nationalyears1=1930-1934
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=4
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Yukio Goto'''|後藤 靱雄|Goto Yukio|? - [[1976]]}} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1930||2||0
|-
|1931||0||0
|-
|1932||0||0
|-
|1933||0||0
|-
|1934||2||0
|-
!Totaal||4||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.national-football-teams.com/player/50017/Yukio_Goto.html National Football Teams]
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/goto_yukio.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Goto, Yukio}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
fyj49690b7dn9bwtfoilugb7nwi4alg
Kozo Arai
0
81568
2896607
1899056
2026-04-23T09:29:01Z
Aliwal2012
39067
2896607
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Kozo Arai
|image=
|fullname=Kozo Arai
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1950|10|24}}
|cityofbirth=[[Hirosjima]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=178 cm
|position=Middelveldspeler
|years1=1969-1978
|clubs1=[[JEF United Chiba|Furukawa Electric]]
|caps1=124
|goals1=17
|totalcaps=124
|totalgoals=17
|nationalyears1=1970-1977
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=47
|nationalgoals1=4
}}
{{Nihongo|'''Kozo Arai'''|荒井 公三|Arai Kozo|[[24 Oktober]] [[1950]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1970||6||0
|-
|1971||4||0
|-
|1972||8||2
|-
|1973||5||0
|-
|1974||5||1
|-
|1975||3||1
|-
|1976||15||0
|-
|1977||1||0
|-
!Totaal||47||4
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/20488/Kozo_Arai.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/arai_kozo.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Arai, Kozo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1950]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
aluqi1ldqavp75pmo15ng245lvdrumu
Ichiro Hosotani
0
81575
2896409
1903926
2026-04-23T07:46:52Z
Aliwal2012
39067
2896409
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Ichiro Hosotani
|image=
|fullname=Ichiro Hosotani
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1946|1|21}}
|cityofbirth=[[Hyogo-prefektuur|Hyogo]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=171 cm
|position=Voorspeler
|years1=1969-1978
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=140
|goals1=58
|totalcaps=140
|totalgoals=58
|nationalyears1=1978
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=4
|nationalgoals1=1
}}
{{Nihongo|'''Ichiro Hosotani'''|細谷 一郎|Hosotani Ichiro|[[21 Januarie]] [[1946]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japannese nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1978||4||1
|-
!Totaal||4||1
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/36688/Ichiro_Hosotani.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/hosotani_ichiro.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Hosotani, Ichiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1946]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
1pdle0col8cm00pnk4u44pn2q1ngp59
Hisao Sekiguchi
0
81576
2896407
1908537
2026-04-23T07:42:34Z
Aliwal2012
39067
2896407
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Hisao Sekiguchi
|image=
|fullname=Hisao Sekiguchi
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1954|10|29}}
|cityofbirth=[[Saitama]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=176 cm
|position=Voorspeler
|years1=1973-1988
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=153
|goals1=36
|totalcaps=153
|totalgoals=36
|nationalyears1=1978
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=3
|nationalgoals1=1
}}
{{Nihongo|'''Hisao Sekiguchi'''|関口 久雄|Sekiguchi Hisao|* [[29 Oktober]] [[1954]]}} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japannese nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1978||3||1
|-
!Totaal||3||1
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/36692/Hisao_Sekiguchi.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/sekiguchi_hisao.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Sekiguchi, Hisao}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1954]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
eo64l7w5bb8v4trdljrd6rqo4usrkbr
Mitsuo Kato
0
81587
2896405
1904540
2026-04-23T07:37:59Z
Aliwal2012
39067
2896405
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Mitsuo Kato
|image=
|fullname=Mitsuo Kato
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1953|1|22}}
|cityofbirth=
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=
|position=Middelveldspeler
|years1=1976-1983
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=61
|goals1=7
|totalcaps=61
|totalgoals=7
|nationalyears1=1979
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=1
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Mitsuo Kato'''|加藤 光雄|Kato Mitsuo|[[22 Januarie]] [[1953]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japannese nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1979||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/35825/Mitsuo_Kato.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/kato_mitsuo.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Kato, Mitsuo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1953]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ariqlpeoosfyqfhy58efaati2f7krkx
Hiroshi Ochiai
0
81590
2896417
1906946
2026-04-23T07:51:46Z
Aliwal2012
39067
2896417
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Hiroshi Ochiai
|image=
|fullname=Hiroshi Ochiai
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1946|2|28}}
|cityofbirth=[[Saitama]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=177 cm
|position=Verdediger
|years1=1966-1984
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=267
|goals1=56
|totalcaps=267
|totalgoals=56
|nationalyears1=1974-1980
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=63
|nationalgoals1=9
}}
{{Nihongo|'''Hiroshi Ochiai'''|落合 弘|Ochiai Hiroshi|[[28 Februarie]] [[1946]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japannese nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1974||2||0
|-
|1975||13||3
|-
|1976||15||2
|-
|1977||5||0
|-
|1978||14||3
|-
|1979||9||1
|-
|1980||5||0
|-
!Totaal||63||9
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/20474/Hiroshi_Ochiai.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/ochiai_hiroshi.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Ochiai, Hiroshi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1946]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
azyw97ohxyvzg6oeevwlkp54q32onuq
Ikuo Takahara
0
81794
2896420
1909349
2026-04-23T07:53:19Z
Aliwal2012
39067
2896420
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Ikuo Takahara
|image=
|fullname=Ikuo Takahara
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1957|10|14}}
|cityofbirth=
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=172 cm
|position=Voorspeler
|years1=1976-1981
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=64
|goals1=15
|totalcaps=64
|totalgoals=15
|nationalyears1=1980
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=4
|nationalgoals1=2
}}
{{Nihongo|'''Ikuo Takahara'''|高原 郁夫|Takahara Ikuo|[[14 Oktober]] [[1957]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japannese nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1980||4||2
|-
!Totaal||4||2
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/35817/Ikuo_Takahara.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/takahara_ikuo.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Takahara, Ikuo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1957]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
2m0qi2mc8mwb58q22pj75ltwlglkrt7
Satoshi Yamaguchi (1959)
0
81806
2896426
1910628
2026-04-23T07:55:39Z
Aliwal2012
39067
2896426
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Satoshi Yamaguchi
|image=
|fullname=Satoshi Yamaguchi
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1959|8|1}}
|cityofbirth=[[Oita]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=183 cm
|position=Doelwagter
|years1=1978-1984
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=0
|goals1=0
|totalcaps=0
|totalgoals=0
|nationalyears1=1981
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=1
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Satoshi Yamaguchi'''|山口 悟|Yamaguchi Satoshi|[[1 Augustus]] [[1959]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japannese nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1981||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/35807/Satoshi_Yamaguchi.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/yamaguchi_satoshi_19590801.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Yamaguchi, Satoshi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1959]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
8v6blakdhdq5we4rx65uink5z94m723
Kazuo Ozaki
0
81811
2896430
1907118
2026-04-23T07:58:43Z
Aliwal2012
39067
2896430
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Kazuo Ozaki
|image=
|fullname=Kazuo Ozaki
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1960|3|7}}
|cityofbirth=[[Tokio]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=176 cm
|position=Voorspeler
|years1=1978-1983
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=63
|goals1=18
|years2=1983-1988
|clubs2=DSC Arminia Bielefeld
|caps2=113
|goals2=18
|years3=1988-1989
|clubs3=St. Pauli
|caps3=6
|goals3=0
|years4=1989-1990
|clubs4=TuRU Düsseldorf
|caps4=
|goals4=
|years5=1990-1992
|clubs5=Urawa Reds
|caps5=15
|goals5=2
|years6=1993-1994
|clubs6=Verdy Kawasaki
|caps6=2
|goals6=0
|totalcaps=199+
|totalgoals=38+
|nationalyears1=1981-1983
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=17
|nationalgoals1=3
}}
{{Nihongo|'''Kazuo Ozaki'''|尾崎 加寿夫|Ozaki Kazuo|[[7 Maart]] [[1960]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japannese nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1981||9||2
|-
|1982||7||1
|-
|1983||1||0
|-
!Totaal||17||3
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/34146/Kazuo_Ozaki.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/ozaki_kazuo.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Ozaki, Kazuo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1960]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
gsrvsc2z5ynbgdn2ybbx3dj3aiwxa58
Mitsuhisa Taguchi
0
81816
2896441
2070166
2026-04-23T08:04:59Z
Aliwal2012
39067
2896441
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Mitsuhisa Taguchi
|image=
|fullname=Mitsuhisa Taguchi
|dateofbirth={{geboortedatum|1955|2|14}}
|cityofbirth=[[Akita Prefektuur|Akita]]
|dateofdeath={{sterftedatum en ouderdom|1955|2|14|2019|11|12}}
|cityofdeath=[[Tokio]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=178 cm
|position=Doelwagter
|years1=1973-1984
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=161
|goals1=0
|totalcaps=161
|totalgoals=0
|nationalyears1=1975-1984
|nationalteam1=[[Japanse nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=59
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Mitsuhisa Taguchi'''|田口 光久|Taguchi Mitsuhisa| [[14 Februarie]] [[1955]] - [[12 November]] [[2019]]}} was 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1975||1||0
|-
|1976||3||0
|-
|1977||5||0
|-
|1978||13||0
|-
|1979||8||0
|-
|1980||4||0
|-
|1981||4||0
|-
|1982||8||0
|-
|1983||9||0
|-
|1984||4||0
|-
!Totaal||59||0
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/20476/Mitsuhisa_Taguchi.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/taguchi_mitsuhisa.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Taguchi, Mitsuhisa}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1955]]
[[Kategorie:Sterftes in 2019]]
h0n0p29xh3ijymy3c0eehaptra0ffnz
Kazuo Saito
0
81817
2896442
1908281
2026-04-23T08:06:09Z
Aliwal2012
39067
2896442
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Kazuo Saito
|image=
|fullname=Kazuo Saito
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1951|7|27}}
|cityofbirth=[[Saitama-prefektuur|Saitama]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=175 cm
|position=Verdediger
|years1=1974-1989
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]
|caps1=248
|goals1=3
|totalcaps=248
|totalgoals=3
|nationalyears1=1976-1984
|nationalteam1=[[Japanse nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=32
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Kazuo Saito'''|斉藤 和夫|Saito Kazuo|[[27 Julie]] [[1951]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1976||14||0
|-
|1977||5||0
|-
|1978||9||0
|-
|1979||0||0
|-
|1980||0||0
|-
|1981||0||0
|-
|1982||0||0
|-
|1983||0||0
|-
|1984||4||0
|-
!Totaal||32||0
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/20858/Kazuo_Saito.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/saito_kazuo.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Saito, Kazuo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1951]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
rrglneehmet9d9l6pn765gv6ii3sk4i
Shinji Tanaka
0
81827
2896443
2857283
2026-04-23T08:07:34Z
Aliwal2012
39067
2896443
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Shinji Tanaka
|image=
|fullname=Shinji Tanaka
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1960|9|25}}
|cityofbirth=[[Saitama-prefektuur|Saitama]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=174 cm
|position=Middelveldspeler
|years1=1983-1992
|clubs1=[[Yokohama F. Marinos|Nissan Motors]]
|caps1=141
|goals1=0
|years2=1992-1993
|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]
|caps2=22
|goals2=0
|years3=1994-1995
|clubs3=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]
|caps3=6
|goals3=0
|totalcaps=169
|totalgoals=0
|nationalyears1=1980-1985
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=17
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Shinji Tanaka'''|田中 真二|Tanaka Shinji|[[25 September]] [[1960]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1980||4||0
|-
|1981||8||0
|-
|1982||0||0
|-
|1983||0||0
|-
|1984||2||0
|-
|1985||3||0
|-
!Totaal||17||0
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/34140/Shinji_Tanaka.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tanaka_shinji.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Tanaka, Shinji}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1960]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
esnvvxrew6ovv4r39xppj6nsd2cwyjk
Koichi Hashiratani
0
81834
2896446
1903568
2026-04-23T08:09:16Z
Aliwal2012
39067
2896446
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Koichi Hashiratani
|image=
|fullname=Koichi Hashiratani
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1961|3|1}}
|cityofbirth=[[Kioto-prefektuur]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=178 cm
|position=Voorspeler
|years1=1983-1992
|clubs1=Nissan Motors
|caps1=140
|goals1=52
|years2=1992-1994
|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]
|caps2=25
|goals2=2
|years3=1994-1996
|clubs3=[[Kashiwa Reysol]]
|caps3=72
|goals3=7
|totalcaps=237
|totalgoals=61
|nationalyears1=1981-1986
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=29
|nationalgoals1=3
}}
{{Nihongo|'''Koichi Hashiratani'''|柱谷 幸一|Hashiratani Koichi|[[1 Maart]] [[1961]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1981||9||0
|-
|1982||3||0
|-
|1983||1||0
|-
|1984||5||1
|-
|1985||9||2
|-
|1986||2||0
|-
!Totaal||29||3
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/20850/Koichi_Hashiratani.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/hashiratani_koichi.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Hashiratani, Koichi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1961]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
objp4d6jwtndx0eu9h3pwubb7awrtc8
Kazuo Echigo
0
81843
2896646
1901932
2026-04-23T09:49:34Z
Aliwal2012
39067
2896646
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Kazuo Echigo
|image=
|fullname=Kazuo Echigo
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1965|12|28}}
|cityofbirth=[[Mie]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|height=171 cm
|position=Middelveldspeler
|years1=1984-1995
|clubs1=[[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]
|caps1=174
|goals1=27
|years2=1996-1999
|clubs2=[[Vegalta Sendai]]
|caps2=84
|goals2=13
|totalcaps=258
|totalgoals=40
|nationalyears1=1986-1987
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=6
|nationalgoals1=1
}}
{{Nihongo|'''Kazuo Echigo'''|越後 和男|Echigo Kazuo|[[28 Desember]] [[1965]] - }} is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het twaalf keer vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|1986||3||0
|-
|1987||3||1
|-
!Totaal||6||1
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.national-football-teams.com/player/34126/Kazuo_Echigo.html National Football Teams]
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/echigo_kazuo.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Echigo, Kazuo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1965]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
69kyrmvcs9xe3arre52v9cwu9zyfcz6
Hiromi Hara
0
81846
2896451
1903466
2026-04-23T08:14:35Z
Aliwal2012
39067
2896451
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Hiromi Hara<br />原 博実
|image=[[Lêer:Hiromi Hara 2007.jpg|200px]]
|caption=
|fullname=Hiromi Hara
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1958|10|19}}
|birth_place=Nasushiobara, [[Tochigi-prefektuur|Tochigi]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,83 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1977–1980|youthclubs1=[[Waseda Universiteit]]
|years1=1981–1992|clubs1=[[Urawa Red Diamonds|Mitsubishi Motors]]|caps1=192|goals1=65
|totalcaps=192|totalgoals=65
|nationalyears1=1978–1988|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=75|nationalgoals1=37
|manageryears1=1998–1999|managerclubs1=[[Urawa Red Diamonds]]
|manageryears2=2002–2005|managerclubs2=[[FC Tokyo]]
|manageryears3=2007|managerclubs3=[[FC Tokyo]]
|manageryears4=2010|managerclubs4=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] (opsigter)
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Hiromi Hara''' (gebore [[19 Oktober]] [[1958]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1978||6||1
|-
|1979||2||0
|-
|1980||5||2
|-
|1981||10||1
|-
|1982||6||3
|-
|1983||10||6
|-
|1984||7||5
|-
|1985||10||5
|-
|1986||6||7
|-
|1987||11||7
|-
|1988||2||0
|-
!Totaal||75||37
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/hara_hiromi.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Hara, Hiromi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1958]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
r8du5kmno2rubxem8qmmn9jc1hocvfu
Tomoyasu Asaoka
0
81855
2896614
1928180
2026-04-23T09:31:39Z
Aliwal2012
39067
2896614
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Tomoyasu Asaoka<br />浅岡 朝泰
|image=
|caption=
|fullname=Tomoyasu Asaoka
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1962|4|6}}
|birth_place=[[Tokio]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,76 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1981–1984|youthclubs1=[[Universiteit van Tsukuba]]
|years1=1985–1988|clubs1=[[NKK SC|Nippon Kokan]]|caps1=63|goals1=6
|years2=1988–1991|clubs2=[[Tokyo Verdy|Yomiuri]]|caps2=40|goals2=2
|totalcaps=103|totalgoals=8
|nationalyears1=1987–1989|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=8|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Tomoyasu Asaoka''' (gebore [[6 April]] [[1962]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1987||1||0
|-
|1988||5||0
|-
|1989||2||0
|-
!Totaal||8||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/asaoka_tomoyasu.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Asaoka, Tomoyasu}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1962]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
cvixeopwjcpwfed2fhofndzcnn1xiq0
Satoru Mochizuki
0
81859
2896455
1906379
2026-04-23T08:15:46Z
Aliwal2012
39067
2896455
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Satoru Mochizuki<br />望月 聡
|image=
|caption=
|fullname=Satoru Mochizuki
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1964|5|18}}
|birth_place=[[Otsu]], [[Shiga-prefektuur|Shiga]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,83 m
|position=Middelveldspeler, aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1983–1986|youthclubs1=[[Osaka Universiteit van Handel]]
|years1=1987–1992|clubs1=[[NKK SC|NKK]]|caps1=98|goals1=30
|years2=1992–1995|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=37|goals2=4
|years3=1995–1996|clubs3=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]|caps3=27|goals3=1
|totalcaps=162|totalgoals=35
|nationalyears1=1988–1989|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=7|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Satoru Mochizuki''' (gebore [[18 Mei]] [[1964]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1988||3||0
|-
|1989||4||0
|-
!Totaal||7||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/mochizuki_satoshi.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Mochizuki, Satoru}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1964]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
fv0pirca9nuctiqq4o5y7z41i92v0e9
Atsushi Natori
0
81860
2896457
1906709
2026-04-23T08:18:03Z
Aliwal2012
39067
2896457
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Atsushi Natori<br />名取 篤
|image=
|caption=
|fullname=Atsushi Natori
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1961|11|12}}
|birth_place=[[Saitama]], [[Saitama-prefektuur]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,71 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1980–1994|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]|caps1=246|goals1=9
|totalcaps=246|totalgoals=9
|nationalyears1=1988–1989|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=6|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Atsushi Natori''' (gebore [[12 November]] [[1961]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1988||1||0
|-
|1989||5||0
|-
!Totaal||6||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/natori_atsushi.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Natori, Atsushi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1961]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
0v3gb3gowtlbwogln78xeo1zzrp8nt4
Katsuyoshi Shinto
0
81861
2896460
1908677
2026-04-23T08:21:22Z
Aliwal2012
39067
2896460
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Katsuyoshi Shinto<br />信藤 健仁
|image=
|caption=
|fullname=Katsuyoshi Shinto
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1960|9|15}}
|birth_place=[[Hirosjima]], [[Hiroshima-prefektuur]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,80 m
|position=Verdediger
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1979–1982|youthclubs1=[[Chuo Universiteit]]
|years1=1983–1990|clubs1=[[Sanfrecce Hiroshima|Mazda]]|caps1=|goals1=
|years2=1990–1992|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=43|goals2=2
|years3=1993–1995|clubs3=[[Shonan Bellmare|Bellmare Hiratsuka]]|caps3=28|goals3=0
|totalcaps=|totalgoals=
|nationalyears1=1987–1990|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=15|nationalgoals1=1
|manageryears1=2001–2002|managerclubs1=[[Yokohama FC]]
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Katsuyoshi Shinto''' (gebore [[15 September]] [[1960]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1987||2||0
|-
|1988||3||0
|-
|1989||8||1
|-
|1990||2||0
|-
!Totaal||15||1
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/shinto_katsuyoshi.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Shinto, Katsuyoshi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1960]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
s9d8r78slu7e9tueyr6tln3lkbibt6c
Shiro Kikuhara
0
81864
2896462
1904698
2026-04-23T08:22:40Z
Aliwal2012
39067
2896462
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Shiro Kikuhara<br />菊原 志郎
|image=
|caption=
|fullname=Shiro Kikuhara
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1969|7|7}}
|birth_place=[[Kanagawa-prefektuur|Kanagawa]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,67 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=[[Tokyo Verdy|Yomiuri]]
|years1=1985–1996|clubs1=[[Tokyo Verdy|Verdy Kawasaki]]|caps1=95|goals1=13
|years2=1994–1995|clubs2=→[[Urawa Red Diamonds]] (leen)|caps2=9|goals2=0
|totalcaps=104|totalgoals=13
|nationalyears1=1990|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=5|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Shiro Kikuhara''' (gebore [[7 Julie]] [[1969]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1990||5||0
|-
!Totaal||5||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/kikuhara_shiro.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Kikuhara, Shiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1969]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
8mn6bg7f0nfeic7gyxuchheldzi87iq
Tetsuya Asano
0
81876
2896474
1899144
2026-04-23T08:27:32Z
Aliwal2012
39067
2896474
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Tetsuya Asano<br />浅野 哲也
|image=
|caption=
|fullname=Tetsuya Asano
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1967|2|23}}
|birth_place=[[Hokota, Ibaraki|Hokota]], [[Ibaraki-prefektuur|Ibaraki]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,85 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1985–1986|clubs1=[[Toyota Shukyu-Dan]]|caps1=|goals1=
|years2=1987–1999|clubs2=[[Nagoya Grampus|Nagoya Grampus Eight]]|caps2=245|goals2=29
|years3=1994|clubs3=→[[Urawa Red Diamonds]] (leen)|caps3=29|goals3=2
|years4=2000|clubs4=[[FC Tokyo]]|caps4=8|goals4=0
|years5=2001|clubs5=[[Kawasaki Frontale]]|caps5=8|goals5=0
|totalcaps=290|totalgoals=31
|nationalyears1=1991–1994|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=8|nationalgoals1=1
|manageryears1=2011|managerclubs1=[[Avispa Fukuoka]]
|manageryears2=2013–2014|managerclubs2=[[Iga FC Kunoichi]]
|manageryears3=2015–2016|managerclubs3=[[Kagoshima United FC]]
|manageryears4=2017–2018|managerclubs4=[[AC Nagano Parceiro]]
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Tetsuya Asano''' (gebore [[23 Februarie]] [[1967]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1991||2||0
|-
|1992||3||0
|-
|1993||0||0
|-
|1994||3||1
|-
!Totaal||8||1
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/asano_tetsuya.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Asano, Tetsuya}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1967]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
td0maeesozpi5vv3sqhuqadej9pwpdp
Masahiro Endo
0
81878
2896647
1902024
2026-04-23T09:50:32Z
Aliwal2012
39067
2896647
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Masahiro Endo<br />遠藤 昌浩
|image=
|caption=
|fullname=Masahiro Endo
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1970|8|15}}
|birth_place=[[Tokio]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,82 m
|position=Verdediger
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1989–1992|youthclubs1=[[Juntendo Universiteit]]
|years1=1993–1998|clubs1=[[Júbilo Iwata]]|caps1=99|goals1=5
|years2=1999|clubs2=[[Yokohama FC]]|caps2=7|goals2=4
|years3=1999|clubs3=[[Tokyo Verdy|Verdy Kawasaki]]|caps3=3|goals3=0
|years4=2000|clubs4=[[Shimizu S-Pulse]]|caps4=7|goals4=0
|years5=2000–2001|clubs5=[[KV Mechelen|Mechelen]]|caps5=4|goals5=0
|years6=2001–2002|clubs6=[[R.A.A. Louviéroise|La Louvière]]|caps6=1|goals6=0
|totalcaps=121|totalgoals=9
|nationalyears1=1994|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=8|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Masahiro Endo''' (gebore [[15 Augustus]] [[1970]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1994||8||0
|-
!Totaal||8||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/endo_masahiro.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Endo, Masahiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1970]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
5tc77ephil7rlsr4mzrxjqkfkzzc5gt
Yoshiaki Sato
0
81883
2896477
1908372
2026-04-23T08:28:50Z
Aliwal2012
39067
2896477
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Yoshiaki Sato<br />佐藤 慶明
|image=
|caption=
|fullname=Yoshiaki Sato
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1969|6|19}}
|birth_place=[[Osaka-prefektuur|Osaka]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,88 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1988–1991|youthclubs1=[[Doshisha Universiteit]]
|years1=1992–1993|clubs1=[[Gamba Osaka]]|caps1=0|goals1=0
|years2=1994–1995|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=27|goals2=9
|years3=1995–1996|clubs3=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]|caps3=20|goals3=4
|totalcaps=47|totalgoals=13
|nationalyears1=1994|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=1|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Yoshiaki Sato''' (gebore [[19 Junie]] [[1969]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1994||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/sato_yoshiaki.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Sato, Yoshiaki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1969]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
25cf6ybcpxuqi9ekauwk46oyqxiihai
Masahiro Fukuda
0
81891
2896467
1902691
2026-04-23T08:24:47Z
Aliwal2012
39067
2896467
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Masahiro Fukuda<br />福田 正博
|image=[[Lêer:福田正博.jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Masahiro Fukuda
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1966|12|27}}
|birth_place=[[Yokohama]], [[Kanagawa-prefektuur|Kanagawa]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,76 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1985–1988|youthclubs1=[[Chuo Universiteit]]
|years1=1989–2002|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]|caps1=287|goals1=143
|totalcaps=287|totalgoals=143
|nationalyears1=1990–1995|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=45|nationalgoals1=9
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Masahiro Fukuda''' (gebore [[27 Desember]] [[1966]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1990||5||0
|-
|1991||2||0
|-
|1992||8||3
|-
|1993||15||3
|-
|1994||0||0
|-
|1995||15||3
|-
!Totaal||45||9
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/fukuda_masahiro.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Fukuda, Masahiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1966]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
9zzjvg01pnu7ff1c6flqrfs1f3xuby3
2896472
2896467
2026-04-23T08:26:03Z
Aliwal2012
39067
[[Jokohama]]
2896472
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Masahiro Fukuda<br />福田 正博
|image=[[Lêer:福田正博.jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Masahiro Fukuda
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1966|12|27}}
|birth_place=[[Jokohama]], [[Kanagawa-prefektuur|Kanagawa]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,76 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1985–1988|youthclubs1=[[Chuo Universiteit]]
|years1=1989–2002|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]|caps1=287|goals1=143
|totalcaps=287|totalgoals=143
|nationalyears1=1990–1995|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=45|nationalgoals1=9
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Masahiro Fukuda''' (gebore [[27 Desember]] [[1966]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1990||5||0
|-
|1991||2||0
|-
|1992||8||3
|-
|1993||15||3
|-
|1994||0||0
|-
|1995||15||3
|-
!Totaal||45||9
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/fukuda_masahiro.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Fukuda, Masahiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1966]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
5rv99zh9swxmdfv5831iguassls9piz
Ruy Ramos
0
81892
2896466
1907722
2026-04-23T08:24:46Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896466
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Ruy Ramos<br />ラモス 瑠偉
|image=[[Lêer:Ruy Ramos on February 17, 2010.jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Ruy Ramos
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1957|2|9}}
|birth_place=[[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,81 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1977–1996|clubs1=[[Tokyo Verdy|Verdy Kawasaki]]|caps1=302|goals1=83
|years2=1996–1997|clubs2=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]|caps2=20|goals2=0
|years3=1997–1998|clubs3=[[Tokyo Verdy|Verdy Kawasaki]]|caps3=39|goals3=0
|totalcaps=361|totalgoals=83
|nationalyears1=1990–1995|nationalteam1=[[Japanse nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=32|nationalgoals1=1
|manageryears1=2005|managerclubs1=[[Japanse nasionale strandsokkerspan|Japan Strandsokker]]
|manageryears2=2005|managerclubs2=[[Kashiwa Reysol]] (assistent)
|manageryears3=2006–2007|managerclubs3=[[Tokyo Verdy]]
|manageryears4=2009–2013|managerclubs4=[[Japanse nasionale strandsokkerspan|Japan Strandsokker]]
|manageryears5=2014–2016|managerclubs5=[[FC Gifu]]
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Ruy Ramos''' (gebore [[9 Februarie]] [[1957]]), voorheen '''Ruy Gonçalves Ramos Sobrinho''' ([[Portugees]]: ˈʁuj ɡõˈsawviʒ ˈʁɐ̃muʃ suˈbɾĩɲu), is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japanse nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1990||3||0
|-
|1991||2||0
|-
|1992||10||0
|-
|1993||14||1
|-
|1994||0||0
|-
|1995||3||0
|-
!Totaal||32||1
|}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/ramos_ruy.html Japan National Football Team Database]
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Ramos, Ruy}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1957]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
c8kc2vmk58xardrkzwyii0jlmgi44ls
Hiromitsu Isogai
0
81896
2896479
1904119
2026-04-23T08:30:20Z
Aliwal2012
39067
2896479
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Hiromitsu Isogai<br />礒貝 洋光
|image=
|caption=
|fullname=Hiromitsu Isogai
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1969|4|19}}
|birth_place=[[Uki, Kumamoto|Uki]], [[Kumamoto-prefektuur|Kumamoto]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,76 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1988–1991|youthclubs1=[[Tokai Universiteit]]
|years1=1992–1996|clubs1=[[Gamba Osaka]]|caps1=125|goals1=26
|years2=1997–1998|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=10|goals2=3
|totalcaps=135|totalgoals=29
|nationalyears1=1995|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=2|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Hiromitsu Isogai''' (gebore [[19 April]] [[1969]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1995||2||0
|-
!Totaal||2||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/isogai_hiromitsu.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Isogai, Hiromitsu}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1969]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
g90c2jikbi3k36w4upaw7th4nnwlq9q
Masaki Tsuchihashi
0
81906
2896482
1909700
2026-04-23T08:32:22Z
Aliwal2012
39067
2896482
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Masaki Tsuchihashi<br />土橋 正樹
|image=
|caption=
|fullname=Masaki Tsuchihashi
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1972|7|23}}
|birth_place=[[Jokohama]], [[Kanagawa-prefektuur|Kanagawa]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,75 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1991–1994|youthclubs1=[[Kokushikan Universiteit]]
|years1=1995–2003|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]|caps1=184|goals1=5
|totalcaps=184|totalgoals=5
|nationalyears1=1996|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=1|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Masaki Tsuchihashi''' (gebore [[23 Julie]] [[1972]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1996||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tsuchihashi_masaki.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Tsuchihashi, Masaki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1972]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
kv1gww1k51s6y7nyd9wgjjksamw75vj
Ryuji Michiki
0
81914
2896480
1906230
2026-04-23T08:31:27Z
Aliwal2012
39067
2896480
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Ryuji Michiki<br />路木 龍次
|image=
|caption=
|fullname=Ryuji Michiki
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1973|8|25}}
|birth_place=[[Nagasaki-prefektuur|Nagasaki]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,78 m
|position=Verdediger, middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1992–1997|clubs1=[[Sanfrecce Hiroshima]]|caps1=99|goals1=8
|years2=1998–1999|clubs2=[[Yokohama F. Marinos]]|caps2=19|goals2=0
|years3=1999–2002|clubs3=[[Urawa Red Diamonds]]|caps3=55|goals3=0
|years4=2003|clubs4=[[Vissel Kobe]]|caps4=0|goals4=0
|years5=2003|clubs5=[[Oita Trinita]]|caps5=0|goals5=0
|totalcaps=173|totalgoals=8
|nationalyears1=1996|nationalteam1=Japan o/23|nationalcaps1=3|nationalgoals1=0
|nationalyears2=1996–1997|nationalteam2=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps2=4|nationalgoals2=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Ryuji Michiki''' (gebore [[25 Augustus]] [[1973]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1996||1||0
|-
|1997||3||0
|-
!Totaal||4||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/michiki_ryuji.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Michiki, Ryuji}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1973]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
hnr3qj4156tdw9r10222t9yl0myp3jg
Tadashi Nakamura
0
81920
2896486
1906684
2026-04-23T08:35:19Z
Aliwal2012
39067
2896486
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Tadashi Nakamura<br />中村 忠
|image=
|caption=
|fullname=Tadashi Nakamura
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1971|6|10}}
|birth_place=[[Mizuho, Tokyo|Mizuho]], [[Tokio]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,75 m
|position=Verdediger
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=[[Tokyo Verdy|Yomiuri]]
|years1=1990–1999|clubs1=[[Tokyo Verdy|Verdy Kawasaki]]|caps1=177|goals1=4
|years2=1999|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=15|goals2=0
|years3=2000–2004|clubs3=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]|caps3=96|goals3=2
|totalcaps=291|totalgoals=6
|nationalyears1=1995–1998|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=16|nationalgoals1=0
|manageryears1=2016–2017|managerclubs1=FC Tokyo o/23
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Tadashi Nakamura''' (gebore [[10 Junie]] [[1971]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1995||3||0
|-
|1996||4||0
|-
|1997||8||0
|-
|1998||1||0
|-
!Totaal||16||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/nakamura_tadashi.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Nakamura, Tadashi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1971]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
n3b8bw261utt1hpwpu1l9b3jhi2tjnl
Masayuki Okano
0
81925
2896490
1906989
2026-04-23T08:36:13Z
Aliwal2012
39067
2896490
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Masayuki Okano<br />岡野 雅行
|image=
|caption=
|fullname=Masayuki Okano
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1972|7|25}}
|birth_place=[[Jokohama]], [[Kanagawa-prefektuur|Kanagawa]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,75 m
|position=Middelveldspeler, Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1991–1993|youthclubs1=[[Nihon Universiteit]]
|years1=1994–2001|clubs1=[[Urawa Reds]]|caps1=211|goals1=36
|years2=2001–2003|clubs2=[[Vissel Kobe]]|caps2=58|goals2=4
|years3=2004–2008|clubs3=[[Urawa Red Diamonds]]|caps3=58|goals3=2
|years4=2009|clubs4=[[Hong Kong Pegasus FC|TSW Pegasus]]|caps4=9|goals4=1
|years5=2009–2013|clubs5=[[Gainare Tottori]]|caps5=66|goals5=1
|totalcaps=402|totalgoals=44
|nationalyears1=1995–1999|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=25|nationalgoals1=2
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Masayuki Okano''' (gebore [[25 Julie]] [[1972]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die klub [[Gainare Tottori]] en die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1995||3||0
|-
|1996||11||1
|-
|1997||5||1
|-
|1998||5||0
|-
|1999||1||0
|-
!Totaal||25||2
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/okano_masayuki.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Okano, Masayuki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1972]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
m3z0pmgkrd93cfp3gwoopzi74etcs37
Wagner Lopes
0
81928
2896461
2217643
2026-04-23T08:22:02Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896461
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Wagner Lopes<br />呂比須 ワグナー
|image=[[Lêer:Wagner Lopes Nissan SC (cropped).jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Wagner Lopes
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1969|1|29}}
|birth_place=[[Franca]], [[Brasilië]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,82 m
|position=Aanvaller
| years1 = 1985–1987 | clubs1 = [[São Paulo Futebol Clube|São Paulo]] | caps1= | goals1 =
| years2 = 1987–1990 | clubs2 = [[Yokohama F. Marinos|Nissan Motors]] | caps2= 49 | goals2 = 12
| years3 = 1990–1994 | clubs3 = [[Kashiwa Reysol]] | caps3 = 96 | goals3 = 85
| years4 = 1995–1996 | clubs4 = [[Honda FC|Honda]] | caps4 = 60 | goals4 = 67
| years5 = 1997–1998 | clubs5 = [[Shonan Bellmare|Bellmare Hiratsuka]] | caps5 = 56 | goals5 = 36
| years6 = 1999–2000 | clubs6 = [[Nagoya Grampus|Nagoya Grampus Eight]] | caps6 = 51 | goals6 = 23
| years7 = 2001 | clubs7 = [[FC Tokyo]] | caps7 = 10 | goals7 = 3
| years8 = 2001–2002 | clubs8 = [[Avispa Fukuoka]] | caps8 = 27 | goals8 = 13
| totalcaps = 349 | totalgoals = 228
| nationalyears1 = 1997–1999 | nationalteam1 = [[Japanse nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps1= 20 |nationalgoals1 = 5
| manageryears1 = 2010 | managerclubs1 = [[Paulista Futebol Clube|Paulista]]
| manageryears2 = 2010 | managerclubs2 = [[Audax São Paulo Esporte Clube|Pão de Açúcar]]
| manageryears3 = 2011 | managerclubs3 = [[Paulista Futebol Clube|Paulista]]
| manageryears4 = 2012 | managerclubs4 = [[Gamba Osaka]] (assistent)
| manageryears5 = 2013 | managerclubs5 = [[Comercial Futebol Clube (Ribeirão Preto)|Comercial]]
| manageryears6 = 2013 | managerclubs6 = [[São Bernardo Futebol Clube|São Bernardo]]
| manageryears7 = 2014 | managerclubs7 = [[Botafogo Futebol Clube (SP)|Botafogo-SP]]
| manageryears8 = 2014 | managerclubs8 = [[Criciúma Esporte Clube|Criciúma]]
| manageryears9 = 2014 | managerclubs9 = [[Atlético Clube Goianiense|Atlético Goianiense]]
| manageryears10 = 2015 | managerclubs10 = [[Goiás Esporte Clube|Goiás]]
| manageryears11 = 2015 | managerclubs11 = [[Clube Atlético Bragantino|Bragantino]]<ref>{{cite web |url=http://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-07/Bragantino-contrata-Wagner-Lopes-que-dirigiu-o-Goias-no-Brasileirao |title=EXCLUSIVO! Bragantino contrata Wagner Lopes, que dirigiu o Goiás no Brasileirão |publisher=Futebol Interior |access-date=9 Julie 2015 |language=pt |archive-url=https://web.archive.org/web/20190401181236/https://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-07/Bragantino-contrata-Wagner-Lopes-que-dirigiu-o-Goias-no-Brasileirao |archive-date=1 April 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-12/Wagner-Lopes-deixa-o-Bragantino-sem-tecnico-antes-do-Natal |title=Bragantino ganha um presente de Natal inesperado: a saída do técnico Wagner Lopes |publisher=Futebol Interior |access-date=23 Desember 2015 |language=pt |archive-url=https://web.archive.org/web/20191020083301/https://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-12/Wagner-Lopes-deixa-o-Bragantino-sem-tecnico-antes-do-Natal |archive-date=20 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| manageryears12 = 2016 | managerclubs12 = [[Atlético Clube Goianiense|Atlético Goianiense]]
| manageryears13 = 2016 | managerclubs13 = [[Sampaio Corrêa Futebol Clube|Sampaio Corrêa]]
| manageryears14 = 2017 | managerclubs14 = [[Paraná Clube|Paraná]]
| manageryears15 = 2017 | managerclubs15 = [[Albirex Niigata]]
| manageryears16 = 2018 | managerclubs16 = [[Paraná Clube|Paraná]]
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Wagner Lopes''' (gebore [[29 Januarie]] [[1969]] in [[São Paulo]], [[Brasilië]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japanse nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1997||6||3
|-
|1998||7||0
|-
|1999||7||2
|-
!Totaal||20||5
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/lopes_wagner.html Japan National Football Team Database]
{{Sokkersaadjie}}
{{DEFAULTSORT:Lopes, Wagner}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1969]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
tgyfrybwiabkbh0yj4d04p4cb0qgi35
2896662
2896461
2026-04-23T10:55:28Z
Aliwal2012
39067
2896662
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Wagner Lopes<br />呂比須 ワグナー
|image=[[Lêer:Wagner Lopes Nissan SC (cropped).jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Wagner Lopes
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1969|1|29}}
|birth_place=[[Franca]], [[Brasilië]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,82 m
|position=Aanvaller
| years1 = 1985–1987 | clubs1 = [[São Paulo Futebol Clube|São Paulo]] | caps1 = | goals1 =
| years2 = 1987–1990 | clubs2 = [[Yokohama F. Marinos|Nissan Motors]] | caps2 = 49 | goals2 = 12
| years3 = 1990–1994 | clubs3 = [[Kashiwa Reysol]] | caps3 = 96 | goals3 = 85
| years4 = 1995–1996 | clubs4 = [[Honda FC|Honda]] | caps4 = 60 | goals4 = 67
| years5 = 1997–1998 | clubs5 = [[Shonan Bellmare|Bellmare Hiratsuka]] | caps5 = 56 | goals5 = 36
| years6 = 1999–2000 | clubs6 = [[Nagoya Grampus|Nagoya Grampus Eight]] | caps6 = 51 | goals6 = 23
| years7 = 2001 | clubs7 = [[FC Tokyo]] | caps7 = 10 | goals7 = 3
| years8 = 2001–2002 | clubs8 = [[Avispa Fukuoka]] | caps8 = 27 | goals8 = 13
| totalcaps = 349 | totalgoals = 228
| nationalyears1 = 1997–1999 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps1= 20 |nationalgoals1 = 5
| manageryears1 = 2010 | managerclubs1 = [[Paulista Futebol Clube|Paulista]]
| manageryears2 = 2010 | managerclubs2 = [[Audax São Paulo Esporte Clube|Pão de Açúcar]]
| manageryears3 = 2011 | managerclubs3 = [[Paulista Futebol Clube|Paulista]]
| manageryears4 = 2012 | managerclubs4 = [[Gamba Osaka]] (assistent)
| manageryears5 = 2013 | managerclubs5 = [[Comercial Futebol Clube (Ribeirão Preto)|Comercial]]
| manageryears6 = 2013 | managerclubs6 = [[São Bernardo Futebol Clube|São Bernardo]]
| manageryears7 = 2014 | managerclubs7 = [[Botafogo Futebol Clube (SP)|Botafogo-SP]]
| manageryears8 = 2014 | managerclubs8 = [[Criciúma Esporte Clube|Criciúma]]
| manageryears9 = 2014 | managerclubs9 = [[Atlético Clube Goianiense|Atlético Goianiense]]
| manageryears10 = 2015 | managerclubs10 = [[Goiás Esporte Clube|Goiás]]
| manageryears11 = 2015 | managerclubs11 = [[Clube Atlético Bragantino|Bragantino]]<ref>{{cite web |url=http://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-07/Bragantino-contrata-Wagner-Lopes-que-dirigiu-o-Goias-no-Brasileirao |title=EXCLUSIVO! Bragantino contrata Wagner Lopes, que dirigiu o Goiás no Brasileirão |publisher=Futebol Interior |access-date=9 Julie 2015 |language=pt |archive-url=https://web.archive.org/web/20190401181236/https://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-07/Bragantino-contrata-Wagner-Lopes-que-dirigiu-o-Goias-no-Brasileirao |archive-date=1 April 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-12/Wagner-Lopes-deixa-o-Bragantino-sem-tecnico-antes-do-Natal |title=Bragantino ganha um presente de Natal inesperado: a saída do técnico Wagner Lopes |publisher=Futebol Interior |access-date=23 Desember 2015 |language=pt |archive-url=https://web.archive.org/web/20191020083301/https://www.futebolinterior.com.br/futebol/Bragantino-SP/noticias/2015-12/Wagner-Lopes-deixa-o-Bragantino-sem-tecnico-antes-do-Natal |archive-date=20 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| manageryears12 = 2016 | managerclubs12 = [[Atlético Clube Goianiense|Atlético Goianiense]]
| manageryears13 = 2016 | managerclubs13 = [[Sampaio Corrêa Futebol Clube|Sampaio Corrêa]]
| manageryears14 = 2017 | managerclubs14 = [[Paraná Clube|Paraná]]
| manageryears15 = 2017 | managerclubs15 = [[Albirex Niigata]]
| manageryears16 = 2018 | managerclubs16 = [[Paraná Clube|Paraná]]
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Wagner Lopes''' (gebore [[29 Januarie]] [[1969]] in [[São Paulo]], [[Brasilië]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1997||6||3
|-
|1998||7||0
|-
|1999||7||2
|-
!Totaal||20||5
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/lopes_wagner.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Lopes, Wagner}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1969]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
isloqplyh53smtifdwhh23nj2rukc4v
Masahiro Ando
0
81930
2896596
1898952
2026-04-23T09:23:57Z
Aliwal2012
39067
2896596
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Masahiro Ando<br />安藤 正裕
|image=
|caption=
|fullname=Masahiro Ando
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1972|4|2}}
|birth_place=[[Sakado, Saitama|Sakado]], [[Saitama-prefektuur|Saitama]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,76 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1991–1994|youthclubs1=[[Kokushikan Universiteit]]
|years1=1995–1999|clubs1=[[Shimizu S-Pulse]]|caps1=115|goals1=16
|years2=1999–2000|clubs2=[[Júbilo Iwata]]|caps2=4|goals2=0
|years3=2000|clubs3=[[Yokohama F. Marinos]]|caps3=7|goals3=0
|years4=2001|clubs4=[[Omiya Ardija]]|caps4=44|goals4=5
|years5=2002|clubs5=[[Gamba Osaka]]|caps5=2|goals5=0
|years6=2002|clubs6=[[Vegalta Sendai]]|caps6=12|goals6=0
|years7=2003–2005|clubs7=[[Omiya Ardija]]|caps7=84|goals7=4
|years8=2003|clubs8=→[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]] (leen)|caps8=3|goals8=0
|totalcaps=271|totalgoals=25
|nationalyears1=1999|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=1|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Masahiro Ando''' (gebore [[2 April]] [[1972]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1999||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/ando_masahiro.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Ando, Masahiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1972]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
100u8le1bkyrb37a0w1s5u5vh6u24pf
Tomoyuki Sakai
0
81943
2896495
1908288
2026-04-23T08:37:47Z
Aliwal2012
39067
2896495
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Tomoyuki Sakai<br />酒井 友之
|image=
|caption=
|fullname=Tomoyuki Sakai
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1979|6|29}}
|birth_place=[[Misato, Saitama|Misato]], [[Saitama-prefektuur|Saitama]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,70 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1995–1997|youthclubs1=[[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]
|years1=1997–2000|clubs1=[[JEF United Ichihara Chiba|JEF United Ichihara]]|caps1=92|goals1=3
|years2=2001–2003|clubs2=[[Nagoya Grampus|Nagoya Grampus Eight]]|caps2=74|goals2=5
|years3=2004–2007|clubs3=[[Urawa Red Diamonds]]|caps3=50|goals3=3
|years4=2007–2008|clubs4=[[Vissel Kobe]]|caps4=10|goals4=0
|years5=2009|clubs5=[[Fujieda MYFC]]|caps5=18|goals5=3
|years6=2010–2011|clubs6=[[Madura United F.C.|Pelita Jaya]]|caps6=11|goals6=1
|years7=2011|clubs7=[[Persiwa Wamena]]|caps7=12|goals7=0
|years8=2011–2012|clubs8=[[Persiram Raja Ampat]]|caps8=33|goals8=2
|years9=2013|clubs9=[[Deltras F.C.|Deltras Sidoarjo]]|caps9=0|goals9=0
|totalcaps=300|totalgoals=17
|nationalyears1=1994–1995|nationalteam1=[[Japannese nasionale o/17-sokkerspan|Japan o/17]]|nationalcaps1=3|nationalgoals1=0
|nationalyears2=1998–1999|nationalteam2=[[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]]|nationalcaps2=7|nationalgoals2=0
|nationalyears3=2000|nationalteam3=[[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]]|nationalcaps3=4|nationalgoals3=0
|nationalyears4=2000|nationalteam4=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps4=1|nationalgoals4=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Tomoyuki Sakai''' (gebore [[29 Junie]] [[1979]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2000||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/sakai_tomoyuki.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Sakai, Tomoyuki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1979]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
g8twr850jkl7uhn7bvz8w7uv1jaudbt
Shoji Jo
0
81945
2896648
1904271
2026-04-23T09:53:54Z
Aliwal2012
39067
2896648
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Shoji Jo<br />城 彰二
|image=[[Lêer:Shoji Jo Visa ゴォーーール・デイ.jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Shoji Jo
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1975|6|17}}
|birth_place=[[Muroran, Hokkaido|Muroran]], [[Hokkaido]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,79 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1994–1996|clubs1=[[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]|caps1=99|goals1=35
|years2=1997–2001|clubs2=[[Yokohama F. Marinos]]|caps2=106|goals2=59
|years3=1999–2000|clubs3=→[[Real Valladolid]] (leen)|caps3=15|goals3=2
|years4=2002|clubs4=[[Vissel Kobe]]|caps4=25|goals4=1
|years5=2003–2006|clubs5=[[Yokohama FC]]|caps5=151|goals5=44
|totalcaps=396|totalgoals=141
|nationalyears1=1996|nationalteam1=[[Japanbese nasionale o/23-sokkerspan|Japan U-23]]|nationalcaps1=3|nationalgoals1=0
|nationalyears2=1995–2001|nationalteam2=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps2=35|nationalgoals2=7
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Shoji Jo''' (gebore [[17 Junie]] [[1975]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1995||1||0
|-
|1996||3||0
|-
|1997||13||4
|-
|1998||10||1
|-
|1999||5||0
|-
|2000||2||2
|-
|2001||1||0
|-
!Totaal||35||7
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/jo_shoji.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Jo, Shoji}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1975]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
e04dcu5tcbpqpnvxj8fv391cx0d8ib3
Yutaka Akita
0
81960
2896588
2255154
2026-04-23T09:19:55Z
Aliwal2012
39067
2896588
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Yutaka Akita<br />秋田 豊
|image=[[file:Yutaka Akita (cropped).jpg|250px]]
|image_size=
|caption=
|fullname=Yutaka Akita
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1970|8|6}}
|birth_place=[[Nagoya]], [[Aichi-prefektuur|Aichi]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,80 m
|position=Verdediger
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1989–1992|youthclubs1=[[Aichi Gakuin University]]
|years1=1993–2003|clubs1=[[Kashima Antlers]]|caps1=334|goals1=20
|years2=2004–2006|clubs2=[[Nagoya Grampus|Nagoya Grampus Eight]]|caps2=57|goals2=3
|years3=2007|clubs3=[[Kyoto Sanga FC]]|caps3=14|goals3=0
|totalcaps=405|totalgoals=23
|nationalyears1=1995–2003|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=44|nationalgoals1=4
|manageryears1=2010|managerclubs1=[[Kyoto Sanga FC]]
|manageryears2=2012–2013|managerclubs2=[[FC Machida Zelvia]]
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Yutaka Akita''' (gebore [[6 Augustus]] [[1970]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|1995||2||1
|-
|1996||2||0
|-
|1997||16||2
|-
|1998||10||0
|-
|1999||7||0
|-
|2000||0||0
|-
|2001||0||0
|-
|2002||3||0
|-
|2003||4||1
|-
!Totaal||44||4
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/akita_yutaka.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Akita, Yutaka}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1970]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
qmdp6m9577foe3h17ip7n9r7ljxg4x7
Yuichiro Nagai
0
81965
2896512
1906670
2026-04-23T08:51:41Z
Aliwal2012
39067
2896512
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Yuichiro Nagai<br />永井 雄一郎
|image=
|caption=
|fullname=Yuichiro Nagai
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1979|2|14}}
|birth_place=[[Shinjuku]], [[Tokio]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,84 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=[[Mitsubishi Yowa]]
|years1=1997–2008|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]|caps1=278|goals1=63
|years2=1998–1999|clubs2=→[[Karlsruher SC II|Karlsruhe II]] (leen)|caps2=21|goals2=4
|years3=2009–2011|clubs3=[[Shimizu S-Pulse]]|caps3=39|goals3=1
|years4=2012–2013|clubs4=[[Yokohama FC]]|caps4=21|goals4=3
|years5=2014|clubs5=[[Arterivo Wakayama]]|caps5=11|goals5=3
|years6=2015–2017|clubs6=[[Thespakusatsu Gunma]]|caps6=43|goals6=0
|totalcaps=413|totalgoals=74
|nationalyears1=1997–1999|nationalteam1=[[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/23]]|nationalcaps1=12|nationalgoals1=2
|nationalyears2=2003|nationalteam2=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps2=4|nationalgoals2=1
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Yuichiro Nagai''' (gebore [[14 Februarie]] [[1979]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2003||4||1
|-
!Totaal||4||1
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/nagai_yuichiro.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Nagai, Yuichiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1979]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
k91pu7s0wvk442bsab8o32mi1ivj68k
Nobuhisa Yamada
0
81967
2896515
2896165
2026-04-23T08:52:39Z
Aliwal2012
39067
2896515
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Nobuhisa Yamada<br />山田 暢久
|image=
|caption=
|fullname=Nobuhisa Yamada
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1975|9|10}}
|birth_place=[[Fujieda, Shizuoka|Fujieda]], [[Shizuoka-prefektuur|Shizuoka]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,75 m
|position=Verdediger, middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1994–2013|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]|caps1=540|goals1=27
|totalcaps=540|totalgoals=27
|nationalyears1=1995|nationalteam1=[[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]]|nationalcaps1=4|nationalgoals1=1
|nationalyears2=2002–2004|nationalteam2=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps2=15|nationalgoals2=1
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Nobuhisa Yamada''' (gebore [[10 September]] [[1975]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2002||1||0
|-
|2003||11||0
|-
|2004||3||1
|-
!Totaal||15||1
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/yamada_nobuhisa.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Yamada, Nobuhisa}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1975]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
kji71htsvrx91lieweqy5hj01aamq4w
Teruaki Kurobe
0
81968
2896523
1904934
2026-04-23T08:57:50Z
Aliwal2012
39067
2896523
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Teruaki Kurobe<br />黒部 光昭
|image=
|caption=
|fullname=Teruaki Kurobe
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1978|3|6}}
|birth_place=Anan, [[Tokushima-prefektuur|Tokushima]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,77 m
|position=Aanvaller
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1996–1999|youthclubs1=[[Fukuoka Universiteit]]
|years1=2000–2004|clubs1=[[Kyoto Sanga FC|Kyoto Purple Sanga]]|caps1=138|goals1=62
|years2=2005|clubs2=[[Cerezo Osaka]]|caps2=32|goals2=5
|years3=2006|clubs3=[[Urawa Red Diamonds]]|caps3=9|goals3=0
|years4=2007|clubs4=[[JEF United Chiba]]|caps4=11|goals4=0
|years5=2008–2009|clubs5=[[Avispa Fukuoka]]|caps5=55|goals5=4
|years6=2010–2013|clubs6=[[Kataller Toyama]]|caps6=100|goals6=22
|years7=2014|clubs7=[[TTM Customs F.C.|TTM Customs]]|caps7=|goals7=
|totalcaps=345|totalgoals=93
|nationalyears1=2003–2004|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=4|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Teruaki Kurobe''' (gebore [[6 Maart]] [[1978]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2003||3||0
|-
|2004||1||0
|-
!Totaal||4||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/kurobe_teruaki.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Kurobe, Teruaki}}
[[Kategorie:Geboortes in 1978]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
fl7n96o13im33o1tsnw4ii6jn6dzidj
Takayuki Chano
0
81975
2896636
1900812
2026-04-23T09:41:04Z
Aliwal2012
39067
2896636
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Takayuki Chano<br />茶野 隆行
|image=
|image_size=
|caption=
|fullname=Takayuki Chano
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1976|11|23}}
|birth_place=[[Ichikawa, Chiba|Ichikawa]], [[Chiba-prefektuur|Chiba]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,78 m
|position=Verdediger
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1995–2004|clubs1=[[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]|caps1=228|goals1=5
|years2=2005–2009|clubs2=[[Júbilo Iwata]]|caps2=122|goals2=5
|years3=2010–2011|clubs3=[[JEF United Chiba]]|caps3=27|goals3=2
|totalcaps=377|totalgoals=12
|nationalyears1=2004–2005|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=7|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Takayuki Chano''' (gebore [[23 November]] [[1976]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2004||3||0
|-
|2005||4||0
|-
!Totaal||7||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/chano_takayuki.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Chano, Takayuki}}
[[Kategorie:Geboortes in 1976]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
61ad4gb50xen3yp7w60gk5x7rwf39t3
Yoichi Doi
0
81976
2896642
1901703
2026-04-23T09:45:06Z
Aliwal2012
39067
2896642
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Yoichi Doi<br />土肥 洋一
|image=[[Lêer:Yoichi Doi.jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Yoichi Doi
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1973|7|25}}
|birth_place=[[Kumamoto]], [[Kumamoto-prefektuur|Kumamoto]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,84 m
|position=Doelwagter
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1992–1999|clubs1=[[Kashiwa Reysol]]|caps1=92|goals1=0
|years2=2000–2007|clubs2=[[FC Tokyo]]|caps2=230|goals2=0
|years3=2008–2012|clubs3=[[Tokyo Verdy]]|caps3=131|goals3=0
|totalcaps=453|totalgoals=0
|nationalyears1=2004–2006|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=4|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Yoichi Doi''' (gebore [[25 Julie]] [[1973]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vier keer vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2004||2||0
|-
|2005||2||0
|-
!Totaal||4||0
|}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/doi_yoichi.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Doi, Yoichi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1973]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
qq9xgsh2309sh7udpnpou2f5fzx70tn
Alessandro Santos
0
81983
2896478
2896176
2026-04-23T08:29:02Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896478
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Alessandro Santos<br />三都主 アレサンドロ
|image=
|caption=
|fullname=Alessandro Santos
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1977|7|20}}
|birth_place=[[Maringá]], [[Paraná (deelstaat)|Paraná]], [[Brasilië]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,78 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1997–2003|clubs1=[[Shimizu S-Pulse]]|caps1=198|goals1=56
|years2=2004–2009|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=100|goals2=11
|years3=2007|clubs3=→ [[FC Red Bull Salzburg|Red Bull Salzburg]] (leen)|caps3=20|goals3=1
|years4=2009–2012|clubs4=[[Nagoya Grampus]]|caps4=55|goals4=0
|years5=2013|clubs5=[[Tochigi SC]]|caps5=25|goals5=2
|years6=2014|clubs6=[[FC Gifu]]|caps6=18|goals6=2
|years7=2015|clubs7=[[Maringá Futebol Clube|Maringá]]|caps7=|goals7=
|years8=2015|clubs8=[[Grêmio de Esportes Maringá|Grêmio Maringá]]|caps8=|goals8=
|years9=2016|clubs9=[[Paraná Soccer Technical Center|PSTC]]|caps9=|goals9=
|totalcaps=416|totalgoals=72
|nationalyears1=2002–2006|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=82|nationalgoals1=7
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Alessandro Santos''' (gebore [[20 Mei]] [[1977]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2002||9||1
|-
|2003||15||1
|-
|2004||22||2
|-
|2005||17||1
|-
|2006||19||2
|-
!Totaal||82||7
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/santos_alessandro.html Japan National Football Team Database]
{{Sokkersaadjie}}
{{DEFAULTSORT:Santos, Alessandro}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1977]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
adx21jewdqh2i2pt6fxjp2m9zvn8pgd
Kazuki Ganaha
0
81987
2896654
1902809
2026-04-23T10:23:13Z
Aliwal2012
39067
2896654
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Kazuki Ganaha <br /> 我那覇 和樹
| image =
| fullname = Kazuki Ganaha
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1980|9|26}}
| birth_place = [[Naha, Okinawa]], Japan
| height = 1,82 m
| position = Aanvaller
| currentclub = [[Kamatamare Sanuki]]
| clubnumber = 9
| youthyears1 = 1996–1998 | youthclubs1 = Ginowan High School
| years1 = 1999–2008 | clubs1 = [[Kawasaki Frontale]] | caps1 = 246 | goals1 = 69
| years2 = 2009–2010 | clubs2 = [[Vissel Kobe]] | caps2 = 19 | goals2 = 0
| years3 = 2011–2013 | clubs3 = [[FC Ryūkyū]]| caps3 = 88| goals3 = 31
| years4 = 2014– | clubs4 = [[Kamatamare Sanuki]] | caps4 = 93 | goals4 = 11
| nationalyears1 = 2006 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps1 = 6 | nationalgoals1 = 3
| pcupdate = 23 Februarie 2018
| ntupdate = 28 Maart 2013
}}
'''Kazuki Ganaha''' (gebore [[26 September]] [[1980]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2006||6||3
|-
!Totaal||6||3
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/ganaha_kazuki.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Ganaha, Kazuki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1980]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
0taonaxqjnmt58k5n148cd15l4ayylu
Tsukasa Umesaki
0
81993
2896525
2216709
2026-04-23T08:59:43Z
Aliwal2012
39067
2896525
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Tsukasa Umesaki<br />梅崎 司
| image =
| fullname = Tsukasa Umesaki
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1987|2|23}}
| birth_place = [[Isahaya, Nagasaki]], [[Japan]]
| height = 1,68 m
| currentclub = [[Shonan Bellmare]]
| clubnumber = 7
| position = Aanvallende middelveldspeler
| youthyears1 = 2002–2004 | youthclubs1 = [[Oita Trinita]] Jeug
| years1 = 2005–2007 | clubs1 = [[Oita Trinita]] | caps1 = 47 | goals1 = 5
| years2 = 2007 | clubs2 = → [[Grenoble Foot 38]] (leen) | caps2 = 5 | goals2 = 0
| years3 = 2008–2017 | clubs3 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps3 = 200 | goals3 = 25
| years4 = 2018– | clubs4 = [[Shonan Bellmare]]
| nationalyears1 = 2005–2007 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalcaps1 = 11 | nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2008 | nationalteam2 = [[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]] | nationalcaps2 = 3 | nationalgoals2 = 1
| nationalyears3 = 2006 | nationalteam3 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]<ref name=nationalteam>{{cite web |url=http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/umesaki_tsukasa.html |title=UMESAKI Tsukasa |publisher=Japan National Football Team Database |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20160319100056/http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/umesaki_tsukasa.html |archive-date=19 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> | nationalcaps3 = 1 | nationalgoals3 = 0
| club-update = 23 Februarie 2018
| ntupdate = 22 Februarie 2010
}}
'''Tsukasa Umesaki''' (gebore [[23 Februarie]] [[1987]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2006||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/umesaki_tsukasa.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Umesaki, Tsukasa}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1987]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
mymasuoe3ebms67r2o2gp494csex7kd
Keisuke Tsuboi
0
81996
2896406
2209373
2026-04-23T07:40:59Z
Aliwal2012
39067
2896406
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Keisuke Tsuboi<br />坪井 慶介
| image = [[Lêer:Keisuke Tsuboi.jpg|250px]]
| fullname = Keisuke Tsuboi
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1979|9|16}}
| birth_place = Tama, [[Tokio]], [[Japan]]
| height = 1,79 m
| currentclub = [[Renofa Yamaguchi]]
| clubnumber = 2
| position = Verdediger
| youthyears1 = 1998–2001 | youthclubs1 = [[Fukuoka Universiteit]]
| years1 = 2002–2014 | clubs1 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps1 = 292 | goals1 = 1
| years2 = 2015–2017 | clubs2 = [[Shonan Bellmare]] | caps2 = 28 | goals2 = 0
| years3 = 2018– | clubs3 = [[Renofa Yamaguchi]] | caps3 = 10 | goals3 = 0
| nationalyears1 = 2003–2007<ref name=nationalteam>{{cite web |url=http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tsuboi_keisuke.html |title=TSUBOI Keisuke |publisher=Japan National Football Team Database |archive-url=https://web.archive.org/web/20190602170434/http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tsuboi_keisuke.html |archive-date=2 Junie 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> | nationalteam1 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps1 = 40 | nationalgoals1 = 0
| club-update = 17 Mei 2018
| ntupdate =
}}
'''Keisuke Tsuboi''' (gebore [[16 September]] [[1979]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2003||11||0
|-
|2004||10||0
|-
|2005||7||0
|-
|2006||11||0
|-
|2007||1||0
|-
!Totaal||40||0
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tsuboi_keisuke.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Tsuboi, Keisuke}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1979]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
k9m1803a0v0rvxdwxtv2rc2ltalcajc
Keita Suzuki
0
82004
2896519
1909285
2026-04-23T08:54:20Z
Aliwal2012
39067
2896519
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Keita Suzuki<br />鈴木 啓太
|image=
|caption=
|fullname=Keita Suzuki
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1981|7|8}}
|birth_place=[[Shizuoka, Shizuoka|Shizuoka]], [[Shizuoka-prefektuur|Shizuoka]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,77 m
|position=Middelveldspeler
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=2000–2015|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]|caps1=379|goals1=10
|totalcaps=|totalgoals=
|nationalyears1=2006–2008|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=28|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Keita Suzuki''' (gebore [[8 Julie]] [[1981]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2006||7||0
|-
|2007||13||0
|-
|2008||8||0
|-
!Totaal||28||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/suzuki_keita.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Suzuki, Keita}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1981]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
f4gnlpbuec5i8dotu3zeepw5qdt886z
Ryuji Bando
0
82007
2896641
1899424
2026-04-23T09:43:16Z
Aliwal2012
39067
2896641
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Ryūji Bando<br />播戸 竜二
|image=
|caption =
|fullname=Ryūji Bando
|birth_date ={{Geboortedatum en ouderdom|1979|8|2}}
|birth_place=Himeji, [[Hyogo-prefektuur|Hyōgo]], [[Japan]]
|height=1,71 m
|currentclub=[[FC Ryukyu]]
|clubnumber=11
|position=Aanvaller
|youthyears1=1995–1997 |youthclubs1=Kotogaoka High School
| years1 = 1998–1999 | years2 = 2000–2001 | years3 = 2002–2005 | years4 = 2006–2009 | years5 =2010–2013 | years6 =2013–2014| years7 = 2015–2017 | years8 = 2018–
| clubs1 = [[Gamba Osaka]] | clubs2 = [[Consadole Sapporo]] | clubs3 = [[Vissel Kobe]] | clubs4 = [[Gamba Osaka]] | clubs5 =[[Cerezo Osaka]] | clubs6 = [[Sagan Tosu]] | clubs7 = [[Omiya Ardija]] | clubs8 = [[FC Ryukyu]]
| caps1 = 34 | goals1 = 3 | caps2 = 57 | goals2 = 24 | caps3 = 99 | goals3 = 30 | caps4 = 93 | goals4 = 28 | caps5 = 56 | goals5 = 17 | caps6 = 11 | goals6 = 0 | caps7 = 23 | goals7 = 5
| nationalyears1 = 1998–1999 | nationalyears2 = 2006–2008
| nationalteam1 = [[Japanse nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
| nationalcaps1 = 11 | nationalgoals1 = 2 | nationalcaps2 = 7 | nationalgoals2 = 2
|pcupdate=23 Februarie 2018
|ntupdate=30 Januarie 2010
}}
'''Ryuji Bando''' (gebore [[2 Augustus]] [[1979]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2006||2||2
|-
|2007||1||0
|-
|2008||4||0
|-
!Totaal||7||2
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/bando_ryuji.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Bando, Ryuji}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1979]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
c2v5qzs7550imwtpp01424umyqp1081
Ryota Tsuzuki
0
82009
2896527
1909702
2026-04-23T09:01:11Z
Aliwal2012
39067
2896527
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Ryota Tsuzuki<br />都築 龍太
|image=
|caption=
|fullname=Ryota Tsuzuki
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1978|4|18}}
|birth_place=[[Heguri, Nara|Heguri]], [[Nara-prefektuur|Nara]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,85 m
|position=Doelwagter
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=|youthclubs1=
|years1=1997–2002|clubs1=[[Gamba Osaka]]|caps1=63|goals1=0
|years2=2003–2010|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=172|goals2=0
|years3=2010|clubs3=[[Shonan Bellmare]]|caps3=15|goals3=0
|totalcaps=250|totalgoals=0
|nationalyears1=2001–2009|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps1=6|nationalgoals1=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Ryota Tsuzuki''' (gebore [[18 April]] [[1978]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2001||2||0
|-
|2002||0||0
|-
|2003||0||0
|-
|2004||1||0
|-
|2005||0||0
|-
|2006||0||0
|-
|2007||0||0
|-
|2008||0||0
|-
|2008||3||0
|-
!Totaal||6||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tsuzuki_ryota.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Tsuzuki, Ryota}}
[[Kategorie:Geboortes in 1978]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
31zx7dupmcxhueu2ps0s916omyumwtk
Tatsuya Tanaka
0
82011
2896521
2216003
2026-04-23T08:55:32Z
Aliwal2012
39067
2896521
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Tatsuya Tanaka<br />田中 達也
| image = [[Lêer:Tatsuya Tanaka.jpg|250px]]
| caption = Tanaka in 2011
| fullname = Tatsuya Tanaka
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1982|11|27}}
| birth_place = [[Shūnan, Yamaguchi]], [[Japan]]
| height = 1,67 m
| currentclub = [[Albirex Niigata]]
| clubnumber = 14
| position = Aanvaller
| youthyears1 = 1998–2000 | youthclubs1 = Teikyo High School
| years1 = 2001–2012 | clubs1 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps1 = 233 | goals1 = 56
| years2 = 2013– | clubs2 = [[Albirex Niigata]] | caps2 = 101 | goals2 = 10
| nationalyears1 = 2004 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]]<ref name="fifa">{{cite web |publisher=[[FIFA]] |title=FIFA Player Statistics: Tatsuya TANAKA |url=https://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=184377/ |access-date=17 November 2013 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610220356/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=184377/ |archive-date=10 Junie 2015 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2005–2009 | nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps2 = 16 | nationalgoals2 = 3
| pcupdate = 23 Februarie 2018
| ntupdate = 1 Januarie 2011
}}
'''Tatsuya Tanaka''' (gebore [[27 November]] [[1982]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2005||2||1
|-
|2006||4||0
|-
|2007||2||0
|-
|2008||4||1
|-
|2009||4||1
|-
!Totaal||16||3
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tanaka_tatsuya.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
[[Kategorie:Geboortes in 1982]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
s6ci403pwe3elh7u3i2jikknbo0xu7j
2896522
2896521
2026-04-23T08:56:53Z
Aliwal2012
39067
2896522
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Tatsuya Tanaka<br />田中 達也
| image = [[Lêer:Tatsuya Tanaka.jpg|250px]]
| caption = Tanaka in 2011
| fullname = Tatsuya Tanaka
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1982|11|27}}
| birth_place = Shūnan, [[Yamaguchi-prefektuur|Yamaguchi]], [[Japan]]
| height = 1,67 m
| currentclub = [[Albirex Niigata]]
| clubnumber = 14
| position = Aanvaller
| youthyears1 = 1998–2000 | youthclubs1 = Teikyo High School
| years1 = 2001–2012 | clubs1 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps1 = 233 | goals1 = 56
| years2 = 2013– | clubs2 = [[Albirex Niigata]] | caps2 = 101 | goals2 = 10
| nationalyears1 = 2004 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]]<ref name="fifa">{{cite web |publisher=[[FIFA]] |title=FIFA Player Statistics: Tatsuya TANAKA |url=https://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=184377/ |access-date=17 November 2013 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20150610220356/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=184377/ |archive-date=10 Junie 2015 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2005–2009 | nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps2 = 16 | nationalgoals2 = 3
| pcupdate = 23 Februarie 2018
| ntupdate = 1 Januarie 2011
}}
'''Tatsuya Tanaka''' (gebore [[27 November]] [[1982]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2005||2||1
|-
|2006||4||0
|-
|2007||2||0
|-
|2008||4||1
|-
|2009||4||1
|-
!Totaal||16||3
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/tanaka_tatsuya.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
[[Kategorie:Geboortes in 1982]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
afdo55zocm9ltyhyek519x6rpxry1ic
Takeshi Aoki
0
82014
2896595
1899032
2026-04-23T09:23:14Z
Aliwal2012
39067
2896595
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Takeshi Aoki <br /> 青木 剛
| image =
| fullname = Takeshi Aoki
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1982|9|28}}
| birth_place = [[Takasaki, Gunma]], [[Japan]]
| height = 1,83 m
| currentclub = [[Roasso Kumamoto]]
| clubnumber = 15
| position = Sentrale agter
| youthyears1 = 1995–1997 | youthclubs1 = FC Maebashi Junior Jeug
| youthyears2 = 1998–2000 | youthclubs2 = Maebashi Ikuei High School
| years1 = 2001–2016 | clubs1 = [[Kashima Antlers]] | caps1 = 376 | goals1 = 8
| years2 = 2016–2017 | clubs2 = [[Sagan Tosu]] | caps2 = 24 | goals2 = 0
| years3 = 2018– | clubs3 = [[Roasso Kumamoto]] | caps3 = 16 | goals3 = 0
| nationalyears1 = 2001 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2008–2009 | nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps2 = 2 | nationalgoals2 = 0
| pcupdate = 23 Februarie 2018
| ntupdate = 20 Februarie 2010
}}
'''Takeshi Aoki''' (gebore [[28 September]] [[1982]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2008||1||0
|-
|2009||1||0
|-
!Totaal||2||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/aoki_takeshi.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Aoki, Takeshi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1982]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ocgpjxqxciwq6daecb7179ja9pwot7y
Satoshi Yamaguchi (1978)
0
82015
2896428
1910629
2026-04-23T07:57:14Z
Aliwal2012
39067
2896428
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Satoshi Yamaguchi<br />山口 智
|image=[[Lêer:Satoshi Yamaguchi.jpg|250px]]
|caption=
|fullname=Satoshi Yamaguchi
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1978|4|17}}
|birth_place=Sakawa, [[Kochi-prefektuur|Kochi]], [[Japan]]
|death_date=
|death_place=
|height=1,78 m
|position=Verdediger
|currentclub=
|clubnumber=
|youthyears1=1994–1996|youthclubs1=[[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]
|years1=1996–2000|clubs1=[[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]|caps1=128|goals1=5
|years2=2001–2011|clubs2=[[Gamba Osaka]]|caps2=320|goals2=32
|years3=2012–2014|clubs3=[[JEF United Chiba]]|caps3=116|goals3=13
|years4=2015|clubs4=[[Kyoto Sanga FC]]|caps4=17|goals4=1
|totalcaps=581|totalgoals=51
|nationalyears1=1997|nationalteam1=[[Japanse nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]]|nationalcaps1=5|nationalgoals1=0
|nationalyears2=2009|nationalteam2=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]|nationalcaps2=2|nationalgoals2=0
|manageryears1=|managerclubs1=
|medaltemplates=
|club-update=
|nationalteam-update=
}}
'''Satoshi Yamaguchi''' (gebore [[17 April]] [[1978]]) is 'n voormalige [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2009||2||0
|-
!Totaal||2||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/yamaguchi_satoshi_19780417.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Yamaguchi, Satoshi (1978)}}
[[Kategorie:Geboortes in 1978]]
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
azf3iud7sa5328u1bx35rer5erz6t9n
Koji Yamase
0
82024
2896532
1910636
2026-04-23T09:03:22Z
Aliwal2012
39067
2896532
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|name=Koji Yamase
|image=
|fullname=Koji Yamase
|birth_date={{Geboortedatum en ouderdom|1981|9|22}}
| birth_place = Minami-ku, [[Sapporo]], [[Japan]]
|height=1,73 m
|position=Aanvallende middelveldspeler
|currentclub=[[Avispa Fukuoka]]
|clubnumber=33
|youthyears1=1997–1999 |youthclubs1=Hokkai High School
|years1=2000–2002 |clubs1=[[Hokkaido Consadole Sapporo|Consadole Sapporo]] |caps1=52 |goals1=9
|years2=2003–2004 |clubs2=[[Urawa Red Diamonds]] |caps2=42 |goals2=11
|years3=2005–2010 |clubs3=[[Yokohama F. Marinos]] |caps3=156 |goals3=32
|years4=2011–2012 |clubs4=[[Kawasaki Frontale]] |caps4=51 |goals4=8
|years5=2013–2016 |clubs5=[[Kyoto Sanga F.C.|Kyoto Sanga]] |caps5=128 |goals5=19
| years6 = 2017– | clubs6 = [[Avispa Fukuoka]]
|nationalyears1=2000–2001 |nationalteam1=[[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] |nationalcaps1=10 |nationalgoals1=5
|nationalyears2=2004 |nationalteam2=[[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]] |nationalcaps2=2 |nationalgoals2=0
|nationalyears3=2006–2010 |nationalteam3=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] |nationalcaps3=13 |nationalgoals3=5
|pcupdate=23 Februarie 2017
}}
'''Koji Yamase''' (gebore [[22 September]] [[1981]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2006||1||0
|-
|2007||1||1
|-
|2008||10||4
|-
|2009||0||0
|-
|2010||1||0
|-
!Totaal||13||5
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/yamase_koji.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Yamase, Koji}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1981]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
st2pbc5umti43do1cgsszim4etljqki
Naoki Yamada
0
82028
2896535
1910621
2026-04-23T09:04:51Z
Aliwal2012
39067
2896535
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Naoki Yamada<br />山田 直輝
| image =
| fullname = Naoki Yamada
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1990|7|4}}
| birth_place = [[Urawa, Saitama]], [[Japan]]
| height = 1,66 m
| currentclub = [[Urawa Red Diamonds]]
| clubnumber = 18
| position = Aanvallende middelveldspeler
| youthyears1 = 2003–2008 | youthclubs1 = [[Urawa Red Diamonds]] Jeug
| years1 = 2008– | clubs1 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps1 = 50 | goals1 = 2
| years2 = 2015–2017 | clubs2 = → [[Shonan Bellmare]] (leen) | caps2 = 77 | goals2 = 8
| nationalyears1 = 2005–2007 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/17-sokkerspan|Japan o/17]] | nationalcaps1 = 11 | nationalgoals1 = 1
| nationalyears2 = 2009 | nationalteam2 = [[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalcaps2 = 1 | nationalgoals2 = 2
| nationalyears3 = 2011–2012 | nationalteam3 = [[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]] | nationalcaps3 = 2 | nationalgoals3 = 1
| nationalyears4 = 2009 | nationalteam4 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps4 = 2 | nationalgoals4 = 0
| club-update = 23 Februarie 2018
| ntupdate = 10 Augustus 2011
}}
'''Naoki Yamada''' (gebore [[4 Julie]] [[1990]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2009||1||0
|-
|2010||1||0
|-
!Totaal||2||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/yamada_naoki.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Yamada, Naoki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1990]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
6ce7zns56fweej4sackbys535wgjj48
Shinzo Koroki
0
82039
2896546
1904853
2026-04-23T09:07:37Z
Aliwal2012
39067
2896546
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Shinzo Koroki<br />興梠 慎三
| fullname = Shinzo Koroki
| image = [[Lêer:Shinzo Koroki.jpg|250px]]
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1986|7|31}}
| birth_place = [[Miyazaki, Miyazaki|Miyazaki]], [[Japan]]
| height = 1,75 m
| position = Aanvaller
| currentclub = [[Urawa Red Diamonds]]
| clubnumber = 30
| youthyears1 = 2002–2004 | youthclubs1 = Hōshō High School
| years1 = 2005–2012 | clubs1 = [[Kashima Antlers]] | caps1 = 193 | goals1 = 49
| years2 = 2013– | clubs2 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps2 = 164 | goals2 = 76
|nationalyears1=2016|nationalteam1=[[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]]|nationalcaps1=3|nationalgoals1=1
| nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalyears2 = 2008– | nationalcaps2 = 16 | nationalgoals2 = 0
| club-update = 17:07, 23 April 2018 (UTC)
| nationalteam-update = 9 Augustus 2015
}}
'''Shinzo Koroki''' (gebore [[31 Julie]] [[1986]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2008||2||0
|-
|2009||8||0
|-
|2010||1||0
|-
|2011||1||0
|-
!Totaal||12||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/koroki_shinzo.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Koroki, Shinzo}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1986]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
f5r6bqit9glkw5q73qijd0u1jjjewlk
Kunimitsu Sekiguchi
0
82042
2896541
1908538
2026-04-23T09:06:21Z
Aliwal2012
39067
2896541
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Kunimitsu Sekiguchi <br />関口 訓充
| image =
| fullname = Kunimitsu Sekiguchi
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1985|12|26}}
| birth_place = [[Tama, Tokio]], [[Japan]]
| height = 1,71 m
| currentclub = [[Vegalta Sendai]]
| clubnumber = 40
| position = Middelveldspeler
| youthyears1 = 2001–2003 | youthclubs1 = Teikyo High School
| years1 = 2004–2012 | clubs1 = [[Vegalta Sendai]] | caps1 = 274 | goals1 = 22
| years2 = 2013–2014 | clubs2 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps2 = 27 | goals2 = 1
| years3 = 2015–2017 | clubs3 = [[Cerezo Osaka]] | caps3 = 75 | goals3 = 3
| years4 = 2018– | clubs4 = [[Vegalta Sendai]]
| nationalyears1 = 2010–2011 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0
| club-update = 2 Februarie 2018
| ntupdate = 7 Junie 2011
}}
'''Kunimitsu Sekiguchi''' (gebore [[26 Desember]] [[1985]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het drie keer vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2010||1||0
|-
|2011||2||0
|-
!Totaal||3||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/sekiguchi_kunimitsu.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Sekiguchi, Kunimitsu}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1985]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ai4vi0nvcmps2jxgxsq2jo97325sros
Mitsuru Nagata
0
82043
2896550
1906673
2026-04-23T09:09:15Z
Aliwal2012
39067
2896550
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Mitsuru Nagata<br />永田充
| fullname = Mitsuru Nagata
| image = [[Lêer:Mitsuru Nagata Albirex Niigata.jpg|250px]]
| caption = Nagata draf vir [[Albirex Niigata]] uit
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1983|4|6}}
| birth_place = [[Shimizu-ku, Shizuoka]], [[Japan]]
| height = 1,84 m
| position = Senter agter
| currentclub = [[Tokyo Verdy]]
| clubnumber = 19
| youthyears1 = 1999–2001 | youthclubs1 = [[Shizuoka Gakuen High School]]
| years1 = 2002–2005 | clubs1 = [[Kashiwa Reysol]] | caps1 = 62 | goals1 = 3
| years2 = 2006–2010 | clubs2 = [[Albirex Niigata]] | caps2 = 119 | goals2 = 1
| years3 = 2011–2016 | clubs3 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps3 = 91 | goals3 = 2
| years4 = 2017– | clubs4 = [[Tokyo Verdy]] | caps4 = 10 | goals4 = 0
| nationalyears1 = 2002–2003 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalcaps1 = 9 | nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2010–2011 | nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps2 = 2 | nationalgoals2 = 0
| club-update = 23 Februarie 2018
| ntupdate = 21 Januarie 2011
}}
'''Mitsuru Nagata''' (gebore [[6 April]] [[1983]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2010||1||0
|-
|2011||1||0
|-
!Totaal||2||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/nagata_mitsuru.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Nagata, Mitsuru}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1983]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
gmosykyq1sow1914dlscj3nxwhqvewt
Shusaku Nishikawa
0
82070
2896496
2214830
2026-04-23T08:39:56Z
Aliwal2012
39067
2896496
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Shusaku Nishikawa<br />西川 周作
| fullname = Shusaku Nishikawa
| image = [[Lêer:Shusaku Nishikawa.jpg|250px]]
| caption = Nishikawa draf in 2011 vir Hiroshima uit
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1986|6|18}}
| birth_place = [[Usa, Ōita]], [[Japan]]
| height = 1,83 m<ref>{{cite web |title=National team squad |url=http://www.jfa.or.jp/eng/national_team/squad/ |work=jfa.or.jp |publisher=[[Japan Football Association]] |access-date=15 Januarie 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200312140052/http://www.jfa.or.jp/eng/national_team/squad/ |archive-date=12 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| currentclub = [[Urawa Reds]]
| clubnumber = 1
| position = Doelwagter
| youthyears1 = 2002–2004 | youthclubs1 = [[Oita Trinita]]
| years1 = 2005–2009 | clubs1 = [[Oita Trinita]] | caps1 = 118 | goals1 = 0
| years2 = 2010–2014 | clubs2 = [[Sanfrecce Hiroshima]] | caps2 = 135 | goals2 = 0
| years3 = 2014– | clubs3 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps3 = 136 | goals3 = 0
| nationalyears1 = 2005 | nationalteam1 = [[Japanse nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalcaps1 = 4 | nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2007–2008 | nationalteam2 = [[Japanse nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]] |nationalcaps2 = 8 |nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2009–2016 | nationalteam3 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]| nationalcaps3 = 31 | nationalgoals3 = 0
| pcupdate = 22 Februarie 2018
| ntupdate =
}}
'''Shusaku Nishikawa''' (gebore [[18 Junie]] [[1986]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2009||1||0
|-
|2010||2||0
|-
|2011||4||0
|-
|2012||1||0
|-
|2013||||
|-
!Totaal||8||0
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/nishikawa_shusaku.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Nishikawa, Shusaku}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1986]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
t9n6bsb6pnh1h8qc6bhnk5ee78p8dzk
Tomoaki Makino
0
82074
2896556
2450463
2026-04-23T09:11:51Z
Aliwal2012
39067
2896556
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Tomoaki Makino<br />槙野 智章
| image = [[Lêer:Tomoaki Makino 2018 (cropped).jpg|250px]]
| caption = Makino draf tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018]] vir [[Japanse nasionale sokkerspan|Japan]] uit
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1987|5|11}}
| birth_place = [[Nishi-ku, Hiroshima]], [[Japan]]
| height = 1,82 m<ref>{{cite web |url=https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |title=2018 FIFA World Cup Russia – List of Players |website=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |format=PDF |date=4 Junie 2018 |accessdate=19 Junie 2018 |archive-date=19 Junie 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180619164139/https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |url-status=dead }}</ref>
| position = Senter agter
| currentclub = [[Urawa Red Diamonds]]
| clubnumber = 5
| youthyears1 = 2000–2005 | youthclubs1 = [[Sanfrecce Hiroshima]] Jeug
| years1 = 2006–2010 | clubs1 = [[Sanfrecce Hiroshima]] | caps1 = 127 | goals1 = 20
| years2 = 2010–2012 | clubs2 = [[1. FC Keulen]] | caps2 = 8 | goals2 = 0
| years3 = 2012 | clubs3 = → [[1. FC Keulen II]] (leen) | caps3 = 1 | goals3 = 0
| years4 = 2012 | clubs4 = → [[Urawa Red Diamonds]] (leen) | caps4 = 33 | goals4 = 6
| years5 = 2013– | clubs5 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps5 = 162 | goals5 = 18
| nationalyears1 = 2005–2007 | nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalcaps1 = 9 | nationalgoals1 = 1
| nationalyears2 = 2010– | nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps2 = 33 | nationalgoals2 = 4
| club-update = 22 Februarie 2018
| ntupdate = 2 Julie 2018
}}
'''Tomoaki Makino''' (gebore [[11 Mei]] [[1987]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2010||4||0
|-
|2011||4||0
|-
|2012||3||1
|-
|2013||||
|-
!Totaal||11||1
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/makino_tomoaki.html Japan National Football Team Database]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Makino, Tomoaki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1987]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
7p4qqym2wcnq6pi1lc96r2knngmo60j
Shuichi Gonda
0
82075
2896649
2214826
2026-04-23T09:59:19Z
Aliwal2012
39067
2896649
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Shūichi Gonda <br /> 権田 修一
| fullname = Shūichi Gonda
| image = [[Lêer:Shuichi Gonda cropped.jpg|250px]]
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1989|3|3}}
| birth_place = [[Setagaya]], [[Japan]]
| height = 1,87 m<ref>{{cite web |title=National team squad |url=http://www.jfa.or.jp/eng/national_team/squad/ |work=jfa.or.jp |publisher=[[Japan Football Association]] |access-date=15 Januarie 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200312140052/http://www.jfa.or.jp/eng/national_team/squad/ |archive-date=12 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| currentclub = [[Sagan Tosu]]
| clubnumber = 20
| position = Doelwagter
| youthyears1 = 2001–2006 | youthclubs1 = [[FC Tokyo]] Jeug
| years1 = 2007–2016 | clubs1 = [[FC Tokyo]] | caps1 = 203 | goals1 = 0
| years2 = 2016 | clubs2 = → [[SV Horn]] (leen) | caps2 = 17 | goals2 = 0
| years3 = 2017– | clubs3 = [[Sagan Tosu]] | caps3 = 33 | goals3 = 0
| nationalyears1 = 2008–2009 | nationalteam1 = [[Japanse nasionale o/20-sokkerspan|Japan o/20]] | nationalcaps1 = 11 | nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2011–2012 | nationalteam2 = [[Japanse nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]] | nationalcaps2 = 21 | nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2010–2022 | nationalteam3 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps3 = 38 | nationalgoals3 = 0
| club-update = 6 Februarie 2018
| nationalteam-update = 16 Junie 2022
}}
'''Shuichi Gonda''' (gebore [[3 Maart]] [[1989]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2010||1||0
|-
|2011||0||0
|-
|2012||0||0
|-
|2013||||
|-
!Totaal||1||0
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/gonda_shuichi.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Gonda, Shuichi}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1989]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
4yejt2dargko7in8d4y5bewg8dbljo8
Ryota Moriwaki
0
82079
2896509
1906489
2026-04-23T08:50:33Z
Aliwal2012
39067
2896509
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Ryota Moriwaki<br />森脇 良太
| image =
| fullname = Ryota Moriwaki
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1986|4|6}}
| birth_place = Fukuyama, [[Hirosjima]], [[Japan]]
| height = 1,77 m
| currentclub = [[Urawa Red Diamonds]]
| clubnumber = 46
| position = Heelagter
| youthyears1 = 1999–2004 | youthclubs1 = [[Sanfrecce Hiroshima]] Jeug
| years1 = 2004–2012 | clubs1 = [[Sanfrecce Hiroshima]] | caps1 = 141 | goals1 = 13
| years2 = 2006–2007 | clubs2 = → [[Ehime FC]] (leen) | caps2 = 79 | goals2 = 4
| years3 = 2013– | clubs3 = [[Urawa Red Diamonds]] | caps3 = 158 | goals3 = 9
| nationalyears1 = 2011– | nationalteam1 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]] | nationalcaps1 = 3 | nationalgoals1 = 0
| pcupdate = 16:10, 22 April 2018 (UTC)
| ntupdate = 28 Julie 2013
}}
'''Ryota Moriwaki''' (gebore [[6 April]] [[1986]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2011||1||0
|-
|2012||1||0
|-
|2013||||
|-
!Totaal||2||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/moriwaki_ryota.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Moriwaki, Ryota}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1986]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
5vymq0wszii6m5k7zb64boa8zv6fvov
Genki Haraguchi
0
82080
2896559
1903468
2026-04-23T09:13:03Z
Aliwal2012
39067
2896559
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Genki Haraguchi
|image=
|fullname=Genki Haraguchi
|dateofbirth={{birth date and age|1991|5|9}}
|cityofbirth=[[Saitama-prefecture|Saitama]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|dateofdeath=
|height=1.77 m
|position=Middelveld
|currentclub=[[Urawa Red Diamonds]]
|clubnumber=24
|youthyears1=
|youthclubs1=
|years1=2008-
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]
|nationalyears1=2011
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|manageryears1=
|managerclubs1=
}}
'''Genki Haraguchi''' (gebore [[9 Mei]] [[1991]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2011||1||0
|-
|2012||0||0
|-
|2013||||
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/haraguchi_genki.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Haraguchi, Genki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1991]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
nq1hbhpihfz8esqlw0nfwslmpia8frm
2896562
2896559
2026-04-23T09:14:09Z
Aliwal2012
39067
2896562
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Genki Haraguchi
|image=
|fullname=Genki Haraguchi
|dateofbirth={{birth date and age|1991|5|9}}
|cityofbirth=[[Saitama-prefektuur|Saitama]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|dateofdeath=
|height=1.77 m
|position=Middelveld
|currentclub=[[Urawa Red Diamonds]]
|clubnumber=24
|youthyears1=
|youthclubs1=
|years1=2008-
|clubs1=[[Urawa Red Diamonds]]
|nationalyears1=2011
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|manageryears1=
|managerclubs1=
}}
'''Genki Haraguchi''' (gebore [[9 Mei]] [[1991]]) is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!Jaar!!Wedstryde!!Doelpunte
|-
|2011||1||0
|-
|2012||0||0
|-
|2013||||
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
*[http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/haraguchi_genki.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Haraguchi, Genki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1991]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ie7mjsylum9vymz35lot54ef9eb1cf0
Rooi-ivoor
0
82126
2896396
2872949
2026-04-23T06:54:26Z
Aliwal2012
39067
/* Aanplanting */ een staan ook nou by Hoërskool Menlopark
2896396
wikitext
text/x-wiki
{{Spesieboks
| status = LC
| status_system = iucn3.1
| name = Rooi-ivoor
| image = Berchemia zeyheri, blare en blomknoppe, Manie van der Schijff BT.jpg
| taxon = Berchemia zeyheri
| authority = (Sond.) Suess., (1953)
| synonyms = * ''Phyllogeiton zeyheri '' <small>(Sond.) Suess.</small>
* ''Rhamnus zeyheri'' <small>Sond.</small>
}}
Die '''Rooi-ivoor''' (''Berchemia zeyheri'') is 'n middelgroot [[boom]] (tot 15 m hoog) wat [[inheems]] is in [[Botswana]], [[Eswatini]], [[Mosambiek]], [[Namibië]], [[Suid-Afrika]] en [[Zimbabwe]]. In Suid-Afrika word dit aangetref in klipperige bosveld vanaf die suide van [[KwaZulu-Natal]], noordwaarts tot in die suide van [[Zimbabwe]] en weswaarts tot in [[Kimberley]].<ref name="vanwyk" /> Sy blare lyk net soos die [[bruinivoor]] s'n. Die hout van die boom is 'n dowwe rooi en kieries en knopkieries van die hout mag tradisioneel slegs deur [[Zoeloe]]-koninklikes gebruik word.
Die boom kom voor op die lys van Suid-Afrikaanse beskermde bome. Dit mag dus nie sonder amptelike toestemming verwyder of beskadig word nie.<ref name="ref2" /><ref name="ref3" />
==Verspreiding==
Die rooi-ivoor groei hoofsaaklik in suidelike subtropiese gebiede. In Suid-Afrika kom die boom voor in die provinsies [[Limpopo]], [[Noord-Kaap]], [[Noordwes]], [[KwaZulu-Natal]] en [[Mpumalanga]].
==Aanplanting==
Die boom kan redelik maklik van saad gekweek word. Alhoewel dit stadig groei, kant dit ‘n hoogte van 15 m bereik. Dit is nie teen lae temperature opgewasse nie. In groot tuine kom die mooi boom goed tot sy reg. Voëls en vrugtevlermuise word gelok na die smaaklike geel, bruin, rooierige en soms selfs pers steenvrug.
==Hout==
Die hardheid van die hout is ‘n besondere kenmerk, en het ‘n opvallende helder pienk tot rooi kleur. Dit word vir die maak van meubels en veral [[snoeker]]- en [[biljart]]stokke en hewwe van messe gebruik. Rooi-ivoor was tot die [[Anglo-Zoeloeoorlog]] die koninklike boom van die [[Zoeloe]]-volk. Gebruik van die hout was voorbehou tot lede van die koninklike familie en die hoofmanne. Dele van die boom is ook verwerk in tradisionele medisyne.
==Name==
* Wetenskaplike naam: ''Berchemia zeyheri''.
* Tswanas verwys na die boom as die ''moye''.
* Zoeloes ken dit as die ''umncaka''.
== Sien ook ==
* [[Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome]]
== Bronne ==
* ''Watter Boom is dit?'' Eugene Moll 2013 {{ISBN|978 1 77007 832 1}}
* [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:717972-1 Plants of the World Online]
* [http://redlist.sanbi.org/species.php?species=4064-2 REDLIST Sanbi]
* [https://pza.sanbi.org/berchemia-zeyheri PlantZAfrica]
* Landbouweekblad, 5 Mei 2022
== Verwysings ==
{{Verwysings|verwysings=
<ref name="vanwyk">{{cite book | last = Van Wyk | first = Piet | title = Field guide to the TREES of the Kruger National Park| publisher = Struik | location = Kaapstad | date = 2008 | page = 155 | isbn = 978-1-77007-759-1}}</ref>
<ref name="ref2">{{Cite web |url=http://www.daff.gov.za/doaDev/sideMenu/ForestryWeb/dwaf/cmsdocs/Elsa/Docs/PT/Revision%20of%20National%20Protected%20Trees%20List%202002.pdf |title=Archived copy |access-date=2014-11-10 |archive-date=2014-11-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141110221204/http://www.daff.gov.za/doaDev/sideMenu/ForestryWeb/dwaf/cmsdocs/Elsa/Docs/PT/Revision%20of%20National%20Protected%20Trees%20List%202002.pdf |url-status=dead }}</ref>
<ref name="ref3">{{Cite web|url=http://www.daff.gov.za/daffweb3/Branches/Forestry-Natural-Resources-Management/Forestry-Regulation-Oversight/Sustainable-Forestry/Protected-Trees|title=Department of Agriculture, Forestry and Fisheries > Branches > Forestry & Natural Resources Management > Forestry Regulation & Oversight > Sustainable Forestry > Protected Trees|last=Fisheries|first=Department of Agriculture, Forestry and|website=www.daff.gov.za|language=en-US|access-date=2017-08-04|archive-date=2017-08-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20170804173803/http://www.daff.gov.za/daffweb3/Branches/Forestry-Natural-Resources-Management/Forestry-Regulation-Oversight/Sustainable-Forestry/Protected-Trees|url-status=dead}}</ref>
}}
{{Taksonbalk}}
[[Kategorie:Bome van Afrika]]
[[Kategorie:Flora van Botswana]]
[[Kategorie:Flora van Eswatini]]
[[Kategorie:Flora van Mosambiek]]
[[Kategorie:Flora van Namibië]]
[[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]]
[[Kategorie:Flora van Zimbabwe]]
qteu7iq0s11gq220xq2jxhicqlumdlo
Wes-Indiese nasionale krieketspan
0
83347
2896392
2894465
2026-04-23T04:59:19Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896392
wikitext
text/x-wiki
: ''Hierdie artikel handel oor die Wes-Indiese nasionale manskrieketspan. Vir die artikel oor die nasionale vrouekrieketspan, sien [[Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan]].''
{{Inligtingskas Krieketspan
| naam = Wes-Indië
| beeld = Kenteken van die Wes-Indiese nasionale krieketspan.png
| byskrif = Kenteken van die Wes-Indiese nasionale krieketspan
| bynaam = ''Windies'',<ref>{{en}} {{cite web |url=https://indianexpress.com/article/sports/cricket/west-indies-cricket-team-officially-renamed-to-windies-4685387/ |title=West Indies Cricket team officially renamed to 'Windies' |publisher=Indian Express |date=2 Junie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> ''Men in Maroon''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/news/men-maroon-have-arrived-sandals-west-indies-tour-england/ |title=The Men in Maroon have arrived for Sandals West Indies tour of England |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |date=9 Junie 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| konferensie = [[Krieket Wes-Indië]] (KWI)
| toetskaptein = [[Roston Chase]]
| edi-kaptein = [[Shai Hope]]
| t20i-kaptein = Shai Hope
| afrigter = {{vlagikoon|Wes-Indië}} [[Daren Sammy]]
| toetsstatusjaar = 1928
| ikr_status = Volle lid
| ikr_aansluiting = 1926
| ikr_streek = [[IKR Amerikas|Amerikas]]
| toetsrang = 8ste
| beste_toetsrang = 1ste (1 Januarie 1964)
| edi-rang = 9de
| beste_edi-rang = 1ste (1 Junie 1981)
| t20i-rang = 5de
| beste_t20i-rang = 1ste (10 Januarie 2016)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricket.com.au/news/west-indies-number-one-twenty20-team-icc-ranking-australia-sri-lanka-world-t20/2016-01-11 |title=West Indies secure no 1 T20 rankings |publisher=[[Krieket Australië]] |date=11 Januarie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| eerste_toets = t {{Cr-EN}} op [[Lord’s]], [[Londen]]; 23–26 Junie 1928
| mees_onlangse_toets = t {{Cr-NZ}} op [[Bay-ovaal]], [[Mount Maunganui]]; 18–22 Desember 2025
| aantal_toetse = 592
| aantal_toetse_vanjaar = 0
| toetsrekord = 185/223 (31,25%)<br />(1 gelykop, 183 onbeslis)
| toetsrekord_vanjaar = 0/0 (0 gelykop, 0 onbeslis)
| wtk_verskynings = 4/4
| wtk_eerste = [[Wêreldtoetskampioenskap 2019–2021|2019–2021]]
| wtk_beste = 8ste plek (in 2019–2021, [[Wêreldtoetskampioenskap 2021–2023|2021–2023]] en [[Wêreldtoetskampioenskap 2023–2025|2023–2025]])
| eerste_edi = t {{Cr-EN}} op [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]]; 5 September 1973
| mees_onlangse_edi = t {{Cr-NZ}} op [[Seddonpark]], [[Hamilton, Nieu-Seeland|Hamilton]]; 22 November 2025
| aantal_edis = 897
| aantal_edis_vanjaar = 0
| edi-rekord = 429/425 (47,83%)<br />(12 gelykop, 31 onbeslis)
| edi-rekord_vanjaar = 0/0<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wb_verskynings = 12/13
| wb_eerste = [[Krieketwêreldbeker 1975|1975]]
| wb_beste = '''Kampioen''' (in [[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] en [[Krieketwêreldbeker 1979|1979]])
| wbk_verskynings = 2
| wbk_eerste = 2018
| wbk_beste = Naaswenner (in 2018)
| kt_verskynings = 7/9
| kt_eerste = [[Kampioenetrofee 1998|1998]]
| kt_beste = '''Kampioen''' (in [[Kampioenetrofee 2004|2004]])
| eerste_t20i = t {{Cr-NZ}} op [[Edenparkstadion|Edenpark]], [[Auckland]]; 16 Februarie 2006
| mees_onlangse_t20i = t {{Cr-IN}} op [[Eden Gardens]], [[Kolkata]]; 1 Maart 2026
| aantal_t20is = 252
| aantal_t20is_vanjaar = 13
| t20i-rekord = 107/130 (42,46%)<br />(3 gelykop, 12 onbeslis)
| t20i-rekord_vanjaar = 7/6<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wt20-verskynings = 10/10
| eerste_wt20 = [[T20I-wêreldbeker 2007|2007]]
| beste_wt20 = '''Kampioen''' (in [[T20I-wêreldbeker 2012|2012]] en [[T20I-wêreldbeker 2016|2016]])
| h_patroon_la =
| h_patroon_b = _Spikesonwhite
| h_patroon_ra =
| h_patroon_broek =
| h_linkerarm = FFFFFF
| h_liggaam = 720524
| h_regterarm = FFFFFF
| h_broek = FFFFFF
| a_patroon_la = _yellowborder
| a_patroon_b =
| a_patroon_ra = _yellowborder
| a_patroon_broek = _goldsides
| a_linkerarm = 720524
| a_liggaam = 720524
| a_regterarm = 720524
| a_broek = 720524
| t_patroon_la = _yellow_thin_border
| t_patroon_b = _win_t20wc26
| t_patroon_ra = _yellow_thin_border
| t_patroon_broek = _goldsides
| t_linkerarm = 720524
| t_liggaam = 720524
| t_regterarm = 720524
| t_broek = 720524
}}
Die '''Wes-Indiese nasionale krieketspan''' ([[Engels]]: ''West Indies cricket team'') is die nasionale [[krieket]]span wat [[Wes-Indië]] in internasionale krieket verteenwoordig. Die span staan bekend as die Wes-Indiese Eilande of, in die omgangstaal, die Windies, met die bynaam ''Men in Maroon'' (“Manne in maroen”). Dit is ’n multinasionale krieketspan in ’n sportkonfederasie wat die onafhanklike lande [[Antigua en Barbuda]], [[Barbados]], [[Dominica]], [[Grenada]], [[Guyana]], [[Jamaika]], [[St. Kitts en Nevis]], [[St. Lucia]], [[St. Vincent en die Grenadine]] en [[Trinidad en Tobago]], asook die oorsese gebiede [[Amerikaanse Maagde-eilande]], [[Anguilla (eiland)|Anguilla]], [[Britse Maagde-eilande]], [[Montserrat]] en [[Sint Maarten]] verteenwoordig. In die meeste van hierdie [[Eilandstaat|eilandstate]] is krieket die nasionale sport, hetsy ''[[de facto]]'' of ''[[de jure]]''. Vervolgens gebruik die Wes-Indiese krieketspan nóg een van die lande se volksliedere, nóg een van hul vlae as ’n verteenwoordigende simbool; pleks daarvan gebruik die Wes-Indiese nasionale krieketspan sy eie vlag – dié van [[Krieket Wes-Indië]] (''CWI'', van Engels: ''Cricket West Indies'') – en lied. In internasionale krieket is daar net twee ander spanne wat meer as een krieketland verteenwoordig: [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] (vir beide [[Engeland]] en [[Wallis]]) en [[Ierse nasionale krieketspan|Ierland]] (vir beide die [[Republiek Ierland]] en [[Noord-Ierland]]).
Krieket word in Wes-Indië deur Krieket Wes-Indië geadministreer. Hulle is die enigste volle lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) in die [[Amerikas]] en die vierde oudste nasionale span in toetskrieket. Tydens die 1928-seisoen het hulle hul toetsdebuut gemaak, toe Wes-Indië op Lord’s hul eerste toets teen Engeland gespeel het. Wes-Indië is tans (Februarie 2026) agtste op die IKR-toetsranglys, negende op die eendagranglys en sewende op die Twintig20-wêreldranglys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/test |title=Men's Test Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=3 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |title=Men's ODI Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=3 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026 |archive-date=17 Februarie 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260217055817/https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/t20i |title=Men's T20I Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=3 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Vanaf die middel-1970’s tot die vroeë 1990’s was die Wes-Indiese span een van die sterkstes ter wêreld in beide [[Toetskrieket|toets]]- en [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-krieket]] en later in die 2010’s in [[Twintig20|T20I-krieket]]. ’n Hele aantal voormalige spelers, beskou as van die beste in die wêreld, is afkomstig van die Wes-Indiese Eilande. 21 voormalige Wes-Indiese spelers is in die Internasionale Krieketraad se Heldesaal opgeneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/hall-of-fame/hall-of-famers |title=ICC Hall of Fame |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die Wes-Indiese Eilande kon die [[krieketwêreldbeker]]toernooi twee keer wen (in [[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] en [[Krieketwêreldbeker 1979|1979]], toe dit die Prudentialbeker was), die [[T20I-wêreldbeker]]toernooi twee keer (in [[T20I-wêreldbeker 2012|2012]] en [[T20I-wêreldbeker 2016|2016]]), en beide die [[Kampioenetrofee]] (in [[Kampioenetrofee 2004|2004]]) en die [[o/19-krieketwêreldbeker]] (in 2016) eenkeer. Hulle was die eerste krieketspan om die krieketwêreldbekertoernooi twee keer te wen, maar hul rekord is later deur [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] se ses wêreldbekeroorwinnings verbeter en deur [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] in [[Krieketwêreldbeker 2011|2011]] geëwenaar. Wes-Indië is ook die eerste span wat twee agtereenvolgende wêreldbekertoernooie gewen het, dit is sedertdien oortref deur drie agtereenvolgende wêreldbekeroorwinnings deur Australië (in [[Krieketwêreldbeker 1999|1999]], [[Krieketwêreldbeker 2003|2003]] en [[Krieketwêreldbeker 2007|2007]]). Wes-Indië was die eerste span om in drie agtereenvolgende wêreldbekertoernooieindstryde te verskyn (in 1975, 1979 en [[Krieketwêreldbeker 1983|1983]]), sedertdien oortref deur vier agtereenvolgende wêreldbekertoernooieindstrydverskynings deur Australië (in [[Krieketwêreldbeker 1996|1996]], 1999, 2003 en 2007). Die Wes-Indiese Eilande het die [[Krieketwêreldbeker 2007]], die [[T20I-wêreldbeker 2010]] en die o/19-krieketwêreldbeker 2022 gehuisves, asook saam met die Verenigde State die [[T20I-wêreldbeker 2024]]. In Junie 2019, gedurende die [[Krieketwêreldbeker 2019]], het die Wes-Indiese Eilande in hul 800ste EDI-wedstryd gespeel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.newsnation.in/sports-news/icc-world-cup/west-indies-800th-odi-vs-australia-icc-cricket-world-cup-2019-clash-trent-bridge-article-226655.html |title=West Indies play 800th ODI in ICC Cricket World Cup clash against Australia in Trent Bridge |publisher=News Nation |date=6 Junie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Nadat Wes-Indië tydens die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2023 nie die eindstryd kon haal nie, was die [[Krieketwêreldbeker 2023]] die eerste toernooi sonder ’n Wes-Indiese deelname.
== Beheerliggaam ==
{{Hoofartikel|Krieket Wes-Indië}}
[[Lêer:Cricket West Indies members and affiliates.svg|duimnael|links|’n Kaart van [[Krieket Wes-Indië]] se lidlande: Volle lede vertoon '''vet''', onderlede in gewone skrif en geaffilieerde lede is ''kursief'']]
Krieket Wes-Indië (KWI) is in 1920 as die Wes-Indiese Krieketbeheerraad gestig en is in 1996 in Wes-Indiese Krieketraad hernoem; sedert 2015 dra dié beheerliggaam die amptelike naam Krieket Wes-Indië. Dit is verantwoordelik vir die reël van krieket in Wes-Indië. Sedert 31 Mei 1926 is Wes-Indië ’n volle lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/west-indies |title=Cricket West Indies |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Krieket Wes-Indië bestuur al die Wes-Indië-verteenwoordigende nasionale spanne, insluitende die mans, vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van toets-, EDI- en T20I-reekse teen ander spanne, en die reël van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is KWI verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Wes-Indiese span.
Kinders en jongmense word reeds op skool aan krieket bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Net soos ander krieketlande beskik Wes-Indië oor ’n o/19-nasionale span wat aan die [[o/19-krieketwêreldbeker]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Wes-Indië A is die tweede nasionale span van Wes-Indië en van hul wedstryde geniet [[Eersterangse krieket|eersterangse]] of A-lys-status.
== Geskiedenis ==
=== Invoering van krieket en eerste toere ===
[[Lêer:Learie Constantine.jpg|duimnael|links|upright|Learie Constantine, wat in die 1920’s en 1930’s toetskrieket gespeel het, was een van die eerste beste Wes-Indiese spelers]]
Soos in ander dele van die wêreld het Britse kolonisasie die spel krieket na Wes-Indië gebring, waar dit vinnig gewildheid verwerf het. Die Wes-Indiese krieketgeskiedenis het in die 1880’s begin, toe ’n verteenwoordigende span saamgestel is om na [[Kanada]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] te toer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.canadacricket.com/corantoarchives/news-archive-4-2007.html |title=Canada Cricket online |publisher=Krieket Kanada |date=April 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite book |author=Hilary Beckles |title=The Development of West Indies Cricket, Vol. 2: The Age of Nationalism |publisher=University of the West Indies Press |year=1998 |url=https://books.google.de/books?id=2mRjVQ9C9YwC&pg=PA23&lpg=PA23&dq=fyfe+jamaica+cricket&source=web&ots=gYWMZJEP8E&sig=AcfYED0O1grkmVUFPBM9EDNDecA&redir_esc=y#v=onepage&q=fyfe%20jamaica%20cricket&f=false |pages=23 |isbn=978-9766400644}}</ref> Die eerste bekende krieketwedstryd wat in Wes-Indië gespeel is, was tussen plaaslike spanne, hoofsaaklik bestaande uit “wit” spelers, en [[Engelse]] toeriste – die [[Middlesex]]-speler Robert Slade Lucas het in 1894/95 met ’n span na Wes-Indië getoer,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/slade-lucas-16681 |title=Slade Lucas |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en twee jaar later het Arthur Priestley ’n span na [[Barbados]], [[Trinidad en Tobago|Trinidad]] en [[Jamaika]] gelei, wat vir die eerste keer teen ’n “All West Indies”-span gespeel het, maar deur die gasheer verslaan is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/152913.html |title=Welcoming the five-day Test match, 1950 – West Indies in Test cricket |publisher=ESPNcricinfo |author=Jack Anderson |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Lord Hawke se Engelse span, insluitende verskeie Engelse toetsspelers, het as gevolg van ’n misverstand terselfdertyd getoer en teen Trinidad, Barbados en Brits-Guiana (nou [[Guyana]]) gespeel.<ref>{{en}} {{cite book |title=A Spirit of Dominance: Cricket and Nationalism in the West Indies |publisher=Hilary Beckles |year=1998 |isbn=9789768125378 |pages=25 |url=https://books.google.de/books?id=pqUpkdmCJWMC&pg=PA25&lpg=PA25&dq=arthur+priestley+all+west+indies+barbados+trinidad+hawke+misunderstanding&source=bl&ots=ii3zBW50-H&sig=ACfU3U3LA_FkbaKUBkdqZsQOZBq_mG6tqw&hl=de&sa=X&ved=2ahUKEwiv4MSZxq_wAhWJ66QKHVF6BmEQ6AEwAnoECAEQAw#v=onepage&q=arthur%20priestley%20all%20west%20indies%20barbados%20trinidad%20hawke%20misunderstanding&f=false}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/lord-hawkes-xi-in-west-indies-1896-97/ |title=Lord Hawke's XI in West Indies, 1896/97 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 1900 het die “wit” Trinidadse Aucher Warner, die broer van die toekomstige Engelse kaptein Pelham Warner, ’n toerende span na [[Engeland]] gelei, maar nie aan een van die wedstryde tydens hul toer is eersterangse status toegeken nie.<ref>{{en}} {{cite book |author=Ray Goble en Keith AP Sandiford |title=75 Years of West Indies Cricket 1928–2003 |publisher=Hansib Publications Limited |year=2004 |pages=88 |isbn=1-870518-78-0}}</ref> Twee jaar later, in 1901/02, het die [[Hampshire]]paaltjiewagter Richard Bennett se span na Wes-Indië getoer, en drie wedstryde teen ’n span genoem “Wes-Indië” gespeel, wat die gasheer met 2–1 gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/ra-bennetts-xi-in-west-indies-1901-02/ |title=R.A.Bennett's XI in West Indies 1901/02 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 1904/05 het Lord Brackley se span na die Karibiese gebied getoer en albei hul wedstryde teen Wes-Indië gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/lord-brackleys-xi-in-west-indies-1904-05/ |title=Lord Brackley's XI in West Indies 1904/05 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die toere na Engeland is in 1906 voortgesit, toe Harold Austin ’n Wes-Indiese span aangevoer het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/west-indies-in-england-1906/ |title=West Indies in England 1906 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=12 Augustus 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220812215429/https://www.windiescricket.com/series/west-indies-in-england-1906/ |archive-date=12 Augustus 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Sy span het teen ’n aantal countyspanne gespeel en in die wedstryd teen ’n “Engeland XI” gelykop gespeel. Hierdie Engelse span het egter net een destydse toetsspeler ingesluit – die paaltjiewagter Dick Lilley – wat nie aan [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] se onlangse toer na [[Suid-Afrika]] in 1905/06 deelgeneem het nie. Die [[Marylebone-krieketklub]] (MKK), wat die opsig oor alle amptelike Engelse oorsese toere oorgeneem het, het Wes-Indië in 1910/11<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/marylebone-cricket-club-in-west-indies-1910-11/ |title=Marylebone Cricket Club in West Indies 1910/11 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en in 1912/13<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/marylebone-cricket-club-in-west-indies-1912-13/ |title=Marylebone Cricket Club in West Indies 1912/13 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> besoek, maar daar was nie verdere internasionale krieket totdat die Wes-Indiese span in 1923 na Engeland getoer het nie, veral as gevolg van die [[Eerste Wêreldoorlog]]. Dié toer het nie ’n wedstryd teen ’n Engelse span ingesluit nie, maar daar was ’n einde-van-die-seisoen-wedstryd tussen HDG Leveson-Gower se span en ’n virtuele Engelse toetsspan op die [[Scarborough]] krieketfees, wat Leveson-Gower se span met net vier paaltjies gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/west-indies-in-england-1923/ |title=West Indians in England 1923 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=12 Augustus 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220812220328/https://www.windiescricket.com/series/west-indies-in-england-1923/ |archive-date=12 Augustus 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In 1925/26 het die MKK weer na die Wes-Indiese eilande getoer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/marylebone-cricket-club-in-west-indies-1925-26/ |title=Marylebone Cricket Club in West Indies 1925/26 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die MKK was gretig om krieket in die hele [[Britse Ryk]] te bevorder en 31 Mei 1926 het die Wes-Indiese beheerliggaam saam met sy [[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indiese]] en [[Nieu-Seeland Krieket|Nieu-Seelandse]] eweknieë volle lede geword van die Imperiale Krieketkonferensie (IKK; nou [[Internasionale Krieketraad]], IKR) wat voorheen slegs uit die [[Marylebone-krieketklub]] (MKK) en verteenwoordigers uit [[Krieket Australië|Australië]] en [[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]] bestaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/the-icc/history-of-icc/1909-1963 |title=1909–1963 – Imperial Cricket Conference |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná hul toetrede tot die IKK kon Wes-Indië nou amptelike toetswedstryde speel, wat na die belangrikste en vernaamste internasionale krieketwedstryde verwys, en die Wes-Indiese span het op 23 Junie 1928 die vierde span geword wat ’n amptelike toetswedstryd gespeel het, toe hulle teen Engeland op [[Lord’s]] in [[Londen]] te staan gekom het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/17597/scorecard/62559/england-vs-west-indies-1st-test-west-indies-tour-of-england-1928 |title=1st Test, West Indies tour of England at Lord's, Jun 23–26 1928 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Hulle het egter nie onmiddellike sukses behaal nie – die Wes-Indiese span het al drie driedaagse toetse in daardie 1928-toer swak verloor en versuim om 250 lopies in al hul ses beurte aan te teken. Hulle het ook nie daarin geslaag om Engeland onder 350 lopies vas te bind nie en Engeland het dié reeks heeltemal oorheers.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-england-1928-151885 |title=West Indies in England, 1928 |publisher=ESPNcricinfo |date=8 April 2009 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Die vroeë toetse (1930’s en 1940’s) ===
[[Lêer:West Indies cricket team 1930-31.jpg|duimnael|links|Die Wes-Indiese span wat in 1930/31 na Australië getoer het]]
[[Lêer:Bill Hunt and Learie Constantine.jpg|duimnael|Die Australiër Bill Hunt gesels met die Wes-Indiër Learie Constantine tydens die 1930/31-toer na Australië]]
[[Lêer:West Indians in Britain during the Second World War SG8615C.jpg|duimnael|Wes-Indiese werknemers gedurende die [[Tweede Wêreldoorlog]] in die [[Verenigde Koninkryk]], waaronder die krieketspeler Learie Constantine]]
[[Lêer:Francis, Constantine, and Griffith.jpg|duimnael|links|Die Wes-Indiese krieketspelers George Francis, Learie Constantine en Herman Griffith tydens die 1930/31-toer na Australië]]
Die Wes-Indiese span het in die 1930’s 19 toetse tydens vier reekse teen Engeland en een reeks teen [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] gespeel. Die eerste vier daarvan was teen ’n Engelse span wat in 1929/30 onder Freddie Calthorpe getoer het. Gelyktydig het Harold Gilligan ’n ander Engelse span na Nieu-Seeland aangevoer, waarvolgens die Engelse span in Wes-Indië nie ’n volstoomspan was nie. Die reeks eindig een-elk en die Wes-Indiese span het op 26 Februarie 1930 hul eerste toetsoorwinning behaal. Die Wes-Indiese George Headley het die meeste lopies (703) aangeteken en Learie Constantine die meeste paaltjies (18) geneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricbuzz.com/cricket-news/65724/west-indies-first-ever-test-win-in-1930-cricbuzzcom |title=West Indies' first ever Test win in 1930 |publisher=Cricbuzz |date=18 September 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die Wes-Indiese span het in 1930/31 vir die eerste keer na Australië getoer. Hulle het dié toetsreeks egter met 1–4 swak verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155210.html |title=The West Indies in Australia 1930–31 |publisher=ESPNcricinfo |author=Hubert Preston |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die vyfde en laaste toets het die een of ander verrassing gesien – die Wes-Indiese span het eerste begin kolf en die eerste drie dae ’n voorsprong van 250 lopies met nog vyf paaltjies oor in hul tweede beurt aangeteken. Hul boulers het ’n groot opskudding behaal, nadat Herman Griffith vier paaltjies geneem en Wes-Indië met 30 lopies hul eerste oorsese toets gewen het. Toe die span huis toe trek, het hulle ’n goeie indruk onder die Australiese publiek gelaat, alhoewel die span aan die begin verskeie kulturele verskille in die gesig gestaar het – byvoorbeeld het hul gasheer oorspronklik nie besef dat hul [[Rooms-Katolieke Kerk|Rooms-Katolieke]] gaste sou weier om [[gholf]] op Sondae te speel of om by ’n meer ruwe gedrag aan te sluit nie. Die Wes-Indiese spanne is altyd deur “wit” spelers aangevoer, en die toerspan het sewe “wit” spelers en elf “inheemse” ingesluit, en die Wes-Indiese Krieketraad het aan hul Australiese eweknie geskryf “dat almal in dieselfde hotelle sal bly”. Australië het destyds sy “Wit Australië”-beleid gehad, waarvolgens die Australiese Krieketraad vir die Australiese regering moes verseker dat die “niewit” spelers Australië na die toer sal verlaat. Toe die Wes-Indiese span in [[Sydney]] aankom, is die “wit” spelers in ’n ander hotel as die “swart” spelers gehuisves. Hulle het protes aangeteken en daarna is aan hul wense voldoen. Die toer was duur en destyds was Australië ook deur die [[Groot Depressie]] geraak.<ref>{{en}} {{cite book |author=Chris Harte en Bernard Whimpress |title=A History of Australian Cricket |isbn=0-233-05130-9}}</ref> Die Wes-Indiese span het vier van hul 14 eersterangse wedstryde gewen en agt verloor.
In 1933 het die Wes-Indiese span weer na Engeland getoer. Hul gasheer het pas teruggekom van hul oorwinning oor Australië in die berugte [[lyfkrieket-reeks]], waar Engeland se aggressiewe boulwerk op die lyf met ’n veld aan die bykant baie kritiek ontlok het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/bodyline-148537 |title=Bodyline |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Augustus 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Engeland het die drie-toetsreeks met driedaagse toetse teen die Wes-Indiese span met 2–0 gewen. Die tweede, onbesliste toets op [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]], het ’n interessante voetnota na die lyfkrieket-reeks geword, toe beide Manny Martindale en Learie Constantine lyfballe – vinnige, kort aflewerings direk op die kolwer se lyf – teen die Engelse geboul het, die enigste keer wat hulle sulke aflewerings in die gesig gestaar het.<ref>{{en}} {{cite book |author=Alan Gibson |title=The Cricket Captains of England |publisher=The Pavilion Library |year=1988 |isbn=1-85145-395-4}}</ref> Dié taktiek was egter nie doeltreffend nie, nadat Douglas Jardine, die Engelse kaptein wat vir sy spelers opdrag gegee het om op die manier vir die Australiërs te boul, nie gekantel het nie en hy sy enigste toetshonderdtal, 127 van Engeland se totaal van 374, aangeteken het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/17570/scorecard/62614/england-vs-west-indies-2nd-test-west-indies-tour-of-england-1933 |title=2nd Test, West Indies tour of England at Manchester, Jul 22–25 1933 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
’n Verdere Engelse toer na Wes-Indië het in 1934/35 gevolg.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/m-c-c-team-in-the-west-indies-1934-35-151809 |title=M.C.C. Team in the West Indies 1934–35 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1935 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Engeland het die eerste uitgereënde toets in Barbados op ’n swak blad met vier paaltjies gewen, in ’n wedstryd waarin 309 lopies aangeteken is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/england-tour-of-west-indies-1934-35-61755/west-indies-vs-england-1st-test-62624/full-scorecard |title=1st Test, Bridgetown, Jan 8 – 10 1935, England tour of West Indies |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite book |author=Peter Arnold en Peter Wynne-Thomas |title=The Illustrated History of the Test Match |publisher=Sidgwick & Jackson |year=1988 |isbn=978-0-283-99618-4}}</ref> Albei spanne het een van hul beurte gesluit verklaar, om hul boulers voordeel uit die swak blad te laat trek. Die tweede toets het die Wes-Indiese span met 217 lopies gewen en ná ’n onbeslis in die derde toets sal die reeks in die laaste wedstryd op Sabinapark in Jamaika beslis word. ’n Massiewe 70 nie uit nie van George Headley het die Wes-Indiese span met 535 lopies vir sewe paaltjies laat wen. Ondanks ’n honderdtal deur Les Ames kon Engeland die afrekening nie vermy nie en het met ’n beurt en 161 lopies verloor – Wes-Indië het sodoende sy eerste toetsreeksoorwinning ingepalm.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/england-v-west-indies-151813 |title=England v. West Indies. |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1935 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die Wes-Indiese span het in 1939 weer na Engeland getoer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/england-v-west-indies-1939-151856 |title=England v West Indies 1939 |publisher=ESPNcricinfo |author=Norman Preston |date=30 November 1939 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Engeland het die eerste toets op Lord’s maklik met agt paaltjies gewen, vervolgens ’n natgereëne onbeslis in Manchester en ’n uiteindelike onbeslis met ’n hoë telling op [[The Oval (Londen)|The Oval]] in middel-Augustus. Die hoogtepunt vir die Wes-Indiese span was George Headley se honderdtalle in albei beurte tydens die toets op Lord’s. Met die wolke van die [[Tweede Wêreldoorlog]], oënskynlik op die punt om [[Europa]] te omhul, is die res van die toer afgelas en die Wes-Indiese span het huis toe getrek.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155218.html |title=The West Indian team in England 1939 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Hulle sou tot op 21 Januarie 1948 nie meer verdere toetse speel nie; die eerste toets ná die oorlog eindig teen die Engelse span onbeslis.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/17505/scorecard/62681/west-indies-vs-england-1st-test-england-tour-of-west-indies-1947-48 |title=Scorecard, 1st Test, Bridgetown, Jan 21 – 26 1948, England tour of West Indies |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die tweede toets was ook onbeslis en beide George Carew en Andy Ganteaume het honderdtalle aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/england-tour-of-west-indies-1947-48-61753/west-indies-vs-england-2nd-test-62682/full-scorecard |title=Scorecard, 2nd Test, Port of Spain, Feb 11 – 16 1948, England tour of West Indies |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ganteaume is toe laat val en eindig met ’n toetsgemiddelde van 112, die hoogste in die toetsgeskiedenis.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/westindies/content/player/51874.html |title=Andy Ganteaume |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die Wes-Indiese span het die laaste twee toetse van die reeks gewen, nadat hulle minder as 100 lopies gejaag het, en die reeks met 2–0 beklink, hul eerste oorsese toetsreeksoorwinning.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/mcc-in-west-indies-1947-48-152899 |title=MCC in West Indies, 1947–48 |publisher=ESPNcricinfo |author=Norman Preston |date=30 November 1948 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
In 1948 het die Wes-Indiese span na die pas onafhanklike [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] vir die eerste keer in ’n vyf-toetsreeks getoer. Dié toer het ’n nietoetstoer na [[Pakistanse nasionale krieketspan|Pakistan]] voorafgegaan,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/west-indies-tour-of-pakistan-1948-49-572158/pakistan-vs-west-indians-572162/full-scorecard |title=Scorecard, Lahore, Nov 26 – 29 1948, West Indies tour of Pakistan |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en is deur ’n soortgelyke toer na [[Sri Lankaanse nasionale krieketspan|Ceylon]] opgevolg.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/series/west-indies-in-india-pakistan-and-ceylon-1948-49/ |title=West Indies in India, Pakistan and Ceylon 1948/49 |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |accessdate=9 Junie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230609123036/https://www.windiescricket.com/series/west-indies-in-india-pakistan-and-ceylon-1948-49/ |archive-date=9 Junie 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Ná drie onbesliste toetse met hoë tellings teen Indië het die Wes-Indiese span die vierde toets met ’n beurt klaargemaak, voordat in ’n vyfde, naelbyttoets die Indiese span net ses lopies – met twee paaltjies oor – vir ’n oorwinning moes aanteken, maar nadat die tyd uitgeloop het, het Wes-Indië die reeks met 1–0 beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155258.html |title=West Indies in India, 1948–49 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Vanaf sy honderdtal in die reeks teen Engeland het Everton Weekes ’n rekord van aangetekende honderdtalle in vyf agtereenvolgende toetsbeurte aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/52154051 |title=Obituary: Sir Everton Weekes – a West Indies legend |publisher=[[BBC]] |date=1 Julie 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Die naoorlogse tydperk (1950’s) ===
[[Lêer:Weekes Worrell Walcott.jpg|duimnael|Die drie Wes-Indiese krieketspeler Frank Worrell, Everton Weekes en Clyde Walcott tydens die 1951/52-toer na Australië]]
Die Engelandtoer 1950 het die opkoms van die Wes-Indiese draaipaar, Sonny Ramadhin en Alf Valentine, gesien. Engeland het die eerste toets met 202 lopies gewen, maar Valentine en Ramadhin se boulwerk sou die reeks vir die besoekers laat beklink. In die tweede toets het die Wes-Indiese span 326 aangeteken, danksy 106 van Allan Rae voordat Valentine (4 vir 48) en Ramadhin (5 vir 66) Engeland in die eerste beurt laat kantel het. ’n Reuse 168 deur Clyde Walcott het vir Engeland ’n teoretiese teiken van 601 opgestel. Ramadhin se ses vir 86 en Valentine se drie vir 79 het die gasheer op ’n 274 beperk. Die draaipaar het twaalf paaltjies geneem, Frank Worrell het 261 en Everton Weekes 129 aangeteken, toe die Wes-Indiese span in die derde toets met tien paaltjies weghardloop, in die vierde toets het Valentine en Ramadhin altesaam 14 paaltjies geneem en beide Rae en Worrell het honderdtalle aangeteken, waarvolgens Engeland met ’n beurt verslaan is. Die Wes-Indiese span het die reeks met 3–1 beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155259.html |title=West Indies in England 1950 |publisher=ESPNcricinfo |author=Norman Preston |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Tydens die Wes-Indiese span se 1951/1952-toer na Australië is hulle in die eerste toets naelskraap met drie paaltjies verslaan, terwyl die twee draaiers hul prestasie oënskynlik kon voortsit met twaalf paaltjies tussen hulle. Die tweede toets het met sewe paaltjies verlore gegaan, toe Australië op Wes-Indië se 362 en 290 met 567 (insluitende honderdtalle deur beide Lindsay Hassett en Keith Miller) en 137 vir twee antwoord. Ná ses paaltjies deur Worrell in die derde toets het Australië met net 82 verloor en die Wes-Indiese span sal uiteindelik met ses paaltjies wen om sodoende terug te trek na 2–1 in die reeks. In die vierde toets het die Wes-Indiese span naelskraap verloor. Worrell, wat met ’n beseerde hand gekolf het, het 108 aangeteken en die Wes-Indiese span 272 laat bereik, voordat Australië met 216 kon antwoord. 203 van Wes-Indië het vir Australië ’n teiken van 260 opgestel. Vyf paaltjies van Valentine het gehelp om die Aussies op 222 vir nege vas te bind; hulle moes 38 lopies met een oorblywende paaltjie aanteken. Hulle het egter nie daarin geslaag nie, nadat deur ’n uitstekende loofwerk tussen die paaltjies deur die Australiese Bill Johnston en Doug Ring Wes-Indië beide sy kalmte en die wedstryd laat verloor het. In die vyfde toets het drie kolfbeurte ineengestort, nadat Australië (116 en 377) Wes-Indië (78 en 213) met 202 lopies verslaan en die reeks sodoende met 4–1 beklink het. Die Wes-Indiese span het toe na Nieu-Seeland getoer. In die eerste toetsontmoeting tussen albei spanne het die toeriste ’n oorwinning met vyf paaltjies aangeteken. In die tweede en laaste toets het Allan Rae 99, Jeffrey Stollmeyer 152, Frank Worrell 100 en Clyde Walcott 115 aangeteken en sodoende die Wes-Indiese span na 546 vir ses geneem. Daar was egter nie genoeg tyd om hul teenstanders twee keer uit te boul nie, en die gasheer het 160 aangeteken en hulle is opgevolg met 17 vir een toe die paaltjies gelig is, waarvolgens die Wes-Indiese span as reekswenner gekroon is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-australia-and-new-zealand-1951-52-152977 |title=West Indies in Australia and New Zealand, 1951–52 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1952 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die Indiese span het aan die begin van 1953 vir die eerste keer kom besoek. Die Wes-Indiese span het die tweede van die vyf toetse gewen en al die ander toetse het onbeslis geëindig. Die hoogtepunt van hierdie reeks was Frank Worrell se 237 in die vyfde toets, en al drie die Wes-Indiese kolwers het honderdtalle aangeteken, waardeur Wes-Indië dié reeks met 1–0 beklink het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/sailing-by-banana-boat-to-face-the-three-ws-244926 |title=Sailing by banana boat to face the Three Ws |publisher=ESPNcricinfo |date=20 April 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Len Hutton het ’n MCC-span (Engeland) in 1953/54 na die eilande gelei. Sonny Ramadhin het weer vir Wes-Indië uitgeblink en 23 paaltjies geneem (geen ander Wes-Indiese speler kon meer as agt paaltjies neem nie) en Walcott se 698 lopies was meer as 200 hoër as die naasbeste Wes-Indiese kolwer, Everton Weekes, s’n. Die vyf-toetsreeks het gelykop met 2–elk geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155235.html |title=The M.C.C team in the West Indies, 1953–54 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Australië het Wes-Indië in 1954/55 besoek en die reeks beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/152608.html |title=Australians in West Indies, 1954–55 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Nadat die Aussies 515 in die eerste beurt van die eerste toets aangeteken het, het die Wes-Indiese span met nege paaltjies afgegaan. Daarna was Wes-Indië se 382 in die skadu van die 600 vir nege wat deur die toeriste aangeteken is en die tweede toets het onbeslis geëindig. In ’n laetelling derde toets het Australië (257 en 133 vir 2) die gasheer (182 en 207) met agt paaltjies verslaan. Nadat Australië 668 in die vierde toets aangeteken het, was die reeks vir Wes-Indië verlore, alhoewel ’n dubbele honderdtal deur die kaptein Denis Atkinson en ’n wêreldrekordvennootskap om die sewende paaltjie Wes-Indië 510 laat aanteken en die vierde toets sodoende onbeslis laat eindig het. In die vyfde toets het Wes-Indië die loot gewen en verkies om eerste te kolf. Walcott se 155 was die hoogste telling van hul 357. Die Australiërs het toe gekolf en gekolf, altesaam in 245.4 beurte in die sesdaagse toets, en hulle het 758 vir agt aangeteken, nadat vyf spelers honderdtalle behaal het. Wes-Indië se telling van 319 in hul tweede beurt het hulle die toets met ’n beurt en 82 lopies laat verloor en met drie wedstryde teenoor nul in die reeks. Walcott het rekords opgestel nadat hy vyf honderdtalle gemoker het en twee keer honderdtalle in beide beurte van ’n wedstryd. ’n Vier-toetsreeks deur Nieu-Seeland het in Februarie 1956 gevolg. Ná twee oorwinnings met ’n beurt en een met nege paaltjies is die Windies in die vierde toets deur die Kiwis verras, nadat Nieu-Seeland hulle met 145 en 77 klop om sodoende hul eerste toetsoorwinning in hul 45ste toets aan te teken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155240.html |title=West Indies in New Zealand, 1955–56 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
John Goddard het in 1957 die Wes-Indiese span vir ’n vyf-toetsreeks na Engeland aangevoer, maar dit het met 0–3 verlore gegaan, en Engeland was die beter span in albei onbesliste toetse.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/152656.html |title=West Indies in England, 1957 |publisher=ESPNcricinfo |author=Norman Preston |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Gerry Alexander het in 1957/58 ’n span aangevoer wat Pakistan met 3-1 geklop het. In hierdie reeks het Garry Sobers in Jamaika 365 nie uit nie aangeteken, die destyds hoogste telling in toetskrieket.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155243.html |title=Pakistan in West Indies, 1957–58 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Alexander het die Wes-Indiese span ook na ’n reeksoorwinning met 3–0 in ’n vyf-toetsreeks in Indië,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/seamy-incidents-and-heavy-defeats-1958-59-122075 |title=Seamy incidents and heavy defeats – 1958–59 |publisher=ESPNcricinfo |author=Partab Ramchand |date=5 Julie 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> maar ook ’n 1–2-nederlaag teen Pakistan in ’n drie-toetsreeks gedurende die volgende [[winter]] geneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155244.html |title=West Indies in India and Pakistan, 1958–59 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 1959/60 het Wes-Indië onder sy kapteinskap in ’n vyf-toetsreeks tuis teen Engeland met 0–1 verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155245.html |title=M.C.C. team in West Indies 1959–60 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== ’n Tydperk van gemengde resultate (1960’s) ===
[[Lêer:Game of cricket in Trinidad (8726230978).jpg|duimnael|’n Krieketwedstryd in Trinidad gedurende die 1960’s]]
[[Lêer:MenziesHassettLindwallWorrell.jpg|duimnael|Van links na regs: die Australiese kaptein Ray Lindwall, die Australiese eerste minister Robert Menzies, Lindsay Hassett en die Wes-Indiese kaptein Frank Worrell tydens die Wes-Indiese 1961-toer na Australië]]
Ondanks die feit dat Wes-Indië ’n streek is waar “wit” mense ’n minderheid vorm, is die Wes-Indiese span tot in 1960 net deur “wit” kapteins aangevoer, hoewel dit meer ’n sosiale as ’n rassistiese diskriminasie was. Regdeur die 1950’s het die sosiale teoretikus C.L.R. James, die toenemend politieke voormalige krieketspeler Learie Constantine en ander vir ’n “swart” kaptein gepleit.<ref>{{en}} {{cite book |author=Jack Williams |title=Cricket and Race |pages=11, 37, 49, 135 |isbn=1-85973-309-3}}</ref> Constantine self het vir Jackie Grant in die veld teen Engeland tydens die 1937/38-toer ingestaan,<ref>{{en}} {{cite book |author=Gerald Howat |title=Learie Constantine |year=1976 |publisher=Readers Union Limited |location=Newton Abbot |pages=109–10 |isbn=0-04-920043-7}} (Book Club-uitgawe. Vir die eerste keer in 1975 in Londen uitgegee, 1975. Allen & Unwin.)</ref> en George Headley het die Wes-Indiese span in die eerste toets teen Engeland in 1947/48 aangevoer, nadat die benoemde “wit” kaptein, John Goddard, beseer was. Geen “swart” speler is egter as kaptein vir ’n hele toetsreeks benoem nie, totdat Frank Worrell Wes-Indië in hul 1960/61-toer na Australië aangevoer het. Gedurende sy drie jaar as kaptein het Worrell ’n klomp talentvolle, maar rou krieketspelers in waarskynlik die beste span ter wêreld omgeskep.
In 1960 was Australië die beste span ter wêreld, maar op ’n pad ondertoe, terwyl Wes-Indië op pad boontoe was. Toe albei spanne in 1960 ontmoet, was hulle amper op gelyke vlak.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://abc.net.au/calypso/history.htm |title=Calypso Summer |publisher=[[Australian Broadcasting Corporation]] |accessdate=23 November 2005 |archive-url=https://web.archive.org/web/20051123210505/http://abc.net.au/calypso/history.htm |archive-date=23 November 2005 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155246.html |title=West Indies in Australia, 1960–61 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die uitslag was ’n reeks wat as een van die beste in die krieketgeskiedenis beskou word. Die eerste toets op die [[The Gabba-krieketveld|Brisbane-krieketveld]] was die eerste wat gelykop geëindig het, wat in krieket beteken dat die span wat laaste gekolf het met dieselfde puntestand as hul teenstanders uitgeskakel is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/18316947/first-tied-test-began-fifty-years-ago-today |title=It was fifty years ago today |publisher=ESPNcricinfo |author=Rob Steen |date=8 Desember 2010 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Australië het die tweede toets gewen, terwyl Wes-Indië die derde toets gewen het. In die vierde het Australië se laaste paar, Ken Mackay en Lindsay Kline, tydens die laaste 100 minute gekolf en ’n onbeslis afgedwing, terwyl Australië die laaste toets met twee paaltjies en die reeks met 2–1 gewen het. Die toets op die [[Melbourne-krieketveld]] is deur ’n rekordskare van 90 800 bygewoon.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.mcg.org.au/content/document/00000079-src.pdf |title=Highest attendance at the M.C.G. for cricket |publisher=[[Melbourne-krieketveld]] |accessdate=30 Junie 2005 |archive-url=https://web.archive.org/web/20050630190405/http://www.mcg.org.au/content/document/00000079-src.pdf |archive-date=30 Junie 2005 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Worrell se span was so indrukwekkend dat na dié toetsreeks ’n nuwe trofee tussen die twee spanne geskep is en na die Wes-Indiese kaptein genoem is: Die Frank Worrell-trofee.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/cricket/wi_v_aus_2003/2784085.stm | title=Legend behind the Worrell Trophy |publisher=[[BBC]] |author=Saj Chowdhury |date=2 April 2003 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Wes-Indië het Indië die volgende jaar met 5–0 tuis verslaan,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155250.html |title=India in West Indies, 1961–62 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en in 1963 het hulle in Engeland met 3–1 geseëvier.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/152799.html |title=West Indies in England, 1963 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die toets op Lord’s tydens dié reeks het ’n beroemde eindpunt gesien. In die twee oorblywende aflewerings het Engeland ses lopies vir ’n oorwinning benodig en Wes-Indië een paaltjie. Die Engelse kolwer was Colin Cowdrey, wat sy linkerarm weens ’n fraktuur vroeër die dag in ’n hangverband gehad het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/england/content/player/10846.html |title=Colin Cowdrey |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> David Allen het die twee laaste balle egter veilig gespeel en die wedstryd in ’n onbeslis laat eindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/michael-colin-cowdrey-1932-2000-86027 |title=Michael Colin Cowdrey 1932–2000 |publisher=ESPNcricinfo |author=Rick Eyre |date=5 Desember 2000 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Worrell het ná die einde van die reeks as kaptein bedank. Die Wes-Indiese Krieketraad het Garry Sobers as sy opvolger benoem.
Worrell het egter as spanbestuurder gedien toe Wes-Indië Australië in 1964/65 gehuisves het. Die wedstryde is hoogs geveg, met beskuldigings rondom Charlie Griffith se aksie (hy is van balgooiery, wat volgens die krieketwette verbode is, beskuldig) en opslaggevegte. Die Wes-Indiese span het dié reeks met 2–1 beklink en is vervolgens as die nieamptelike wêreldkampioen beskou. Sobers was nie so goed in die spanbestuur soos Worrell nie en daar het binnekort krake opgedaag. Dikwels het sy individuele uitmuntendheid die verskil tussen oorwinning en nederlaag gemaak. Regdeur die 1960’s is die Wes-Indiese boulwerk deur Wes Hall, Griffith, Lance Gibbs en Sobers self aangevoer. Beide Hall en Griffith het verbleik en toe aan die einde van dié dekade afgedank, maar Wes-Indië kon tot in die middel-1970’s nie opvolgers vind nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/australia-in-the-west-indies-1964-65-155227 |title=Australia in the West Indies, 1964–65 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1965 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Sobers was op sy hoogtepunt in Engeland in 1966<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/sobers-the-supreme-284463 |title=Sobers the supreme |publisher=ESPNcricinfo |date=8 Maart 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en hy het in die vyf toetse 722 lopies aangeteken en 20 paaltjies geneem. Hy kon drie keer die merk van 150 oorsteek en die 163* op Lord’s het ’n sekere nederlaag in ’n nabye oorwinning omgeskep. Wes-Indië het die reeks met 3–1 beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-england-1966-152365 |title=West Indies in England, 1966 |publisher=ESPNcricinfo |author=Norman Preston |date=18 Mei 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Engeland het in 1967/68 na Wes-Indië vir ’n reeks getoer wat vir Engeland se doelbewuste stadige spel bekend geword het. Wes-Indië was gedwonge om in die eerste toets op te volg, maar kon die sege sonder moeite verseker. Die tweede toets is op ’n onvoorbereide kolfblad op Sabinapark gespeel. Engeland het die belangrike loot gewen en 376 aangeteken. Die bons van die blad af het baie ongelyk geraak, Wes-Indië het na 143 afgestap en oorgegee. Op die vierde dag in die tweede beurt het ’n omstrede besluit tot onrus in die gehoor gelei en die wedstryd moes tydelik onderbreek word. In ’n vreemde besluit het die Wes-Indiese Krieketraad ingestem om 75 minute by die sesde dag se speel by te voeg om die verlore tyd te kompenseer. Sobers het in ’n uitstekende beurt van 113 nie uit nie gespeel, waarvolgens Wes-Indië vir Engeland ’n teiken van 159 in 155 minute gegee het. Engeland was op die punt om die wedstryd te red, maar hulle het agt paaltjies vir 68 verloor. In die vierde toets het Wes-Indië gedurende die eerste beurt ’n voorsprong van 122 in [[Port-of-Spain]] behaal, maar in die tweede beurt met ’n telling van 92 vir 2, wou Sobers, gefrustreer deur Engeland se stadige aflewerings, aan homself ’n kans gee, al was dit net klein, om te wen, en het die beurt verrassend verklaar, ’n besluit waarvoor hy destyds hewige kritiek deurgeloop het. Aan Engeland is ’n teiken van 215 in 165 minute gestel en hulle het daarin geslaag met net drie minute oor. Wes-Indië het ’n laaste poging onderneem om die laaste toets te wen, maar Engeland kon dit met net een paaltjie oor in hul tweede beurt beklink. Wes-Indië het dié reeks met 0–1 verloor, hul eerste nederlaag sedert 1960/61.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/m-c-c-in-west-indies-1967-68-155168 |title=M.C.C. in West Indies, 1967–68 |publisher=ESPNcricinfo |author=E.M. Wellings |date=30 November 1968 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Australië en Bill Lawry kon in 1968/69 wraak neem, nadat hulle Wes-Indië tuis met 3–1 verslaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-australia-1968-69-152424 |title=West Indies in Australia, 1968–69 |publisher=ESPNcricinfo |author=Henry Blofeld |date=30 November 1969 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Nieu-Seeland het die volgende toetsreeks geëwenaar,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-new-zealand-1968-69-155228 |title=West Indies in New Zealand, 1968–69 |publisher=ESPNcricinfo |author=R.T. Brittenden |date=30 November 1969 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en in 1969 is Wes-Indië met 2–0 in Engeland geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-england-1969-153747 |title=West Indies in England, 1969 |publisher=ESPNcricinfo |author=Norman Preston |date=30 November 1969 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Wêreldoorheersing (1970’s) ===
[[Lêer:Sir Garry Sobers 2012.jpg|duimnael|upright|Garfield Sobers was tussen 1964/65 en 1971/72 Wes-Indië se toetskaptein]]
Wes-Indië se ellende het in die 1970’s voorgegaan. Tuis in 1970/71 het hulle vir die eerste keer teen Indië verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/india-in-the-west-indies-1970-71-150251 |title=India in the West Indies, 1970–71 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die volgende jaar het ’n vyf-toetsreeks teen Nieu-Seeland geëindig sonder dat een van albei spanne naby aan ’n oorwinning was.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/new-zealanad-in-the-west-indies-1971-72-155231 |title=New Zealand in the West Indies, 1971–72 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die belangrikste ontdekking in dié reeks teen Nieu-Seeland was Lawrence Rowe, wat sy debuut met ’n dubbele honderdtal en ’n honderdtal afgeskop het. Onder Rohan Kanhai se kapteinskap het Wes-Indië die eerste teikens van ’n hernuwing getoon. Australië het tydens die taai 1972/73-reeks in Wes-Indië twee van vyf toetse gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/australia-in-west-indies-1972-73-152519 |title=Australia in West Indies, 1972–73 |publisher=ESPNcricinfo |author=Henry Blofeld |date=30 November 1973 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná Sobers se terugkoms – en nog steeds met Kanhai as kaptein – het die Wes-Indiese span in 1973 in Engeland met 2–0 geseëvier. Dit het ’n oorwinning met ’n beurt en 226 lopies op Lord’s ingesluit, hul hoogste oorwinning oor Engeland nog en een van Engeland se ergste toetsnederlae.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-england-1973-152498 |title=West Indies in England, 1973 |publisher=ESPNcricinfo |author=Norman Preston |date=30 November 1973 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die terugreeks in Wes-Indië het met 1–1 geëindig, maar die gasheer was die beter span.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/m-c-c-in-west-indies-1973-74-155232 |title=M.C.C. in West Indies, 1973–74 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1974 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Rowe het sy lopie-aantekening met drie honderdtalle, insluitende ’n 302 in Kingston voortgesit. Die laaste toets van hierdie 1973/74-reeks het die einde van ’n era in Wes-Indiese krieket ingelui – dit was die laaste toets van beide Garry Sobers en Rohan Kanhai, en het die opkoms van die snelbouler Andy Roberts gekenmerk.
Die nuwe kaptein Clive Lloyd het sy eerste verskyning in toetskrieket in 1966 gemaak en sedertdien ’n vaste instelling in die span geword. Sy bebrilde voorkoms en ’n buk naby die skouers het maskeer dat hy ’n baie fyn veldwerker, veral in die buiteblad, en ’n verwoestende slagspeler was. Lloyd se eerste taak was die toer na Indië in 1974/75. Wes-Indië het die eerste twee toetse maklik gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indies-in-india-and-pakistan-and-sri-lanka-1974-75-154333 |title=The West Indies in India and Pakistan and Sri Lanka, 1974–75 |publisher=ESPNcricinfo |author=Dicky Rutnagur |date=30 November 1975 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Gordon Greenidge het sy loopbaan met 107 en 93 in die eerste toets afgeskop. Vivian Richards het in sy debuut gesukkel, maar kon 192* in sy tweede toets aanteken. Indië het herstel en die volgende twee toetse gewen, maar Lloyd slaan 242* in die laaste toets en laat Wes-Indië dié reeks beklink.
Tydens die eerste [[Krieketwêreldbeker 1975]] in Engeland het Wes-Indië hul groep oorheers, nadat hulle Sri Lanka, Pakistan en Australië geklop het. In die halfeindstryd is Nieu-Seeland verslaan en in die eindstryd op Lord’s het hulle Australië herontmoet en met 17 lopies gewen. Regstreeks ná die kanteling van die laaste Australiese paaltjie het opgewonde ondersteuners die krieketveld binnegestorm en hul span toegejuig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/150279.html |title=The Prudential World Cup final, 1975 – Australia v West Indies |publisher=Wisden |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná die oorwinning het duisende Wes-Indiese ondersteuners die sege met dromme en pype gevier en die stadion se omgewing in ’n soort karnaval omgeskep.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-victory-heralds-a-new-era-264375 |title=West Indies victory heralds a new era |publisher=ESPNcricinfo |date=25 Oktober 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 1975/76 het hulle na Australië getoer, maar hulle het met 1–5 in die ses-toetsreeks verloor,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/west-indies-in-australia-1975-76-153010 |title=West Indies in Australia, 1975–76 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1976 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en hulle het daarna Indië tuis met 2–1 in ’n vier-toetsreeks gedurende dieselfde winter verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/india-in-the-west-indies-1976-153020 |title=India in the West Indies, 1976 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1976 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Australië het die snelbouler Michael Holding sy eerste verskyning gemaak. Beide Colin Croft en Joel Garner het hul debuut die volgende jaar gemaak, en Malcolm Marshall twee jaar later. In die volgende vier jaar het Wes-Indië ’n kwaliteitsboulspan saamgestel wat nog selde voorheen gesien is. In die toer na Indië het Vivian Richards sy debuut gemaak, glo die fynste Wes-Indiese kolwer nog, en Gordon Greenidge, wat by die sterk kolfspan aangesluit het, wat alreeds uit Alvin Kallicharran en die aanvangskolwer Roy Fredericks, bykomende tot Rowe en Lloyd bestaan het. Hierdie spelers het die kern van die span gevorm wat tot aan die begin van die 1990’s as wêreldkampioen in toetskrieket beskou is.
Vervolgens het die Wes-Indiese span in 1976 na Engeland getoer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/153475.html |title=West Indies in England, 1976 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In ’n televisie-onderhoud voor die reeks het die Engelse kaptein [[Tony Greig]] opgemerk dat die Wes-Indiese span onder druk swak vaar en hy van plan was ''to make them grovel'' (“laat hulle op die grond kruip”), wat met ’n rassistiese ondertoon geassosieer is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/who-s-grovelling-now-134960 |title=Who's grovelling now? |publisher=ESPNcricinfo |date=18 Mei 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://indianexpress.com/article/sports/cricket/grovel-racist-slur-west-indies-england-1976-tour-6451079/ |title=‘Grovel’: The racist slur that changed Windies in 1976 |publisher=The Indian Express |author=Sandip G |date=10 Junie 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Hierdie opmerking, veral omdat dit deur ’n [[Suid-Afrika]]ans-gebore speler was, het ’n rou senuwee van die Wes-Indiërs geraak. Regdeur die reeks was die Engelse kolwers onderworpe aan ’n baie vyandige boulwerk. Nadat die eerste twee toetse onbeslis geëindig het, het Wes-Indië die volgende drie gewen. Van die Wes-Indiese span se baie hele het Richards met 829 lopies in vier toetse uitgeblink. Hy slaan 232 op Trent Bridge en 291 op The Oval. Greenidge het drie honderdtalle aangeteken, waarvan twee op die moeilike paaltjie van Old Trafford. Roberts en Holding het 55 paaltjies tussen hulle gedeel, Holding se agt vir 92 en ses vir 57 op die nuttelose paaltjie op The Oval was ’n uitstekende poging.
Wes-Indië het in 1976/77 ’n tuisreeks teen ’n sterk Pakistanse span gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/pakistan-in-the-west-indies-1976-77-152130 |title=Pakistan in the West Indies, 1976–77 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1977 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Enkele maande later het die Wêreldreekskrieketskandaal opgedaag. Die meeste van die Wes-Indiese spelers het kontrakte onderteken met die Australiese televisiemagnaat Kerry Packer wat besig was om sy eie internasionale kriekettoernooi van stapel te stuur. Die Australiese span, wat die volgende jaar na Wes-Indië getoer het, het geen van Packer se spelers ingesluit nie. Die Wes-Indiese Krieketraad het ’n volstoomspan op die veld gestuur met die redenasie dat geen Wes-Indiese speler geweier het om te speel nie, maar geskille het ontstaan rakende betaling en die keuse van sekere spelers. Voor die derde toets het Lloyd as kaptein bedank. Binne twee dae het al die ander Wes-Indiese spelers hulself onttrek. Alvin Kallicharran het die span in die oorblywende toetse van dié reeks aangevoer en Windies het met 3-1 gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketmonthly.com/story/350489/rumble-in-jamaica |title=Rumble in Jamaica |publisher=The Cricket Monthly |author=Peter Toohey |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/australia-in-the-west-indies-1977-78-152164 |title=Australia in the West Indies, 1977–78 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1978 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die Wes-Indiese Krieketraad het die Wêreldreekskrieketspelers toegelaat om aan die [[Krieketwêreldbeker 1979]] in Engeland deel te neem, waar Wes-Indië sy groep ná oorwinnings oor Indië, Sri Lanka en Nieu-Seeland weer eerste afgesluit het. In die halfeindstryd het hulle Pakistan geklop en in die eindstryd teen die gasheer te staan gekom en hulle met 92 lopies verslaan, waardeur Wes-Indië die titel sonder groot moeite verdedig het. Vervolgens het hulle die eerste span geword wat twee krieketwêreldbekertoernooie gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/150321.html |title=Prudential World Cup 1979, final – England v West Indies |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Aan die einde van dieselfde jaar is die Wêreldreekskrieketkwessie opgelos. Kallicharran is as kaptein afgesit nadat Wes-Indië ’n ses-toetsreeks teen Indië met 0-1 verloor het<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/samir-chopra-remembering-alvin-kallicharran-s-1978-79-west-indians-in-india-639111 |title=Remembering Kallicharran's West Indies |publisher=ESPNcricinfo |author=Samir Chopra |date=6 Junie 2013 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en Lloyd is as kaptein heringestel vir ’n toer teen ’n volstoom Australië (waar die Windies met 2–0 gewen het, met een onbeslis)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/colin-benjamin-when-the-four-man-apocalypse-hit-australia-947601 |title=When the four-man apocalypse hit Australia |publisher=ESPNcricinfo |author=Colin Benjamin |date=8 Desember 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en Nieu-Seeland. Die laasgenoemde toer was vol omstredenheid. Nieu-Seeland het die eerste toets op [[Carisbrook]] met een paaltjie gewen, maar Wes-Indië was nie tevrede met die skeidsregters nie. Wes-Indië se ontevredenheid het tydens die volgende toets op Lancasterpark oorgekook. Terwyl hy na die bal hardloop, stoot Colin Croft doelbewus die skeidsregter Fred Goodall. Toe Goodall met Lloyd oor Croft se gedrag gaan gesels het, moes hy die hele pad stap om die Wes-Indiese kaptein te ontmoet, aangesien laasgenoemde nie ’n duim van sy posisie by die paaltjies beweeg het nie. Ná tee op die derde dag het Wes-Indië geweier om op die veld te stap, tensy Goodall verwyder word. Hulle is oorreed om voort te gaan en dit het intense onderhandelinge tussen die twee beheerliggame geneem om die toer op koers te hou. Die Kiwis het die drie-toetsreeks gewen nadat die tweede en derde toets onbeslis was. Nietemin was dié nederlaag die laaste in die volgende 15 jaar vir Wes-Indië.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketmonthly.com/story/241985/ding-dong-in-dunedin |title=Ding-dong in Dunedin |publisher=The Cricket Monthly |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Toetsoorheersing, rebelltoere en platlope (1980’s) ===
[[Lêer:Vivian richards crop.jpg|duimnael|upright|Viv Richards, met ’n toetskolfgemiddelde van 50.23 uit 121 wedstryde,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/viv-richards-52812 |title=Viv Richards |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> was tussen 1985 en 1986 kaptein van Wes-Indië, ’n tydperk waarin Wes-Indië die beste toetsland ter wêreld was.]]
Die 1980’s het met ’n 1–0-oorwinning in Engeland ná vyf toetse,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-england-1980-153571 |title=The West Indians in England, 1980 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1980 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> 1–0 in Pakistan ná vier toetse,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-pakistan-1980-81-152223 |title=The West Indians in Pakistan, 1980–81 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1981 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> 2–0 tuis oor Engeland ná vier toetse<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/england-in-west-indies-1980-81-152217 |title=England in West Indies, 1980–81 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1981 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en ’n 1-elk-gelykop in Australië afgeskop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-australia-1981-82-155226 |title=The West Indians in Australia, 1981–82 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 1982 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Daarna het in 1982/83 ’n Wes-Indiese rebellespan na ’n [[Suid-Afrika]] onder [[apartheid]] getoer. Dié span is deur Lawrence Rowe gelei en het ’n aantal vername spelers ingesluit. Die Wes-Indiese Krieketraad het hierdie spelers lewenslang geskors (wat later herroep is) en sommiges is die terugkeer geweier.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://content-uk.cricinfo.com/ci/content/story/286356.html |title=The unforgiven |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die rebelle het die volgende jaar egter nog ’n toer gereël en dié span het die meeste spelers van die oorspronklike span ingesluit. Ten spyte van hierdie verlies aan talent kon die amptelike Wes-Indiese span sy oorheersing voortsit. Gedurende hierdie tydperk het Wes-Indië hulself as een van die beste spanne in internasionale toetskrieket gevestig, met hul hoogtepunt dalk tydens die 1984-toer na Engeland, wat hulle met 5–0 beklink het, die enigste keer in die krieketgeskiedenis wat ’n toerende span ’n vyf-toetsreeks skoonskip kon wen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-england-1984-153051 |title=The West Indians in England, 1984 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Dit is opgevolg deur ’n tweede skoonskip teen Engeland in 1985/86 tuis, weer met 5–0.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketmonthly.com/story/1004715/i-was-there-west-indies-5-0-defeat-of-england-in-1985-86 |title='The worst England tour ever' |publisher=The Cricket Monthly |author=Colin Benjamin |date=29 April 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Gelyktydig het die Wes-Indiese span ook die destydse rekord van elf agtereenvolgende toetsoorwinnings opgestel;<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/content/records/105118.html |title=Records / Test Matches / Team Records / Most consecutive wins |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> dit was deel van ’n nog bestaande rekord van 27 toetse sonder ’n nederlaag.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/content/records/284038.html |title=Records / Test Matches / Team Records / Most consecutive matches without defeat |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tussen 1980 en 1985/86 het hulle tien van elf toetsreekse gewen, die 1981/82-reeks in Australië was 1–1-gelykop; tot in die middel-1990’s sou hierdie rekord tot 29 reekse sonder om een te verloor streek.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/content/records/283960.html |title=Records / Test Matches / Team Records / Most consecutive series without defeat |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die Wes-Indië se enigste noemenswaardige destydse nederlaag was in ’n EDI-wedstryd, nadat hulle, tot algemene verrassing, die eindstryd van die [[Krieketwêreldbeker 1983]] in Engeland teen die destydse buiteperde Indië verloor het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/150434.html |title=India v West Indies, Lord's, 1983 World Cup final – India defy the odds |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die enigste troosprys was dat hulle die eerste span geword het om in die agtereenvolgende krieketwêreldbekereindstryde te verskyn.
Die Wes-Indiese kaptein Clive Lloyd het ná die 1984/85-reeks teen Australië uit toetskrieket bedank. Altesaam het Lloyd die Wes-Indiese span in 74 toetswedstryde aangevoer, waarvan hulle 36 gewen het. Vivian Richards het Lloyd opgevolg en die sukses voortgesit. Intussen het ’n verandering in die ou garde ook plaasgevind. Beide Joel Garner en Michael Holding het teen 1987 uitgetree. ’n Belangrike ontdekking was Curtly Ambrose, wat so lank soos Garner en ewe doeltreffend met die bal was. Courtney Walsh, wat in 1984 sy eerste verskyning gemaak het, het met ’n aksie geboul wat soos Holding s’n gelyk het. Ian Bishop het oor ’n soortgelyke aksie beskik en was as ’n bouler ewe goed totdat beserings sy loopbaan onderbreek het. Patrick Patterson was vinniger as die hele res, maar hy het ’n kort loopbaan gehad. Marshall was nog steeds die fynste snelbouler ter wêreld. Maar die kolfwerk het teikens van swakheid begin toon, ondanks die teenwoordigheid van Richards, Greenidge en Desmond Haynes. Tydens die [[Krieketwêreldbeker 1987]] in Indië en Pakistan het Wes-Indië nie die halfeindstryd gehaal nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/wctimeline/content/story/500463.html |title=The gracious Mr Walsh |publisher=ESPNcricinfo |date=5 April 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Aan die einde van die 1980’s, terwyl hulle nog die beste span in die wêreld was, het hulle die aura van onoorwinlikheid verloor wat hulle in die middel van dié dekade nog gehad het. Die opsporing van goeie plaasvervangers vir ou spelers het weer ’n probleem begin word.
=== Val van roem (1990’s en 2000’s) ===
[[Lêer:Courtney Walsh (1) (cropped).jpg|duimnael|upright|Courtney Walsh, kaptein van Wes-Indië in 1993/94 en 1997/98]]
[[Lêer:BrianLaraUkexpat.jpg|duimnael|Brian Lara hou die wêreldrekord vir die hoogste beurttelling in toetskrieket (400 teen Engeland in 2003/04)<ref name="Brian Lara">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/brian-lara-52337 |title=Brian Lara |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>]]
Gedurende die 1990’s is die Wes-Indiese span ’n geweldige slag toegedien, nadat ’n aantal sleutelspelers hul uittrede aangekondig (almal het ná die Wes-Indiese toer na Engeland in 1991 uitgetree) en ’n glorieryke tydperk laat beëindig het. Dit het ’n jong en onervare span agtergelaat. Ná Richards se aftrede was Richie Richardson (wat as nuwe kaptein aangewys is), Desmond Haynes (wat gou laat val is), Gus Logie (wat herroep is), Courtney Walsh (wat nou die leier van die Wes-Indiese snelaanval was) en Roger Harper (wat gekom en gegaan het) die enigste krieketspelers met ’n belangrike ervaring. Dit het hul prestasie egter nie onmiddellik geraak nie. Richie Richardson was ’n ordentlike opvolger vir Richards. ’n Nuwe groep jong spelers het na vore getree. Dit sou nog vyf jaar neem voordat die Wes-Indiese span ’n reeks verloor, maar hulle het ’n aantal naelskraapse ontkomings gehad. Die na internasionale krieket terugkerende [[Proteas|Suid-Afrika]] het hul eerste toetswedstryd in [[Bridgetown, Barbados|Bridgetown]] gespeel,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketmonthly.com/story/996317/i-was-there-south-africa-readmission-test-in-barbados-1992 |title=The return of South Africa, on a tour they didn't want |publisher=The Cricket Monthly |author=Luke Alfred |date=12 April 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> ’n wedstryd wat weens ’n boikot minder as 10 000 mense gelok het. Suid-Afrika het ’n teiken van 201 lopies op die laaste dag gehad, maar hulle bereik net 123 vir twee voordat beide Ambrose en Walsh die oorblywende agt paaltjies vir 25 lopies geneem het. In 1992/93 het Wes-Indië Australië met een lopie in [[Adelaide, Australië|Adelaide]] verslaan, waar ’n verlies hulle die reeks sou gekos het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-australia-1992-93-155291 |title=The West Indians in Australia, 1992–93 |publisher=ESPNcricinfo |date=31 Desember 2008 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 1994/95 het Wes-Indië ’n gelykop in Indië behaal, nadat hulle die eerste toets verloor en in die tweede toets onbeslis gespeel het, het hulle die derde gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/what-we-re-watching-the-winter-of-padams-and-prabhakar-s-broken-nose-1222055 |title=The winter of Padams and Prabhakar's broken nose |publisher=ESPNcricinfo |author=Gaurav Sundararaman |date=4 Mei 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[Krieketwêreldbeker 1992]] in Australië en Nieu-Seeland het Wes-Indië weer versuim om vir die halfeindstryd te kwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/benson-hedges-world-cup-1991-92-60924 |title=Benson & Hedges World Cup 1991/92 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Australië het Wes-Indië uiteindelik met 2–1 in 1994/95 verslaan om sodoende die nieamptelike wêreldkampioen in toetskrieket te word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketmonthly.com/story/335274/why-would-you-want-to-play-five-days-for-a-draw |title='Why would you want to play five days for a draw?' |publisher=The Cricket Monthly |author=Mark Taylor |date=12 Februarie 2008 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[Krieketwêreldbeker 1996]] in Indië, Pakistan en Sri Lanka is Wes-Indië in die halfeindstryd uitgeskakel, waarvolgens Richie Richardson sy loopbaan beëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/kenya-down-the-lacklustre-legends-505731 |title=Kenya down the lacklustre legends |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die kapteinskap is aan Courtney Walsh oorgedra en in 1998 aan Brian Lara. Die Wes-Indiese span het in 1998/99 sy eerste amptelike toer na Suid-Afrika onderneem. Dit het in ’n ramp ontaard, nadat dié toer met speleropstande weens ’n onvoldoende betaling afgeskop en met ’n 5–0-platloop geëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/rewind-to-1998-when-lara-led-a-players-strike-605998 |title=When Lara led a players' strike |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=23 Februarie 2013 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[Krieketwêreldbeker 1999]] in Engeland is Wes-Indië reeds in die groepfase uitgeskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/151486.html |title=ICC World Cup, 1999 |publisher=ESPNcricinfo |author=Matthew Engel |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die volgende jaar het Engeland ’n reeks teen die Wes-Indiese span vir die eerste keer in 31 jaar gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/windies-pace-ace-calls-for-heads-to-roll-94042 |title=Windies pace ace calls for heads to roll |publisher=ESPNcricinfo |date=6 September 2000 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die Wes-Indiese span het die dekade met nog ’n 5–0-platloop afgesluit, dié keer in Australië.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-australia-2000-01-154252 |title=The West Indians in Australia, 2000–01 |publisher=ESPNcricinfo |author=Greg Baum |date=30 November 2001 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Vir die grootste deel van die 1990’s is die Wes-Indiese kolfspan deur [[Brian Lara]] aangevoer. Lara het ná Viv Richards se aftrede in 1991 ’n gereelde speler geword. In 1993/94 het hy 375 teen Engeland in Antigua aangeteken en Sobers se rekord vir die hoogste individuele telling in toetskrieket oorgesteek.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/rewind-to-1994-brian-lara-s-375-the-world-record-that-nearly-wasn-t-737719 |title=The world record that nearly wasn't |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=17 April 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Hy het sy fyn prestasie vir [[Warwickshire]] tydens die Engelse county-kampioenskap in 1994 voortgesit en sewe eersterangse honderdtalle in agt beurte aangeteken (insluitende die toetswedstryd se 375). Die laaste hiervan was 501 nie uit nie teen [[Durham]], wat Hanif Mohammad se 35-jaar-oue rekord as die hoogste telling in eersterangse krieket oorgesteek het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/44632651 |title=Brian Lara's 501 not out: The day Warwickshire's West Indies legend rewrote cricket records |publisher=[[BBC]] |date=6 Junie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die Wes-Indiese boulaanval is aangevoer deur beide Curtly Ambrose en Courtney Walsh, laasgenoemde het destyds ’n rekord van 529 paaltjies opgestel. Albei het egter in 2001 afgetree en hul opvolgers het versuim om die hoë vlak van Ambrose en Walsh te handhaaf. Ondanks die opkoms van goeie kolwers soos Shivnarine Chanderpaul en Ramnaresh Sarwan het Brian Lara die noodsaaklike speler van die span gebly.
Ná ’n 0–2-nederlaag in Nieu-Seeland in 1999/2000<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-new-zealand-1999-2000-153840 |title=The West Indians in New Zealand, 1999–2000 |publisher=ESPNcricinfo |author=Geoffrey Dean |date=30 November 2000 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> is Lara deur Jimmy Adams as kaptein vervang, wie onmiddellik reeksoorwinninge oor beide Zimbabwe<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-zimbabweans-in-the-west-indies-1999-2000-153995 |title=The Zimbabweans in the West Indies, 1999–2000 |publisher=ESPNcricinfo |author=Craig Cozier |date=30 November 2000 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en Pakistan<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-pakistanis-in-the-west-indies-1999-2000-153923 |title=The Pakistanis in the West Indies, 1999–2000 |publisher=ESPNcricinfo |author=Fazeer Mohammed |date=30 November 2000 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> behaal het. Hy is egter ná ’n 1–3-nederlaag teen Engeland (waarvolgens hulle die Wisden-trofee vir die eerste keer in 27 jaar moes afstaan)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/west-indies-tour-of-england-and-scotland-2000-61879/england-vs-west-indies-5th-test-63892/match-report |title=England triumphant after 31 years |publisher=ESPNcricinfo |author=Andy Jalil |date=4 September 2000 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en ’n 0–5-platloop in Australië<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-australia-2000-01-154252 |title=The West Indians in Australia, 2000–01 |publisher=ESPNcricinfo |author=Greg Baum |date=30 November 2001 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> vir die 2000/01-besoek van Suid-Afrika<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-south-africans-in-the-west-indies-2000-01-154209 |title=The South Africans in the West Indies, 2000–01 |publisher=ESPNcricinfo |author=Tony Cozier |date=30 November 2001 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> deur Carl Hooper vervang. Toe Lara in 2002/03 as kaptein heraangestel is, is reekse teen Suid-Afrika, Sri Lanka, Pakistan, Nieu-Seeland en Indië verloor. Die enigste noemenswaardige reeksoorwinning was oor Indië (alhoewel Zimbabwe en Bangladesj ook geklop is) en die Wes-Indiese span het na die agste plek op die wêreldranglys geval, benede al die ander gevestigde toetslande.
Nadat die Wes-Indiese span onder sy tweede kapteinskap hul reeks teen die destydse wêreldkampioen Australië verloor het,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-australians-in-the-west-indies-2002-03-155799 |title=The Australians in the West Indies, 2002–03 |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Ramsey |date=3 Junie 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> het Lara sy span tot oorwinnings oor beide Sri Lanka<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-sri-lankans-in-the-west-indies-2003-214650 |title=The Sri Lankans in the West Indies, 2003 |publisher=ESPNcricinfo |author=Fazeer Mohammed |date=29 Julie 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en Zimbabwe gelei, voordat ’n verdere swak loop nederlae in vier-toetsreekse met 0–3 teen beide Suid-Afrika<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-zimbabwe-and-south-africa-2003-04-237266 |title=The West Indians in Zimbabwe and South Africa, 2003–04 |publisher=ESPNcricinfo |author=Tony Cozier en John Ward |date=15 Februarie 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en Engeland<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/england-in-the-west-indies-2003-04-237224 |title=England in the West Indies, 2003–04 |publisher=ESPNcricinfo |date=30 April 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> gesien het. In die onbeslis tydens die vierde toets teen Engeland het Lara die wêreldrekord vir die hoogste individuele toetstelling met 400 nie uit nie, weer in Antigua, aangeteken<ref name="Brian Lara" /> en Matthew Hayden se 380 teen Zimbabwe uit die vorige jaar oorgesteek. Die Wes-Indiese span is toe in Engeland met 4–0 platgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-west-indians-in-england-232455 |title=The West Indians in England |publisher=ESPNcricinfo |author=Stephen Fay |date=11 November 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[Krieketwêreldbeker 2003]] in Suid-Afrika het Lara Wes-Indië in ’n oorwinning oor die gasheer gelei en selfs 116 lopies teen die Proteas aangeteken, maar die volgende twee oorwinnings oor [[Kanadese nasionale krieketspan|Kanada]] en [[Keniaanse nasionale krieketspan|Kenia]] was nie genoeg om tot die tweede rondte te vorder nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/sri-lanka-survive-sarwan-charge-to-defeat-west-indies-127066 |title=Sri Lanka survive Sarwan charge to defeat West Indies |publisher=ESPNcricinfo |author=Charlie Austin |date=28 Februarie 2003 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Lara se laaste optrede as kaptein was die [[Kampioenetrofee 2004]], ’n tweede eendagtoernooi net na die Krieketwêreldbekertoernooi, op [[The Oval (Londen)|The Oval]] in Londen wat die Wes-Indiese span gewen het – die oorwinning was ’n welkome verrassing vir die Karibiese gebied wat pas deur die orkaan Ivan verwoes is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-hurricanes-were-the-catalyst-says-lara-143626 |title=The hurricanes were the catalyst, says Lara |publisher=ESPNcricinfo |date=7 Julie 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Geskille tussen spelers en raad (2000’s en 2010’s) ===
[[Lêer:2007 CWC Opening ceremony.jpg|duimnael|Openingseremonie van die Krieketwêreldbeker 2007]]
[[Lêer:ICC CWC 2007 team captains.jpg|duimnael|2007-spankapteins met die trofee]]
Die vreugde was net kortstondig, nadat ’n groot geskil tussen die Wes-Indiese Spelersvereniging en die Krieketraad in 2005 na vore getree het. Die twispunt was klousule vyf van die toerkontrak wat aan die Krieketraad “die uitsluitlike en eksklusiewe reg om reëlings te tref vir borgskappe, advertering, lisensiëring, handelsware en promosie-aktiwiteite rakende WIKR of enige WIKR-span” besorg het. Die telekommunikasiemaatskappy Digicel was destyds die borg van die Wes-Indiese span, terwyl die meeste spelers kontrakte met Cable & Wireless onderteken het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-background-to-the-dispute-208251 |title=The background to the dispute |publisher=ESPNcricinfo |date=28 April 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Hierdie geskil, saam met ’n geskil oor betalings, het beteken dat Wes-Indië uiteindelik ’n span sonder Lara en ’n aantal ander spelers vir die Wes-Indiese toer na Suid-Afrika 2004/05 met Shivnarine Chanderpaul as kaptein aangekondig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/lara-left-out-of-west-indian-squad-146303 |title=Lara left out of West Indian squad |publisher=ESPNcricinfo |date=20 Maart 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Sommige van hierdie spelers het aan die einde nogtans aan die toer deelgeneem. Die geskil was nog nie beëindig nie, wat tot die afkondiging van ’n tweede span vir die toer na Sri Lanka in 2005 gelei het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/second-string-team-hurts-windies-well-wishers-212447 |title=Second-string team hurts Windies well-wishers |publisher=ESPNcricinfo |date=2 Julie 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> ’n Ooreenkoms is eers in November 2005 bereik,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/wipa-and-players-association-reach-agreement-228049 |title=WIPA and players' association reach agreement |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Desember 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en ’n volstoomspan is uiteindelik vir die toer na Australië in 2005/06 benoem. Tydens hierdie toer het Brian Lara die Australiër Allan Border as die beste lopiemaker in toetskrieket verbygesteek, ten spyte van Wes-Indië se platloop met 3–0.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/lara-sweeps-past-border-227307 |title=Lara sweeps past Border |publisher=ESPNcricinfo |date=26 November 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Te midde van hierdie geskille het Wes-Indië die [[Krieketwêreldbeker 2007]] aangebied, die eerste in die Amerikas. Die gasheer het die groepfase maklik gewen, maar hulle is in die volgende rondte ná net twee oorwinnings uitgeskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/my-first-world-cup-stuart-broad-798759 |title=Being there for Lara's goodbye |publisher=ESPNcricinfo |author=Stuart Broad |date=23 November 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
In 2009 het ’n nuwe geskil ontstaan toe baie seniorspelers besluit het om nie aan kwessies rakende betaling en kontrak met die beheerliggaam saam te werk nie. Die Wes-Indiese Krieketraad het toe ’n tweede span saamgestel wat aan die reeks teen Bangladesj en die Kampioenetrofee deelgeneem het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/22771824/ |title=WICB-WIPA peace talks fail |publisher=ESPNcricinfo |date=2 September 2009 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 2012 het beide die IKR en die FIKV (Federasie van Internasionale Krieketspelersverenigings) besluit om in hierdie jarelange geskil te bemiddel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/22290733/west-indies-news-icc-fica-mediate-west-indies-dispute |title=ICC and FICA to mediate in West Indies dispute |publisher=ESPNcricinfo |date=9 Junie 2012 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 2014 het nog ’n dispuut tussen die WIKR en die Wes-Indiese Spelersvereniging (WIPA) daartoe gelei dat die span se Indiese toer ingekort is. Die twispunt was ’n uitgerekte betalingstruktuur tussen die spelers, die beheerliggaam en die spelersvereniging.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/21375161/west-indies-pull-india-tour |title=West Indies pull out of India tour |publisher=ESPNcricinfo |date=17 Oktober 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 2015 het spelers hulself nie vir toetse beskikbaar gestel nie en met Jason Holder wat die rol van kapteinskap betree het is hulle met groot wantroue tussen veteraanboulers en Holder en die administrasie en keurders teëgekom. As gevolg hiervan het Wes-Indië tussen 1995 en 2015 21 toetswedstryde met ’n beurt verloor; vanaf 1966 tot 1995 het die span nooit meer as vier wedstryde met ’n beurt verloor nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/20425960/batsmen-drag-west-indies-new-low |title=Batsmen drag West Indies to new low |publisher=ESPNcricinfo |date=12 Desember 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Terugkoms na bo en opkoms as ’n T20I-krag (2010’s) ===
[[Lêer:Darren Sammy, 2010.jpg|duimnael|upright|Daren Sammy in 2010. Wes-Indië het drie belangrike toernooititels verower: die [[Kampioenetrofee]] een keer en die [[T20I-wêreldbeker]] twee keer. Albei T20I-wêreldbekertoernooie is met Sammy as kaptein ingepalm, wat hom die enigste Wes-Indiese kaptein maak, behalwe vir Clive Lloyd, wat verskeie IKR-toernooie gewen het.]]
Nadat [[Twintig20]]-krieket volstoom met die eerste [[T20I-wêreldbeker 2007]] in Suid-Afrika begin beslis is, het Wes-Indië ’n voordeel begin ontwikkel en besef dat hulle oor kolwers in die styl van ’n Richards beskik en boulaanvalle ontwikkel wat met mag kon verwoes. Talle Wes-Indiese kolwers het ook op T20I voorberei, aangesien dit vir hulle lonende kontrakte in T20-ligas sal bied. Die vernaamste onder die hardkolwers was Chris Gayle, wat beide die eerste T20I-honderdtal aangeteken en die tweede geslaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/chris-gayle-51880 |title=Chris Gayle |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Tydens die [[Krieketwêreldbeker 2011]] in Bangladesj, Indië en Sri Lanka het Wes-Indië net weens sy beter lopietempo as Bangladesj s’n tot die kwarteindstryd gevorder, maar hulle is deur Pakistan vinnig uitgeskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2010-11-381449/pakistan-vs-west-indies-1st-quarter-final-433600/match-report |title=Clinical Pakistan storm into semi-final |publisher=ESPNcricinfo |date=23 Maart 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2012]] in Sri Lanka het Wes-Indië Australië in die halfeindstryd uitgeskakel en toe die gasheer met 32 lopies verslaan om sodoende hul derde IKR-wêreldbeker en hul eerste sedert Richards, Holding en Lloyd se oorwinning tydens die Krieketwêreldbeker 1979 te wen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-2012-13-531597/sri-lanka-vs-west-indies-final-533298/match-report |title=Samuels, Sammy give WI first world title since 1979 |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=7 Oktober 2012 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2016]] het hulle die gasheer Indië in die halfeindstryd ná ’n suksesvolle lopiejaag verslaan en hulle is nog by hul hotel deur beide plaaslike en reisende ondersteuners toegejuig<ref>{{en}} {{cite web |url=https://twitter.com/cricketcomau/status/715648198769926144 |title=Fans welcome the West Indies back to the Oberoi in Mumbai after beating India |publisher=[[Krieket Australië]] |website=[[Twitter]] |date=31 Maart 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> nadat hulle in die eindstryd teen Engeland te staan gekom en hulle met vier paaltjies verslaan nadat Carlos Brathwaite vier agtereenvolgende grenshoue uit [[Ben Stokes]] se aflewerings geslaan het, nadat Wes-Indië ’n teiken van 19 lopies in die laaste boulbeurt gehad het. In kontras teenoor hul agtste plek op die toetsranglys en negende op die EDI-ranglys het Wes-Indië die eindstryd as tweede op die T20I-ranglys net agter Indië betree.
[[Lêer:West Indies v Zimbabwe World Cup of Cricket The national anthems (16629621122).jpg|duimnael|links|Nasionale volksliedere voor die wedstryd van Zimbabwe teen Wes-Indië tydens die [[Krieketwêreldbeker 2015]] in Canberra]]
Tydens die [[Krieketwêreldbeker 2015]] het Wes-Indië weer volgens ’n beter lopietempo bo Ierland tot die kwarteindstryd gevorder, maar hulle is maklik deur Nieu-Seeland verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/icc-cricket-world-cup-2015/content/story/853343.html |title=Guptill's 237 drives New Zealand into semi-final |publisher=ESPNcricinfo |author=Brydon Coverdale |date=21 Maart 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die T20I-wêreldbeker 2016 in Indië het Wes-Indië Engeland verslaan en sodoende hul tweede T20I-wêreldbeker gewen, die eerste span wat daarin kon slaag. As ’n ekstra bonus het Wes-Indië ook die eerste krieketland geword wat in beide die T20I-wêreldbeker vir mans- en vroue op dieselfde dag kon seëvier, aangesien die vrouespan onmiddellik die drie keer verdedigende kampioen Australië vir hul eerste IKR-wêreldtitel geklop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/world-t20-2015-16-901359/england-vs-west-indies-final-951373/match-report |title=WI grab title after Brathwaite 6, 6, 6, 6 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[Krieketwêreldbeker 2019]] se groepfase het Wes-Indië net twee oorwinnings aangeteken (oor Pakistan en Afghanistan) en op die voorlaaste plek net bo Afghanistan geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/48785855 |title=Cricket World Cup: India thrash West Indies by 125 runs at Old Trafford |publisher=[[BBC]] |date=27 Junie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2021]] se Super 12 in [[Oman]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate]] het die verdedigende kampioen Wes-Indië ’n swak toernooi gehad en net Bangladesj verslaan, terwyl hulle deur Engeland, Suid-Afrika, Sri Lanka en Australië geklop en sodoende uit dié toernooi geskakel is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/news/hetmyer-scores-81-not-out-sri-lanka-loss/ |title=Hetmyer scores 81 not out in Sri Lanka loss |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |date=4 November 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2022]] in Australië moes Wes-Indië in die eerste rondte begin en het in hul eerste wedstryd ’n historiese nederlaag teen [[Skotse nasionale krieketspan|Skotland]] gely.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-men-s-t20-world-cup-2022-23-1298134/scotland-vs-west-indies-3rd-match-first-round-group-b-1298137/match-report |title=Scotland bowlers script huge upset against West Indies |publisher=ESPNcricinfo |author=Sreshth Shah |date=17 Oktober 2022 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Daarna het hulle [[Zimbabwiese nasionale krieketspan|Zimbabwe]] verslaan, maar ná ’n verdere nederlaag teen [[Ierse nasionale krieketspan|Ierland]] kon hulle nie die Super Twaalf haal nie, hul swakste toernooiverloop nog.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/63311585 |title=T20 World Cup: Ireland beat West Indies to advance in Hobart |publisher=[[BBC]] |author=Stephan Shemilt |date=21 Oktober 2022 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Nadat Skotland tydens die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2023 ook hul eerste EDI-oorwinning oor Wes-Indië aangeteken het, kon die tweemalige wêreldkampioen vir die eerste keer nie vir ’n krieketwêreldbekertoernooi kwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/world-cup-2023-west-indies-crash-out-of-qualification-race-1385192 |title=West Indies fail to qualify for 2023 ODI World Cup |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Julie 2023 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/66076860 |title=World Cup qualifier: Scotland knock out West Indies at World Cup Qualifier with seven-wicket win |publisher=[[BBC]] |date=1 Julie 2023 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Aangesien die Krieketwêreldbeker 2023 gelyktydig as [[Kampioenetrofee 2025]]-kwalifisering gedien het, het Wes-Indië ook dié toernooi misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/2025-champions-trophy-qualification-at-stake-during-odi-world-cup-1406055 |title=2025 Champions Trophy qualification at stake during ODI World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi, Matt Roller |date=29 Oktober 2023 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Wes-Indië het saam met die Verenigde State die [[T20I-wêreldbeker 2024]] aangebied en die span het ná vier oorwinnings in die eerste rondte die Super Agt gehaal, maar hulle is ná nederlae teen Engeland en Suid-Afrika, asook ’n oorwinning oor die [[Verenigde State se nasionale krieketspan|Verenigde State]] uitgeskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/rovman-powell-good-to-see-buzz-back-in-caribbean-for-cricket-we-know-how-long-it-had-died-down-1440652 |title=Powell: 'Good to see buzz back in Caribbean for cricket, we know how long it had died down' |publisher=ESPNcricinfo |date=24 Junie 2024 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2026]] in [[Indië]] en [[Sri Lanka]] het die Wes-Indiese span die eerste rondte weer onoorwonne afgesluit, waarna hulle ná ’n oorwinning oor Zimbabwe deur beide Suid-Afrika en Indië geklop en sodoende uit die toernooi geskakel is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-men-s-t20-world-cup-2025-26-1502138/india-vs-west-indies-52nd-match-super-eights-group-1-1512770/match-report |title=Samson special leads India into the semi-finals |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=1 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
== Vlag en himne ==
[[Lêer:Windies.png|duimnael|links|Vlag van die Wes-Indiese Krieketraad en -span tussen 1999 en 2017]]
[[Lêer:WestIndiesCricketFlagPre1999.svg|duimnael|links|Die Windies-vlag wat tot in 1999 gebruik is]]
Die meeste krieketspelende lande gebruik hul eie nasionale vlae tydens internasionale krieketwedstryde. Aangesien die Wes-Indiese krieketspan ’n verskeidenheid onafhanklike lande en afhanklike gebiede verteenwoordig, gebruik hulle nie ’n nasionale vlag nie. Die Wes-Indiese Krieketraad gebruik derhalwe ’n embleem met ’n palmboom en krieketpaaltjies op ’n klein sonnige eiland. Dié embleem, op ’n maroen agtergrond, vorm die Wes-Indiese vlag. Die agtergrond het soms ’n wit baan bo ’n groen baan wat deur ’n maroen baan verdeel word, wat horisontaal deur die middel van die agtergrond loop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.fotw.info/flags/int@wicb.html |title=West Indies Cricket Board |publisher=Flags of the World |date=21 Desember 2013 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Voor 1999 het die WIKR ’n soortgelyke embleem met ’n koolpalm op ’n eiland gebruik, maar daar was nie paaltjies nie en pleks van die son is die [[Jagter (sterrebeeld)|sterrebeeld Jagter]] uitgebeeld. Dit is in 1923 ontwerp deur Sir Algernon Aspinall, die destydse sekretaris van die Wes-Indiese Komitee.<ref>{{en}} {{cite journal |url=https://books.google.de/books?id=OVgjAQAAIAAJ&q=west+indies+cricket+team+orion&dq=west+indies+cricket+team+orion&hl=en&sa=X&redir_esc=y |title=Badge of the West Indian Cricket Team now in England |author=Royal Colonial Institute |date=1923 |journal=United Empire |publisher=Pitman and Sons Ltd. |volume=14 |page=350 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Teen dieselfde tyd in die 1920’s was die voorgestelde leuse vir die Wes-Indiese span ''Nec curat Orion leones'', afgelei van ’n aanhaling deur [[Horatius]], waarvolgens Orion, simbolies vir die Wes-Indiese XI wat nie skrik vir die leeus [van Engelse krieket] nie.<ref>{{en}} {{cite book |author=Sir Algernon Aspinall |title=The Handbook of the British West Indies, British Guiana and British Honduras |year=1929 |publisher=West India Committee |location=Londen |pages=90 |isbn=0-85474-000-7}}</ref>
Aangesien die span tydens internasionale wedstryde en toernooie as ’n nasionale span beskou en voor elke wedstryd ’n volkslied gespeel word, was ná die ontbinding van die Wes-Indiese Federasie nie duidelik watter volkslied gebruik sou word nie. Aanvanklik is die volkslied van die kaptein se tuisland gespeel. In onlangse jare word tydens IKR-toernooie ''Rally Round the West Indies…Now and Forever'' wat deur die Trinidadse komponis David Rudder in 1988 saamgestel is, as die span se himne gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hindustantimes.com/cricket/a-cricket-anthem-for-unity/story-gv5y3sNkG02kDGFCHCxR0H.html |title=A ‘cricket anthem’ for unity |publisher=Hindustan Times |author=Venkat Ananth |date=18 Junie 2009 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
== Kleure ==
[[Lêer:Chris Gayle, 2010 (1).jpg|duimnael|upright|Chris Gayle in Wes-Indië se tradisionele maroenpak]]
Wanneer hulle EDI-krieket speel, dra die Wes-Indiese span ’n maroen-gekleurde [[trui#sporttruie|trui]] en broeke. Die hemp vertoon ook die kenteken van die Wes-Indiese Krieketraad en die naam van hul borg, sedert 2018 ''Sandals'', en hul uitruster ''BLK''. Die EDI-pet is maroen met die WIKR se kenteken op die linkervoorkant en twee geel strepe.
Wanneer hulle eersterangse krieket speel, dra Wes-Indiese veldwerkers soms ’n maroen sonhoed met ’n wye rand of ’n maroen bofbalpet. Die WIKR-kenteken is op die voorkant van die hoed. Helms is op ’n soortgelyke manier gekleur.
Tydens Wêreldkrieketreekse word gekleurde truie gedra. Die oorspronklike Wes-Indiese trui was pienk en is later na maroen verander om met hul toetspette ooreen te stem. Grys is ook as ’n tweede kleur gebruik. In sommige gevalle was grys die hoofkleur bo die tradisionele maroen. Sommige truie het groen, geel of wit as aksentkleure gebruik.
Vorige truiverskaffers was BLK (2017–2019), Joma (2015–2018),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.joma-sport.com/news/joma-enters-cricket-market-sponsoring-west-indies |title=Joma enters cricket market sponsoring West Indies |publisher=Joma |date=20 Februarie 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Woodworm (2008–2015),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.sports-insight.co.uk/news/woodworm-sponsors-west-indies-cricket-team |title=Woodworm sponsors West Indies cricket team |publisher=sports insight |date=16 Februarie 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.woodworm.tv/woodworm-sponsor-west-indies-cricket |title=Woodworm sponsor West Indies cricket |publisher=Woodworm |accessdate=12 Junie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200612065152/https://www.woodworm.tv/woodworm-sponsor-west-indies-cricket |archive-date=12 Junie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Admiral (2000–2005),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/23160139/ |title=Replica Windies kits not available in South Africa |publisher=ESPNcricinfo |date=21 Februarie 2003 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Asics (Krieketwêreldbeker 1999), UK Sportsgear (1997–1998),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.ukgear.com/Pages/Media-Centre/News-AND-PR/26-Article-in-Director-Magazine.html |title=A sporting chance against the top dogs |publisher=UK Gear |accessdate=10 Augustus 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160810102207/http://www.ukgear.com/Pages/Media-Centre/News-AND-PR/26-Article-in-Director-Magazine.html |archive-date=10 Augustus 2016 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> ISC (1992–1996) en [[Adidas]] (1979–1991).
Voormalige borge was Sandals (2018–2021), Digicel (2005–2018),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hindustantimes.com/cricket/cricket-west-indies-digicel-end-sponsorship-agreement/story-6L3cUOePZFja6CLkYAjulI.html |title=Cricket West Indies, Digicel end sponsorship agreement |publisher=Hindustani Times |date=30 Mei 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> [[KFC]] (2006–2009),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://zeenews.india.com/sports/laras-men-have-kentucky-fried-chicken-for-champions-trophy_326979.html|title=Lara's men have Kentucky Fried Chicken for Champions Trophy |publisher=Zeenews |date=4 Oktober 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Cable & Wireless (2000–2004),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.telegraph.co.uk/sport/columnists/scyldberry/2355946/Sponsors-finger-West-Indies.html |title=Sponsors finger West Indies |publisher=The Telegraph |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Carib Beer (1999–2001)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.landofsixpeoples.com/news301/nc3012111.htm |title=WICB and Carib Beer announce sponsorship |publisher=Land of six peoples |date=21 Januarie 2003 |accessdate=14 Mei 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060514224019/http://www.landofsixpeoples.com/news301/nc3012111.htm |archive-date=14 Mei 2006 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> en Kingfisher (1996–1999).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/23267658/ |title=West Indies Cricket Board at loggerheads with sponsor |publisher=ESPNcricinfo |date=9 Januarie 1998 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.indiainfoline.com/article/print/news/kingfisher-premium-brings-biggest-cricketing-celebration-of-the-year-5921407800_1.html |title=Kingfisher Premium brings biggest cricketing celebration of the year |publisher=India Infoline |date=12 Mei 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
== Tuisstadions ==
[[Lêer:Queens Park Oval Trinidad.jpg|duimnael|links|Queen’s Park-ovaal in [[Port of Spain]], Trinidad en Tobago]]
{{Location map+ |Klein-Antille |width=200
|caption=Huidige Wes-Indiese krieketstadions in die [[Klein-Antille]] wat tydens toetswedstryde gebruik word
|places=
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Antigua Recreation Ground|Recreation]]</small>|position=bottom|lat=17.122278|long=-61.839028}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Sir Vivian Richards-stadion|Sir Viv]]</small>|position=top|lat=17.103275|long=-61.78485}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Kensington-ovaal|Kensington]]</small>|position=bottom|lat=13.10505|long=-59.622581}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Windsorpark, Dominica|Windsorpark]]</small>|position=left|lat=15.301944|long=-61.384167}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Nasionale Krieketstadion, Grenada|Nasionale Stadion]]</small>|position=left|lat=12.059056|long=-61.752111}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Warnerpark Sportkompleks|Warnerpark]]</small>|position=left|lat=17.298611|long=-62.721944}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Daren Sammy-krieketveld]]</small>|position=left|lat=14.070556|long=-60.931653}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Arnos Vale-stadion|Arnos Vale]]</small>|position=left|lat=13.141861|long=-61.211806}}
{{location map~|Klein-Antille|label=<small>[[Queen’s Park-ovaal|Queen’s Park]]</small>|position=left|lat=10.667386|long=-61.5237}}
}}
{{Location map+ |Guyana |width=200
|caption=Huidige Wes-Indiese krieketstadions in [[Guyana]] wat tydens toetswedstryde gebruik word
|places=
{{location map~|Guyana|label=<small>[[Providence-stadion|Providence]]</small>|position=top|lat=6.757767|long=-58.177992}}
{{location map~|Guyana|label=<small>[[Bourda]]</small>|position=bottom|lat=6.808167|long=-58.149872}}
}}
{{Location map+ |Jamaika |width=200
|caption=Huidige Wes-Indiese krieketstadions in [[Jamaika]] wat tydens toetswedstryde gebruik word
|places=
{{location map~|Jamaika|label=<small>[[Sabinapark]]</small>|position=bottom|lat=17.977908|long=-76.782567}}
}}
Net soos die ander vername krieketlande Australië, Bangladesj, Engeland, Ierland, Indië, Nieu-Seeland, Pakistan, Sri Lanka, Suid-Afrika en Zimbabwe beskik Wes-Indië oor geen amptelike tuisstadion vir sy nasionale span nie. Die Windies gebruik vir hul krieketwedstryde eerder ’n verskeidenheid stadions dwarsdeur Wes-Indië.
Die Wes-Indiese nasionale krieketspan het tot dusver twaalf tuisstadions tydens toetswedstryde gebruik:
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! No. !! Stadion !! Plek !! Eerste toets
|-
| 1
| [[Kensington-ovaal]]
| [[Bridgetown, Barbados|Bridgetown]], [[Barbados]]
| 11 Januarie 1930
|-
| 2
| [[Queen’s Park-ovaal|Queen’s Park]]
| [[Port of Spain]], [[Trinidad en Tobago]]
| 1 Februarie 1930
|-
| 3
| [[Bourda]]
| [[Georgetown, Guyana|Georgetown]], [[Guyana]]
| 21 Februarie 1930
|-
| 4
| [[Sabinapark]]
| [[Kingston, Jamaika|Kingston]], [[Jamaika]]
| 3 April 1930
|-
| 5
| [[Antigua Recreation Ground]]
| [[St. John’s, Antigua en Barbuda|St. John’s]], [[Antigua en Barbuda]]
| 27 Maart 1981
|-
| 6
| [[Arnos Vale-stadion|Arnos Vale]]
| [[Kingstown]], [[St. Vincent en die Grenadine]]
| 20 Junie 1997
|-
| 7
| [[Nasionale Krieketstadion, Grenada|Nasionale Krieketstadion]]
| [[St. George’s, Grenada|St. George’s]], [[Grenada]]
| 28 Junie 2002
|-
| 8
| [[Daren Sammy-krieketveld]]
| [[St. Lucia]], [[St. Lucia]]
| 20 Junie 2003
|-
| 9
| [[Warnerpark Sportkompleks|Warnerpark]]
| [[Basseterre]], [[St. Kitts en Nevis]]
| 22 Junie 2006
|-
| 10
| [[Providence-stadion|Providence]]
| [[Georgetown, Guyana|Georgetown]], [[Guyana]]
| 22 Maart 2008
|-
| 11
| [[Sir Vivian Richards-stadion]]
| [[North Sound, Antigua en Barbuda|North Sound]], [[Antigua en Barbuda]]
| 30 Mei 2008
|-
| 12
| [[Windsorpark, Dominica|Windsorpark]]
| [[Roseau]], [[Dominica]]
| 6 Julie 2011
|}
=== Krieketwêreldbekerstadions ===
{{Hoofartikel|Krieketwêreldbeker 2007|T20I-wêreldbeker 2010|T20I-wêreldbeker 2024}}
Wes-Indië het in 2007 die eerste krieketwêreldbekertoernooi in die Amerikas aangebied. Dit is volgens die Internasionale Krieketraad se rotasiebeleid aan Wes-Indië toegeken. Oorspronklik het die [[Bahamas]], [[Bermuda]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] deel gevorm van die Wes-Indiese eilande se bod vir die Krieketwêreldbeker 2007.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/ci/content/story/140649.html |title=Three days to go for ICC Cricket World Cup 2007 bids |publisher=ESPNcricinfo |date=4 Mei 2004 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Dié toernooi is egter aan die Wes-Indiese [[Eilandstaat|eilandstate]] [[Antigua en Barbuda]], [[Barbados]], [[Guyana]], [[Grenada]], [[Jamaika]], [[St. Kitts en Nevis]], [[St. Lucia]], [[St. Vincent en die Grenadine]] en [[Trinidad en Tobago]] toegeken.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/westindies/content/story/138760.html |title=Barbados to host World Cup final in 2007 |publisher=ESPNcricinfo |date=14 Julie 2004 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Drie jaar later is in Wes-Indië die T20I-wêreldbeker 2010 beslis. Wes-Indië het saam met die Verenigde State ook as gasheer van die T20I-wêreldbeker 2024 opgetree.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-co-hosts-for-2024-t20-wc-pakistan-gets-2025-champions-trophy-india-and-bangladesh-2031-world-cup-1289589 |title=USA co-hosts for 2024 T20 WC, Pakistan gets 2025 Champions Trophy, India and Bangladesh 2031 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=16 November 2021 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
== Lidlande en afhanklikhede ==
{{multiple image
| align = right
| direction = vertical
| width = 220
| header =
| image1 = Map of the West Indies Federation.svg
| alt1 =
| caption1 =
| image2 = Guyana in its region.svg
| alt2 =
| caption2 =
| footer = Die lande van die voormalige Wes-Indiese Federasie het saam met die voormalige Brits-Guiana die grondslag vir die Wes-Indiese nasionale krieketspan gevorm
}}
Die Wes-Indiese gebied sluit veral die Engelstalige Karibiese gebied in. Binne-in hierdie gebied bestaan ses [[Eersterangse krieket|eersterangse]] spanne wat vir die “nasionale” kampioenskap meeding, van hulle is op hul beurt samesluitings van kleiner lande of eilande. In hul vroeë dae tydens die 1930’s het die Wes-Indiese nasionale krieketspan die [[Britse Ryk|Britse kolonies]] verteenwoordig wat later die Wes-Indiese Federasie en Brits-Guiana sou vorm. Spelers van die volgende lidlande is verkiesbaar vir die Wes-Indiese span:<ref>{{en}} {{cite web |url=https://emergingcricket.com/insight/west-indies-as-separate/ |title=West Indies as separate cricketing countries? |publisher=Emerging Cricket |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
* '''Soewereine lande'''
** {{vlagland|Antigua en Barbuda}}
** {{vlagland|Barbados}}
** {{vlagland|Dominica}}
** {{vlagland|Grenada}}
** {{vlagland|Guyana}}
** {{vlagland|Jamaika}}
** {{vlagland|St. Kitts en Nevis}}
** {{vlagland|St. Lucia}}
** {{vlagland|St. Vincent en die Grenadine}}
** {{vlagland|Trinidad en Tobago}}
* '''[[Britse oorsese gebiede]]'''
** {{vlagland|Anguilla}}
** {{vlagland|Britse Maagde-eilande}}
** {{vlagland|Montserrat}}
* '''Lande van die [[Koninkryk van die Nederlande]]
** {{vlagland|Sint Maarten}}
* '''[[Eilandgebiede van die Verenigde State van Amerika|Eilandgebied van die Verenigde State van Amerika]]'''
** {{vlagland|Amerikaanse Maagde-eilande}}
=== Moontlike toekomstige lede ===
* [[Karibiese Nederland|Besondere munisipaliteite]] van [[Nederland]]
** {{vlagland|Saba}}
** {{vlagland|Sint Eustatius}}
* [[Franse oorsese gebiede|Oorsese kollektiwiteite]] van [[Frankryk]]
** {{vlagland|Sint-Martin}}
** {{vlagland|Sint Bartholomeus}}
* Oorsese departemente van Frankryk
** {{vlagland|Guadeloupe}}
** {{vlagland|Martinique}}
=== Nielede ===
In teenstelling daarmee beskik ander voormalige [[Britse Ryk|Britse kolonies]] en huidige [[Britse oorsese gebiede]] oor hul eie nasionale krieketspanne:
* {{vlagland|Bahamas}} – geniet as ’n assosiaatlid T20I-status.<ref name="T20I">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |title=All T20 matches between ICC members to get international status |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 April 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
* {{vlagland|Belize}} – geniet as ’n assosiaatlid T20I-status.<ref name="T20I" />
* {{Cr-BM}} – het op hul eie aan die Krieketwêreldbeker 2007 in Wes-Indië deelgeneem en twee keer oor EDI-status beskik; geniet as ’n assosiaatlid T20I-status.<ref name="T20I" />
* {{vlagland|Kaaimanseilande}} – geniet as ’n assosiaatlid T20I-status.<ref name="T20I" />
* {{vlagland|Turks- en Caicoseilande}} – geniet as ’n assosiaatlid T20I-status.<ref name="T20I" />
== Internasionale toere ==
Soos gebruiklik sedert die begin van internasionale krieket, onderneem die Wes-Indiese nasionale krieketspan deels maandelange oorsese toere, waartydens hulle teen ander nasionale spanne, plaasliksaamgestelde spanne en klubspanne speel. Eweneens huisves hulle ander nasionale spanne wat na Wes-Indië toer. Gedurende die plaaslike somer tree hulle as gasheer op of onderneem op hul beurt toere deur die ander krieketlande van die Noordelike Halfrond en gedurende die plaaslike winter onderneem hulle toere deur krieketlande van die Suidelike Halfrond. As deel daarvan ding Wes-Indië in toetskrieket sedert 1960/61 teen [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] om die Frank Worrell-trofee, sedert 1998 teen [[Proteas|Suid-Afrika]] om die Sir Vivian Richards-trofee, sedert 2001 teen [[Zimbabwiese nasionale krieketspan|Zimbabwe]] om die Clive Lloyd-trofee, sedert 2015/16 teen [[Sri Lankaanse nasionale krieketspan|Sri Lanka]] om die Sobers-Tissera-trofee en vanaf 1963 tot 2020 teen [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] om die Wisden-trofee mee. Laasgenoemde is 2021/22 deur die Richards-Botham-trofee vervang.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/friendship-and-memories-abound-at-unveiling-of-richards-botham-trophy-1304217 |title=Friendship and memories abound at unveiling of Richards-Botham Trophy |publisher=ESPNcricinfo |author=Cameron Ponsonby |date=7 Maart 2022 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
== Spelers ==
=== Bekende spelers ===
[[Lêer:George Headley photo.jpg|duimnael|upright|George Headley (1930/31)]]
[[Lêer:Michael Holding.jpg|duimnael|upright|Michael Holding (1980)]]
[[Lêer:Brian Lara at 2012 Mumbai Marathon pre bash.jpg|duimnael|upright|Brian Lara (2012)]]
[[Lêer:Clive Lloyd at 'Idea Champions Of The World' press meet.jpg|duimnael|upright|Clive Lloyd (2013)]]
21 voormalige Wes-Indiese spelers is vir hul uitstekende prestasies in die [[Internasionale Krieketraad]] se Heldesaal opgeneem:<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/hall-of-fame/hall-of-famers |title=ICC Hall of Famers |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
{| class="wikitable"
! Speler !! Posisie !! Inskrywing
|-
| [[Curtly Ambrose]] || Bouler || 2011
|-
| [[Shivnarine Chanderpaul]] || Kolwer || 2022
|-
| [[Learie Constantine]] || Veelsydig || 2021
|-
| [[Joel Garner]] || Bouler || 2010
|-
| [[Lance Gibbs]] || Bouler || 2009
|-
| [[Gordon Greenidge]] || Aanvangskolwer || 2009
|-
| [[Wes Hall]] || Bouler || 2015
|-
| [[Desmond Haynes]] || Kolwer || 2021
|-
| [[George Headley]] || Kolwer || 2009
|-
| [[Michael Holding]] || Bouler || 2009
|-
| [[Rohan Kanhai]] || [[Paaltjiewagter]]-Kolwer || 2009
|-
| [[Brian Lara]] || Kolwer || 2012
|-
| [[Clive Lloyd]] || Kolwer || 2009
|-
| [[Malcolm Marshall]] || Bouler || 2009
|-
| [[Viv Richards]] || Kolwer || 2009
|-
| [[Andy Roberts (krieketspeler)|Andy Roberts]] || Bouler || 2009
|-
| [[Garfield Sobers]] || Veelsydig || 2009
|-
| [[Clyde Walcott]] || Paaltjiewagter || 2016
|-
| [[Courtney Walsh]] || Bouler || 2010
|-
| [[Everton Weekes]] || Paaltjiewagter || 2009
|-
| [[Frank Worrell]] || Veelsydig || 2009
|}
=== Spelerstatistieke ===
Daar het altesaam 347 spelers [[Toetskrieket|toets-]], 229 spelers [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en 110 spelers [[Twintig20|T20I-krieket]] vir Wes-Indië gespeel. Vervolgens die spelers wat vir die Wes-Indiese span die meeste lopies aangeteken en die meeste paaltjies geneem het.
==== Lopies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |Toets
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | Toetse
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Lopies
|-
|style="text-align:left;"| [[Brian Lara]]
| 1990–2006
| align=center | 130
| align=center | '''11 912'''
| [[Chris Gayle]]
| 1999–2019
| align=center | 298
| align=center | '''10 425'''
| [[Nicholas Pooran]]
| 2016–2024
| align=center | 106
| align=center | '''2 275'''
|-
| [[Shivnarine Chanderpaul]]
| 1994–2015
| align=center | 164
| align=center | '''11 867'''
| [[Brian Lara]]
| 1990–2007
| align=center | 295
| align=center | '''10 348'''
| [[Rovman Powell]]
| 2017–hede
| align=center | 117
| align=center | '''2 261'''
|-
| [[Viv Richards]]
| 1974–1991
| align=center | 121
| align=center | '''{{0}}8 540'''
| [[Shivnarine Chanderpaul]]
| 1994–2011
| align=center | 268
| align=center | '''{{0}}8 778'''
| [[Brandon King]]
| 2009–hede
| align=center | {{0}}84
| align=center | '''1 973'''
|-
| [[Garfield Sobers]]
| 1954–1974
| align=center | {{0}}93
| align=center | '''{{0}}8 032'''
| [[Desmond Haynes]]
| 1978–1994
| align=center | 238
| align=center | '''{{0}}8 648'''
| [[Chris Gayle]]
| 2006–2021
| align=center | {{0}}79
| align=center | '''1 899'''
|-
| [[Gordon Greenidge]]
| 1974–1991
| align=center | 108
| align=center | '''{{0}}7 558'''
| [[Viv Richards]]
| 1975–1991
| align=center | 187
| align=center | '''{{0}}6 721'''
| [[Evin Lewis]]
| 2016–hede
| align=center | {{0}}67
| align=center | '''1 799'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=1;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Test Matches / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=2;id=4;type=team |title=Records / West Indies / One-Day Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=3;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Twenty20 Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
==== Paaltjies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |Toets
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | Toetse
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Paaltjies
|-
| [[Courtney Walsh]]
| 1984–2001
| align=center | 132
| align=center | '''519'''
| [[Courtney Walsh]]
| 1985–2000
| align=center | 205
| align=center | '''227'''
| [[Jason Holder]]
| 2014–hede
| align=center | 96
| align=center | '''108'''
|-
| [[Curtly Ambrose]]
| 1988–2000
| align=center | {{0}}98
| align=center | '''405'''
| [[Curtly Ambrose]]
| 1988–2000
| align=center | 176
| align=center | '''225'''
| [[Akeal Hosein]]
| 2021–hede
| align=center | 96
| align=center | '''{{0}}93'''
|-
| [[Malcolm Marshall]]
| 1978–1991
| align=center | {{0}}81
| align=center | '''376'''
| [[Dwayne Bravo]]
| 2004–2014
| align=center | 164
| align=center | '''199'''
| [[Romario Shepherd]]
| 2020–hede
| align=center | 79
| align=center | '''{{0}}81'''
|-
| [[Lance Gibbs]]
| 1958–1976
| align=center | {{0}}79
| align=center | '''309'''
| [[Carl Hooper]]
| 1987–2003
| align=center | 227
| align=center | '''193'''
| [[Dwayne Bravo]]
| 2006–2021
| align=center | 91
| align=center | '''{{0}}78'''
|-
| [[Kemar Roach]]
| 2009–hede
| align=center | {{0}}88
| align=center | '''294'''
| [[Chris Gayle]]
| 1999–2019
| align=center | 298
| align=center | '''167'''
| [[Alzarri Joseph]]
| 2022–hede
| align=center | 45
| align=center | '''{{0}}62'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=1;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Test Matches / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=2;id=4;type=team |title=Records / West Indies / One-Day Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=3;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Twenty20 Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== Spankapteins ===
Tot op hede was 38 spelers reeds die [[Kaptein (sport)|kaptein]] vir Wes-Indië tydens ’n toetswedstryd, 33 tydens ’n EDI en 17 tydens ’n T20I.<ref>Die tydperk verwys na die ooreenstemmende krieketseisoen waarin die eerste of laaste wedstryd van die tyd as kaptein gespeel is.</ref>
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! colspan="3" | Toets<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=1;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Test Matches / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
! colspan="2" | EDI<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=2;id=4;type=team |title=Records / West Indies / One-Day Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
! colspan="2" | T20I<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=3;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Twenty20 Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|-
! No. !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk
|-
| 1
| Karl Nunes
| 1928–1930
| Rohan Kanhai
| 1973
| Shivnarine Chanderpaul
| 2006
|-
| 2
| Edward Hoad
| 1930
| Clive Lloyd
| 1975–1985
| Chris Gayle
| 2007–2010
|-
| 3
| Nelson Betancourt
| 1930
| Deryck Murray
| 1978–1979
| Ramnaresh Sarwan
| 2007
|-
| 4
| Maurius Fernandes
| 1930
| Alvin Kallicharan
| 1978
| Dwayne Bravo
| 2007–2014
|-
| 5
| George Grant
| 1930–1935
| Viv Richards
| 1980–1991
| Denesh Ramdin
| 2009–2010
|-
| 6
| Rolph Grant
| 1939
| Michael Holding
| 1984
| Floyd Reifer
| 2009
|-
| 7
| George Headley
| 1948
| Gordon Greenidge
| 1988
| Daren Sammy
| 2011–2016
|-
| 8
| Gerald Gomez
| 1948
| Desmond Haynes
| 1989–1993
| Carlos Brathwaite
| 2016–2019
|-
| 9
| John Goddard
| 1948–1957
| Jeff Dujon
| 1990
| Jason Mohammed
| 2018
|-
| 10
| Jeffrey Stollmeyer
| 1952–1955
| Richie Richardson
| 1991–1996
| Jason Holder
| 2019
|-
| 11
| Denis Atkinson
| 1955–1956
| Courtney Walsh
| 1994–1997
| Kieron Pollard
| 2019–2022
|-
| 12
| Gerry Alexander
| 1958–1960
| Brian Lara
| 1994–2007
| Nicholas Pooran
| 2021–2022
|-
| 13
| Frank Worrell
| 1960–1963
| Carl Hooper
| 1997–2003
| Rovman Powell
| 2022–2024
|-
| 14
| Garfield Sobers
| 1965–1972
| Jimmy Adams
| 1999–2001
| Brandon King
| 2024
|-
| 15
| Rohan Kanhai
| 1973–1974
| Sherwin Campbell
| 2000
| Roston Chase
| 2024
|-
| 16
| Clive Lloyd
| 1974–1985
| Ridley Jacobs
| 2002
| '''Shai Hope'''
| 2025–hede
|-
| 17
| Alvin Kallicharran
| 1978–1979
| Ramnaresh Sarwan
| 2004–2008
| Akeal Hosein
| 2025
|-
| 18
| Deryck Murray
| 1979
| Shivnarine Chanderpaul
| 2005–2006
|-
| 19
| Viv Richards
| 1980–1991
| Sylvester Joseph
| 2005
|-
| 20
| Gordon Greenidge
| 1988
| Chris Gayle
| 2007–2010
|-
| 21
| Desmond Haynes
| 1990
| Dwayne Bravo
| 2007–2014
|-
| 22
| Richard Richardson
| 1992–1995
| Floyd Reifer
| 2009
|-
| 23
| Courtney Walsh
| 1994–1997
| Daren Sammy
| 2010–2013
|-
| 24
| Brian Lara
| 1997–2006
| Denesh Ramdin
| 2011
|-
| 25
| James Adams
| 2000–2001
| Kieron Pollard
| 2013–2022
|-
| 26
| Carl Hooper
| 2001–2002
| Jason Holder
| 2015–2019
|-
| 27
| Ridley Jacobs
| 2002
| Marlon Samuels
| 2015
|-
| 28
| Shivnarine Chanderpaul
| 2005–2006
| Jason Mohammed
| 2017–2021
|-
| 29
| Ramnaresh Sarwan
| 2007–2008
| Rovman Powell
| 2018
|-
| 30
| Daren Ganga
| 2007
| Nicholas Pooran
| 2022
|-
| 31
| Chris Gayle
| 2007–2010
| '''Shai Hope'''
| 2023–hede
|-
| 32
| Dwayne Bravo
| 2008
| Roston Chase
| 2023
|-
| 33
| Floyd Reifer
| 2009
|-
| 34
| Daren Sammy
| 2010–2014
|-
| 35
| Denesh Ramdin
| 2014–2015
|-
| 36
| Jason Holder
| 2015–2020
|-
| 37
| Kraigg Brathwaite
| 2017–2025
|-
| 38
| '''Roston Chase'''
| 2025–hede
|}
== Rekords ==
=== Toetsrekord teen ander lande ===
{| class="sortable wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Gespeel !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 27 November 2019
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 123 || 33 || 64 || 1 || 25 || 26,83 || 27 Februarie 1931
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 22 || 15 || 5 || 0 || 2 || 68,18 || 8 Desember 2002
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 166 || 59 || 54 || 0 || 53 || 35,54 || 21 Februarie 1930
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 102 || 30 || 25 || 0 || 47 || 29,41 || 27 Januarie 1949
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 52 || 13 || 19 || 0 || 20 || 25,00 || 8 Februarie 1952
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 56 || 19 || 22 || 0 || 15 || 33,92 || 5 Februarie 1958
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 24 || 4 || 11 || 0 || 9 || 16,67 || 13 Junie 1997
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 34 || 3 || 23 || 0 || 8 || 8,82 || 18 April 1992
|-
|align="left"| {{Cr-ZW}} || 12 || 8 || 0 || 0 || 4 || 66,67 || 16 Maart 2000
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''592''' || '''185''' || '''223''' || '''1''' || '''183''' || '''31,25''' || 21 Februarie 1930
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met toets #2616 op 4–8 Januarie 2026. Laaste keer hersien op 3 Maart 2026.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/westindies/engine/records/team/results_summary.html?class=1;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Test matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=8 Januarie 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== Wêreldtoetskampioenskap ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2019–2021|2019–2021]] || Agtste plek
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2021–2023|2021–2023]] || Agtste plek
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2023–2025|2023–2025]] || Agtste plek
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2025–2027|2025–2027]] || ''gekwalifiseer''
|}
=== EDI-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 9 || 5 || 3 || 0 || 1 || 55,56 || 11 Junie 2017
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 146 || 61 || 79 || 3 || 3 || 41,78 || 14 Junie 1975
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 50 || 24 || 23 || 0 || 2 || 48,00 || 21 Mei 1999
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 111 || 48 || 57 || 0 || 6 || 43,24 || 7 September 1973
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 18 || 12 || 4 || 0 || 2 || 66,67 || 23 Maart 2007
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 142 || 64 || 72 || 2 || 4 || 45,07 || 9 Junie 1979
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 71 || 31 || 33 || 0 || 7 || 43,66 || 18 Junie 1975
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 140 || 73 || 64 || 3 || 0 || 52,14 || 11 Junie 1975
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 67 || 32 || 32 || 0 || 3 || 47,76 || 7 Junie 1975
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 64 || 16 || 45 || 1 || 2 || 25,00 || 7 April 1992
|-
|align="left"| {{Cr-ZW}} || 49 || 36 || 11 || 1 || 1 || 73,46 || 13 Junie 1983
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Cr-BM}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 20 Augustus 2008
|-
|align="left"| {{Cr-CA}} || 4 || 4 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 23 Februarie 2003
|-
|align="left"| {{Cr-KE}} || 6 || 5 || 1 || 0 || 0 || 83,33 || 15 Augustus 2001
|-
|align="left"| {{Cr-NL}} || 6 || 5 || 0 || 1 || 0 || 83,33 || 10 Julie 2007
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 22 Junie 2023
|-
|align="left"| {{Cr-OM}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 5 Julie 2023
|-
|align="left"| {{Cr-PG}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 8 Maart 2018
|-
|align="left"| {{Cr-XS}} || 4 || 3 || 1 || 0 || 0 || 75,00 || 21 Maart 2018
|-
|align="left"| {{Cr-AE}} || 5 || 5 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 15 Maart 2015
|-
|align="left"| {{Cr-US}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 18 Junie 2023
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''897''' || '''429''' || '''425''' || '''12''' || '''31''' || '''47,83''' || 7 September 1973
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met EDI #4942 op 27 Januarie 2026. Laaste keer hersien op 3 Maart 2026. Wenpersentasies sluit onbesliste wedstryde uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=2;id=4;type=team |title=Records / West Indies / ODI matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=27 Januarie 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== Krieketwêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] || '''Kampioen'''
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1979|1979]] || '''Kampioen'''
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1983|1983]] || Naaswenner
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1987|1987]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1992|1992]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] || Halfeindrondte
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2003|2003]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2007|2007]] || Super 8
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2011|2011]] || Kwarteindrondte
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2015|2015]] || Kwarteindrondte
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2019|2019]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2027|2027]] || {{n.v.t.}}
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}}
|}
=== Kampioenetrofeerekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Kampioenetrofee 1998|1998]] || Naaswenner
|-
|[[Kampioenetrofee 2000|2000]] || Groepfase
|-
|[[Kampioenetrofee 2002|2002]] || Groepfase
|-
|[[Kampioenetrofee 2004|2004]] || '''Kampioen'''
|-
|[[Kampioenetrofee 2006|2006]] || Naaswenner
|-
|[[Kampioenetrofee 2009|2009]] || Groepfase
|-
|[[Kampioenetrofee 2013|2013]] || Groepfase
|-
|[[Kampioenetrofee 2017|2017]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2025|2025]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2029|2029]] || {{n.v.t.}}
|}
=== T20I-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 11 || 6 || 5 || 0 || 0 || 54,54 || 2 Junie 2017
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 27 || 11 || 16 || 0 || 0 || 40,74 || 20 Junie 2008
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 22 || 12 || 8 || 0 || 2 || 54,54 || 2 Augustus 2009
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 39 || 19 || 19 || 0 || 1 || 48,72 || 28 Junie 2007
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 9 || 4 || 3 || 0 || 2 || 44,44 || 30 April 2010
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 31 || 10 || 20 || 0 || 1 || 32,26 || 12 Junie 2009
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 25 || 6 || 13 || 3 || 3 || 24,00 || 30 Junie 2012
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 24 || 4 || 17 || 0 || 3 || 16,67 || 21 April 2011
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 18 || 8 || 10 || 0 || 0 || 44,44 || 7 Oktober 2012
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 30 || 15 || 15 || 0 || 0 || 50,00 || 16 Desember 2007
|-
|align="left"| {{Cr-ZW}} || 5 || 4 || 1 || 0 || 0 || 80,00 || 2 Maart 2013
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Cr-IT}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 Februarie 2026
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 4 || 2 || 2 || 0 || 0 || 50,00 || 30 September 2025
|-
|align="left"| {{Cr-PG}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 2 Junie 2024
|-
|align="left"| {{Cr-XS}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 0 || 50,00 || 7 Februarie 2026
|-
|align="left"| {{Cr-UG}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 8 Junie 2024
|-
|align="left"| {{Cr-US}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 21 Junie 2024
|-
|align="left"| Wêreld XI || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 31 Mei 2018
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''252''' || '''107''' || '''130''' || '''3''' || '''12''' || '''42,46''' || 28 Junie 2007
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met T20I #3750 op 1 Maart 2026. Gelykop verwys na wedstryde wat deur ’n valbyl (soos ’n Superboulbeurt) beslis is. Wenpersentasies sluit onbesliste wedstryde uit en gelykop as ’n halwe oorwinning (ongeag die valbyl).''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=3;id=4;type=team |title=Records / West Indies / Twenty20 Internationals / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== T20I-wêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2007|2007]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] || Halfeindrondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2010|2010]] || Super 8
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2012|2012]] || '''Kampioen'''
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2014|2014]] || Halfeindrondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2016|2016]] || '''Kampioen'''
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2021|2021]] || Super 12
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2024|2024]] || Super 8
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2026|2026]] || Super 8
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2028|2028]] || ''gekwalifiseer''
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2030|2030]] || {{n.v.t.}}
|}
== Sien ook ==
{{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}}
* [[Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Bronnelys ==
* {{en}} {{cite book |author=Ray Goble en Keith AP Sandiford |title=75 Years of West Indies Cricket 1928–2003 |publisher=Hansib Publications Limited |year=2004 |isbn=1-870518-78-0}}
* {{en}} {{cite book |author=Hilary Beckles |title=The Development of West Indies Cricket: Vol. 1: The Age of Nationalism |publisher=University of the West Indies Press |year=1998 |isbn=978-9766400644}}
* {{en}} {{cite book |author=Hilary Beckles |title=The Development of West Indies Cricket: Vol. 2: The Age of Globalization |publisher=Pluto Press |year=1999 |isbn=978-0-7453-1472-3}}
* {{en}} {{cite book |author=Michael Manley |title=A History of West Indies Cricket |publisher=Andre Deutsch |year=1988 |location=Londen |isbn=0-233-05037-X}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|West Indies cricket team|Wes-Indiese nasionale krieketspan}}
* {{en}} [https://www.windiescricket.com/ Krieket Wes-Indië se amptelike tuisblad]
* {{en}} [https://www.wiplayers.com/ Wes-Indiese spelersvereniging]
* {{en}} [https://www.espncricinfo.com/team/west-indies-4 Wes-Indië op ESPNcricinfo]
* {{en}} [https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/west-indies Wes-Indië by die IKR]
{{Nasionale krieketspanne}}
{{Normdata}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Krieket in Anguilla]]
[[Kategorie:Krieket in Antigua en Barbuda]]
[[Kategorie:Krieket in Barbados]]
[[Kategorie:Krieket in die Amerikaanse Maagde-eilande]]
[[Kategorie:Krieket in die Britse Maagde-eilande]]
[[Kategorie:Krieket in Dominica]]
[[Kategorie:Krieket in Grenada]]
[[Kategorie:Krieket in Guyana]]
[[Kategorie:Krieket in Jamaika]]
[[Kategorie:Krieket in Montserrat]]
[[Kategorie:Krieket in Sint Maarten]]
[[Kategorie:Krieket in St. Kitts en Nevis]]
[[Kategorie:Krieket in St. Lucia]]
[[Kategorie:Krieket in St. Vincent en die Grenadine]]
[[Kategorie:Krieket in Trinidad en Tobago]]
[[Kategorie:Nasionale krieketspanne van Amerika]]
j2fdzgnz6ww4rve4k123xtyte6vd2kr
Golf van Thailand
0
85524
2896297
2458310
2026-04-22T14:00:34Z
Artanisen
110015
Gulf of Thailand in its region.svg
2896297
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Waterliggaam
| Naam = Golf van Thailand
| Beeld = Thailand BMNG.png
| Beeld_byskrif = [[Nasa]]-Satellietbeeld van Thailand, Kambodja en die Golf van Thailand
| Kaart = Gulf of Thailand.svg
| Kaart_byskrif = Kaart van die Golf van Thailand
| Koördinate = {{Koördinate|9|30|N|102|00|O|type:waterbody_scale:5000000|aansig=inlyn,titel}}
| Ligging = [[Thailand]], [[Kambodja]], [[Maleisië]], [[Viëtnam]]
| Soort = Golf van die [[Stille Oseaan]]
| Oppervlakte = 320 000 km² (120 000 myl²)
| Gem_diepte = 58 meter (190 voet)
| Maks_diepte = 85 meter (279 voet)
| Volume =
| Oppervlakhoogte =
| Lengte = 450 km (725 myl)
| Breedte = 500–560 km (300–350 myl)
| Opvangsgebied =
| Omtrek =
| Invloei = [[Chao Phraya]]
| Uitvloei = [[Suid-Chinese See]]
| Eiland =
| Nedersettings = [[Bangkok]]
| Gevries =
| Rangorde_volume =
}}
Die '''Golf van Thailand''' ([[Thai]]: อ่าวไทย, ''Ao Thai'', [ʔàːw tʰāj], {{Audio|Th-Gulf of Thailand.ogg|luister}}; [[Khmer]]: ឈូងសមុទ្រថៃ, ''Boeung Tonle Siem''; [[Maleis]]: ''Teluk Thailand''; [[Viëtnamees]]: ''Vịnh Thái Lan''), of vroeër die '''Golf van Siam''' (Thai: อ่าวสยาม; ''Ao Sayam'') genoem,<ref>{{th}} {{cite journal | title = A report on the royal travel through the Gulf of Siam, 1927 | url = http://www.ratchakitcha.soc.go.th/RKJ/announce/search_result.jsp?SID=99E5DF8517D30BEFE6FEAAA20726D6FA | journal = Royal Thai Government Gazette | issue = D | volume = 88 | date = 1927-05-22 | page = 44 | accessdate = 2014-03-08 | location = Bangkok | publisher = Cabinet Secretariat | format = pdf}}</ref> is 'n [[Landhoofde en baaie|golf]] van die [[Suid-Chinese See]] in [[Suidoos-Asië]] tussen [[Indo-China]] in die noorde en die [[Maleise Skiereiland]] in die suide.<ref>{{en}} [http://www.paknam.com/books/1850s-royal-geographical-society.html Proceedings of the Royal Geographical Society] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140308151309/http://www.paknam.com/books/1850s-royal-geographical-society.html |date= 8 Maart 2014 }}</ref>
[[Lêer:Gulf of Thailand in its region.svg|duimnael|links|Ligging van die Golf van Thailand]]
[[Lêer:Karte Golf von Thailand.png|duimnael|links|Kaart van die Golf van Thailand]]
Die Golf van Thailand word in die noorde en weste deur [[Thailand]] begrens, in die noordooste deur [[Kambodja]], in die ooste deur [[Viëtnam]] en in die suide deur [[Maleisië]]. In die suidooste die Suid-Chinese See geleë. Die golf het 'n oppervlakte van sowat 320 000 km², is tussen 500 en 560 km wyd en 450 km lang.<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Gulf-of-Thailand |title=Gulf of Thailand |publisher=[[Encyclopædia Britannica]] |access-date=6 Augustus 2017 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20181011032448/https://www.britannica.com/place/Gulf-of-Thailand |archive-date=11 Oktober 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> Net noord van die Baai van Bangkok in die noorde van die Golf van Thailand is [[Bangkok]], Thailand se [[hoofstad]] en grootste stad, geleë. Suid van Bangkok mond die [[Chao Phraya]] in die Golf van Thailand uit.
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie-inlyn|Gulf of Thailand}}
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Gulf-of-Thailand|title=Gulf of Thailand|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=6 April 2019}}
{{Saadjie}}
{{Waterliggame van die wêreld}}
[[Kategorie:Geografie van Kambodja]]
[[Kategorie:Geografie van Maleisië]]
[[Kategorie:Geografie van Thailand]]
[[Kategorie:Geografie van Viëtnam]]
[[Kategorie:Seë van Asië]]
[[Kategorie:Seë van die Stille Oseaan]]
jhs7mwbpdvee7124ai4bhzec2jxm5jb
Zimbabwiese nasionale krieketspan
0
85735
2896645
2889694
2026-04-23T09:48:37Z
InternetArchiveBot
131157
Red 2 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896645
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Krieketspan
| naam = Zimbabwe
| beeld = Kenteken van die Zimbabwiese nasionale krieketspan.svg
| byskrif = Kenteken van die Zimbabwiese nasionale krieketspan
| bynaam = ''The Chevrons''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.theindependent.co.zw/2017/07/07/cricketers-became-chevrons/ |title=How our cricketers became Chevrons |publisher=Zimbabwe Independent |date=7 Julie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.newzimbabwe.com/chevrons-stars-happy-to-be-back-playing-cricket-again/ |title=Chevrons stars Happy to be back playing cricket again |publisher=New Zimbabwe |date=28 September 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| konferensie = [[Zimbabwe Krieket]] (ZC)
| toetskaptein = [[Craig Ervine]]
| edi-kaptein = [[Sean Williams]]
| t20i-kaptein = [[Sikandar Raza]]
| afrigter = {{vlagikoon|Zimbabwe}} [[Justin Sammons]]
| toetsstatusjaar = 1992
| ikr_status = Assosiaatlid
| ikr_aansluiting = 1982
| ikr_status2 = Volle lid
| ikr_aansluiting2 = 1992
| ikr_streek = [[Afrikakrieketvereniging|AKV]] (Afrika)
| toetsrang = 11de
| beste_toetsrang = 8ste
| edi-rang = 11de
| beste_edi-rang = 8ste
| t20i-rang = 11de
| beste_t20i-rang = 9de
| eerste_toets = t {{Cr-IN}} op [[Harare Sportklub]], [[Harare]]; 18–22 Oktober 1992
| mees_onlangse_toets = t {{Cr-AF}} op [[Harare Sportklub]], [[Harare]]; 20–22 Oktober 2025
| aantal_toetse = 129
| aantal_toetse_vanjaar = 0
| toetsrekord = 15/84 (11,63%)<br />(0 gelykop, 30 onbeslis)
| toetsrekord_vanjaar = 0/0<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wtk_verskynings = 0/4
| wtk_eerste =
| wtk_beste =
| eerste_edi = t {{Cr-AU}} op [[Trent Bridge]], [[Nottingham]]; 9 Junie 1983
| mees_onlangse_edi = t {{Cr-LK}} op [[Harare Sportklub]], [[Harare]]; 31 Augustus 2025
| aantal_edis = 583
| aantal_edis_vanjaar = 0
| edi-rekord = 154/405 (26,42%)<br />(8 gelykop, 16 onbeslis)
| edi-rekord_vanjaar = 0/0<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wb_verskynings = 9/13
| wb_eerste = [[Krieketwêreldbeker 1983|1983]]
| wb_beste = Super Ses (in [[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] en [[Krieketwêreldbeker 2003|2003]])
| wbk_verskynings = 5
| wbk_eerste = 1982
| wbk_beste = Kampioen (in 1982, 1986 en 1990)
| kt_verskynings = 5/9
| kt_eerste = [[Kampioenetrofee 1998|1998]]
| kt_beste = Kwarteindrondte (in [[Kampioenetrofee 2000|2000]])
| eerste_t20i = t {{Cr-BD}} op Sheikh Abu Naser-stadion, [[Khulna]]; 28 November 2006
| mees_onlangse_t20i = t {{Cr-ZA}} op [[Feroz Shah Kotla Ground]], [[Delhi]]; 1 Maart 2026
| aantal_t20is = 192
| aantal_t20is_vanjaar = 6
| t20i-rekord = 68/119 (35,42%)<br />(2 gelykop, 3 onbeslis)
| t20i-rekord_vanjaar = 3/3<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wt20-verskynings = 7/10
| eerste_wt20 = [[T20I-wêreldbeker 2007|2007]]
| beste_wt20 = Tweede rondte (in [[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] en [[T20I-wêreldbeker 2026|2026]])
| wt20k-verskynings = 2
| eerste_wt20k = 2022
| beste_wt20k = Kampioen (in 2022 en 2025)
| h_patroon_la =
| h_patroon_b = _collar
| h_patroon_ra =
| h_patroon_broek =
| h_linkerarm = FFFFF6
| h_liggaam = FFFFF6
| h_regterarm = FFFFF6
| h_broek = FFFFF6
| a_patroon_la = _yellowborder
| a_patroon_b = _zim_odi23
| a_patroon_ra = _yellowborder
| a_patroon_broek = _goldsides
| a_linkerarm = FF0000
| a_liggaam = FF0000
| a_regterarm = FF0000
| a_broek = FF0000
| t_patroon_la = _redborder
| t_patroon_b = _zim_t20wc26
| t_patroon_ra = _redborder
| t_patroon_broek = _goldsides
| t_linkerarm = FFB600
| t_liggaam = FFB600
| t_regterarm = FFB600
| t_broek = FF0000
}}
Die '''Zimbabwiese nasionale krieketspan''' ([[Engels]]: ''Zimbabwe national cricket team''), met die bynaam ''The Chevrons'', is die nasionale [[krieket]]span wat [[Zimbabwe]] in [[toetskrieket|toets-]] en kitskrieket verteenwoordig. Dit word beheer en geadministreer deur [[Zimbabwe Krieket]] (''ZC'', van Engels: ''Zimbabwe Cricket''), voorheen bekend as die Zimbabwiese Krieketunie (''Zimbabwe Cricket Union'', ''ZCU''). Zimbabwe is sedert 1992 die tweede volle lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) in [[Afrika]] ná [[Proteas|Suid-Afrika]] met toets-, [[Internasionale eendagwedstryd|EDI]]- en [[Twintig20|T20I]]-status. Zimbabwe is tans (Februarie 2026) elfde op die IKR-toetsranglys, elfde op die eendagranglys en elfde op die Twintig20-wêreldranglys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/test |title=Men's Test Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=3 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |title=Men's ODI Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=3 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026 |archive-date=17 Februarie 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260217055817/https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/t20i |title=Men's T20I Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=3 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Zimbabwe het reeds aan nege [[krieketwêreldbeker]]toernooie deelgeneem, met hul beste prestasie in [[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] en [[Krieketwêreldbeker 2003|2003]], waar hulle die Super Ses gehaal het. In 2003 het Zimbabwe saam met [[Suid-Afrika]] en [[Kenia]] die eerste krieketwêreldbekertoernooi in Afrika aangebied. Hulle het tot dusver ook aan sewe [[T20I-wêreldbeker]]toernooie deelgeneem en twee keer die tweede rondte gehaal (in [[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] en [[T20I-wêreldbeker 2026|2026]]). Zimbabwe het ook reeds aan vyf [[Kampioenetrofee|Kampioenetrofeë]] deelgeneem en in [[Kampioenetrofee 2000|2000]] hul beste verskyning gemaak, toe hulle die kwarteindrondte gehaal het; in onlangse jare het hulle egter nie meer vir dié toernooi gekwalifiseer nie, omdat hulle nie meer onder die agt beste spanne in die IKR se EDI-ranglys is nie. Saam met [[Namibië]] en Suid-Afrika sal Zimbabwe ook die [[Krieketwêreldbeker 2027]] aanbied.
Weens Zimbabwe se swak ekonomiese en politieke stabiliteit in onlangse jare het die Zimbabwiese nasionale krieketspan agteruitgegaan, veral omdat belangrike spelers dié land verlaat en teenstanders weens veiligheidkwessies geweier het om in Zimbabwe te speel. Dit lei tot ’n gebrek aan beide ervaring en kundigheid, waarvolgens Zimbabwe nie meer kan meeding met lande wat elke jaar baie krieketwedstryde speel nie. Hul laagtepunt was die opskorting deur die IKR in 2019, maar Zimbabwe is intussen weer gerehabiliteer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/49038834 |title=ICC suspend Zimbabwe Cricket for political interference |publisher=[[BBC]] |date=18 Julie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Een voormalige Zimbabwiese speler is in die Internasionale Krieketraad se Heldesaal opgeneem.
== Beheerliggaam ==
{{Hoofartikel|Zimbabwe Krieket}}
Zimbabwe Krieket (Engels: ''Zimbabwe Cricket'', ''ZC'') is in 1898 gestig as Rhodesiese Krieketunie (''Rhodesia Cricket Union'', “RCU”), in 1980 hernoem in Zimbabwiese Krieketunie (Engels: ''Zimbabwe Cricket Union'', ZCU) en het in 1992 sy huidige naam aangeneem. Dit is verantwoordelik vir die reël van krieket in Zimbabwe.<ref name="Facelift">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-union-given-a-facelift-141479 |title=Zimbabwe Cricket Union given a facelift |publisher=ESPNcricinfo |date=22 April 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Op 21 Julie 1981 het hulle as ’n assosiaatlid by die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangesluit en sedert 6 Julie 1992 is Zimbabwe ’n volle lid en mag dus toetskrieket speel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/cricket-zimbabwe |title=Cricket Zimbabwe |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Daarbenewens was die Zimbabwiese beheerliggaam in 1997 ’n stigtingslid van die [[Afrikakrieketvereniging]] (''Africa Cricket Association'', “ACA”).<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.africacricket.com/members.php |title=Members |publisher=[[Afrikakrieketvereniging]] |accessdate=8 Februarie 2024}}</ref>
Zimbabwe Krieket bestuur al die Zimbabwe-verteenwoordigende nasionale spanne, insluitende die mans, vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van toets-, EDI- en T20I-reekse teen ander spanne, en die reël van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is die ZC verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Zimbabwiese span.
Kinders en jongmense word reeds op skool aan krieket bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Net soos ander krieketlande beskik Zimbabwe oor ’n o/19-nasionale span wat aan die [[o/19-krieketwêreldbeker]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe A is die tweede nasionale span van Zimbabwe en van hul wedstryde geniet [[Eersterangse krieket|eersterangse]] of A-lys-status.
== Geskiedenis ==
=== Invoering en vestiging van krieket ===
[[Lêer:Fort-victoria-1952.jpg|duimnael|links|Fort Victoria in 1952, waar op 16 Augustus 1890 die eerste krieketwedstryd in die destydse Rhodesië beslis is]]
In 1890 het die Pionierskolom, ’n deur [[Cecil John Rhodes]] en die [[British South Africa Company]] (BSAC) saamgestelde mag huursoldate, vanuit die [[Kaapkolonie]] die gebiede noord van die [[Limpopo (rivier)|Limpoporivier]] bereik. Op 16 Augustus 1890, kort nadat Rhodes dié nedersetting laat stig het, is naby [[Masvingo|Fort Victoria]] op ’n kolfblad van skaars twee en twintig treë die eerste bekende krieketwedstryd in Rhodesië beslis. Toe die huursoldate gekies is, het die koloniale amptenare, wat hul opleiding hoofsaaklik aan Britse openbare skole ontvang het, groot waarde aan sportprestasies geheg. Hulle het daarin belanggestel om Britse balsporte in die nuwe kolonie te vestig. Dienooreenkomstig het [[rugby]] en krieket ’n prominente rol gespeel, aangesien hulle ’n ideale verbinding met die [[Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Ierland|Verenigde Koninkryk]] sou vorm. Volgens die koloniste se siening het dié twee sportsoorte in ’n besondere mate “imperiale ideologieë van die Britte se mag en van manlikheid, wat uitgedruk is in sportprestasies” bevorder. In dié kolonie se beginjare, wat veral deur militêre konflikte ([[Jameson-inval]], [[Matabele-opstand]], [[Tweede Vryheidsoorlog]]) gekenmerk was, het die BSAC gepoog om deur gereelde sportverslae in die Suid-Afrikaanse en Britse pers ’n soort normaliteit voor te gee om die toestroming van nog setlaars aan die gang te hou.<ref>{{en}} {{cite book |author=Jonty Winch |title=‘There Were a Fine Manly Lot of Fellows’: Cricket, Rugby and Rhodesian Society during William Milton’s Administration, 1896–1914 |series=Sport in History |edition=28 |volume=4 |publisher=The British Society of Sports History |location=London |date=2008 |pages=584–585 |doi=10.1080/17460260802580636 |url=https://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/17460260802580636 |format=PDF |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Rhodes het na ’n geruime tyd besef dat die BSAC alleen nie in staat was om die deur die setlaars verkiesde suidelike deel van Rhodesië doeltreffend te administreer nie. In 1897 het hy dus sy vriend [[William Henry Milton]] as administrateur van die gebied [[Masjonaland]] (van 1901 af ook van [[Matabeleland]] en dus van die hele Suid-Rhodesië) aangestel om ’n siviele administrasie te vestig. Milton het in 1874/75 vir die [[Engelse nasionale rugbyspan]] uitgedraf en was van 1889 tot 1892 [[Kaptein (sport)|kaptein]] van die [[Proteas|Suid-Afrikaanse nasionale krieketspan]].<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.oldmiltonians.com/history/schoolname.html |title=Sir William Milton |publisher=Milton High School Bulawayo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens sy ampstermyn, wat tot 1914 geduur het, het hy onder meer strukture geskep vir sportaktiwiteite, byvoorbeeld deur die bekendstelling van skoolsport. Vir die setlaars was die beoefening van sport ’n belangrike manier vir sosiale akkulturasie, aangesien dit die interaksie tussen betreklik ver afgeleë nedersettings bevorder en tot die skepping van ’n eenvormige “wit” kultuur bygedra het. Die vorming van ’n uitsluitende setlaaridentiteit was glo noodsaaklik vir die handhawing van die oppergesag en beheer oor die veel groter inheemse bevolking.<ref name="novak">{{en}} {{cite web |author=Andrew Novak |title=Sport and Racial Discrimination in Colonial Zimbabwe: A Reanalysis |work=The International Journal of the History of Sport |url=https://www.rhodesianservices.org/user/image/sport-and-racial-discrimination-in-colonial-zimbabwe.pdf |year=2012 |edition=29 |volume=6 |doi=10.1080/09523367.2011.642550}}</ref> Milton se [[Rassisme|rassistiese]] invloed was aansienlik en hy was meer as enige ander verantwoordelik vir die skepping van ’n gesegregeerde speelprogram. Gevolglik is krieket feitlik uitsluitlik deur “wit” mense gespeel.<ref>{{en}} {{cite book |author=Jonty Winch |title=‘There Were a Fine Manly Lot of Fellows’: Cricket, Rugby and Rhodesian Society during William Milton’s Administration, 1896–1914 |series=Sport in History |edition=28 |volume=4 |publisher=The British Society of Sports History |location=London |date=2008 |pages=586 |doi=10.1080/17460260802580636 |url=https://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/17460260802580636 |format=PDF |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In die middel-1890’s was die belangrikste wedstryd van die Rhodesiese krieketseisoen die wedstryde tussen [[Harare|Salisbury]] en [[Bulawayo]]. Die eerste [[Engelse nasionale krieketspan|Engelse verteenwoordigende span]], aangevoer deur Lord Hawke, het Rhodesië in 1898/99 besoek, en die wedstryde is op ’n matkolfblad gespeel.<ref name="zimhistory">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/a-brief-history-of-zimbabwe-cricket-259980 |title=A brief history of Zimbabwe cricket |publisher=ESPNcricinfo |author=John Ward |date=19 September 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Rhodesiese krieket ===
[[Lêer:Denis Tomlinson c1935.jpg|duimnael|links|upright|Denis Tomlinson het in 1935 Rhodesië se eerste toetskrieketspeler geword]]
Toe die spoorlyn in 1897 Bulawayo bereik het, het dit die vestiging van gereelde sportverhoudings met [[Suid-Afrika]] vergemaklik. In 1898 is die beheerliggaam Rhodesiese Krieketunie (''Rhodesia Cricket Union'', “RCU”) gestig.<ref>{{en}} {{cite book |author=Rowland Bowen |title=Cricket: a History of Its Growth and Development Throughout the World |publisher=Eyre & Spottiswoode |year=1970 |location=Londen |isbn=978-0-413-27860-9 |pages=307}}</ref> Toe hulle aan die Suid-Afrikaanse Curriebeker deelgeneem het, is in 1904/05 vir die eerste keer [[eersterangse krieket]] in Rhodesië gespeel. Op 15–16 Maart 1905 is in [[Johannesburg]] die eerste eersterangse wedstryd teen die [[Transvaal]]se krieketspan gespeel, wat Rhodesië met ’n beurt en 170 lopies verloor het. Ná hierdie kort verskyning het Rhodesië vir ’n kwarteeu nie meer aan die Curriebeker deelgeneem nie. Vanaf 1931/32 het hulle weer aan die Curriebeker deelgeneem en vier van hul vyf wedstryde gewen, maar hulle moes die beker weens die destydse puntestelsel aan die Westelike provinsie afstaan. Die Rhodesiese span het vanaf 1946/47 op ’n gereelde vlak begin deelneem, maar hulle “tuiswedstryde” is in Suid-Afrika aangebied, sodat die Suid-Afrikaanse spanne nie lang moes reis nie. In die tussentyd het Denis Tomlinson Rhodesië se eerste toetskrieketspeler geword, nadat hy in 1935 vir die [[Proteas|Suid-Afrikaanse span]] benoem is om saam na Engeland te toer. [[Chris Duckworth]] was die tweede tydens die Engelse toer in 1955 en [[Tony Pithey]] die derde teen Engeland in die tuisreeks van 1956/57. Ander goeie spelers soos [[Colin Bland]] het ook internasionale krieket vir Suid-Afrika gespeel.<ref name="zimhistory" />
Die sedert 1953 bestaande [[Sentraal-Afrikaanse Federasie]] is tien jaar later ontbind, waarmee die RRVU sy verantwoordelikheid vir die nuwe onafhanklike lande [[Zambië]] en [[Malawi]] kwyt was. Die “wit” minderheid van Suid-Rhodesië het destyds oor ’n groot mate aan selfregering beskik en hulle wou hul bevoorregte posisie behou, wat vir die Britte weens die toenemende dekolonisasie egter onaanvaarbaar was. Nadat onderhandelinge oor die “swart” meerderheid se politieke gelykstelling misluk het, het die regering onder [[Ian Smith]] op 11 November 1965 eensydig [[Rhodesië]] se onafhanklikheid van die Verenigde Koninkryk verklaar. Die Britse regering onder [[Harold Wilson]] het dié gebeurtenis as ’n opstandige daad bestempel en talle pogings op internasionale vlak aangewend om die Rhodesiese regering enige internasionale legitimiteit te ontsê. Dit het spoedig die sportwêreld ingesluit en van 1967 af het die Britse regering aangevoer dat verbindinge op sportvlak ’n vorm van “ondersteuning vir die onwettige regime in Rhodesië” sou wees.<ref>{{en}} {{cite book |author=Charles Little |title=The sports boycott against Rhodesia reconsidered |series=Sports in Society |edition=14 |volume=2 |publisher=Routledge |location=Londen |date=Maart 2011 |url=https://eds.p.ebscohost.com/eds/pdfviewer/pdfviewer?vid=2&sid=459f3b7a-58a2-4d74-8754-8b5903e33935%40redis |pages=196}}</ref>
Die boikotpogings was nie op die rasseskeiding per se gemik nie, dit was egter uitdruklik gefokus op die onwettigheid van die Smith-administrasie. In teenstelling met Suid-Afrika was die diskriminasie van die bevolkingsmeerderheid in Rhodesië nie op ’n staatsbepaalde en georganiseerde apartheid gegrond nie, veral as sulks in Rhodesië weens ’n gebrek aan die nodige veiligheidsmagte in elk geval nie afdwingbaar was nie. Dit was eerder ’n uitdrukking van uitsluiting op sosiale en ekonomiese vlak. Op die gebied van sport het dit op verskillende maniere gemanifesteer. Sportsoorte wat duur toerusting en fasiliteite of spesiale afrigtingsmetodes vereis het, is oorheers deur die gegoede “wit” setlaargemeenskap, terwyl baie “swart” Rhodesiërs uitgesluit was bloot weens ’n gebrek aan finansiële middele. In sportsoorte sonder sulke vereistes was reeds sedert die 1950’s ’n afbreek van skeidende hindernisse waarneembaar, wat veral die geval in [[sokker]] en [[atletiek]] was. Daarenteen het sportsoorte soos rugby en krieket, wie se beheerliggame noue verbindinge met hul Suid-Afrikaanse eweknieë gehandhaaf het, ’n hoë mate aan segregasie getoon.<ref name="novak" />
Die jaarlikse Loganbeker was minder gesog, maar dit het aansienlik bygedra tot die kondisionering van die Rhodesiese spelers.<ref name="novak" /> Dit is as ’n naweektoernooi tussen die vier destydse provinsies [[Matabeleland]], [[Masjonaland]], [[Manicaland]] en [[Midlands (provinsie)|Midlands]] van stapel gestuur, en het later [[Noord-Rhodesië]] (nou [[Zambië]]) ingesluit. Gedurende die [[winter]]maande het die ''Sunday Country Districts'' se krieket meer geword. Daarbenewens het die Straggler, saamgestel uit spelers van Masjonaland, in die laat 1950’s en vroeë 1960’s, in daardie wintermaande vir naweekwedstryde teen [[Njassaland]] (nou [[Malawi]]) op matkolfblaaie na [[Blantyre]] getoer. In die 1961-wedstryd het Chris Duckworth 91 lopies in 58 minute aangeteken. Sedert die 1993/94-seisoen geniet die Loganbekertoernooi eersterangse status.<ref name="zimhistory" /> In Oktober 1961 het [[Nieu-Seelandse nasionale krieketspan|Nieu-Seeland]] aan die begin van hul Suid-Afrikaanse toer Rhodesië besoek. Hulle het twee driedaagse eersterangse wedstryde teen Rhodesië gespeel, waarvan die eerste in Bulawayo en die tweede in Salisbury. Albei wedstryde het onbeslis geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/25/25183.html |title=Rhodesia v New Zealanders |publisher=Cricket Archive |accessdate=27 Januarie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200127192516/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/25/25183.html |archive-date=27 Januarie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/25/25190.html |title=Rhodesia v New Zealanders |publisher=Cricket Archive |accessdate=27 Januarie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200127191415/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/25/25190.html |archive-date=27 Januarie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
[[David Lewis (krieketspeler)|David Lewis]] was van 1953/54 tot 1963/64, vir tien jaar, die kaptein van die Rhodesiese span. Aan die einde van die 1970’s is die span deur [[Mike Procter]] aangevoer. Ondanks hierdie rykdom aan talent het Rhodesië nooit daarin geslaag om die Curriebeker te wen nie. Altesaam 242 spelers het Rhodesië in eersterangse en A-lys-krieket verteenwoordig. Rhodesië is nie genooi om aan die eerste twee [[krieketwêreldbeker]]toernooie (in [[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] en [[Krieketwêreldbeker 1979|1979]]) deel te neem nie, aangesien hulle as ’n nieonafhanklike land geen lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) was nie. Die span het in 1979/80 as “[[Zimbabwe-Rhodesië]]” opgetree, en, nadat Zimbabwe amptelik onafhanklik geword het, het hulle die Curriebeker ná die afsluit van dié seisoen eindelik verlaat. Tot onafhanklikheidwording in 1980 kon Rhodesiese toetskrieketspelers vir die Suid-Afrikaanse span gekies word.<ref name="zimhistory" />
=== Ná onafhanklikheidwording ===
[[Lêer:Duncan Fletcher 2015.jpg|duimnael|upright|Duncan Fletcher, wat tydens die openingswedstryd van die [[Krieketwêreldbeker 1983]] teen Australië beslissende bydraes gelewer het om Zimbabwe die wedstryd te laat beklink]]
Ná die sluiting van die [[Lancasterhuis-ooreenkoms]] het die land op 18 April 1980 sy onafhanklikheid verkry en is hernoem in Zimbabwe wat ook die einde van die “wit” minderheidsheerskappy ingelui het. Dienooreenkomstig het die Rhodesiese Krieketunie (''Rhodesia Cricket Union'') sy naam verander in Zimbabwiese Krieketunie (''Zimbabwe Cricket Union'', ZCU).<ref name="zimhistory" /> Vanweë die groot internasionale druk om die Suid-Afrikaanse apartheidsregime te boikot, het die Zimbabwe al sy verbindings met die Suid-Afrikaanse krieket afgebreek en aan die Curriebeker asook ander toernooie onttrek. In ruil daarvoor is die ZCU in die internasionale strukture ingesluit. Die enigste eersterangse krieketwedstryde tydens die 1980/81- en 1981/82-seisoene het Zimbabwe teen toerende spanne gespeel. Zimbabwe het op 21 Julie 1981 ’n assosiaatlid van die Internasionale Krieketraad geword en eersterangse krieketwedstryde tydens hul eerste Engelse toer in 1982 gespeel. Zimbabwe het die IKR-trofee in 1982 gewen, wat as eerste stap tot hul toetsstatus beskou kan word. Daarmee het Zimbabwe vir die [[Krieketwêreldbeker 1983|Krieketwêreldbeker in 1983]] in Engeland gekwalifiseer en onverwags [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] in die openingswedstryd verslaan. Zimbabwe het 239 lopies vir die verlies van ses paaltjies in 60 boulbeurte aangeteken, waartoe hul kaptein Duncan Fletcher ’n onoorwonne 69 lopies bygedra het. Fletcher het toe sy loopbaanbeste boulwerk gelewer en vier paaltjies vir 42 lopies geneem om Australië op 226 lopies vir sewe paaltjies te beperk, waardeur Zimbabwe een van die mees verrassende oorwinnings in die krieketgeskiedenis aangeteken het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketmonthly.com/story/505154/duncan-s-day |title=Duncan's day |publisher=The Cricket Monthly |author=Simon Lister |date=13 Maart 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het egter laaste in hul groep geëindig, nadat hulle al die ander vyf wedstryde verloor het. Die Zimbabwiese span is verswak, nadat “wit” Zimbabwiërs soos [[Graeme Hick]] die land verlaat het om hul loopbane elders voort te sit.<ref name="zimhistory" />
Ná sy oorwinning tydens die IKR-trofee 1986 het Zimbabwe aan die [[Krieketwêreldbeker 1987]] in Indië en Pakistan deelgeneem, maar is in al die ses groepwedstryde verslaan, hoewel hulle baie naby aan ’n oorwinning oor Nieu-Seeland was. Hulle het ’n teiken van 243 lopies in 50 boulbeurte gejaag, en hul [[paaltjiewagter]]-kolwer David Houghton het 142 lopies bygedra, maar Zimbabwe is op 239 lopies in die laaste boulbeurt uitgeboul en sodoende met drie lopies verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/forgotten-classics-new-zealand-v-zimbabwe-hyderabad-1987-799455 |title=Houghton takes on New Zealand |publisher=ESPNcricinfo |author=Tristan Holme |date=16 November 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Zimbabwe het met sy oorwinning tydens die IKR-trofee 1990 vir die [[Krieketwêreldbeker 1992]] in Australië en Nieu-Seeland gekwalifiseer, maar hulle het versuim om tot die volgende rondte te vorder, nadat hulle ses van hul agt wedstryde verloor het, ondanks twee noemenswaardige prestasies. In hul eerste wedstryd teen [[Sri Lankaanse nasionale krieketspan|Sri Lanka]] het Zimbabwe sy destyds hoogste telling van 312 lopies vir die verlies van vier paaltjies aangeteken, waartoe die paaltjiewagter-kolwer Andy Flower ’n onoorwonne 115 lopies bygedra het. Sri Lanka het hierdie teiken egter gehaal en sodoende met drie paaltjies gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/ask-steven-does-jason-gillespie-have-the-lowest-average-of-any-test-double-centurion-1214443 |title=Does Jason Gillespie have the lowest average of any Test double-centurion? |publisher=ESPNcricinfo |author=Steven Lynch |date=28 Januarie 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In hul laaste wedstryd, wat nie meer beslissend was nie, het Zimbabwe teen Engeland, wat alreeds sy plek in die halfeindstryd bespreek het, te staan gekom. Zimbabwe is op 134 uitgeboul. [[Eddo Brandes]] het toe ’n uitstekende vier paaltjies vir 21 lopies geneem en Graham Gooch met sy eerste aflewering uitgeboul. Engeland het op 125 lopies al sy paaltjies verloor, waardeur Zimbabwe ’n verrassende oorwinning met nege lopies aangeteken het. Hierdie 22 krieketwêreldbekerwedstryde was Zimbabwe se enigste internasionale wedstryde in dié tydperk.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/zimbabwe/engine/records/team/match_results_year.html?class=2;id=9;type=team |title=Zimbabwe / Records / One-Day Internationals / List of match results (by year) |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Die jong toetsland ===
In 1992 is die beheerliggaam in [[Zimbabwe Krieket]] hernoem en op 6 Julie dieselfde jaar is Zimbabwe as negende land deur die Internasionale Krieketraad toetsstatus toegeken.<ref name="Facelift" /> In Oktober 1992 het Zimbabwe sy eerste toetswedstryd, onder kaptein David Houghton, teen [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] op Harare Sportklub gespeel. Dié wedstryd het onbeslis geëindig en Zimbabwe het sodoende die eerste span geword om ’n nederlaag in sy eerste toetswedstryd te vermy, sedert Australië in die heel eerste toetswedstryd in 1877 Engeland verslaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketmonthly.com/story/1118312/grant-flower-one-thing-zimbabweans-do-is-they-deal-well-with-adversity |title='One thing Zimbabweans do is, they deal well with adversity' |publisher=The Cricket Monthly |author=Danyal Rasool |date=31 Augustus 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe se daaropvolgende toetswedstryde het egter teleurstellend verloop, waardeur hul toetsstatus in twyfel getrek is. Zimbabwe het sy eerste oorwinning in 1995 tuis teen [[Pakistanse nasionale krieketspan|Pakistan]] met ’n beurt aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/pakistan-tour-of-zimbabwe-1994-95-61490/zimbabwe-vs-pakistan-1st-test-63672/full-scorecard |title=1st Test, Harare, Jan 31 – Feb 4 1995, Pakistan tour of Zimbabwe |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In EDI-krieket het Zimbabwe ook gesukkel. Tydens die [[Krieketwêreldbeker 1996]] in Indië, Pakistan en Sri Lanka is hulle weer vroeg uitgeskakel, nadat Zimbabwe net [[Keniaanse nasionale krieketspan|Kenia]] verslaan het. Aan die einde van die jaar het hulle egter in die EDI-reeks teen Engeland verrassend met 3–0 geseëvier.<ref name="zimhistory" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-v-england-1996-97-153944 |title=Zimbabwe v England 1996–97 |publisher=ESPNcricinfo |date=15 April 1998 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Kort goue tydperk ===
[[Lêer:Grant Flower.jpg|duimnael|upright|[[Grant Flower]], die broer van Andy Flower]]
Ten spyte van sy span se moeilikhede is die paaltjiewagter-kolwer Andy Flower as een van die wêreld se beste kolwers beskou; sy kolfgemiddelde was in 2000 en 2001 meer as 80. Destyds het Zimbabwe ook krieketspelers opgelewer soos Flower se broer [[Grant Flower|Grant]], asook die veelsydiges [[Andy Blignaut]] en [[Heath Streak]] (wat later kaptein van die nasionale span sou word). [[Murray Goodwin]] was ook ’n kolwer van ’n wêreldgehalte; ná sy uittrede uit internasionale krieket het hy vir [[Sussex]] baie lopies aangeteken. ’n Ander kolwer van ’n wêreldgehalte was [[David Houghton]], wat die Zimbabwiese rekord vir die hoogste individuelle toetstelling van 266 teen Sri Lanka in 1994/95 aangeteken het. Die partykeer kaptein en middelordekolwer [[Alistair Campbell]], die veelsydige beendraaier [[Paul Strang]], [[Eddo Brandes]], en die snelbouler/aanvangskolwer [[Neil Johnson]] was ander belangrike bydraers vir Zimbabwe op die destydse wêreldverhoog. Met die verskyning van hierdie kwaliteitspelers is in die laat 1990’s ’n deurbraak bereik in terme van mededinging en die Zimbabwiese span het toetswedstryde teen ander lande begin wen, insluitende ’n reeksoorwinning in Pakistan.
Zimbabwe het tydens die [[Krieketwêreldbeker 1999]] uitgeblink, die vyfde plek in die Super Ses gehaal en die halfeindstryd net misgeloop omdat hulle ’n swakker lopietempo as Nieu-Seeland gehad het. Tydens die groepfase het Zimbabwe Indië met drie lopies verslaan,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-cup-1999-61046/india-vs-zimbabwe-8th-match-65200/full-scorecard |title=8th Match, Leicester, May 19 1999, ICC World Cup |publisher=ESNcricinfo |date=19 Mei 1999 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> voordat hulle teen hul buurland Suid-Afrika te staan gekom het. Zimbabwe het in sy beurt 233 lopies vir die verlies van ses paaltjies aangeteken, met ’n goeie 76 deur die aanvangskolwer [[Neil Johnson]]. In antwoord het Suid-Afrika vir 40 lopies ses paaltjies verloor, voordat beide [[Lance Klusener]] en [[Shaun Pollock]] vyftigtalle aangeteken en die teiken op 48 lopies verminder het. Dit was Suid-Afrika se eerste nederlaag teen Zimbabwe en een van Zimbabwe se vernaamste oorwinnings. Neil Johnson het ook met die bal uitgeblink, drie paaltjies geneem en is as speler van die wedstryd benoem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/top-world-cup-performances-all-round-neil-johnson-stuns-south-africa-281598 |title=All-round Johnson stuns South Africa |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew McGlashan |date=27 Februarie 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Johnson het ná hierdie toernooi egter ophou speel vir Zimbabwe.
Gedurende hierdie tydperk het Zimbabwe al die toetslande (behalwe vir Australië) gereeld geklop. Zimbabwe het in 2000/01 Nieu-Seeland beide tuis en weg verslaan. Die span het ook eindstryde van baie multinasionale eendagtoernooie gehaal. In 2001 was Zimbabwe gasheer van die Coca-Cola-beker, waaraan ook Indië en [[Wes-Indiese nasionale krieketspan|Wes-Indië]] deelgeneem het. Zimbabwe is in al sy groepwedstryde verslaan, waarvolgens Indië en Wes-Indië die eindstryd uitgespeel het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/7th-match-final-india-v-west-indies-coca-cola-cup-statistical-highlights-101327 |title=7th Match (Final), India v West Indies, Coca Cola Cup, Statistical Highlights |publisher=ESPNcricinfo |author=Rajneesh Gupta |date=8 Julie 2001 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Tekens van agteruitgang ===
[[Lêer:Andy Flower.png|duimnael|upright|Die Zimbabwiese speler Andy Flower het saam met Henry Olonga tydens die [[Krieketwêreldbeker 2003]] swart armbande in “rou oor die dood van demokrasie” in Zimbabwe gedra]]
Die toenemende politisering van krieket, insluitende die keusebeleid van spelers volgens etniese kwotas, saam met die dalende politieke situasie in Zimbabwe, het die [[Krieketwêreldbeker 2003]], wat Zimbabwe saam met Suid-Afrika en Kenia aangebied het, ontwrig. Engeland het sy wedstryd in Zimbabwe verbeur en sodoende hul eie vordering tydens dié toernooi gewaag. Engeland se amptelike rede was die beweerde gebrek aan veiligheid, hoewel die politieke situasie ook ’n rede was.<ref name=Protest>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/great-world-cup-moments-henry-olonga-and-andy-flower-mourn-the-death-of-democracy-281633 |title=Zimbabwe's black armband protest |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=28 Februarie 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref name=espncricinfo>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/155838.html |title=Wisden – England v Zimbabwe |publisher=ESPNcricinfo |date=13 Februarie 2003 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref name=theguardian>{{en}} {{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2003/feb/11/cricketworldcup2003.cricketworldcup2 |title=England snub Zimbabwe |publisher=The Guardian |author=Sean Ingle |date=11 Februarie 2003 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Beide die Zimbabwiese speler Andy Flower en die snelbouler Henry Olonga het tydens die eerste wedstryd teen [[Namibiese nasionale krieketspan|Namibië]] swart armbande in “rou oor die dood van demokrasie” in Zimbabwe gedra. Albei spelers in onmiddellik uit die span geskors en het oorsee om politieke asiel gevra. Hierdie openbare politieke protes het ’n aansienlike verleentheid met die medegashere veroorsaak en ook die spanharmonie ontwrig.<ref name=Protest /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/statement-of-andy-flower-and-henry-olonga-126517 |title=Statement of Andy Flower and Henry Olonga |publisher=ESPNcricinfo |date=27 April 2007 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het, ook danksy die verbeurde wedstryd teen Engeland, wat as ’n oorwinning vir hulle geag is, weer die Super Ses gehaal, maar hulle is ná nederlae teen Nieu-Seeland, Kenia en Sri Lanka uitgeskakel.
Ná afloop van die Krieketwêreldbeker 2003 het van Zimbabwe se beste spelers hul internasionale loopbane vroeg beëindig en ’n nuwe span het begin ontwikkel. Alhoewel hulle nie vroeër suksesse kon herhaal nie, het hierdie nuwe geslag van oorwegend multi-gedissiplineerde spelers ’n stewige ruggraat vir ’n mededingende, maar meestal nie suksesvolle span begin vorm. In laat 2003 het Zimbabwe na Australië vir ’n twee-wedstrydreeks getoer. Dit word veral onthou vir die Australiese aanvangskolwer Matthew Hayden se beurt in die eerste toets, waartydens hy ’n rugspanning oorkom en toe ’n destydse rekord van 380 lopies aangeteken het; Zimbabwe het egter swak vertoon.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/cricket/3179152.stm |title=Hayden smashes Test record |publisher=[[BBC]] |date=10 Oktober 2003 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Onttrekking en herbegin ===
[[Lêer:Elton Chigumbura fielding.jpg|duimnael|Elton Chigumbura, lid van die Zimbabwiese span tydens die [[Krieketwêreldbeker 2007]] en later kaptein van die nasionale span]]
In 2004 het die Zimbabwiese Krieketunie (nou Zimbabwe Krieket) geweier om die kaptein Heath Streak vir die span te benoem. Vervolgens het 14 spelers geweier om vir Zimbabwe te speel en hulle is toe ook nie deur die beheerliggaam gekeur nie. Hierdie verswakking van die span het Zimbabwe gedwing om van sy toetswedstryde in 2004 af te las, maar hul toetsstatus het onangetas gebly.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://indianexpress.com/article/news-archive/zimbabwe-not-to-play-test-cricket-in-2004-say-icc/ |title=Zimbabwe not to play Test cricket in 2004, say ICC |publisher=The Indian Express |date=2 Julie 2004 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> ’n Beplande besoek deur Sri Lanka het voortgegaan, maar dit was ’n eensydige saak, aangesien Zimbabwe deur onervare spelers verteenwoordig is wat nie oor internasionale ervaring beskik het nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-was-not-an-easy-tour-141206 |title='Zimbabwe was not an easy tour' |publisher=ESPNcricinfo |date=26 Mei 2004 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Nadat Zimbabwe in 2005 weer toetskrieket begin speel het, het weens die onttrekking deur baie ervare spelers ’n aantal hoë nederlae gevolg. In Maart 2005 het Zimbabwe twee toetswedstryde in Suid-Afrika elk met ’n beurt verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/six-for-zondeki-as-zimbabwe-are-routed-146093 |title=Six for Zondeki as Zimbabwe are routed |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew McGlashan |date=13 Maart 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Nog erger uitslae het in Augustus tuis teen Nieu-Seeland gevolg, nadat hulle ’n toetswedstryd binne twee dae verloor het. Zimbabwe was net die tweede toetsspan (ná Indië in 1952) wat twee keer op dieselfde dag uitgeboul is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/new-zealand-tour-of-zimbabwe-2005-144150/zimbabwe-vs-new-zealand-1st-test-215253/match-report |title=Hopeless Zimbabwe crushed inside two days |publisher=ESPNcricinfo |date=8 Augustus 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In September dieselfde jaar het die span albei toetswedstryde teen Indië tuis verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/pathan-it-has-been-a-wonderful-series-for-me-219932 |title=Pathan: 'It has been a wonderful series for me' |publisher=ESPNcricinfo |date=22 September 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná dié toetsreeks het Streak sy uittrede uit internasionale krieket aangekondig en sodoende die beleërde span nog ’n terugslag toegedien. Aan die einde van 2005 is ’n ooreenkoms bereik, waarvolgens afvallige spelers weer in die Zimbabwiese nasionale span opgeneem is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.aussiecricket.net/forum/viewtopic.php?f=10&t=396&start=0&sid=5dc6c14591d20b5bc21e147f5ea2a84e&view=print |title=Rebels consider peace plan |publisher=[[Krieket Australië]] |accessdate=26 April 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120426011143/http://www.aussiecricket.net/forum/viewtopic.php?f=10&t=396&start=0&sid=5dc6c14591d20b5bc21e147f5ea2a84e&view=print |archive-date=26 April 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Met die goedkeuring van die IKR het Zimbabwe sy deelname aan verdere toetswedstryde vir die jaar 2006 opgeskort.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/cricket/other_international/zimbabwe/4625900.stm |title=Zimbabwe revokes 2006 Test status |publisher=[[BBC]] |date=18 Januarie 2006 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://supersport.com/cricket/international/zimbabwe-cricket-team-info |title=Zimbabwe Cricket Team SuperSport Profile |publisher=[[SuperSport]] |accessdate=1 September 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210901161112/https://supersport.com/cricket/international/zimbabwe-cricket-team-info |archive-date=1 September 2021 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
Zimbabwe was gasheer van die Drienasiesreeks in 2005/06, waaraan ook Indië en Nieu-Seeland deelgeneem het. Die gasheer is in al die vier wedstryde verslaan, waarvolgens Indië en Nieu-Seeland die eindstryd uitgespeel het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/videocon-triangular-series-2005-216614/zimbabwe-vs-india-6th-match-217979/match-report |title=Yuvraj and Dhoni take India home |publisher=ESPNcricinfo |author=Dileep Premachandran |date=4 September 2005 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[Krieketwêreldbeker 2007]] in Wes-Indië is Zimbabwe vroeg uitgeskakel, nadat hulle net teen [[Ierse nasionale krieketspan|Ierland]] gelykop gespeel het. Tydens die eerste [[T20I-wêreldbeker 2007|T20I-wêreldbeker]] in Suid-Afrika het Zimbabwe in sy openingswedstryd Australië verrassend met vyf paaltjies verslaan, maar hulle is nogtans vroeg uitgeskakel. In aanloop tot die volgende toernooi in [[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] het beide Engeland en Suid-Afrika om politieke redes daarop aangedring dat Zimbabwe aan dié toernooi onttrek, waarin hulle ingestem het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nytimes.com/2008/07/04/sports/04iht-cricket.1.14239687.html |title=Zimbabwe agrees to withdraw from Twenty20 World Cup |publisher=[[The New York Times]] |date=4 Julie 2008 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
In Oktober 2007 was daar belowende aankondigings, waarvolgens Zimbabwe aan al drie binnelandse kompetisies in Suid-Afrika sou kon deelneem as deel van die pogings om die krieketgehalte in Zimbabwe te verbeter.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.supersport.co.za/cricket/article.aspx?id=233227&headline=Zim%20to%20compete%20in%20all%20SA%60s%20domestic%20competitions |title=Zim to compete in all SA's local competitions |publisher=[[SuperSport]] |date=22 Oktober 2007 |accessdate=14 Mei 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080514033825/http://www.supersport.co.za/cricket/article.aspx?id=233227&headline=Zim%20to%20compete%20in%20all%20SA%60s%20domestic%20competitions |archive-date=14 Mei 2008 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Hul deelname aan die toernooie is egter in twyfel getrek toe die planne uitgestel is hangende ’n raadsvergadering van [[Krieket Suid-Afrika]].<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketworld.com/zimbabwe/article/?aid=13686 |title=Zimbabwe's Place In South African Cricket Delayed |publisher=Cricket World |accessdate=26 Oktober 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071026152947/http://www.cricketworld.com/zimbabwe/article/?aid=13686 |archive-date=26 Oktober 2007 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Laat in November 2007 is ’n kompromie bereik, waarvolgens Zimbabwe aan die MTN Binnelandse Kampioenskap en die Standard Bank Pro 20-reeks sou kon deelneem, maar nie aan die SuperSport-reeks soos oorspronklik beplan nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketworld.com/zimbabwe/article/?aid=13920 |title=Zimbabwe's Place In SA Franchise Cricket Confirmed |publisher=Cricket World |accessdate=1 Desember 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201015055/http://www.cricketworld.com/zimbabwe/article/?aid=13920 |archive-date=1 Desember 2007 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Pleks daarvan het hulle drie eersterangse vierdaagse wedstryde teen ’n saamgestelde Suid-Afrikaanse span, bestaande uit konsessie- en provinsiale spelers, gespeel. Zimbabwe het die drie wedstryde in [[Paarl]], [[Potchefstroom]] en [[Kimberley]] gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketworld.com/zimbabwe/article/?aid=14317 |title=Utseya Leads Zimbabwe To Challenge Clean Sweep |publisher=Cricket World |date=6 Januarie 2008 |accessdate=7 Januarie 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080107140510/http://www.cricketworld.com/zimbabwe/article/?aid=14317 |archive-date=7 Januarie 2008 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tussen hierdie wedstryde het Zimbabwe Wes-Indië vir ’n EDI-reeks van vyf wedstryde gehuisves en ’n verrassende oorwinning in die openingswedstryd behaal,<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketworld.com/cricket_archive/west_indies_in_zimbabwe/article/?aid=13995 |title=Chanderpaul Ton in Vain As Zimbabwe Open With Win |publisher=Cricket World |date=30 November 2007 |accessdate=25 Mei 2011 |archive-url=https://archive.today/20110525230956/http://www.cricketworld.com/cricket_archive/west_indies_in_zimbabwe/article/?aid=13995 |archive-date=25 Mei 2011 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> voordat die gaste dié reeks met 3–1 beklink het. Die laaste wedstryd is weens reën afgelas.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketworld.com/cricket_archive/west_indies_in_zimbabwe/article/?aid=14095 |title=Last Zimbabwe-West Indies One-Dayer Abandoned |publisher=Cricket World |date=9 Desember 2007 |accessdate=13 Desember 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071213122915/http://www.cricketworld.com/cricket_archive/west_indies_in_zimbabwe/article/?aid=14095 |archive-date=13 Desember 2007 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
=== Terugkeer op internasionale vlak ===
In 2010 het Zimbabwe die Driehoekige reeks aangebied, waaraan ook Indië en Sri Lanka deelgeneem het. Zimbabwe het drie van hul vier wedstryde gewen, maar hulle is in die eindstryd deur Sri Lanka verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-triangular-series-2010-452140/zimbabwe-vs-sri-lanka-final-452152/match-report |title=Dilshan century drives Sri Lanka to title |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=9 Junie 2010 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Met sy deelname aan beide die [[T20I-wêreldbeker 2010]] en die [[Krieketwêreldbeker 2011]] het Zimbabwe na internasionale toernooie teruggekeer, maar hulle is in albei toernooie vroeg uitgeskakel, alhoewel hulle by laasgenoemde die assosiaatlede verslaan het. In Augustus dieselfde jaar het Zimbabwe ook sy eerste toetswedstryd ná sy onttrekking in 2006 gespeel en Bangladesj met 130 lopies verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/bangladesh-tour-of-zimbabwe-2011-504002/zimbabwe-vs-bangladesh-only-test-522245/match-report |title=Zimbabwe triumphant on Test return |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=8 Augustus 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná die toetswedstryd het Zimbabwe en Bangladesj ’n EDI-reeks van vyf wedstryde gespeel. Zimbabwe het dié reeks met 3–2 gewen en sodoende sy eerste reeks teen ’n toetsland sedert 2006 beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/bangladesh-tour-of-zimbabwe-2011-504002/zimbabwe-vs-bangladesh-3rd-odi-522248/match-report |title=Zimbabwe overcome Mushfiqur to take series |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=16 Augustus 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Aan die begin van November 2011 was Zimbabwe op die punt om Nieu-Seeland tuis in ’n toetswedstryd te verslaan. Hulle het 366 lopies in hul tweede beurt gejaag en was op ’n goed geplaaste 265 lopies vir die verlies van drie paaltjies, nadat Taylor 117 lopies aangeteken het. Die span het egter ineengestort en aan Nieu-Seeland ’n oorwinning met 34 lopies besorg.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/new-zealand-tour-of-zimbabwe-2011-12-527008/zimbabwe-vs-new-zealand-only-test-527017/match-report-5 |title=New Zealand outlast Brendan Taylor to win thriller |publisher=ESPNcricinfo |author=Nitin Sundar |date=5 November 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Januarie en Februarie 2012 het Zimbabwe vir ’n enkele toets, drie EDI- en twee T20I-wedstryde na Nieu-Seeland getoer, maar al die ses hul wedstryde verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-new-zealand-2011-12-520581/new-zealand-vs-zimbabwe-2nd-t20i-520596/match-report |title=Williamson blitz wins thriller for NZ |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Fernando |date=14 Februarie 2012 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In die toetswedstryd is hulle twee keer op die derde dag uitgeboul – op 51 lopies (hul laagste toetstelling) en op 143 lopies – en hulle is met ’n beurt en 301 lopies verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/new-zealand-v-zimbabwe-2012/content/story/551285.html |title=New Zealand bowl out Zimbabwe twice in a day |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Fernando |date=28 Januarie 2012 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Finansiële probleme ===
Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2012]] in Sri Lanka is Zimbabwe vroeg uitgeskakel, nadat hulle deur beide die gasheer en Suid-Afrika verslaan is. In Augustus en September 2013 het Zimbabwe Pakistan vir twee toets-, drie EDI- en twee T20I-wedstryde gehuisves. Pakistan het albei T20Is gewen, voordat hulle ook die EDI-reeks met 2–1 beklink het. Die gaste het ook die eerste toetswedstryd gewen, nadat [[Younis Khan]] ’n tweehonderdtal (200 lopies) in die tweede beurt aangeteken het. Zimbabwe het egter die tweede toetswedstryd met 24 lopies gewen – sedert 2001 hul eerste oorwinning oor ’n ander span as Bangladesj – en die toetsreeks met 1–1 geëwenaar.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/pakistan-tour-of-zimbabwe-2013-659535/zimbabwe-vs-pakistan-2nd-test-659557/match-report-5 |title=Zimbabwe square series with historic win |publisher=ESPNcricinfo |author=Devashish Fuloria |date=14 September 2013 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 2013/14 het die finansiële situasie van Zimbabwe Krieket toenemend vererger. Die IKR moes inspring en ’n finasiële hupstoot gee, maar die gebruik van geldelike voordele is bevraagteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-mismanaged-icc-loan-724593 |title=Zimbabwe Cricket mismanaged $6m ICC loan |publisher=ESPNcricinfo |authors=Tristan Holme, Liam Brickhill |date=3 Maart 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-turns-down-proposed-icc-bail-out-738959 |title=ZC turns down proposed ICC bail-out |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=23 April 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwiese spelers het herhaaldelik met boikot gedreig en ’n spelersvereniging gestig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-players-extend-boycott-717839 |title=Zimbabwe players extend boycott |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=10 Februarie 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die Zimbabwiese span het gesukkel om borge te lok, wat die plaaslike struktuur geraak en tot die kansellasie van baie toernooie soos die Pro40 gelei het. ’n Aantal konsessies aan die spelers is ook afgelas. Verskeie toere is vertraag, ingetrek of gekanselleer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-a-tour-of-bangladesh-put-on-hold-753249 |title=Zimbabwe A tour of Bangladesh put on hold |publisher=ESPNcricinfo |authors=Firdose Moonda, Mohammad Isam |date=17 Junie 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/afghanistan-s-zimbabwe-tour-cancelled-708291 |title=Afghanistan's Zimbabwe tour cancelled |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=9 Januarie 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2014]] se groepfase het hulle beide [[Nederlandse nasionale krieketspan|Nederland]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan|Verenigde Arabiese Emirate]] verslaan, maar Nederland het weens sy beter lopietempo tot die volgende rondte gevorder.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/world-t20-2013-14-628368/ireland-vs-netherlands-12th-match-first-round-group-b-682919/match-report |title=Netherlands stun rivals to qualify |publisher=ESPNcricinfo |author=Kanishkaa Balachandran |date=21 Maart 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
In Julie 2014 het Zimbabwe [[Afghaanse nasionale krieketspan|Afghanistan]] vir ’n EDI-reeks van vier wedstryde gehuisves. Hulle het die eerste twee wedstryde gewen, voordat die Afghane die laaste twee wedstryde gewen het om dié reeks te ewenaar.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/afghanistan-tour-of-zimbabwe-2014-756017/zimbabwe-vs-afghanistan-4th-odi-756041/match-report |title=Seamers help Afghanistan square series |publisher=ESPNcricinfo |date=24 Julie 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die volgende maand het Zimbabwe Suid-Afrika vir ’n eenmalige toetswedstryd en drie EDI-wedstryde gehuisves, maar hulle het al hul vier wedstryde verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/south-africa-tour-of-zimbabwe-2014-736425/zimbabwe-vs-south-africa-3rd-odi-736441/match-report |title=South Africa complete comfortable clean sweep |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=21 Augustus 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Australië het by die twee spanne aangesluit om die Driereeks 2014 uit te speel. Nadat Zimbabwe sy eerste twee wedstryde teen onderskeidelik Australië en Suid-Afrika verloor het, het hulle in die vierde wedstryd ’n verrassende oorwinning oor Australië aangeteken. Dit was die eerste keer in 31 jaar wat Zimbabwe daarin geslaag het om Australië te verslaan; die laaste Zimbabwiese oorwinning oor Australië was tydens die [[Krieketwêreldbeker 1983]] in Engeland.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/zimbabwe-triangular-series-2014/content/story/776347.html |title=Zimbabwe beat Australia after 31 years |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=31 Augustus 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ondanks dié oorwinning het Zimbabwe sy laaste wedstryd verloor en is uit die toernooi geskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-triangular-series-2014-736429/zimbabwe-vs-south-africa-6th-match-736453/match-report |title=Du Plessis' third century puts South Africa in final |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=4 September 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Laat in 2014 het Zimbabwe vir drie toets- en vyf EDI-wedstryde na Bangladesj getoer, maar hulle is in al hul agt wedstryde verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-resurgence-bangladesh-waited-a-year-for-806625 |title=The resurgence Bangladesh waited a year for |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=2 Desember 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Daarna is Stephen Mangongo as afrigter afgedank.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/mangongo-sacked-as-zimbabwe-coach-811617 |title=Mangongo sacked as Zimbabwe coach |publisher=ESPNcricinfo |authors=Firdose Moonda, Liam Brickhill |date=18 Desember 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In laat Desember 2014 het Zimbabwe Krieket hom met Dav Whatmore vervang.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.skysports.com/cricket/news/13239/9622435/international-cricket-whatmore-appointed-zimbabwe-coach |title=Dav Whatmore appointed Zimbabwe coach |publisher=Sky Sports |date=29 Desember 2014 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://ibnlive.in.com/news/cricketnext/coach-dav-whatmore-looks-to-lift-zimbabwe-in-world-cup/526838-78.html |title=Coach Dav Whatmore looks to lift Zimbabwe in World Cup |publisher=IBNLive |date=6 Februarie 2015 |accessdate=17 Februarie 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150217130105/http://ibnlive.in.com/news/cricketnext/coach-dav-whatmore-looks-to-lift-zimbabwe-in-world-cup/526838-78.html |archive-date=17 Februarie 2015 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
=== Swak toernooiprestasies ===
[[Lêer:West Indies v Zimbabwe World Cup of Cricket The national anthems (16629621122).jpg|duimnael|Nasionale volksliedere voor die wedstryd van Zimbabwe teen Wes-Indië tydens die [[Krieketwêreldbeker 2015]] in [[Canberra]]]]
Tydens die [[Krieketwêreldbeker 2015]] in Australië en Nieu-Seeland het Zimbabwe net daarin geslaag om die Verenigde Arabiese Emirate te verslaan en hulle is vervolgens in die groepfase uitgeskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-denied-by-millimetres-845335 |title=Zimbabwe denied by millimetres |publisher=ESPNcricinfo |author=Brydon Coverdale |date=7 Maart 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2014-15-509587/india-vs-zimbabwe-39th-match-pool-b-656475/match-report |title=Raina, Dhoni ensure clean slate |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=14 Maart 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Gedurende die toernooi het Brendan Taylor sy aftrede van Zimbabwiese krieket aangekondig,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/steadfast-brendan-taylor-bows-to-circumstance-848997 |title=Steadfast Taylor bows to circumstance |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=13 Maart 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> nadat hy tydens die toernooi 433 lopies en twee honderdtalle aangeteken het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/a-familiar-despair-marks-brendan-taylor-s-farewell-850259 |title=A familiar despair marks Taylor's farewell |publisher=ESPNcricinfo |author=Abhishek Purohit |date=14 Maart 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná afsluit van die toernooi was Taylor onder die voorste lopiemakers.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/icc-cricket-world-cup-2015/engine/records/batting/most_runs_career.html?id=6537;type=tournament |title=ICC World Cup, 2014/15 / Records / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Mei 2015 was Zimbabwe ná die 2009-aanval op die Sri Lankaanse span in Lahore die eerste volle lid wat na Pakistan getoer het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-confirms-pakistan-tour-868453 |title=Zimbabwe Cricket confirms Pakistan tour |publisher=ESPNcricinfo |date=30 April 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het die T20I-reeks met 0–2<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-pakistan-2015-868505/pakistan-vs-zimbabwe-2nd-t20i-868725/match-report |title=Tight win helps Pakistan take series 2–0 |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=24 Mei 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en die EDI-reeks met dieselfde uitslag verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-pakistan-2015-868505/pakistan-vs-zimbabwe-3rd-odi-868731/match-report |title=Pakistan take series 2-0 after washout |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Fidel Fernando |date=31 Mei 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Julie dieselfde jaar het hulle Indië gehuisves, maar hulle is in die EDI-reeks met 0–3 verslaan,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/india-tour-of-zimbabwe-2015-885951/zimbabwe-vs-india-3rd-odi-885967/match-report |title=Jadhav, Pandey set up 3–0 India sweep |publisher=ESPNcricinfo |author=Abhishek Purohit |date=14 Julie 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> terwyl die T20I-reeks met 1–1 onbeslis geëindig het, insluitende Zimbabwe se eerste T20I-oorwinning in Harare.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-s-first-t20i-win-in-harare-900751 |title=Zimbabwe's first T20I win in Harare |publisher=ESPNcricinfo |author=Shiva Jayaraman |date=19 Julie 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Augustus 2015 het Zimbabwe Nieu-Seeland vir ’n EDI-reeks van drie wedstryde gehuisves en die eerste wedstryd gewen, maar hulle het die reeks nogtans met 1–2 verloor,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/new-zealand-tour-of-zimbabwe-and-south-africa-2015-848811/zimbabwe-vs-new-zealand-3rd-odi-894291/match-report |title=Williamson sweeps awards in series win |publisher=ESPNcricinfo |author=Arun Venugopal |date=7 Augustus 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> asook die eenmalige T20I-wedstryd.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/new-zealand-tour-of-zimbabwe-and-south-africa-2015-848811/zimbabwe-vs-new-zealand-only-t20i-894293/match-report |title=Worker debut fifty sets up crushing NZ win |publisher=ESPNcricinfo |author=Abhishek Purohit |date=9 Augustus 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Laat in September het Pakistan aangekom, nadat hulle besluit het om hul toer uit te stel om nie hul kwalifisering vir die Kampioenetrofee 2017 met moontlike nederlae te waag nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/pakistan-zimbabwe-put-limited-overs-series-on-hold-903009 |title=Pakistan, Zimbabwe put limited-overs series on hold |publisher=ESPNcricinfo |author=Umar Farooq |date=25 Julie 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Pakistan het die T20I-reeks met 2–0 en die EDI-reeks met 2–1 gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/pakistan-tour-of-zimbabwe-2015-16-904331/zimbabwe-vs-pakistan-3rd-odi-919611/match-report |title=Bilal Asif five-for gives Pakistan series |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=5 Oktober 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Ná die reeks teen Pakistan het Zimbabwe in Oktober die destydse assosiaatlede Ierland en Afghanistan gelyktydig gehuisves. Zimbabwe het Ierland in die EDI-reeks met 2–1 verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/ireland-tour-of-zimbabwe-2015-16-919599/zimbabwe-vs-ireland-2nd-odi-919615/match-report |title=Ervine ton gives Zimbabwe series |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=11 Oktober 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Afghanistan het Zimbabwe egter met 3–2 verslaan en sy EDI-reeks gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/afghanistan-tour-of-zimbabwe-2015-16-924621/zimbabwe-vs-afghanistan-5th-odi-924635/match-report |title=Afghanistan defend 245 in historic series win |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=24 Oktober 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Dit was die eerste keer wat ’n assosiaatlid ’n volle lid tydens ’n bilaterale reeks verslaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/afghanistan-the-fastest-associate-off-the-blocks-933113 |title=Afghanistan, the fastest Associate off the blocks |publisher=ESPNcricinfo |author=Shiva Jayaraman |date=24 Oktober 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe is toe ook in die T20I-reeks deur Afghanistan met 2–0 verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/afghanistan-tour-of-zimbabwe-2015-16-924621/zimbabwe-vs-afghanistan-2nd-t20i-924639/match-report |title=Ghani, Naib fifties secure landmark series win |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=28 Oktober 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná ’n reeks verlore wedstryde op eie bodem het Zimbabwe in November na Bangladesj getoer. Die span het egter verdere nederlae gely, nadat hulle die EDI-reeks met 0–3 verloor het,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-bangladesh-2015-16-931380/bangladesh-vs-zimbabwe-3rd-odi-931394/match-report |title=Mustafizur five-for seals Bangladesh's 3–0 sweep |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=11 November 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> terwyl die T20I-reeks met 1–1 onbeslis geëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-bangladesh-2015-16-931380/bangladesh-vs-zimbabwe-2nd-t20i-931398/match-report |title=Waller and Madziva pull off heist |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=15 November 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Rondom die jaarwisseling van 2015 en 2016 het Zimbabwe in ’n EDI-reeks van vyf en ’n T20I-reeks van twee wedstryde teen Afghanistan in die Verenigde Arabiese Emirate te staan gekom. Tot in die vierde wedstryd was die EDI-reeks gelykop, voordat hulle met 2–3 verloor het; Zimbabwe is ook in albei T20I-wedstryde verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-united-arab-emirates-2015-16-953329/afghanistan-vs-zimbabwe-5th-odi-953343/match-report |title=Naib heroics lift Afghanistan to thrilling series win |publisher=ESPNcricinfo |author=Nikhil Kalro |date=6 Januarie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-united-arab-emirates-2015-16-953329/afghanistan-vs-zimbabwe-2nd-t20i-953347/match-report |title=Belligerent Shahzad ton propels Afghanistan to series win |publisher=ESPNcricinfo |author=Nikhil Kalro |date=10 Januarie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het toe vir ’n T20I-reeks van vier wedstryde na Bangladesj getoer, wat met 2–2 gelykop geëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tour-of-bangladesh-jan-2016-2015-16-958411/bangladesh-vs-zimbabwe-4th-match-958421/match-report |title=Masakadza, Madziva help Zimbabwe level series |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=22 Januarie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Nadat Chigumbura as kaptein bedank het, het in 2016 Hamilton Masakadza by hom oorgeneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/hamilton-masakadza-named-zimbabwe-captain-967519 |title=Hamilton Masakadza named Zimbabwe captain |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=31 Januarie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Gedurende die [[T20I-wêreldbeker 2016]] in Indië is Zimbabwe in die eerste rondte uitgeskakel, nadat hulle met 59 lopies deur Afghanistan verslaan is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/icc-world-twenty20-2016/content/story/981483.html |title=Afghanistan progress to main draw with thumping win |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=12 Maart 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het beide afrigter Whatmore en kaptein Hamilton Masakadza afgedank voordat Indië in middel-2016 Zimbabwe besoek het. Die boulafrigter [[Makhaya Ntini]] is voorlopig as hoofafrigter aangestel, terwyl die voorheen benoemde adjunkkaptein Graeme Cremer, wat die T20I-wêreldbeker 2016 misgeloop het, as tussentydse kaptein aangewys is. Lance Klusener is as voltydse kolfafrigter aangestel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hindustantimes.com/sports/zimbabwe-axe-coach-ahead-of-india-tour/story-J2X8Wdb1am27rsMPUUaTTM.html |title=Zimbabwe axe coach ahead of India tour |publisher=Hindustan Times |date=1 Junie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Indië se besoek was die vierde in ses jaar en hulle het ’n EDI- en ’n T20I-reeks met drie wedstryde elk gespeel. Die Indiese keurders het die meeste van hul ervare spelers laat rus. Zimbabwe is in die EDI-reeks met 0–3 platgeloop, wat tot woedende reaksies van die ondersteuners gelei het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/when-the-music-stopped-at-harare-s-castle-corner-1026131 |title=When the music stopped at Harare's Castle Corner |publisher=ESPNcricinfo |author=Alagappan Muthu |date=13 Junie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Daarbenewens is verskeie Zimbabwiese sleutelspelers voor of tydens die T20I-reeks beseer. Desondanks het Zimbabwe daarin geslaag om die eerste T20I-wedstryd met twee lopies te wen, voordat hulle in die tweede wedstryd verslaan is. Dié reeks was ná twee wedstryde met 1–1 gelykop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/india-tour-of-zimbabwe-2016-1007647/zimbabwe-vs-india-2nd-t20i-1007657/match-report |title=Sran and Bumrah wreck Zimbabwe as India level series |publisher=ESPNcricinfo |author=Alagappan Muthu |date=20 Junie 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die laaste wedstryd het Zimbabwe met drie lopies en die reeks sodoende met 1–2 verloor. ’n Maand later het Nieu-Seeland vir twee toetswedstryde na Zimbabwe getoer en albei toetse sterk gewen; hierdie was Zimbabwe se sesde agtereenvolgende nederlaag teen die Black Caps.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/new-zealand-tour-of-zim-2016-1024039/zimbabwe-vs-new-zealand-2nd-test-1024043/match-report-5 |title=NZ spinners cap off Zimbabwe capitulation for 2–0 win |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=10 Augustus 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/sixth-straight-loss-for-zimbabwe-against-new-zealand-1044495 |title=Zimbabwe's sixth straight loss to New Zealand |publisher=ESPNcricinfo |author=Shiva Jayaraman |date=10 Augustus 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Herbegin en klein suksesse ===
Voor die Sri Lankaanse besoek in Zimbabwe in laat September is Streak as hoofafrigter van Zimbabwe benoem en Ntini as boulafrigter aangestel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/heath-streak-appointed-zimbabwe-head-coach-succeeding-dav-whatmore-1061193 |title=Streak appointed Zimbabwe head coach |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=11 Oktober 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het op 29 Oktober 2016 in sy 100ste toetswedstryd teen Sri Lanka gespeel, maar hulle is met 225 lopies verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/hope-rises-again-for-zimbabwe-cricket-1063593 |title=Hope rises again for Zimbabwe cricket |publisher=ESPNcricinfo |author=Tristan Holme |date=27 Oktober 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/sl-tour-of-zimbabwe-2016-17-1059701/zimbabwe-vs-sri-lanka-1st-test-1059702/match-report-5 |title=Sri Lanka overcome Zimbabwe's resistance in last-hour win |publisher=ESPNcricinfo |author=Deivarayan Muthu |date=2 November 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het die toetsreeks van twee wedstryde teen Sri Lanka met 0–2 verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/sl-tour-of-zimbabwe-2016-17-1059701/zimbabwe-vs-sri-lanka-2nd-test-1059703/match-report-5 |title=Herath caps series sweep with 13-for |publisher=ESPNcricinfo |author=Shashank Kishore |date=10 November 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Sri Lanka het vir die Driereeks 2016/17 aangebly, waaraan ook Wes-Indië deelgeneem het. Ná ’n nederlaag, ’n gelykop, ’n onbesliste wedstryd en ’n oorwinning het Zimbabwe tot die eindstryd gevorder, maar hulle is deur Sri Lanka met ses paaltjies verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zimbabwe-tri-nation-series-2016-17-1059705/zimbabwe-vs-sri-lanka-final-1059716/match-report |title=Mendis, Tharanga steer Sri Lanka to title |publisher=ESPNcricinfo |author=Sirish Raghavan |date=27 November 2016 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In vroeg 2017 het Afghanistan Zimbabwe in ’n EDI-reeks met 3–2 verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zim-v-afg-2016-17-1079242/zimbabwe-vs-afghanistan-5th-odi-1079250/match-report |title=Afghanistan raze Zimbabwe for 54 to seal series |publisher=ESPNcricinfo |date=26 Februarie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe se daaropvolgende EDI-reeks in middel-2007 in [[Skotse nasionale krieketspan|Skotland]] het met 1–1 onbeslis geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zim-v-scot-2017-1089417/scotland-vs-zimbabwe-2nd-odi-1089420/match-report |title=Zimbabwe level series courtesy Cremer's five-wicket haul |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=17 Junie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ná 15 jaar het Zimbabwe in Junie 2017 vir vyf EDI-wedstryde en ’n enkele toetswedstryd weer na Sri Lanka getoer. In die eerste wedstryd op 30 Junie 2017 in [[Galle]] het Zimbabwe sy eerste EDI-oorwinning in Sri Lanka aangeteken; dit is ook hul eerste oorwinning oor Sri Lanka in enige krieket. Solomon Mire het ’n beslissende honderdtal aangeteken en Zimbabwe suksesvol ’n teiken van 319 gejaag; dit was ook hul eerste suksesvolle jaag van meer as 300 lopies in Sri Lanka.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-ace-first-successful-300-plus-chase-in-sri-lanka-1107602 |title=Zimbabwe ace first successful 300-plus chase in Sri Lanka |publisher=ESPNcricinfo |author=Gaurav Sundararaman |date=30 Junie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ondanks dié oorwinning het Zimbabwe die twee volgende wedstryde verloor, maar hulle het herstel en die vierde natgereëne wedstryd gewen. Die vyfde wedstryd het hulle met drie paaltjies gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/sl-v-zim-2017-1104471/sri-lanka-vs-zimbabwe-5th-odi-1104482/match-report |title=Raza stars in historic series win |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Fidel Fernando |date=10 Julie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/four-reasons-why-this-is-a-historic-win-for-zimbabwe-1110378 |title=Four reasons why this is a historic win for Zimbabwe |publisher=ESPNcricinfo |date=10 Julie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe is in die volgende eenmalige toetswedstryd met vier paaltjies verslaan, deels weens ’n omstrede stonkbeslissing op die vyfde dag van dié toets.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricbuzz.com/cricket-news/95922/graeme-cremer-questions-niroshan-dickwella-stumping-zimbabwe-cricket-team-tour-of-sri-lanka-2017 |title=Cremer questions Dickwella stumping |publisher=Cricbuzz |author=Rex Clementine |date=19 Julie 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
In Oktober het die voormalige spelers Brendan Taylor en Kyle Jarvis ná ’n onderbreking van twee jaar by die nasionale span heraangesluit en in die twee-toetsreeks teen Wes-Indië gespeel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/cricket/west-indies-in-zimbabwe/taylor-jarvis-to-resume-test-careers-for-zimbabwe-against-west-indies/articleshow/61151246.cms |title=Taylor, Jarvis to resume Test careers for Zimbabwe against West Indies |publisher=The Times of India |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het die eerste wedstryd en sodoende die twee-toetsreeks met 0–1 verloor. Hul onbesliste uitslag in die tweede toetswedstryd was hul eerste in meer as twaalf jaar en hulle het hul eerste punte op die IKR-ranglys ingepalm, nadat hulle hul reeks van tien agtereenvolgende nederlae beëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/wi-in-zim-2017-18-1122735/zimbabwe-vs-west-indies-2nd-test-1122887/match-report |title=Cremer, Chakabva script Zimbabwe's great escape |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=2 November 2017 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Misgelope toernooie ===
Aan die Drienasiesreeks 2018 in Zimbabwe het Australië en Pakistan deelgeneem, wat, ná vier nederlae deur Zimbabwe, ook in die eindstryd ontmoet het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/zim-t20-tri-series-2018-1142907/australia-vs-pakistan-final-1142919/match-report |title=Fakhar Zaman's 91 seals record chase to give Pakistan the title |publisher=ESPNcricinfo |author=Danyal Rasool |date=8 Julie 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Maart het Zimbabwe tydens die kwalifisering vir die [[Krieketwêreldbeker 2019]] nege ander spanne gehuisves om die twee oorblywende plekke van die hooftoernooi in Engeland en Wallis uit te speel. Zimbabwe is in Groep B saam met Afghanistan, [[Nepalese nasionale krieketspan|Nepal]], [[Hongkongse nasionale krieketspan|Hongkong]] en Skotland geplaas.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.espncricinfo.com/story/_/id/22639394/zimbabwe-last-big-job |title=Zimbabwe's last big job |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=4 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het die Super Ses gehaal, nadat hulle Nepal,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/zimbabwe-vs-nepal-3rd-match-group-b-1133000/match-report |title=Raza, Taylor tons power Zimbabwe to massive win |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=4 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Afghanistan<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/zimbabwe-vs-afghanistan-7th-match-group-b-1133004/match-report |title=Zimbabwe hang on to clinch two-run thriller |publisher=ESPNcricinfo |date=6 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en Hongkong verslaan<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/zimbabwe-vs-hong-kong-15th-match-group-b-1133012/match-report |title=Zimbabwe make it three wins in three |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=10 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en teen Skotland gelykop gespeel het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/zimbabwe-vs-scotland-20th-match-group-b-1133017/match-report |title=Muzarabani holds nerve to give Zimbabwe thrilling tie |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=12 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het Ierland in die eerste wedstryd van die Super Ses verslaan,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/zimbabwe-vs-ireland-25th-match-super-sixes-1133022/match-report |title=Sikandar Raza and spinners subdue Ireland |publisher=ESPNcricinfo |author=Deivarayan Muthu |date=16 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> maar hulle het die tweede teen Wes-Indië verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/zimbabwe-vs-west-indies-29th-match-super-sixes-1133026/match-report |title=Holder, Samuels take West Indies closer to World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=19 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In die laaste, beslissende wedstryd het hulle ’n verrassende nederlaag teen die Verenigde Arabiese Emirate met drie lopies gely en sodoende die toernooi misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/zimbabwe-vs-united-arab-emirates-32nd-match-super-sixes-1133029/match-report |title=UAE all but end Zimbabwe's World Cup dream |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=22 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Dit is die eerste keer sedert 1979 wat Zimbabwe versuim het om vir ’n krieketwêreldbekertoernooi te kwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hindustantimes.com/cricket/live-cricket-score-zimbabwe-vs-uae-icc-world-cup-qualifiers-2018-super-six-harare/story-v0K4NDjN5pGSvu4Ccu539N.html |title=UAE stun Zim |publisher=Hindustan Times |date=22 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Ná hierdie mislukking het Zimbabwe Krieket die hele nasionale afrigtingspersoneel, die nasionale kaptein, die o/19-afrigter en die nasionale keurderbeamptes van hul poste verwyder. Tydens ’n perskonferensie het ZK voorgestel dat Brendan Taylor die span se leierskap sal oorneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-sacks-captain-cremer-and-all-coaching-staff-1142049 |title=Zimbabwe Cricket sacks captain Cremer and all coaching staff |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=30 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Mei 2018 het ZK die aanstelling van Lalchand Rajput as voorlopige hoofafrigter bekend gemaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/691619 |title=Zimbabwe appoint Lalchand Rajput as interim head coach |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=17 Mei 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Augustus 2018 is hy as voltydse hoofafrigter benoem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/lalchand-rajput-confirmed-as-zimbabwe-head-coach-1156538 |title=Lalchand Rajput confirmed as Zimbabwe head coach |publisher=ESPNcricinfo |date=24 Augustus 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
2019 het vir Zimbabwe erg begin, nadat Graeme Cremer sy loopbaan stopgesit<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.newzimbabwe.com/cremer-temporarily-quits-zim-cricket-cites-family-commitments/ |title=Cremer temporarily quits Zim cricket; cites family commitments |publisher=New Zimbabwe |date=11 Januarie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en beplande toere deur beide Indië en Afghanistan afgelas moes word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/1094623 |title=Afghanistan's proposed tour of Zimbabwe called off |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=11 Maart 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.crictracker.com/india-zimbabwe-series-in-doubt-due-to-ipl-2019-schedule/ |title=India-Zimbabwe series in doubt due to IPL 2019 schedule |publisher=Cric Tracker |date=14 Januarie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het Hamilton Masakadza as kaptein in al die krieket heraangestel en Peter Moor is as onderkaptein benoem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.news18.com/cricketnext/news/hamilton-masakadza-named-zimbabwe-skipper-across-all-formats-2041953.html |title=Hamilton Masakadza Named Zimbabwe Skipper Across All Formats |publisher=News18 |date=19 Februarie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Beide Masakadza en Taylor het die reeks teen die Verenigde Arabiese Emirate egter weens beserings misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketcountry.com/news/zimbabwe-vs-uae-2019-injured-hamilton-masakadza-and-brendan-taylor-out-of-uae-odis-826203 |title=Injured Masakadza and Taylor out of UAE ODIs |publisher=Cricket Country |date=8 April 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Moor het die span tydens Masakadza se afwesigheid aangevoer. Onder Moor het Zimbabwe sy eerste skoonskipreeks in meer as ’n dekade aangeteken, nadat hulle die Verenigde Arabiese Emirate met 4–0 verslaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/uae-tour-of-zimbabwe-2019-1179269/zimbabwe-vs-united-arab-emirates-4th-odi-1179275/match-report |title=Kyle Jarvis, Timycen Maruma star as Zimbabwe wrap up 4–0 whitewash |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=16 April 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Masakadza het saam met Taylor by die Zimbabwiese span vir die toer na Nederland heraangesluit. Zimbabwe het die EDI-reeks met 0–2 verloor. Nadat Nederland die eerste T20I-wedstryd gewen het, het die tweede wedstryd in ’n gelykop geëindig. Zimbabwe het die Superboulbeurt gewen en sodoende die reeks met 1–1 geëwenaar. Gedurende dié toer is die Zimbabwiese Krieketraad opgeskort en deur ’n voorlopige raad vervang.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/cricket/news/zimbabwe-cricket-board-suspended/articleshow/69899851.cms |title=Zimbabwe cricket board suspended |publisher=The Times of India |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Hernude skorsing en hertoelating ===
Weens politieke inmenging deur die regering en die vrees dat geldmiddele vir die nasionale beheerliggaam aan die regering gaan, het die IKR op 18 Julie 2019 Zimbabwe van IKR-toernooie geskors. Dié besluit deur die IKR het ’n aantal spelers gefrustreerd gelaat.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://sports.ndtv.com/cricket/icc-suspends-zimbabwe-cricket-board-sikandar-raza-says-one-decision-has-ended-so-many-careers-2071939 |title="One Decision Has Ended So Many Careers," Cricketer Tweets After ICC Suspends Zimbabwe Cricket |publisher=NDTV |date=19 Julie 2019 |accessdate=3 Maart 2026 |archive-date=19 Julie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190719062636/https://sports.ndtv.com/cricket/icc-suspends-Zimbabwe-cricket-board-sikandar-raza-says-one-decision-has-ended-so-many-careers-2071939 |url-status=dead }}</ref> Vervolgens kon Zimbabwe nie aan die [[T20I-wêreldbeker 2021]]-kwalifisering deelneem nie (hulle is deur [[Nigerië]] vervang)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thedailystar.net/sports/cricket/news/nigeria-replace-zimbabwe-t20-world-cup-qualifier-1783081 |title=Nigeria replace Zimbabwe in T20 World Cup Qualifier |publisher=The Daily Star |date=7 Augustus 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en het dié toernooi misgeloop. Die Zimbabwiese Krieketraad is kort daarna deur die regering heringestel, maar hul skorsing het bly staan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/zimbabwe-cricket-board-reinstated-team-still-suspended-119080901148_1.html |title=Zimbabwe cricket board reinstated, team still suspended |publisher=Business Standard India |date=9 Augustus 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Gedurende hierdie tydperk het beide Solomon Mire en kaptein Hamilton Masakadza (onder wie Zimbabwe al sy 25 EDI-wedstryde verloor het) hul bedankings aangekondig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketer.com/Topics/zimbabwe/zimbabwe_captain_hamilton_masakadza_retire_international_cricket.html |title=Zimbabwe captain Hamilton Masakadza to retire from international cricket |publisher=The Cricketer |date=3 September 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Ondanks sy skorsing het Zimbabwe Krieket bevestig dat hulle steeds aan die Drienasiesreeks in Bangladesj sou kon deelneem, aangesien hulle kan voortgaan om wedstryde teen ander IKR-lede te speel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-to-tour-bangladesh-for-tri-series-in-september-1196931 |title=Zimbabwe to tour Bangladesh for tri-series in September |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=7 Augustus 2021 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die Drienasiesreeks het op 13 September afgeskop en die eindstryd is op 24 September uitgespeel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://circleofcricket.com/category/Latest_news/38990/bangladesh-to-host-afghanistan-and-zimbabwe-for-a-triangular-t20i-series-in-september-2019 |title=Bangladesh to host Afghanistan and Zimbabwe for a Triangular T20I Series in September 2019 |publisher=Circle of Cricket |author=Rashmi Nanda |date=27 Junie 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.crictracker.com/bangladesh-to-host-afghanistan-and-zimbabwe-for-a-t20i-tri-series-in-september/ |title=Bangladesh to host Afghanistan and Zimbabwe for a T20I tri-series in September |publisher=Crictracker |date=13 Februarie 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.daily-sun.com/post/402749/2019/06/27/Bangladesh-to-host-Afghanistan-Zimbabwe-for-T20-triseries |title=Bangladesh to host Afghanistan, Zimbabwe for T20 tri-series |publisher=The Daily Sun |date=27 Junie 2019 |accessdate=3 Julie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190703023807/https://www.daily-sun.com/post/402749/2019/06/27/Bangladesh-to-host-Afghanistan-Zimbabwe-for-T20-triseries |archive-date=3 Julie 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Masakadza se laaste toernooi vir Zimbabwe het ná een oorwinning in vier wedstryde met hul uitskakeling geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/bangladesh-t20-series-2019-1197136/afghanistan-vs-zimbabwe-5th-match-1197144/match-report |title=Hamilton Masakadza bids farewell with match-winning 71 |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=20 September 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Onder die nuwe voorlopige kaptein Sean Williams en die gebreek aan baie van hul sleutelspelers het Zimbabwe na [[Singapoer]] getoer om in die Drienasiesreeks sonder ’n eindstryd teen die gasheer en Nepal te speel. Zimbabwe het Nepal in die eerste wedstryd verslaan, maar teen Singapoer in die tweede wedstryd verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.straitstimes.com/sport/cricket-singapore-shock-zimbabwe-in-a-four-run-win-at-tri-nations-t20-series |title=Cricket: Singapore shock Zimbabwe in a four-run win at Tri-Nations T20 Series |publisher=The Straits Times |author=David Lee |date=30 September 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Zimbabwe het die volgende twee wedstryde gewen en sodoende hul eerste reeksoorwinning in die T20I-formaat aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/singapore-twenty20-tri-2019-20-1201676/singapore-vs-zimbabwe-6th-match-1201685/match-report |title=Zimbabwe ride on Moor 92* to avenge loss to Singapore |publisher=ESPNcricinfo |date=3 Oktober 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Oktober 2019 het die IKR Zimbabwe Krieket se skorsing gelig, waardeur hulle vir toekomstige toernooie weer toegelaat is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-and-nepal-readmitted-as-icc-members-1203756 |title=Zimbabwe and Nepal readmitted as ICC members |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=14 Oktober 2019 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Heropkoms ===
[[Lêer:Sikandar Raza 2022.jpg|duimnael|upright|Onder hul kaptein [[Sikandar Raza]] het Zimbabwe tydens die [[T20I-wêreldbeker 2026]] die tweede rondte gehaal (hier tydens die [[T20I-wêreldbeker 2022]], waar hulle ook daarin geslaag het)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/cricketers/sikandar-raza-299572 |title=Sikandar Raza |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>]]
Zimbabwe het die jaar 2020 met ’n toetsreeks teen Sri Lanka tuis begin wat hulle met 0–1 verloor het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricbuzz.com/cricket-news/112075/sri-lanka-claim-series-through-mendis-led-draw |title=Sri Lanka claim series through Mendis-led draw |publisher=Cricbuzz |date=1 Februarie 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Daarop het ’n toetswedstryd, asook ’n EDI- en T20I-reeks in Bangladesj gevolg, maar Zimbabwe is in al hierdie wedstryde verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricbuzz.com/cricket-news/112686/all-round-bangladesh-complete-all-format-whitewash |title=All-round Bangladesh complete all-format whitewash |publisher=Cricbuzz |date=11 Maart 2020 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In 2021 het Zimbabwe sy eerste toetsreeks teen Afghanistan in die Verenigde Arabiese Emirate gespeel, wat met 1–1 gelykop geëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/afghanistan-v-zimbabwe-2020-21-1252053/afghanistan-vs-zimbabwe-2nd-test-1252057/match-report-5 |title=Rashid Khan's 11 wickets set up series-levelling Afghanistan win |publisher=ESPNcricinfo |author=Karthik Krishnaswamy |date=14 Maart 2021 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Aansluitend het hulle Pakistan vir twee toetswedstryde en drie T20Is gehuisves. Ná twee swak nederlae in albei toetswedstryde het Zimbabwe sy eerste T20I-oorwinning oor Pakistan aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/pakistan-tour-of-zimbabwe-2021-1257180/zimbabwe-vs-pakistan-2nd-t20i-1257184/match-report |title=Pakistan lose seven for 21 as Zimbabwe end T20I losing streak |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=23 April 2021 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Nogtans is hulle in die T20I-reeks met 2–1 verslaan. In Mei 2022 het hulle vir die eerste keer ’n bilaterale T20I-reeks teen Namibië verloor (met 2–3).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/namibia-in-zimbabwe-2022-1310915/zimbabwe-vs-namibia-5th-t20i-1310942/match-report |title=Namibia earn historic T20I series win after successfully defending 127 against Zimbabwe |publisher=ESPNcricinfo |date=24 Mei 2022 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In Julie 2022 het Zimbabwe die T20I-wêreldbekerkwalifisering B vir die [[T20I-wêreldbeker 2022]] in Australië aangebied en dié kwalifisering onoorwonne gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/2680977 |title=Final Groups and Fixtures confirmed for ICC Men's T20 World Cup 2022 as Zimbabwe win Qualifier B |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=17 Julie 2022 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die T20I-wêreldbeker 2022 se eerste rondte het Zimbabwe Ierland en Skotland verslaan, terwyl hulle teen Wes-Indië verloor het, waarmee die Zimbabwiërs vir die eerste keer die Super 12 van ’n T20I-wêreldbekertoernooi gehaal het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/63341767 |title=T20 World Cup: Scotland out after loss to Zimbabwe in Hobart |publisher=[[BBC]] |author=Stephan Shemilt |date=21 Oktober 2022 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In die Super 12 moes Zimbabwe se wedstryd teen Suid-Afrika ná enkele boulbeurte weens reën afgelas word, waarvolgens dit onbeslis geëindig het. Daarna het hulle ’n verrassende oorwinning oor Pakistan aangeteken, maar daarna teen Bangladesj, Nederland en Indië verloor, waarmee die span uit die toernooi geskakel is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/ban-vs-pak-t20-world-cup-2022-glass-half-full-for-bangladesh-as-small-mistakes-sink-their-campaign-1343659 |title=Glass half full for Bangladesh as small mistakes sink their T20 World Cup campaign |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=6 November 2022 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die [[Krieketwêreldbeker 2023]]-kwalifisering in Zimbabwe het die gasheer ná oorwinnings oor Nepal, Nederland, Wes-Indië en die [[Verenigde State se nasionale krieketspan|Verenigde State]] die Super Ses gehaal, waar hulle [[Omaanse nasionale krieketspan|Oman]] verslaan het, maar teen beide Sri Lanka en Skotland verloor het, waarmee hulle die hooftoernooi in Indië misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/world-cup-qualifier-2023-bulawayo-experiences-the-harare-hurt-as-zimbabwe-dream-comes-crashing-again-1385788 |title=Bulawayo experiences the Harare hurt as Zimbabwe's dream comes crashing again |publisher=ESPNcricinfo |author=Danyal Rasool |date=4 Julie 2023 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
Die Afrikakwalifisering vir die [[T20I-wêreldbeker 2024]] het die Zimbabwiërs agter Namibië en [[Ugandese nasionale krieketspan|Uganda]] in die derde plek afgesluit, nadat hulle deur dié twee spanne geklop is (deur Uganda vir die eerste keer ooit), waarmee hulle die hooftoernooi in [[Wes-Indië]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/2024-mens-t20-world-cup-uganda-qualify-zimbabwe-knocked-out-1411119 |title=Zimbabwe fail to qualify for 2024 T20 World Cup; Uganda make it |publisher=ESPNcricinfo |date=30 November 2023 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Daarteenoor het die span tydens die Afrikakwalifisering vir die [[T20I-wêreldbeker 2026]] beter gevaar en vir hul sewende toernooi gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/namibia-zimbabwe-qualify-for-2026-men-s-t20-world-cup-1505360 |title=Namibia, Zimbabwe qualify for 2026 men's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |date=2 Oktober 2025 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Tydens die hooftoernooi in [[Indië]] en [[Sri Lanka]] het die Zimbabwiërs ná oorwinnings oor Oman, Australië en Sri Lanka, asook ’n uitgereënde wedstryd teen Ierland onoorwonne die Super 8 gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/articles/cx2r7rv4y4eo |title=Zimbabwe stun Sri Lanka to finish top of Group B |publisher=[[BBC]] |author=Matthew Henry |date=19 Februarie 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> In die Super 8 is die span egter ná drie nederlae teen Wes-Indië, Indië en Suid-Afrika uit die toernooi geskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-men-s-t20-world-cup-2025-26-1502138/india-vs-zimbabwe-48th-match-super-eights-group-1-1512766/match-report |title=India win big to set up knockout clash with West Indies |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=26 Februarie 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Hul troosprys was die regstreekse kwalifisering vir die [[T20I-wêreldbeker 2028]] in Australië en Nieu-Seeland.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/t20-world-cup-2026-pakistan-complete-super-eight-line-up-1524905 |title=Pakistan complete Super Eight line-up for T20 World Cup 2026 |publisher=ESPNcricinfo |date=18 Februarie 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
=== Spelerverlies ===
In Zimbabwe word krieket – net soos [[rugby]], maar anders as [[sokker]] – tot vandag toe beskou as ’n deur “wit” mense oorheersde sport, wat hoogstens die middelklas betrek. Dit het die sosiale status van dié sportsoort in verskeie opsigte verswak, aangesien die nasionale span vir sy ontwikkeling vir ’n lang tydperk op Suid-Afrikaanse toernooie staat moes maak en die integrasie van minderbevoorregte dele van die samelewing eers ná 1980 aangepak kon word. ’n Ander probleem is die fokus op privaat skole, waardeur krieket vir die meeste kinders van laer sosiale klasse grootliks ontoeganklik is. Ondanks die beskeie infrastruktuur en beperkte moontlikhede is die land tot op middelskoolvlak redelik mededingend. Daarna ontvang spelers egter min of geen salaris, waardeur klubkrieket onderontwikkel en die plaaslike liga onaantreklik is. Baie talentvolle spelers gaan na die buiteland om hul loopbane voort te sit – veral na Suid-Afrika.<ref name="novak" /> Van die bekendste Zimbabwiese krieketspelers tel onder dié uitgewekenes. Vir Suid-Afrika het onder andere [[Colin Bland]],<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/colin-bland-44084 |title=Colin Bland |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> [[Chris Duckworth]],<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/chris-duckworth-44727 |title=Chris Duckworth |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> asook [[David Pithey|David]]<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/david-pithey-46761 |title=David Pithey |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en [[Tony Pithey]] gespeel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/tony-pithey-46760 |title=Tony Pithey |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
== Kleure, kenteken en bynaam ==
[[Lêer:Zimbabwean Players Take The Drinks Break.jpg|duimnael|links|Zimbabwiese spelers neem ’n pouse vir drankies in hul EDI-wedstryd teen Bangladesj op die Sher-e-Bangla-krieketstadion, [[Dhaka]], 23 Januarie 2009]]
[[Lêer:Zimbabwe Bird.svg|duimnael|Die Zimbabwiese voël, Zimbabwe se nasionale simbool]]
In toetskrieket dra Zimbabwe wit krieketklere met die Zimbabwiese voël op die linkerbors van die hemp en die borg se kenteken op die regterbors. Veldwerkers mag ’n donkergroen pet of ’n wit sonhoed dra, albei ook met die Zimbabwiese voël op. Die kolwers se helms is op ’n soortgelyke manier geverf.
In EDI- en T20I-krieket dra Zimbabwiese spelers rooi truie, gewoonlik met geel aksente, of soms groen of swart. Veldwerkers dra ’n rooi bofbalpet of ’n rooi sonhoed. Die kolwers se helms is donkergroen. Tydens IKR-toernooie is die borg se kenteken op die regtermou en die inskrif ''ZIMBABWE'' op die voorkant van die hemp.
Tans word die truie deur Vega Sportswear vervaardig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.sundaynews.co.zw/back-to-where-it-began-for-zimbabwe/ |title=Back to where it began for Zimbabwe |publisher=Sunday News |date=4 Maart 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Vorige verskaffers was [[Reebok (maatskappy)|Reebok]] (2011–2013),<ref name=espncricinfo /> Ihsan Sports (2004–2007),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://allafrica.com/stories/200412170316.html |title=Zimbabwe: Cricket deal sealed |publisher=All Africa |author=Paul Munyuki |date=17 Desember 2004 |accessdate=21 Februarie 2020}}</ref> Asics (1999) en International Sports Clothing (1992–1996). PPC Zimbabwe is sedert 2018 die borg.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.chronicle.co.zw/zim-cricket-ppc-100k-deal-unveiled/ |title=Zim Cricket PPC 100K deal unveiled |publisher=Chronicle |date=24 Februarie 2018 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Vorige borge was [[Castle Lager]] (2013–2018),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.herald.co.zw/light-shines-in-zim-cricket/ |title=Light shines in Zim cricket |publisher=The Herald |date=8 Augustus 2011 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> CBZ Limited (2010–2013),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://allafrica.com/stories/201003030050.html |title=Zimbabwe: CBZ Commits to National Cricket |publisher=All Africa |author=Edison Chikamhi |date=3 Maart 2010 |accessdate=12 Februarie 2021}}</ref> [[Old Mutual|Old Mutual Life Assurance]] (2002–2004)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/old-mutual-in-three-year-sponsorship-of-zimbabwe-cricket-114195 |title=Old Mutual in three-year sponsorship of Zimbabwe cricket |publisher=ESPNcricinfo |date=12 Februarie 2002 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> en Zimbabwe Sun.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://apps.lords.org/lords/tours-and-museum/museum/searchthecollections/artefactdetails/Museum/25532?page=2 |title=Zimbabwe ODI Shirt of David Houghton, 1996–97 |publisher=[[Lord’s]] |accessdate=3 Maart 2026}} {{dooie skakel}}</ref>
Zimbabwe se bynaam ''The Chevrons'' is ontleen aan die sigsagpatroon in die mure by die ruïnestad [[Groot-Zimbabwe]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketcountry.com/criclife/%e2%80%8bhow%e2%80%8b-zimbabwe%e2%80%8ban-cricket-team-%e2%80%8bgot-the-name%e2%80%8b-chevrons-504536/ |title=How Zimbabwean cricket team got the name ‘Chevrons’ |publisher=Cricket Country |date=1 Junie 2015 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.pindula.co.zw/The_Zimbabwe_Chevrons |title=The Zimbabwe Chevrons |publisher=Pindula |accessdate=3 Maart 2026}}</ref> Die kenteken toon ’n paaltjie links bo, ’n krieketveldfraiing regs bo, ’n krieketbal links onder en ’n [[Zimbabwe-voël]] regs onder.
== Tuisstadions ==
{{Location map+ |Zimbabwe
|caption=Zimbabwiese krieketstadions wat reeds toetswedstryde gehuisves het
|places=
{{location map~|Zimbabwe|label=<small>[[Harare Sportklub]]</small>|position=top|lat=-17.814075|long=31.050578}}
{{location map~|Zimbabwe|label=<small>[[Bulawayo Athletic Club]]</small>|position=top|lat=-20.164836|long=28.593483}}
{{location map~|Zimbabwe|label=<small>[[Queens Sportklub]]</small>|position=bottom|lat=-20.145108|long=28.588944}}
{{location map~|Zimbabwe|label=<small>[[Takashinga-krieketklub]]</small>|position=bottom|lat=-17.888|long=30.991}}
}}
Net soos ander vername krieketlande soos Australië, Bangladesj, Engeland, Ierland, Indië, Nieu-Seeland, Pakistan, Sri Lanka, Wes-Indië en Suid-Afrika beskik Zimbabwe oor geen amptelike tuisstadion vir sy nasionale span nie. Die Zimbabwiese nasionale krieketspan gebruik vir hul krieketwedstryde eerder ’n verskeidenheid stadions dwarsdeur Zimbabwe. Die Zimbabwiese nasionale krieketspan het tot dusver vier tuisstadions tydens krieketwedstryde gebruik:
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! No. !! Stadion !! Plek !! Eerste wedstryd
|-
| 1
| [[Harare Sportklub]] (Salisbury Sportklub)
| [[Harare]]
| 18 Oktober 1992
|-
| 2
| [[Bulawayo Athletic Club]]
| [[Bulawayo]]
| 1 November 1992
|-
| 3
| [[Queens Sportklub]]
| [[Bulawayo]]
| 20 Oktober 1994
|-
| 4
| [[Takashinga-krieketklub]]
| [[Harare]]
| 18 Junie 2023
|}
=== Krieketwêreldbekerstadions ===
{{Hoofartikel|Krieketwêreldbeker 2003|Krieketwêreldbeker 2027}}
Zimbabwe het saam met die Afrikalande Suid-Afrika en Kenia die Krieketwêreldbeker 2003 aangebied. Zimbabwe het sy groepwedstryde tydens dié toernooi op óf Harare Sportklub in Harare óf Queens Sportklub in [[Bulawayo]] gespeel. Engeland het sy wedstryd teen Zimbabwe in Harare weens veiligheidskwessies egter verbeur.<ref name=espncricinfo /><ref name=theguardian />
Saam met Suid-Afrika en Namibië sal Zimbabwe die Krieketwêreldbeker 2027 aanbied.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-co-hosts-for-2024-t20-wc-pakistan-gets-2025-champions-trophy-india-and-bangladesh-2031-world-cup-1289589 |title=USA co-hosts for 2024 T20 WC, Pakistan gets 2025 Champions Trophy, India and Bangladesh 2031 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=16 November 2021 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
== Internasionale toere ==
Soos gebruiklik sedert die begin van internasionale krieket onderneem die Zimbabwiese nasionale krieketspan deels maandelange oorsese toere, waartydens hulle teen ander nasionale spanne, plaasliksaamgestelde spanne en klubspanne speel. Eweneens huisves hulle ander nasionale spanne wat na Zimbabwe toer. Gedurende die plaaslike [[somer]] tree hulle as gasheer op of onderneem op hul beurt toere deur die ander krieketlande van die [[Suidelike Halfrond]] en gedurende die plaaslike [[winter]] onderneem hulle toere deur krieketlande van die [[Noordelike Halfrond]]. As deel hiervan ding Zimbabwe in toetskrieket sedert 1999–2000 teen Australië om die Southern Cross-trofee en sedert 2001 teen Wes-Indië om die Clive Lloyd-trofee mee.
== Spelers ==
=== Bekende spelers ===
Een voormalige Zimbabwiese speler is vir sy uitstekende prestasies in die [[Internasionale Krieketraad]] se Heldesaal opgeneem:<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/hall-of-fame/hall-of-famers |title=ICC Hall of Famers |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
{| class="wikitable"
! Speler
! Posisie
! Inskrywing
|-
| [[Andy Flower]] || [[Paaltjiewagter]] || 2021
|}
=== Spelerstatistieke ===
Daar het altesaam 137 spelers [[Toetskrieket|toets-]], 163 spelers [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en 80 spelers [[Twintig20|T20I-krieket]] vir Zimbabwe gespeel. Vervolgens die spelers wat vir die Zimbabwiese span die meeste lopies aangeteken en die meeste paaltjies geneem het.
==== Lopies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |Toets
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | Toetse
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Lopies
|-
|style="text-align:left;"| [[Andy Flower]]
| 1992–2002
| align=center | 63
| align=center | '''4 794'''
| [[Andy Flower]]
| 1992–2003
| align=center | 213
| align=center | '''6 786'''
| [[Sikandar Raza]]
| 2013–hede
| align=center | 133
| align=center | '''3 089'''
|-
| [[Grant Flower]]
| 1992–2004
| align=center | 67
| align=center | '''3 457'''
| [[Brendan Taylor]]
| 2004–hede
| align=center | 207
| align=center | '''6 704'''
| [[Ryan Burl]]
| 2018–hede
| align=center | 118
| align=center | '''1 948'''
|-
| [[Alistair Campbell]]
| 1992–2002
| align=center | 60
| align=center | '''2 858'''
| [[Grant Flower]]
| 1992–2010
| align=center | 221
| align=center | '''6 571'''
| [[Brian Bennett]]
| 2023–hede
| align=center | {{0}}58
| align=center | '''1 888'''
|-
| [[Brendan Taylor]]
| 2004–hede
| align=center | 36
| align=center | '''2 403'''
| [[Hamilton Masakadza]]
| 2001–2019
| align=center | 209
| align=center | '''5 658'''
| [[Sean Williams]]
| 2006–hede
| align=center | {{0}}85
| align=center | '''1 805'''
|-
| [[Hamilton Masakadza]]
| 2001–2018
| align=center | 38
| align=center | '''2 223'''
| [[Sean Williams]]
| 2005–hede
| align=center | 164
| align=center | '''5 217'''
| [[Hamilton Masakadza]]
| 2006–2019
| align=center | {{0}}66
| align=center | '''1 662'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=1;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Test Matches / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=2;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / One-Day Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=3;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Twenty20 Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
==== Paaltjies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |Toets
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | Toetse
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Paaltjies
|-
| [[Heath Streak]]
| 1993–2005
| align=center | 65
| align=center | '''216'''
| [[Heath Streak]]
| 1993–2005
| align=center | 187
| align=center | '''237'''
| [[Richard Ngarava]]
| 2019–hede
| align=center | {{0}}93
| align=center | '''114'''
|-
| [[Ray Price]]
| 1999–2013
| align=center | 22
| align=center | '''{{0}}80'''
| [[Prosper Utseya]]
| 2004–2015
| align=center | 164
| align=center | '''133'''
| [[Sikandar Raza]]
| 2013–hede
| align=center | 133
| align=center | '''107'''
|-
| [[Paul Strang]]
| 1994–2001
| align=center | 24
| align=center | '''{{0}}70'''
| [[Graeme Cremer]]
| 2009–2018
| align=center | {{0}}96
| align=center | '''119'''
| [[Blessing Muzarabani]]
| 2018–hede
| align=center | {{0}}89
| align=center | '''106'''
|-
| [[Henry Olonga]]
| 1995–2002
| align=center | 30
| align=center | '''{{0}}68'''
| [[Tendai Chatara]]
| 2013–2023
| align=center | {{0}}87
| align=center | '''115'''
| [[Luke Jongwe]]
| 2015–2024
| align=center | {{0}}65
| align=center | '''{{0}}66'''
|-
| [[Blessing Muzarabani]]
| 2017–hede
| align=center | 18
| align=center | '''{{0}}67'''
| [[Grant Flower]]
| 1992–2010
| align=center | 221
| align=center | '''104'''
| [[Tendai Chatara]]
| 2010–2024
| align=center | {{0}}60
| align=center | '''{{0}}65'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=1;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Test Matches / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=2;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / One-Day Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 3 Maart 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=3;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Twenty20 Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== Spankapteins ===
Tot op hede was 13 spelers reeds die [[Kaptein (sport)|kaptein]] vir Zimbabwe tydens ’n toetswedstryd, 23 tydens ’n EDI en elf tydens ’n T20I.<ref>Die tydperk verwys na die ooreenstemmende krieketseisoen waarin die eerste of laaste wedstryd van die tyd as kaptein gespeel is.</ref>
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! colspan="3" | Toets<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=1;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Test Matches / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
! colspan="2" | EDI<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=2;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / One-Day Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
! colspan="2" | T20I<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=3;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Twenty20 Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|-
! No. !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk
|-
| 1
| David Houghton
| 1992–1993
| Duncan Fletcher
| 1983
| Prosper Utseya
| 2006–2010
|-
| 2
| Andy Flower
| 1993–2000
| John Traicos
| 1987
| Elton Chigumbura
| 2010–2016
|-
| 3
| Alistair Campbell
| 1996–2002
| David Houghton
| 1992–1993
| Brendan Taylor
| 2011–2021
|-
| 4
| Heath Streak
| 2000–2004
| Andy Flower
| 1993–2000
| '''Sikandar Raza'''
| 2015–hede
|-
| 5
| Brian Murphy
| 2001
| Alistair Campbell
| 1996–2002
| Hamilton Masakadza
| 2016–2019
|-
| 6
| Stuart Carlisle
| 2001–2002
| Heath Streak
| 2000–2004
| Graeme Cremer
| 2016–2018
|-
| 7
| Tatenda Taibu
| 2004–2005
| Grant Flower
| 2001
| Sean Williams
| 2019–2021
|-
| 8
| Brendan Taylor
| 2011–2021
| Guy Whittall
| 2001
| Chamu Chibhabha
| 2020
|-
| 9
| Hamilton Masakadza
| 2013–2018
| Brian Murphy
| 2001
| Craig Ervine
| 2021–2023
|-
| 10
| Graeme Cremer
| 2016–2017
| Stuart Carlisle
| 2001–2002
| Regis Chakabva
| 2022
|-
| 11
| Sean Williams
| 2020–2021
| Tatenda Taibu
| 2004–2005
| Ryan Burl
| 2023
|-
| 12
| '''Craig Ervine'''
| 2020–hede
| Terry Duffin
| 2006
|-
| 13
| Johnathan Campbell
| 2025
| Prosper Utseya
| 2006–2010
|-
| 14
|
|
| Hamilton Masakadza
| 2008–2019
|-
| 15
|
|
| Elton Chigumbura
| 2010–2016
|-
| 16
|
|
| Brendan Taylor
| 2011–2021
|-
| 17
|
|
| Graeme Cremer
| 2016–2018
|-
| 18
|
|
| Peter Moor
| 2019
|-
| 19
|
|
| Chamu Chibhabha
| 2020
|-
| 20
|
|
| '''Sean Williams'''
| 2020–hede
|-
| 21
|
|
| Craig Ervine
| 2021–2025
|-
| 22
|
|
| Regis Chakabva
| 2022
|-
| 23
|
|
| Sikandar Raza
| 2022–2023
|}
== Rekords ==
=== Toetsrekord teen ander lande ===
{| class="sortable wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Gespeel !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 5 || 2 || 2 || 0 || 1 || 40,00 || 6 Maart 2021
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 20 || 8 || 9 || 0 || 3 || 40,00 || 22 April 2001
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 7 || 0 || 4 || 0 || 3 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 2 || 0 || 2 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 11 || 2 || 7 || 0 || 2 || 18,18 || 10 Oktober 1998
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 19 || 0 || 13 || 0 || 6 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 19 || 3 || 12 || 0 || 4 || 15,78 || 4 Februarie 1995
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 20 || 0 || 14 || 0 || 6 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 11 || 0 || 10 || 0 || 1 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-WI}} || 12 || 0 || 8 || 0 || 4 || 0,00 || –
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''129''' || '''15''' || '''84''' || '''0''' || '''30''' || '''11,63''' || 4 Februarie 1995
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met toets #2616 op 4–8 Januarie 2026. Laaste keer hersien op 3 Maart 2026.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=1;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Test matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=8 Januarie 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== Wêreldtoetskampioenskap ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2019–2021|2019–2021]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2021–2023|2021–2023]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2023–2025|2023–2025]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Wêreldtoetskampioenskap 2025–2027|2025–2027]] || Nie gekwalifiseer nie
|}
=== EDI-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 31 || 10 || 20 || 0 || 1 || 32,25 || 18 Julie 2014
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 33 || 3 || 29 || 0 || 1 || 9,09 || 9 Junie 1983
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 81 || 30 || 51 || 0 || 0 || 37,03 || 11 Oktober 1997
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 30 || 8 || 21 || 0 || 1 || 26,67 || 18 Maart 1992
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 25 || 10 || 11 || 1 || 3 || 40,00 || 17 Oktober 2008
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 66 || 10 || 54 || 2 || 0 || 15,15 || 7 Februarie 1997
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 38 || 9 || 27 || 1 || 1 || 23,68 || 3 Februarie 1996
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 65 || 5 || 56 || 1 || 2 || 7,69 || 26 Februarie 1995
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 66 || 12 || 51 || 0 || 3 || 18,18 || 5 November 1994
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 41 || 2 || 38 || 0 || 1 || 4,87 || 29 Mei 1999
|-
|align="left"| {{Cr-WI}} || 49 || 11 || 36 || 1 || 1 || 22,44 || 6 Julie 2000
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Cr-BM}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 18 Mei 2006
|-
|align="left"| {{Cr-CA}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 16 Mei 2006
|-
|align="left"| {{Cr-HK}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 10 Maart 2018
|-
|align="left"| {{Cr-KE}} || 32 || 25 || 5 || 0 || 2 || 78,12 || 27 Februarie 1996
|-
|align="left"| {{Cr-NA}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 10 Februarie 2003
|-
|align="left"| {{Cr-NL}} || 7 || 4 || 3 || 0 || 0 || 57,14 || 28 Februarie 2003
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 18 Junie 2023
|-
|align="left"| {{Cr-OM}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 29 Junie 2023
|-
|align="left"| {{Cr-XS}} || 4 || 1 || 2 || 1 || 0 || 25,00 || 17 Junie 2017
|-
|align="left"| {{Cr-AE}} || 6 || 5 || 1 || 0 || 0 || 83,33 || 19 Februarie 2015
|-
|align="left"| {{Cr-US}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 26 Junie 2023
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''583''' || '''154''' || '''405''' || '''8''' || '''16''' || '''26,42''' || 9 Junie 1983
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met EDI #4942 op 27 Januarie 2026. Laaste keer hersien op 3 Maart 2026. Wenpersentasies sluit geen uitslae uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=2;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / ODI matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=27 Januarie 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== Krieketwêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1979|1979]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1983|1983]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1987|1987]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1992|1992]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] || Super 6
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2003|2003]] || Super 6
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2007|2007]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2011|2011]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2015|2015]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2027|2027]] || ''gekwalifiseer''
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}}
|}
=== Kampioenetrofeerekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Kampioenetrofee 1998|1998]] || Voorwedstryd
|-
|[[Kampioenetrofee 2000|2000]] || Kwarteindrondte
|-
|[[Kampioenetrofee 2002|2002]] || Groepfase
|-
|[[Kampioenetrofee 2004|2004]] || Groepfase
|-
|[[Kampioenetrofee 2006|2006]] || Kwalifiseringsrondte
|-
|[[Kampioenetrofee 2009|2009]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2013|2013]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2017|2017]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2025|2025]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2029|2029]] || {{n.v.t.}}
|}
=== T20I-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste T20I-oorwinning
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 21 || 2 || 19 || 0 || 0 || 9,52 || 20 September 2019
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 4 || 2 || 2 || 0 || 0 || 50,00 || 12 September 2007
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 25 || 8 || 17 || 0 || 0 || 32,00 || 11 Mei 2013
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 18 || 8 || 8 || 0 || 2 || 44,44 || 14 Julie 2019
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 14 || 3 || 11 || 0 || 0 || 21,42 || 19 Julie 2015
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 8 || 0 || 8 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 23 || 3 || 20 || 0 || 0 || 13,04 || 23 April 2021
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 12 || 4 || 8 || 0 || 0 || 33,33 || 6 September 2025
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 9 || 0 || 8 || 0 || 1 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-WI}} || 5 || 1 || 4 || 0 || 0 || 20,00 || 4 Maart 2010
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{vlagland|Botswana}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 28 September 2025
|-
|align="left"| {{vlagland|Gambië}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 23 Oktober 2024
|-
|align="left"| {{Cr-HK}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 8 Maart 2016
|-
|align="left"| {{vlagland|Jersey}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 12 Julie 2022
|-
|align="left"| {{Cr-CA}} || 2 || 1 || 0 || 1 || 0 || 50,00 || 11 Oktober 2008
|-
|align="left"| {{Cr-KE}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 30 November 2023
|-
|align="left"| {{vlagland|Mosambiek}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 20 Oktober 2024
|-
|align="left"| {{Cr-NA}} || 15 || 7 || 8 || 0 || 0 || 46,67 || 17 Mei 2022
|-
|align="left"| {{Cr-NL}} || 5 || 2 || 2 || 1 || 0 || 40,00 || 19 Maart 2014
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 27 September 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Nigerië}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 29 November 2023
|-
|align="left"| {{Cr-OM}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 9 Februarie 2026
|-
|align="left"| {{Cr-PG}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 15 Julie 2022
|-
|align="left"| {{vlagland|Rwanda}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 27 November 2023
|-
|align="left"| {{vlagland|Seychelle}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 Oktober 2024
|-
|align="left"| {{Cr-XS}} || 5 || 4 || 1 || 0 || 0 || 80,00 || 10 Maart 2016
|-
|align="left"| {{vlagland|Singapoer}} || 3 || 2 || 1 || 0 || 0 || 66,67 || 3 Oktober 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Tanzanië}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 23 November 2023
|-
|align="left"| {{Cr-UG}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 0 || 50,00 || 26 September 2025
|-
|align="left"| {{Cr-AE}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 21 Maart 2014
|-
|align="left"| {{Cr-US}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 14 Julie 2022
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''192''' || '''68''' || '''119''' || '''2''' || '''3''' || '''35,42''' || 12 September 2007
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met T20I #3750 op 1 Maart 2026. Gelykop verwys na wedstryde wat deur ’n valbyl (soos ’n Superboulbeurt) beslis is. Wenpersentasies sluit onbesliste wedstryde uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning (ongeag die valbyl).''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=3;id=9;type=team |title=Records / Zimbabwe / Twenty20 Internationals / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Maart 2026 |accessdate=3 Maart 2026}}</ref>
|}
=== T20I-wêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2007|2007]] || Groepfase
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] || Onttrek
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2010|2010]] || Groepfase
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2012|2012]] || Groepfase
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2014|2014]] || Groepfase
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2016|2016]] || Groepfase
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2021|2021]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] || Super 12
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2024|2024]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2026|2026]] || Super 8
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2028|2028]] || ''gekwalifiseer''
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2030|2030]] || {{n.v.t.}}
|}
== Sien ook ==
{{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}}
* [[Zimbabwiese nasionale rugbyspan]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Bronnelys ==
* {{en}} {{cite book |author=Jonty Winch |title=‘There Were a Fine Manly Lot of Fellows’: Cricket, Rugby and Rhodesian Society during William Milton’s Administration, 1896–1914 |series=Sport in History |edition=28 |volume=4 |publisher=The British Society of Sports History |location=London |date=2008 |pages=584–585 |doi=10.1080/17460260802580636 |url=https://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/17460260802580636 |format=PDF |accessdate=3 Maart 2026}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|Zimbabwe national cricket team|Zimbabwiese nasionale krieketspan}}
* {{en}} [https://zimcricket.org/ Amptelike webwerf van Zimbabwe Krieket]
* {{en}} [https://www.espncricinfo.com/team/zimbabwe-9 Zimbabwe op ESPNcricinfo]
* {{en}} [https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/cricket-zimbabwe Zimbabwe by die IKR]
{{Nasionale krieketspanne}}
{{Normdata}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Krieket in Zimbabwe]]
[[Kategorie:Nasionale krieketspanne van Afrika]]
24xbjrd8s1vhzw8xoe0kauxzlv6xsoz
Treze-sokkerklub
0
85756
2896429
2654253
2026-04-23T07:58:36Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896429
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy|datum=Augustus 2017}}
{{Sokker club infobox |
image = |
clubnaam = Treze |
Bynaam = ''Galo'' |
Volledige naam = Treze Futebol Clube |
Opgerig = [[1925]] |
Stadion = Presidente Vargas |
Kapasiteit = 12 000 |
Voorsitter = |
Afrigter = |
Kompetisie = |
}}
'''Treze Futebol Clube''' is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]klub in die stad [[Campina Grande]]. Treze is in [[1925]] gestig.
== Eksterne skakels ==
* [http://www.trezefc.com.br Treze se webtuiste]
{{Sokkersaadjie}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs|T]]
20r9wvrvjr4dc1n1xfd6u4x0m4x0gnv
Chatsworth, KwaZulu-Natal
0
86630
2896309
2433426
2026-04-22T15:14:01Z
JMK
649
skakel, details
2896309
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Suid-Afrikaanse dorp
| naam = Chatsworth
| inheemse_naam =
| ander_naam =
| nedersetting_tipe = [[Voorstad]]
| beeld_stadsilhoeët =
| beeldbyskrif =
| duimdrukkeretiketposisie= regs
| latd = 29 |latm = 54 |lats = 36
| longd = 30 |longm = 53 |longs = 6
| provinsie = KwaZulu-Natal
| distrik =
| munisipaliteit = eThekwini
| stigtingsdatum =
| regeringstipe =
| leier_party =
| leiertitel =
| leiernaam =
| oppervlakvoetnotas =
| oppervlak_totaal_km2 =
| hoogte_m =
| bevolking_totaal =
| bevolking_soos_op = 2011
| bevolkingvoetnotas =
| demografie1_voetnotas =
| persent_swart = 38,2%
| persent_kleurling = 1,2%
| persent_asiër = 60,0%
| persent_wit = 0,1%
| persent_ander = 0,5%
| demografie2_voetnotas =
| demografie2_titel1 = [[Engels]]
| demografie2_info1 = 62,6%
| demografie2_titel2 = [[Zoeloe]]
| demografie2_info2 = 26,2%
| demografie2_titel3 = [[Xhosa]]
| demografie2_info3 = 5,7%
| demografie2_titel4 = [[Suid-Sotho]]
| demografie2_info4 = 1,3%
| demografie2_titel5 = Ander
| demografie2_info5 = 4,2%
| poskode = 4092
| poskode2 = 4030
| skakelkode = 031
| sensuskode = 599161
| webwerf =
}}
'''Chatsworth''' is 'n groot stadsdeel aan die westekant van [[Durban]] in die provinsie [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]. Chatsworth ressorteer onder die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit]].
Die stadsdeel het as setel gedien van die [[Minority Front]], 'n politieke party in Suid-Afrika met hoofsaaklik Indiërsteun. In 2009 se provinsiale en nasionale verkiesing het die MF in die meeste stemdistrikte in Chatsworth die meeste stemme gekry, maar in 2014 se verkiesing het die [[Demokratiese Alliansie]] die MF hier onttroon en was dit verreweg die gewildste party, nadat hy in 2009 net in twee stemdistrikte eerste gestaan het.<ref>{{af}} [http://www.news24.com/elections/results#provid=KN&map=previous&level=vd&munid=ETH&showvd=true&election=provincial&year=2014 News24.com se kaart van uitslae in provinsiale en nasionale verkiesings] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190226111134/https://www.news24.com/Elections/Results#provid=KN&map=previous&level=vd&munid=ETH&showvd=true&election=provincial&year=2014 |date=26 Februarie 2019 }}. URL besoek op 9 Maart 2016.</ref> Chatsworth bestaan uit voorstede soos Arena Park, Bayview, Bottlebrush, Croftdene, Crossmoor, Havenside, Kharwastan, Lamontville, Montford, Moorten, Risecliff, Silverglen, Umhlatuzana, Welbedacht, Welbedacht Mine, Westcliff en Woodhurst.
== Demografie ==
Die stadsdeel Chatsworth beslaan amper ’n vyfde van die stad eThekwini se metropolitaanse gebied, maar bevat minder as 6 persent van die bevolking. Al was Chatsworth ingevolge die [[Groepsgebiedewet]] ’n sogenaamde Indiërwoonbuurt, het hierdie bevolkingsgroep volgens die 2011-sensus net 60 persent (117 999) van die bevolking van 195 580 uitgemaak. Toe het die 75 004 swart inwoners meer as 38 persent van die totaal verteenwoordig, maar die bruin (1,18 persent) en wit (0,15 persent) aandeel aan die bevolking was bitter klein.<ref name="census2011"/> Volgens die sensus van 2001, toe die stadsdeel 5 km² groter was, was die Indiër-aandeel aan die bevolking van 192 166 net meer as 85 persent en die swart aandeel slegs 14,13 persent. Gevolglik het die getal Zoeloesprekendes ook toegeneem van minder as 'n tiende in 2001 tot meer as 'n kwart in 2011.<ref>[http://census2001.adrianfrith.com/place/57211 "Hoofplek Chatsworth"] ''Sensus 2001''.</ref> Met 62,62 persent van die bevolking bly Engels egter die grootste huistaal.
== Geskiedenis ==
Chatsworth is oorspronklik aangelê op die gelyknamige plaas, wat deel was van Witteklip, wat Samuel Bennington in 1848 gekoop en genoem het na Chatsworth naby Chesterfield in Derbyshire, [[Engeland]].<ref> {{en}} Raper, Peter Edmund. 2004. ''New Dictionary of South African Place Names''. Johannesburg & Cape Town: Jonathan Ball Publishers.</ref> In die middel van die 20ste eeu het die destydse Durbanse stadsraad Chatsworth begin ontwikkel as 'n woongebied vir Indiërs wat hierheen verskuif is uit "ongewensde omstandighede" in die stad Durban. Tot einde 1964 het die Nasionale Behuisingskommissie R12 miljoen aan die aankoop van grond en die oprigting van 8 500 huise bestee. Reeds teen 1969 het Chatsworth 100 000 inwoners gehad, almal Indiërs, en destyds is voorsien dat dit eindelik huisvesting aan 200 000 inwoners van hierdie bevolkingsgroep sou kon bied. Die staat het destyds voorsiening gemaak vir volledige geriewe, onder meer 'n groot, ultramoderne provinsiale hospitaal wat die hele Indiërgemeenskap van [[Natal]] moes bedien en wat ook voorsien is van 'n verpleegsterstehuis en opleidingskollege.<ref> {{en}} Potgieter, D.J. (red.) 1972. ''[[Standard Encyclopaedia of Southern Africa]]''. Kaapstad: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery (Nasou).</ref>
[[Lêer:Schoolgirls, Chatsworth 2006.jpg|duimnael|senter|400px|Skooldogters in Chatsworth, KwaZulu-Natal, 2006]]
== Sien ook ==
* [[Lys van dorpe in Suid-Afrika]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Durban voorstede}}
{{Suid-Afrikaanse distriksmunisipaliteit navbox|ETH}}
[[Kategorie:Voorstede van Durban]]
47xf86f2zuez304buqf8smsdvc41s9h
Gebruiker:Martinvl/Sandput
2
87254
2896336
2893445
2026-04-22T17:50:56Z
Martinvl
12559
/* X-straal */
2896336
wikitext
text/x-wiki
==Test of NC file display==
Display of the same image, one taken from an .SVG file and the other from a .JPG file. This test will be used on other Wikipedias to check the transfer of files.
[[File:SI logo full.svg|thumb|left|Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)]]
[[File:SI logo all udp.jpg|thumb|right|Test Download of SI logo from NC Commons (.JPG)]]
{{NC
|File=File:SI logo all udp.jpg
|caption=Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)}}
<!--
[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]
*Die SI Logo hoort om hier verttoon te word.
*The SI logo should be displayed here.
Wikicode to display the image from NC Commons shown on the right:
:<nowiki>[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]</nowiki>
-->
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
==Beskryving van die standaard==
Die standaard laat toe dat die datum en/of die tyd op 'n verskeidenheid maniere vertoon word. Die standaard laat toe dat strepies en dubbelpunte as 'n opsionele ekstra bygevoeg word om die lees van die data deur mense te vergemaklik. Dus word die voorstelling van die datum as "2026-04-22" en "20260422" as identies behandel. Die hooftipes data wat voorgestel kan word, word hieronder getoon.
*Die standaard neem aan dat die datum die datum is wat deur die Griekse kalender gegee word. Dit maak geen voorsiening vir die Arabiese, Hebreeuse of ander datums nie. Die komponente van die datum word in dalende volgorde van betekenis geskryf. Die volgende is almal geldige voorstellings van die huidige datum in "jaar-maand-datum" formaat (met mensvriendelike skeiers):
:*{{#time: Y}}
:*{{#time: Y-m}}
:*{{#time: Y-m-d}}
*Die standaard laat die gebruik van [[ordinale datum]] (reeks 1-366) toe, eerder as maand-dag-formaat. In sulke gevalle sal daar 'n onewe aantal syfers eerder as 'n ewe aantal syfers in die uitvoer wees. Die huidige datum in ordinale datumformaat is
:*{{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}}
*ISO 8601 standaardiseer ook die nommering van weke en weeksdae. Onder die standaard begin weke op 'n Maandag. As 'n week 'n Nuwejaar omvat, word dit toegeken aan die jaar wat vier of meer dae van daardie week bevat. Byvoorbeeld, 1 Januarie 2026 het op 'n Donderdag geval, dus het drie dae in 2025 geval en vier dae in 2026 geval. Dus begin die eerste week van 2026 op Maandag 29 Desember 2025 begin en die laaste week van 2025 eindig op Sondag 28 Desember 2025. Wanneer die nommers wat op die jaar volg die weeknommer eerder as die maandnommer is, is die letter "W" as 'n skeidingsteken gebruik. As die dag van die week ingesluit is, volg dit die weeknommer. Die huidige weeknommer en dagnommer is:
:*{{#time: o-"W"W}}
:*{{#time: o-"W"W-N}}
== X-straal ==
==Generasie==
[[File:Bohr atom model.svg|thumb|Bohr se model van die atoom. 'n Elektron wat van die n=3-skil (M-skil) na die n=2-skil (L-skil)val, verloor energie. Hierdie energie word as 'n enkele foton weggevoer..]]
Die X-straalspektrum bestaan gewoonlik uit agtergrondstraling wat versprei is volgens die Rayleigh-wet en waarop 'n aantal skerp spektrale lyne geplaas is. Hierdie spektrale lyne word gegenereer wanneer 'n hoë-energie elektron een van die elektrone in 'n interne skil van 'n atoom losmaak. Die losgemaakte elektron is dikwels van die K (of binneste) skil. Daarna vul 'n elektron van een van die hoër skille hierdie leemte en gee sy surplusenergie in die vorm van 'n foton af. Waneer 'n mens die [[SI-stelsel]] gebruik, is die benaderde energie (n joules) van die foton deur die volgende vergelyking gegee:
: <math>E_n = h c R_{\infty}( \frac{Z^2}{n^2} - \frac{Z^2}{m^2} )</math>
waar
:<math>h</math> is die [[konstante van Planck]]
:<math>c</math> is die [[ligsnelheid]]
:<math> R_{\infty}</math> is die [[Konstante van Rydberg]]
:<math>Z</math> is die aantal protone in die kern
:<math>n</math> is die getal van die laer energievlak
:<math>m</math> is die getal van die hoër energievlak.
[[File:Mo and Cu X-Ray spectra.svg|thumb|X-straalspektrum vir molibdeen en koper. The Ka lines are generated by a transition from ]]
Alhoewel energieë wat deur hierdie vergelyking gegee in joules aangehaal word, dui X-straalpraktisyns gewoonlik die energie van die X-straalbundel in elektronvolts aan. Dit gee 'n aanduiding van die spanning wat nodig is om die bundel te skep.
Die sterkste lyne op die X-straalspektrum word die K<sub>α</sub>- en K<sub>β</sub>-lyne genoem. Hierdie lyne ontstaan uit leemte in die binneste of K-skil (<math>n=1</math>). Die K<sub>α</sub>-lyn stem ooreen met hierdie leemte wat gevul is met 'n elektron van die L-skil (<math>m=2</math>), terwyl die K<sub>β</sub>-lyn ooreenstem met die leemte wat gevul word deur 'n elektron van die M-skil (<math>m=3</math>).
{|class="wikitable"
|+ Characteristic X-ray emission lines for some common anode materials.<ref>{{Cite web |url=http://physics.nist.gov/PhysRefData/XrayTrans/Html/search.html |title=X-ray Transition Energies Database |publisher=NIST Physical Measurement Laboratory |date= 9 December 2011 |access-date=19 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf |title=X-Ray Data Booklet Table 1-3 |publisher=Center for X-ray Optics and Advanced Light Source, Lawrence Berkeley National Laboratory |date= 1 October 2009 |access-date=19 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090423224919/http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf | archive-date=23 April 2009}}</ref>
! rowspan= 2 |Anode<br />material !! rowspan= 2 |Atomic<br />number !! colspan=2 |Photon energy [keV] !! colspan=2 |Wavelength [nm]
|-
! [[K-alpha|K<sub>α1</sub>]] !! K<sub>β1</sub> !! K<sub>α1</sub> !! K<sub>β1</sub>
|-
! [[tungsten|W]]
|74 ||59.3 ||67.2 ||0.0209 ||0.0184
|-
! [[molybdenum|Mo]]
|42 ||17.5 ||19.6 ||0.0709 ||0.0632
|-
! [[copper|Cu]]
|29 ||8.05 ||8.91 ||0.154 ||0.139
|-
! [[silver|Ag]]
|47 ||22.2 ||24.9 ||0.0559 ||0.0497
|-
! [[gallium|Ga]]
|31 ||9.25 ||10.26 ||0.134 ||0.121
|-
! [[indium|In]]
|49 ||24.2 ||27.3 ||0.0512 ||0.0455
|-
! [[aluminium|Al]]
|13 ||1.4867 ||1.5574 ||0.8340 ||0.7961
|}
=== Test template ===
{{User:Martinvl/Audience}}
=== Practical example ===
[[File:Maerklin-Schientypen.jpg|thumb|Selection of model railway tracks]]
As 'n modeltreinuitleg gemaak word met behulp van die stukke spoor wat langsaan getoon word, sal die krommingsradius by elke punt óf oneindig wees (op reguit stukke spoor) óf 'n vaste waarde hê (op geboë stukke spoor). Aangesien sentripetale krag 'n funksie van radius is, sal 'n skielike verandering van kromming 'n stapsgewyse verandering in [[Middelpuntsoekende krag|sentripetale krag]] veroorsaak en dus 'n ongemaklike rit. Die oplossing is om die kromme so te ontwerp dat die krommingsradius oneindig is aan die begin van die geboë gedeelte, verminder tot 'n eindige waarde by die middelpunt van die geboë gedeelte en dan in waarde toeneem tot die einde van die gesirkelde gedeelte.
=== Spoorlys ===
Die nuwe spoorlyne wat tussen 1 Junie 1902 en 31 Desember 1911 deur CSAR voltooi is:<ref name=SAS1953>{{cite book
|language = Engels
|title = Jaarverslag
|publisher = Suid-Afrikaanse Spoorweë
|year = 1953
|chapter = Statement No. 19 – Statement Showing, in Chronological Order, the Date of Opening and the Mileage of Each Section of Railway
|id = 200954-13}}</ref>
{|class="wikitable"
|-
!Naam
|Gemagtig
!Beginpunt
!Eindpunt
!Openingsdatum<ref group=Nota>Die eerste syfer gee die openingsdatum vir die eerste gedeelte van die spoorlyn en die tweede is die openingsdatum van die hele lyn</ref>
!myl:kettings
!km
|-
|Voltooiing van die Johannesburg-Kaapstad-spoorlyn
|1904
|[[Klerksdorp]]
|Viertien Strome
|1904/1907
|142
|228
|-
|Voltooiing van die Bloemfontein-Natal-spoorlyn
|1901/4
|[[Harrismith]]
|[[Sannaspos]]
|1902/1907
|231:50
|372.7
|-
|Bloemfontein-Kimberly-spoorlyn
|1905
|[[Bloemfontein|Hamilton]]
|[[Kimberley|Beaconsfield]]
|1908
|95:63
|154,1
|}
== Stamboom2 ==
Gebruik stamboom2
{{stamboom2}}
*Sophia of Hannover (1630-1714)
**{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George I (1660-1727)
***{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George II (1683-1760)
****Frederick, Prince of Wales
*****{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George III
******Duke of Kent
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Victoria (1819-1901)
********[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Edward VII
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] George V
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Charles III (*1948)
*********{{Stamboom2/einde tak}}[[Maud van Wallis|Maud]] (1869-1938)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Harald V van Noorweë]] (*1937)
******** Prince Arthur, Duke of Connaught and Strathearn (1850-1942)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Ingrid of Sweden
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Denmark] Frederick X
******** Leopold, Duke of Albany (1853-1884)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Sibylla of Saxe-Coburg and Gotha
**********{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Sweden] Carl XVI Gustaf
******** Princess Victoria = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Frederick III of Germany (1831-1888)
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Kaiser Wilhelm II (1859-1941)
**********... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Germany] Georg Friedrich Prince of Prussia (*1976)
**********{{Stamboom2/einde tak}} Victoria Louise of Prussia (1892-1980)
***********{{Stamboom2/einde tak}} Frederica (1917-1981) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Paul of Greece (1901-1964)
************{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Greece] ... Pavlos (*1967)
*********{{Stamboom2/einde tak}}Sophia of Hannover (1870-1932) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Carol II of Romania (1893-1953)
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] Margareta of Romania (*1949)
********{{Stamboom2/einde tak}} Beatrice (1857-1944)
*********{{Stamboom2/einde tak}} Eugenie (1887-1969) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Alfonso XIII of Spain (1886-1941)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Felipe VI of Spain (*1968)
******{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Ernest Augustus, King of Hanover (1771-1851)
*******{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple white crown.svg|15px]] Ernest Augustus of Hannover (*1954)
****{{Stamboom2/einde tak}}Anne (1709-1759) = William IV, Prince of Orange (1711 - 1751)
*****William V, Prince of Orange (1748-1806)
******{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Willem-Alexander van die Nederlande]] (*1967)
*****{{Stamboom2/einde tak}}Carolina of Orange-Nassau (1743-1787)
******{{Stamboom2/einde tak}} ... Astrid of Sweden (1905-1935) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Leopold III of Belgium (1901-1983)
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Filip of Belgium (*1960)
{{Stamboom2/einde}}
==Byvoegsel==
:'''[[:en:Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/IncidentArchive816#User:Martinvl_and_long_term_disruption_of_WT:MOSNUM]]''' is a very good example of how not to do things, both from a practical point of view and from a legal point of view.
:'''Practical Point of View'''
::As I see it, an ANI case should contain four sections:
::*Complainant's opening statement
::*Comments by others
::*Defendant's Reply
::*Closing Administrator’s Statement
::It is my view that the complainant’s opening statement and the closing administrator's closing statement should contain sufficient detail (including diffs) that anybody who is reviewing the incident need not read the defence or any of the comments made by third parties as anything of relevance should be repeated in the closing statement, unless of course an appeal is centred around the closing administrator mis-representing a third-party comment or a defence offered by the defendant.
::While this will require the complainant to take of an effort when preparing a case, it should reduce the amount of input from others. It will make it more difficult for complainants to "throw mud, hoping that it will stick" and thus simplify the closing administrator's task as there will be less material through which to wade.
::If the defendant is subsequently blocked, then both the defendant and the administrator who is handling the appeal will have a common reference point from which to work, not some vague wall of text that would take forever through which to wade.
:'''Legal Point of View'''
::There was a good deal of discussion in the case in question about user’s rights and "natural justice". I have since done some research on the matter and it is my understanding that under the Law of California, '''members of organisations that provide a public service''' are entitled to '''protection under the rules of [[:en: https://en.wikipedia.org/wiki/Due_process|due process]]'''. My research suggest that Wikipedia is one such organisation. At this stage, it might be appropriate to point out that since I was discussing the Law of California rather than English Law, I should have used the term "due process" rather than "natural justice".
::My assertion is based on the judgement given in the case [https://scocal.stanford.edu/opinion/pinsker-v-pacific-coast-society-orthodontists-27828 Pinsker v. Pacific Coast Society of Orthodontists] heard in the Supreme Court of California in 1974. The judgement gives two examples of what constitutes an organisation that “provides a public service” - labor unions and professional organisations and two examples of what organisations do not provide a pubic service - golf clubs and fraternities, the difference being that the former have an impact on the public at large while the latter do not.
::It is my view that since Wikipedia, like professional bodies, has an impact on the population at large that Wikipedia, like professional bodies must be viewed as an organisation that provides a "public service".
::The Wikipedia article [[:en:Due Process#United States|due process]] details how the Supreme Court of the United States interprets "due process". Among the important feature is a protection from vague laws, while the article [[:en:Procedural due process|Procedural due process]] catalogues a list of basic due process procedural rights as drawn up by Judge Henry Friendly (1903-1986). This includes:
::* the requirement of the complainant to give "Notice of the proposed action and the grounds asserted for it" (in the case of Wikipedia, the complainant producing all the pertinent diffs)
::* the right to cross-examine witnesses (in the case of Wikipedia the right of the accussed to present their defence)
::* the "requirement that the tribunal prepare written findings of fact and the reasons for its decision" (in the case of Wikipedia, the closing administrator's statement).
:'''Application to the Case in Question'''
::In the case in question, all the diffs are buried in a posting that is approximately 8900 words in length (estimated using the word count facility in Microsoft WORD). Furthermore the details of what I am alleged to have done are so vague that I have no point of reference against which my application for readmission can be measured by an administrator.
::In his closing statement, closing administrator [[User:TParis]] asserted that "I have fully reviewed Martinvl's counter claim of vote stacking and determined that his evidence failed to meet the threshold".
::If my counter claim of vote stacking was not accepted, did he read the rest of the case to see whether or not is was well founded? Since he had 17 minutes from the time that Wee Curry Monster asked for an uninvolved administrator to act and him posting his judgement, did he really read all 8900 words - that would require a reading speed of 525 words per minute without allowing any time for him to prepare his closing statement or to follow up any of the diffs. According to the Wikipedia article [[:en:Speed reading]], the "normal reading [rate] for comprehension" is typically 200 - 300 words per minute.
::As a result, I have been blocked for ten years because he did not do a proper job of explaining why I had been blocked. If the ANI structure that I proposed had been followed, then either he would have rejected the application (which he should have done for lack of evidence) or his closing statement would implicitly have provided a criteria against which, in a worst case scenario, an application for readmission could be measured.
== Eksterne skakels ==
* [http://pdg.lbl.gov/2005/reviews/contents_sports.html#constantsetc Oorsig, 2005]
* [http://physics.nist.gov/cuu/Constants/index.html NIST-konstantes]
* [http://users.telenet.be/lode.stevens/const.htm Natuurkonstantes]
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:nl:Natuurkundige constante|Nederlandse Wikipedia]]
== Verwysings ==
{{Notas}}
{{Verwysings}}
==UTF-8==
UTF-8 is a protocol whereby UNICODE characters can be transmitted as variable-length byte strings in a manner that will maximise the communications wandwidth. WHen the text involved can be wrtitten in ASCCI, the UTF-8 rendering of teh text and teh ASCII rendering are identical, making UTF-8 string upward compatible with ASCII strings.
== Historical background==
The first standard for interchanging text between computers was ISO-xxxx. This standard used 7 bit characters, reserving the eight bit as a parity bit for error chaecking. Of the 128 characters available using 7 bits, 32 values were reserved as control bits and the remaining 96 valeus ont printable characters. ISO-xxxx had 12 variations, one for each of 12 different languages with 12 values reserved for national use. ISO-xxxx-y (the United States variant) and ISOxxxx-z (the British variant) were identical except for teh character "#" which appeared in teh American character set and "£" which appeared in the British character set. The Germans sacrificed the characters ..... to accomodate " ", " " .....
This standard was uperceded b ISO-xxxxx which used 8 bits to represent its characters. It adopted ISO-xxxx-0 (the American variant) for the first 128 characters ....
{|class = "wikitext"
|-
! Laagste<br>waarde
! Hoogste<br>waarde
!Aantal<br>grepe
! greep 1
! greep 2
! greep 3
! greep 4
! greep5
|-
| x00 || xF7 || 7
| style = "background-color: gray" |<code>0gfedcba</code>
| || || ||
|-
| x0080
| x07FF || 11
|style = "background-color: gray"|<code>110lkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 16
|style = "background-color: gray"|<code>1110qpon
|style = "background-color: gray"|<code>10mlkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 21
|style = "background-color: yellow"|11110vut
|style = "background-color: yellow"|10srqpon
|style = "background-color: yellow"|10mlkjih
|style = "background-color: #0F0"| 0gfedcba ||
|-
}
{| class="wikitable"
|+ Définition du nombre d'octets utilisés dans le codage (attention ce tableau de principe contient des séquences non valides)
|-
! scope="col" | Caractères codés
! scope="col" | Représentation binaire UTF-8
! scope="col" | Premier octet valide (hexadécimal)
! scope="col" | Signification
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0000 à U+007F
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">0</span><var style="background: #0F0">ƀƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| 00 à 7F
| 1 octet, codant jusqu’à 7 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0080 à U+07FF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">11</span>0<var style="background: #0F0">ƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| C2 à DF
| 2 octets, codant jusqu’à 11 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0800 à U+FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">111</span>0·<var style="background: #0F0">ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| E0 à EF
| 3 octets, codant jusqu’à 16 bits
|-
! scope="row" rowspan="2" style="text-align: center" | U+10000 à U+10FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">0<var>ƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F0 à F3
| rowspan="2" | 4 octets, codant jusqu’à 21 bits
|-
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">100</span> 10<span style="background: #0F0">00·<var>ƀƀƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F4
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
== Romeinse syfers==
{| class="wikitable"
|-
! Fraction
! Roman numeral
|-
| {{frac|1|12}}
|style='text-align: center'| '''·'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|2|12}} = {{frac|1|6}}
|style='text-align: center'| '''··''' or ''':'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|3|12}} = {{frac|1|4}}
|style='text-align: center'| '''···''' or '''∴'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|4|12}} = {{frac|1|3}}
|style='text-align: center'| '''····''' or '''∷'''
|-
| {{frac|5|12}}
|style='text-align: center'| '''·····''' or '''⁙'''
|-
|{{frac|1|2}}
|style='text-align: center'|S
|}
== Boulevard Periphique Toets ==
{|class = wikitable
!Interior !! Compass Point !! Exterior
|-
|Junction 1 clock
|88 degrees
|Junction 1 anti-clock
|-
| || <small>East</small> ||
|-
|Junction 2 clock
|94 degrees
|Junction 2 anti-clock
|}
== Toets==
[[File:Metre Convention Signatories.svg|thumb|test]]
[[File:M F Gervais Monarchs of Spain.pdf|thumb|Monarchs of Spain]]
Alles hier is vanuit die Engelse WIkipedia gesny en hier geplak sonder vertaling:
# Both fiber and composite remain in the elastic strain regime. In this stage, we also note that the composite Young's {{nowrap| 1 234 km}}. modulus is a simple weighted sum of the two component moduli.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\epsilon_{c}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
#:<math> E_{c} = V_{f}E_{f} + V_{m}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber remains in the elastic regime but the matrix yields and plastically deforms.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# Both fiber and composite yield and plastically deform. This stage often features significant Poisson strain which is not captured by model below.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\sigma_{f}(\epsilon_{c}) + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber fractures while the matrix continues to plastically deform. While in reality the fractured pieces of fiber still contribute some strength, it is left out of this simple model.
#:<math> \sigma_{c} \approx V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math><ref name="courtney"/>
=Fourier-reeks==
{{vertaalvanaf
| taalafk = en
| pl = https://en.wikipedia.org/wiki/Fourier_series
}}
[[File:Fourier Series.svg|duimnael|Fourier-reeks]]
Die '''Fourier-reeks''' is dear [[Joseph Fourier]] in die begin van die negentiede eeu ontwikkel. Hy publiseer sy ontdeking in 1807.<ref>Fourier ref</ref> Hy ontwikkel die die konsep oorsprontlik om hom te help met die oplossing van die hittediffusievergelyking, maar dit is later ontdek dat reeks nuttig is om enige periodieke golfvorm te ontleed. In sy eenvoudigste vorm (uit 'n ingenieursoogpunt) word die golfvorm ontbind in 'n reeks sinus- en cosinuskrommes met frekwensie gelykstaande aan 'n tussengetalveelvoud van die frekwensie van die oorspronklike golfvorm. In die praktyk word slegs die laagste frekwensiekrommes gebruik.<ref>{{cite book
|title = MαTH βOOK
|first = Clifford A
|last = Pickover
|publisher = Sterling
|page = 210
|year = 2009
|language = Engels
|isbn = 978-1-4027-8829-1}}</ref>
In die boonste ry van die diagram aan die regterkant word die vierkantgolf benader deur 'n sinusvormige kromme wat 'n periode <math>T</math> het. Die volgende ry wys die vierkantgolf wanneer dit benader word deur twee sinusvormige krommes met periodes <math>(T, \frac{T}{3})</math> bymekaar te tel, die derde ry toon die resultaat wanneer drie sinusvormige krommes met frekwensies <math>(T, \frac{T}{3}, \frac{T}{5})</math> bymekaar getel is en so voort.
==Vorm==
Die Fourier-reeks kan in verskeie vorme uitgedruk word. Die drie mees algemene word hier beskryf.
===Sinus-kosinus vorm===
Die wiskundige uitdrukking vir die Fourier-reeks word gegee deur:<ref>{{cite book
|title = Mathematical Handbook of Formulas and Tables
|first = Murray S
|last = Spiegel
|publisher = Schaum's Outline Series
|year = 1968
|pages = 131 - 135
|language = Engels}}</ref>
:<math>
s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{a_0}{2} + \sum_{n=1}^N \left(a_n \cos\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) + b_n \sin\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) \right)
</math>
waar
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> is die funksie wat benader word.
:<math>N</math> N is die hoogste orde van sinusvormige kromme wat in die benadering gebruik word.
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> Is die benadering tot die kromme nadat N sinusvormige krommes gebruik is.
:<math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> is 'n stel konstante wat spesifiek is vir <math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math>.
Die konstantes <math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> word geëvalueer deur die formules te gebruik:
:<math>\begin{align}
a_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \cos(nx)\,dx \\[4pt]
b_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \sin(nx)\, dx\\[4pt]
\end{align}</math>
===Amplitude-fase vorm of polêre vorm===
Aangesien dat
:<math>A\cos\left(\theta - \phi\right) = A\cos\theta\cos\phi + A\sin\theta\sin\phi</math>
is dit maklik om te bewys dat die sinus-kosinusvorm in 'n amplitude-fase of polêre vorm herskryf kan word:
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{A_0}{2} + \sum_{n=1}^N A_n\cdot \cos\left(\tfrac{2\pi }{P}nx - \varphi_n \right)</math>
waar
:<math>A_n = \sqrt\left(a_n^2 + b_n^2\right)</math>
:<math>\tan\phi = \frac{b_n}{a_n}</math>.
Wanneer die Fourier-reeks in hierdie vorm geskryf word, is die term <math>A_n</math> die amplitude van die <math>n^{de}</math> komponent van die golf en <math>\phi</math> sy faseverskuiwing.
===Eksponensiële vorm===
Volgens [[Euler se formule]] is
:<math>\cos\theta = \tfrac{1}{2} (e^{i\theta} + e^{-i\theta})</math>.
Deur hierdie verhouding te gebruik, is dit maklik om dit te wys dat die polêre vorm in 'n eksponensiële vorm herskryf kan word:
:<math>
s_{_N}(x) = \sum_{n=-N}^N c_n\cdot e^{i 2\pi nx/P}
</math>
waar
:<math>c_n \triangleq \left\{
\begin{array}{lll}
A_0/2 &= a_0/2, \quad & n = 0\\
\tfrac{A_n}{2} e^{-i \varphi_n} &= \tfrac{1}{2}(a_n -i b_n), \quad & n > 0\\
c_{|n|}^*, \quad && n < 0
\end{array} \right\}
</math>
en
:<math>c^*</math> is die komplekse vervoeging van <math>c</math>.
==Konvergensie==
Oor die algemeen kan aangetoon word dat 'n Fourier-reeks konvergent is as dit aan die {{intertaalskakel|Dirichlet-voorwaardes|en|Dirichlet conditions}} voldoen.
In [[ingenieurswese]] toepassings word daar oor die algemeen aanvaar dat die Fourier-reeks byna oral konvergeer (die uitsonderings is by diskrete diskontinuïteite) aangesien die funksies wat in ingenieurswese teëgekom word, beter gedra as die funksies wat wiskundiges as teenvoorbeelde vir hierdie vermoede kan verskaf. In die besonder, as <math>s</math> kontinu is en die afgeleide van <math>s(x)</math> (wat dalk nie oral bestaan nie) vierkantintegreerbaar is, dan is die Fourier-reeks van <math>s</math> konvergeer absoluut en eenvormig na <math>s(x)</math>.<ref>{{cite book
|last=Tolstov
|first=Georgi P.
|url=https://books.google.com/books?id=XqqNDQeLfAkC&q=fourier-series+converges+continuous-function&pg=PA82
|title=Fourier Series
|language=Engels
|publisher=Courier-Dover
|year=1976
|isbn=0-486-63317-9}}</ref> As 'n funksie is {{intertaalskakel|vierkant-integreerbaar|en|Square-integrable function}} op die interval <math>[x_0,x_0+P]</math>, dan konvergeer die Fourier-reeks na die funksie by byna elke punt. Dit is moontlik om Fourier-koëffisiënte vir meer algemene funksies of verdelings te definieer, in sulke gevalle is konvergensie in norm of {{intertaalskakel|swak konvergensie|en|Weak convergence (Hilbert space)}} gewoonlik van belang.
== Tabel van algemene Fourier-reekse ==
Sommige algemene pare periodieke funksies en hul Fourierreeks-koëffisiënte word in die tabel hieronder getoon.
*<math>s(x)</math> dui 'n periodieke funksie aan gedefinieer op <math>0 < x \le P </math>.
*<math>a_0, a_n, b_n</math> dui die Fourierreeks-koëffisiënte (sinus-kosinusvorm) van die periodieke funksie aan <math>s(x)</math>.
{| class="wikitable"
|-
! Tyd domein <br /> <math>s(x)</math>
! Grafiek
! Frekwensiedomein (sinus-kosinusvorm)<br /> <math>\begin{align}& a_0 \\ & a_n \quad \text{vir } n \ge 1 \\ & b_n \quad \text{vir } n \ge 1\end{align}</math>
! Opmerking
! Verwysing
|-
|<math>s(x)=A \left| \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right)\right| \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{4A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-4A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|Volgolf gelykgerigte sinus
|<ref name="Papula">{{cite book|last=Papula|first=Lothar|title=Mathematische Formelsammlung: für Ingenieure und Naturwissenschaftler|publisher=Vieweg+Teubner Verlag|year=2009|isbn=978-3834807571|trans-title=Mathematical Functions for Engineers and Physicists|language=de}}</ref>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right) & \quad \text{vir } 0 \le x < P/2 \\
0 & \quad \text{vir } P/2 \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotHalfRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-2A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & \begin{cases}
\frac{A}{2} & \quad n=1 \\
0 & \quad n > 1
\end{cases}\\
\end{align}</math>
|Halfgolf gelykgerigte sinus
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A & \quad \text{vir } 0 \le x < D \cdot P \\
0 & \quad \text{vir } D \cdot P \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotRectangleSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & 2AD\\
a_n = & \frac{A}{n \pi} \sin \left( 2 \pi n D \right)\\
b_n = & \frac{2A}{n \pi} \left( \sin \left( \pi n D \right) \right) ^2\\
\end{align}</math>
| <math>0 \le D \le 1</math>
|
|-
|<math>s(x)=\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth1Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{-A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=A-\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth2Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=\frac{4A}{P^2}\left( x-\frac{P}{2} \right)^2 \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotParabolaSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{3}\\
a_n = & \frac{4A}{\pi^2 n^2}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Referensies==
{{
+ + + + + + + + + + + + +
<!-- Table test -->
<table>
<tr>
<th>English</th>
<th>Afrikaans</th>
</tr>
<tr>
<td>One</td>
<td>Een</td>
</tr>
<tr>
<td>Two</td>
<td>Twee</td>
</tr>
</table>
<!-- End of table test -->
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl|Amsterdam}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|sup|Harlingen|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Harlingen|nl}}". ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Harlingen]]).
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}" ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Merwede]]).
Sien ook '''[[Gebruiker:Martinvl/New SI]]'''
Krag is die resultate van 'n aantal verskillende verskynsels, insluitend [[swaartekrag]] en elektromagnetiesekrag.
==Plaaslike regering in Engeland==
Elkeen van die vier lande wat die Vereenigde Koninkryk bestaan het sy eie soort plaaslike regering.
Op die hoogste vlak is nege streke (''regions''). Londen is die eenigster streek wat sy eie streeksraad het - Die ander streke word slegs gebruik vir statistiese doeleindes en vir kiesafdelings tydens verkiesings vir die Europese parlement.
<center><math>\frac{\Phi_1}{\Phi_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2}</math></center>
<math>arctan(x) = x - \frac{x^3}{3} + \frac{x^5}{5} - \frac{x^7}{7} ....</math>
<math>\frac{\pi}{4} = 4 \times arctan(\frac{1}{5}) - arctan(\frac{1}{239})</math>
== Verwysings==
{{verwysings}}
==Willem van Oranje==
{{Inligtingskas2
| beeld = WilliamOfOrange1580.jpg
| beeldtitel = Willem van Oranje in 1580
| naam = Willem van Oranje
| titel = ''Prins van Oranje''
| gebore = 1533
| oorlede = 1584
| vader = [[Willem I van Nassau-Dillenburg|Willem de Rijke]]
| moeder = [[Juliana van Stolberg]]
}}
<!--
| functie1 = [[Prins van Oranje]]
| periode1 = 1544–1584
| voorganger1 = René van Chalon
| opvolger1 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
| functie2 = Graaf van Nassau-Oranje
| periode2 = 1544–1584
| voorganger2 =
| opvolger2 = [[Maurits van Oranje|Maurits]]
| functie3 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Filips II)
| periode3 = 1559–1567
| voorganger3 = [[Maximiliaan II van Bourgondië]]
| opvolger3 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]]
| functie4 = [[Vrijgraafschap Bourgondië|Stadhouder van Franche-Comté]] (Filips II)
| periode4 = 1559<ref>{{aut|Paul Delsalle & Laurence Delobette}}, ''[http://books.google.es/books?id=IYD4_xhf2MAC&lpg=PA376&dq=&pg=PA376 La Franche-Comté à la charnière du Moyen Âge et de la Renaissance, 1450-1550]'' (2003) 376.</ref>/61<ref>{{aut|Herman Kaptein}}, ''[http://books.google.es/books?id=txpRRZe7tlcC&pg=PA19 De Beeldenstorm]'' (2002) 19.</ref> – 1567
| voorganger4 =
| opvolger4 =
| functie5 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Staten-Generaal)
| periode5 = 1572–1584
| voorganger5 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]] (Filips II, tot 1573)
| opvolger5 = [[Joost de Soete]] (Utrecht)<br />[[Maurits van Oranje|Maurits van Nassau]] (tot 1589 alleen in Holland en Zeeland)
| functie6 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Friesland en Overijssel]] <br /> (Staten-Generaal)
| periode6 = 1580–1584
| voorganger6 = [[George van Lalaing]] (Filips II, tot 1581)
| opvolger6 = [[Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg]] (Friesland)<br />[[Adolf van Nieuwenaar]] (Overijssel)
| functie7 = [[Lijst van graven van Buren en Leerdam|Graaf van Buren en Leerdam]]<br />[[Lijst van heren van IJsselstein|Heer van IJsselstein]]
| periode7 = 1551–1584
| voorganger7 = [[Anna van Egmond (1533-1558)|Anna van Egmont]]
| opvolger7 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
-->
<!--
{{Inligtingskas Monarg
|naam = Willem van Oranje
|titel = Prins van Oranje
|beeld = [[Lêer:WilliamOfOrange1580.jpg|240px]]
|byskrif = Willem van Oranje in 1580
|bewind = 1544–1584
|kroning =
|inhuldiging =
|volle naam =
|andertitels = Stadholder (goveneur) van Holland, Zeeland and Utrecht
|doop =
|geboortedatum = [[24 April]] [[1533]]
|geboorteplek =
|sterftedatum = [[10 Julie]] [[1584]]
|sterfteplek = [[Delft]]
|begraweplek = Nieuwe Kerk, [[Delft]], [[Nederland]]
|voorganger = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
|erfgenaam =
<!--
|opvolgertipe = Abdikasie: [[2 Maart]] [[1917]]
|opvolger = 1. [[Aleksei Romanof|Tsarewitsj Aleksei]] (eerste abdikasie – die abdikasie is later verander sodat die troon sou gaan na groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]]) <br />2. Groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]] (tweede abdikasie – wys die troon van die hand) <br />3. [[Georgi Lwof]], president van die tussentydse regering
|koningin =
|gade = [[Prinses Alix van Hesse-Darmstadt| Aleksandra Fjodorowna]]
|dinastie = [[Huis van Romanof|Holstein-Gottorp-Romanof]]
|koninklikelofsang =
|koninklikeleuse =
|vader = [[Aleksander III van Rusland|Aleksander III]]
|moeder = [[Prinses Dagmar van Denemarke|Maria Fjodorowna]]
|kinders = [[Groothertogin Olga Nikolajewna van Rusland|Olga]]<br />[[Groothertogin Tatjana Nikolajewna van Rusland|Tatjana]]<br />[[Groothertogin Maria Nikolajewna van Rusland|Maria]]<br />[[Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland|Anastasia]]<br />[[Aleksei Nikolajewitsj, tsarewitsj van Rusland|Aleksei]]
-->
}}
'''Willem van Oranje''' ...
[[File:PopulationEngland.svg|thumb|300px|test]]
==Subpages==
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Kaapse maateenhede]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/NGR]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Pretoria Pietersburg Spoorweg]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Lokomotiefinligtingskas]]
==IBAN==
{| class="wikitable"
|-
!Script<br>type
!Country<br>Latin Script
!Country<br>Local script
! IBAN formatting example
|-
|Arabic
|Saudi Arabia
|السعودية
|<code>SA03 8000 0000 6080 1016 7519</code>
|-
|Cyrillic
|Ukraine
|Україна
|<code>UA21 3223 1300 0002 6007 2335 6600 1</code>
|-
|Greek
|Greece||Eλλασ||<code>GR16 0110 1250 0000 0001 2300 695</code>
|-
|Hebrew
|Israel
|יִשְׂרָאֵל
|<code>IL62 0108 0000 0009 9999 999</code>
|-
|Latin
|United Kingdom
|United Kingdom
|<code>GB29 NWBK 6016 1331 9268 19</code>
|}
[[File:Metrication by year map.svg|thumb|300px|test]]
{| class="wikitable"
|-
!Year<br>ex NIST || Year<br>ex Vera ||Year <br> Optional || Code || Country || Comments
|-
|1795 || 1795 || || fr ||[[ France]] ||
|-
|1816 || 1817 || || be || [[Belgium]] ||
|-
|1816 || 1817 || || lu || [[Luxembourg]] ||
|-
|1816 || 1817 || || nl || [[Netherlands]] ||
|-
|1840 || 1843 || || dz || [[Algeria]] || French Colony
|}
Oorspronklik tekst bevind in
*Tukkies is die '''X'''xxxx van Xxxxx
*Die vader van die eerste Vlietstra was '''X'''xxxx
*Toe jy wil verder sturieer nadat jy die skool verlaat het, moet jy jou '''X'''xxxxx behaal.
*My oudste niggie se voornaam is '''X'''xxxx
==Westminster==
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=Parish of Fleet
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=[[Distrik]]
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[image:Flag of Hampshire.svg|20px]] [[Hampshire]]
|onderafdelingnaam3=Hart
|onderafdelingnaam4=
|coordinates = {{coord|51.2834|-0.8456|display=inline,title}}
|bevolking_soos_op=30 Junie 2017
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=41233<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|oppervlak_totaal_km2=12.0
|bevolkingsdigtheid_km2=3440
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode= GU51, GU52
|skakelkode=01252
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
| population_ref = (built-up area)<br>21,858 (civil parish) (as at 2011 census)<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|constituency_westminster= [[North East Hampshire (UK Parliament constituency)|North East Hampshire]]
|post_town= FLEET
|postcode_district= GU51, GU52
|postcode_area= GU
|dial_code= 01252
|os_grid_reference= SU8054
|london_distance= {{convert|40.3|mi}}
|ambulance_service= [[South Central Ambulance Service|South Central]]
}}
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=City of Westminster
|ander_naam=
|inheemse_naam=
|nedersetting_tipe=Stad
|bynaam=
|slagspreuk=
|translit_taal1=
|translit_taal1_tipe=
|translit_taal1_inligting=
|translit_taal2=
|translit_taal2_tipe=
|translit_taal2_inligting=
|beeld_stadsilhoeët=LondonWestminster.svg
|beeldgrootte=250px
|beeldbyskrif=
|beeld_vlag=
|vlaggrootte=
|vlagskakel=
|beeld_seël=<!--Arms-westminster-lb.jpg-->
|seëlskakel=
|seëlgrootte=
|beeld_skild=
|skildskakel=
|skildgrootte=
|beeld_leë_embleem=
|leë_embleemtipe=
|leë_embleemgrootte=
|leë_embleemskakel=
|beeld_kaart=
|kaartgrootte=250px
|kaartbyskrif=
|beeld_kaart1=
|kaartgrootte1=
|kaartbyskrif1=
|beeld_punt_kaart=
|puntkaartgrootte=
|puntkaartbyskrif=
|punt-x=
|punt-y=
|duimdrukkerkaart=
|duimdrukkeretiketposisie=
|duimdrukkerkaartgrootte=
|duimdrukkerkaartbyskrif=
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[Greater London]]
|onderafdelingnaam3=
|onderafdelingnaam4=
|regeringvoetnotas=
|regeringstipe=
|leiertitel=
|leiernaam=
|leiertitel1=
|leiertitel2=
|leiertitel3=
|leiertitel4=
|leiernaam1=
|leiernaam2=
|leiernaam3=
|leiernaam4=
|stigtingstitel=
|stigtingsdatum=1 April 1965
|stigtingstitel2=
|stigtingsdatum2=
|stigtingstitel3=
|stigtingsdatum3=
|eenheidvoorkeur=
|oppervlakvoetnotas=
|oppervlakgroottes=
|oppervlak_totaal_km2=21.48
|oppervlak_land_km2=
|oppervlak_water_km2=
|oppervlak_totaal_myl2=
|oppervlak_land_myl2=
|oppervlak_water_myl2=
|oppervlak_water_persent=
|oppervlak_stedelik_km2=
|oppervlak_stedelik_myl2=
|oppervlak_metro_km2=
|oppervlak_metro_myl2=
|oppervlak_leeg1_titel=
|oppervlak_leeg1_km2l=
|oppervlak_leeg1_myl2=
|oppervlak_leeg2_titel=
|oppervlak_leeg2_km2l=
|oppervlak_leeg2_myl2=
|hoogtevoetnotas=
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
|koördinaattipes=
|koördinate = {{Koördinate|51|16|30|N|0|50|40|W|display=}}
|bevolking_soos_op=2011
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=219600
|bevolkingsdigtheid_km2=10223
|bevolkingsdigtheid_myl2=
|bevolking_metro=
|bevolkingsdigtheid_metro_km2=
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2=
|bevolking_stedelik=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2=
|bevolking_leeg1_titel=
|bevolking_leeg1=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2=
|bevolking_leeg2_titel=
|bevolking_leeg2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2=
|bevolkingnota=
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode=
|skakelkode=020
|leë_naam=
|leë_inligting=
|leë1_naam=
|leë1_inligting=
|leë2_naam=
|leë2_inligting=
|leë3_naam=
|leë3_inligting=
|voetnotas=
|webwerf=http://www.Westminster.gov.UK
}}
==Weergegewens==
Nadat die Britse magte Pretoria beset het, het die ZAR se regering hul op spoorwegkoetse gevestig. Die [[Warmbad]]-Pietersburg gedeelte van die spoorlyn is tot 30 Maart 1901 deur hierdie koetse gebruik. Op 1 April is Nylstroom deur die Australiese magte beset, Potgietersrus is op 5 April beset en Pietersburg is op 8 April beset. Nadat Pietersburg beset is, kom die spoorlyn onder die beheer van die Imperial Military Railways (IMR). Nadat die spoorlyn onder die IMR se beheer gekom het, is ten minste twee aanvalle op treine van die IMR deur Boerkommandos gemaak. Op 4 Julie 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van [[Christiaan Frederik Beyers|Generaal CF Beyers]] 'n trein by Tobiasspruit, 8 km noord van [[Naboomspruit]] aangeval. Op 10 Augustus 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van Kapitein Jack Hindon en Kapitein Slegkamp by Haartebeeslaagte, 10,7 km suid van Naaboomsruit 'n gepantserde trein aangeval.
<ref>{{en}}{{cite journal
|url = https://issuu.com/hennieheymans/docs/vol_2_no_2__ul_
|pages = 42-72
|journal = The Ulolwe: South Africa - Suid -Afrika - A monthly railway research/historical publication / 'n Maandelikse spoorweg historie en navorsings publikasie
|title = Early Pietersburg
|first = Stan
|last = Kantor
|volume = 2
|number = 2}}</ref>
===Kaapstad===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref>
|Jan precipitation mm = 15
|Feb precipitation mm = 17
|Mar precipitation mm = 20
|Apr precipitation mm = 41
|May precipitation mm = 69
|Jun precipitation mm = 93
|Jul precipitation mm = 82
|Aug precipitation mm = 77
|Sep precipitation mm = 40
|Oct precipitation mm = 30
|Nov precipitation mm = 14
|Dec precipitation mm = 17
|year precipitation mm = 515
|unit precipitation days = 0.1 mm
| jan_gem=20.4 | jan_gem_ns=15
| feb_gem=20.4 | feb_gem_ns=17
| mrt_gem=19.2 | mrt_gem_ns=20
| apr_gem=16.9 | apr_gem_ns=41
| mei_gem=14.4 | mei_gem_ns=69
| jun_gem=12.5 | jun_gem_ns=93
| jul_gem=11.9 | jul_gem_ns=82
| aug_gem=12.4 | aug_gem_ns=77
| sep_gem=13.7 | sep_gem_ns=40
| okt_gem=15.6 | okt_gem_ns=30
| nov_gem=17.9 | nov_gem_ns=14
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=17
| jaar_gem=16.2 | jaar_gem_ns=515
| jan_gem_min=15.7 | jan_gem_max=26.1
| feb_gem_min=15.6 | feb_gem_max=26.5
| mrt_gem_min=14.2 | mrt_gem_max=25.4
| apr_gem_min=11.9 | apr_gem_max=23.0
| mei_gem_min=9.4 | mei_gem_max=20.3
| jun_gem_min=7.8 | jun_gem_max=18.1
| jul_gem_min=7.0 | jul_gem_max=17.5
| aug_gem_min=7.5 | aug_gem_max=17.8
| sep_gem_min=8.7 | sep_gem_max=19.2
| okt_gem_min=10.6 | okt_gem_max=21.3
| nov_gem_min=13.2 | nov_gem_max=23.5
| dec_gem_min=14.9 | dec_gem_max=24.9
| jaar_gem_min=11.4 | jaar_gem_max=22.0
| jan_a_min=7.4 | jan_a_max=39.3
| feb_a_min=6.4 | feb_a_max=38.3
| mrt_a_min=4.6 | mrt_a_max=40.7
| apr_a_min=2.4 | apr_a_max=38.6
| mei_a_min=0.9 | mei_a_max=33.5
| jun_a_min=-1.2 | jun_a_max=29.8
| jul_a_min=-1.3 | jul_a_max=29.0
| aug_a_min=-0.4 | aug_a_max=32.0
| sep_a_min=0.2 | sep_a_max=33.1
| okt_a_min=1.0 | okt_a_max=37.2
| nov_a_min=3.9 | nov_a_max=39.9
| dec_a_min=6.2 | dec_a_max=35.4
| jaar_a_min=-1.3 | jaar_a_max=40.7
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 5.5
| rdfeb = 4.6
| rdmrt = 4.8
| rdapr = 8.3
| rdmei = 11.4
| rdjun = 13.3
| rdjul = 11.8
| rdaug = 13.7
| rdsep = 10.4
| rdokt = 8.7
| rdnov = 4.9
| rddec = 6.2
| lvjan = 71
| lvfeb = 72
| lvmrt = 74
| lvapr = 78
| lvmei = 81
| lvjun = 81
| lvjul = 81
| lvaug = 80
| lvsep = 77
| lvokt = 74
| lvnov = 71
| lvdec = 71
}}
=== Tallinn ===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Tallinn (1981-2010)
|bron = Estonian Weather Service<ref name=temp>{{cite web
| url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohutemperatuur/?lang=en
| title = Climate normals-Temperature
| publisher = Estonian Weather Service|accessdate=24 September 2016}}</ref>
<ref name=precip>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/sademed/?lang=en
|title = Climate normals-Precipitation
|publisher = Estonian Weather Service| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=humidity>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohuniiskus/?lang=en
|title = Climate normals-Humidity
|publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=sun>{{cite web
|url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/paikesepaiste-kestus/?lang=en
| title = Climate normals-Sunshine
| publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref><!--, Pogoda.ru.net (rainy and snowy days)<ref name="pogoda"/>--> and Weather Atlas<ref>{{Cite web
|url=https://www.weather-atlas.com/en/estonia/tallinn-climate
|title=Tallinn, Estonia – Detailed climate information and monthly weather forecast
|last=d.o.o
|first=Yu Media Group
|website=Weather Atlas
|language=en
|access-date=2019-07-09}}</ref>
^!--
|Jan precipitation mm = 56
|Feb precipitation mm = 36
|Mar precipitation mm = 37
|Apr precipitation mm = 32
|May precipitation mm = 36
|Jun precipitation mm = 64
|Jul precipitation mm = 84
|Aug precipitation mm = 86
|Sep precipitation mm = 67
|Oct precipitation mm = 78
|Nov precipitation mm = 70
|Dec precipitation mm = 57
|year precipitation mm = 704
-->
<!-- min & percipitation done -->
| jan_gem= -3.3 | jan_gem_ns=56
| feb_gem= -4.3 | feb_gem_ns=36
| mrt_gem= 1.0 | mrt_gem_ns=37
| apr_gem= 4.5 | apr_gem_ns=32
| mei_gem= 10.1 | mei_gem_ns=36
| jun_gem= 14.1 | jun_gem_ns=64
| jul_gem= 17.2 | jul_gem_ns=84
| aug_gem= 16.0 | aug_gem_ns=86
| sep_gem= 11.3 | sep_gem_ns=67
| okt_gem= 6.5 | okt_gem_ns=78
| nov_gem= 1.3 | nov_gem_ns=70
| dec_gem= -1.9 | dec_gem_ns=57
| jaar_gem= 5.9 | jaar_gem_ns=704
<!-- min & max done -->
| jan_gem_min= -5.9 | jan_gem_max= -1.0
| feb_gem_min= -7.1 | feb_gem_max= -1.6
| mrt_gem_min= -4.1 | mrt_gem_max= 2.3
| apr_gem_min= 0.6 | apr_gem_max= 9.2
| mei_gem_min= 5.2 | mei_gem_max= 15.3
| jun_gem_min= 9.5 | jun_gem_max= 18.9
| jul_gem_min= 12.7 | jul_gem_max= 21.9
| aug_gem_min= 12.0 | aug_gem_max= 20.4
| sep_gem_min= 7.6 | sep_gem_max= 15.2
| okt_gem_min= 3.8 | okt_gem_max= 9.5
| nov_gem_min= -0.9 | nov_gem_max= 3.5
| dec_gem_min= -4.3 | dec_gem_max= 0.4
| jaar_gem_min= -2.4 | jaar_gem_max= 9.5
<!-- max & min done -->
| jan_a_min= -31.4 | jan_a_max=9.2
| feb_a_min= -28.7 | feb_a_max=10.2
| mrt_a_min= -24.5 | mrt_a_max=15.9
| apr_a_min= -12.0 | apr_a_max=27.2
| mei_a_min= -5.0 | mei_a_max=29.4
| jun_a_min= -0.0 | jun_a_max=30.7
| jul_a_min= 4.0 | jul_a_max=34.3
| aug_a_min= 2.4 | aug_a_max=34.2
| sep_a_min= -4.1 | sep_a_max=28.0
| okt_a_min= -10.5 | okt_a_max=21.8
| nov_a_min= -18.8 | nov_a_max=12.1
| dec_a_min= -24.3 | dec_a_max=10.7
| jaar_a_min=-31.4 | jaar_a_max=34.3
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
<!--
|Jan rain days = 10
|Feb rain days = 8
|Mar rain days = 9
|Apr rain days = 12
|May rain days = 11
|Jun rain days = 13
|Jul rain days = 13
|Aug rain days = 14
|Sep rain days = 17
|Oct rain days = 18
|Nov rain days = 16
|Dec rain days = 12
|year rain days = 153
-->
<!-- Rain days done -->
| rdjan = 10
| rdfeb = 8
| rdmrt = 9
| rdapr = 12
| rdmei = 11
| rdjun = 13
| rdjul = 13
| rdaug = 14
| rdsep = 17
| rdokt = 18
| rdnov = 16
| rddec = 12
<!-- HumidityDONE -->
| lvjan = 88
| lvfeb = 85
| lvmrt = 81
| lvapr = 73
| lvmei = 69
| lvjun = 74
| lvjul = 76
| lvaug = 79
| lvsep = 82
| lvokt = 85
| lvnov = 88
| lvdec = 88
}}
===Perth===
{| class="wikitable" style="width: 75%; margin: 0 auto 0 auto; font-size:80%;"
|+ '''Klimaattabel'''
|-
!
! Jan
! Feb
! Mar
! Apr
! Mei
! Jun
! Jul
! Aug
! Sep
! Okt
! Nov
! Des
! Jaar
|-
! Gemiddelde daaglikse maksimum temperatuur
|29,7 [[Celsius|°C]]
|30,0 °C
|28,0 °C
|24,6 °C
|20,9 °C
|18,3 °C
|17,4 °C
|18,0 °C
|19,5 °C
|21,4 °C
|24,6 °C
|27,4 °C
|23,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde daaglikse minimum temperatuur
|17,9 [[Celsius|°C]]
|18,1 °C
|16,8 °C
|14,3 °C
|11,7 °C
|10,1 °C
|9,0 °C
|9,2 °C
|10,3 °C
|11,7 °C
|14,0 °C
|16,3 °C
|13,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde totale reënval
|8,6 mm
|13,3 mm
|19,3 mm
|45,5 mm
|122,7 mm
|182,4 mm
|172,9 mm
|134,6 mm
|79,9 mm
|54,5 mm
|21,7 mm
|13,9 mm
|869,4 mm
|-
! Gemiddelde aantal reëndae
|2,9
|2,7
|4,3
|7,6
|13,8
|17,2
|18,2
|17,2
|14,0
|11,1
|6,5
|4,2
|119,6
|-
| colspan="15" style="text-align: center;" | <small>'''Bron:''' [http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009034.shtml Australiese Buro van Meteorologie]</small>
|}
===Jaipur===
*[http://amssdelhi.gov.in/news_events/Jaipur_climate.pdf Jaipur statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42261.TXT Agra Statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42182.TXT New Delhi statistics]
<!--{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> -->
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie= Jaipur ([[Jaipur Airport]])
|Jan record high C = 31.7
|Feb record high C = 36.7
|Mar record high C = 42.8
|Apr record high C = 44.9
|May record high C = 48.5
|Jun record high C = 47.2
|Jul record high C = 46.7
|Aug record high C = 41.7
|Sep record high C = 41.7
|Oct record high C = 40.0
|Nov record high C = 36.1
|Dec record high C = 31.3
|year record high C = 48.5
|Jan high C = 22.4
|Feb high C = 25.0
|Mar high C = 31.0
|Apr high C = 37.1
|May high C = 40.3
|Jun high C = 39.3
|Jul high C = 34.1
|Aug high C = 32.4
|Sep high C = 33.8
|Oct high C = 33.6
|Nov high C = 29.2
|Dec high C = 24.4
|year high C = 31.9
|Jan low C = 8.4
|Feb low C = 10.8
|Mar low C = 16.0
|Apr low C = 21.8
|May low C = 25.9
|Jun low C = 27.4
|Jul low C = 25.8
|Aug low C = 24.7
|Sep low C = 23.2
|Oct low C = 19.4
|Nov low C = 13.8
|Dec low C = 9.2
|year low C = 18.8
|Jan record low C = -2.2
|Feb record low C = -2.2
|Mar record low C = 3.3
|Apr record low C = 9.4
|May record low C = 15.6
|Jun record low C = 19.1
|Jul record low C = 20.6
|Aug record low C = 18.9
|Sep record low C = 15.0
|Oct record low C = 11.1
|Nov record low C = 3.3
|Dec record low C = 0.0
|year record low C = -2.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 7.0
|Feb precipitation mm = 10.6
|Mar precipitation mm = 3.1
|Apr precipitation mm = 4.9
|May precipitation mm = 17.9
|Jun precipitation mm = 63.4
|Jul precipitation mm = 223.3
|Aug precipitation mm = 205.9
|Sep precipitation mm = 66.3
|Oct precipitation mm = 25.0
|Nov precipitation mm = 3.9
|Dec precipitation mm = 4.2
|year precipitation mm = 635.4
|Jan rain days = 0.6
|Feb rain days = 1.0
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 0.7
|May rain days = 1.4
|Jun rain days = 3.9
|Jul rain days = 11.2
|Aug rain days = 10.0
|Sep rain days = 3.8
|Oct rain days = 1.3
|Nov rain days = 0.4
|Dec rain days = 0.4
|year rain days = 35.2
|source 1 = India Meteorological Department (record high and low up to 2010)<ref name= IMD >
{{cite web
| url = http://www.imd.gov.in/section/climate/extreme/jaipur2.htm
| title = Jaipur Climatological Table Period: 1971–2000
| publisher = [[India Meteorological Department]]
| accessdate = March 25, 2015}}</ref><ref name = IMD2>{{cite web
| url = http://www.webcitation.org/6GmnoaB0m
| format = PDF
| title = Ever recorded Maximum and minimum temperatures up to 2010
| publisher = India Meteorological Department
| accessdate = March 25, 2014}}</ref>
|date=October 2011}}
==Galeries==
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Hampshire
|regels=5
|The round table, Great Hall, Winchester Castle - geograph.org.uk - 1540331.jpg|Ronde tafel van [[Koning Arthur]] wat in die groot saal van Winchester Kasteel ophang
|Statue d'Alfred le Grand à Winchester.jpg|Standbeeld van [[Koning Alfred]] in WInchester. Koning Alfred was eerste koning van Engeland.
|HMS Victory meets HMS Ark Royal, Portsmouth - geograph.org.uk - 772930.jpg|HMS Victory, die vlagskip van Lord Nelson by die slag van Trafalgar (1805) en HMS Ark Royal, 'n moderne vliegdekskip van die [[Royal Navy]]
|Defense.gov photo essay 120714-F-RP755-350.jpg|Die ''Red Arrows'' by the Farnborough Lugskou
|The Plume of Feathers, Crondall - geograph.org.uk - 384095.jpg|'n Typiese platelandse ''pub'' in Crondall. Volgens legende, het [[Oliver Cromwell]] in hierdie ''pub'' in 1645 gebly
}}
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Exeter
|regels=5
|Section of the old City Wall - geograph.org.uk - 1287323.jpg|Gedeeltes van die [[stadmuur]] dateer terug tot [[Romeinse Ryk|Romeinse tye]].
|Exeter Cathedral in springtime - geograph.org.uk - 1305085.jpg|Wes-fasade van die [[Katedraal]] en die Katederaalsplein tydens die lente.
|Exeter Quay and Colleton Crescent - geograph.org.uk - 376627.jpg|Die Exe rivier en die [[kaai]] met die stadsmuur in die agtergrond.
|Exeter Guildhall - Stagecoach 36238 (WA11CGG).jpg|''High Street'' en die ''Guildhall''. Die meeste van die ''Guildhall'' is in die [[middeleeue]] gebou, maar die fasade is in 1593 gebou.
|Golden Star, Star Ferry 1.jpg|Golden Star
|Shining Star, Star Ferry 1.jpg|Shining Star
|Star Ferry. Victoria Harbor. Hong Kong..jpg|Silver Star
|World Star, Star Ferry 1.jpg|World Star
}}
== Die el ==
1 el = 26.5 [Amsterdam] duim (check value)<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=mc5eAAAAcAAJ&pg=PA320&lpg=PA320&dq=amsterdam+el+duim&source=bl&ots=xtl5ZrknZG&sig=lPF3CmEZ3XueUNQ-Y2c2lowjg8c&hl=en&sa=X&ei=FOyVVKP7NY33aof4gPgP&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=amsterdam%20el%20duim&f=false
|title = De koophandel van Amsterdam, naar alle gewesten der waereld
|author = Jacques Le Moine de L'Espine, Isaac Le Long
|publisher = J. Bosch, J. Burgvliet, A. Arrenberg, H. Beman & A. Lozel
<!--|edition = 9th (1st edition 1715)-->
<!-- pounds (based on 800 Hamburg lbs - pg 301-316; voet (based on 800 French feet - pg 321 - 328 -->
|year = 1780
|location = Rotterdam
|language = Nederlands}}</ref>
Another book<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=XsxTtYU7JtQC&pg=PA326&lpg=PA326&dq=amsterdam+roeden+13&source=bl&ots=dxlRIE2-ZN&sig=w8_RhCMHj-bS5MA1BKuju3cCcXw&hl=en&sa=X&ei=usWZVOLmMtPkaNiDgcgC&ved=0CEsQ6AEwBDgK#v=onepage&q=amsterdam%20roeden%2013&f=false
|title = Council Minutes, 1655-1656 by New Netherlands Council
|isbn = 0-8156-2646-0
|publisher = The Holland Society of New York
|year = 1995
|translator = Gehring, Charles T}}</ref>
Another ref<ref>[http://www.newnetherlandinstitute.org/research/online-publications/guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures/ guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures ]</ref>
ANother ref <ref>[http://dspace.library.uu.nl/bitstream/handle/1874/179827/Betalingsverkeer%20ten%20tijde%20van%20de%20geoctrooieerde%20West-Indische%20Compagnie.pdf?sequence=1]</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Meter Konvensie ==
Die meter is oorspronklik tussen 1792 en 1799 ontwikkel as gelykstaande aan 1/10.000.000 van die afstand tussen die [[Noordpool]] en die [[ewenaar]] op die lengtelyn wat deur Parys loop. Die kilogram is oorspronklik in 1795 ontwikkel as gelykstaande aan die massa van een [[liter]] (1000 [[Kubieke meter|kubieke sentimeter]]) by die [[vriespunt]] van [[ys]].<ref>{{cite web
|url= http://aviatechno.free.fr/unites/nouveausys.php
|title =La loi du 18 Germinal an 3 ''Die wet van 18 Germinal, jaar 3 (7 April 1795)''
|language = Frans|
|publisher = Le CIV (Centre d'Instruction de Vilgénis) – Forum des Anciens
|accessdate = 3 Januarie 2015}}</ref><ref>{{cite book
|title = Balances: Instruments, Manufacturers, History
|author = Robens ,Erich; Jayaweera, Shanath Amarasiri A.;Kiefer, Susanne
|page = 62
|isbn = 978-3-642-36446-4
|publisher = Springer-Verlag
|location = Heidelberg
|language = Engels
|year = 2014}}</ref> Destyds was dit geglo dat dit die maksimum [[digtheid]] van water was.
Teen die einde van die negentiende eeu het die meeste van die Europese lande afgesien van Rusland en die Verenigde Koninkryk die metrieke stelsel aangeneem. Aan die 1902 [[Rykskonferensie]] [Imperial Conference] het die meeste van die Britse kolonies sy steun vir die metrieke stelsel gegee, maar die Britse Parlement het geweier om die nodige wetgewing in te stem.<ref>{{cite journal
| title = The International Bureau of Weights and Measures 1875 - 1975: NBS Special Publication 420
| url = http://books.google.co.uk/books?id=nOG0SxxEu64C&pg=PA240
| page = 244
| date = 20 Mei 1975
| language = Engels
| editor = Page, Chester H; Vigoureux, Paul
| publisher = National Bureau of Standards
| location = [[Washington, D.C.]]
}}</ref><ref>{{cite journal
|url = http://www.jstor.org/stable/1631432
|title = The Discussion in the British Parliament on the Metric Bill
|author = Seaman, William H.
|journal = Science
|volume = New Series 21
|issue = 524
|date = 13 Januarie 1905
|pages = 72-75
|publisher = American Association for the Advancement of Science
|langauge = Engels}}</ref>
In 1965 het die Brtise ''President of the Board of Trade'' ('n [[Minister|staatsminister]]) aangekondig dat die Vereningde Koninkryk van plan is om die metriese sisteem aan te vaar. Gedeurende die volgende paar jare het die meeste van die [[Britse Statebond]] (en ook Suid Afrika) die Britse voorbeeld gevolg.<ref>{{Cite web
|url = http://ukma.org.uk/sites/default/files/met1972.pdf
|title = White Paper on Metrication (1972) – Summary and Conclusions
|language = Engels
|publisher = Department of Trade and Industry - Consumer and Competition Policy Directorate
|location = London}}</ref>
== Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) ==
{{Anker|CGPM}}
Die Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) is 'n byeenkoms van al die lede van die BIPM. Dit vind plaas ongeveer elke vier tot ses jare. Die meter konvensie is in 1975 geteken en die eerste CGPM het in 1889 plaasgevind nadat die nuwe kilogram en meter voorwerpe vervaardig is. Die belangrikste byeenkomste is die sesde CGPM (1921) toe die BIPM se mandaat uitgebrei is om ook elektriese metings te dek, die elfde CGPM toe die [[SI-stelsel]] aangeneem is. Die vyf-en-twintigste CGPM het in 2014 plaasgevind en die ses-en-twintigste CGPM vind plaas in 2018. Die byeenkomste vind altyd in [[Sèvres]] (vlakby [[Parys]]) plaas.<ref>{{en}}<cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/
|title = General Conference on Weights and Measures
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
Die CPGM stel lede van die CIPM, ontvang verslae van die CIPM en keur die BIPM se begroting aan.
==BIPM==
As 'n land 'n lid van die BIPM wil word, moet hy diplomatieke betrekkinge met [[Frankryk]] hê en moet ook 'n nasionale laboratorium besit.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/join-member.html
|title = Procedure for a State to become a Member of the BIPM
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref> Sedert 1999 kon lande wat nie vir volle lidmaatskap kwalifiseer aansoek doen vir geassosieerde lidmaatskap. [[Suid-Afrika]] het die konvensie in 1964 as 'n volle lid ondergeteken en in 2012 het [[Namibië]] die konvensie as 'n assosiaatlid ondergeteken. Op 1 Januarie 2015 bevat die lidmaatskap van die BIPM 55 volle lede en 41 is assosiaatlede.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/member-states/
|title = Member States
|publisher = BIPM
|date = Januarie 2015
|accessdate = 20 Januarie 2015}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/governance/
|title = Governance
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
===Verwysings===
{{verwysings}}
==Iets anders==
:<math>E = mc^2 + {p^2 \over 2m} + \cdots \approx mc^2 + {(mv)^2 \over 2m} = mc^2 + {1 \over 2}mv^2 </math>
Dit is met die Engelse woorde ''[[wikt:en:compute|compute]]'' en ''[[wikt:en:calculate|calculate]]'' geïllustreer. Albei woorde is in Duits met die woord ''[[wikt:de:berechnen|berechnen]]'' vertaal. Al is die Duitse woord ''[[:de:Rechner|Rechner]]'' 'n suiwer Duitse woord, kan dit nie sonder aanpassing gebruik word om albei ''computer'' en ''calculator'' uit Engels te vertaal nie. Die Duitse oplossing is om the woord "''rechner''" as 'n stamwoord in nuwe woorde soos ''[[:de:Taschenrechner|Taschenrechner]]'' (sakrekenaar) te gebruik, maar volgens die [[Europese Unie]] is die wettige Duitse vertaling vir die Engelse woord ''computer'' ook ''computer''.<ref>{{cite web
|url = http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32013R0617
|title = Commission Regulation (EU) No 617/2013 of 26 June 2013 implementing Directive 2009/125/EC of the European Parliament and of the Council with regard to ecodesign requirements for computers and computer servers Text with EEA relevance.
|date = 27 Juni 2013
|accessdate = 12 Juni 2015
|publisher = [[Europese Kommissie]]}}</ref>
www.real.de
http://www.rhino-computer.de/ "der Computer Experte aus Deutschland", "Mit dem Rhino PC Konfigurator erhalten Sie die Möglichkeit Ihren Computer ganz auf Ihre Bedürfnisse abzustimmen" "Gaming PC", "Der kleine Multimedia Rechner".
http://iate.europa.eu/SearchByQueryLoad.do?method=load
http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/index.html
http://www.cse.msu.edu/~cse435/Handouts/Standards/IEEE24765.pdf
Die woord ''calculate'' kom van die Latynse woord ''[[''wikt:en:calculus#Latin|calculus]]'' wat "'n klip" beteken, dus is die Engelse Dus kan 'n mens die woorde ''[https://en.wiktionary.org/wiki/calculator calculator]'' en ''[https://en.wiktionary.org/wiki/computer computer]'' nie direk uit Engels na Duits vertaal sonder om die Duite taal aan te pas.
==Tugela River==
{| class="infobox" cellpadding=1 style="padding:0; text-align:left;"
! colspan="4" style="background:#ccf; text-align:center;" | Astronomical Conversions
|- style="background:#ccc;"
! style="text-align:center;" | Quantity
! style="text-align:center;" | Value
|-
|parsec
| style="text-align: center;"|
|-
|light year
|style="text-align: center;" |9.43×10<sup>12</sup> km
|-
|AU
| style="text-align: center;" |
|-
|Sun diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|10<sup>3</sup>
| style="text-align: center;" |thousand
|-
|10<sup>6</sup>
| style="text-align: center;" |million
|-
|10<sup>9</sup>
| style="text-align: center;" |billion
|-
|10<sup>12</sup>
| style="text-align: center;" |trillion
|-
|mile
|
|
|
|-
| colspan=4 style="background:#ddd; text-align:center" | {{navbar|Template:Common metric prefixes|mini=1}}
|}
References<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|first = Charles
|last = Griffin
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite journal
|journal = Military History Journal
|volume = 6
|number = 5
|url = http://samilitaryhistory.org/vol065sb.html
|title = Col A W Durnford
|publisher = Die Suid-Afrikaanse Krygshistoriese Vereniging
|accessdate = 3 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Bulpin<ref name=Bulpin/>{{rp|263}}
<ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
Poor roads - [http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180|Discussion about roads (pg 180)] (1899) Discussion about roads - bridges are rare.
Boer commando raid via [http://www.conan-doyle.narod.ru/other/war/conan-doyle-chapter-04.htm Jamesons Drift] to Greytown
It took 5 days to ferry across 5,000 men, 384 ox wagons, 3,400 baggage animals and 600 civilian wagoners and drivers. The road ahead was muddy and impeded by steep bank dongas which would have slowed the progress of his column so Pearson split it into two divisions, setting off on the 18th and 19th Jan.<ref>{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Tugelawaterval<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tugela-Falls-2/
|title = Tugela Falls
|publisher = World Waterfall Database
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref>
*Sahlumbe<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.gov.za/mec-mchunu-handed-over-tugela-river-vehicle-bridge-overjoyed-sahlume-community
|title = MEC Mchunu handed over the Tugela River vehicle bridge to an overjoyed Sahlume Community
|publisher = Suid-afrikaanseregerings nuusafdeling
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref> (Close to Weenen, 61 km downstream from Colens, 44 km upstream from Tugela Ferry)
{| class="wikitable sortable"
|-
!Afstand (km)
!Hoogte (m)
!Plek
|-
|0
|3054
|[[Mont-aux-Sources]]
|-
|1
|2968
|Tugelawaterval (kruin)
|-
|2
|2020
|[[Tugelawaterval]] (voet)
|-
|81
|1112
|Bergville (R74 padbrug)
|-
|111
|1074
|[[Spioenkopdam]] (muur)
|-
|177
|957
|[[Colenso]] (Bulwerbrug)
|-
|278
|541
|[[Tugela Ferry]]
|-
|398
|199
|Jameson's Drift
|-
|485
|17
|Spoorwegbrug
|-
|502
|0
|Tugela Mond
|}
Tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]], toe [[Ladysmith]] beleër is, gee die rivier verdediging aan die Boeremagte. Pogings deur die Britse magte onder [[Redvers Henry Buller|Redvers Buller]] om die rivier oor te steek het by [[Slag van Colenso|Colenso]], [[Slag van Vaalkrans|Vaalkrans]] en [[Slag van Spioenkop|Spioenkop]] misluk. Uiteindelik het die Britse magte by [[Slag van Pietershoogte|PietersHill]] die rivier oorgesteek om Ladysmith te bevry.<ref>{{cite book
|title = Buller's Campaign
|first = Julian
|last = Symons
|publisher = The Cresent Press
|location = London
|year = 1963]]}}</ref>
===Brûe===
[[Lêer:Bulwer Bridge, Colenso.JPG|duimnael|Die Bulwerbrug, geopen in 1879, was die eerste eerste brug oor die Tugelarivier.]]
In 1973, is drie ontwikkelingslinte in Natal geïdentifiseer. Die eerste lint volg die oorsponglikke roet tussen Durban en Newcastle. Die tweede lê tussen Newcastle en Richardsbaai edn die derde volg die Noordskusroet tussen Richardsbaai en Durban. Binne hierdie drie ontwikkelinslinte lê 'n streek met min ontwikkeling. Die Tugela se bolope tussen die Drakensberg en Colenso lê die eerste van hierdie ontwikkelingslinte en sy mondgebied lê in die derde van die ontwikkelingslinte.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf
|title = Town and Regional Planning in Natal
|journal = Natalia
|volume = 3
|pages 26-30
|year = 1973
|publisher The Natal Society Foundation
|first = RA
|last = Pistorius}}</ref> Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Die direkte afstande tussen verskei stede is:<ref>Google Earth</ref>
*44,9 km Mont-aux-Source tot Bergville (1118 m)
*45 km Bergville - Colenso (960 m - Bulwer Brug)
*61 km Colenso - Tugela Ferry (539 m)
*43 km Tugela Ferry - Jameson's Drift (294 m)
*72 km Jamesons Drift - Zululand Railway Bridge (16 m)
*12 km Zululand Railway Bridge - Indian Oseaan (0 m)
====Boloop gebied====
Die eerste brug oor die Tugela is die Bulwer Brug by Colenso. In vroër jare was daar 'n pont hier en Colenso het die Zoeloe naam ''iSkipeni'' (plek van die boot) gekry.<ref>{{en}}{{cite book
|title = Natal and the Zulu Country
|edition = 3rd
|author = Bulpin, TV
|publisher = T.V. Bulpin Publications Ltd
|location = Cape Town
|language = Engels
|page = 248
|year = 1966}}</ref> Hiedie brug is in 1871 voorgestel en is in 1879 geopen om die weg tussen Durban en die diamantvelde in [[Kimberley]] te vermaklik.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf
|title = Early proposed roads in the
KwaZulu-Natal Drakensberg
|journal = Natalia
|volume = 44
|pages 1
|year = 2014
|publisher The Natal Society Foundation
|first = Val
|last = Ward}}</ref> Hierdie enkelrigting brug het die N3 hoofpad tussen Johannesburg en Durban gedra totdat die Colenso bypass in 1962 geopen is. Die brug staan nog steeds en die vormalige tolhuis is deesdae die Robert E. Stevenson Museum.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nightjartravel.com/cultural/r-e-stevenson-museum
|title = R E Stevenson Museum
|publisher = Nightjar Travel (Pty) Ltd
|year = 2015
|accessdate = 17 December 2015}}</ref> Albei brûe is now deur die dubbelbaan N3 tolwegbrug ongeveer 10 km wes van Colenso verplaas. Colenso se spoorwegbrug, ook 'n enkelrigting brug, is in 1886 geopen. In xxxx is die spoorlyn aan albei Boererepublieke geopen. In ongeveer 1955 is die spoorlyn verdubbel en 'n nuwe spoorlynbrug langsaan die ou brug is gebou. Ander brûe is in die twintigste eeu gebou om Ladysmtih met Bergville and Winterton to koppel.
====Mond gebied====
Die mond van die Tugelarivier is ongeveer 350 m dus is brugbou daar heelwat duurder as in the omgewing van Colenso. Ook dra die paaie en spoorweë minder vervoer. Op 18 Julie 1902 is die eerste brug oor die Tugelarivier in die kusgebied by Bonds Drift geopen. Hiedie brug is oorsprongklik deur die Zululand Railway Company gebou on Zoeloeland met die Natalkolonie te verbind. In 1904 is die ''Zululand Railway Company'' is deur die Natalse regering gekoop. In ongeveer 1930 is 'n enkelrigting padbrug naby die spoorwegbrug gebou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge
|title = Tugela Steel Bridge
|publisher = Groundspeak
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
In 1959 in 'n nuwe tweerigting padbrug oor die Tugelarivier gebou om die N2 kuspad oor die rivier te dra. Hierdie brug kry die naam "John Ross-brug" te ere van Charles Rawden Maclean (bynaam John Ross). In 1828 het Maclean, toe 'n tienerjarige, vanaf Port Natal (Durban) na Delagoabaai geloop om medisyne vir die settlement te kry.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://wiredspace.wits.ac.za/bitstream/handle/10539/8718/ISS-164.pdf
|title = South African fiction and a case history revised: An account of research into retellings of the John Ross story of early Natal
|first = Stephen
|last = Gray
|publisher = African Studies Institute, University of the Witwatersrand
|date = 25 April 1988
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> In 1987, is die John Ross Bridge tydens 'n vloed weggespoel. Die noordwaartse verkeer is oor die ou padbrug afgelei terwyl die suidewaartse verkeer oor die brug by Tugela Ferry afgelei is.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nctforest.com/home.php?nav=pubs&pubtypeid=3
|title = Linking independent timber growers to markets
|publisher = NCT Forestry Co-operative Limited
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> Die John Ross-brug is in 89 dae herstel.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://kznpr.co.za/uncategorized/kzn-north-coast-bridges/
|title = KZN: A Photographic and Historical Record
|first = Hugh
|last = Bland
|date = 18 Desember 2015
|accessdate = 23 desember 2015}}</ref>
====Middelgebied====
Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Vanaf voor die Zoeloe oorlog van 1879 is daar 'n ferry by Smits Drift. Hierdie plek kry die naam "Tugela Ferry".<ref name=Bulpin/> Tussen 1918 en 1937 is die ferry met 'n enkelrigting 166 m lank brug verplaas. In 2014 is dir voorgestel om 'n nuwe dubbelrigting brug lanksaan die huidige brug te bou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.sahra.org.za/sahris/sites/default/files/heritagereports/2015-06-30%20-%20Annexure%20D3%20Heritage%20impact%20assessment%20report%20Rev%201%20RK_0.pdf
|title = Desktop Heritage Survey for the proposed Tugel Ferry Bridge
|date = 10 April 2014
|first = Gavin
|last = Anderson
|publisher = Kinvig & Associates
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
===Algemeen===
Die Tugelarivier vloei deur bergagtige gebied en het drie oorgangstreke. Die grootse oorgangstreek is die streek tussen sy bron en Colenso. Colenso le ongeveer 100 km van die rivierbron af en deesdae is daar heelwat bruê in hierdie gebied, meestal te doen met vervoer tussen Durban en die Witwatersrand. Die eerste kruisingsplek was die Kommandodrif. Hy is in 1855 na Colenso hernoem. Hiedie drif is in 1879 deur die eenrigting Bulwerbrug vervang. In 1885 is 'n spoorwegbrug ook in Colenso gebou. Seerdat 1885 is hiedie bruê met groter bruê vervang. Terseldertyd is ander brue stroomop van Clenso gebou.
Die tweede kruisingstreek is by Tugela Ferry, ongeveer halfpad tussen die rivier se bron en sy mond.<ref name="BI">{{citation |author=Helmut Kahnt |title=BI-Lexikon Alte Maße, Münzen und Gewichte |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1986 |pages=380}}</ref>
*[http://www.safrika.org/Pics/Natal-map-01.gif Map 1954]
*[https://pathfinda.com/en/tugela/324 Check thi sout]
*[https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge (Bonds drift)]
*[http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf Route to the diamopnd fields]
*[https://eprints.soas.ac.uk/12772/1/Whelan_3281.pdf ferries operated by traders]
*[https://www.jstor.org/stable/pdf/3819797.pdf?seq=1#page_scan_tab_contents More about John Ross? Tugela river? - JSTOR]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-restoration-of-catewayo-the-military-escort-crossing-the-tug-79309491.html?pv=1&stamp=2&imageid=B1E4CFCD-7740-4F82-ACFE-68EF105CA3E3&p=103351&n=42&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d British army crossing 1883]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-rebellion-in-the-transvaal-south-africa-1881-tugela-ferry-on-77309672.html?pv=1&stamp=2&imageid=22D55E08-3A23-4138-86E7-62A0C2F02543&p=173514&n=83&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d Tugela ferry 1881]
*[http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf No development along Tugela]
*[https://archive.org/stream/natalillustrated00harr#page/172/mode/2up Implies only two good crossing points]
== Area of Cap ==
It is required to demonstrate that if a rectangle is constructed around a segment using the chord length as one side of the rectangle and the height of the segment as the height of the rectangle, then the ratio of the area of the segment to the area of the rectangle (<math>Q</math>) satisfies the equation
:<math>\frac{\pi}{4} <= Q <= \frac{2}{3} </math>.
Consider the equation of a circle <math>y^2 + x^2 = r^2</math> which has solution <math> y = \sqrt{r^2 - x^2}</math>
Choose two points <math>(-a , h)</math> and <math>(a , h)</math> on the curve.
The area of the rectangle is clearly <math>2a(r-h)</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-a}^{a}\sqrt{r^2 - x^2} dx - 2ah</math>
Define <math>u</math> such that <math>u = \frac{x}{r}</math> and <math>b = \frac{a}{r}</math>.
The area of the rectangle becomes <math>2b(1-h) = 2b - 2bh</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-b}^{b}\sqrt{1 - u^2} du - 2bh</math>.
The Taylor series of <math>\sqrt{1 + p}</math> is <math>1 + \frac{1}{2}p - \frac{1}{2 \cdot 4} p^2 + \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}p^3 - \cdots</math>
Expanding the integrand as a Taylor series give the area of the cap as
<math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 - \frac{1}{2 \cdot 4} u^4 - \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}u^6 - \cdots du - 2bh</math>
If we let u become vanishingly small, we can neglect all powers of <math>u^4</math>, <math>u^6</math> etc and the area of the cap becomes <math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 du - 2bh</math>
[[Lêer:Vertrag_von_Verdun_en.svg||duimnael|250px|Vertrag von Verdun (847)]]
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Reflist|group=Nota}}
En ook
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-jan-brand/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-j-h-de-la-rey/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-cr-de-wet/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/cp-hoogenhout-1843-1922/
==Verskeie verwysings==
*[https://books.google.co.uk/books?id=2x4bIdTkcEAC&pg=PA225 Mathematicians of the French Revolution]
*[https://books.google.co.uk/books?id=gzTcvJSAIvwC&pg=PA211 - Measure of enlightenment]
*[http://www.jstor.org/stable/41135030?seq=17#page_scan_tab_contents On the Metric System of Weights and Measures, and its proposed Adoption in this Country (UK) - 1864]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Borgato.pdf Metrication in Italy]]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Paixao_Jorge.pdf Metrication in Portugal]
*[https://repositorio.ipcb.pt/bitstream/10400.11/1440/1/Particularities.pdf More metrication in Portugal]
*[http://iupap.org/wp-content/uploads/2014/05/A4.pdf Symbols for quantities]
*[https://books.google.co.uk/books?id=qkY4AAAAMAAJ Principals of Commercial science 1831/2]
*[http://www.ajol.info/index.php/smsajms/article/viewFile/143746/133458 Railways during the Boer War]
[[Category:Contains images from NC Commons]]
h450eagkm8bnk7gswdrw40gwmfzbwxt
2896338
2896336
2026-04-22T17:54:09Z
Martinvl
12559
/* Beskryving van die standaard */
2896338
wikitext
text/x-wiki
==Test of NC file display==
Display of the same image, one taken from an .SVG file and the other from a .JPG file. This test will be used on other Wikipedias to check the transfer of files.
[[File:SI logo full.svg|thumb|left|Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)]]
[[File:SI logo all udp.jpg|thumb|right|Test Download of SI logo from NC Commons (.JPG)]]
{{NC
|File=File:SI logo all udp.jpg
|caption=Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)}}
<!--
[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]
*Die SI Logo hoort om hier verttoon te word.
*The SI logo should be displayed here.
Wikicode to display the image from NC Commons shown on the right:
:<nowiki>[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]</nowiki>
-->
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
==Beskryving van die standaard==
Die standaard laat toe dat die datum en/of die tyd op 'n verskeidenheid maniere vertoon word. Die standaard laat toe dat strepies en dubbelpunte as 'n opsionele ekstra bygevoeg word om die lees van die data deur mense te vergemaklik. Dus word die voorstelling van die datum as "2026-04-22" en "20260422" as identies behandel. Die hooftipes data wat voorgestel kan word, word hieronder getoon.
*'''Jaar-Maand-Dag''': Die standaard neem aan dat die datum die datum is wat deur die Griekse kalender gegee word. Dit maak geen voorsiening vir die Arabiese, Hebreeuse of ander datums nie. Die komponente van die datum word in dalende volgorde van betekenis geskryf. Die volgende is almal geldige voorstellings van die huidige datum in "jaar-maand-datum" formaat (met mensvriendelike skeiers):
:*{{#time: Y}}
:*{{#time: Y-m}}
:*{{#time: Y-m-d}}
*'''Jaar-Ordinaledatum''':Die standaard laat die gebruik van [[ordinale datum]] (reeks 1-366) toe, eerder as maand-dag-formaat. In sulke gevalle sal daar 'n onewe aantal syfers eerder as 'n ewe aantal syfers in die uitvoer wees. Die huidige datum in ordinale datumformaat is
:*{{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}}
*'''Jaar-weeksnommer-weeksdag''': ISO 8601 standaardiseer ook die nommering van weke en weeksdae. Onder die standaard begin weke op 'n Maandag. As 'n week 'n Nuwejaar omvat, word dit toegeken aan die jaar wat vier of meer dae van daardie week bevat. Byvoorbeeld, 1 Januarie 2026 het op 'n Donderdag geval, dus het drie dae in 2025 geval en vier dae in 2026 geval. Dus begin die eerste week van 2026 op Maandag 29 Desember 2025 begin en die laaste week van 2025 eindig op Sondag 28 Desember 2025. Wanneer die nommers wat op die jaar volg die weeknommer eerder as die maandnommer is, is die letter "W" as 'n skeidingsteken gebruik. As die dag van die week ingesluit is, volg dit die weeknommer. Die huidige weeknommer en dagnommer is:
:*{{#time: o-"W"W}}
:*{{#time: o-"W"W-N}}
== X-straal ==
==Generasie==
[[File:Bohr atom model.svg|thumb|Bohr se model van die atoom. 'n Elektron wat van die n=3-skil (M-skil) na die n=2-skil (L-skil)val, verloor energie. Hierdie energie word as 'n enkele foton weggevoer..]]
Die X-straalspektrum bestaan gewoonlik uit agtergrondstraling wat versprei is volgens die Rayleigh-wet en waarop 'n aantal skerp spektrale lyne geplaas is. Hierdie spektrale lyne word gegenereer wanneer 'n hoë-energie elektron een van die elektrone in 'n interne skil van 'n atoom losmaak. Die losgemaakte elektron is dikwels van die K (of binneste) skil. Daarna vul 'n elektron van een van die hoër skille hierdie leemte en gee sy surplusenergie in die vorm van 'n foton af. Waneer 'n mens die [[SI-stelsel]] gebruik, is die benaderde energie (n joules) van die foton deur die volgende vergelyking gegee:
: <math>E_n = h c R_{\infty}( \frac{Z^2}{n^2} - \frac{Z^2}{m^2} )</math>
waar
:<math>h</math> is die [[konstante van Planck]]
:<math>c</math> is die [[ligsnelheid]]
:<math> R_{\infty}</math> is die [[Konstante van Rydberg]]
:<math>Z</math> is die aantal protone in die kern
:<math>n</math> is die getal van die laer energievlak
:<math>m</math> is die getal van die hoër energievlak.
[[File:Mo and Cu X-Ray spectra.svg|thumb|X-straalspektrum vir molibdeen en koper. The Ka lines are generated by a transition from ]]
Alhoewel energieë wat deur hierdie vergelyking gegee in joules aangehaal word, dui X-straalpraktisyns gewoonlik die energie van die X-straalbundel in elektronvolts aan. Dit gee 'n aanduiding van die spanning wat nodig is om die bundel te skep.
Die sterkste lyne op die X-straalspektrum word die K<sub>α</sub>- en K<sub>β</sub>-lyne genoem. Hierdie lyne ontstaan uit leemte in die binneste of K-skil (<math>n=1</math>). Die K<sub>α</sub>-lyn stem ooreen met hierdie leemte wat gevul is met 'n elektron van die L-skil (<math>m=2</math>), terwyl die K<sub>β</sub>-lyn ooreenstem met die leemte wat gevul word deur 'n elektron van die M-skil (<math>m=3</math>).
{|class="wikitable"
|+ Characteristic X-ray emission lines for some common anode materials.<ref>{{Cite web |url=http://physics.nist.gov/PhysRefData/XrayTrans/Html/search.html |title=X-ray Transition Energies Database |publisher=NIST Physical Measurement Laboratory |date= 9 December 2011 |access-date=19 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf |title=X-Ray Data Booklet Table 1-3 |publisher=Center for X-ray Optics and Advanced Light Source, Lawrence Berkeley National Laboratory |date= 1 October 2009 |access-date=19 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090423224919/http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf | archive-date=23 April 2009}}</ref>
! rowspan= 2 |Anode<br />material !! rowspan= 2 |Atomic<br />number !! colspan=2 |Photon energy [keV] !! colspan=2 |Wavelength [nm]
|-
! [[K-alpha|K<sub>α1</sub>]] !! K<sub>β1</sub> !! K<sub>α1</sub> !! K<sub>β1</sub>
|-
! [[tungsten|W]]
|74 ||59.3 ||67.2 ||0.0209 ||0.0184
|-
! [[molybdenum|Mo]]
|42 ||17.5 ||19.6 ||0.0709 ||0.0632
|-
! [[copper|Cu]]
|29 ||8.05 ||8.91 ||0.154 ||0.139
|-
! [[silver|Ag]]
|47 ||22.2 ||24.9 ||0.0559 ||0.0497
|-
! [[gallium|Ga]]
|31 ||9.25 ||10.26 ||0.134 ||0.121
|-
! [[indium|In]]
|49 ||24.2 ||27.3 ||0.0512 ||0.0455
|-
! [[aluminium|Al]]
|13 ||1.4867 ||1.5574 ||0.8340 ||0.7961
|}
=== Test template ===
{{User:Martinvl/Audience}}
=== Practical example ===
[[File:Maerklin-Schientypen.jpg|thumb|Selection of model railway tracks]]
As 'n modeltreinuitleg gemaak word met behulp van die stukke spoor wat langsaan getoon word, sal die krommingsradius by elke punt óf oneindig wees (op reguit stukke spoor) óf 'n vaste waarde hê (op geboë stukke spoor). Aangesien sentripetale krag 'n funksie van radius is, sal 'n skielike verandering van kromming 'n stapsgewyse verandering in [[Middelpuntsoekende krag|sentripetale krag]] veroorsaak en dus 'n ongemaklike rit. Die oplossing is om die kromme so te ontwerp dat die krommingsradius oneindig is aan die begin van die geboë gedeelte, verminder tot 'n eindige waarde by die middelpunt van die geboë gedeelte en dan in waarde toeneem tot die einde van die gesirkelde gedeelte.
=== Spoorlys ===
Die nuwe spoorlyne wat tussen 1 Junie 1902 en 31 Desember 1911 deur CSAR voltooi is:<ref name=SAS1953>{{cite book
|language = Engels
|title = Jaarverslag
|publisher = Suid-Afrikaanse Spoorweë
|year = 1953
|chapter = Statement No. 19 – Statement Showing, in Chronological Order, the Date of Opening and the Mileage of Each Section of Railway
|id = 200954-13}}</ref>
{|class="wikitable"
|-
!Naam
|Gemagtig
!Beginpunt
!Eindpunt
!Openingsdatum<ref group=Nota>Die eerste syfer gee die openingsdatum vir die eerste gedeelte van die spoorlyn en die tweede is die openingsdatum van die hele lyn</ref>
!myl:kettings
!km
|-
|Voltooiing van die Johannesburg-Kaapstad-spoorlyn
|1904
|[[Klerksdorp]]
|Viertien Strome
|1904/1907
|142
|228
|-
|Voltooiing van die Bloemfontein-Natal-spoorlyn
|1901/4
|[[Harrismith]]
|[[Sannaspos]]
|1902/1907
|231:50
|372.7
|-
|Bloemfontein-Kimberly-spoorlyn
|1905
|[[Bloemfontein|Hamilton]]
|[[Kimberley|Beaconsfield]]
|1908
|95:63
|154,1
|}
== Stamboom2 ==
Gebruik stamboom2
{{stamboom2}}
*Sophia of Hannover (1630-1714)
**{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George I (1660-1727)
***{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George II (1683-1760)
****Frederick, Prince of Wales
*****{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George III
******Duke of Kent
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Victoria (1819-1901)
********[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Edward VII
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] George V
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Charles III (*1948)
*********{{Stamboom2/einde tak}}[[Maud van Wallis|Maud]] (1869-1938)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Harald V van Noorweë]] (*1937)
******** Prince Arthur, Duke of Connaught and Strathearn (1850-1942)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Ingrid of Sweden
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Denmark] Frederick X
******** Leopold, Duke of Albany (1853-1884)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Sibylla of Saxe-Coburg and Gotha
**********{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Sweden] Carl XVI Gustaf
******** Princess Victoria = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Frederick III of Germany (1831-1888)
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Kaiser Wilhelm II (1859-1941)
**********... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Germany] Georg Friedrich Prince of Prussia (*1976)
**********{{Stamboom2/einde tak}} Victoria Louise of Prussia (1892-1980)
***********{{Stamboom2/einde tak}} Frederica (1917-1981) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Paul of Greece (1901-1964)
************{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Greece] ... Pavlos (*1967)
*********{{Stamboom2/einde tak}}Sophia of Hannover (1870-1932) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Carol II of Romania (1893-1953)
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] Margareta of Romania (*1949)
********{{Stamboom2/einde tak}} Beatrice (1857-1944)
*********{{Stamboom2/einde tak}} Eugenie (1887-1969) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Alfonso XIII of Spain (1886-1941)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Felipe VI of Spain (*1968)
******{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Ernest Augustus, King of Hanover (1771-1851)
*******{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple white crown.svg|15px]] Ernest Augustus of Hannover (*1954)
****{{Stamboom2/einde tak}}Anne (1709-1759) = William IV, Prince of Orange (1711 - 1751)
*****William V, Prince of Orange (1748-1806)
******{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Willem-Alexander van die Nederlande]] (*1967)
*****{{Stamboom2/einde tak}}Carolina of Orange-Nassau (1743-1787)
******{{Stamboom2/einde tak}} ... Astrid of Sweden (1905-1935) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Leopold III of Belgium (1901-1983)
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Filip of Belgium (*1960)
{{Stamboom2/einde}}
==Byvoegsel==
:'''[[:en:Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/IncidentArchive816#User:Martinvl_and_long_term_disruption_of_WT:MOSNUM]]''' is a very good example of how not to do things, both from a practical point of view and from a legal point of view.
:'''Practical Point of View'''
::As I see it, an ANI case should contain four sections:
::*Complainant's opening statement
::*Comments by others
::*Defendant's Reply
::*Closing Administrator’s Statement
::It is my view that the complainant’s opening statement and the closing administrator's closing statement should contain sufficient detail (including diffs) that anybody who is reviewing the incident need not read the defence or any of the comments made by third parties as anything of relevance should be repeated in the closing statement, unless of course an appeal is centred around the closing administrator mis-representing a third-party comment or a defence offered by the defendant.
::While this will require the complainant to take of an effort when preparing a case, it should reduce the amount of input from others. It will make it more difficult for complainants to "throw mud, hoping that it will stick" and thus simplify the closing administrator's task as there will be less material through which to wade.
::If the defendant is subsequently blocked, then both the defendant and the administrator who is handling the appeal will have a common reference point from which to work, not some vague wall of text that would take forever through which to wade.
:'''Legal Point of View'''
::There was a good deal of discussion in the case in question about user’s rights and "natural justice". I have since done some research on the matter and it is my understanding that under the Law of California, '''members of organisations that provide a public service''' are entitled to '''protection under the rules of [[:en: https://en.wikipedia.org/wiki/Due_process|due process]]'''. My research suggest that Wikipedia is one such organisation. At this stage, it might be appropriate to point out that since I was discussing the Law of California rather than English Law, I should have used the term "due process" rather than "natural justice".
::My assertion is based on the judgement given in the case [https://scocal.stanford.edu/opinion/pinsker-v-pacific-coast-society-orthodontists-27828 Pinsker v. Pacific Coast Society of Orthodontists] heard in the Supreme Court of California in 1974. The judgement gives two examples of what constitutes an organisation that “provides a public service” - labor unions and professional organisations and two examples of what organisations do not provide a pubic service - golf clubs and fraternities, the difference being that the former have an impact on the public at large while the latter do not.
::It is my view that since Wikipedia, like professional bodies, has an impact on the population at large that Wikipedia, like professional bodies must be viewed as an organisation that provides a "public service".
::The Wikipedia article [[:en:Due Process#United States|due process]] details how the Supreme Court of the United States interprets "due process". Among the important feature is a protection from vague laws, while the article [[:en:Procedural due process|Procedural due process]] catalogues a list of basic due process procedural rights as drawn up by Judge Henry Friendly (1903-1986). This includes:
::* the requirement of the complainant to give "Notice of the proposed action and the grounds asserted for it" (in the case of Wikipedia, the complainant producing all the pertinent diffs)
::* the right to cross-examine witnesses (in the case of Wikipedia the right of the accussed to present their defence)
::* the "requirement that the tribunal prepare written findings of fact and the reasons for its decision" (in the case of Wikipedia, the closing administrator's statement).
:'''Application to the Case in Question'''
::In the case in question, all the diffs are buried in a posting that is approximately 8900 words in length (estimated using the word count facility in Microsoft WORD). Furthermore the details of what I am alleged to have done are so vague that I have no point of reference against which my application for readmission can be measured by an administrator.
::In his closing statement, closing administrator [[User:TParis]] asserted that "I have fully reviewed Martinvl's counter claim of vote stacking and determined that his evidence failed to meet the threshold".
::If my counter claim of vote stacking was not accepted, did he read the rest of the case to see whether or not is was well founded? Since he had 17 minutes from the time that Wee Curry Monster asked for an uninvolved administrator to act and him posting his judgement, did he really read all 8900 words - that would require a reading speed of 525 words per minute without allowing any time for him to prepare his closing statement or to follow up any of the diffs. According to the Wikipedia article [[:en:Speed reading]], the "normal reading [rate] for comprehension" is typically 200 - 300 words per minute.
::As a result, I have been blocked for ten years because he did not do a proper job of explaining why I had been blocked. If the ANI structure that I proposed had been followed, then either he would have rejected the application (which he should have done for lack of evidence) or his closing statement would implicitly have provided a criteria against which, in a worst case scenario, an application for readmission could be measured.
== Eksterne skakels ==
* [http://pdg.lbl.gov/2005/reviews/contents_sports.html#constantsetc Oorsig, 2005]
* [http://physics.nist.gov/cuu/Constants/index.html NIST-konstantes]
* [http://users.telenet.be/lode.stevens/const.htm Natuurkonstantes]
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:nl:Natuurkundige constante|Nederlandse Wikipedia]]
== Verwysings ==
{{Notas}}
{{Verwysings}}
==UTF-8==
UTF-8 is a protocol whereby UNICODE characters can be transmitted as variable-length byte strings in a manner that will maximise the communications wandwidth. WHen the text involved can be wrtitten in ASCCI, the UTF-8 rendering of teh text and teh ASCII rendering are identical, making UTF-8 string upward compatible with ASCII strings.
== Historical background==
The first standard for interchanging text between computers was ISO-xxxx. This standard used 7 bit characters, reserving the eight bit as a parity bit for error chaecking. Of the 128 characters available using 7 bits, 32 values were reserved as control bits and the remaining 96 valeus ont printable characters. ISO-xxxx had 12 variations, one for each of 12 different languages with 12 values reserved for national use. ISO-xxxx-y (the United States variant) and ISOxxxx-z (the British variant) were identical except for teh character "#" which appeared in teh American character set and "£" which appeared in the British character set. The Germans sacrificed the characters ..... to accomodate " ", " " .....
This standard was uperceded b ISO-xxxxx which used 8 bits to represent its characters. It adopted ISO-xxxx-0 (the American variant) for the first 128 characters ....
{|class = "wikitext"
|-
! Laagste<br>waarde
! Hoogste<br>waarde
!Aantal<br>grepe
! greep 1
! greep 2
! greep 3
! greep 4
! greep5
|-
| x00 || xF7 || 7
| style = "background-color: gray" |<code>0gfedcba</code>
| || || ||
|-
| x0080
| x07FF || 11
|style = "background-color: gray"|<code>110lkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 16
|style = "background-color: gray"|<code>1110qpon
|style = "background-color: gray"|<code>10mlkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 21
|style = "background-color: yellow"|11110vut
|style = "background-color: yellow"|10srqpon
|style = "background-color: yellow"|10mlkjih
|style = "background-color: #0F0"| 0gfedcba ||
|-
}
{| class="wikitable"
|+ Définition du nombre d'octets utilisés dans le codage (attention ce tableau de principe contient des séquences non valides)
|-
! scope="col" | Caractères codés
! scope="col" | Représentation binaire UTF-8
! scope="col" | Premier octet valide (hexadécimal)
! scope="col" | Signification
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0000 à U+007F
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">0</span><var style="background: #0F0">ƀƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| 00 à 7F
| 1 octet, codant jusqu’à 7 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0080 à U+07FF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">11</span>0<var style="background: #0F0">ƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| C2 à DF
| 2 octets, codant jusqu’à 11 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0800 à U+FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">111</span>0·<var style="background: #0F0">ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| E0 à EF
| 3 octets, codant jusqu’à 16 bits
|-
! scope="row" rowspan="2" style="text-align: center" | U+10000 à U+10FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">0<var>ƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F0 à F3
| rowspan="2" | 4 octets, codant jusqu’à 21 bits
|-
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">100</span> 10<span style="background: #0F0">00·<var>ƀƀƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F4
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
== Romeinse syfers==
{| class="wikitable"
|-
! Fraction
! Roman numeral
|-
| {{frac|1|12}}
|style='text-align: center'| '''·'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|2|12}} = {{frac|1|6}}
|style='text-align: center'| '''··''' or ''':'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|3|12}} = {{frac|1|4}}
|style='text-align: center'| '''···''' or '''∴'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|4|12}} = {{frac|1|3}}
|style='text-align: center'| '''····''' or '''∷'''
|-
| {{frac|5|12}}
|style='text-align: center'| '''·····''' or '''⁙'''
|-
|{{frac|1|2}}
|style='text-align: center'|S
|}
== Boulevard Periphique Toets ==
{|class = wikitable
!Interior !! Compass Point !! Exterior
|-
|Junction 1 clock
|88 degrees
|Junction 1 anti-clock
|-
| || <small>East</small> ||
|-
|Junction 2 clock
|94 degrees
|Junction 2 anti-clock
|}
== Toets==
[[File:Metre Convention Signatories.svg|thumb|test]]
[[File:M F Gervais Monarchs of Spain.pdf|thumb|Monarchs of Spain]]
Alles hier is vanuit die Engelse WIkipedia gesny en hier geplak sonder vertaling:
# Both fiber and composite remain in the elastic strain regime. In this stage, we also note that the composite Young's {{nowrap| 1 234 km}}. modulus is a simple weighted sum of the two component moduli.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\epsilon_{c}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
#:<math> E_{c} = V_{f}E_{f} + V_{m}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber remains in the elastic regime but the matrix yields and plastically deforms.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# Both fiber and composite yield and plastically deform. This stage often features significant Poisson strain which is not captured by model below.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\sigma_{f}(\epsilon_{c}) + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber fractures while the matrix continues to plastically deform. While in reality the fractured pieces of fiber still contribute some strength, it is left out of this simple model.
#:<math> \sigma_{c} \approx V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math><ref name="courtney"/>
=Fourier-reeks==
{{vertaalvanaf
| taalafk = en
| pl = https://en.wikipedia.org/wiki/Fourier_series
}}
[[File:Fourier Series.svg|duimnael|Fourier-reeks]]
Die '''Fourier-reeks''' is dear [[Joseph Fourier]] in die begin van die negentiede eeu ontwikkel. Hy publiseer sy ontdeking in 1807.<ref>Fourier ref</ref> Hy ontwikkel die die konsep oorsprontlik om hom te help met die oplossing van die hittediffusievergelyking, maar dit is later ontdek dat reeks nuttig is om enige periodieke golfvorm te ontleed. In sy eenvoudigste vorm (uit 'n ingenieursoogpunt) word die golfvorm ontbind in 'n reeks sinus- en cosinuskrommes met frekwensie gelykstaande aan 'n tussengetalveelvoud van die frekwensie van die oorspronklike golfvorm. In die praktyk word slegs die laagste frekwensiekrommes gebruik.<ref>{{cite book
|title = MαTH βOOK
|first = Clifford A
|last = Pickover
|publisher = Sterling
|page = 210
|year = 2009
|language = Engels
|isbn = 978-1-4027-8829-1}}</ref>
In die boonste ry van die diagram aan die regterkant word die vierkantgolf benader deur 'n sinusvormige kromme wat 'n periode <math>T</math> het. Die volgende ry wys die vierkantgolf wanneer dit benader word deur twee sinusvormige krommes met periodes <math>(T, \frac{T}{3})</math> bymekaar te tel, die derde ry toon die resultaat wanneer drie sinusvormige krommes met frekwensies <math>(T, \frac{T}{3}, \frac{T}{5})</math> bymekaar getel is en so voort.
==Vorm==
Die Fourier-reeks kan in verskeie vorme uitgedruk word. Die drie mees algemene word hier beskryf.
===Sinus-kosinus vorm===
Die wiskundige uitdrukking vir die Fourier-reeks word gegee deur:<ref>{{cite book
|title = Mathematical Handbook of Formulas and Tables
|first = Murray S
|last = Spiegel
|publisher = Schaum's Outline Series
|year = 1968
|pages = 131 - 135
|language = Engels}}</ref>
:<math>
s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{a_0}{2} + \sum_{n=1}^N \left(a_n \cos\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) + b_n \sin\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) \right)
</math>
waar
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> is die funksie wat benader word.
:<math>N</math> N is die hoogste orde van sinusvormige kromme wat in die benadering gebruik word.
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> Is die benadering tot die kromme nadat N sinusvormige krommes gebruik is.
:<math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> is 'n stel konstante wat spesifiek is vir <math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math>.
Die konstantes <math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> word geëvalueer deur die formules te gebruik:
:<math>\begin{align}
a_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \cos(nx)\,dx \\[4pt]
b_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \sin(nx)\, dx\\[4pt]
\end{align}</math>
===Amplitude-fase vorm of polêre vorm===
Aangesien dat
:<math>A\cos\left(\theta - \phi\right) = A\cos\theta\cos\phi + A\sin\theta\sin\phi</math>
is dit maklik om te bewys dat die sinus-kosinusvorm in 'n amplitude-fase of polêre vorm herskryf kan word:
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{A_0}{2} + \sum_{n=1}^N A_n\cdot \cos\left(\tfrac{2\pi }{P}nx - \varphi_n \right)</math>
waar
:<math>A_n = \sqrt\left(a_n^2 + b_n^2\right)</math>
:<math>\tan\phi = \frac{b_n}{a_n}</math>.
Wanneer die Fourier-reeks in hierdie vorm geskryf word, is die term <math>A_n</math> die amplitude van die <math>n^{de}</math> komponent van die golf en <math>\phi</math> sy faseverskuiwing.
===Eksponensiële vorm===
Volgens [[Euler se formule]] is
:<math>\cos\theta = \tfrac{1}{2} (e^{i\theta} + e^{-i\theta})</math>.
Deur hierdie verhouding te gebruik, is dit maklik om dit te wys dat die polêre vorm in 'n eksponensiële vorm herskryf kan word:
:<math>
s_{_N}(x) = \sum_{n=-N}^N c_n\cdot e^{i 2\pi nx/P}
</math>
waar
:<math>c_n \triangleq \left\{
\begin{array}{lll}
A_0/2 &= a_0/2, \quad & n = 0\\
\tfrac{A_n}{2} e^{-i \varphi_n} &= \tfrac{1}{2}(a_n -i b_n), \quad & n > 0\\
c_{|n|}^*, \quad && n < 0
\end{array} \right\}
</math>
en
:<math>c^*</math> is die komplekse vervoeging van <math>c</math>.
==Konvergensie==
Oor die algemeen kan aangetoon word dat 'n Fourier-reeks konvergent is as dit aan die {{intertaalskakel|Dirichlet-voorwaardes|en|Dirichlet conditions}} voldoen.
In [[ingenieurswese]] toepassings word daar oor die algemeen aanvaar dat die Fourier-reeks byna oral konvergeer (die uitsonderings is by diskrete diskontinuïteite) aangesien die funksies wat in ingenieurswese teëgekom word, beter gedra as die funksies wat wiskundiges as teenvoorbeelde vir hierdie vermoede kan verskaf. In die besonder, as <math>s</math> kontinu is en die afgeleide van <math>s(x)</math> (wat dalk nie oral bestaan nie) vierkantintegreerbaar is, dan is die Fourier-reeks van <math>s</math> konvergeer absoluut en eenvormig na <math>s(x)</math>.<ref>{{cite book
|last=Tolstov
|first=Georgi P.
|url=https://books.google.com/books?id=XqqNDQeLfAkC&q=fourier-series+converges+continuous-function&pg=PA82
|title=Fourier Series
|language=Engels
|publisher=Courier-Dover
|year=1976
|isbn=0-486-63317-9}}</ref> As 'n funksie is {{intertaalskakel|vierkant-integreerbaar|en|Square-integrable function}} op die interval <math>[x_0,x_0+P]</math>, dan konvergeer die Fourier-reeks na die funksie by byna elke punt. Dit is moontlik om Fourier-koëffisiënte vir meer algemene funksies of verdelings te definieer, in sulke gevalle is konvergensie in norm of {{intertaalskakel|swak konvergensie|en|Weak convergence (Hilbert space)}} gewoonlik van belang.
== Tabel van algemene Fourier-reekse ==
Sommige algemene pare periodieke funksies en hul Fourierreeks-koëffisiënte word in die tabel hieronder getoon.
*<math>s(x)</math> dui 'n periodieke funksie aan gedefinieer op <math>0 < x \le P </math>.
*<math>a_0, a_n, b_n</math> dui die Fourierreeks-koëffisiënte (sinus-kosinusvorm) van die periodieke funksie aan <math>s(x)</math>.
{| class="wikitable"
|-
! Tyd domein <br /> <math>s(x)</math>
! Grafiek
! Frekwensiedomein (sinus-kosinusvorm)<br /> <math>\begin{align}& a_0 \\ & a_n \quad \text{vir } n \ge 1 \\ & b_n \quad \text{vir } n \ge 1\end{align}</math>
! Opmerking
! Verwysing
|-
|<math>s(x)=A \left| \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right)\right| \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{4A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-4A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|Volgolf gelykgerigte sinus
|<ref name="Papula">{{cite book|last=Papula|first=Lothar|title=Mathematische Formelsammlung: für Ingenieure und Naturwissenschaftler|publisher=Vieweg+Teubner Verlag|year=2009|isbn=978-3834807571|trans-title=Mathematical Functions for Engineers and Physicists|language=de}}</ref>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right) & \quad \text{vir } 0 \le x < P/2 \\
0 & \quad \text{vir } P/2 \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotHalfRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-2A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & \begin{cases}
\frac{A}{2} & \quad n=1 \\
0 & \quad n > 1
\end{cases}\\
\end{align}</math>
|Halfgolf gelykgerigte sinus
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A & \quad \text{vir } 0 \le x < D \cdot P \\
0 & \quad \text{vir } D \cdot P \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotRectangleSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & 2AD\\
a_n = & \frac{A}{n \pi} \sin \left( 2 \pi n D \right)\\
b_n = & \frac{2A}{n \pi} \left( \sin \left( \pi n D \right) \right) ^2\\
\end{align}</math>
| <math>0 \le D \le 1</math>
|
|-
|<math>s(x)=\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth1Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{-A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=A-\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth2Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=\frac{4A}{P^2}\left( x-\frac{P}{2} \right)^2 \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotParabolaSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{3}\\
a_n = & \frac{4A}{\pi^2 n^2}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Referensies==
{{
+ + + + + + + + + + + + +
<!-- Table test -->
<table>
<tr>
<th>English</th>
<th>Afrikaans</th>
</tr>
<tr>
<td>One</td>
<td>Een</td>
</tr>
<tr>
<td>Two</td>
<td>Twee</td>
</tr>
</table>
<!-- End of table test -->
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl|Amsterdam}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|sup|Harlingen|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Harlingen|nl}}". ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Harlingen]]).
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}" ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Merwede]]).
Sien ook '''[[Gebruiker:Martinvl/New SI]]'''
Krag is die resultate van 'n aantal verskillende verskynsels, insluitend [[swaartekrag]] en elektromagnetiesekrag.
==Plaaslike regering in Engeland==
Elkeen van die vier lande wat die Vereenigde Koninkryk bestaan het sy eie soort plaaslike regering.
Op die hoogste vlak is nege streke (''regions''). Londen is die eenigster streek wat sy eie streeksraad het - Die ander streke word slegs gebruik vir statistiese doeleindes en vir kiesafdelings tydens verkiesings vir die Europese parlement.
<center><math>\frac{\Phi_1}{\Phi_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2}</math></center>
<math>arctan(x) = x - \frac{x^3}{3} + \frac{x^5}{5} - \frac{x^7}{7} ....</math>
<math>\frac{\pi}{4} = 4 \times arctan(\frac{1}{5}) - arctan(\frac{1}{239})</math>
== Verwysings==
{{verwysings}}
==Willem van Oranje==
{{Inligtingskas2
| beeld = WilliamOfOrange1580.jpg
| beeldtitel = Willem van Oranje in 1580
| naam = Willem van Oranje
| titel = ''Prins van Oranje''
| gebore = 1533
| oorlede = 1584
| vader = [[Willem I van Nassau-Dillenburg|Willem de Rijke]]
| moeder = [[Juliana van Stolberg]]
}}
<!--
| functie1 = [[Prins van Oranje]]
| periode1 = 1544–1584
| voorganger1 = René van Chalon
| opvolger1 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
| functie2 = Graaf van Nassau-Oranje
| periode2 = 1544–1584
| voorganger2 =
| opvolger2 = [[Maurits van Oranje|Maurits]]
| functie3 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Filips II)
| periode3 = 1559–1567
| voorganger3 = [[Maximiliaan II van Bourgondië]]
| opvolger3 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]]
| functie4 = [[Vrijgraafschap Bourgondië|Stadhouder van Franche-Comté]] (Filips II)
| periode4 = 1559<ref>{{aut|Paul Delsalle & Laurence Delobette}}, ''[http://books.google.es/books?id=IYD4_xhf2MAC&lpg=PA376&dq=&pg=PA376 La Franche-Comté à la charnière du Moyen Âge et de la Renaissance, 1450-1550]'' (2003) 376.</ref>/61<ref>{{aut|Herman Kaptein}}, ''[http://books.google.es/books?id=txpRRZe7tlcC&pg=PA19 De Beeldenstorm]'' (2002) 19.</ref> – 1567
| voorganger4 =
| opvolger4 =
| functie5 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Staten-Generaal)
| periode5 = 1572–1584
| voorganger5 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]] (Filips II, tot 1573)
| opvolger5 = [[Joost de Soete]] (Utrecht)<br />[[Maurits van Oranje|Maurits van Nassau]] (tot 1589 alleen in Holland en Zeeland)
| functie6 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Friesland en Overijssel]] <br /> (Staten-Generaal)
| periode6 = 1580–1584
| voorganger6 = [[George van Lalaing]] (Filips II, tot 1581)
| opvolger6 = [[Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg]] (Friesland)<br />[[Adolf van Nieuwenaar]] (Overijssel)
| functie7 = [[Lijst van graven van Buren en Leerdam|Graaf van Buren en Leerdam]]<br />[[Lijst van heren van IJsselstein|Heer van IJsselstein]]
| periode7 = 1551–1584
| voorganger7 = [[Anna van Egmond (1533-1558)|Anna van Egmont]]
| opvolger7 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
-->
<!--
{{Inligtingskas Monarg
|naam = Willem van Oranje
|titel = Prins van Oranje
|beeld = [[Lêer:WilliamOfOrange1580.jpg|240px]]
|byskrif = Willem van Oranje in 1580
|bewind = 1544–1584
|kroning =
|inhuldiging =
|volle naam =
|andertitels = Stadholder (goveneur) van Holland, Zeeland and Utrecht
|doop =
|geboortedatum = [[24 April]] [[1533]]
|geboorteplek =
|sterftedatum = [[10 Julie]] [[1584]]
|sterfteplek = [[Delft]]
|begraweplek = Nieuwe Kerk, [[Delft]], [[Nederland]]
|voorganger = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
|erfgenaam =
<!--
|opvolgertipe = Abdikasie: [[2 Maart]] [[1917]]
|opvolger = 1. [[Aleksei Romanof|Tsarewitsj Aleksei]] (eerste abdikasie – die abdikasie is later verander sodat die troon sou gaan na groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]]) <br />2. Groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]] (tweede abdikasie – wys die troon van die hand) <br />3. [[Georgi Lwof]], president van die tussentydse regering
|koningin =
|gade = [[Prinses Alix van Hesse-Darmstadt| Aleksandra Fjodorowna]]
|dinastie = [[Huis van Romanof|Holstein-Gottorp-Romanof]]
|koninklikelofsang =
|koninklikeleuse =
|vader = [[Aleksander III van Rusland|Aleksander III]]
|moeder = [[Prinses Dagmar van Denemarke|Maria Fjodorowna]]
|kinders = [[Groothertogin Olga Nikolajewna van Rusland|Olga]]<br />[[Groothertogin Tatjana Nikolajewna van Rusland|Tatjana]]<br />[[Groothertogin Maria Nikolajewna van Rusland|Maria]]<br />[[Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland|Anastasia]]<br />[[Aleksei Nikolajewitsj, tsarewitsj van Rusland|Aleksei]]
-->
}}
'''Willem van Oranje''' ...
[[File:PopulationEngland.svg|thumb|300px|test]]
==Subpages==
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Kaapse maateenhede]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/NGR]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Pretoria Pietersburg Spoorweg]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Lokomotiefinligtingskas]]
==IBAN==
{| class="wikitable"
|-
!Script<br>type
!Country<br>Latin Script
!Country<br>Local script
! IBAN formatting example
|-
|Arabic
|Saudi Arabia
|السعودية
|<code>SA03 8000 0000 6080 1016 7519</code>
|-
|Cyrillic
|Ukraine
|Україна
|<code>UA21 3223 1300 0002 6007 2335 6600 1</code>
|-
|Greek
|Greece||Eλλασ||<code>GR16 0110 1250 0000 0001 2300 695</code>
|-
|Hebrew
|Israel
|יִשְׂרָאֵל
|<code>IL62 0108 0000 0009 9999 999</code>
|-
|Latin
|United Kingdom
|United Kingdom
|<code>GB29 NWBK 6016 1331 9268 19</code>
|}
[[File:Metrication by year map.svg|thumb|300px|test]]
{| class="wikitable"
|-
!Year<br>ex NIST || Year<br>ex Vera ||Year <br> Optional || Code || Country || Comments
|-
|1795 || 1795 || || fr ||[[ France]] ||
|-
|1816 || 1817 || || be || [[Belgium]] ||
|-
|1816 || 1817 || || lu || [[Luxembourg]] ||
|-
|1816 || 1817 || || nl || [[Netherlands]] ||
|-
|1840 || 1843 || || dz || [[Algeria]] || French Colony
|}
Oorspronklik tekst bevind in
*Tukkies is die '''X'''xxxx van Xxxxx
*Die vader van die eerste Vlietstra was '''X'''xxxx
*Toe jy wil verder sturieer nadat jy die skool verlaat het, moet jy jou '''X'''xxxxx behaal.
*My oudste niggie se voornaam is '''X'''xxxx
==Westminster==
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=Parish of Fleet
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=[[Distrik]]
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[image:Flag of Hampshire.svg|20px]] [[Hampshire]]
|onderafdelingnaam3=Hart
|onderafdelingnaam4=
|coordinates = {{coord|51.2834|-0.8456|display=inline,title}}
|bevolking_soos_op=30 Junie 2017
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=41233<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|oppervlak_totaal_km2=12.0
|bevolkingsdigtheid_km2=3440
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode= GU51, GU52
|skakelkode=01252
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
| population_ref = (built-up area)<br>21,858 (civil parish) (as at 2011 census)<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|constituency_westminster= [[North East Hampshire (UK Parliament constituency)|North East Hampshire]]
|post_town= FLEET
|postcode_district= GU51, GU52
|postcode_area= GU
|dial_code= 01252
|os_grid_reference= SU8054
|london_distance= {{convert|40.3|mi}}
|ambulance_service= [[South Central Ambulance Service|South Central]]
}}
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=City of Westminster
|ander_naam=
|inheemse_naam=
|nedersetting_tipe=Stad
|bynaam=
|slagspreuk=
|translit_taal1=
|translit_taal1_tipe=
|translit_taal1_inligting=
|translit_taal2=
|translit_taal2_tipe=
|translit_taal2_inligting=
|beeld_stadsilhoeët=LondonWestminster.svg
|beeldgrootte=250px
|beeldbyskrif=
|beeld_vlag=
|vlaggrootte=
|vlagskakel=
|beeld_seël=<!--Arms-westminster-lb.jpg-->
|seëlskakel=
|seëlgrootte=
|beeld_skild=
|skildskakel=
|skildgrootte=
|beeld_leë_embleem=
|leë_embleemtipe=
|leë_embleemgrootte=
|leë_embleemskakel=
|beeld_kaart=
|kaartgrootte=250px
|kaartbyskrif=
|beeld_kaart1=
|kaartgrootte1=
|kaartbyskrif1=
|beeld_punt_kaart=
|puntkaartgrootte=
|puntkaartbyskrif=
|punt-x=
|punt-y=
|duimdrukkerkaart=
|duimdrukkeretiketposisie=
|duimdrukkerkaartgrootte=
|duimdrukkerkaartbyskrif=
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[Greater London]]
|onderafdelingnaam3=
|onderafdelingnaam4=
|regeringvoetnotas=
|regeringstipe=
|leiertitel=
|leiernaam=
|leiertitel1=
|leiertitel2=
|leiertitel3=
|leiertitel4=
|leiernaam1=
|leiernaam2=
|leiernaam3=
|leiernaam4=
|stigtingstitel=
|stigtingsdatum=1 April 1965
|stigtingstitel2=
|stigtingsdatum2=
|stigtingstitel3=
|stigtingsdatum3=
|eenheidvoorkeur=
|oppervlakvoetnotas=
|oppervlakgroottes=
|oppervlak_totaal_km2=21.48
|oppervlak_land_km2=
|oppervlak_water_km2=
|oppervlak_totaal_myl2=
|oppervlak_land_myl2=
|oppervlak_water_myl2=
|oppervlak_water_persent=
|oppervlak_stedelik_km2=
|oppervlak_stedelik_myl2=
|oppervlak_metro_km2=
|oppervlak_metro_myl2=
|oppervlak_leeg1_titel=
|oppervlak_leeg1_km2l=
|oppervlak_leeg1_myl2=
|oppervlak_leeg2_titel=
|oppervlak_leeg2_km2l=
|oppervlak_leeg2_myl2=
|hoogtevoetnotas=
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
|koördinaattipes=
|koördinate = {{Koördinate|51|16|30|N|0|50|40|W|display=}}
|bevolking_soos_op=2011
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=219600
|bevolkingsdigtheid_km2=10223
|bevolkingsdigtheid_myl2=
|bevolking_metro=
|bevolkingsdigtheid_metro_km2=
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2=
|bevolking_stedelik=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2=
|bevolking_leeg1_titel=
|bevolking_leeg1=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2=
|bevolking_leeg2_titel=
|bevolking_leeg2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2=
|bevolkingnota=
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode=
|skakelkode=020
|leë_naam=
|leë_inligting=
|leë1_naam=
|leë1_inligting=
|leë2_naam=
|leë2_inligting=
|leë3_naam=
|leë3_inligting=
|voetnotas=
|webwerf=http://www.Westminster.gov.UK
}}
==Weergegewens==
Nadat die Britse magte Pretoria beset het, het die ZAR se regering hul op spoorwegkoetse gevestig. Die [[Warmbad]]-Pietersburg gedeelte van die spoorlyn is tot 30 Maart 1901 deur hierdie koetse gebruik. Op 1 April is Nylstroom deur die Australiese magte beset, Potgietersrus is op 5 April beset en Pietersburg is op 8 April beset. Nadat Pietersburg beset is, kom die spoorlyn onder die beheer van die Imperial Military Railways (IMR). Nadat die spoorlyn onder die IMR se beheer gekom het, is ten minste twee aanvalle op treine van die IMR deur Boerkommandos gemaak. Op 4 Julie 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van [[Christiaan Frederik Beyers|Generaal CF Beyers]] 'n trein by Tobiasspruit, 8 km noord van [[Naboomspruit]] aangeval. Op 10 Augustus 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van Kapitein Jack Hindon en Kapitein Slegkamp by Haartebeeslaagte, 10,7 km suid van Naaboomsruit 'n gepantserde trein aangeval.
<ref>{{en}}{{cite journal
|url = https://issuu.com/hennieheymans/docs/vol_2_no_2__ul_
|pages = 42-72
|journal = The Ulolwe: South Africa - Suid -Afrika - A monthly railway research/historical publication / 'n Maandelikse spoorweg historie en navorsings publikasie
|title = Early Pietersburg
|first = Stan
|last = Kantor
|volume = 2
|number = 2}}</ref>
===Kaapstad===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref>
|Jan precipitation mm = 15
|Feb precipitation mm = 17
|Mar precipitation mm = 20
|Apr precipitation mm = 41
|May precipitation mm = 69
|Jun precipitation mm = 93
|Jul precipitation mm = 82
|Aug precipitation mm = 77
|Sep precipitation mm = 40
|Oct precipitation mm = 30
|Nov precipitation mm = 14
|Dec precipitation mm = 17
|year precipitation mm = 515
|unit precipitation days = 0.1 mm
| jan_gem=20.4 | jan_gem_ns=15
| feb_gem=20.4 | feb_gem_ns=17
| mrt_gem=19.2 | mrt_gem_ns=20
| apr_gem=16.9 | apr_gem_ns=41
| mei_gem=14.4 | mei_gem_ns=69
| jun_gem=12.5 | jun_gem_ns=93
| jul_gem=11.9 | jul_gem_ns=82
| aug_gem=12.4 | aug_gem_ns=77
| sep_gem=13.7 | sep_gem_ns=40
| okt_gem=15.6 | okt_gem_ns=30
| nov_gem=17.9 | nov_gem_ns=14
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=17
| jaar_gem=16.2 | jaar_gem_ns=515
| jan_gem_min=15.7 | jan_gem_max=26.1
| feb_gem_min=15.6 | feb_gem_max=26.5
| mrt_gem_min=14.2 | mrt_gem_max=25.4
| apr_gem_min=11.9 | apr_gem_max=23.0
| mei_gem_min=9.4 | mei_gem_max=20.3
| jun_gem_min=7.8 | jun_gem_max=18.1
| jul_gem_min=7.0 | jul_gem_max=17.5
| aug_gem_min=7.5 | aug_gem_max=17.8
| sep_gem_min=8.7 | sep_gem_max=19.2
| okt_gem_min=10.6 | okt_gem_max=21.3
| nov_gem_min=13.2 | nov_gem_max=23.5
| dec_gem_min=14.9 | dec_gem_max=24.9
| jaar_gem_min=11.4 | jaar_gem_max=22.0
| jan_a_min=7.4 | jan_a_max=39.3
| feb_a_min=6.4 | feb_a_max=38.3
| mrt_a_min=4.6 | mrt_a_max=40.7
| apr_a_min=2.4 | apr_a_max=38.6
| mei_a_min=0.9 | mei_a_max=33.5
| jun_a_min=-1.2 | jun_a_max=29.8
| jul_a_min=-1.3 | jul_a_max=29.0
| aug_a_min=-0.4 | aug_a_max=32.0
| sep_a_min=0.2 | sep_a_max=33.1
| okt_a_min=1.0 | okt_a_max=37.2
| nov_a_min=3.9 | nov_a_max=39.9
| dec_a_min=6.2 | dec_a_max=35.4
| jaar_a_min=-1.3 | jaar_a_max=40.7
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 5.5
| rdfeb = 4.6
| rdmrt = 4.8
| rdapr = 8.3
| rdmei = 11.4
| rdjun = 13.3
| rdjul = 11.8
| rdaug = 13.7
| rdsep = 10.4
| rdokt = 8.7
| rdnov = 4.9
| rddec = 6.2
| lvjan = 71
| lvfeb = 72
| lvmrt = 74
| lvapr = 78
| lvmei = 81
| lvjun = 81
| lvjul = 81
| lvaug = 80
| lvsep = 77
| lvokt = 74
| lvnov = 71
| lvdec = 71
}}
=== Tallinn ===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Tallinn (1981-2010)
|bron = Estonian Weather Service<ref name=temp>{{cite web
| url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohutemperatuur/?lang=en
| title = Climate normals-Temperature
| publisher = Estonian Weather Service|accessdate=24 September 2016}}</ref>
<ref name=precip>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/sademed/?lang=en
|title = Climate normals-Precipitation
|publisher = Estonian Weather Service| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=humidity>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohuniiskus/?lang=en
|title = Climate normals-Humidity
|publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=sun>{{cite web
|url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/paikesepaiste-kestus/?lang=en
| title = Climate normals-Sunshine
| publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref><!--, Pogoda.ru.net (rainy and snowy days)<ref name="pogoda"/>--> and Weather Atlas<ref>{{Cite web
|url=https://www.weather-atlas.com/en/estonia/tallinn-climate
|title=Tallinn, Estonia – Detailed climate information and monthly weather forecast
|last=d.o.o
|first=Yu Media Group
|website=Weather Atlas
|language=en
|access-date=2019-07-09}}</ref>
^!--
|Jan precipitation mm = 56
|Feb precipitation mm = 36
|Mar precipitation mm = 37
|Apr precipitation mm = 32
|May precipitation mm = 36
|Jun precipitation mm = 64
|Jul precipitation mm = 84
|Aug precipitation mm = 86
|Sep precipitation mm = 67
|Oct precipitation mm = 78
|Nov precipitation mm = 70
|Dec precipitation mm = 57
|year precipitation mm = 704
-->
<!-- min & percipitation done -->
| jan_gem= -3.3 | jan_gem_ns=56
| feb_gem= -4.3 | feb_gem_ns=36
| mrt_gem= 1.0 | mrt_gem_ns=37
| apr_gem= 4.5 | apr_gem_ns=32
| mei_gem= 10.1 | mei_gem_ns=36
| jun_gem= 14.1 | jun_gem_ns=64
| jul_gem= 17.2 | jul_gem_ns=84
| aug_gem= 16.0 | aug_gem_ns=86
| sep_gem= 11.3 | sep_gem_ns=67
| okt_gem= 6.5 | okt_gem_ns=78
| nov_gem= 1.3 | nov_gem_ns=70
| dec_gem= -1.9 | dec_gem_ns=57
| jaar_gem= 5.9 | jaar_gem_ns=704
<!-- min & max done -->
| jan_gem_min= -5.9 | jan_gem_max= -1.0
| feb_gem_min= -7.1 | feb_gem_max= -1.6
| mrt_gem_min= -4.1 | mrt_gem_max= 2.3
| apr_gem_min= 0.6 | apr_gem_max= 9.2
| mei_gem_min= 5.2 | mei_gem_max= 15.3
| jun_gem_min= 9.5 | jun_gem_max= 18.9
| jul_gem_min= 12.7 | jul_gem_max= 21.9
| aug_gem_min= 12.0 | aug_gem_max= 20.4
| sep_gem_min= 7.6 | sep_gem_max= 15.2
| okt_gem_min= 3.8 | okt_gem_max= 9.5
| nov_gem_min= -0.9 | nov_gem_max= 3.5
| dec_gem_min= -4.3 | dec_gem_max= 0.4
| jaar_gem_min= -2.4 | jaar_gem_max= 9.5
<!-- max & min done -->
| jan_a_min= -31.4 | jan_a_max=9.2
| feb_a_min= -28.7 | feb_a_max=10.2
| mrt_a_min= -24.5 | mrt_a_max=15.9
| apr_a_min= -12.0 | apr_a_max=27.2
| mei_a_min= -5.0 | mei_a_max=29.4
| jun_a_min= -0.0 | jun_a_max=30.7
| jul_a_min= 4.0 | jul_a_max=34.3
| aug_a_min= 2.4 | aug_a_max=34.2
| sep_a_min= -4.1 | sep_a_max=28.0
| okt_a_min= -10.5 | okt_a_max=21.8
| nov_a_min= -18.8 | nov_a_max=12.1
| dec_a_min= -24.3 | dec_a_max=10.7
| jaar_a_min=-31.4 | jaar_a_max=34.3
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
<!--
|Jan rain days = 10
|Feb rain days = 8
|Mar rain days = 9
|Apr rain days = 12
|May rain days = 11
|Jun rain days = 13
|Jul rain days = 13
|Aug rain days = 14
|Sep rain days = 17
|Oct rain days = 18
|Nov rain days = 16
|Dec rain days = 12
|year rain days = 153
-->
<!-- Rain days done -->
| rdjan = 10
| rdfeb = 8
| rdmrt = 9
| rdapr = 12
| rdmei = 11
| rdjun = 13
| rdjul = 13
| rdaug = 14
| rdsep = 17
| rdokt = 18
| rdnov = 16
| rddec = 12
<!-- HumidityDONE -->
| lvjan = 88
| lvfeb = 85
| lvmrt = 81
| lvapr = 73
| lvmei = 69
| lvjun = 74
| lvjul = 76
| lvaug = 79
| lvsep = 82
| lvokt = 85
| lvnov = 88
| lvdec = 88
}}
===Perth===
{| class="wikitable" style="width: 75%; margin: 0 auto 0 auto; font-size:80%;"
|+ '''Klimaattabel'''
|-
!
! Jan
! Feb
! Mar
! Apr
! Mei
! Jun
! Jul
! Aug
! Sep
! Okt
! Nov
! Des
! Jaar
|-
! Gemiddelde daaglikse maksimum temperatuur
|29,7 [[Celsius|°C]]
|30,0 °C
|28,0 °C
|24,6 °C
|20,9 °C
|18,3 °C
|17,4 °C
|18,0 °C
|19,5 °C
|21,4 °C
|24,6 °C
|27,4 °C
|23,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde daaglikse minimum temperatuur
|17,9 [[Celsius|°C]]
|18,1 °C
|16,8 °C
|14,3 °C
|11,7 °C
|10,1 °C
|9,0 °C
|9,2 °C
|10,3 °C
|11,7 °C
|14,0 °C
|16,3 °C
|13,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde totale reënval
|8,6 mm
|13,3 mm
|19,3 mm
|45,5 mm
|122,7 mm
|182,4 mm
|172,9 mm
|134,6 mm
|79,9 mm
|54,5 mm
|21,7 mm
|13,9 mm
|869,4 mm
|-
! Gemiddelde aantal reëndae
|2,9
|2,7
|4,3
|7,6
|13,8
|17,2
|18,2
|17,2
|14,0
|11,1
|6,5
|4,2
|119,6
|-
| colspan="15" style="text-align: center;" | <small>'''Bron:''' [http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009034.shtml Australiese Buro van Meteorologie]</small>
|}
===Jaipur===
*[http://amssdelhi.gov.in/news_events/Jaipur_climate.pdf Jaipur statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42261.TXT Agra Statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42182.TXT New Delhi statistics]
<!--{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> -->
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie= Jaipur ([[Jaipur Airport]])
|Jan record high C = 31.7
|Feb record high C = 36.7
|Mar record high C = 42.8
|Apr record high C = 44.9
|May record high C = 48.5
|Jun record high C = 47.2
|Jul record high C = 46.7
|Aug record high C = 41.7
|Sep record high C = 41.7
|Oct record high C = 40.0
|Nov record high C = 36.1
|Dec record high C = 31.3
|year record high C = 48.5
|Jan high C = 22.4
|Feb high C = 25.0
|Mar high C = 31.0
|Apr high C = 37.1
|May high C = 40.3
|Jun high C = 39.3
|Jul high C = 34.1
|Aug high C = 32.4
|Sep high C = 33.8
|Oct high C = 33.6
|Nov high C = 29.2
|Dec high C = 24.4
|year high C = 31.9
|Jan low C = 8.4
|Feb low C = 10.8
|Mar low C = 16.0
|Apr low C = 21.8
|May low C = 25.9
|Jun low C = 27.4
|Jul low C = 25.8
|Aug low C = 24.7
|Sep low C = 23.2
|Oct low C = 19.4
|Nov low C = 13.8
|Dec low C = 9.2
|year low C = 18.8
|Jan record low C = -2.2
|Feb record low C = -2.2
|Mar record low C = 3.3
|Apr record low C = 9.4
|May record low C = 15.6
|Jun record low C = 19.1
|Jul record low C = 20.6
|Aug record low C = 18.9
|Sep record low C = 15.0
|Oct record low C = 11.1
|Nov record low C = 3.3
|Dec record low C = 0.0
|year record low C = -2.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 7.0
|Feb precipitation mm = 10.6
|Mar precipitation mm = 3.1
|Apr precipitation mm = 4.9
|May precipitation mm = 17.9
|Jun precipitation mm = 63.4
|Jul precipitation mm = 223.3
|Aug precipitation mm = 205.9
|Sep precipitation mm = 66.3
|Oct precipitation mm = 25.0
|Nov precipitation mm = 3.9
|Dec precipitation mm = 4.2
|year precipitation mm = 635.4
|Jan rain days = 0.6
|Feb rain days = 1.0
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 0.7
|May rain days = 1.4
|Jun rain days = 3.9
|Jul rain days = 11.2
|Aug rain days = 10.0
|Sep rain days = 3.8
|Oct rain days = 1.3
|Nov rain days = 0.4
|Dec rain days = 0.4
|year rain days = 35.2
|source 1 = India Meteorological Department (record high and low up to 2010)<ref name= IMD >
{{cite web
| url = http://www.imd.gov.in/section/climate/extreme/jaipur2.htm
| title = Jaipur Climatological Table Period: 1971–2000
| publisher = [[India Meteorological Department]]
| accessdate = March 25, 2015}}</ref><ref name = IMD2>{{cite web
| url = http://www.webcitation.org/6GmnoaB0m
| format = PDF
| title = Ever recorded Maximum and minimum temperatures up to 2010
| publisher = India Meteorological Department
| accessdate = March 25, 2014}}</ref>
|date=October 2011}}
==Galeries==
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Hampshire
|regels=5
|The round table, Great Hall, Winchester Castle - geograph.org.uk - 1540331.jpg|Ronde tafel van [[Koning Arthur]] wat in die groot saal van Winchester Kasteel ophang
|Statue d'Alfred le Grand à Winchester.jpg|Standbeeld van [[Koning Alfred]] in WInchester. Koning Alfred was eerste koning van Engeland.
|HMS Victory meets HMS Ark Royal, Portsmouth - geograph.org.uk - 772930.jpg|HMS Victory, die vlagskip van Lord Nelson by die slag van Trafalgar (1805) en HMS Ark Royal, 'n moderne vliegdekskip van die [[Royal Navy]]
|Defense.gov photo essay 120714-F-RP755-350.jpg|Die ''Red Arrows'' by the Farnborough Lugskou
|The Plume of Feathers, Crondall - geograph.org.uk - 384095.jpg|'n Typiese platelandse ''pub'' in Crondall. Volgens legende, het [[Oliver Cromwell]] in hierdie ''pub'' in 1645 gebly
}}
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Exeter
|regels=5
|Section of the old City Wall - geograph.org.uk - 1287323.jpg|Gedeeltes van die [[stadmuur]] dateer terug tot [[Romeinse Ryk|Romeinse tye]].
|Exeter Cathedral in springtime - geograph.org.uk - 1305085.jpg|Wes-fasade van die [[Katedraal]] en die Katederaalsplein tydens die lente.
|Exeter Quay and Colleton Crescent - geograph.org.uk - 376627.jpg|Die Exe rivier en die [[kaai]] met die stadsmuur in die agtergrond.
|Exeter Guildhall - Stagecoach 36238 (WA11CGG).jpg|''High Street'' en die ''Guildhall''. Die meeste van die ''Guildhall'' is in die [[middeleeue]] gebou, maar die fasade is in 1593 gebou.
|Golden Star, Star Ferry 1.jpg|Golden Star
|Shining Star, Star Ferry 1.jpg|Shining Star
|Star Ferry. Victoria Harbor. Hong Kong..jpg|Silver Star
|World Star, Star Ferry 1.jpg|World Star
}}
== Die el ==
1 el = 26.5 [Amsterdam] duim (check value)<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=mc5eAAAAcAAJ&pg=PA320&lpg=PA320&dq=amsterdam+el+duim&source=bl&ots=xtl5ZrknZG&sig=lPF3CmEZ3XueUNQ-Y2c2lowjg8c&hl=en&sa=X&ei=FOyVVKP7NY33aof4gPgP&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=amsterdam%20el%20duim&f=false
|title = De koophandel van Amsterdam, naar alle gewesten der waereld
|author = Jacques Le Moine de L'Espine, Isaac Le Long
|publisher = J. Bosch, J. Burgvliet, A. Arrenberg, H. Beman & A. Lozel
<!--|edition = 9th (1st edition 1715)-->
<!-- pounds (based on 800 Hamburg lbs - pg 301-316; voet (based on 800 French feet - pg 321 - 328 -->
|year = 1780
|location = Rotterdam
|language = Nederlands}}</ref>
Another book<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=XsxTtYU7JtQC&pg=PA326&lpg=PA326&dq=amsterdam+roeden+13&source=bl&ots=dxlRIE2-ZN&sig=w8_RhCMHj-bS5MA1BKuju3cCcXw&hl=en&sa=X&ei=usWZVOLmMtPkaNiDgcgC&ved=0CEsQ6AEwBDgK#v=onepage&q=amsterdam%20roeden%2013&f=false
|title = Council Minutes, 1655-1656 by New Netherlands Council
|isbn = 0-8156-2646-0
|publisher = The Holland Society of New York
|year = 1995
|translator = Gehring, Charles T}}</ref>
Another ref<ref>[http://www.newnetherlandinstitute.org/research/online-publications/guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures/ guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures ]</ref>
ANother ref <ref>[http://dspace.library.uu.nl/bitstream/handle/1874/179827/Betalingsverkeer%20ten%20tijde%20van%20de%20geoctrooieerde%20West-Indische%20Compagnie.pdf?sequence=1]</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Meter Konvensie ==
Die meter is oorspronklik tussen 1792 en 1799 ontwikkel as gelykstaande aan 1/10.000.000 van die afstand tussen die [[Noordpool]] en die [[ewenaar]] op die lengtelyn wat deur Parys loop. Die kilogram is oorspronklik in 1795 ontwikkel as gelykstaande aan die massa van een [[liter]] (1000 [[Kubieke meter|kubieke sentimeter]]) by die [[vriespunt]] van [[ys]].<ref>{{cite web
|url= http://aviatechno.free.fr/unites/nouveausys.php
|title =La loi du 18 Germinal an 3 ''Die wet van 18 Germinal, jaar 3 (7 April 1795)''
|language = Frans|
|publisher = Le CIV (Centre d'Instruction de Vilgénis) – Forum des Anciens
|accessdate = 3 Januarie 2015}}</ref><ref>{{cite book
|title = Balances: Instruments, Manufacturers, History
|author = Robens ,Erich; Jayaweera, Shanath Amarasiri A.;Kiefer, Susanne
|page = 62
|isbn = 978-3-642-36446-4
|publisher = Springer-Verlag
|location = Heidelberg
|language = Engels
|year = 2014}}</ref> Destyds was dit geglo dat dit die maksimum [[digtheid]] van water was.
Teen die einde van die negentiende eeu het die meeste van die Europese lande afgesien van Rusland en die Verenigde Koninkryk die metrieke stelsel aangeneem. Aan die 1902 [[Rykskonferensie]] [Imperial Conference] het die meeste van die Britse kolonies sy steun vir die metrieke stelsel gegee, maar die Britse Parlement het geweier om die nodige wetgewing in te stem.<ref>{{cite journal
| title = The International Bureau of Weights and Measures 1875 - 1975: NBS Special Publication 420
| url = http://books.google.co.uk/books?id=nOG0SxxEu64C&pg=PA240
| page = 244
| date = 20 Mei 1975
| language = Engels
| editor = Page, Chester H; Vigoureux, Paul
| publisher = National Bureau of Standards
| location = [[Washington, D.C.]]
}}</ref><ref>{{cite journal
|url = http://www.jstor.org/stable/1631432
|title = The Discussion in the British Parliament on the Metric Bill
|author = Seaman, William H.
|journal = Science
|volume = New Series 21
|issue = 524
|date = 13 Januarie 1905
|pages = 72-75
|publisher = American Association for the Advancement of Science
|langauge = Engels}}</ref>
In 1965 het die Brtise ''President of the Board of Trade'' ('n [[Minister|staatsminister]]) aangekondig dat die Vereningde Koninkryk van plan is om die metriese sisteem aan te vaar. Gedeurende die volgende paar jare het die meeste van die [[Britse Statebond]] (en ook Suid Afrika) die Britse voorbeeld gevolg.<ref>{{Cite web
|url = http://ukma.org.uk/sites/default/files/met1972.pdf
|title = White Paper on Metrication (1972) – Summary and Conclusions
|language = Engels
|publisher = Department of Trade and Industry - Consumer and Competition Policy Directorate
|location = London}}</ref>
== Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) ==
{{Anker|CGPM}}
Die Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) is 'n byeenkoms van al die lede van die BIPM. Dit vind plaas ongeveer elke vier tot ses jare. Die meter konvensie is in 1975 geteken en die eerste CGPM het in 1889 plaasgevind nadat die nuwe kilogram en meter voorwerpe vervaardig is. Die belangrikste byeenkomste is die sesde CGPM (1921) toe die BIPM se mandaat uitgebrei is om ook elektriese metings te dek, die elfde CGPM toe die [[SI-stelsel]] aangeneem is. Die vyf-en-twintigste CGPM het in 2014 plaasgevind en die ses-en-twintigste CGPM vind plaas in 2018. Die byeenkomste vind altyd in [[Sèvres]] (vlakby [[Parys]]) plaas.<ref>{{en}}<cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/
|title = General Conference on Weights and Measures
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
Die CPGM stel lede van die CIPM, ontvang verslae van die CIPM en keur die BIPM se begroting aan.
==BIPM==
As 'n land 'n lid van die BIPM wil word, moet hy diplomatieke betrekkinge met [[Frankryk]] hê en moet ook 'n nasionale laboratorium besit.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/join-member.html
|title = Procedure for a State to become a Member of the BIPM
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref> Sedert 1999 kon lande wat nie vir volle lidmaatskap kwalifiseer aansoek doen vir geassosieerde lidmaatskap. [[Suid-Afrika]] het die konvensie in 1964 as 'n volle lid ondergeteken en in 2012 het [[Namibië]] die konvensie as 'n assosiaatlid ondergeteken. Op 1 Januarie 2015 bevat die lidmaatskap van die BIPM 55 volle lede en 41 is assosiaatlede.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/member-states/
|title = Member States
|publisher = BIPM
|date = Januarie 2015
|accessdate = 20 Januarie 2015}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/governance/
|title = Governance
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
===Verwysings===
{{verwysings}}
==Iets anders==
:<math>E = mc^2 + {p^2 \over 2m} + \cdots \approx mc^2 + {(mv)^2 \over 2m} = mc^2 + {1 \over 2}mv^2 </math>
Dit is met die Engelse woorde ''[[wikt:en:compute|compute]]'' en ''[[wikt:en:calculate|calculate]]'' geïllustreer. Albei woorde is in Duits met die woord ''[[wikt:de:berechnen|berechnen]]'' vertaal. Al is die Duitse woord ''[[:de:Rechner|Rechner]]'' 'n suiwer Duitse woord, kan dit nie sonder aanpassing gebruik word om albei ''computer'' en ''calculator'' uit Engels te vertaal nie. Die Duitse oplossing is om the woord "''rechner''" as 'n stamwoord in nuwe woorde soos ''[[:de:Taschenrechner|Taschenrechner]]'' (sakrekenaar) te gebruik, maar volgens die [[Europese Unie]] is die wettige Duitse vertaling vir die Engelse woord ''computer'' ook ''computer''.<ref>{{cite web
|url = http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32013R0617
|title = Commission Regulation (EU) No 617/2013 of 26 June 2013 implementing Directive 2009/125/EC of the European Parliament and of the Council with regard to ecodesign requirements for computers and computer servers Text with EEA relevance.
|date = 27 Juni 2013
|accessdate = 12 Juni 2015
|publisher = [[Europese Kommissie]]}}</ref>
www.real.de
http://www.rhino-computer.de/ "der Computer Experte aus Deutschland", "Mit dem Rhino PC Konfigurator erhalten Sie die Möglichkeit Ihren Computer ganz auf Ihre Bedürfnisse abzustimmen" "Gaming PC", "Der kleine Multimedia Rechner".
http://iate.europa.eu/SearchByQueryLoad.do?method=load
http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/index.html
http://www.cse.msu.edu/~cse435/Handouts/Standards/IEEE24765.pdf
Die woord ''calculate'' kom van die Latynse woord ''[[''wikt:en:calculus#Latin|calculus]]'' wat "'n klip" beteken, dus is die Engelse Dus kan 'n mens die woorde ''[https://en.wiktionary.org/wiki/calculator calculator]'' en ''[https://en.wiktionary.org/wiki/computer computer]'' nie direk uit Engels na Duits vertaal sonder om die Duite taal aan te pas.
==Tugela River==
{| class="infobox" cellpadding=1 style="padding:0; text-align:left;"
! colspan="4" style="background:#ccf; text-align:center;" | Astronomical Conversions
|- style="background:#ccc;"
! style="text-align:center;" | Quantity
! style="text-align:center;" | Value
|-
|parsec
| style="text-align: center;"|
|-
|light year
|style="text-align: center;" |9.43×10<sup>12</sup> km
|-
|AU
| style="text-align: center;" |
|-
|Sun diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|10<sup>3</sup>
| style="text-align: center;" |thousand
|-
|10<sup>6</sup>
| style="text-align: center;" |million
|-
|10<sup>9</sup>
| style="text-align: center;" |billion
|-
|10<sup>12</sup>
| style="text-align: center;" |trillion
|-
|mile
|
|
|
|-
| colspan=4 style="background:#ddd; text-align:center" | {{navbar|Template:Common metric prefixes|mini=1}}
|}
References<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|first = Charles
|last = Griffin
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite journal
|journal = Military History Journal
|volume = 6
|number = 5
|url = http://samilitaryhistory.org/vol065sb.html
|title = Col A W Durnford
|publisher = Die Suid-Afrikaanse Krygshistoriese Vereniging
|accessdate = 3 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Bulpin<ref name=Bulpin/>{{rp|263}}
<ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
Poor roads - [http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180|Discussion about roads (pg 180)] (1899) Discussion about roads - bridges are rare.
Boer commando raid via [http://www.conan-doyle.narod.ru/other/war/conan-doyle-chapter-04.htm Jamesons Drift] to Greytown
It took 5 days to ferry across 5,000 men, 384 ox wagons, 3,400 baggage animals and 600 civilian wagoners and drivers. The road ahead was muddy and impeded by steep bank dongas which would have slowed the progress of his column so Pearson split it into two divisions, setting off on the 18th and 19th Jan.<ref>{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Tugelawaterval<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tugela-Falls-2/
|title = Tugela Falls
|publisher = World Waterfall Database
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref>
*Sahlumbe<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.gov.za/mec-mchunu-handed-over-tugela-river-vehicle-bridge-overjoyed-sahlume-community
|title = MEC Mchunu handed over the Tugela River vehicle bridge to an overjoyed Sahlume Community
|publisher = Suid-afrikaanseregerings nuusafdeling
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref> (Close to Weenen, 61 km downstream from Colens, 44 km upstream from Tugela Ferry)
{| class="wikitable sortable"
|-
!Afstand (km)
!Hoogte (m)
!Plek
|-
|0
|3054
|[[Mont-aux-Sources]]
|-
|1
|2968
|Tugelawaterval (kruin)
|-
|2
|2020
|[[Tugelawaterval]] (voet)
|-
|81
|1112
|Bergville (R74 padbrug)
|-
|111
|1074
|[[Spioenkopdam]] (muur)
|-
|177
|957
|[[Colenso]] (Bulwerbrug)
|-
|278
|541
|[[Tugela Ferry]]
|-
|398
|199
|Jameson's Drift
|-
|485
|17
|Spoorwegbrug
|-
|502
|0
|Tugela Mond
|}
Tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]], toe [[Ladysmith]] beleër is, gee die rivier verdediging aan die Boeremagte. Pogings deur die Britse magte onder [[Redvers Henry Buller|Redvers Buller]] om die rivier oor te steek het by [[Slag van Colenso|Colenso]], [[Slag van Vaalkrans|Vaalkrans]] en [[Slag van Spioenkop|Spioenkop]] misluk. Uiteindelik het die Britse magte by [[Slag van Pietershoogte|PietersHill]] die rivier oorgesteek om Ladysmith te bevry.<ref>{{cite book
|title = Buller's Campaign
|first = Julian
|last = Symons
|publisher = The Cresent Press
|location = London
|year = 1963]]}}</ref>
===Brûe===
[[Lêer:Bulwer Bridge, Colenso.JPG|duimnael|Die Bulwerbrug, geopen in 1879, was die eerste eerste brug oor die Tugelarivier.]]
In 1973, is drie ontwikkelingslinte in Natal geïdentifiseer. Die eerste lint volg die oorsponglikke roet tussen Durban en Newcastle. Die tweede lê tussen Newcastle en Richardsbaai edn die derde volg die Noordskusroet tussen Richardsbaai en Durban. Binne hierdie drie ontwikkelinslinte lê 'n streek met min ontwikkeling. Die Tugela se bolope tussen die Drakensberg en Colenso lê die eerste van hierdie ontwikkelingslinte en sy mondgebied lê in die derde van die ontwikkelingslinte.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf
|title = Town and Regional Planning in Natal
|journal = Natalia
|volume = 3
|pages 26-30
|year = 1973
|publisher The Natal Society Foundation
|first = RA
|last = Pistorius}}</ref> Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Die direkte afstande tussen verskei stede is:<ref>Google Earth</ref>
*44,9 km Mont-aux-Source tot Bergville (1118 m)
*45 km Bergville - Colenso (960 m - Bulwer Brug)
*61 km Colenso - Tugela Ferry (539 m)
*43 km Tugela Ferry - Jameson's Drift (294 m)
*72 km Jamesons Drift - Zululand Railway Bridge (16 m)
*12 km Zululand Railway Bridge - Indian Oseaan (0 m)
====Boloop gebied====
Die eerste brug oor die Tugela is die Bulwer Brug by Colenso. In vroër jare was daar 'n pont hier en Colenso het die Zoeloe naam ''iSkipeni'' (plek van die boot) gekry.<ref>{{en}}{{cite book
|title = Natal and the Zulu Country
|edition = 3rd
|author = Bulpin, TV
|publisher = T.V. Bulpin Publications Ltd
|location = Cape Town
|language = Engels
|page = 248
|year = 1966}}</ref> Hiedie brug is in 1871 voorgestel en is in 1879 geopen om die weg tussen Durban en die diamantvelde in [[Kimberley]] te vermaklik.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf
|title = Early proposed roads in the
KwaZulu-Natal Drakensberg
|journal = Natalia
|volume = 44
|pages 1
|year = 2014
|publisher The Natal Society Foundation
|first = Val
|last = Ward}}</ref> Hierdie enkelrigting brug het die N3 hoofpad tussen Johannesburg en Durban gedra totdat die Colenso bypass in 1962 geopen is. Die brug staan nog steeds en die vormalige tolhuis is deesdae die Robert E. Stevenson Museum.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nightjartravel.com/cultural/r-e-stevenson-museum
|title = R E Stevenson Museum
|publisher = Nightjar Travel (Pty) Ltd
|year = 2015
|accessdate = 17 December 2015}}</ref> Albei brûe is now deur die dubbelbaan N3 tolwegbrug ongeveer 10 km wes van Colenso verplaas. Colenso se spoorwegbrug, ook 'n enkelrigting brug, is in 1886 geopen. In xxxx is die spoorlyn aan albei Boererepublieke geopen. In ongeveer 1955 is die spoorlyn verdubbel en 'n nuwe spoorlynbrug langsaan die ou brug is gebou. Ander brûe is in die twintigste eeu gebou om Ladysmtih met Bergville and Winterton to koppel.
====Mond gebied====
Die mond van die Tugelarivier is ongeveer 350 m dus is brugbou daar heelwat duurder as in the omgewing van Colenso. Ook dra die paaie en spoorweë minder vervoer. Op 18 Julie 1902 is die eerste brug oor die Tugelarivier in die kusgebied by Bonds Drift geopen. Hiedie brug is oorsprongklik deur die Zululand Railway Company gebou on Zoeloeland met die Natalkolonie te verbind. In 1904 is die ''Zululand Railway Company'' is deur die Natalse regering gekoop. In ongeveer 1930 is 'n enkelrigting padbrug naby die spoorwegbrug gebou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge
|title = Tugela Steel Bridge
|publisher = Groundspeak
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
In 1959 in 'n nuwe tweerigting padbrug oor die Tugelarivier gebou om die N2 kuspad oor die rivier te dra. Hierdie brug kry die naam "John Ross-brug" te ere van Charles Rawden Maclean (bynaam John Ross). In 1828 het Maclean, toe 'n tienerjarige, vanaf Port Natal (Durban) na Delagoabaai geloop om medisyne vir die settlement te kry.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://wiredspace.wits.ac.za/bitstream/handle/10539/8718/ISS-164.pdf
|title = South African fiction and a case history revised: An account of research into retellings of the John Ross story of early Natal
|first = Stephen
|last = Gray
|publisher = African Studies Institute, University of the Witwatersrand
|date = 25 April 1988
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> In 1987, is die John Ross Bridge tydens 'n vloed weggespoel. Die noordwaartse verkeer is oor die ou padbrug afgelei terwyl die suidewaartse verkeer oor die brug by Tugela Ferry afgelei is.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nctforest.com/home.php?nav=pubs&pubtypeid=3
|title = Linking independent timber growers to markets
|publisher = NCT Forestry Co-operative Limited
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> Die John Ross-brug is in 89 dae herstel.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://kznpr.co.za/uncategorized/kzn-north-coast-bridges/
|title = KZN: A Photographic and Historical Record
|first = Hugh
|last = Bland
|date = 18 Desember 2015
|accessdate = 23 desember 2015}}</ref>
====Middelgebied====
Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Vanaf voor die Zoeloe oorlog van 1879 is daar 'n ferry by Smits Drift. Hierdie plek kry die naam "Tugela Ferry".<ref name=Bulpin/> Tussen 1918 en 1937 is die ferry met 'n enkelrigting 166 m lank brug verplaas. In 2014 is dir voorgestel om 'n nuwe dubbelrigting brug lanksaan die huidige brug te bou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.sahra.org.za/sahris/sites/default/files/heritagereports/2015-06-30%20-%20Annexure%20D3%20Heritage%20impact%20assessment%20report%20Rev%201%20RK_0.pdf
|title = Desktop Heritage Survey for the proposed Tugel Ferry Bridge
|date = 10 April 2014
|first = Gavin
|last = Anderson
|publisher = Kinvig & Associates
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
===Algemeen===
Die Tugelarivier vloei deur bergagtige gebied en het drie oorgangstreke. Die grootse oorgangstreek is die streek tussen sy bron en Colenso. Colenso le ongeveer 100 km van die rivierbron af en deesdae is daar heelwat bruê in hierdie gebied, meestal te doen met vervoer tussen Durban en die Witwatersrand. Die eerste kruisingsplek was die Kommandodrif. Hy is in 1855 na Colenso hernoem. Hiedie drif is in 1879 deur die eenrigting Bulwerbrug vervang. In 1885 is 'n spoorwegbrug ook in Colenso gebou. Seerdat 1885 is hiedie bruê met groter bruê vervang. Terseldertyd is ander brue stroomop van Clenso gebou.
Die tweede kruisingstreek is by Tugela Ferry, ongeveer halfpad tussen die rivier se bron en sy mond.<ref name="BI">{{citation |author=Helmut Kahnt |title=BI-Lexikon Alte Maße, Münzen und Gewichte |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1986 |pages=380}}</ref>
*[http://www.safrika.org/Pics/Natal-map-01.gif Map 1954]
*[https://pathfinda.com/en/tugela/324 Check thi sout]
*[https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge (Bonds drift)]
*[http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf Route to the diamopnd fields]
*[https://eprints.soas.ac.uk/12772/1/Whelan_3281.pdf ferries operated by traders]
*[https://www.jstor.org/stable/pdf/3819797.pdf?seq=1#page_scan_tab_contents More about John Ross? Tugela river? - JSTOR]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-restoration-of-catewayo-the-military-escort-crossing-the-tug-79309491.html?pv=1&stamp=2&imageid=B1E4CFCD-7740-4F82-ACFE-68EF105CA3E3&p=103351&n=42&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d British army crossing 1883]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-rebellion-in-the-transvaal-south-africa-1881-tugela-ferry-on-77309672.html?pv=1&stamp=2&imageid=22D55E08-3A23-4138-86E7-62A0C2F02543&p=173514&n=83&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d Tugela ferry 1881]
*[http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf No development along Tugela]
*[https://archive.org/stream/natalillustrated00harr#page/172/mode/2up Implies only two good crossing points]
== Area of Cap ==
It is required to demonstrate that if a rectangle is constructed around a segment using the chord length as one side of the rectangle and the height of the segment as the height of the rectangle, then the ratio of the area of the segment to the area of the rectangle (<math>Q</math>) satisfies the equation
:<math>\frac{\pi}{4} <= Q <= \frac{2}{3} </math>.
Consider the equation of a circle <math>y^2 + x^2 = r^2</math> which has solution <math> y = \sqrt{r^2 - x^2}</math>
Choose two points <math>(-a , h)</math> and <math>(a , h)</math> on the curve.
The area of the rectangle is clearly <math>2a(r-h)</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-a}^{a}\sqrt{r^2 - x^2} dx - 2ah</math>
Define <math>u</math> such that <math>u = \frac{x}{r}</math> and <math>b = \frac{a}{r}</math>.
The area of the rectangle becomes <math>2b(1-h) = 2b - 2bh</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-b}^{b}\sqrt{1 - u^2} du - 2bh</math>.
The Taylor series of <math>\sqrt{1 + p}</math> is <math>1 + \frac{1}{2}p - \frac{1}{2 \cdot 4} p^2 + \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}p^3 - \cdots</math>
Expanding the integrand as a Taylor series give the area of the cap as
<math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 - \frac{1}{2 \cdot 4} u^4 - \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}u^6 - \cdots du - 2bh</math>
If we let u become vanishingly small, we can neglect all powers of <math>u^4</math>, <math>u^6</math> etc and the area of the cap becomes <math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 du - 2bh</math>
[[Lêer:Vertrag_von_Verdun_en.svg||duimnael|250px|Vertrag von Verdun (847)]]
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Reflist|group=Nota}}
En ook
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-jan-brand/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-j-h-de-la-rey/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-cr-de-wet/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/cp-hoogenhout-1843-1922/
==Verskeie verwysings==
*[https://books.google.co.uk/books?id=2x4bIdTkcEAC&pg=PA225 Mathematicians of the French Revolution]
*[https://books.google.co.uk/books?id=gzTcvJSAIvwC&pg=PA211 - Measure of enlightenment]
*[http://www.jstor.org/stable/41135030?seq=17#page_scan_tab_contents On the Metric System of Weights and Measures, and its proposed Adoption in this Country (UK) - 1864]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Borgato.pdf Metrication in Italy]]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Paixao_Jorge.pdf Metrication in Portugal]
*[https://repositorio.ipcb.pt/bitstream/10400.11/1440/1/Particularities.pdf More metrication in Portugal]
*[http://iupap.org/wp-content/uploads/2014/05/A4.pdf Symbols for quantities]
*[https://books.google.co.uk/books?id=qkY4AAAAMAAJ Principals of Commercial science 1831/2]
*[http://www.ajol.info/index.php/smsajms/article/viewFile/143746/133458 Railways during the Boer War]
[[Category:Contains images from NC Commons]]
qx0s2taikf6zv496m3r4pbzau3kp4ar
2896339
2896338
2026-04-22T17:55:41Z
Martinvl
12559
/* Beskryving van die standaard */
2896339
wikitext
text/x-wiki
==Test of NC file display==
Display of the same image, one taken from an .SVG file and the other from a .JPG file. This test will be used on other Wikipedias to check the transfer of files.
[[File:SI logo full.svg|thumb|left|Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)]]
[[File:SI logo all udp.jpg|thumb|right|Test Download of SI logo from NC Commons (.JPG)]]
{{NC
|File=File:SI logo all udp.jpg
|caption=Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)}}
<!--
[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]
*Die SI Logo hoort om hier verttoon te word.
*The SI logo should be displayed here.
Wikicode to display the image from NC Commons shown on the right:
:<nowiki>[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]</nowiki>
-->
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
==Beskryving van die standaard==
Die standaard laat toe dat die datum en/of die tyd op 'n verskeidenheid maniere vertoon word. Die standaard laat toe dat strepies en dubbelpunte as 'n opsionele ekstra bygevoeg word om die lees van die data deur mense te vergemaklik. Dus word die voorstelling van die datum as "2026-04-22" en "20260422" as identies behandel. Die hooftipes data wat voorgestel kan word, word hieronder getoon.
*'''Jaar-Maand-Dag''': Die standaard neem aan dat die datum die datum is wat deur die Griekse kalender gegee word. Dit maak geen voorsiening vir die Arabiese, Hebreeuse of ander datums nie. Die komponente van die datum word in dalende volgorde van betekenis geskryf. Die volgende is almal geldige voorstellings van die huidige datum in "jaar-maand-datum" formaat (met mensvriendelike skeiers):
:*{{#time: Y}}
:*{{#time: Y-m}}
:*{{#time: Y-m-d}}
*'''Jaar-Ordinaledatum''':Die standaard laat die gebruik van [[ordinale datum]] (reeks 1-366) toe, eerder as maand-dag-formaat. In sulke gevalle sal daar 'n onewe aantal syfers eerder as 'n ewe aantal syfers in die uitvoer wees. Die huidige datum in ordinale datumformaat is
:*{{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}}
*'''Jaar-weeksnommer-weeksdag''': ISO 8601 standaardiseer ook die nommering van weke en weeksdae. Onder die standaard begin weke op 'n Maandag. As 'n week 'n Nuwejaar omvat, word dit toegeken aan die jaar wat vier of meer dae van daardie week bevat. Byvoorbeeld, 1 Januarie 2026 het op 'n Donderdag geval, dus het drie dae in 2025 geval en vier dae in 2026 geval. Dus begin die eerste week van 2026 op Maandag 29 Desember 2025 begin en die laaste week van 2025 eindig op Sondag 28 Desember 2025. Wanneer die nommers wat op die jaar volg die weeknommer eerder as die maandnommer is, is die letter "W" as 'n skeidingsteken gebruik. As die dag van die week ingesluit is, volg dit die weeknommer. Die huidige weeknommer en dagnommer is:
:*{{#time: o-"W"W}}
:*{{#time: o-"W"W-N}}
*'''Tyd''': Die standaad maak gebruik van die 24-uur horlosie.
== X-straal ==
==Generasie==
[[File:Bohr atom model.svg|thumb|Bohr se model van die atoom. 'n Elektron wat van die n=3-skil (M-skil) na die n=2-skil (L-skil)val, verloor energie. Hierdie energie word as 'n enkele foton weggevoer..]]
Die X-straalspektrum bestaan gewoonlik uit agtergrondstraling wat versprei is volgens die Rayleigh-wet en waarop 'n aantal skerp spektrale lyne geplaas is. Hierdie spektrale lyne word gegenereer wanneer 'n hoë-energie elektron een van die elektrone in 'n interne skil van 'n atoom losmaak. Die losgemaakte elektron is dikwels van die K (of binneste) skil. Daarna vul 'n elektron van een van die hoër skille hierdie leemte en gee sy surplusenergie in die vorm van 'n foton af. Waneer 'n mens die [[SI-stelsel]] gebruik, is die benaderde energie (n joules) van die foton deur die volgende vergelyking gegee:
: <math>E_n = h c R_{\infty}( \frac{Z^2}{n^2} - \frac{Z^2}{m^2} )</math>
waar
:<math>h</math> is die [[konstante van Planck]]
:<math>c</math> is die [[ligsnelheid]]
:<math> R_{\infty}</math> is die [[Konstante van Rydberg]]
:<math>Z</math> is die aantal protone in die kern
:<math>n</math> is die getal van die laer energievlak
:<math>m</math> is die getal van die hoër energievlak.
[[File:Mo and Cu X-Ray spectra.svg|thumb|X-straalspektrum vir molibdeen en koper. The Ka lines are generated by a transition from ]]
Alhoewel energieë wat deur hierdie vergelyking gegee in joules aangehaal word, dui X-straalpraktisyns gewoonlik die energie van die X-straalbundel in elektronvolts aan. Dit gee 'n aanduiding van die spanning wat nodig is om die bundel te skep.
Die sterkste lyne op die X-straalspektrum word die K<sub>α</sub>- en K<sub>β</sub>-lyne genoem. Hierdie lyne ontstaan uit leemte in die binneste of K-skil (<math>n=1</math>). Die K<sub>α</sub>-lyn stem ooreen met hierdie leemte wat gevul is met 'n elektron van die L-skil (<math>m=2</math>), terwyl die K<sub>β</sub>-lyn ooreenstem met die leemte wat gevul word deur 'n elektron van die M-skil (<math>m=3</math>).
{|class="wikitable"
|+ Characteristic X-ray emission lines for some common anode materials.<ref>{{Cite web |url=http://physics.nist.gov/PhysRefData/XrayTrans/Html/search.html |title=X-ray Transition Energies Database |publisher=NIST Physical Measurement Laboratory |date= 9 December 2011 |access-date=19 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf |title=X-Ray Data Booklet Table 1-3 |publisher=Center for X-ray Optics and Advanced Light Source, Lawrence Berkeley National Laboratory |date= 1 October 2009 |access-date=19 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090423224919/http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf | archive-date=23 April 2009}}</ref>
! rowspan= 2 |Anode<br />material !! rowspan= 2 |Atomic<br />number !! colspan=2 |Photon energy [keV] !! colspan=2 |Wavelength [nm]
|-
! [[K-alpha|K<sub>α1</sub>]] !! K<sub>β1</sub> !! K<sub>α1</sub> !! K<sub>β1</sub>
|-
! [[tungsten|W]]
|74 ||59.3 ||67.2 ||0.0209 ||0.0184
|-
! [[molybdenum|Mo]]
|42 ||17.5 ||19.6 ||0.0709 ||0.0632
|-
! [[copper|Cu]]
|29 ||8.05 ||8.91 ||0.154 ||0.139
|-
! [[silver|Ag]]
|47 ||22.2 ||24.9 ||0.0559 ||0.0497
|-
! [[gallium|Ga]]
|31 ||9.25 ||10.26 ||0.134 ||0.121
|-
! [[indium|In]]
|49 ||24.2 ||27.3 ||0.0512 ||0.0455
|-
! [[aluminium|Al]]
|13 ||1.4867 ||1.5574 ||0.8340 ||0.7961
|}
=== Test template ===
{{User:Martinvl/Audience}}
=== Practical example ===
[[File:Maerklin-Schientypen.jpg|thumb|Selection of model railway tracks]]
As 'n modeltreinuitleg gemaak word met behulp van die stukke spoor wat langsaan getoon word, sal die krommingsradius by elke punt óf oneindig wees (op reguit stukke spoor) óf 'n vaste waarde hê (op geboë stukke spoor). Aangesien sentripetale krag 'n funksie van radius is, sal 'n skielike verandering van kromming 'n stapsgewyse verandering in [[Middelpuntsoekende krag|sentripetale krag]] veroorsaak en dus 'n ongemaklike rit. Die oplossing is om die kromme so te ontwerp dat die krommingsradius oneindig is aan die begin van die geboë gedeelte, verminder tot 'n eindige waarde by die middelpunt van die geboë gedeelte en dan in waarde toeneem tot die einde van die gesirkelde gedeelte.
=== Spoorlys ===
Die nuwe spoorlyne wat tussen 1 Junie 1902 en 31 Desember 1911 deur CSAR voltooi is:<ref name=SAS1953>{{cite book
|language = Engels
|title = Jaarverslag
|publisher = Suid-Afrikaanse Spoorweë
|year = 1953
|chapter = Statement No. 19 – Statement Showing, in Chronological Order, the Date of Opening and the Mileage of Each Section of Railway
|id = 200954-13}}</ref>
{|class="wikitable"
|-
!Naam
|Gemagtig
!Beginpunt
!Eindpunt
!Openingsdatum<ref group=Nota>Die eerste syfer gee die openingsdatum vir die eerste gedeelte van die spoorlyn en die tweede is die openingsdatum van die hele lyn</ref>
!myl:kettings
!km
|-
|Voltooiing van die Johannesburg-Kaapstad-spoorlyn
|1904
|[[Klerksdorp]]
|Viertien Strome
|1904/1907
|142
|228
|-
|Voltooiing van die Bloemfontein-Natal-spoorlyn
|1901/4
|[[Harrismith]]
|[[Sannaspos]]
|1902/1907
|231:50
|372.7
|-
|Bloemfontein-Kimberly-spoorlyn
|1905
|[[Bloemfontein|Hamilton]]
|[[Kimberley|Beaconsfield]]
|1908
|95:63
|154,1
|}
== Stamboom2 ==
Gebruik stamboom2
{{stamboom2}}
*Sophia of Hannover (1630-1714)
**{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George I (1660-1727)
***{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George II (1683-1760)
****Frederick, Prince of Wales
*****{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George III
******Duke of Kent
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Victoria (1819-1901)
********[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Edward VII
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] George V
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Charles III (*1948)
*********{{Stamboom2/einde tak}}[[Maud van Wallis|Maud]] (1869-1938)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Harald V van Noorweë]] (*1937)
******** Prince Arthur, Duke of Connaught and Strathearn (1850-1942)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Ingrid of Sweden
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Denmark] Frederick X
******** Leopold, Duke of Albany (1853-1884)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Sibylla of Saxe-Coburg and Gotha
**********{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Sweden] Carl XVI Gustaf
******** Princess Victoria = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Frederick III of Germany (1831-1888)
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Kaiser Wilhelm II (1859-1941)
**********... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Germany] Georg Friedrich Prince of Prussia (*1976)
**********{{Stamboom2/einde tak}} Victoria Louise of Prussia (1892-1980)
***********{{Stamboom2/einde tak}} Frederica (1917-1981) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Paul of Greece (1901-1964)
************{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Greece] ... Pavlos (*1967)
*********{{Stamboom2/einde tak}}Sophia of Hannover (1870-1932) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Carol II of Romania (1893-1953)
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] Margareta of Romania (*1949)
********{{Stamboom2/einde tak}} Beatrice (1857-1944)
*********{{Stamboom2/einde tak}} Eugenie (1887-1969) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Alfonso XIII of Spain (1886-1941)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Felipe VI of Spain (*1968)
******{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Ernest Augustus, King of Hanover (1771-1851)
*******{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple white crown.svg|15px]] Ernest Augustus of Hannover (*1954)
****{{Stamboom2/einde tak}}Anne (1709-1759) = William IV, Prince of Orange (1711 - 1751)
*****William V, Prince of Orange (1748-1806)
******{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Willem-Alexander van die Nederlande]] (*1967)
*****{{Stamboom2/einde tak}}Carolina of Orange-Nassau (1743-1787)
******{{Stamboom2/einde tak}} ... Astrid of Sweden (1905-1935) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Leopold III of Belgium (1901-1983)
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Filip of Belgium (*1960)
{{Stamboom2/einde}}
==Byvoegsel==
:'''[[:en:Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/IncidentArchive816#User:Martinvl_and_long_term_disruption_of_WT:MOSNUM]]''' is a very good example of how not to do things, both from a practical point of view and from a legal point of view.
:'''Practical Point of View'''
::As I see it, an ANI case should contain four sections:
::*Complainant's opening statement
::*Comments by others
::*Defendant's Reply
::*Closing Administrator’s Statement
::It is my view that the complainant’s opening statement and the closing administrator's closing statement should contain sufficient detail (including diffs) that anybody who is reviewing the incident need not read the defence or any of the comments made by third parties as anything of relevance should be repeated in the closing statement, unless of course an appeal is centred around the closing administrator mis-representing a third-party comment or a defence offered by the defendant.
::While this will require the complainant to take of an effort when preparing a case, it should reduce the amount of input from others. It will make it more difficult for complainants to "throw mud, hoping that it will stick" and thus simplify the closing administrator's task as there will be less material through which to wade.
::If the defendant is subsequently blocked, then both the defendant and the administrator who is handling the appeal will have a common reference point from which to work, not some vague wall of text that would take forever through which to wade.
:'''Legal Point of View'''
::There was a good deal of discussion in the case in question about user’s rights and "natural justice". I have since done some research on the matter and it is my understanding that under the Law of California, '''members of organisations that provide a public service''' are entitled to '''protection under the rules of [[:en: https://en.wikipedia.org/wiki/Due_process|due process]]'''. My research suggest that Wikipedia is one such organisation. At this stage, it might be appropriate to point out that since I was discussing the Law of California rather than English Law, I should have used the term "due process" rather than "natural justice".
::My assertion is based on the judgement given in the case [https://scocal.stanford.edu/opinion/pinsker-v-pacific-coast-society-orthodontists-27828 Pinsker v. Pacific Coast Society of Orthodontists] heard in the Supreme Court of California in 1974. The judgement gives two examples of what constitutes an organisation that “provides a public service” - labor unions and professional organisations and two examples of what organisations do not provide a pubic service - golf clubs and fraternities, the difference being that the former have an impact on the public at large while the latter do not.
::It is my view that since Wikipedia, like professional bodies, has an impact on the population at large that Wikipedia, like professional bodies must be viewed as an organisation that provides a "public service".
::The Wikipedia article [[:en:Due Process#United States|due process]] details how the Supreme Court of the United States interprets "due process". Among the important feature is a protection from vague laws, while the article [[:en:Procedural due process|Procedural due process]] catalogues a list of basic due process procedural rights as drawn up by Judge Henry Friendly (1903-1986). This includes:
::* the requirement of the complainant to give "Notice of the proposed action and the grounds asserted for it" (in the case of Wikipedia, the complainant producing all the pertinent diffs)
::* the right to cross-examine witnesses (in the case of Wikipedia the right of the accussed to present their defence)
::* the "requirement that the tribunal prepare written findings of fact and the reasons for its decision" (in the case of Wikipedia, the closing administrator's statement).
:'''Application to the Case in Question'''
::In the case in question, all the diffs are buried in a posting that is approximately 8900 words in length (estimated using the word count facility in Microsoft WORD). Furthermore the details of what I am alleged to have done are so vague that I have no point of reference against which my application for readmission can be measured by an administrator.
::In his closing statement, closing administrator [[User:TParis]] asserted that "I have fully reviewed Martinvl's counter claim of vote stacking and determined that his evidence failed to meet the threshold".
::If my counter claim of vote stacking was not accepted, did he read the rest of the case to see whether or not is was well founded? Since he had 17 minutes from the time that Wee Curry Monster asked for an uninvolved administrator to act and him posting his judgement, did he really read all 8900 words - that would require a reading speed of 525 words per minute without allowing any time for him to prepare his closing statement or to follow up any of the diffs. According to the Wikipedia article [[:en:Speed reading]], the "normal reading [rate] for comprehension" is typically 200 - 300 words per minute.
::As a result, I have been blocked for ten years because he did not do a proper job of explaining why I had been blocked. If the ANI structure that I proposed had been followed, then either he would have rejected the application (which he should have done for lack of evidence) or his closing statement would implicitly have provided a criteria against which, in a worst case scenario, an application for readmission could be measured.
== Eksterne skakels ==
* [http://pdg.lbl.gov/2005/reviews/contents_sports.html#constantsetc Oorsig, 2005]
* [http://physics.nist.gov/cuu/Constants/index.html NIST-konstantes]
* [http://users.telenet.be/lode.stevens/const.htm Natuurkonstantes]
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:nl:Natuurkundige constante|Nederlandse Wikipedia]]
== Verwysings ==
{{Notas}}
{{Verwysings}}
==UTF-8==
UTF-8 is a protocol whereby UNICODE characters can be transmitted as variable-length byte strings in a manner that will maximise the communications wandwidth. WHen the text involved can be wrtitten in ASCCI, the UTF-8 rendering of teh text and teh ASCII rendering are identical, making UTF-8 string upward compatible with ASCII strings.
== Historical background==
The first standard for interchanging text between computers was ISO-xxxx. This standard used 7 bit characters, reserving the eight bit as a parity bit for error chaecking. Of the 128 characters available using 7 bits, 32 values were reserved as control bits and the remaining 96 valeus ont printable characters. ISO-xxxx had 12 variations, one for each of 12 different languages with 12 values reserved for national use. ISO-xxxx-y (the United States variant) and ISOxxxx-z (the British variant) were identical except for teh character "#" which appeared in teh American character set and "£" which appeared in the British character set. The Germans sacrificed the characters ..... to accomodate " ", " " .....
This standard was uperceded b ISO-xxxxx which used 8 bits to represent its characters. It adopted ISO-xxxx-0 (the American variant) for the first 128 characters ....
{|class = "wikitext"
|-
! Laagste<br>waarde
! Hoogste<br>waarde
!Aantal<br>grepe
! greep 1
! greep 2
! greep 3
! greep 4
! greep5
|-
| x00 || xF7 || 7
| style = "background-color: gray" |<code>0gfedcba</code>
| || || ||
|-
| x0080
| x07FF || 11
|style = "background-color: gray"|<code>110lkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 16
|style = "background-color: gray"|<code>1110qpon
|style = "background-color: gray"|<code>10mlkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 21
|style = "background-color: yellow"|11110vut
|style = "background-color: yellow"|10srqpon
|style = "background-color: yellow"|10mlkjih
|style = "background-color: #0F0"| 0gfedcba ||
|-
}
{| class="wikitable"
|+ Définition du nombre d'octets utilisés dans le codage (attention ce tableau de principe contient des séquences non valides)
|-
! scope="col" | Caractères codés
! scope="col" | Représentation binaire UTF-8
! scope="col" | Premier octet valide (hexadécimal)
! scope="col" | Signification
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0000 à U+007F
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">0</span><var style="background: #0F0">ƀƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| 00 à 7F
| 1 octet, codant jusqu’à 7 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0080 à U+07FF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">11</span>0<var style="background: #0F0">ƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| C2 à DF
| 2 octets, codant jusqu’à 11 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0800 à U+FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">111</span>0·<var style="background: #0F0">ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| E0 à EF
| 3 octets, codant jusqu’à 16 bits
|-
! scope="row" rowspan="2" style="text-align: center" | U+10000 à U+10FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">0<var>ƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F0 à F3
| rowspan="2" | 4 octets, codant jusqu’à 21 bits
|-
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">100</span> 10<span style="background: #0F0">00·<var>ƀƀƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F4
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
== Romeinse syfers==
{| class="wikitable"
|-
! Fraction
! Roman numeral
|-
| {{frac|1|12}}
|style='text-align: center'| '''·'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|2|12}} = {{frac|1|6}}
|style='text-align: center'| '''··''' or ''':'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|3|12}} = {{frac|1|4}}
|style='text-align: center'| '''···''' or '''∴'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|4|12}} = {{frac|1|3}}
|style='text-align: center'| '''····''' or '''∷'''
|-
| {{frac|5|12}}
|style='text-align: center'| '''·····''' or '''⁙'''
|-
|{{frac|1|2}}
|style='text-align: center'|S
|}
== Boulevard Periphique Toets ==
{|class = wikitable
!Interior !! Compass Point !! Exterior
|-
|Junction 1 clock
|88 degrees
|Junction 1 anti-clock
|-
| || <small>East</small> ||
|-
|Junction 2 clock
|94 degrees
|Junction 2 anti-clock
|}
== Toets==
[[File:Metre Convention Signatories.svg|thumb|test]]
[[File:M F Gervais Monarchs of Spain.pdf|thumb|Monarchs of Spain]]
Alles hier is vanuit die Engelse WIkipedia gesny en hier geplak sonder vertaling:
# Both fiber and composite remain in the elastic strain regime. In this stage, we also note that the composite Young's {{nowrap| 1 234 km}}. modulus is a simple weighted sum of the two component moduli.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\epsilon_{c}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
#:<math> E_{c} = V_{f}E_{f} + V_{m}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber remains in the elastic regime but the matrix yields and plastically deforms.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# Both fiber and composite yield and plastically deform. This stage often features significant Poisson strain which is not captured by model below.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\sigma_{f}(\epsilon_{c}) + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber fractures while the matrix continues to plastically deform. While in reality the fractured pieces of fiber still contribute some strength, it is left out of this simple model.
#:<math> \sigma_{c} \approx V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math><ref name="courtney"/>
=Fourier-reeks==
{{vertaalvanaf
| taalafk = en
| pl = https://en.wikipedia.org/wiki/Fourier_series
}}
[[File:Fourier Series.svg|duimnael|Fourier-reeks]]
Die '''Fourier-reeks''' is dear [[Joseph Fourier]] in die begin van die negentiede eeu ontwikkel. Hy publiseer sy ontdeking in 1807.<ref>Fourier ref</ref> Hy ontwikkel die die konsep oorsprontlik om hom te help met die oplossing van die hittediffusievergelyking, maar dit is later ontdek dat reeks nuttig is om enige periodieke golfvorm te ontleed. In sy eenvoudigste vorm (uit 'n ingenieursoogpunt) word die golfvorm ontbind in 'n reeks sinus- en cosinuskrommes met frekwensie gelykstaande aan 'n tussengetalveelvoud van die frekwensie van die oorspronklike golfvorm. In die praktyk word slegs die laagste frekwensiekrommes gebruik.<ref>{{cite book
|title = MαTH βOOK
|first = Clifford A
|last = Pickover
|publisher = Sterling
|page = 210
|year = 2009
|language = Engels
|isbn = 978-1-4027-8829-1}}</ref>
In die boonste ry van die diagram aan die regterkant word die vierkantgolf benader deur 'n sinusvormige kromme wat 'n periode <math>T</math> het. Die volgende ry wys die vierkantgolf wanneer dit benader word deur twee sinusvormige krommes met periodes <math>(T, \frac{T}{3})</math> bymekaar te tel, die derde ry toon die resultaat wanneer drie sinusvormige krommes met frekwensies <math>(T, \frac{T}{3}, \frac{T}{5})</math> bymekaar getel is en so voort.
==Vorm==
Die Fourier-reeks kan in verskeie vorme uitgedruk word. Die drie mees algemene word hier beskryf.
===Sinus-kosinus vorm===
Die wiskundige uitdrukking vir die Fourier-reeks word gegee deur:<ref>{{cite book
|title = Mathematical Handbook of Formulas and Tables
|first = Murray S
|last = Spiegel
|publisher = Schaum's Outline Series
|year = 1968
|pages = 131 - 135
|language = Engels}}</ref>
:<math>
s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{a_0}{2} + \sum_{n=1}^N \left(a_n \cos\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) + b_n \sin\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) \right)
</math>
waar
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> is die funksie wat benader word.
:<math>N</math> N is die hoogste orde van sinusvormige kromme wat in die benadering gebruik word.
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> Is die benadering tot die kromme nadat N sinusvormige krommes gebruik is.
:<math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> is 'n stel konstante wat spesifiek is vir <math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math>.
Die konstantes <math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> word geëvalueer deur die formules te gebruik:
:<math>\begin{align}
a_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \cos(nx)\,dx \\[4pt]
b_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \sin(nx)\, dx\\[4pt]
\end{align}</math>
===Amplitude-fase vorm of polêre vorm===
Aangesien dat
:<math>A\cos\left(\theta - \phi\right) = A\cos\theta\cos\phi + A\sin\theta\sin\phi</math>
is dit maklik om te bewys dat die sinus-kosinusvorm in 'n amplitude-fase of polêre vorm herskryf kan word:
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{A_0}{2} + \sum_{n=1}^N A_n\cdot \cos\left(\tfrac{2\pi }{P}nx - \varphi_n \right)</math>
waar
:<math>A_n = \sqrt\left(a_n^2 + b_n^2\right)</math>
:<math>\tan\phi = \frac{b_n}{a_n}</math>.
Wanneer die Fourier-reeks in hierdie vorm geskryf word, is die term <math>A_n</math> die amplitude van die <math>n^{de}</math> komponent van die golf en <math>\phi</math> sy faseverskuiwing.
===Eksponensiële vorm===
Volgens [[Euler se formule]] is
:<math>\cos\theta = \tfrac{1}{2} (e^{i\theta} + e^{-i\theta})</math>.
Deur hierdie verhouding te gebruik, is dit maklik om dit te wys dat die polêre vorm in 'n eksponensiële vorm herskryf kan word:
:<math>
s_{_N}(x) = \sum_{n=-N}^N c_n\cdot e^{i 2\pi nx/P}
</math>
waar
:<math>c_n \triangleq \left\{
\begin{array}{lll}
A_0/2 &= a_0/2, \quad & n = 0\\
\tfrac{A_n}{2} e^{-i \varphi_n} &= \tfrac{1}{2}(a_n -i b_n), \quad & n > 0\\
c_{|n|}^*, \quad && n < 0
\end{array} \right\}
</math>
en
:<math>c^*</math> is die komplekse vervoeging van <math>c</math>.
==Konvergensie==
Oor die algemeen kan aangetoon word dat 'n Fourier-reeks konvergent is as dit aan die {{intertaalskakel|Dirichlet-voorwaardes|en|Dirichlet conditions}} voldoen.
In [[ingenieurswese]] toepassings word daar oor die algemeen aanvaar dat die Fourier-reeks byna oral konvergeer (die uitsonderings is by diskrete diskontinuïteite) aangesien die funksies wat in ingenieurswese teëgekom word, beter gedra as die funksies wat wiskundiges as teenvoorbeelde vir hierdie vermoede kan verskaf. In die besonder, as <math>s</math> kontinu is en die afgeleide van <math>s(x)</math> (wat dalk nie oral bestaan nie) vierkantintegreerbaar is, dan is die Fourier-reeks van <math>s</math> konvergeer absoluut en eenvormig na <math>s(x)</math>.<ref>{{cite book
|last=Tolstov
|first=Georgi P.
|url=https://books.google.com/books?id=XqqNDQeLfAkC&q=fourier-series+converges+continuous-function&pg=PA82
|title=Fourier Series
|language=Engels
|publisher=Courier-Dover
|year=1976
|isbn=0-486-63317-9}}</ref> As 'n funksie is {{intertaalskakel|vierkant-integreerbaar|en|Square-integrable function}} op die interval <math>[x_0,x_0+P]</math>, dan konvergeer die Fourier-reeks na die funksie by byna elke punt. Dit is moontlik om Fourier-koëffisiënte vir meer algemene funksies of verdelings te definieer, in sulke gevalle is konvergensie in norm of {{intertaalskakel|swak konvergensie|en|Weak convergence (Hilbert space)}} gewoonlik van belang.
== Tabel van algemene Fourier-reekse ==
Sommige algemene pare periodieke funksies en hul Fourierreeks-koëffisiënte word in die tabel hieronder getoon.
*<math>s(x)</math> dui 'n periodieke funksie aan gedefinieer op <math>0 < x \le P </math>.
*<math>a_0, a_n, b_n</math> dui die Fourierreeks-koëffisiënte (sinus-kosinusvorm) van die periodieke funksie aan <math>s(x)</math>.
{| class="wikitable"
|-
! Tyd domein <br /> <math>s(x)</math>
! Grafiek
! Frekwensiedomein (sinus-kosinusvorm)<br /> <math>\begin{align}& a_0 \\ & a_n \quad \text{vir } n \ge 1 \\ & b_n \quad \text{vir } n \ge 1\end{align}</math>
! Opmerking
! Verwysing
|-
|<math>s(x)=A \left| \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right)\right| \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{4A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-4A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|Volgolf gelykgerigte sinus
|<ref name="Papula">{{cite book|last=Papula|first=Lothar|title=Mathematische Formelsammlung: für Ingenieure und Naturwissenschaftler|publisher=Vieweg+Teubner Verlag|year=2009|isbn=978-3834807571|trans-title=Mathematical Functions for Engineers and Physicists|language=de}}</ref>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right) & \quad \text{vir } 0 \le x < P/2 \\
0 & \quad \text{vir } P/2 \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotHalfRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-2A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & \begin{cases}
\frac{A}{2} & \quad n=1 \\
0 & \quad n > 1
\end{cases}\\
\end{align}</math>
|Halfgolf gelykgerigte sinus
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A & \quad \text{vir } 0 \le x < D \cdot P \\
0 & \quad \text{vir } D \cdot P \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotRectangleSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & 2AD\\
a_n = & \frac{A}{n \pi} \sin \left( 2 \pi n D \right)\\
b_n = & \frac{2A}{n \pi} \left( \sin \left( \pi n D \right) \right) ^2\\
\end{align}</math>
| <math>0 \le D \le 1</math>
|
|-
|<math>s(x)=\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth1Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{-A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=A-\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth2Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=\frac{4A}{P^2}\left( x-\frac{P}{2} \right)^2 \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotParabolaSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{3}\\
a_n = & \frac{4A}{\pi^2 n^2}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Referensies==
{{
+ + + + + + + + + + + + +
<!-- Table test -->
<table>
<tr>
<th>English</th>
<th>Afrikaans</th>
</tr>
<tr>
<td>One</td>
<td>Een</td>
</tr>
<tr>
<td>Two</td>
<td>Twee</td>
</tr>
</table>
<!-- End of table test -->
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl|Amsterdam}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|sup|Harlingen|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Harlingen|nl}}". ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Harlingen]]).
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}" ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Merwede]]).
Sien ook '''[[Gebruiker:Martinvl/New SI]]'''
Krag is die resultate van 'n aantal verskillende verskynsels, insluitend [[swaartekrag]] en elektromagnetiesekrag.
==Plaaslike regering in Engeland==
Elkeen van die vier lande wat die Vereenigde Koninkryk bestaan het sy eie soort plaaslike regering.
Op die hoogste vlak is nege streke (''regions''). Londen is die eenigster streek wat sy eie streeksraad het - Die ander streke word slegs gebruik vir statistiese doeleindes en vir kiesafdelings tydens verkiesings vir die Europese parlement.
<center><math>\frac{\Phi_1}{\Phi_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2}</math></center>
<math>arctan(x) = x - \frac{x^3}{3} + \frac{x^5}{5} - \frac{x^7}{7} ....</math>
<math>\frac{\pi}{4} = 4 \times arctan(\frac{1}{5}) - arctan(\frac{1}{239})</math>
== Verwysings==
{{verwysings}}
==Willem van Oranje==
{{Inligtingskas2
| beeld = WilliamOfOrange1580.jpg
| beeldtitel = Willem van Oranje in 1580
| naam = Willem van Oranje
| titel = ''Prins van Oranje''
| gebore = 1533
| oorlede = 1584
| vader = [[Willem I van Nassau-Dillenburg|Willem de Rijke]]
| moeder = [[Juliana van Stolberg]]
}}
<!--
| functie1 = [[Prins van Oranje]]
| periode1 = 1544–1584
| voorganger1 = René van Chalon
| opvolger1 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
| functie2 = Graaf van Nassau-Oranje
| periode2 = 1544–1584
| voorganger2 =
| opvolger2 = [[Maurits van Oranje|Maurits]]
| functie3 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Filips II)
| periode3 = 1559–1567
| voorganger3 = [[Maximiliaan II van Bourgondië]]
| opvolger3 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]]
| functie4 = [[Vrijgraafschap Bourgondië|Stadhouder van Franche-Comté]] (Filips II)
| periode4 = 1559<ref>{{aut|Paul Delsalle & Laurence Delobette}}, ''[http://books.google.es/books?id=IYD4_xhf2MAC&lpg=PA376&dq=&pg=PA376 La Franche-Comté à la charnière du Moyen Âge et de la Renaissance, 1450-1550]'' (2003) 376.</ref>/61<ref>{{aut|Herman Kaptein}}, ''[http://books.google.es/books?id=txpRRZe7tlcC&pg=PA19 De Beeldenstorm]'' (2002) 19.</ref> – 1567
| voorganger4 =
| opvolger4 =
| functie5 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Staten-Generaal)
| periode5 = 1572–1584
| voorganger5 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]] (Filips II, tot 1573)
| opvolger5 = [[Joost de Soete]] (Utrecht)<br />[[Maurits van Oranje|Maurits van Nassau]] (tot 1589 alleen in Holland en Zeeland)
| functie6 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Friesland en Overijssel]] <br /> (Staten-Generaal)
| periode6 = 1580–1584
| voorganger6 = [[George van Lalaing]] (Filips II, tot 1581)
| opvolger6 = [[Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg]] (Friesland)<br />[[Adolf van Nieuwenaar]] (Overijssel)
| functie7 = [[Lijst van graven van Buren en Leerdam|Graaf van Buren en Leerdam]]<br />[[Lijst van heren van IJsselstein|Heer van IJsselstein]]
| periode7 = 1551–1584
| voorganger7 = [[Anna van Egmond (1533-1558)|Anna van Egmont]]
| opvolger7 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
-->
<!--
{{Inligtingskas Monarg
|naam = Willem van Oranje
|titel = Prins van Oranje
|beeld = [[Lêer:WilliamOfOrange1580.jpg|240px]]
|byskrif = Willem van Oranje in 1580
|bewind = 1544–1584
|kroning =
|inhuldiging =
|volle naam =
|andertitels = Stadholder (goveneur) van Holland, Zeeland and Utrecht
|doop =
|geboortedatum = [[24 April]] [[1533]]
|geboorteplek =
|sterftedatum = [[10 Julie]] [[1584]]
|sterfteplek = [[Delft]]
|begraweplek = Nieuwe Kerk, [[Delft]], [[Nederland]]
|voorganger = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
|erfgenaam =
<!--
|opvolgertipe = Abdikasie: [[2 Maart]] [[1917]]
|opvolger = 1. [[Aleksei Romanof|Tsarewitsj Aleksei]] (eerste abdikasie – die abdikasie is later verander sodat die troon sou gaan na groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]]) <br />2. Groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]] (tweede abdikasie – wys die troon van die hand) <br />3. [[Georgi Lwof]], president van die tussentydse regering
|koningin =
|gade = [[Prinses Alix van Hesse-Darmstadt| Aleksandra Fjodorowna]]
|dinastie = [[Huis van Romanof|Holstein-Gottorp-Romanof]]
|koninklikelofsang =
|koninklikeleuse =
|vader = [[Aleksander III van Rusland|Aleksander III]]
|moeder = [[Prinses Dagmar van Denemarke|Maria Fjodorowna]]
|kinders = [[Groothertogin Olga Nikolajewna van Rusland|Olga]]<br />[[Groothertogin Tatjana Nikolajewna van Rusland|Tatjana]]<br />[[Groothertogin Maria Nikolajewna van Rusland|Maria]]<br />[[Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland|Anastasia]]<br />[[Aleksei Nikolajewitsj, tsarewitsj van Rusland|Aleksei]]
-->
}}
'''Willem van Oranje''' ...
[[File:PopulationEngland.svg|thumb|300px|test]]
==Subpages==
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Kaapse maateenhede]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/NGR]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Pretoria Pietersburg Spoorweg]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Lokomotiefinligtingskas]]
==IBAN==
{| class="wikitable"
|-
!Script<br>type
!Country<br>Latin Script
!Country<br>Local script
! IBAN formatting example
|-
|Arabic
|Saudi Arabia
|السعودية
|<code>SA03 8000 0000 6080 1016 7519</code>
|-
|Cyrillic
|Ukraine
|Україна
|<code>UA21 3223 1300 0002 6007 2335 6600 1</code>
|-
|Greek
|Greece||Eλλασ||<code>GR16 0110 1250 0000 0001 2300 695</code>
|-
|Hebrew
|Israel
|יִשְׂרָאֵל
|<code>IL62 0108 0000 0009 9999 999</code>
|-
|Latin
|United Kingdom
|United Kingdom
|<code>GB29 NWBK 6016 1331 9268 19</code>
|}
[[File:Metrication by year map.svg|thumb|300px|test]]
{| class="wikitable"
|-
!Year<br>ex NIST || Year<br>ex Vera ||Year <br> Optional || Code || Country || Comments
|-
|1795 || 1795 || || fr ||[[ France]] ||
|-
|1816 || 1817 || || be || [[Belgium]] ||
|-
|1816 || 1817 || || lu || [[Luxembourg]] ||
|-
|1816 || 1817 || || nl || [[Netherlands]] ||
|-
|1840 || 1843 || || dz || [[Algeria]] || French Colony
|}
Oorspronklik tekst bevind in
*Tukkies is die '''X'''xxxx van Xxxxx
*Die vader van die eerste Vlietstra was '''X'''xxxx
*Toe jy wil verder sturieer nadat jy die skool verlaat het, moet jy jou '''X'''xxxxx behaal.
*My oudste niggie se voornaam is '''X'''xxxx
==Westminster==
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=Parish of Fleet
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=[[Distrik]]
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[image:Flag of Hampshire.svg|20px]] [[Hampshire]]
|onderafdelingnaam3=Hart
|onderafdelingnaam4=
|coordinates = {{coord|51.2834|-0.8456|display=inline,title}}
|bevolking_soos_op=30 Junie 2017
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=41233<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|oppervlak_totaal_km2=12.0
|bevolkingsdigtheid_km2=3440
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode= GU51, GU52
|skakelkode=01252
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
| population_ref = (built-up area)<br>21,858 (civil parish) (as at 2011 census)<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|constituency_westminster= [[North East Hampshire (UK Parliament constituency)|North East Hampshire]]
|post_town= FLEET
|postcode_district= GU51, GU52
|postcode_area= GU
|dial_code= 01252
|os_grid_reference= SU8054
|london_distance= {{convert|40.3|mi}}
|ambulance_service= [[South Central Ambulance Service|South Central]]
}}
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=City of Westminster
|ander_naam=
|inheemse_naam=
|nedersetting_tipe=Stad
|bynaam=
|slagspreuk=
|translit_taal1=
|translit_taal1_tipe=
|translit_taal1_inligting=
|translit_taal2=
|translit_taal2_tipe=
|translit_taal2_inligting=
|beeld_stadsilhoeët=LondonWestminster.svg
|beeldgrootte=250px
|beeldbyskrif=
|beeld_vlag=
|vlaggrootte=
|vlagskakel=
|beeld_seël=<!--Arms-westminster-lb.jpg-->
|seëlskakel=
|seëlgrootte=
|beeld_skild=
|skildskakel=
|skildgrootte=
|beeld_leë_embleem=
|leë_embleemtipe=
|leë_embleemgrootte=
|leë_embleemskakel=
|beeld_kaart=
|kaartgrootte=250px
|kaartbyskrif=
|beeld_kaart1=
|kaartgrootte1=
|kaartbyskrif1=
|beeld_punt_kaart=
|puntkaartgrootte=
|puntkaartbyskrif=
|punt-x=
|punt-y=
|duimdrukkerkaart=
|duimdrukkeretiketposisie=
|duimdrukkerkaartgrootte=
|duimdrukkerkaartbyskrif=
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[Greater London]]
|onderafdelingnaam3=
|onderafdelingnaam4=
|regeringvoetnotas=
|regeringstipe=
|leiertitel=
|leiernaam=
|leiertitel1=
|leiertitel2=
|leiertitel3=
|leiertitel4=
|leiernaam1=
|leiernaam2=
|leiernaam3=
|leiernaam4=
|stigtingstitel=
|stigtingsdatum=1 April 1965
|stigtingstitel2=
|stigtingsdatum2=
|stigtingstitel3=
|stigtingsdatum3=
|eenheidvoorkeur=
|oppervlakvoetnotas=
|oppervlakgroottes=
|oppervlak_totaal_km2=21.48
|oppervlak_land_km2=
|oppervlak_water_km2=
|oppervlak_totaal_myl2=
|oppervlak_land_myl2=
|oppervlak_water_myl2=
|oppervlak_water_persent=
|oppervlak_stedelik_km2=
|oppervlak_stedelik_myl2=
|oppervlak_metro_km2=
|oppervlak_metro_myl2=
|oppervlak_leeg1_titel=
|oppervlak_leeg1_km2l=
|oppervlak_leeg1_myl2=
|oppervlak_leeg2_titel=
|oppervlak_leeg2_km2l=
|oppervlak_leeg2_myl2=
|hoogtevoetnotas=
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
|koördinaattipes=
|koördinate = {{Koördinate|51|16|30|N|0|50|40|W|display=}}
|bevolking_soos_op=2011
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=219600
|bevolkingsdigtheid_km2=10223
|bevolkingsdigtheid_myl2=
|bevolking_metro=
|bevolkingsdigtheid_metro_km2=
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2=
|bevolking_stedelik=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2=
|bevolking_leeg1_titel=
|bevolking_leeg1=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2=
|bevolking_leeg2_titel=
|bevolking_leeg2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2=
|bevolkingnota=
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode=
|skakelkode=020
|leë_naam=
|leë_inligting=
|leë1_naam=
|leë1_inligting=
|leë2_naam=
|leë2_inligting=
|leë3_naam=
|leë3_inligting=
|voetnotas=
|webwerf=http://www.Westminster.gov.UK
}}
==Weergegewens==
Nadat die Britse magte Pretoria beset het, het die ZAR se regering hul op spoorwegkoetse gevestig. Die [[Warmbad]]-Pietersburg gedeelte van die spoorlyn is tot 30 Maart 1901 deur hierdie koetse gebruik. Op 1 April is Nylstroom deur die Australiese magte beset, Potgietersrus is op 5 April beset en Pietersburg is op 8 April beset. Nadat Pietersburg beset is, kom die spoorlyn onder die beheer van die Imperial Military Railways (IMR). Nadat die spoorlyn onder die IMR se beheer gekom het, is ten minste twee aanvalle op treine van die IMR deur Boerkommandos gemaak. Op 4 Julie 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van [[Christiaan Frederik Beyers|Generaal CF Beyers]] 'n trein by Tobiasspruit, 8 km noord van [[Naboomspruit]] aangeval. Op 10 Augustus 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van Kapitein Jack Hindon en Kapitein Slegkamp by Haartebeeslaagte, 10,7 km suid van Naaboomsruit 'n gepantserde trein aangeval.
<ref>{{en}}{{cite journal
|url = https://issuu.com/hennieheymans/docs/vol_2_no_2__ul_
|pages = 42-72
|journal = The Ulolwe: South Africa - Suid -Afrika - A monthly railway research/historical publication / 'n Maandelikse spoorweg historie en navorsings publikasie
|title = Early Pietersburg
|first = Stan
|last = Kantor
|volume = 2
|number = 2}}</ref>
===Kaapstad===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref>
|Jan precipitation mm = 15
|Feb precipitation mm = 17
|Mar precipitation mm = 20
|Apr precipitation mm = 41
|May precipitation mm = 69
|Jun precipitation mm = 93
|Jul precipitation mm = 82
|Aug precipitation mm = 77
|Sep precipitation mm = 40
|Oct precipitation mm = 30
|Nov precipitation mm = 14
|Dec precipitation mm = 17
|year precipitation mm = 515
|unit precipitation days = 0.1 mm
| jan_gem=20.4 | jan_gem_ns=15
| feb_gem=20.4 | feb_gem_ns=17
| mrt_gem=19.2 | mrt_gem_ns=20
| apr_gem=16.9 | apr_gem_ns=41
| mei_gem=14.4 | mei_gem_ns=69
| jun_gem=12.5 | jun_gem_ns=93
| jul_gem=11.9 | jul_gem_ns=82
| aug_gem=12.4 | aug_gem_ns=77
| sep_gem=13.7 | sep_gem_ns=40
| okt_gem=15.6 | okt_gem_ns=30
| nov_gem=17.9 | nov_gem_ns=14
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=17
| jaar_gem=16.2 | jaar_gem_ns=515
| jan_gem_min=15.7 | jan_gem_max=26.1
| feb_gem_min=15.6 | feb_gem_max=26.5
| mrt_gem_min=14.2 | mrt_gem_max=25.4
| apr_gem_min=11.9 | apr_gem_max=23.0
| mei_gem_min=9.4 | mei_gem_max=20.3
| jun_gem_min=7.8 | jun_gem_max=18.1
| jul_gem_min=7.0 | jul_gem_max=17.5
| aug_gem_min=7.5 | aug_gem_max=17.8
| sep_gem_min=8.7 | sep_gem_max=19.2
| okt_gem_min=10.6 | okt_gem_max=21.3
| nov_gem_min=13.2 | nov_gem_max=23.5
| dec_gem_min=14.9 | dec_gem_max=24.9
| jaar_gem_min=11.4 | jaar_gem_max=22.0
| jan_a_min=7.4 | jan_a_max=39.3
| feb_a_min=6.4 | feb_a_max=38.3
| mrt_a_min=4.6 | mrt_a_max=40.7
| apr_a_min=2.4 | apr_a_max=38.6
| mei_a_min=0.9 | mei_a_max=33.5
| jun_a_min=-1.2 | jun_a_max=29.8
| jul_a_min=-1.3 | jul_a_max=29.0
| aug_a_min=-0.4 | aug_a_max=32.0
| sep_a_min=0.2 | sep_a_max=33.1
| okt_a_min=1.0 | okt_a_max=37.2
| nov_a_min=3.9 | nov_a_max=39.9
| dec_a_min=6.2 | dec_a_max=35.4
| jaar_a_min=-1.3 | jaar_a_max=40.7
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 5.5
| rdfeb = 4.6
| rdmrt = 4.8
| rdapr = 8.3
| rdmei = 11.4
| rdjun = 13.3
| rdjul = 11.8
| rdaug = 13.7
| rdsep = 10.4
| rdokt = 8.7
| rdnov = 4.9
| rddec = 6.2
| lvjan = 71
| lvfeb = 72
| lvmrt = 74
| lvapr = 78
| lvmei = 81
| lvjun = 81
| lvjul = 81
| lvaug = 80
| lvsep = 77
| lvokt = 74
| lvnov = 71
| lvdec = 71
}}
=== Tallinn ===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Tallinn (1981-2010)
|bron = Estonian Weather Service<ref name=temp>{{cite web
| url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohutemperatuur/?lang=en
| title = Climate normals-Temperature
| publisher = Estonian Weather Service|accessdate=24 September 2016}}</ref>
<ref name=precip>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/sademed/?lang=en
|title = Climate normals-Precipitation
|publisher = Estonian Weather Service| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=humidity>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohuniiskus/?lang=en
|title = Climate normals-Humidity
|publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=sun>{{cite web
|url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/paikesepaiste-kestus/?lang=en
| title = Climate normals-Sunshine
| publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref><!--, Pogoda.ru.net (rainy and snowy days)<ref name="pogoda"/>--> and Weather Atlas<ref>{{Cite web
|url=https://www.weather-atlas.com/en/estonia/tallinn-climate
|title=Tallinn, Estonia – Detailed climate information and monthly weather forecast
|last=d.o.o
|first=Yu Media Group
|website=Weather Atlas
|language=en
|access-date=2019-07-09}}</ref>
^!--
|Jan precipitation mm = 56
|Feb precipitation mm = 36
|Mar precipitation mm = 37
|Apr precipitation mm = 32
|May precipitation mm = 36
|Jun precipitation mm = 64
|Jul precipitation mm = 84
|Aug precipitation mm = 86
|Sep precipitation mm = 67
|Oct precipitation mm = 78
|Nov precipitation mm = 70
|Dec precipitation mm = 57
|year precipitation mm = 704
-->
<!-- min & percipitation done -->
| jan_gem= -3.3 | jan_gem_ns=56
| feb_gem= -4.3 | feb_gem_ns=36
| mrt_gem= 1.0 | mrt_gem_ns=37
| apr_gem= 4.5 | apr_gem_ns=32
| mei_gem= 10.1 | mei_gem_ns=36
| jun_gem= 14.1 | jun_gem_ns=64
| jul_gem= 17.2 | jul_gem_ns=84
| aug_gem= 16.0 | aug_gem_ns=86
| sep_gem= 11.3 | sep_gem_ns=67
| okt_gem= 6.5 | okt_gem_ns=78
| nov_gem= 1.3 | nov_gem_ns=70
| dec_gem= -1.9 | dec_gem_ns=57
| jaar_gem= 5.9 | jaar_gem_ns=704
<!-- min & max done -->
| jan_gem_min= -5.9 | jan_gem_max= -1.0
| feb_gem_min= -7.1 | feb_gem_max= -1.6
| mrt_gem_min= -4.1 | mrt_gem_max= 2.3
| apr_gem_min= 0.6 | apr_gem_max= 9.2
| mei_gem_min= 5.2 | mei_gem_max= 15.3
| jun_gem_min= 9.5 | jun_gem_max= 18.9
| jul_gem_min= 12.7 | jul_gem_max= 21.9
| aug_gem_min= 12.0 | aug_gem_max= 20.4
| sep_gem_min= 7.6 | sep_gem_max= 15.2
| okt_gem_min= 3.8 | okt_gem_max= 9.5
| nov_gem_min= -0.9 | nov_gem_max= 3.5
| dec_gem_min= -4.3 | dec_gem_max= 0.4
| jaar_gem_min= -2.4 | jaar_gem_max= 9.5
<!-- max & min done -->
| jan_a_min= -31.4 | jan_a_max=9.2
| feb_a_min= -28.7 | feb_a_max=10.2
| mrt_a_min= -24.5 | mrt_a_max=15.9
| apr_a_min= -12.0 | apr_a_max=27.2
| mei_a_min= -5.0 | mei_a_max=29.4
| jun_a_min= -0.0 | jun_a_max=30.7
| jul_a_min= 4.0 | jul_a_max=34.3
| aug_a_min= 2.4 | aug_a_max=34.2
| sep_a_min= -4.1 | sep_a_max=28.0
| okt_a_min= -10.5 | okt_a_max=21.8
| nov_a_min= -18.8 | nov_a_max=12.1
| dec_a_min= -24.3 | dec_a_max=10.7
| jaar_a_min=-31.4 | jaar_a_max=34.3
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
<!--
|Jan rain days = 10
|Feb rain days = 8
|Mar rain days = 9
|Apr rain days = 12
|May rain days = 11
|Jun rain days = 13
|Jul rain days = 13
|Aug rain days = 14
|Sep rain days = 17
|Oct rain days = 18
|Nov rain days = 16
|Dec rain days = 12
|year rain days = 153
-->
<!-- Rain days done -->
| rdjan = 10
| rdfeb = 8
| rdmrt = 9
| rdapr = 12
| rdmei = 11
| rdjun = 13
| rdjul = 13
| rdaug = 14
| rdsep = 17
| rdokt = 18
| rdnov = 16
| rddec = 12
<!-- HumidityDONE -->
| lvjan = 88
| lvfeb = 85
| lvmrt = 81
| lvapr = 73
| lvmei = 69
| lvjun = 74
| lvjul = 76
| lvaug = 79
| lvsep = 82
| lvokt = 85
| lvnov = 88
| lvdec = 88
}}
===Perth===
{| class="wikitable" style="width: 75%; margin: 0 auto 0 auto; font-size:80%;"
|+ '''Klimaattabel'''
|-
!
! Jan
! Feb
! Mar
! Apr
! Mei
! Jun
! Jul
! Aug
! Sep
! Okt
! Nov
! Des
! Jaar
|-
! Gemiddelde daaglikse maksimum temperatuur
|29,7 [[Celsius|°C]]
|30,0 °C
|28,0 °C
|24,6 °C
|20,9 °C
|18,3 °C
|17,4 °C
|18,0 °C
|19,5 °C
|21,4 °C
|24,6 °C
|27,4 °C
|23,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde daaglikse minimum temperatuur
|17,9 [[Celsius|°C]]
|18,1 °C
|16,8 °C
|14,3 °C
|11,7 °C
|10,1 °C
|9,0 °C
|9,2 °C
|10,3 °C
|11,7 °C
|14,0 °C
|16,3 °C
|13,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde totale reënval
|8,6 mm
|13,3 mm
|19,3 mm
|45,5 mm
|122,7 mm
|182,4 mm
|172,9 mm
|134,6 mm
|79,9 mm
|54,5 mm
|21,7 mm
|13,9 mm
|869,4 mm
|-
! Gemiddelde aantal reëndae
|2,9
|2,7
|4,3
|7,6
|13,8
|17,2
|18,2
|17,2
|14,0
|11,1
|6,5
|4,2
|119,6
|-
| colspan="15" style="text-align: center;" | <small>'''Bron:''' [http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009034.shtml Australiese Buro van Meteorologie]</small>
|}
===Jaipur===
*[http://amssdelhi.gov.in/news_events/Jaipur_climate.pdf Jaipur statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42261.TXT Agra Statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42182.TXT New Delhi statistics]
<!--{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> -->
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie= Jaipur ([[Jaipur Airport]])
|Jan record high C = 31.7
|Feb record high C = 36.7
|Mar record high C = 42.8
|Apr record high C = 44.9
|May record high C = 48.5
|Jun record high C = 47.2
|Jul record high C = 46.7
|Aug record high C = 41.7
|Sep record high C = 41.7
|Oct record high C = 40.0
|Nov record high C = 36.1
|Dec record high C = 31.3
|year record high C = 48.5
|Jan high C = 22.4
|Feb high C = 25.0
|Mar high C = 31.0
|Apr high C = 37.1
|May high C = 40.3
|Jun high C = 39.3
|Jul high C = 34.1
|Aug high C = 32.4
|Sep high C = 33.8
|Oct high C = 33.6
|Nov high C = 29.2
|Dec high C = 24.4
|year high C = 31.9
|Jan low C = 8.4
|Feb low C = 10.8
|Mar low C = 16.0
|Apr low C = 21.8
|May low C = 25.9
|Jun low C = 27.4
|Jul low C = 25.8
|Aug low C = 24.7
|Sep low C = 23.2
|Oct low C = 19.4
|Nov low C = 13.8
|Dec low C = 9.2
|year low C = 18.8
|Jan record low C = -2.2
|Feb record low C = -2.2
|Mar record low C = 3.3
|Apr record low C = 9.4
|May record low C = 15.6
|Jun record low C = 19.1
|Jul record low C = 20.6
|Aug record low C = 18.9
|Sep record low C = 15.0
|Oct record low C = 11.1
|Nov record low C = 3.3
|Dec record low C = 0.0
|year record low C = -2.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 7.0
|Feb precipitation mm = 10.6
|Mar precipitation mm = 3.1
|Apr precipitation mm = 4.9
|May precipitation mm = 17.9
|Jun precipitation mm = 63.4
|Jul precipitation mm = 223.3
|Aug precipitation mm = 205.9
|Sep precipitation mm = 66.3
|Oct precipitation mm = 25.0
|Nov precipitation mm = 3.9
|Dec precipitation mm = 4.2
|year precipitation mm = 635.4
|Jan rain days = 0.6
|Feb rain days = 1.0
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 0.7
|May rain days = 1.4
|Jun rain days = 3.9
|Jul rain days = 11.2
|Aug rain days = 10.0
|Sep rain days = 3.8
|Oct rain days = 1.3
|Nov rain days = 0.4
|Dec rain days = 0.4
|year rain days = 35.2
|source 1 = India Meteorological Department (record high and low up to 2010)<ref name= IMD >
{{cite web
| url = http://www.imd.gov.in/section/climate/extreme/jaipur2.htm
| title = Jaipur Climatological Table Period: 1971–2000
| publisher = [[India Meteorological Department]]
| accessdate = March 25, 2015}}</ref><ref name = IMD2>{{cite web
| url = http://www.webcitation.org/6GmnoaB0m
| format = PDF
| title = Ever recorded Maximum and minimum temperatures up to 2010
| publisher = India Meteorological Department
| accessdate = March 25, 2014}}</ref>
|date=October 2011}}
==Galeries==
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Hampshire
|regels=5
|The round table, Great Hall, Winchester Castle - geograph.org.uk - 1540331.jpg|Ronde tafel van [[Koning Arthur]] wat in die groot saal van Winchester Kasteel ophang
|Statue d'Alfred le Grand à Winchester.jpg|Standbeeld van [[Koning Alfred]] in WInchester. Koning Alfred was eerste koning van Engeland.
|HMS Victory meets HMS Ark Royal, Portsmouth - geograph.org.uk - 772930.jpg|HMS Victory, die vlagskip van Lord Nelson by die slag van Trafalgar (1805) en HMS Ark Royal, 'n moderne vliegdekskip van die [[Royal Navy]]
|Defense.gov photo essay 120714-F-RP755-350.jpg|Die ''Red Arrows'' by the Farnborough Lugskou
|The Plume of Feathers, Crondall - geograph.org.uk - 384095.jpg|'n Typiese platelandse ''pub'' in Crondall. Volgens legende, het [[Oliver Cromwell]] in hierdie ''pub'' in 1645 gebly
}}
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Exeter
|regels=5
|Section of the old City Wall - geograph.org.uk - 1287323.jpg|Gedeeltes van die [[stadmuur]] dateer terug tot [[Romeinse Ryk|Romeinse tye]].
|Exeter Cathedral in springtime - geograph.org.uk - 1305085.jpg|Wes-fasade van die [[Katedraal]] en die Katederaalsplein tydens die lente.
|Exeter Quay and Colleton Crescent - geograph.org.uk - 376627.jpg|Die Exe rivier en die [[kaai]] met die stadsmuur in die agtergrond.
|Exeter Guildhall - Stagecoach 36238 (WA11CGG).jpg|''High Street'' en die ''Guildhall''. Die meeste van die ''Guildhall'' is in die [[middeleeue]] gebou, maar die fasade is in 1593 gebou.
|Golden Star, Star Ferry 1.jpg|Golden Star
|Shining Star, Star Ferry 1.jpg|Shining Star
|Star Ferry. Victoria Harbor. Hong Kong..jpg|Silver Star
|World Star, Star Ferry 1.jpg|World Star
}}
== Die el ==
1 el = 26.5 [Amsterdam] duim (check value)<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=mc5eAAAAcAAJ&pg=PA320&lpg=PA320&dq=amsterdam+el+duim&source=bl&ots=xtl5ZrknZG&sig=lPF3CmEZ3XueUNQ-Y2c2lowjg8c&hl=en&sa=X&ei=FOyVVKP7NY33aof4gPgP&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=amsterdam%20el%20duim&f=false
|title = De koophandel van Amsterdam, naar alle gewesten der waereld
|author = Jacques Le Moine de L'Espine, Isaac Le Long
|publisher = J. Bosch, J. Burgvliet, A. Arrenberg, H. Beman & A. Lozel
<!--|edition = 9th (1st edition 1715)-->
<!-- pounds (based on 800 Hamburg lbs - pg 301-316; voet (based on 800 French feet - pg 321 - 328 -->
|year = 1780
|location = Rotterdam
|language = Nederlands}}</ref>
Another book<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=XsxTtYU7JtQC&pg=PA326&lpg=PA326&dq=amsterdam+roeden+13&source=bl&ots=dxlRIE2-ZN&sig=w8_RhCMHj-bS5MA1BKuju3cCcXw&hl=en&sa=X&ei=usWZVOLmMtPkaNiDgcgC&ved=0CEsQ6AEwBDgK#v=onepage&q=amsterdam%20roeden%2013&f=false
|title = Council Minutes, 1655-1656 by New Netherlands Council
|isbn = 0-8156-2646-0
|publisher = The Holland Society of New York
|year = 1995
|translator = Gehring, Charles T}}</ref>
Another ref<ref>[http://www.newnetherlandinstitute.org/research/online-publications/guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures/ guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures ]</ref>
ANother ref <ref>[http://dspace.library.uu.nl/bitstream/handle/1874/179827/Betalingsverkeer%20ten%20tijde%20van%20de%20geoctrooieerde%20West-Indische%20Compagnie.pdf?sequence=1]</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Meter Konvensie ==
Die meter is oorspronklik tussen 1792 en 1799 ontwikkel as gelykstaande aan 1/10.000.000 van die afstand tussen die [[Noordpool]] en die [[ewenaar]] op die lengtelyn wat deur Parys loop. Die kilogram is oorspronklik in 1795 ontwikkel as gelykstaande aan die massa van een [[liter]] (1000 [[Kubieke meter|kubieke sentimeter]]) by die [[vriespunt]] van [[ys]].<ref>{{cite web
|url= http://aviatechno.free.fr/unites/nouveausys.php
|title =La loi du 18 Germinal an 3 ''Die wet van 18 Germinal, jaar 3 (7 April 1795)''
|language = Frans|
|publisher = Le CIV (Centre d'Instruction de Vilgénis) – Forum des Anciens
|accessdate = 3 Januarie 2015}}</ref><ref>{{cite book
|title = Balances: Instruments, Manufacturers, History
|author = Robens ,Erich; Jayaweera, Shanath Amarasiri A.;Kiefer, Susanne
|page = 62
|isbn = 978-3-642-36446-4
|publisher = Springer-Verlag
|location = Heidelberg
|language = Engels
|year = 2014}}</ref> Destyds was dit geglo dat dit die maksimum [[digtheid]] van water was.
Teen die einde van die negentiende eeu het die meeste van die Europese lande afgesien van Rusland en die Verenigde Koninkryk die metrieke stelsel aangeneem. Aan die 1902 [[Rykskonferensie]] [Imperial Conference] het die meeste van die Britse kolonies sy steun vir die metrieke stelsel gegee, maar die Britse Parlement het geweier om die nodige wetgewing in te stem.<ref>{{cite journal
| title = The International Bureau of Weights and Measures 1875 - 1975: NBS Special Publication 420
| url = http://books.google.co.uk/books?id=nOG0SxxEu64C&pg=PA240
| page = 244
| date = 20 Mei 1975
| language = Engels
| editor = Page, Chester H; Vigoureux, Paul
| publisher = National Bureau of Standards
| location = [[Washington, D.C.]]
}}</ref><ref>{{cite journal
|url = http://www.jstor.org/stable/1631432
|title = The Discussion in the British Parliament on the Metric Bill
|author = Seaman, William H.
|journal = Science
|volume = New Series 21
|issue = 524
|date = 13 Januarie 1905
|pages = 72-75
|publisher = American Association for the Advancement of Science
|langauge = Engels}}</ref>
In 1965 het die Brtise ''President of the Board of Trade'' ('n [[Minister|staatsminister]]) aangekondig dat die Vereningde Koninkryk van plan is om die metriese sisteem aan te vaar. Gedeurende die volgende paar jare het die meeste van die [[Britse Statebond]] (en ook Suid Afrika) die Britse voorbeeld gevolg.<ref>{{Cite web
|url = http://ukma.org.uk/sites/default/files/met1972.pdf
|title = White Paper on Metrication (1972) – Summary and Conclusions
|language = Engels
|publisher = Department of Trade and Industry - Consumer and Competition Policy Directorate
|location = London}}</ref>
== Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) ==
{{Anker|CGPM}}
Die Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) is 'n byeenkoms van al die lede van die BIPM. Dit vind plaas ongeveer elke vier tot ses jare. Die meter konvensie is in 1975 geteken en die eerste CGPM het in 1889 plaasgevind nadat die nuwe kilogram en meter voorwerpe vervaardig is. Die belangrikste byeenkomste is die sesde CGPM (1921) toe die BIPM se mandaat uitgebrei is om ook elektriese metings te dek, die elfde CGPM toe die [[SI-stelsel]] aangeneem is. Die vyf-en-twintigste CGPM het in 2014 plaasgevind en die ses-en-twintigste CGPM vind plaas in 2018. Die byeenkomste vind altyd in [[Sèvres]] (vlakby [[Parys]]) plaas.<ref>{{en}}<cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/
|title = General Conference on Weights and Measures
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
Die CPGM stel lede van die CIPM, ontvang verslae van die CIPM en keur die BIPM se begroting aan.
==BIPM==
As 'n land 'n lid van die BIPM wil word, moet hy diplomatieke betrekkinge met [[Frankryk]] hê en moet ook 'n nasionale laboratorium besit.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/join-member.html
|title = Procedure for a State to become a Member of the BIPM
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref> Sedert 1999 kon lande wat nie vir volle lidmaatskap kwalifiseer aansoek doen vir geassosieerde lidmaatskap. [[Suid-Afrika]] het die konvensie in 1964 as 'n volle lid ondergeteken en in 2012 het [[Namibië]] die konvensie as 'n assosiaatlid ondergeteken. Op 1 Januarie 2015 bevat die lidmaatskap van die BIPM 55 volle lede en 41 is assosiaatlede.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/member-states/
|title = Member States
|publisher = BIPM
|date = Januarie 2015
|accessdate = 20 Januarie 2015}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/governance/
|title = Governance
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
===Verwysings===
{{verwysings}}
==Iets anders==
:<math>E = mc^2 + {p^2 \over 2m} + \cdots \approx mc^2 + {(mv)^2 \over 2m} = mc^2 + {1 \over 2}mv^2 </math>
Dit is met die Engelse woorde ''[[wikt:en:compute|compute]]'' en ''[[wikt:en:calculate|calculate]]'' geïllustreer. Albei woorde is in Duits met die woord ''[[wikt:de:berechnen|berechnen]]'' vertaal. Al is die Duitse woord ''[[:de:Rechner|Rechner]]'' 'n suiwer Duitse woord, kan dit nie sonder aanpassing gebruik word om albei ''computer'' en ''calculator'' uit Engels te vertaal nie. Die Duitse oplossing is om the woord "''rechner''" as 'n stamwoord in nuwe woorde soos ''[[:de:Taschenrechner|Taschenrechner]]'' (sakrekenaar) te gebruik, maar volgens die [[Europese Unie]] is die wettige Duitse vertaling vir die Engelse woord ''computer'' ook ''computer''.<ref>{{cite web
|url = http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32013R0617
|title = Commission Regulation (EU) No 617/2013 of 26 June 2013 implementing Directive 2009/125/EC of the European Parliament and of the Council with regard to ecodesign requirements for computers and computer servers Text with EEA relevance.
|date = 27 Juni 2013
|accessdate = 12 Juni 2015
|publisher = [[Europese Kommissie]]}}</ref>
www.real.de
http://www.rhino-computer.de/ "der Computer Experte aus Deutschland", "Mit dem Rhino PC Konfigurator erhalten Sie die Möglichkeit Ihren Computer ganz auf Ihre Bedürfnisse abzustimmen" "Gaming PC", "Der kleine Multimedia Rechner".
http://iate.europa.eu/SearchByQueryLoad.do?method=load
http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/index.html
http://www.cse.msu.edu/~cse435/Handouts/Standards/IEEE24765.pdf
Die woord ''calculate'' kom van die Latynse woord ''[[''wikt:en:calculus#Latin|calculus]]'' wat "'n klip" beteken, dus is die Engelse Dus kan 'n mens die woorde ''[https://en.wiktionary.org/wiki/calculator calculator]'' en ''[https://en.wiktionary.org/wiki/computer computer]'' nie direk uit Engels na Duits vertaal sonder om die Duite taal aan te pas.
==Tugela River==
{| class="infobox" cellpadding=1 style="padding:0; text-align:left;"
! colspan="4" style="background:#ccf; text-align:center;" | Astronomical Conversions
|- style="background:#ccc;"
! style="text-align:center;" | Quantity
! style="text-align:center;" | Value
|-
|parsec
| style="text-align: center;"|
|-
|light year
|style="text-align: center;" |9.43×10<sup>12</sup> km
|-
|AU
| style="text-align: center;" |
|-
|Sun diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|10<sup>3</sup>
| style="text-align: center;" |thousand
|-
|10<sup>6</sup>
| style="text-align: center;" |million
|-
|10<sup>9</sup>
| style="text-align: center;" |billion
|-
|10<sup>12</sup>
| style="text-align: center;" |trillion
|-
|mile
|
|
|
|-
| colspan=4 style="background:#ddd; text-align:center" | {{navbar|Template:Common metric prefixes|mini=1}}
|}
References<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|first = Charles
|last = Griffin
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite journal
|journal = Military History Journal
|volume = 6
|number = 5
|url = http://samilitaryhistory.org/vol065sb.html
|title = Col A W Durnford
|publisher = Die Suid-Afrikaanse Krygshistoriese Vereniging
|accessdate = 3 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Bulpin<ref name=Bulpin/>{{rp|263}}
<ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
Poor roads - [http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180|Discussion about roads (pg 180)] (1899) Discussion about roads - bridges are rare.
Boer commando raid via [http://www.conan-doyle.narod.ru/other/war/conan-doyle-chapter-04.htm Jamesons Drift] to Greytown
It took 5 days to ferry across 5,000 men, 384 ox wagons, 3,400 baggage animals and 600 civilian wagoners and drivers. The road ahead was muddy and impeded by steep bank dongas which would have slowed the progress of his column so Pearson split it into two divisions, setting off on the 18th and 19th Jan.<ref>{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Tugelawaterval<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tugela-Falls-2/
|title = Tugela Falls
|publisher = World Waterfall Database
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref>
*Sahlumbe<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.gov.za/mec-mchunu-handed-over-tugela-river-vehicle-bridge-overjoyed-sahlume-community
|title = MEC Mchunu handed over the Tugela River vehicle bridge to an overjoyed Sahlume Community
|publisher = Suid-afrikaanseregerings nuusafdeling
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref> (Close to Weenen, 61 km downstream from Colens, 44 km upstream from Tugela Ferry)
{| class="wikitable sortable"
|-
!Afstand (km)
!Hoogte (m)
!Plek
|-
|0
|3054
|[[Mont-aux-Sources]]
|-
|1
|2968
|Tugelawaterval (kruin)
|-
|2
|2020
|[[Tugelawaterval]] (voet)
|-
|81
|1112
|Bergville (R74 padbrug)
|-
|111
|1074
|[[Spioenkopdam]] (muur)
|-
|177
|957
|[[Colenso]] (Bulwerbrug)
|-
|278
|541
|[[Tugela Ferry]]
|-
|398
|199
|Jameson's Drift
|-
|485
|17
|Spoorwegbrug
|-
|502
|0
|Tugela Mond
|}
Tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]], toe [[Ladysmith]] beleër is, gee die rivier verdediging aan die Boeremagte. Pogings deur die Britse magte onder [[Redvers Henry Buller|Redvers Buller]] om die rivier oor te steek het by [[Slag van Colenso|Colenso]], [[Slag van Vaalkrans|Vaalkrans]] en [[Slag van Spioenkop|Spioenkop]] misluk. Uiteindelik het die Britse magte by [[Slag van Pietershoogte|PietersHill]] die rivier oorgesteek om Ladysmith te bevry.<ref>{{cite book
|title = Buller's Campaign
|first = Julian
|last = Symons
|publisher = The Cresent Press
|location = London
|year = 1963]]}}</ref>
===Brûe===
[[Lêer:Bulwer Bridge, Colenso.JPG|duimnael|Die Bulwerbrug, geopen in 1879, was die eerste eerste brug oor die Tugelarivier.]]
In 1973, is drie ontwikkelingslinte in Natal geïdentifiseer. Die eerste lint volg die oorsponglikke roet tussen Durban en Newcastle. Die tweede lê tussen Newcastle en Richardsbaai edn die derde volg die Noordskusroet tussen Richardsbaai en Durban. Binne hierdie drie ontwikkelinslinte lê 'n streek met min ontwikkeling. Die Tugela se bolope tussen die Drakensberg en Colenso lê die eerste van hierdie ontwikkelingslinte en sy mondgebied lê in die derde van die ontwikkelingslinte.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf
|title = Town and Regional Planning in Natal
|journal = Natalia
|volume = 3
|pages 26-30
|year = 1973
|publisher The Natal Society Foundation
|first = RA
|last = Pistorius}}</ref> Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Die direkte afstande tussen verskei stede is:<ref>Google Earth</ref>
*44,9 km Mont-aux-Source tot Bergville (1118 m)
*45 km Bergville - Colenso (960 m - Bulwer Brug)
*61 km Colenso - Tugela Ferry (539 m)
*43 km Tugela Ferry - Jameson's Drift (294 m)
*72 km Jamesons Drift - Zululand Railway Bridge (16 m)
*12 km Zululand Railway Bridge - Indian Oseaan (0 m)
====Boloop gebied====
Die eerste brug oor die Tugela is die Bulwer Brug by Colenso. In vroër jare was daar 'n pont hier en Colenso het die Zoeloe naam ''iSkipeni'' (plek van die boot) gekry.<ref>{{en}}{{cite book
|title = Natal and the Zulu Country
|edition = 3rd
|author = Bulpin, TV
|publisher = T.V. Bulpin Publications Ltd
|location = Cape Town
|language = Engels
|page = 248
|year = 1966}}</ref> Hiedie brug is in 1871 voorgestel en is in 1879 geopen om die weg tussen Durban en die diamantvelde in [[Kimberley]] te vermaklik.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf
|title = Early proposed roads in the
KwaZulu-Natal Drakensberg
|journal = Natalia
|volume = 44
|pages 1
|year = 2014
|publisher The Natal Society Foundation
|first = Val
|last = Ward}}</ref> Hierdie enkelrigting brug het die N3 hoofpad tussen Johannesburg en Durban gedra totdat die Colenso bypass in 1962 geopen is. Die brug staan nog steeds en die vormalige tolhuis is deesdae die Robert E. Stevenson Museum.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nightjartravel.com/cultural/r-e-stevenson-museum
|title = R E Stevenson Museum
|publisher = Nightjar Travel (Pty) Ltd
|year = 2015
|accessdate = 17 December 2015}}</ref> Albei brûe is now deur die dubbelbaan N3 tolwegbrug ongeveer 10 km wes van Colenso verplaas. Colenso se spoorwegbrug, ook 'n enkelrigting brug, is in 1886 geopen. In xxxx is die spoorlyn aan albei Boererepublieke geopen. In ongeveer 1955 is die spoorlyn verdubbel en 'n nuwe spoorlynbrug langsaan die ou brug is gebou. Ander brûe is in die twintigste eeu gebou om Ladysmtih met Bergville and Winterton to koppel.
====Mond gebied====
Die mond van die Tugelarivier is ongeveer 350 m dus is brugbou daar heelwat duurder as in the omgewing van Colenso. Ook dra die paaie en spoorweë minder vervoer. Op 18 Julie 1902 is die eerste brug oor die Tugelarivier in die kusgebied by Bonds Drift geopen. Hiedie brug is oorsprongklik deur die Zululand Railway Company gebou on Zoeloeland met die Natalkolonie te verbind. In 1904 is die ''Zululand Railway Company'' is deur die Natalse regering gekoop. In ongeveer 1930 is 'n enkelrigting padbrug naby die spoorwegbrug gebou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge
|title = Tugela Steel Bridge
|publisher = Groundspeak
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
In 1959 in 'n nuwe tweerigting padbrug oor die Tugelarivier gebou om die N2 kuspad oor die rivier te dra. Hierdie brug kry die naam "John Ross-brug" te ere van Charles Rawden Maclean (bynaam John Ross). In 1828 het Maclean, toe 'n tienerjarige, vanaf Port Natal (Durban) na Delagoabaai geloop om medisyne vir die settlement te kry.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://wiredspace.wits.ac.za/bitstream/handle/10539/8718/ISS-164.pdf
|title = South African fiction and a case history revised: An account of research into retellings of the John Ross story of early Natal
|first = Stephen
|last = Gray
|publisher = African Studies Institute, University of the Witwatersrand
|date = 25 April 1988
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> In 1987, is die John Ross Bridge tydens 'n vloed weggespoel. Die noordwaartse verkeer is oor die ou padbrug afgelei terwyl die suidewaartse verkeer oor die brug by Tugela Ferry afgelei is.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nctforest.com/home.php?nav=pubs&pubtypeid=3
|title = Linking independent timber growers to markets
|publisher = NCT Forestry Co-operative Limited
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> Die John Ross-brug is in 89 dae herstel.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://kznpr.co.za/uncategorized/kzn-north-coast-bridges/
|title = KZN: A Photographic and Historical Record
|first = Hugh
|last = Bland
|date = 18 Desember 2015
|accessdate = 23 desember 2015}}</ref>
====Middelgebied====
Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Vanaf voor die Zoeloe oorlog van 1879 is daar 'n ferry by Smits Drift. Hierdie plek kry die naam "Tugela Ferry".<ref name=Bulpin/> Tussen 1918 en 1937 is die ferry met 'n enkelrigting 166 m lank brug verplaas. In 2014 is dir voorgestel om 'n nuwe dubbelrigting brug lanksaan die huidige brug te bou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.sahra.org.za/sahris/sites/default/files/heritagereports/2015-06-30%20-%20Annexure%20D3%20Heritage%20impact%20assessment%20report%20Rev%201%20RK_0.pdf
|title = Desktop Heritage Survey for the proposed Tugel Ferry Bridge
|date = 10 April 2014
|first = Gavin
|last = Anderson
|publisher = Kinvig & Associates
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
===Algemeen===
Die Tugelarivier vloei deur bergagtige gebied en het drie oorgangstreke. Die grootse oorgangstreek is die streek tussen sy bron en Colenso. Colenso le ongeveer 100 km van die rivierbron af en deesdae is daar heelwat bruê in hierdie gebied, meestal te doen met vervoer tussen Durban en die Witwatersrand. Die eerste kruisingsplek was die Kommandodrif. Hy is in 1855 na Colenso hernoem. Hiedie drif is in 1879 deur die eenrigting Bulwerbrug vervang. In 1885 is 'n spoorwegbrug ook in Colenso gebou. Seerdat 1885 is hiedie bruê met groter bruê vervang. Terseldertyd is ander brue stroomop van Clenso gebou.
Die tweede kruisingstreek is by Tugela Ferry, ongeveer halfpad tussen die rivier se bron en sy mond.<ref name="BI">{{citation |author=Helmut Kahnt |title=BI-Lexikon Alte Maße, Münzen und Gewichte |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1986 |pages=380}}</ref>
*[http://www.safrika.org/Pics/Natal-map-01.gif Map 1954]
*[https://pathfinda.com/en/tugela/324 Check thi sout]
*[https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge (Bonds drift)]
*[http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf Route to the diamopnd fields]
*[https://eprints.soas.ac.uk/12772/1/Whelan_3281.pdf ferries operated by traders]
*[https://www.jstor.org/stable/pdf/3819797.pdf?seq=1#page_scan_tab_contents More about John Ross? Tugela river? - JSTOR]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-restoration-of-catewayo-the-military-escort-crossing-the-tug-79309491.html?pv=1&stamp=2&imageid=B1E4CFCD-7740-4F82-ACFE-68EF105CA3E3&p=103351&n=42&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d British army crossing 1883]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-rebellion-in-the-transvaal-south-africa-1881-tugela-ferry-on-77309672.html?pv=1&stamp=2&imageid=22D55E08-3A23-4138-86E7-62A0C2F02543&p=173514&n=83&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d Tugela ferry 1881]
*[http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf No development along Tugela]
*[https://archive.org/stream/natalillustrated00harr#page/172/mode/2up Implies only two good crossing points]
== Area of Cap ==
It is required to demonstrate that if a rectangle is constructed around a segment using the chord length as one side of the rectangle and the height of the segment as the height of the rectangle, then the ratio of the area of the segment to the area of the rectangle (<math>Q</math>) satisfies the equation
:<math>\frac{\pi}{4} <= Q <= \frac{2}{3} </math>.
Consider the equation of a circle <math>y^2 + x^2 = r^2</math> which has solution <math> y = \sqrt{r^2 - x^2}</math>
Choose two points <math>(-a , h)</math> and <math>(a , h)</math> on the curve.
The area of the rectangle is clearly <math>2a(r-h)</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-a}^{a}\sqrt{r^2 - x^2} dx - 2ah</math>
Define <math>u</math> such that <math>u = \frac{x}{r}</math> and <math>b = \frac{a}{r}</math>.
The area of the rectangle becomes <math>2b(1-h) = 2b - 2bh</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-b}^{b}\sqrt{1 - u^2} du - 2bh</math>.
The Taylor series of <math>\sqrt{1 + p}</math> is <math>1 + \frac{1}{2}p - \frac{1}{2 \cdot 4} p^2 + \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}p^3 - \cdots</math>
Expanding the integrand as a Taylor series give the area of the cap as
<math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 - \frac{1}{2 \cdot 4} u^4 - \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}u^6 - \cdots du - 2bh</math>
If we let u become vanishingly small, we can neglect all powers of <math>u^4</math>, <math>u^6</math> etc and the area of the cap becomes <math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 du - 2bh</math>
[[Lêer:Vertrag_von_Verdun_en.svg||duimnael|250px|Vertrag von Verdun (847)]]
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Reflist|group=Nota}}
En ook
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-jan-brand/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-j-h-de-la-rey/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-cr-de-wet/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/cp-hoogenhout-1843-1922/
==Verskeie verwysings==
*[https://books.google.co.uk/books?id=2x4bIdTkcEAC&pg=PA225 Mathematicians of the French Revolution]
*[https://books.google.co.uk/books?id=gzTcvJSAIvwC&pg=PA211 - Measure of enlightenment]
*[http://www.jstor.org/stable/41135030?seq=17#page_scan_tab_contents On the Metric System of Weights and Measures, and its proposed Adoption in this Country (UK) - 1864]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Borgato.pdf Metrication in Italy]]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Paixao_Jorge.pdf Metrication in Portugal]
*[https://repositorio.ipcb.pt/bitstream/10400.11/1440/1/Particularities.pdf More metrication in Portugal]
*[http://iupap.org/wp-content/uploads/2014/05/A4.pdf Symbols for quantities]
*[https://books.google.co.uk/books?id=qkY4AAAAMAAJ Principals of Commercial science 1831/2]
*[http://www.ajol.info/index.php/smsajms/article/viewFile/143746/133458 Railways during the Boer War]
[[Category:Contains images from NC Commons]]
71rm2vkw61iltd11op0ocj4acl6u8mz
2896350
2896339
2026-04-22T20:04:50Z
Martinvl
12559
/* Beskryving van die standaard */
2896350
wikitext
text/x-wiki
==Test of NC file display==
Display of the same image, one taken from an .SVG file and the other from a .JPG file. This test will be used on other Wikipedias to check the transfer of files.
[[File:SI logo full.svg|thumb|left|Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)]]
[[File:SI logo all udp.jpg|thumb|right|Test Download of SI logo from NC Commons (.JPG)]]
{{NC
|File=File:SI logo all udp.jpg
|caption=Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)}}
<!--
[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]
*Die SI Logo hoort om hier verttoon te word.
*The SI logo should be displayed here.
Wikicode to display the image from NC Commons shown on the right:
:<nowiki>[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]</nowiki>
-->
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
==Beskryving van die standaard==
Die standaard laat toe dat die datum en/of die tyd op 'n verskeidenheid maniere vertoon word. Die standaard laat toe dat strepies en dubbelpunte as 'n opsionele ekstra bygevoeg word om die lees van die data deur mense te vergemaklik. Dus word die voorstelling van die datum as "2026-04-22" en "20260422" as identies behandel. Die hooftipes data wat voorgestel kan word, word hieronder getoon.
*'''Jaar-Maand-Dag''': Die standaard neem aan dat die datum die datum is wat deur die Griekse kalender gegee word. Dit maak geen voorsiening vir die Arabiese, Hebreeuse of ander datums nie. Die komponente van die datum word in dalende volgorde van betekenis geskryf. Die volgende is almal geldige voorstellings van die huidige datum in "jaar-maand-datum" formaat (met mensvriendelike skeiers):
:*{{#time: Y}}
:*{{#time: Y-m}}
:*{{#time: Y-m-d}}
*'''Jaar-Ordinaledatum''':Die standaard laat die gebruik van [[ordinale datum]] (reeks 1-366) toe, eerder as maand-dag-formaat. In sulke gevalle sal daar 'n onewe aantal syfers eerder as 'n ewe aantal syfers in die uitvoer wees. Die huidige datum in ordinale datumformaat is
:*{{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}}
*'''Jaar-weeksnommer-weeksdag''': ISO 8601 standaardiseer ook die nommering van weke en weeksdae. Onder die standaard begin weke op 'n Maandag. As 'n week 'n Nuwejaar omvat, word dit toegeken aan die jaar wat vier of meer dae van daardie week bevat. Byvoorbeeld, 1 Januarie 2026 het op 'n Donderdag geval, dus het drie dae in 2025 geval en vier dae in 2026 geval. Dus begin die eerste week van 2026 op Maandag 29 Desember 2025 begin en die laaste week van 2025 eindig op Sondag 28 Desember 2025. Wanneer die nommers wat op die jaar volg die weeknommer eerder as die maandnommer is, is die letter "W" as 'n skeidingsteken gebruik. As die dag van die week ingesluit is, volg dit die weeknommer. Die huidige weeknommer en dagnommer is:
:*{{#time: o-"W"W}}
:*{{#time: o-"W"W-N}}
*'''Tyd''': Die standaad maak gebruik van die 24-uur horlosie.
== X-straal ==
==Generasie==
[[File:Bohr atom model.svg|thumb|Bohr se model van die atoom. 'n Elektron wat van die n=3-skil (M-skil) na die n=2-skil (L-skil)val, verloor energie. Hierdie energie word as 'n enkele foton weggevoer..]]
Die X-straalspektrum bestaan gewoonlik uit agtergrondstraling wat versprei is volgens die Rayleigh-wet en waarop 'n aantal skerp spektrale lyne geplaas is. Hierdie spektrale lyne word gegenereer wanneer 'n hoë-energie elektron een van die elektrone in 'n interne skil van 'n atoom losmaak. Die losgemaakte elektron is dikwels van die K (of binneste) skil. Daarna vul 'n elektron van een van die hoër skille hierdie leemte en gee sy surplusenergie in die vorm van 'n foton af. Waneer 'n mens die [[SI-stelsel]] gebruik, is die benaderde energie (n joules) van die foton deur die volgende vergelyking gegee:
: <math>E_n = h c R_{\infty}( \frac{Z^2}{n^2} - \frac{Z^2}{m^2} )</math>
waar
:<math>h</math> is die [[konstante van Planck]]
:<math>c</math> is die [[ligsnelheid]]
:<math> R_{\infty}</math> is die [[Konstante van Rydberg]]
:<math>Z</math> is die aantal protone in die kern
:<math>n</math> is die getal van die laer energievlak
:<math>m</math> is die getal van die hoër energievlak.
[[File:Mo and Cu X-Ray spectra.svg|thumb|X-straalspektrum vir molibdeen en koper. The Ka lines are generated by a transition from ]]
Alhoewel energieë wat deur hierdie vergelyking gegee in joules aangehaal word, dui X-straalpraktisyns gewoonlik die energie van die X-straalbundel in elektronvolts aan. Dit gee 'n aanduiding van die spanning wat nodig is om die bundel te skep.
Die sterkste lyne op die X-straalspektrum word die K<sub>α</sub>- en K<sub>β</sub>-lyne genoem. Hierdie lyne ontstaan uit leemte in die binneste of K-skil (<math>n=1</math>). Die K<sub>α</sub>-lyn stem ooreen met hierdie leemte wat gevul is met 'n elektron van die L-skil (<math>m=2</math>), terwyl die K<sub>β</sub>-lyn ooreenstem met die leemte wat gevul word deur 'n elektron van die M-skil (<math>m=3</math>).
{|class="wikitable"
|+ Characteristic X-ray emission lines for some common anode materials.<ref>{{Cite web |url=http://physics.nist.gov/PhysRefData/XrayTrans/Html/search.html |title=X-ray Transition Energies Database |publisher=NIST Physical Measurement Laboratory |date= 9 December 2011 |access-date=19 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf |title=X-Ray Data Booklet Table 1-3 |publisher=Center for X-ray Optics and Advanced Light Source, Lawrence Berkeley National Laboratory |date= 1 October 2009 |access-date=19 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090423224919/http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf | archive-date=23 April 2009}}</ref>
! rowspan= 2 |Anode<br />material !! rowspan= 2 |Atomic<br />number !! colspan=2 |Photon energy [keV] !! colspan=2 |Wavelength [nm]
|-
! [[K-alpha|K<sub>α1</sub>]] !! K<sub>β1</sub> !! K<sub>α1</sub> !! K<sub>β1</sub>
|-
! [[tungsten|W]]
|74 ||59.3 ||67.2 ||0.0209 ||0.0184
|-
! [[molybdenum|Mo]]
|42 ||17.5 ||19.6 ||0.0709 ||0.0632
|-
! [[copper|Cu]]
|29 ||8.05 ||8.91 ||0.154 ||0.139
|-
! [[silver|Ag]]
|47 ||22.2 ||24.9 ||0.0559 ||0.0497
|-
! [[gallium|Ga]]
|31 ||9.25 ||10.26 ||0.134 ||0.121
|-
! [[indium|In]]
|49 ||24.2 ||27.3 ||0.0512 ||0.0455
|-
! [[aluminium|Al]]
|13 ||1.4867 ||1.5574 ||0.8340 ||0.7961
|}
=== Test template ===
{{User:Martinvl/Audience}}
=== Practical example ===
[[File:Maerklin-Schientypen.jpg|thumb|Selection of model railway tracks]]
As 'n modeltreinuitleg gemaak word met behulp van die stukke spoor wat langsaan getoon word, sal die krommingsradius by elke punt óf oneindig wees (op reguit stukke spoor) óf 'n vaste waarde hê (op geboë stukke spoor). Aangesien sentripetale krag 'n funksie van radius is, sal 'n skielike verandering van kromming 'n stapsgewyse verandering in [[Middelpuntsoekende krag|sentripetale krag]] veroorsaak en dus 'n ongemaklike rit. Die oplossing is om die kromme so te ontwerp dat die krommingsradius oneindig is aan die begin van die geboë gedeelte, verminder tot 'n eindige waarde by die middelpunt van die geboë gedeelte en dan in waarde toeneem tot die einde van die gesirkelde gedeelte.
=== Spoorlys ===
Die nuwe spoorlyne wat tussen 1 Junie 1902 en 31 Desember 1911 deur CSAR voltooi is:<ref name=SAS1953>{{cite book
|language = Engels
|title = Jaarverslag
|publisher = Suid-Afrikaanse Spoorweë
|year = 1953
|chapter = Statement No. 19 – Statement Showing, in Chronological Order, the Date of Opening and the Mileage of Each Section of Railway
|id = 200954-13}}</ref>
{|class="wikitable"
|-
!Naam
|Gemagtig
!Beginpunt
!Eindpunt
!Openingsdatum<ref group=Nota>Die eerste syfer gee die openingsdatum vir die eerste gedeelte van die spoorlyn en die tweede is die openingsdatum van die hele lyn</ref>
!myl:kettings
!km
|-
|Voltooiing van die Johannesburg-Kaapstad-spoorlyn
|1904
|[[Klerksdorp]]
|Viertien Strome
|1904/1907
|142
|228
|-
|Voltooiing van die Bloemfontein-Natal-spoorlyn
|1901/4
|[[Harrismith]]
|[[Sannaspos]]
|1902/1907
|231:50
|372.7
|-
|Bloemfontein-Kimberly-spoorlyn
|1905
|[[Bloemfontein|Hamilton]]
|[[Kimberley|Beaconsfield]]
|1908
|95:63
|154,1
|}
== Stamboom2 ==
Gebruik stamboom2
{{stamboom2}}
*Sophia of Hannover (1630-1714)
**{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George I (1660-1727)
***{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George II (1683-1760)
****Frederick, Prince of Wales
*****{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George III
******Duke of Kent
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Victoria (1819-1901)
********[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Edward VII
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] George V
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Charles III (*1948)
*********{{Stamboom2/einde tak}}[[Maud van Wallis|Maud]] (1869-1938)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Harald V van Noorweë]] (*1937)
******** Prince Arthur, Duke of Connaught and Strathearn (1850-1942)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Ingrid of Sweden
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Denmark] Frederick X
******** Leopold, Duke of Albany (1853-1884)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Sibylla of Saxe-Coburg and Gotha
**********{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Sweden] Carl XVI Gustaf
******** Princess Victoria = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Frederick III of Germany (1831-1888)
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Kaiser Wilhelm II (1859-1941)
**********... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Germany] Georg Friedrich Prince of Prussia (*1976)
**********{{Stamboom2/einde tak}} Victoria Louise of Prussia (1892-1980)
***********{{Stamboom2/einde tak}} Frederica (1917-1981) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Paul of Greece (1901-1964)
************{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Greece] ... Pavlos (*1967)
*********{{Stamboom2/einde tak}}Sophia of Hannover (1870-1932) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Carol II of Romania (1893-1953)
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] Margareta of Romania (*1949)
********{{Stamboom2/einde tak}} Beatrice (1857-1944)
*********{{Stamboom2/einde tak}} Eugenie (1887-1969) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Alfonso XIII of Spain (1886-1941)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Felipe VI of Spain (*1968)
******{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Ernest Augustus, King of Hanover (1771-1851)
*******{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple white crown.svg|15px]] Ernest Augustus of Hannover (*1954)
****{{Stamboom2/einde tak}}Anne (1709-1759) = William IV, Prince of Orange (1711 - 1751)
*****William V, Prince of Orange (1748-1806)
******{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Willem-Alexander van die Nederlande]] (*1967)
*****{{Stamboom2/einde tak}}Carolina of Orange-Nassau (1743-1787)
******{{Stamboom2/einde tak}} ... Astrid of Sweden (1905-1935) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Leopold III of Belgium (1901-1983)
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Filip of Belgium (*1960)
{{Stamboom2/einde}}
==Byvoegsel==
:'''[[:en:Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/IncidentArchive816#User:Martinvl_and_long_term_disruption_of_WT:MOSNUM]]''' is a very good example of how not to do things, both from a practical point of view and from a legal point of view.
:'''Practical Point of View'''
::As I see it, an ANI case should contain four sections:
::*Complainant's opening statement
::*Comments by others
::*Defendant's Reply
::*Closing Administrator’s Statement
::It is my view that the complainant’s opening statement and the closing administrator's closing statement should contain sufficient detail (including diffs) that anybody who is reviewing the incident need not read the defence or any of the comments made by third parties as anything of relevance should be repeated in the closing statement, unless of course an appeal is centred around the closing administrator mis-representing a third-party comment or a defence offered by the defendant.
::While this will require the complainant to take of an effort when preparing a case, it should reduce the amount of input from others. It will make it more difficult for complainants to "throw mud, hoping that it will stick" and thus simplify the closing administrator's task as there will be less material through which to wade.
::If the defendant is subsequently blocked, then both the defendant and the administrator who is handling the appeal will have a common reference point from which to work, not some vague wall of text that would take forever through which to wade.
:'''Legal Point of View'''
::There was a good deal of discussion in the case in question about user’s rights and "natural justice". I have since done some research on the matter and it is my understanding that under the Law of California, '''members of organisations that provide a public service''' are entitled to '''protection under the rules of [[:en: https://en.wikipedia.org/wiki/Due_process|due process]]'''. My research suggest that Wikipedia is one such organisation. At this stage, it might be appropriate to point out that since I was discussing the Law of California rather than English Law, I should have used the term "due process" rather than "natural justice".
::My assertion is based on the judgement given in the case [https://scocal.stanford.edu/opinion/pinsker-v-pacific-coast-society-orthodontists-27828 Pinsker v. Pacific Coast Society of Orthodontists] heard in the Supreme Court of California in 1974. The judgement gives two examples of what constitutes an organisation that “provides a public service” - labor unions and professional organisations and two examples of what organisations do not provide a pubic service - golf clubs and fraternities, the difference being that the former have an impact on the public at large while the latter do not.
::It is my view that since Wikipedia, like professional bodies, has an impact on the population at large that Wikipedia, like professional bodies must be viewed as an organisation that provides a "public service".
::The Wikipedia article [[:en:Due Process#United States|due process]] details how the Supreme Court of the United States interprets "due process". Among the important feature is a protection from vague laws, while the article [[:en:Procedural due process|Procedural due process]] catalogues a list of basic due process procedural rights as drawn up by Judge Henry Friendly (1903-1986). This includes:
::* the requirement of the complainant to give "Notice of the proposed action and the grounds asserted for it" (in the case of Wikipedia, the complainant producing all the pertinent diffs)
::* the right to cross-examine witnesses (in the case of Wikipedia the right of the accussed to present their defence)
::* the "requirement that the tribunal prepare written findings of fact and the reasons for its decision" (in the case of Wikipedia, the closing administrator's statement).
:'''Application to the Case in Question'''
::In the case in question, all the diffs are buried in a posting that is approximately 8900 words in length (estimated using the word count facility in Microsoft WORD). Furthermore the details of what I am alleged to have done are so vague that I have no point of reference against which my application for readmission can be measured by an administrator.
::In his closing statement, closing administrator [[User:TParis]] asserted that "I have fully reviewed Martinvl's counter claim of vote stacking and determined that his evidence failed to meet the threshold".
::If my counter claim of vote stacking was not accepted, did he read the rest of the case to see whether or not is was well founded? Since he had 17 minutes from the time that Wee Curry Monster asked for an uninvolved administrator to act and him posting his judgement, did he really read all 8900 words - that would require a reading speed of 525 words per minute without allowing any time for him to prepare his closing statement or to follow up any of the diffs. According to the Wikipedia article [[:en:Speed reading]], the "normal reading [rate] for comprehension" is typically 200 - 300 words per minute.
::As a result, I have been blocked for ten years because he did not do a proper job of explaining why I had been blocked. If the ANI structure that I proposed had been followed, then either he would have rejected the application (which he should have done for lack of evidence) or his closing statement would implicitly have provided a criteria against which, in a worst case scenario, an application for readmission could be measured.
== Eksterne skakels ==
* [http://pdg.lbl.gov/2005/reviews/contents_sports.html#constantsetc Oorsig, 2005]
* [http://physics.nist.gov/cuu/Constants/index.html NIST-konstantes]
* [http://users.telenet.be/lode.stevens/const.htm Natuurkonstantes]
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:nl:Natuurkundige constante|Nederlandse Wikipedia]]
== Verwysings ==
{{Notas}}
{{Verwysings}}
==UTF-8==
UTF-8 is a protocol whereby UNICODE characters can be transmitted as variable-length byte strings in a manner that will maximise the communications wandwidth. WHen the text involved can be wrtitten in ASCCI, the UTF-8 rendering of teh text and teh ASCII rendering are identical, making UTF-8 string upward compatible with ASCII strings.
== Historical background==
The first standard for interchanging text between computers was ISO-xxxx. This standard used 7 bit characters, reserving the eight bit as a parity bit for error chaecking. Of the 128 characters available using 7 bits, 32 values were reserved as control bits and the remaining 96 valeus ont printable characters. ISO-xxxx had 12 variations, one for each of 12 different languages with 12 values reserved for national use. ISO-xxxx-y (the United States variant) and ISOxxxx-z (the British variant) were identical except for teh character "#" which appeared in teh American character set and "£" which appeared in the British character set. The Germans sacrificed the characters ..... to accomodate " ", " " .....
This standard was uperceded b ISO-xxxxx which used 8 bits to represent its characters. It adopted ISO-xxxx-0 (the American variant) for the first 128 characters ....
{|class = "wikitext"
|-
! Laagste<br>waarde
! Hoogste<br>waarde
!Aantal<br>grepe
! greep 1
! greep 2
! greep 3
! greep 4
! greep5
|-
| x00 || xF7 || 7
| style = "background-color: gray" |<code>0gfedcba</code>
| || || ||
|-
| x0080
| x07FF || 11
|style = "background-color: gray"|<code>110lkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 16
|style = "background-color: gray"|<code>1110qpon
|style = "background-color: gray"|<code>10mlkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 21
|style = "background-color: yellow"|11110vut
|style = "background-color: yellow"|10srqpon
|style = "background-color: yellow"|10mlkjih
|style = "background-color: #0F0"| 0gfedcba ||
|-
}
{| class="wikitable"
|+ Définition du nombre d'octets utilisés dans le codage (attention ce tableau de principe contient des séquences non valides)
|-
! scope="col" | Caractères codés
! scope="col" | Représentation binaire UTF-8
! scope="col" | Premier octet valide (hexadécimal)
! scope="col" | Signification
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0000 à U+007F
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">0</span><var style="background: #0F0">ƀƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| 00 à 7F
| 1 octet, codant jusqu’à 7 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0080 à U+07FF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">11</span>0<var style="background: #0F0">ƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| C2 à DF
| 2 octets, codant jusqu’à 11 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0800 à U+FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">111</span>0·<var style="background: #0F0">ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| E0 à EF
| 3 octets, codant jusqu’à 16 bits
|-
! scope="row" rowspan="2" style="text-align: center" | U+10000 à U+10FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">0<var>ƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F0 à F3
| rowspan="2" | 4 octets, codant jusqu’à 21 bits
|-
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">100</span> 10<span style="background: #0F0">00·<var>ƀƀƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F4
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
== Romeinse syfers==
{| class="wikitable"
|-
! Fraction
! Roman numeral
|-
| {{frac|1|12}}
|style='text-align: center'| '''·'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|2|12}} = {{frac|1|6}}
|style='text-align: center'| '''··''' or ''':'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|3|12}} = {{frac|1|4}}
|style='text-align: center'| '''···''' or '''∴'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|4|12}} = {{frac|1|3}}
|style='text-align: center'| '''····''' or '''∷'''
|-
| {{frac|5|12}}
|style='text-align: center'| '''·····''' or '''⁙'''
|-
|{{frac|1|2}}
|style='text-align: center'|S
|}
== Boulevard Periphique Toets ==
{|class = wikitable
!Interior !! Compass Point !! Exterior
|-
|Junction 1 clock
|88 degrees
|Junction 1 anti-clock
|-
| || <small>East</small> ||
|-
|Junction 2 clock
|94 degrees
|Junction 2 anti-clock
|}
== Toets==
[[File:Metre Convention Signatories.svg|thumb|test]]
[[File:M F Gervais Monarchs of Spain.pdf|thumb|Monarchs of Spain]]
Alles hier is vanuit die Engelse WIkipedia gesny en hier geplak sonder vertaling:
# Both fiber and composite remain in the elastic strain regime. In this stage, we also note that the composite Young's {{nowrap| 1 234 km}}. modulus is a simple weighted sum of the two component moduli.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\epsilon_{c}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
#:<math> E_{c} = V_{f}E_{f} + V_{m}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber remains in the elastic regime but the matrix yields and plastically deforms.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# Both fiber and composite yield and plastically deform. This stage often features significant Poisson strain which is not captured by model below.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\sigma_{f}(\epsilon_{c}) + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber fractures while the matrix continues to plastically deform. While in reality the fractured pieces of fiber still contribute some strength, it is left out of this simple model.
#:<math> \sigma_{c} \approx V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math><ref name="courtney"/>
=Fourier-reeks==
{{vertaalvanaf
| taalafk = en
| pl = https://en.wikipedia.org/wiki/Fourier_series
}}
[[File:Fourier Series.svg|duimnael|Fourier-reeks]]
Die '''Fourier-reeks''' is dear [[Joseph Fourier]] in die begin van die negentiede eeu ontwikkel. Hy publiseer sy ontdeking in 1807.<ref>Fourier ref</ref> Hy ontwikkel die die konsep oorsprontlik om hom te help met die oplossing van die hittediffusievergelyking, maar dit is later ontdek dat reeks nuttig is om enige periodieke golfvorm te ontleed. In sy eenvoudigste vorm (uit 'n ingenieursoogpunt) word die golfvorm ontbind in 'n reeks sinus- en cosinuskrommes met frekwensie gelykstaande aan 'n tussengetalveelvoud van die frekwensie van die oorspronklike golfvorm. In die praktyk word slegs die laagste frekwensiekrommes gebruik.<ref>{{cite book
|title = MαTH βOOK
|first = Clifford A
|last = Pickover
|publisher = Sterling
|page = 210
|year = 2009
|language = Engels
|isbn = 978-1-4027-8829-1}}</ref>
In die boonste ry van die diagram aan die regterkant word die vierkantgolf benader deur 'n sinusvormige kromme wat 'n periode <math>T</math> het. Die volgende ry wys die vierkantgolf wanneer dit benader word deur twee sinusvormige krommes met periodes <math>(T, \frac{T}{3})</math> bymekaar te tel, die derde ry toon die resultaat wanneer drie sinusvormige krommes met frekwensies <math>(T, \frac{T}{3}, \frac{T}{5})</math> bymekaar getel is en so voort.
==Vorm==
Die Fourier-reeks kan in verskeie vorme uitgedruk word. Die drie mees algemene word hier beskryf.
===Sinus-kosinus vorm===
Die wiskundige uitdrukking vir die Fourier-reeks word gegee deur:<ref>{{cite book
|title = Mathematical Handbook of Formulas and Tables
|first = Murray S
|last = Spiegel
|publisher = Schaum's Outline Series
|year = 1968
|pages = 131 - 135
|language = Engels}}</ref>
:<math>
s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{a_0}{2} + \sum_{n=1}^N \left(a_n \cos\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) + b_n \sin\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) \right)
</math>
waar
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> is die funksie wat benader word.
:<math>N</math> N is die hoogste orde van sinusvormige kromme wat in die benadering gebruik word.
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> Is die benadering tot die kromme nadat N sinusvormige krommes gebruik is.
:<math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> is 'n stel konstante wat spesifiek is vir <math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math>.
Die konstantes <math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> word geëvalueer deur die formules te gebruik:
:<math>\begin{align}
a_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \cos(nx)\,dx \\[4pt]
b_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \sin(nx)\, dx\\[4pt]
\end{align}</math>
===Amplitude-fase vorm of polêre vorm===
Aangesien dat
:<math>A\cos\left(\theta - \phi\right) = A\cos\theta\cos\phi + A\sin\theta\sin\phi</math>
is dit maklik om te bewys dat die sinus-kosinusvorm in 'n amplitude-fase of polêre vorm herskryf kan word:
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{A_0}{2} + \sum_{n=1}^N A_n\cdot \cos\left(\tfrac{2\pi }{P}nx - \varphi_n \right)</math>
waar
:<math>A_n = \sqrt\left(a_n^2 + b_n^2\right)</math>
:<math>\tan\phi = \frac{b_n}{a_n}</math>.
Wanneer die Fourier-reeks in hierdie vorm geskryf word, is die term <math>A_n</math> die amplitude van die <math>n^{de}</math> komponent van die golf en <math>\phi</math> sy faseverskuiwing.
===Eksponensiële vorm===
Volgens [[Euler se formule]] is
:<math>\cos\theta = \tfrac{1}{2} (e^{i\theta} + e^{-i\theta})</math>.
Deur hierdie verhouding te gebruik, is dit maklik om dit te wys dat die polêre vorm in 'n eksponensiële vorm herskryf kan word:
:<math>
s_{_N}(x) = \sum_{n=-N}^N c_n\cdot e^{i 2\pi nx/P}
</math>
waar
:<math>c_n \triangleq \left\{
\begin{array}{lll}
A_0/2 &= a_0/2, \quad & n = 0\\
\tfrac{A_n}{2} e^{-i \varphi_n} &= \tfrac{1}{2}(a_n -i b_n), \quad & n > 0\\
c_{|n|}^*, \quad && n < 0
\end{array} \right\}
</math>
en
:<math>c^*</math> is die komplekse vervoeging van <math>c</math>.
==Konvergensie==
Oor die algemeen kan aangetoon word dat 'n Fourier-reeks konvergent is as dit aan die {{intertaalskakel|Dirichlet-voorwaardes|en|Dirichlet conditions}} voldoen.
In [[ingenieurswese]] toepassings word daar oor die algemeen aanvaar dat die Fourier-reeks byna oral konvergeer (die uitsonderings is by diskrete diskontinuïteite) aangesien die funksies wat in ingenieurswese teëgekom word, beter gedra as die funksies wat wiskundiges as teenvoorbeelde vir hierdie vermoede kan verskaf. In die besonder, as <math>s</math> kontinu is en die afgeleide van <math>s(x)</math> (wat dalk nie oral bestaan nie) vierkantintegreerbaar is, dan is die Fourier-reeks van <math>s</math> konvergeer absoluut en eenvormig na <math>s(x)</math>.<ref>{{cite book
|last=Tolstov
|first=Georgi P.
|url=https://books.google.com/books?id=XqqNDQeLfAkC&q=fourier-series+converges+continuous-function&pg=PA82
|title=Fourier Series
|language=Engels
|publisher=Courier-Dover
|year=1976
|isbn=0-486-63317-9}}</ref> As 'n funksie is {{intertaalskakel|vierkant-integreerbaar|en|Square-integrable function}} op die interval <math>[x_0,x_0+P]</math>, dan konvergeer die Fourier-reeks na die funksie by byna elke punt. Dit is moontlik om Fourier-koëffisiënte vir meer algemene funksies of verdelings te definieer, in sulke gevalle is konvergensie in norm of {{intertaalskakel|swak konvergensie|en|Weak convergence (Hilbert space)}} gewoonlik van belang.
== Tabel van algemene Fourier-reekse ==
Sommige algemene pare periodieke funksies en hul Fourierreeks-koëffisiënte word in die tabel hieronder getoon.
*<math>s(x)</math> dui 'n periodieke funksie aan gedefinieer op <math>0 < x \le P </math>.
*<math>a_0, a_n, b_n</math> dui die Fourierreeks-koëffisiënte (sinus-kosinusvorm) van die periodieke funksie aan <math>s(x)</math>.
{| class="wikitable"
|-
! Tyd domein <br /> <math>s(x)</math>
! Grafiek
! Frekwensiedomein (sinus-kosinusvorm)<br /> <math>\begin{align}& a_0 \\ & a_n \quad \text{vir } n \ge 1 \\ & b_n \quad \text{vir } n \ge 1\end{align}</math>
! Opmerking
! Verwysing
|-
|<math>s(x)=A \left| \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right)\right| \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{4A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-4A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|Volgolf gelykgerigte sinus
|<ref name="Papula">{{cite book|last=Papula|first=Lothar|title=Mathematische Formelsammlung: für Ingenieure und Naturwissenschaftler|publisher=Vieweg+Teubner Verlag|year=2009|isbn=978-3834807571|trans-title=Mathematical Functions for Engineers and Physicists|language=de}}</ref>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right) & \quad \text{vir } 0 \le x < P/2 \\
0 & \quad \text{vir } P/2 \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotHalfRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-2A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & \begin{cases}
\frac{A}{2} & \quad n=1 \\
0 & \quad n > 1
\end{cases}\\
\end{align}</math>
|Halfgolf gelykgerigte sinus
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A & \quad \text{vir } 0 \le x < D \cdot P \\
0 & \quad \text{vir } D \cdot P \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotRectangleSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & 2AD\\
a_n = & \frac{A}{n \pi} \sin \left( 2 \pi n D \right)\\
b_n = & \frac{2A}{n \pi} \left( \sin \left( \pi n D \right) \right) ^2\\
\end{align}</math>
| <math>0 \le D \le 1</math>
|
|-
|<math>s(x)=\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth1Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{-A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=A-\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth2Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=\frac{4A}{P^2}\left( x-\frac{P}{2} \right)^2 \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotParabolaSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{3}\\
a_n = & \frac{4A}{\pi^2 n^2}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Referensies==
{{
+ + + + + + + + + + + + +
<!-- Table test -->
<table>
<tr>
<th>English</th>
<th>Afrikaans</th>
</tr>
<tr>
<td>One</td>
<td>Een</td>
</tr>
<tr>
<td>Two</td>
<td>Twee</td>
</tr>
</table>
<!-- End of table test -->
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl|Amsterdam}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|sup|Harlingen|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Harlingen|nl}}". ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Harlingen]]).
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}" ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Merwede]]).
Sien ook '''[[Gebruiker:Martinvl/New SI]]'''
Krag is die resultate van 'n aantal verskillende verskynsels, insluitend [[swaartekrag]] en elektromagnetiesekrag.
==Plaaslike regering in Engeland==
Elkeen van die vier lande wat die Vereenigde Koninkryk bestaan het sy eie soort plaaslike regering.
Op die hoogste vlak is nege streke (''regions''). Londen is die eenigster streek wat sy eie streeksraad het - Die ander streke word slegs gebruik vir statistiese doeleindes en vir kiesafdelings tydens verkiesings vir die Europese parlement.
<center><math>\frac{\Phi_1}{\Phi_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2}</math></center>
<math>arctan(x) = x - \frac{x^3}{3} + \frac{x^5}{5} - \frac{x^7}{7} ....</math>
<math>\frac{\pi}{4} = 4 \times arctan(\frac{1}{5}) - arctan(\frac{1}{239})</math>
== Verwysings==
{{verwysings}}
==Willem van Oranje==
{{Inligtingskas2
| beeld = WilliamOfOrange1580.jpg
| beeldtitel = Willem van Oranje in 1580
| naam = Willem van Oranje
| titel = ''Prins van Oranje''
| gebore = 1533
| oorlede = 1584
| vader = [[Willem I van Nassau-Dillenburg|Willem de Rijke]]
| moeder = [[Juliana van Stolberg]]
}}
<!--
| functie1 = [[Prins van Oranje]]
| periode1 = 1544–1584
| voorganger1 = René van Chalon
| opvolger1 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
| functie2 = Graaf van Nassau-Oranje
| periode2 = 1544–1584
| voorganger2 =
| opvolger2 = [[Maurits van Oranje|Maurits]]
| functie3 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Filips II)
| periode3 = 1559–1567
| voorganger3 = [[Maximiliaan II van Bourgondië]]
| opvolger3 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]]
| functie4 = [[Vrijgraafschap Bourgondië|Stadhouder van Franche-Comté]] (Filips II)
| periode4 = 1559<ref>{{aut|Paul Delsalle & Laurence Delobette}}, ''[http://books.google.es/books?id=IYD4_xhf2MAC&lpg=PA376&dq=&pg=PA376 La Franche-Comté à la charnière du Moyen Âge et de la Renaissance, 1450-1550]'' (2003) 376.</ref>/61<ref>{{aut|Herman Kaptein}}, ''[http://books.google.es/books?id=txpRRZe7tlcC&pg=PA19 De Beeldenstorm]'' (2002) 19.</ref> – 1567
| voorganger4 =
| opvolger4 =
| functie5 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Staten-Generaal)
| periode5 = 1572–1584
| voorganger5 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]] (Filips II, tot 1573)
| opvolger5 = [[Joost de Soete]] (Utrecht)<br />[[Maurits van Oranje|Maurits van Nassau]] (tot 1589 alleen in Holland en Zeeland)
| functie6 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Friesland en Overijssel]] <br /> (Staten-Generaal)
| periode6 = 1580–1584
| voorganger6 = [[George van Lalaing]] (Filips II, tot 1581)
| opvolger6 = [[Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg]] (Friesland)<br />[[Adolf van Nieuwenaar]] (Overijssel)
| functie7 = [[Lijst van graven van Buren en Leerdam|Graaf van Buren en Leerdam]]<br />[[Lijst van heren van IJsselstein|Heer van IJsselstein]]
| periode7 = 1551–1584
| voorganger7 = [[Anna van Egmond (1533-1558)|Anna van Egmont]]
| opvolger7 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
-->
<!--
{{Inligtingskas Monarg
|naam = Willem van Oranje
|titel = Prins van Oranje
|beeld = [[Lêer:WilliamOfOrange1580.jpg|240px]]
|byskrif = Willem van Oranje in 1580
|bewind = 1544–1584
|kroning =
|inhuldiging =
|volle naam =
|andertitels = Stadholder (goveneur) van Holland, Zeeland and Utrecht
|doop =
|geboortedatum = [[24 April]] [[1533]]
|geboorteplek =
|sterftedatum = [[10 Julie]] [[1584]]
|sterfteplek = [[Delft]]
|begraweplek = Nieuwe Kerk, [[Delft]], [[Nederland]]
|voorganger = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
|erfgenaam =
<!--
|opvolgertipe = Abdikasie: [[2 Maart]] [[1917]]
|opvolger = 1. [[Aleksei Romanof|Tsarewitsj Aleksei]] (eerste abdikasie – die abdikasie is later verander sodat die troon sou gaan na groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]]) <br />2. Groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]] (tweede abdikasie – wys die troon van die hand) <br />3. [[Georgi Lwof]], president van die tussentydse regering
|koningin =
|gade = [[Prinses Alix van Hesse-Darmstadt| Aleksandra Fjodorowna]]
|dinastie = [[Huis van Romanof|Holstein-Gottorp-Romanof]]
|koninklikelofsang =
|koninklikeleuse =
|vader = [[Aleksander III van Rusland|Aleksander III]]
|moeder = [[Prinses Dagmar van Denemarke|Maria Fjodorowna]]
|kinders = [[Groothertogin Olga Nikolajewna van Rusland|Olga]]<br />[[Groothertogin Tatjana Nikolajewna van Rusland|Tatjana]]<br />[[Groothertogin Maria Nikolajewna van Rusland|Maria]]<br />[[Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland|Anastasia]]<br />[[Aleksei Nikolajewitsj, tsarewitsj van Rusland|Aleksei]]
-->
}}
'''Willem van Oranje''' ...
[[File:PopulationEngland.svg|thumb|300px|test]]
==Subpages==
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Kaapse maateenhede]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/NGR]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Pretoria Pietersburg Spoorweg]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Lokomotiefinligtingskas]]
==IBAN==
{| class="wikitable"
|-
!Script<br>type
!Country<br>Latin Script
!Country<br>Local script
! IBAN formatting example
|-
|Arabic
|Saudi Arabia
|السعودية
|<code>SA03 8000 0000 6080 1016 7519</code>
|-
|Cyrillic
|Ukraine
|Україна
|<code>UA21 3223 1300 0002 6007 2335 6600 1</code>
|-
|Greek
|Greece||Eλλασ||<code>GR16 0110 1250 0000 0001 2300 695</code>
|-
|Hebrew
|Israel
|יִשְׂרָאֵל
|<code>IL62 0108 0000 0009 9999 999</code>
|-
|Latin
|United Kingdom
|United Kingdom
|<code>GB29 NWBK 6016 1331 9268 19</code>
|}
[[File:Metrication by year map.svg|thumb|300px|test]]
{| class="wikitable"
|-
!Year<br>ex NIST || Year<br>ex Vera ||Year <br> Optional || Code || Country || Comments
|-
|1795 || 1795 || || fr ||[[ France]] ||
|-
|1816 || 1817 || || be || [[Belgium]] ||
|-
|1816 || 1817 || || lu || [[Luxembourg]] ||
|-
|1816 || 1817 || || nl || [[Netherlands]] ||
|-
|1840 || 1843 || || dz || [[Algeria]] || French Colony
|}
Oorspronklik tekst bevind in
*Tukkies is die '''X'''xxxx van Xxxxx
*Die vader van die eerste Vlietstra was '''X'''xxxx
*Toe jy wil verder sturieer nadat jy die skool verlaat het, moet jy jou '''X'''xxxxx behaal.
*My oudste niggie se voornaam is '''X'''xxxx
==Westminster==
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=Parish of Fleet
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=[[Distrik]]
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[image:Flag of Hampshire.svg|20px]] [[Hampshire]]
|onderafdelingnaam3=Hart
|onderafdelingnaam4=
|coordinates = {{coord|51.2834|-0.8456|display=inline,title}}
|bevolking_soos_op=30 Junie 2017
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=41233<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|oppervlak_totaal_km2=12.0
|bevolkingsdigtheid_km2=3440
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode= GU51, GU52
|skakelkode=01252
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
| population_ref = (built-up area)<br>21,858 (civil parish) (as at 2011 census)<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|constituency_westminster= [[North East Hampshire (UK Parliament constituency)|North East Hampshire]]
|post_town= FLEET
|postcode_district= GU51, GU52
|postcode_area= GU
|dial_code= 01252
|os_grid_reference= SU8054
|london_distance= {{convert|40.3|mi}}
|ambulance_service= [[South Central Ambulance Service|South Central]]
}}
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=City of Westminster
|ander_naam=
|inheemse_naam=
|nedersetting_tipe=Stad
|bynaam=
|slagspreuk=
|translit_taal1=
|translit_taal1_tipe=
|translit_taal1_inligting=
|translit_taal2=
|translit_taal2_tipe=
|translit_taal2_inligting=
|beeld_stadsilhoeët=LondonWestminster.svg
|beeldgrootte=250px
|beeldbyskrif=
|beeld_vlag=
|vlaggrootte=
|vlagskakel=
|beeld_seël=<!--Arms-westminster-lb.jpg-->
|seëlskakel=
|seëlgrootte=
|beeld_skild=
|skildskakel=
|skildgrootte=
|beeld_leë_embleem=
|leë_embleemtipe=
|leë_embleemgrootte=
|leë_embleemskakel=
|beeld_kaart=
|kaartgrootte=250px
|kaartbyskrif=
|beeld_kaart1=
|kaartgrootte1=
|kaartbyskrif1=
|beeld_punt_kaart=
|puntkaartgrootte=
|puntkaartbyskrif=
|punt-x=
|punt-y=
|duimdrukkerkaart=
|duimdrukkeretiketposisie=
|duimdrukkerkaartgrootte=
|duimdrukkerkaartbyskrif=
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[Greater London]]
|onderafdelingnaam3=
|onderafdelingnaam4=
|regeringvoetnotas=
|regeringstipe=
|leiertitel=
|leiernaam=
|leiertitel1=
|leiertitel2=
|leiertitel3=
|leiertitel4=
|leiernaam1=
|leiernaam2=
|leiernaam3=
|leiernaam4=
|stigtingstitel=
|stigtingsdatum=1 April 1965
|stigtingstitel2=
|stigtingsdatum2=
|stigtingstitel3=
|stigtingsdatum3=
|eenheidvoorkeur=
|oppervlakvoetnotas=
|oppervlakgroottes=
|oppervlak_totaal_km2=21.48
|oppervlak_land_km2=
|oppervlak_water_km2=
|oppervlak_totaal_myl2=
|oppervlak_land_myl2=
|oppervlak_water_myl2=
|oppervlak_water_persent=
|oppervlak_stedelik_km2=
|oppervlak_stedelik_myl2=
|oppervlak_metro_km2=
|oppervlak_metro_myl2=
|oppervlak_leeg1_titel=
|oppervlak_leeg1_km2l=
|oppervlak_leeg1_myl2=
|oppervlak_leeg2_titel=
|oppervlak_leeg2_km2l=
|oppervlak_leeg2_myl2=
|hoogtevoetnotas=
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
|koördinaattipes=
|koördinate = {{Koördinate|51|16|30|N|0|50|40|W|display=}}
|bevolking_soos_op=2011
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=219600
|bevolkingsdigtheid_km2=10223
|bevolkingsdigtheid_myl2=
|bevolking_metro=
|bevolkingsdigtheid_metro_km2=
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2=
|bevolking_stedelik=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2=
|bevolking_leeg1_titel=
|bevolking_leeg1=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2=
|bevolking_leeg2_titel=
|bevolking_leeg2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2=
|bevolkingnota=
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode=
|skakelkode=020
|leë_naam=
|leë_inligting=
|leë1_naam=
|leë1_inligting=
|leë2_naam=
|leë2_inligting=
|leë3_naam=
|leë3_inligting=
|voetnotas=
|webwerf=http://www.Westminster.gov.UK
}}
==Weergegewens==
Nadat die Britse magte Pretoria beset het, het die ZAR se regering hul op spoorwegkoetse gevestig. Die [[Warmbad]]-Pietersburg gedeelte van die spoorlyn is tot 30 Maart 1901 deur hierdie koetse gebruik. Op 1 April is Nylstroom deur die Australiese magte beset, Potgietersrus is op 5 April beset en Pietersburg is op 8 April beset. Nadat Pietersburg beset is, kom die spoorlyn onder die beheer van die Imperial Military Railways (IMR). Nadat die spoorlyn onder die IMR se beheer gekom het, is ten minste twee aanvalle op treine van die IMR deur Boerkommandos gemaak. Op 4 Julie 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van [[Christiaan Frederik Beyers|Generaal CF Beyers]] 'n trein by Tobiasspruit, 8 km noord van [[Naboomspruit]] aangeval. Op 10 Augustus 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van Kapitein Jack Hindon en Kapitein Slegkamp by Haartebeeslaagte, 10,7 km suid van Naaboomsruit 'n gepantserde trein aangeval.
<ref>{{en}}{{cite journal
|url = https://issuu.com/hennieheymans/docs/vol_2_no_2__ul_
|pages = 42-72
|journal = The Ulolwe: South Africa - Suid -Afrika - A monthly railway research/historical publication / 'n Maandelikse spoorweg historie en navorsings publikasie
|title = Early Pietersburg
|first = Stan
|last = Kantor
|volume = 2
|number = 2}}</ref>
===Kaapstad===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref>
|Jan precipitation mm = 15
|Feb precipitation mm = 17
|Mar precipitation mm = 20
|Apr precipitation mm = 41
|May precipitation mm = 69
|Jun precipitation mm = 93
|Jul precipitation mm = 82
|Aug precipitation mm = 77
|Sep precipitation mm = 40
|Oct precipitation mm = 30
|Nov precipitation mm = 14
|Dec precipitation mm = 17
|year precipitation mm = 515
|unit precipitation days = 0.1 mm
| jan_gem=20.4 | jan_gem_ns=15
| feb_gem=20.4 | feb_gem_ns=17
| mrt_gem=19.2 | mrt_gem_ns=20
| apr_gem=16.9 | apr_gem_ns=41
| mei_gem=14.4 | mei_gem_ns=69
| jun_gem=12.5 | jun_gem_ns=93
| jul_gem=11.9 | jul_gem_ns=82
| aug_gem=12.4 | aug_gem_ns=77
| sep_gem=13.7 | sep_gem_ns=40
| okt_gem=15.6 | okt_gem_ns=30
| nov_gem=17.9 | nov_gem_ns=14
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=17
| jaar_gem=16.2 | jaar_gem_ns=515
| jan_gem_min=15.7 | jan_gem_max=26.1
| feb_gem_min=15.6 | feb_gem_max=26.5
| mrt_gem_min=14.2 | mrt_gem_max=25.4
| apr_gem_min=11.9 | apr_gem_max=23.0
| mei_gem_min=9.4 | mei_gem_max=20.3
| jun_gem_min=7.8 | jun_gem_max=18.1
| jul_gem_min=7.0 | jul_gem_max=17.5
| aug_gem_min=7.5 | aug_gem_max=17.8
| sep_gem_min=8.7 | sep_gem_max=19.2
| okt_gem_min=10.6 | okt_gem_max=21.3
| nov_gem_min=13.2 | nov_gem_max=23.5
| dec_gem_min=14.9 | dec_gem_max=24.9
| jaar_gem_min=11.4 | jaar_gem_max=22.0
| jan_a_min=7.4 | jan_a_max=39.3
| feb_a_min=6.4 | feb_a_max=38.3
| mrt_a_min=4.6 | mrt_a_max=40.7
| apr_a_min=2.4 | apr_a_max=38.6
| mei_a_min=0.9 | mei_a_max=33.5
| jun_a_min=-1.2 | jun_a_max=29.8
| jul_a_min=-1.3 | jul_a_max=29.0
| aug_a_min=-0.4 | aug_a_max=32.0
| sep_a_min=0.2 | sep_a_max=33.1
| okt_a_min=1.0 | okt_a_max=37.2
| nov_a_min=3.9 | nov_a_max=39.9
| dec_a_min=6.2 | dec_a_max=35.4
| jaar_a_min=-1.3 | jaar_a_max=40.7
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 5.5
| rdfeb = 4.6
| rdmrt = 4.8
| rdapr = 8.3
| rdmei = 11.4
| rdjun = 13.3
| rdjul = 11.8
| rdaug = 13.7
| rdsep = 10.4
| rdokt = 8.7
| rdnov = 4.9
| rddec = 6.2
| lvjan = 71
| lvfeb = 72
| lvmrt = 74
| lvapr = 78
| lvmei = 81
| lvjun = 81
| lvjul = 81
| lvaug = 80
| lvsep = 77
| lvokt = 74
| lvnov = 71
| lvdec = 71
}}
=== Tallinn ===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Tallinn (1981-2010)
|bron = Estonian Weather Service<ref name=temp>{{cite web
| url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohutemperatuur/?lang=en
| title = Climate normals-Temperature
| publisher = Estonian Weather Service|accessdate=24 September 2016}}</ref>
<ref name=precip>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/sademed/?lang=en
|title = Climate normals-Precipitation
|publisher = Estonian Weather Service| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=humidity>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohuniiskus/?lang=en
|title = Climate normals-Humidity
|publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=sun>{{cite web
|url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/paikesepaiste-kestus/?lang=en
| title = Climate normals-Sunshine
| publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref><!--, Pogoda.ru.net (rainy and snowy days)<ref name="pogoda"/>--> and Weather Atlas<ref>{{Cite web
|url=https://www.weather-atlas.com/en/estonia/tallinn-climate
|title=Tallinn, Estonia – Detailed climate information and monthly weather forecast
|last=d.o.o
|first=Yu Media Group
|website=Weather Atlas
|language=en
|access-date=2019-07-09}}</ref>
^!--
|Jan precipitation mm = 56
|Feb precipitation mm = 36
|Mar precipitation mm = 37
|Apr precipitation mm = 32
|May precipitation mm = 36
|Jun precipitation mm = 64
|Jul precipitation mm = 84
|Aug precipitation mm = 86
|Sep precipitation mm = 67
|Oct precipitation mm = 78
|Nov precipitation mm = 70
|Dec precipitation mm = 57
|year precipitation mm = 704
-->
<!-- min & percipitation done -->
| jan_gem= -3.3 | jan_gem_ns=56
| feb_gem= -4.3 | feb_gem_ns=36
| mrt_gem= 1.0 | mrt_gem_ns=37
| apr_gem= 4.5 | apr_gem_ns=32
| mei_gem= 10.1 | mei_gem_ns=36
| jun_gem= 14.1 | jun_gem_ns=64
| jul_gem= 17.2 | jul_gem_ns=84
| aug_gem= 16.0 | aug_gem_ns=86
| sep_gem= 11.3 | sep_gem_ns=67
| okt_gem= 6.5 | okt_gem_ns=78
| nov_gem= 1.3 | nov_gem_ns=70
| dec_gem= -1.9 | dec_gem_ns=57
| jaar_gem= 5.9 | jaar_gem_ns=704
<!-- min & max done -->
| jan_gem_min= -5.9 | jan_gem_max= -1.0
| feb_gem_min= -7.1 | feb_gem_max= -1.6
| mrt_gem_min= -4.1 | mrt_gem_max= 2.3
| apr_gem_min= 0.6 | apr_gem_max= 9.2
| mei_gem_min= 5.2 | mei_gem_max= 15.3
| jun_gem_min= 9.5 | jun_gem_max= 18.9
| jul_gem_min= 12.7 | jul_gem_max= 21.9
| aug_gem_min= 12.0 | aug_gem_max= 20.4
| sep_gem_min= 7.6 | sep_gem_max= 15.2
| okt_gem_min= 3.8 | okt_gem_max= 9.5
| nov_gem_min= -0.9 | nov_gem_max= 3.5
| dec_gem_min= -4.3 | dec_gem_max= 0.4
| jaar_gem_min= -2.4 | jaar_gem_max= 9.5
<!-- max & min done -->
| jan_a_min= -31.4 | jan_a_max=9.2
| feb_a_min= -28.7 | feb_a_max=10.2
| mrt_a_min= -24.5 | mrt_a_max=15.9
| apr_a_min= -12.0 | apr_a_max=27.2
| mei_a_min= -5.0 | mei_a_max=29.4
| jun_a_min= -0.0 | jun_a_max=30.7
| jul_a_min= 4.0 | jul_a_max=34.3
| aug_a_min= 2.4 | aug_a_max=34.2
| sep_a_min= -4.1 | sep_a_max=28.0
| okt_a_min= -10.5 | okt_a_max=21.8
| nov_a_min= -18.8 | nov_a_max=12.1
| dec_a_min= -24.3 | dec_a_max=10.7
| jaar_a_min=-31.4 | jaar_a_max=34.3
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
<!--
|Jan rain days = 10
|Feb rain days = 8
|Mar rain days = 9
|Apr rain days = 12
|May rain days = 11
|Jun rain days = 13
|Jul rain days = 13
|Aug rain days = 14
|Sep rain days = 17
|Oct rain days = 18
|Nov rain days = 16
|Dec rain days = 12
|year rain days = 153
-->
<!-- Rain days done -->
| rdjan = 10
| rdfeb = 8
| rdmrt = 9
| rdapr = 12
| rdmei = 11
| rdjun = 13
| rdjul = 13
| rdaug = 14
| rdsep = 17
| rdokt = 18
| rdnov = 16
| rddec = 12
<!-- HumidityDONE -->
| lvjan = 88
| lvfeb = 85
| lvmrt = 81
| lvapr = 73
| lvmei = 69
| lvjun = 74
| lvjul = 76
| lvaug = 79
| lvsep = 82
| lvokt = 85
| lvnov = 88
| lvdec = 88
}}
===Perth===
{| class="wikitable" style="width: 75%; margin: 0 auto 0 auto; font-size:80%;"
|+ '''Klimaattabel'''
|-
!
! Jan
! Feb
! Mar
! Apr
! Mei
! Jun
! Jul
! Aug
! Sep
! Okt
! Nov
! Des
! Jaar
|-
! Gemiddelde daaglikse maksimum temperatuur
|29,7 [[Celsius|°C]]
|30,0 °C
|28,0 °C
|24,6 °C
|20,9 °C
|18,3 °C
|17,4 °C
|18,0 °C
|19,5 °C
|21,4 °C
|24,6 °C
|27,4 °C
|23,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde daaglikse minimum temperatuur
|17,9 [[Celsius|°C]]
|18,1 °C
|16,8 °C
|14,3 °C
|11,7 °C
|10,1 °C
|9,0 °C
|9,2 °C
|10,3 °C
|11,7 °C
|14,0 °C
|16,3 °C
|13,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde totale reënval
|8,6 mm
|13,3 mm
|19,3 mm
|45,5 mm
|122,7 mm
|182,4 mm
|172,9 mm
|134,6 mm
|79,9 mm
|54,5 mm
|21,7 mm
|13,9 mm
|869,4 mm
|-
! Gemiddelde aantal reëndae
|2,9
|2,7
|4,3
|7,6
|13,8
|17,2
|18,2
|17,2
|14,0
|11,1
|6,5
|4,2
|119,6
|-
| colspan="15" style="text-align: center;" | <small>'''Bron:''' [http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009034.shtml Australiese Buro van Meteorologie]</small>
|}
===Jaipur===
*[http://amssdelhi.gov.in/news_events/Jaipur_climate.pdf Jaipur statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42261.TXT Agra Statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42182.TXT New Delhi statistics]
<!--{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> -->
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie= Jaipur ([[Jaipur Airport]])
|Jan record high C = 31.7
|Feb record high C = 36.7
|Mar record high C = 42.8
|Apr record high C = 44.9
|May record high C = 48.5
|Jun record high C = 47.2
|Jul record high C = 46.7
|Aug record high C = 41.7
|Sep record high C = 41.7
|Oct record high C = 40.0
|Nov record high C = 36.1
|Dec record high C = 31.3
|year record high C = 48.5
|Jan high C = 22.4
|Feb high C = 25.0
|Mar high C = 31.0
|Apr high C = 37.1
|May high C = 40.3
|Jun high C = 39.3
|Jul high C = 34.1
|Aug high C = 32.4
|Sep high C = 33.8
|Oct high C = 33.6
|Nov high C = 29.2
|Dec high C = 24.4
|year high C = 31.9
|Jan low C = 8.4
|Feb low C = 10.8
|Mar low C = 16.0
|Apr low C = 21.8
|May low C = 25.9
|Jun low C = 27.4
|Jul low C = 25.8
|Aug low C = 24.7
|Sep low C = 23.2
|Oct low C = 19.4
|Nov low C = 13.8
|Dec low C = 9.2
|year low C = 18.8
|Jan record low C = -2.2
|Feb record low C = -2.2
|Mar record low C = 3.3
|Apr record low C = 9.4
|May record low C = 15.6
|Jun record low C = 19.1
|Jul record low C = 20.6
|Aug record low C = 18.9
|Sep record low C = 15.0
|Oct record low C = 11.1
|Nov record low C = 3.3
|Dec record low C = 0.0
|year record low C = -2.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 7.0
|Feb precipitation mm = 10.6
|Mar precipitation mm = 3.1
|Apr precipitation mm = 4.9
|May precipitation mm = 17.9
|Jun precipitation mm = 63.4
|Jul precipitation mm = 223.3
|Aug precipitation mm = 205.9
|Sep precipitation mm = 66.3
|Oct precipitation mm = 25.0
|Nov precipitation mm = 3.9
|Dec precipitation mm = 4.2
|year precipitation mm = 635.4
|Jan rain days = 0.6
|Feb rain days = 1.0
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 0.7
|May rain days = 1.4
|Jun rain days = 3.9
|Jul rain days = 11.2
|Aug rain days = 10.0
|Sep rain days = 3.8
|Oct rain days = 1.3
|Nov rain days = 0.4
|Dec rain days = 0.4
|year rain days = 35.2
|source 1 = India Meteorological Department (record high and low up to 2010)<ref name= IMD >
{{cite web
| url = http://www.imd.gov.in/section/climate/extreme/jaipur2.htm
| title = Jaipur Climatological Table Period: 1971–2000
| publisher = [[India Meteorological Department]]
| accessdate = March 25, 2015}}</ref><ref name = IMD2>{{cite web
| url = http://www.webcitation.org/6GmnoaB0m
| format = PDF
| title = Ever recorded Maximum and minimum temperatures up to 2010
| publisher = India Meteorological Department
| accessdate = March 25, 2014}}</ref>
|date=October 2011}}
==Galeries==
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Hampshire
|regels=5
|The round table, Great Hall, Winchester Castle - geograph.org.uk - 1540331.jpg|Ronde tafel van [[Koning Arthur]] wat in die groot saal van Winchester Kasteel ophang
|Statue d'Alfred le Grand à Winchester.jpg|Standbeeld van [[Koning Alfred]] in WInchester. Koning Alfred was eerste koning van Engeland.
|HMS Victory meets HMS Ark Royal, Portsmouth - geograph.org.uk - 772930.jpg|HMS Victory, die vlagskip van Lord Nelson by die slag van Trafalgar (1805) en HMS Ark Royal, 'n moderne vliegdekskip van die [[Royal Navy]]
|Defense.gov photo essay 120714-F-RP755-350.jpg|Die ''Red Arrows'' by the Farnborough Lugskou
|The Plume of Feathers, Crondall - geograph.org.uk - 384095.jpg|'n Typiese platelandse ''pub'' in Crondall. Volgens legende, het [[Oliver Cromwell]] in hierdie ''pub'' in 1645 gebly
}}
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Exeter
|regels=5
|Section of the old City Wall - geograph.org.uk - 1287323.jpg|Gedeeltes van die [[stadmuur]] dateer terug tot [[Romeinse Ryk|Romeinse tye]].
|Exeter Cathedral in springtime - geograph.org.uk - 1305085.jpg|Wes-fasade van die [[Katedraal]] en die Katederaalsplein tydens die lente.
|Exeter Quay and Colleton Crescent - geograph.org.uk - 376627.jpg|Die Exe rivier en die [[kaai]] met die stadsmuur in die agtergrond.
|Exeter Guildhall - Stagecoach 36238 (WA11CGG).jpg|''High Street'' en die ''Guildhall''. Die meeste van die ''Guildhall'' is in die [[middeleeue]] gebou, maar die fasade is in 1593 gebou.
|Golden Star, Star Ferry 1.jpg|Golden Star
|Shining Star, Star Ferry 1.jpg|Shining Star
|Star Ferry. Victoria Harbor. Hong Kong..jpg|Silver Star
|World Star, Star Ferry 1.jpg|World Star
}}
== Die el ==
1 el = 26.5 [Amsterdam] duim (check value)<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=mc5eAAAAcAAJ&pg=PA320&lpg=PA320&dq=amsterdam+el+duim&source=bl&ots=xtl5ZrknZG&sig=lPF3CmEZ3XueUNQ-Y2c2lowjg8c&hl=en&sa=X&ei=FOyVVKP7NY33aof4gPgP&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=amsterdam%20el%20duim&f=false
|title = De koophandel van Amsterdam, naar alle gewesten der waereld
|author = Jacques Le Moine de L'Espine, Isaac Le Long
|publisher = J. Bosch, J. Burgvliet, A. Arrenberg, H. Beman & A. Lozel
<!--|edition = 9th (1st edition 1715)-->
<!-- pounds (based on 800 Hamburg lbs - pg 301-316; voet (based on 800 French feet - pg 321 - 328 -->
|year = 1780
|location = Rotterdam
|language = Nederlands}}</ref>
Another book<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=XsxTtYU7JtQC&pg=PA326&lpg=PA326&dq=amsterdam+roeden+13&source=bl&ots=dxlRIE2-ZN&sig=w8_RhCMHj-bS5MA1BKuju3cCcXw&hl=en&sa=X&ei=usWZVOLmMtPkaNiDgcgC&ved=0CEsQ6AEwBDgK#v=onepage&q=amsterdam%20roeden%2013&f=false
|title = Council Minutes, 1655-1656 by New Netherlands Council
|isbn = 0-8156-2646-0
|publisher = The Holland Society of New York
|year = 1995
|translator = Gehring, Charles T}}</ref>
Another ref<ref>[http://www.newnetherlandinstitute.org/research/online-publications/guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures/ guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures ]</ref>
ANother ref <ref>[http://dspace.library.uu.nl/bitstream/handle/1874/179827/Betalingsverkeer%20ten%20tijde%20van%20de%20geoctrooieerde%20West-Indische%20Compagnie.pdf?sequence=1]</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Meter Konvensie ==
Die meter is oorspronklik tussen 1792 en 1799 ontwikkel as gelykstaande aan 1/10.000.000 van die afstand tussen die [[Noordpool]] en die [[ewenaar]] op die lengtelyn wat deur Parys loop. Die kilogram is oorspronklik in 1795 ontwikkel as gelykstaande aan die massa van een [[liter]] (1000 [[Kubieke meter|kubieke sentimeter]]) by die [[vriespunt]] van [[ys]].<ref>{{cite web
|url= http://aviatechno.free.fr/unites/nouveausys.php
|title =La loi du 18 Germinal an 3 ''Die wet van 18 Germinal, jaar 3 (7 April 1795)''
|language = Frans|
|publisher = Le CIV (Centre d'Instruction de Vilgénis) – Forum des Anciens
|accessdate = 3 Januarie 2015}}</ref><ref>{{cite book
|title = Balances: Instruments, Manufacturers, History
|author = Robens ,Erich; Jayaweera, Shanath Amarasiri A.;Kiefer, Susanne
|page = 62
|isbn = 978-3-642-36446-4
|publisher = Springer-Verlag
|location = Heidelberg
|language = Engels
|year = 2014}}</ref> Destyds was dit geglo dat dit die maksimum [[digtheid]] van water was.
Teen die einde van die negentiende eeu het die meeste van die Europese lande afgesien van Rusland en die Verenigde Koninkryk die metrieke stelsel aangeneem. Aan die 1902 [[Rykskonferensie]] [Imperial Conference] het die meeste van die Britse kolonies sy steun vir die metrieke stelsel gegee, maar die Britse Parlement het geweier om die nodige wetgewing in te stem.<ref>{{cite journal
| title = The International Bureau of Weights and Measures 1875 - 1975: NBS Special Publication 420
| url = http://books.google.co.uk/books?id=nOG0SxxEu64C&pg=PA240
| page = 244
| date = 20 Mei 1975
| language = Engels
| editor = Page, Chester H; Vigoureux, Paul
| publisher = National Bureau of Standards
| location = [[Washington, D.C.]]
}}</ref><ref>{{cite journal
|url = http://www.jstor.org/stable/1631432
|title = The Discussion in the British Parliament on the Metric Bill
|author = Seaman, William H.
|journal = Science
|volume = New Series 21
|issue = 524
|date = 13 Januarie 1905
|pages = 72-75
|publisher = American Association for the Advancement of Science
|langauge = Engels}}</ref>
In 1965 het die Brtise ''President of the Board of Trade'' ('n [[Minister|staatsminister]]) aangekondig dat die Vereningde Koninkryk van plan is om die metriese sisteem aan te vaar. Gedeurende die volgende paar jare het die meeste van die [[Britse Statebond]] (en ook Suid Afrika) die Britse voorbeeld gevolg.<ref>{{Cite web
|url = http://ukma.org.uk/sites/default/files/met1972.pdf
|title = White Paper on Metrication (1972) – Summary and Conclusions
|language = Engels
|publisher = Department of Trade and Industry - Consumer and Competition Policy Directorate
|location = London}}</ref>
== Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) ==
{{Anker|CGPM}}
Die Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) is 'n byeenkoms van al die lede van die BIPM. Dit vind plaas ongeveer elke vier tot ses jare. Die meter konvensie is in 1975 geteken en die eerste CGPM het in 1889 plaasgevind nadat die nuwe kilogram en meter voorwerpe vervaardig is. Die belangrikste byeenkomste is die sesde CGPM (1921) toe die BIPM se mandaat uitgebrei is om ook elektriese metings te dek, die elfde CGPM toe die [[SI-stelsel]] aangeneem is. Die vyf-en-twintigste CGPM het in 2014 plaasgevind en die ses-en-twintigste CGPM vind plaas in 2018. Die byeenkomste vind altyd in [[Sèvres]] (vlakby [[Parys]]) plaas.<ref>{{en}}<cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/
|title = General Conference on Weights and Measures
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
Die CPGM stel lede van die CIPM, ontvang verslae van die CIPM en keur die BIPM se begroting aan.
==BIPM==
As 'n land 'n lid van die BIPM wil word, moet hy diplomatieke betrekkinge met [[Frankryk]] hê en moet ook 'n nasionale laboratorium besit.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/join-member.html
|title = Procedure for a State to become a Member of the BIPM
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref> Sedert 1999 kon lande wat nie vir volle lidmaatskap kwalifiseer aansoek doen vir geassosieerde lidmaatskap. [[Suid-Afrika]] het die konvensie in 1964 as 'n volle lid ondergeteken en in 2012 het [[Namibië]] die konvensie as 'n assosiaatlid ondergeteken. Op 1 Januarie 2015 bevat die lidmaatskap van die BIPM 55 volle lede en 41 is assosiaatlede.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/member-states/
|title = Member States
|publisher = BIPM
|date = Januarie 2015
|accessdate = 20 Januarie 2015}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/governance/
|title = Governance
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
===Verwysings===
{{verwysings}}
==Iets anders==
:<math>E = mc^2 + {p^2 \over 2m} + \cdots \approx mc^2 + {(mv)^2 \over 2m} = mc^2 + {1 \over 2}mv^2 </math>
Dit is met die Engelse woorde ''[[wikt:en:compute|compute]]'' en ''[[wikt:en:calculate|calculate]]'' geïllustreer. Albei woorde is in Duits met die woord ''[[wikt:de:berechnen|berechnen]]'' vertaal. Al is die Duitse woord ''[[:de:Rechner|Rechner]]'' 'n suiwer Duitse woord, kan dit nie sonder aanpassing gebruik word om albei ''computer'' en ''calculator'' uit Engels te vertaal nie. Die Duitse oplossing is om the woord "''rechner''" as 'n stamwoord in nuwe woorde soos ''[[:de:Taschenrechner|Taschenrechner]]'' (sakrekenaar) te gebruik, maar volgens die [[Europese Unie]] is die wettige Duitse vertaling vir die Engelse woord ''computer'' ook ''computer''.<ref>{{cite web
|url = http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32013R0617
|title = Commission Regulation (EU) No 617/2013 of 26 June 2013 implementing Directive 2009/125/EC of the European Parliament and of the Council with regard to ecodesign requirements for computers and computer servers Text with EEA relevance.
|date = 27 Juni 2013
|accessdate = 12 Juni 2015
|publisher = [[Europese Kommissie]]}}</ref>
www.real.de
http://www.rhino-computer.de/ "der Computer Experte aus Deutschland", "Mit dem Rhino PC Konfigurator erhalten Sie die Möglichkeit Ihren Computer ganz auf Ihre Bedürfnisse abzustimmen" "Gaming PC", "Der kleine Multimedia Rechner".
http://iate.europa.eu/SearchByQueryLoad.do?method=load
http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/index.html
http://www.cse.msu.edu/~cse435/Handouts/Standards/IEEE24765.pdf
Die woord ''calculate'' kom van die Latynse woord ''[[''wikt:en:calculus#Latin|calculus]]'' wat "'n klip" beteken, dus is die Engelse Dus kan 'n mens die woorde ''[https://en.wiktionary.org/wiki/calculator calculator]'' en ''[https://en.wiktionary.org/wiki/computer computer]'' nie direk uit Engels na Duits vertaal sonder om die Duite taal aan te pas.
==Tugela River==
{| class="infobox" cellpadding=1 style="padding:0; text-align:left;"
! colspan="4" style="background:#ccf; text-align:center;" | Astronomical Conversions
|- style="background:#ccc;"
! style="text-align:center;" | Quantity
! style="text-align:center;" | Value
|-
|parsec
| style="text-align: center;"|
|-
|light year
|style="text-align: center;" |9.43×10<sup>12</sup> km
|-
|AU
| style="text-align: center;" |
|-
|Sun diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|10<sup>3</sup>
| style="text-align: center;" |thousand
|-
|10<sup>6</sup>
| style="text-align: center;" |million
|-
|10<sup>9</sup>
| style="text-align: center;" |billion
|-
|10<sup>12</sup>
| style="text-align: center;" |trillion
|-
|mile
|
|
|
|-
| colspan=4 style="background:#ddd; text-align:center" | {{navbar|Template:Common metric prefixes|mini=1}}
|}
References<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|first = Charles
|last = Griffin
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite journal
|journal = Military History Journal
|volume = 6
|number = 5
|url = http://samilitaryhistory.org/vol065sb.html
|title = Col A W Durnford
|publisher = Die Suid-Afrikaanse Krygshistoriese Vereniging
|accessdate = 3 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Bulpin<ref name=Bulpin/>{{rp|263}}
<ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
Poor roads - [http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180|Discussion about roads (pg 180)] (1899) Discussion about roads - bridges are rare.
Boer commando raid via [http://www.conan-doyle.narod.ru/other/war/conan-doyle-chapter-04.htm Jamesons Drift] to Greytown
It took 5 days to ferry across 5,000 men, 384 ox wagons, 3,400 baggage animals and 600 civilian wagoners and drivers. The road ahead was muddy and impeded by steep bank dongas which would have slowed the progress of his column so Pearson split it into two divisions, setting off on the 18th and 19th Jan.<ref>{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Tugelawaterval<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tugela-Falls-2/
|title = Tugela Falls
|publisher = World Waterfall Database
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref>
*Sahlumbe<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.gov.za/mec-mchunu-handed-over-tugela-river-vehicle-bridge-overjoyed-sahlume-community
|title = MEC Mchunu handed over the Tugela River vehicle bridge to an overjoyed Sahlume Community
|publisher = Suid-afrikaanseregerings nuusafdeling
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref> (Close to Weenen, 61 km downstream from Colens, 44 km upstream from Tugela Ferry)
{| class="wikitable sortable"
|-
!Afstand (km)
!Hoogte (m)
!Plek
|-
|0
|3054
|[[Mont-aux-Sources]]
|-
|1
|2968
|Tugelawaterval (kruin)
|-
|2
|2020
|[[Tugelawaterval]] (voet)
|-
|81
|1112
|Bergville (R74 padbrug)
|-
|111
|1074
|[[Spioenkopdam]] (muur)
|-
|177
|957
|[[Colenso]] (Bulwerbrug)
|-
|278
|541
|[[Tugela Ferry]]
|-
|398
|199
|Jameson's Drift
|-
|485
|17
|Spoorwegbrug
|-
|502
|0
|Tugela Mond
|}
Tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]], toe [[Ladysmith]] beleër is, gee die rivier verdediging aan die Boeremagte. Pogings deur die Britse magte onder [[Redvers Henry Buller|Redvers Buller]] om die rivier oor te steek het by [[Slag van Colenso|Colenso]], [[Slag van Vaalkrans|Vaalkrans]] en [[Slag van Spioenkop|Spioenkop]] misluk. Uiteindelik het die Britse magte by [[Slag van Pietershoogte|PietersHill]] die rivier oorgesteek om Ladysmith te bevry.<ref>{{cite book
|title = Buller's Campaign
|first = Julian
|last = Symons
|publisher = The Cresent Press
|location = London
|year = 1963]]}}</ref>
===Brûe===
[[Lêer:Bulwer Bridge, Colenso.JPG|duimnael|Die Bulwerbrug, geopen in 1879, was die eerste eerste brug oor die Tugelarivier.]]
In 1973, is drie ontwikkelingslinte in Natal geïdentifiseer. Die eerste lint volg die oorsponglikke roet tussen Durban en Newcastle. Die tweede lê tussen Newcastle en Richardsbaai edn die derde volg die Noordskusroet tussen Richardsbaai en Durban. Binne hierdie drie ontwikkelinslinte lê 'n streek met min ontwikkeling. Die Tugela se bolope tussen die Drakensberg en Colenso lê die eerste van hierdie ontwikkelingslinte en sy mondgebied lê in die derde van die ontwikkelingslinte.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf
|title = Town and Regional Planning in Natal
|journal = Natalia
|volume = 3
|pages 26-30
|year = 1973
|publisher The Natal Society Foundation
|first = RA
|last = Pistorius}}</ref> Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Die direkte afstande tussen verskei stede is:<ref>Google Earth</ref>
*44,9 km Mont-aux-Source tot Bergville (1118 m)
*45 km Bergville - Colenso (960 m - Bulwer Brug)
*61 km Colenso - Tugela Ferry (539 m)
*43 km Tugela Ferry - Jameson's Drift (294 m)
*72 km Jamesons Drift - Zululand Railway Bridge (16 m)
*12 km Zululand Railway Bridge - Indian Oseaan (0 m)
====Boloop gebied====
Die eerste brug oor die Tugela is die Bulwer Brug by Colenso. In vroër jare was daar 'n pont hier en Colenso het die Zoeloe naam ''iSkipeni'' (plek van die boot) gekry.<ref>{{en}}{{cite book
|title = Natal and the Zulu Country
|edition = 3rd
|author = Bulpin, TV
|publisher = T.V. Bulpin Publications Ltd
|location = Cape Town
|language = Engels
|page = 248
|year = 1966}}</ref> Hiedie brug is in 1871 voorgestel en is in 1879 geopen om die weg tussen Durban en die diamantvelde in [[Kimberley]] te vermaklik.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf
|title = Early proposed roads in the
KwaZulu-Natal Drakensberg
|journal = Natalia
|volume = 44
|pages 1
|year = 2014
|publisher The Natal Society Foundation
|first = Val
|last = Ward}}</ref> Hierdie enkelrigting brug het die N3 hoofpad tussen Johannesburg en Durban gedra totdat die Colenso bypass in 1962 geopen is. Die brug staan nog steeds en die vormalige tolhuis is deesdae die Robert E. Stevenson Museum.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nightjartravel.com/cultural/r-e-stevenson-museum
|title = R E Stevenson Museum
|publisher = Nightjar Travel (Pty) Ltd
|year = 2015
|accessdate = 17 December 2015}}</ref> Albei brûe is now deur die dubbelbaan N3 tolwegbrug ongeveer 10 km wes van Colenso verplaas. Colenso se spoorwegbrug, ook 'n enkelrigting brug, is in 1886 geopen. In xxxx is die spoorlyn aan albei Boererepublieke geopen. In ongeveer 1955 is die spoorlyn verdubbel en 'n nuwe spoorlynbrug langsaan die ou brug is gebou. Ander brûe is in die twintigste eeu gebou om Ladysmtih met Bergville and Winterton to koppel.
====Mond gebied====
Die mond van die Tugelarivier is ongeveer 350 m dus is brugbou daar heelwat duurder as in the omgewing van Colenso. Ook dra die paaie en spoorweë minder vervoer. Op 18 Julie 1902 is die eerste brug oor die Tugelarivier in die kusgebied by Bonds Drift geopen. Hiedie brug is oorsprongklik deur die Zululand Railway Company gebou on Zoeloeland met die Natalkolonie te verbind. In 1904 is die ''Zululand Railway Company'' is deur die Natalse regering gekoop. In ongeveer 1930 is 'n enkelrigting padbrug naby die spoorwegbrug gebou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge
|title = Tugela Steel Bridge
|publisher = Groundspeak
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
In 1959 in 'n nuwe tweerigting padbrug oor die Tugelarivier gebou om die N2 kuspad oor die rivier te dra. Hierdie brug kry die naam "John Ross-brug" te ere van Charles Rawden Maclean (bynaam John Ross). In 1828 het Maclean, toe 'n tienerjarige, vanaf Port Natal (Durban) na Delagoabaai geloop om medisyne vir die settlement te kry.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://wiredspace.wits.ac.za/bitstream/handle/10539/8718/ISS-164.pdf
|title = South African fiction and a case history revised: An account of research into retellings of the John Ross story of early Natal
|first = Stephen
|last = Gray
|publisher = African Studies Institute, University of the Witwatersrand
|date = 25 April 1988
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> In 1987, is die John Ross Bridge tydens 'n vloed weggespoel. Die noordwaartse verkeer is oor die ou padbrug afgelei terwyl die suidewaartse verkeer oor die brug by Tugela Ferry afgelei is.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nctforest.com/home.php?nav=pubs&pubtypeid=3
|title = Linking independent timber growers to markets
|publisher = NCT Forestry Co-operative Limited
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> Die John Ross-brug is in 89 dae herstel.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://kznpr.co.za/uncategorized/kzn-north-coast-bridges/
|title = KZN: A Photographic and Historical Record
|first = Hugh
|last = Bland
|date = 18 Desember 2015
|accessdate = 23 desember 2015}}</ref>
====Middelgebied====
Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Vanaf voor die Zoeloe oorlog van 1879 is daar 'n ferry by Smits Drift. Hierdie plek kry die naam "Tugela Ferry".<ref name=Bulpin/> Tussen 1918 en 1937 is die ferry met 'n enkelrigting 166 m lank brug verplaas. In 2014 is dir voorgestel om 'n nuwe dubbelrigting brug lanksaan die huidige brug te bou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.sahra.org.za/sahris/sites/default/files/heritagereports/2015-06-30%20-%20Annexure%20D3%20Heritage%20impact%20assessment%20report%20Rev%201%20RK_0.pdf
|title = Desktop Heritage Survey for the proposed Tugel Ferry Bridge
|date = 10 April 2014
|first = Gavin
|last = Anderson
|publisher = Kinvig & Associates
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
===Algemeen===
Die Tugelarivier vloei deur bergagtige gebied en het drie oorgangstreke. Die grootse oorgangstreek is die streek tussen sy bron en Colenso. Colenso le ongeveer 100 km van die rivierbron af en deesdae is daar heelwat bruê in hierdie gebied, meestal te doen met vervoer tussen Durban en die Witwatersrand. Die eerste kruisingsplek was die Kommandodrif. Hy is in 1855 na Colenso hernoem. Hiedie drif is in 1879 deur die eenrigting Bulwerbrug vervang. In 1885 is 'n spoorwegbrug ook in Colenso gebou. Seerdat 1885 is hiedie bruê met groter bruê vervang. Terseldertyd is ander brue stroomop van Clenso gebou.
Die tweede kruisingstreek is by Tugela Ferry, ongeveer halfpad tussen die rivier se bron en sy mond.<ref name="BI">{{citation |author=Helmut Kahnt |title=BI-Lexikon Alte Maße, Münzen und Gewichte |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1986 |pages=380}}</ref>
*[http://www.safrika.org/Pics/Natal-map-01.gif Map 1954]
*[https://pathfinda.com/en/tugela/324 Check thi sout]
*[https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge (Bonds drift)]
*[http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf Route to the diamopnd fields]
*[https://eprints.soas.ac.uk/12772/1/Whelan_3281.pdf ferries operated by traders]
*[https://www.jstor.org/stable/pdf/3819797.pdf?seq=1#page_scan_tab_contents More about John Ross? Tugela river? - JSTOR]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-restoration-of-catewayo-the-military-escort-crossing-the-tug-79309491.html?pv=1&stamp=2&imageid=B1E4CFCD-7740-4F82-ACFE-68EF105CA3E3&p=103351&n=42&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d British army crossing 1883]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-rebellion-in-the-transvaal-south-africa-1881-tugela-ferry-on-77309672.html?pv=1&stamp=2&imageid=22D55E08-3A23-4138-86E7-62A0C2F02543&p=173514&n=83&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d Tugela ferry 1881]
*[http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf No development along Tugela]
*[https://archive.org/stream/natalillustrated00harr#page/172/mode/2up Implies only two good crossing points]
== Area of Cap ==
It is required to demonstrate that if a rectangle is constructed around a segment using the chord length as one side of the rectangle and the height of the segment as the height of the rectangle, then the ratio of the area of the segment to the area of the rectangle (<math>Q</math>) satisfies the equation
:<math>\frac{\pi}{4} <= Q <= \frac{2}{3} </math>.
Consider the equation of a circle <math>y^2 + x^2 = r^2</math> which has solution <math> y = \sqrt{r^2 - x^2}</math>
Choose two points <math>(-a , h)</math> and <math>(a , h)</math> on the curve.
The area of the rectangle is clearly <math>2a(r-h)</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-a}^{a}\sqrt{r^2 - x^2} dx - 2ah</math>
Define <math>u</math> such that <math>u = \frac{x}{r}</math> and <math>b = \frac{a}{r}</math>.
The area of the rectangle becomes <math>2b(1-h) = 2b - 2bh</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-b}^{b}\sqrt{1 - u^2} du - 2bh</math>.
The Taylor series of <math>\sqrt{1 + p}</math> is <math>1 + \frac{1}{2}p - \frac{1}{2 \cdot 4} p^2 + \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}p^3 - \cdots</math>
Expanding the integrand as a Taylor series give the area of the cap as
<math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 - \frac{1}{2 \cdot 4} u^4 - \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}u^6 - \cdots du - 2bh</math>
If we let u become vanishingly small, we can neglect all powers of <math>u^4</math>, <math>u^6</math> etc and the area of the cap becomes <math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 du - 2bh</math>
[[Lêer:Vertrag_von_Verdun_en.svg||duimnael|250px|Vertrag von Verdun (847)]]
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Reflist|group=Nota}}
En ook
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-jan-brand/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-j-h-de-la-rey/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-cr-de-wet/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/cp-hoogenhout-1843-1922/
==Verskeie verwysings==
*[https://books.google.co.uk/books?id=2x4bIdTkcEAC&pg=PA225 Mathematicians of the French Revolution]
*[https://books.google.co.uk/books?id=gzTcvJSAIvwC&pg=PA211 - Measure of enlightenment]
*[http://www.jstor.org/stable/41135030?seq=17#page_scan_tab_contents On the Metric System of Weights and Measures, and its proposed Adoption in this Country (UK) - 1864]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Borgato.pdf Metrication in Italy]]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Paixao_Jorge.pdf Metrication in Portugal]
*[https://repositorio.ipcb.pt/bitstream/10400.11/1440/1/Particularities.pdf More metrication in Portugal]
*[http://iupap.org/wp-content/uploads/2014/05/A4.pdf Symbols for quantities]
*[https://books.google.co.uk/books?id=qkY4AAAAMAAJ Principals of Commercial science 1831/2]
*[http://www.ajol.info/index.php/smsajms/article/viewFile/143746/133458 Railways during the Boer War]
[[Category:Contains images from NC Commons]]
n2bzciv7s9w4qk71h4n5f2wsztliczz
2896351
2896350
2026-04-22T20:06:24Z
Martinvl
12559
/* Beskryving van die standaard */
2896351
wikitext
text/x-wiki
==Test of NC file display==
Display of the same image, one taken from an .SVG file and the other from a .JPG file. This test will be used on other Wikipedias to check the transfer of files.
[[File:SI logo full.svg|thumb|left|Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)]]
[[File:SI logo all udp.jpg|thumb|right|Test Download of SI logo from NC Commons (.JPG)]]
{{NC
|File=File:SI logo all udp.jpg
|caption=Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)}}
<!--
[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]
*Die SI Logo hoort om hier verttoon te word.
*The SI logo should be displayed here.
Wikicode to display the image from NC Commons shown on the right:
:<nowiki>[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]</nowiki>
-->
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
==Beskryving van die standaard==
Die standaard laat toe dat die datum en/of die tyd op 'n verskeidenheid maniere vertoon word. Die standaard laat toe dat strepies en dubbelpunte as 'n opsionele ekstra bygevoeg word om die lees van die data deur mense te vergemaklik. Dus word die voorstelling van die datum as "2026-04-22" en "20260422" as identies behandel. Die hooftipes data wat voorgestel kan word, word hieronder getoon.
*'''Jaar-Maand-Dag formaat''': Die standaard neem aan dat die datum die datum is wat deur die Griekse kalender gegee word. Dit maak geen voorsiening vir die Arabiese, Hebreeuse of ander datums nie. Die komponente van die datum word in dalende volgorde van betekenis geskryf. Die volgende is almal geldige voorstellings van die huidige datum in "jaar-maand-datum" formaat (met mensvriendelike skeiers):
:*{{#time: Y}}
:*{{#time: Y-m}}
:*{{#time: Y-m-d}}
*'''Jaar-Ordinaledatum formaat''':Die standaard laat die gebruik van [[ordinale datum]] (reeks 1-366) toe, eerder as maand-dag-formaat. In sulke gevalle sal daar 'n onewe aantal syfers eerder as 'n ewe aantal syfers in die uitvoer wees. Die huidige datum in ordinale datumformaat is
:*{{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}}
*'''Jaar-weeksnommer-weeksdag formaat''': ISO 8601 standaardiseer ook die nommering van weke en weeksdae. Onder die standaard begin weke op 'n Maandag. As 'n week 'n Nuwejaar omvat, word dit toegeken aan die jaar wat vier of meer dae van daardie week bevat. Byvoorbeeld, 1 Januarie 2026 het op 'n Donderdag geval, dus het drie dae in 2025 geval en vier dae in 2026 geval. Dus begin die eerste week van 2026 op Maandag 29 Desember 2025 begin en die laaste week van 2025 eindig op Sondag 28 Desember 2025. Wanneer die nommers wat op die jaar volg die weeknommer eerder as die maandnommer is, is die letter "W" as 'n skeidingsteken gebruik. As die dag van die week ingesluit is, volg dit die weeknommer. Die huidige weeknommer en dagnommer is:
:*{{#time: o-"W"W}}
:*{{#time: o-"W"W-N}}
*'''Tyd''': Die standaad maak gebruik van die 24-uur horlosie.
== X-straal ==
==Generasie==
[[File:Bohr atom model.svg|thumb|Bohr se model van die atoom. 'n Elektron wat van die n=3-skil (M-skil) na die n=2-skil (L-skil)val, verloor energie. Hierdie energie word as 'n enkele foton weggevoer..]]
Die X-straalspektrum bestaan gewoonlik uit agtergrondstraling wat versprei is volgens die Rayleigh-wet en waarop 'n aantal skerp spektrale lyne geplaas is. Hierdie spektrale lyne word gegenereer wanneer 'n hoë-energie elektron een van die elektrone in 'n interne skil van 'n atoom losmaak. Die losgemaakte elektron is dikwels van die K (of binneste) skil. Daarna vul 'n elektron van een van die hoër skille hierdie leemte en gee sy surplusenergie in die vorm van 'n foton af. Waneer 'n mens die [[SI-stelsel]] gebruik, is die benaderde energie (n joules) van die foton deur die volgende vergelyking gegee:
: <math>E_n = h c R_{\infty}( \frac{Z^2}{n^2} - \frac{Z^2}{m^2} )</math>
waar
:<math>h</math> is die [[konstante van Planck]]
:<math>c</math> is die [[ligsnelheid]]
:<math> R_{\infty}</math> is die [[Konstante van Rydberg]]
:<math>Z</math> is die aantal protone in die kern
:<math>n</math> is die getal van die laer energievlak
:<math>m</math> is die getal van die hoër energievlak.
[[File:Mo and Cu X-Ray spectra.svg|thumb|X-straalspektrum vir molibdeen en koper. The Ka lines are generated by a transition from ]]
Alhoewel energieë wat deur hierdie vergelyking gegee in joules aangehaal word, dui X-straalpraktisyns gewoonlik die energie van die X-straalbundel in elektronvolts aan. Dit gee 'n aanduiding van die spanning wat nodig is om die bundel te skep.
Die sterkste lyne op die X-straalspektrum word die K<sub>α</sub>- en K<sub>β</sub>-lyne genoem. Hierdie lyne ontstaan uit leemte in die binneste of K-skil (<math>n=1</math>). Die K<sub>α</sub>-lyn stem ooreen met hierdie leemte wat gevul is met 'n elektron van die L-skil (<math>m=2</math>), terwyl die K<sub>β</sub>-lyn ooreenstem met die leemte wat gevul word deur 'n elektron van die M-skil (<math>m=3</math>).
{|class="wikitable"
|+ Characteristic X-ray emission lines for some common anode materials.<ref>{{Cite web |url=http://physics.nist.gov/PhysRefData/XrayTrans/Html/search.html |title=X-ray Transition Energies Database |publisher=NIST Physical Measurement Laboratory |date= 9 December 2011 |access-date=19 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf |title=X-Ray Data Booklet Table 1-3 |publisher=Center for X-ray Optics and Advanced Light Source, Lawrence Berkeley National Laboratory |date= 1 October 2009 |access-date=19 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090423224919/http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf | archive-date=23 April 2009}}</ref>
! rowspan= 2 |Anode<br />material !! rowspan= 2 |Atomic<br />number !! colspan=2 |Photon energy [keV] !! colspan=2 |Wavelength [nm]
|-
! [[K-alpha|K<sub>α1</sub>]] !! K<sub>β1</sub> !! K<sub>α1</sub> !! K<sub>β1</sub>
|-
! [[tungsten|W]]
|74 ||59.3 ||67.2 ||0.0209 ||0.0184
|-
! [[molybdenum|Mo]]
|42 ||17.5 ||19.6 ||0.0709 ||0.0632
|-
! [[copper|Cu]]
|29 ||8.05 ||8.91 ||0.154 ||0.139
|-
! [[silver|Ag]]
|47 ||22.2 ||24.9 ||0.0559 ||0.0497
|-
! [[gallium|Ga]]
|31 ||9.25 ||10.26 ||0.134 ||0.121
|-
! [[indium|In]]
|49 ||24.2 ||27.3 ||0.0512 ||0.0455
|-
! [[aluminium|Al]]
|13 ||1.4867 ||1.5574 ||0.8340 ||0.7961
|}
=== Test template ===
{{User:Martinvl/Audience}}
=== Practical example ===
[[File:Maerklin-Schientypen.jpg|thumb|Selection of model railway tracks]]
As 'n modeltreinuitleg gemaak word met behulp van die stukke spoor wat langsaan getoon word, sal die krommingsradius by elke punt óf oneindig wees (op reguit stukke spoor) óf 'n vaste waarde hê (op geboë stukke spoor). Aangesien sentripetale krag 'n funksie van radius is, sal 'n skielike verandering van kromming 'n stapsgewyse verandering in [[Middelpuntsoekende krag|sentripetale krag]] veroorsaak en dus 'n ongemaklike rit. Die oplossing is om die kromme so te ontwerp dat die krommingsradius oneindig is aan die begin van die geboë gedeelte, verminder tot 'n eindige waarde by die middelpunt van die geboë gedeelte en dan in waarde toeneem tot die einde van die gesirkelde gedeelte.
=== Spoorlys ===
Die nuwe spoorlyne wat tussen 1 Junie 1902 en 31 Desember 1911 deur CSAR voltooi is:<ref name=SAS1953>{{cite book
|language = Engels
|title = Jaarverslag
|publisher = Suid-Afrikaanse Spoorweë
|year = 1953
|chapter = Statement No. 19 – Statement Showing, in Chronological Order, the Date of Opening and the Mileage of Each Section of Railway
|id = 200954-13}}</ref>
{|class="wikitable"
|-
!Naam
|Gemagtig
!Beginpunt
!Eindpunt
!Openingsdatum<ref group=Nota>Die eerste syfer gee die openingsdatum vir die eerste gedeelte van die spoorlyn en die tweede is die openingsdatum van die hele lyn</ref>
!myl:kettings
!km
|-
|Voltooiing van die Johannesburg-Kaapstad-spoorlyn
|1904
|[[Klerksdorp]]
|Viertien Strome
|1904/1907
|142
|228
|-
|Voltooiing van die Bloemfontein-Natal-spoorlyn
|1901/4
|[[Harrismith]]
|[[Sannaspos]]
|1902/1907
|231:50
|372.7
|-
|Bloemfontein-Kimberly-spoorlyn
|1905
|[[Bloemfontein|Hamilton]]
|[[Kimberley|Beaconsfield]]
|1908
|95:63
|154,1
|}
== Stamboom2 ==
Gebruik stamboom2
{{stamboom2}}
*Sophia of Hannover (1630-1714)
**{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George I (1660-1727)
***{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George II (1683-1760)
****Frederick, Prince of Wales
*****{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George III
******Duke of Kent
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Victoria (1819-1901)
********[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Edward VII
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] George V
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Charles III (*1948)
*********{{Stamboom2/einde tak}}[[Maud van Wallis|Maud]] (1869-1938)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Harald V van Noorweë]] (*1937)
******** Prince Arthur, Duke of Connaught and Strathearn (1850-1942)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Ingrid of Sweden
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Denmark] Frederick X
******** Leopold, Duke of Albany (1853-1884)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Sibylla of Saxe-Coburg and Gotha
**********{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Sweden] Carl XVI Gustaf
******** Princess Victoria = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Frederick III of Germany (1831-1888)
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Kaiser Wilhelm II (1859-1941)
**********... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Germany] Georg Friedrich Prince of Prussia (*1976)
**********{{Stamboom2/einde tak}} Victoria Louise of Prussia (1892-1980)
***********{{Stamboom2/einde tak}} Frederica (1917-1981) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Paul of Greece (1901-1964)
************{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Greece] ... Pavlos (*1967)
*********{{Stamboom2/einde tak}}Sophia of Hannover (1870-1932) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Carol II of Romania (1893-1953)
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] Margareta of Romania (*1949)
********{{Stamboom2/einde tak}} Beatrice (1857-1944)
*********{{Stamboom2/einde tak}} Eugenie (1887-1969) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Alfonso XIII of Spain (1886-1941)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Felipe VI of Spain (*1968)
******{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Ernest Augustus, King of Hanover (1771-1851)
*******{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple white crown.svg|15px]] Ernest Augustus of Hannover (*1954)
****{{Stamboom2/einde tak}}Anne (1709-1759) = William IV, Prince of Orange (1711 - 1751)
*****William V, Prince of Orange (1748-1806)
******{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Willem-Alexander van die Nederlande]] (*1967)
*****{{Stamboom2/einde tak}}Carolina of Orange-Nassau (1743-1787)
******{{Stamboom2/einde tak}} ... Astrid of Sweden (1905-1935) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Leopold III of Belgium (1901-1983)
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Filip of Belgium (*1960)
{{Stamboom2/einde}}
==Byvoegsel==
:'''[[:en:Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/IncidentArchive816#User:Martinvl_and_long_term_disruption_of_WT:MOSNUM]]''' is a very good example of how not to do things, both from a practical point of view and from a legal point of view.
:'''Practical Point of View'''
::As I see it, an ANI case should contain four sections:
::*Complainant's opening statement
::*Comments by others
::*Defendant's Reply
::*Closing Administrator’s Statement
::It is my view that the complainant’s opening statement and the closing administrator's closing statement should contain sufficient detail (including diffs) that anybody who is reviewing the incident need not read the defence or any of the comments made by third parties as anything of relevance should be repeated in the closing statement, unless of course an appeal is centred around the closing administrator mis-representing a third-party comment or a defence offered by the defendant.
::While this will require the complainant to take of an effort when preparing a case, it should reduce the amount of input from others. It will make it more difficult for complainants to "throw mud, hoping that it will stick" and thus simplify the closing administrator's task as there will be less material through which to wade.
::If the defendant is subsequently blocked, then both the defendant and the administrator who is handling the appeal will have a common reference point from which to work, not some vague wall of text that would take forever through which to wade.
:'''Legal Point of View'''
::There was a good deal of discussion in the case in question about user’s rights and "natural justice". I have since done some research on the matter and it is my understanding that under the Law of California, '''members of organisations that provide a public service''' are entitled to '''protection under the rules of [[:en: https://en.wikipedia.org/wiki/Due_process|due process]]'''. My research suggest that Wikipedia is one such organisation. At this stage, it might be appropriate to point out that since I was discussing the Law of California rather than English Law, I should have used the term "due process" rather than "natural justice".
::My assertion is based on the judgement given in the case [https://scocal.stanford.edu/opinion/pinsker-v-pacific-coast-society-orthodontists-27828 Pinsker v. Pacific Coast Society of Orthodontists] heard in the Supreme Court of California in 1974. The judgement gives two examples of what constitutes an organisation that “provides a public service” - labor unions and professional organisations and two examples of what organisations do not provide a pubic service - golf clubs and fraternities, the difference being that the former have an impact on the public at large while the latter do not.
::It is my view that since Wikipedia, like professional bodies, has an impact on the population at large that Wikipedia, like professional bodies must be viewed as an organisation that provides a "public service".
::The Wikipedia article [[:en:Due Process#United States|due process]] details how the Supreme Court of the United States interprets "due process". Among the important feature is a protection from vague laws, while the article [[:en:Procedural due process|Procedural due process]] catalogues a list of basic due process procedural rights as drawn up by Judge Henry Friendly (1903-1986). This includes:
::* the requirement of the complainant to give "Notice of the proposed action and the grounds asserted for it" (in the case of Wikipedia, the complainant producing all the pertinent diffs)
::* the right to cross-examine witnesses (in the case of Wikipedia the right of the accussed to present their defence)
::* the "requirement that the tribunal prepare written findings of fact and the reasons for its decision" (in the case of Wikipedia, the closing administrator's statement).
:'''Application to the Case in Question'''
::In the case in question, all the diffs are buried in a posting that is approximately 8900 words in length (estimated using the word count facility in Microsoft WORD). Furthermore the details of what I am alleged to have done are so vague that I have no point of reference against which my application for readmission can be measured by an administrator.
::In his closing statement, closing administrator [[User:TParis]] asserted that "I have fully reviewed Martinvl's counter claim of vote stacking and determined that his evidence failed to meet the threshold".
::If my counter claim of vote stacking was not accepted, did he read the rest of the case to see whether or not is was well founded? Since he had 17 minutes from the time that Wee Curry Monster asked for an uninvolved administrator to act and him posting his judgement, did he really read all 8900 words - that would require a reading speed of 525 words per minute without allowing any time for him to prepare his closing statement or to follow up any of the diffs. According to the Wikipedia article [[:en:Speed reading]], the "normal reading [rate] for comprehension" is typically 200 - 300 words per minute.
::As a result, I have been blocked for ten years because he did not do a proper job of explaining why I had been blocked. If the ANI structure that I proposed had been followed, then either he would have rejected the application (which he should have done for lack of evidence) or his closing statement would implicitly have provided a criteria against which, in a worst case scenario, an application for readmission could be measured.
== Eksterne skakels ==
* [http://pdg.lbl.gov/2005/reviews/contents_sports.html#constantsetc Oorsig, 2005]
* [http://physics.nist.gov/cuu/Constants/index.html NIST-konstantes]
* [http://users.telenet.be/lode.stevens/const.htm Natuurkonstantes]
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:nl:Natuurkundige constante|Nederlandse Wikipedia]]
== Verwysings ==
{{Notas}}
{{Verwysings}}
==UTF-8==
UTF-8 is a protocol whereby UNICODE characters can be transmitted as variable-length byte strings in a manner that will maximise the communications wandwidth. WHen the text involved can be wrtitten in ASCCI, the UTF-8 rendering of teh text and teh ASCII rendering are identical, making UTF-8 string upward compatible with ASCII strings.
== Historical background==
The first standard for interchanging text between computers was ISO-xxxx. This standard used 7 bit characters, reserving the eight bit as a parity bit for error chaecking. Of the 128 characters available using 7 bits, 32 values were reserved as control bits and the remaining 96 valeus ont printable characters. ISO-xxxx had 12 variations, one for each of 12 different languages with 12 values reserved for national use. ISO-xxxx-y (the United States variant) and ISOxxxx-z (the British variant) were identical except for teh character "#" which appeared in teh American character set and "£" which appeared in the British character set. The Germans sacrificed the characters ..... to accomodate " ", " " .....
This standard was uperceded b ISO-xxxxx which used 8 bits to represent its characters. It adopted ISO-xxxx-0 (the American variant) for the first 128 characters ....
{|class = "wikitext"
|-
! Laagste<br>waarde
! Hoogste<br>waarde
!Aantal<br>grepe
! greep 1
! greep 2
! greep 3
! greep 4
! greep5
|-
| x00 || xF7 || 7
| style = "background-color: gray" |<code>0gfedcba</code>
| || || ||
|-
| x0080
| x07FF || 11
|style = "background-color: gray"|<code>110lkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 16
|style = "background-color: gray"|<code>1110qpon
|style = "background-color: gray"|<code>10mlkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 21
|style = "background-color: yellow"|11110vut
|style = "background-color: yellow"|10srqpon
|style = "background-color: yellow"|10mlkjih
|style = "background-color: #0F0"| 0gfedcba ||
|-
}
{| class="wikitable"
|+ Définition du nombre d'octets utilisés dans le codage (attention ce tableau de principe contient des séquences non valides)
|-
! scope="col" | Caractères codés
! scope="col" | Représentation binaire UTF-8
! scope="col" | Premier octet valide (hexadécimal)
! scope="col" | Signification
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0000 à U+007F
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">0</span><var style="background: #0F0">ƀƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| 00 à 7F
| 1 octet, codant jusqu’à 7 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0080 à U+07FF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">11</span>0<var style="background: #0F0">ƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| C2 à DF
| 2 octets, codant jusqu’à 11 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0800 à U+FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">111</span>0·<var style="background: #0F0">ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| E0 à EF
| 3 octets, codant jusqu’à 16 bits
|-
! scope="row" rowspan="2" style="text-align: center" | U+10000 à U+10FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">0<var>ƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F0 à F3
| rowspan="2" | 4 octets, codant jusqu’à 21 bits
|-
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">100</span> 10<span style="background: #0F0">00·<var>ƀƀƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F4
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
== Romeinse syfers==
{| class="wikitable"
|-
! Fraction
! Roman numeral
|-
| {{frac|1|12}}
|style='text-align: center'| '''·'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|2|12}} = {{frac|1|6}}
|style='text-align: center'| '''··''' or ''':'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|3|12}} = {{frac|1|4}}
|style='text-align: center'| '''···''' or '''∴'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|4|12}} = {{frac|1|3}}
|style='text-align: center'| '''····''' or '''∷'''
|-
| {{frac|5|12}}
|style='text-align: center'| '''·····''' or '''⁙'''
|-
|{{frac|1|2}}
|style='text-align: center'|S
|}
== Boulevard Periphique Toets ==
{|class = wikitable
!Interior !! Compass Point !! Exterior
|-
|Junction 1 clock
|88 degrees
|Junction 1 anti-clock
|-
| || <small>East</small> ||
|-
|Junction 2 clock
|94 degrees
|Junction 2 anti-clock
|}
== Toets==
[[File:Metre Convention Signatories.svg|thumb|test]]
[[File:M F Gervais Monarchs of Spain.pdf|thumb|Monarchs of Spain]]
Alles hier is vanuit die Engelse WIkipedia gesny en hier geplak sonder vertaling:
# Both fiber and composite remain in the elastic strain regime. In this stage, we also note that the composite Young's {{nowrap| 1 234 km}}. modulus is a simple weighted sum of the two component moduli.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\epsilon_{c}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
#:<math> E_{c} = V_{f}E_{f} + V_{m}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber remains in the elastic regime but the matrix yields and plastically deforms.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# Both fiber and composite yield and plastically deform. This stage often features significant Poisson strain which is not captured by model below.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\sigma_{f}(\epsilon_{c}) + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber fractures while the matrix continues to plastically deform. While in reality the fractured pieces of fiber still contribute some strength, it is left out of this simple model.
#:<math> \sigma_{c} \approx V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math><ref name="courtney"/>
=Fourier-reeks==
{{vertaalvanaf
| taalafk = en
| pl = https://en.wikipedia.org/wiki/Fourier_series
}}
[[File:Fourier Series.svg|duimnael|Fourier-reeks]]
Die '''Fourier-reeks''' is dear [[Joseph Fourier]] in die begin van die negentiede eeu ontwikkel. Hy publiseer sy ontdeking in 1807.<ref>Fourier ref</ref> Hy ontwikkel die die konsep oorsprontlik om hom te help met die oplossing van die hittediffusievergelyking, maar dit is later ontdek dat reeks nuttig is om enige periodieke golfvorm te ontleed. In sy eenvoudigste vorm (uit 'n ingenieursoogpunt) word die golfvorm ontbind in 'n reeks sinus- en cosinuskrommes met frekwensie gelykstaande aan 'n tussengetalveelvoud van die frekwensie van die oorspronklike golfvorm. In die praktyk word slegs die laagste frekwensiekrommes gebruik.<ref>{{cite book
|title = MαTH βOOK
|first = Clifford A
|last = Pickover
|publisher = Sterling
|page = 210
|year = 2009
|language = Engels
|isbn = 978-1-4027-8829-1}}</ref>
In die boonste ry van die diagram aan die regterkant word die vierkantgolf benader deur 'n sinusvormige kromme wat 'n periode <math>T</math> het. Die volgende ry wys die vierkantgolf wanneer dit benader word deur twee sinusvormige krommes met periodes <math>(T, \frac{T}{3})</math> bymekaar te tel, die derde ry toon die resultaat wanneer drie sinusvormige krommes met frekwensies <math>(T, \frac{T}{3}, \frac{T}{5})</math> bymekaar getel is en so voort.
==Vorm==
Die Fourier-reeks kan in verskeie vorme uitgedruk word. Die drie mees algemene word hier beskryf.
===Sinus-kosinus vorm===
Die wiskundige uitdrukking vir die Fourier-reeks word gegee deur:<ref>{{cite book
|title = Mathematical Handbook of Formulas and Tables
|first = Murray S
|last = Spiegel
|publisher = Schaum's Outline Series
|year = 1968
|pages = 131 - 135
|language = Engels}}</ref>
:<math>
s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{a_0}{2} + \sum_{n=1}^N \left(a_n \cos\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) + b_n \sin\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) \right)
</math>
waar
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> is die funksie wat benader word.
:<math>N</math> N is die hoogste orde van sinusvormige kromme wat in die benadering gebruik word.
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> Is die benadering tot die kromme nadat N sinusvormige krommes gebruik is.
:<math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> is 'n stel konstante wat spesifiek is vir <math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math>.
Die konstantes <math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> word geëvalueer deur die formules te gebruik:
:<math>\begin{align}
a_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \cos(nx)\,dx \\[4pt]
b_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \sin(nx)\, dx\\[4pt]
\end{align}</math>
===Amplitude-fase vorm of polêre vorm===
Aangesien dat
:<math>A\cos\left(\theta - \phi\right) = A\cos\theta\cos\phi + A\sin\theta\sin\phi</math>
is dit maklik om te bewys dat die sinus-kosinusvorm in 'n amplitude-fase of polêre vorm herskryf kan word:
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{A_0}{2} + \sum_{n=1}^N A_n\cdot \cos\left(\tfrac{2\pi }{P}nx - \varphi_n \right)</math>
waar
:<math>A_n = \sqrt\left(a_n^2 + b_n^2\right)</math>
:<math>\tan\phi = \frac{b_n}{a_n}</math>.
Wanneer die Fourier-reeks in hierdie vorm geskryf word, is die term <math>A_n</math> die amplitude van die <math>n^{de}</math> komponent van die golf en <math>\phi</math> sy faseverskuiwing.
===Eksponensiële vorm===
Volgens [[Euler se formule]] is
:<math>\cos\theta = \tfrac{1}{2} (e^{i\theta} + e^{-i\theta})</math>.
Deur hierdie verhouding te gebruik, is dit maklik om dit te wys dat die polêre vorm in 'n eksponensiële vorm herskryf kan word:
:<math>
s_{_N}(x) = \sum_{n=-N}^N c_n\cdot e^{i 2\pi nx/P}
</math>
waar
:<math>c_n \triangleq \left\{
\begin{array}{lll}
A_0/2 &= a_0/2, \quad & n = 0\\
\tfrac{A_n}{2} e^{-i \varphi_n} &= \tfrac{1}{2}(a_n -i b_n), \quad & n > 0\\
c_{|n|}^*, \quad && n < 0
\end{array} \right\}
</math>
en
:<math>c^*</math> is die komplekse vervoeging van <math>c</math>.
==Konvergensie==
Oor die algemeen kan aangetoon word dat 'n Fourier-reeks konvergent is as dit aan die {{intertaalskakel|Dirichlet-voorwaardes|en|Dirichlet conditions}} voldoen.
In [[ingenieurswese]] toepassings word daar oor die algemeen aanvaar dat die Fourier-reeks byna oral konvergeer (die uitsonderings is by diskrete diskontinuïteite) aangesien die funksies wat in ingenieurswese teëgekom word, beter gedra as die funksies wat wiskundiges as teenvoorbeelde vir hierdie vermoede kan verskaf. In die besonder, as <math>s</math> kontinu is en die afgeleide van <math>s(x)</math> (wat dalk nie oral bestaan nie) vierkantintegreerbaar is, dan is die Fourier-reeks van <math>s</math> konvergeer absoluut en eenvormig na <math>s(x)</math>.<ref>{{cite book
|last=Tolstov
|first=Georgi P.
|url=https://books.google.com/books?id=XqqNDQeLfAkC&q=fourier-series+converges+continuous-function&pg=PA82
|title=Fourier Series
|language=Engels
|publisher=Courier-Dover
|year=1976
|isbn=0-486-63317-9}}</ref> As 'n funksie is {{intertaalskakel|vierkant-integreerbaar|en|Square-integrable function}} op die interval <math>[x_0,x_0+P]</math>, dan konvergeer die Fourier-reeks na die funksie by byna elke punt. Dit is moontlik om Fourier-koëffisiënte vir meer algemene funksies of verdelings te definieer, in sulke gevalle is konvergensie in norm of {{intertaalskakel|swak konvergensie|en|Weak convergence (Hilbert space)}} gewoonlik van belang.
== Tabel van algemene Fourier-reekse ==
Sommige algemene pare periodieke funksies en hul Fourierreeks-koëffisiënte word in die tabel hieronder getoon.
*<math>s(x)</math> dui 'n periodieke funksie aan gedefinieer op <math>0 < x \le P </math>.
*<math>a_0, a_n, b_n</math> dui die Fourierreeks-koëffisiënte (sinus-kosinusvorm) van die periodieke funksie aan <math>s(x)</math>.
{| class="wikitable"
|-
! Tyd domein <br /> <math>s(x)</math>
! Grafiek
! Frekwensiedomein (sinus-kosinusvorm)<br /> <math>\begin{align}& a_0 \\ & a_n \quad \text{vir } n \ge 1 \\ & b_n \quad \text{vir } n \ge 1\end{align}</math>
! Opmerking
! Verwysing
|-
|<math>s(x)=A \left| \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right)\right| \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{4A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-4A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|Volgolf gelykgerigte sinus
|<ref name="Papula">{{cite book|last=Papula|first=Lothar|title=Mathematische Formelsammlung: für Ingenieure und Naturwissenschaftler|publisher=Vieweg+Teubner Verlag|year=2009|isbn=978-3834807571|trans-title=Mathematical Functions for Engineers and Physicists|language=de}}</ref>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right) & \quad \text{vir } 0 \le x < P/2 \\
0 & \quad \text{vir } P/2 \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotHalfRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-2A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & \begin{cases}
\frac{A}{2} & \quad n=1 \\
0 & \quad n > 1
\end{cases}\\
\end{align}</math>
|Halfgolf gelykgerigte sinus
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A & \quad \text{vir } 0 \le x < D \cdot P \\
0 & \quad \text{vir } D \cdot P \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotRectangleSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & 2AD\\
a_n = & \frac{A}{n \pi} \sin \left( 2 \pi n D \right)\\
b_n = & \frac{2A}{n \pi} \left( \sin \left( \pi n D \right) \right) ^2\\
\end{align}</math>
| <math>0 \le D \le 1</math>
|
|-
|<math>s(x)=\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth1Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{-A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=A-\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth2Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=\frac{4A}{P^2}\left( x-\frac{P}{2} \right)^2 \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotParabolaSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{3}\\
a_n = & \frac{4A}{\pi^2 n^2}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Referensies==
{{
+ + + + + + + + + + + + +
<!-- Table test -->
<table>
<tr>
<th>English</th>
<th>Afrikaans</th>
</tr>
<tr>
<td>One</td>
<td>Een</td>
</tr>
<tr>
<td>Two</td>
<td>Twee</td>
</tr>
</table>
<!-- End of table test -->
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl|Amsterdam}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|sup|Harlingen|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Harlingen|nl}}". ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Harlingen]]).
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}" ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Merwede]]).
Sien ook '''[[Gebruiker:Martinvl/New SI]]'''
Krag is die resultate van 'n aantal verskillende verskynsels, insluitend [[swaartekrag]] en elektromagnetiesekrag.
==Plaaslike regering in Engeland==
Elkeen van die vier lande wat die Vereenigde Koninkryk bestaan het sy eie soort plaaslike regering.
Op die hoogste vlak is nege streke (''regions''). Londen is die eenigster streek wat sy eie streeksraad het - Die ander streke word slegs gebruik vir statistiese doeleindes en vir kiesafdelings tydens verkiesings vir die Europese parlement.
<center><math>\frac{\Phi_1}{\Phi_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2}</math></center>
<math>arctan(x) = x - \frac{x^3}{3} + \frac{x^5}{5} - \frac{x^7}{7} ....</math>
<math>\frac{\pi}{4} = 4 \times arctan(\frac{1}{5}) - arctan(\frac{1}{239})</math>
== Verwysings==
{{verwysings}}
==Willem van Oranje==
{{Inligtingskas2
| beeld = WilliamOfOrange1580.jpg
| beeldtitel = Willem van Oranje in 1580
| naam = Willem van Oranje
| titel = ''Prins van Oranje''
| gebore = 1533
| oorlede = 1584
| vader = [[Willem I van Nassau-Dillenburg|Willem de Rijke]]
| moeder = [[Juliana van Stolberg]]
}}
<!--
| functie1 = [[Prins van Oranje]]
| periode1 = 1544–1584
| voorganger1 = René van Chalon
| opvolger1 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
| functie2 = Graaf van Nassau-Oranje
| periode2 = 1544–1584
| voorganger2 =
| opvolger2 = [[Maurits van Oranje|Maurits]]
| functie3 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Filips II)
| periode3 = 1559–1567
| voorganger3 = [[Maximiliaan II van Bourgondië]]
| opvolger3 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]]
| functie4 = [[Vrijgraafschap Bourgondië|Stadhouder van Franche-Comté]] (Filips II)
| periode4 = 1559<ref>{{aut|Paul Delsalle & Laurence Delobette}}, ''[http://books.google.es/books?id=IYD4_xhf2MAC&lpg=PA376&dq=&pg=PA376 La Franche-Comté à la charnière du Moyen Âge et de la Renaissance, 1450-1550]'' (2003) 376.</ref>/61<ref>{{aut|Herman Kaptein}}, ''[http://books.google.es/books?id=txpRRZe7tlcC&pg=PA19 De Beeldenstorm]'' (2002) 19.</ref> – 1567
| voorganger4 =
| opvolger4 =
| functie5 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Staten-Generaal)
| periode5 = 1572–1584
| voorganger5 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]] (Filips II, tot 1573)
| opvolger5 = [[Joost de Soete]] (Utrecht)<br />[[Maurits van Oranje|Maurits van Nassau]] (tot 1589 alleen in Holland en Zeeland)
| functie6 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Friesland en Overijssel]] <br /> (Staten-Generaal)
| periode6 = 1580–1584
| voorganger6 = [[George van Lalaing]] (Filips II, tot 1581)
| opvolger6 = [[Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg]] (Friesland)<br />[[Adolf van Nieuwenaar]] (Overijssel)
| functie7 = [[Lijst van graven van Buren en Leerdam|Graaf van Buren en Leerdam]]<br />[[Lijst van heren van IJsselstein|Heer van IJsselstein]]
| periode7 = 1551–1584
| voorganger7 = [[Anna van Egmond (1533-1558)|Anna van Egmont]]
| opvolger7 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
-->
<!--
{{Inligtingskas Monarg
|naam = Willem van Oranje
|titel = Prins van Oranje
|beeld = [[Lêer:WilliamOfOrange1580.jpg|240px]]
|byskrif = Willem van Oranje in 1580
|bewind = 1544–1584
|kroning =
|inhuldiging =
|volle naam =
|andertitels = Stadholder (goveneur) van Holland, Zeeland and Utrecht
|doop =
|geboortedatum = [[24 April]] [[1533]]
|geboorteplek =
|sterftedatum = [[10 Julie]] [[1584]]
|sterfteplek = [[Delft]]
|begraweplek = Nieuwe Kerk, [[Delft]], [[Nederland]]
|voorganger = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
|erfgenaam =
<!--
|opvolgertipe = Abdikasie: [[2 Maart]] [[1917]]
|opvolger = 1. [[Aleksei Romanof|Tsarewitsj Aleksei]] (eerste abdikasie – die abdikasie is later verander sodat die troon sou gaan na groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]]) <br />2. Groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]] (tweede abdikasie – wys die troon van die hand) <br />3. [[Georgi Lwof]], president van die tussentydse regering
|koningin =
|gade = [[Prinses Alix van Hesse-Darmstadt| Aleksandra Fjodorowna]]
|dinastie = [[Huis van Romanof|Holstein-Gottorp-Romanof]]
|koninklikelofsang =
|koninklikeleuse =
|vader = [[Aleksander III van Rusland|Aleksander III]]
|moeder = [[Prinses Dagmar van Denemarke|Maria Fjodorowna]]
|kinders = [[Groothertogin Olga Nikolajewna van Rusland|Olga]]<br />[[Groothertogin Tatjana Nikolajewna van Rusland|Tatjana]]<br />[[Groothertogin Maria Nikolajewna van Rusland|Maria]]<br />[[Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland|Anastasia]]<br />[[Aleksei Nikolajewitsj, tsarewitsj van Rusland|Aleksei]]
-->
}}
'''Willem van Oranje''' ...
[[File:PopulationEngland.svg|thumb|300px|test]]
==Subpages==
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Kaapse maateenhede]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/NGR]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Pretoria Pietersburg Spoorweg]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Lokomotiefinligtingskas]]
==IBAN==
{| class="wikitable"
|-
!Script<br>type
!Country<br>Latin Script
!Country<br>Local script
! IBAN formatting example
|-
|Arabic
|Saudi Arabia
|السعودية
|<code>SA03 8000 0000 6080 1016 7519</code>
|-
|Cyrillic
|Ukraine
|Україна
|<code>UA21 3223 1300 0002 6007 2335 6600 1</code>
|-
|Greek
|Greece||Eλλασ||<code>GR16 0110 1250 0000 0001 2300 695</code>
|-
|Hebrew
|Israel
|יִשְׂרָאֵל
|<code>IL62 0108 0000 0009 9999 999</code>
|-
|Latin
|United Kingdom
|United Kingdom
|<code>GB29 NWBK 6016 1331 9268 19</code>
|}
[[File:Metrication by year map.svg|thumb|300px|test]]
{| class="wikitable"
|-
!Year<br>ex NIST || Year<br>ex Vera ||Year <br> Optional || Code || Country || Comments
|-
|1795 || 1795 || || fr ||[[ France]] ||
|-
|1816 || 1817 || || be || [[Belgium]] ||
|-
|1816 || 1817 || || lu || [[Luxembourg]] ||
|-
|1816 || 1817 || || nl || [[Netherlands]] ||
|-
|1840 || 1843 || || dz || [[Algeria]] || French Colony
|}
Oorspronklik tekst bevind in
*Tukkies is die '''X'''xxxx van Xxxxx
*Die vader van die eerste Vlietstra was '''X'''xxxx
*Toe jy wil verder sturieer nadat jy die skool verlaat het, moet jy jou '''X'''xxxxx behaal.
*My oudste niggie se voornaam is '''X'''xxxx
==Westminster==
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=Parish of Fleet
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=[[Distrik]]
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[image:Flag of Hampshire.svg|20px]] [[Hampshire]]
|onderafdelingnaam3=Hart
|onderafdelingnaam4=
|coordinates = {{coord|51.2834|-0.8456|display=inline,title}}
|bevolking_soos_op=30 Junie 2017
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=41233<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|oppervlak_totaal_km2=12.0
|bevolkingsdigtheid_km2=3440
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode= GU51, GU52
|skakelkode=01252
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
| population_ref = (built-up area)<br>21,858 (civil parish) (as at 2011 census)<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|constituency_westminster= [[North East Hampshire (UK Parliament constituency)|North East Hampshire]]
|post_town= FLEET
|postcode_district= GU51, GU52
|postcode_area= GU
|dial_code= 01252
|os_grid_reference= SU8054
|london_distance= {{convert|40.3|mi}}
|ambulance_service= [[South Central Ambulance Service|South Central]]
}}
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=City of Westminster
|ander_naam=
|inheemse_naam=
|nedersetting_tipe=Stad
|bynaam=
|slagspreuk=
|translit_taal1=
|translit_taal1_tipe=
|translit_taal1_inligting=
|translit_taal2=
|translit_taal2_tipe=
|translit_taal2_inligting=
|beeld_stadsilhoeët=LondonWestminster.svg
|beeldgrootte=250px
|beeldbyskrif=
|beeld_vlag=
|vlaggrootte=
|vlagskakel=
|beeld_seël=<!--Arms-westminster-lb.jpg-->
|seëlskakel=
|seëlgrootte=
|beeld_skild=
|skildskakel=
|skildgrootte=
|beeld_leë_embleem=
|leë_embleemtipe=
|leë_embleemgrootte=
|leë_embleemskakel=
|beeld_kaart=
|kaartgrootte=250px
|kaartbyskrif=
|beeld_kaart1=
|kaartgrootte1=
|kaartbyskrif1=
|beeld_punt_kaart=
|puntkaartgrootte=
|puntkaartbyskrif=
|punt-x=
|punt-y=
|duimdrukkerkaart=
|duimdrukkeretiketposisie=
|duimdrukkerkaartgrootte=
|duimdrukkerkaartbyskrif=
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[Greater London]]
|onderafdelingnaam3=
|onderafdelingnaam4=
|regeringvoetnotas=
|regeringstipe=
|leiertitel=
|leiernaam=
|leiertitel1=
|leiertitel2=
|leiertitel3=
|leiertitel4=
|leiernaam1=
|leiernaam2=
|leiernaam3=
|leiernaam4=
|stigtingstitel=
|stigtingsdatum=1 April 1965
|stigtingstitel2=
|stigtingsdatum2=
|stigtingstitel3=
|stigtingsdatum3=
|eenheidvoorkeur=
|oppervlakvoetnotas=
|oppervlakgroottes=
|oppervlak_totaal_km2=21.48
|oppervlak_land_km2=
|oppervlak_water_km2=
|oppervlak_totaal_myl2=
|oppervlak_land_myl2=
|oppervlak_water_myl2=
|oppervlak_water_persent=
|oppervlak_stedelik_km2=
|oppervlak_stedelik_myl2=
|oppervlak_metro_km2=
|oppervlak_metro_myl2=
|oppervlak_leeg1_titel=
|oppervlak_leeg1_km2l=
|oppervlak_leeg1_myl2=
|oppervlak_leeg2_titel=
|oppervlak_leeg2_km2l=
|oppervlak_leeg2_myl2=
|hoogtevoetnotas=
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
|koördinaattipes=
|koördinate = {{Koördinate|51|16|30|N|0|50|40|W|display=}}
|bevolking_soos_op=2011
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=219600
|bevolkingsdigtheid_km2=10223
|bevolkingsdigtheid_myl2=
|bevolking_metro=
|bevolkingsdigtheid_metro_km2=
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2=
|bevolking_stedelik=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2=
|bevolking_leeg1_titel=
|bevolking_leeg1=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2=
|bevolking_leeg2_titel=
|bevolking_leeg2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2=
|bevolkingnota=
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode=
|skakelkode=020
|leë_naam=
|leë_inligting=
|leë1_naam=
|leë1_inligting=
|leë2_naam=
|leë2_inligting=
|leë3_naam=
|leë3_inligting=
|voetnotas=
|webwerf=http://www.Westminster.gov.UK
}}
==Weergegewens==
Nadat die Britse magte Pretoria beset het, het die ZAR se regering hul op spoorwegkoetse gevestig. Die [[Warmbad]]-Pietersburg gedeelte van die spoorlyn is tot 30 Maart 1901 deur hierdie koetse gebruik. Op 1 April is Nylstroom deur die Australiese magte beset, Potgietersrus is op 5 April beset en Pietersburg is op 8 April beset. Nadat Pietersburg beset is, kom die spoorlyn onder die beheer van die Imperial Military Railways (IMR). Nadat die spoorlyn onder die IMR se beheer gekom het, is ten minste twee aanvalle op treine van die IMR deur Boerkommandos gemaak. Op 4 Julie 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van [[Christiaan Frederik Beyers|Generaal CF Beyers]] 'n trein by Tobiasspruit, 8 km noord van [[Naboomspruit]] aangeval. Op 10 Augustus 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van Kapitein Jack Hindon en Kapitein Slegkamp by Haartebeeslaagte, 10,7 km suid van Naaboomsruit 'n gepantserde trein aangeval.
<ref>{{en}}{{cite journal
|url = https://issuu.com/hennieheymans/docs/vol_2_no_2__ul_
|pages = 42-72
|journal = The Ulolwe: South Africa - Suid -Afrika - A monthly railway research/historical publication / 'n Maandelikse spoorweg historie en navorsings publikasie
|title = Early Pietersburg
|first = Stan
|last = Kantor
|volume = 2
|number = 2}}</ref>
===Kaapstad===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref>
|Jan precipitation mm = 15
|Feb precipitation mm = 17
|Mar precipitation mm = 20
|Apr precipitation mm = 41
|May precipitation mm = 69
|Jun precipitation mm = 93
|Jul precipitation mm = 82
|Aug precipitation mm = 77
|Sep precipitation mm = 40
|Oct precipitation mm = 30
|Nov precipitation mm = 14
|Dec precipitation mm = 17
|year precipitation mm = 515
|unit precipitation days = 0.1 mm
| jan_gem=20.4 | jan_gem_ns=15
| feb_gem=20.4 | feb_gem_ns=17
| mrt_gem=19.2 | mrt_gem_ns=20
| apr_gem=16.9 | apr_gem_ns=41
| mei_gem=14.4 | mei_gem_ns=69
| jun_gem=12.5 | jun_gem_ns=93
| jul_gem=11.9 | jul_gem_ns=82
| aug_gem=12.4 | aug_gem_ns=77
| sep_gem=13.7 | sep_gem_ns=40
| okt_gem=15.6 | okt_gem_ns=30
| nov_gem=17.9 | nov_gem_ns=14
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=17
| jaar_gem=16.2 | jaar_gem_ns=515
| jan_gem_min=15.7 | jan_gem_max=26.1
| feb_gem_min=15.6 | feb_gem_max=26.5
| mrt_gem_min=14.2 | mrt_gem_max=25.4
| apr_gem_min=11.9 | apr_gem_max=23.0
| mei_gem_min=9.4 | mei_gem_max=20.3
| jun_gem_min=7.8 | jun_gem_max=18.1
| jul_gem_min=7.0 | jul_gem_max=17.5
| aug_gem_min=7.5 | aug_gem_max=17.8
| sep_gem_min=8.7 | sep_gem_max=19.2
| okt_gem_min=10.6 | okt_gem_max=21.3
| nov_gem_min=13.2 | nov_gem_max=23.5
| dec_gem_min=14.9 | dec_gem_max=24.9
| jaar_gem_min=11.4 | jaar_gem_max=22.0
| jan_a_min=7.4 | jan_a_max=39.3
| feb_a_min=6.4 | feb_a_max=38.3
| mrt_a_min=4.6 | mrt_a_max=40.7
| apr_a_min=2.4 | apr_a_max=38.6
| mei_a_min=0.9 | mei_a_max=33.5
| jun_a_min=-1.2 | jun_a_max=29.8
| jul_a_min=-1.3 | jul_a_max=29.0
| aug_a_min=-0.4 | aug_a_max=32.0
| sep_a_min=0.2 | sep_a_max=33.1
| okt_a_min=1.0 | okt_a_max=37.2
| nov_a_min=3.9 | nov_a_max=39.9
| dec_a_min=6.2 | dec_a_max=35.4
| jaar_a_min=-1.3 | jaar_a_max=40.7
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 5.5
| rdfeb = 4.6
| rdmrt = 4.8
| rdapr = 8.3
| rdmei = 11.4
| rdjun = 13.3
| rdjul = 11.8
| rdaug = 13.7
| rdsep = 10.4
| rdokt = 8.7
| rdnov = 4.9
| rddec = 6.2
| lvjan = 71
| lvfeb = 72
| lvmrt = 74
| lvapr = 78
| lvmei = 81
| lvjun = 81
| lvjul = 81
| lvaug = 80
| lvsep = 77
| lvokt = 74
| lvnov = 71
| lvdec = 71
}}
=== Tallinn ===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Tallinn (1981-2010)
|bron = Estonian Weather Service<ref name=temp>{{cite web
| url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohutemperatuur/?lang=en
| title = Climate normals-Temperature
| publisher = Estonian Weather Service|accessdate=24 September 2016}}</ref>
<ref name=precip>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/sademed/?lang=en
|title = Climate normals-Precipitation
|publisher = Estonian Weather Service| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=humidity>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohuniiskus/?lang=en
|title = Climate normals-Humidity
|publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=sun>{{cite web
|url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/paikesepaiste-kestus/?lang=en
| title = Climate normals-Sunshine
| publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref><!--, Pogoda.ru.net (rainy and snowy days)<ref name="pogoda"/>--> and Weather Atlas<ref>{{Cite web
|url=https://www.weather-atlas.com/en/estonia/tallinn-climate
|title=Tallinn, Estonia – Detailed climate information and monthly weather forecast
|last=d.o.o
|first=Yu Media Group
|website=Weather Atlas
|language=en
|access-date=2019-07-09}}</ref>
^!--
|Jan precipitation mm = 56
|Feb precipitation mm = 36
|Mar precipitation mm = 37
|Apr precipitation mm = 32
|May precipitation mm = 36
|Jun precipitation mm = 64
|Jul precipitation mm = 84
|Aug precipitation mm = 86
|Sep precipitation mm = 67
|Oct precipitation mm = 78
|Nov precipitation mm = 70
|Dec precipitation mm = 57
|year precipitation mm = 704
-->
<!-- min & percipitation done -->
| jan_gem= -3.3 | jan_gem_ns=56
| feb_gem= -4.3 | feb_gem_ns=36
| mrt_gem= 1.0 | mrt_gem_ns=37
| apr_gem= 4.5 | apr_gem_ns=32
| mei_gem= 10.1 | mei_gem_ns=36
| jun_gem= 14.1 | jun_gem_ns=64
| jul_gem= 17.2 | jul_gem_ns=84
| aug_gem= 16.0 | aug_gem_ns=86
| sep_gem= 11.3 | sep_gem_ns=67
| okt_gem= 6.5 | okt_gem_ns=78
| nov_gem= 1.3 | nov_gem_ns=70
| dec_gem= -1.9 | dec_gem_ns=57
| jaar_gem= 5.9 | jaar_gem_ns=704
<!-- min & max done -->
| jan_gem_min= -5.9 | jan_gem_max= -1.0
| feb_gem_min= -7.1 | feb_gem_max= -1.6
| mrt_gem_min= -4.1 | mrt_gem_max= 2.3
| apr_gem_min= 0.6 | apr_gem_max= 9.2
| mei_gem_min= 5.2 | mei_gem_max= 15.3
| jun_gem_min= 9.5 | jun_gem_max= 18.9
| jul_gem_min= 12.7 | jul_gem_max= 21.9
| aug_gem_min= 12.0 | aug_gem_max= 20.4
| sep_gem_min= 7.6 | sep_gem_max= 15.2
| okt_gem_min= 3.8 | okt_gem_max= 9.5
| nov_gem_min= -0.9 | nov_gem_max= 3.5
| dec_gem_min= -4.3 | dec_gem_max= 0.4
| jaar_gem_min= -2.4 | jaar_gem_max= 9.5
<!-- max & min done -->
| jan_a_min= -31.4 | jan_a_max=9.2
| feb_a_min= -28.7 | feb_a_max=10.2
| mrt_a_min= -24.5 | mrt_a_max=15.9
| apr_a_min= -12.0 | apr_a_max=27.2
| mei_a_min= -5.0 | mei_a_max=29.4
| jun_a_min= -0.0 | jun_a_max=30.7
| jul_a_min= 4.0 | jul_a_max=34.3
| aug_a_min= 2.4 | aug_a_max=34.2
| sep_a_min= -4.1 | sep_a_max=28.0
| okt_a_min= -10.5 | okt_a_max=21.8
| nov_a_min= -18.8 | nov_a_max=12.1
| dec_a_min= -24.3 | dec_a_max=10.7
| jaar_a_min=-31.4 | jaar_a_max=34.3
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
<!--
|Jan rain days = 10
|Feb rain days = 8
|Mar rain days = 9
|Apr rain days = 12
|May rain days = 11
|Jun rain days = 13
|Jul rain days = 13
|Aug rain days = 14
|Sep rain days = 17
|Oct rain days = 18
|Nov rain days = 16
|Dec rain days = 12
|year rain days = 153
-->
<!-- Rain days done -->
| rdjan = 10
| rdfeb = 8
| rdmrt = 9
| rdapr = 12
| rdmei = 11
| rdjun = 13
| rdjul = 13
| rdaug = 14
| rdsep = 17
| rdokt = 18
| rdnov = 16
| rddec = 12
<!-- HumidityDONE -->
| lvjan = 88
| lvfeb = 85
| lvmrt = 81
| lvapr = 73
| lvmei = 69
| lvjun = 74
| lvjul = 76
| lvaug = 79
| lvsep = 82
| lvokt = 85
| lvnov = 88
| lvdec = 88
}}
===Perth===
{| class="wikitable" style="width: 75%; margin: 0 auto 0 auto; font-size:80%;"
|+ '''Klimaattabel'''
|-
!
! Jan
! Feb
! Mar
! Apr
! Mei
! Jun
! Jul
! Aug
! Sep
! Okt
! Nov
! Des
! Jaar
|-
! Gemiddelde daaglikse maksimum temperatuur
|29,7 [[Celsius|°C]]
|30,0 °C
|28,0 °C
|24,6 °C
|20,9 °C
|18,3 °C
|17,4 °C
|18,0 °C
|19,5 °C
|21,4 °C
|24,6 °C
|27,4 °C
|23,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde daaglikse minimum temperatuur
|17,9 [[Celsius|°C]]
|18,1 °C
|16,8 °C
|14,3 °C
|11,7 °C
|10,1 °C
|9,0 °C
|9,2 °C
|10,3 °C
|11,7 °C
|14,0 °C
|16,3 °C
|13,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde totale reënval
|8,6 mm
|13,3 mm
|19,3 mm
|45,5 mm
|122,7 mm
|182,4 mm
|172,9 mm
|134,6 mm
|79,9 mm
|54,5 mm
|21,7 mm
|13,9 mm
|869,4 mm
|-
! Gemiddelde aantal reëndae
|2,9
|2,7
|4,3
|7,6
|13,8
|17,2
|18,2
|17,2
|14,0
|11,1
|6,5
|4,2
|119,6
|-
| colspan="15" style="text-align: center;" | <small>'''Bron:''' [http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009034.shtml Australiese Buro van Meteorologie]</small>
|}
===Jaipur===
*[http://amssdelhi.gov.in/news_events/Jaipur_climate.pdf Jaipur statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42261.TXT Agra Statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42182.TXT New Delhi statistics]
<!--{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> -->
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie= Jaipur ([[Jaipur Airport]])
|Jan record high C = 31.7
|Feb record high C = 36.7
|Mar record high C = 42.8
|Apr record high C = 44.9
|May record high C = 48.5
|Jun record high C = 47.2
|Jul record high C = 46.7
|Aug record high C = 41.7
|Sep record high C = 41.7
|Oct record high C = 40.0
|Nov record high C = 36.1
|Dec record high C = 31.3
|year record high C = 48.5
|Jan high C = 22.4
|Feb high C = 25.0
|Mar high C = 31.0
|Apr high C = 37.1
|May high C = 40.3
|Jun high C = 39.3
|Jul high C = 34.1
|Aug high C = 32.4
|Sep high C = 33.8
|Oct high C = 33.6
|Nov high C = 29.2
|Dec high C = 24.4
|year high C = 31.9
|Jan low C = 8.4
|Feb low C = 10.8
|Mar low C = 16.0
|Apr low C = 21.8
|May low C = 25.9
|Jun low C = 27.4
|Jul low C = 25.8
|Aug low C = 24.7
|Sep low C = 23.2
|Oct low C = 19.4
|Nov low C = 13.8
|Dec low C = 9.2
|year low C = 18.8
|Jan record low C = -2.2
|Feb record low C = -2.2
|Mar record low C = 3.3
|Apr record low C = 9.4
|May record low C = 15.6
|Jun record low C = 19.1
|Jul record low C = 20.6
|Aug record low C = 18.9
|Sep record low C = 15.0
|Oct record low C = 11.1
|Nov record low C = 3.3
|Dec record low C = 0.0
|year record low C = -2.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 7.0
|Feb precipitation mm = 10.6
|Mar precipitation mm = 3.1
|Apr precipitation mm = 4.9
|May precipitation mm = 17.9
|Jun precipitation mm = 63.4
|Jul precipitation mm = 223.3
|Aug precipitation mm = 205.9
|Sep precipitation mm = 66.3
|Oct precipitation mm = 25.0
|Nov precipitation mm = 3.9
|Dec precipitation mm = 4.2
|year precipitation mm = 635.4
|Jan rain days = 0.6
|Feb rain days = 1.0
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 0.7
|May rain days = 1.4
|Jun rain days = 3.9
|Jul rain days = 11.2
|Aug rain days = 10.0
|Sep rain days = 3.8
|Oct rain days = 1.3
|Nov rain days = 0.4
|Dec rain days = 0.4
|year rain days = 35.2
|source 1 = India Meteorological Department (record high and low up to 2010)<ref name= IMD >
{{cite web
| url = http://www.imd.gov.in/section/climate/extreme/jaipur2.htm
| title = Jaipur Climatological Table Period: 1971–2000
| publisher = [[India Meteorological Department]]
| accessdate = March 25, 2015}}</ref><ref name = IMD2>{{cite web
| url = http://www.webcitation.org/6GmnoaB0m
| format = PDF
| title = Ever recorded Maximum and minimum temperatures up to 2010
| publisher = India Meteorological Department
| accessdate = March 25, 2014}}</ref>
|date=October 2011}}
==Galeries==
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Hampshire
|regels=5
|The round table, Great Hall, Winchester Castle - geograph.org.uk - 1540331.jpg|Ronde tafel van [[Koning Arthur]] wat in die groot saal van Winchester Kasteel ophang
|Statue d'Alfred le Grand à Winchester.jpg|Standbeeld van [[Koning Alfred]] in WInchester. Koning Alfred was eerste koning van Engeland.
|HMS Victory meets HMS Ark Royal, Portsmouth - geograph.org.uk - 772930.jpg|HMS Victory, die vlagskip van Lord Nelson by die slag van Trafalgar (1805) en HMS Ark Royal, 'n moderne vliegdekskip van die [[Royal Navy]]
|Defense.gov photo essay 120714-F-RP755-350.jpg|Die ''Red Arrows'' by the Farnborough Lugskou
|The Plume of Feathers, Crondall - geograph.org.uk - 384095.jpg|'n Typiese platelandse ''pub'' in Crondall. Volgens legende, het [[Oliver Cromwell]] in hierdie ''pub'' in 1645 gebly
}}
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Exeter
|regels=5
|Section of the old City Wall - geograph.org.uk - 1287323.jpg|Gedeeltes van die [[stadmuur]] dateer terug tot [[Romeinse Ryk|Romeinse tye]].
|Exeter Cathedral in springtime - geograph.org.uk - 1305085.jpg|Wes-fasade van die [[Katedraal]] en die Katederaalsplein tydens die lente.
|Exeter Quay and Colleton Crescent - geograph.org.uk - 376627.jpg|Die Exe rivier en die [[kaai]] met die stadsmuur in die agtergrond.
|Exeter Guildhall - Stagecoach 36238 (WA11CGG).jpg|''High Street'' en die ''Guildhall''. Die meeste van die ''Guildhall'' is in die [[middeleeue]] gebou, maar die fasade is in 1593 gebou.
|Golden Star, Star Ferry 1.jpg|Golden Star
|Shining Star, Star Ferry 1.jpg|Shining Star
|Star Ferry. Victoria Harbor. Hong Kong..jpg|Silver Star
|World Star, Star Ferry 1.jpg|World Star
}}
== Die el ==
1 el = 26.5 [Amsterdam] duim (check value)<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=mc5eAAAAcAAJ&pg=PA320&lpg=PA320&dq=amsterdam+el+duim&source=bl&ots=xtl5ZrknZG&sig=lPF3CmEZ3XueUNQ-Y2c2lowjg8c&hl=en&sa=X&ei=FOyVVKP7NY33aof4gPgP&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=amsterdam%20el%20duim&f=false
|title = De koophandel van Amsterdam, naar alle gewesten der waereld
|author = Jacques Le Moine de L'Espine, Isaac Le Long
|publisher = J. Bosch, J. Burgvliet, A. Arrenberg, H. Beman & A. Lozel
<!--|edition = 9th (1st edition 1715)-->
<!-- pounds (based on 800 Hamburg lbs - pg 301-316; voet (based on 800 French feet - pg 321 - 328 -->
|year = 1780
|location = Rotterdam
|language = Nederlands}}</ref>
Another book<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=XsxTtYU7JtQC&pg=PA326&lpg=PA326&dq=amsterdam+roeden+13&source=bl&ots=dxlRIE2-ZN&sig=w8_RhCMHj-bS5MA1BKuju3cCcXw&hl=en&sa=X&ei=usWZVOLmMtPkaNiDgcgC&ved=0CEsQ6AEwBDgK#v=onepage&q=amsterdam%20roeden%2013&f=false
|title = Council Minutes, 1655-1656 by New Netherlands Council
|isbn = 0-8156-2646-0
|publisher = The Holland Society of New York
|year = 1995
|translator = Gehring, Charles T}}</ref>
Another ref<ref>[http://www.newnetherlandinstitute.org/research/online-publications/guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures/ guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures ]</ref>
ANother ref <ref>[http://dspace.library.uu.nl/bitstream/handle/1874/179827/Betalingsverkeer%20ten%20tijde%20van%20de%20geoctrooieerde%20West-Indische%20Compagnie.pdf?sequence=1]</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Meter Konvensie ==
Die meter is oorspronklik tussen 1792 en 1799 ontwikkel as gelykstaande aan 1/10.000.000 van die afstand tussen die [[Noordpool]] en die [[ewenaar]] op die lengtelyn wat deur Parys loop. Die kilogram is oorspronklik in 1795 ontwikkel as gelykstaande aan die massa van een [[liter]] (1000 [[Kubieke meter|kubieke sentimeter]]) by die [[vriespunt]] van [[ys]].<ref>{{cite web
|url= http://aviatechno.free.fr/unites/nouveausys.php
|title =La loi du 18 Germinal an 3 ''Die wet van 18 Germinal, jaar 3 (7 April 1795)''
|language = Frans|
|publisher = Le CIV (Centre d'Instruction de Vilgénis) – Forum des Anciens
|accessdate = 3 Januarie 2015}}</ref><ref>{{cite book
|title = Balances: Instruments, Manufacturers, History
|author = Robens ,Erich; Jayaweera, Shanath Amarasiri A.;Kiefer, Susanne
|page = 62
|isbn = 978-3-642-36446-4
|publisher = Springer-Verlag
|location = Heidelberg
|language = Engels
|year = 2014}}</ref> Destyds was dit geglo dat dit die maksimum [[digtheid]] van water was.
Teen die einde van die negentiende eeu het die meeste van die Europese lande afgesien van Rusland en die Verenigde Koninkryk die metrieke stelsel aangeneem. Aan die 1902 [[Rykskonferensie]] [Imperial Conference] het die meeste van die Britse kolonies sy steun vir die metrieke stelsel gegee, maar die Britse Parlement het geweier om die nodige wetgewing in te stem.<ref>{{cite journal
| title = The International Bureau of Weights and Measures 1875 - 1975: NBS Special Publication 420
| url = http://books.google.co.uk/books?id=nOG0SxxEu64C&pg=PA240
| page = 244
| date = 20 Mei 1975
| language = Engels
| editor = Page, Chester H; Vigoureux, Paul
| publisher = National Bureau of Standards
| location = [[Washington, D.C.]]
}}</ref><ref>{{cite journal
|url = http://www.jstor.org/stable/1631432
|title = The Discussion in the British Parliament on the Metric Bill
|author = Seaman, William H.
|journal = Science
|volume = New Series 21
|issue = 524
|date = 13 Januarie 1905
|pages = 72-75
|publisher = American Association for the Advancement of Science
|langauge = Engels}}</ref>
In 1965 het die Brtise ''President of the Board of Trade'' ('n [[Minister|staatsminister]]) aangekondig dat die Vereningde Koninkryk van plan is om die metriese sisteem aan te vaar. Gedeurende die volgende paar jare het die meeste van die [[Britse Statebond]] (en ook Suid Afrika) die Britse voorbeeld gevolg.<ref>{{Cite web
|url = http://ukma.org.uk/sites/default/files/met1972.pdf
|title = White Paper on Metrication (1972) – Summary and Conclusions
|language = Engels
|publisher = Department of Trade and Industry - Consumer and Competition Policy Directorate
|location = London}}</ref>
== Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) ==
{{Anker|CGPM}}
Die Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) is 'n byeenkoms van al die lede van die BIPM. Dit vind plaas ongeveer elke vier tot ses jare. Die meter konvensie is in 1975 geteken en die eerste CGPM het in 1889 plaasgevind nadat die nuwe kilogram en meter voorwerpe vervaardig is. Die belangrikste byeenkomste is die sesde CGPM (1921) toe die BIPM se mandaat uitgebrei is om ook elektriese metings te dek, die elfde CGPM toe die [[SI-stelsel]] aangeneem is. Die vyf-en-twintigste CGPM het in 2014 plaasgevind en die ses-en-twintigste CGPM vind plaas in 2018. Die byeenkomste vind altyd in [[Sèvres]] (vlakby [[Parys]]) plaas.<ref>{{en}}<cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/
|title = General Conference on Weights and Measures
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
Die CPGM stel lede van die CIPM, ontvang verslae van die CIPM en keur die BIPM se begroting aan.
==BIPM==
As 'n land 'n lid van die BIPM wil word, moet hy diplomatieke betrekkinge met [[Frankryk]] hê en moet ook 'n nasionale laboratorium besit.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/join-member.html
|title = Procedure for a State to become a Member of the BIPM
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref> Sedert 1999 kon lande wat nie vir volle lidmaatskap kwalifiseer aansoek doen vir geassosieerde lidmaatskap. [[Suid-Afrika]] het die konvensie in 1964 as 'n volle lid ondergeteken en in 2012 het [[Namibië]] die konvensie as 'n assosiaatlid ondergeteken. Op 1 Januarie 2015 bevat die lidmaatskap van die BIPM 55 volle lede en 41 is assosiaatlede.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/member-states/
|title = Member States
|publisher = BIPM
|date = Januarie 2015
|accessdate = 20 Januarie 2015}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/governance/
|title = Governance
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
===Verwysings===
{{verwysings}}
==Iets anders==
:<math>E = mc^2 + {p^2 \over 2m} + \cdots \approx mc^2 + {(mv)^2 \over 2m} = mc^2 + {1 \over 2}mv^2 </math>
Dit is met die Engelse woorde ''[[wikt:en:compute|compute]]'' en ''[[wikt:en:calculate|calculate]]'' geïllustreer. Albei woorde is in Duits met die woord ''[[wikt:de:berechnen|berechnen]]'' vertaal. Al is die Duitse woord ''[[:de:Rechner|Rechner]]'' 'n suiwer Duitse woord, kan dit nie sonder aanpassing gebruik word om albei ''computer'' en ''calculator'' uit Engels te vertaal nie. Die Duitse oplossing is om the woord "''rechner''" as 'n stamwoord in nuwe woorde soos ''[[:de:Taschenrechner|Taschenrechner]]'' (sakrekenaar) te gebruik, maar volgens die [[Europese Unie]] is die wettige Duitse vertaling vir die Engelse woord ''computer'' ook ''computer''.<ref>{{cite web
|url = http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32013R0617
|title = Commission Regulation (EU) No 617/2013 of 26 June 2013 implementing Directive 2009/125/EC of the European Parliament and of the Council with regard to ecodesign requirements for computers and computer servers Text with EEA relevance.
|date = 27 Juni 2013
|accessdate = 12 Juni 2015
|publisher = [[Europese Kommissie]]}}</ref>
www.real.de
http://www.rhino-computer.de/ "der Computer Experte aus Deutschland", "Mit dem Rhino PC Konfigurator erhalten Sie die Möglichkeit Ihren Computer ganz auf Ihre Bedürfnisse abzustimmen" "Gaming PC", "Der kleine Multimedia Rechner".
http://iate.europa.eu/SearchByQueryLoad.do?method=load
http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/index.html
http://www.cse.msu.edu/~cse435/Handouts/Standards/IEEE24765.pdf
Die woord ''calculate'' kom van die Latynse woord ''[[''wikt:en:calculus#Latin|calculus]]'' wat "'n klip" beteken, dus is die Engelse Dus kan 'n mens die woorde ''[https://en.wiktionary.org/wiki/calculator calculator]'' en ''[https://en.wiktionary.org/wiki/computer computer]'' nie direk uit Engels na Duits vertaal sonder om die Duite taal aan te pas.
==Tugela River==
{| class="infobox" cellpadding=1 style="padding:0; text-align:left;"
! colspan="4" style="background:#ccf; text-align:center;" | Astronomical Conversions
|- style="background:#ccc;"
! style="text-align:center;" | Quantity
! style="text-align:center;" | Value
|-
|parsec
| style="text-align: center;"|
|-
|light year
|style="text-align: center;" |9.43×10<sup>12</sup> km
|-
|AU
| style="text-align: center;" |
|-
|Sun diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|10<sup>3</sup>
| style="text-align: center;" |thousand
|-
|10<sup>6</sup>
| style="text-align: center;" |million
|-
|10<sup>9</sup>
| style="text-align: center;" |billion
|-
|10<sup>12</sup>
| style="text-align: center;" |trillion
|-
|mile
|
|
|
|-
| colspan=4 style="background:#ddd; text-align:center" | {{navbar|Template:Common metric prefixes|mini=1}}
|}
References<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|first = Charles
|last = Griffin
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite journal
|journal = Military History Journal
|volume = 6
|number = 5
|url = http://samilitaryhistory.org/vol065sb.html
|title = Col A W Durnford
|publisher = Die Suid-Afrikaanse Krygshistoriese Vereniging
|accessdate = 3 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Bulpin<ref name=Bulpin/>{{rp|263}}
<ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
Poor roads - [http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180|Discussion about roads (pg 180)] (1899) Discussion about roads - bridges are rare.
Boer commando raid via [http://www.conan-doyle.narod.ru/other/war/conan-doyle-chapter-04.htm Jamesons Drift] to Greytown
It took 5 days to ferry across 5,000 men, 384 ox wagons, 3,400 baggage animals and 600 civilian wagoners and drivers. The road ahead was muddy and impeded by steep bank dongas which would have slowed the progress of his column so Pearson split it into two divisions, setting off on the 18th and 19th Jan.<ref>{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Tugelawaterval<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tugela-Falls-2/
|title = Tugela Falls
|publisher = World Waterfall Database
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref>
*Sahlumbe<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.gov.za/mec-mchunu-handed-over-tugela-river-vehicle-bridge-overjoyed-sahlume-community
|title = MEC Mchunu handed over the Tugela River vehicle bridge to an overjoyed Sahlume Community
|publisher = Suid-afrikaanseregerings nuusafdeling
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref> (Close to Weenen, 61 km downstream from Colens, 44 km upstream from Tugela Ferry)
{| class="wikitable sortable"
|-
!Afstand (km)
!Hoogte (m)
!Plek
|-
|0
|3054
|[[Mont-aux-Sources]]
|-
|1
|2968
|Tugelawaterval (kruin)
|-
|2
|2020
|[[Tugelawaterval]] (voet)
|-
|81
|1112
|Bergville (R74 padbrug)
|-
|111
|1074
|[[Spioenkopdam]] (muur)
|-
|177
|957
|[[Colenso]] (Bulwerbrug)
|-
|278
|541
|[[Tugela Ferry]]
|-
|398
|199
|Jameson's Drift
|-
|485
|17
|Spoorwegbrug
|-
|502
|0
|Tugela Mond
|}
Tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]], toe [[Ladysmith]] beleër is, gee die rivier verdediging aan die Boeremagte. Pogings deur die Britse magte onder [[Redvers Henry Buller|Redvers Buller]] om die rivier oor te steek het by [[Slag van Colenso|Colenso]], [[Slag van Vaalkrans|Vaalkrans]] en [[Slag van Spioenkop|Spioenkop]] misluk. Uiteindelik het die Britse magte by [[Slag van Pietershoogte|PietersHill]] die rivier oorgesteek om Ladysmith te bevry.<ref>{{cite book
|title = Buller's Campaign
|first = Julian
|last = Symons
|publisher = The Cresent Press
|location = London
|year = 1963]]}}</ref>
===Brûe===
[[Lêer:Bulwer Bridge, Colenso.JPG|duimnael|Die Bulwerbrug, geopen in 1879, was die eerste eerste brug oor die Tugelarivier.]]
In 1973, is drie ontwikkelingslinte in Natal geïdentifiseer. Die eerste lint volg die oorsponglikke roet tussen Durban en Newcastle. Die tweede lê tussen Newcastle en Richardsbaai edn die derde volg die Noordskusroet tussen Richardsbaai en Durban. Binne hierdie drie ontwikkelinslinte lê 'n streek met min ontwikkeling. Die Tugela se bolope tussen die Drakensberg en Colenso lê die eerste van hierdie ontwikkelingslinte en sy mondgebied lê in die derde van die ontwikkelingslinte.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf
|title = Town and Regional Planning in Natal
|journal = Natalia
|volume = 3
|pages 26-30
|year = 1973
|publisher The Natal Society Foundation
|first = RA
|last = Pistorius}}</ref> Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Die direkte afstande tussen verskei stede is:<ref>Google Earth</ref>
*44,9 km Mont-aux-Source tot Bergville (1118 m)
*45 km Bergville - Colenso (960 m - Bulwer Brug)
*61 km Colenso - Tugela Ferry (539 m)
*43 km Tugela Ferry - Jameson's Drift (294 m)
*72 km Jamesons Drift - Zululand Railway Bridge (16 m)
*12 km Zululand Railway Bridge - Indian Oseaan (0 m)
====Boloop gebied====
Die eerste brug oor die Tugela is die Bulwer Brug by Colenso. In vroër jare was daar 'n pont hier en Colenso het die Zoeloe naam ''iSkipeni'' (plek van die boot) gekry.<ref>{{en}}{{cite book
|title = Natal and the Zulu Country
|edition = 3rd
|author = Bulpin, TV
|publisher = T.V. Bulpin Publications Ltd
|location = Cape Town
|language = Engels
|page = 248
|year = 1966}}</ref> Hiedie brug is in 1871 voorgestel en is in 1879 geopen om die weg tussen Durban en die diamantvelde in [[Kimberley]] te vermaklik.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf
|title = Early proposed roads in the
KwaZulu-Natal Drakensberg
|journal = Natalia
|volume = 44
|pages 1
|year = 2014
|publisher The Natal Society Foundation
|first = Val
|last = Ward}}</ref> Hierdie enkelrigting brug het die N3 hoofpad tussen Johannesburg en Durban gedra totdat die Colenso bypass in 1962 geopen is. Die brug staan nog steeds en die vormalige tolhuis is deesdae die Robert E. Stevenson Museum.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nightjartravel.com/cultural/r-e-stevenson-museum
|title = R E Stevenson Museum
|publisher = Nightjar Travel (Pty) Ltd
|year = 2015
|accessdate = 17 December 2015}}</ref> Albei brûe is now deur die dubbelbaan N3 tolwegbrug ongeveer 10 km wes van Colenso verplaas. Colenso se spoorwegbrug, ook 'n enkelrigting brug, is in 1886 geopen. In xxxx is die spoorlyn aan albei Boererepublieke geopen. In ongeveer 1955 is die spoorlyn verdubbel en 'n nuwe spoorlynbrug langsaan die ou brug is gebou. Ander brûe is in die twintigste eeu gebou om Ladysmtih met Bergville and Winterton to koppel.
====Mond gebied====
Die mond van die Tugelarivier is ongeveer 350 m dus is brugbou daar heelwat duurder as in the omgewing van Colenso. Ook dra die paaie en spoorweë minder vervoer. Op 18 Julie 1902 is die eerste brug oor die Tugelarivier in die kusgebied by Bonds Drift geopen. Hiedie brug is oorsprongklik deur die Zululand Railway Company gebou on Zoeloeland met die Natalkolonie te verbind. In 1904 is die ''Zululand Railway Company'' is deur die Natalse regering gekoop. In ongeveer 1930 is 'n enkelrigting padbrug naby die spoorwegbrug gebou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge
|title = Tugela Steel Bridge
|publisher = Groundspeak
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
In 1959 in 'n nuwe tweerigting padbrug oor die Tugelarivier gebou om die N2 kuspad oor die rivier te dra. Hierdie brug kry die naam "John Ross-brug" te ere van Charles Rawden Maclean (bynaam John Ross). In 1828 het Maclean, toe 'n tienerjarige, vanaf Port Natal (Durban) na Delagoabaai geloop om medisyne vir die settlement te kry.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://wiredspace.wits.ac.za/bitstream/handle/10539/8718/ISS-164.pdf
|title = South African fiction and a case history revised: An account of research into retellings of the John Ross story of early Natal
|first = Stephen
|last = Gray
|publisher = African Studies Institute, University of the Witwatersrand
|date = 25 April 1988
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> In 1987, is die John Ross Bridge tydens 'n vloed weggespoel. Die noordwaartse verkeer is oor die ou padbrug afgelei terwyl die suidewaartse verkeer oor die brug by Tugela Ferry afgelei is.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nctforest.com/home.php?nav=pubs&pubtypeid=3
|title = Linking independent timber growers to markets
|publisher = NCT Forestry Co-operative Limited
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> Die John Ross-brug is in 89 dae herstel.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://kznpr.co.za/uncategorized/kzn-north-coast-bridges/
|title = KZN: A Photographic and Historical Record
|first = Hugh
|last = Bland
|date = 18 Desember 2015
|accessdate = 23 desember 2015}}</ref>
====Middelgebied====
Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Vanaf voor die Zoeloe oorlog van 1879 is daar 'n ferry by Smits Drift. Hierdie plek kry die naam "Tugela Ferry".<ref name=Bulpin/> Tussen 1918 en 1937 is die ferry met 'n enkelrigting 166 m lank brug verplaas. In 2014 is dir voorgestel om 'n nuwe dubbelrigting brug lanksaan die huidige brug te bou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.sahra.org.za/sahris/sites/default/files/heritagereports/2015-06-30%20-%20Annexure%20D3%20Heritage%20impact%20assessment%20report%20Rev%201%20RK_0.pdf
|title = Desktop Heritage Survey for the proposed Tugel Ferry Bridge
|date = 10 April 2014
|first = Gavin
|last = Anderson
|publisher = Kinvig & Associates
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
===Algemeen===
Die Tugelarivier vloei deur bergagtige gebied en het drie oorgangstreke. Die grootse oorgangstreek is die streek tussen sy bron en Colenso. Colenso le ongeveer 100 km van die rivierbron af en deesdae is daar heelwat bruê in hierdie gebied, meestal te doen met vervoer tussen Durban en die Witwatersrand. Die eerste kruisingsplek was die Kommandodrif. Hy is in 1855 na Colenso hernoem. Hiedie drif is in 1879 deur die eenrigting Bulwerbrug vervang. In 1885 is 'n spoorwegbrug ook in Colenso gebou. Seerdat 1885 is hiedie bruê met groter bruê vervang. Terseldertyd is ander brue stroomop van Clenso gebou.
Die tweede kruisingstreek is by Tugela Ferry, ongeveer halfpad tussen die rivier se bron en sy mond.<ref name="BI">{{citation |author=Helmut Kahnt |title=BI-Lexikon Alte Maße, Münzen und Gewichte |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1986 |pages=380}}</ref>
*[http://www.safrika.org/Pics/Natal-map-01.gif Map 1954]
*[https://pathfinda.com/en/tugela/324 Check thi sout]
*[https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge (Bonds drift)]
*[http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf Route to the diamopnd fields]
*[https://eprints.soas.ac.uk/12772/1/Whelan_3281.pdf ferries operated by traders]
*[https://www.jstor.org/stable/pdf/3819797.pdf?seq=1#page_scan_tab_contents More about John Ross? Tugela river? - JSTOR]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-restoration-of-catewayo-the-military-escort-crossing-the-tug-79309491.html?pv=1&stamp=2&imageid=B1E4CFCD-7740-4F82-ACFE-68EF105CA3E3&p=103351&n=42&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d British army crossing 1883]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-rebellion-in-the-transvaal-south-africa-1881-tugela-ferry-on-77309672.html?pv=1&stamp=2&imageid=22D55E08-3A23-4138-86E7-62A0C2F02543&p=173514&n=83&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d Tugela ferry 1881]
*[http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf No development along Tugela]
*[https://archive.org/stream/natalillustrated00harr#page/172/mode/2up Implies only two good crossing points]
== Area of Cap ==
It is required to demonstrate that if a rectangle is constructed around a segment using the chord length as one side of the rectangle and the height of the segment as the height of the rectangle, then the ratio of the area of the segment to the area of the rectangle (<math>Q</math>) satisfies the equation
:<math>\frac{\pi}{4} <= Q <= \frac{2}{3} </math>.
Consider the equation of a circle <math>y^2 + x^2 = r^2</math> which has solution <math> y = \sqrt{r^2 - x^2}</math>
Choose two points <math>(-a , h)</math> and <math>(a , h)</math> on the curve.
The area of the rectangle is clearly <math>2a(r-h)</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-a}^{a}\sqrt{r^2 - x^2} dx - 2ah</math>
Define <math>u</math> such that <math>u = \frac{x}{r}</math> and <math>b = \frac{a}{r}</math>.
The area of the rectangle becomes <math>2b(1-h) = 2b - 2bh</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-b}^{b}\sqrt{1 - u^2} du - 2bh</math>.
The Taylor series of <math>\sqrt{1 + p}</math> is <math>1 + \frac{1}{2}p - \frac{1}{2 \cdot 4} p^2 + \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}p^3 - \cdots</math>
Expanding the integrand as a Taylor series give the area of the cap as
<math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 - \frac{1}{2 \cdot 4} u^4 - \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}u^6 - \cdots du - 2bh</math>
If we let u become vanishingly small, we can neglect all powers of <math>u^4</math>, <math>u^6</math> etc and the area of the cap becomes <math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 du - 2bh</math>
[[Lêer:Vertrag_von_Verdun_en.svg||duimnael|250px|Vertrag von Verdun (847)]]
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Reflist|group=Nota}}
En ook
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-jan-brand/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-j-h-de-la-rey/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-cr-de-wet/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/cp-hoogenhout-1843-1922/
==Verskeie verwysings==
*[https://books.google.co.uk/books?id=2x4bIdTkcEAC&pg=PA225 Mathematicians of the French Revolution]
*[https://books.google.co.uk/books?id=gzTcvJSAIvwC&pg=PA211 - Measure of enlightenment]
*[http://www.jstor.org/stable/41135030?seq=17#page_scan_tab_contents On the Metric System of Weights and Measures, and its proposed Adoption in this Country (UK) - 1864]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Borgato.pdf Metrication in Italy]]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Paixao_Jorge.pdf Metrication in Portugal]
*[https://repositorio.ipcb.pt/bitstream/10400.11/1440/1/Particularities.pdf More metrication in Portugal]
*[http://iupap.org/wp-content/uploads/2014/05/A4.pdf Symbols for quantities]
*[https://books.google.co.uk/books?id=qkY4AAAAMAAJ Principals of Commercial science 1831/2]
*[http://www.ajol.info/index.php/smsajms/article/viewFile/143746/133458 Railways during the Boer War]
[[Category:Contains images from NC Commons]]
hcg7tpa8g80h1slc1iw96lsafxssvr4
2896352
2896351
2026-04-22T20:10:36Z
Martinvl
12559
/* Beskryving van die standaard */
2896352
wikitext
text/x-wiki
==Test of NC file display==
Display of the same image, one taken from an .SVG file and the other from a .JPG file. This test will be used on other Wikipedias to check the transfer of files.
[[File:SI logo full.svg|thumb|left|Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)]]
[[File:SI logo all udp.jpg|thumb|right|Test Download of SI logo from NC Commons (.JPG)]]
{{NC
|File=File:SI logo all udp.jpg
|caption=Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)}}
<!--
[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]
*Die SI Logo hoort om hier verttoon te word.
*The SI logo should be displayed here.
Wikicode to display the image from NC Commons shown on the right:
:<nowiki>[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]</nowiki>
-->
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
==Beskryving van die standaard==
Die standaard laat toe dat die datum en/of die tyd op 'n verskeidenheid maniere vertoon word. Die standaard laat toe dat strepies en dubbelpunte as 'n opsionele ekstra bygevoeg word om die lees van die data deur mense te vergemaklik. Dus word die voorstelling van die datum as "2026-04-22" en "20260422" as identies behandel. Die hooftipes data wat voorgestel kan word, word hieronder getoon.
*'''Jaar-Maand-Dag formaat''': Die standaard neem aan dat die datum die datum is wat deur die Griekse kalender gegee word. Dit maak geen voorsiening vir die Arabiese, Hebreeuse of ander datums nie. Die komponente van die datum word in dalende volgorde van betekenis geskryf. Die volgende is almal geldige voorstellings van die huidige datum in "jaar-maand-datum" formaat (met mensvriendelike skeiers):
:*{{#time: Y}}
:*{{#time: Y-m}}
:*{{#time: Y-m-d}}
*'''Jaar-Ordinaledatum formaat''':Die standaard laat die gebruik van [[ordinale datum]] (reeks 1-366) toe, eerder as maand-dag-formaat. In sulke gevalle sal daar 'n onewe aantal syfers eerder as 'n ewe aantal syfers in die uitvoer wees. Die huidige datum in ordinale datumformaat is
:*{{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}}
*'''Jaar-weeksnommer-weeksdag formaat''': ISO 8601 standaardiseer ook die nommering van weke en weeksdae. Onder die standaard begin weke op 'n Maandag. As 'n week 'n Nuwejaar omvat, word dit toegeken aan die jaar wat vier of meer dae van daardie week bevat. Byvoorbeeld, 1 Januarie 2026 het op 'n Donderdag geval, dus het drie dae van die week in 2025 geval en vier dae in 2026 geval. Dus begin die eerste week van 2026 op Maandag 29 Desember 2025 en die laaste week van 2025 (week 52) het op Sondag 28 Desember 2025 geeindig. Wanneer die nommers wat op die jaar volg die weeknommer eerder as die maandnommer is, is die letter "W" as 'n skeidingsteken gebruik. As die dag van die week ingesluit is, volg dit die weeknommer. Die huidige weeknommer en dagnommer is:
:*{{#time: o-"W"W}}
:*{{#time: o-"W"W-N}}
*'''Tyd''': Die standaad maak gebruik van die 24-uur horlosie.
== X-straal ==
==Generasie==
[[File:Bohr atom model.svg|thumb|Bohr se model van die atoom. 'n Elektron wat van die n=3-skil (M-skil) na die n=2-skil (L-skil)val, verloor energie. Hierdie energie word as 'n enkele foton weggevoer..]]
Die X-straalspektrum bestaan gewoonlik uit agtergrondstraling wat versprei is volgens die Rayleigh-wet en waarop 'n aantal skerp spektrale lyne geplaas is. Hierdie spektrale lyne word gegenereer wanneer 'n hoë-energie elektron een van die elektrone in 'n interne skil van 'n atoom losmaak. Die losgemaakte elektron is dikwels van die K (of binneste) skil. Daarna vul 'n elektron van een van die hoër skille hierdie leemte en gee sy surplusenergie in die vorm van 'n foton af. Waneer 'n mens die [[SI-stelsel]] gebruik, is die benaderde energie (n joules) van die foton deur die volgende vergelyking gegee:
: <math>E_n = h c R_{\infty}( \frac{Z^2}{n^2} - \frac{Z^2}{m^2} )</math>
waar
:<math>h</math> is die [[konstante van Planck]]
:<math>c</math> is die [[ligsnelheid]]
:<math> R_{\infty}</math> is die [[Konstante van Rydberg]]
:<math>Z</math> is die aantal protone in die kern
:<math>n</math> is die getal van die laer energievlak
:<math>m</math> is die getal van die hoër energievlak.
[[File:Mo and Cu X-Ray spectra.svg|thumb|X-straalspektrum vir molibdeen en koper. The Ka lines are generated by a transition from ]]
Alhoewel energieë wat deur hierdie vergelyking gegee in joules aangehaal word, dui X-straalpraktisyns gewoonlik die energie van die X-straalbundel in elektronvolts aan. Dit gee 'n aanduiding van die spanning wat nodig is om die bundel te skep.
Die sterkste lyne op die X-straalspektrum word die K<sub>α</sub>- en K<sub>β</sub>-lyne genoem. Hierdie lyne ontstaan uit leemte in die binneste of K-skil (<math>n=1</math>). Die K<sub>α</sub>-lyn stem ooreen met hierdie leemte wat gevul is met 'n elektron van die L-skil (<math>m=2</math>), terwyl die K<sub>β</sub>-lyn ooreenstem met die leemte wat gevul word deur 'n elektron van die M-skil (<math>m=3</math>).
{|class="wikitable"
|+ Characteristic X-ray emission lines for some common anode materials.<ref>{{Cite web |url=http://physics.nist.gov/PhysRefData/XrayTrans/Html/search.html |title=X-ray Transition Energies Database |publisher=NIST Physical Measurement Laboratory |date= 9 December 2011 |access-date=19 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf |title=X-Ray Data Booklet Table 1-3 |publisher=Center for X-ray Optics and Advanced Light Source, Lawrence Berkeley National Laboratory |date= 1 October 2009 |access-date=19 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090423224919/http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf | archive-date=23 April 2009}}</ref>
! rowspan= 2 |Anode<br />material !! rowspan= 2 |Atomic<br />number !! colspan=2 |Photon energy [keV] !! colspan=2 |Wavelength [nm]
|-
! [[K-alpha|K<sub>α1</sub>]] !! K<sub>β1</sub> !! K<sub>α1</sub> !! K<sub>β1</sub>
|-
! [[tungsten|W]]
|74 ||59.3 ||67.2 ||0.0209 ||0.0184
|-
! [[molybdenum|Mo]]
|42 ||17.5 ||19.6 ||0.0709 ||0.0632
|-
! [[copper|Cu]]
|29 ||8.05 ||8.91 ||0.154 ||0.139
|-
! [[silver|Ag]]
|47 ||22.2 ||24.9 ||0.0559 ||0.0497
|-
! [[gallium|Ga]]
|31 ||9.25 ||10.26 ||0.134 ||0.121
|-
! [[indium|In]]
|49 ||24.2 ||27.3 ||0.0512 ||0.0455
|-
! [[aluminium|Al]]
|13 ||1.4867 ||1.5574 ||0.8340 ||0.7961
|}
=== Test template ===
{{User:Martinvl/Audience}}
=== Practical example ===
[[File:Maerklin-Schientypen.jpg|thumb|Selection of model railway tracks]]
As 'n modeltreinuitleg gemaak word met behulp van die stukke spoor wat langsaan getoon word, sal die krommingsradius by elke punt óf oneindig wees (op reguit stukke spoor) óf 'n vaste waarde hê (op geboë stukke spoor). Aangesien sentripetale krag 'n funksie van radius is, sal 'n skielike verandering van kromming 'n stapsgewyse verandering in [[Middelpuntsoekende krag|sentripetale krag]] veroorsaak en dus 'n ongemaklike rit. Die oplossing is om die kromme so te ontwerp dat die krommingsradius oneindig is aan die begin van die geboë gedeelte, verminder tot 'n eindige waarde by die middelpunt van die geboë gedeelte en dan in waarde toeneem tot die einde van die gesirkelde gedeelte.
=== Spoorlys ===
Die nuwe spoorlyne wat tussen 1 Junie 1902 en 31 Desember 1911 deur CSAR voltooi is:<ref name=SAS1953>{{cite book
|language = Engels
|title = Jaarverslag
|publisher = Suid-Afrikaanse Spoorweë
|year = 1953
|chapter = Statement No. 19 – Statement Showing, in Chronological Order, the Date of Opening and the Mileage of Each Section of Railway
|id = 200954-13}}</ref>
{|class="wikitable"
|-
!Naam
|Gemagtig
!Beginpunt
!Eindpunt
!Openingsdatum<ref group=Nota>Die eerste syfer gee die openingsdatum vir die eerste gedeelte van die spoorlyn en die tweede is die openingsdatum van die hele lyn</ref>
!myl:kettings
!km
|-
|Voltooiing van die Johannesburg-Kaapstad-spoorlyn
|1904
|[[Klerksdorp]]
|Viertien Strome
|1904/1907
|142
|228
|-
|Voltooiing van die Bloemfontein-Natal-spoorlyn
|1901/4
|[[Harrismith]]
|[[Sannaspos]]
|1902/1907
|231:50
|372.7
|-
|Bloemfontein-Kimberly-spoorlyn
|1905
|[[Bloemfontein|Hamilton]]
|[[Kimberley|Beaconsfield]]
|1908
|95:63
|154,1
|}
== Stamboom2 ==
Gebruik stamboom2
{{stamboom2}}
*Sophia of Hannover (1630-1714)
**{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George I (1660-1727)
***{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George II (1683-1760)
****Frederick, Prince of Wales
*****{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George III
******Duke of Kent
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Victoria (1819-1901)
********[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Edward VII
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] George V
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Charles III (*1948)
*********{{Stamboom2/einde tak}}[[Maud van Wallis|Maud]] (1869-1938)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Harald V van Noorweë]] (*1937)
******** Prince Arthur, Duke of Connaught and Strathearn (1850-1942)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Ingrid of Sweden
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Denmark] Frederick X
******** Leopold, Duke of Albany (1853-1884)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Sibylla of Saxe-Coburg and Gotha
**********{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Sweden] Carl XVI Gustaf
******** Princess Victoria = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Frederick III of Germany (1831-1888)
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Kaiser Wilhelm II (1859-1941)
**********... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Germany] Georg Friedrich Prince of Prussia (*1976)
**********{{Stamboom2/einde tak}} Victoria Louise of Prussia (1892-1980)
***********{{Stamboom2/einde tak}} Frederica (1917-1981) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Paul of Greece (1901-1964)
************{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Greece] ... Pavlos (*1967)
*********{{Stamboom2/einde tak}}Sophia of Hannover (1870-1932) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Carol II of Romania (1893-1953)
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] Margareta of Romania (*1949)
********{{Stamboom2/einde tak}} Beatrice (1857-1944)
*********{{Stamboom2/einde tak}} Eugenie (1887-1969) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Alfonso XIII of Spain (1886-1941)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Felipe VI of Spain (*1968)
******{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Ernest Augustus, King of Hanover (1771-1851)
*******{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple white crown.svg|15px]] Ernest Augustus of Hannover (*1954)
****{{Stamboom2/einde tak}}Anne (1709-1759) = William IV, Prince of Orange (1711 - 1751)
*****William V, Prince of Orange (1748-1806)
******{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Willem-Alexander van die Nederlande]] (*1967)
*****{{Stamboom2/einde tak}}Carolina of Orange-Nassau (1743-1787)
******{{Stamboom2/einde tak}} ... Astrid of Sweden (1905-1935) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Leopold III of Belgium (1901-1983)
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Filip of Belgium (*1960)
{{Stamboom2/einde}}
==Byvoegsel==
:'''[[:en:Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/IncidentArchive816#User:Martinvl_and_long_term_disruption_of_WT:MOSNUM]]''' is a very good example of how not to do things, both from a practical point of view and from a legal point of view.
:'''Practical Point of View'''
::As I see it, an ANI case should contain four sections:
::*Complainant's opening statement
::*Comments by others
::*Defendant's Reply
::*Closing Administrator’s Statement
::It is my view that the complainant’s opening statement and the closing administrator's closing statement should contain sufficient detail (including diffs) that anybody who is reviewing the incident need not read the defence or any of the comments made by third parties as anything of relevance should be repeated in the closing statement, unless of course an appeal is centred around the closing administrator mis-representing a third-party comment or a defence offered by the defendant.
::While this will require the complainant to take of an effort when preparing a case, it should reduce the amount of input from others. It will make it more difficult for complainants to "throw mud, hoping that it will stick" and thus simplify the closing administrator's task as there will be less material through which to wade.
::If the defendant is subsequently blocked, then both the defendant and the administrator who is handling the appeal will have a common reference point from which to work, not some vague wall of text that would take forever through which to wade.
:'''Legal Point of View'''
::There was a good deal of discussion in the case in question about user’s rights and "natural justice". I have since done some research on the matter and it is my understanding that under the Law of California, '''members of organisations that provide a public service''' are entitled to '''protection under the rules of [[:en: https://en.wikipedia.org/wiki/Due_process|due process]]'''. My research suggest that Wikipedia is one such organisation. At this stage, it might be appropriate to point out that since I was discussing the Law of California rather than English Law, I should have used the term "due process" rather than "natural justice".
::My assertion is based on the judgement given in the case [https://scocal.stanford.edu/opinion/pinsker-v-pacific-coast-society-orthodontists-27828 Pinsker v. Pacific Coast Society of Orthodontists] heard in the Supreme Court of California in 1974. The judgement gives two examples of what constitutes an organisation that “provides a public service” - labor unions and professional organisations and two examples of what organisations do not provide a pubic service - golf clubs and fraternities, the difference being that the former have an impact on the public at large while the latter do not.
::It is my view that since Wikipedia, like professional bodies, has an impact on the population at large that Wikipedia, like professional bodies must be viewed as an organisation that provides a "public service".
::The Wikipedia article [[:en:Due Process#United States|due process]] details how the Supreme Court of the United States interprets "due process". Among the important feature is a protection from vague laws, while the article [[:en:Procedural due process|Procedural due process]] catalogues a list of basic due process procedural rights as drawn up by Judge Henry Friendly (1903-1986). This includes:
::* the requirement of the complainant to give "Notice of the proposed action and the grounds asserted for it" (in the case of Wikipedia, the complainant producing all the pertinent diffs)
::* the right to cross-examine witnesses (in the case of Wikipedia the right of the accussed to present their defence)
::* the "requirement that the tribunal prepare written findings of fact and the reasons for its decision" (in the case of Wikipedia, the closing administrator's statement).
:'''Application to the Case in Question'''
::In the case in question, all the diffs are buried in a posting that is approximately 8900 words in length (estimated using the word count facility in Microsoft WORD). Furthermore the details of what I am alleged to have done are so vague that I have no point of reference against which my application for readmission can be measured by an administrator.
::In his closing statement, closing administrator [[User:TParis]] asserted that "I have fully reviewed Martinvl's counter claim of vote stacking and determined that his evidence failed to meet the threshold".
::If my counter claim of vote stacking was not accepted, did he read the rest of the case to see whether or not is was well founded? Since he had 17 minutes from the time that Wee Curry Monster asked for an uninvolved administrator to act and him posting his judgement, did he really read all 8900 words - that would require a reading speed of 525 words per minute without allowing any time for him to prepare his closing statement or to follow up any of the diffs. According to the Wikipedia article [[:en:Speed reading]], the "normal reading [rate] for comprehension" is typically 200 - 300 words per minute.
::As a result, I have been blocked for ten years because he did not do a proper job of explaining why I had been blocked. If the ANI structure that I proposed had been followed, then either he would have rejected the application (which he should have done for lack of evidence) or his closing statement would implicitly have provided a criteria against which, in a worst case scenario, an application for readmission could be measured.
== Eksterne skakels ==
* [http://pdg.lbl.gov/2005/reviews/contents_sports.html#constantsetc Oorsig, 2005]
* [http://physics.nist.gov/cuu/Constants/index.html NIST-konstantes]
* [http://users.telenet.be/lode.stevens/const.htm Natuurkonstantes]
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:nl:Natuurkundige constante|Nederlandse Wikipedia]]
== Verwysings ==
{{Notas}}
{{Verwysings}}
==UTF-8==
UTF-8 is a protocol whereby UNICODE characters can be transmitted as variable-length byte strings in a manner that will maximise the communications wandwidth. WHen the text involved can be wrtitten in ASCCI, the UTF-8 rendering of teh text and teh ASCII rendering are identical, making UTF-8 string upward compatible with ASCII strings.
== Historical background==
The first standard for interchanging text between computers was ISO-xxxx. This standard used 7 bit characters, reserving the eight bit as a parity bit for error chaecking. Of the 128 characters available using 7 bits, 32 values were reserved as control bits and the remaining 96 valeus ont printable characters. ISO-xxxx had 12 variations, one for each of 12 different languages with 12 values reserved for national use. ISO-xxxx-y (the United States variant) and ISOxxxx-z (the British variant) were identical except for teh character "#" which appeared in teh American character set and "£" which appeared in the British character set. The Germans sacrificed the characters ..... to accomodate " ", " " .....
This standard was uperceded b ISO-xxxxx which used 8 bits to represent its characters. It adopted ISO-xxxx-0 (the American variant) for the first 128 characters ....
{|class = "wikitext"
|-
! Laagste<br>waarde
! Hoogste<br>waarde
!Aantal<br>grepe
! greep 1
! greep 2
! greep 3
! greep 4
! greep5
|-
| x00 || xF7 || 7
| style = "background-color: gray" |<code>0gfedcba</code>
| || || ||
|-
| x0080
| x07FF || 11
|style = "background-color: gray"|<code>110lkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 16
|style = "background-color: gray"|<code>1110qpon
|style = "background-color: gray"|<code>10mlkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 21
|style = "background-color: yellow"|11110vut
|style = "background-color: yellow"|10srqpon
|style = "background-color: yellow"|10mlkjih
|style = "background-color: #0F0"| 0gfedcba ||
|-
}
{| class="wikitable"
|+ Définition du nombre d'octets utilisés dans le codage (attention ce tableau de principe contient des séquences non valides)
|-
! scope="col" | Caractères codés
! scope="col" | Représentation binaire UTF-8
! scope="col" | Premier octet valide (hexadécimal)
! scope="col" | Signification
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0000 à U+007F
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">0</span><var style="background: #0F0">ƀƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| 00 à 7F
| 1 octet, codant jusqu’à 7 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0080 à U+07FF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">11</span>0<var style="background: #0F0">ƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| C2 à DF
| 2 octets, codant jusqu’à 11 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0800 à U+FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">111</span>0·<var style="background: #0F0">ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| E0 à EF
| 3 octets, codant jusqu’à 16 bits
|-
! scope="row" rowspan="2" style="text-align: center" | U+10000 à U+10FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">0<var>ƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F0 à F3
| rowspan="2" | 4 octets, codant jusqu’à 21 bits
|-
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">100</span> 10<span style="background: #0F0">00·<var>ƀƀƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F4
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
== Romeinse syfers==
{| class="wikitable"
|-
! Fraction
! Roman numeral
|-
| {{frac|1|12}}
|style='text-align: center'| '''·'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|2|12}} = {{frac|1|6}}
|style='text-align: center'| '''··''' or ''':'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|3|12}} = {{frac|1|4}}
|style='text-align: center'| '''···''' or '''∴'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|4|12}} = {{frac|1|3}}
|style='text-align: center'| '''····''' or '''∷'''
|-
| {{frac|5|12}}
|style='text-align: center'| '''·····''' or '''⁙'''
|-
|{{frac|1|2}}
|style='text-align: center'|S
|}
== Boulevard Periphique Toets ==
{|class = wikitable
!Interior !! Compass Point !! Exterior
|-
|Junction 1 clock
|88 degrees
|Junction 1 anti-clock
|-
| || <small>East</small> ||
|-
|Junction 2 clock
|94 degrees
|Junction 2 anti-clock
|}
== Toets==
[[File:Metre Convention Signatories.svg|thumb|test]]
[[File:M F Gervais Monarchs of Spain.pdf|thumb|Monarchs of Spain]]
Alles hier is vanuit die Engelse WIkipedia gesny en hier geplak sonder vertaling:
# Both fiber and composite remain in the elastic strain regime. In this stage, we also note that the composite Young's {{nowrap| 1 234 km}}. modulus is a simple weighted sum of the two component moduli.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\epsilon_{c}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
#:<math> E_{c} = V_{f}E_{f} + V_{m}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber remains in the elastic regime but the matrix yields and plastically deforms.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# Both fiber and composite yield and plastically deform. This stage often features significant Poisson strain which is not captured by model below.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\sigma_{f}(\epsilon_{c}) + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber fractures while the matrix continues to plastically deform. While in reality the fractured pieces of fiber still contribute some strength, it is left out of this simple model.
#:<math> \sigma_{c} \approx V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math><ref name="courtney"/>
=Fourier-reeks==
{{vertaalvanaf
| taalafk = en
| pl = https://en.wikipedia.org/wiki/Fourier_series
}}
[[File:Fourier Series.svg|duimnael|Fourier-reeks]]
Die '''Fourier-reeks''' is dear [[Joseph Fourier]] in die begin van die negentiede eeu ontwikkel. Hy publiseer sy ontdeking in 1807.<ref>Fourier ref</ref> Hy ontwikkel die die konsep oorsprontlik om hom te help met die oplossing van die hittediffusievergelyking, maar dit is later ontdek dat reeks nuttig is om enige periodieke golfvorm te ontleed. In sy eenvoudigste vorm (uit 'n ingenieursoogpunt) word die golfvorm ontbind in 'n reeks sinus- en cosinuskrommes met frekwensie gelykstaande aan 'n tussengetalveelvoud van die frekwensie van die oorspronklike golfvorm. In die praktyk word slegs die laagste frekwensiekrommes gebruik.<ref>{{cite book
|title = MαTH βOOK
|first = Clifford A
|last = Pickover
|publisher = Sterling
|page = 210
|year = 2009
|language = Engels
|isbn = 978-1-4027-8829-1}}</ref>
In die boonste ry van die diagram aan die regterkant word die vierkantgolf benader deur 'n sinusvormige kromme wat 'n periode <math>T</math> het. Die volgende ry wys die vierkantgolf wanneer dit benader word deur twee sinusvormige krommes met periodes <math>(T, \frac{T}{3})</math> bymekaar te tel, die derde ry toon die resultaat wanneer drie sinusvormige krommes met frekwensies <math>(T, \frac{T}{3}, \frac{T}{5})</math> bymekaar getel is en so voort.
==Vorm==
Die Fourier-reeks kan in verskeie vorme uitgedruk word. Die drie mees algemene word hier beskryf.
===Sinus-kosinus vorm===
Die wiskundige uitdrukking vir die Fourier-reeks word gegee deur:<ref>{{cite book
|title = Mathematical Handbook of Formulas and Tables
|first = Murray S
|last = Spiegel
|publisher = Schaum's Outline Series
|year = 1968
|pages = 131 - 135
|language = Engels}}</ref>
:<math>
s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{a_0}{2} + \sum_{n=1}^N \left(a_n \cos\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) + b_n \sin\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) \right)
</math>
waar
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> is die funksie wat benader word.
:<math>N</math> N is die hoogste orde van sinusvormige kromme wat in die benadering gebruik word.
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> Is die benadering tot die kromme nadat N sinusvormige krommes gebruik is.
:<math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> is 'n stel konstante wat spesifiek is vir <math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math>.
Die konstantes <math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> word geëvalueer deur die formules te gebruik:
:<math>\begin{align}
a_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \cos(nx)\,dx \\[4pt]
b_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \sin(nx)\, dx\\[4pt]
\end{align}</math>
===Amplitude-fase vorm of polêre vorm===
Aangesien dat
:<math>A\cos\left(\theta - \phi\right) = A\cos\theta\cos\phi + A\sin\theta\sin\phi</math>
is dit maklik om te bewys dat die sinus-kosinusvorm in 'n amplitude-fase of polêre vorm herskryf kan word:
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{A_0}{2} + \sum_{n=1}^N A_n\cdot \cos\left(\tfrac{2\pi }{P}nx - \varphi_n \right)</math>
waar
:<math>A_n = \sqrt\left(a_n^2 + b_n^2\right)</math>
:<math>\tan\phi = \frac{b_n}{a_n}</math>.
Wanneer die Fourier-reeks in hierdie vorm geskryf word, is die term <math>A_n</math> die amplitude van die <math>n^{de}</math> komponent van die golf en <math>\phi</math> sy faseverskuiwing.
===Eksponensiële vorm===
Volgens [[Euler se formule]] is
:<math>\cos\theta = \tfrac{1}{2} (e^{i\theta} + e^{-i\theta})</math>.
Deur hierdie verhouding te gebruik, is dit maklik om dit te wys dat die polêre vorm in 'n eksponensiële vorm herskryf kan word:
:<math>
s_{_N}(x) = \sum_{n=-N}^N c_n\cdot e^{i 2\pi nx/P}
</math>
waar
:<math>c_n \triangleq \left\{
\begin{array}{lll}
A_0/2 &= a_0/2, \quad & n = 0\\
\tfrac{A_n}{2} e^{-i \varphi_n} &= \tfrac{1}{2}(a_n -i b_n), \quad & n > 0\\
c_{|n|}^*, \quad && n < 0
\end{array} \right\}
</math>
en
:<math>c^*</math> is die komplekse vervoeging van <math>c</math>.
==Konvergensie==
Oor die algemeen kan aangetoon word dat 'n Fourier-reeks konvergent is as dit aan die {{intertaalskakel|Dirichlet-voorwaardes|en|Dirichlet conditions}} voldoen.
In [[ingenieurswese]] toepassings word daar oor die algemeen aanvaar dat die Fourier-reeks byna oral konvergeer (die uitsonderings is by diskrete diskontinuïteite) aangesien die funksies wat in ingenieurswese teëgekom word, beter gedra as die funksies wat wiskundiges as teenvoorbeelde vir hierdie vermoede kan verskaf. In die besonder, as <math>s</math> kontinu is en die afgeleide van <math>s(x)</math> (wat dalk nie oral bestaan nie) vierkantintegreerbaar is, dan is die Fourier-reeks van <math>s</math> konvergeer absoluut en eenvormig na <math>s(x)</math>.<ref>{{cite book
|last=Tolstov
|first=Georgi P.
|url=https://books.google.com/books?id=XqqNDQeLfAkC&q=fourier-series+converges+continuous-function&pg=PA82
|title=Fourier Series
|language=Engels
|publisher=Courier-Dover
|year=1976
|isbn=0-486-63317-9}}</ref> As 'n funksie is {{intertaalskakel|vierkant-integreerbaar|en|Square-integrable function}} op die interval <math>[x_0,x_0+P]</math>, dan konvergeer die Fourier-reeks na die funksie by byna elke punt. Dit is moontlik om Fourier-koëffisiënte vir meer algemene funksies of verdelings te definieer, in sulke gevalle is konvergensie in norm of {{intertaalskakel|swak konvergensie|en|Weak convergence (Hilbert space)}} gewoonlik van belang.
== Tabel van algemene Fourier-reekse ==
Sommige algemene pare periodieke funksies en hul Fourierreeks-koëffisiënte word in die tabel hieronder getoon.
*<math>s(x)</math> dui 'n periodieke funksie aan gedefinieer op <math>0 < x \le P </math>.
*<math>a_0, a_n, b_n</math> dui die Fourierreeks-koëffisiënte (sinus-kosinusvorm) van die periodieke funksie aan <math>s(x)</math>.
{| class="wikitable"
|-
! Tyd domein <br /> <math>s(x)</math>
! Grafiek
! Frekwensiedomein (sinus-kosinusvorm)<br /> <math>\begin{align}& a_0 \\ & a_n \quad \text{vir } n \ge 1 \\ & b_n \quad \text{vir } n \ge 1\end{align}</math>
! Opmerking
! Verwysing
|-
|<math>s(x)=A \left| \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right)\right| \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{4A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-4A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|Volgolf gelykgerigte sinus
|<ref name="Papula">{{cite book|last=Papula|first=Lothar|title=Mathematische Formelsammlung: für Ingenieure und Naturwissenschaftler|publisher=Vieweg+Teubner Verlag|year=2009|isbn=978-3834807571|trans-title=Mathematical Functions for Engineers and Physicists|language=de}}</ref>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right) & \quad \text{vir } 0 \le x < P/2 \\
0 & \quad \text{vir } P/2 \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotHalfRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-2A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & \begin{cases}
\frac{A}{2} & \quad n=1 \\
0 & \quad n > 1
\end{cases}\\
\end{align}</math>
|Halfgolf gelykgerigte sinus
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A & \quad \text{vir } 0 \le x < D \cdot P \\
0 & \quad \text{vir } D \cdot P \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotRectangleSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & 2AD\\
a_n = & \frac{A}{n \pi} \sin \left( 2 \pi n D \right)\\
b_n = & \frac{2A}{n \pi} \left( \sin \left( \pi n D \right) \right) ^2\\
\end{align}</math>
| <math>0 \le D \le 1</math>
|
|-
|<math>s(x)=\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth1Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{-A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=A-\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth2Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=\frac{4A}{P^2}\left( x-\frac{P}{2} \right)^2 \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotParabolaSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{3}\\
a_n = & \frac{4A}{\pi^2 n^2}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Referensies==
{{
+ + + + + + + + + + + + +
<!-- Table test -->
<table>
<tr>
<th>English</th>
<th>Afrikaans</th>
</tr>
<tr>
<td>One</td>
<td>Een</td>
</tr>
<tr>
<td>Two</td>
<td>Twee</td>
</tr>
</table>
<!-- End of table test -->
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl|Amsterdam}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|sup|Harlingen|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Harlingen|nl}}". ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Harlingen]]).
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}" ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Merwede]]).
Sien ook '''[[Gebruiker:Martinvl/New SI]]'''
Krag is die resultate van 'n aantal verskillende verskynsels, insluitend [[swaartekrag]] en elektromagnetiesekrag.
==Plaaslike regering in Engeland==
Elkeen van die vier lande wat die Vereenigde Koninkryk bestaan het sy eie soort plaaslike regering.
Op die hoogste vlak is nege streke (''regions''). Londen is die eenigster streek wat sy eie streeksraad het - Die ander streke word slegs gebruik vir statistiese doeleindes en vir kiesafdelings tydens verkiesings vir die Europese parlement.
<center><math>\frac{\Phi_1}{\Phi_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2}</math></center>
<math>arctan(x) = x - \frac{x^3}{3} + \frac{x^5}{5} - \frac{x^7}{7} ....</math>
<math>\frac{\pi}{4} = 4 \times arctan(\frac{1}{5}) - arctan(\frac{1}{239})</math>
== Verwysings==
{{verwysings}}
==Willem van Oranje==
{{Inligtingskas2
| beeld = WilliamOfOrange1580.jpg
| beeldtitel = Willem van Oranje in 1580
| naam = Willem van Oranje
| titel = ''Prins van Oranje''
| gebore = 1533
| oorlede = 1584
| vader = [[Willem I van Nassau-Dillenburg|Willem de Rijke]]
| moeder = [[Juliana van Stolberg]]
}}
<!--
| functie1 = [[Prins van Oranje]]
| periode1 = 1544–1584
| voorganger1 = René van Chalon
| opvolger1 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
| functie2 = Graaf van Nassau-Oranje
| periode2 = 1544–1584
| voorganger2 =
| opvolger2 = [[Maurits van Oranje|Maurits]]
| functie3 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Filips II)
| periode3 = 1559–1567
| voorganger3 = [[Maximiliaan II van Bourgondië]]
| opvolger3 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]]
| functie4 = [[Vrijgraafschap Bourgondië|Stadhouder van Franche-Comté]] (Filips II)
| periode4 = 1559<ref>{{aut|Paul Delsalle & Laurence Delobette}}, ''[http://books.google.es/books?id=IYD4_xhf2MAC&lpg=PA376&dq=&pg=PA376 La Franche-Comté à la charnière du Moyen Âge et de la Renaissance, 1450-1550]'' (2003) 376.</ref>/61<ref>{{aut|Herman Kaptein}}, ''[http://books.google.es/books?id=txpRRZe7tlcC&pg=PA19 De Beeldenstorm]'' (2002) 19.</ref> – 1567
| voorganger4 =
| opvolger4 =
| functie5 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Staten-Generaal)
| periode5 = 1572–1584
| voorganger5 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]] (Filips II, tot 1573)
| opvolger5 = [[Joost de Soete]] (Utrecht)<br />[[Maurits van Oranje|Maurits van Nassau]] (tot 1589 alleen in Holland en Zeeland)
| functie6 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Friesland en Overijssel]] <br /> (Staten-Generaal)
| periode6 = 1580–1584
| voorganger6 = [[George van Lalaing]] (Filips II, tot 1581)
| opvolger6 = [[Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg]] (Friesland)<br />[[Adolf van Nieuwenaar]] (Overijssel)
| functie7 = [[Lijst van graven van Buren en Leerdam|Graaf van Buren en Leerdam]]<br />[[Lijst van heren van IJsselstein|Heer van IJsselstein]]
| periode7 = 1551–1584
| voorganger7 = [[Anna van Egmond (1533-1558)|Anna van Egmont]]
| opvolger7 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
-->
<!--
{{Inligtingskas Monarg
|naam = Willem van Oranje
|titel = Prins van Oranje
|beeld = [[Lêer:WilliamOfOrange1580.jpg|240px]]
|byskrif = Willem van Oranje in 1580
|bewind = 1544–1584
|kroning =
|inhuldiging =
|volle naam =
|andertitels = Stadholder (goveneur) van Holland, Zeeland and Utrecht
|doop =
|geboortedatum = [[24 April]] [[1533]]
|geboorteplek =
|sterftedatum = [[10 Julie]] [[1584]]
|sterfteplek = [[Delft]]
|begraweplek = Nieuwe Kerk, [[Delft]], [[Nederland]]
|voorganger = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
|erfgenaam =
<!--
|opvolgertipe = Abdikasie: [[2 Maart]] [[1917]]
|opvolger = 1. [[Aleksei Romanof|Tsarewitsj Aleksei]] (eerste abdikasie – die abdikasie is later verander sodat die troon sou gaan na groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]]) <br />2. Groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]] (tweede abdikasie – wys die troon van die hand) <br />3. [[Georgi Lwof]], president van die tussentydse regering
|koningin =
|gade = [[Prinses Alix van Hesse-Darmstadt| Aleksandra Fjodorowna]]
|dinastie = [[Huis van Romanof|Holstein-Gottorp-Romanof]]
|koninklikelofsang =
|koninklikeleuse =
|vader = [[Aleksander III van Rusland|Aleksander III]]
|moeder = [[Prinses Dagmar van Denemarke|Maria Fjodorowna]]
|kinders = [[Groothertogin Olga Nikolajewna van Rusland|Olga]]<br />[[Groothertogin Tatjana Nikolajewna van Rusland|Tatjana]]<br />[[Groothertogin Maria Nikolajewna van Rusland|Maria]]<br />[[Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland|Anastasia]]<br />[[Aleksei Nikolajewitsj, tsarewitsj van Rusland|Aleksei]]
-->
}}
'''Willem van Oranje''' ...
[[File:PopulationEngland.svg|thumb|300px|test]]
==Subpages==
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Kaapse maateenhede]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/NGR]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Pretoria Pietersburg Spoorweg]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Lokomotiefinligtingskas]]
==IBAN==
{| class="wikitable"
|-
!Script<br>type
!Country<br>Latin Script
!Country<br>Local script
! IBAN formatting example
|-
|Arabic
|Saudi Arabia
|السعودية
|<code>SA03 8000 0000 6080 1016 7519</code>
|-
|Cyrillic
|Ukraine
|Україна
|<code>UA21 3223 1300 0002 6007 2335 6600 1</code>
|-
|Greek
|Greece||Eλλασ||<code>GR16 0110 1250 0000 0001 2300 695</code>
|-
|Hebrew
|Israel
|יִשְׂרָאֵל
|<code>IL62 0108 0000 0009 9999 999</code>
|-
|Latin
|United Kingdom
|United Kingdom
|<code>GB29 NWBK 6016 1331 9268 19</code>
|}
[[File:Metrication by year map.svg|thumb|300px|test]]
{| class="wikitable"
|-
!Year<br>ex NIST || Year<br>ex Vera ||Year <br> Optional || Code || Country || Comments
|-
|1795 || 1795 || || fr ||[[ France]] ||
|-
|1816 || 1817 || || be || [[Belgium]] ||
|-
|1816 || 1817 || || lu || [[Luxembourg]] ||
|-
|1816 || 1817 || || nl || [[Netherlands]] ||
|-
|1840 || 1843 || || dz || [[Algeria]] || French Colony
|}
Oorspronklik tekst bevind in
*Tukkies is die '''X'''xxxx van Xxxxx
*Die vader van die eerste Vlietstra was '''X'''xxxx
*Toe jy wil verder sturieer nadat jy die skool verlaat het, moet jy jou '''X'''xxxxx behaal.
*My oudste niggie se voornaam is '''X'''xxxx
==Westminster==
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=Parish of Fleet
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=[[Distrik]]
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[image:Flag of Hampshire.svg|20px]] [[Hampshire]]
|onderafdelingnaam3=Hart
|onderafdelingnaam4=
|coordinates = {{coord|51.2834|-0.8456|display=inline,title}}
|bevolking_soos_op=30 Junie 2017
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=41233<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|oppervlak_totaal_km2=12.0
|bevolkingsdigtheid_km2=3440
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode= GU51, GU52
|skakelkode=01252
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
| population_ref = (built-up area)<br>21,858 (civil parish) (as at 2011 census)<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|constituency_westminster= [[North East Hampshire (UK Parliament constituency)|North East Hampshire]]
|post_town= FLEET
|postcode_district= GU51, GU52
|postcode_area= GU
|dial_code= 01252
|os_grid_reference= SU8054
|london_distance= {{convert|40.3|mi}}
|ambulance_service= [[South Central Ambulance Service|South Central]]
}}
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=City of Westminster
|ander_naam=
|inheemse_naam=
|nedersetting_tipe=Stad
|bynaam=
|slagspreuk=
|translit_taal1=
|translit_taal1_tipe=
|translit_taal1_inligting=
|translit_taal2=
|translit_taal2_tipe=
|translit_taal2_inligting=
|beeld_stadsilhoeët=LondonWestminster.svg
|beeldgrootte=250px
|beeldbyskrif=
|beeld_vlag=
|vlaggrootte=
|vlagskakel=
|beeld_seël=<!--Arms-westminster-lb.jpg-->
|seëlskakel=
|seëlgrootte=
|beeld_skild=
|skildskakel=
|skildgrootte=
|beeld_leë_embleem=
|leë_embleemtipe=
|leë_embleemgrootte=
|leë_embleemskakel=
|beeld_kaart=
|kaartgrootte=250px
|kaartbyskrif=
|beeld_kaart1=
|kaartgrootte1=
|kaartbyskrif1=
|beeld_punt_kaart=
|puntkaartgrootte=
|puntkaartbyskrif=
|punt-x=
|punt-y=
|duimdrukkerkaart=
|duimdrukkeretiketposisie=
|duimdrukkerkaartgrootte=
|duimdrukkerkaartbyskrif=
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[Greater London]]
|onderafdelingnaam3=
|onderafdelingnaam4=
|regeringvoetnotas=
|regeringstipe=
|leiertitel=
|leiernaam=
|leiertitel1=
|leiertitel2=
|leiertitel3=
|leiertitel4=
|leiernaam1=
|leiernaam2=
|leiernaam3=
|leiernaam4=
|stigtingstitel=
|stigtingsdatum=1 April 1965
|stigtingstitel2=
|stigtingsdatum2=
|stigtingstitel3=
|stigtingsdatum3=
|eenheidvoorkeur=
|oppervlakvoetnotas=
|oppervlakgroottes=
|oppervlak_totaal_km2=21.48
|oppervlak_land_km2=
|oppervlak_water_km2=
|oppervlak_totaal_myl2=
|oppervlak_land_myl2=
|oppervlak_water_myl2=
|oppervlak_water_persent=
|oppervlak_stedelik_km2=
|oppervlak_stedelik_myl2=
|oppervlak_metro_km2=
|oppervlak_metro_myl2=
|oppervlak_leeg1_titel=
|oppervlak_leeg1_km2l=
|oppervlak_leeg1_myl2=
|oppervlak_leeg2_titel=
|oppervlak_leeg2_km2l=
|oppervlak_leeg2_myl2=
|hoogtevoetnotas=
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
|koördinaattipes=
|koördinate = {{Koördinate|51|16|30|N|0|50|40|W|display=}}
|bevolking_soos_op=2011
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=219600
|bevolkingsdigtheid_km2=10223
|bevolkingsdigtheid_myl2=
|bevolking_metro=
|bevolkingsdigtheid_metro_km2=
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2=
|bevolking_stedelik=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2=
|bevolking_leeg1_titel=
|bevolking_leeg1=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2=
|bevolking_leeg2_titel=
|bevolking_leeg2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2=
|bevolkingnota=
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode=
|skakelkode=020
|leë_naam=
|leë_inligting=
|leë1_naam=
|leë1_inligting=
|leë2_naam=
|leë2_inligting=
|leë3_naam=
|leë3_inligting=
|voetnotas=
|webwerf=http://www.Westminster.gov.UK
}}
==Weergegewens==
Nadat die Britse magte Pretoria beset het, het die ZAR se regering hul op spoorwegkoetse gevestig. Die [[Warmbad]]-Pietersburg gedeelte van die spoorlyn is tot 30 Maart 1901 deur hierdie koetse gebruik. Op 1 April is Nylstroom deur die Australiese magte beset, Potgietersrus is op 5 April beset en Pietersburg is op 8 April beset. Nadat Pietersburg beset is, kom die spoorlyn onder die beheer van die Imperial Military Railways (IMR). Nadat die spoorlyn onder die IMR se beheer gekom het, is ten minste twee aanvalle op treine van die IMR deur Boerkommandos gemaak. Op 4 Julie 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van [[Christiaan Frederik Beyers|Generaal CF Beyers]] 'n trein by Tobiasspruit, 8 km noord van [[Naboomspruit]] aangeval. Op 10 Augustus 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van Kapitein Jack Hindon en Kapitein Slegkamp by Haartebeeslaagte, 10,7 km suid van Naaboomsruit 'n gepantserde trein aangeval.
<ref>{{en}}{{cite journal
|url = https://issuu.com/hennieheymans/docs/vol_2_no_2__ul_
|pages = 42-72
|journal = The Ulolwe: South Africa - Suid -Afrika - A monthly railway research/historical publication / 'n Maandelikse spoorweg historie en navorsings publikasie
|title = Early Pietersburg
|first = Stan
|last = Kantor
|volume = 2
|number = 2}}</ref>
===Kaapstad===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref>
|Jan precipitation mm = 15
|Feb precipitation mm = 17
|Mar precipitation mm = 20
|Apr precipitation mm = 41
|May precipitation mm = 69
|Jun precipitation mm = 93
|Jul precipitation mm = 82
|Aug precipitation mm = 77
|Sep precipitation mm = 40
|Oct precipitation mm = 30
|Nov precipitation mm = 14
|Dec precipitation mm = 17
|year precipitation mm = 515
|unit precipitation days = 0.1 mm
| jan_gem=20.4 | jan_gem_ns=15
| feb_gem=20.4 | feb_gem_ns=17
| mrt_gem=19.2 | mrt_gem_ns=20
| apr_gem=16.9 | apr_gem_ns=41
| mei_gem=14.4 | mei_gem_ns=69
| jun_gem=12.5 | jun_gem_ns=93
| jul_gem=11.9 | jul_gem_ns=82
| aug_gem=12.4 | aug_gem_ns=77
| sep_gem=13.7 | sep_gem_ns=40
| okt_gem=15.6 | okt_gem_ns=30
| nov_gem=17.9 | nov_gem_ns=14
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=17
| jaar_gem=16.2 | jaar_gem_ns=515
| jan_gem_min=15.7 | jan_gem_max=26.1
| feb_gem_min=15.6 | feb_gem_max=26.5
| mrt_gem_min=14.2 | mrt_gem_max=25.4
| apr_gem_min=11.9 | apr_gem_max=23.0
| mei_gem_min=9.4 | mei_gem_max=20.3
| jun_gem_min=7.8 | jun_gem_max=18.1
| jul_gem_min=7.0 | jul_gem_max=17.5
| aug_gem_min=7.5 | aug_gem_max=17.8
| sep_gem_min=8.7 | sep_gem_max=19.2
| okt_gem_min=10.6 | okt_gem_max=21.3
| nov_gem_min=13.2 | nov_gem_max=23.5
| dec_gem_min=14.9 | dec_gem_max=24.9
| jaar_gem_min=11.4 | jaar_gem_max=22.0
| jan_a_min=7.4 | jan_a_max=39.3
| feb_a_min=6.4 | feb_a_max=38.3
| mrt_a_min=4.6 | mrt_a_max=40.7
| apr_a_min=2.4 | apr_a_max=38.6
| mei_a_min=0.9 | mei_a_max=33.5
| jun_a_min=-1.2 | jun_a_max=29.8
| jul_a_min=-1.3 | jul_a_max=29.0
| aug_a_min=-0.4 | aug_a_max=32.0
| sep_a_min=0.2 | sep_a_max=33.1
| okt_a_min=1.0 | okt_a_max=37.2
| nov_a_min=3.9 | nov_a_max=39.9
| dec_a_min=6.2 | dec_a_max=35.4
| jaar_a_min=-1.3 | jaar_a_max=40.7
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 5.5
| rdfeb = 4.6
| rdmrt = 4.8
| rdapr = 8.3
| rdmei = 11.4
| rdjun = 13.3
| rdjul = 11.8
| rdaug = 13.7
| rdsep = 10.4
| rdokt = 8.7
| rdnov = 4.9
| rddec = 6.2
| lvjan = 71
| lvfeb = 72
| lvmrt = 74
| lvapr = 78
| lvmei = 81
| lvjun = 81
| lvjul = 81
| lvaug = 80
| lvsep = 77
| lvokt = 74
| lvnov = 71
| lvdec = 71
}}
=== Tallinn ===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Tallinn (1981-2010)
|bron = Estonian Weather Service<ref name=temp>{{cite web
| url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohutemperatuur/?lang=en
| title = Climate normals-Temperature
| publisher = Estonian Weather Service|accessdate=24 September 2016}}</ref>
<ref name=precip>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/sademed/?lang=en
|title = Climate normals-Precipitation
|publisher = Estonian Weather Service| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=humidity>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohuniiskus/?lang=en
|title = Climate normals-Humidity
|publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=sun>{{cite web
|url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/paikesepaiste-kestus/?lang=en
| title = Climate normals-Sunshine
| publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref><!--, Pogoda.ru.net (rainy and snowy days)<ref name="pogoda"/>--> and Weather Atlas<ref>{{Cite web
|url=https://www.weather-atlas.com/en/estonia/tallinn-climate
|title=Tallinn, Estonia – Detailed climate information and monthly weather forecast
|last=d.o.o
|first=Yu Media Group
|website=Weather Atlas
|language=en
|access-date=2019-07-09}}</ref>
^!--
|Jan precipitation mm = 56
|Feb precipitation mm = 36
|Mar precipitation mm = 37
|Apr precipitation mm = 32
|May precipitation mm = 36
|Jun precipitation mm = 64
|Jul precipitation mm = 84
|Aug precipitation mm = 86
|Sep precipitation mm = 67
|Oct precipitation mm = 78
|Nov precipitation mm = 70
|Dec precipitation mm = 57
|year precipitation mm = 704
-->
<!-- min & percipitation done -->
| jan_gem= -3.3 | jan_gem_ns=56
| feb_gem= -4.3 | feb_gem_ns=36
| mrt_gem= 1.0 | mrt_gem_ns=37
| apr_gem= 4.5 | apr_gem_ns=32
| mei_gem= 10.1 | mei_gem_ns=36
| jun_gem= 14.1 | jun_gem_ns=64
| jul_gem= 17.2 | jul_gem_ns=84
| aug_gem= 16.0 | aug_gem_ns=86
| sep_gem= 11.3 | sep_gem_ns=67
| okt_gem= 6.5 | okt_gem_ns=78
| nov_gem= 1.3 | nov_gem_ns=70
| dec_gem= -1.9 | dec_gem_ns=57
| jaar_gem= 5.9 | jaar_gem_ns=704
<!-- min & max done -->
| jan_gem_min= -5.9 | jan_gem_max= -1.0
| feb_gem_min= -7.1 | feb_gem_max= -1.6
| mrt_gem_min= -4.1 | mrt_gem_max= 2.3
| apr_gem_min= 0.6 | apr_gem_max= 9.2
| mei_gem_min= 5.2 | mei_gem_max= 15.3
| jun_gem_min= 9.5 | jun_gem_max= 18.9
| jul_gem_min= 12.7 | jul_gem_max= 21.9
| aug_gem_min= 12.0 | aug_gem_max= 20.4
| sep_gem_min= 7.6 | sep_gem_max= 15.2
| okt_gem_min= 3.8 | okt_gem_max= 9.5
| nov_gem_min= -0.9 | nov_gem_max= 3.5
| dec_gem_min= -4.3 | dec_gem_max= 0.4
| jaar_gem_min= -2.4 | jaar_gem_max= 9.5
<!-- max & min done -->
| jan_a_min= -31.4 | jan_a_max=9.2
| feb_a_min= -28.7 | feb_a_max=10.2
| mrt_a_min= -24.5 | mrt_a_max=15.9
| apr_a_min= -12.0 | apr_a_max=27.2
| mei_a_min= -5.0 | mei_a_max=29.4
| jun_a_min= -0.0 | jun_a_max=30.7
| jul_a_min= 4.0 | jul_a_max=34.3
| aug_a_min= 2.4 | aug_a_max=34.2
| sep_a_min= -4.1 | sep_a_max=28.0
| okt_a_min= -10.5 | okt_a_max=21.8
| nov_a_min= -18.8 | nov_a_max=12.1
| dec_a_min= -24.3 | dec_a_max=10.7
| jaar_a_min=-31.4 | jaar_a_max=34.3
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
<!--
|Jan rain days = 10
|Feb rain days = 8
|Mar rain days = 9
|Apr rain days = 12
|May rain days = 11
|Jun rain days = 13
|Jul rain days = 13
|Aug rain days = 14
|Sep rain days = 17
|Oct rain days = 18
|Nov rain days = 16
|Dec rain days = 12
|year rain days = 153
-->
<!-- Rain days done -->
| rdjan = 10
| rdfeb = 8
| rdmrt = 9
| rdapr = 12
| rdmei = 11
| rdjun = 13
| rdjul = 13
| rdaug = 14
| rdsep = 17
| rdokt = 18
| rdnov = 16
| rddec = 12
<!-- HumidityDONE -->
| lvjan = 88
| lvfeb = 85
| lvmrt = 81
| lvapr = 73
| lvmei = 69
| lvjun = 74
| lvjul = 76
| lvaug = 79
| lvsep = 82
| lvokt = 85
| lvnov = 88
| lvdec = 88
}}
===Perth===
{| class="wikitable" style="width: 75%; margin: 0 auto 0 auto; font-size:80%;"
|+ '''Klimaattabel'''
|-
!
! Jan
! Feb
! Mar
! Apr
! Mei
! Jun
! Jul
! Aug
! Sep
! Okt
! Nov
! Des
! Jaar
|-
! Gemiddelde daaglikse maksimum temperatuur
|29,7 [[Celsius|°C]]
|30,0 °C
|28,0 °C
|24,6 °C
|20,9 °C
|18,3 °C
|17,4 °C
|18,0 °C
|19,5 °C
|21,4 °C
|24,6 °C
|27,4 °C
|23,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde daaglikse minimum temperatuur
|17,9 [[Celsius|°C]]
|18,1 °C
|16,8 °C
|14,3 °C
|11,7 °C
|10,1 °C
|9,0 °C
|9,2 °C
|10,3 °C
|11,7 °C
|14,0 °C
|16,3 °C
|13,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde totale reënval
|8,6 mm
|13,3 mm
|19,3 mm
|45,5 mm
|122,7 mm
|182,4 mm
|172,9 mm
|134,6 mm
|79,9 mm
|54,5 mm
|21,7 mm
|13,9 mm
|869,4 mm
|-
! Gemiddelde aantal reëndae
|2,9
|2,7
|4,3
|7,6
|13,8
|17,2
|18,2
|17,2
|14,0
|11,1
|6,5
|4,2
|119,6
|-
| colspan="15" style="text-align: center;" | <small>'''Bron:''' [http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009034.shtml Australiese Buro van Meteorologie]</small>
|}
===Jaipur===
*[http://amssdelhi.gov.in/news_events/Jaipur_climate.pdf Jaipur statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42261.TXT Agra Statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42182.TXT New Delhi statistics]
<!--{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> -->
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie= Jaipur ([[Jaipur Airport]])
|Jan record high C = 31.7
|Feb record high C = 36.7
|Mar record high C = 42.8
|Apr record high C = 44.9
|May record high C = 48.5
|Jun record high C = 47.2
|Jul record high C = 46.7
|Aug record high C = 41.7
|Sep record high C = 41.7
|Oct record high C = 40.0
|Nov record high C = 36.1
|Dec record high C = 31.3
|year record high C = 48.5
|Jan high C = 22.4
|Feb high C = 25.0
|Mar high C = 31.0
|Apr high C = 37.1
|May high C = 40.3
|Jun high C = 39.3
|Jul high C = 34.1
|Aug high C = 32.4
|Sep high C = 33.8
|Oct high C = 33.6
|Nov high C = 29.2
|Dec high C = 24.4
|year high C = 31.9
|Jan low C = 8.4
|Feb low C = 10.8
|Mar low C = 16.0
|Apr low C = 21.8
|May low C = 25.9
|Jun low C = 27.4
|Jul low C = 25.8
|Aug low C = 24.7
|Sep low C = 23.2
|Oct low C = 19.4
|Nov low C = 13.8
|Dec low C = 9.2
|year low C = 18.8
|Jan record low C = -2.2
|Feb record low C = -2.2
|Mar record low C = 3.3
|Apr record low C = 9.4
|May record low C = 15.6
|Jun record low C = 19.1
|Jul record low C = 20.6
|Aug record low C = 18.9
|Sep record low C = 15.0
|Oct record low C = 11.1
|Nov record low C = 3.3
|Dec record low C = 0.0
|year record low C = -2.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 7.0
|Feb precipitation mm = 10.6
|Mar precipitation mm = 3.1
|Apr precipitation mm = 4.9
|May precipitation mm = 17.9
|Jun precipitation mm = 63.4
|Jul precipitation mm = 223.3
|Aug precipitation mm = 205.9
|Sep precipitation mm = 66.3
|Oct precipitation mm = 25.0
|Nov precipitation mm = 3.9
|Dec precipitation mm = 4.2
|year precipitation mm = 635.4
|Jan rain days = 0.6
|Feb rain days = 1.0
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 0.7
|May rain days = 1.4
|Jun rain days = 3.9
|Jul rain days = 11.2
|Aug rain days = 10.0
|Sep rain days = 3.8
|Oct rain days = 1.3
|Nov rain days = 0.4
|Dec rain days = 0.4
|year rain days = 35.2
|source 1 = India Meteorological Department (record high and low up to 2010)<ref name= IMD >
{{cite web
| url = http://www.imd.gov.in/section/climate/extreme/jaipur2.htm
| title = Jaipur Climatological Table Period: 1971–2000
| publisher = [[India Meteorological Department]]
| accessdate = March 25, 2015}}</ref><ref name = IMD2>{{cite web
| url = http://www.webcitation.org/6GmnoaB0m
| format = PDF
| title = Ever recorded Maximum and minimum temperatures up to 2010
| publisher = India Meteorological Department
| accessdate = March 25, 2014}}</ref>
|date=October 2011}}
==Galeries==
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Hampshire
|regels=5
|The round table, Great Hall, Winchester Castle - geograph.org.uk - 1540331.jpg|Ronde tafel van [[Koning Arthur]] wat in die groot saal van Winchester Kasteel ophang
|Statue d'Alfred le Grand à Winchester.jpg|Standbeeld van [[Koning Alfred]] in WInchester. Koning Alfred was eerste koning van Engeland.
|HMS Victory meets HMS Ark Royal, Portsmouth - geograph.org.uk - 772930.jpg|HMS Victory, die vlagskip van Lord Nelson by die slag van Trafalgar (1805) en HMS Ark Royal, 'n moderne vliegdekskip van die [[Royal Navy]]
|Defense.gov photo essay 120714-F-RP755-350.jpg|Die ''Red Arrows'' by the Farnborough Lugskou
|The Plume of Feathers, Crondall - geograph.org.uk - 384095.jpg|'n Typiese platelandse ''pub'' in Crondall. Volgens legende, het [[Oliver Cromwell]] in hierdie ''pub'' in 1645 gebly
}}
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Exeter
|regels=5
|Section of the old City Wall - geograph.org.uk - 1287323.jpg|Gedeeltes van die [[stadmuur]] dateer terug tot [[Romeinse Ryk|Romeinse tye]].
|Exeter Cathedral in springtime - geograph.org.uk - 1305085.jpg|Wes-fasade van die [[Katedraal]] en die Katederaalsplein tydens die lente.
|Exeter Quay and Colleton Crescent - geograph.org.uk - 376627.jpg|Die Exe rivier en die [[kaai]] met die stadsmuur in die agtergrond.
|Exeter Guildhall - Stagecoach 36238 (WA11CGG).jpg|''High Street'' en die ''Guildhall''. Die meeste van die ''Guildhall'' is in die [[middeleeue]] gebou, maar die fasade is in 1593 gebou.
|Golden Star, Star Ferry 1.jpg|Golden Star
|Shining Star, Star Ferry 1.jpg|Shining Star
|Star Ferry. Victoria Harbor. Hong Kong..jpg|Silver Star
|World Star, Star Ferry 1.jpg|World Star
}}
== Die el ==
1 el = 26.5 [Amsterdam] duim (check value)<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=mc5eAAAAcAAJ&pg=PA320&lpg=PA320&dq=amsterdam+el+duim&source=bl&ots=xtl5ZrknZG&sig=lPF3CmEZ3XueUNQ-Y2c2lowjg8c&hl=en&sa=X&ei=FOyVVKP7NY33aof4gPgP&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=amsterdam%20el%20duim&f=false
|title = De koophandel van Amsterdam, naar alle gewesten der waereld
|author = Jacques Le Moine de L'Espine, Isaac Le Long
|publisher = J. Bosch, J. Burgvliet, A. Arrenberg, H. Beman & A. Lozel
<!--|edition = 9th (1st edition 1715)-->
<!-- pounds (based on 800 Hamburg lbs - pg 301-316; voet (based on 800 French feet - pg 321 - 328 -->
|year = 1780
|location = Rotterdam
|language = Nederlands}}</ref>
Another book<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=XsxTtYU7JtQC&pg=PA326&lpg=PA326&dq=amsterdam+roeden+13&source=bl&ots=dxlRIE2-ZN&sig=w8_RhCMHj-bS5MA1BKuju3cCcXw&hl=en&sa=X&ei=usWZVOLmMtPkaNiDgcgC&ved=0CEsQ6AEwBDgK#v=onepage&q=amsterdam%20roeden%2013&f=false
|title = Council Minutes, 1655-1656 by New Netherlands Council
|isbn = 0-8156-2646-0
|publisher = The Holland Society of New York
|year = 1995
|translator = Gehring, Charles T}}</ref>
Another ref<ref>[http://www.newnetherlandinstitute.org/research/online-publications/guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures/ guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures ]</ref>
ANother ref <ref>[http://dspace.library.uu.nl/bitstream/handle/1874/179827/Betalingsverkeer%20ten%20tijde%20van%20de%20geoctrooieerde%20West-Indische%20Compagnie.pdf?sequence=1]</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Meter Konvensie ==
Die meter is oorspronklik tussen 1792 en 1799 ontwikkel as gelykstaande aan 1/10.000.000 van die afstand tussen die [[Noordpool]] en die [[ewenaar]] op die lengtelyn wat deur Parys loop. Die kilogram is oorspronklik in 1795 ontwikkel as gelykstaande aan die massa van een [[liter]] (1000 [[Kubieke meter|kubieke sentimeter]]) by die [[vriespunt]] van [[ys]].<ref>{{cite web
|url= http://aviatechno.free.fr/unites/nouveausys.php
|title =La loi du 18 Germinal an 3 ''Die wet van 18 Germinal, jaar 3 (7 April 1795)''
|language = Frans|
|publisher = Le CIV (Centre d'Instruction de Vilgénis) – Forum des Anciens
|accessdate = 3 Januarie 2015}}</ref><ref>{{cite book
|title = Balances: Instruments, Manufacturers, History
|author = Robens ,Erich; Jayaweera, Shanath Amarasiri A.;Kiefer, Susanne
|page = 62
|isbn = 978-3-642-36446-4
|publisher = Springer-Verlag
|location = Heidelberg
|language = Engels
|year = 2014}}</ref> Destyds was dit geglo dat dit die maksimum [[digtheid]] van water was.
Teen die einde van die negentiende eeu het die meeste van die Europese lande afgesien van Rusland en die Verenigde Koninkryk die metrieke stelsel aangeneem. Aan die 1902 [[Rykskonferensie]] [Imperial Conference] het die meeste van die Britse kolonies sy steun vir die metrieke stelsel gegee, maar die Britse Parlement het geweier om die nodige wetgewing in te stem.<ref>{{cite journal
| title = The International Bureau of Weights and Measures 1875 - 1975: NBS Special Publication 420
| url = http://books.google.co.uk/books?id=nOG0SxxEu64C&pg=PA240
| page = 244
| date = 20 Mei 1975
| language = Engels
| editor = Page, Chester H; Vigoureux, Paul
| publisher = National Bureau of Standards
| location = [[Washington, D.C.]]
}}</ref><ref>{{cite journal
|url = http://www.jstor.org/stable/1631432
|title = The Discussion in the British Parliament on the Metric Bill
|author = Seaman, William H.
|journal = Science
|volume = New Series 21
|issue = 524
|date = 13 Januarie 1905
|pages = 72-75
|publisher = American Association for the Advancement of Science
|langauge = Engels}}</ref>
In 1965 het die Brtise ''President of the Board of Trade'' ('n [[Minister|staatsminister]]) aangekondig dat die Vereningde Koninkryk van plan is om die metriese sisteem aan te vaar. Gedeurende die volgende paar jare het die meeste van die [[Britse Statebond]] (en ook Suid Afrika) die Britse voorbeeld gevolg.<ref>{{Cite web
|url = http://ukma.org.uk/sites/default/files/met1972.pdf
|title = White Paper on Metrication (1972) – Summary and Conclusions
|language = Engels
|publisher = Department of Trade and Industry - Consumer and Competition Policy Directorate
|location = London}}</ref>
== Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) ==
{{Anker|CGPM}}
Die Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) is 'n byeenkoms van al die lede van die BIPM. Dit vind plaas ongeveer elke vier tot ses jare. Die meter konvensie is in 1975 geteken en die eerste CGPM het in 1889 plaasgevind nadat die nuwe kilogram en meter voorwerpe vervaardig is. Die belangrikste byeenkomste is die sesde CGPM (1921) toe die BIPM se mandaat uitgebrei is om ook elektriese metings te dek, die elfde CGPM toe die [[SI-stelsel]] aangeneem is. Die vyf-en-twintigste CGPM het in 2014 plaasgevind en die ses-en-twintigste CGPM vind plaas in 2018. Die byeenkomste vind altyd in [[Sèvres]] (vlakby [[Parys]]) plaas.<ref>{{en}}<cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/
|title = General Conference on Weights and Measures
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
Die CPGM stel lede van die CIPM, ontvang verslae van die CIPM en keur die BIPM se begroting aan.
==BIPM==
As 'n land 'n lid van die BIPM wil word, moet hy diplomatieke betrekkinge met [[Frankryk]] hê en moet ook 'n nasionale laboratorium besit.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/join-member.html
|title = Procedure for a State to become a Member of the BIPM
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref> Sedert 1999 kon lande wat nie vir volle lidmaatskap kwalifiseer aansoek doen vir geassosieerde lidmaatskap. [[Suid-Afrika]] het die konvensie in 1964 as 'n volle lid ondergeteken en in 2012 het [[Namibië]] die konvensie as 'n assosiaatlid ondergeteken. Op 1 Januarie 2015 bevat die lidmaatskap van die BIPM 55 volle lede en 41 is assosiaatlede.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/member-states/
|title = Member States
|publisher = BIPM
|date = Januarie 2015
|accessdate = 20 Januarie 2015}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/governance/
|title = Governance
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
===Verwysings===
{{verwysings}}
==Iets anders==
:<math>E = mc^2 + {p^2 \over 2m} + \cdots \approx mc^2 + {(mv)^2 \over 2m} = mc^2 + {1 \over 2}mv^2 </math>
Dit is met die Engelse woorde ''[[wikt:en:compute|compute]]'' en ''[[wikt:en:calculate|calculate]]'' geïllustreer. Albei woorde is in Duits met die woord ''[[wikt:de:berechnen|berechnen]]'' vertaal. Al is die Duitse woord ''[[:de:Rechner|Rechner]]'' 'n suiwer Duitse woord, kan dit nie sonder aanpassing gebruik word om albei ''computer'' en ''calculator'' uit Engels te vertaal nie. Die Duitse oplossing is om the woord "''rechner''" as 'n stamwoord in nuwe woorde soos ''[[:de:Taschenrechner|Taschenrechner]]'' (sakrekenaar) te gebruik, maar volgens die [[Europese Unie]] is die wettige Duitse vertaling vir die Engelse woord ''computer'' ook ''computer''.<ref>{{cite web
|url = http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32013R0617
|title = Commission Regulation (EU) No 617/2013 of 26 June 2013 implementing Directive 2009/125/EC of the European Parliament and of the Council with regard to ecodesign requirements for computers and computer servers Text with EEA relevance.
|date = 27 Juni 2013
|accessdate = 12 Juni 2015
|publisher = [[Europese Kommissie]]}}</ref>
www.real.de
http://www.rhino-computer.de/ "der Computer Experte aus Deutschland", "Mit dem Rhino PC Konfigurator erhalten Sie die Möglichkeit Ihren Computer ganz auf Ihre Bedürfnisse abzustimmen" "Gaming PC", "Der kleine Multimedia Rechner".
http://iate.europa.eu/SearchByQueryLoad.do?method=load
http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/index.html
http://www.cse.msu.edu/~cse435/Handouts/Standards/IEEE24765.pdf
Die woord ''calculate'' kom van die Latynse woord ''[[''wikt:en:calculus#Latin|calculus]]'' wat "'n klip" beteken, dus is die Engelse Dus kan 'n mens die woorde ''[https://en.wiktionary.org/wiki/calculator calculator]'' en ''[https://en.wiktionary.org/wiki/computer computer]'' nie direk uit Engels na Duits vertaal sonder om die Duite taal aan te pas.
==Tugela River==
{| class="infobox" cellpadding=1 style="padding:0; text-align:left;"
! colspan="4" style="background:#ccf; text-align:center;" | Astronomical Conversions
|- style="background:#ccc;"
! style="text-align:center;" | Quantity
! style="text-align:center;" | Value
|-
|parsec
| style="text-align: center;"|
|-
|light year
|style="text-align: center;" |9.43×10<sup>12</sup> km
|-
|AU
| style="text-align: center;" |
|-
|Sun diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|10<sup>3</sup>
| style="text-align: center;" |thousand
|-
|10<sup>6</sup>
| style="text-align: center;" |million
|-
|10<sup>9</sup>
| style="text-align: center;" |billion
|-
|10<sup>12</sup>
| style="text-align: center;" |trillion
|-
|mile
|
|
|
|-
| colspan=4 style="background:#ddd; text-align:center" | {{navbar|Template:Common metric prefixes|mini=1}}
|}
References<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|first = Charles
|last = Griffin
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite journal
|journal = Military History Journal
|volume = 6
|number = 5
|url = http://samilitaryhistory.org/vol065sb.html
|title = Col A W Durnford
|publisher = Die Suid-Afrikaanse Krygshistoriese Vereniging
|accessdate = 3 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Bulpin<ref name=Bulpin/>{{rp|263}}
<ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
Poor roads - [http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180|Discussion about roads (pg 180)] (1899) Discussion about roads - bridges are rare.
Boer commando raid via [http://www.conan-doyle.narod.ru/other/war/conan-doyle-chapter-04.htm Jamesons Drift] to Greytown
It took 5 days to ferry across 5,000 men, 384 ox wagons, 3,400 baggage animals and 600 civilian wagoners and drivers. The road ahead was muddy and impeded by steep bank dongas which would have slowed the progress of his column so Pearson split it into two divisions, setting off on the 18th and 19th Jan.<ref>{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Tugelawaterval<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tugela-Falls-2/
|title = Tugela Falls
|publisher = World Waterfall Database
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref>
*Sahlumbe<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.gov.za/mec-mchunu-handed-over-tugela-river-vehicle-bridge-overjoyed-sahlume-community
|title = MEC Mchunu handed over the Tugela River vehicle bridge to an overjoyed Sahlume Community
|publisher = Suid-afrikaanseregerings nuusafdeling
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref> (Close to Weenen, 61 km downstream from Colens, 44 km upstream from Tugela Ferry)
{| class="wikitable sortable"
|-
!Afstand (km)
!Hoogte (m)
!Plek
|-
|0
|3054
|[[Mont-aux-Sources]]
|-
|1
|2968
|Tugelawaterval (kruin)
|-
|2
|2020
|[[Tugelawaterval]] (voet)
|-
|81
|1112
|Bergville (R74 padbrug)
|-
|111
|1074
|[[Spioenkopdam]] (muur)
|-
|177
|957
|[[Colenso]] (Bulwerbrug)
|-
|278
|541
|[[Tugela Ferry]]
|-
|398
|199
|Jameson's Drift
|-
|485
|17
|Spoorwegbrug
|-
|502
|0
|Tugela Mond
|}
Tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]], toe [[Ladysmith]] beleër is, gee die rivier verdediging aan die Boeremagte. Pogings deur die Britse magte onder [[Redvers Henry Buller|Redvers Buller]] om die rivier oor te steek het by [[Slag van Colenso|Colenso]], [[Slag van Vaalkrans|Vaalkrans]] en [[Slag van Spioenkop|Spioenkop]] misluk. Uiteindelik het die Britse magte by [[Slag van Pietershoogte|PietersHill]] die rivier oorgesteek om Ladysmith te bevry.<ref>{{cite book
|title = Buller's Campaign
|first = Julian
|last = Symons
|publisher = The Cresent Press
|location = London
|year = 1963]]}}</ref>
===Brûe===
[[Lêer:Bulwer Bridge, Colenso.JPG|duimnael|Die Bulwerbrug, geopen in 1879, was die eerste eerste brug oor die Tugelarivier.]]
In 1973, is drie ontwikkelingslinte in Natal geïdentifiseer. Die eerste lint volg die oorsponglikke roet tussen Durban en Newcastle. Die tweede lê tussen Newcastle en Richardsbaai edn die derde volg die Noordskusroet tussen Richardsbaai en Durban. Binne hierdie drie ontwikkelinslinte lê 'n streek met min ontwikkeling. Die Tugela se bolope tussen die Drakensberg en Colenso lê die eerste van hierdie ontwikkelingslinte en sy mondgebied lê in die derde van die ontwikkelingslinte.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf
|title = Town and Regional Planning in Natal
|journal = Natalia
|volume = 3
|pages 26-30
|year = 1973
|publisher The Natal Society Foundation
|first = RA
|last = Pistorius}}</ref> Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Die direkte afstande tussen verskei stede is:<ref>Google Earth</ref>
*44,9 km Mont-aux-Source tot Bergville (1118 m)
*45 km Bergville - Colenso (960 m - Bulwer Brug)
*61 km Colenso - Tugela Ferry (539 m)
*43 km Tugela Ferry - Jameson's Drift (294 m)
*72 km Jamesons Drift - Zululand Railway Bridge (16 m)
*12 km Zululand Railway Bridge - Indian Oseaan (0 m)
====Boloop gebied====
Die eerste brug oor die Tugela is die Bulwer Brug by Colenso. In vroër jare was daar 'n pont hier en Colenso het die Zoeloe naam ''iSkipeni'' (plek van die boot) gekry.<ref>{{en}}{{cite book
|title = Natal and the Zulu Country
|edition = 3rd
|author = Bulpin, TV
|publisher = T.V. Bulpin Publications Ltd
|location = Cape Town
|language = Engels
|page = 248
|year = 1966}}</ref> Hiedie brug is in 1871 voorgestel en is in 1879 geopen om die weg tussen Durban en die diamantvelde in [[Kimberley]] te vermaklik.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf
|title = Early proposed roads in the
KwaZulu-Natal Drakensberg
|journal = Natalia
|volume = 44
|pages 1
|year = 2014
|publisher The Natal Society Foundation
|first = Val
|last = Ward}}</ref> Hierdie enkelrigting brug het die N3 hoofpad tussen Johannesburg en Durban gedra totdat die Colenso bypass in 1962 geopen is. Die brug staan nog steeds en die vormalige tolhuis is deesdae die Robert E. Stevenson Museum.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nightjartravel.com/cultural/r-e-stevenson-museum
|title = R E Stevenson Museum
|publisher = Nightjar Travel (Pty) Ltd
|year = 2015
|accessdate = 17 December 2015}}</ref> Albei brûe is now deur die dubbelbaan N3 tolwegbrug ongeveer 10 km wes van Colenso verplaas. Colenso se spoorwegbrug, ook 'n enkelrigting brug, is in 1886 geopen. In xxxx is die spoorlyn aan albei Boererepublieke geopen. In ongeveer 1955 is die spoorlyn verdubbel en 'n nuwe spoorlynbrug langsaan die ou brug is gebou. Ander brûe is in die twintigste eeu gebou om Ladysmtih met Bergville and Winterton to koppel.
====Mond gebied====
Die mond van die Tugelarivier is ongeveer 350 m dus is brugbou daar heelwat duurder as in the omgewing van Colenso. Ook dra die paaie en spoorweë minder vervoer. Op 18 Julie 1902 is die eerste brug oor die Tugelarivier in die kusgebied by Bonds Drift geopen. Hiedie brug is oorsprongklik deur die Zululand Railway Company gebou on Zoeloeland met die Natalkolonie te verbind. In 1904 is die ''Zululand Railway Company'' is deur die Natalse regering gekoop. In ongeveer 1930 is 'n enkelrigting padbrug naby die spoorwegbrug gebou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge
|title = Tugela Steel Bridge
|publisher = Groundspeak
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
In 1959 in 'n nuwe tweerigting padbrug oor die Tugelarivier gebou om die N2 kuspad oor die rivier te dra. Hierdie brug kry die naam "John Ross-brug" te ere van Charles Rawden Maclean (bynaam John Ross). In 1828 het Maclean, toe 'n tienerjarige, vanaf Port Natal (Durban) na Delagoabaai geloop om medisyne vir die settlement te kry.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://wiredspace.wits.ac.za/bitstream/handle/10539/8718/ISS-164.pdf
|title = South African fiction and a case history revised: An account of research into retellings of the John Ross story of early Natal
|first = Stephen
|last = Gray
|publisher = African Studies Institute, University of the Witwatersrand
|date = 25 April 1988
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> In 1987, is die John Ross Bridge tydens 'n vloed weggespoel. Die noordwaartse verkeer is oor die ou padbrug afgelei terwyl die suidewaartse verkeer oor die brug by Tugela Ferry afgelei is.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nctforest.com/home.php?nav=pubs&pubtypeid=3
|title = Linking independent timber growers to markets
|publisher = NCT Forestry Co-operative Limited
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> Die John Ross-brug is in 89 dae herstel.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://kznpr.co.za/uncategorized/kzn-north-coast-bridges/
|title = KZN: A Photographic and Historical Record
|first = Hugh
|last = Bland
|date = 18 Desember 2015
|accessdate = 23 desember 2015}}</ref>
====Middelgebied====
Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Vanaf voor die Zoeloe oorlog van 1879 is daar 'n ferry by Smits Drift. Hierdie plek kry die naam "Tugela Ferry".<ref name=Bulpin/> Tussen 1918 en 1937 is die ferry met 'n enkelrigting 166 m lank brug verplaas. In 2014 is dir voorgestel om 'n nuwe dubbelrigting brug lanksaan die huidige brug te bou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.sahra.org.za/sahris/sites/default/files/heritagereports/2015-06-30%20-%20Annexure%20D3%20Heritage%20impact%20assessment%20report%20Rev%201%20RK_0.pdf
|title = Desktop Heritage Survey for the proposed Tugel Ferry Bridge
|date = 10 April 2014
|first = Gavin
|last = Anderson
|publisher = Kinvig & Associates
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
===Algemeen===
Die Tugelarivier vloei deur bergagtige gebied en het drie oorgangstreke. Die grootse oorgangstreek is die streek tussen sy bron en Colenso. Colenso le ongeveer 100 km van die rivierbron af en deesdae is daar heelwat bruê in hierdie gebied, meestal te doen met vervoer tussen Durban en die Witwatersrand. Die eerste kruisingsplek was die Kommandodrif. Hy is in 1855 na Colenso hernoem. Hiedie drif is in 1879 deur die eenrigting Bulwerbrug vervang. In 1885 is 'n spoorwegbrug ook in Colenso gebou. Seerdat 1885 is hiedie bruê met groter bruê vervang. Terseldertyd is ander brue stroomop van Clenso gebou.
Die tweede kruisingstreek is by Tugela Ferry, ongeveer halfpad tussen die rivier se bron en sy mond.<ref name="BI">{{citation |author=Helmut Kahnt |title=BI-Lexikon Alte Maße, Münzen und Gewichte |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1986 |pages=380}}</ref>
*[http://www.safrika.org/Pics/Natal-map-01.gif Map 1954]
*[https://pathfinda.com/en/tugela/324 Check thi sout]
*[https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge (Bonds drift)]
*[http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf Route to the diamopnd fields]
*[https://eprints.soas.ac.uk/12772/1/Whelan_3281.pdf ferries operated by traders]
*[https://www.jstor.org/stable/pdf/3819797.pdf?seq=1#page_scan_tab_contents More about John Ross? Tugela river? - JSTOR]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-restoration-of-catewayo-the-military-escort-crossing-the-tug-79309491.html?pv=1&stamp=2&imageid=B1E4CFCD-7740-4F82-ACFE-68EF105CA3E3&p=103351&n=42&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d British army crossing 1883]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-rebellion-in-the-transvaal-south-africa-1881-tugela-ferry-on-77309672.html?pv=1&stamp=2&imageid=22D55E08-3A23-4138-86E7-62A0C2F02543&p=173514&n=83&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d Tugela ferry 1881]
*[http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf No development along Tugela]
*[https://archive.org/stream/natalillustrated00harr#page/172/mode/2up Implies only two good crossing points]
== Area of Cap ==
It is required to demonstrate that if a rectangle is constructed around a segment using the chord length as one side of the rectangle and the height of the segment as the height of the rectangle, then the ratio of the area of the segment to the area of the rectangle (<math>Q</math>) satisfies the equation
:<math>\frac{\pi}{4} <= Q <= \frac{2}{3} </math>.
Consider the equation of a circle <math>y^2 + x^2 = r^2</math> which has solution <math> y = \sqrt{r^2 - x^2}</math>
Choose two points <math>(-a , h)</math> and <math>(a , h)</math> on the curve.
The area of the rectangle is clearly <math>2a(r-h)</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-a}^{a}\sqrt{r^2 - x^2} dx - 2ah</math>
Define <math>u</math> such that <math>u = \frac{x}{r}</math> and <math>b = \frac{a}{r}</math>.
The area of the rectangle becomes <math>2b(1-h) = 2b - 2bh</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-b}^{b}\sqrt{1 - u^2} du - 2bh</math>.
The Taylor series of <math>\sqrt{1 + p}</math> is <math>1 + \frac{1}{2}p - \frac{1}{2 \cdot 4} p^2 + \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}p^3 - \cdots</math>
Expanding the integrand as a Taylor series give the area of the cap as
<math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 - \frac{1}{2 \cdot 4} u^4 - \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}u^6 - \cdots du - 2bh</math>
If we let u become vanishingly small, we can neglect all powers of <math>u^4</math>, <math>u^6</math> etc and the area of the cap becomes <math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 du - 2bh</math>
[[Lêer:Vertrag_von_Verdun_en.svg||duimnael|250px|Vertrag von Verdun (847)]]
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Reflist|group=Nota}}
En ook
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-jan-brand/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-j-h-de-la-rey/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-cr-de-wet/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/cp-hoogenhout-1843-1922/
==Verskeie verwysings==
*[https://books.google.co.uk/books?id=2x4bIdTkcEAC&pg=PA225 Mathematicians of the French Revolution]
*[https://books.google.co.uk/books?id=gzTcvJSAIvwC&pg=PA211 - Measure of enlightenment]
*[http://www.jstor.org/stable/41135030?seq=17#page_scan_tab_contents On the Metric System of Weights and Measures, and its proposed Adoption in this Country (UK) - 1864]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Borgato.pdf Metrication in Italy]]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Paixao_Jorge.pdf Metrication in Portugal]
*[https://repositorio.ipcb.pt/bitstream/10400.11/1440/1/Particularities.pdf More metrication in Portugal]
*[http://iupap.org/wp-content/uploads/2014/05/A4.pdf Symbols for quantities]
*[https://books.google.co.uk/books?id=qkY4AAAAMAAJ Principals of Commercial science 1831/2]
*[http://www.ajol.info/index.php/smsajms/article/viewFile/143746/133458 Railways during the Boer War]
[[Category:Contains images from NC Commons]]
j7rae56ggbbdv545ypbjlfyttzejxhg
2896353
2896352
2026-04-22T20:25:16Z
Martinvl
12559
/* X-straal */
2896353
wikitext
text/x-wiki
==Test of NC file display==
Display of the same image, one taken from an .SVG file and the other from a .JPG file. This test will be used on other Wikipedias to check the transfer of files.
[[File:SI logo full.svg|thumb|left|Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)]]
[[File:SI logo all udp.jpg|thumb|right|Test Download of SI logo from NC Commons (.JPG)]]
{{NC
|File=File:SI logo all udp.jpg
|caption=Test download of SI Logo from NC Commons (.SVG)}}
<!--
[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]
*Die SI Logo hoort om hier verttoon te word.
*The SI logo should be displayed here.
Wikicode to display the image from NC Commons shown on the right:
:<nowiki>[[File:SI logo full.svg|thumb|Test download from NC Commons]]</nowiki>
-->
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
<br>
==Beskryving van die standaard==
Die standaard laat toe dat die datum en/of die tyd op 'n verskeidenheid maniere vertoon word. Die standaard laat toe dat strepies en dubbelpunte as 'n opsionele ekstra bygevoeg word om die lees van die data deur mense te vergemaklik. Dus word die voorstelling van die datum as "2026-04-22" en "20260422" as identies behandel. Die hooftipes data wat voorgestel kan word, word hieronder getoon.
*'''Jaar-Maand-Dag formaat''': Die standaard neem aan dat die datum die datum is wat deur die Griekse kalender gegee word. Dit maak geen voorsiening vir die Arabiese, Hebreeuse of ander datums nie. Die komponente van die datum word in dalende volgorde van betekenis geskryf. Die volgende is almal geldige voorstellings van die huidige datum in "jaar-maand-datum" formaat (met mensvriendelike skeiers):
:*{{#time: Y}}
:*{{#time: Y-m}}
:*{{#time: Y-m-d}}
*'''Jaar-Ordinaledatum formaat''':Die standaard laat die gebruik van [[ordinale datum]] (reeks 1-366) toe, eerder as maand-dag-formaat. In sulke gevalle sal daar 'n onewe aantal syfers eerder as 'n ewe aantal syfers in die uitvoer wees. Die huidige datum in ordinale datumformaat is
:*{{CURRENTYEAR}}‐{{padleft:{{#expr:{{#time: z}}+1}}|3}}
*'''Jaar-weeksnommer-weeksdag formaat''': ISO 8601 standaardiseer ook die nommering van weke en weeksdae. Onder die standaard begin weke op 'n Maandag. As 'n week 'n Nuwejaar omvat, word dit toegeken aan die jaar wat vier of meer dae van daardie week bevat. Byvoorbeeld, 1 Januarie 2026 het op 'n Donderdag geval, dus het drie dae van die week in 2025 geval en vier dae in 2026 geval. Dus begin die eerste week van 2026 op Maandag 29 Desember 2025 en die laaste week van 2025 (week 52) het op Sondag 28 Desember 2025 geeindig. Wanneer die nommers wat op die jaar volg die weeknommer eerder as die maandnommer is, is die letter "W" as 'n skeidingsteken gebruik. As die dag van die week ingesluit is, volg dit die weeknommer. Die huidige weeknommer en dagnommer is:
:*{{#time: o-"W"W}}
:*{{#time: o-"W"W-N}}
*'''Tyd''': Die standaad maak gebruik van die 24-uur horlosie.
== X-straal ==
https://en.wikipedia.org/wiki/Military_time_zone
==Generasie==
[[File:Bohr atom model.svg|thumb|Bohr se model van die atoom. 'n Elektron wat van die n=3-skil (M-skil) na die n=2-skil (L-skil)val, verloor energie. Hierdie energie word as 'n enkele foton weggevoer..]]
Die X-straalspektrum bestaan gewoonlik uit agtergrondstraling wat versprei is volgens die Rayleigh-wet en waarop 'n aantal skerp spektrale lyne geplaas is. Hierdie spektrale lyne word gegenereer wanneer 'n hoë-energie elektron een van die elektrone in 'n interne skil van 'n atoom losmaak. Die losgemaakte elektron is dikwels van die K (of binneste) skil. Daarna vul 'n elektron van een van die hoër skille hierdie leemte en gee sy surplusenergie in die vorm van 'n foton af. Waneer 'n mens die [[SI-stelsel]] gebruik, is die benaderde energie (n joules) van die foton deur die volgende vergelyking gegee:
: <math>E_n = h c R_{\infty}( \frac{Z^2}{n^2} - \frac{Z^2}{m^2} )</math>
waar
:<math>h</math> is die [[konstante van Planck]]
:<math>c</math> is die [[ligsnelheid]]
:<math> R_{\infty}</math> is die [[Konstante van Rydberg]]
:<math>Z</math> is die aantal protone in die kern
:<math>n</math> is die getal van die laer energievlak
:<math>m</math> is die getal van die hoër energievlak.
[[File:Mo and Cu X-Ray spectra.svg|thumb|X-straalspektrum vir molibdeen en koper. The Ka lines are generated by a transition from ]]
Alhoewel energieë wat deur hierdie vergelyking gegee in joules aangehaal word, dui X-straalpraktisyns gewoonlik die energie van die X-straalbundel in elektronvolts aan. Dit gee 'n aanduiding van die spanning wat nodig is om die bundel te skep.
Die sterkste lyne op die X-straalspektrum word die K<sub>α</sub>- en K<sub>β</sub>-lyne genoem. Hierdie lyne ontstaan uit leemte in die binneste of K-skil (<math>n=1</math>). Die K<sub>α</sub>-lyn stem ooreen met hierdie leemte wat gevul is met 'n elektron van die L-skil (<math>m=2</math>), terwyl die K<sub>β</sub>-lyn ooreenstem met die leemte wat gevul word deur 'n elektron van die M-skil (<math>m=3</math>).
{|class="wikitable"
|+ Characteristic X-ray emission lines for some common anode materials.<ref>{{Cite web |url=http://physics.nist.gov/PhysRefData/XrayTrans/Html/search.html |title=X-ray Transition Energies Database |publisher=NIST Physical Measurement Laboratory |date= 9 December 2011 |access-date=19 February 2016}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf |title=X-Ray Data Booklet Table 1-3 |publisher=Center for X-ray Optics and Advanced Light Source, Lawrence Berkeley National Laboratory |date= 1 October 2009 |access-date=19 February 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090423224919/http://xdb.lbl.gov/Section1/Table_1-3.pdf | archive-date=23 April 2009}}</ref>
! rowspan= 2 |Anode<br />material !! rowspan= 2 |Atomic<br />number !! colspan=2 |Photon energy [keV] !! colspan=2 |Wavelength [nm]
|-
! [[K-alpha|K<sub>α1</sub>]] !! K<sub>β1</sub> !! K<sub>α1</sub> !! K<sub>β1</sub>
|-
! [[tungsten|W]]
|74 ||59.3 ||67.2 ||0.0209 ||0.0184
|-
! [[molybdenum|Mo]]
|42 ||17.5 ||19.6 ||0.0709 ||0.0632
|-
! [[copper|Cu]]
|29 ||8.05 ||8.91 ||0.154 ||0.139
|-
! [[silver|Ag]]
|47 ||22.2 ||24.9 ||0.0559 ||0.0497
|-
! [[gallium|Ga]]
|31 ||9.25 ||10.26 ||0.134 ||0.121
|-
! [[indium|In]]
|49 ||24.2 ||27.3 ||0.0512 ||0.0455
|-
! [[aluminium|Al]]
|13 ||1.4867 ||1.5574 ||0.8340 ||0.7961
|}
=== Test template ===
{{User:Martinvl/Audience}}
=== Practical example ===
[[File:Maerklin-Schientypen.jpg|thumb|Selection of model railway tracks]]
As 'n modeltreinuitleg gemaak word met behulp van die stukke spoor wat langsaan getoon word, sal die krommingsradius by elke punt óf oneindig wees (op reguit stukke spoor) óf 'n vaste waarde hê (op geboë stukke spoor). Aangesien sentripetale krag 'n funksie van radius is, sal 'n skielike verandering van kromming 'n stapsgewyse verandering in [[Middelpuntsoekende krag|sentripetale krag]] veroorsaak en dus 'n ongemaklike rit. Die oplossing is om die kromme so te ontwerp dat die krommingsradius oneindig is aan die begin van die geboë gedeelte, verminder tot 'n eindige waarde by die middelpunt van die geboë gedeelte en dan in waarde toeneem tot die einde van die gesirkelde gedeelte.
=== Spoorlys ===
Die nuwe spoorlyne wat tussen 1 Junie 1902 en 31 Desember 1911 deur CSAR voltooi is:<ref name=SAS1953>{{cite book
|language = Engels
|title = Jaarverslag
|publisher = Suid-Afrikaanse Spoorweë
|year = 1953
|chapter = Statement No. 19 – Statement Showing, in Chronological Order, the Date of Opening and the Mileage of Each Section of Railway
|id = 200954-13}}</ref>
{|class="wikitable"
|-
!Naam
|Gemagtig
!Beginpunt
!Eindpunt
!Openingsdatum<ref group=Nota>Die eerste syfer gee die openingsdatum vir die eerste gedeelte van die spoorlyn en die tweede is die openingsdatum van die hele lyn</ref>
!myl:kettings
!km
|-
|Voltooiing van die Johannesburg-Kaapstad-spoorlyn
|1904
|[[Klerksdorp]]
|Viertien Strome
|1904/1907
|142
|228
|-
|Voltooiing van die Bloemfontein-Natal-spoorlyn
|1901/4
|[[Harrismith]]
|[[Sannaspos]]
|1902/1907
|231:50
|372.7
|-
|Bloemfontein-Kimberly-spoorlyn
|1905
|[[Bloemfontein|Hamilton]]
|[[Kimberley|Beaconsfield]]
|1908
|95:63
|154,1
|}
== Stamboom2 ==
Gebruik stamboom2
{{stamboom2}}
*Sophia of Hannover (1630-1714)
**{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George I (1660-1727)
***{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George II (1683-1760)
****Frederick, Prince of Wales
*****{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]]George III
******Duke of Kent
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Victoria (1819-1901)
********[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Edward VII
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] George V
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Charles III (*1948)
*********{{Stamboom2/einde tak}}[[Maud van Wallis|Maud]] (1869-1938)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Harald V van Noorweë]] (*1937)
******** Prince Arthur, Duke of Connaught and Strathearn (1850-1942)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Ingrid of Sweden
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Denmark] Frederick X
******** Leopold, Duke of Albany (1853-1884)
*********{{Stamboom2/einde tak}} ... Princess Sibylla of Saxe-Coburg and Gotha
**********{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [Sweden] Carl XVI Gustaf
******** Princess Victoria = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Frederick III of Germany (1831-1888)
********* [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Kaiser Wilhelm II (1859-1941)
**********... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Germany] Georg Friedrich Prince of Prussia (*1976)
**********{{Stamboom2/einde tak}} Victoria Louise of Prussia (1892-1980)
***********{{Stamboom2/einde tak}} Frederica (1917-1981) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Paul of Greece (1901-1964)
************{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] [Greece] ... Pavlos (*1967)
*********{{Stamboom2/einde tak}}Sophia of Hannover (1870-1932) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Carol II of Romania (1893-1953)
**********{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple silver crown.svg|15px]] Margareta of Romania (*1949)
********{{Stamboom2/einde tak}} Beatrice (1857-1944)
*********{{Stamboom2/einde tak}} Eugenie (1887-1969) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Alfonso XIII of Spain (1886-1941)
**********{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Felipe VI of Spain (*1968)
******{{Stamboom2/einde tak}} [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Ernest Augustus, King of Hanover (1771-1851)
*******{{Stamboom2/einde tak}} ... [[Beeld:Simple white crown.svg|15px]] Ernest Augustus of Hannover (*1954)
****{{Stamboom2/einde tak}}Anne (1709-1759) = William IV, Prince of Orange (1711 - 1751)
*****William V, Prince of Orange (1748-1806)
******{{Stamboom2/einde tak}}... [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] [[Willem-Alexander van die Nederlande]] (*1967)
*****{{Stamboom2/einde tak}}Carolina of Orange-Nassau (1743-1787)
******{{Stamboom2/einde tak}} ... Astrid of Sweden (1905-1935) = [[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Leopold III of Belgium (1901-1983)
*******{{Stamboom2/einde tak}}[[Beeld:Simple gold crown.svg|15px]] Filip of Belgium (*1960)
{{Stamboom2/einde}}
==Byvoegsel==
:'''[[:en:Wikipedia:Administrators%27_noticeboard/IncidentArchive816#User:Martinvl_and_long_term_disruption_of_WT:MOSNUM]]''' is a very good example of how not to do things, both from a practical point of view and from a legal point of view.
:'''Practical Point of View'''
::As I see it, an ANI case should contain four sections:
::*Complainant's opening statement
::*Comments by others
::*Defendant's Reply
::*Closing Administrator’s Statement
::It is my view that the complainant’s opening statement and the closing administrator's closing statement should contain sufficient detail (including diffs) that anybody who is reviewing the incident need not read the defence or any of the comments made by third parties as anything of relevance should be repeated in the closing statement, unless of course an appeal is centred around the closing administrator mis-representing a third-party comment or a defence offered by the defendant.
::While this will require the complainant to take of an effort when preparing a case, it should reduce the amount of input from others. It will make it more difficult for complainants to "throw mud, hoping that it will stick" and thus simplify the closing administrator's task as there will be less material through which to wade.
::If the defendant is subsequently blocked, then both the defendant and the administrator who is handling the appeal will have a common reference point from which to work, not some vague wall of text that would take forever through which to wade.
:'''Legal Point of View'''
::There was a good deal of discussion in the case in question about user’s rights and "natural justice". I have since done some research on the matter and it is my understanding that under the Law of California, '''members of organisations that provide a public service''' are entitled to '''protection under the rules of [[:en: https://en.wikipedia.org/wiki/Due_process|due process]]'''. My research suggest that Wikipedia is one such organisation. At this stage, it might be appropriate to point out that since I was discussing the Law of California rather than English Law, I should have used the term "due process" rather than "natural justice".
::My assertion is based on the judgement given in the case [https://scocal.stanford.edu/opinion/pinsker-v-pacific-coast-society-orthodontists-27828 Pinsker v. Pacific Coast Society of Orthodontists] heard in the Supreme Court of California in 1974. The judgement gives two examples of what constitutes an organisation that “provides a public service” - labor unions and professional organisations and two examples of what organisations do not provide a pubic service - golf clubs and fraternities, the difference being that the former have an impact on the public at large while the latter do not.
::It is my view that since Wikipedia, like professional bodies, has an impact on the population at large that Wikipedia, like professional bodies must be viewed as an organisation that provides a "public service".
::The Wikipedia article [[:en:Due Process#United States|due process]] details how the Supreme Court of the United States interprets "due process". Among the important feature is a protection from vague laws, while the article [[:en:Procedural due process|Procedural due process]] catalogues a list of basic due process procedural rights as drawn up by Judge Henry Friendly (1903-1986). This includes:
::* the requirement of the complainant to give "Notice of the proposed action and the grounds asserted for it" (in the case of Wikipedia, the complainant producing all the pertinent diffs)
::* the right to cross-examine witnesses (in the case of Wikipedia the right of the accussed to present their defence)
::* the "requirement that the tribunal prepare written findings of fact and the reasons for its decision" (in the case of Wikipedia, the closing administrator's statement).
:'''Application to the Case in Question'''
::In the case in question, all the diffs are buried in a posting that is approximately 8900 words in length (estimated using the word count facility in Microsoft WORD). Furthermore the details of what I am alleged to have done are so vague that I have no point of reference against which my application for readmission can be measured by an administrator.
::In his closing statement, closing administrator [[User:TParis]] asserted that "I have fully reviewed Martinvl's counter claim of vote stacking and determined that his evidence failed to meet the threshold".
::If my counter claim of vote stacking was not accepted, did he read the rest of the case to see whether or not is was well founded? Since he had 17 minutes from the time that Wee Curry Monster asked for an uninvolved administrator to act and him posting his judgement, did he really read all 8900 words - that would require a reading speed of 525 words per minute without allowing any time for him to prepare his closing statement or to follow up any of the diffs. According to the Wikipedia article [[:en:Speed reading]], the "normal reading [rate] for comprehension" is typically 200 - 300 words per minute.
::As a result, I have been blocked for ten years because he did not do a proper job of explaining why I had been blocked. If the ANI structure that I proposed had been followed, then either he would have rejected the application (which he should have done for lack of evidence) or his closing statement would implicitly have provided a criteria against which, in a worst case scenario, an application for readmission could be measured.
== Eksterne skakels ==
* [http://pdg.lbl.gov/2005/reviews/contents_sports.html#constantsetc Oorsig, 2005]
* [http://physics.nist.gov/cuu/Constants/index.html NIST-konstantes]
* [http://users.telenet.be/lode.stevens/const.htm Natuurkonstantes]
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:nl:Natuurkundige constante|Nederlandse Wikipedia]]
== Verwysings ==
{{Notas}}
{{Verwysings}}
==UTF-8==
UTF-8 is a protocol whereby UNICODE characters can be transmitted as variable-length byte strings in a manner that will maximise the communications wandwidth. WHen the text involved can be wrtitten in ASCCI, the UTF-8 rendering of teh text and teh ASCII rendering are identical, making UTF-8 string upward compatible with ASCII strings.
== Historical background==
The first standard for interchanging text between computers was ISO-xxxx. This standard used 7 bit characters, reserving the eight bit as a parity bit for error chaecking. Of the 128 characters available using 7 bits, 32 values were reserved as control bits and the remaining 96 valeus ont printable characters. ISO-xxxx had 12 variations, one for each of 12 different languages with 12 values reserved for national use. ISO-xxxx-y (the United States variant) and ISOxxxx-z (the British variant) were identical except for teh character "#" which appeared in teh American character set and "£" which appeared in the British character set. The Germans sacrificed the characters ..... to accomodate " ", " " .....
This standard was uperceded b ISO-xxxxx which used 8 bits to represent its characters. It adopted ISO-xxxx-0 (the American variant) for the first 128 characters ....
{|class = "wikitext"
|-
! Laagste<br>waarde
! Hoogste<br>waarde
!Aantal<br>grepe
! greep 1
! greep 2
! greep 3
! greep 4
! greep5
|-
| x00 || xF7 || 7
| style = "background-color: gray" |<code>0gfedcba</code>
| || || ||
|-
| x0080
| x07FF || 11
|style = "background-color: gray"|<code>110lkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 16
|style = "background-color: gray"|<code>1110qpon
|style = "background-color: gray"|<code>10mlkjih</code>
|style = "background-color: gray"| <code>0gfedcba</code> || ||
|-
| x0800
| xFFFF || 21
|style = "background-color: yellow"|11110vut
|style = "background-color: yellow"|10srqpon
|style = "background-color: yellow"|10mlkjih
|style = "background-color: #0F0"| 0gfedcba ||
|-
}
{| class="wikitable"
|+ Définition du nombre d'octets utilisés dans le codage (attention ce tableau de principe contient des séquences non valides)
|-
! scope="col" | Caractères codés
! scope="col" | Représentation binaire UTF-8
! scope="col" | Premier octet valide (hexadécimal)
! scope="col" | Signification
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0000 à U+007F
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">0</span><var style="background: #0F0">ƀƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| 00 à 7F
| 1 octet, codant jusqu’à 7 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0080 à U+07FF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">11</span>0<var style="background: #0F0">ƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| C2 à DF
| 2 octets, codant jusqu’à 11 bits
|-
! scope="row" style="text-align: center" | U+0800 à U+FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">111</span>0·<var style="background: #0F0">ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| E0 à EF
| 3 octets, codant jusqu’à 16 bits
|-
! scope="row" rowspan="2" style="text-align: center" | U+10000 à U+10FFFF
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">0<var>ƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F0 à F3
| rowspan="2" | 4 octets, codant jusqu’à 21 bits
|-
! scope="col" style="text-align: left" | <kbd><span style="background: orange">1111</span>·0<span style="background: #0F0">100</span> 10<span style="background: #0F0">00·<var>ƀƀƀƀ</var></span> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var> 10<var style="background: #0F0">ƀƀ·ƀƀƀƀ</var></kbd>
| F4
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
== Romeinse syfers==
{| class="wikitable"
|-
! Fraction
! Roman numeral
|-
| {{frac|1|12}}
|style='text-align: center'| '''·'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|2|12}} = {{frac|1|6}}
|style='text-align: center'| '''··''' or ''':'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|3|12}} = {{frac|1|4}}
|style='text-align: center'| '''···''' or '''∴'''
|-
|style='text-align: center'| {{frac|4|12}} = {{frac|1|3}}
|style='text-align: center'| '''····''' or '''∷'''
|-
| {{frac|5|12}}
|style='text-align: center'| '''·····''' or '''⁙'''
|-
|{{frac|1|2}}
|style='text-align: center'|S
|}
== Boulevard Periphique Toets ==
{|class = wikitable
!Interior !! Compass Point !! Exterior
|-
|Junction 1 clock
|88 degrees
|Junction 1 anti-clock
|-
| || <small>East</small> ||
|-
|Junction 2 clock
|94 degrees
|Junction 2 anti-clock
|}
== Toets==
[[File:Metre Convention Signatories.svg|thumb|test]]
[[File:M F Gervais Monarchs of Spain.pdf|thumb|Monarchs of Spain]]
Alles hier is vanuit die Engelse WIkipedia gesny en hier geplak sonder vertaling:
# Both fiber and composite remain in the elastic strain regime. In this stage, we also note that the composite Young's {{nowrap| 1 234 km}}. modulus is a simple weighted sum of the two component moduli.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\epsilon_{c}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
#:<math> E_{c} = V_{f}E_{f} + V_{m}E_{m} </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber remains in the elastic regime but the matrix yields and plastically deforms.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\epsilon_{c}E_{f} + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# Both fiber and composite yield and plastically deform. This stage often features significant Poisson strain which is not captured by model below.
#:<math> \sigma_{c} = V_{f}\sigma_{f}(\epsilon_{c}) + V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math> <ref name="courtney"/>
# The fiber fractures while the matrix continues to plastically deform. While in reality the fractured pieces of fiber still contribute some strength, it is left out of this simple model.
#:<math> \sigma_{c} \approx V_{m}\sigma_{m}(\epsilon_{c}) </math><ref name="courtney"/>
=Fourier-reeks==
{{vertaalvanaf
| taalafk = en
| pl = https://en.wikipedia.org/wiki/Fourier_series
}}
[[File:Fourier Series.svg|duimnael|Fourier-reeks]]
Die '''Fourier-reeks''' is dear [[Joseph Fourier]] in die begin van die negentiede eeu ontwikkel. Hy publiseer sy ontdeking in 1807.<ref>Fourier ref</ref> Hy ontwikkel die die konsep oorsprontlik om hom te help met die oplossing van die hittediffusievergelyking, maar dit is later ontdek dat reeks nuttig is om enige periodieke golfvorm te ontleed. In sy eenvoudigste vorm (uit 'n ingenieursoogpunt) word die golfvorm ontbind in 'n reeks sinus- en cosinuskrommes met frekwensie gelykstaande aan 'n tussengetalveelvoud van die frekwensie van die oorspronklike golfvorm. In die praktyk word slegs die laagste frekwensiekrommes gebruik.<ref>{{cite book
|title = MαTH βOOK
|first = Clifford A
|last = Pickover
|publisher = Sterling
|page = 210
|year = 2009
|language = Engels
|isbn = 978-1-4027-8829-1}}</ref>
In die boonste ry van die diagram aan die regterkant word die vierkantgolf benader deur 'n sinusvormige kromme wat 'n periode <math>T</math> het. Die volgende ry wys die vierkantgolf wanneer dit benader word deur twee sinusvormige krommes met periodes <math>(T, \frac{T}{3})</math> bymekaar te tel, die derde ry toon die resultaat wanneer drie sinusvormige krommes met frekwensies <math>(T, \frac{T}{3}, \frac{T}{5})</math> bymekaar getel is en so voort.
==Vorm==
Die Fourier-reeks kan in verskeie vorme uitgedruk word. Die drie mees algemene word hier beskryf.
===Sinus-kosinus vorm===
Die wiskundige uitdrukking vir die Fourier-reeks word gegee deur:<ref>{{cite book
|title = Mathematical Handbook of Formulas and Tables
|first = Murray S
|last = Spiegel
|publisher = Schaum's Outline Series
|year = 1968
|pages = 131 - 135
|language = Engels}}</ref>
:<math>
s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{a_0}{2} + \sum_{n=1}^N \left(a_n \cos\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) + b_n \sin\left(\tfrac{2\pi}{T} nx \right) \right)
</math>
waar
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> is die funksie wat benader word.
:<math>N</math> N is die hoogste orde van sinusvormige kromme wat in die benadering gebruik word.
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math> Is die benadering tot die kromme nadat N sinusvormige krommes gebruik is.
:<math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> is 'n stel konstante wat spesifiek is vir <math>s_{\scriptscriptstyle N}(x)</math>.
Die konstantes <math>\{a_0 , a_n , b_n | n {{=}} 1 \ldots N \}</math> word geëvalueer deur die formules te gebruik:
:<math>\begin{align}
a_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \cos(nx)\,dx \\[4pt]
b_n & = \frac{1}{\pi}\int_{-\pi}^{\pi}s(x) \sin(nx)\, dx\\[4pt]
\end{align}</math>
===Amplitude-fase vorm of polêre vorm===
Aangesien dat
:<math>A\cos\left(\theta - \phi\right) = A\cos\theta\cos\phi + A\sin\theta\sin\phi</math>
is dit maklik om te bewys dat die sinus-kosinusvorm in 'n amplitude-fase of polêre vorm herskryf kan word:
:<math>s_{\scriptscriptstyle N}(x) = \frac{A_0}{2} + \sum_{n=1}^N A_n\cdot \cos\left(\tfrac{2\pi }{P}nx - \varphi_n \right)</math>
waar
:<math>A_n = \sqrt\left(a_n^2 + b_n^2\right)</math>
:<math>\tan\phi = \frac{b_n}{a_n}</math>.
Wanneer die Fourier-reeks in hierdie vorm geskryf word, is die term <math>A_n</math> die amplitude van die <math>n^{de}</math> komponent van die golf en <math>\phi</math> sy faseverskuiwing.
===Eksponensiële vorm===
Volgens [[Euler se formule]] is
:<math>\cos\theta = \tfrac{1}{2} (e^{i\theta} + e^{-i\theta})</math>.
Deur hierdie verhouding te gebruik, is dit maklik om dit te wys dat die polêre vorm in 'n eksponensiële vorm herskryf kan word:
:<math>
s_{_N}(x) = \sum_{n=-N}^N c_n\cdot e^{i 2\pi nx/P}
</math>
waar
:<math>c_n \triangleq \left\{
\begin{array}{lll}
A_0/2 &= a_0/2, \quad & n = 0\\
\tfrac{A_n}{2} e^{-i \varphi_n} &= \tfrac{1}{2}(a_n -i b_n), \quad & n > 0\\
c_{|n|}^*, \quad && n < 0
\end{array} \right\}
</math>
en
:<math>c^*</math> is die komplekse vervoeging van <math>c</math>.
==Konvergensie==
Oor die algemeen kan aangetoon word dat 'n Fourier-reeks konvergent is as dit aan die {{intertaalskakel|Dirichlet-voorwaardes|en|Dirichlet conditions}} voldoen.
In [[ingenieurswese]] toepassings word daar oor die algemeen aanvaar dat die Fourier-reeks byna oral konvergeer (die uitsonderings is by diskrete diskontinuïteite) aangesien die funksies wat in ingenieurswese teëgekom word, beter gedra as die funksies wat wiskundiges as teenvoorbeelde vir hierdie vermoede kan verskaf. In die besonder, as <math>s</math> kontinu is en die afgeleide van <math>s(x)</math> (wat dalk nie oral bestaan nie) vierkantintegreerbaar is, dan is die Fourier-reeks van <math>s</math> konvergeer absoluut en eenvormig na <math>s(x)</math>.<ref>{{cite book
|last=Tolstov
|first=Georgi P.
|url=https://books.google.com/books?id=XqqNDQeLfAkC&q=fourier-series+converges+continuous-function&pg=PA82
|title=Fourier Series
|language=Engels
|publisher=Courier-Dover
|year=1976
|isbn=0-486-63317-9}}</ref> As 'n funksie is {{intertaalskakel|vierkant-integreerbaar|en|Square-integrable function}} op die interval <math>[x_0,x_0+P]</math>, dan konvergeer die Fourier-reeks na die funksie by byna elke punt. Dit is moontlik om Fourier-koëffisiënte vir meer algemene funksies of verdelings te definieer, in sulke gevalle is konvergensie in norm of {{intertaalskakel|swak konvergensie|en|Weak convergence (Hilbert space)}} gewoonlik van belang.
== Tabel van algemene Fourier-reekse ==
Sommige algemene pare periodieke funksies en hul Fourierreeks-koëffisiënte word in die tabel hieronder getoon.
*<math>s(x)</math> dui 'n periodieke funksie aan gedefinieer op <math>0 < x \le P </math>.
*<math>a_0, a_n, b_n</math> dui die Fourierreeks-koëffisiënte (sinus-kosinusvorm) van die periodieke funksie aan <math>s(x)</math>.
{| class="wikitable"
|-
! Tyd domein <br /> <math>s(x)</math>
! Grafiek
! Frekwensiedomein (sinus-kosinusvorm)<br /> <math>\begin{align}& a_0 \\ & a_n \quad \text{vir } n \ge 1 \\ & b_n \quad \text{vir } n \ge 1\end{align}</math>
! Opmerking
! Verwysing
|-
|<math>s(x)=A \left| \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right)\right| \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{4A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-4A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|Volgolf gelykgerigte sinus
|<ref name="Papula">{{cite book|last=Papula|first=Lothar|title=Mathematische Formelsammlung: für Ingenieure und Naturwissenschaftler|publisher=Vieweg+Teubner Verlag|year=2009|isbn=978-3834807571|trans-title=Mathematical Functions for Engineers and Physicists|language=de}}</ref>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A \sin\left(\frac{2\pi}{P}x\right) & \quad \text{vir } 0 \le x < P/2 \\
0 & \quad \text{vir } P/2 \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotHalfRectifiedSineSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{\pi}\\
a_n = & \begin{cases}
\frac{-2A}{\pi}\frac{1}{n^2-1} & \quad n \text{ ewe} \\
0 & \quad n \text{ onewe}
\end{cases}\\
b_n = & \begin{cases}
\frac{A}{2} & \quad n=1 \\
0 & \quad n > 1
\end{cases}\\
\end{align}</math>
|Halfgolf gelykgerigte sinus
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|-
|<math>s(x)=\begin{cases}
A & \quad \text{vir } 0 \le x < D \cdot P \\
0 & \quad \text{vir } D \cdot P \le x < P\\
\end{cases}
</math>
|[[File:PlotRectangleSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & 2AD\\
a_n = & \frac{A}{n \pi} \sin \left( 2 \pi n D \right)\\
b_n = & \frac{2A}{n \pi} \left( \sin \left( \pi n D \right) \right) ^2\\
\end{align}</math>
| <math>0 \le D \le 1</math>
|
|-
|<math>s(x)=\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth1Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{-A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=A-\frac{Ax}{P} \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotSawtooth2Signal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & A\\
a_n = & 0\\
b_n = & \frac{A}{n \pi}\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 192}}
|-
|<math>s(x)=\frac{4A}{P^2}\left( x-\frac{P}{2} \right)^2 \quad \text{vir } 0 \le x < P</math>
|[[File:PlotParabolaSignal.svg|250px|center]]
|<math>\begin{align}
a_0 = & \frac{2A}{3}\\
a_n = & \frac{4A}{\pi^2 n^2}\\
b_n = & 0\\
\end{align}</math>
|
|<ref name=Papula/>{{rp|p. 193}}
|}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Referensies==
{{
+ + + + + + + + + + + + +
<!-- Table test -->
<table>
<tr>
<th>English</th>
<th>Afrikaans</th>
</tr>
<tr>
<td>One</td>
<td>Een</td>
</tr>
<tr>
<td>Two</td>
<td>Twee</td>
</tr>
</table>
<!-- End of table test -->
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl|Amsterdam}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Amsterdam|nl}}".
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|sup|Harlingen|nl}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Harlingen|nl}}". ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Harlingen]]).
*"<code><nowiki>{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}</nowiki></code>" gee "{{Intertaalskakel|Merwe|nl|Merwede}}" ("nl" is 'n skakel na [[:nl:Merwede]]).
Sien ook '''[[Gebruiker:Martinvl/New SI]]'''
Krag is die resultate van 'n aantal verskillende verskynsels, insluitend [[swaartekrag]] en elektromagnetiesekrag.
==Plaaslike regering in Engeland==
Elkeen van die vier lande wat die Vereenigde Koninkryk bestaan het sy eie soort plaaslike regering.
Op die hoogste vlak is nege streke (''regions''). Londen is die eenigster streek wat sy eie streeksraad het - Die ander streke word slegs gebruik vir statistiese doeleindes en vir kiesafdelings tydens verkiesings vir die Europese parlement.
<center><math>\frac{\Phi_1}{\Phi_2} = \frac{\lambda_1}{\lambda_2}</math></center>
<math>arctan(x) = x - \frac{x^3}{3} + \frac{x^5}{5} - \frac{x^7}{7} ....</math>
<math>\frac{\pi}{4} = 4 \times arctan(\frac{1}{5}) - arctan(\frac{1}{239})</math>
== Verwysings==
{{verwysings}}
==Willem van Oranje==
{{Inligtingskas2
| beeld = WilliamOfOrange1580.jpg
| beeldtitel = Willem van Oranje in 1580
| naam = Willem van Oranje
| titel = ''Prins van Oranje''
| gebore = 1533
| oorlede = 1584
| vader = [[Willem I van Nassau-Dillenburg|Willem de Rijke]]
| moeder = [[Juliana van Stolberg]]
}}
<!--
| functie1 = [[Prins van Oranje]]
| periode1 = 1544–1584
| voorganger1 = René van Chalon
| opvolger1 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
| functie2 = Graaf van Nassau-Oranje
| periode2 = 1544–1584
| voorganger2 =
| opvolger2 = [[Maurits van Oranje|Maurits]]
| functie3 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Filips II)
| periode3 = 1559–1567
| voorganger3 = [[Maximiliaan II van Bourgondië]]
| opvolger3 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]]
| functie4 = [[Vrijgraafschap Bourgondië|Stadhouder van Franche-Comté]] (Filips II)
| periode4 = 1559<ref>{{aut|Paul Delsalle & Laurence Delobette}}, ''[http://books.google.es/books?id=IYD4_xhf2MAC&lpg=PA376&dq=&pg=PA376 La Franche-Comté à la charnière du Moyen Âge et de la Renaissance, 1450-1550]'' (2003) 376.</ref>/61<ref>{{aut|Herman Kaptein}}, ''[http://books.google.es/books?id=txpRRZe7tlcC&pg=PA19 De Beeldenstorm]'' (2002) 19.</ref> – 1567
| voorganger4 =
| opvolger4 =
| functie5 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht]] (Staten-Generaal)
| periode5 = 1572–1584
| voorganger5 = [[Maximiliaan van Hénin-Liétard]] (Filips II, tot 1573)
| opvolger5 = [[Joost de Soete]] (Utrecht)<br />[[Maurits van Oranje|Maurits van Nassau]] (tot 1589 alleen in Holland en Zeeland)
| functie6 = [[Lijst van stadhouders in de Nederlanden|Stadhouder van Friesland en Overijssel]] <br /> (Staten-Generaal)
| periode6 = 1580–1584
| voorganger6 = [[George van Lalaing]] (Filips II, tot 1581)
| opvolger6 = [[Willem Lodewijk van Nassau-Dillenburg]] (Friesland)<br />[[Adolf van Nieuwenaar]] (Overijssel)
| functie7 = [[Lijst van graven van Buren en Leerdam|Graaf van Buren en Leerdam]]<br />[[Lijst van heren van IJsselstein|Heer van IJsselstein]]
| periode7 = 1551–1584
| voorganger7 = [[Anna van Egmond (1533-1558)|Anna van Egmont]]
| opvolger7 = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
-->
<!--
{{Inligtingskas Monarg
|naam = Willem van Oranje
|titel = Prins van Oranje
|beeld = [[Lêer:WilliamOfOrange1580.jpg|240px]]
|byskrif = Willem van Oranje in 1580
|bewind = 1544–1584
|kroning =
|inhuldiging =
|volle naam =
|andertitels = Stadholder (goveneur) van Holland, Zeeland and Utrecht
|doop =
|geboortedatum = [[24 April]] [[1533]]
|geboorteplek =
|sterftedatum = [[10 Julie]] [[1584]]
|sterfteplek = [[Delft]]
|begraweplek = Nieuwe Kerk, [[Delft]], [[Nederland]]
|voorganger = [[Filips Willem van Oranje|Filips Willem]]
|erfgenaam =
<!--
|opvolgertipe = Abdikasie: [[2 Maart]] [[1917]]
|opvolger = 1. [[Aleksei Romanof|Tsarewitsj Aleksei]] (eerste abdikasie – die abdikasie is later verander sodat die troon sou gaan na groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]]) <br />2. Groothertog [[Groothertog Michail Aleksandrowitsj van Rusland|Michail]] (tweede abdikasie – wys die troon van die hand) <br />3. [[Georgi Lwof]], president van die tussentydse regering
|koningin =
|gade = [[Prinses Alix van Hesse-Darmstadt| Aleksandra Fjodorowna]]
|dinastie = [[Huis van Romanof|Holstein-Gottorp-Romanof]]
|koninklikelofsang =
|koninklikeleuse =
|vader = [[Aleksander III van Rusland|Aleksander III]]
|moeder = [[Prinses Dagmar van Denemarke|Maria Fjodorowna]]
|kinders = [[Groothertogin Olga Nikolajewna van Rusland|Olga]]<br />[[Groothertogin Tatjana Nikolajewna van Rusland|Tatjana]]<br />[[Groothertogin Maria Nikolajewna van Rusland|Maria]]<br />[[Groothertogin Anastasia Nikolajewna van Rusland|Anastasia]]<br />[[Aleksei Nikolajewitsj, tsarewitsj van Rusland|Aleksei]]
-->
}}
'''Willem van Oranje''' ...
[[File:PopulationEngland.svg|thumb|300px|test]]
==Subpages==
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Kaapse maateenhede]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/NGR]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Sandput/Pretoria Pietersburg Spoorweg]]
*[[Gebruiker:Martinvl/Lokomotiefinligtingskas]]
==IBAN==
{| class="wikitable"
|-
!Script<br>type
!Country<br>Latin Script
!Country<br>Local script
! IBAN formatting example
|-
|Arabic
|Saudi Arabia
|السعودية
|<code>SA03 8000 0000 6080 1016 7519</code>
|-
|Cyrillic
|Ukraine
|Україна
|<code>UA21 3223 1300 0002 6007 2335 6600 1</code>
|-
|Greek
|Greece||Eλλασ||<code>GR16 0110 1250 0000 0001 2300 695</code>
|-
|Hebrew
|Israel
|יִשְׂרָאֵל
|<code>IL62 0108 0000 0009 9999 999</code>
|-
|Latin
|United Kingdom
|United Kingdom
|<code>GB29 NWBK 6016 1331 9268 19</code>
|}
[[File:Metrication by year map.svg|thumb|300px|test]]
{| class="wikitable"
|-
!Year<br>ex NIST || Year<br>ex Vera ||Year <br> Optional || Code || Country || Comments
|-
|1795 || 1795 || || fr ||[[ France]] ||
|-
|1816 || 1817 || || be || [[Belgium]] ||
|-
|1816 || 1817 || || lu || [[Luxembourg]] ||
|-
|1816 || 1817 || || nl || [[Netherlands]] ||
|-
|1840 || 1843 || || dz || [[Algeria]] || French Colony
|}
Oorspronklik tekst bevind in
*Tukkies is die '''X'''xxxx van Xxxxx
*Die vader van die eerste Vlietstra was '''X'''xxxx
*Toe jy wil verder sturieer nadat jy die skool verlaat het, moet jy jou '''X'''xxxxx behaal.
*My oudste niggie se voornaam is '''X'''xxxx
==Westminster==
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=Parish of Fleet
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=[[Distrik]]
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[image:Flag of Hampshire.svg|20px]] [[Hampshire]]
|onderafdelingnaam3=Hart
|onderafdelingnaam4=
|coordinates = {{coord|51.2834|-0.8456|display=inline,title}}
|bevolking_soos_op=30 Junie 2017
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=41233<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|oppervlak_totaal_km2=12.0
|bevolkingsdigtheid_km2=3440
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode= GU51, GU52
|skakelkode=01252
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
| population_ref = (built-up area)<br>21,858 (civil parish) (as at 2011 census)<ref>{{cite web|url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadKeyFigures.do?a=7&b=11123487&c=Fleet&d=16&e=62&g=6430254&i=1001x1003x1032x1004&o=362&m=0&r=1&s=1481971039562&enc=1|title=Civil Parish population 2011|accessdate=17 December 2016|publisher=Office for National Statistics |work=Neighbourhood Statistics}}</ref>
|constituency_westminster= [[North East Hampshire (UK Parliament constituency)|North East Hampshire]]
|post_town= FLEET
|postcode_district= GU51, GU52
|postcode_area= GU
|dial_code= 01252
|os_grid_reference= SU8054
|london_distance= {{convert|40.3|mi}}
|ambulance_service= [[South Central Ambulance Service|South Central]]
}}
{{Inligtingskas Nedersetting
|amptelike_naam=City of Westminster
|ander_naam=
|inheemse_naam=
|nedersetting_tipe=Stad
|bynaam=
|slagspreuk=
|translit_taal1=
|translit_taal1_tipe=
|translit_taal1_inligting=
|translit_taal2=
|translit_taal2_tipe=
|translit_taal2_inligting=
|beeld_stadsilhoeët=LondonWestminster.svg
|beeldgrootte=250px
|beeldbyskrif=
|beeld_vlag=
|vlaggrootte=
|vlagskakel=
|beeld_seël=<!--Arms-westminster-lb.jpg-->
|seëlskakel=
|seëlgrootte=
|beeld_skild=
|skildskakel=
|skildgrootte=
|beeld_leë_embleem=
|leë_embleemtipe=
|leë_embleemgrootte=
|leë_embleemskakel=
|beeld_kaart=
|kaartgrootte=250px
|kaartbyskrif=
|beeld_kaart1=
|kaartgrootte1=
|kaartbyskrif1=
|beeld_punt_kaart=
|puntkaartgrootte=
|puntkaartbyskrif=
|punt-x=
|punt-y=
|duimdrukkerkaart=
|duimdrukkeretiketposisie=
|duimdrukkerkaartgrootte=
|duimdrukkerkaartbyskrif=
|onderafdelingtipe=[[Land]]
|onderafdelingnaam={{vlag|Verenigde Koninkryk}}
|onderafdelingtipe1=[[Lande van die Verenigde Koninkryk|Land]]
|onderafdelingtipe2=[[Graafskap]]
|onderafdelingtipe3=
|onderafdelingtipe4=
|onderafdelingnaam1={{vlag|Engeland}}
|onderafdelingnaam2=[[Greater London]]
|onderafdelingnaam3=
|onderafdelingnaam4=
|regeringvoetnotas=
|regeringstipe=
|leiertitel=
|leiernaam=
|leiertitel1=
|leiertitel2=
|leiertitel3=
|leiertitel4=
|leiernaam1=
|leiernaam2=
|leiernaam3=
|leiernaam4=
|stigtingstitel=
|stigtingsdatum=1 April 1965
|stigtingstitel2=
|stigtingsdatum2=
|stigtingstitel3=
|stigtingsdatum3=
|eenheidvoorkeur=
|oppervlakvoetnotas=
|oppervlakgroottes=
|oppervlak_totaal_km2=21.48
|oppervlak_land_km2=
|oppervlak_water_km2=
|oppervlak_totaal_myl2=
|oppervlak_land_myl2=
|oppervlak_water_myl2=
|oppervlak_water_persent=
|oppervlak_stedelik_km2=
|oppervlak_stedelik_myl2=
|oppervlak_metro_km2=
|oppervlak_metro_myl2=
|oppervlak_leeg1_titel=
|oppervlak_leeg1_km2l=
|oppervlak_leeg1_myl2=
|oppervlak_leeg2_titel=
|oppervlak_leeg2_km2l=
|oppervlak_leeg2_myl2=
|hoogtevoetnotas=
|hoogte_m=
|hoogte_voet=
|koördinaattipes=
|koördinate = {{Koördinate|51|16|30|N|0|50|40|W|display=}}
|bevolking_soos_op=2011
|bevolkingnotas=
|bevolking_totaal=219600
|bevolkingsdigtheid_km2=10223
|bevolkingsdigtheid_myl2=
|bevolking_metro=
|bevolkingsdigtheid_metro_km2=
|bevolkingsdigtheid_metro_myl2=
|bevolking_stedelik=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_km2=
|bevolkingsdigtheid_stedelik_myl2=
|bevolking_leeg1_titel=
|bevolking_leeg1=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg1_myl2=
|bevolking_leeg2_titel=
|bevolking_leeg2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_km2=
|bevolkingsdigtheid_leeg2_myl2=
|bevolkingnota=
|tydsone=MGT
|utcafset=+00:00
|tydsone_DST=BST
|uctafset_DST=+01:00
|poskodetipe=
|poskode=
|skakelkode=020
|leë_naam=
|leë_inligting=
|leë1_naam=
|leë1_inligting=
|leë2_naam=
|leë2_inligting=
|leë3_naam=
|leë3_inligting=
|voetnotas=
|webwerf=http://www.Westminster.gov.UK
}}
==Weergegewens==
Nadat die Britse magte Pretoria beset het, het die ZAR se regering hul op spoorwegkoetse gevestig. Die [[Warmbad]]-Pietersburg gedeelte van die spoorlyn is tot 30 Maart 1901 deur hierdie koetse gebruik. Op 1 April is Nylstroom deur die Australiese magte beset, Potgietersrus is op 5 April beset en Pietersburg is op 8 April beset. Nadat Pietersburg beset is, kom die spoorlyn onder die beheer van die Imperial Military Railways (IMR). Nadat die spoorlyn onder die IMR se beheer gekom het, is ten minste twee aanvalle op treine van die IMR deur Boerkommandos gemaak. Op 4 Julie 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van [[Christiaan Frederik Beyers|Generaal CF Beyers]] 'n trein by Tobiasspruit, 8 km noord van [[Naboomspruit]] aangeval. Op 10 Augustus 1901 het 'n Boerekommando onder die bevel van Kapitein Jack Hindon en Kapitein Slegkamp by Haartebeeslaagte, 10,7 km suid van Naaboomsruit 'n gepantserde trein aangeval.
<ref>{{en}}{{cite journal
|url = https://issuu.com/hennieheymans/docs/vol_2_no_2__ul_
|pages = 42-72
|journal = The Ulolwe: South Africa - Suid -Afrika - A monthly railway research/historical publication / 'n Maandelikse spoorweg historie en navorsings publikasie
|title = Early Pietersburg
|first = Stan
|last = Kantor
|volume = 2
|number = 2}}</ref>
===Kaapstad===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref>
|Jan precipitation mm = 15
|Feb precipitation mm = 17
|Mar precipitation mm = 20
|Apr precipitation mm = 41
|May precipitation mm = 69
|Jun precipitation mm = 93
|Jul precipitation mm = 82
|Aug precipitation mm = 77
|Sep precipitation mm = 40
|Oct precipitation mm = 30
|Nov precipitation mm = 14
|Dec precipitation mm = 17
|year precipitation mm = 515
|unit precipitation days = 0.1 mm
| jan_gem=20.4 | jan_gem_ns=15
| feb_gem=20.4 | feb_gem_ns=17
| mrt_gem=19.2 | mrt_gem_ns=20
| apr_gem=16.9 | apr_gem_ns=41
| mei_gem=14.4 | mei_gem_ns=69
| jun_gem=12.5 | jun_gem_ns=93
| jul_gem=11.9 | jul_gem_ns=82
| aug_gem=12.4 | aug_gem_ns=77
| sep_gem=13.7 | sep_gem_ns=40
| okt_gem=15.6 | okt_gem_ns=30
| nov_gem=17.9 | nov_gem_ns=14
| dec_gem=19.5 | dec_gem_ns=17
| jaar_gem=16.2 | jaar_gem_ns=515
| jan_gem_min=15.7 | jan_gem_max=26.1
| feb_gem_min=15.6 | feb_gem_max=26.5
| mrt_gem_min=14.2 | mrt_gem_max=25.4
| apr_gem_min=11.9 | apr_gem_max=23.0
| mei_gem_min=9.4 | mei_gem_max=20.3
| jun_gem_min=7.8 | jun_gem_max=18.1
| jul_gem_min=7.0 | jul_gem_max=17.5
| aug_gem_min=7.5 | aug_gem_max=17.8
| sep_gem_min=8.7 | sep_gem_max=19.2
| okt_gem_min=10.6 | okt_gem_max=21.3
| nov_gem_min=13.2 | nov_gem_max=23.5
| dec_gem_min=14.9 | dec_gem_max=24.9
| jaar_gem_min=11.4 | jaar_gem_max=22.0
| jan_a_min=7.4 | jan_a_max=39.3
| feb_a_min=6.4 | feb_a_max=38.3
| mrt_a_min=4.6 | mrt_a_max=40.7
| apr_a_min=2.4 | apr_a_max=38.6
| mei_a_min=0.9 | mei_a_max=33.5
| jun_a_min=-1.2 | jun_a_max=29.8
| jul_a_min=-1.3 | jul_a_max=29.0
| aug_a_min=-0.4 | aug_a_max=32.0
| sep_a_min=0.2 | sep_a_max=33.1
| okt_a_min=1.0 | okt_a_max=37.2
| nov_a_min=3.9 | nov_a_max=39.9
| dec_a_min=6.2 | dec_a_max=35.4
| jaar_a_min=-1.3 | jaar_a_max=40.7
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
| rdjan = 5.5
| rdfeb = 4.6
| rdmrt = 4.8
| rdapr = 8.3
| rdmei = 11.4
| rdjun = 13.3
| rdjul = 11.8
| rdaug = 13.7
| rdsep = 10.4
| rdokt = 8.7
| rdnov = 4.9
| rddec = 6.2
| lvjan = 71
| lvfeb = 72
| lvmrt = 74
| lvapr = 78
| lvmei = 81
| lvjun = 81
| lvjul = 81
| lvaug = 80
| lvsep = 77
| lvokt = 74
| lvnov = 71
| lvdec = 71
}}
=== Tallinn ===
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Tallinn (1981-2010)
|bron = Estonian Weather Service<ref name=temp>{{cite web
| url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohutemperatuur/?lang=en
| title = Climate normals-Temperature
| publisher = Estonian Weather Service|accessdate=24 September 2016}}</ref>
<ref name=precip>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/sademed/?lang=en
|title = Climate normals-Precipitation
|publisher = Estonian Weather Service| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=humidity>{{cite web
|url=http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/ohuniiskus/?lang=en
|title = Climate normals-Humidity
|publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref>
<ref name=sun>{{cite web
|url = http://www.ilmateenistus.ee/kliima/kliimanormid/paikesepaiste-kestus/?lang=en
| title = Climate normals-Sunshine
| publisher = Estonian Weather Service
| accessdate = 24 September 2016}}</ref><!--, Pogoda.ru.net (rainy and snowy days)<ref name="pogoda"/>--> and Weather Atlas<ref>{{Cite web
|url=https://www.weather-atlas.com/en/estonia/tallinn-climate
|title=Tallinn, Estonia – Detailed climate information and monthly weather forecast
|last=d.o.o
|first=Yu Media Group
|website=Weather Atlas
|language=en
|access-date=2019-07-09}}</ref>
^!--
|Jan precipitation mm = 56
|Feb precipitation mm = 36
|Mar precipitation mm = 37
|Apr precipitation mm = 32
|May precipitation mm = 36
|Jun precipitation mm = 64
|Jul precipitation mm = 84
|Aug precipitation mm = 86
|Sep precipitation mm = 67
|Oct precipitation mm = 78
|Nov precipitation mm = 70
|Dec precipitation mm = 57
|year precipitation mm = 704
-->
<!-- min & percipitation done -->
| jan_gem= -3.3 | jan_gem_ns=56
| feb_gem= -4.3 | feb_gem_ns=36
| mrt_gem= 1.0 | mrt_gem_ns=37
| apr_gem= 4.5 | apr_gem_ns=32
| mei_gem= 10.1 | mei_gem_ns=36
| jun_gem= 14.1 | jun_gem_ns=64
| jul_gem= 17.2 | jul_gem_ns=84
| aug_gem= 16.0 | aug_gem_ns=86
| sep_gem= 11.3 | sep_gem_ns=67
| okt_gem= 6.5 | okt_gem_ns=78
| nov_gem= 1.3 | nov_gem_ns=70
| dec_gem= -1.9 | dec_gem_ns=57
| jaar_gem= 5.9 | jaar_gem_ns=704
<!-- min & max done -->
| jan_gem_min= -5.9 | jan_gem_max= -1.0
| feb_gem_min= -7.1 | feb_gem_max= -1.6
| mrt_gem_min= -4.1 | mrt_gem_max= 2.3
| apr_gem_min= 0.6 | apr_gem_max= 9.2
| mei_gem_min= 5.2 | mei_gem_max= 15.3
| jun_gem_min= 9.5 | jun_gem_max= 18.9
| jul_gem_min= 12.7 | jul_gem_max= 21.9
| aug_gem_min= 12.0 | aug_gem_max= 20.4
| sep_gem_min= 7.6 | sep_gem_max= 15.2
| okt_gem_min= 3.8 | okt_gem_max= 9.5
| nov_gem_min= -0.9 | nov_gem_max= 3.5
| dec_gem_min= -4.3 | dec_gem_max= 0.4
| jaar_gem_min= -2.4 | jaar_gem_max= 9.5
<!-- max & min done -->
| jan_a_min= -31.4 | jan_a_max=9.2
| feb_a_min= -28.7 | feb_a_max=10.2
| mrt_a_min= -24.5 | mrt_a_max=15.9
| apr_a_min= -12.0 | apr_a_max=27.2
| mei_a_min= -5.0 | mei_a_max=29.4
| jun_a_min= -0.0 | jun_a_max=30.7
| jul_a_min= 4.0 | jul_a_max=34.3
| aug_a_min= 2.4 | aug_a_max=34.2
| sep_a_min= -4.1 | sep_a_max=28.0
| okt_a_min= -10.5 | okt_a_max=21.8
| nov_a_min= -18.8 | nov_a_max=12.1
| dec_a_min= -24.3 | dec_a_max=10.7
| jaar_a_min=-31.4 | jaar_a_max=34.3
| zujan = 10.9
| zufeb = 10.5
| zumrt = 9.4
| zuapr = 7.8
| zumei = 6.6
| zujun = 5.8
| zujul = 6.2
| zuaug = 6.8
| zusep = 7.5
| zuokt = 9.0
| zunov = 10.3
| zudec = 10.8
<!--
|Jan rain days = 10
|Feb rain days = 8
|Mar rain days = 9
|Apr rain days = 12
|May rain days = 11
|Jun rain days = 13
|Jul rain days = 13
|Aug rain days = 14
|Sep rain days = 17
|Oct rain days = 18
|Nov rain days = 16
|Dec rain days = 12
|year rain days = 153
-->
<!-- Rain days done -->
| rdjan = 10
| rdfeb = 8
| rdmrt = 9
| rdapr = 12
| rdmei = 11
| rdjun = 13
| rdjul = 13
| rdaug = 14
| rdsep = 17
| rdokt = 18
| rdnov = 16
| rddec = 12
<!-- HumidityDONE -->
| lvjan = 88
| lvfeb = 85
| lvmrt = 81
| lvapr = 73
| lvmei = 69
| lvjun = 74
| lvjul = 76
| lvaug = 79
| lvsep = 82
| lvokt = 85
| lvnov = 88
| lvdec = 88
}}
===Perth===
{| class="wikitable" style="width: 75%; margin: 0 auto 0 auto; font-size:80%;"
|+ '''Klimaattabel'''
|-
!
! Jan
! Feb
! Mar
! Apr
! Mei
! Jun
! Jul
! Aug
! Sep
! Okt
! Nov
! Des
! Jaar
|-
! Gemiddelde daaglikse maksimum temperatuur
|29,7 [[Celsius|°C]]
|30,0 °C
|28,0 °C
|24,6 °C
|20,9 °C
|18,3 °C
|17,4 °C
|18,0 °C
|19,5 °C
|21,4 °C
|24,6 °C
|27,4 °C
|23,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde daaglikse minimum temperatuur
|17,9 [[Celsius|°C]]
|18,1 °C
|16,8 °C
|14,3 °C
|11,7 °C
|10,1 °C
|9,0 °C
|9,2 °C
|10,3 °C
|11,7 °C
|14,0 °C
|16,3 °C
|13,3 [[Celsius|°C]]
|-
! Gemiddelde totale reënval
|8,6 mm
|13,3 mm
|19,3 mm
|45,5 mm
|122,7 mm
|182,4 mm
|172,9 mm
|134,6 mm
|79,9 mm
|54,5 mm
|21,7 mm
|13,9 mm
|869,4 mm
|-
! Gemiddelde aantal reëndae
|2,9
|2,7
|4,3
|7,6
|13,8
|17,2
|18,2
|17,2
|14,0
|11,1
|6,5
|4,2
|119,6
|-
| colspan="15" style="text-align: center;" | <small>'''Bron:''' [http://www.bom.gov.au/climate/averages/tables/cw_009034.shtml Australiese Buro van Meteorologie]</small>
|}
===Jaipur===
*[http://amssdelhi.gov.in/news_events/Jaipur_climate.pdf Jaipur statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42261.TXT Agra Statistics]
*[ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-II/IN/42182.TXT New Delhi statistics]
<!--{{Tabel weergemiddeldes
|locatie=Kaapstad
|bron = [[World Meteorological Organization]]<ref name="WMO">{{cite web
| url = http://worldweather.wmo.int/035/c00138.htm
| title = World Weather Information Service - Cape Town
| publisher = World Meteorological Organization
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> [[NOAA]]<ref name="NOAA">{{cite web
| url = ftp://ftp.atdd.noaa.gov/pub/GCOS/WMO-Normals/RA-I/UA/68816.TXT
| title = Cape Town/DF Malan Climate Normals 1961–1990
| publisher = [[National Oceanic and Atmospheric Administration]]
| accessdate = 8 April 2014}}</ref> -->
{{Tabel weergemiddeldes
|locatie= Jaipur ([[Jaipur Airport]])
|Jan record high C = 31.7
|Feb record high C = 36.7
|Mar record high C = 42.8
|Apr record high C = 44.9
|May record high C = 48.5
|Jun record high C = 47.2
|Jul record high C = 46.7
|Aug record high C = 41.7
|Sep record high C = 41.7
|Oct record high C = 40.0
|Nov record high C = 36.1
|Dec record high C = 31.3
|year record high C = 48.5
|Jan high C = 22.4
|Feb high C = 25.0
|Mar high C = 31.0
|Apr high C = 37.1
|May high C = 40.3
|Jun high C = 39.3
|Jul high C = 34.1
|Aug high C = 32.4
|Sep high C = 33.8
|Oct high C = 33.6
|Nov high C = 29.2
|Dec high C = 24.4
|year high C = 31.9
|Jan low C = 8.4
|Feb low C = 10.8
|Mar low C = 16.0
|Apr low C = 21.8
|May low C = 25.9
|Jun low C = 27.4
|Jul low C = 25.8
|Aug low C = 24.7
|Sep low C = 23.2
|Oct low C = 19.4
|Nov low C = 13.8
|Dec low C = 9.2
|year low C = 18.8
|Jan record low C = -2.2
|Feb record low C = -2.2
|Mar record low C = 3.3
|Apr record low C = 9.4
|May record low C = 15.6
|Jun record low C = 19.1
|Jul record low C = 20.6
|Aug record low C = 18.9
|Sep record low C = 15.0
|Oct record low C = 11.1
|Nov record low C = 3.3
|Dec record low C = 0.0
|year record low C = -2.2
|precipitation colour = green
|Jan precipitation mm = 7.0
|Feb precipitation mm = 10.6
|Mar precipitation mm = 3.1
|Apr precipitation mm = 4.9
|May precipitation mm = 17.9
|Jun precipitation mm = 63.4
|Jul precipitation mm = 223.3
|Aug precipitation mm = 205.9
|Sep precipitation mm = 66.3
|Oct precipitation mm = 25.0
|Nov precipitation mm = 3.9
|Dec precipitation mm = 4.2
|year precipitation mm = 635.4
|Jan rain days = 0.6
|Feb rain days = 1.0
|Mar rain days = 0.4
|Apr rain days = 0.7
|May rain days = 1.4
|Jun rain days = 3.9
|Jul rain days = 11.2
|Aug rain days = 10.0
|Sep rain days = 3.8
|Oct rain days = 1.3
|Nov rain days = 0.4
|Dec rain days = 0.4
|year rain days = 35.2
|source 1 = India Meteorological Department (record high and low up to 2010)<ref name= IMD >
{{cite web
| url = http://www.imd.gov.in/section/climate/extreme/jaipur2.htm
| title = Jaipur Climatological Table Period: 1971–2000
| publisher = [[India Meteorological Department]]
| accessdate = March 25, 2015}}</ref><ref name = IMD2>{{cite web
| url = http://www.webcitation.org/6GmnoaB0m
| format = PDF
| title = Ever recorded Maximum and minimum temperatures up to 2010
| publisher = India Meteorological Department
| accessdate = March 25, 2014}}</ref>
|date=October 2011}}
==Galeries==
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Hampshire
|regels=5
|The round table, Great Hall, Winchester Castle - geograph.org.uk - 1540331.jpg|Ronde tafel van [[Koning Arthur]] wat in die groot saal van Winchester Kasteel ophang
|Statue d'Alfred le Grand à Winchester.jpg|Standbeeld van [[Koning Alfred]] in WInchester. Koning Alfred was eerste koning van Engeland.
|HMS Victory meets HMS Ark Royal, Portsmouth - geograph.org.uk - 772930.jpg|HMS Victory, die vlagskip van Lord Nelson by die slag van Trafalgar (1805) en HMS Ark Royal, 'n moderne vliegdekskip van die [[Royal Navy]]
|Defense.gov photo essay 120714-F-RP755-350.jpg|Die ''Red Arrows'' by the Farnborough Lugskou
|The Plume of Feathers, Crondall - geograph.org.uk - 384095.jpg|'n Typiese platelandse ''pub'' in Crondall. Volgens legende, het [[Oliver Cromwell]] in hierdie ''pub'' in 1645 gebly
}}
{{Gallery
|titel= Besienswaardighede in Exeter
|regels=5
|Section of the old City Wall - geograph.org.uk - 1287323.jpg|Gedeeltes van die [[stadmuur]] dateer terug tot [[Romeinse Ryk|Romeinse tye]].
|Exeter Cathedral in springtime - geograph.org.uk - 1305085.jpg|Wes-fasade van die [[Katedraal]] en die Katederaalsplein tydens die lente.
|Exeter Quay and Colleton Crescent - geograph.org.uk - 376627.jpg|Die Exe rivier en die [[kaai]] met die stadsmuur in die agtergrond.
|Exeter Guildhall - Stagecoach 36238 (WA11CGG).jpg|''High Street'' en die ''Guildhall''. Die meeste van die ''Guildhall'' is in die [[middeleeue]] gebou, maar die fasade is in 1593 gebou.
|Golden Star, Star Ferry 1.jpg|Golden Star
|Shining Star, Star Ferry 1.jpg|Shining Star
|Star Ferry. Victoria Harbor. Hong Kong..jpg|Silver Star
|World Star, Star Ferry 1.jpg|World Star
}}
== Die el ==
1 el = 26.5 [Amsterdam] duim (check value)<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=mc5eAAAAcAAJ&pg=PA320&lpg=PA320&dq=amsterdam+el+duim&source=bl&ots=xtl5ZrknZG&sig=lPF3CmEZ3XueUNQ-Y2c2lowjg8c&hl=en&sa=X&ei=FOyVVKP7NY33aof4gPgP&ved=0CEMQ6AEwBQ#v=onepage&q=amsterdam%20el%20duim&f=false
|title = De koophandel van Amsterdam, naar alle gewesten der waereld
|author = Jacques Le Moine de L'Espine, Isaac Le Long
|publisher = J. Bosch, J. Burgvliet, A. Arrenberg, H. Beman & A. Lozel
<!--|edition = 9th (1st edition 1715)-->
<!-- pounds (based on 800 Hamburg lbs - pg 301-316; voet (based on 800 French feet - pg 321 - 328 -->
|year = 1780
|location = Rotterdam
|language = Nederlands}}</ref>
Another book<ref>{{cite book
|url = https://books.google.co.uk/books?id=XsxTtYU7JtQC&pg=PA326&lpg=PA326&dq=amsterdam+roeden+13&source=bl&ots=dxlRIE2-ZN&sig=w8_RhCMHj-bS5MA1BKuju3cCcXw&hl=en&sa=X&ei=usWZVOLmMtPkaNiDgcgC&ved=0CEsQ6AEwBDgK#v=onepage&q=amsterdam%20roeden%2013&f=false
|title = Council Minutes, 1655-1656 by New Netherlands Council
|isbn = 0-8156-2646-0
|publisher = The Holland Society of New York
|year = 1995
|translator = Gehring, Charles T}}</ref>
Another ref<ref>[http://www.newnetherlandinstitute.org/research/online-publications/guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures/ guide-to-seventeenth-century-dutch-coins-weights-and-measures ]</ref>
ANother ref <ref>[http://dspace.library.uu.nl/bitstream/handle/1874/179827/Betalingsverkeer%20ten%20tijde%20van%20de%20geoctrooieerde%20West-Indische%20Compagnie.pdf?sequence=1]</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Meter Konvensie ==
Die meter is oorspronklik tussen 1792 en 1799 ontwikkel as gelykstaande aan 1/10.000.000 van die afstand tussen die [[Noordpool]] en die [[ewenaar]] op die lengtelyn wat deur Parys loop. Die kilogram is oorspronklik in 1795 ontwikkel as gelykstaande aan die massa van een [[liter]] (1000 [[Kubieke meter|kubieke sentimeter]]) by die [[vriespunt]] van [[ys]].<ref>{{cite web
|url= http://aviatechno.free.fr/unites/nouveausys.php
|title =La loi du 18 Germinal an 3 ''Die wet van 18 Germinal, jaar 3 (7 April 1795)''
|language = Frans|
|publisher = Le CIV (Centre d'Instruction de Vilgénis) – Forum des Anciens
|accessdate = 3 Januarie 2015}}</ref><ref>{{cite book
|title = Balances: Instruments, Manufacturers, History
|author = Robens ,Erich; Jayaweera, Shanath Amarasiri A.;Kiefer, Susanne
|page = 62
|isbn = 978-3-642-36446-4
|publisher = Springer-Verlag
|location = Heidelberg
|language = Engels
|year = 2014}}</ref> Destyds was dit geglo dat dit die maksimum [[digtheid]] van water was.
Teen die einde van die negentiende eeu het die meeste van die Europese lande afgesien van Rusland en die Verenigde Koninkryk die metrieke stelsel aangeneem. Aan die 1902 [[Rykskonferensie]] [Imperial Conference] het die meeste van die Britse kolonies sy steun vir die metrieke stelsel gegee, maar die Britse Parlement het geweier om die nodige wetgewing in te stem.<ref>{{cite journal
| title = The International Bureau of Weights and Measures 1875 - 1975: NBS Special Publication 420
| url = http://books.google.co.uk/books?id=nOG0SxxEu64C&pg=PA240
| page = 244
| date = 20 Mei 1975
| language = Engels
| editor = Page, Chester H; Vigoureux, Paul
| publisher = National Bureau of Standards
| location = [[Washington, D.C.]]
}}</ref><ref>{{cite journal
|url = http://www.jstor.org/stable/1631432
|title = The Discussion in the British Parliament on the Metric Bill
|author = Seaman, William H.
|journal = Science
|volume = New Series 21
|issue = 524
|date = 13 Januarie 1905
|pages = 72-75
|publisher = American Association for the Advancement of Science
|langauge = Engels}}</ref>
In 1965 het die Brtise ''President of the Board of Trade'' ('n [[Minister|staatsminister]]) aangekondig dat die Vereningde Koninkryk van plan is om die metriese sisteem aan te vaar. Gedeurende die volgende paar jare het die meeste van die [[Britse Statebond]] (en ook Suid Afrika) die Britse voorbeeld gevolg.<ref>{{Cite web
|url = http://ukma.org.uk/sites/default/files/met1972.pdf
|title = White Paper on Metrication (1972) – Summary and Conclusions
|language = Engels
|publisher = Department of Trade and Industry - Consumer and Competition Policy Directorate
|location = London}}</ref>
== Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) ==
{{Anker|CGPM}}
Die Algemene Konferensie vir Mate en Gewigte (CGPM) is 'n byeenkoms van al die lede van die BIPM. Dit vind plaas ongeveer elke vier tot ses jare. Die meter konvensie is in 1975 geteken en die eerste CGPM het in 1889 plaasgevind nadat die nuwe kilogram en meter voorwerpe vervaardig is. Die belangrikste byeenkomste is die sesde CGPM (1921) toe die BIPM se mandaat uitgebrei is om ook elektriese metings te dek, die elfde CGPM toe die [[SI-stelsel]] aangeneem is. Die vyf-en-twintigste CGPM het in 2014 plaasgevind en die ses-en-twintigste CGPM vind plaas in 2018. Die byeenkomste vind altyd in [[Sèvres]] (vlakby [[Parys]]) plaas.<ref>{{en}}<cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/
|title = General Conference on Weights and Measures
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
Die CPGM stel lede van die CIPM, ontvang verslae van die CIPM en keur die BIPM se begroting aan.
==BIPM==
As 'n land 'n lid van die BIPM wil word, moet hy diplomatieke betrekkinge met [[Frankryk]] hê en moet ook 'n nasionale laboratorium besit.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/worldwide-metrology/cgpm/join-member.html
|title = Procedure for a State to become a Member of the BIPM
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref> Sedert 1999 kon lande wat nie vir volle lidmaatskap kwalifiseer aansoek doen vir geassosieerde lidmaatskap. [[Suid-Afrika]] het die konvensie in 1964 as 'n volle lid ondergeteken en in 2012 het [[Namibië]] die konvensie as 'n assosiaatlid ondergeteken. Op 1 Januarie 2015 bevat die lidmaatskap van die BIPM 55 volle lede en 41 is assosiaatlede.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/member-states/
|title = Member States
|publisher = BIPM
|date = Januarie 2015
|accessdate = 20 Januarie 2015}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.bipm.org/en/about-us/governance/
|title = Governance
|publisher = BIPM
|accessdate = 2 Augustus 2016}}</ref>
===Verwysings===
{{verwysings}}
==Iets anders==
:<math>E = mc^2 + {p^2 \over 2m} + \cdots \approx mc^2 + {(mv)^2 \over 2m} = mc^2 + {1 \over 2}mv^2 </math>
Dit is met die Engelse woorde ''[[wikt:en:compute|compute]]'' en ''[[wikt:en:calculate|calculate]]'' geïllustreer. Albei woorde is in Duits met die woord ''[[wikt:de:berechnen|berechnen]]'' vertaal. Al is die Duitse woord ''[[:de:Rechner|Rechner]]'' 'n suiwer Duitse woord, kan dit nie sonder aanpassing gebruik word om albei ''computer'' en ''calculator'' uit Engels te vertaal nie. Die Duitse oplossing is om the woord "''rechner''" as 'n stamwoord in nuwe woorde soos ''[[:de:Taschenrechner|Taschenrechner]]'' (sakrekenaar) te gebruik, maar volgens die [[Europese Unie]] is die wettige Duitse vertaling vir die Engelse woord ''computer'' ook ''computer''.<ref>{{cite web
|url = http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:32013R0617
|title = Commission Regulation (EU) No 617/2013 of 26 June 2013 implementing Directive 2009/125/EC of the European Parliament and of the Council with regard to ecodesign requirements for computers and computer servers Text with EEA relevance.
|date = 27 Juni 2013
|accessdate = 12 Juni 2015
|publisher = [[Europese Kommissie]]}}</ref>
www.real.de
http://www.rhino-computer.de/ "der Computer Experte aus Deutschland", "Mit dem Rhino PC Konfigurator erhalten Sie die Möglichkeit Ihren Computer ganz auf Ihre Bedürfnisse abzustimmen" "Gaming PC", "Der kleine Multimedia Rechner".
http://iate.europa.eu/SearchByQueryLoad.do?method=load
http://standards.iso.org/ittf/PubliclyAvailableStandards/index.html
http://www.cse.msu.edu/~cse435/Handouts/Standards/IEEE24765.pdf
Die woord ''calculate'' kom van die Latynse woord ''[[''wikt:en:calculus#Latin|calculus]]'' wat "'n klip" beteken, dus is die Engelse Dus kan 'n mens die woorde ''[https://en.wiktionary.org/wiki/calculator calculator]'' en ''[https://en.wiktionary.org/wiki/computer computer]'' nie direk uit Engels na Duits vertaal sonder om die Duite taal aan te pas.
==Tugela River==
{| class="infobox" cellpadding=1 style="padding:0; text-align:left;"
! colspan="4" style="background:#ccf; text-align:center;" | Astronomical Conversions
|- style="background:#ccc;"
! style="text-align:center;" | Quantity
! style="text-align:center;" | Value
|-
|parsec
| style="text-align: center;"|
|-
|light year
|style="text-align: center;" |9.43×10<sup>12</sup> km
|-
|AU
| style="text-align: center;" |
|-
|Sun diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon diam
| style="text-align: center;" |
|-
|Earth's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|Moon's orbit
| style="text-align: center;" |
|-
|10<sup>3</sup>
| style="text-align: center;" |thousand
|-
|10<sup>6</sup>
| style="text-align: center;" |million
|-
|10<sup>9</sup>
| style="text-align: center;" |billion
|-
|10<sup>12</sup>
| style="text-align: center;" |trillion
|-
|mile
|
|
|
|-
| colspan=4 style="background:#ddd; text-align:center" | {{navbar|Template:Common metric prefixes|mini=1}}
|}
References<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|first = Charles
|last = Griffin
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite journal
|journal = Military History Journal
|volume = 6
|number = 5
|url = http://samilitaryhistory.org/vol065sb.html
|title = Col A W Durnford
|publisher = Die Suid-Afrikaanse Krygshistoriese Vereniging
|accessdate = 3 Januarie 2016}}</ref><ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Bulpin<ref name=Bulpin/>{{rp|263}}
<ref>{{en}}{{cite book
|url = http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180
|title = Impressions of South Africa
|first = James
|last = Bryce
|locatioj = London
|publisher = MacMillan
|year = 1899}}</ref><ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
Poor roads - [http://eremita.di.uminho.pt/gutenberg/2/2/3/2/22323/22323-h/22323-h.htm#Page_180|Discussion about roads (pg 180)] (1899) Discussion about roads - bridges are rare.
Boer commando raid via [http://www.conan-doyle.narod.ru/other/war/conan-doyle-chapter-04.htm Jamesons Drift] to Greytown
It took 5 days to ferry across 5,000 men, 384 ox wagons, 3,400 baggage animals and 600 civilian wagoners and drivers. The road ahead was muddy and impeded by steep bank dongas which would have slowed the progress of his column so Pearson split it into two divisions, setting off on the 18th and 19th Jan.<ref>{{cite web
|url = http://www.britishempire.co.uk/forces/armycampaigns/africancampaigns/zuluwar/zuluwar.htm
|title = Anglo-Zulu War 1879
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
*Tugelawaterval<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.worldwaterfalldatabase.com/waterfall/Tugela-Falls-2/
|title = Tugela Falls
|publisher = World Waterfall Database
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref>
*Sahlumbe<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.gov.za/mec-mchunu-handed-over-tugela-river-vehicle-bridge-overjoyed-sahlume-community
|title = MEC Mchunu handed over the Tugela River vehicle bridge to an overjoyed Sahlume Community
|publisher = Suid-afrikaanseregerings nuusafdeling
|accessdate = 2 Januarie 2016}}</ref> (Close to Weenen, 61 km downstream from Colens, 44 km upstream from Tugela Ferry)
{| class="wikitable sortable"
|-
!Afstand (km)
!Hoogte (m)
!Plek
|-
|0
|3054
|[[Mont-aux-Sources]]
|-
|1
|2968
|Tugelawaterval (kruin)
|-
|2
|2020
|[[Tugelawaterval]] (voet)
|-
|81
|1112
|Bergville (R74 padbrug)
|-
|111
|1074
|[[Spioenkopdam]] (muur)
|-
|177
|957
|[[Colenso]] (Bulwerbrug)
|-
|278
|541
|[[Tugela Ferry]]
|-
|398
|199
|Jameson's Drift
|-
|485
|17
|Spoorwegbrug
|-
|502
|0
|Tugela Mond
|}
Tydens die [[Tweede Vryheidsoorlog]], toe [[Ladysmith]] beleër is, gee die rivier verdediging aan die Boeremagte. Pogings deur die Britse magte onder [[Redvers Henry Buller|Redvers Buller]] om die rivier oor te steek het by [[Slag van Colenso|Colenso]], [[Slag van Vaalkrans|Vaalkrans]] en [[Slag van Spioenkop|Spioenkop]] misluk. Uiteindelik het die Britse magte by [[Slag van Pietershoogte|PietersHill]] die rivier oorgesteek om Ladysmith te bevry.<ref>{{cite book
|title = Buller's Campaign
|first = Julian
|last = Symons
|publisher = The Cresent Press
|location = London
|year = 1963]]}}</ref>
===Brûe===
[[Lêer:Bulwer Bridge, Colenso.JPG|duimnael|Die Bulwerbrug, geopen in 1879, was die eerste eerste brug oor die Tugelarivier.]]
In 1973, is drie ontwikkelingslinte in Natal geïdentifiseer. Die eerste lint volg die oorsponglikke roet tussen Durban en Newcastle. Die tweede lê tussen Newcastle en Richardsbaai edn die derde volg die Noordskusroet tussen Richardsbaai en Durban. Binne hierdie drie ontwikkelinslinte lê 'n streek met min ontwikkeling. Die Tugela se bolope tussen die Drakensberg en Colenso lê die eerste van hierdie ontwikkelingslinte en sy mondgebied lê in die derde van die ontwikkelingslinte.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf
|title = Town and Regional Planning in Natal
|journal = Natalia
|volume = 3
|pages 26-30
|year = 1973
|publisher The Natal Society Foundation
|first = RA
|last = Pistorius}}</ref> Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Die direkte afstande tussen verskei stede is:<ref>Google Earth</ref>
*44,9 km Mont-aux-Source tot Bergville (1118 m)
*45 km Bergville - Colenso (960 m - Bulwer Brug)
*61 km Colenso - Tugela Ferry (539 m)
*43 km Tugela Ferry - Jameson's Drift (294 m)
*72 km Jamesons Drift - Zululand Railway Bridge (16 m)
*12 km Zululand Railway Bridge - Indian Oseaan (0 m)
====Boloop gebied====
Die eerste brug oor die Tugela is die Bulwer Brug by Colenso. In vroër jare was daar 'n pont hier en Colenso het die Zoeloe naam ''iSkipeni'' (plek van die boot) gekry.<ref>{{en}}{{cite book
|title = Natal and the Zulu Country
|edition = 3rd
|author = Bulpin, TV
|publisher = T.V. Bulpin Publications Ltd
|location = Cape Town
|language = Engels
|page = 248
|year = 1966}}</ref> Hiedie brug is in 1871 voorgestel en is in 1879 geopen om die weg tussen Durban en die diamantvelde in [[Kimberley]] te vermaklik.<ref>{{en}}{{cite journal
|url = http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf
|title = Early proposed roads in the
KwaZulu-Natal Drakensberg
|journal = Natalia
|volume = 44
|pages 1
|year = 2014
|publisher The Natal Society Foundation
|first = Val
|last = Ward}}</ref> Hierdie enkelrigting brug het die N3 hoofpad tussen Johannesburg en Durban gedra totdat die Colenso bypass in 1962 geopen is. Die brug staan nog steeds en die vormalige tolhuis is deesdae die Robert E. Stevenson Museum.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nightjartravel.com/cultural/r-e-stevenson-museum
|title = R E Stevenson Museum
|publisher = Nightjar Travel (Pty) Ltd
|year = 2015
|accessdate = 17 December 2015}}</ref> Albei brûe is now deur die dubbelbaan N3 tolwegbrug ongeveer 10 km wes van Colenso verplaas. Colenso se spoorwegbrug, ook 'n enkelrigting brug, is in 1886 geopen. In xxxx is die spoorlyn aan albei Boererepublieke geopen. In ongeveer 1955 is die spoorlyn verdubbel en 'n nuwe spoorlynbrug langsaan die ou brug is gebou. Ander brûe is in die twintigste eeu gebou om Ladysmtih met Bergville and Winterton to koppel.
====Mond gebied====
Die mond van die Tugelarivier is ongeveer 350 m dus is brugbou daar heelwat duurder as in the omgewing van Colenso. Ook dra die paaie en spoorweë minder vervoer. Op 18 Julie 1902 is die eerste brug oor die Tugelarivier in die kusgebied by Bonds Drift geopen. Hiedie brug is oorsprongklik deur die Zululand Railway Company gebou on Zoeloeland met die Natalkolonie te verbind. In 1904 is die ''Zululand Railway Company'' is deur die Natalse regering gekoop. In ongeveer 1930 is 'n enkelrigting padbrug naby die spoorwegbrug gebou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge
|title = Tugela Steel Bridge
|publisher = Groundspeak
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
In 1959 in 'n nuwe tweerigting padbrug oor die Tugelarivier gebou om die N2 kuspad oor die rivier te dra. Hierdie brug kry die naam "John Ross-brug" te ere van Charles Rawden Maclean (bynaam John Ross). In 1828 het Maclean, toe 'n tienerjarige, vanaf Port Natal (Durban) na Delagoabaai geloop om medisyne vir die settlement te kry.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://wiredspace.wits.ac.za/bitstream/handle/10539/8718/ISS-164.pdf
|title = South African fiction and a case history revised: An account of research into retellings of the John Ross story of early Natal
|first = Stephen
|last = Gray
|publisher = African Studies Institute, University of the Witwatersrand
|date = 25 April 1988
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> In 1987, is die John Ross Bridge tydens 'n vloed weggespoel. Die noordwaartse verkeer is oor die ou padbrug afgelei terwyl die suidewaartse verkeer oor die brug by Tugela Ferry afgelei is.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.nctforest.com/home.php?nav=pubs&pubtypeid=3
|title = Linking independent timber growers to markets
|publisher = NCT Forestry Co-operative Limited
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref> Die John Ross-brug is in 89 dae herstel.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://kznpr.co.za/uncategorized/kzn-north-coast-bridges/
|title = KZN: A Photographic and Historical Record
|first = Hugh
|last = Bland
|date = 18 Desember 2015
|accessdate = 23 desember 2015}}</ref>
====Middelgebied====
Die middel van die driehoek bevat die heuwelagtige Tugelavalei en sy omgewing. In hiedie stuk van die rivier is daar net twee enkelbaan brûe, 'n brug by [[Tugela Ferry]] en 'n brug by Jamesons Drift. Die pad oor die Jameseons Drift brug is nog steed 'n stofpad.
Vanaf voor die Zoeloe oorlog van 1879 is daar 'n ferry by Smits Drift. Hierdie plek kry die naam "Tugela Ferry".<ref name=Bulpin/> Tussen 1918 en 1937 is die ferry met 'n enkelrigting 166 m lank brug verplaas. In 2014 is dir voorgestel om 'n nuwe dubbelrigting brug lanksaan die huidige brug te bou.<ref>{{en}}{{cite web
|url = http://www.sahra.org.za/sahris/sites/default/files/heritagereports/2015-06-30%20-%20Annexure%20D3%20Heritage%20impact%20assessment%20report%20Rev%201%20RK_0.pdf
|title = Desktop Heritage Survey for the proposed Tugel Ferry Bridge
|date = 10 April 2014
|first = Gavin
|last = Anderson
|publisher = Kinvig & Associates
|accessdate = 23 Desember 2015}}</ref>
===Algemeen===
Die Tugelarivier vloei deur bergagtige gebied en het drie oorgangstreke. Die grootse oorgangstreek is die streek tussen sy bron en Colenso. Colenso le ongeveer 100 km van die rivierbron af en deesdae is daar heelwat bruê in hierdie gebied, meestal te doen met vervoer tussen Durban en die Witwatersrand. Die eerste kruisingsplek was die Kommandodrif. Hy is in 1855 na Colenso hernoem. Hiedie drif is in 1879 deur die eenrigting Bulwerbrug vervang. In 1885 is 'n spoorwegbrug ook in Colenso gebou. Seerdat 1885 is hiedie bruê met groter bruê vervang. Terseldertyd is ander brue stroomop van Clenso gebou.
Die tweede kruisingstreek is by Tugela Ferry, ongeveer halfpad tussen die rivier se bron en sy mond.<ref name="BI">{{citation |author=Helmut Kahnt |title=BI-Lexikon Alte Maße, Münzen und Gewichte |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1986 |pages=380}}</ref>
*[http://www.safrika.org/Pics/Natal-map-01.gif Map 1954]
*[https://pathfinda.com/en/tugela/324 Check thi sout]
*[https://www.geocaching.com/seek/cache_details.aspx?wp=GC1764H&title=tugela-steel-bridge (Bonds drift)]
*[http://natalia.org.za/Files/44/Natalia%20No%2044.pdf Route to the diamopnd fields]
*[https://eprints.soas.ac.uk/12772/1/Whelan_3281.pdf ferries operated by traders]
*[https://www.jstor.org/stable/pdf/3819797.pdf?seq=1#page_scan_tab_contents More about John Ross? Tugela river? - JSTOR]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-restoration-of-catewayo-the-military-escort-crossing-the-tug-79309491.html?pv=1&stamp=2&imageid=B1E4CFCD-7740-4F82-ACFE-68EF105CA3E3&p=103351&n=42&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d British army crossing 1883]
*[http://www.alamy.com/stock-photo-the-rebellion-in-the-transvaal-south-africa-1881-tugela-ferry-on-77309672.html?pv=1&stamp=2&imageid=22D55E08-3A23-4138-86E7-62A0C2F02543&p=173514&n=83&orientation=0&pn=1&searchtype=0&IsFromSearch=1&srch=foo%3dbar%26st%3d0%26sortby%3d2%26qt%3dtugela%26qt_raw%3dtugela%26qn%3d%26lic%3d3%26mr%3d0%26pr%3d0%26aoa%3d1%26creative%3d%26videos%3d%26nu%3d%26ccc%3d%26bespoke%3d%26apalib%3d%26ag%3d0%26hc%3d0%26et%3d0x000000000000000000000%26vp%3d0%26loc%3d0%26ot%3d0%26imgt%3d0%26dtfr%3d%26dtto%3d%26size%3d0xFF%26blackwhite%3d%26cutout%3d%26archive%3d1%26name%3d%26groupid%3d%26pseudoid%3d%26userid%3d%26id%3d%26a%3d%26xstx%3d0%26cbstore%3d0%26lightbox%3d%26resultview%3dsortbyPopular%26gname%3d%26gtype%3d%26apalic%3d%26tbar%3d1%26pc%3d%26simid%3d%26cap%3d1%26customgeoip%3d%26vd%3d0%26cid%3d%26saveQry%3d%26editorial%3d1%26t%3d0%26edoptin%3d Tugela ferry 1881]
*[http://www.natalia.org.za/Files/3/Natalia%20v03%20article%20p27-31%20C.pdf No development along Tugela]
*[https://archive.org/stream/natalillustrated00harr#page/172/mode/2up Implies only two good crossing points]
== Area of Cap ==
It is required to demonstrate that if a rectangle is constructed around a segment using the chord length as one side of the rectangle and the height of the segment as the height of the rectangle, then the ratio of the area of the segment to the area of the rectangle (<math>Q</math>) satisfies the equation
:<math>\frac{\pi}{4} <= Q <= \frac{2}{3} </math>.
Consider the equation of a circle <math>y^2 + x^2 = r^2</math> which has solution <math> y = \sqrt{r^2 - x^2}</math>
Choose two points <math>(-a , h)</math> and <math>(a , h)</math> on the curve.
The area of the rectangle is clearly <math>2a(r-h)</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-a}^{a}\sqrt{r^2 - x^2} dx - 2ah</math>
Define <math>u</math> such that <math>u = \frac{x}{r}</math> and <math>b = \frac{a}{r}</math>.
The area of the rectangle becomes <math>2b(1-h) = 2b - 2bh</math>
and the area of the cap is <math>\int_{-b}^{b}\sqrt{1 - u^2} du - 2bh</math>.
The Taylor series of <math>\sqrt{1 + p}</math> is <math>1 + \frac{1}{2}p - \frac{1}{2 \cdot 4} p^2 + \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}p^3 - \cdots</math>
Expanding the integrand as a Taylor series give the area of the cap as
<math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 - \frac{1}{2 \cdot 4} u^4 - \frac{1 \cdot 3}{2 \cdot 4 \cdot 6}u^6 - \cdots du - 2bh</math>
If we let u become vanishingly small, we can neglect all powers of <math>u^4</math>, <math>u^6</math> etc and the area of the cap becomes <math>\int_{-b}^{b}1 - \frac{1}{2}u^2 du - 2bh</math>
[[Lêer:Vertrag_von_Verdun_en.svg||duimnael|250px|Vertrag von Verdun (847)]]
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Reflist|group=Nota}}
En ook
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-jan-brand/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-j-h-de-la-rey/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/profiel-cr-de-wet/
*http://www.afrikanergeskiedenis.co.za/presidente/biografiese-profiele/cp-hoogenhout-1843-1922/
==Verskeie verwysings==
*[https://books.google.co.uk/books?id=2x4bIdTkcEAC&pg=PA225 Mathematicians of the French Revolution]
*[https://books.google.co.uk/books?id=gzTcvJSAIvwC&pg=PA211 - Measure of enlightenment]
*[http://www.jstor.org/stable/41135030?seq=17#page_scan_tab_contents On the Metric System of Weights and Measures, and its proposed Adoption in this Country (UK) - 1864]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Borgato.pdf Metrication in Italy]]
*[http://www.2iceshs.cyfronet.pl/2ICESHS_Proceedings/Chapter_16/R-8_Paixao_Jorge.pdf Metrication in Portugal]
*[https://repositorio.ipcb.pt/bitstream/10400.11/1440/1/Particularities.pdf More metrication in Portugal]
*[http://iupap.org/wp-content/uploads/2014/05/A4.pdf Symbols for quantities]
*[https://books.google.co.uk/books?id=qkY4AAAAMAAJ Principals of Commercial science 1831/2]
*[http://www.ajol.info/index.php/smsajms/article/viewFile/143746/133458 Railways during the Boer War]
[[Category:Contains images from NC Commons]]
ltivlpnwi9jzwzvs1nu20wc6lkssubs
Botafogo-sokkerklub
0
93282
2896416
2654239
2026-04-23T07:51:31Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896416
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy|datum=Augustus 2017}}
{{Sokker club infobox |
image = |
clubnaam = Botafogo |
Bynaam = ''Belo'' |
Volledige naam = Botafogo Futebol Clube |
Opgerig = [[1931]] |
Stadion = Almeidão |
Kapasiteit = 25 000 |
Voorsitter = |
Afrigter = |
Kompetisie = |
}}
'''Botafogo Futebol Clube''' is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[sokker]]klub in die stad [[João Pessoa]]. Botafogo is in [[1931]] gestig.
== Eksterne skakels ==
* [http://www.botafogodapariba.com Botafogo se webtuiste]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{Sokkersaadjie}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs|B]]
3mpj8uif7gc2xnbm56vps7tah9tmj8o
Roswellvoorval
0
93404
2896376
2894690
2026-04-22T22:43:49Z
BurgertB
2401
Nuwe kassie
2896376
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas voorval
| naam= Roswellvoorval
| beeld= Roswell Daily Record. July 8, 1947. RAAF Captures Flying Saucer On Ranch in Roswell Region. Top of front page.jpg
| onderskrif= Die ''Roswell Daily Record'' kondig op 8 Julie 1947 aan beslag is op ’n "vlieënde piering" gelê.
| breed= 260px
| soort = Beweerde neerstorting van [[VVV]]
| datum = {{nowrap|4 Junie - 10 Julie}} 1947
| duur =
| plek = Distrik Lincoln, [[Nieu-Mexiko]]
| land= [[VSA]]
|
}}
Die '''Roswellvoorval''' verwys na die gebeure rondom ’n [[VSA|Amerikaanse]] militêre verkenningsballon wat in 1947 naby [[Roswell, Nieu-Mexiko]], neergestort het.<ref name=olmsted>Olmsted, Kathryn S. (2009). "Chapter 6: Trust No One: Conspiracies and Conspiracy Theories from the 1970s to the 1990s". ''Real Enemies: Conspiracy Theories and American Democracy, World War I to 9/11'' (Oxford University Press). ble. 173–204. {{ISBN|978-0-19-975395-6}}</ref> Rommel wat deur ’n veeboer naby Roswell ontdek is, het die grondslag gevorm vir [[Samesweringsteorie|samesweringsteorieë]] waarvolgens die [[Amerikaanse Gewapende Magte|Amerikaanse weermag]] ’n neergestorte [[VVV|buiteaardse ruimtetuig]] herwin het. Nadat metaal- en rubberrommel deur personeel van die Roswellweermagvliegveld herwin is, het die [[Amerikaanse Lugmag|Amerikaanse lugmag]] die besit van ’n "vlieënde skyf" aangekondig. Die aankondiging het internasionale opskrifte gehaal, maar is binne ’n dag teruggetrek.
Die rommel was in werklikheid afkomstig van ’n komplekse en onbemande militêre ballontrein wat uit gekoppelde ballonne en verskeie toerusting bestaan het, en wat van die nabygeleë Alamogordo-weermagvliegveld af bedryf is as deel van die hoogs geheime Projek Mogul, ’n program wat bedoel was om [[Sowjetunie|Sowjetse]] [[Kernwapen|kerntoetse]] op te spoor. Om die doel en oorsprong van die rommel te verdoesel, het die weermag berig dit was ’n gewone weerballon.<ref name=olmsted/>
In 1978 het die afgetrede lugmagoffisier Jesse Marcel onthul die weermag se weerballonverklaring was ’n dekmantelverhaal en gegis die rommel was van buiteaardse oorsprong. Dié gissing is gewild gemaak deur die boek ''The Roswell Incident'' van 1980 en het die grondslag gevorm vir langdurige en toenemend ingewikkelde en teenstrydige samesweringsteorieë, wat met verloop van tyd die voorval uitgebrei het om regerings in te sluit wat bewyse van buiteaardse wesens verdoesel, [[grys buiteaardse wese]]ns, veelvuldige neergestorte vlieënde skywe, en uitheemse lyke en lykskouings.
In die 1990’s het die lugmag verskeie verslae gepubliseer waarvolgens die voorval met Projek Mogul verband hou, en nie met rommel van ’n [[VVV]] nie. Ten spyte hiervan en ’n algemene gebrek aan bewyse, beweer baie VVV-voorstanders die Roswellrommel was werklik van ’n uitheemse tuig afkomstig en beskuldig hulle die Amerikaanse regering van ’n toesmeerdery. Die samesweringsverhaal het ’n stylfiguur geword in [[letterkunde]], [[rolprent]]e en [[televisie]]programme oor [[wetenskapsfiksie]]. Die dorp Roswell adverteer hom as ’n bestemming vir VVV-verwante toerisme.
==Neerstorting van 'n militêre ballon==
Teen 1947 het die Verenigde State duisende hoogs geheime Projek Mogul-ballonne gelanseer met toestelle om na Sowjetse atoomtoetse te luister.<ref name="Olmsted-2009-p183">{{harvnb|Olmsted|2009|pp=183–184}}</ref><ref name="Baker-2024">{{harvnb|Baker|2024}}</ref> Op 4 Junie het navorsers by die Alamogordo-weermagvliegveld in Nieu-Mexiko ’n lang trein van dié ballonne lanseer; hulle het kontak met die ballonne en die toerusting wat daaraan vas was, verloor binne 'n paar kilometer van W.W. “Mac” Brazel se plaas naby [[Corona, Nieu-Mexiko|Corona]], waar ’n ballon later neergestort het.<ref name="Goldberg-2001-p214">{{harvnb|Goldberg|2001|pp=214–215}}</ref><ref name="Frazier-2017a">{{harvnb|Frazier|2017a}}</ref> Later daardie maand het Brazel tinfoelie, rubber, band en dun houtlatte ontdek wat oor 'n deel van sy plaas versprei was.<ref name="Fort-Worth-Star-Telegram-1947">{{harvnb|"New Mexico"|1947|pp=1, 4}}</ref><ref>{{harvnb|Clancy|2007|pp=92–93}}</ref>
Sonder ’n telefoon of radio was Brazel aanvanklik onbewus van die vlaag artikels in dié tyd oor "vlieënde skywe" wat in die VSA gesien is.<ref>{{harvnb|Frank|2023|p=510}}</ref> Die pers landwyd het verslag gedoen oor wat bekend geword het as vlieënde pierings, voorwerpe wat na bewering maneuvers uitgevoer het buite die vermoë van enige bekende vliegtuig.<ref name="Kottmeyer 2017 172">{{harvnb|Kottmeyer|2017|p=172}}</ref> Toe Brazel Corona op 5 Julie besoek, het sy oom, Hollis Wilson, voorgestel sy puin kan van so ’n “vlieënde skyf” wees.<ref name="Peebles 1994 246">{{harvnb|Peebles|1994|p=246}}</ref>
Die volgende dag het Brazel na Roswell, Nieu-Mexiko, gery en die sheriff, George Wilcox, ingelig oor die puin wat hy ontdek het.<ref name="Peebles 1994 246"/> Wilcox het die Roswellweermagvliegveld (RAAF) geskakel.<ref name="Klass-1997b-pp3536"/> Die basis het majoor Jesse Marcel en kaptein Sheridan Cavitt aangewys om saam met Brazel terug te keer en die materiaal van die plaas te versamel.<ref name="Klass-1997b-pp3536">{{harvnb|Klass|1997b|pp=35–36}}</ref> Die basisbevelvoerder, kolonel William Blanchard, het die bevelvoerder van die Agtste Lugmag, Roger M. Ramey, van hul bevindings in kennis gestel.<ref>{{harvnb|Klass|1997b|pp=18–19}}</ref>
Op 8 Julie het die RAAF se openbare inligtingsbeampte, Walter Haut, ’n nuusverklaring uitgereik waarin verklaar is dat die weermag ’n “vlieënde skyf” naby Roswell herwin het.<ref>{{harvnb|Clarke|2015|pp=36–37}}</ref> Robert Porter, ’n RAAF-vlugingenieur, was deel van die bemanning. Hy het dit wat aan hom vertel is ’n "vlieënde piering” was, op die vlug na die Carswell-weermagvliegveld in Texas gelaai. Hy het die materiaal, wat verpak was in omhulselpapier toe hy dit ontvang het, beskryf as liggewig en nie te groot om in die bagasiebak van ’n motor te pas nie.<ref>{{harvnb|Weaver|McAndrew|1995|page=23}}</ref><ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=29}}</ref> Nadat die stasiebestuurder, George Walsh, die nuus oor Roswell se radiostasie bekend gemaak en dit aan die Associated Press oorgedra het, is sy telefoonlyne oorval. Hy het later onthou: “Die hele middag het ek probeer om sheriff Wilcox te skakel vir meer inligting, maar kon hom nooit bereik nie [...] Die media het my van oor die wêreld gebel.”<ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=27}}</ref>
[[Beeld:Marcel-roswell-debris 0.jpg|thumb|220px|Majoor Jesse A. Marcel poseer op 8 Julie 1947 met puin.]]
[[Beeld:Ramey-dubose-debris.jpg|thumb|220px|Brigadier-generaal Roger Ramey, links, en kolonel Thomas J. DuBose poseer met puin.]]
Die persverklaring wat deur Haut uitgereik is, het gelui:
{{Blockquote|
|text=Die talle gerugte oor die vlieënde skyf het gister ’n werklikheid geword toe die intelligensiekantoor van die 509de Bombardeergroep van die Agtste Lugmag, die Roswellweermagvliegveld, gelukkig genoeg was om ’n skyf in besit te kry deur die samewerking van een van die plaaslike veeboere en die sheriffkantoor van Chaves County.<br/>
Die vlieënde voorwerp het verlede week op ’n plaas naby Roswell geland. Sonder telefoongeriewe het die veeboer die skyf gebêre totdat hy die sheriffkantoor kon kontak, wat op sy beurt majoor Jesse A. Marcel van die 509de Bombardeergroep se intelligensiekantoor in kennis gestel het.
|source=Associated Press (8 Julie 1947)<ref>{{harvnb|"Flying Disc"|1947|p=1}}</ref>
}}
Mediabelangstelling in die saak het kort daarna afgeneem ná ’n nuuskonferensie waar generaal Roger Ramey, sy stafhoof, kolonel Thomas DuBose, en weerbeampte, Irving Newton, die materiaal as stukke van ’n weerballon geïdentifiseer het.<ref name="Goldberg-2001-p192" /><ref name="Saler-p9">{{Harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=9}}</ref> Newton het aan verslaggewers gesê soortgelyke radarteikens is by sowat 80 weerstasies regoor die land gebruik.<ref name="Fort-Worth-Star-Telegram-1947" /><ref>{{harvnb|"AAF"|1947|p=1}}</ref> Die klein aantal daaropvolgende nuusberigte het alledaagse beskrywings van die ongeluk gebied.<ref name="Goldberg-2001-p192">{{harvnb|Goldberg|2001|pp=192–193}}</ref> Op 9 Julie het die ''Roswell Daily Record'' beklemtoon dat geen enjin- of metaalonderdele in die wrak gevind is nie.<ref name="Roswell-Daily-Record-1947"/> Brazel het aan die ''Record'' gesê die puin bestaan uit rubberstroke, “tinfoelie, papier, band en stokke”.<ref name="Roswell-Daily-Record-1947">{{harvnb|McAndrew|1997|p=8}} haal aan: {{harvnb|"Harassed Rancher"|1947|p=C-1}}</ref><ref name="Clancy-2007-p93">{{harvnb|Clancy|2007|p=93}}</ref>
Brazel het gesê hy het aanvanklik min aandag daaraan gegee, maar later saam met sy vrou en dogter teruggekeer om van die puin op te tel.<ref name="Roswell-Daily-Record-1947" /><ref>{{harvnb|Klass|1997b|p=20}}</ref> Ten spyte van latere bewerings dat hy gedwing is om ’n dekmantelverhaal te herhaal, het Brazel aan koerantverslaggewers gesê: “Ek is seker dit wat ek gevind het, was nie enige weerballon nie.”<ref name="Roswell-Daily-Record-1947" /> Toe hy in Fort Worth, Texas, ondervra is, het Jesse Marcel die wrak beskryf as “dele van die weerapparaat” wat bestaan het uit “tinfoelie en gebreekte houtbalke.”<ref name="Fort-Worth-Star-Telegram-1947" /><ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=88}}</ref>
’n Deel van die materiaal is van Texas na die Wright-vliegveld in [[Ohio]] gevlieg, waar kolonel Marcellus Duffy dit as ballonapparaat geïdentifiseer het.<ref>{{Harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=178}}</ref> Duffy het vorige ervaring van Projek Mogul gehad en Mogul se projekbeampte Albert Trakowski gekontak om die puin te bespreek.<ref>{{harvnb|Korff|1997a|pp=153–154}}</ref> Omdat hy nie besonderhede oor die projek kon bekend maak nie, het Duffy dit as “meteorologiese toerusting” geïdentifiseer.<ref name="Pflock 2001 150–151">{{harvnb|Pflock|2001|pp=150–151}}</ref>
Die amptelike weergawe van 1947 het enige verband met militêre programme van die [[Koue Oorlog]] uitgelaat.<ref>{{harvnb|Kloor|2019|p=21}}</ref> Op 10 Julie het militêre personeel by Alamogordo ’n demonstrasie aan die pers gegee. Vier offisiere het ’n vals weergawe verskaf van die gewone gebruik van weerballonne gedurende die voorafgaande jaar. Hulle het ballonkonfigurasies wat deur die Mogul-span gebruik is, gedemonstreer as maniere om meteorologiese data in te samel, en sodoende ’n geloofwaardige verduideliking gebied vir enige ongewone aspekte van die Roswellpuin.<ref>{{harvnb|Charles|1947|p=1}}</ref><ref>{{harvnb|Korff|1997a|pp=249–251}}</ref> Die Amerikaanse lugmag het later die weerballonverhaal beskryf as ’n "poging om aandag van die hoogs geheime Projek Mogul af te lei.”<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=12}}</ref>
==VVV-samesweringsteorieë (1947-'78)==
Die puinherwinning van 1947 het drie dekades lank relatief onbekend gebly.<ref name="ABC-News-2005-p1">{{harvnb|"Aliens"|2005|p=1}}</ref> Verslaggewing het gou opgehou nadat die regering ’n aardse verduideliking verskaf het,<ref name="Goldberg-2001-p192"/> en breër beriggewing oor vlieënde pierings het vinnig afgeneem ná 'n VVV-foefie<ref>{{harvnb|Wright|1998|p=39}}</ref> toe ’n wyd gerapporteerde neergestorte skyf van Twin Falls, [[Idaho]], as ’n poets ontmasker is wat deur vier tieners geskep is met onderdele van ’n blêrkas.<ref>{{harvnb|Weeks|2015|loc=ch. 17}}</ref><ref>{{harvnb|"Twin Falls"|1947|page=9 }}</ref>
Nietemin het die geloof in 'n VVV-toesmeerdery deur die Amerikaanse regering in dié tyd wydverspreid geword.<ref>{{harvnb|Peebles|1994|pp=33, 251}}</ref> Foefies, legendes en stories van neergestorte ruimtetuie en buiteaardse liggame in Nieu-Mexiko het ontstaan en later elemente van die Roswellmite gevorm.<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=13}}</ref> In 1947 het baie Amerikaners die waarneming van VVV's aan onbekende militêre vliegtuie toegeskryf.<ref name="Olmsted-2009-p183"/>
In die dekades tussen die aanvanklike herwinning van die puin en die ontstaan van Roswellteorieë het vlieënde pierings sinoniem geword met [[Buiteaardse lewe|buiteaardse ruimtetuie]].<ref>{{harvnb|Peebles|1994|p=251}}</ref> Ná die moord op [[John F. Kennedy]] en die [[Watergate-skandaal]] het vertroue in die Amerikaanse regering afgeneem en samesweringsteorieë het wydverspreid geraak.<ref>{{harvnb|Peebles|1994|pp=166, 205, 245}}</ref>
Die 1947-voorval is herinterpreteer om by die publiek se toenemend samesweringsgerigte wêreldbeskouing te pas.<ref>{{harvnb|Olmsted|2009|pp=173, 184}}</ref><ref name="Harding-p273">{{harvnb|Harding|Stewart|2003|page=273}}</ref> Aanhangers van VVV's het die regering beskuldig van ’n “Kosmiese Watergate”.<ref>{{harvnb|Goldberg|2001|pp=208, 253–255}}</ref>
===Aztec-VVV-foefie===
[[Beeld:Aztec-hoax-pic.png|240px|thumb|Die skrywer Frank Scully (regs) en die swendelaar Silas Newton (middel).<ref>{{harvnb|Severson|1952}}</ref>]]
Die VVV-foefie van 1948 van Aztec, Nieu-Mexiko, het stories behels van 'n neergestorte VVV en herwonne buiteaardse liggame wat later met Roswell verbind is.<ref name="Saler-p13" /><ref name="Clarke-2015-chpt13">{{harvnb|Clarke|2015|loc=ch. 13}}</ref> Dit het wye blootstelling gekry toe die bedrieërs daaragter die ''Variety''-rubriekskrywer Frank Scully oortuig het om oor hulle fiktiewe ongeluk te skryf.<ref>{{harvnb|Peebles|1994|pp=48–50, 251}}</ref> Die verhaal het vertel van klein, grys mensagtige liggame, metaal sterker as enigiets wat op Aarde gevind word, 'n onontsyferbare skrif en ’n regeringsdekmantel om openbare paniek te voorkom. Dié elemente het in latere weergawes van die Roswellmite verskyn.<ref name="Saler-p13">{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=13–14}}</ref><ref name="Peebles-1994-p242">{{harvnb|Peebles|1994|pp=242, 251}}</ref>
In hervertellings is die alledaagse puin wat by die werklike ongeluksterrein by Roswelle aangemeld is, vervang met die Aztec-foefie se fantastiese weergawe.<ref>{{harvnb|Smith|2000|p=99}}</ref><ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=14, 42}}</ref> Teen die tyd dat Roswell weer mediabelangstelling gekry het, het [[grys buiteaardse wese]]ns deel van die Amerikaanse kultuur geword deur die [[Barney en Betty Hill]]-voorval.<ref>{{harvnb|Levy|Mendlesohn|2019|p=136}}</ref> In ’n Roswellverslag van 1997 het die lugmagondersoeker James McAndrew geskryf: “Selfs met die ontmaskering van hierdie ooglopende bedrog word die Aztec-verhaal steeds deur VVV-teoretici geglo. Elemente van hierdie verhaal duik af en toe weer op en word beskou as die katalisator vir ander stories oor neergestorte vlieënde pierings, insluitend die Roswellvoorval.”<ref>{{harvnb|McAndrew|1997|pp=84–85}}</ref>
===Hangar 18===
"Hangar 18" is ’n niebestaande plek wat volgens baie latere samesweringsteorieë buiteaardse vaartuie of liggame gehuisves het wat van Roswell herwin is.<ref>{{harvnb|Nickell|McGaha|2012|p=33}}</ref> Die idee van buiteaardse lyke van ’n neergestorte vaartuig wat in ’n lugmaglykhuis by die Wright-Patterson-lugmagbasis gestoor word, is genoem in Scully se ''Behind the Flying Saucers'',<ref name="Baker-2024">{{harvnb|Baker|2024}}</ref> en uitgebrei in die boek ''Incident at Exeter'' van 1966. Dit het die grondslag gevorm vir die wetenskapsfiksieroman ''The Fortec Conspiracy'' van 1968.<ref>{{harvnb|Fuller|1966|pp=87–88}}</ref><ref name="Smith-2000-p82">{{harvnb|Smith|2000|p=82}}</ref> ''Fortec'' handel oor ’n fiktiewe toesmeeraksie deur die lugmageenheid belas met omgekeerde ingenieurswese van ander lande se tegnologiese vooruitgang.<ref name="Smith-2000-p82"/>
In 1974 het die wetenskapsfiksieskrywer en samesweringsteoretikus Robert Spencer Carr beweer buiteaardse liggame wat uit die Aztec-ongeluk herwin is, is in “Hangar 18” by Wright-Patterson gestoor.<ref>{{harvnb|Peebles|1994|pp=242, 321}}</ref> Carr het beweer dat sy bronne die buiteaardse lykskouing aanskou het,<ref>{{harvnb|Peebles|1994|p=244}}</ref> nog ’n idee wat later in die Roswellverhaal opgeneem is.<ref>{{harvnb|Disch|2000|pp=53–54}}</ref><ref>{{harvnb|"Air Force"|1974}}</ref> Die lugmag het verduidelik geen “Hangar 18” bestaan by die basis nie en het ’n ooreenkoms tussen Carr se storie en die fiktiewe ''Fortec Conspiracy'' uitgewys.<ref>{{harvnb|Jones|1974|page=1}}</ref> Die rolprent ''Hangar 18'' van 1980, wat Carr se bewerings dramatiseer, is deur die rolprent se regisseur, James L. Conway, beskryf as ’n "moderne dramatiese weergawe” van Roswell,<ref name="Erdmann-p287">{{harvnb|Erdmann|Block|2000|p=287}}</ref> en deur die folkloris Thomas Bullard as “ontluikende Roswellmitologie”.<ref>{{harvnb|Bullard|2016|p=331}}</ref>
==Roswellsamesweringsteorieë (1978-'94)==
[[Beeld:UFO 07-03-2008 11;34;50PM.JPG|thumb|240px|Roswell se internasionale VVV-museum.]]
Belangstelling in Roswell is weer aangeblaas nadat die VVV-navorser Stanton Friedman in 1978 vir Jesse Marcel ondervra het.<ref>{{harvnb|"The Roswell Files"|1997|p=69}}</ref> Marcel het die Roswellpuin van die plaas na die Fort Worth-nuuskonferensie vergesel.<ref>{{harvnb|Peebles|1994|pp=247–248}}</ref> In die 1978-onderhoud het Marcel verklaar die “weerballon”-verklaring van die nuuskonferensie was ’n dekmantel,<ref name="Ziegler16">{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=16}}</ref> en dat hy nou glo die puin was buiteaards.<ref>{{harvnb|Frank|2023|pp=520–529}}</ref>
Op 19 Desember 1979 is Marcel ondervra deur Bob Pratt van die ''National Enquirer'',<ref>{{harvnb|Klass|1997b|p=67}}</ref> en die poniekoerant het in die daaropvolgende Februarie grootskaalse aandag aan Marcel se storie gegee.<ref>{{harvnb|Gildenberg|2003|p=65}}</ref><ref>{{harvnb|Pratt|1980|p=8}}</ref> Marcel het ’n foelie beskryf wat gekreukel kon word, maar weer sou ontvou wanneer dit losgelaat word.<ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=285}}</ref><ref>{{harvnb|Korff|1997a|pp=65–66}}</ref> Op 20 September 1980 het die TV-reeks ''In Search of...'', aangebied deur die [[Star Trek]]-akteur [[Leonard Nimoy]], ’n onderhoud uitgesaai waarin Marcel sy deelname aan die 1947-nuuskonferensie beskryf:<ref name="ABC-News-2005-p1"/>
{{Blockquote|Hulle wou kommentaar van my hê, maar ek was nie vry om dit te gee nie. Dus kon ek net my mond hou. En generaal Ramey is die een wat dit bespreek het, wat gesê het wat dit was, en om daarvan te vergeet: Dit was niks meer as ’n weerballon nie. Natuurlik het ons albei geweet dit is nie waar nie.<ref>{{harvnb|"UFO Coverup"|1980}}</ref>}}
===''The Roswell Incident''===
Die eerste Roswellsamesweringsboek, wat in Oktober 1980 uitgereik is, was ''The Roswell Incident'' deur Charles Berlitz en Bill Moore.<ref name="ABC-News-2005-p2">{{harvnb|"Aliens"|2005|p=2}}</ref><ref>{{harvnb|May|2016|p=68}}</ref> Die [[Antropologie|antropoloog]] Charles Ziegler beskryf die boek as "weergawe 1" van die Roswellmite.<ref name="Olmsted-2009-p184">{{harvnb|Olmsted|2009|p=184}}</ref> Berlitz en Moore se boek het in die 1980's die Roswellsameswering oorheers.<ref name="Goldberg-2001-p197">{{harvnb|Goldberg|2001|p=197}}</ref>
Volgens die boek het 'n buiteaardse tuig oor die Nieu-Mexiko-woestyn gevlieg om op kernwapenbedrywighede te spied toe 'n weerligstraal die buiteaardse bemanning tref en hulle dood.<ref>{{harvnb|Frank|2023|p=534}}</ref> Nadat die Amerikaanse regering die buiteaardes puin verwyder het, het hulle dit begin toesmeer om 'n massapaniek te voorkom.<ref name="Olmsted-2009-184quote">{{harvnb|Olmsted|2009|page=184}}</ref> ''The Roswell Incident'' haal Marcel se latere beskrywing van die puin aan as "niks wat op dié aarde gemaak is nie".<ref>{{harvnb|Berlitz|Moore|1980|p=28}}: "Hulle het ook nie 'n groot hoeveelheid ongewone wrakmateriaal genoem nie, waarvan 'n groot deel van metaal gemaak was. Dit het oënskynlik van dieselfde voorwerp gekom en is deur majoor Marcel beskyf as "niks wat op dié aarde gemaak is nie".</ref><ref name="Saler-1997-p14">{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=14–17}}</ref> Die boek beweer die puin is op baie foto's met dié van 'n weertoestel vervang.<ref>{{harvnb|Peebles|1994|pp=248, 249}}</ref> ''The Roswell Incident'' noem nog buiteaardse liggame is na bewering deur [[Argeologie|argeoloë]] op die Vlaktes van San Agustin ontdek. Dit is geskoei op die tweedehandse legendes van 'n afgestorwe siviele ingenieur, Grady "Barney" Barnett.<ref name="Goldberg-2001-p196">{{harvnb|Goldberg|2001|p=196}}</ref><ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=119}}</ref>
Die skrywers het beweer hulle het meer as 90 ooggetuies ondervra, hoewel die getuienis van net 25 in die boek verskyn. Net sewe van hulle beweer hulle het die puin gesien. Van hulle het vyf dit glo hanteer.<ref>{{harvnb|Korff|1997a|p=39}}</ref> Sommige elemente van die getuies se weergawes stem oreen met ander legendes oor VVV's eerder as met die verslae uit 1947 van Roswell: klein buiteaardse liggame, onvernietigbare metale en 'n [[Egiptiese hiërogliewe|hiëroglifiese]] skrif. Berlitz en Moore het beweer Scully se beskrywings is van die Roswellvoorval en dat dit "per ongeluk die neerstortingsterrein as naby Aztec aangee" weens Scully se haas om sy werk by die drukkery te kry.<ref name="Saler-1997-p14"/><ref>{{harvnb|Berlitz|Moore|1980|p=47}}</ref>
Mac Brazel is in 1963 dood, voordat die Roswell-legende herleef het.<ref>{{harvnb|Klass|1997b|p=24}}</ref> Berlitz en Moore het 'n onderhoud gevoer met sy oorlewende kinders, William Brazel jr. en Bessie Brazel Schreiber. Brazel jr. beskryf hoe die weermag sy pa in hegtenis geneem en hom verbied het om iets oor die voorval te sê.<ref>{{harvnb|Berlitz|Moore|1980|p=75}}</ref><ref name="Goldberg-2001-p196">{{harvnb|Goldberg|2001|p=196}}</ref> In die tyd waarin Mac Brazel na bewering deur die weermag aangehou is, is hy egter volgens baie verslae op Roswell gesien en het hy 'n onderhoud met die plaaslike radiostasie, KGFL, gevoer.<ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=170}}</ref> Schreiber, wat saam met haar pa puinstukke opgetel het toe sy 14 jaar oud was, het aan VVV-navorsers 'n beskrywing daarvan gegee wat ooreenstem met die materiale wat deur Projek Mogul gebruik is.<ref>{{harvnb|Berlitz|Moore|1980|p=86}}</ref><ref>{{harvnb|Klass|1997b|p=120}}</ref>
Volgens die boek kom "van die belangrikste getuienis" van Marcel.<ref>{{harvnb|Berlitz|Moore|1980|p=62}}</ref> Die breër VVV-media het Marcel soos 'n fluitjieblaser behandel.<ref>{{harvnb|Gildenberg|2003|p=66}}</ref> Onafhanklike navorsers het oordrywings in Marcel se weergawes ontdek, insluitende vals verklarings oor sy militêre loopbaan en opvoeding.<ref>{{harvnb|Korff|1997a|pp=62–68}}</ref>
====''UFO Crash at Roswell''====
In 1991 het Kevin Randle en Donald Schmitt ''UFO Crash at Roswell'' gepubliseer.<ref name="Saler 1997 20">{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=20}}</ref> Altesaam 160 000 eksemplare is verkoop en dit het gedien as die basis vir die televisieprent ''Roswell'' van 1994.<ref name="Goldberg-2001-p199">{{harvnb|Goldberg|2001|p=199}}</ref> Randle en Schmitt het getuienis van 100 nuwe getuies bygevoeg.<ref name="Goldberg-2001-p197" /> Hoewel honderde mense deur verskeie navorsers ondervra is, het slegs enkeles beweer hulle het puin of buiteaardse wesens gesien. Volgens Pflock kon slegs 23 van die meer as 300 individue wat vir ''UFO Crash at Roswell'' (1991) ondervra is, “redelikerwys geag word as mense wat fisiese bewyse, puin, gesien het”. Van hulle het slegs sewe iets beweer wat op buiteaardse oorsprong gedui het.<ref>{{harvnb|Pflock|2001|pp=176–177}}</ref>
Die boek het beweer generaal Arthur Exon was bewus van puin en liggame, maar Exon het sy uitbeelding betwis.<ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=36}}</ref> Die lykskouer Glenn Dennis se bewerings van ’n buiteaardse lykskouing en Grady Barnett se verslae oor “buiteaardse liggame” het in die boek verskyn.<ref>{{harvnb|Thompson|1991|p=84}}</ref><ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=34}}</ref> Die datums en liggings van Barnett se verslag in ''The Roswell Incident'' is egter sonder verduideliking verander. Brazel is beskryf as iemand wat die weermag na ’n tweede ongeluksterrein op die plaas gelei het, waar hulle na bewering “geskok was om burgerlikes [insluitend Barnett] te vind wat reeds op die toneel was”.<ref>{{harvnb|Randle|Schmitt|1991|p=206}}</ref><ref name="Saler 1997 20"/> Ook in 1991 het die afgetrede brigadier-generaal van die Amerikaanse lugmag Thomas DuBose, wat in 1947 saam met puin vir persfoto’s poseer het, erken "die weerballonverklaring vir die materiaal was ’n dekmantel om die pers se aandag af te lei.”<ref name="Pflock-2001-p33">{{harvnb|Pflock|2001|p=33}}</ref>
====''Crash at Corona''====
In 1992 het Stanton Friedman ''Crash at Corona'' gepubliseer, saam met Don Berliner.<ref name="Goldberg-2001-p199" /> Die boek het nuwe getuies bekendgestel en die vertelling uitgebrei deur die aantal vlieënde skywe tot twee te verhoog, en die aantal vreemdelinge tot agt – waarvan twee glo oorleef het en deur die regering in aanhouding geneem is.<ref name="Goldberg-2001-p199" /><ref name="Saler-p21">{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=21–22}}</ref>
====''The Truth About the UFO Crash at Roswell''====
In 1994 het Randle en Schmitt nog ’n boek geskryf, ''The Truth About the UFO Crash at Roswell'', wat beweer het dat ’n vragvliegtuig uitheemse liggame aan [[Dwight D. Eisenhower]] gelewer het.<ref>{{harvnb|Randle|Schmitt|1994}}</ref><ref name="Goldberg-2001-p199" />
Die boek trek die terrein van die Vlaktes van San Agustin in twyfel as die terrein van nog 'n neerstorting. Randle en Schmitt stel ’n nuwe ongeluksterrein meer as 60 km noord van Roswell voor, geskoei op verklarings van Jim Ragsdale en Frank Kaufman.<ref>{{harvnb|Klass|1997b|pp=97, 109}}</ref> Die boek steek Kaufman se identiteit agter die skuilnaam “Steve MacKenzie” weg, maar Kaufman het in 1995 in die Britse televisiedokumentêr ''The Roswell Incident'' met sy regte naam verskyn.<ref>{{harvnb|Klass|1997b|p=108}}</ref> Kaufman het beweer hy het ’n UFO se baan op radar gemonitor en puin van ’n neergestorte ruimteskip herwin wat soortgelyk in vorm was aan ’n [[Lockheed F-117 Nighthawk|F-117-sluipbomwerper]].<ref>{{harvnb|Klass|1997b|pp=107–108}}</ref> Kaufman se stellings het nie ooreengestem met die personeel op die basis, sy diensrekord, die beskikbare radartegnologie of die bekende topografie van die voorgestelde ongeluksterrein nie.<ref>{{harvnb|Korff|1997a|pp=97–98}}</ref>
Jim Ragsdale het beweer hy en sy vriendin, Trudy Truelove, het op Highway 285 gery toe hulle ’n smal tuig met [[vlermuis]]agtige vlerke sien neerstort.<ref>{{harvnb|Randle|Schmitt|1994|p=180}}</ref><ref>{{harvnb|Klass|1997b|p=99}}</ref> ’n Latere onderhoud het aan die lig gebring dat sy beweerde ongeluksterrein ver van beide die Barnett- en die Kaufman-terrein is.<ref>{{harvnb|Klass|1997b|p=148}}</ref> In verdere onderhoude het Ragsdale se verhaal gegroei tot bisarre besonderhede, insluitend dat hy en Truelove elf goue helms uit die buiteaardse tuig geneem het om in die woestyn te begrawe.<ref>{{harvnb|Korff|1997a|p=100}}</ref>
==Verduidelikings==
Geheimhouding oor die puin wat in 1947 ontdek is, was vanweë militêre programme in die [[Koue Oorlog]] eerder as buiteaaardse wesens.<ref>{{harvnb|Frank|2023|p=622}}</ref> Ten spyte van bewyse het VVV-aanhangers volgehou dat 'n buiteaardse tuig naby Roswell neergestort het,<ref name="Kloor-2019-p52">{{harvnb|Kloor|2019|p=52}}</ref> en "Roswell" bly sinoniem met VVV's.<ref>{{harvnb|Joseph|2008|p=132}}</ref> B.D. Gildenberg het Roswell die tuiste van "die wêreld se bekendste, mees ondersoekte en mees ontmaskerde VVV-bewerings" genoem.<ref name="Gildenberg-2003-p73">{{Harvnb|Gildenberg|2003|p=73}}</ref>
===Projek Mogul===
[[Beeld:Mogul balloon train USAF 1995.png|thumb|200px|'n Projek Mogul-reeks.]]
In ’n verslag van 1994 deur die Amerikaanse lugmag is die neergestorte voorwerp van die 1947-voorval geïdentifiseer as ’n Projek Mogul-toestel. Die Roswellmateriaal is beskryf as ’n topgeheime militêre ballon deur onder andere die [[Astrofisika|astrofisikus]] Adam Frank, die [[historikus]] luitenant-kolonel James Michael Young, die [[wetenskap]]skrywer Kendrick Frazier, die [[folklore|folkloris]] Thomas Bullard, die Projek Mogul-[[Meteorologie|meteoroloog]] B.D. Gildenberg, die [[joernalis]] Kal Korff en die [[Inligtingkunde|intelligensie]]-offisier kaptein James McAndrew.
Mogul – die geklassifiseerde deel van ’n ongeklassifiseerde atmosferiese navorsingsprojek van die Universiteit van New York – was ’n militêre program wat hoëhoogteballonne gebruik het om [[Kernwapen|kerntoetse]] te monitor.<ref name="Frazier-2017a"/> Die projek het vlug nommer 4 op 4 Junie van die Alamogordo-weermagvliegveld af lanseer. Dit het sowat 25 km van Brazel se plaas na Corona gedryf toe sy opsporingstoerusting onklaar raak.<ref name="Frazier-2017b">{{harvnb|Frazier|2017b|pages=12–15}}</ref>
Majoor Jesse Marcel en brigadier-generaal Thomas DuBose van die Amerikaanse lugmag het onderskeidelik in 1978 en 1991 die bewerings van ’n weerballon as ’n dekmantelverhaal beskryf.<ref name="Pflock-2001-p33">{{harvnb|Pflock|2001|p=33}}</ref> In die lugmagverslag skryf Richard Weaver die weerballonstorie was moontlik bedoel om “belangstelling af te lei” van Mogul, of dat dit die waarneming van die weerbeampte kon wees omdat Mogul-ballonne uit dieselfde materiale gebou is.<ref>{{harvnb|Weaver|McAndrew|1995|pages=27–30}}</ref> Sheridan W. Cavitt, wat Marcel na die puinveld vergesel het, het ’n beëdigde verklaring vir die verslag afgelê.<ref>{{harvnb|Gildenberg|2003|pp=62–72}}</ref> Cavitt het gesê: “Ek het destyds gedink en dink nou nog dat hierdie wrakstukke van ’n neergestorte ballon was.”<ref>{{harvnb|Weaver|McAndrew|1995|p=160}}</ref>
{{multibeeld
| align = right
| direction = vertical
| image1 = Roswell_Report_1997_McAndrew_USAF_Gurney.jpg
| width1= 200
| image2 = Roswell_Report_1997_McAndrew_USAF_Body_Bag.jpg
| width2= 200
| voetskrif = Antropomorfiese poppe is op mediese draagbare vervoer, en soms in die swart isolasiesakke waarin lyke vervoer word.<ref name="McAndrew-1997-pp35-36">{{harvnb|McAndrew|1997|pp=35–36}}</ref>
}}
Ufoloë het die moontlikheid oorweeg dat die Roswellwrak van ’n topgeheime ballon afkomstig was. Hulle het verskeie voorstelle gehad, soos dat dit die wrak van ’n Japannese ballonbom uit die [[Tweede Wêreldoorlog]] was.<ref>{{harvnb|Gulyas|2014}}</ref> ’n Meteoroloog van de lugmag het dié teorie verwerp en verduidelik dat dié ballonne “onmoontlik twee jaar lank in die lug kon bly”.<ref>{{harvnb|Huyghe|2001|p=133}}</ref> Projek Mogul is in 1990 die eerste keer met Roswell verbind, deur die onafhanklike navorser Robert G. Todd.<ref name="Saler-p27">{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=27}}</ref><ref>{{harvnb|Weaver|McAndrew|1995|p=167}}</ref> Todd het ufoloë gekontak, en in die ''Roswell in Perspective'' van 1994 het Pflock saamgestem dat die wrak op die Brazel-plaas van Mogul afkomstig was.<ref name="Saler-p27"/><ref>{{harvnb|Weaver|McAndrew|1995|page=28}}</ref>
===Antropomorfiese poppe===
Die Roswellverslae van 1947 het nie melding van buiteaardse liggame gemaak nie.<ref name="Frazier-2017b" /> Geen van die primêre ooggetuies het liggame genoem nie.<ref>{{harvnb|Korff|1997a|p=70}}</ref> Roswellskrywers het slegs vier mense ondervra met beweerde eerstehandse kennis van buiteaardse liggame.<ref>{{harvnb|Pflock|2001|p=118}}</ref> Die bewerings van buiteaardse liggame – dekades later gemaak deur bejaarde getuies, soms as sterfbedbelydenisse – weerspreek mekaar in basiese besonderhede soos die ligging van die neerstorting, die aantal buiteaardse liggame en die beskrywing daarvan.<ref>{{harvnb|Korff|1997a|loc=ch. 3, pp. 92, 104–105}}</ref>
In die 1997-lugmagverslag is tot die gevolgtrekking gekom die beweerde "liggame" wat deur latere ooggetuies gemeld is, was afkomstig van herinneringe aan ongelukke wat militêre slagoffers betrek het en aan die herwinning van antropomorfiese (mensvormige) poppe.<ref name="Broad-1997-p18">{{harvnb|Broad|1997|p=18}}</ref> Militêre programme, soos die 1950's se Operation High Dive, het toetspoppe van hoëhoogteballonne af bo die woestyn van Nieu-Mexiko vrygelaat.<ref name="Broad-1997-p18"/>
Die lugmag het tot die gevolgtrekking gekom die aantal verslae oor die herwinning van liggame dui op ’n verduideliking anders as oneerlikheid, en dat die herwinningsproses vir hulle poppe in baie opsigte ooreenstem met die stories oor liggaamsherwinning.<ref>{{harvnb|Gildenberg|2003|p=70}}</ref> Die poppe is vervoer met behulp van draagbare, kisvormige kratte en soms isolasiesakke wat soos lyksakke gelyk het.<ref name="McAndrew-1997-pp35-36"/> Ooggetuies het die beweerde liggame beskryf as dat hulle kaal was of vlugpakke gedra het en soos poppe gelyk het. Dit was in ooreenstemming met lugmagpoppe wat in die 1950's gebruik is.<ref>{{harvnb|Gildenberg|2003|p=71}}</ref>
===Roswell as moderne mite en folklore===
Die Roswellmitologie, wat toenemend uitgebreide verhale van buiteaardse noodlandings en regeringstoesmerings behels, is deur sosiale antropoloë en skeptici ontleed.<ref name="Frazier-2017b"/> Die antropoloë Susan Harding en Kathleen Stewart beklemtoon dat die Roswell-verhaal ’n uitstekende voorbeeld is van hoe ’n diskoers van die rand na die hoofstroom beweeg het, in lyn met die 1980's se ''zeitgeist'' van "openbare betowering met sameswerings, toesmeerdery en onderdrukking".<ref name="Harding-p273" /> Die skeptici Joe Nickell en James McGaha het voorgestel Roswell se tyd buite die openbare aandag het die ontwikkeling van ’n mitologie moontlik gemaak wat put uit latere VVV-folklore, en dat die vroeë ontmaskering van die voorval ruimte geskep het vir ufoloë om verhale doelbewus vr sensasionalisme te verdraai.<ref>{{harvnb|Nickell|McGaha|2012|pp=31–33}}</ref>
Charles Ziegler voer aan die Roswell-verhaal toon kenmerke wat tipies is van tradisionele volksvertellings.<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|p=34}}</ref> Bykomende "getuies" is ook gesoek om die kernverhaal uit te brei, terwyl vertellings wat nie met die heersende oortuigings ooreengestem het nie, gediskrediteer of uitgesluit is.<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=1, 34–37}}</ref>
{| class="wikitable" style="width: 100%; font-size: 85%; text-align:left;"
|+Ontwikkeling van die Roswellvoorval
! style="width:17%;background:#E6E6B2;" | Gebeure, boek
! style="width:25%;background:#E6E6B2;" | Puin
! style="width:28%;background:#E6E6B2;" | Terrein
! style="width:28%;background:#E6E6B2;" | Liggame
|-
! scope="row" |Aangetekende <br>historiese feite<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=4–6}}</ref>
|
* Foelie
* Stokke
* Duursame papier
* Rubberstroke
|Ontdek naby Corona, Nieu-Mexiko, op Brazel se veeplaas
|Geen
|-
!Aztecfoefie<ref name="Saler-p13"/>
|
* Supersterk metaal
* Buiteaardse skrif
* Neergestorte ruimtetuig
|Neergestort naby Aztec, <br>Nieu-Mexiko
|16 klein, mensagtige lyke in die neergestorte tuig
|-
!''Roswell Incident''<br>(1980)<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=16–17}}</ref>
|
* Supersterk liggewig velle metaal
* Buiteaardse skrif
|
* Deur weerlig getref naby Alamagordo, Nieu-Mexiko
* Neergestort op die Vlaktes van San Agustin
|Klein, mensagtige buiteaardse lyk by San Agustin
|-
!''UFO Crash at Roswell'' (1991)<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=20–21}}</ref>
|
* Supersterk liggewig velle metaal
* Buiteaardse skrif
|
* Een keer neergestort naby Corona, Nieu-Mexiko, op Brazel se veeplaas
* Heeltemal neergestort sowat 4 km suidoos van Brazel se veeplaas
|4 ontbinde en gedeeltelik gevrete mensagtige lyke naby Roswell
|-
!''Crash at Corona'' <br>(1992)<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=22–24}}</ref>
|
* Supersterk liggewig velle metaal
* Buiteaardse skrif
|
* Een keer geland naby Corona op Brazel se plaas
* Ontplof naby Corona
|
* 4 mensagtige lyke naby Roswell
* 3 mensagtige lyke naby San Agustin
* 1 oorlewende mensagtige wese naby San Agustin
|-
!''Roswell in Perspective'' (1994)<ref>{{Harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pages=25–26}}</ref>
|
* Fragmente met simbole
* Supersterk liggewig velle metaal
* 'n Smal tuig met "vlermuisagtige" vlerke noord van Roswell
|
* Een keer geland naby Corona, Nieu-Mexiko, op Brazel se plaas
* Het 'n krans 56 km noord van Roswell getref
|
* 3 mensagtige lyke noord van Roswell
* 1 oorlewende mensagtige vlieënier noord van Roswell
|-
!''The Truth About the UFO Crash at Roswell'' (1994)<ref>{{harvnb|Saler|Ziegler|Moore|1997|pp=24–26}}</ref>
|
* Supersterk liggewig velle metaal
* 'n Ongeskonde tuig met "vlermuisagtige" vlerke
|
* Een keer geland naby Corona, op Brazel se plaas
* Een keer neergestort naby Brazel se plaas
* Het heeltemal gebots teen 'n krans noord van Roswell
|
* 3 mensagtige lyke in die tuig
* 1 oorlewende buiteaardse wese in die tuig
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
{{Samesweringsteorieë|state=collapsed}}
[[Kategorie:Komplotteorieë]]
[[Kategorie:Buiteaardse lewe]]
38hd0hrthrjulv9mkn329mlkh6xmch2
Miceense Griekeland
0
93979
2896384
2892979
2026-04-23T00:12:59Z
CommonsDelinker
1161
Administrateur [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] vervang "Facsimile_of_a_Minoan_fresco_(Knossos),_Woman_Carrying_an_Ivory_Pyxis,_by_Emile_Gilliéron_père,_1912.jpg" met "Facsimile_of_a_Mycenaean_fresco_(Tiryns),_Woman_Carrying_an_Ivory_Pyxis,_by_E
2896384
wikitext
text/x-wiki
{{Kantbalk Griekeland}}
[[Lêer:Mycenaean world af.png|duimnael|260px|Miceense Griekeland, omstreeks 1400–1100 v.C.]]
'''Miceense''' of '''Mukeense Griekeland''' verwys na die laaste fase van die [[Bronstydperk]] in [[Griekeland]] (omstreeks [[1600 v.C.|1600]]–[[1100 v.C.]]). Die naam kom van die [[argeologie]]se terrein [[Micene]] (ook Mukene gespel) op die [[Peloponnesos]]-skiereiland in Suid-Griekeland. Ander belangrike terreine sluit in [[Tiryns]] in Argolis, [[Pylos]] in Messenië, [[Athene]] in Attika, [[Thebe, Griekeland|Thebe]] en [[Orchomenos]] in Boeotië en [[Iolkos]] in Thessalië, terwyl [[Kreta]] en die terrein van [[Knossos]] ook deel van die Miceense wêreld geword het.
Nedersettings wat deur die Miceense beskawing beïnvloed is, het ook hul verskyning gemaak in [[Epirus]],<ref>{{harvnb|Hammond|1976|loc=p. 139}}</ref><ref>{{harvnb|Tandy|2001|loc=p. xii (Fig. 1); p. 2}}</ref> [[Masedonië (streek)|Masedonië]],<ref>{{harvnb|Borza|1992|loc=p. 64}}</ref><ref>[http://aegeobalkanprehistory.net/img_articles/thumbs/tmb_75.jpg Aegeo-Balkan Prehistory – Mycenaean Sites]</ref> op eilande in die [[Egeïese See]], aan die kus van [[Klein-Asië]], die [[Levant]],<ref>{{harvnb|van Wijngaarden|2002|loc=Part II: The Levant, pp. 31–124}}; {{harvnb|Bietak|Czerny|2007|loc=Sigrid Deger-Jalkotzy, "Mycenaeans and Philistines in the Levant", pp. 501–629}}.</ref> [[Siprus]]<ref>{{harvnb|van Wijngaarden|2002|loc=Part III: Cyprus, pp. 125–202}}.</ref> en [[Italië]].<ref>{{harvnb|Peruzzi|1980}}; {{harvnb|van Wijngaarden|2002|loc=Part IV: The Central Mediterranean, pp. 203–260}}.</ref>
Die Miceense beskawing het agteruitgegaan met die verval van die [[Bronstydperk]]-beskawing in die oostelike [[Middellandse See]]-gebied. Dit word toegeskryf aan die veronderstelde [[Doriese inval]], maar ander faktore kon ook ’n rol gespeel het, soos natuurrampe en klimaatsveranderings. Hierdie tydperk is die agtergrond van ’n groot deel van die Antieke Griekse [[letterkunde]] en [[Griekse mitologie|mitologie]], onder meer die [[Epiese Siklus|Trojaanse Epiese Siklus]].<ref>Finley, Moses I. ''The World of Odysseus'', 1954.</ref>
== Miceense beskawing ==
[[Lêer:MaskAgamemnon.png|duimnael|180px|’n Miceense dodemasker wat deur die Duitse argeoloog Heinrich Schliemann beskou is as die "Masker van [[Agamemnon]]".]]
Die Miceense beskawing het ontstaan en ontwikkel uit die gemeenskap en kultuur van die Vroeg- en Middel-[[Helladiese tydperk]] op die Griekse vasteland.<ref>{{harvnb|Dickinson|1977|pp=32, 53, 107–108}}; {{harvnb|Dickinson|1999|pp=97–107}}.</ref> Dit het omstreeks 1600 v.C. ontstaan toe die Helladiese kultuur verander het onder invloed van [[Minoïese beskawing|Minoïese Kreta]].
Miceense artefakte is al ontdek ver buite die grense van die Miceense wêreld: Miceense swaarde is bekend tot in [[Georgië]] in die [[Kaukasus]],<ref>[http://www.bu.edu/historic/hs/september02.html Boston University – The Historical Society]</ref> ’n voorwerp van [[barnsteen]] met Lineêr B-simbole is in [[Beiere]], [[Duitsland]], ontdek<ref>[http://www.kranznet.indi.de/brzeit/goldfund/bernstei.htm Amber object bearing Linear B symbols] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160830122309/http://www.kranznet.indi.de/brzeit/goldfund/bernstei.htm |date=30 Augustus 2016 }} from the Freising district of Germany, excavations in the years 1994–1997</ref> en Miceense bronsbyle en ander voorwerpe uit die [[13de eeu v.C.]] is in [[Ierland]] en in [[Wessex]] en [[Cornwall]] in [[Engeland]] gevind.<ref>{{harvnb|Budin|2009|loc=p. 53}}</ref><ref>{{harvnb|Feuer|2004|p=259}}.</ref>
Anders as die Minoïese beskawing, wat uit handel voordeel getrek het, het die Miceners uigebrei deur middel van verowerings. Die beskawing is oorheers deur ’n vegter-aristokrasie. Omstreeks [[1400 v.C.]] het die Miceners hul beheer uitgebrei tot by [[Kreta]], die middelpunt van die [[Minoïese beskawing]], en hulle het ’n vorm van die Minoïese skrif (wat [[Lineêr A]] genoem is) aanvaar om die vroeë vorm van die [[Griekse alfabet]] in [[Lineêr B]] te skryf.
Die Miceners het nie net die Minoïers verslaan nie, maar volgens latere Hellenistiese legendes ook [[Troje]], ’n stadstaat wat net so sterk soos Micene was. Omdat die enigste getuienis van die oorwinning [[Homeros]] se ''[[Ilias]]'' is asook ander tekste wat sterk op mitologie staatmaak, is dit onseker hoe waar die verhaal van Troje en die [[Trojaanse Oorlog]] is. In 1876 het die Duitse argeoloog Heinrich Schliemann ruïnes in Klein-Asië (nou in [[Turkye]]) ontdek wat beskou word as dié van Troje.
Die Miceners het hul adellikes in groot, ronde byekorfvormige grafte, bekend as ''tholoi'' (enkelvoud: ''[[tholos]]''), begrawe, dikwels saam met dolke en ander militêre toerusting. Hulle is dikwels begrawe met goue maskers, tiaras, wapentuig en wapens met juwele versier. Miceners is in ’n sittende posisie begrawe en van die adellikes is [[Mummie|gemummifiseer]].
== Historiese verwantskappe ==
[[Lêer:Linear B (Mycenaean Greek) NAMA Tablette 7671.jpg|duimnael|links|220px|’n Voorbeeld van [[Lineêr B]]-skrif.]]
[[Lêer:La Dame de Mycènes, fresco.jpg|duimnael|180px|Fresko: die "dame van Micene" aanvaar ’n halssnoer as geskenk.]]
Uit ’n chronologiese perspektief is die Laat-Helladiese tydperk (LH, 1550–1060 v.C.) die tyd toe die Miceense Grieke gefloreer het onder nuwe invloede van Minoïese Kreta en die [[Siklade]]. LH-pottebakkers het dikwels inskripsies in [[Lineêr B]] daarop gemaak. LH word verdeel in I, II en III. Laasgenoemde word verder verdeel in IIIA, IIIB en IIIC.
In Laat-Helladiese potte is gewoonlik goed soos [[olyf]]olie en [[wyn]] gebêre. LHI-ware het [[Akrotiri en Dhekelië|Santorini]] net voor die [[Minoïese uitbarsting|Thera-uitbarsting]] bereik. LHIIB het tydens LMIB begin en is ontdek in [[Antieke Egipte]] tydens die bewind van [[Toetmoses III]]. LHIIB strek oor die LMIB/LMII-verwoesting op Kreta, wat verbind word met die Griekse oorname van die eiland.
LHIIIA:1 stem ooreen met die bewind van [[Amenhotep III]] van Egipte wat onder die opskrif ''ti-n3-y'' 'Danaans' die oënskynlik gelykwaardige stede ''d-y-q-e-i-s'' 'Thebe' en ''m-w-k-i-n-u'' 'Micene' genoem het.
LHIIIB is die tydperk van Lineêr B-skrif in die paleise op die vasteland; voorheen is dit net op Kreta en die Siklade aangetref.
== Identiteit ==
Sedert die ontsyfering van die ietwat jonger Lineêr B-tablette word geglo die mense wat gewoonlik Miceners genoem word, was dalk [[Achajer]]s of is later deur hulle onderwerp. Geen geskrewe bron is nog op ’n Miceense terrein gevind wat aandui wat die mense hulself genoem het nie. Die verwysings in die ''Ilias'' na die bewoners van die Peloponnesos en die omringende eilande as Achajers, het die teorie laat ontstaan dat die Miceners wel Achajers kon gewees het.<ref>{{harvnb|Huxley|1960}}</ref>
== Politieke organisasie ==
Weens die gebrek aan direkte bronne is die politieke organisasie van die Miceense wêreld onduidelik. Wat wel bekend is, is dat die Neolitiese landelike dorp (6000 v.C.) die grondslag gevorm het van die Bronstydperk se politieke kultuur in Griekeland.<ref>{{harvnb|Thomas|1995|p=350}}.</ref> Daar was volgens die ''Ilias'' van Homeros, wat eeue later geskryf is, verskeie state: Micene, Pylos en Orchomenos, wat in die argeologie bekend is, asook dalk [[Sparta]] of [[Ithaka]], hoewel dit onseker is. Net die state Pylos en Knossos word duidelik genoem in die Lineêr B-tekste. Dit is egter onmoontlik om te weet watter politieke sentrum die belangrikste was, indien een wel was. Moontlike kandidate is Micene, Tiryns, Pylos, Thebe en Orchomenos.
=== Pylos en Knossos ===
Effens meer inligting, hoewel ook onduidelik, kan uit die Lineêr B-tekste afgelei word oor die interne organisasie van die bekendste koninkryke, Pylos en Knossos.
Dit lyk of dié state deur ’n koning, die ''wa-na-ka'' (ϝάναξ, ''wánax''), regeer is wie se rol sonder twyfel godsdienstig was, maar dalk ook militêr en geregtelik. Hy is herkenbaar in die Homeriese woord ''anax'' (ἄναξ, "goddelike heer", "heerser", "gas"). Nege verskynings van die woord in tekste wat met offerandes te doen het, dui daarop dat die heersers van Pylos en Knossos waarskynlik aanbid is.
Verder was daar landeienaars, leiers en amptenare. Daar was ook ’n groep adellikes wat die koning in oorlog en vrede gevolg het.<ref name="Chadwick">{{harvnb|Chadwick|1976|loc=Chapter 5: Social Structure and Administrative System, pp. 69–83}}.</ref>
Benewens die lede van die hof was daar ander gesaghebbendes in beheer van plaaslike gebiede. Die koninkryk Pylos was in twee provinsies en verder in sestien distrikte verdeel. ’n Goewerneur was aan die hoof van die distrikte. Ander leiers het aan die hoof van kommunes gestaan.
== Gemeenskap en kontakte ==
Dit lyk of die Miceense gemeenskap in twee groepe vrye burgers verdeel was: die koning se gevolg, wat administratiewe take in die paleis verrig het, en die mense wat in die kommunes gewoon het. Laasgenoemde was onder beheer van koninklike agente en moes werk vir die paleis doen en belasting betaal.<ref name="Chadwick" />
Onder dié in die paleisopset was hoë amptenare wat moontlik in die groot huise naby die paleis gewoon het, maar ook ander wat deur hul werk aan die paleis verbind was en nie veel beter daaraan toe was as die mense in die kommunes nie: onder andere ambagslui, boere en dalk handelaars. Aan die onderpunt van die sosiale leer was die slawe, wat óf vir die paleis óf vir spesifieke gode gewerk het.<ref name="Chadwick" />
Teen die einde van die Bronstydperk (tot LHIIIC) was kontak tussen die Miceners en hul bure goed gevestig. Hul konneksies het so ver gestrek as [[Sardinië]],<ref>{{harvnb|Feuer|2004|pp=155–157}}; {{harvnb|Balmuth|Tykot|1998|loc="The Mycenaeans in Sardinia", p. 400}}</ref> [[Italië|Suid-Italië]] en [[Sisilië]]<ref>{{harvnb|Ridgway|1992|p=4}}; {{harvnb|Taylour|1958}}</ref> asook [[Klein-Asië]]<ref>{{harvnb|Runnels|Murray|2001|p=15}}</ref> (waar keramiekwerk van hoë gehalte ontdek is).<ref>{{harvnb|Preziosi|Hitchcock|1999|p=195}}</ref>
Miceense pottebakkersware is ook ontdek tot in [[Siprus]],<ref>{{harvnb|Kling|1989}}; {{harvnb|Nikolaou|1973}}</ref> die [[Levant]],<ref>{{harvnb|Stubbings|1951|loc=IV: Mycenaean II Pottery in Syria and Palestine; V: Mycenaean III Pottery in Syria and Palestine}}.</ref> [[Egipte]]<ref>{{harvnb|Petrie|1894}}.</ref> en selfs [[Spanje|Suid-Spanje]].<ref>{{harvnb|de la Cruz|1988|pp=77–92}}; {{harvnb|Ridgway|1992|p=3}}</ref> Bewyse van die verspreiding van goedere en produkte tussen die sentrums word in die Lineêr B-rekords aangetref, maar nie van direkte onderhandelings nie.
== Ekonomie ==
Die ekonomiese organisasie van die Miceense koninkryk blyk tweedelig te gewees het: een groep het vir die paleis gewerk en ’n ander groep vir hulself. Dit weerspieël die gemeenskapstruktuur soos hierbo uiteengesit. Daar was egter niks wat iemand wat vir die paleis gewerk het, gekeer het om sy eie onderneming ook te hê nie. Skribas het toesig gehou oor die ekonomie; hulle het inkomende en uitgaande produkte aangeteken, werk uitgedeel en die verdeling van rantsoene beheer.
=== Landbou ===
Die grond van Pylos en Knossos was in twee dele verdeel: die paleis- en die kommune-landerye.
Landbou het gedraai om die tradisionele "Mediterreense trilogie": [[graan]], [[Olyf|olywe]] en [[druiwe]]. Die graan was [[koring]] en [[gars]]. Olyfboorde is aangeplant vir die vervaardiging van olyfolie; dit is nie net vir kos gebruik nie, maar ook om aan die lyf te smeer en in [[parfuum]]. [[Druiwe]] is vir die vervaardiging van verskeie soorte [[wyn]] gebruik. [[Vlas]] is ook verbou vir linneware en die [[sesam]]plant vir sy olie. Bome soos [[vyebome]] is ook geplant.
Vee was veral [[skaap|skape]] en [[bok]]ke. [[Bees]]te en [[vark]]e was minder algemeen. [[Perd]]e is hoofsaaklik gebruik om strydwaens te trek.
=== Nywerheid ===
[[Lêer:Earring Mycenae Louvre Bj135.jpg|duimnael|200px|’n Goue oorring uit omstreeks 1600 v.C. ([[Louvre]], [[Parys]]).]]
Die organisasie van ambagsmanne is veral bekend in die geval van die paleis. Die argiewe van Pylos dui op ’n gespesialiseerde werkmag – elke werker het tot ’n spesifieke kategorie behoort en ’n spesifieke plek in die vervaardigingsproses gehad.
Die tekstielbedryf was een van die hoofsektore van die Miceense ekonomie. Die tablette van Knossos onthul die hele vervaardigingsproses, van die skeer van die skape en die sortering van die wol tot die berging van die finale produk in die paleis se stoorkamers, asook die toestande in die werkwinkels. In die paleis van Pylos was daar sowat 550 tekstielwerkers in diens en in Knossos sowat 900. Naas wol is vlas die meeste bewerk.
Die metallurgiebedryf is goed aangeteken in Pylos, waar daar 400 werkers was. Hulle het sowat 3,5 kg brons per ambagsman gekry. Dit is egter nie bekend hoe hulle betaal is nie; hulle was vreemd genoeg nie op die rantsoenlyste nie. By Knossos getuig verskeie tablette van die maak van swaarde.
Daar word ook vertel van die vervaardiging van parfuum. Daar was ook ander soorte ambagslui: onder andere goudsmede, ivoorkerwers, steenbewerkers en pottebakkers.
=== Handel ===
[[Lêer:Mycenaean stirrup vase Louvre AO19201.jpg|duimnael|links|200px|’n Miceense vaas wat in die akropolis van Ras Shamra in Sirië gevind is, omstreeks 1400–1300 v.C.]]
Daar word nie veel van handel in die geskrewe bronne onthul nie. Dit is byvoorbeeld onbekend wat van die geparfumeerde olies geword het nadat dit in die houers gegooi is. Groot flesse met olie is egter in Thebe gevind. Hulle bevat inskripsies in Lineêr B wat aandui van waar dit kom: Wes-Kreta. Kretensiese tablette rep egter geen woord dat die olie uitgevoer is nie. Daar is min bekend oor die verspreidingsroetes van tekstielgoedere. Dit is bekend dat die Minoïers materiaal van hoë gehalte na Egipte uitgevoer het; die Miceners het waarskynlik dieselfde gedoen. Ondanks die gebrek aan bronne is dit waarskynlik dat sekere produkte, veral materiaal en olie, en selfs metaalvoorwerpe, buite die koninkryke verkoop is, want te veel daarvan is gemaak om net plaaslik te gebruik.
Daar is wel argeologiese bewyse van die uitvoer van Miceense produkte. ’n Aantal vase is gevind in [[Anatolië]], die [[Levant]], [[Egipte]] en verder wes in [[Sisilië]], selfs in [[Europa|Sentraal-Europa]] en [[Brittanje]].<ref>{{harvnb|Castleden|2005}}.</ref> In die algemeen kan die verspreiding van Miceense ware nagespeur word danksy knoetse van klei, voorgangers van die moderne [[handelsmerk]]. Dit was klein balletjies klei wat met die vingers om ’n riem (waarskynlik van leer) gevorm en aan die voorwerp geheg is. Op die knoets was ’n seëlafdruk en ’n ideogram wat die voorwerp voorstel. Ander inligting is soms bygevoeg, soos gehalte, oorsprong en bestemming.
Altesaam 56 knoetse is in 1982 by Thebe gevind met die voorstelling van ’n os. Danksy dié knoetse kan die lot van dié diere gerekonstrueer word. Hulle is van oor die hele Boeotië na Thebe geneem om geoffer te word. Die knoetse het bewys die diere is nie gesteel nie en van waar hulle kom. Sodra die diere by hul bestemming aangekom het, is die knoetse verwyder om boek te hou. Dit was dus nie vir die skriba nodig om die voorwerpe self te tel nie; hy kon net die knoetse tel en die getalle op sy tablette aanbring.
== Godsdiens ==
Die godsdienstige element in die Miceense beskawing kan nie vir seker bepaal word nie, veral op argeologiese terreine, waar dit moeilik is om ’n aanbiddingsplek met sekerheid te identifiseer. John Chadwick wys daarop dat minstens ses eeue verloop het tussen die eerste voorkoms van proto-Griekssprekendes in Hellas en die vroegste Lineêr B-inskripsies. In dié tyd kon konsepte en praktyke saamgesmelt het met inheemse gelowe en waarskynlik die Minoïese godsdiens.<ref>{{harvnb|Chadwick|1976|p=88}}</ref>
Dit lyk of die Miceense godsdiens die bron was van die [[Griekse mitologie|Griekse godsdiens]].<ref>{{harvnb|Nilsson|1967|loc=Volume I, p. 339}}.</ref> Die Miceense goderyk bevat reeds verskeie gode wat in Klassieke Griekeland aangetref word.<ref>{{cite web|last=Paul|first=Adams John|title=Mycenaean Divinities|location=Northridge, CA|publisher=California State University|date=10 January 2010|accessdate=25 September 2013|url=http://www.csun.edu/~hcfll004/mycen.html}}</ref>
[[Lêer:0036MAN Poseidon.jpg|duimnael|200px|Poseidon het oënskynlik ’n belangrike plek beklee in die Miceense godsdiens.]]
Dit lyk of [[Poseidon]] (''Po-se-da-o'') ’n belangrike plek beklee het. Hy was ’n [[Chtoniese gode|oergoed]] wat met [[aardbewing]]s verbind is, maar dit lyk of hy ook die riviergod van die onderwêreld verteenwoordig het.<ref>{{harvnb|Nilsson|1940}}.</ref> Daar is ook ’n paar "dames". Op tablette van Pylos is daar ''Po-ti-ni-ja'' (''Potnia'', "dame" of "meesteres") sonder ’n bygaande naam. Sy het blykbaar ’n belangrike altaar by Pakijanes naby Pylos gehad.<ref name="Mylonas159">{{harvnb|Mylonas|1966|p=159}}.</ref> In ’n inskripsie by Knossos word die "meesteres van die doolhof" (''da-pu-ri-to-jo po-ti-ni-ja'') genoem.<ref>{{harvnb|Chadwick|1976|pp=92–93}}.</ref> Op ’n Lineêr B-tablet by Pylos word gepraat van die "twee koninginne en die koning" (''wa-na-ssoi'', ''wa-na-ka-te''), en John Chadwick beskou hulle as die voorlopers van [[Demeter]], [[Persephone]] en Poseidon.<ref>{{harvnb|Mylonas|1966|loc=p. 159}}</ref><ref>{{harvnb|Chadwick|1976|p=76}}.</ref>
[[Artemis]] is ’n dogter van Demeter in die Arkadiese kultusse en sy het die gewildste godin in Griekeland geword.<ref>Pausanias. ''Description of Greece'', VIII-37.6.</ref> Die vroegste bekende vorm van die naam Artemis is die Miceense ''a-te-mi-to'' en ''a-ti-mi-te'', geskryf in Lineêr B-skrif in Pylos.<ref>{{harvnb|Chadwick|Baumbach|1963|p=176f}}.</ref> Haar voorloper-godin (moontlik die Minoïese [[Britomartis]]) word uitgebeeld tussen twee [[leeu]]s op ’n Minoïese seël en ook op goue ringe van Micene.<ref>{{harvnb|Nilsson|1967|loc=Volume I, pp. 273, 295}}.</ref> Dit stem taamlik ooreen met die uitbeelding van "Artemis Orthia" by Sparta.
[[Paion]] (''Pa-ja-wo'') is waarskynlik die voorloper van die Griekse geneesheer van die gode in Homeros se ''Ilias''. Hy was die verpersoonliking van die magiese lied wat veronderstel was om pasiënte gesond te maak. Later het dit ’n oorwinningslied (παιάν) geword. Die towenaars is ook "siener-dokters" (ιατρομάντεις) genoem – ’n funksie wat later op [[Apollo]] van toepassing gemaak is.<ref>{{harvnb|Nilsson|1967|loc=Volume I, pp. 500–504}}; {{harvnb|Chadwick|1976|loc=p. 88}}</ref>
[[Athena]] (''A-ta-na'') verskyn in ’n Lineêr B-inskripsie by Knossos uit die Laat-Minoïese tydperk. Die vorm ''A-ta-na po-ti-ni-ja'' (meesteres Athena) is soortgelyk aan die latere Homeriese vorm.<ref>{{harvnb|Chadwick|1976|p=88}}</ref>
[[Dionusos]] (''Di-wo-nu-so''<ref>{{cite web|author=Palaeolexicon|title=di-wo-nu-so|url=http://www.palaeolexicon.com/ShowWord.aspx?Id=17055}}</ref>) kom ook in sommige inskripsies voor. Sy naam word vertolk as "seun van [[Zeus]]" en het moontlik ’n [[Thracië|Thracies]]-[[Frigië|Frigiese]] oorsprong. Later word sy kultus verbind met dié van Boeotië en Phokis, waar dit oënskynlik voor die einde van die Miceense tydperk ontstaan het. Dit kan verduidelik hoekom sy mites en kultus om Thebe gesentreer was en hoekom sy orgies op die berg Parnassos in Phokis plaasgevind het.
Ander gode uit latere tydperke is ook geïdentifiseer, soos [[Zeus]]–[[Hera]], [[Hefaistos]], [[Ares]], [[Hermes]], [[Eileitia]] en die [[Eriniër]]s. Hefaistos word waarskynlik verbind met ''A-pa-i-ti-jo'' by Knossos, terwyl Apollo net genoem word as hy verbind kan word met ''Paiāwōn''; [[Afrodite]] word egter glad nie genoem nie.<ref>{{harvnb|Chadwick|1976|p=99}}.</ref> ''Qo-wi-ja'' ("koei-ogig") is ’n standaard-benaming van Homeros vir Hera.<ref name="Chadwick 1976 95">{{harvnb|Chadwick|1976|p=95}}</ref> Ares is genoem onder die naam ''Enualios'' (met die veronderstelling dat ''Enualios'' nie ’n aparte god is nie) en hoewel die belangrikheid van ''Areias'' onbekend is, stem die naam ooreen met dié van die god van oorlog.<ref>{{harvnb|Chadwick|1976|pp=95, 99}}.</ref>
== Argitektuur ==
=== Forte ===
[[Lêer:Mycenae lion gate dsc06382.jpg|duimnael|275px|Die Leeupoort by Micene.]]
Die belangrikste stede was goed gefortifiseer. Hulle was soms op ’n [[akropolis]] geleë soos Athene en Tiryns, teen ’n groot heuwel soos Micene of op ’n kusvlakte soos Gla en Pylos. Daar was ook kleiner forte wat waarskynlik gebruik is om grondgebied militêr te beheer. Miceense mure was dikwels gebou van groot, onbewerkte rotsblokke van tot agt meter dik wat losweg op mekaar gepas het. Verskillende soorte in- en uitgange kan gesien word: monumentale poorte, opritte, verskuilde deure en onderdakgange om deur te ontsnap in die geval van ’n beleg. Daar was ook ’n watertenk of -put vir geval van ’n aanval.
=== Wonings ===
Verskillende soorte huise het op die Miceense terreine voorgekom. Die kleinstes, waar die laagste klasse gewoon het, was reghoekig en tussen 5 en 20 meter lank. Hulle kon een of verskeie kamers gehad het. Groter wonings van sowat 20 tot 35 meter lank het talle kamers en binnehowe gehad. Hul uitleg was nes dié van ’n paleis. Dit is egter nie seker of dit aan die aristokrasie behoort het nie; ’n ander teorie is dat dit annekse van die paleis was.
=== Paleise ===
[[Lêer:Tiryns, map of the palace and the surrounding fortifications.png|duimnael|links|250px|Die kaart van ’n paleis in Tiryns.]]
Die beste voorbeelde van Miceense paleise kan gesien word in Micene, Tiryns en Pylos. Die rekord wys dit was administratiewe sentrums. Uit ’n argitektoniese oogpunt was hulle geskoei op die Minoïese an ander paleise wat tydens die Bronstydperk op die Griekse vasteland gebou is. Hulle was gerangskik om ’n groep binnehowe wat elk op verskeie kamers uitgeloop het, soos pakkamers en werkwinkels asook ontvangsale en woonkwartiere.
Die hart van die paleis van die [[megaron]]. Dit was die troonkamer, met die troon gewoonlik regs van waar ’n mens die vertrek binnestap. Die trappe in die paleise van Pylos dui daarop dat hulle twee verdiepings gehad het. Op die boonste verdieping was waarskynlik die private kwartiere van die koninklike familie en ’n paar pakkamers. ’n Skatkis van artefakte en [[fresko]]'s is in sulke kamers ontdek.
Die mees onlangse vonds is ’n Miceense paleis naby die dorp Xirokambi in [[Lakonië]]. In 2009 was die uitgrawings in hul eerste fase en artefakte wat daar gevind is, sluit in kleipotte, figure, fresko's en drie Lineêr B-tablette. Voorlopige ondersoeke dui daarop dat een van die tablette ’n opgawe van sowat 500 dolke bevat en ’n ander een ’n lys weefstowwe.<ref>{{cite web|last=Ταράντου|first=Σοφία|title=Βρήκαν μυκηναϊκό ανάκτορο|publisher=Ethnos.gr|date=28 April 2009|accessdate=25 September 2013|url=http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22733&subid=2&pubid=3320805&tag=8777}}</ref>
== Kunswerke ==
[[Lêer:Exhibit Archaeologycal Museum Athens.JPG|duimnael|180px|’n Silwerhouer met goue horings van Micene (16de eeu v.C., Argeologiese Museum, [[Athene]]).]]
=== Houers ===
Die Miceners het ’n groot verskeidenheid potte gemaak. Argeoloë het talle houers in verskillende style en groottes uit die Miceense tydperk ontdek. Die vervaardiging van dié houers het skielik in LHIIIB begin toeneem, veral in Argolis wat baie daarvan uitgevoer het. Dié wat uitgevoer is, was gewoonlik luukser en rykliker versier met mitologiese, vegters- en dieremotiewe.
=== Figure ===
Min groot beelde kom uit die Miceense tydperk. Beeldjies was gewoonlik klein [[terracotta]]-voorwerpe wat op byna elke Miceense terrein op die Griekse vasteland gevind is – in grafte, oorblyfsels van nedersettings en soms in kultusverband. Die meeste was van vroue of diere. Die vrouefigure kan in drie groepe verdeel word wat in verskillende tye gewild was: die vroegste soort is die Phi-vorm, wat soos die Griekse letter [[Phi (letter)|phi]] lyk; hul arms gee die bolyf ’n ronde vorm. Die Psi-beeldjies het die vorm van die letter [[Psi (letter)|psi]]; hul arms reik na bo. Die laaste groep (12de eeu v.C.) het [[tau]]-vorms; hul arms vorm ’n reghoek met die lyf. Die meeste dra ’n groot ''polos''-hoed.<ref>{{harvnb|French|1971|pp=101–187}}.</ref>
Die beeldjies is met strepe of sigsaglyne geverf, nes die potte uit dié tyd. Dit is onseker wat hul doel was, maar hulle het waarskynlik gedien as godsdienstige voorwerpe en speelgoed: sommige is in kindergrafte ontdek, maar die meeste fragmente kom uit huishoudelike vullishope.<ref>K.A. en Diana Wardle. "The Child's Cache at Assiros, Macedonia", in Sally Crawford en Gillian Shepherd (red.): ''Children, Childhood and Society: Institute for Archaeology and Antiquity Interdisciplinary Studies (Volume I)'' Oxford: Archaeopress, 2007.</ref> Die aanwesigheid van baie beeldjies op aanbiddingsplekke uit die [[Argaïese Griekeland|Argaïese]] en die [[Klassieke Griekeland|Klassieke]] tydperk dui daarop dat hulle wel ’n godsdienstige doel gehad het.<ref>{{harvnb|Hägg|Marinatos|1981|loc=Robin Hägg, "Official and Popular Cults in Mycenaean Greece", pp. 35–39}}.</ref>
Groter beelde van mans, vroue en diere is baie skaarser. ’n Belangrike groep is in die Tempel van Micene ontdek saam met kleislange,<ref>{{harvnb|Moore|Taylour|French|1999}}.</ref> en ander by Tiryns en op die eiland Melos.<ref>{{harvnb|Renfrew|Mountjoy|Macfarlane|1985}}.</ref>
=== Fresko's ===
[[Lêer:Facsimile of a Mycenaean fresco (Tiryns), Woman Carrying an Ivory Pyxis, by Emile Gilliéron père, 1912.jpg|duimnael|180px|’n Fresko van ’n Miceense vrou.]]
Die skilderye van die Miceense tydperk is grootliks beïnvloed deur dié van die Minoïese beskawing. Dele van muurskilderye is in en om die paleise van Pylos, Micene en Tiryns gevind en in huise.<ref>{{harvnb|Immerwahr|1990}}.</ref> Die grootste volledige muurskildery wat drie vrouefigure (moontlik godinne) uitbeeld, is in die sogenaamde kultuursentrum van Micene ontdek.<ref>{{harvnb|Taylour|1969|pp=91–97}}; {{harvnb|Taylour|1970|pp=270–280}}.</ref> Verskeie temas is uitgebeeld, soos jag-, veg- en optogtonele. Ander fresko's sluit geometriese en gestileerde motiewe in wat ook op geverfde potte voorgekom het.
=== Wapens ===
[[Lêer:Replicas of Mycenaean swords and cups.jpg|duimnael|200px|links|Miceense swaarde en drinkbekers.]]
Ook militêre voorwerpe is ontdek uit die Miceense tydperk. Die indrukwekkendste hiervan is die [[Dendra-wapentuig]], ’n volledige stel wapentoerusting; dit is die oudste bekende wapentoerusting van [[metaal]].<ref>[http://www.larp.com/hoplite/Walpole.jpg Modern Reconstruction of the Dendra Panoply].</ref> Dit bestaan uit bronsplate wat aan ’n leeruitrusting vasgewerk is. Die gewig sou die draer kniehalter, en dus word gereken dis gedra deur ’n vegter in ’n strydwa.
Die tipiese Miceense helm, wat van die 17de tot die 10de eeu v.C. gedra is,<ref>{{harvnb|Wardle|Wardle|1997|loc=p. 65 (Fig. 21); pp. 69–70}}</ref> was gemaak van stukke varkbeer-slagtande wat aan leer of materiaal vasgewerk is.<ref>{{Cite web |url=http://www.mlahanas.de/Greeks/LX/HerakleionMuseum004.html |title=Mycenaean Helmet |access-date= 8 November 2014 |archive-date= 2 Oktober 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141002234227/http://www.mlahanas.de/Greeks/LX/HerakleionMuseum004.html |url-status=dead }}</ref> Dit is op reliëfwerke uitgebeeld en dele van sulke helms is op talle plekke gevind, onder meer Micene, Prosymna, Thermon en Elateia. Homeros het dié soort helm ’n paar honderd jaar later beskryf.<ref>Homer. ''The Iliad'', 10.260–10.265.</ref>
Skilde is van hout en leer gemaak en was so groot dat dit ’n vegter se hele lyf sou beskerm as hy daaragter sou wegkruip. Aanvalswapens is van brons gemaak. Spiese en ’n verskeidenheid swaarde is ontdek.<ref>[http://www.mlahanas.de/Greeks/LX/NAMAMycenaeanBronze01.html Mycenaean Swords] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141003110018/http://www.mlahanas.de/Greeks/LX/NAMAMycenaeanBronze01.html |date= 3 Oktober 2014 }}; [http://www.larp.com/hoplite/JP5.jpg Mycenaean Type G Sword (Horn Sword)]</ref> Dolke en pyle, wat op die beoefening van [[boogskiet]] dui, is ook gevind.<ref>[http://home.att.net/~a.a.major/shielddag.jpg Mycenaean Dagger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100220183147/http://home.att.net/~a.a.major/shielddag.jpg |date=20 Februarie 2010 }}.</ref>
== Begrafnisgebruike ==
[[Lêer:Grave-Circle-A-Mycenae.jpg|duimnael|300px|Grafsirkel A by Micene.]]
Die Grieke van die Laat-Helladiese tydperk is meestal begrawe.<ref>{{harvnb|Cavanagh|Mee|1998}}.</ref> Die grafte was feitlik altyd buite die stad, en net soms in die stad self. (Die bekendste grafte in [[Miceense grafsirkels|Grafsirkel A]] by Micene het oorspronklik buite die stad gelê, maar toe die stadsgrense omstreeks 1250 v.C. uitgebrei is, het dit deel daarvan geword.)
Die afgestorwenes van die vroegste Miceense tydperk is hoofsaaklik in individuele grafte begrawe. Dit het die vorm gehad van ’n put of skag waarvan die kante met stene uitgevoer is. Offerandes was beperk tot potte en soms juwele. ’n Groot begraafplaas met sulke grafte lê aan die noordelike en westelike hange van die sitadel by Micene.<ref>{{harvnb|Taylour|French|Wardle|2007}}; {{harvnb|Alden|2000}}.</ref> Die putte van die vooraanstaande lede van die gemeenskap is soms deur ’n hoop grond bedek; dié gebruik het in die Middel-Helladiese tydperk ontstaan.<ref>{{harvnb|Pelon|1976}}.</ref> Daar was ook groter familiegrafte.<ref>{{harvnb|Lewartowski|2000}}</ref>
Die Skaggrafte by Micene in Grafsirkel A en B behoort tot dieselfde tydperk. Dit lyk of ’n alternatiewe metode hier gebruik is om die grafte van adellikes of rykes saam te groepeer – en hulle af te sonder van dié van die meerderheid. Grafsirkel B is die vroegste van hierdie twee groepe en was reeds in gebruik in die MH-tydperk; hulle bevat uitspattige offerandes: goud en silwer, juwele, wapens en potte. Sirkel A, wat deur die Duitse argeoloog Heinrich Schliemann opgegrawe is, bevat minder offerandes, maar dit is van buitengewoon goeie gehalte. Van die LH-tydperk af is reghoekige gemeenskapsgrafte ook gebruik.<ref>{{harvnb|Papadimitriou|2001}}</ref>
Dit lyk of daar ’n onderskeid was tussen die grafte van die verskillende klasse. Die heersers is in byekorfvormige ''tholos''-grafte begrawe, die middelklas in individuele grafte en die mense van die kommunes in gemeenskapsgrafte. [[Verassing]]s het in dié tydperk toegeneem en in LHIIIC algemeen geraak. Die indrukwekkendste grafte van die Miceense tydperk is die monumentale koninklike tombes by Micene. Die beroemdste is die Graftombe van [[Agamemnon]], wat ’n ''tholos'' is.
== Verwoesting ==
[[Lêer:Invasions, destructions and possible population movements during the Bronze Age Collapse, ca. 1200 BC.png|duimnael|links|300px|Invalle, verwoestings en moontlike bevolkingsbewegings aan die einde van die Bronstydperk, omstreeks 1200 v.C.]]
Daar is talle onbeantwoorde vrae oor die tyd en vertolking van die einde van die Miceense tydperk. Die einde van LHIIIB1 word gekenmerk deur ’n mate van verwoesting, veral in Micene. Teen LHIIIB2 was daar uitbreidings aan die Miceense verdedigingstelsel, wat dui op toenemende onsekerheid oor veiligheid. Dit lyk egter nie of dit ’n krisistyd was nie, want die gehalte van argeologiese vondste wys ’n vlak van rykdom wat nie afsteek teen dié van vorige tydperke nie. Die einde van dié tyd word egter gekenmerk deur ’n paar verwoestings op die meeste Miceense terreine op die vasteland.
In LHIIIC was daar ’n afname in die getal terreine in Griekeland. In sommige dele kon dit aansienlik gewees het: nege tiendes van die terreine in Boeotië het verdwyn, en twee derdes van dié in Argolis. Daar was bevolkingsbewegings, met sommige Miceners wat na Siprus en ander eilande gevlug het, asook na die kusstreke van Anatolië. Sekere stede soos Micene en Tiryns was egter steeds bewoon en artefakte wat daar gevind is, toon steeds Miceense kenmerke. ’n Nuwe soort keramiekwerk het egter verskyn (dit word die "Barbaarse ware" genoem omdat dit vroeër toegeskryf is aan buitelandse invallers) en verassings het steeds toegeneem.
Daar is twee groepe verklarings vir die verval van die Miceense beskawing. Die eerste, natuurverskynsels soos klimaatsveranderings en aardbewings, is meer omstrede. Die mees algemene redes wat aangevoer word, is bevolkingsbewegings en interne konflik. Van die redes vir die bevolkingsbewegings sluit in invalle deur die [[Doriërs]] en die [[Seevolke]].
Sommige geleerdes glo die verwoesting van die stede is veroorsaak deur swerwende volke uit die noorde. Hulle het die paleise van Iolkos (LHIIIC-1) en van Thebe (laat-LHIIIB) verwoes, daarna die landengte van [[Korinthe]] oorgesteek (einde van LHIIIB) en Micene, Tiryns en Pylos verwoes voordat hulle weer noordwaarts teruggetrek het. Ander glo Pylos is in ’n see-aanval verwoes, moontlik deur die Seevolke.<ref>{{harvnb|Mylonas|1966|pp=227–228}}.</ref> Die invallers het geen wapens of grafte agtergelaat nie en daar kan nie bewys word dat al die terreine in dieselfde tyd verwoes is nie.<ref>{{harvnb|Chadwick|1976|p=178}}.</ref>
[[Lêer:Pulasti (Philistine) and Tsakkaras (painting).png|duimnael|240px|Die Seevolke val die Egiptenare aan.]]
Die beweging van volke in dié tyd na die [[Midde-Ooste]] word in [[Antieke Egipte|Egiptiese]] inskripsies genoem en word toegeskryf aan aanvalle deur die Seevolke. Dit is bekend dat dié volke groot dele van Anatolië en die Levant verwoes en Egipte eindelik in verskeie fases aangeval het (omstreeks 1301-1164 v.C.). In ’n Egiptiese teks uit die 12de eeu v.C. word ’n volk met die naam ''Eqwesh'' genoem wat Egipte tydens die bewind van [[Merneptah]] aangeval het, en kenners glo die Miceners kon aan dié aanvalle deelgeneem het, maar dit is onseker.<ref>{{harvnb|Drews|1993|p=49}}.</ref> ’n Land met die naam ''Danaja'' ([[Danaans]]) met ’n stad ''Mukana'' (moontlik Micene) word in ’n Egiptiese inskripsie genoem.<ref>{{harvnb|Beekes|2010|loc=Entry #6541}}.</ref>
Die tweede algemene teorie is dat die verval van die Miceense beskawing veroorsaak is deur interne konflik weens ’n verwerping van die paleisstelsel deur die verarmde deel van die bevolking. Opstande kon egter nie gelyktydig deur die hele Griekeland plaasgevind het nie.<ref>Blegen, aangehaal in J. Alsop, ''From the Silent Earth'', New York: Harper, 1964.</ref> Daar is ’n teorie dat die gevolge van interne struwelinge vererger is deur die [[Doriese inval]]. Selfs al was die Doriërs een van die redes van die verval van die Bronstydperk, is daar bewyse dat hulle nuwe kulturele elemente saam met hulle gebring het, onder meer skaggrafte wat heeltemal van die Miceense ''tholos'' verskil het en ’n nuwe [[dialek]] van [[Grieks]], [[Doriese Grieks|Dories]]. Dit lyk of die Doriërs gaandeweg oor ’n paar jaar suidwaarts getrek, die gebied verwoes en hulle in die Miceense sentrums gevestig het.<ref>{{harvnb|Mylonas|1966|pp=231–232}}.</ref>
Daar moet ook genoem word dat die begin van die [[Ystertydperk]] die vervaardiging van groot hoeveelhede goedkoop wapens moontlik gemaak het. Dié ekonomiese faktor word ook beskou as ’n belangrike rede hoekom die Seevolke Egipte binnegeval het en die Ugarit en Hetitiese Ryk verwoes is.
Wat ook al die redes was, die Miceense beskawings het beslis ná LHIIIC verdwyn; Micene en Tiryns is weer verwoes en het hul belangrikheid verloor. Die einde, in die laaste jare van die 12de eeu v.C., het aangebreek ná ’n lang agteruitgang van die Miceense beskawing. Die begin van die 11de eeu v.C. het ’n nuwe era ingelui: die Geometriese tydperk, of [[Griekse Donker Eeue]].
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
=== Bronne ===
{{refbegin|3}}
* {{cite book|last=Alden|first=Maureen Joan|title=Well Built Mycenae (Volume 7): The Prehistoric Cemetery – pre-Mycenaean and Early Mycenaean Graves|year=2000|location=Oxford|publisher=Oxbow Books|isbn=978-1-84217-018-2|url=http://books.google.com/books?ei=Jy5DUsuLCZWx4APcwYGAAw&id=WZugAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Balmuth|first1=Miriam S.|last2=Tykot|first2=Robert H.|title=Studies in Sardinian Archaeology, Volume 5|year=1998|location=Ann Arbor, MI|publisher=Oxbow Books|url=http://books.google.com/books?ei=nKFBUr-sLfWn4AO3t4CABA&id=YwTjAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Beekes|first=Robert Stephen Paul|title=Greek Etymological Dictionary|year=2010|location=Leiden|publisher=Brill|isbn=978-9-00-417418-4|url=http://books.google.com/books?id=CltlewAACAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Bengtson|first=Hermann|title=Griechische Geschichte: Von den Anfängen bis in die Römische Kaiserzeit|year=2009|origyear=1965|location=München|publisher=C.H. Beck|isbn=978-3-406-58940-9|url=http://books.google.com/books?id=de6yYEMBJHEC|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Bietak|first1=Manfred|last2=Czerny|first2=Ernst|title=The Synchronisation of Civilisations in the Eastern Mediterranean in the Second Millennium B.C. III, Proceedings of the SCIEM 2000 – 2nd EuroConference, Vienna, 28th of May – 1st of June 2003|year=2007|location=Vienna|publisher=Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften|isbn=978-3-7001-3527-2|url=http://books.google.com/books?ei=mkZAUqipO7Ss4AOS4oGgCA&id=nN8TAQAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Borza|first=Eugene N.|title=In the Shadow of Olympus: The Emergence of Macedon|year=1992|location=Princeton, NJ|publisher=Princeton University Press|isbn=978-0-691-00880-6|url=http://books.google.com/books?id=614pd07OtfQC|ref=harv}}
* {{cite book|last=Budin|first=Stephanie Lynn|title=The Ancient Greeks: An Introduction|year=2009|origyear=2004|location=Oxford and New York|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-537984-6|url=http://books.google.com/books?id=HzeJbz7ybAMC|ref=harv}}
* {{cite book|last=Burkert|first=Walter|title=Greek Religion: Archaic and Classical|year=1987|origyear=1985|location=Oxford and Malden|publisher=Blackwell Publishing Limited|isbn=978-1-118-72499-6|url=http://books.google.com/books?id=NSaRAAAAQBAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Castleden|first=Rodney|title=The Mycenaeans|year=2005|location=London and New York|publisher=Routledge|isbn=0-415-36336-5|url=http://books.google.com/books?id=Kfi0dAlfJaoC|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Cavanagh|first1=William G.|last2=Mee|first2=Christopher|title=A Private Place: Death in Prehistoric Greece [SIMA 125]|year=1998|location=Jonsered|publisher=Paul Aströms Förlag|isbn=978-9-17-081178-4|url=http://books.google.com/books?id=78PfAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite journal|last1=Chadwick|first1=John|last2=Baumbach|first2=Lydia|title=The Mycenaean Greek Vocabulary|journal=Glotta|publisher=Vandenhoeck & Ruprecht (GmbH & Co. KG)|volume=41|issue=3/4|year=1963|pages=157–271|ref=harv}}
* {{cite book|last=Chadwick|first=John|authorlink=John Chadwick|title=The Mycenaean World|location=Cambridge, UK|publisher=Cambridge University Press|year=1976|isbn=0-521-29037-6|url=http://books.google.com/books?id=RMj7M_tGaNMC|ref=harv}}
* {{cite journal|last=de la Cruz|first=José Clemente Martín|title=Mykenische Keramik aus Bronzezeitlichen Siedlungsschichten von Montoro am Guadalquivir|journal=Madrider Mitteilungen|number=29|year=1988|pages=77–92|url=http://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=1294309|ref=harv}}
* {{cite book|last=Dickinson|first=Oliver|title=The Origins of Mycenaean Civilization|year=1977|location=Götenberg|publisher=Paul Aströms Förlag|ref=harv}}
* {{cite book|last=Dickinson|first=Oliver|title=Invasion, Migration and the Shaft Graves|journal=Bulletin of the Institute of Classical Studies|volume=43|issue=1|date=December 1999|pages=97–107|doi=10.1111/j.2041-5370.1999.tb00480.x|url=http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.2041-5370.1999.tb00480.x/abstract|ref=harv}}
* {{cite book|last=Dickinson|first=Oliver|title=The Aegean from Bronze Age to Iron Age: Continuity and Change between the Twelfth and Eighth Centuries BC|year=2006|location=New York, NY|publisher=Routledge|isbn=978-0-203-96836-9|url=http://books.google.com/books?id=l56BHO9_r5UC|ref=harv}}
* {{cite book|last=Drews|first=Robert|title=The End of the Bronze Age|year=1993|location=Princeton, NJ|publisher=Princeton University Press|isbn=978-0-691-02591-9|url=http://books.google.com/books?id=bFpK6aXEWN8C|ref=harv}}
* {{cite book|last=Feuer|first=Bryan Avery|title=Mycenaean Civilization: An Annotated Bibliography through 2002|year=2004|location=Jefferson, NC|publisher=McFarland & Company, Inc.|isbn=978-0-7864-1748-3|url=http://books.google.com/books?ei=b55AUu-bIZGt4APt_ICoCA&id=XYwWAQAAIAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Finley|first=Moses I.|year=1954|title=The World of Odysseus|location=New York, NY|publisher=New York Review Books|isbn=978-1-59017-017-5|url=http://books.google.com/books?id=Kqm1s-N3Zj0C|ref=harv}}
* {{cite book|last=Fisher|first=Elizabeth A.|title=The Mycenaeans and Apulia. An Examination of Aegean Bronze Age Contacts with Apulia in Eastern Magna Grecia|year=1998|location=Jonsered, Sweden|publisher=Astrom|ref=harv}}
* {{cite journal|last=French|first=Elizabeth Bayard|title=The Development of Mycenaean Terracotta Figurines|journal=Annual of the British School of Archaeology at Athens|volume=66|year=1971|pages=101–187|ref=harv|doi=10.1017/s0068245400019146}}
* {{cite journal|last=Graziado|first=Giampaolo|title=The Process of Social Stratification at Mycenae in the Shaft Grave Period: A Comparative Examination of the Evidence|journal=American Journal of Archaeology|publisher=Archaeological Institute of America|volume=95|number=3|pages=403–440|date=July 1991|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Gitin|first1=Seymour|last2=Mazar|first2=Amihay|last3=Stern|first3=Ephraim|last4=Dothan|first4=Trude Krakauer|title=Mediterranean Peoples in Transition: Thirteenth to Early Tenth Centuries BCE|year=1998|location=Jerusalem|publisher=Israel Exploration Society|isbn=978-9-65-221036-4|url=http://books.google.com/books?ei=-etBUvyGAfXJ4APf9IDgAg&id=dKxtAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Güterbock|first=Hans G.|title=The Hittites and the Aegean World: Part 1. The Ahhiyawa Problem Reconsidered|journal=American Journal of Archaeology|volume=87|number=2|date=April 1983|pages=133–138|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Güterbock|first=Hans G.|title=Hittites and Akhaeans: A New Look|journal=Proceedings of the American Philosophical Society|volume=128|number=2|date=June 1984|pages=114–122|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Hammond|first=Nicholas G.L.|title=Tumulus Burial in Albania, the Grave Circles of Mycenae, and the Indo-Europeans|journal=Annual of the British School at Athens|volume=62|year=1967|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Hagg|first1=Robin|last2=Wells|first2=Berit|title=Opuscula Atheniensia XII|year=1978|location=Lund|publisher=Paul Astroms Forlag|isbn=978-9-18-508612-2|url=http://books.google.com/books?id=R0cJAQAAIAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Hägg|first1=Robin|last2=Marinatos|first2=Nannó|title=Sanctuaries and Cults in the Aegean Bronze Age: Proceedings of the First International Symposium at the Swedish Institute in Athens, 12-13 May, 1980|year=1981|location=Stockholm|publisher=Svenska Institutet i Athen|isbn=978-9-18-508643-6|url=http://books.google.com/books?ei=qBBDUv7YFZWr4AOzgoHYBA|ref=harv}}
* {{cite book|last=Hammond|first=Nicholas G.L.|title=Migrations and Invasions in Greece and Adjacent Areas|year=1976|location=Park Ridge, NJ|publisher=Noyes Press|isbn=978-0-8155-5047-1|url=http://books.google.com/books?ei=ltOgTfe6CMrZsgadzYjjAQ&ct=result&hl=el&id=O9saAAAAYAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Hooker|first=J.T.|title=Mycenaean Greece|year=1976|location=London|publisher=Routledge & Kegan Paul|url=http://books.google.com/books?ei=IutBUtzcNvi64AOfsIHgDw&id=s0YbAAAAYAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Huxley|first=G.L.|title=Achaeans and Greeks|year=1960|location=Oxford and New York|publisher=Oxford University Press|ref=harv}}
* {{cite book|last=Immerwahr|first=Sara A.|title=Aegean Painting in the Bronze Age|year=1990|location=University Park|publisher=Pennsylvania State University Press|isbn=978-0-271-00628-4|url=http://books.google.com/books?id=SsDqAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|author=International Archaeological Symposium|title=Acts of the International Arghaeological [sic] Symposium "The Mycenaeans in the Eastern Mediterranean", Nicosia, 27th March–2nd April 1972|year=1973|location=Nicosia|publisher=Nicosia Department of Antiquities, Cyprus|ref=harv}}
* {{cite book|last=Kling|first=Barbara|title=Mycenaean IIIC:1b and Related Pottery in Cyprus|year=1989|location=Lund|publisher=P. Aströms Förlag|isbn=978-9-18-609893-3|url=http://books.google.com/books?ei=-fFBUqPbJ8rC4AOT4oH4CA&id=4zFoAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Lewartowski|first=Kazimierz|title=Late Helladic Simple Graves: A Study of Mycenaean Burial Customs (BAR International Series 878)|year=2000|location=Oxford|publisher=Archaeopress|isbn=978-1-84171-079-2|url=http://books.google.com/books?ei=OTtDUr2VCLep4AOh_IH4DQ&id=c98aAAAAYAAJ|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Mellink|first=Machteld J.|title=The Hittites and the Aegean World: Part 2. Archaeological Comments on Ahhiyawa-Achaians in Western Anatolia|journal=American Journal of Archaeology|volume=87|number=2|date=April 1983|pages=138–141|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Moore|first1=A.D.|last2=Taylour|first2=W.D.|last3=French|first3=Elizabeth Bayard|title=Well Built Mycenae (Volume 10): The Temple Complex|year=1999|location=Warminster, England|publisher=Aris & Phillips|isbn=978-1-84217-000-7|url=http://books.google.com/books?id=WdcrAQAAIAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Mylonas|first=George Emmanuel|title=Eleusis and the Eleusinian Mysteries|year=1961|location=Princeton, NJ|publisher=Princeton University Press|ref=harv}}
* {{cite book|last=Mylonas|first=George Emmanuel|title=Mycenae and the Mycenaean Age|year=1966|location=Princeton, NJ|publisher=Princeton University Press|url=http://books.google.com/books?id=wozpAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Nikolaou|first=Kyriakos|title=The First Myceneans in Cyprus|year=1973|location=Nicosia|publisher=Department of Antiquities, Cyprus|url=http://books.google.com/books?id=D2V0PQAACAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Nilsson|first=Martin Persson|title=Greek Popular Religion|year=1940|location=New York|publisher=Columbia University Press|url=http://books.google.com/books?ei=f-BCUuzWGIni4AOS4YDQBg&id=lTYrAAAAIAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Nilsson|first=Martin Persson|title=Geschichte der Griechischen Religion|year=1967|edition=3rd|location=Munich|publisher=C.H. Beck Verlag|ref=harv}}
* {{cite book|last=Papadimitriou|first=Nikolas|title=Built Chamber Tombs of Middle and Late Bronze Age Date in Mainland Greece and the Islands (BAR International Series 925)|year=2001|location=Oxford|publisher=John and Erica Hedges Ltd. and Archaeopress|isbn=978-1-84171-170-6|url=http://books.google.com/books?id=60obAAAAYAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Pelon|first=Olivier|title=Tholoi, Tumuli et Cercles Funéraires|year=1976|location=Paris|publisher=Diffusion de Boccard|url=http://books.google.com/books?id=n-ALAQAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Peruzzi|first=Emilio|title=Mycenaeans in Early Latium|year=1980|location=Rome|publisher=Edizioni dell'Ateneo & Bizzarri|url=http://books.google.com/books?ei=-k9AUt_kFLSn4APM54CYCg&id=FUFoAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Petrie|first=Sir William Matthew Flinders|title=Tell el-Amarna|year=1894|location=London|publisher=Methuen & Co.|url=http://books.google.com/books?id=NY5ZAAAAYAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Preziosi|first1=Donald|last2=Hitchcock|first2=Louise A.|title=Aegean Art and Architecture|year=1999|location=Oxford|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-284208-4|url=http://books.google.com/books?id=2tn3ffOnbocC|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Renfrew|first1=Colin|last2=Mountjoy|first2=Penelope A.|last3=Macfarlane|first3=Callum|title=The Archaeology of Cult: The Sanctuary at Phylakopi|year=1985|location=London|publisher=British School of Archaeology at Athens|isbn=978-0-500-96021-9|url=http://books.google.com/books?id=B1XnkQEACAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Ridgway|first=David|title=The First Western Greeks|year=1992|location=Cambridge and New York|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-42164-5|url=http://books.google.com/books?id=9F44AAAAIAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Robertson|first=Martin|title=Les Grands siècles de la peinture: La peinture Grecque|year=1959|location=Genève-Paris|publisher=Skira|url=http://books.google.com/books?id=j5NWMwEACAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Runnels|first1=Curtis Neil|last2=Murray|first2=Priscilla|title=Greece before History: An Archaeological Companion and Guide|year=2001|location=Stanford, CA|publisher=Stanford University Press|isbn=978-0-8047-4050-0|url=http://books.google.com/books?id=rg4rTjo0OCQC|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Shear|first=Ione Mylonas|title=Excavations on the Acropolis of Midea: Results of the Greek–Swedish Excavations under the Direction of Katie Demakopoulou and Paul Åström|journal=American Journal of Archaeology|date=January 2000|volume=104|issue=1|pages=133–134|ref=harv}}
* {{cite book|last=Skeat|first=T.C.|title=The Dorians in Archaeology|year=1934|location=London|publisher=de la More Press|ref=harv}}
* {{cite book|last=Stubbings|first=Frank H.|title=Mycenaean Pottery from the Levant|year=1951|location=Cambridge|publisher=Cambridge University Press|url=http://books.google.com/books?ei=B_VBUp-DEtOv4APpuoDwAw&id=cMlpAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last=Tandy|first=David W.|title=Prehistory and History: Ethnicity, Class and Political Economy|location=Montréal, Québec, Canada|publisher=Black Rose Books Limited|year=2001|isbn=1-55164-188-7|url=http://books.google.com/?id=BiqTCaFkvdYC|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Taylour|first1=Lord William|last2=French|first2=Elizabeth Bayard|last3=Wardle|first3=K.A.|title=Well Built Mycenae (Volume 13): The Helleno-British Excavations within the Citadel at Mycenae 1959–1969|year=2007|location=Warminster, England|publisher=Aris & Phillips|isbn=978-1-84217-295-7|url=http://books.google.com/books?ei=7y1DUurPKdbb4AP7zIDwBg&id=oNcrAQAAIAAJ|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Taylour|first=Lord William|title=Mycenae, 1968|journal=Antiquity|volume=43|year=1969|pages=91–97|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Taylour|first=Lord William|title=New Light on Mycenaean Religion|journal=Antiquity|volume=44|year=1970|pages=270–280|ref=harv}}
* {{cite book|last=Taylour|first=Lord William|title=Mycenaean Pottery in Italy and Adjacent Areas|year=1958|location=Cambridge|publisher=Cambridge University Press|url=http://books.google.com/books?id=i7pPNQAACAAJ|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Thomas|first=Carol G.|title=The Components of Political Identity in Mycenaean Greece|journal=Aegaeum|volume=12|pages=349–354|year=1995|url=http://www2.ulg.ac.be/archgrec/IMG/aegeum/aegaeum12%28pdf%29/Thomas.pdf|ref=harv|access-date= 8 November 2014|archive-date=29 September 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130929045527/http://www2.ulg.ac.be/archgrec/IMG/aegeum/aegaeum12%28pdf%29/Thomas.pdf|url-status=dead}}
* {{cite book|last=van Wijngaarden|first=Geert Jan|title=Use and Appreciation of Mycenaean Pottery in the Levant, Cyprus and Italy (1600–1200 BC)|year=2002|location=Amsterdam|publisher=Amsterdam University Press|isbn=978-9-05-356482-0|url=http://books.google.com/books?id=q4eYEG2FW28C|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Vermeule|first=Emily Townsend|title=The Fall of the Mycenaean Empire|journal=Archaeology|volume=13|number=1|date=March 1960|publisher=Archaeological Institute of America|pages=66–76|doi=10.2307/41663738|ref=harv}}
* {{cite book|last=Vianello|first=Andrea|title=Late Bronze Age Mycenaean and Italic Products in the West Mediterranean: A Social and Economic Analysis|year=2005|location=Oxford|publisher=Archaeopress|isbn=978-1-84171-875-0|url=http://books.google.com/books?ei=bqVBUo7fMsyi4AOBrYGgAw&id=cDZmAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite book|last1=Wardle|first1=K.A.|last2=Wardle|first2=Diana|title=Cities of Legend: The Mycenaean World|year=1997|location=London|publisher=Bristol Classical Press|isbn=978-1-85399-355-8|url=http://books.google.com/books?ei=NRxDUtf-D6bk4AOLv4HQAg&id=F0BoAAAAMAAJ|ref=harv}}
* {{cite journal|last=Wikander|first=Örjan|authorlink=Örjan Wikander|title=Archaic Roof Tiles the First Generations|journal=Hesperia|volume=59|issue=1|pages=285–290|date=January–March 1990|ref=harv|doi=10.2307/148143}}
{{refend|2}}
== Eksterne skakels ==
* {{cite web|last=Godart|first=Louis|title=Les citadelles mycéniennes|year=2013|origyear=January 1997|publisher=Clio|language=French|url=http://www.clio.fr/BIBLIOTHEQUE/les_citadelles_myceniennes.asp}}
* {{cite web|last1=Hemingway|first1=Seán|last2=Hemingway|first2=Colette|title=Heilbrunn Timeline of Art History: Mycenaean Civilization|year=2000–2013|publisher=The Metropolitan Museum of Art|url=http://www.metmuseum.org/toah/hd/myce/hd_myce.htm}}
* {{cite web|editor1-last=Horejs|editor1-first=Barbara|editor2-last=Pavúk|editor2-first=Peter|title=The Aegeo-Balkan Prehistory Project|year=2007|publisher=The Aegeo-Balkan Prehistory Team|url=http://www.aegeobalkanprehistory.net}}
* {{cite web|last=Rutter|first=Jeremy B.|title=Prehistoric Archeology of the Aegean|location=Hanover, NH|publisher=Dartmouth College|url=http://projectsx.dartmouth.edu/classics/history/bronze_age/index.html|access-date= 8 November 2014|archive-date= 1 Januarie 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090101104332/http://projectsx.dartmouth.edu/classics/history/bronze_age/index.html|url-status=dead}}
* {{cite web|last=Salimbetti|first=Andrea|title=The Greek Age of Bronze|date=30 September 2013|url=http://www.salimbeti.com/micenei}}
* {{cite web|title=The Mycenaeans and Italy: The Archaeological and Archaeometric Ceramic Evidence|publisher=University of Glasgow School of Humanities|url=http://www.gla.ac.uk/schools/humanities/research/archaeologyresearch/projects/mycenaeansitaly/|access-date= 8 November 2014|archive-date=27 September 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130927095436/http://www.gla.ac.uk/schools/humanities/research/archaeologyresearch/projects/mycenaeansitaly/|url-status=dead}}
* {{cite web|last=Wright|first=James C.|title=The Nemea Valley Archaeological Project: Internet Edition|year=2002|publisher=Bryn Mawr College Department of Classical and Near Eastern Archaeology|url=http://www.brynmawr.edu/archaeology/NVAP/Index.htm}}
{{Commons-kategorie inlyn|Mycenaean culture}}
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:en:Mycenaean Greece|Engelse Wikipedia]]
[[Kategorie:Tydperke in die Griekse geskiedenis]]
n7jg3888c1z6n5bq6539o9mikf5x3vc
Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan
0
96993
2896382
2881783
2026-04-22T23:30:26Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896382
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Krieketspan
| naam = Verenigde Arabiese Emirate
| beeld = Kenteken van die Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan.svg
| byskrif = Kenteken van die Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan
| bynaam =
| konferensie = [[Emiratiese Krieketraad]] (ECB)
| edi-kaptein = [[Muhammad Waseem]]
| t20i-kaptein = [[Rahul Chopra]]
| afrigter = {{vlagikoon|Indië}} [[Lalchand Rajput]]
| toetsstatusjaar =
| ikr_status = Assosiaatlid met [[Internasionale eendagwedstryd|EDI]]-status
| ikr_aansluiting = 1990
| ikr_streek = [[Asiatiese Krieketraad|AKR]] (Asië)
| toetsrang =
| beste_toetsrang =
| edi-rang = 20ste
| beste_edi-rang = 13de (op 2 Mei 2022)
| t20i-rang = 17de
| beste_t20i-rang = 11de (op 21 Oktober 2019)
| eerste_toets =
| mees_onlangse_toets =
| aantal_toetse =
| aantal_toetse_vanjaar =
| toetsrekord =
| toetsrekord_vanjaar =
| eerste_edi = t {{Cr-IN}} op [[Sharjah-krieketstadion]], [[Sharjah]]; 13 April 1994
| mees_onlangse_edi = t {{Cr-NP}} op [[IKR-akademieveld]], [[Doebai (stad)|Doebai]]; 5 November 2025
| aantal_edis = 128
| aantal_edis_vanjaar = 0
| edi-rekord = 42/85 (32,81%)<br />(1 gelykop, 0 onbeslis)
| edi-rekord_vanjaar = 0/0<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wb_verskynings = 2/13
| wb_eerste = [[Krieketwêreldbeker 1996|1996]]
| wb_beste = Groepfase (in [[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] en [[Krieketwêreldbeker 2015|2015]])
| wbk_verskynings = 9
| wbk_eerste = 1994
| wbk_beste = Kampioen (in 1994)
| kt_verskynings = 0/9
| kt_eerste =
| kt_beste =
| eerste_t20i = t {{Cr-NL}} op Kingsmead, [[Sylhet]]; 17 Maart 2014
| mees_onlangse_t20i = t {{Cr-ZA}} op [[Feroz Shah Kotla Ground]], [[Delhi]]; 18 Februarie 2026
| aantal_t20is = 147
| aantal_t20is_vanjaar = 6
| t20i-rekord = 78/68 (53,06%)<br />(0 gelykop, 1 onbeslis)
| t20i-rekord_vanjaar = 1/5<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wt20-verskynings = 3/10
| eerste_wt20 = [[T20I-wêreldbeker 2014|2014]]
| beste_wt20 = Eerste rondte (in [[T20I-wêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] en [[T20I-wêreldbeker 2026|2026]])
| wt20k-verskynings = 7
| eerste_wt20k = 2010
| beste_wt20k = Kampioen (in 2022)
| h_patroon_la =
| h_patroon_b =
| h_patroon_ra =
| h_patroon_broek =
| h_linkerarm =
| h_liggaam =
| h_regterarm =
| h_broek =
| a_patroon_la =
| a_patroon_b = _uae_t20wc_22
| a_patroon_ra =
| a_patroon_broek =
| a_linkerarm = CD1561
| a_liggaam = CD1561
| a_regterarm = CD1561
| a_broek = 001F4B
| t_patroon_la = _lightgold_border
| t_patroon_b = _uae_t20wc26
| t_patroon_ra = _lightgold_border
| t_patroon_broek =
| t_linkerarm = 0142d2
| t_liggaam = 0142d2
| t_regterarm = 0142d2
| t_broek = 0142d2
| a_titel =
}}
Die '''Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan''' ([[Arabies]]: فريق الإمارات الوطني للكريكيت) is die nasionale [[krieket]]span wat die [[Verenigde Arabiese Emirate]] (VAE) in internasionale krieket verteenwoordig. Hulle word deur die [[Emiratiese Krieketraad]] (''ECB'', van [[Engels]]: ''Emirates Cricket Board'') bestuur wat in 1989 ’n geaffilieerde lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) en een jaar later ’n assosiaatlid geword het.<ref name="Timeline">{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/GENERAL/TIMELINES/uae.shtml |title=A Timeline of UAE cricket |publisher=[[Europese Krieketraad]] |accessdate=9 Julie 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120709093903/http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/GENERAL/TIMELINES/uae.shtml |archive-date=9 Julie 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Sedert 2005 is die IKR se administratiewe kantore in [[Doebai (stad)|Doebai]] gesetel, terwyl die hoofkantoor hom steeds op [[Lord’s]] in [[Londen]] bevind. Saam met [[Nepalese nasionale krieketspan|Nepal]] en [[Omaanse nasionale krieketspan|Oman]] is die Verenigde Arabiese Emirate tradisioneel een van die sterker Asiatiese nasionale krieketspanne na die vyf [[Toetskrieket|toetslande]] van [[Suid-Asië]].
Die Verenigde Arabiese Emirate is een van die opkomende [[Internasionale eendagwedstryd|EDI]]-spanne;<ref name="EWC">{{en}} {{cite book |author=Roy Morgan |title=Encyclopedia of World Cricket |publisher=Sportsbooks Publishing |year=2007 |isbn=978-1-899807-51-2}}</ref> hulle het die AKR-trofee tussen 2000 en 2006 vier keer agtereenvolgens gewen, en was ook naaswenners by drie ander geleenthede (in 1996, 1998 en 2008) sedert dié toernooi vir die eerste keer uitgespeel is.<ref name="ACCT08">{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/180/180216.html |title=Scorecard of Hong Kong v UAE |publisher=Cricket Archive |date=3 Augustus 2008 |accessdate=1 Junie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200601045531/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/180/180216.html |archive-date=1 Junie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Hulle het die 1994-krieketwêreldbekerkwalifisering gewen en aan die [[Krieketwêreldbeker 1996]] deelgeneem.<ref name="Timeline" /> Bykomende EDI-wedstryde is tydens die Asiatiese Bekertoernooie in 2004 en 2008 gespeel. Tydens die 2014-krieketwêreldbekerkwalifisering het hulle in die tweede plek na [[Skotse nasionale krieketspan|Skotland]] geëindig en sodoende vir die [[Krieketwêreldbeker 2015]] gekwalifiseer en EDI-status tot in 2018 verkry.<ref name="odistatus">{{en}} {{cite web |url=http://www.icc-cricket.com/news/2014/media-releases/77919/scotland-and-uae-battle-lock-horns-in-final-of-icc-cwcq-2014 |title=Scotland and UAE battle lock horns in final of ICC CWCQ 2014 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=31 Januarie 2014 |accessdate=31 Januarie 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140131233903/http://www.icc-cricket.com/news/2014/media-releases/77919/scotland-and-uae-battle-lock-horns-in-final-of-icc-cwcq-2014 |archive-date=31 Januarie 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
In April 2018 het die IKR besluit om aan al sy lede volle T20I-status toe te ken. Vervolgens word al die [[Twintig20|T20I-wedstryde]] wat die Verenigde Arabiese Emirate ná 1 Januarie 2019 teen ander IKR-lede speel as ’n volle T20I erken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |title=All T20 matches between ICC members to get international status |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 April 2018 |accessdate=3 Oktober 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231003012749/https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |archive-date=3 Oktober 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die Verenigde Arabiese Emirate is tans (Februarie 2026) 20ste op die eendagranglys en 17de op die Twintig20-wêreldranglys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |title=Men's ODI Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=27 Februarie 2026 |accessdate=28 Februarie 2026 |archive-date=17 Februarie 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260217055817/https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/t20i |title=Men's T20I Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=27 Februarie 2026 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
== Beheerliggaam ==
{{Hoofartikel|Emiratiese Krieketraad}}
Die Emiratiese Krieketraad (Engels: ''Emirates Cricket Board'', ECB) is in 1989 gestig en verantwoordelik vir die reëling van krieket in die Emirate. In 1990 het hulle as ’n assosiaatlid by die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/united-arab-emirates-cricket-board |title=United Arab Emirates Cricket Board |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Daarbenewens het die ECB in 1984 ’n lid van die Asiatiese krieketkonferensie (''Asian Cricket Conference'', ACC; nou [[Asiatiese Krieketraad]]) geword.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.asiancricket.org/aboutus |title=Inaugural Meeting of The Asian Cricket Conference on 19th and 20th September 1983, New Delhi, India. |publisher=[[Asiatiese Krieketraad]] |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
Die Emiratiese Krieketraad bestuur al die Verenigde Arabiese Emirate se verteenwoordigende nasionale spanne, insluitende die mans, vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van EDI- en T20I-reekse teen ander spanne, en die reëling van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is die ECB verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Verenigde Arabiese Emirate se span.
Kinders en jongmense word reeds op skool aan krieket bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Net soos ander krieketlande beskik die Verenigde Arabiese Emirate oor ’n o/19-nasionale span wat aan die [[o/19-krieketwêreldbeker]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
== Geskiedenis ==
=== Invoering en vestiging van krieket ===
In 1892 het die [[Verenigde Koninkryk]] verantwoordelikheid oorgeneem vir die [[sjeik]]domme langs die [[Persiese Golf]], destyds “[[Verdragskus]]” genoem. Soldate van die [[Britse Leër]] het krieket saamgeneem en dié sportsoort op ’n informele vlak beoefen. Die eerste amptelike wedstryde is tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] gespeel, toe personeel van die [[Britse Lugmag]] en ander [[Britse Statebond]]magte (insluitende [[eersterangse krieket|eersterangse]] en klubspelers uit [[Australië]], [[Nieu-Seeland]] en [[Suid-Afrika]]) in stede soos [[Ajman]], [[Al Ain]], [[Doebai (stad)|Doebai]] en [[Sharjah]] gestasioneer was en hulle hul gunsteling tydverdryf beoefen het.<ref name="Timeline" /> Die kolfblaaie wat hulle rondom die Sharjah-lugmagbasis opgerig het, is ná die einde van die wêreldoorlog deur Britte en ander buitelandse personeel verder gebruik.<ref name="EWC" />
Inwoners van Sharjah het teen inwoners van Doebai in plaaslike [[Derby (sport)|derbies]], wat in Doebai aangebied is, begin speel. Die “tuinstad” van Al Ain beskik oor die oudste krieketraad in die hele Verenigde Arabiese Emirate. Gedurende die 1960’s is die eerste krieketklubs gestig.<ref name="Timeline" /> Die sport se gewildheid het ná die onafhanklikheidwording van die Verenigde Arabiese Emirate in 1971 begin afgeneem. Nadat [[Suid-Asië|Suid-Asiatiese]] werkersmigrante hulle in dié land begin kom vestig het, het hulle hul passie vir krieket saamgeneem. Die plaaslike Arabiese bevolking, wat in Indië en Pakistan opgevoed is, het die nodige [[infrastruktuur]] opgerig en van die 1980’s af is plaaslike toernooie aangebied.<ref name="EWC" />
=== Die nasionale span se eerste jare ===
[[Lêer:SharjahCricket.JPG|duimnael|links|Die Sharjah-krieketstadion het reeds 200 [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en vier [[toetskrieket|toetswedstryde]] gehuisves<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/cricket-grounds/sharjah-cricket-stadium-59392 |title=Sharjah Cricket Stadium |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>]]
In 1976 het die nasionale span sy eerste wedstryd teen die [[Pakistan International Airlines|Pakistanse Internasionale Lugdiens]] se [[Eersterangse krieket|eersterangse span]] in Sharjah gespeel.<ref name="Timeline" /> Die toeriste het 345/5 in hul 50 boulbeurte aangeteken en die gasheer was op 88/4 ná 28 boulbeurte, toe dié wedstryd weens reën afgelas is.<ref name="EWC" /> In 1980 is plaaslike krieketbeheerliggame in Doebai en Sharjah gestig en een jaar later is die Sharjah-krieketstadion ingewy, wat deur ryk inwoners befonds is. Internasionale wedstryde in die Emirate het meestal sonder die plaaslike nasionale span plaasgevind, so die Asiatiese Beker 1984, wat in hierdie stadion aangebied is. Tydens dié toernooi is die eerste [[internasionale eendagwedstryd|EDIs]] in die Emirate beslis;<ref name="Timeline" /> deelnemers was [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]], [[Pakistanse nasionale krieketspan|Pakistan]] en [[Sri Lankaanse nasionale krieketspan|Sri Lanka]]. Vier jaar later is hier die Austral-Asiatiese Beker tussen [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]], [[Bengaalse nasionale krieketspan|Bangladesj]], Indië, [[Nieu-Seelandse nasionale krieketspan|Nieu-Seeland]], Pakistan en Sri Lanka aangebied. In 1995 het die Emirate die Asiatiese Beker tussen Bangladesj, Indië, Pakistan en Sri Lanka aangebied, weer sonder eie deelname. Altesaam is op die stadion meer as 200 EDIs<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Grounds/27/1745_o.html |title=One-Day International Matches played on Sharjah Cricket Association Stadium |publisher=Cricket Archive |accessdate=28 Januarie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200128204149/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Grounds/27/1745_o.html |archive-date=28 Januarie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> en vier [[Toetskrieket|toetswedstryde]] aangebied.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Grounds/27/1745_t.html |title=Test Matches played at Sharjah Cricket Association Stadium |publisher=Cricket Archive |accessdate=28 Januarie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200128204206/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Grounds/27/1745_t.html |archive-date=28 Januarie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Weens veiligheidskwessies het die [[Pakistanse Krieketraad|Pakistaanse beheerliggaam]] van sy tuiswedstryde na die Emirate verskuif.<ref name="EWC" /> Ook [[Afghaanse nasionale krieketspan|Afghanistan]] moes weens die veiligheidsituasie van sy tuiswedstryde hierheen verskuif.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.asiancricket.org/index.php/news/february-2010/1582 |title=Afghanistan Has A New Home Ground |publisher=[[Asiatiese Krieketraad]] |date=22 Februarie 2010 |accessdate=24 Maart 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220324213525/http://www.asiancricket.org/index.php/news/february-2010/1582 |archive-date=24 Maart 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
In 1984 het hulle by die Asiatiese krieketkonferensie (''Asian Cricket Conference'', ACC; nou [[Asiatiese Krieketraad]]) aangesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://asiancricket.org/membercontacts |title=The ACC Member Contacts |publisher=[[Asiatiese Krieketraad]] |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> In 1989 is die [[Emiratiese Krieketraad]] ([[Engels]]: ''Emirates Cricket Board'', ECB) gestig<ref name="EWC" /> en hulle het in dieselfde jaar ’n geaffilieerde lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) geword, wat hulle vir wedstryde teen ander nasionale spanne toegelaat het. Reeds in die daaropvolgende jaar het die beheerliggaam ’n assosiaatlid geword. Weens sy nielidmaatskap in die wêreldbeheerliggaam kon die nasionale span nie aan die kwalifiserings vir die [[krieketwêreldbeker]]toernooie in [[Krieketwêreldbeker 1979|1979]], [[Krieketwêreldbeker 1983|1983]], [[Krieketwêreldbeker 1987|1987]] en [[Krieketwêreldbeker 1992|1992]] deelneem nie. Dieselfde het gegeld vir die Asiatiese Bekertoernooie in 1984, 1986, 1988, 1990 en 1995. In 1990 het die nasionale span twee keer swak teen [[Nederlandse nasionale krieketspan|Nederland]] verloor. Hierdie nederlae het verduidelik dat die Verenigde Arabiese Emirate nog baie moes doen om tydens die IKR-trofee in 1994 suksesvol te wees en die EKR het toe ’n omstrede beleid goedgekeur.<ref name="EWC" />
=== Op pad na die eerste krieketwêreldbekerdeelname ===
Ten einde van ’n suksesvolle nasionale span tydens die IKR-trofee 1994 in Kenia het die EKR verskeie eersterangse spelers in [[Indië]], [[Pakistan]] en [[Sri Lanka]] betrek om ’n werkgeleentheid in dié land te vat, sodat hulle volgens die residensiële vereistes vir die Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan kon speel. Met die inheemse kaptein [[Sultan Zarawani]] het die Verenigde Arabiese Emirate die trofee ingepalm en daarmee vir die [[Krieketwêreldbeker 1996]] gekwalifiseer.<ref name="EWC" /> Dit was hul eerste sukses in hul eerste probeerslag.<ref name="Timeline" /> Hulle het die gasheer [[Keniaanse nasionale krieketspan|Kenia]] in die eindstryd verslaan (met twee paaltjies).<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/58/58659.html |title=Scorecard of Kenya v UAE |publisher=Cricket Archive |date=6 Maart 1994 |accessdate=3 November 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191103113234/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/58/58659.html |archive-date=3 November 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die Keniaanse spelers en die krieketraad was baie ontsteld oor die feit dat hulle verslaan is deur ’n span wat volgens hulle en ander waarnemers uit “huursoldate” bestaan het. Die IKR het oor dié dispuut geswyg, maar hulle het die vereistes vir nasionale spanne verhoog.<ref name="EWC" />
Tydens die Austral-Asiatiese Beker 1994 het die Emiratiese gasheer sy eerste EDIs teen Indië en Pakistan gespeel, maar hulle is ná twee nederlae reeds in die groepfase uitgeskakel.<ref name="Timeline" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/magazine/content/story/149440.html |title=The star who turned traitor |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Die Emiratis het laaste geëindig tydens ’n driehoekige reeks teen Kenia en Nederland in dieselfde jaar en ook in 1995 laaste tydens ’n toernooi teen die A-spanne van die volle lede Indië, Pakistan en Sri Lanka.<ref name="Timeline" /> ’n Jaar later het die span aan die Pakistanse EDI-toernooi deelgeneem en een van vier wedstryde gewen. Tydens die Krieketwêreldbeker 1996 in Indië, Pakistan en Sri Lanka het hulle vir die eerste keer aan dié toernooi deelgeneem, maar al hul wedstryde behalwe vir dié teen Nederland verloor: teen [[Proteas|Suid-Afrika]] (met 169 lopies), teen [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] (met agt paaltjies), teen Pakistan (met nege paaltjies) en teen Nieu-Seeland (met 109 lopies). Die ontmoeting met Nederland was die eerste EDI-wedstryd tussen twee assosiaatlede van die IKR en die eerste EDI-oorwinning vir die Verenigde Arabiese Emirate (met sewe paaltjies).<ref name="Timeline" />
Tydens die eerste AKR-trofee 1996 in [[Maleisië]] het die Verenigde Arabiese Emirate ná hul nederlaag in die eindstryd teen [[Bengaalse nasionale krieketspan|Bangladesj]] (met 108 lopies) as naaswenner geëindig, waarmee hulle die Asiatiese Beker 1997 misgeloop het.<ref name="Timeline" /> Weens die verhoogde vereistes vir nasionale spanne was die Verenigde Arabiese Emirate nie in staat om hul sukses van 1994 te herhaal nie, tydens die IKR-trofee 1997 in Maleisië het hulle in die tiende plek geëindig. Tydens die halfeindstryd van die AKR-trofee 1998 in [[Nepal]] is die Verenigde Arabiese Emirate deur Bangladesj met ses paaltjies verslaan en hulle het ook die Asiatiese Beker 2000 misgeloop.<ref name="Timeline" /><ref name="Shock">{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketeurope4.net/DATABASE/ARTICLES2/articles/000040/004020.shtml |title=Saudis stun champions |publisher=[[Europese Krieketraad]] |date=25 Julie 2008 |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303195408/http://www.cricketeurope4.net/DATABASE/ARTICLES2/articles/000040/004020.shtml |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
=== In die nuwe millennium ===
Oor die jare heen kon die span, nadat Bangladesj in 2000 ’n volle lid van die IKR geword het, homself as die beste assosiaatlid in Asië vestig, hoewel hulle nie met die beste assosiaatlid van Europa en Noord-Amerika kon meeding nie.<ref name="EWC" /> Die Emirate het die AKR-trofeë in 2000 en 2002 gewen, nadat hulle onderskeidelik [[Hongkongse nasionale krieketspan|Hongkong]] (met drie paaltjies) en [[Nepalese nasionale krieketspan|Nepal]] (met ses paaltjies) in die eindstryde verslaan en sodoende vir die daaropvolgende Asiatiese Bekertoernooie in 2004 en 2008 gekwalifiseer het. Tydens die IKR-trofee 2001 in Kanada het die Emirate egter in die vyfde plek geëindig en sodoende die [[Krieketwêreldbeker 2003]] misgeloop. Tydens die ''Hong Kong Cricket Sixes'' in dieselfde jaar het hulle daarin geslaag om Australië twee keer te klop.<ref name="Timeline" />
In 2004 het die Verenigde Arabiese Emirate die Sesnasies-uitdaagtoernooi 2004 aangebied en volgens punte gelykop met vier ander spanne in die vyfde plek geëindig. In dieselfde jaar het die Emirate hul eerste Interkontinentale bekerwedstryd teen Nepal gespeel, waartydens [[Ali Asad]] nege paaltjies in die eerste beurt geneem het. Daarna het die Emirate Maleisië verslaan, maar in die halfeindstryd teen [[Kanadese nasionale krieketspan|Kanada]] verloor. Die Verenigde Arabiese Emirate het die AKR-trofee gewen, nadat hulle [[Omaanse nasionale krieketspan|Oman]] in die eindstryd met 94 lopies geklop het. Daarna het hulle weer EDI-krieket gespeel, maar hulle is deur beide Indië (met 116 lopies) en Sri Lanka (ook met 116 lopies) in die eerste rondte van die Asiatiese Beker 2004 verslaan. Tydens die ''Hong Kong Cricket Sixes'' het hulle in die vierde plek geëindig, nadat hulle sowel Indië asook Suid-Afrika verslaan het.<ref name="Timeline" />
Die Verenigde Arabiese Emirate het tydens die Interkontinentale beker 2005 weer die halfeindstryd gehaal, hoewel hulle in die eerste rondte teen Nepal verloor het. Daarna het hulle in Sharjah ’n reeks teen Engeland A gespeel, maar hulle is in al hul vier wedstryde verslaan. Daarna het hulle Hongkong in die eindstryd van die eerste ''ACC Fast Track Countries Tournament 2004/05'' geklop.<ref name="Timeline" /> Tydens die IKR-trofee 2005 in [[Ierland]] het die Emiratis sesde geëindig en daarmee die [[Krieketwêreldbeker 2007]] naelskraap misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/82/82973.html |title=Scorecard of Netherlands v UAE |publisher=Cricket Archive |date=11 Julie 2005 |accessdate=1 Junie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200601045510/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/82/82973.html |archive-date=1 Junie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Aansluitend het hulle die tweede ''ACC Fast Track Countries Tournament 2005/06'' gewen. Die Emirate het Hongkong in die eindstryd van die AKR-beker 2006 in Maleisië met vyf paaltjies verslaan, maar hul Interkontinentale bekerveldtog het met ’n beurtnederlaag teen [[Namibiese nasionale krieketspan|Namibië]] begin. Daarop het ’n gelykop teen Skotland en ’n nederlaag teen [[Ierse nasionale krieketspan|Ierland]] gevolg, weer met ’n beurt, nadat [[Eoin Morgan]] met 209 onoorwonne lopies ’n nuwe Ierse rekord opgestel het. Tydens die eerste AKR T20I-beker 2007 het die Emirate in die vierde plek<ref name="Timeline" /> en tydens die derde en laaste ''ACC Fast Track Countries Tournament'' ná Nepal in die tweede plek geëindig.
Die Interkontinentale Beker 2007/08 het teleurstellend verloop, aangesien die Emirate net een oorwinning oor [[Bermudaanse nasionale krieketspan|Bermuda]] in hul sewe wedstryde kon aanteken, terwyl hulle teen Skotland onbeslis gespeel het en deur Kanada verslaan is.<ref name="Timeline" /><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/DATABASE/2007/TOURNAMENTS/INTERCONTINENTAL/about.shtml |title=2007–08 ICC Intercontinental Cup |publisher=[[Europese Krieketraad]] |accessdate=20 Junie 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070620180456/http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/DATABASE/2007/TOURNAMENTS/INTERCONTINENTAL/about.shtml |archive-date=20 Junie 2007 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die eerste ACC T20I-beker 2007 in [[Koeweit]] het hulle in die vierde plek geëindig. Die afdeling twee van die Wêreldkrieketliga 2007 in [[Windhoek]] het vir die span heelwat beter verloop, met ’n oorwinning in die eindstryd teen Oman (met 67 lopies).<ref name="Timeline" /><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/131/131292.html |title=Scorecard of Oman v UAE |publisher=Cricket Archive |date=1 Desember 2007 |accessdate=1 Junie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200601045631/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/131/131292.html |archive-date=1 Junie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
Tydens die Asiatiese Beker 2008 in Pakistan is die Emirate in die eerste rondte deur Bangladesj (met 96 lopies)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asia-cup-2008-298014/bangladesh-vs-united-arab-emirates-1st-match-group-a-335346/match-report |title=Ashraful and Raqibul set up easy win |publisher=ESPNcricinfo |author=Ashok Ganguly |date=24 Junie 2008 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> en Sri Lanka (met 142 lopies) verslaan.<ref name="Timeline" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asia-cup-2008-298014/sri-lanka-vs-united-arab-emirates-6th-match-group-a-335350/match-report |title=Sri Lanka prevail over spirited UAE |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=26 Junie 2008 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Events/Tables/Asia_Cup_2008.html |title=2008 Asia Cup Points Table |publisher=Cricket Archive |accessdate=1 Junie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200601045635/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Events/Tables/Asia_Cup_2008.html |archive-date=1 Junie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die AKR Elitetrofee 2008 het hulle ’n verrassende nederlaag teen Saoedi-Arabië gely; hul eerste AKR-trofee-nederlaag sedert dié in die halfeindstryd in 1998.<ref name="Shock" /> Hulle het in die eindstryd teen Hongkong met drie paaltjies verloor wat hul reeks van vier agtereenvolgende titels beëindig het.<ref name="Timeline" /><ref name="ACCT08" />
Die Verenigde Arabiese Emirate het die AKR T20I-beker 2009 aangebied en as naaswenner geëindig, nadat hulle die eindstryd teen Afghanistan met 94 lopies verloor het; tydens dié toernooi het die span al sy vier groepwedstryde en die halfeindstryd teen Oman gewen.<ref name="Timeline" /><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.asiancricket.org/index.php/tournaments/acc-twenty20-cup-2009 |title=ACC Twenty20 Cup |publisher=[[Asiatiese Krieketraad]] |accessdate=14 November 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191114094739/http://www.asiancricket.org/index.php/tournaments/acc-twenty20-cup-2009 |archive-date=14 November 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2009 in [[Suid-Afrika]] het die Emirate net die sewende plek behaal en sodoende die [[Krieketwêreldbeker 2011]] misgeloop. Daarna het hulle [[Namibië]] besoek, waar hulle die Interkontinentale Bekerwedstryd en twee bykomende eendaagse wedstryde gewen het. Eers in 2010 kon die span aan die [[T20I-wêreldbeker]]kwalifisering deelneem, nadat hulle voorheen nie aan die Wêreldkrieketliga-afdeling een 2007 vir die [[T20I-wêreldbeker 2007]] en die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2008 vir die [[T20I-wêreldbeker 2009]] deelgeneem het nie. Die gasheer kon egter net die derde plek behaal en het sodoende die [[T20I-wêreldbeker 2010]] misgeloop. Aansluitend het die Emirate die [[Marylebone-krieketklub]] (MKK) gehuisves. Daarna het die Ugandese span die Emirate besoek. Terwyl die wedstryd tydens die Interkontinentale Skild 2009/10 onbeslis geëindig het, het die gasheer die eendaagse wedstryd en albei [[Twintig20|T20Is]] gewen. Daarna het die span tydens die AKR Elitetrofee 2010 in Koeweit in die sesde plek geëindig en vir die eerste keer die halfeindstryd tydens dié toernooi misgeloop. Aansluitend het die Emirate [[Bermuda]] besoek, waar hulle albei eendaagse Interkontinentale Bekerwedstryde en albei T20Is teen die gasheer gewen het. Die daaropvolgende besoek aan Kenia was egter minder suksesvol, aangesien hulle al die vier eendaagse wedstryde teen die nasionale span verloor het. Die eindstryd van die Interkontinentale Skild is in Doebai beslis en deur Namibië teen die gasheer gewen.<ref name="Timeline" />
=== Gereelde deelname aan toernooie ===
[[Lêer:2015 CWC I v UAE 02-28 General (01).JPG|duimnael|Wedstryd tussen [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] en die Verenigde Arabiese Emirate tydens die [[Krieketwêreldbeker 2015]] in [[Perth]], [[Australië]]]]
In Oktober 2010 het die beheerliggaam [[Kabir Khan]] as nuwe hoofafrigter aangestel. Khan het voorheen tydens sy ampstermyn as Afghanistan se hoofafrigter van een jaar ’n groot sukses behaal en dié nasionale span na EDI-status geneem. Hy het verduidelik, dat dit ook sy doel is om die Verenigde Arabiese Emirate na die [[T20I-wêreldbeker 2012]] te neem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/uae-news-kabir-khan-to-coach-uae-479636 |title=Kabir Khan to coach UAE |publisher=ESPNcricinfo |date=2 Oktober 2010 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Vir die Asiatiese Bekertoernooie in 2010, 2012 en 2014 is die Emirate nie genooi nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.thenational.ae/sport/afghanistan-cricket-boosted-with-spot-in-the-asia-cup |title=Afghanistan cricket boosted with spot in the Asia Cup |publisher=The National |author=Paul Radley |date=4 Januarie 2014 |accessdate=8 Januarie 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140108004133/http://www.thenational.ae/sport/afghanistan-cricket-boosted-with-spot-in-the-asia-cup |archive-date=8 Januarie 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
In April 2011 het die Emirate afdeling twee van die Wêreldkrieketliga aangebied en onoorwonne beklink, nadat hulle die eindstryd teen Namibië gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/uae-secure-division-two-title-619403 |title=UAE secure Division Two title |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=25 Februarie 2013 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> In Junie/Julie 2011 het die Emiratis tydens die eerste rondte van die Interkontinentale Beker 2011/13 in [[Nairobi]] teen Kenia te staan gekom, waar hulle die Interkontinentale bekerwedstryd gewen en die reeks van twee eendaagse wedstryde onbeslis geëindig het. Daarna het hulle Afghanistan verwelkom; terwyl die Interkontinentale bekerwedstryd onbeslis geëindig het, het die gasheer albei eendaagse wedstryde gewen.<ref name="Timeline" /> In Desember 2011 het die Emirate deelgeneem aan die AKR T20I-beker in Nepal, wat as Asiatiese kwalifiseringstoernooi vir die T20I-wêreldbekerkwalifisiering gedien het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.asiancricket.org/index.php/tournaments/acc-twenty20-cup-2011 |title=ACC Twenty20 Cup 2011 |publisher=[[Asiatiese Krieketraad]] |accessdate=17 Desember 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191217125322/http://asiancricket.org/index.php/tournaments/acc-twenty20-cup-2011 |archive-date=17 Desember 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Aangesien die nasionale span reeds uit die Asiatiese kwalifisering geskakel is, het hulle die hooftoernooi misgeloop.<ref name="Timeline" /> Tydens die AKR Elitetrofee 2012 het hulle die titel met Nepal gedeel, nadat die eindstryd onbeslis geëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asian-cricket-council-trophy-elite-2012-13-582078/united-arab-emirates-vs-nepal-final-584808/match-report |title=Nepal, UAE share ACC Elite title after thrilling tie |publisher=ESPNcricinfo |date=12 Oktober 2012 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
Tydens die AKR T20I-beker 2013 het die Verenigde Arabiese Emirate met ’n oorwinning in die uitspeelwedstryd teen Hongkong die derde plek behaal. In November dieselfde jaar het hulle die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2013 aangebied en ná ’n nederlaag in die uitspeelwedstryd teen Nepal in die vierde plek geëindig; met die oorwinning oor Nederland met tien lopies in die kwarteindstryd was hulle reeds vir die [[T20I-wêreldbeker 2014]] gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/how-will-the-qualifiers-fare-in-bangladesh-695057 |title=How will the qualifiers fare in Bangladesh? |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=1 Desember 2013 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Die jaar 2014 het die Emiratiese span in [[Nieu-Seeland]] begin met die krieketwêreldbekerkwalifisering 2014, die laaste fase van die Wêreldkrieketliga 2009/14.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketeurope4.net/WCL7/DATABASE/ABOUT/structure.shtml |title=World Cricket Liga |publisher=[[Europese Krieketraad]] |accessdate=21 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120921043421/http://www.cricketeurope4.net/WCL7/DATABASE/ABOUT/structure.shtml |archive-date=21 September 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In die kwalifisering het hulle die eindstryd gehaal, is deur Skotland met 41 lopies verslaan en het vir die [[Krieketwêreldbeker 2015]] in [[Australië]] en Nieu-Seeland gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-qualifier-2013-14-681019/scotland-vs-united-arab-emirates-final-696763/match-report |title=Mommsen ton gives Scotland the title |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Februarie 2014 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Daarmee het die Verenigde Arabiese Emirate ná byna 20 jaar weer aan ’n [[krieketwêreldbeker]]toernooi deelgeneem. Nadat hulle die kwalifiseringstoernooi onder die vier beste spanne afgesluit het, het hulle vir die daaropvolgende vier jaar ook EDI-status ontvang.<ref name="odistatus" />
Die [[T20I-wêreldbeker 2014]] het teleurstellend verloop, aangesien die Emiratiese nasionale span in al hul drie wedstryde deur Nederland (met ses paaltjies),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/world-t20-2013-14-628368/netherlands-vs-united-arab-emirates-4th-match-first-round-group-b-682903/match-report |title=Myburgh powers Netherlands to six-wicket win |publisher=ESPNcricinfo |author=Abhishek Purohit |date=17 Maart 2014 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Ierland (met 21 lopies)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/world-t20-2013-14-628368/ireland-vs-united-arab-emirates-8th-match-first-round-group-b-682911/match-report |title=Win takes Ireland closer to main draw |publisher=ESPNcricinfo |author=Abhishek Purohit |date=19 Maart 2014 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> en [[Zimbabwiese nasionale krieketspan|Zimbabwe]] (met vyf paaltjies)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/world-t20-2013-14-628368/united-arab-emirates-vs-zimbabwe-11th-match-first-round-group-b-682917/match-report |title=Chigumbura keeps Zimbabwe alive |publisher=ESPNcricinfo |author=Devashish Fuloria |date=21 Maart 2014 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> verslaan en reeds in die eerste rondte uitgeskakel is. Tydens die AKR Premierliga 2014 het hulle met hul tweede plek vir die AKR Kampioenskap 2014 gekwalifiseer. Aangesien Afghanistan en die Verenigde Arabiese Emirate besig was met voorbereidings op die Krieketwêreldbeker is die AKR Kampioenskap 2014 gekanselleer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://ekantipur.com/2014/10/09/sports/acc-championship-called-off/396099.html |title=ACC Championship called off |publisher=Ekantipur |date=9 Oktober 2014 |accessdate=1 Januarie 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101001756/https://ekantipur.com/2014/10/09/sports/acc-championship-called-off/396099.html |archive-date=1 Januarie 2015 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In teenstelling met die meeste ander aan die krieketwêreldbekertoernooi deelnemende spanne het die Emiratiese span veral uit halfprofessionele spelers bestaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.icc-cricket.com/cricket-world-cup/news/2015/features-and-specials/85785/zimbabwe-v-uae-preview-match-8-nelson |title=Zimbabwe v UAE Preview, Match 8, Nelson |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=18 Februarie 2015 |accessdate=19 Februarie 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150219053517/http://www.icc-cricket.com/cricket-world-cup/news/2015/features-and-specials/85785/zimbabwe-v-uae-preview-match-8-nelson |archive-date=19 Februarie 2015 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In die groepwedstryd teen Zimbabwe in [[Nelson, Nieu-Seeland|Nelson]] het die span met 285/7 hul hoogste EDI-telling tydens ’n toernooi aangeteken, hulle het nogtans met vier paaltjies verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/31529167 |title=Cricket World Cup 2015: Zimbabwe avoid UAE loss |publisher=[[BBC]] |author=Jonathan Jurejko |date=19 Februarie 2015 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2014-15-509587/united-arab-emirates-vs-zimbabwe-8th-match-pool-b-656413/match-report |title=Williams, Ervine ruin UAE's spirited comeback |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=18 Februarie 2015 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Shaiman Anwar het met 106 lopies teen Ierland die eerste honderdtal vir die Emirate tydens dié toernooi aangeteken en die span het ’n algehele telling van 278/9 bereik. Nadat Ierland die teiken in die laaste boulbeurt gehaal het, is die Emirate nogtans met twee paaltjies verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2014-15-509587/ireland-vs-united-arab-emirates-16th-match-pool-b-656429/match-report |title=Wilson, K O'Brien seal tense win |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=25 Februarie 2015 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Nadat hulle ook deur Indië (met nege paaltjies),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2014-15-509587/india-vs-united-arab-emirates-21st-match-pool-b-656439/match-report |title=Ashwin stars in India's biggest WC win |publisher=ESPNcricinfo |author=Sidharth Monga |date=28 Februarie 2015 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Pakistan (met 129 lopies),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2014-15-509587/pakistan-vs-united-arab-emirates-25th-match-pool-b-656447/match-report |title=Pakistan batsmen craft huge win |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Fidel Fernando |date=4 Maart 2015 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Suid-Afrika (met 146 lopies)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2014-15-509587/south-africa-vs-united-arab-emirates-36th-match-pool-b-656469/match-report |title=De Villiers, Behardien thump UAE |publisher=ESPNcricinfo |author=Alagappan Muthu |date=12 Maart 2015 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> en [[Wes-Indiese nasionale krieketspan|Wes-Indië]] (met ses paaltjies) verslaan is, is hulle reeds in die groepfase uit die toernooi geskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.icc-cricket.com/cricket-world-cup/standings/ |title=Standings / Cricket World Cup 2015 – ICC Cricket / Official Website |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=2 Desember 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161202034635/http://www.icc-cricket.com/cricket-world-cup/standings |archive-date=2 Desember 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Troosprys was in die laasgenoemde wedstryd die met 109 lopies hoogste vennootskap tussen Amjad Javed en Nasir Aziz teen ’n toetsspan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2014-15-509587/united-arab-emirates-vs-west-indies-41st-match-pool-b-656479/match-report |title=WI win big, reach quarters thanks to Pakistan |publisher=ESPNcricinfo |author=Alagappan Muthu |date=14 Maart 2015 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
Tydens die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2015 in Ierland en Skotland het die Emirate slegs die 13de plek behaal en sodoende die [[T20I-wêreldbeker 2016]] misgeloop. Op 21 Julie 2016 het die Emiratiese Krieketraad die eerste sentrale kontrakte met agt krieketspelers onderteken, wie sodoende dié land se eerste professionele krieketspelers geword het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/uae-moves-towards-professionalism-with-eight-central-contracts-1037091 |title=UAE moves towards professionalism with eight central contracts |publisher=ESPNcricinfo |date=21 Julie 2016 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Tydens die Interkontinentale Beker 2015–17 kon hulle slegs [[Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan|Papoea-Nieu-Guinee]] (met nege paaltjies) en Namibië (met 34 lopies) verslaan, terwyl die deur reën beïnvloede wedstryd teen Skotland onbeslis geëindig en hulle die ander vier wedstryde verloor het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-intercontinental-cup-2015-2017-18-870857/scotland-vs-united-arab-emirates-997991/match-report |title=Rain has final say as teams split points |publisher=ESPNcricinfo |date=12 Augustus 2016 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Die enigste ligpunte was die eersterangse honderdtalle deur [[Muhammad Usman]] en [[Saqlain Haider]] (albei teen Papoea-Nieu-Guinee),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://gulfnews.com/sport/uae-sport/usmans-maiden-ton-gives-uae-vital-lead-1.2007961 |title=Usman's maiden ton gives UAE vital lead |publisher=Gulf News |author=N. D. Prashant |date=8 April 2017 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/366783 |title=UAE eyes maiden win after Saqlain ton |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=9 April 2017 |accessdate=19 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221119045848/https://www.icc-cricket.com/news/366783 |archive-date=19 November 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> deur [[Adnan Mufti]] teen Namibië,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/474388 |title=Mufti's maiden first-class ton props up UAE |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=16 September 2017 |accessdate=9 Februarie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230209035358/https://www.icc-cricket.com/news/474388 |archive-date=9 Februarie 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> asook die hoogste aanvangskolwervennootskap vir die Emirate tussen [[Rohan Mustafa]] en [[Chirag Suri]] tydens dié toernooi teen Afghanistan (met 146 lopies).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-intercontinental-cup-2015-2017-18-870857/united-arab-emirates-vs-afghanistan-1126523/match-report-3 |title=Suri, Mustafa frustrate Afghanistan with record stand |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=1 Desember 2017 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Nadat die Emirate tydens die Asiatiese Bekerkwalifisering 2016 in [[Bangladesj]] al hul drie wedstryde teen Afghanistan, Hongkong en Oman gewen het, het hulle vir die hooftoernooi gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/asia-cup-2015-16/content/story/975281.html |title=UAE storm to main draw with convincing win |publisher=ESPNcricinfo |date=22 Februarie 2016 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Beker 2016 in Bangladesj is hulle egter in al hul wedstryde deur Sri Lanka (met 14 lopies),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asia-cup-2015-16-966595/sri-lanka-vs-united-arab-emirates-2nd-match-966747/match-report |title=Malinga marks return with match-winning spell against UAE |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=25 Februarie 2016 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Bangladesj (met 51 lopies),<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asia-cup-2015-16-966595/bangladesh-vs-united-arab-emirates-3rd-match-966749/match-report |title=Bangladesh bowlers flatten UAE to defend 133 |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=26 Februarie 2016 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Pakistan (met sewe paaltjies)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asia-cup-2015-16-966595/pakistan-vs-united-arab-emirates-6th-match-966755/match-report |title=Pakistan overcome hiccups for seven-wicket win |publisher=ESPNcricinfo |author=Alagappan Muthu |date=29 Februarie 2016 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> en Indië (met nege paaltjies) verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asia-cup-2015-16-966595/india-vs-united-arab-emirates-9th-match-966761/match-report |title=India crush UAE for their biggest T20I win |publisher=ESPNcricinfo |author=Alagappan Muthu |date=3 Maart 2016 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
Die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2018 in [[Zimbabwe]] het die Emirate in die sesde plek afgesluit en sodoende nie vir die [[Krieketwêreldbeker 2019]] gekwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/644871 |title=Afghanistan add spice to World Cup Qualifiers by defeating The Windies |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=16 Maart 2018 |accessdate=9 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230409044429/https://www.icc-cricket.com/media-releases/644871 |archive-date=9 April 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Troosprys was hul eerste EDI-oorwinning teen ’n volle lid van die IKR (teen Zimbabwe met drie lopies).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.crictracker.com/icc-world-cup-qualifiers-2018-zimbabwe-vs-uae-statistical-highlights/ |title=ICC World Cup Qualifiers, 2018: Zimbabwe vs UAE – Statistical Highlights |publisher=CricTracker |author=Sampath Bandarupalli |date=22 Maart 2018 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Buitendien is die nasionale span se EDI-status tot in 2023 verleng.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/icc-rule-no-change-to-odi-status-for-world-cup-qualifiers-1132978 |title=ICC rule no change to ODI status for World Cup Qualifiers |publisher=ESPNcricinfo |author=David Hopps |date=15 Januarie 2018 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Ná sy nederlaag in die eindstryd tydens die Asiatiese Bekerkwalifisering 2018 in Maleisië teen Hongkong met twee paaltjies het die span die Asiatiese Beker 2018 misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/asia-cup-qualifiers-2018-1154639/hong-kong-vs-united-arab-emirates-final-1154661/match-report |title=Aizaz Khan's five-for helps Hong Kong seal Asia Cup qualification |publisher=ESPNcricinfo |date=6 September 2018 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Vanweë die politieke spanninge tussen Indië en Pakistan is die hooftoernooi van Indië na die Verenigde Arabiese Emirate verskuif, terwyl die [[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indiese beheerliggaam]] as amptelike gasheer aangebly het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/asia-cup-2018-moved-from-india-to-uae-1142882 |title=Asia Cup 2018 moved from India to UAE |publisher=ESPNcricinfo |author=Umar Farooq |date=10 April 2018 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
In 2019 het die span vir sy eerste bilaterale reeks teen ’n volle lid van die IKR Zimbabwe besoek,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/uae-have-graeme-cremer-to-turn-to-on-historic-tour-of-zimbabwe-1180361 |title=UAE have Graeme Cremer to turn to on historic tour of Zimbabwe |publisher=ESPNcricinfo |date=8 April 2019 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> maar hulle het die EDI-reeks van vier wedstryde met 0–4 verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/1180574 |title=Zimbabwe prevail in rain-affected thriller to seal clean-sweep |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=16 April 2019 |accessdate=27 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221127100627/https://www.icc-cricket.com/news/1180574 |archive-date=27 November 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In dieselfde jaar het die Emirate die reeks van vier T20Is in Nederland met 4–0 gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/uae-in-netherlands-2019-1191001/netherlands-vs-united-arab-emirates-4th-t20i-1191008/match-report |title=Ashfaq Ahmed, Ghulam Shabber hand UAE series sweep |publisher=ESPNcricinfo |date=8 Augustus 2019 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Met hulle EDI-status het die Emirate ook die Krieketwêreldbekerliga 2 2019–2023 vir die [[Krieketwêreldbeker 2023]] gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-road-to-world-cup-2023-how-teams-can-secure-qualification-from-rank-no-1-to-32-1197379 |title=The road to World Cup 2023: how teams can secure qualification, from rank No. 1 to 32 |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=14 Augustus 2019 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Die Emiratis het dié toernooi in die sesde plek afgesluit, waarmee hulle die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2023 se uitspeelrondte gehaal het,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/3111784 |title=Explainer: The path to Cricket World Cup 2023 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |author=Daniel Beswick |date=16 Maart 2023 |accessdate=22 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230922023656/https://www.icc-cricket.com/news/3111784 |archive-date=22 September 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> wat hulle met ’n swakker lopietempo na die Verenigde State, wat gelyk aan punte was, in die tweede plek afgesluit het. Daarmee het hulle die Krieketwêreldbekerkwalifisering vir die Krieketwêreldbeker 2023 gehaal en gelyktydig hul plek in die Krieketwêreldbekerliga 2 2023–2027 vir die [[Krieketwêreldbeker 2027]] bespreek.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://supersport.com/cricket/icc-cricket-world-cup-super-league-2020-2023/news/185d137e-e4ba-48b1-8e9a-7d44db5030c7/usa-book-spot-at-cricket-world-cup-qualifier |title=USA book spot at Cricket World Cup qualifier |publisher=[[SuperSport]] |date=4 April 2023 |accessdate=4 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230404170415/https://supersport.com/cricket/icc-cricket-world-cup-super-league-2020-2023/news/185d137e-e4ba-48b1-8e9a-7d44db5030c7/usa-book-spot-at-cricket-world-cup-qualifier |archive-date=4 April 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2023 in Zimbabwe het die Emiratis die negende plek behaal, waarmee hulle die hooftoernooi in Indië misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-qualifier-2023-1377745/scotland-vs-united-arab-emirates-12th-match-group-b-1377757/match-report |title=Berrington century and Scotland bowlers deliver knockout blow to UAE |publisher=ESPNcricinfo |author=Sreshth Shah |date=23 Junie 2023 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
As gasheer was die Emirate regstreeks vir die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2019 gekwalifiseer, maar met hul sewende plek het hulle die [[T20I-wêreldbeker 2021]] naelskraap misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/men-s-t20-wc-qualifier-2019-20-1199473/hong-kong-vs-oman-4th-qualifying-play-off-1199544/match-report |title=Jatinder Singh and Bilal Khan seal Oman's return to T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=30 Oktober 2019 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> In 2021 het die Emirate Ierland vir vier EDIs gehuisves. Hulle het die eerste EDI met ses paaltjies gewen en sodoende hul eerste oorwinning oor Ierland in dié formaat aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thenationalnews.com/sport/cricket/cp-rizwan-and-mohammed-usman-hit-centuries-as-uae-seal-stunning-win-over-ireland-1.1142727 |title=CP Rizwan and Mohammed Usman hit centuries as UAE seal stunning win over Ireland |publisher=The National |author=Paul Radley |date=8 Januarie 2021 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Die tweede en derde EDI moes egter weens verskeie [[Covid-19-pandemie|Covid-19-gevalle]] afgelas word. Ierland het eindelik die vierde EDI gewen en die reeks met 1–1 geëwenaar.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/55703958 |title=UAE v Ireland: Simi Singh stars as visitors earn 112-run win to draw ODI series |publisher=[[BBC]] |date=18 Januarie 2021 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> In Oktober dieselfde jaar het die Emirate Ierland vir drie T20Is ontvang. Ná hul nederlaag in die eerste wedstryd het hulle die ander twee wedstryde gewen en die reeks met 2–1 beklink. Vanweë die aanhoudende wêreldwye [[Covid-19-pandemie]] is die [[T20I-wêreldbeker 2021]] in Oman en die Verenigde Arabiese Emirate beslis, waarmee albei lande vir die eerste keer wedstryde tydens ’n internasionale toernooi gehuisves het; Indië het egter as amptelike gasheer aangebly. In teenstelling met Oman het die Emirate nie vir dié toernooi gekwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/bcci-confirms-2021-t20-world-cup-switch-to-uae-1268149 |title=BCCI confirms 2021 T20 World Cup switch to UAE |publisher=ESPNcricinfo |date=28 Junie 2021 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
Tydens die T20I-wêreldbekerkwalifisering se groep A 2022 in Oman het die Verenigde Arabiese Emirate die eindstryd teen Ierland gewen en sodoende vir die [[T20I-wêreldbeker 2022]] in Australië gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/t20-wc-qualifiers-muhammad-waseem-powers-uae-to-glory-in-qualifier-final-against-ireland-1302546 |title=Muhammad Waseem powers UAE to glory in qualifier final against Ireland |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=24 Februarie 2022 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> In Februarie 2020 het die Emirate aan die AKR Westelike Streek T20-toernooi deelgeneem, wat deel was van die Asiatiese Bekerkwalifisering 2022. Hulle het al hul groepwedstryde teen Iran, Koeweit en Saoedi-Arabië gewen, in die halfeindstryd Katar verslaan en die eindstryd teen Koeweit beklink. In die tweede deel van die kwalifisering, die Asiatiese Bekerkwalifisering 2022 in Augustus 2022 is die Emiratis deur Koeweit en Hongkong verslaan, terwyl hulle Singapoer geklop het, waarvolgens hulle die hooftoernooi misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hindustantimes.com/cricket/hong-kong-qualify-for-asia-cup-2022-to-meet-india-pakistan-in-group-a-101661395860335.html |title=Hong Kong qualify for Asia Cup 2022; to meet India, Pakistan in Group A |publisher=[[Hindustan Times]] |date=25 Augustus 2022 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Vanweë die ekonomiese krisis in Sri Lanka moes die Asiatiese Beker 2022 na die Verenigde Arabiese Emirate verskuif word, terwyl die [[Sri Lanka Krieket|Sri Lankaanse beheerliggaam]] as amptelike gasheer aangebly het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/asia-cup-2022-shifted-from-sri-lanka-to-the-uae-1326433 |title=Asia Cup 2022 shifted from Sri Lanka to the UAE |publisher=ESPNcricinfo |date=27 Julie 2022 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Tydens die T20I-wêreldbeker 2022 se eerste rondte het die Emiratis teen Nederland en Sri Lanka verloor, terwyl hulle Namibië kon verslaan, waarmee hulle uit dié toernooi geskakel is; laasgenoemde was hul eerste T20I-wêreldbekeroorwinning nog.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/cricket/icc-mens-t20-world-cup/namibia-vs-united-arab-emirates-t20-world-cup-2022-10th-match-group-a-oct-20-live-cricket-score-updates/liveblog/94981622.cms |title=Namibia vs United Arab Emirates Highlights, T20 World Cup 2022: David Wiese fifty in vain as UAE beat Namibia for historic win |publisher=[[The Times of India]] |date=3 Mei 2023 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
In Augustus 2023 het die Emirate Nieu-Seeland vir drie T20Is gehuisves.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nzc.nz/news-items/archive/blackcaps-to-play-uae/ |title=BLACKCAPS to play UAE |publisher=[[Nieu-Seeland Krieket]] |date=2 Maart 2023 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> In die tweede T20I kon die gasheer ’n verrassende oorwinning met sewe paaltjies aanteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/3641186 |title=UAE script history with series-levelling win over New Zealand |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=19 Augustus 2023 |accessdate=1 Oktober 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231001155558/https://www.icc-cricket.com/news/3641186 |archive-date=1 Oktober 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Dit was hulle eerste internasionale oorwinning oor Nieu-Seeland en dié span se eerste nederlaag teen ’n assosiaatlid ooit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/new-zealand-in-united-arab-emirates-2023-1377725/united-arab-emirates-vs-new-zealand-2nd-t20i-1377728/match-report |title=Aayan, Waseem, Asif crush NZ to seal historic win for UAE |publisher=ESPNcricinfo |author=Ashish Pant |date=19 Augustus 2023 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese T20I-wêreldbekerkwalifisering 2023 is die Verenigde Arabiese Emirate in die halfeindstryd deur Nepal verslaan en het sodoende die [[T20I-wêreldbeker 2024]] misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/nepal-and-oman-qualify-for-2024-mens-t20-world-cup-1406860 |title=Nepal and Oman qualify for 2024 men's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |date=3 November 2023 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
In September 2025 het die Verenigde Arabiese Emirate weer aan die Asiatiese Beker deelgeneem en in die eerste rondte Indië en Pakistan asook die bure uit Oman ontmoet. Ná twee nederlae en een oorwinning oor die buurland is hulle egter uit die toernooi geskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/men-s-t20-asia-cup-2025-1496919/united-arab-emirates-vs-pakistan-10th-match-group-a-1496929/match-report |title=Fakhar, all-round Afridi lead Pakistan into Super Four |publisher=ESPNcricinfo |author=Danyal Rasool |date=17 September 2025 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Daarna het die Emiratis tydens die gesamentlike Asië-Stille-Oseaan-kwalifisering weer hul plek by die [[T20I-wêreldbeker 2026]] bespreek.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/t20-world-cup-2026-all-20-teams-for-2026-t20-world-cup-teams-identified-after-uae-secure-last-spot-1507383 |title=T20 World Cup: All teams identified for 2026 edition after UAE secure 20th spot |publisher=ESPNcricinfo |date=16 Oktober 2025 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref> Tydens die hooftoernooi in [[Indië]] en [[Sri Lanka]] het die span egter nederlae gely teen die volle lede Nieu-Seeland (met tien paaltjies), Afghanistan (met vyf paaltjies) en Suid-Afrika (met ses paaltjies), terwyl hulle Kanada kon klop (met vyf paaltjies).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://gulfnews.com/sport/cricket/icc/uae-finish-t20-world-cup-campaign-with-loss-to-south-africa-1.500447335 |title=UAE finish T20 World Cup campaign with loss to South Africa |publisher=Gulf News |author=Jai Rai |date=18 Februarie 2026 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
== Kleure en kenteken ==
In EDI- en T20I-krieket dra die Verenigde Arabiese Emirate swart truie met rooi kleuraksente, swart moue, ’n rooi V-halslyn en swart broeke. Veldwerkers dra ’n swart bofbalpet of ’n swart sonhoed. Die kolwers se helms is op ’n soortgelyke manier geverf. Gedurende IKR-toernooie verskyn die borg se embleem op die regtermou en die belettering ''UAE'' verskyn in die middel van die trui.
Die Emiratiese Krieketraad se kenteken toon ’n valk van Koraisj met die belettering ''UAE Cricket Board'' daaragter.
== Tuisstadions ==
{{Location map+ |Verenigde Arabiese Emirate
|caption=Ligging van Emiratiese krieketstadions
|places=
{{location map~|Verenigde Arabiese Emirate|label=<small>[[Doebai Internasionale Krieketstadion|Doebai Int’l Krieketstadion]]/[[IKR-akademieveld|IKR-akademie]]</small>|position=left|lat=25.046667|long=55.218889}}
{{location map~|Verenigde Arabiese Emirate|label=<small>[[Sharjah-krieketstadion]]</small>|position=top|lat=25.330822|long=55.420956}}
{{location map~|Verenigde Arabiese Emirate|label=<small>[[Sjeikh Zayed-krieketstadion|Sjeikh Zayed]]/[[Tolerance-ovaal]]</small>|position=bottom|lat=24.396389|long=54.540556}}
}}
Die Verenigde Arabiese Emirate beskik nie oor ’n amptelike tuisstadion vir sy nasionale span nie. Die Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan gebruik vir hul krieketwedstryde eerder ’n verskeidenheid stadions dwarsdeur die Verenigde Arabiese Emirate. Die span het tot dusver tuiswedstryde op vyf tuisstadions gespeel. Vier van dié vyf Emiratiese stadions beskik oor [[toetskrieket]]status, waarmee die Emirate saam met Oman die enigste land is, wat oor stadions in dié kategorie beskik, maar self geen toetswedstryde speel nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.forbes.com/sites/tristanlavalette/2022/05/25/as-it-fights-for-full-membership-the-uae-is-becoming-a-heavy-hitter-in-cricket/ |title=As It Fights For Full Membership, The UAE Is Becoming A Heavy Hitter In Cricket |publisher=Forbes |author=Tristan Lavalette |date=22 Mei 2022 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! No. !! Stadion !! Plek !! Eerste wedstryd
|-
| 1
| [[Sharjah-krieketstadion]]
| [[Sharjah]]
| 6 April 1984
|-
| 2
| [[IKR-akademieveld]]
| [[Doebai (stad)|Doebai]]
| 13 Maart 1995
|-
| 3
| [[Sjeikh Zayed-krieketstadion]]
| [[Aboe Dhabi]]
| 18 April 2006
|-
| 4
| [[Doebai Internasionale Krieketstadion]]
| [[Doebai (stad)|Doebai]]
| 22 April 2009
|-
| 5
| [[Tolerance-ovaal]]
| [[Aboe Dhabi]]
| 22 Oktober 2018
|}
=== T20I-wêreldbekerstadions ===
{{Hoofartikel|T20I-wêreldbeker 2021}}
Die Verenigde Arabiese Emirate het saam met Oman die T20I-wêreldbeker 2021 aangebied; Indië het egter steeds as amptelike gasheer aangebly. Dit was die eerste internasionale kriekettoernooi wat in beide Oman en die Verenigde Arabiese Emirate beslis is, asook die eerste vername kriekettoernooi wat geheel en al deur [[Internasionale Krieketraad|IKR]]-assosiaatlede gehuisves is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thenationalnews.com/sport/cricket/t20-world-cup-will-move-to-uae-and-oman-confirms-icc-1.1251079 |title=T20 World Cup will move to UAE and Oman, confirms ICC |publisher=The National |author=Paul Radley |date=29 Junie 2021 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
== Spelers ==
=== Spelerstatistieke ===
Daar het altesaam 121 spelers [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en 95 spelers [[Twintig20|T20I-krieket]] vir die Verenigde Arabiese Emirate gespeel. Vervolgens die spelers wat vir die Emiratiese span die meeste lopies aangeteken en die meeste paaltjies geneem het.
==== Lopies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Lopies
|-
|style="text-align:left;"| [[Vriitya Aravind]]
| 2019–hede
| align=center | 63
| align=center | '''1 865'''
| [[Muhammad Waseem]]
| 2021–hede
| align=center | 97
| align=center | '''3 338'''
|-
| [[Muhammad Waseem]]
| 2022–hede
| align=center | 65
| align=center | '''1 698'''
| [[Alishan Sharafu]]
| 2020–hede
| align=center | 69
| align=center | '''1 816'''
|-
| [[Rohan Mustafa]]
| 2014–2023
| align=center | 81
| align=center | '''1 504'''
| [[Asif Khan]]
| 2023–hede
| align=center | 56
| align=center | '''1 302'''
|-
| [[Asif Khan]]
| 2022–hede
| align=center | 38
| align=center | '''1 270'''
| [[Vriitya Aravind]]
| 2020–2024
| align=center | 48
| align=center | '''1 052'''
|-
| [[Shaiman Anwar]]
| 2014–2019
| align=center | 40
| align=center | '''1 219'''
| [[Rohan Mustafa]]
| 2014–2023
| align=center | 58
| align=center | '''1 006'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 28 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=2;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / One-Day Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 28 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=3;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / Twenty20 Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
|}
==== Paaltjies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Paaltjies
|-
| [[Zahoor Khan]]
| 2017–2024
| align=center | 62
| align=center | '''93'''
| [[Junaid Siddique]]
| 2019–hede
| align=center | 90
| align=center | '''124'''
|-
| [[Junaid Siddique]]
| 2019–hede
| align=center | 83
| align=center | '''86'''
| [[Zahoor Khan]]
| 2017–2023
| align=center | 57
| align=center | '''{{0}}72'''
|-
| [[Rohan Mustafa]]
| 2014–2023
| align=center | 81
| align=center | '''85'''
| [[Rohan Mustafa]]
| 2014–2023
| align=center | 58
| align=center | '''{{0}}61'''
|-
| [[Ahmed Raza]]
| 2014–2022
| align=center | 53
| align=center | '''64'''
| [[Muhammad Jawadullah]]
| 2023–hede
| align=center | 41
| align=center | '''{{0}}60'''
|-
| [[Mohammad Naveed]]
| 2014–2019
| align=center | 39
| align=center | '''53'''
| [[Ali Naseer]]
| 2023–2024
| align=center | 40
| align=center | '''{{0}}51'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 28 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=2;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / One-Day Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 28 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web|url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=3;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / Twenty20 Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== Spankapteins ===
Tot op hede was 13 spelers reeds die [[Kaptein (sport)|kaptein]] vir die Verenigde Arabiese Emirate tydens ’n EDI-wedstryd en tien tydens ’n T20I.<ref>Die tydperk verwys na die ooreenstemmende krieketseisoen waarin die eerste of laaste wedstryd van die tyd as kaptein gespeel is.</ref>
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! colspan="3" | EDI<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=2;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / One-Day Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
! colspan="2" | T20I<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=3;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / Twenty20 Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
|-
! No. !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk
|-
| 1
| Sultan Zarawani
| 1994–1996
| Khurram Khan
| 2014
|-
| 2
| Khurram Khan
| 2004–2014
| Mohammad Tauqir
| 2015
|-
| 3
| Saqib Ali
| 2008
| Ahmed Raza
| 2015–2022
|-
| 4
| Ahmed Raza
| 2014–2022
| Amjad Javed
| 2016–2017
|-
| 5
| Mohammad Tauqir
| 2015
| Rohan Mustafa
| 2016–2018
|-
| 6
| Amjad Javed
| 2016
| Mohammad Naveed
| 2019
|-
| 7
| Rohan Mustafa
| 2017–2018
| Rameez Shahzad
| 2019
|-
| 8
| Mohammad Naveed
| 2019
| Chundangapoyil Rizwan
| 2022–2023
|-
| 9
| Chundangapoyil Rizwan
| 2022–2023
| '''Muhammad Waseem'''
| 2023–hede
|-
| 10
| Muhammad Waseem
| 2023–2024
| Alishan Sharafu
| 2024
|-
| 11
| Vriitya Aravind
| 2023
|-
| 12
| '''Rahul Chopra'''
| 2024–hede
|-
| 13
| Alishan Sharafu
| 2025
|}
== Rekords ==
=== EDI-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 6 || 3 || 3 || 0 || 0 || 50,00 || 28 November 2014
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 9 || 1 || 8 || 0 || 0 || 11,11 || 8 Januarie 2021
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 2 || 0 || 2 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-WI}} || 5 || 0 || 5 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZW}} || 6 || 1 || 5 || 0 || 0 || 16,67 || 22 Maart 2018
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Cr-HK}} || 4 || 2 || 2 || 0 || 0 || 50,00 || 4 Mei 2014
|-
|align="left"| {{Cr-CA}} || 3 || 1 || 2 || 0 || 0 || 33,33 || 1 April 2023
|-
|align="left"| {{vlagland|Jersey}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 5 April 2023
|-
|align="left"| {{Cr-NA}} || 9 || 7 || 2 || 0 || 0 || 77,78 || 6 Januarie 2020
|-
|align="left"| {{Cr-NL}} || 5 || 2 || 3 || 0 || 0 || 40,00 || 1 Maart 1996
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 17 || 8 || 9 || 0 || 0 || 47,06 || 30 Augustus 2018
|-
|align="left"| {{Cr-OM}} || 10 || 3 || 6 || 1 || 0 || 30,00 || 5 Februarie 2022
|-
|align="left"| {{Cr-PG}} || 11 || 6 || 5 || 0 || 0 || 54,54 || 31 Maart 2017
|-
|align="left"| {{Cr-XS}} || 17 || 5 || 12 || 0 || 0 || 29,41 || 24 Januarie 2017
|-
|align="left"| {{Cr-US}} || 11 || 2 || 9 || 0 || 0 || 18,18 || 4 Junie 2022
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''128''' || '''42''' || '''85''' || '''1''' || '''0''' || '''32,81''' || 1 Maart 1996
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met EDI #4942 op 27 Januarie 2026. Laaste keer hersien op 28 Februarie 2026. Wenpersentasies sluit geen uitslae uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=2;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / ODI matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=27 Januarie 2026 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== Krieketwêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1979|1979]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1983|1983]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1987|1987]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1992|1992]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2003|2003]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2011|2011]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2015|2015]] || Groepfase
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2027|2027]] || {{n.v.t.}}
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}}
|}
=== Kampioenetrofeerekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Kampioenetrofee 1998|1998]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2000|2000]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2002|2002]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2004|2004]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2006|2006]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2009|2009]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2013|2013]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2017|2017]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2025|2025]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2029|2029]] || {{n.v.t.}}
|}
=== T20I-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste T20I-oorwinning
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-AF}} || 15 || 3 || 12 || 0 || 0 || 20,00 || 19 Februarie 2016
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 6 || 2 || 4 || 0 || 0 || 33,33 || 19 Mei 2025
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 13 || 7 || 6 || 0 || 0 || 53,85 || 16 Februarie 2016
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 2 || 0 || 2 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 4 || 1 || 3 || 0 || 0 || 25,00 || 19 Augustus 2023
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 4 || 0 || 4 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-LK}} || 2 || 0 || 2 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZW}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{vlagland|Bahrein}} || 6 || 4 || 2 || 0 || 0 || 66,67 || 30 Oktober 2023
|-
|align="left"| {{vlagland|Bhoetan}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 November 2024
|-
|align="left"| {{Cr-DE}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 Februarie 2022
|-
|align="left"| {{Cr-HK}} || 6 || 4 || 2 || 0 || 0 || 66,67 || 21 Februarie 2016
|-
|align="left"| {{vlagland|Iran}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 23 Februarie 2020
|-
|align="left"| {{vlagland|Japan}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 16 Oktober 2025
|-
|align="left"| {{vlagland|Jersey}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{vlagland|Kambodja}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 17 April 2024
|-
|align="left"| {{Cr-CA}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 27 Oktober 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Katar}} || 5 || 5 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 26 Februarie 2020
|-
|align="left"| {{Cr-KE}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 18 Julie 2025
|-
|align="left"| {{vlagland|Koeweit}} || 8 || 7 || 1 || 0 || 0 || 87,50 || 24 Februarie 2020
|-
|align="left"| {{vlagland|Maleisië}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 10 Oktober 2025
|-
|align="left"| {{Cr-NA}} || 4 || 3 || 1 || 0 || 0 || 75,00 || 3 Mei 2023
|-
|align="left"| {{Cr-NL}} || 9 || 4 || 5 || 0 || 0 || 44,44 || 3 Augustus 2019
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 11 || 5 || 6 || 0 || 0 || 45,45 || 31 Januarie 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Nigerië}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 24 Oktober 2019
|-
|align="left"| {{Cr-OM}} || 12 || 6 || 6 || 0 || 0 || 50,00 || 22 November 2015
|-
|align="left"| {{Cr-PG}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 12 April 2017
|-
|align="left"| {{vlagland|Samoa}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 15 Oktober 2025
|-
|align="left"| {{vlagland|Saoedi-Arabië}} || 4 || 3 || 0 || 0 || 0 || 75,00 || 25 Februarie 2020
|-
|align="left"| {{vlagland|Singapoer}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 22 Augustus 2022
|-
|align="left"| {{Cr-XS}} || 6 || 2 || 4 || 0 || 0 || 33,33 || 4 Februarie 2016
|-
|align="left"| {{vlagland|Thailand}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 23 November 2024
|-
|align="left"| {{Cr-UG}} || 2 || 0 || 2 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-US}} || 4 || 2 || 1 || 0 || 1 || 50,00 || 16 Maart 2019
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''147''' || '''78''' || '''68''' || '''0''' || '''1''' || '''53,06''' || 22 November 2015
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met T20I #3746 op 28 Februarie 2026. Gelykop verwys na wedstryde wat deur ’n valbyl (soos ’n Superboulbeurt) beslis is. Wenpersentasies sluit geen uitslae uit en gelykop as ’n halwe oorwinning (ongeag die valbyl).''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=3;id=27;type=team |title=Records / United Arab Emirates / Twenty20 Internationals / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=28 Februarie 2026 |accessdate=28 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== T20I-wêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2010|2010]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2012|2012]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2014|2014]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2016|2016]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2021|2021]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2024|2024]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2026|2026]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2028|2028]] || {{n.v.t.}}
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2030|2030]] || {{n.v.t.}}
|}
=== Asiatiese Bekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|1984 || Nie toegelaat nie
|-
|1986 || Nie toegelaat nie
|-
|1988 || Nie toegelaat nie
|-
|1990 || Nie deelgeneem nie
|-
|1993 || Toernooi afgelas
|-
|1995 || Nie deelgeneem nie
|-
|1997 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2000 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2004 || Eerste rondte
|-
|2008 || Eerste rondte
|-
|2010 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2012 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2014 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2016 || Eerste rondte
|-
|2018 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2022 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2023 || Nie gekwalifiseer nie
|-
|2025 || Eerste rondte
|}
== Sien ook ==
{{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}}
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|United Arab Emirates national cricket team|Verenigde Arabiese Emirate se nasionale krieketspan}}
* {{ar}} {{en}} [https://www.emiratescricket.com/ Amptelike webwerf van die Emiratiese Krieketraad]
* {{en}} [https://www.espncricinfo.com/team/united-arab-emirates-27 Die Verenigde Arabiese Emirate op ESPNcricinfo]
* {{en}} [https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/united-arab-emirates-cricket-board Die Verenigde Arabiese Emirate by die IKR]
{{Nasionale krieketspanne}}
{{Normdata}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Krieket in die Verenigde Arabiese Emirate]]
[[Kategorie:Nasionale krieketspanne van Asië]]
fdb660jf3gfk78922h0dhp3wrwons1e
Kalpa
0
102765
2896306
2437030
2026-04-22T15:12:23Z
Jcb
223
2896306
wikitext
text/x-wiki
'''Kalpa''' is ’n [[Sanskrit]]-woord ([[Hindi]]: कल्प, ''kalpa'') wat "eon" of ’n relatief lang tydperk beteken in [[Hindoeïsme]] en [[Boeddhisme]]. Oor die algemeen is ’n kalpa die tydperk tussen die skepping en herskepping van ’n wêreld of heelal.<ref name=Buddhistdoor>{{cite web |title=Chapter 36: The Buddhas in the three periods of time |work=Buddhism in a Nutshell Archives |publisher=Buddhistdoor International |location=Hong Kong |url=http://www.buddhistdoor.com/OldWeb/bdoor/archive/nutshell/teach36.htm |access-date=21 Desember 2014 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20190720161340/http://www.buddhistdoor.com/OldWeb/bdoor/archive/nutshell/teach36.htm |archive-date=20 Julie 2019 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref>
== Name van die kalpas ==
Die vorige kalpa was die ''vyuhakalpa'' (Glorieryke Eon), die huidige een is die ''bhadrakalpa'' (Gunstige Eon) en die volgende een sal die ''naksatrakalpa'' (Sterrebeeld-eon) wees.<ref>{{cite book|last=Buswell Jr.|first=RE|last2=Lopez jr.|first2=DS|title=The Princeton Dictionary of Buddhism|edition=1st|pages=106|publisher=Princeton University Press|location=Princeton, New Jersey|year=2014|isbn=978-0-691-15786-3|url=https://books.google.com/books?id=DXN2AAAAQBAJ&pg=PA106&lpg=PA106&dq=Buddhas+of+the+present+kalpa&source=bl&ots=c6lQny7Tdx&sig=kzqS5pi-JWuZtFetuCrLMNoKv1U&hl=en&sa=X&ei=yw2XVKCzE8mVNuzDg8AL&ved=0CD0Q6AEwBzgK#v=onepage&q=Buddhas%20of%20the%20present%20kalpa&f=false}}</ref> Elke kalpa het 1 000 [[Boeddha]]s.<ref name=Buddhistdoor/>
Die [[Matsya Purana]] (290.3-12) gee die name van 30 kalpas, soos volg:<ref>Vasu, S.C. & others (1972). ''The Matsya Puranam'', Deel II, Delhi: Oriental Publishers, p.366</ref>
{{Kolomme3
|Kolom1=
*Sveta
*Nilalohita
*Vamadeva
*Rathantara
*Raurava
*Deva
*Vrhat
*Kandarpa
*Sadya
*Isana
|Kolom2=
*Tamah
*Sarasvata
*Udana
*Garuda
*Kaurma
*Narasimha
*Samana
*Agneya
*Soma
*Manava
|Kolom3=
*Tatpuman
*Vaikuntha
*Laksmi
*Savitri
*Aghora
*Varaha
*Vairaja
*Gauri
*Mahesvara, en
*Pitr
}}
Die [[Vayu Purana]] gee in hoofstuk 21 die naam van nog 28 kalpas, en in die volgende hoofstuk van nog vyf.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:en:Kalpa (aeon)|Engelse Wikipedia]]
[[Kategorie:Boeddhistiese begrippe]]
[[Kategorie:Hindoeïsme]]
c7u43au8d9jl3q7h3cqxevmduxlzqaz
Turke
0
107332
2896343
2872697
2026-04-22T18:32:22Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896343
wikitext
text/x-wiki
: ''Hierdie artikel handel oor die etniese groep. Vir die taal, sien [[Turks]].''
{{Etniese groep
| beeld = [[Lêer:Turks collage.png|300px]]
| onderskrif = Sommige van die beroemde of produktiewe Turke regoor die wêreld
| groep = Turke
| bevolking = ca. 63–69 miljoen
| plek = {{vlagland|Turkye}} 55,6–60 miljoen<ref>{{en}} {{cite web |author=[[Central Intelligence Agency]] |title=The World Factbook |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tu.html |accessdate=27 Julie 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200528172336/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/tu.html |archive-date=28 Mei 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Duitsland}} 2,7–2,8 miljoen<ref>{{de}} [http://www.bib-demografie.de/SharedDocs/Glossareintraege/DE/B/bevoelkerung_migrationshintergrund.html German Statistical Office-Bevölkerung mit Migrationshintergrund] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150518090453/http://www.bib-demografie.de/SharedDocs/Glossareintraege/DE/B/bevoelkerung_migrationshintergrund.html |date=18 Mei 2015 }}</ref><ref>{{de}} {{cite web |url=https://ergebnisse.zensus2011.de/#dynTable:statUnit=PERSON;absRel=ANZAHL;ags=00,02,01,13,03,05,09,14,16,08,15,12,11,10,07,06,04;agsAxis=X;yAxis=MHGLAND_HLND |title=Zensusdatenbank - Ergebnisse des Zensus 2011 |accessdate=25 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200514234546/https://ergebnisse.zensus2011.de/ |archive-date=14 Mei 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Bulgarye}} 588 318–800 000<ref>{{en}} {{cite web |author=National Statistical Institute of Bulgaria |year=2011 |title=2011 Population Census in the Republic of Bulgaria (Final data) |url=http://www.nsi.bg/census2011/PDOCS2/Census2011final_en.pdf |publisher=National Statistical Institute of Bulgaria |archive-url=https://web.archive.org/web/20200412200046/https://www.nsi.bg/census2011/PDOCS2/Census2011final_en.pdf |archive-date=12 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Irak}} 500 000–600 000<br />
{{vlagland|Frankryk}} 500 000<br />
{{vlagland|Verenigde Koninkryk}} 500 000<ref>{{en}} {{cite news |work=The Guardian |title=UK immigration analysis needed on Turkish legal migration, say MPs |url=http://www.guardian.co.uk/uk/2011/aug/01/turkish-immigration-possibilities-assessed |date=1 Augustus 2011 |accessdate=1 Augustus 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111128201255/http://www.guardian.co.uk/uk/2011/aug/01/turkish-immigration-possibilities-assessed |archive-date=28 November 2011 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=Federation of Turkish Associations UK |title=Short history of the Federation of Turkish Associations in UK |url=http://www.turkishfederationuk.org/en/index.php?option=com_content&task=view&id=26&Itemid=31 |date=19 Junie 2008 |accessdate=13 April 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190207012059/https://www.webcitation.org/5xuhy1DrI |archive-date=7 Februarie 2019 |url-status=live|df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Nederland}} 396 414–500 000<ref>{{en}} {{cite web|title=Foreigners in thee Netherlands|url=http://statline.cbs.nl/StatWeb/publication/?DM=SLNL&PA=37325&D1=0&D2=0&D3=0&D4=0&D5=a&D6=l&VW=T}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=Netherlands Info Services |title=Dutch Queen Tells Turkey 'First Steps Taken' On EU Membership Road |url=http://www.nisnews.nl/public/010307_2.htm |accessdate=16 Desember 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120501224120/http://www.nisnews.nl/public/010307_2.htm |archive-date= 1 Mei 2012 |url-status=dead |df=dmy-all }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=Dutch News |title=Dutch Turks swindled, AFM to investigate |url=http://www.dutchnews.nl/news/archives/2007/03/dutch_turks_swindled_afm_to_in.php |accessdate=16 Desember 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130730040638/http://www.dutchnews.nl/news/archives/2007/03/dutch_turks_swindled_afm_to_in.php |archive-date=30 Julie 2013 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Oostenryk}} 350 000–500 000<ref>{{en}} {{cite news |publisher=[[BBC]] |title=Turkey's ambassador to Austria prompts immigration spat |url=http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-11725311 |accessdate=10 November 2010 |date=10 November 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200525161140/https://www.bbc.co.uk/news/world-europe-11725311 |archive-date=25 Mei 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web|author=CBN|title=Turkey's Islamic Ambitions Grip Austria|url=http://www.cbn.com/cbnnews/world/2010/April/Turkeys-Mulism-Influence-in-Austria/|accessdate=16 Oktober 2011|archive-date= 9 April 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100409034756/http://www.cbn.com/cbnnews/world/2010/April/Turkeys-Mulism-Influence-in-Austria/|url-status=dead}}</ref><br />
{{vlagland|Turkse Republiek van Noord-Siprus}} 280 000<ref>{{en}} {{cite web|author=[[Central Intelligence Agency]]|title=The World Factbook|url=https://www.cia.gov/Library/publications/the-world-factbook/geos/cy.htmll|accessdate=13 Junie 2015}}{{Dooie skakel|date=September 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{tr}} http://www.devplan.org/Nufus-2011/nufus%20son_.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130927104440/http://www.devplan.org/Nufus-2011/nufus%20son_.pdf |date=27 September 2013 }}</ref><br />
{{vlagland|België}} 200 000<ref>{{fr}} http://statbel.fgov.be/fr/modules/publications/statistiques/population/population_natio_sexe_groupe_classe_d_ges_au_1er_janvier_2010.jsp {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111222192722/http://statbel.fgov.be/fr/modules/publications/statistiques/population/population_natio_sexe_groupe_classe_d_ges_au_1er_janvier_2010.jsp |date=22 Desember 2011 }}</ref><ref>{{nl}} {{cite web |author=De Morgen |title=Koning Boudewijnstichting doorprikt clichés rond Belgische Turken |url=http://www.demorgen.be/dm/nl/989/Binnenland/article/detail/159126/2008/02/04/Koning-Boudewijnstichting-doorprikt-clich-s-rond-Belgische-Turken.dhtml |accessdate=15 November 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203002442/http://www.demorgen.be/dm/nl/989/Binnenland/article/detail/159126/2008/02/04/Koning-Boudewijnstichting-doorprikt-clich-s-rond-Belgische-Turken.dhtml |archive-date=3 Desember 2013 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Verenigde State}} 196 222–500 000<ref>{{en}} {{cite web |author=U.S. Census Bureau|title=TOTAL ANCESTRY REPORTED Universe: Total ancestry categories tallied for people with one or more ancestry categories reported 2013 American Community Survey 1-Year Estimates|url=http://factfinder2.census.gov/faces/tableservices/jsf/pages/productview.xhtml?pid=ACS_11_1YR_B04003&prodType=table|accessdate=3 Oktober 2012}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=Encyclopedia of Cleveland History |title=Immigration and Ethnicity: Turks |url=http://ech.case.edu/ech-cgi/article.pl?id=TIC |accessdate=7 Februarie 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170326092411/http://ech.case.edu/ech-cgi/article.pl?id=TIC |archive-date=26 Maart 2017 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=The Washington Diplomat |title=Census Takes Aim to Tally'Hard to Count' Populations |url=http://www.washdiplomat.com/index.php?option=com_content&view=article&id=6036:census-takes-aim-to-tallyhard-to-count-populations-&catid=205:april-2010&Itemid=239 |accessdate=5 Mei 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181107184135/https://washdiplomat.com/index.php?option=com_content |archive-date=7 November 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Saoedi-Arabië}} 150 000–200 000<br />
{{vlagland|Rusland}} 109 883–150 000<br />
{{vlagland|Kasakstan}} 104 792–150 000<ref>{{kk}} [http://www.stat.gov.kz/getImg?id=ESTAT081783 Агентство Республики Казахстан по статистике. Этнодемографический сборник Республики Казахстан 2014.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171108091746/http://www.stat.gov.kz/getImg?id=ESTAT081783 |date= 8 November 2017 }}</ref><br />
{{vlagland|Swede}} 100 000–150 000<ref>{{se}} {{cite web |author=Swedish International Development Cooperation Agency |title=Turkiet är en viktig bro mellan Öst och Väst |url=http://www.sida.se/Svenska/Lander--regioner/Europa/Turkiet/Utvecklingen-i-Turkiet/ |accessdate=14 April 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200412195926/https://www.sida.se/Svenska/Lander--regioner/Europa/Turkiet/Utvecklingen-i-Turkiet/ |archive-date=12 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{se}} {{cite web |author=Swedish Ministry for Foreign Affairs |title=Ankara Historia |url=http://www.swedenabroad.com/Page____24644.aspx |accessdate=14 April 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120415182329/http://www.swedenabroad.com/Page____24644.aspx |archive-date=15 April 2012 |url-status=dead |df=dmy-all }}</ref><br />
{{vlagland|Sirië}} 100 000<ref>{{en}} {{cite book|last=Phillips|first=David J.|title=Peoples on the Move: Introducing the Nomads of the World|url=https://books.google.com/books?id=54gyRnhIugkC&pg=PA301|accessdate=12 November 2012|date=1 Januarie 2001|publisher=William Carey Library|isbn=978-0-87808-352-7|page=301}}</ref><br />
{{vlagland|Noord-Masedonië}} 77 959<ref>http://www.stat.gov.mk/pdf/kniga_13.pdf</ref><br />
{{vlagland|Switserland}} 70 440<ref>{{de}} [http://www.bfs.admin.ch/bfs/portal/de/index/themen/01/07/blank/key/01/01.html Ständige ausländische Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeit, am Ende des Jahres] Swiss Federal Statistical Office, besoek op 6 Oktober 2014</ref><br />
{{vlagland|Australië}} 66 919–150 000<ref>{{en}} [https://www.immi.gov.au/media/publications/statistics/immigration-update/people-australia-2013-statistics.pdf 2011 census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714131850/https://www.immi.gov.au/media/publications/statistics/immigration-update/people-australia-2013-statistics.pdf |date=14 Julie 2014 }}</ref><ref>{{en}} {{cite news |work=The Sydney Morning Herald |title=Old foes, new friends |url=http://www.smh.com.au/news/World/Old-foes-new-friends/2005/04/22/1114152326767.html |accessdate=26 Desember 2008 |date=23 April 2005 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171216215616/http://www.smh.com.au/news/World/Old-foes-new-friends/2005/04/22/1114152326767.html |archive-date=16 Desember 2017 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=Presidency of the Republic of Turkey |year=2010 |title=Turkey-Australia: "From Çanakkale to a Great Friendship |url=http://www.tccb.gov.tr/news/397/49087/turkeyaustralia-from-canakkale-to-a-great-friendship.html |accessdate=14 Julie 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150701200629/http://www.tccb.gov.tr/news/397/49087/turkeyaustralia-from-canakkale-to-a-great-friendship.html |archive-date=1 Julie 2015 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=[[OESO]] |year=2009 |title=International Questionnaire: Migrant Education Policies in Response to Longstanding Diversity: TURKEY |url=http://www.oecd.org/dataoecd/43/54/43901805.pdf |publisher=Organisation for Economic Co-operation and Development |page=3 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924113233/http://www.oecd.org/dataoecd/43/54/43901805.pdf |archive-date=24 September 2015 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Jordanië}} 60 000<br />
{{vlagland|Libanon}} 50 000–80 000<ref>{{en}} {{cite web|author=Al-Akhbar|title=Lebanese Turks Seek Political and Social Recognition|url=http://english.al-akhbar.com/content/lebanese-turks-seek-political-and-social-recognition|accessdate=2 Maart 2012|archive-date=20 Junie 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180620232105/https://english.al-akhbar.com/content/lebanese-turks-seek-political-and-social-recognition|url-status=dead}}</ref><ref>{{en}} {{cite web|work=Today's Zaman|title=Tension adds to existing wounds in Lebanon|url=http://www.todayszaman.com/newsDetail_getNewsById.action;jsessionid=9D641F96F47DDD54F28B8F8B07FFF815?newsId=233911|accessdate=6 April 2011|archive-date=11 Januarie 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120111231644/http://www.todayszaman.com/newsDetail_getNewsById.action%3Bjsessionid%3D9D641F96F47DDD54F28B8F8B07FFF815?newsId=233911|url-status=dead}}</ref><br />
{{vlagland|Libië}} 50 000<br />
{{vlagland|Griekeland}} 49 000–80 000<ref>{{en}} [http://www.minelres.lv/reports/greece/greece_NGO.htm Greek Helsinki Monitor]</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.eurfedling.org/Greece.htm |title=Demographics of Greece |work=European Union National Languages |accessdate=19 Desember 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200325051734/http://www.eurfedling.org/Greece.htm |archive-date=25 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Kirgisië}} 40 953–50 000<ref>{{en}} {{cite web |author=IRIN Asia |title=KYRGYZSTAN: Focus on Mesketian Turks |url=http://www.irinnews.org/Report.aspx?ReportId=28663 |accessdate=17 Maart 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110902180319/http://www.irinnews.org/report.aspx?reportid=28663 |archive-date=2 September 2011 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Azerbeidjan}} 38 000–110 000<ref>{{ru}} [https://web.archive.org/web/20121130101713/http://www.azstat.org/statinfo/demoqraphic/en/AP_/1_5.xls Переписи населения Азербайджана 1979, 1989, 1999, 2009 годов]</ref><ref>{{en}} {{cite web |author=NATO Parliamentary Assembly |title=Minorities in the South Caucasus: Factor of Instability? |url=http://www.nato-pa.int/default.asp?SHORTCUT=683 |accessdate=16 Januarie 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170326092426/http://www.nato-pa.int/default.asp?SHORTCUT=683 |archive-date=26 Maart 2017 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><br />
{{vlagland|Denemarke}} 28 892<ref>{{da}} {{cite web|author=Statistikbanken|title=Danmarks Statistik|url=http://statistikbanken.dk/statbank5a/SelectVarVal/Define.asp?MainTable=FOLK1&PLanguage=0&PXSId=0|accessdate=13 Junie 2015|archive-date=14 Julie 2012|archive-url=https://archive.is/20120714104302/http://statistikbanken.dk/statbank5a/SelectVarVal/Define.asp?MainTable=FOLK1&PLanguage=0&PXSId=0|url-status=dead}}</ref><br />
{{vlagland|Roemenië}} 27 700<ref>{{ro}} [http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2013/07/REZULTATE-DEFINITIVE-RPL_2011.pdf "Comunicat de presă privind rezultatele definitive ale Recensământului Populaţiei şi Locuinţelor – 2011"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130717125951/http://www.recensamantromania.ro/wp-content/uploads/2013/07/REZULTATE-DEFINITIVE-RPL_2011.pdf |date=17 Julie 2013 }}, at the 2011 Romanian census site; besoek op 11 Julie 2013</ref><br />
{{vlagland|Kanada}} 24 910<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www40.statcan.gc.ca/l01/cst01/demo26a-eng.htm |title=Population by selected ethnic origins, by province and territory (2006 Census) |publisher=statcan.gc.ca |date=28 Julie 2009 |accessdate=10 September 2010 |archive-date= 9 Maart 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120309165644/http://www40.statcan.gc.ca/l01/cst01/demo26a-eng.htm |url-status=dead }}</ref><br />
{{vlagland|Italië}} 22 580<ref>{{it}} http://www.istat.it/it/archivio/129854 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141113203531/http://www.istat.it/it/archivio/129854 |date=13 November 2014 }}</ref><br />
{{vlagland|Israel}} 22 000<br />
{{vlagland|Kosovo}} 18 738<br />
{{vlagland|Oesbekistan}} 15 000–20 000<br />
{{vlagland|Oekraïne}} 8 844<ref>{{en}} {{cite web |author=State Statistics Service of Ukraine |title=Ukrainian Census (2001):The distribution of the population by nationality and mother tongue |url=http://www.ukrcensus.gov.ua/eng/results/nationality_population/nationality_1/ |accessdate=16 Januarie 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080501100907/http://www.ukrcensus.gov.ua/eng/results/nationality_population/nationality_1/ |archive-date= 1 Mei 2008 |url-status=dead |df=dmy-all }}</ref><br />
{{vlagland|Suid-Afrika}} 3 500<ref>{{en}} {{cite web|author=Today's Zaman|title=Being a Turk in South Africa|url=http://www.todayszaman.com/tz-web/columnists-201638-being-a-turk-in-south-africa.html|accessdate=14 Julie 2010|archive-date=11 Augustus 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20100811090621/http://todayszaman.com/tz-web/columnists-201638-being-a-turk-in-south-africa.html|url-status=dead}}</ref>
| taal = [[Turks]]
| geloof = Hoofsaaklik [[Soenni]]tiese [[Islam]]<ref name="KONDA">{{en}} {{cite web |url=http://www.konda.com.tr/en/reports.php |title=Religion, Secularism and the Veil in Daily Life Survey |date=September 2007 |publisher=Konda Arastirma |accessdate=24 Mei 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170326092413/http://www.konda.com.tr/en/reports.php |archive-date=26 Maart 2017 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{tr}} {{cite web |url=http://sorular.rightsagenda.org/soru-cevap/?g=9 |title=IHGD - Soru Cevap - Azınlıklar |accessdate=18 Maart 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200525161436/http://sorular.rightsagenda.org/soru-cevap/?g=9 |archive-date=25 Mei 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web|url=http://www.angelfire.com/az/rescon/ALEVI.html|title=THE ALEVI OF ANATOLIA: TURKEY'S LARGEST MINORITY|publisher=|accessdate=18 Maart 2015|archive-date=23 April 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120423153420/http://www.angelfire.com/az/rescon/ALEVI.html|url-status=dead}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.philtar.ac.uk/encyclopedia/islam/shia/shia.html |title=Shi'a |accessdate=18 Maart 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180919081421/http://www.philtar.ac.uk/encyclopedia/islam/shia/shia.html |archive-date=19 September 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> (nie-konfessionele • Alawitisme • Bektashisme • Twaalfer-Sjiïsme • Jafari)<br />Minderhede ongebonde<ref name="KONDA"/><ref>{{en}} [http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_225_report_en.pdf ReportDGResearchSocialValuesEN2.PDF]</ref> • [[Christendom]]<ref>{{en}} [http://www.chowk.com/khadijabibi/iLogs/life/35000-Moslems-convert-into-Christianity-each-year-in-Turkey 35,000 Moslems convert into Christianity each year in Turkey.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120319183323/http://www.chowk.com/khadijabibi/iLogs/life/35000-Moslems-convert-into-Christianity-each-year-in-Turkey |date=19 Maart 2012 }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.hurriyetdailynews.com/default.aspx?pageid=438&n=christians-in-east-remain-worried-despite-church-opening-2011-07-20 |title=TURKEY - Christians in eastern Turkey worried despite church opening |accessdate=18 Maart 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160716091214/http://www.hurriyetdailynews.com/Default.aspx?pageID=438 |archive-date=16 Julie 2016 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/7355515.stm |title=BBC News - When Muslims become Christians |publisher=[[BBC]] |accessdate=18 Maart 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200412200217/http://news.bbc.co.uk/2/hi/7355515.stm |archive-date=12 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| verwante = Ander [[Turkiese volke]] soos [[Azerbeidjanners]], [[Basjkiriërs]], [[Gagaoesiërs]], [[Karakalpakke]], [[Kasakke]], [[Kirgisiërs]], [[Oeigoere]], [[Oesbeke]], [[Tartare]], [[Tsjoewasjiërs]] en [[Turkmene]]
}}
Die '''Turke''' ([[Turks]]: ''Türk milleti'' of ''Türkler''), ook bekend as '''Anatoliese Turke''' (''Anadolu Türkleri''), is 'n [[Turkiese volke|Turkiese]] [[etniese groep]] inheems aan [[Turkye]] en hulle praat Turks, 'n [[Turkiese tale|Turkiese taal]], as [[moedertaal]]. Hulle is die grootste etniese groep in Turkye sowel as die grootste etniese groep onder die sprekers van Turkiese tale. Etniese Turkse minderhede bestaan in die lande van die voormalige [[Ottomaanse Ryk]]. Daarbenewens het 'n Turkse diaspora deur 'n moderne migrasie gevestig, veral in lande van [[Wes-Europa]].
Die verspreiding van die Turke het veral met die uitbreiding van die Ottomaanse Ryk gepaard gegaan. Daardeur het hulle op die [[Balkan]]skiereiland, in die [[Midde-Ooste]] en [[Noord-Afrika]] gevestig. As gevolg daarvan leef Turkse minderhede nog in lande buite Turkye soos [[Bulgarye]], [[Griekeland]], [[Irak]], [[Siprus]], [[Sirië]] en [[Roemenië]]. Maar as gevolg van die Ottomaanse Ryk se verbrokkeling en ontbinding na die neerlaag in die [[Eerste Wêreldoorlog]] het die meeste Turke in Turkye gevestig.
Na die einde van die [[Tweede Wêreldoorlog]] het [[Wes-Duitsland]] in die 1950's en 1960's sy grootste ekonomiese opswaai beleef, die sogenaamde "Wirtschaftswunder", en die regering het Turke genooi om in dié land te gaan werk en woon. Sulke kontrakte het die Turkse regering onder andere met [[Europa|Europese]] lande soos [[België]], [[Frankryk]], [[Nederland]], [[Oostenryk]] en [[Swede]] gesluit.
In [[Suid-Afrika]] het die Turkse immigrasie in die 19de eeu begin, nadat die destydse Britse [[Kaapkolonie]] en die Ottomaanse Ryk in 1861 diplomatiese verhoudings gesluit het. Tans leef sowat 3 500 Turke in Suid-Afrika, veral in groot stede soos [[Kaapstad]], [[Johannesburg]] en [[Pretoria]].<ref>{{en}} {{citation|last=Aydin|first=Ali Kemal|date=Maart–Mei 2003|title=Turkey and South Africa: Towards the Second Decade|journal=Perceptions: Journal of International Affairs|volume=8|number=1|pages=1–5|url=http://sam.gov.tr/wp-content/uploads/2012/01/Ali-Kemal-Aydin1.pdf|accessdate=12 Februarie 2016|archivedate=10 Maart 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130310092536/http://sam.gov.tr/wp-content/uploads/2012/01/Ali-Kemal-Aydin1.pdf}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie-inlyn|People of Turkey}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Etniese groepe in Afrika]]
[[Kategorie:Etniese groepe in Duitsland]]
[[Kategorie:Etniese groepe in Noord-Amerika]]
[[Kategorie:Etniese groepe in Oseanië]]
[[Kategorie:Etniese groepe in Turkye]]
[[Kategorie:Siprus]]
[[Kategorie:Turke| ]]
[[Kategorie:Turkiese volke]]
to5eo9tq675p340rcrv7ma781k9ko42
Nicolae Dică
0
110153
2896513
2233850
2026-04-23T08:51:50Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896513
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Nicolae Dică
| image = [[Lêer:Nicolae Dică.jpg|220px]]
| image_size = 220
| caption = Nicolae Dică by [[CFR Cluj]] in 2010
| fullname = Nicolae Marius Dică
| height = 1,80 m<ref>{{cite web |url=http://www.gazzetta.it/speciali/2008/calcio/Players/player_p188249.shtml |publisher=La Gazzetta dello Sport |access-date=10 Junie 2009 |title=Nicolae Dica – Catania – Campionato di Serie A |language=it |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303174949/http://www.gazzetta.it/speciali/2008/calcio/Players/player_p188249.shtml |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1980|05|9}}
| birth_place = [[Piteşti]], [[Roemenië]]
| currentclub = [[SCM Pitești]] (bestuurder)
| position = Aanvallende middelveldspeler / vorentoe
| years1 = 1998–2000 | caps1 = 50 | goals1 = 19 | clubs1 = [[CS Mioveni|Mioveni]]
| years2 = 2000–2004 | caps2 = 88 | goals2 = 34 | clubs2 = [[FC Argeș Pitești|Argeș Pitești]]
| years3 = 2004–2008 | caps3 = 125 | goals3 = 54 | clubs3 = [[FC Steaua București|Steaua București]]
| years4 = 2008–2010 | caps4 = 3 | goals4 = 0 | clubs4 = [[Calcio Catania|Catania]]
| years5 = 2009–2010 | caps5 = 13 | goals5 = 3 | clubs5 = → [[Iraklis Thessaloniki F.C.|Iraklis]] (leen)
| years6 = 2010 | caps6 = 13 | goals6 = 0 | clubs6 = → [[CFR Cluj]] (leen)
| years7 = 2010 | caps7 = 5 | goals7 = 0 | clubs7 = → [[Manisaspor]] (leen)
| years8 = 2011 | caps8 = 11 | goals8 = 4 | clubs8 = [[FC Steaua București|Steaua București]]
| years9 = 2011 | caps9 = 15 | goals9 = 1 | clubs9 = [[CS Mioveni|Mioveni]]
| years10 = 2012–2014 | caps10 = 69 | goals10 = 19 | clubs10 = [[FC Viitorul Constanța|Viitorul Constanța]]
| totalcaps = 392 | totalgoals = 134
| nationalyears1 = 2003–2010 | nationalcaps1 = 32 | nationalgoals1 = 9 | nationalteam1 = [[Roemeense nasionale sokkerspan|Roemenië]]
| manageryears1 = 2014–2015 | managerclubs1 = [[FC Steaua București|Steaua București]] (assistent)
| manageryears2 = 2015– | managerclubs2 = [[SCM Pitești]]
| pcupdate = 8 Januarie 2016
| ntupdate = 5 Junie 2010
}}
'''Nicolae Dică''' (gebore op [[9 Mei]] [[1980]] in [[Pitești]], [[Roemenië]]) is 'n afgetrede Roemeense [[sokker]]speler, wat die Roemeense kampioenskap twee keer met [[FC Steaua Boekarest]] gewen het.<ref>{{cite web |url=http://www.steauafc.com/ro/articol/dica-rosu_secunzi/ |title=Bine ati revenit, Nicolae Dica si Laurentiu Rosu! |publisher=Steauafc.com |date=12 Junie 2014 |access-date=23 April 2016 |language=ro |archive-url=https://web.archive.org/web/20190209232501/http://www.steauafc.com/ro/articol/dica-rosu_secunzi/ |archive-date=9 Februarie 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
{{Sokkersaadjie}}
{{DEFAULTSORT:Dica, Nicolae}}
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Roemeense sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1980]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
bss8g1x25ljlevsg6byghd1chya5dw0
Kazuhiko Chiba
0
112721
2896619
1900874
2026-04-23T09:34:10Z
Aliwal2012
39067
2896619
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Kazuhiko Chiba
|image=[[Lêer:Kazuhiko Chiba - Albirex Niigata.jpg|200px]]
|fullname=Kazuhiko Chiba
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1985|6|21}}
|cityofbirth=[[Hokkaido]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|position=Verdediger
|years1=2004-2005|clubs1=[[AGOVV Apeldoorn]]|caps1=|goals1=
|years2=2005|clubs2=[[FC Dordrecht|Dordrecht]]|caps2=|goals2=
|years3=2005-2011|clubs3=[[Albirex Niigata]]|caps3=|goals3=
|years4=2012-|clubs4=[[Sanfrecce Hiroshima]]|caps4=|goals4=
|totalcaps=|totalgoals=
|nationalyears1=2013
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=1
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Kazuhiko Chiba'''|千葉 和彦|Chiba Kazuhiko|[[21 Junie]] [[1985]] - }} is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|2013||1||0
|-
!Totaal||1||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.national-football-teams.com/player/53118/Kazuhiko_Chiba.html National Football Teams]
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/chiba_kazuhiko.html Japan National Football Team Database]
{{Saadjie}}
{{DEFAULTSORT:Chiba, Kazuhiko}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1985]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
enffrq8i9r1zxhnonnc1sr87azjkyo1
Toshihiro Aoyama
0
112736
2896591
1899033
2026-04-23T09:21:11Z
Aliwal2012
39067
2896591
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Toshihiro Aoyama
|image=
|fullname=Toshihiro Aoyama
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1986|2|22}}
|cityofbirth=[[Okayama Prefektuur|Okayama]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|position=Middelveldspeler
|years1=2004-|clubs1=[[Sanfrecce Hiroshima]]|caps1=|goals1=
|totalcaps=|totalgoals=
|nationalyears1=2013-2015
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=8
|nationalgoals1=1
}}
{{Nihongo|'''Toshihiro Aoyama'''|青山 敏弘|Aoyama Toshihiro|[[22 Februarie]] [[1986]] - }} is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|2013||3||0
|-
|2014||4||0
|-
|2015||1||1
|-
!Totaal||8||1
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.national-football-teams.com/player/53085/Toshihiro_Aoyama.html National Football Teams]
* [http://www.japannationalfootballteam.com/en/players/aoyama_toshihiro.html Japan National Football Team Database]
{{DEFAULTSORT:Aoyama, Toshihiro}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1986]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
leukpdyn5evvp5414crhlvx3m2m8je1
Wataru Endo
0
112741
2896565
1902025
2026-04-23T09:15:02Z
Aliwal2012
39067
2896565
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Wataru Endo
|image=
|fullname=Wataru Endo
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1993|2|9}}
|cityofbirth=[[Kanagawa Prefektuur|Kanagawa]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|position=Middelveldspeler
|years1=2010-2015|clubs1=[[Shonan Bellmare]]|caps1=|goals1=
|years2=2016-|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=|goals2=
|totalcaps=|totalgoals=
|nationalyears1=2015-
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=5
|nationalgoals1=0
}}
{{Nihongo|'''Wataru Endo'''|遠藤 航|Endo Wataru|[[9 Februarie]] [[1993]] - }} is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|Japanse nasionale sokkerspan
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|2015||5||0
|-
!Totaal||5||0
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.national-football-teams.com/player/59992/Wataru_Endo.html National Football Teams]
{{DEFAULTSORT:Endo, Wataru}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1993]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
rn79c3wbng77d4pfkxhslffdvkhide8
Takuma Asano
0
112742
2896600
2065478
2026-04-23T09:25:55Z
Aliwal2012
39067
2896600
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Takuma Asano
| fullname = Takuma Asano
| image = [[Lêer:Takuma Asano.jpg|250px]]
| caption = Asano draf in 2016 vir [[VfB Stuttgart]] uit
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1994|11|10}}
| birth_place = [[Komono]], [[Mie-prefektuur|Mie]], Japan
| height = 1,71 m
| position = Aanvaller
| currentclub = [[Hannover 96]]<br />(leen van [[Arsenal F.C.|Arsenal]])
| clubnumber = 11
| youthclubs1 = Mie Prefectural Yokkaichi<br /> Central Technical High School
| youthyears1 = 2010–2012
| clubs1 = [[Sanfrecce Hiroshima]]
| clubs2 = [[Arsenal F.C.|Arsenal]]
| clubs3 = → [[VfB Stuttgart]] (leen)
| clubs4 = → [[VfB Stuttgart II]] (leen)
| clubs5 = → [[Hannover 96]] (leen)
| years1 = 2013–2016
| years2 = 2016–
| years3 = 2016–2018
| years4 = 2018
| years5 = 2018–
| caps1 = 60
| caps2 = 0
| caps3 = 41
| caps4 = 2
| caps5 = 0
| goals1 = 13
| goals2 = 0
| goals3 = 5
| goals4 = 1
| goals5 = 0
| nationalteam1 = [[Japannese nasionale o/23-sokkerspan|Japan o/23]]
| nationalyears1 = 2015–
| nationalcaps1 = 18
| nationalgoals1 = 6
| nationalteam2 = [[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
| nationalyears2 = 2015–
| nationalcaps2 = 17
| nationalgoals2 = 3
| club-update = 11:27, 26 Mei 2018 (UTC)
| ntupdate = 14 November 2017
}}
{{Nihongo|'''Takuma Asano'''|浅野 拓磨|Asano Takuma|[[10 November]] [[1994]] - }} is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|2015||3||0
|-
!Totaal||3||0
|}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* [http://www.national-football-teams.com/player/59994/Takuma_Asano.html National Football Teams]
{{DEFAULTSORT:Asano, Takuma}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1994]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
7ajrwpc84i3s68y4gfkrchc2gzrw01t
Yuki Muto
0
112744
2896573
1906650
2026-04-23T09:16:26Z
Aliwal2012
39067
2896573
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
|playername=Yuki Muto
|image=
|fullname=Yuki Muto
|dateofbirth={{geboortedatum en ouderdom|1988|11|7}}
|cityofbirth=[[Kanagawa-prefektuur|Kanagawa]]
|countryofbirth=[[Japan]]
|position=Vorentoe
|years1=2011-2014|clubs1=[[Vegalta Sendai]]|caps1=|goals1=
|years2=2015-|clubs2=[[Urawa Red Diamonds]]|caps2=|goals2=
|totalcaps=|totalgoals=
|nationalyears1=2015
|nationalteam1=[[Japannese nasionale sokkerspan|Japan]]
|nationalcaps1=2
|nationalgoals1=2
}}
{{Nihongo|'''Yuki Muto'''|武藤 雄樹|Muto Yuki|[[7 November]] [[1988]] - }} is 'n [[Japan]]nese [[sokkerspeler]]. Hy het vir die [[Japannese nasionale sokkerspan]] uitgedraf.
== Internasionale loopbaan ==
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
!colspan="3"|[[Japannese nasionale sokkerspan]]
|-
!Jare!!Kere!!Doele
|-
|2015||2||2
|-
!Totaal||2||2
|}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.national-football-teams.com/player/60062/Yuki_Muto.html National Football Teams]
{{DEFAULTSORT:Muto, Yuki}}
[[Kategorie:Japannese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1988]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
1a8kvki1w2sw4kgr7e9ctepkkg5pvxz
Tempelberg
0
114510
2896273
2828378
2026-04-22T12:27:46Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896273
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Berg
| Naam = Tempelberg <br />הַר הַבַּיִת <br />الحرم الشريف
| Foto = Israel-2013(2)-Aerial-Jerusalem-Temple Mount-Temple Mount (south exposure).jpg
| Foto onderskrif = ’n Lugfoto vanuit die suide.
| Hoogte = 740
| Ligging = [[Jerusalem]]
| Tipe = Kalksteen<ref>{{cite web|url=http://www.cbn.com/cbnnews/insideisrael/2010/March/New-Jerusalem-Finds-Point-to-the-Temple-Mount|title=New Jerusalem Finds Point to the Temple Mount|work=cbn.com|access-date= 2 Oktober 2016|archive-date=23 Augustus 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160823113604/http://www.cbn.com/cbnnews/insideisrael/2010/March/New-Jerusalem-Finds-Point-to-the-Temple-Mount/|url-status=dead}}</ref>
| duimdrukkerkaart = Israel
| duimdrukkeretiketposisie = onderkant
| duimdrukkerkaartgrootte = <!-- Opsioneel -->
| duimdrukkerkaartbyskrif = Ligging in Israel.
| breedtegraad = 31
| breedtegraad_m = 46
| breedtegraad_s = 40.7
| breedtegraad_NS = N
| lengtegraad = 35
| lengtegraad_m = 14
| lengtegraad_s = 8.9
| lengtegraad_OW = O
}}
Die '''Tempelberg''' ([[Hebreeus]]: הַר הַבַּיִת ''Har HaBáyit'', [[Arabies]]: الحرم الشريف ''al-Ḥaram al-Šarīf'') is ’n heuwel in [[Jerusalem]] en een van die belangrikste godsdiensterreine in die wêreld. Dit word al duisende jare in die [[Judaïsme]], [[Christendom]] en [[Islam]] as ’n heilige plek beskou.
Die huidige terrein word oorheers deur drie groot geboue uit die vroeë [[Omajjadiese Kalifaat|Omajjadiese tydperk]]: die [[al-Aqsa-moskee]], [[Rotskoepel]] en [[Kettingkoepel]], sowel as vier [[minaret]]te. [[Herodes die Grote|Herodiaanse]] mure en poorte is later aangevul met strukture uit die laat [[Bisantynse Ryk|Bisantynse]] en die vroeë Islamitiese tydperk. Dit kan bereik word deur 11 poorte, 10 vir [[Moslem]]s en een vir nie-Moslems, en word deur die [[Israel]]iese polisie beheer.
== Judaïsme ==
Die Tempelberg is die heiligste terrein in Judaïsme. Volgens dié geloof is dit die plek op aarde waar [[God]] se teenwoordigheid die duidelikste is. Sedert minstens die [[1ste eeu]] n.C. word die berg verbind met '''Moriaberg''' (Hebreeus: הַר הַמוריה, ''Har HaMōriyā''). Dit is waar [[Abraham]] opdrag gekry het om [[Isak]] te offer.<ref name="Delaney">Carol Delaney, ''Abraham on Trial: The Social Legacy of Biblical Myth,'' Princeton University Press 2000 p.120.</ref>
[[Beeld:Jerusalem Dome of the rock BW 13.JPG|duimnael|220px|links|Die Klaagmuur en die Rotskoepel.]]
In verskeie verse in die [[Ou Testament]] word aangedui dat die Tempelberg ook verbind word met '''Sionsberg'''.<ref name=Pixner>{{cite book |title=Paths of the Messiah |author=Bargil Pixner |editor=Rainer Riesner |others=Translated by Keith Myrick, Miriam Randall |publisher=Ignatius Press |year=2010 |pages=320–322 |url=https://books.google.com/books?id=bvhA6IE4VqgC&pg=PA321&dq=zion+canaanite#v=onepage&q=zion%20canaanite&f=false |ISBN=978-0-89870-865-3 }}</ref> Sionsberg word onder meer genoem in [[Jesaja]], die [[Psalms]] en die eerste boek van die Makkabeërs (omstreeks [[2de eeu]] n.C.) en verwys vermoedelik na die Tempelberg.<ref name="Pixner" />
Volgens die [[Bybel]] het albei Joodse tempels in Jerusalem op die Tempelberg gestaan, hoewel daar net argeologiese bewyse van die tweede een is.<ref>{{cite web |url=http://www.bbc.co.uk/sn/tvradio/programmes/horizon/solomon_qa.shtml |title=BBC – Science & Nature – Horizon |work=bbc.co.uk |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20190717092643/http://www.bbc.co.uk/sn/tvradio/programmes/horizon/solomon_qa.shtml |archive-date=17 Julie 2019 |url-status=live |df=dmy-all |access-date= 2 Oktober 2016 }}</ref> Daar word egter wyd geglo daar is ’n verband tussen [[Salomo]] se tempel en die Tempelberg. Volgens die Bybel moet die plek dien as ’n sentrum vir alle nasionale lewe – dus ’n regering-, reg- en godsdienssentrum.<ref>Deuteronomium 12:5-26; 14:23-25; 15:20; 16:2-16; 17:8-10; 26: 2; 31: 11; Jesaja 2:2-5; Obadja 1:21; Psalm 48</ref> Tydens die tydperk van die [[Tweede Tempel|tweede tempel]] het dit ook gedien as ’n ekonomiese sentrum.
Volgens die Joodse tradisie en geskrifte<ref>2 Kronieke 3:1-2</ref> het Salomo die eerste tempel in [[957 v.C.]] gebou en is dit in [[586 v.C.]] deur die [[Babilon]]iërs verwoes. Die tweede tempel is onder beskerming van Zerubbabel in [[516 v.C.]] gebou en in [[70|70 n.C.]] deur die [[Romeinse Ryk]] verwoes. In die [[2de eeu]] is die terrein gebruik vir ’n tempel vir [[Jupiter (mitologie)|Jupiter]] Capitolinus. Dit is herontwikkel ná die [[Arabiere|Arabiese]] verowering.<ref>{{cite web |url=https://books.google.com/books?id=9A-EAgAAQBAJ&pg=PA134&dq=jerusalem+old+city+islamic+architecture&hl=nl&sa=X&ei=NIe0U8q6Fsa8PfWbgbgJ&redir_esc=y#v=onepage&q=jerusalem%20old%20city%20islamic%20architecture&f=false |title=Dictionary of Islamic Architecture |work=google.com |language=nl |archive-url=https://web.archive.org/web/20170216124237/https://books.google.com/books?id=9A-EAgAAQBAJ |archive-date=16 Februarie 2017 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
Jode glo ’n derde en laaste tempel sal ook hier gebou word. Baie Jode sal nie op die berg self loop nie omdat hulle bang is hulle betree per ongeluk die plek waar die [[Allerheiligste]] gestaan het, want op dié terrein is steeds ’n goddelike teenwoordigheid.<ref>Maimonides, Mishneh Torah, Avoda (Divine Service): The laws of the Temple in Jerusalem, chapter 6, rule 14</ref> Die [[Klaagmuur]] is ook op die heuwel.
== Christendom ==
In die [[Nuwe Testament]] was dit steeds die plek waar verskeie gebeure in [[Jesus]] se lewe plaasgevind het.<ref>Jonathan Klawans, [https://books.google.com/books?id=zJpwA3EareUC&pg=PA236 ''Purity, Sacrifice, and the Temple: Symbolism and Supersessionism in the Study of Ancient Judaism,''] Oxford University Press, USA, 2006 bl. 236</ref><ref>Jacob Jervell, [https://books.google.com/books?id=H8TLCgAAQBAJ&pg=PA45 ''The Theology of the Acts of the Apostles, ''] Cambridge University Press 1996 p.45.</ref><ref>Jeff S. Anderson, [https://books.google.com/books?id=VWnc_I4quw0C&pg=PA132 ''The Internal Diversification of Second Temple Judaism: An Introduction to the Second Temple Period,''] University Press of America, 2002 bl. 132.</ref> Ná die vernietiging van die tempel in 70 n.C., wat deur die vroeë [[Christen]]e beskou is as goddelike straf vir die sondes van die Joodse volk,<ref>Catherine Hezser, 'The (In)Significance of Jerusalem in the Yerushalmi Talmud,' in Peter Schäfer, Catherine Hezser (eds.)[https://books.google.com/books?id=_mkWzIlrwDoC&pg=PA17 ''The Talmud Yerushalmi and Graeco-Roman Culture,''] Mohr Siebeck, Volume 2, 2000 ble. 11-49, bl.17.</ref><ref>Jonathan Klawans, [https://books.google.com/books?id=xKpHDAAAQBAJ&pg=PA13 ''Josephus and the Theologies of Ancient Judaism,''] Oxford University Press, 2013 bl. 13.</ref> het die Tempelberg sy belangrikheid vir Christene verloor.
Bisantynse Christene het, ondanks tekens van ’n mate van herbouing op die esplanade,<ref>Gideon Avni, [https://books.google.com/books?id=2aTFAgAAQBAJ&pg=PA132 '' The Byzantine-Islamic Transition in Palestine: An Archaeological Approach ,''] Oxford University Press, 2014 bl. 132.</ref> die Tempelberg verwaarloos, veral nadat ’n Joodse poging om die tempel te herbou, in [[363]] deur ’n aardbewing verwoes is.<ref name="Shick">Robert Shick, ‘A Christian City with a Major Muslim Shrine: Jerusalem in the Umayyad Period,’ in Arietta Papaconstantinou (red.), [https://books.google.com/books?id=JhOrCwAAQBAJ&pg=PA300 '' Conversion in Late Antiquity: Christianity, Islam, and Beyond: Papers from the Andrew W. Mellon Foundation Sawyer Seminar, University of Oxford, 2009–2010 pp.299-317 p.300,''] Routledge 2016 p.300.</ref> Dit het daarna ’n afgeleë puinhoop geword, dalk buite die stadsgrense,<ref>Shick p.301.</ref> toe Christene in die [[Heilige Grafkerk]] begin aanbid het en die sentraalheid van Jerusalem deur [[Rome]] vervang is.<ref>John M. Lundquist, [https://books.google.com/books?id=R9VeCEwbNvsC&pg=PA158 ''The Temple of Jerusalem: Past, Present, and Future,''] Greenwood Publishing Group, 2008 bl. 158.</ref>
== Islam ==
[[Beeld:Al-Aqsa05.JPG|duimnael|220px|links|Die Al-Aqsa-moskee.]]
Feitlik onmiddellik ná die Moslemse verowering van Jerusalem in [[638]] het [[Omar|kalief Omar]] die terrein goed laat skoonmaak<ref>Michael D. Coogan [https://books.google.com/books?id=gM-tZeEO4wgC&pg=PA443 ''The Oxford History of the Biblical World,''] Oxford University Press, 2001 bl. 443-</ref> en Jode toegang daartoe gegee.<ref>Daniel Frank, [https://books.google.com/books?id=MzqwUksGUrkC&pg=PA209 ''Search Scripture Well: Karaite Exegetes and the Origins of the Jewish Bible Commentary in the Islamic ,''] East BRILL, 2004 bl. 209.</ref> Onder [[Soennisme|Soenni]]-Moslems word die berg beskou as die derde heiligste terrein in die Islam. Hulle glo dit is die plek wat [[Mohammed]] op sy [[Nagreis]] besoek het en van waar hy na die hemel opgevaar het. Dit word verder verbind met Joodse profete wat ook in die Islam vereer word.<ref>Koran, Soera 2:4, 34:13-14</ref>
Omajjadiese [[kalief]]s het die al-Aqsa-moskee en Rotskoepel op die heuwel laat bou.<ref>Nicolle, David (1994). Yarmuk AD 636: The Muslim Conquest of Syria. Osprey Publishing</ref> Die koepel is in [[692]] voltooi en dit is dus een van die oudste bestaande Islamitiese strukture ter wêreld. Die moskee staan aan die verre suidelike kant van die Tempelberg en kyk in die rigting van [[Mekka]]. Die Rotskoepel is in die middel, op of naby die plek waar die heilige tempel eens gestaan het.<ref name=Faizer>{{cite web |title=The Shape of the Holy: Early Islamic Jerusalem |author=Rizwi Faizer |publisher=Rizwi's Bibliography for Medieval Islam |year=1998 |url=http://us.geocities.com/rfaizer/reviews/book9.html |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20091026214529/http://us.geocities.com/rfaizer/reviews/book9.html |archive-date=26 Oktober 2009 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
== Huidige situasie ==
In die lig daarvan dat die heuwel vir beide Jode en Moslems heilig is, is dit een van die mees betwiste godsdiensterreine ter wêreld. Sedert die [[Kruistog]]te beheer die Moslemgemeenskap van Jerusalem die terrein sonder onderbreking as ’n [[Waqf]].<ref name=Archnet>[http://archnet.org/library/sites/one-site.jsp?site_id=8180 Haram al-Sharif] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110924112717/http://archnet.org/library/sites/one-site.jsp?site_id=8180 |date=24 September 2011 }}, ArchNet</ref> Omdat dit deel van die Ou Stad is wat sedert 1967 deur [[Israel]] beheer word, maak beide Israel en die [[Palestina|Palestynse Owerheid]] aanspraak daarop en dit bly steeds ’n groot fokuspunt van die [[Arabies-Israeliese konflik]].<ref>[http://www.voanews.com/english/2009-10-25-voa6.cfm Israeli Police Storm Disputed Jerusalem Holy Site]</ref>
In ’n poging om die status quo te handhaaf, dwing die Israeliese regering ’n omstrede verbod af op aanbidding op die Tempelberg deur nie-Moslems.<ref>{{cite web |url=http://www.hudson.org/research/11686-the-temple-mount-outrageous-lies-and-escalating-dangers |title=The Temple Mount – Outrageous Lies and Escalating Dangers |date=21 September 2015 |access-date=4 November 2015 |publisher=Hudson Institute |last=Gilbert |first=Lela |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200301204702/https://www.hudson.org/research/11686-the-temple-mount-outrageous-lies-and-escalating-dangers |archive-date=1 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.israelnationalnews.com/News/News.aspx/202602 |title=Watch: Waqf bans 'Religious Christians' from Temple Mount |last=Yashar |first=Ari |date=28 Oktober 2015 |work=Arutz Sheva |access-date=4 November 2015 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20191226132837/http://www.israelnationalnews.com/News/News.aspx/202602 |archive-date=26 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/Society_&_Culture/geo/Mount.html |title=The Temple Mount |access-date=4 November 2015 |website=Jewish Virtual Library |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20170426060559/http://www.jewishvirtuallibrary.org/jsource/Society_ |archive-date=26 April 2017 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
{{Panorama|Panorama vom Tempelberg in Jerusalem.jpg|1000px|<center>Panorama van die Tempelberg.</center>}}
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.templemount.org/ Templemount.org]
* [http://www.bib-arch.org/bar/article.asp?PubID=BSBA&Volume=36&Issue=2&ArticleID=10 ''New Evidence of the Royal Stoa and Roman Flames''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120229232623/http://www.bib-arch.org/bar/article.asp?PubID=BSBA&Volume=36&Issue=2&ArticleID=10 |date=29 Februarie 2012 }}, Bybelse argeologiese oorsig
* [http://www.saudiaramcoworld.com/issue/200901/# Virtuele toer]
* {{Commons-kategorie inlyn|Temple Mount}}
* [[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:en:Temple Mount|Engelse Wikipedia]]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Islam]]
[[Kategorie:Judaïsme in Israel]]
[[Kategorie:Christelike eskatologie]]
[[Kategorie:Eskatologie]]
ov43z9dn91331honv73rokjeg9qm32p
Urawa Red Diamonds
0
118204
2896272
2896161
2026-04-22T11:59:03Z
Aliwal2012
39067
/* Beroemde sokkerspelers */ slegs uitleg
2896272
wikitext
text/x-wiki
{{Sokkerklub infoboks
| klubnaam = Urawa Red Diamonds
| beeld = [[Lêer:Urawa_Fans.jpg|280px]]
| beeld_grootte= 170px
| vollenaam = Urawa Red Diamonds
| bynaam = {{nihongo|Reds|レッズ|Rezzu}}<br>{{nihongo|Rooi Duiwels|赤い悪魔|Akai Akuma}}
| stigting = {{Start date and age|1950}} as Mitsubishi Motors FC
| eienaar = [[Mitsubishi Heavy Industries]]
| voorsitter = Makoto Taguchi
| afrigter = {{vlagikoon|Pole}} Maciej Skorża
| liga = J1 League
| seisoen = 2025
| posisie = 7de van 20
| webwerf = {{URL|https://www.urawa-reds.co.jp/en/|urawa-reds.co.jp}}
| stadion = Saitama Stadium 2002, [[Saitama]]
| kapasiteit = 63 700
| patroon_la1 = _Urawa Red Diamonds 2025 HOME FP
| patroon_b1 = _Urawa Red Diamonds 2025 HOME FP
| patroon_ra1 = _Urawa Red Diamonds 2025 HOME FP
| patroon_sh1 = _urawa25h
| linkerarm1 = 000000
| liggaam1 = 000000
| regterarm1 = 000000
| broek1 = FFFFFF
| kouse1 = 000000
| patroon_la2 = _Urawa Red Diamonds 2025 AWAY FP
| patroon_b2 = _Urawa Red Diamonds 2025 AWAY FP
| patroon_ra2 = _Urawa Red Diamonds 2025 AWAY FP
| linkerarm2 = FFFFFF
| liggaam2 = FFFFFF
| regterarm2 = FFFFFF
| broek2 = 000000
| kouse2 = FFFFFF
| current = 2026 Urawa Red Diamonds seisoen
}}{{nihongo|'''Urawa Red Diamonds'''|浦和レッドダイヤモンズ|Urawa Reddo Daiyamonzu}} of eenvoudig '''Urawa Reds''' (浦和レッズ, ''Urawa Rezzu''), is ’n professionele [[Sokker|sokkerklub]] in die stad [[Saitama]], deel van die Groter Tokio-gebied in Japan, wat in die J1 League speel, die hoogste vlak van Japannese sokker.
Die klub se naam kom van die voormalige stad Urawa, wat nou deel van Saitama is, en van die pre-professionele era se moedermaatskappy [[Mitsubishi-groep|Mitsubishi]], wie se logo uit drie rooi diamante bestaan, waarvan een steeds in die huidige klubwapen voorkom.
Urawa Reds is een van die suksesvolste klubs in Japan en het verskeie binnelandse titels gewen, insluitend 1 J1 League-titel, ’n gesamentlike rekord van 8 Emperor’s Cups, 2 J.League Cups en 5 Japanese Super Cups. Op kontinentale vlak het Urawa Reds drie keer die AFC Champions League gewen en sodoende hul plek in die geskiedenis as Asiatiese kampioene bevestig (die mees onlangse in 2022). Die klub het ook die J.League Cup / Copa Sudamericana Kampioenskap in 2017 gewen. Internasionaal het Urawa Reds drie keer aan die [[FIFA-Klubwêreldbeker]] deelgeneem, met hul beste prestasie in die 2007-uitgawe waar hulle derde geëindig het.
== Ondersteuning ==
Urawa Red Diamonds is in die media en deur kritici verbind met regse en nasionalistiese ondersteuners. Sedert die vroeë 2000’s is sekere groepe van hul [[Ultras (sokker)|ultras]] (veral die “Urawa Boys” en verwante groepe) wyd gekritiseer vir xenofobiese en konfronterende gedrag. Dit sluit in die vertoon van die [[Vlag van Japan|vlag van die Japannese Keiserlike Leër]], anti-Koreaanse gesange en uitlokkende baniere, beide by tuis- en wegwedstryde.<ref name="Duerden">{{cite news |last=Duerden |first=John |date=30 May 2014 |title=An example made of Urawa Reds |url=https://africa.espn.com/football/story/_/id/37355548/an-example-made-urawa-reds |work=[[ESPN]] |location= |publisher= |access-date=1 July 2025}}</ref> In 2008 het gewelddadige botsings tussen ondersteuners van Urawa en [[Gamba Osaka]] by die Saitama-stadion uitgebreek, wat gelei het tot ’n ure-lange konfrontasie. Dit is destyds beskou as die ernstigste geval van ondersteunersgeweld in die geskiedenis van Japannese sokker.<ref name="Orlowitz">{{cite news |last=Orlowitz |first=Dan |date=20 September 2020 |title=Urawa pays price for hooliganism after years of looking the other way |url=https://www.japantimes.co.jp/sports/2023/09/20/soccer/j-league/urawa-empcup-sanction/ |work=Japan Times |location= |publisher= |access-date=1 July 2025 |archive-url=https://archive.today/20230920224030/https://www.japantimes.co.jp/sports/2023/09/20/soccer/j-league/urawa-empcup-sanction/ |archive-date=20 Sep 2023}}</ref> In 2010 is Urawa Red Diamonds met $50 000 beboet nadat ’n groep van hul ondersteuners beledigings en uitroepe na buitelandse spelers van die mededingerklub [[Vegalta Sendai]] gerig het.<ref>{{cite news |last= |first= |date=13 March 2014 |title=J-League punishes Urawa for discriminatory banner |url=https://africa.espn.com/football/story/_/id/37339179/j-league-punishes-urawa-discriminatory-banner |work=[[ESPN]] |location= |publisher= |access-date=1 July 2025}}</ref> Die klub se mees berugte voorval het in Maart 2014 plaasgevind toe ’n “Slegs Japannese”-banier tydens ’n ligawedstryd in die Saitama-stadion opgehang is. Die banier, wat wyd as rassisties veroordeel is, het daartoe gelei dat die J.League sy eerste wedstryd ooit sonder toeskouers as straf ingestel het.<ref name="Duerden" /> Die voorval het nasionale en internasionale kritiek ontlok en gelei tot die formele ontbinding van Urawa se ondersteunersgroepe in die “Curva Est”-afdeling, hoewel die “Urawa Boys” later in 2018 weer hervorm is.<ref name="Orlowitz" />
Tussen 2020 en 2022, tydens die [[Covid-19-pandemie]], het Urawa-ondersteuners herhaaldelik openbare gesondheidsregulasies oortree.<ref name="Orlowitz" /> In Augustus 2023, ná ’n 3–0 nederlaag in die Emperor’s Cup teen Nagoya Grampus, het meer as 70 Urawa-ondersteuners die veld betree, versperrings afgebreek en met sekuriteitspersoneel en mededingende ondersteuners slaags geraak. Die Japannese Sokkervereniging (JFA) het die voorval as ’n kollektiewe oproer beskryf en Urawa van die 2024 Emperor’s Cup uitgesluit. Agtien individue is ook van wedstryde verban, en die klub is gekritiseer omdat hulle oor ’n lang tydperk nie daarin geslaag het om hul ondersteuners effektief te beheer nie.<ref name="Orlowitz" />
== Klubname ==
* 1950–1992 '''Mitsubishi Motors FC'''
* 1992–1996 '''Mitsubishi Urawa FC'''
* 1996– '''Urawa Red Diamonds'''
== Erelys ==
* '''Japannese Sokkerliga (4)'''
: 1969, 1973, 1978, 1982
* '''J1 League (1)'''
: 2006
* '''Emperor's Cup (8)'''
: 1971, 1973, 1978, 1980, 2005, 2006, 2018, 2021
* '''J.League Cup (2)'''
: 2003, 2016
* '''Japannese Superbeker (5)'''
: 1979, 1980, 1983, 2006, 2022
* '''AFC Champions League (3)'''
: 2007, 2017, 2022
== Beroemde sokkerspelers ==
{{Kolomme4
|Kolom1=
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Makoto Hasebe]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Marcus Tulio Tanaka]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shinji Ono]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Alessandro Santos]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yuki Abe]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Naohiro Takahara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tadanari Lee]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masami Ihara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hajime Hosogai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yosuke Kashiwagi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Takeshi Inoue]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tomohiko Ikoma]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Akira Kitaguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiroshi Ninomiya]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shozo Tsugitani]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tadao Onishi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryuichi Sugiyama]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiroshi Katayama]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yoshio Kikugawa]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kenzo Yokoyama]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kazumi Takada]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Michio Ashikaga]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Takaji Mori]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kuniya Daini]]
|Kolom2=
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsunori Fujiguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ichiro Hosotani]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hisao Sekiguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Keisuke Tsuboi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsuo Kato]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiroshi Ochiai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ikuo Takahara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Satoshi Yamaguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kazuo Ozaki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsuhisa Taguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kazuo Saito]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shinji Tanaka]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Koichi Hashiratani]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiromi Hara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Satoru Mochizuki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Atsushi Natori]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Katsuyoshi Shinto]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shiro Kikuhara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tetsuya Asano]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yoshiaki Sato]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masahiro Fukuda]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiromitsu Isogai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masaki Tsuchihashi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryuji Michiki]]
|Kolom3=
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tadashi Nakamura]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masayuki Okano]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tomoyuki Sakai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shusaku Nishikawa]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryota Moriwaki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yuichiro Nagai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Nobuhisa Yamada]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Teruaki Kurobe]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tsukasa Umesaki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Keita Suzuki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryota Tsuzuki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tatsuya Tanaka]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Koji Yamase]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Naoki Yamada]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kunimitsu Sekiguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsuru Nagata]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shinzo Koroki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tomoaki Makino]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Genki Haraguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Wataru Endo]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yuki Muto]]
*{{Vlagikoon|ARG}} Victor Ferreyra
*{{Vlagikoon|AUS}} Matthew Spiranovic
*{{Vlagikoon|AUS}} Ned Zelić
|Kolom4=
*{{Vlagikoon|AUT}} Michael Baur
*{{Vlagikoon|BUR}} Wilfried Sanou
*{{Vlagikoon|BRA}} Edmundo Alves de Souza Neto
*{{Vlagikoon|BRA}} Washington Stecanela Cerqueira
*{{Vlagikoon|BRA}} Donizete Oliveira
*{{Vlagikoon|BRA}} Antônio Benedito da Silva
*{{Vlagikoon|CRO}} Tomislav Marić
*{{Vlagikoon|CRO}} Ranko Despotović
*{{Vlagikoon|DEN}} Brian Steen Nielsen
*{{Vlagikoon|ESP}} Txiki Begiristain
*{{Vlagikoon|FRA}} Basile Boli
*{{Vlagikoon|GER}} Guido Buchwald
*{{Vlagikoon|GER}} Uwe Bein
*{{Vlagikoon|GER}} Uwe Rahn
*{{Vlagikoon|GER}} Michael Rummenigge
*{{Vlagikoon|MNE}} Željko Petrović
*{{Vlagikoon|QAT}} Emerson Sheik
*{{Vlagikoon|RUS}} Jurij Nikiforov
*{{Vlagikoon|SVK}} Ľubomír Luhový
*{{Vlagikoon|SVN}} Zlatan Ljubijankič
*{{Vlagikoon|TUR}} Alpay Özalan
*{{Vlagikoon|URU}} Fernando Picun
}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://urawa-reds.co.jp Amptelike webwerf]
[[Kategorie:Japannese sokkerklubs]]
2wixsk2r2ue612t9s2r4nxbc03zufiu
2896414
2896272
2026-04-23T07:50:26Z
Aliwal2012
39067
/* Beroemde sokkerspelers */ Satoshi Yamaguchi (1959) DAB
2896414
wikitext
text/x-wiki
{{Sokkerklub infoboks
| klubnaam = Urawa Red Diamonds
| beeld = [[Lêer:Urawa_Fans.jpg|280px]]
| beeld_grootte= 170px
| vollenaam = Urawa Red Diamonds
| bynaam = {{nihongo|Reds|レッズ|Rezzu}}<br>{{nihongo|Rooi Duiwels|赤い悪魔|Akai Akuma}}
| stigting = {{Start date and age|1950}} as Mitsubishi Motors FC
| eienaar = [[Mitsubishi Heavy Industries]]
| voorsitter = Makoto Taguchi
| afrigter = {{vlagikoon|Pole}} Maciej Skorża
| liga = J1 League
| seisoen = 2025
| posisie = 7de van 20
| webwerf = {{URL|https://www.urawa-reds.co.jp/en/|urawa-reds.co.jp}}
| stadion = Saitama Stadium 2002, [[Saitama]]
| kapasiteit = 63 700
| patroon_la1 = _Urawa Red Diamonds 2025 HOME FP
| patroon_b1 = _Urawa Red Diamonds 2025 HOME FP
| patroon_ra1 = _Urawa Red Diamonds 2025 HOME FP
| patroon_sh1 = _urawa25h
| linkerarm1 = 000000
| liggaam1 = 000000
| regterarm1 = 000000
| broek1 = FFFFFF
| kouse1 = 000000
| patroon_la2 = _Urawa Red Diamonds 2025 AWAY FP
| patroon_b2 = _Urawa Red Diamonds 2025 AWAY FP
| patroon_ra2 = _Urawa Red Diamonds 2025 AWAY FP
| linkerarm2 = FFFFFF
| liggaam2 = FFFFFF
| regterarm2 = FFFFFF
| broek2 = 000000
| kouse2 = FFFFFF
| current = 2026 Urawa Red Diamonds seisoen
}}{{nihongo|'''Urawa Red Diamonds'''|浦和レッドダイヤモンズ|Urawa Reddo Daiyamonzu}} of eenvoudig '''Urawa Reds''' (浦和レッズ, ''Urawa Rezzu''), is ’n professionele [[Sokker|sokkerklub]] in die stad [[Saitama]], deel van die Groter Tokio-gebied in Japan, wat in die J1 League speel, die hoogste vlak van Japannese sokker.
Die klub se naam kom van die voormalige stad Urawa, wat nou deel van Saitama is, en van die pre-professionele era se moedermaatskappy [[Mitsubishi-groep|Mitsubishi]], wie se logo uit drie rooi diamante bestaan, waarvan een steeds in die huidige klubwapen voorkom.
Urawa Reds is een van die suksesvolste klubs in Japan en het verskeie binnelandse titels gewen, insluitend 1 J1 League-titel, ’n gesamentlike rekord van 8 Emperor’s Cups, 2 J.League Cups en 5 Japanese Super Cups. Op kontinentale vlak het Urawa Reds drie keer die AFC Champions League gewen en sodoende hul plek in die geskiedenis as Asiatiese kampioene bevestig (die mees onlangse in 2022). Die klub het ook die J.League Cup / Copa Sudamericana Kampioenskap in 2017 gewen. Internasionaal het Urawa Reds drie keer aan die [[FIFA-Klubwêreldbeker]] deelgeneem, met hul beste prestasie in die 2007-uitgawe waar hulle derde geëindig het.
== Ondersteuning ==
Urawa Red Diamonds is in die media en deur kritici verbind met regse en nasionalistiese ondersteuners. Sedert die vroeë 2000’s is sekere groepe van hul [[Ultras (sokker)|ultras]] (veral die “Urawa Boys” en verwante groepe) wyd gekritiseer vir xenofobiese en konfronterende gedrag. Dit sluit in die vertoon van die [[Vlag van Japan|vlag van die Japannese Keiserlike Leër]], anti-Koreaanse gesange en uitlokkende baniere, beide by tuis- en wegwedstryde.<ref name="Duerden">{{cite news |last=Duerden |first=John |date=30 May 2014 |title=An example made of Urawa Reds |url=https://africa.espn.com/football/story/_/id/37355548/an-example-made-urawa-reds |work=[[ESPN]] |location= |publisher= |access-date=1 July 2025}}</ref> In 2008 het gewelddadige botsings tussen ondersteuners van Urawa en [[Gamba Osaka]] by die Saitama-stadion uitgebreek, wat gelei het tot ’n ure-lange konfrontasie. Dit is destyds beskou as die ernstigste geval van ondersteunersgeweld in die geskiedenis van Japannese sokker.<ref name="Orlowitz">{{cite news |last=Orlowitz |first=Dan |date=20 September 2020 |title=Urawa pays price for hooliganism after years of looking the other way |url=https://www.japantimes.co.jp/sports/2023/09/20/soccer/j-league/urawa-empcup-sanction/ |work=Japan Times |location= |publisher= |access-date=1 July 2025 |archive-url=https://archive.today/20230920224030/https://www.japantimes.co.jp/sports/2023/09/20/soccer/j-league/urawa-empcup-sanction/ |archive-date=20 Sep 2023}}</ref> In 2010 is Urawa Red Diamonds met $50 000 beboet nadat ’n groep van hul ondersteuners beledigings en uitroepe na buitelandse spelers van die mededingerklub [[Vegalta Sendai]] gerig het.<ref>{{cite news |last= |first= |date=13 March 2014 |title=J-League punishes Urawa for discriminatory banner |url=https://africa.espn.com/football/story/_/id/37339179/j-league-punishes-urawa-discriminatory-banner |work=[[ESPN]] |location= |publisher= |access-date=1 July 2025}}</ref> Die klub se mees berugte voorval het in Maart 2014 plaasgevind toe ’n “Slegs Japannese”-banier tydens ’n ligawedstryd in die Saitama-stadion opgehang is. Die banier, wat wyd as rassisties veroordeel is, het daartoe gelei dat die J.League sy eerste wedstryd ooit sonder toeskouers as straf ingestel het.<ref name="Duerden" /> Die voorval het nasionale en internasionale kritiek ontlok en gelei tot die formele ontbinding van Urawa se ondersteunersgroepe in die “Curva Est”-afdeling, hoewel die “Urawa Boys” later in 2018 weer hervorm is.<ref name="Orlowitz" />
Tussen 2020 en 2022, tydens die [[Covid-19-pandemie]], het Urawa-ondersteuners herhaaldelik openbare gesondheidsregulasies oortree.<ref name="Orlowitz" /> In Augustus 2023, ná ’n 3–0 nederlaag in die Emperor’s Cup teen Nagoya Grampus, het meer as 70 Urawa-ondersteuners die veld betree, versperrings afgebreek en met sekuriteitspersoneel en mededingende ondersteuners slaags geraak. Die Japannese Sokkervereniging (JFA) het die voorval as ’n kollektiewe oproer beskryf en Urawa van die 2024 Emperor’s Cup uitgesluit. Agtien individue is ook van wedstryde verban, en die klub is gekritiseer omdat hulle oor ’n lang tydperk nie daarin geslaag het om hul ondersteuners effektief te beheer nie.<ref name="Orlowitz" />
== Klubname ==
* 1950–1992 '''Mitsubishi Motors FC'''
* 1992–1996 '''Mitsubishi Urawa FC'''
* 1996– '''Urawa Red Diamonds'''
== Erelys ==
* '''Japannese Sokkerliga (4)'''
: 1969, 1973, 1978, 1982
* '''J1 League (1)'''
: 2006
* '''Emperor's Cup (8)'''
: 1971, 1973, 1978, 1980, 2005, 2006, 2018, 2021
* '''J.League Cup (2)'''
: 2003, 2016
* '''Japannese Superbeker (5)'''
: 1979, 1980, 1983, 2006, 2022
* '''AFC Champions League (3)'''
: 2007, 2017, 2022
== Beroemde sokkerspelers ==
{{Kolomme4
|Kolom1=
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Makoto Hasebe]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Marcus Tulio Tanaka]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shinji Ono]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Alessandro Santos]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yuki Abe]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Naohiro Takahara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tadanari Lee]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masami Ihara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hajime Hosogai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yosuke Kashiwagi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Takeshi Inoue]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tomohiko Ikoma]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Akira Kitaguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiroshi Ninomiya]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shozo Tsugitani]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tadao Onishi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryuichi Sugiyama]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiroshi Katayama]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yoshio Kikugawa]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kenzo Yokoyama]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kazumi Takada]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Michio Ashikaga]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Takaji Mori]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kuniya Daini]]
|Kolom2=
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsunori Fujiguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ichiro Hosotani]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hisao Sekiguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Keisuke Tsuboi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsuo Kato]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiroshi Ochiai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ikuo Takahara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Satoshi Yamaguchi (1959)|Satoshi Yamaguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kazuo Ozaki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsuhisa Taguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kazuo Saito]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shinji Tanaka]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Koichi Hashiratani]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiromi Hara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Satoru Mochizuki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Atsushi Natori]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Katsuyoshi Shinto]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shiro Kikuhara]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tetsuya Asano]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yoshiaki Sato]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masahiro Fukuda]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Hiromitsu Isogai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masaki Tsuchihashi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryuji Michiki]]
|Kolom3=
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tadashi Nakamura]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Masayuki Okano]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tomoyuki Sakai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shusaku Nishikawa]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryota Moriwaki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yuichiro Nagai]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Nobuhisa Yamada]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Teruaki Kurobe]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tsukasa Umesaki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Keita Suzuki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Ryota Tsuzuki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tatsuya Tanaka]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Koji Yamase]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Naoki Yamada]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Kunimitsu Sekiguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Mitsuru Nagata]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Shinzo Koroki]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Tomoaki Makino]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Genki Haraguchi]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Wataru Endo]]
*{{Vlagikoon|JPN}} [[Yuki Muto]]
*{{Vlagikoon|ARG}} Victor Ferreyra
*{{Vlagikoon|AUS}} Matthew Spiranovic
*{{Vlagikoon|AUS}} Ned Zelić
|Kolom4=
*{{Vlagikoon|AUT}} Michael Baur
*{{Vlagikoon|BUR}} Wilfried Sanou
*{{Vlagikoon|BRA}} Edmundo Alves de Souza Neto
*{{Vlagikoon|BRA}} Washington Stecanela Cerqueira
*{{Vlagikoon|BRA}} Donizete Oliveira
*{{Vlagikoon|BRA}} Antônio Benedito da Silva
*{{Vlagikoon|CRO}} Tomislav Marić
*{{Vlagikoon|CRO}} Ranko Despotović
*{{Vlagikoon|DEN}} Brian Steen Nielsen
*{{Vlagikoon|ESP}} Txiki Begiristain
*{{Vlagikoon|FRA}} Basile Boli
*{{Vlagikoon|GER}} Guido Buchwald
*{{Vlagikoon|GER}} Uwe Bein
*{{Vlagikoon|GER}} Uwe Rahn
*{{Vlagikoon|GER}} Michael Rummenigge
*{{Vlagikoon|MNE}} Željko Petrović
*{{Vlagikoon|QAT}} Emerson Sheik
*{{Vlagikoon|RUS}} Jurij Nikiforov
*{{Vlagikoon|SVK}} Ľubomír Luhový
*{{Vlagikoon|SVN}} Zlatan Ljubijankič
*{{Vlagikoon|TUR}} Alpay Özalan
*{{Vlagikoon|URU}} Fernando Picun
}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://urawa-reds.co.jp Amptelike webwerf]
[[Kategorie:Japannese sokkerklubs]]
3lxq9kldivs9qhi7kbqhy4emx5bc6wt
Malusi Gigaba
0
120229
2896276
2647579
2026-04-22T13:35:48Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896276
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Ampsbekleër
| naam = Malusi Gigaba
| beeld = Malusi Gigaba.jpg
| beeldonderskrif = Malusi Gigaba in 2016
| orde = [[Minister van Binnelandse Sake]]
| termynaanvang = [[26 Februarie]] [[2018]]
| termyneinde = [[13 November]] [[2018]]
| president = [[Cyril Ramaphosa]]
| voorganger = [[Ayanda Dlodlo]]
| opvolger = [[Blade Nzimande]] (wnd.)
| geboortedatum = <!-- vul slegs in indien onderstaande drie velde onbekend is (geboortejaar, geboortemaand en geboortedag -->
| geboortejaar = 1971
| geboortemaand = 8
| geboortedag = 31
| geboorteplek = [[Eshowe]], [[Suid-Afrika]]<ref name=whoswho>{{cite web |url=http://whoswho.co.za/malusi-gigaba-3942 |title=Who's who: Malusi Gigaba |accessdate=7 April 2017 |archive-date=19 Mei 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170519205425/http://whoswho.co.za/malusi-gigaba-3942 |url-status=dead }}</ref>
| sterftedatum =
| sterfteplek =
| party = [[African National Congress]] (sedert 1990)<br />[[Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party]] (tot 1990)
| orde2 = Minister van Finansies
| termynaanvang2 = [[31 Maart]] [[2017]]
| termyneinde2 = [[27 Februarie]] [[2018]]
| president2 = [[Jacob Zuma]]<br />[[Cyril Ramaphosa]]
| voorganger2 = [[Pravin Gordhan]]
| opvolger2 = [[Nhlanhla Nene]]
| orde3 = [[Minister van Binnelandse Sake]]
| termynaanvang3 = [[25 Mei]] [[2014]]
| termyneinde3 = [[31 Maart]] [[2017]]
| president3 = [[Jacob Zuma]]
| voorganger3 = [[Naledi Pandor]]
| opvolger3 = [[Hlengiwe Mkhize]]
| orde4 = Minister van Openbare Ondernemings
| termynaanvang4 = [[1 November]] [[2010]]
| termyneinde4 = [[25 Mei]] [[2014]]
| president4 = [[Jacob Zuma]]
| voorganger4 = [[Barbara Hogan]]
| opvolger4 = [[Lynne Brown]]
| orde5 = Adjunkminister van van Binnelandse Sake
| termynaanvang5 = [[29 April]] [[2004]]
| termyneinde5 = [[1 November]] [[2010]]
| president5 = [[Thabo Mbeki]]<br />[[Kgalema Motlanthe]]<br />[[Jacob Zuma]]
| voorganger5 =
| opvolger5 = [[Fatima Chohan]]
| eggenoot =
| kinders =
| alma_mater = [[Universiteit van KwaZulu-Natal|Universiteit van Durban-Westville]]
| religie =
| handtekening =
| militer =
| lojaliteit =
| tak =
| diensjare =
| rang =
| eenheid =
| oorloe =
| toekennings =
}}
'''Knowledge Malusi Nkanyezi Gigaba''' (gebore [[30 Augustus]] [[1971]] [[Eshowe]]) is 'n voormalige kabinetslid van [[Suid-Afrika]]. Hy was voorheen die Minister van Finansies, die jongste minister wat die amp beklee het. President [[Jacob Zuma]] het hom op 30 Maart 2017 as opvolger van [[Pravin Gordhan]] aangestel. Hy is op 26 Februarie 2018 deur president [[Cyril Ramaphosa]] weer in sy vorige portefeulje as [[Kabinet van Cyril Ramaphosa, Feb 2018|Minister van Binnelandse Sake]] heraangestel.
Hy het 'n B-graad in Opvoedkunde en 'n meerstersgraad in die sosiale wetenskappe. Hy het 14 jaar lank in 'n regeringspos gedien. In 1990 het hy by die [[ANC-jeugliga]] aangesluit en ses jaar later het hy die liga se president geword, vir 8 jaar lank. Hy was 'n lid van die [[Parlement van Suid-Afrika|parlement]] en is in November 2010 deur president Zuma as [[Kabinet van Jacob Zuma, Mei 2009|Minister van Openbare Ondernemings]] aangestel. Hy probeer sonder sukses om die [[Suid-Afrikaanse Lugdiens]] te hervorm en in 2014 word hy die [[Kabinet van Jacob Zuma, Mei 2014|Minister van Binnelandse Sake]].<ref name="eNCA 2017">{{cite web |title=Who is Malusi Gigaba? Meet the new finance minister |work=eNCA |date=31 Maart 2017 |url=http://www.enca.com/south-africa/who-is-malusi-gigaba-meet-your-new-finance-minister |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20181213230228/https://www.enca.com/south-africa/who-is-malusi-gigaba-meet-your-new-finance-minister |archive-date=13 Desember 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
Sy aanstelling as Minister van Finansies is met wantroue deur die internasionale bankwêreld begroet. Die [[Suid-Afrikaanse rand]] het met 4% geval en S&P Global het Suid-Afrika se kredietgradering op 3 April 2017 van BBB- na BB+ verlaag, wat gewoonlik met rommelstatus aangedui word. Die rand het hierna nog 'n verdere 2% verloor.<ref name="BBC News 2017">{{cite news |title=South Africa's credit rating cut to junk |website=BBC News |date=3 April 2017 |url=https://www.bbc.com/news/business-39476903 |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20190812100614/https://www.bbc.com/news/business-39476903 |archive-date=12 Augustus 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
Gigiaba het op 13 November 2018 as Minister van Binnelandse Sake en ook as parlementslid bedank, nadat sy seksuele skandes op die lappe gekom het. Vervolgens is [[Blade Nzimande]] vir 10 dae as waarnemende Minister van Binnelandse Sake aangestel.<ref name="Maroela Media 2018">{{cite news |title=Omstrede minister Gigaba bedank |website=Maroela Media |date=13 November 2018 |url=https://maroelamedia.co.za/nuus/sa-nuus/omstrede-minister-gigaba-bedank/ |access-date=30 Desember 2019 |language=af |archive-url=https://web.archive.org/web/20200430155520/https://maroelamedia.co.za/nuus/sa-nuus/omstrede-minister-gigaba-bedank/ |archive-date=30 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> Hy is weer opgevolg deur [[Siyabonga Cwele]].
== Omstredenheid ==
=== Bankrekening in Doebai===
Staatsveiligheidsagente het 'n geheimsinnige buitelandse bankrekening wat in Malusi Gigaba (as minister van binnelandse sake) se naam geopen is, ondersoek. Die rekening is geopen in [[Doebai (stad)|Doebai]], die [[Verenigde Arabiese Emirate]], toe Gigaba nog minister van openbare ondernemings was.<ref name="HuffPost2017">{{cite web |first=Verashni |last=Pillay |title=Malusi Gigaba: The Young Lion From Eshowe |work=HuffPost |date=30 Maart 2017 |url=https://www.huffingtonpost.co.za/2017/03/30/malusi-gigaba-the-young-lion-from-eshowe_a_22019404/ |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20180708015635/https://www.huffingtonpost.co.za/2017/03/30/malusi-gigaba-the-young-lion-from-eshowe_a_22019404/ |archive-date=8 Julie 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
Gigaba het glo aan staatsveiligheidsagente gesê dat die rekening sonder sy medewete deur een van sy amptenare geopen is. Maar mense in die bankwese en sekuriteit het aangedui dat dit moeilik is, indien nie onmoontlik nie, om 'n buitelandse bankrekening in 'n persoon se naam sonder sy medewete te open, en dat dit op bedrog neerkom. Gigaba se woordvoerder ontken enige verband met die rekening of kennis van die ondersoek.<ref name="M&G 2018">{{cite web |last=Letsoalo |first=Matuma |last2=Pillay |first2=Verashni |title=The mystery Gigaba bank account |work=The M&G Online |date=25 Julie 2018 |url=https://mg.co.za/article/2014-06-12-the-mystery-gigaba-bank-account |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20191230203539/https://mg.co.za/article/2014-06-12-the-mystery-gigaba-bank-account/ |archive-date=30 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
=== Visumregulasies ===
Sy reputasie is getaan toe hy in Binnelandse Sake moeilike reëls geïmplementeer het vir ouers wat met kinders reis. Dit het tot kommer oor 'n moontlike verswakking in die toerismebedryf in Suid-Afrika gelei.<ref name="HuffPost2017"/>
Voor die aankondiging van die visumregulasies het toeriste-aankomste in Suid-Afrika geleidelik toegeneem. In 2011, 2 176 719 aankomelinge, in 2012, 2 505 763 aankomelinge ('n groei van 15,1%), en in 2013, 2 660 631 aankomelinge (groei van 6,1%). Maar dit het skielik verander in die derde kwartaal van 2014 - die vereiste vir die aanvra van 'n visumaansoek het in Junie 2014 in werking getree. Sedertdien was daar 'n stelselmatige afname in toeriste-aankomste. Van September - Desember 2014 was toeriste van Brasilië 37% laer, China 46,9% laer en Indië 14,4% laer, wat voortgeduur het tot in 2015. Die data van Statistiek SA in Junie 2015 het getoon dat die oorsese aankomings 13% laer was. Op dieselfde tyd het aankomste in Suid-Afrika se mededingers verbeter. Volgens SA Toerisme het R7,51 miljard se inkomste aan die land verlore gegaan.<ref name="StatsSA">{{cite web |url=http://www.satsa.com/wp-content/uploads/TBCSA-Data-Snapshot.pdf |title=Toerisme aankomstdata |format=PDF |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20180525062312/http://www.satsa.com/wp-content/uploads/TBCSA-Data-Snapshot.pdf |archive-date=25 Mei 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
=== Staatskaping ===
Die sleutelpunt in die Staatskapingprojek was die aanstelling van Malusi Gigaba as Minister van Openbare Ondernemings, wat 'n skuiwergat in die Wet op Openbare Finansiële Bestuur benut het. Dit het dit moontlik gemaak om die verkrygingsprosedures van staatsbeheerde ondernemings (SBE's) te manipuleer ten gunste van geselekteerde kontrakteurs wat gesanksioneer is deur die [[Gupta]]-netwerk. Hiermee het die 'hergebruik' van SBE's as voertuie vir plundering begin.<ref name="M&G 2017">{{cite web |last=Munusamy |first=Ranjeni |title=Betrayal of the Promise: The Anatomy of State Capture |work=Daily Maverick |date=25 Mei 2017 |url=https://www.dailymaverick.co.za/article/2017-05-26-betrayal-of-the-promise-the-anatomy-of-state-capture/ |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20191218210742/https://www.dailymaverick.co.za/article/2017-05-26-betrayal-of-the-promise-the-anatomy-of-state-capture/ |archive-date=18 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
==== Transnet ====
Die knoeiery sluit in die aanstelling op die [[Transnet]]-raad van Iqbal Sharma, 'n Essa- en Gupta-vriend, en [[Brian Molefe]], nou 'n bekende Gupta-vriend, in 2011 as uitvoerende hoof van Transnet.
Gigaba wou na bewering Sharma as raadvoorsitter aanstel, maar dit is deur sy kabinetskollegas verwerp. Sharma is toe aangestel as voorsitter van die komitee vir verkryging en verkope, 'n nuwe struktuur om toesig te hou oor groot verkrygings.
In Julie 2012 het Transnet sy tender vir 1 064 vraglokomotiewe uitgereik; 599 elektries en die res diesel. Dit sluit tenders van R25 miljard in wat deur Molefe afgeteken is en aan CSR (China South Rail) toegeken is.<ref name="Hofstatter 2018">{{cite web |last=Hofstatter |first=Stephan |title=Transnet overpaid R509m in train deal |work=BusinessLIVE |date=1 Augustus 2018 |url=https://www.businesslive.co.za/bd/companies/transport-and-tourism/2018-08-01-transnet-overpaid-r509m-in-train-deal/ |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20191230200509/https://www.businesslive.co.za/bd/companies/transport-and-tourism/2018-08-01-transnet-overpaid-r509m-in-train-deal/ |archive-date=30 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> CSR het op sy beurt Tequesta Group Ltd, 'n Gupta-gekoppelde doponderneming, R5,3 miljard aan konsultasiefooie betaal.<ref name="News24 2018">{{cite web |title=EXCLUSIVE: Gupta-linked train company in R5bn rip-off |work=News24 |date=23 Maart 2018 |url=https://www.news24.com/SouthAfrica/News/exclusive-gupta-linked-train-company-in-r5bn-rip-off-20180323 |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20191230200509/https://www.news24.com/SouthAfrica/News/exclusive-gupta-linked-train-company-in-r5bn-rip-off-20180323 |archive-date=30 Desember 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
==== Eskom ====
Toe Gigaba in 2009 as minister van openbare ondernemings aangestel was, het Eskom R19,6 miljard kontant gehad, was daar geen rede om bekommerd te wees oor likiditeit nie. Toe hy in 2014 Eskom verlaat het, het Eskom die regering gesmeek om geld.
Een van sy eerste besluite was die omkeering van 'n beslissing oor die verkryging waarop die uitvoerende bestuur en direksie van Eskom afgetrek het - die vervanging van Koeberg-stoomopwekkers. Kort voor lank het hy Eksom se raad geslyp en ingestem tot aanstellings van nuwe mense, waarvan die meeste geen ervaring in die korporatiewe of elektrisiteitsektor gehad het nie, en dan die raad met Gupta-sakevennote, hul familielede of hul vrouens gepak het. Dit sluit in die voormalige Oakbay-direkteur Mark Pamensky, [[Mosebenzi Zwane]], minister van minerale bronne, se adviseur Kuben Moodley, en Nazia Carrim, die vrou van 'n familielid van die nabye Gupta-medewerker Salim Essa. Met die bestuur van Eskom wat aldus "gevange" geneem is en nuwe doelwitte gegee is, was daar in die volgende periode 'n opskerping van groot korrupsie, met die Guptas wat die ingewikkelde onderneming van makelaars en geldwassery bestuur het.<ref name="News24 May 2017">{{cite web |title=Is Gigaba Mr State Capture? |work=News24 |date=28 Mei 2017 |url=https://www.news24.com/SouthAfrica/News/is-gigaba-mr-state-capture-20170528-2 |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20191230200509/https://www.news24.com/SouthAfrica/News/is-gigaba-mr-state-capture-20170528-2 |archive-date=30 Desember 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
Die mees gewaagde voorbeelde is Eskom se fasilitering en finansiering van die Guptas se verkryging van [[Glencore]] se ''Optimum Coal Holdings''. Hierdie skema het reeds onder Gigaba begin toe die steenkoolmynboukundige Glencore na 'besigheidsredding' gedryf is. Maar dit was toe Molefe, uitvoerende hoof van Eskom, saam met Singh, Koko en Zwane, minister van myne, wat die vaslegging moontlik gemaak het.
Terwyl Glencore afgeskud is, het die Guptas se ''Tegeta'' voordeel getrek uit 'n Eskom-waarborg (R1,6 miljard), 'n stewige en ongewone vooruitbetaling (R600 miljoen) en bykomende winsgewende steenkoolkontrakte wat hulle in staat gestel het om ''Optimum'' te koop. Verdere gevalle van steenkoolkontrakte wat deur Gupta bevoordeel is en die uitbuiting van groot steenkoolmynmaatskappye is aan die lig gebring in die ondersoekverslag van die Parlement wat op 28 November 2018 gepubliseer is.<ref name="Eberhard 2017">{{cite news |last=Eberhard |first=Anton |last2=Godinho |first2=Catrina |title=How corrupt power captured Eskom and helped pull the plug on growth |website=BusinessLIVE |date=12 September 2017 |url=https://www.businesslive.co.za/bd/opinion/2017-09-12-how-corrupt-power-captured-eskom-and-helped-pull-the-plug-on-growth/ |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20191230200512/https://www.businesslive.co.za/bd/opinion/2017-09-12-how-corrupt-power-captured-eskom-and-helped-pull-the-plug-on-growth/ |archive-date=30 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref name="EskomReport">{{cite web |url=https://www.parliament.gov.za/storage/app/media/Links/2018/November%202018/28-11-2018/Final%20Report%20-%20Eskom%20Inquiry%2028%20NOV.pdf |title=Final Report - Eskom Inquiry 2018 |date=28 November 2018 |format=PDF |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20190925101736/https://www.parliament.gov.za/storage/app/media/Links/2018/November%202018/28-11-2018/Final%20Report%20-%20Eskom%20Inquiry%2028%20NOV.pdf |archive-date=25 September 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
Die gevolgtrekkings in die verslag sluit in:
<blockquote>3.10.15: Die komitee bevind dat die uitvoerende regeringstak wat deur die twee voormalige ministers, Gigaba en Brown, verteenwoordig is, grof nalatig was in die uitvoering van sy verantwoordelikheid as die enigste aandeelhouer van Eskom.<ref name="EskomReport"/></blockquote>
en
<blockquote>4.11.4: Die komitee beveel aan dat die twee voormalige ministers van Openbare Ondernemings, Gigaba en Brown, moet voorleggings aan die [[Zondo-kommissie]] doen om insigte te deel oor die rolle wat hulle as aandeelhouersverteenwoordigers gespeel het gedurende die tydperk van korrupsie en korporatiewe vangs wat by Eskom gefloreer het.<ref name="EskomReport"/></blockquote>
==== Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAA) ====
In 2012 het Gigaba die steun vir 'n ommekeer-strategie vir SAA wat deur die destydse raadsvoorsitter [[Cheryl Carolus]] voorgestel is, vertraag, wat die lugdiens finansiële skade berokken het. Nadat Carolus bedank het, het Gigaba Vuyisile Kona as waarnemende uitvoerende hoof en raadvoorsitter teruggebring na 'n vergadering in die Guptas se [[Saxonwold]]-woning met Rajesh Gupta, [[Duduzane Zuma]], en [[Ace Magashule]] se seun Tshepiso.<ref name="News24 May 2017"/>
Gedurende 2017 is die Suid-Afrikaanse Lugdiens van 'n bedrag van R5 miljard vrygestel, insluitend 'n gedeelte van R3 miljard wat bedoel was om SAA se skuld by Citibank te vereffen. Nog 'n betaling van R5 miljard aan SAA moes einde Maart 2018 betaal word, 'n maand nadat Gigaba die BTW-verhoging aangekondig het.
Die rede vir hierdie duur mislukkings in die SBE's is swak korporatiewe bestuur, wat aan die lig gekom het toe minister Gigaba aan die stuur van die departement van openbare ondernemings was. Swak begrip van die toesighoudende rol van die regering as 'n aandeelhouer, 'n gebrek aan strategiese perspektief en die afwesigheid van 'n ontwikkelingsgedagtegang is ander faktore wat effektiewe bestuur van SBE's ondermyn het.<ref name="Qobo 2018">{{cite news |last=Qobo |first=Mzukisi |title=Governance of State-owned Enterprises: Reforming the unreformable? |website=Daily Maverick |date=27 Februarie 2018 |url=https://www.dailymaverick.co.za/opinionista/2018-02-27-governance-of-state-owned-enterprises-reforming-the-unreformable/ |access-date=30 Desember 2019 |language=Engels |archive-url=https://web.archive.org/web/20191230200505/https://www.dailymaverick.co.za/opinionista/2018-02-27-governance-of-state-owned-enterprises-reforming-the-unreformable/ |archive-date=30 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|30em}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.pa.org.za/person/knowledge-malusi-nkanyezi-gigaba/ Malusi Gigaba] op People's Assembly
{{Ministers van Binnelandse Sake SA}}
{{Ministers van Finansies SA}}
{{Kabinet-Zuma II}}
{{Kabinet-Ramaphosa I|state=autocollapse}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Gigaba, Malusi}}
[[Kategorie:Suid-Afrikaanse ministers van binnelandse sake]]
[[Kategorie:Suid-Afrikaanse ministers van finansies]]
[[Kategorie:Geboortes in 1971]]
[[Kategorie:Politici van die African National Congress]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Lede van die Nasionale Vergadering van Suid-Afrika]]
[[Kategorie:Zoeloes]]
0g0z16fikia5dws2569gpcn6330djkq
Morningside, Durban
0
122820
2896385
2371440
2026-04-23T00:48:22Z
JMK
649
korr hoofprent, satellietbeeld
2896385
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Suid-Afrikaanse dorp
| naam = Morningside
| inheemse_naam =
| ander_naam =
| beeld_stadsilhoeët = Morningside.jpg
| beeldbyskrif = Morningside vanaf die [[Moses Mabhidastadion]] beskou.
| duimdrukkeretiketposisie= regs
| latd = 29 |latm = 49 |lats = 19
| longd = 31 |longm = 1 |longs = 1
| provinsie = KwaZulu-Natal
| distrik =
| munisipaliteit = eThekwini
| stigtingsdatum =
| regeringstipe =
| leier_party =
| leiertitel =
| leiernaam =
| oppervlakvoetnotas = {{#tag:ref |{{cite web |url=http://census.adrianfrith.com/place/57218071 |title = Subplek Morningside |work=Sensus 2001}} |name=census2001}}
| oppervlak_totaal_km2 = 3.24
| hoogte_m =
| bevolking_totaal = 13074
| bevolking_soos_op = 2001
| bevolkingvoetnotas = <ref name="census2001" />
| demografie1_voetnotas =
| persent_swart = 15.1%
| persent_kleurling = 4.2%
| persent_asiër = 25.5%
| persent_wit = 55.2%
| persent_ander =
| demografie2_voetnotas =
| demografie2_titel1 = [[Engels]]
| demografie2_info1 = 82.4%
| demografie2_titel2 = [[Zoeloe]]
| demografie2_info2 = 11.0%
| demografie2_titel3 = [[Afrikaans]]
| demografie2_info3 = 2.6%
| demografie2_titel4 = [[Xhosa]]
| demografie2_info4 = 1.9%
| demografie2_titel5 = Ander
| demografie2_info5 = 1.3%
| poskode = 4001
| poskode2 = geen
| skakelkode = 031
| sensuskode =
| webwerf =
}}
'''Morningside''' is 'n [[voorstad]] van [[Durban]], [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]. Dit word geadministreer deur die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit]] en sy [[Lys van poskodes in Suid-Afrika|poskode]] is 4001.
[[Lêer:Durban, South Africa by Planet Labs, Morningside.jpg|duimnael|links|Satellietbeeld van die voorstad]]
Die voorstad is in 'n [[Gentrifikasie|heropgeboude area]] van Durban geleë ongeveer 2 km van die [[Indiese Oseaan]]kus af en op die suidoewer van die [[Umgenirivier]]. Die aangrensende voorstede is Puntans Hill na die weste, [[Essenwood, Durban|Essenwood]] aan die suidweste, [[Windermere, Durban|Windermere]] aan die suide en [[Stamford Hill, Durban|Stamford Hill]] na die ooste. Dit is die naaste residensiële voorstad aan die [[Moses Mabhidastadion]], wat in 2009 op die Kings Park sportgronde voltooi is.
Die Morningside-gebied bevat klassieke voorbeelde van groot huise in die Edwardiaanse en Victoriaanse styl met sinkdakke en wye stoepe, insluitend die staatspresidentswoning (wanneer hy hier tuis is). Rondom Floridaweg in die voorstad se suidweste is 'n naglewegebied bestaande uit winkels, [[restaurant]]e en kroeë.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Saadjie}}
{{Durban voorstede}}
[[Kategorie:Voorstede van Durban]]
czyb8l8pbka73jtd6gv8g5gffmj0yc4
2896386
2896385
2026-04-23T01:05:51Z
JMK
649
nuwe byskrif
2896386
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Suid-Afrikaanse dorp
| naam = Morningside
| inheemse_naam =
| ander_naam =
| beeld_stadsilhoeët = Morningside.jpg
| beeldbyskrif = Behuising teen die [[Berea, Durban|Berea]]
| duimdrukkeretiketposisie= regs
| latd = 29 |latm = 49 |lats = 19
| longd = 31 |longm = 1 |longs = 1
| provinsie = KwaZulu-Natal
| distrik =
| munisipaliteit = eThekwini
| stigtingsdatum =
| regeringstipe =
| leier_party =
| leiertitel =
| leiernaam =
| oppervlakvoetnotas = {{#tag:ref |{{cite web |url=http://census.adrianfrith.com/place/57218071 |title = Subplek Morningside |work=Sensus 2001}} |name=census2001}}
| oppervlak_totaal_km2 = 3.24
| hoogte_m =
| bevolking_totaal = 13074
| bevolking_soos_op = 2001
| bevolkingvoetnotas = <ref name="census2001" />
| demografie1_voetnotas =
| persent_swart = 15.1%
| persent_kleurling = 4.2%
| persent_asiër = 25.5%
| persent_wit = 55.2%
| persent_ander =
| demografie2_voetnotas =
| demografie2_titel1 = [[Engels]]
| demografie2_info1 = 82.4%
| demografie2_titel2 = [[Zoeloe]]
| demografie2_info2 = 11.0%
| demografie2_titel3 = [[Afrikaans]]
| demografie2_info3 = 2.6%
| demografie2_titel4 = [[Xhosa]]
| demografie2_info4 = 1.9%
| demografie2_titel5 = Ander
| demografie2_info5 = 1.3%
| poskode = 4001
| poskode2 = geen
| skakelkode = 031
| sensuskode =
| webwerf =
}}
'''Morningside''' is 'n [[voorstad]] van [[Durban]], [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]. Dit word geadministreer deur die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit]] en sy [[Lys van poskodes in Suid-Afrika|poskode]] is 4001.
[[Lêer:Durban, South Africa by Planet Labs, Morningside.jpg|duimnael|links|Satellietbeeld van die voorstad]]
Die voorstad is in 'n [[Gentrifikasie|heropgeboude area]] van Durban geleë ongeveer 2 km van die [[Indiese Oseaan]]kus af en op die suidoewer van die [[Umgenirivier]]. Die aangrensende voorstede is Puntans Hill na die weste, [[Essenwood, Durban|Essenwood]] aan die suidweste, [[Windermere, Durban|Windermere]] aan die suide en [[Stamford Hill, Durban|Stamford Hill]] na die ooste. Dit is die naaste residensiële voorstad aan die [[Moses Mabhidastadion]], wat in 2009 op die Kings Park sportgronde voltooi is.
Die Morningside-gebied bevat klassieke voorbeelde van groot huise in die Edwardiaanse en Victoriaanse styl met sinkdakke en wye stoepe, insluitend die staatspresidentswoning (wanneer hy hier tuis is). Rondom Floridaweg in die voorstad se suidweste is 'n naglewegebied bestaande uit winkels, [[restaurant]]e en kroeë.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Saadjie}}
{{Durban voorstede}}
[[Kategorie:Voorstede van Durban]]
7zzxtlwcdw4lqmr702b3s9n4dvlkwlo
Militêre strategie
0
134647
2896399
2890932
2026-04-23T07:14:48Z
Sobaka
328
/* Sien ook */ skakel
2896399
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Battle of Franklin, November 30, 1864.jpg|duimnael|Slag van Franklin, 30 November 1864, [[Amerikaanse Burgeroorlog]].]]
'''Militêre strategie''' is die versamelnaam vir die voorbereiding vir [[oorlog]]svoering. [[Strategie]], afgelei van die Griekse woord ''[[strategos]]'', is gesien as "die kuns van die generaal". Die vader van die moderne strategiese studie, [[Carl von Clausewitz]], het militêre strategie gedefinieer as "die gebruik van gevegte met die doel om die oorlog te wen." Militêre strategie is deel van 'n drie-eenheid van "kuns" of "wetenskap" in die [[krygskunde]], saam met taktiek, die uitvoering van planne en die manoeuvrering van eenhede in die geveg en logistiek, die onderhouding van 'n krygsmag.
== Grondslae van militêre strategie ==
Strategie en taktiek is nou met mekaar verbind. Oorspronklik, in die terminologie van die vroeë 19de eeu, word die woord "strategie" gebruik vir die manier waarop 'n weermag voor die veldslag en na afloop manoeuvreer, terwyl "taktiek" die uitvoering van die geveg self aandui. Teen die einde van die 19de eeu het die nasionale leërs so groot geword dat die werklike onderskeid tussen maneuver en geveg steeds meer begin vervaag het - daar was nie langer meer sprake van 'n relatief klein leër wat in 'n wye landskap rondtrek op soek na die vyand nie - sodat daar geen rede meer was om tussen taktiek en strategie in hierdie sin nog 'n begripsmatige onderskeid te maak nie.
Ondertussen het die woorde egter al verskillende ander betekenisse gekry. Een daarvan dui op 'n vlakonderskeid aan: die taktiese vlak hou die konkrete gevegshandelinge in; die strategiese vlak die beleidsbeslissinge. Daartussen lê dan die operasionale vlak: die manoeuvreer met leëreenhede. Die meer gebruikelike betekenis was egter 'n onderskeid tussen 'n algemene metode van oorlogvoering - dit noem mens as die taktiek - en die konkrete plan: die strategie. Die begrippe "beleids besluit op die hoogste vlak" en "konkrete plan" sluit mekaar egter nie uit nie; dikwels word met "strategie" 'n kombinasie van beide bedoel.
In sy suiwerste vorm gaan strategie alleen oor militêre sake. In vroeëre gemeenskappe was die [[koning]] of politieke leier ook meestal die militêre leier. Indien nie, was die afstand tussen beide leiers klein. Na mate die leër professioneel geword het, het dit nodig geword om te onderskei tussen die politieke en die militêre leier. Soos die Franse staatsman Georges Clemenceau het gesê:
“Oorlog is te belangrik om alleen aan soldate oor te laat.”
Hieruit volg die konsep van die groot strategie (''grand strategy''), wat die beheer van alle middele van die hele staat ten behoewe van die oorlogsvoering insluit. In die konteks van 'n groot strategie word die militêre komponent gereduseer tot 'n operasionele strategie: die aanstuur van groot militêre eenhede soos leërkorpse en afdelings.
Fundamenteel in groot strategie is diplomasie waardeur 'n staat alliansies kan aangaan of ander state kan oorreed tot bepaalde gedrag, sonder gebruik van geweld. 'n Ander element van groot strategie is hoe om die vrede te bewaar na 'n oorlog. Soos Clausewitz het gesê: 'n suksesvolle militêre strategie is 'n middel tot 'n doel, nie 'n doel in sigself nie. Daar is baie voorbeelde wat in die geskiedenis waarna 'n oorwinning op die slagveld nie aanleiding gee tot 'n langdurige vrede nie, byvoorbeeld die [[Vrede van Versailles]] ([[1919]]).
Die strategie moet hom aanpas by veranderinge in die taktiek as gevolg van tegnologiese ontwikkelinge. 'n Suksesvolle strategie wat op 'n bepaalde oorlogsomstandigheid effektief gewees het, bly dikwels populêr, ook nadat nuwe ontwikkelings op die gebied van bewapening verandering noodsaaklik gemaak het. 'n Voorbeeld hiervan is dit na die [[Eerste Wereldoorlog]] tot [[1940]] toe die Franse leër vashou aan 'n defensiewe strategie (soos geimplimenteer in die [[Maginotlinie]]) wat egter deur die Duitse [[blitzkrieg]] in die Slag om Frankryk verslaan word.
Strategie moet ook kan aanpas by 'n ongelykheid in die militêre vermoëns tussen twee strydende partye. [[Guerilla-oorlogvoering]] is 'n opsie waarin meestal ongereguleerde vegters probeer om 'n staande gewapende mag te ontwrig en uit te put, terwyl die verskil in vuurkrag die direkte konfrontasie van daardie vegters verhoed. 'n Sentrale leerstelling in guerrilla-doktrine is die bereiking van 'n tydelike en plaaslike meerderwaardigheid teen 'n vyand wat baie beter is in terme van mannekrag en vuurkrag. So word byvoorbeeld, vyandverbindings ontwrig deur konvooie in 'n hinderlaag te lei en aanvalle word uitgevoer op geïsoleerde militêre poste. Hulle val aan en verdwyn dan klaarblyklik na niks voordat vyandversterkings op die slagveld kom. 'n Voorwaarde vir 'n suksesvolle guerrilla-optrede is 'n moeilike terrein met heuwels, digte woude of moerasse met 'n swak padnetwerk. Guerrilla-aksies is een van die oudste vorme van [[asimmetriese oorlogvoering]].
== Ontwikkeling van die militêre strategie ==
=== Militêre strategie in die antieke tye ===
[[Lêer:Alexander the Great mosaic.jpg|duimnael|Alexander die Grote]]
Die beginsels van militêre strategie is vir die eerste op skrif gestel rondom [[500 v.C.]] deur [[Sun Tzu]] en denkers uit [[Sparta]].
Die veltogte van [[Alexander die Grote]], [[Hannibal]], [[Julius Caesar]] en veral [[Kores die Grote]] gee aanleiding tot strategiese beplanning en beweging.
[[Alfred Thayer Mahan]] beskryf in die voorwoord van ''The Influence of Sea Power upon History'' hoe die [[Romeinse Ryk | Romeine]] effektief hul seemag inspan om die kommunikasie van Hannibal met [[Kartago]] te belemmer; en hom so via 'n maritieme strategie te verslaan, wat hulle nie in kon slaag nie.
=== Djengis Khan en die Mongole ===
Die [[Mongoolse Ryk | Mongole]] het hul strategie gebaseer op hul besonderse beheersing van die [[perd]]. [[Djengis Khan]] het die diverse stamme verenig, waarna hulle bewapen met pyl-en-boog 'n groot deel van [[Eurasië]] oorneem. Die sukses van hierdie strategie, was gebaseer op die taktiek van die maneuver, terreur en verrassing waarvan die doel was om die moraal van die te onderwerpte bevolking te breek. Die leër leef van plundering en trek verder voor die land uitgeput raak.
=== Militêre strategie na die Middeleeue ===
In [[1520]] behandel [[Niccolò Machiavelli]] se ''Dell'arte della guerra'' (Die kuns van die oorlogvoering) die verhouding tussen politieke en militêre sake, soos die ontwikkeling van 'n groot strategie.
In die [[Dertigjarige Oorlog]] het koning [[Gustav II Adolf]] van Swede 'n gevorderde operasionele strategie gebruik wat tot oorwinning in die gebied van die [[Heilige Romeinse Ryk]] gelei het.
Pas in die 18de eeu word militêre strategie 'n onderwerp vir ernstige studie. Tydens die [[Sewejarige Oorlog]] (1756-1763) het [[Frederik II van Pruise | Frederik die Grote]] 'n strategie van uitputting geïmproviseer om die vyand buite te hou en sy Pruisiese troepe te spaar. Van alle kante beleer deur [[Frankryk]], [[Oostenryk]], [[Rusland]] en [[Swede]] weet hy hoe om sy sentrale posisie uit te buit om sy leër langs interne lyne te plaas en te konsentreer teen altyd steeds een teenstander. Frederik se optrede lei tot groot belangstelling in "geometriese strategie" met klem op maneuver, terrein en die besit van strategiese posisies.
=== Napoleon se strategie ===
[[Lêer:Napoleons retreat from Moscow by Adolph Northen.jpg|duimnael|Napoleon se terugval in Rusland]]
Die [[Franse Revolusie]] en die [[Napoleontiese Oorloë]] wat gevolg het, veroorsaak 'n [[revolusie]] in militêre strategie, waarvan die gevolge voelbaar bly tot in die [[Eerste Wêreldoorlog]]. Met die koms van goedkoop [[vuurwapen]]s en die dienspligtige soldaat het die leërs tot massale formasies gegroei.
[[Napoleon]] van Frankryk het hierdie ontwikkeling gebruik vir 'n brute maar effektiewe "strategie van vernietiging" wat niks van die wiskundige perfektheid van die geometriese strategie aangespreek het nie. Napoleon het sonder uitsondering besluit in die veldslag, met as enige doel om sy vyand ten volle te vernietig, wat hy deurgaans bereik het deur middel van superieure maneuver. As nie net die militêre, maar ook politieke leier het hy hom besig gehou met sowel die groot strategie as met die operasionele strategie en gebruik gemaak van politieke en ekonomiese maatreëls. Napoleon is verslaan toe sy teenstanders sy metodes oorgeneem het.
Napoleon se praktiese strategiese suksesse inspireer nuwe studie in militêre strategie. Die twee belangrikste studente van sy werk was [[Carl von Clausewitz]], 'n Pruis met 'n agtergrond in [[filosofie]], en [[Antoine-Henri Jomini]], wat een van Napoleon se stafoffisiere was. Clausewitz se ''[[Vom Kriege]]'' is die standaardwerk vir strategie. Dit behandel sowel politieke as militêre leierskap. Sy mees bekende uitspraak hieruit lui:
"Oorlog is nie alleen 'n politieke handeling nie, maar ook 'n politieke instrument: oorlog is die voortsetting van die politiek met toevoeging van 'n ander middel." (naamlik: geweld)
Clausewitz verwerp "geometrie" as onbelangrik in strategie. In plaas daarvan het hy geglo in die vernietiging van die wil van die teenstander om verder te veg. Daarvoor moes die ''Schwerpunkt'' (swaarpunt) van die vyand aangepak word: wat die vyand tot vrede sou aanpor. In sommige gevalle kon hierdie ''Schwerpunk'' die vernietiging van die leër wees, soms die lamlê van handel en [[ekonomie]], soms die val van 'n belangrike stad.
In teenstelling met Clausewitz behandel Antoine-Henri Jomini veral operasionele strategie, beplanning en inligting, die voer van 'n veldtog, en "generaalskap" in plaas van "staatsmanskap". Hy het veronderstel dat die oorwinning bereik kon word deur die gebied van die vyand te beset in plaas van die wil van die vyand te breek.
=== Strategie en die [[Industriële Revolusie]] ===
Die evolusie van die militêre strategie gaan voort gedurende die [[Amerikaanse Burgeroorlog]] (1861-1865). Die [[geweer]] vervang die musket. Spoorweë vervoer troepe vinnig oor groot afstande, terwyl die [[telegraaf]] kommunikasie oor afstand versnel. [[Stoom]] maak 'n einde aan die militêre nut van die seilskip vir oorlogvoering op see.
Daar was nog ruimte vir triomfe deur 'n maneuver-strategie soos generaal Grant William T. Sherman se “mars na die see” in [[1864]], maar hierdie was afhanklik van die bereidheid van die vyand om nie in te grawe nie. Teen die einde van die Amerikaanse Burgeroorlog het die loopgrawe aan die noordelike en suidelike fronte tot Eerste Wêreldoorlog-standaarde gegroei, veral by die beleg van stede soos Vicksburg en Petersburg. Maar hierdie lesse is weer vergeet toe in Europese oorloë soos die Prussiese-Oostenrykse oorlog ([[1866]]) en die [[Frans-Duitse Oorlog]] (1870-1871) maneuvrering tot oorwinning gelei het.
Voor die Eerste Wêreldoorlog was die invloedrykste strateë twee Pruisiese generaals: [[Helmuth von Moltke die Ouere|Helmuth von Moltke (die Ouere)]] en [[Alfred von Schlieffen]]. Onder Von Moltke het die Pruisiesse leër die oorloë van 1866 en 1870-1871, respektiewelik teen Oostenryk en Frankryk. Von Moltke gebruik die spoorweg en telegraaf effektiewelik. Hy delegeer die bevelvoering na laer bevelvoerders wat ter plaatse was en vaardig geskikte riglyne uit, geen spesifieke bevele nie, omdat hy geweet het:
"Geen oorlogsplan oorleef die eerste kontak met die vyand nie."
Veldmaarskalk von Schlieffen lei die Duitse Generale Staf in die aanloop na die Eerste Wêreldoorlog. Sy oplossing vir Duitsland se strategiese probleem dat die land aan twee fronte moes veg, teen Frankryk en Rusland, was die Schlieffen-plan. Volgend die plan word in die ooste verdedig, terwyl in die weste met 'n omsirkel beweging soos tydens die Slag van Cannae. die Franse troepe ingesluit en vernietig sou word.
Terwyl die industrialisering groot veranderinge veroorsaak in maritieme tegnologie vernuwe 'n enkele Amerikaanse strateeg, [[Alfred Thayer Mahan]], se hoog persoonlike studie die maritieme strategie. Mahan propageer die opbou van 'n groot [[vloot]], gerig op beheersing van die [[see]] en die handelsroetes, in teenstelling met die fortifikasie van die kus. Sy teorieë het groot invloed op die maritieme wapenwedloop tussen veral Engeland en Duitsland tussen [[1898]] en [[1914]].
=== Strategie in die Eerste Wêreldoorlog ===
Aan die begin van die Eerste Wêreldoorlog word strategie gedomineer deur die offensiewe gedagte goed wat sedert 1870 in die mode was, ondanks die onlangse ervarings van die [[Tweede Vryheidsoorlog |Tweede Boereoorlog]] (1899-1902) en die [[Russies-Japannese Oorlog]] (1904-1905), waar die masiengeweer sy verdedigende krag laat blyk het. Teen die einde van 1914 was die Weselike Front vasgevang in 'n loopgraafoorlog waarvolgens elke moontlikheid tot maneuver verlore was. Op ander fronte was nog wel ruimte vir maneuver. So het die Engelse offisier [[T. E. Lawrence]] met Arabiese ongereelde troepe in 'n guerrilla-veldtog wat dit vir die [[Ottomaanse Ryk|Ottomane]] moeilik gemaak het.
Op groter skaal as ooit word alle middele van die staat aangewend ten behoewe van oorlog, in die groot strategie van 'n koalisie van state: die ''Entente'' versus die Sentrale moondhede. Gemeenskappe en ekonomie is gemobiliseerd vir die totale oorlog. Duitsland val die ekonomie van die vyand aan deur U-bote in te span teen handelsvaartuie. Eenheid van bevel is nodig toe die bondgenote begin saam te werk tydens offensiewe en by die verdediging. Die ''Entente'' aanvaar Maarskalk Ferdinand Foch as opperste bevelvoerder.
=== Ontwikkeling tussen die Wêreldoorloë ===
[[Lêer:Heinz Guderian.jpg|duimnael|Heinz Guderian]]
Na die Eerste Wêreldoorlog het twee tegnologiese vernuwings, die [[vliegtuig]] en die [[tenk]], voorwerpe van [[strategiese studies]] geword. Die leidende teoretikus van die lugmag was die Italiaanse generaal Giulio Douhet, wat glo dat toekomstige oorloë gewen of verloor sou word in die lug. In die besonder glo Douhet in strategiese bombardemente om die ekonomie en die wil van die vyand om voort te veg, te breek.
Die Britse historikus [[B. H. Liddell Hart | Basil Henry Liddell Hart]] was een van die mees prominente voorvegters vir meganisasie en motorisering van die weermag in Groot-Brittanje. In Duitsland het [[Hans von Seeckt]] studiegroepe gestig om uit die Eerste Wêreldoorlog te leer. Hulle sien die groot strategiese waarde van die mobiliteit, vuurkrag en beskerming gebied deur die pantservoertuig. Verbeteringe op die gebied van radio en vervoer maak dit ook moontlik om nog meer groter leërgroepe effektief te verskuif en te lei. Die vermoë van hierdie nuwe taktieke om groot strategiese resultate te behaal, word egter deur die politiek nie omgereken in 'n konkrete strategie nie: Die [[Drievoudige Entente]], [[Adolf Hitler]], of [[Josef Stalin]] het einde jare dertig nie 'n groot strategie ontwikkel om hierdie militêre potensiaal uit te buit nie.
Die innoverende Duitse generaal [[Heinz Guderian]] het ondanks sy boek ''Achtung: Panzer!'' ([[1937]]) skaars invloed op die beleid van Duitsland. Pas in Mei / Junie 1940 het hy tydens ''Fall Gelb'' en ''Fall Rot'' bewys waartoe die taktiek van die [[blitzkrieg]] in staat was. Die onder Duitse amptenare geldende ''Auftragstaktik'' dra by tot die sukses daarvan. ''Auftragstaktik'' verwys na die taktiek waarvolgens die bevelvoerder sy voorneme gegee het en die diskresie onderneem om doelwitte te bereik, binne die perke wat bepaal is deur die opleiding van 'n elite-offisierkorps. Dit het operasionele besluite voorspelbaar gemaak vir ander bevelvoerders.
=== Strategie in die [[Tweede Wêreldoorlog]] ===
Die sukses in Frankryk het bygedra tot die besluit om die [[Sowjetunie]] binne te val. Dit is 'n klassieke voorbeeld van hoe taktiese mag, 'n strategiese swakheid kan wees, want in teenstelling met Duitsland se taktiese oorgewig was die strategiese posisie van die land so sleg dat dit die oorlog uiteindelik moes verloor. Die grondstofvoorsiening en die industriële produksie was eenvoudig onvoldoende, en die Weselike front, met [[Engeland]], was nog nie afgesluit nie.
'n Vernuwing, veral deurgevoer deur die Britte, was dit op strategiese vlak van toepassing van misleiding waarvolgens die vyand vir die gek gehou word. Baie belangrik was ook die gebruik van die afluistering en ontsyfer van die kommunikasie van die vyand, watter inligting daarna op strategiese vlak gebruik word. Die Britse program om die Duitse [[Enigma-masjien]] (kodeermasjien) te kraak heet Ultra, die Amerikaanse program om die Japannese kodes te breek heet Magic.
Die beslissing van die geallieerde leiers [[Winston Churchill]] en [[Franklin D. Roosevelt]] om hulle in 1942 te verbind tot onvoorwaardelike oorgawe van die vyand word deur hedendaagse strateë gekritiseer as die "weggee" van strategiese opsies, wat die oorlog sou verleng het. Eenheid van bevel is vanaf 'n vroeë oomblik ingevoer met die aanstelling van generaal [[Dwight Eisenhower]] as opperste bevelvoerder in (Weselike) Europa.
In die [[Stille Oseaan]] het die Amerikaners teen die Japannese 'n strategie van eilandspronge gebruik: die Amerikaners het slegs enkele [[eiland]]e aangeval en die garnisoene op ander eilande aan hul lot oorgedra, in die verwagting dat hulle as "dor blaar" sou “opdroog”. Die baie effektiewe [[duikboot]]-veldtog van die Verenigde State Vloot teen die Japannese handelskepe het daarvoor gesorg dat die voorsiening van die oorgeslaande eilande minimaal was.
=== Strategie en die kernwapen ===
[[Lêer:Operation Crossroads Baker Edit.jpg|duimnael|'n Kernwapen toets deur die Amerikaanse weermag in die [[Bikini-ringeiland|Bikini Atoll]], [[Mikronesië]], op [[25 Julie]] [[1946]].]]
Die ontploffing van die eerste [[kernwapen]] in [[Hiroshima]] (''[[Little Boy]]'') op [[6 Augustus]] [[1945]] veroorsaak 'n revolusie in die strategiese denke. Die Amerikaners het die monopolie op die kernwapen tot [[1949]], die jaar waarin die Russe hul eerste suksesvolle kerntoets gedoen het.
Vir die eerste keer ontstaan die moontlikheid dat nie net een van die strydende partye, maar beide vernietig kan word in die geweld van 'n oorlog. Die vernietigende vermoë van veral die in [[1954]] ontwikkelde [[waterstofbom]] maak dit ook waarskynlik dat 'n toekomstige kernoorlog van baie kort duur sou wees.
Diverse strategieë met betrekking tot die gebruik van kernwapens het die daglig gesien, maar tydens die grootste deel van die [[Koue Oorlog]] berus die wêreld in die bestaan van die dreigement van [[wedersydse versekerde vernietiging]] (''mutually assured destruction'').
'n Belangrike gevolg van die dreigement van kernwapens was die behoefte van die supermoonthede om oorloë nie bo die vlak van 'n plaaslike konflik te laat eskaleer nie. Dus, hoewel hier en daar in die wêreld gewapende konflikte tussen Oosterse en Westerse bondgenote was het die omvang van hierdie oorloë plaaslik gebly.
Gedurende die Koue Oorlog was daar in [[Sentraal-Europa]] sprake van 'n groot opbou van (veral) konvensionele wapens langs die Oosgrens van [[Wes-Duitsland]] (die [[Ystergordyn]]). Die [[NAVO]]-lande was getalsgewys in die minderheid, maar het die voordeel van die verdediger en 'n seker tegnologiese oorgewig gehad en vertrou daarop om 'n moontlike Derde Wêreldoorlog te kan deurstaan. Die Warskoupak was dit hiermee eens en meen net met kernwapens 'n beslissende deurbraak te kan forseer.
=== Strategie na de Koue Oorlog ===
[[Lêer:September 11 2001 just collapsed.jpg|duimnael|11 September 2001 aanval op [[New York Stad|New York]].]]
Na die Koue Oorlog val die Sowjetunie weg as die belangrikste teenstander van die Verenigde State vir vestiging van hegemonie oor die hele wêreld. Ondertussen is die [[Volksrepubliek China]] aan die opkom as nasie wat in die 21ste eeu 'n globale hoofrol wil speel.
Alhoewel Amerika nie meer, soos in 1945–1949, die monopolie op kernwapens het nie, word die VSA nou nog gesien as 'n [[groot moondheid]] wat 'n stap bo die ander is in terme van (militêre) mag. Dit is Amerika wat in die laaste instansie dikwels die beslissende plek moet gee om verandering te bereik, of dit nou gaan om ex-[[Joegoslawië]] of die konflik tussen die [[Palestyne]] en [[Israel]]. Die VSA beskik steeds oor 'n magsprojekteerende vermoë om prakties enige plek in die wêreld militêr te kan ingryp.
Na [[Aanvalle op 11 September 2001|11 September 2001]] het die Verenigde State die vermoë tot wêreldwye optrede gebruik in die oorlog teen die [[terrorisme]] in [[Afghanistan]] en [[Irak]] te maak. Hierdie "oorlog" is 'n tipiese voorbeeld van [[asimmetriese oorlogvoering]], waar die Amerikaners te staan kom teen 'n teenstander wat informele taktieke aanwend en gevolglik 'n beslissende militêre oorwinning vir die VSA laat ontwyk.
== Sien ook ==
* [[Projek Maven]]
* [[Onbeperkte oorlogvoering (boek)]]
== Bibliografie ==
* Carpenter, Stanley D. M., ''Military Leadership in the British Civil Wars, 1642-1651'': The Genius of This Age, Routledge, 2005.
* Chaliand, Gérard, ''The Art of War in World History: From Antiquity to the Nuclear Age'', University of California Press, 1994.
* Gartner, Scott Sigmund, ''Strategic Assessment in War,'' Yale University Press, 1999.
* Heuser, Beatrice, ''The Evolution of Strategy: Thinking War from Antiquity to the Present'' (Cambridge University Press, 2010), {{ISBN|978-0-521-19968-1}}.
* Matloff, Maurice, (ed.), ''American Military History: 1775-1902'', volume 1, Combined Books, 1996.
* May, Timothy. ''The Mongol Art of War: Chinggis Khan and the Mongol Military System.'' Barnsley, UK: Pen & Sword, 2007. {{ISBN|978-1844154760}}.
* Wilden, Anthony, ''Man and Woman, War and Peace: The Strategist's Companion'', Routledge, 1987.
== Verdere leeswerk ==
* Black, Jeremy, ''Introduction to Global Military History: 1775 to the present day'', Routledge Press, 2005.
* D'Aguilar, G.C., ''Napoleon's Military Maxims, free ebook, Napoleon's Military Maxims''.
* Freedman, Lawrence. ''Strategy: A History'' (2013)
* Holt, Thaddeus, ''The Deceivers: Allied Military Deception in the Second World War,'' Simon and Schuster, June, 2004, hardcover, 1184 pages, {{ISBN|0-7432-5042-7}}.
* Tomes, Robert R., ''US Defense Strategy from Vietnam to Operation Iraqi Freedom: Military Innovation and the New American Way of War, 1973–2003'', Routledge Press, 2007.
== Nota ==
* Hierdie artikel is vertaal vanuit die Nederlandse Wikipedia
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn|Military science}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Oorloë]]
[[Kategorie:Strategie]]
3tc5peobme03thfpz6rek476p23nh8l
Philippe Coutinho
0
136764
2896450
2827983
2026-04-23T08:14:18Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896450
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Philippe Coutinho
| image = [[Lêer:20180610 FIFA Friendly Match Austria vs. Brazil Philippe Coutinho 850 1692.jpg|250px]]
| caption = Philippe Coutinho met Brasilië in 2018
| fullname = Philippe Coutinho Correia<ref>{{cite news |title=Premier League Clubs submit Squad Lists |url=http://www.premierleague.com/content/dam/premierleague/site-content/News/publications/squad-lists/Premier-League-squad-lists-September-2014.pdf |publisher=Premier League |format=PDF |date=3 September 2014 |page=20 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20160408080236/http://www.premierleague.com/content/dam/premierleague/site-content/News/publications/squad-lists/Premier-League-squad-lists-September-2014.pdf |archive-date=8 April 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1992|6|12}}<ref>{{en}} {{cite web |url=https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |title=2018 FIFA World Cup Russia: List of players: Brazil |publisher=FIFA |format=PDF |page=4 |date=10 Junie 2018 |accessdate=22 Junie 2018 |archive-date=19 Junie 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180619164139/https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |url-status=dead }}</ref>
| birth_place = [[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]]
| height = 1,72 m<ref>{{cite web |title=Philippe Coutinho |url=https://www.fcbarcelona.com/football/first-team/staff/players/2017-2018/philippe-coutinho |website=FC Barcelona |access-date=22 Junie 2018 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612151638/https://www.fcbarcelona.com/football/first-team/staff/players/2017-2018/philippe-coutinho |archive-date=12 Junie 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| position = Aanvallende middelveldspeler, aanvaller
| currentclub = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| clubnumber = 14
| youthyears1 = 1999–2008
| youthclubs1 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]
| years1 = 2008–2013
| clubs1 = [[FC Internazionale Milano|Inter Milan]]
| caps1 = 28
| goals1 = 3
| years2 = 2008–2010
| clubs2 = → [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]] (leen)
| caps2 = 19
| goals2 = 1
| years3 = 2012
| clubs3 = → [[RCD Espanyol|Espanyol]] (leen)
| caps3 = 16
| goals3 = 5
| years4 = 2013–2018
| clubs4 = [[Liverpool FC|Liverpool]]
| caps4 = 152
| goals4 = 41
| years5 = 2018–2022
| clubs5 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps5 = 76
| goals5 = 17
| years6 = 2019–2020
| clubs6 = → [[FC Bayern München|Bayern München]] (leen)
| caps6 = 23
| goals6 = 8
| years7 = 2022
| clubs7 = → [[Aston Villa]] (leen)
| caps7 = 19
| goals7 = 5
| years8 = 2022–2025
| clubs8 = [[Aston Villa]]
| caps8 = 22
| goals8 = 1
| years9 = 2023–2024
| clubs9 = → [[Al-Duhail SC|Al-Duhail]] (leen)
| caps9 = 16
| goals9 = 3
| years10 = 2024–2025
| clubs10 = → [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]] (leen)
| caps10 = 31<!--PER [[WP:FOOTY/Players]]: CAMPEONATO BRASILEIRO AND CAMPEONATO CARIOCA APPS-->
| goals10 = 5<!--PER [[WP:FOOTY/Players]]: CAMPEONATO BRASILEIRO AND CAMPEONATO CARIOCA GOALS-->
| years11 = 2025–
| clubs11 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]
| caps11 = 2<!--PER [[WP:FOOTY/Players]]: CAMPEONATO BRASILEIRO AND CAMPEONATO CARIOCA APPS-->
| goals11 = 0<!--PER [[WP:FOOTY/Players]]: CAMPEONATO BRASILEIRO AND CAMPEONATO CARIOCA GOALS-->
| nationalyears1 = 2009
| nationalteam1 = Brasilië o/17
| nationalcaps1 = 3
| nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2011
| nationalteam2 = Brasilië o/20
| nationalcaps2 = 7
| nationalgoals2 = 3
| nationalyears3 = 2010–2022
| nationalteam3 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| nationalcaps3 = 68
| nationalgoals3 = 21
| club-update = 23:30, 2 Augustus 2025 (UTC)
| nationalteam-update =
}}
'''Philippe Coutinho Correia''' ([[Brasilië|Brasiliaanse]] [[Portugees]]: [fiˈlipi kowˈtʃĩɲu]; gebore [[12 Junie]] [[1992]]) is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] professionele [[sokker]]speler wat as aanvallende middelveldspeler of vleuel vir die Brasiliaanse klub Vasco da Gama speel.
Coutinho is gebore en opgevoed in [[Rio de Janeiro]] en het puik talent getoon en uitgeblink in Vasco da Gama se jeugstelsel. Hy het in 2008 'n verdrag by die [[Italië|Italiaanse]] span [[FC Internazionale Milano]] onderteken vir €4 miljoen en daarna teruggegee aan Vasco, waar hy 'n sleutelrol geword het. Hy het sy debuut vir Internazionale in 2010 gemaak en is beskou as die "toekoms van Inter", maar het gesukkel om homself in die eerste span te vestig en is in 2012 aan die [[La Liga]]-klub Espanyol uitgeleen.
In Januarie 2013 is hy aangestel deur die [[Premier League]]-klub [[Liverpool FC|Liverpool]] vir £ 8,5 miljoen. Hy het op Anfield floreer; sy kombinasie van visie, verbygaande, dribbelende en langafstandstaking het hom die bynaam Little Magician van Liverpool-ondersteuners en spanmaats verdien. Nadat hy in die PFA-span van die jaar van 2015 uitgeroep is, het die Brasiliaanse legende [[Pelé]] Coutinho as een met 'n "goeie toekoms" beskou.
== Familie en vroeë lewe ==
Die derde en jongste seun van Esmerelda Coutinho en die argitek José Carlos Correia, Coutinho, is op 12 Junie 1992 in Rio de Janeiro gebore. Hy is opgevoed in Rio se noordelike Rocha-distrik tussen 'n ou shanty-dorp en industriële pakhuise.
As kind het hy sy ouer broers, Cristiano en Leandro, na 'n plaaslike betonvoetbalveld gevolg, waar hy die eerste keer sokker begin speel het. Met die beperkte ruimte en die behoefte aan vaardigheid en improvisasie het die klein Coutinho gedy. Nadat hy by 'n plaaslike sokkerakademie aangesluit het op die aandrang van sy vriende en sy ouma, is sy pa later genader tydens 'n toernooi deur jeugafrigters by Vasco da Gama, waar hy 'n verhoor bygewoon het en by hul jeugsisteem aangesluit het.
== Verwysing ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
{{DEFAULTSORT:Coutinho, Philippe}}
[[Kategorie:Geboortes in 1992]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ik8to9t6sauah8z3fc0cpj1vz7wwrco
Bespreking:Stockholmsindroom
1
143363
2896346
1700387
2026-04-22T19:19:35Z
BurgertB
2401
/* Bladuitleg */ nuwe afdeling
2896346
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
== Bladuitleg ==
Dit lyk of 'n sjabloon se blad gebruik is om dié artikel te skep. Is daar 'n manier om dit reg te stel én die bladsy se geskiedenis te behou? [[Gebruiker:BurgertB|~ <span style="font-family: Segoe Print; font-size: 12pt">Burgert</span>]] [[Gebruikerbespreking:BurgertB|<span style="font-family: Segoe Print; font-size: 12pt">(kontak)</span>]] 19:19, 22 April 2026 (UTC)
ecn0hn1b5hfgotu7ef7k5pd06gecney
2896361
2896346
2026-04-22T21:05:56Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Bespreking:Stockholmsindroom]] na [[Bespreking:Stockholmsindroom2]] geskuif
2896346
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
== Bladuitleg ==
Dit lyk of 'n sjabloon se blad gebruik is om dié artikel te skep. Is daar 'n manier om dit reg te stel én die bladsy se geskiedenis te behou? [[Gebruiker:BurgertB|~ <span style="font-family: Segoe Print; font-size: 12pt">Burgert</span>]] [[Gebruikerbespreking:BurgertB|<span style="font-family: Segoe Print; font-size: 12pt">(kontak)</span>]] 19:19, 22 April 2026 (UTC)
ecn0hn1b5hfgotu7ef7k5pd06gecney
2896364
2896361
2026-04-22T21:06:40Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Bespreking:Stockholmsindroom2]] na [[Bespreking:Stockholmsindroom]] oor 'n bestaande aanstuur geskuif sonder om 'n aanstuur agter te laat
2896346
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
== Bladuitleg ==
Dit lyk of 'n sjabloon se blad gebruik is om dié artikel te skep. Is daar 'n manier om dit reg te stel én die bladsy se geskiedenis te behou? [[Gebruiker:BurgertB|~ <span style="font-family: Segoe Print; font-size: 12pt">Burgert</span>]] [[Gebruikerbespreking:BurgertB|<span style="font-family: Segoe Print; font-size: 12pt">(kontak)</span>]] 19:19, 22 April 2026 (UTC)
ecn0hn1b5hfgotu7ef7k5pd06gecney
Adam Brody
0
207607
2896323
2094456
2026-04-22T16:17:02Z
PaulLim11
201647
Image
2896323
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Akteur
| Naam = Adam Brody
| Beeld = Adam Brody - Everyone Is Lying to You for Money.jpg
| Beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks -->
| Beeldonderskrif =
| Geboortenaam = Adam Jared Brody
| Alias =
| Geboortedatum = {{Geboortedatum en ouderdom|1979|12|15}}
| Geboorteplek =
| Nasionaliteit = [[Verenigde State|Amerikaans]]
| Sterfdatum =
| Sterfplek =
| Ouers =
| Lewensmaat =
| Kinders = 1
| Skool =
| Universiteit =
| Beroep = Akteur en vervaardiger
| Aktiewe jare = 1995–nou
| Noemenswaardige rolprente =
| Webwerf =
| IMDb = 0111013
| Toekennings = <!-- slegs noemenswaardiges -->
}}
'''Adam Brody''' (gebore 15 Desember 1979) is 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente ''Mr. & Mrs. Smith'' (2005), ''In the Land of Women'' (2007), en ''Jennifer's Body'' (2009), en in die televisiereeks ''The O.C.'' (2003).
== Filmografie ==
=== Rolprente ===
* 2003: ''Missing Brendan''
* 2003: ''Grind''
* 2005: ''Mr. & Mrs. Smith''
* 2007: ''In the Land of Women''
* 2007: ''Smiley Face''
* 2007: ''The Ten''
* 2009: ''Jennifer's Body''
* 2011: ''Damsels in Distress''
* 2013: ''Welcome to the Jungle''
* 2013: ''Some Girl(s)''
* 2014: ''Growing Up and Other Lies''
* 2014: ''Life Partners''
* 2016: ''Yoga Hosers''
* 2016: ''Showing Roots''
* 2017: ''Big Bear''
* 2019: ''Isabel''
* 2020: ''The Kid Detective''
=== Televisiereekse ===
* 2001: ''MTV's Now What?''
* 2003: ''The O.C.''
* 2011: ''Good Vibes''
* 2015: ''Billy & Billie''
* 2016: ''StartUp''
* 2019: ''Curfew''
=== Televisierolprente ===
* 1995: ''Now What''
* 2000: ''Growing Up Brady''
* 2003: ''The Sausage Factory''
* 2004: ''The O.C.: Obsess Completely''
* 2014: ''The Cosmopolitans''
* 2015: ''The History of Us''
* 2016: ''Hollyweed''
=== Video's ===
* 2011: ''The Making of 'Scream 4'''
* 2014: ''Behind Lovelace''
== Eksterne skakels ==
* {{IMDb|0111013|Adam Brody}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Brody, Adam}}
[[Kategorie:Geboortes in 1979]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Amerikaanse manlike akteurs van die 20ste eeu]]
[[Kategorie:Amerikaanse manlike akteurs van die 21ste eeu]]
9g4okg7unxbxr1rmhx76xyj33q3vx63
Veen
0
222581
2896380
2892918
2026-04-22T23:01:12Z
InternetArchiveBot
131157
Red 0 verwysing(s) en merk 1 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896380
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Museo de La Plata - Turba, Roca sedimentaria bíoquímica.jpg|duimnael|Veen]]
'''Veen''' word dikwels gedefinieer as die gedeeltelik [[Koolstof|gekarboniseerde]] plantaardige weefsel wat in vogtige omstandighede deur ontbinding van verskeie [[Plant|plante]] en [[Mos|mosse]] gevorm word.<ref name="FAO">Nature and Management of Tropical Peat Soils. Issue 59 of FAO soils bulletin, ISSN 0253-2050 {{Outeur|J. P. Andriesse}} Food & Agriculture Org., 1988, {{ISBN|9251026572}}, {{ISBN|9789251026571}}</ref>
Daar is nogtans grondklassifikasies wat 'n effens breër definisie van veen''gronde'' het: gronde wat meer as 65% organiese materiaal bevat. Die eintlike veen is 100% organiese materiaal.
Veen word in [[Moerasse en vleie|moerasse]] en vleilande gevorm, maar ook hier dek definisies mekaar nie altyd heeltemal nie. 'n Vleiland hoef geen veen te vorm nie.
[[Lêer:MerBleueBog.jpg|duimnael|Veenland in Kanada|links|150px]]
Veen kan in gematigde en in [[Trope|tropiese]] klimate gevorm word, maar die plante wat dit vorm kan taamlik verskil. In tropiese gebied speel bome en [[hout]] byvoorbeeld 'n groter rol en bevat die veen hout. In gematigde streke is dit hoofsaaklik ''[[Veenmos|Sphagnum]]''-mosse en [[segge]]s. Die oorgang tussen beide tipes is gewoonlik naby die 35 grade noord of suid. <ref name="FAO"/>
Veengrond is sponsagtige grond wat uit halfvergane plantmateriaal bestaan. Op grond van die ligging van die veen ten opsigte van die grondwatertafel, naamlik daarbo of daaronder, word tussen hoog- en laagveen onderskei.
Albei het hul eie plantegroei. Vene lewer min voedingstowwe vir plante. [[Vleisetende plante|Vleisvretende plante]] soos [[sonnedou]] van die [[genus]] ''[[Drosera]]'' of spesies van die genera ''Pinguicula'', ''Utricularia'' en ''Sarracenia'' vind daar hulle tuiste.<ref>{{cite web|url=https://www.ipcc.ie/a-to-z-peatlands/carnivorous-plants-killers-in-the-bog/|publisher=ipcc.ie|title=Carnivorous Plants – Killers in the Bog}}</ref> Veengrond word meestal aangetref in die gebiede wat tydens die [[Pleistoseen]] (2 500 000 - 10 000 jaar gelede) deur [[ys]] bedek was, en wat as gevolg hiervan reliëf toon. Dit sluit groot dele van die [[toendra]]- en die naaldbosgordel in die noorde van [[Kanada]] en in [[Noord-Europa]] en die [[Sowjetunie]] in. Meer suidwaarts kom veen in reënryke streke met ʼn gemiddelde jaartemperatuur van ongeveer 12 °C voor.
Veengrond bestaan uit 'n dik laag organiese materiaal wat vanweë die stilstaan van [[water]] en die gevolglike suurstofgebrek in die grond nie heeltemal vergaan het nie. Bowendien vertraag die dikwels hoë suurinhoud van die grond die minerale werking van die bakterieë en skimmels. In sommige gebiede binne die [[poolsirkel]] bestaan daar 'n wankelende ewewig tussen bos en veen.
Die veengrond, wat aanvanklik net die laer liggende komme in die terrein opvul, neem geleidelik toe namate die water aan die rande van die kom deur die son verhit word en die harde, bevrore onderlaag begin ontdooi. Aangesien die smeltwater nie kan wegvloei nie, word die grondmoerasagtig en verander die plantegroei na sipergras, mosse en ander veenplante. Na verloop van tyd is die veenlaag dik genoeg, wat die groei van bome weer moontlik maak.
Die groeiende bome veroorsaak skaduwee, waardeur die moslaag daaronder dikker word en baie water hou. Wanneer dit vries, sit die hele [[massa]] uit, sodat die grond oplig, wat meebring dat 'n bosplantegroei weer gevestig kan word. Hierdie tipe plantegroei met afwisselende bos en moeras word taiga genoem.
In [[Verenigde State van Amerika|Amerika]] word sulke gebiede "muskegs" genoem. In die trope is die temperature, veral in die laaglande, meestal so hoog dat die afbraak van dooie plantmateriaal deur middel van bakterieë en skimmels vinnig geskied en die meeste vog verdamp. Waar die reënval egter baie hoog is en die grondwater bowendien min minerale bevat, kom veenvorming soms wel voor - hoog- sowel as laagveen. Die plantegroei is vanweë die gebrek aan voedingstowwe duidelik baie minder soortryk as die van die tropiese oerbos. Daar kom meestal immergroen spesies met breë blare voor, waaronder ook [[Palmagtige|palms]] en ''Pandanus''-spesies (skroefpalms). In die middel van die veen is daar nie bome nie, maar gras en sipergras of soms oop water. [[Veenmos|Veenmosse]] (familie ''Sphagnidae''), die veenvormers by uitstek in die gematigde streke, kom nie in die trope voor nie.
== Laagveen ==
Laagveen word gevorm in komme waar die plantemateriaal onder die grondwatertafel is. Ook klein poele kan deur suksessie in laagveen oorgaan. In hierdie geval is daar aanvanklik net 'n drywende mat van plante langs die rand van die pan, en dit word steeds dikker omdat daar voortdurend nuwe plante bo-op groei, terwyl die onderliggende lae dooie plantemateriaal nie vergaan nie.
Van tyd tot tyd breek stukke van hierdie materiaal af, wat na die bodem van die pan afsak en dit geleidelik opvul. Omdat daar nie 'n vaste substraat is nie, beweeg dit op en af wanneer ʼn mens daaroor loop. Wanneer die veenlaag 'n bepaalde dikte bereik, word dit van die grondwater afgesluit en daarna word dit net - deur reënwater gevoed. Op hierdie manier kan dit in hoogveen oorgaan.
== Hoogveen ==
Hoogveen word gevorm op plekke waar die plantegroei geheel en al deur die reënwater gevoed word en die vlak van die grondwatertafel laag is. Hierdie veengrond is dus gewoonlik baie onvrugbaar en min plantspesies kom daar voor. Die plantegroei bestaan hoofsaaklik uit spesies van die genus ''Sphagnum''.
Die [[Mos|mosse]] groei bo voortdurend aan, terwyl dit aan die onderkant afsterf. Lae van etlike meters dik kan gevolglik ontstaan. Van die hoër plante wat in die hoogveen aangetref word, is onder meer [[heideagtiges]] (familie ''Ericaceae'') en sipergrasse (familie ''Cyperaceae''). Saadplante en die veenmosspesies wat 'n relatief droë staanplek verkies, groei op die hoër dele, terwyl die holtes met lewermosse en "nat" veenmosspesies gevul word.
<br />
== Van humifikasie tot koolvorming ==
Die vorming van veen is die eerste stap in 'n proses wat na [[bruinkool]], [[steenkool]] en [[antrasiet]] kan lei. In hierdie eerste stap vind bloot humifikasie plaas. Plantmateriaal ontbind en vorm grond. Later stappe sluit waterverlies, saampakking en chemiese veranderings in wat tot koolvorming lei.<ref>Plants to peat: the process of humification {{Outeur|Gerd Lüttig}} Peat and Water 9-19 1986</ref>
== Turf ==
Veen bevat groot hoeveelhede water, maar dit kan gedroog word om as brandstof of as grondverbetering in tuine gebruik te word. Die gedroogde vorm word gewoonlik '''turf''' genoem.'n Klassifikasie van turf is gebaseer op die graad van die veen se onbinding:<ref>A Focus on Peatlands and Peat Mosses {{Outeur|Howard Crum, Sandra Planisek}} University of Michigan Press, 1992, {{ISBN|0472063782}}, {{ISBN|9780472063789}}</ref>
#Veselrige turf bestaan hoofsaaklik uit plantvesels (>2/3) gewoonlik van ''Sphagnum''-mosse. Dit het 'n vale ligrooibruin kleur en is gesog vir gebruik in tuine
#Bloedturf is donkerrooibruin en bevat 1/3-2/3 plantvesels. Dit word veral uit segges, riete en houtagtige plante gevorm.
#Ontbinde turf bevat minder as 1/3 plantvesels. Dit is baie donker en word veral in afsettings op die bodem van 'n meer gevorm
==Afrika==
Die Kongo-bekken se veenlande stoor koolstof wat oor millenia opgehoop het, en verteenwoordig een van die planeet se belangrikste langtermyn-koolstofputte. Weens die afgeleë ligging van hierdie veenstelsel is dit dusver nie goed bestudeer nie, en die belang daarvan in die globale koolstofsiklus en klimaat is eers onlangs vermoed. Die beskerming van die Kongo-bekken blyk gevolglik van groot belang in klimaatsverandering te wees. Navorsers skat dat die Mai Ndombe-meer alleen moontlik meer as 150 gigagram (Gg) antieke koolstof per jaar vrystel. Mikrobes in die veen breek gestoorde koolstof deur respirasie af, wat CO₂ produseer. Dit beweeg dan deur grondwater na die mere voor vrystelling in die atmosfeer. Periodes van verminderde reënval veroorsaak 'n laer watertafel wat veenoksidasie en koolstofverlies bevorder.<ref name="ngs1">{{cite web |title=Earth's Second Green Lung (Nature Geoscience) |url= https://www.facebook.com/americangeo/posts/pfbid0NBuEXBnXZtsUHgkny72gRzAXDTEFLGVC84XDrN1f8XcypTLMUevUdPn3MCdXaQkil |website=facebook |publisher= American Geographical Society |access-date=27 Februarie 2026 |date=27 Februarie 2026}}</ref>
=== Suid-Afrika ===
Veen is in Suid-Afrika taamlik seldsaam omdat dit 'n droë land is. In die wêreld vorm veenmoerasse ongeveer 3% van die landoppervlak en groei hulle gemiddeld met 1 tot 2 mm per jaar. In Suid-Afrika is dit bloot 0,5 tot 1 mm per jaar. Die meeste vene is minder as 10 000 jaar oud. Daar is elf veenhoudende streke beskryf met 460 vene, die meeste daarvan in [[Maputaland]].
Die grootste is die [[Mkhuze-delta]] wat saam met die Mbazwana-moerasbos die grootste moeraskompleks van [[Suid-Afrika]] vorm. Die oudste veen is Mfabeni wat met sy 45 000 jaar een van oudste nog aktiewe vene is die wêreld is.<ref>[http://www.wrc.org.za/Knowledge%20Hub%20Documents/Water%20Wheel/Articles/2010/2010%20Jul-Aug%20peatland.pdf Knowledge hub: Water Wheel, Peatland]{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Outeur|Lani van Vuuren}}, wrc.org.za {{Dooie skakel|date=Oktober 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Sien ook ==
* [[Veenlyk]]
==Verwysings==
{{Verwysings|2}}
== Bron ==
* [[Wêreldspektrum]], 1982, {{ISBN|0908409699}}, volume 28, bl. 37, 38
{{Koolstofneerslae}}
[[Kategorie:Brandstowwe]]
cw9guxl869n5qr37v5ivwcgg6vhqf8i
Keefe Brasselle
0
233043
2896400
1936212
2026-04-23T07:19:23Z
CommonsDelinker
1161
"Keefe_Brasselle_1954.jpg" is verwyder omdat dit in Commons deur [[c:User:Túrelio|Túrelio]] verwyder is omrede: [[:c:COM:L|Copyright violation]]: https://publicrecords.copyright.gov/detailed-record/voyager_7035946
2896400
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Inligtingskas Akteur
| Naam = Keefe Brasselle
| Beeld =
| Beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks -->
| Beeldonderskrif =
| Geboortenaam =
| Alias =
| Geboortedatum =
| Geboorteplek =
| Nasionaliteit = [[Verenigde State|Amerikaans]]
| Sterfdatum =
| Sterfplek =
| Ouers =
| Lewensmaat =
| Kinders =
| Skool =
| Universiteit =
| Beroep = Akteur en skrywer
| Aktiewe jare = 1942–1973
| Noemenswaardige rolprente =
| Webwerf =
| IMDb = 0105462
| Toekennings = <!-- slegs noemenswaardiges -->
}}
'''Keefe Brasselle''' (7 Februarie 1923 – 7 Julie 1981) was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] akteur en skrywer. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente ''Not Wanted'' (1949), ''A Place in the Sun'' (1951), en ''The Eddie Cantor Story'' (1953), en in die televisiereeks ''The Cara Williams Show'' (1964).
== Filmografie ==
=== Rolprente ===
* 1942: ''USS VD: Ship of Shame''
* 1945: ''River Gang''
* 1949: ''Not Wanted''
* 1950: ''Never Fear''
* 1951: ''A Place in the Sun''
* 1951: ''Bannerline''
* 1951: ''It's a Big Country: An American Anthology''
* 1951: ''The Unknown Man''
* 1952: ''Skirts Ahoy!''
* 1953: ''The Eddie Cantor Story''
* 1954: ''Three Young Texans''
* 1955: ''Bring Your Smile Along''
* 1955: ''Mad at the World''
* 1956: ''Battle Stations''
* 1957: ''The Fighting Wildcats''
* 1958: ''Death Over My Shoulder''
* 1975: ''If You Don't Stop It... You'll Go Blind!!!''
=== Televisiereekse ===
* 1957: ''Keep It in the Family''
* 1960: ''Be Our Guest''
* 1963: ''The Keefe Brasselle Show''
* 1964: ''The Cara Williams Show''
== Eksterne skakels ==
* {{IMDb|0105462|Keefe Brasselle}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Brasselle, Keefe}}
[[Kategorie:Sterftes in 1981]]
[[Kategorie:Geboortes in 1923]]
[[Kategorie:Amerikaanse manlike akteurs van die 20ste eeu]]
6fvkn6tgjysqi5x3mto1oka4olcjoq1
Craig Stevens (akteur)
0
241089
2896403
2129492
2026-04-23T07:22:51Z
CommonsDelinker
1161
"Craig_Stevens_1960.JPG" is verwyder omdat dit in Commons deur [[c:User:Túrelio|Túrelio]] verwyder is omrede: [[:c:COM:L|Copyright violation]]: https://publicrecords.copyright.gov/detailed-record/voyager_7268265
2896403
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Inligtingskas Akteur
| Naam = Craig Stevens
| Beeld =
| Beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks -->
| Beeldonderskrif =
| Geboortenaam = Gail Shikles Jr.
| Alias =
| Geboortedatum = {{Geboortedatum|1918|7|8}}
| Geboorteplek =
| Nasionaliteit = [[Verenigde State|Amerikaans]]
| Sterfdatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1918|7|8|2000|5|10}}
| Sterfplek =
| Ouers =
| Lewensmaat =
| Kinders =
| Skool =
| Universiteit =
| Beroep = Akteur
| Aktiewe jare = 1939–1988
| Noemenswaardige rolprente =
| Webwerf =
| IMDb = 0301887
| Toekennings = <!-- slegs noemenswaardiges -->
}}
'''Craig Stevens''' (8 Julie 1918 – 10 Mei 2000) was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente ''The Deadly Mantis'' (1957) en ''Gunn'' (1967), en in die televisiereekse ''Peter Gunn'' (1958) en ''The Invisible Man'' (1975).
== Filmografie ==
=== Rolprente ===
* 1941: ''Steel Against the Sky''
* 1942: ''The Hidden Hand''
* 1942: ''Secret Enemies''
* 1942: ''Spy Ship''
* 1943: ''Learn and Live''
* 1944: ''How to Fly the B-26 Airplane''
* 1953: ''Abbott and Costello Meet Dr. Jekyll and Mr. Hyde''
* 1953: ''Murder Without Tears''
* 1955: ''Duel on the Mississippi''
* 1956: ''From the Desk of Margaret Tyding''
* 1957: ''The Deadly Mantis''
* 1958: ''Buchanan Rides Alone''
* 1967: ''Gunn''
* 1968: ''The Limbo Line''
=== Televisiereekse ===
* 1958: ''Peter Gunn''
* 1962: ''Man of the World''
* 1964: ''Mr. Broadway''
* 1975: ''The Invisible Man''
=== Televisierolprente ===
* 1969: ''The Best Years''
* 1974: ''The Elevator''
== Eksterne skakels ==
* {{IMDb|0301887|Craig Stevens}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Stevens, Craig}}
[[Kategorie:Geboortes in 1918]]
[[Kategorie:Sterftes in 2000]]
[[Kategorie:Amerikaanse manlike akteurs van die 20ste eeu]]
8iemluwm9c8vu5moqfdcgtr05uzzcl3
Metafiksie
0
243096
2896280
2293560
2026-04-22T13:40:11Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896280
wikitext
text/x-wiki
'''Metafiksie''' is 'n vorm van literêre werk, wat sy eie struktuursvorm of -aard benadruk op 'n wyse wat die leser aanhoudend daaraan herinner dat hulle 'n fiksionele werk lees of besigtig.
Metafiksie is o.a. selfbewus van taal, literêre vorm, verhaal en diskoers, en hou die aandag deurentyd, op direkte of indirekte wyse, op spesifieke aspekte.<ref> Waugh, Patricia (1984). Metafiction – The Theory and Practice of Self-Conscious Fiction. London, New York: Routledge. bl. 2.</ref> Metafiksie word gereeld gebruik as 'n vorm van [[parodie]], of 'n gereedskapstuk ten einde literêre gebruike of konvensies te ondermyn en die verhouding te ondersoek tussen die [[Letterkunde|literatuur]] en [[Werklikheid|realiteit]], die lewe, en die kuns.<ref> Imhof, Rüdiger (1986). Contemporary Metafiction – A Poetological Study of Metafiction in English since 1939. Heidelberg: Carl Winter Universitätsverlag. bl. 9.</ref>
Alhoewel metafiksie dikwels geassosieer word met [[Postmodernisme|postmodernistiese]] literatuur, kan die gebruik daarvan teruggetrek word na veel vroeër werke van fiksie soos [[Geoffrey Chaucer]] se ''Canterbury Tales'' (1387), [[Miguel de Cervantes]] se ''Don Quijote'', (1605), [[William Shakespeare]] se ''Perokles, Prins van Tyre'' (c.1608), [[Laurence Stern]] se ''The Life and Opinions of Tristram Shandy, Gentleman'' (1759), en [[William Makepeace Thackeray]] se ''Vanity Fair'' (1847).
Meer onlangse werke in die vorm sluit in [[J.R.R. Tolkien]] se ''Lord of the rings'' (1954-1955), of [[Douglas Adams]] se ''The Hitchiker's Guide to the Galaxy'' (1979). Nietemin het metafiksie baie prominent geword in die 1960's, met skrywers en werke soos [[John Barth]] se ''Lost in the Funhouse'', [[Robert Coover]] se ''The Babysitter'' en ''The Magic Poker'', [[Kurt Vonnegut]] se ''[[Slaughterhouse-Five]]'',<ref>Jensen, Mikkel (2016) "Janus-Headed Postmodernism: The Opening Lines of Slaughterhouse-Five" in The Explicator, 74:1, 8-11.</ref> [[John Fowles]] se ''The French Lieutenant's Woman'', [[Thomas Pynchon]] se ''The Crying of Lot 49'' en laastens [[William H. Gass]] se ''Willie Master's Lonesome Wife.''
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Letterkunde]]
h3x4hh4tmirjuqcmyf3s7dcrt9lfjjl
McGill Universiteit
0
243276
2896322
2866639
2026-04-22T16:15:54Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896322
wikitext
text/x-wiki
{{Databoks}}
'''McGill Universiteit''' (Frans: Université McGill) is 'n openbare navorsingsuniversiteit geleë in [[Montreal]], [[Quebec]], [[Kanada]]. Dit was gestig in 1821 by wyse van 'n Koninklike traktaat, welke toegestaan is deur [[George IV van die Verenigde Koninkryk]].<ref>[7] Frost, Stanley Brice. McGill University, Vol. I. For the Advancement of Learning, 1801–1895. McGill-Queen's University Press, 1980. {{ISBN|978-0-7735-0353-3}}</ref>Die universiteit dra die naam van James McGill, 'n handelaar van [[Montreal]] wat oorspronklik van [[Skotland]] gekom het, en wie se erflating in 1813 die universiteit se voorloper, McGill College, gevorm het.
McGill Universiteit se hoofkampus is geleë in Mount Royal in die middedorp van [[Montreal]], met die tweede kampus wat geleë is in Sainte-Anne-de-Bellevue, welke ook geleë is op Montreal Eiland, 30 kilometers wes van die hoofkampus. Die universiteit is een van twee universiteit buite die [[Verenigde State van Amerika]] wat lede is van die Assosiasie van Amerikaanse Universiteite,<ref>"Association of American Universities". Aau.edu. Ge-argiveer van die oorspronklike op 2013-01-14. Opgespoor 2012-11-05.</ref> en dit is die enigste Kanadese lid van die "Global University Leaders Forum" (GULF) binne die Wêreld Ekonomiese Forum.<ref>"McGill newsroom". Opgespoor op 12 Mei 2016.</ref>
McGill Universiteit bied grade en diplomas aan in meer as 300 studievelde, met die hoogste gemiddelde toelatings vereistes van enige Kanadese universiteit. Die meeste studente is ingeskryf in die vyf grootste fakulteite, naamlik Kunste, Wetenskapstudies, Gesondheidswetenskappe, Ingenieurswese en Besigheidsbestuurkunde.<ref>"Enrolment Reports". McGill University. Opgespoor 2010-04-26.</ref>
12 van McGill Universiteit se alumni het die [[Nobelprys]] gewen, terwyl 145 "Rhodes Scholars" is, beide die meeste wat toegeken is aan die alumni van enige universiteit in Kanada.<ref>McDevitt, Neale (29 November 2018). "Taking the Rhodes less travelled". McGill Reporter.</ref><ref>"10 Points of Pride", supra</ref>. Die universiteit se alumni sluit ook in 5 ruimtevaarders<ref>"McGill grad Jennifer Sidey becomes Canada's newest astronaut : McGill Reporter". publications.mcgill.ca.</ref>, die huidige [[Eerste Minister]], en 2 voormalige eerste ministers van Kanada, die huidige Goewerneur-Generaal van Kanada, 14 Regters van Die Kanadese Hooggeregshof<ref> McGill alumni who are Canadian Supreme Court include Douglas Abbott, Ian Binnie, Louis-Philippe Brodeur, Claire L'Heureux-Dubé, Marie Deschamps, Morris Fish, Clément Gascon, Désiré Girouard, Louis-Philippe de Grandpré, Gerald Le Dain, Charles Gonthier, Sheilah Martin, Pierre-Basile Mignault, and Thibaudeau Rinfret</ref>, ten minste 8 buitelandse leiers<ref> List of McGill University people</ref>, 28 buitelandse ambassadeurs, meer as agt dosyn lede van die Kanadese Parlement, [[Verenigde State van Amerika]] Kongres, Britse Parlement, en ander nasionale wetgewers<ref> List of McGill University people</ref>, verskeie miljardêrs<ref> List of McGill University people</ref>, 9 [[Oscar]] wenners, 11 [[Grammy]] wenners, 4 wenners van die [[Pulitzerprys]],<ref> "National Reporting". Pulitzer.org. 2018-04-16. Opgespoor op 2018-05-23.</ref><ref>"The 1997 Pulitzer Prize Winners". Pulitzer.org. 1944-10-04. Opgespoor op 2011-02-20</ref> 2 Presidensiële Vryheidsmedalje wenners<ref>These are McGill alumni Zbigniew Brzezinski and Edgar Bronfman Sr..</ref>, ten minste 16 [[Emmy]] Award wenners<ref>McGill alumni who have received Emmy Awards include Bob Arnot, Hume Cronyn, Roberto Hernández, Alex Herschlag, Simcha Jacobovici, Kevin Mambo, Jodie Martinson, Danny Redler, Alice Rhee, Abigail Tannebaum Sharon, William Shatner, Gail Simmons, Susan Farkas, Billy Wisse, David Wohl,and Richard L. Harrison.</ref><ref> "Artist – Vtape". www.vtape.org.</ref>, en 28 Olimpiese medaljewenners van verskeie nasionaliteite.
Alumni van McGill Universiteit was instrumenteel daarin om [[Amerikaanse voetbal]], [[basketbal]] en [[yshokkie]] uit te vind of ten minste te organiseer.<ref>Doug Lennox (31 August 2009). Now You Know Big Book of Sports. Dundurn Press Ltd. pp. 12–. {{ISBN|978-1-55488-454-4}}. Retrieved 10 June 2011.</ref> McGill Universiteit of sy alumni het ook verskeie gesiene universiteite en kolleges gestig, insluitende die Universiteite van [[Brits-Columbië]], [[Victoria, Brits-Columbië]], en [[Alberta]], die Schulich Skool van Medisyne en Tandheelkunde, die Johns Hopkins Universiteit Skool van Medisyne, en Dawson Kollege. McGill Universiteit is veral bekend vir sy bydrae tot die [[Geneeskunde]] en die gesondheidswetenskappe.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
[[Kategorie:Kanadese universiteite]]
pqidtt93z11e9r6zg4ojjyip97rli4y
Judy Holliday
0
243467
2896401
1962996
2026-04-23T07:20:01Z
CommonsDelinker
1161
"Judy_Holliday_1954.jpg" is verwyder omdat dit in Commons deur [[c:User:Túrelio|Túrelio]] verwyder is omrede: [[:c:COM:L|Copyright violation]]: https://publicrecords.copyright.gov/detailed-record/voyager_7028154
2896401
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Akteur
| Naam = Judy Holliday
| Beeld =
| Beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks -->
| Beeldonderskrif =
| Geboortenaam =
| Alias =
| Geboortedatum = {{Geboortedatum|1921|6|21}}
| Geboorteplek =
| Nasionaliteit = [[Verenigde State|Amerikaans]]
| Sterfdatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1921|6|21|1965|6|7}}
| Sterfplek =
| Ouers =
| Lewensmaat =
| Kinders = Jonathan Oppenheim (film editor)
| Skool =
| Universiteit =
| Beroep = Aktrise
| Aktiewe jare = 1938–63
| Noemenswaardige rolprente =
| Webwerf =
| IMDb = 0391062
| Toekennings = <!-- slegs noemenswaardiges -->
}}
'''Judy Holliday''' (21 Junie 1921 – 7 Junie 1965) was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente ''Adam's Rib'' (1949), ''Born Yesterday'' (1950), ''It Should Happen to You'' (1954), en ''Bells Are Ringing'' (1960).
== Filmografie ==
=== Rolprente ===
* 1949: ''Adam's Rib''
* 1950: ''Born Yesterday''
* 1952: ''The Marrying Kind''
* 1954: ''It Should Happen to You''
* 1954: ''Phffft''
* 1956: ''Full of Life''
* 1956: ''The Solid Gold Cadillac''
* 1960: ''Bells Are Ringing''
=== Televisiereekse ===
* 1954: ''Max Liebman Spectaculars''
=== Televisierolprente ===
* 1955: ''Max Liebman Presents: Kaleidoscope''
=== Video's ===
* 2005: ''Bells Are Ringing: Just in Time''
== Eksterne skakels ==
* {{IMDb|0391062|Judy Holliday}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Holliday, Judy}}
[[Kategorie:Geboortes in 1921]]
[[Kategorie:Sterftes in 1965]]
[[Kategorie:Amerikaanse aktrises van die 20ste eeu]]
3wu1s9lncbl3k1fm2nb46rubojxu79n
Inger Stevens
0
247750
2896402
1959117
2026-04-23T07:21:32Z
CommonsDelinker
1161
"Inger_Stevens.jpg" is verwyder omdat dit in Commons deur [[c:User:Túrelio|Túrelio]] verwyder is omrede: [[:c:COM:L|Copyright violation]]: https://publicrecords.copyright.gov/detailed-record/voyager_7164855
2896402
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Akteur
| Naam = Inger Stevens
| Beeld =
| Beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks -->
| Beeldonderskrif =
| Geboortenaam = Ingrid Stensland
| Alias =
| Geboortedatum = {{Geboortedatum|1934|10|18}}
| Geboorteplek =
| Nasionaliteit = [[Verenigde State|Amerikaans]]
| Sterfdatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1934|10|18|1970|4|30}}
| Sterfplek =
| Ouers =
| Lewensmaat =
| Kinders =
| Skool =
| Universiteit =
| Beroep = Aktrise
| Aktiewe jare = 1954–1970
| Noemenswaardige rolprente =
| Webwerf =
| IMDb = 0828447
| Toekennings = <!-- slegs noemenswaardiges -->
}}
'''Inger Stevens''' (18 Oktober 1934 – 30 April 1970) was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente ''The Buccaneer'' (1958), ''The World, the Flesh and the Devil'' (1959), en ''Hang 'Em High'' (1968), en in die televisiereeks ''The Farmer's Daughter'' (1963).
== Filmografie ==
=== Rolprente ===
* 1957: ''Man on Fire''
* 1958: ''The Buccaneer''
* 1958: ''Cry Terror!''
* 1959: ''The World, the Flesh and the Devil''
* 1967: ''A Guide for the Married Man''
* 1967: ''A Time for Killing''
* 1968: ''Hang 'Em High''
* 1968: ''5 Card Stud''
* 1968: ''Firecreek''
* 1968: ''Madigan''
* 1968: ''House of Cards''
* 1969: ''A Dream of Kings''
=== Televisiereekse ===
* 1955: ''Crunch and Des''
* 1961: ''Follow the Sun''
* 1963: ''The Farmer's Daughter''
* 1967: ''The Pat Boone Show''
=== Televisierolprente ===
* 1965: ''Inger Stevens in Sweden''
* 1967: ''The Borgia Stick''
* 1970: ''Run, Simon, Run''
== Eksterne skakels ==
* {{IMDb|0828447|Inger Stevens}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Stevens, Inger}}
[[Kategorie:Geboortes in 1934]]
[[Kategorie:Sterftes in 1970]]
[[Kategorie:Amerikaanse aktrises van die 20ste eeu]]
qiiptddueoui6xwy973ft84u0nt6tnt
Anuar Abu Bakar
0
256431
2896491
2846021
2026-04-23T08:36:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896491
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Infobox football biography
| name = Anuar Abu Bakar
| image =
| image_size =
| caption =
| fullname = Anuar bin Abu Bakar<!-- NOWRAPLINES -->
| birth_date = {{birth date|df=yes|1971|04|28}}
| birth_place = [[Johor]], [[Maleisië]]
| death_date = {{death date and age|df=yes|2019|5|6|1971|04|28}}
| death_place = [[Shah Alam]], [[Selangor]], [[Maleisië]]
| height = 1,72
| position = Aanvaller, middelveldspeler
| currentclub = [[Johor Darul Ta'zim F.C.|JDT o/15]]
| clubnumber =
| youthyears1 =
| youthclubs1 =
| years1 = 1993–1997
| clubs1 = [[Selangor FA|Selangor]]
| caps1 =
| goals1 =
| years2 = 1998–1999
| clubs2 = [[Johor FA|Johor]]
| caps2 =
| goals2 =
| years3 = 2000–2002
| clubs3 = [[Kelantan FA|Kelantan]]
| caps3 =
| goals3 =
| years4 = 2002
| clubs4 = [[Penang FA|Penang]]
| caps4 =
| goals4 =
| years5 = 2003
| clubs5 = [[MPPJ Selangor FC|MPPJ Selangor]]
| caps5 =
| goals5 =
| totalcaps =
| totalgoals =
| nationalyears1 = 1995–1996
| nationalteam1 = [[Maleisiese nasionale sokkerspan|Maleisië]]
| nationalcaps1 = 9
| nationalgoals1 = 7
| manageryears1 = 2011–2014
| managerclubs1 = [[PKNS F.C.|PKNS]] (assistant coach)
| manageryears2 = 2014
| managerclubs2 = [[PKNS F.C.|PKNS]]
| manageryears3 = 2014
| managerclubs3 = [[T-Team F.C.|T-Team]]
| manageryears4 = 2015
| managerclubs4 = [[Selangor FA|Selangor]] (assistant coach)
| manageryears5 = 2017
| managerclubs5 = [[UiTM F.C.|UiTM U-21]]
| manageryears6 = 2018
| managerclubs6 = [[Johor Darul Ta'zim F.C.|JDT U-15]]
}}
'''Anuar Abu Bakar''' (28 April [[1971]] – 6 Mei [[2019]]) was 'n Maleisiese sokkerspeler en hoofafrigter van UiTM FC (o/21).<ref>{{cite web |url=http://tazhar.stormpages.com/anuar.htm |title=Anuar Abu Bakar |accessdate=2013-06-14 |df=dmy |archive-date=2014-04-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140426095627/http://tazhar.stormpages.com/anuar.htm |url-status=bot: unknown }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.rtbps.com/2011/08/anuar-abu-bakar_1345.html |title=argiefkopie |access-date= 8 Mei 2019 |archive-date=15 Junie 2013 |archive-url=https://archive.is/20130615213928/http://www.rtbps.com/2011/08/anuar-abu-bakar_1345.html |url-status=dead }}</ref><ref>http://www.sinarharian.com.my/arena-bolasepak/ultras/pemain-pilihan-anuar-masuk-musnahkan-lawan-1.30846{{dead link|date=October 2016 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |url=https://selangorkini.my/2019/05/anuar-abu-bakar-meninggal-dunia/ |title=Selangorkini |website=selangorkini.my |language=ms |archive-url=https://web.archive.org/web/20191217083726/https://selangorkini.my/2019/05/anuar-abu-bakar-meninggal-dunia/ |archive-date=17 Desember 2019 |url-status=live|df=dmy-all}}</ref> Hy sterf op 6 Mei 2019 in die ouderdom van 48 van lewerkanker.<ref>{{cite web |url=https://www.nst.com.my/sports/football/2019/05/486204/former-football-star-dies-cancer |title=Former football star dies of cancer |website=NST Sport |access-date=7 Mei 2019 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20190507191434/https://www.nst.com.my/sports/football/2019/05/486204/former-football-star-dies-cancer |archive-date=7 Mei 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Maleiers]]
[[Kategorie:Maleisiese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1971]]
[[Kategorie:Sterftes in 2019]]
gqlrqo4tvsf22j2x0o07t4xsty03awx
12 Angry Men
0
258600
2896656
2829092
2026-04-23T10:38:50Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896656
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas rolprent
| naam = 12 Angry Men
| beeld = Twelve%20Angry%20Men.png
| regisseur = Sidney Lumet
| produksieleier =
| geskryf_deur = Reginald Rose
| verteller =
| met =
| musiek = Kenyon Hopkins
| kinematografie =
| redigeerder =
| ateljee =
| verspreider =
| vrygestel =
| speeltyd = 96 minute
| land = [[Verenigde State van Amerika]]
| taal = [[Engels]]
| begroting = 340 Duisend VS$<ref>[http://www.the-numbers.com/movies/1957/012AM.php Box Office Information for ''12 Angry Men''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130910081037/http://www.the-numbers.com/movies/1957/012AM.php |date=10 September 2013 }}. [[The Numbers (website)|The Numbers]]. Retrieved April 14, 2012.</ref>
| bruto =
| voorafgegaan_deur =
| opgevolg_deur =
| webtuiste = http://www.mgm.com/#/our-titles/2060/12-Angry-Men-(1957)
| imdb_id = tt0050083
}}
'''''12 Angry Men''''' is 'n hofsaak-drama [[rolprent]] geregisseer deur [[Sidney Lumet]]. Dit is op 10 April 1957 vrygestel.
Die draaiboek is deur Reginald Rose geskryf.
== Rolverdeling ==
* [[Rudy Bond]]
* [[Billy Nelson (akteur)|Billy Nelson]]
* [[Martin Balsam]] as jurielid nommer 1
* [[John Fiedler]] as jurielid nommer 2
* [[Lee J. Cobb]] as jurielid nommer 3
* [[E. G. Marshall]] as jurielid nommer 4
* [[Jack Klugman]] as jurielid nommer 5
* [[Edward Binns]] as jurielid nommer 6
* [[Jack Warden]] as jurielid nommer 7
* [[Henry Fonda]] as jurielid nommer 8
* [[Joseph Sweeney (akteur)|Joseph Sweeney]] as jurielid nommer 9
* [[Ed Begley]] as jurielid nommer 10
* Jiří Voskovec as jurielid nommer 11
* [[Robert Webber]] as jurielid nommer 12
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* {{IMDb title|tt0050083|id=tt0050083}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Amerikaanse rolprente]]
bm64ey2ic9h76znot4m64qyj77ae9sl
(55638) 2002 VE95
0
258739
2896655
2218787
2026-04-23T10:31:59Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896655
wikitext
text/x-wiki
{{TITELAANSIG|{{mp|(55638) 2002 VE|95}}}}
{{Inligtingskas Planeet
| bgcolour = #FFFFC0
| name = {{mp|(55638) 2003 VE|95}}
| symbol =
| image =
| caption =
| discovery = yes
| discovery_ref = <ref name=iau>{{cite web |url=http://www.minorplanetcenter.org/iau/lists/TNOs.html |title=List Of Transneptunian Objects |access-date=8 Januarie 2011 |publisher=[[IAU]]-[[Kleinplaneetsentrum]] |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20180118122454/https://www.minorplanetcenter.org/iau/lists/TNOs.html |archive-date=18 Januarie 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| discoverer = [[Near-Earth Asteroid Tracking|NEAT]]
| discovered = 14 November 2002
| earliest_precovery_date = 12 Oktober 1990
| mpc_name = {{mp|2002 VE|95}}
| mp_category = [[Plutino]]<ref name="K08O05">{{cite web |date=17 Julie 2008 |title=MPEC 2008-O05 : Distant Minor Planets |publisher=Minor Planet Center & Tamkin Foundation Computer Network |url=http://www.minorplanetcenter.org/mpec/K08/K08O05.html |access-date=23 Julie 2008 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20171227235439/https://www.minorplanetcenter.org/mpec/K08/K08O05.html |archive-date=27 Desember 2017 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
| orbit_ref = <ref name="jpldata"/>
| epoch = 27 April 2019
| aphelion = 50,167 [[AE]]
| perihelion = 27,943 AE
| semimajor = 39,055 AE
| eccentricity = 0,28452
| period = 244,07 jaar
| avg_speed =
| inclination = 16,337°
| asc_node = 199,87°
| mean_anomaly = 26,267°
| arg_peri = 206,37°
| satellites =
| physical_characteristics = yes
| dimensions = {{val|249.8|+13.5|-13.1}}<ref name=Herschel/>
| mass =
| density =
| surface_grav =
| escape_velocity =
| sidereal_day =
| axial_tilt =
| pole_ecliptic_lat =
| pole_ecliptic_lon =
| spectral_type = B−V={{val|1.07|0.14}}<br />V−R={{val|0.72|0.05}}<br />B−R={{val|1.79|0.04}}<br />R−I={{val|0.76|0.12}}<br />V−I={{val|1.38|0.15}}<br />B−I={{val|2.47|0.13}}<ref name=Herschel/>
| magnitude = 20,5<ref name=AstDys>{{cite web
|title=AstDys 2002VE95 Ephemerides
|publisher=Department of Mathematics, University of Pisa, Italy
|url=http://hamilton.dm.unipi.it/astdys/index.php?pc=1.1.0&n=55638
|accessdate=2010-08-05|url-status=live}}</ref>
| abs_magnitude = {{val|5.70|0.06}},<ref name=Herschel/> 5.3<ref name="jpldata"/>
| mean_motion = 0,0040382 ms / dag
| rotation = 6,76/9,97 uur<ref name="Thirouin2010">{{Cite journal|url=https://www.aanda.org/articles/aa/pdf/2010/14/aa12340-09.pdf|title=Short-term variability of a sample of 29 trans-Neptunian objects and Centaurs|author1=Thirouin, A.|author2=Ortiz, J. L.|author3=Duffard, R.|author4=Santos-Sanz, P.|author5=Aceituno, F. J.|author6=Morales, N.|date=Oktober 2010|doi=10.1051/0004-6361/200912340|journal=Astronomy and Astrophysics|volume=522}}</ref>
| observation_arc = 9 246 dae
| uncertainty = 2
}}
'''{{mp|(55638) 2002 VE|95}}''' is ’n [[trans-Neptunus-voorwerp]] (TNV) met ’n [[absolute magnitude]] van 5,7.<ref name=Herschel/> Dit is ’n [[plutino]] met ’n [[baanresonansie]] van 2:3 met [[Neptunus]].<ref name="K08O05" />
==Wentelbaan en rotasie==
As ’n plutino het {{mp|2002 VE|95}} ’n 2:3-resonansie met Neptunus. Dit beteken hul wentelperiodes is gelyk aan 3/2.<ref name="K08O05"/> Dit is al 291 keer tydens 19 [[Opposisie (astronomie)|opposisies]] waargeneem, met beelde van voor sy ontdekking wat van 1990 dateer.<ref name="jpldata">{{cite web |type=2017-03-16 last obs |title=JPL Small-Body Database Browser: (55638) 2003 VE95 |url=http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=55638 |access-date=6 Januarie 2019 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20110610224704/http://ssd.jpl.nasa.gov/sbdb.cgi?sstr=55638 |archive-date=10 Junie 2011 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>
Die rotasieperiode van {{mp|2002 VE|95}} is onbekend, maar dit is waarskynlik tussen ses en nege uur.<ref name=Sheppard2008>{{cite book | last1 = Sheppard | first1 = Scott S. | last2 = Lacerda | first2 = Pedro | last3 = Ortiz | first3 = Jose L. | chapter = Photometric Lightcurves of Transneptunian Objects and Centaurs: Rotations, Shapes, and Densities | title = The Solar System Beyond Neptune | editor1-first = M. Antonietta | editor1-last = Barucci | editor2-last = Boehnhardt | editor2-first = H. | editor3-last = Cruikshank | editor3-first = D.P. | editor4-last = Morbidelli | editor4-first = A. | year = 2008 | publisher = University of Arizona Press | pages = 129–142 | isbn = 978-0-8165-2755-7 | url = http://www.dtm.ciw.edu/users/sheppard/pub/SheppardKBOBook2008.pdf | format = pdf | access-date = 19 Mei 2019 | archive-date = 5 Maart 2012 | archive-url = https://web.archive.org/web/20120305061025/http://www.dtm.ciw.edu/users/sheppard/pub/SheppardKBOBook2008.pdf | url-status = dead }}</ref>
==Fisiese eienskappe==
Die TNV se grootte word op {{val|249.8|+13.5|-13.1|u=km}} geraam; dit is gebaseer op metings van sy termiese uitstraling deur die [[Herschel-ruimtesterrewag]].<ref name=Herschel>{{Cite journal | last1 = Mommert | first1 = Michael| last2 = Harris | first2 = A. W. | last3 = Kiss | first3 = C. | last4 = Pál | first4 = A. | last5 = Santos-Sanz | first5 = P. | last6 = Stansberry | first6 = J. | last7 = Delsanti | first7 = A. | last8 = Vilenius | first8 = E. | last9 = Müller | first9 = T. G. | first10 = N. | last10 = Peixinho| first11 = E. | last11 = Lellouch| first12 = N. | last12 = Szalai| first13 = F. | last13 = Henry| first14 = R. | last14 = Duffard| first15 = S. | last15 = Fornasier| first16 = P. | last16 = Hartogh| first17 = M. | last17 = Mueller| first18 = J. L. | last18 = Ortiz| first19 = S. | last19 = Protopapa| first20 = M. | last20 = Rengel| first21 = A. | last21 = Thirouin| title = TNOs are cool: A survey of the trans-Neptunian region—V. Physical characterization of 18 Plutinos using ''Herschel''-PACS observations| doi = 10.1051/0004-6361/201118562 | journal = Astronomy & Astrophysics | volume = 541 | pages = A93 | date = Mei 2012| pmid = | pmc = | bibcode = 2012A&A...541A..93M | arxiv = 1202.3657 }}</ref> In [[Sigbare spektrum|sigbare lig]] is dit effens tot baie rooi (na gelang van verskeie waarnemings) en dit het ’n onbeduidende [[weerkaatsing]]spektrum.<ref name=Fornasier2009>{{cite journal|last1=Fornasier|first1=S.|last2=Barucci | first2= M.A. | last3 = De Bergh | first3 = C. | last4 = Alvarez-Candal | first4 = A. | last5 = Demeo | first5 = F. | last6 = Merlin | first6 = F. | last7 = Perna | first7 = D. | last8 = Guilbert | first8 = A. | last9 = Delsanti | first9 = A. | last10 = Dotto | first10 = E. | last11 = Doressoundiram | first11 = A. | title=Visible spectroscopy of the new ESO large programme on trans-Neptunian objects and Centaurs: final results|year=2009|journal=Astronomy and Astrophysics|volume=508|issue=1|pages=457–465|doi=10.1051/0004-6361/200912582 |bibcode=2009A&A...508..457F|arxiv = 0910.0450 }}</ref>
Die liggaam se [[Infrarooi#Verdeling van die infrarooiband|naby-infrarooispektrum]] is plat, met twee duidelike [[Absorpsielyn|absorpsiebande]] van [[Ys|waterys]] by 1,5 en 2 [[Mikrometer|μm]]. Daar is ’n derde band van onsekere oorsprong naby 2,3 μm.<ref name=Barucci2006>{{cite journal | last1 = Barucci | first1 = M. A. | last2 = Merlin | first2 = F. | last3 = Dotto | first3 = E. | last4 = Doressoundiram | first4 = A. | last5 = De Bergh | first5 = C. | title = TNO surface ices Observations of the TNO 55638 (2002 VE95) and analysis of the population's spectral properties | year = 2006 | journal = Astronomy and Astrophysics | volume = 455 | issue = 2 | pages = 725–730 | doi = 10.1051/0004-6361:20064951 | bibcode = 2006A&A...455..725B }}</ref> Die spektrumbesonderhede van {{mp|2002 VE|95}} stem ooreen met dié van [[5145 Pholus]], ’n [[Sentour (kleinplaneet)|sentour]].<ref name=Barucci2006/> Die liggaam se oppervlak is heterogeen – die hoeveelheid verskillende ys- en nieyskomponente hang af van die waargenome gebied. Van die moontlike oppervlakmateriale is waterys, [[metanol]]ys en verskeie [[tolien]]e. Die metanolys word oor die algemeen met die rooier gebiede verbind. Dit lyk of {{mp|2002 VE|95}} se oppervlak ’n oeroorsprong het.<ref name=Barucci2012>{{Cite journal | last1 = Barucci | first1 = M. A. | last2 = Merlin | first2 = F. | last3 = Perna | first3 = D. | last4 = Alvarez-Candal | first4 = A. | last5 = Müller | first5 = T. | last6 = Mommert | first6 = M. | last7 = Kiss | first7 = C. | last8 = Fornasier | first8 = S. | last9 = Santos-Sanz | first9 = P. | last10 = Dotto | first10 = E. | title = The extra red plutino (55638) 2002 VE95 | doi = 10.1051/0004-6361/201118505 | journal = Astronomy & Astrophysics | volume = 539 | pages = A152 | year = 2012 |bibcode = 2012A&A...539A.152B }}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
==Eksterne skakels==
* {{JPL-kleinliggaam|id=55638}}
*[[Lêer:Crystal txt.png|15px]] Hierdie artikel is vertaal uit die [[:en:(55638) 2002 VE95|Engelse Wikipedia]]
[[Kategorie:Plutino's|055638]]
9ifi0v40ayqwcflnvh52k4fn3wjra1c
Marshall-plan
0
271420
2896294
2866382
2026-04-22T13:51:20Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896294
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Marshall Plan poster.JPG|duimnael|Plakkaat van Marshall-plan]]
Die '''Marshall-plan''' was 'n omvattende materiële hulpplan vir [[Europa]] wat drie jaar na die [[Tweede Wêreldoorlog]] in werking getree het op inisiatief van die destydse Amerikaanse minister van Buitelandse Sake, [[George C. Marshall]].
Die Europese Herstelprogram (ERP) was gerig op die ekonomiese heropbou van die lande wat deur die oorlog in Europa geraak is. 'n Belangrike motief vir hierdie hulp was om 'n sterk buffer te vorm teen die uitbreiding van [[kommunisme]] uit die [[Sowjetunie]] van [[Josef Stalin]]. Die betrekkinge tussen die [[Verenigde State]] en die Sowjetunie het vinnig agteruitgegaan en tot die "Truman-doktrine" gelei.
== Totstandkoming ==
[[Lêer:Marshall Plan.svg|duimnael|Verspreiding van Marshall-hulp onder die Europese lande.]]
Marshall het die voorstel op 5 Junie 1947 amptelik gemaak in 'n toespraak aan die [[Harvard-universiteit]] in, [[Cambridge, Massachusetts|Cambridge]] [[Massachusetts]]. Hy stel die voorwaarde dat die deelnemende lande met 'n gemeenskaplike Europese plan vorendag moet kom.
Einde Junie het die Britse minister van buitelandse sake, Bevin, 'n drie-moothedekonferensie in [[Parys]] gereël. Die Russiese minister Molotof is gekant teen die Marshall-plan, wat hy as 'n 'bedreiging vir die [[soewereiniteit]] van die kleiner Europese lande' beskou.
Sestien Europese lande is op 'n konferensie in Parys in Julie 1947 verteenwoordig om die plan te bespreek. [[Spanje]] (wat formeel neutraal onder [[Francisco Franco]] gebly het) en die Sowjetunie is nie genooi nie. Verskeie Oos-Europese lande wat ook in aanmerking kom vir hulp en deelname het nie weens Stalin se beswaar aan die konferensie deelgeneem nie.
Die Wes-Europese lande het in September 1947 gesamentlik 'n ekonomiese herstelplan opgestel wat daarna aan die Amerikaanse senaat oorhandig is.
== Uitvoering ==
Tussen 1948 en 1952 het die hulp bestaan uit [[geld]], goedere, grondstowwe en [[voedsel]], deels in die vorm van 'n lening, die res as 'n skenking.<ref>Timothy W. Guinnane, FINANCIAL VERGANGENHEITSBEWÄLTIGUNG: THE 1953 LONDON DEBT AGREEMENT</ref><ref>John Agnew, J. Nicholas Entrikin, The Marshall Plan today: model and metaphor</ref> Van 1948 tot 1951 was die implementering van die plan in die hande van die Amerikaanse regeringsagentskap die Economic Cooperation Administration. Vir baie mense het hierdie hulp die verskil tussen lewe en dood beteken. Uiteindelik beloop die Marshall-hulp 'n totale waarde van 12,4 miljard dollar uit die Verenigde State. Hiervan het 1,5 miljard na die verwoeste [[Duitsland]] gegaan, sodat hierdie land op 20/21 Julie 1948 die ou waardelose Reichsmark met die Duitse mark sou kon vervang en die leë winkelrakke weer kon gevul word. Die ander lande wat ook gedeel het in die Marshall-plan, het ook 'n belangrike impuls gekry om hul nywerhede en energievoorrade op te bou.
Daar word dikwels verkeerdelik gedink dat die ekonomiese herstel in [[Wes-Europa]], wat kort na die Tweede Wêreldoorlog begin het, grootliks aan Marshall-plan toegeskryf kan word. Aan die einde van 1947, voor die implementering van die Marshall-plan, was die Britse, Franse en Nederlandse produksie reeds op die vooroorlogse vlak. Aan die einde van 1948 volg [[Italië]] en [[België]]. In [[Nederland]] het industriële produksievermoë gedurende die eerste jare van die besetting gegroei. Na die bevryding kon dit gebruik word vir heropbou.<ref name="zanden">Jan Luiten van Zanden, ''The Economic History of the Netherlands 1914-1995'', Routledge, 1998, {{ISBN|04 1515 003 5}}</ref><ref name=kleemann>Hein A.M. Klemann, ''De Nederlandse economie en de Tweede Wereldoorlog'', in: “Tijdschrift voor geschiedenis”, Volume 110, bl. 3-40, 1997</ref> Vir Nederland was die Marshall-hulp hoofsaaklik van ekonomiese belang omdat die Amerikaanse valutatoekenning veral die ekonomiese herstel van [[Wes-Duitsland]] bevorder het en doeltreffende Europese samewerking aangemoedig het.<ref>Pierre van der Eng, ''De Marshall-hulp, Een Perspectief voor Nederland, 1947-1953.'' Houten: De Haan, 1987. {{ISBN|9026942478}}</ref>
Dit was van ekonomiese belang vir die ERP-lande dat die Marshall-hulp hulle aangemoedig het om hul monetêre beleid in diens te stel van die herstel en uitbreiding van internasionale handel en prysstabiliteit. Hierdie ontwikkelings was belangrik vir verdere Europese ekonomiese ontwikkeling na die beëindiging van Marshall-hulp.
== Voorwaardes ==
Daar is duidelike voorwaardes gestel vir hulp in Frankryk en Italië. In Mei 1947 word die kommuniste onder druk uit die Franse regering gesit. 'n Maand later kry die Italiaanse regering ook 'n duidelike anti-kommunistiese aangesig. Vir Nederland het Marshall-hulp gedreig om twee keer voortydig te eindig. In 1949 dreig die Verenigde State met die terugtrekking van Marshall-hulp na polisie-optrede in [[Nederlands-Indië]]. Toe die Verenigde State in 1950 die [[Koreaanse oorlog]] teen kommunisme begin, het hulle Nederland gevra om troepe te stuur. Toe Nederland weier, het die VSA gedreig om Marshall-hulp weer te kanselleer.<ref>Helma Houtman-De Smedt & Ludo Cuyvers, ''5 eeuwen wereldeconomie'', Universitaire Pers Leuven, 1999, {{ISBN|9789061869245}}, bl.423 - 426]</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Literatuur ==
* Benn Steil, ''The Marshall Plan. Dawn of the Cold War,'' 2018, {{ISBN|9780198757917}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn|Marshall Plan}}
== Notas ==
{{nl-vertaal|Marshallplan}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Koue Oorlog]]
[[Kategorie:Antikommunisme]]
hi7x2r88v9c1ndu5ztzvpp7gxq3wh5p
Maha Vajiralongkorn
0
273485
2896303
2740453
2026-04-22T15:04:47Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896303
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Monarg|naam=Maha Vajiralongkorn<br /> มหาวชิราลงกรณ์|titel=Koning van Thailand|beeld=[[Lêer:King_Rama_X_official_(crop).png|250px]]|bewind=[[13 Oktober]] [[2016]]|kroning=[[4 Mei]] [[2019]]|geboortedatum={{Birth date and age|1952|7|28|df=y}}|geboorteplek=[[Bangkok]], [[Thailand]]|voorganger=[[Bhumibol Adulyadej]]|koningin=[[Soamsawali|Soamsawali Kitiyakara]]<br> [[Sujarinee Vivacharawongse|Yuvadhida Polpraserth]]<br>[[Srirasmi Suwadee]]<br>[[Suthida Tidjai]]|dinastie=Mahidol en Chakri|vader=[[Bhumibol Adulyadej]]|moeder=[[Sirikit|Sirikit Kitiyakara]]|kinders=[[Bajrakitiyabha]]<br />[[Sirivannavari|Sirivannavari Nariratana]]<br />[[Dipangkorn Rasmijoti]]}}
'''Maha Vajiralongkorn''' ([[Thai]]: วชิราลงกรณ; [[Royal Thai General System of Transcription|RTGS]]: '''Maha Wachiralongkon'''), regerende titel '''Phrabat Somdet Phra Vajira Klao Chao Yu Hua''' ([[Thai]]: พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว; gebore 28 Julie 1952), is die koning van Thailand sedert 2016. Hy is die enigste seun van koning [[Bhumibol Adulyadej]] en koningin [[Sirikit]]. In 1972, op die ouderdom van 20, word hy deur sy vader kroonprins gemaak. Na die dood van sy vader op 13 Oktober 2016 word daar van hom verwag om op die troon van Thailand toe te tree, maar hy het gevra om te treur voordat hy die troon inneem.
Hy het die troon aanvaar op die aand van 1 Desember 2016. Sy vader is op 26 Oktober 2016 veras. Sy kroning het plaasgevind vanaf 4 tot 6 Mei 2019. Die Thaise regering het terugwerkend verklaar dat sy regering op 13 Oktober 2016 begin, na sy vader se afsterwe. As die tiende monarg van die [[Chakri-dinastie]] word hy ook as '''Rama X''' aangedui. Op daardie tydstip was Vajiralongkorn die oudste Thaise monarg (64) wat die troon aanvaar het.
Vajiralongkorn is die rykste monarg ter wêreld,<ref>{{Cite book |last1=Baker |first1=Chris |author-link= |url=https://books.google.com/books?id=pg5oEAAAQBAJ |title=A History of Thailand |last2=Phongpaichit |first2=Pasuk |author-link2= |date=2022-04-07 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-009-03418-0 |page=362 |language=en}}</ref> met ’n beraamde netto waarde tussen VS$30 miljard[9] en VS$70 miljard.<ref>{{Cite web|url=https://www.businessinsider.com/royal-family-net-worth-worlds-richest-billionaires-ranked-2018-5|title=Meet the 10 richest billionaire royals in the world right now|last=Hoffower|first=Hillary|date=17 July 2019|website=Business Insider|archive-url=https://web.archive.org/web/20190926235349/https://www.businessinsider.com/royal-family-net-worth-worlds-richest-billionaires-ranked-2018-5|archive-date=26 September 2019|access-date=16 January 2020|url-status=live}}</ref><ref>{{cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=pmEydw_d30s&t=443s|title=Thailand protests: How much is the king worth? {{!}} Counting the Cost|date=30 January 2021|publisher=Al Jazeera English|time=7:23|time-caption=Begin om|archive-url=https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211030/pmEydw_d30s|archive-date=30 October 2021|url-status=live}}{{cbignore}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn|Vajiralongkorn}}
{{Saadjie}}
{{Monarge van Thailand}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Vajiralongkorn, Maha}}
[[Kategorie:Thaise konings]]
[[Kategorie:Geboortes in 1952]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
4vr5xpnk68y7jjgc9bmhgsnkut7dhit
Masaccio
0
274539
2896318
2816400
2026-04-22T16:11:08Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896318
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Persoon
| naam = Masaccio
| beeld = Masaccio_Self_Portrait.jpg
| onderskrif = Detail van ''Petrus wat die Seun van Theophilus ophef en as die Eerste Biskop van Antiogië Gekroon word,'' Brancacci-kapel, S. Maria del Carmine, Florence
| geboortenaam = Tommaso di Ser Giovanni di Mone (Simone) Cassai
| geboortedatum = {{geboortedatum|1401|12|21}}
| geboorteplek = San Giovanni Valdarno, Republiek van Florence
| sterfdatum = somer 1428 (ouderdom, 26)
| sterfplek = [[Rome]], Pouslike State
| nasionaliteit = [[Italië|Italiaans]]
| opleiding =
| toekennings =
}}
[[Beeld:03 2015 Basilica di Santa Maria del Carmine (Firenze)-Cappella Brancacci-Adamo Eva Cacciata Paradiso terrestre-Masaccio- Photo Paolo Villa FOTO9202 tris.jpg|duimnael|Masaccio se [[fresko]], ''Die Uitdrywing uit die Tuin van Eden'' (1426–1427).]]
'''Masaccio''' ([[Italiaans]]: maˈzattʃo; [[21 Desember]] 1401 – somer [[1428]]), gebore as '''Tommaso di Ser Giovanni di Simone''', was 'n [[Florence|Florentynse]] kunstenaar wat beskou word as die eerste groot [[Lys van Italiaanse skilders|Italiaanse skilder]] van die [[Quattrocento]]tydperk van die [[Renaissance|Italiaanse Renaissance]]. Masaccio was volgens [[Giorgio Vasari|Vasari]] as gevolg van sy vaardigheid in die skilder van natuurtonele en die herskepping van lewensgetroue figure en beweging, sowel as die vermoë om 'n oortuigende atmosfeer van [[Driedimensioneel|drie-dimensionaliteit]] te skep, die beste [[skilder]] van sy generasie.<ref>Giorgio Vasari, ''Le Vite de' piu eccellenti pittori, scultori ed architettori,'' ed. Gaetano Milanesi, Florence, 1906, II, 287-288.</ref> Hy het van naakfigure en voorverkortings in sy figure gebruik gemaak. Die tegniek was selde voor hom van gebruik gemaak.<ref>Vasari, Giorgio, "The Lives of the Artists" Translated by Julia Conaway Bondanella and Peter Bondanella, Oxford World Classics.</ref>
Die naam '''Masaccio''' is 'n humoristiese weergawe van '''Maso''' (kort vir for ''Tommaso''), wat "lomp" (ook "onhandig") of "rommelig(e)" Tom beteken. Die naam is waarskynlik geskep om hom te onderskei van sy opponent, ook bekend as ''Maso'', en wat weldra bekend sou staan as [[Masolino]] ("klein/delikate Tom").
Ten spyte van sy kort loopbaan het hy 'n diepgaande invloed op ander kunstenaars uitgeoefen. Hy word beskou as die kunstenaar wat die vroeë Italiaanse Renaissance in die [[skilderkuns]] begin het in die middel- en laat-1420's. Hy was een van die eerste kunstenaars om lineêre [[perspektief]] in sy skilderkuns te gebruik, met die gebruikmaking van sulke tegnieke soos ''verdwijnpunt'' wat sodoende vir die eerste keer in kuns gebruik is. Hy het wegbeweeg van die [[Goties|Internasionaal Gotiese]] styl en die uitvoerige ornamentasie van kunstenaars soos [[Gentile da Fabriano]], na 'n meer naturalistiese styl wat gebruik gemaak het van perspektief en chiaroscuro vir groter realisme.
Masaccio het op die jeugdige ouderdom van ses-en-twintig jaar beswyk. Min is bekend oor die presiese omstandighede van sy dood.<ref>[https://www.theguardian.com/artanddesign/artblog/2008/jul/07/masacciothegreatestrenaissa The Guardian, ''Masaccio, the old master who died young'']</ref> Nadat hy verneem het van Masaccio se dood het die groot meester [[Brunelleschi|Filippo Brunelleschi]] gesê: "Ons het 'n enorme verlies gely." <ref>Vasari, Giorgio, "The Lives of the Artists" Vertaal deur Julia Conaway Bondanella en Peter Bondanella, Oxford World Classics.</ref>
== Vroeë lewe ==
Masaccio is gebore as die seun van Giovanni di Simone Cassai en Jacopa di Martinozzo in Castel San Giovanni di Altura, vandag San Giovanni Valdarno (vandag deel van die provinsie van Arezzo, [[Toskane]]).<ref>John T. Spike, ''Masaccio,'' New York: 1996, 21-64, and Diane Cole Ahl, ''The Cambridge Companion to Masaccio,'' Cambridge, 2002, 3-5.</ref> Sy vader was 'n notaris en sy moeder die dogter van 'n herbergier van Barberino di Mugello, 'n dorpie geleë 'n paar [[myl]] noord van [[Florence]]. Sy familienaam, Cassai, is afkomstig van die bedryf van sy grootvader aan vaderskant, Simone, en grootoom Lorenzo, kabinetmakers en timmermanne (''casse'', derhalwe ''cassai''). Masaccio se vader sterf in 1406 toe hy nog 'n 5-jarige was; later in dieselfde jaar is sy broer Giovanni, (1406–1486), vernoem na sy vader, gebore. Hy het ook 'n [[skilder]] word, met die noemnaam [[Giovanni di ser Giovanni Guidi|lo Scheggia]] wat "die splinter" beteken.<ref>Wat Giovanni se loopbaan betref, sien Luciano Bellosi en Margaret Haines, ''Lo Scheggia,'' Florence, 1999.</ref> In 1412 is Monna Jacopa getroud met 'n bejaarde [[apteker]] genaamd Tedesco di maestro Feo, wat reeds sewe dogters gehad het, waarvan een met die enigste ander gedokumenteerde skilder van Castel San Giovanni, Mariotto di Cristofano, te trou (1393–1457).
Daar is geen beskikbare gesag wat Masaccio se artistieke opvoeding betref nie,<ref>Vasari (II, 295) stel voor dat Masolino Masaccio se leermeester was, maar die vroegste bekende werk deur Masaccio (die San Giovenale Triptiek) is geskilder in 'n styl wat heelwat verskil van Masolino se styl, en dit is moeilik om die twee style met mekaar te versoen (Luciano Berti, "Masaccio 1422," ''Commentari'' 12 (1961) 84-107. Kenners verskil oor die identiteit van Masaccio se leermeester, indien enige, alhoewel verskeie name (Mariotto di Cristofano, Bicci di Lorenzo, Niccolo di ser Lapo) opgehaal is. Kenners het onlangs voorgestel dat hy opgelei is as 'n manuskrip-helper. (Roberto Bellucci en Cecilia Frosinini, "Masaccio: Technique in Context," in ''The Cambridge Companion to Masaccio'', red. Diane Cole Ahl, Cambridge, 2002, p. 105-122).</ref> alhoewel [[Renaissance|Renaissance skilders]] gewoonlik op 12-jarige leeftyd 'n vakleerlingskap onder 'n gevestigde meester begin het. Masaccio sou in all waarskynlikheid na Florence moes verhuis om opleiding te ontvang, maar sy naam kom die eerste keer voor toe hy op 7 Januarie 1422 as onafhanklike meester aangesluit het by die skildersgilde (die "Arte de' Medici e Speziali"), as ''"Masus S. Johannis Simonis pictor populi S. Nicholae de Florentia."''
== Eerste werke ==
Die eerste werke wat aan Masaccio toegeskryf word is die San Giovenale Triptiek (1422), wat tans in die Museum van Cascia di Reggello naby Florence gehuisves word, en die Maagd en Kind met die Heilige Anna (Sant'Anna Metterza) (omstreeks 1424), tans in die [[Uffizi]]. [[Beeld:Masaccio, trittico di san giovenale, 1422, 01.JPG|duimnael|360px|''San Giovenale Triptiek'' (1422)]] Die San Giovenale altaarstuk is in 1961 in die kerk van San Giovenale by Cascia di Reggello, naby Masaccio se tuisdorp, ontdek. Dit beeld die Maagd en Kind uit met engele in die sentrale paneel, met die heiliges Bartolomeus en Blaise op die linkerpaneel, en die heiliges Juvenal (d.i. San Giovenale) en Abbe Antonie op die regterpaneel. Die skildery het die meeste van sy oorspronklike raamwerk verloor en die oppervlak is erg beskadig.<ref>Roberto Bellucci and Cecilia Frosinini, "The San Giovenale Altarpiece," in ''The Panel Paintings of Masolino and Masaccio,'' red. Carl Brandon Strehlke, Milaan, 2002, 69-79; Dillian Gordon, "The Altarpieces of Masaccio," in ''The Cambridge Companion to Masaccio,'' red. Diane Cole Ahl, Cambridge, 2002, 124-126.</ref> Masaccio se doelwit daarmee was die daarstelling van drie-dimensionaliteit deur volumetriese figure en voorverkorte vorms. Die werk word alom waardeer as 'n hernuwing van Giotto se benadering, eerder as 'n voortsetting van kontemporêre modes van die dag. [[Beeld:Masaccio. The Madonna and Child with st. Anna. ca. 1424. Uffizi, Florence.jpg|duimnael|links|Masolino & Masaccio, ''Maagd en Kind met die heilige Anna'' (omstreeks 1424), Uffizi]] Die tweede werk was waarskynlik Masaccio se eerste samewerkingspoging met die ouer en alreeds-beroemde kunstenaar [[Masolino|Masolino da Panicale]] (1383/4–omstreeks 1436). Die omstandighede rondom die twee kunstenaars se samewerking is egter onbekend. Aangesien Masolini heelwat ouer was wil dit voorkom asof hy Masaccio onder sy vlerk geneem het. Die verdeling van arbeid in die ''Maagd en Kind met die heilige Anna'' is egter van so 'n aard dat dit onwaarskynlik is dat die ouer kunstenaar in beheer was.<ref>Roberto Longhi, "Fatti di Masolino e di Masaccio," ''Critica d'arte'' 25-6 (1940) 145-191.</ref> Daar word geglo dat Masolino die figuur van die heilige Anna en die engele geskilder het wat die bekleedsel agter haar vashou, terwyl Masaccio die belangriker figure van die Maag en Kind op hul troon geskilder het. Masolini se figure is delikaat, grasievol en ietwat plat, terwyl Masaccio se figure solied en stewig is.
== Volwassenheid ==
Masaccio kon in Florence die werk van [[Giotto di Bondone|Giotto]] studeer en was bevriend met [[Brunelleschi|Filippo Brunelleschi]] en [[Donatello]]. Volgens [[Giorgio Vasari|Vasari]] het Masaccio in 1423 op hulle aandrang na [[Rome]] gereis saam met Masolino: van daardie oomblik af was hy bevry van alle Gotiese en [[Bisantium|Bisantynse]] kunsinvloede, soos gesien kan word in sy altaarstuk vir die [[Karmeliete|Karmeliete-kerk]] in [[Pisa]]. Die spore van antieke [[Antieke Rome|Romeinse]] en [[Antieke Griekeland|Griekse]] kuns wat teenwoordig is in sommige van Masaccio se werke het hul oorsprong vermoedelik te danke aan hierdie reis: hulle moes ook teenwoordig gewees het in 'n verlore ''Sagra'' (vandag bekend as gevolg van tekeninge en sketse, insluitende een deur [[Michelangelo]]), 'n fresko wat aangevra is vir die inwyding van die kerk van Santa Maria del Carmine in Florence (19 April 1422). Dit is vernietig toe die kerk se klooster aan die einde van die [[16de eeu]] herbou is.
[[Beeld:The Tribute Money by Masaccio.jpg|duimnael|400px|''Die Eerbetoon-geld'', fresko in die Brancacci-kapel in Santa Maria del Carmine, Florence]]
== Brancacci-kapel ==
In 1424 het die magtige en ryk Felice Brancacci die "duo preciso e noto" (Masaccio en Masolino) opdrag gegee om 'n freskosiklus vir die Brancacci-kapel in die kerk van [[Santa Maria del Carmine, Florence|Santa Maria del Carmine di Firenze]] in [[Florence]] te maak. Terwyl die twee kunstenaars waarskynlik gelyktydig gewerk het, het hulle eers in omstreeks 1425 met skilderwerk begin. Die kapel is om onbekende redes onvoltooid. Dit is in die 1480's deur [[Filippino Lippi]] voltooi. Die ikonografie van die fresko-versiering is ietwat ongewoon. Terwyl die meerderheid van die fresko's die lewe van die heilige Petrus verteenwoordig, beeld twee tonele, aan weerskante van die drumpel van die kapelruimte geleë, die versoeking en verdrywing van Adam en Eva uit. In die geheel gesien, beeld die fresko's die verhaal van die lewe van die heilige Petrus voor asof dit die verhaal van verlossing is.<ref>Umberto Baldini and Ornella Casazza, ''The Brancacci Chapel'', New York, 1990; Diane Cole Ahl, "The Brancacci Chapel," in ''The Cambridge Companion to Masaccio'', red. Diane Cole Ahl, Cambridge, 2002, 138-157; J.T. Spike, “The Brancacci Code,” in ''Watching Art: Writings in Honor of James Beck'', ed. L. Catterson and M. Zucker (Todi: Ediart, 2006), pp. 247–54.</ref>
Die styl van Masaccio se tonele toon veral die invloed van Giotto. Die figure is ontsaglik groot, swaar en solied; emosies word uitgedruk deur die gelaatstrekke en gebare van die figure; en die skilderye skep 'n sterk indruk van naturalisme. Anders as Giotto, gebruik Masaccio egter lineêre en atmosferiese perspektief, rigtinggewende lig en chiaroscuro, wat die voorstelling van vorm deur lig en kleur sonder buitelyne is. As gevolg daarvan is sy fresko's selfs meer oortuigend-lewensgetrou as dié van sy trecento-voorganger.
=== Werke in die kapel ===
[[Beeld:Masaccio-TheExpulsionOfAdamAndEveFromEden-Restoration.jpg|duimnael|links|Toe dit in die 1980's skoongemaak is, het Masaccio se [[fresko]], ''Die Uitdrywing uit die Tuin van Eden'' (1426–1427) die bykomende vyeblare verloor.]]
''Die Uitdrywing uit die Tuin van Eden'' beeld 'n benoude Adam en Eva uit wat deur 'n dreigende engel uit die tuin gejaag word. Adam bedek sy gesig in skaamte terwyl Eva sekere dele van haar liggaam bedek. Die fresko het 'n groot invloed op [[Michelangelo]] en sy werk gehad. 'n Ander groot werk is ''Die Eerbetoon-geld'', waarin [[Jesus]] en die apostels as neo-klassieke argetipes uitgebeeld word. Wetenskaplikes het al dikwels opgemerk dat die skaduwees van die figure deur die venster van die kapel wegval, asof die figure daardeur verlig word; wat 'n verdere bewys is van Masaccio se versiendheid. Dit lewer ook bewys van Masaccio se innoverende genialiteit. In die ''Opstanding van die Seun van Theophilus '' het hy 'n sypaadjie in perspektief geskilder, wat omraam word deur groot geboue om 'n driedimensionele ruimte te verkry waarin die figure in verhouding staan tot hul omgewing. In die opsig was hy 'n pionier in die toepassing van die nuutgevonde perspektief-reëls. Op September 1425 het Masolino egter die werk verlaat en na [[Hongarye]] vertrek. Dit is nie bekend of dit weens geldkwessies met Felice of 'n artistieke geskil met Masaccio was nie. Daar word ook aanvaar dat Masolino hierdie reis van die begin af beplan het, en dat hy 'n medewerker nodig gehad het wat kon voortgaan met die werk na sy vertrek. Masaccio het die fresko's in 1426 onvoltooid gelaat om sy aandag toe te spits op ander opdragte, waarskynlik van dieselfde beskermheer. Dit is al voorgestel dat die onbenydenswaardige finansiële posisie van Felice Brancacci onvoldoende was om vir verdere werk te betaal, en dus het die skilder elders werk gesoek. [[Beeld:Filippino Lippi 011.jpg|duimnael|regs|''Opstanding van die Seun van Theophilus'']] Masaccio het in 1427 teruggekeer om weer in die Carmine aan die ''Opstanding van die Seun van Theophilus'' te werk, maar dit blykbaar ook onvoltooid gelaat, hoewel daar beweer is dat die skildery later in die [[15de eeu]] eeu erg beskadig is omdat dit portrette bevat het van die Brancacci-familie, wat destyds as vyande van die [[Medici]]familie beskou is. <ref>Casazza, Ornella. 1990. ''Masaccio and the Brancacci Chapel''. Antella, Firenze, Italy: Scala. p. 46. {{OCLC|25093965}}</ref> Hierdie skildery is óf gerestoureer óf meer as vyftig jaar later deur [[Filippino Lippi]] voltooi. Sommige van die tonele deur Masaccio en Masolino is in 1771 tydens 'n brand vernietig; ons dra slegs kennis van dit danksy Vasari se biografie. Die oorblywende dele is grootliks deur rook en roet beskadig. In die twintigste eeu het die verwydering van marmerblaaie wat twee dele van die skilderye bedek het die oorspronklike voorkoms van die werk onthul. <ref>Casazza, Ornella. 1990. ''Masaccio and the Brancacci Chapel''. Antella, Firenze, Italy: Scala. p. 15. {{OCLC|25093965}}</ref>
== Pisa-altaarstuk ==
Op 19 Februarie 1426 is Masaccio deur Giuliano di Colino degli Scarsi da San Giusto versoek om 'n groot altaarstuk te skilder (vir die bedrag van 80 florins): die Pisa-altaarstuk. Dit was bedoel vir San Giusto se kapel in die kerk van [[Santa Maria del Carmine, Pisa|Santa Maria del Carmine]] in [[Pisa]]. Die werk is in die [[18de eeu]] afgebreek en versprei, en slegs elf van die ongeveer twintig oorspronklike panele is in verskillende versamelings regoor die wêreld herontdek.<ref>Jill Dunkerton and Dillian Gordon, "The Pisa Altarpiece", in ''The Panel Paintings of Masolino and Masaccio: The Role of Technique,'' red. Carl Brandon Strehlke, Milaan, 2002, 89-109.</ref> Die sentrale paneel van die altaarstuk (''Die Madonna en Kind'') is tans in die Nasionale Galery in Londen. Alhoewel dit erg beskadig is, bevat die werk 'n beeldhoukundige en menslike Madonna, sowel as 'n oortuigende perspektief-uitbeelding van haar troon. Masaccio het waarskynlik slegs in Pisa daaraan gewerk, en heen en weer geskuif na Florence waar hy nog aan die Brancacci-kapel werksaam was. In hierdie jare het [[Donatello]] ook in Pisa gewerk aan 'n monument vir kardinaal Rinaldo Brancacci, wat na [[Napels]] gestuur moes word. Daar word bespiegel dat Masaccio se eerste proefsteke in plastisiteit en perspektief gebaseer is op Donatello se beeldhouwerk, voordat hy [[Brunelleschi]] se meer wetenskaplike benadering tot perspektief kon bestudeer.
== Heilige Drie-eenheid ==
[[Beeld:Masaccio - Trinity - Santa Maria Novella.jpg|duimnael|upright|links|Die ''Heilige Drie-eenheid'' (omstreeks 1427) - fresko, Santa Maria Novella, Florence]]
Masaccio het in omstreeks 1427 'n prestigeryke opdrag ontvang om 'n fresko van die Heilige Drie-eenheid te skep vir die Dominikaanse kerk van [[Santa Maria Novella]] in [[Florence]]. Daar bestaan geen kontemporêre dokumente wat die beskermheer van die fresko identifiseer nie, maar onlangs is verwysings na die eienaarskap van 'n graftombe teen die voet van die fresko in die rekords van die Berti-familie van die Santa Maria Novella-kwartier van Florence gevind; hierdie werkersklas-familie het groot toegewydheid aan die Heilige Drie-eenheid getoon, en kon dalk Masaccio se skildery aangevra het.<ref>Rita Maria Comanducci, "'L'altare Nostro de la Trinità': Masaccio's Trinity and the Berti Family," ''The Burlington Magazine,'' 145 (2003) 14-21. Die meeste skolastici is egter van oordeel dat die Lenzi-familie die fresko aangevra het: Ugo Procacci, "Nuove testimonianze su Masaccio," ''Commentari'', 27 (1976) 233-4; Rona Goffen, ''Masaccio's "Trinity,"'' Cambridge, 1998; Timothy Verdon, "Masaccio's ''Trinity,''" in ''The Cambridge Companion to Masaccio,'' red. Diane Cole Ahl, Cambridge, 2002, 158-160.</ref> Dit is waarskynlik die manlike beskermheer wat aan die linkerkant van die Maagd uitgebeeld word, terwyl sy vrou aan die regterkant van die heilige Johannes die Evangelis uitgebeeld word. Die fresko, wat deur baie as Masaccio se meesterwerk beskou word, is die vroegste oorblywende skildery om gebruik te maak van sistematiese lineêre perspektief, wat moontlik deur Masaccio bedink is met die bystand van Brunelleschi.<ref>{{Cite web |url=https://www.laetitiana.co.uk/single-post/2018/03/11/Masaccio-1401-28 |title=argiefkopie |access-date= 1 Oktober 2019 |archive-date= 9 April 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180409044111/https://www.laetitiana.co.uk/single-post/2018/03/11/Masaccio-1401-28 |url-status=dead }}</ref>
Volgens die rekonstruksie<ref name="Deimling">B. Deimling, Early Renaissance Art in Florence and Central Italy, in R. Tolman (ed.), ''The Art of Italian Renaissance'', Konemann, 1995, p. 244-246</ref> het Masaccio begin deur 'n rowwe skets van die komposisie- en perspektieflyne op die muur te maak. Die skets is bedek met vars pleister vir die skep van die fresko. Ten einde die akkurate oordrag van die perspektieflyne vanaf die skets na die pleister oor te dra het Masaccio 'n spyker by die verdwynpunt onder die basis van die kruis ingevoeg en lyne daaraan vasgeheg, wat hy ingedruk het (of ingekerf het) in die pleister. Die merke van die voorbereidingswerk is steeds sigbaar.
Die heilige figure word verteenwoordig bo 'n beeld van 'n [[geraamte]] wat op 'n sarkofaag rus. 'n Inskripsie wat skynbaar in die muur bo die geraamte ingekerf is, lees: ''"Io fui gia quel che voi siete e quel ch'io sono voi anco sarete"'' (Ek was eens wat jy nou is en wat ek is, sal jy nog wees). Hierdie geraamte is duidelik 'n verwysing na [[Adam]], wie se sondige natuur die dood na die mens gebring het, en 'n herinnering dat mense se tyd op aarde van verbygaande of verganklike aard is. Die fresko sinspeel daarop dat dit slegs deur geloof in die Drie-eenheid is dat 'n mens die [[dood]] kan oorkom.<ref>Alessandro Cortesi, "Una lettura teologica," in ''La Trinità di Masaccio: il restauro dell'anno duemila,'' red. Cristina Danti, Florence, 2002, 49-56; Verdon, 158-161.</ref> Die [[Heilige Gees]] kan gesien word in die vorm van 'n [[duif]] bo [[Jesus van Nasaret|Jesus Christus]].<ref>{{cite book|last=Cothren|first=Marilyn Stokstad Michael W.|title=Art History Portable, Book 4 14th-17th Century Art.|year=2010|publisher=Prentice Hall|location=Upper Saddle River, NJ|isbn=978-0205790944|edition=4th red., Portable}}</ref> Die kombinasie van drie-eenheid, dood, verganklikheid en verval "kan geïnterpreteer word as 'n transposisie van die Golgotha-kapel"<ref name="Deimling" /> in die Kerk van die Heilige Graf in [[Jerusalem]].
== Ander skilderye ==
Masaccio het twee verdere werke geskep voordat hy na Rome vertrek het; 'n toneel van die geboorte van ''[[Christus]]'' en 'n ''Aankondiging'' (nou verlore). In Rome was Masolini besig met 'n fresko van tonele uit die lewe van die heilige Katrina in die Basilica di San Clemente. Dit is onseker of Masaccio wel meegewerk het aan die stuk, alhoewel dit moontlik is dat hy bygedra het tot Masolini se triptiek vir die altaar van die Santa Maria Maggiore, met die paneel wat die heilige Hiëronimus en heilige Johannes die Doper uitbeeld. Die werk word tans gehuisves in die Nasionale Galery in [[Londen]]. Masaccio het aan die einde van 1428 gesterf. Volgens legende is hy deur 'n [[jaloesie|jaloerse]] mededinger vergiftig.<ref>{{cite web |url=http://www.artble.com/artists/tommaso_cassai_masaccio/more_information/biography |title=Tommaso Cassai Masaccio Biography |website=Artble |access-date=14 Februarie 2017 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200303173520/https://www.artble.com/artists/tommaso_cassai_masaccio/more_information/biography |archive-date=3 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref>Slegs vier fresko's wat onweerlegbaar van Masaccio afkomstig is bestaan steeds, alhoewel ander werke ten minste gedeeltelik aan hom toegeskryf word.
== Nalatenskap ==
Masaccio het 'n diepgaande invloed op die [[skilder]]kuns uitgeoefen. Baie skolastici is van mening dat die vroeë [[Renaissance|Italiaanse Renaissance]] in die [[skilder|skilderkuns]] by hom begin het. Volgens Vasari het byna al die "mees gevierde" Florentynse "beeldhouers en skilder" sy fresko's uitvoerig gestudeer om die "voorskrifte en reëls van die skilderkuns te leer en te vertsaan". Hy het die rigting van die Italiaanse skilderkuns drastiese verander deur weg te breek van die idealisering van Gotiese kuns, en die skilderkuns vir die eerste keer laat voorkom as iets wat deel is van 'n meer diepliggende, natuurlike en humanistiese wêreld. Masaccio het bygevolg 'n groot aantal kunstenaars beïnvloed; beide voor en na sy afsterwe. Sy invloed is veral merkbaar in die werke van mindere Florentynse meesters soos Andrea di Giusto, Giovanni dal Ponte en andere, wat gepoog het om sy gloeiende, lewensgetroue vorme na te maak.
==Hoofwerke==
[[Lêer:Masaccio 031.jpg|duimnael|[[Maagd Maria]] met stralekrans deur Masaccio (1426).<ref>Mack, bl.66</ref>]]
* San Giovenale-triptiek (1422) <small> tempera op paneel, 108 x 153 cm, Cascia di Reggello</small>
* ''Maagd en Kind'' (1424) <small> - tempera op paneel, 24 x 18 cm, [[Palazzo Vecchio]], [[Florence]]</small>
* ''Maagd en Kind met die heilige Anna'' (1424–1425) <small> - tempera op paneel, 175 x 103 cm, [[Uffizi]], [[Florence]]</small>
* ''Die Eerbetoon-geld'' (1424–1428) <small> - fresko, 247 x 597 cm, Brancacci-kapel, [[Florence]]</small>
* ''Heilige Drie-eenheid'' (1425–1428) <small> - fresko, 667 x 317 cm, [[Santa Maria Novella]], [[Florence]] <br></small>
* ''Portret van 'n Jong Man'' (1425) - <small> hout, Nasionale Kunsgalery, [[Washington, D.C.]]</small>
* ''Madonna met Kind en Engel'' (1426) <small> - olie, Nasionale Galery, [[Londen]] </small>
* ''Kruisiging'' (omstreeks 1426) <small> - tempera op paneel, 83 x 63 cm, Museo di Capodimonte, [[Napels]] </small>
* ''Paulus'' (1426) <small> - tempera op paneel, 51 x 30 cm, Museo Nazionale di Pisa, [[Pisa]]</small>
* ''Die heilige Hiëronimus en Johannes die Doper'' (omstreeks 1426-1428) <small> paneel, 114 x 55 cm, Nasionale Galery, Londen </small>
* ''Maagdelike geboorte'' (Berlynse Tondo) (1427–1428) <small> - tempera op hout, omtrek 56 cm, Staatliche Museen, [[Berlyn]]</small>
* ''[[Andreas (apostel)|Sint Andreas]]'' <small> - olie, 51 x 31 cm, J. Paul Getty-museum, Los Angeles</small>
==Sien ook==
* [[Lys van Italiaanse skilders]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* Mack, Rosamond E. ''Bazaar to Piazza: Islamic Trade and Italian Art, 1300-1600'', University of California Press, 2001 {{ISBN|0-520-22131-1}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=6NyZJ0U2p14&t=267s Masaccio: Lewe en Werke]
* [https://web.archive.org/web/20090202033716/http://www.hotelmasaccio.eu/florence_masaccio.php Masaccio Biografie en Foto]
* [http://www.kfki.hu/~arthp/bio/m/masaccio/biograph.html 'n Biografie]
* [https://archive.is/20121228122453/http://www.tigtail.org/TIG/TVM/X1/a.Early%20Italian/masaccio/masaccio.html Fotos van vyf fresko's wat aan Masaccio toegeskryf word]
* [https://web.archive.org/web/20070621101254/http://www.aiwaz.net/gallery/masaccio/gc149 Masaccio by die Panopticon Virtuele Kunsgalery]
* [http://store.metmuseum.org/dvds/empire-of-the-eye-the-magic-of-illusion-dvd/invt/80007883/ Metropolitan Museum of Art DVD oor perspektief en Masaccio]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Italiaanse skilders]]
[[Kategorie:Geboortes in 1401]]
[[Kategorie:Sterftes in 1428]]
[[Kategorie:Christene]]
61k7z1jg3b7aiis0gtan4goxzskzn4x
Maurice Merleau-Ponty
0
279051
2896673
2733538
2026-04-23T11:08:14Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896673
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Wetenskaplike
| naam = Maurice Merleau-Ponty
| beeld = Mmp2.jpg
| beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks -->
| beeldonderskrif = Maurice Merleau-Ponty
| geboortenaam = Maurice Jean Jacques Merleau-Ponty
| geboortedatum = [[14 Maart]] [[1908]]
| geboorteplek = Rochefort-sur-Mer,[[Frankryk]]
| sterftedatum = {{SDEO|1908|3|14|1961|5|3}}
| sterfteplek = [[Parys]], [[Frankryk]]
| plek van graf =
| blyplek =
| burgerskap =
| nasionaliteit =
| vakgebied = fenomenologie, ontologie,
| werkplek =
| alma mater =
| doktorale promotor =
| akademiese adviseurs =
| doktorale studente =
| ander studente =
| bekend vir =
| beïnvloed deur = [[Henri Bergson|Bergson]]<ref>Merleau-Ponty, M., 2002, ''Phenomenology of Perception'', Colin Smith (tr.), New York: Routledge and Kegan Paul, bl. 66–68.</ref>{{·}}[[Eugen Fink|Fink]]<ref>Dermot Moran, [https://www.ucd.ie/t4cms/husserls%20transcendental%20philosophy&naturaliism.pdf "Husserl's transcendental philosophy and the critique of naturalism"] (2008), bl. 20.</ref>{{·}}[[Martin Heidegger|Heidegger]]{{·}}[[Edmund Husserl|Husserl]]{{·}}[[Søren Kierkegaard|Kierkegaard]]{{·}}[[Kurt Koffka|Koffka]]<ref>Lester Embree, [http://www.lesterembree.net/essays/mp%20and%20gestalt.htm "Merleau-Ponty's Examination of Gestalt Psychology"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121121203747/http://www.lesterembree.net/essays/mp%20and%20gestalt.htm |date=2012-11-21 }}, ''Research in Phenomenology'', Vol. 10 (1980): bl. 89–121.</ref>{{·}}[[Wolfgang Köhler|Köhler]]{{·}}[[Claude Lévi-Strauss|Lévi-Strauss]]{{·}}[[Karl Marx|Marx]]{{·}}[[Jean-Paul Sartre|Sartre]]{{·}}[[Ferdinand de Saussure|Saussure]]<ref>[http://www.egs.edu/library/maurice-merleau-ponty/biography/ Maurice Merleau-Ponty - Biography] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121128072411/http://www.egs.edu/library/maurice-merleau-ponty/biography |date=2012-11-28 }} at [[European Graduate School|egs.edu]]</ref>
| invloed op = [[David Abram|Abram]]{{·}}[[Renaud Barbaras|Barbaras]]{{·}}[[Judith Butler|Butler]]{{·}}[[Cornelius Castoriadis|Castoriadis]]{{·}}[[Paul Crowther|Crowther]]{{·}}[[Arthur Danto|Danto]]{{·}}[[Gilles Deleuze|Deleuze]]{{·}}[[Hubert Dreyfus|Dreyfus]]{{·}}[[James M. Edie|Edie]]{{·}}[[Nader El-Bizri|El-Bizri]]{{·}}[[Michel Foucault|Foucault]]{{·}}[[Amedeo Giorgi|Giorgi]]{{·}}[[Graham Harman|Harman]]{{·}}[[Don Ihde|Ihde]]{{·}}[[Luce Irigaray|Irigaray]]{{·}}[[Galen Johnson|Johnson]]{{·}}[[Nikolas Kompridis|Kompridis]]{{·}}[[Jacques Lacan|Lacan]]<ref>[http://csmt.uchicago.edu/annotations/lacansplit.htm Lacan, Jacques. "The Split between the Eye and the Gaze" (1964).]</ref>{{·}}[[Jean Laplanche|Laplanche]]{{·}}[[Claude Lefort|Lefort]]{{·}}[[Ron McClamrock|McClamrock]]{{·}}[[Jean-Paul Sartre|Sartre]]{{·}}[[Edward Schillebeeckx|Schillebeeckx]]{{·}}[[Gilbert Simondon|Simondon]]{{·}}[[Evan Thompson|Thompson]]{{·}}[[Francisco Varela|Varela]]{{·}}[[Dalibor Vesely|Vesely]]{{·}}[[Paul Virilio|Virilio]]{{·}}[[Bernhard Waldenfels|Waldenfels]]
| toekennings =
| handtekening =
| webblad =
| voetnotas =
}}
'''Maurice Merleau-Ponty''' (Rochefort-sur-Mer, [[14 Maart]] [[1908]] - [[Parys]], [[3 Mei]] [[1961]]) was 'n [[Franse]] [[fenomenologie]]se [[filosoof]], sterk beïnvloed deur [[Karl Marx]],<ref>''Marxism and Totality: The Adventures of a Concept from Lukács to Habermas'', By Martin Jay (1986), bl 361-85</ref> [[Edmund Husserl]] en [[Martin Heidegger]] en word geassosieer met [[Jean-Paul Sartre]] ( wat later sal verklaar dat hy deur Merleau-Ponty<ref>''Marxism and Totality: The Adventures of a Concept from Lukács to Habermas'', By Martin Jay (1986), bl 361</ref>) en [[Simone de Beauvoir]] 'tot [[Marxisme]]' bekeer is'.
Die kern van Merleau-Ponty se filosofie is die idee dat persepsie 'n fundamentele rol speel in ons begrip van die wêreld en ons interaksie daarmee. As fenomenoloog staan hy uit omdat hy 'n uitgebreide debat met die wetenskappe en veral met die [[sielkunde]] gevoer het. Daarbenewens beklemtoon Merleau-Ponty die [[liggaam]] as die primêre middel om die wêreld te ken, in teenstelling met die klassieke filosofiese tradisie wat die [[bewussyn]] as vertrekpunt vir [[kennis]] geneem het. Hierdie klem op liggaamlikheid het Merleau-Ponty tot 'n mate gelei van fenomenologie na - wat hy genoem het - 'n "indirekte [[ontologie]]" of ook die ontologie van "die vlees van die wêreld" (''la chair du monde''). Dit kom veral na vore in sy postuum gepubliseerde werke, ''Le Visible et l'invisible'' (1964) en ''L’Œil et l’esprit'' (1960).
== Lewe en werk ==
Na die hoërskool in [[Le Havre]] en Parys, ''Lycée Louis-le-Grand'', is Merleau-Ponty na die ''[[École normale supérieure|École Normale Supérieure]]''. Dit was in die tyd toe Jean-Paul Sartre ook 'n student daar was. Émile Bréhier, Jean Laporte, en veral Léon Brunsvicg was destyds invloedryke onderwysers. Na sy studies het hy filosofie-onderwyser in Beauvais en Chartres geword. Hy was 'n luitenant tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] en na sy terugkeer uit ballingskap het hy by die klein versetgroep van Sartre, ''Sosialisme en Vryheid'' aangesluit.
Na die oorlog word hy professor in Lyon en later in Parys (Sorbonne; ''[[Collège de France]]''). Tot met sy diepgaande meningsverskil met Sartre, het hy ook gewerk as redakteur van die destydse invloedryke maandblad ''Les Temps modernes''.
Merleau-Ponty het baie gereis. Hy het [[Oos-Europa]], [[Noord-Afrika]], die [[Verre Ooste]], die Amerikaanse kontinent en voormalige Franse Afrika besoek (onder meer het hy geskryf oor die stryd om onafhanklikheid in [[Madagaskar]], wat bloedig deur die Franse kolonialiste teengestaan is).
In 1961 is hy onverwags aan 'n [[hartaanval]] oorlede.
== Filosofie ==
=== Oorsig ===
Merleau-Ponty se filosofie, sterk beïnvloed deur Edmund Husserl, moet gereken word tot die domein van fenomenologie. Hy het sekere aspekte van Husserl se fenomenologie in sy eie werk ingebring, wat grootliks gebaseer was op navorsing oor Husserl se manuskripte. Sy twee belangrikste werke is ''La Structure du comportement'' (1942) en ''Phénoménologie de la Perception'' (1945). Dit kom onder andere na vore dat die persepsie (die waarneming) gesien moet word as 'n vertrekpunt in die filosofie, as 'n aktiewe dimensie van sy eie. Die kern hiervan is 'n verwerping van [[René Descartes]] se ''cogito'' , en dus van die (volgens Merleau-Ponty) misleidende onderskeid tussen die voorwerp en die ''cogito''. Deur en van hierdie verwerping poog Merleau-Ponty om 'n kritiek op die reduksionistiese neiging wat die wetenskappe reguleer, te formuleer. In sy fenomenologie speel die liggaam as middel van persepsie en uitdrukking 'n sentrale rol: ''mon corps est la texture commune de tous les objects et il est, au moins à l'égard du monde perçu, l'instrument général de ma compréhension'' [my liggaam bepaal die algemene struktuur van alle voorwerpe en dit is, ten minste wat die waargenome wêreld betref, die algemene instrument van my begrip]. (1945: 272)
=== Die sentraliteit van persepsie ===
In sy werke ''La Structure du comportement'' (1942) en ''Phénoménologie de la perception'' (1945) probeer Merleau-Ponty, in teenstelling met 'n tradisie van [[John Locke]], demonstreer dat waarneming of persepsie nie die oorsaaklike produk van atoomatiese sensasies is nie. Hierdie atoomatiese-oorsaaklike opvatting was destyds baie invloedryk, ook in gestaltsielkunde, veral in die strome van gedragspatrone. Merleau-Ponty meen egter dat persepsie 'n aktiewe dimensie het, in die sin van 'n oeroue openheid vir die lewenswêreld (''Lebenswelt''). Hy skryf:
“Die bewering dat ek 'n visieveld het, sê dat my posisie, my toegang gee tot en oop is vir 'n stelsel van bestaande dinge, van sigbare dinge, dat dit gebaseer is op 'n soort oorspronklike kontrak en danksy 'n geskenk uit die natuur, sonder enige ingryping, om my aandag beskikbaar te stel, beteken dit dat sieninge verpersoonlik is."<ref>Merleau-Ponty, M., ''Fenomenologie van de waarneming'', Boom, Amsterdam, 2009, bl. 292.</ref>
Hierdie oorspronklike openheid is die kern van sy pleidooi vir die basiese van persepsie. Volgens Husserl se fenomenologie is "alle bewussyn bewustheid van iets." Hier is daar dus 'n onderskeid tussen 'die daad van denke' (die ''noësis'') en 'die opsetlike voorwerp van denke' (die ''noëma''). Hierdie korrelasie tussen ''noësis'' en ''noëma'' is dus die eerste stap in die ontleding van bewussyn.
Toe Merleau-Ponty die postuumwerk van Husserl bestudeer het (hy het 'n rukkie aan die Husserl-argief in [[Leuven]] navorsing gedoen), het hy egter opgemerk dat sekere verskynsels nie in terme van hierdie korrelasie beskryf kan word nie. Dit is veral die geval met iets soos die liggaam (wat gesien kan word as voorwerp sowel as onderwerp), tydpersepsie (bewussyn van tyd is nie 'n daad van denke nie, nog die voorwerp daarvan) en die Ander (dit word sterk weerspieël, byvoorbeeld, in die filosofie van [[Emmanuel Levinas]], lei die vroeëre sienings van Husserl daarenteen bring hom na die solipsisme.
Die onderskeid tussen denkwyse (''noësis'') en die opsetlike voorwerp van denke (''noëma'') blyk in alle gevalle nie onvoorwaardelik te wees nie. Dit blyk die resultaat van 'n hoër vlak van analise te wees. Merleau-Ponty verskuif dus van die siening dat "alle bewussyn bewustheid van iets is" na die stelling dat "alle bewussyn perseptueel bewussyn is." Op hierdie manier lê hy die grondslag vir 'n belangrike verskuiwing in fenomenologie, wat die vertrekpunte moet hersien in die lig van hierdie basis van persepsie. Dus stel hy dat "die oorspronklike persepsie 'n nie-tetiese, pre-objektiewe en voorafbewuste ervaring is."<ref>Merleau-Ponty, M., ''Fenomenologie van de waarneming'', Boom, Amsterdam, 2009, bl. 322</ref>
=== Liggaamlikheid ===
Vanuit die studie van die persepsie, bring dit Merleau-Ponty tot die besef dat 'n mens se eie liggaam (''le corps propre'') nie net 'n ding is nie, 'n potensiële onderwerp as wetenskaplike onderwerp van studie, maar ook 'n permanente voorwaarde vir ervaring, 'n deel van die perseptuele openheid vir die [[wêreld]]. Die basis van persepsie impliseer dus ook 'n basis van ervaring, in soverre persepsie gesien word as 'n aktiewe en vestigende dimensie.
Merleau-Ponty argumenteer vir 'n noue verband tussen liggaamlikheid en bewussyn, en verder van 'n opsetlikheid van die liggaam, wat hy beskryf as 'n 'motoriese opset' en wat hy definieer as "...'n liggaam-beheerde afwagting of 'n vooruitverwagting van 'n liggaamlike resultaat."<ref>Merleau-Ponty, M., ''Fenomenologie van de waarneming'', Boom, Amsterdam, 2009, bl. 174.</ref> Dit staan in skrille kontras met die tradisionele dualistiese [[ontologie]] van liggaam-gees wat ontstaan het by [[René Descartes]].
Merleau-Ponty se visie van liggaamlikheid is nou gekoppel aan sy visie van ruimte (''l'space'') en die basis van die diepte-dimensie (''la profondeur''), albei teenwoordig in die term Heidegger se ''In-der-Welt-sein'' (wat Merleau-Ponty ''être-au-monde'' noem) en van jou eie liggaam (''le corps propre'').<ref>Sien die onglangse ondersoek oor hierdie probleemstelling: Nader El-Bizri, "A Phenomenological Account of the ‘Ontological Problem of Space’," ''Existentia Meletai-Sophias'', Vol. XII, Issue 3-4 (2002), bl. 345-364; sien ook die verwante studie oor ruimte en diepte: Nader El-Bizri, "La perception de la profondeur: Alhazen, Berkeley et Merleau-Ponty," ''Oriens-Occidens: sciences, mathématiques et philosophie de l’antiquité à l’âge classique (Cahiers du Centre d’Histoire des Sciences et des Philosophies Arabes et Médiévales, CNRS)'', Vol. 5 (2004), bl. 171-184. Sien ook die verbintenis met Heidegger in: Nader El-Bizri, 'Being at Home Among Things: Heidegger’s Reflections on Dwelling', Environment, Space, Place 3 (2011), bl. 47-71</ref>
Die sterk klem op die feit dat liggaamlikheid intrinsiek 'n dimensie van uitdrukkingvermoeë het wat fundamenteel blyk te wees vir die samestelling van die Ek, het reeds na vore gekom as een van die gevolgtrekkings in ''La Structure du comportement'' (1942), maar word ook gereeld weerspieël in sy latere werk. Hierna brei Merleau-Ponty verder uit oor hoe hierdie fisiese onderwerp die organiese vlak van die liggaam te kan oortref, iets wat manifesteer in intellektuele optrede en ons [[kultuur]].
=== Invloed ===
Die werk van Merleau-Ponty het 'n sterk invloed gehad op onder meer die 'heideggeriaanse' kontemporêre denker [[Hubert Dreyfus]], wat in sy ''What computers still can't do'' 'n evaluering doen van 'n fenomenologiese besinning oor die stand van sake binne die vakgebied van die [[kunsmatige intelligensie]]. Sy werk kry ook 'n bietjie aandag in neuropsigologie. Kognitiewe wetenskaplikes soos [[Oliver Sacks]] en Antonio Damasio is geneig om te dink in terme van bewussyn soos in Merleau-Ponty gevind word. Die Amerikaanse kunsfilosoof Arthur C. Danto studeer met Merleau-Ponty, met aantoonbare blywende invloed.
== Bibliografie ==
• ''La Structure du comportement'', Parys, 1942 7e éd. en 1972
• ''La Phénoménologie de la perception'', Parys, Gallimard, 1945
• ''Humanisme et terreur'', Parys, Gallimard, 1947
• ''L’union de l’ âme et du corps, chez Malebranche, Biran et Bergson, Vrin, 1968, cours présentés par J. Deprun
• Sens et non-sens'', Parys, Nagel, 1948
• ''Les sciences de l’homme et la phénoménologie, Centre de Documentation universitaire, réédité en'' 1975
• ''Les relations avec autrui chez l’enfant'', Paris, Centre de Documentation universitaire, réédité en 1975
• ''Éloge de la philosophie, leçon inaugurale faite au Collège de France, le jeudi 15 janvier 1953,'' Gallimard, 1953
• ''Les Aventures de la dialectique'', Parys, Gallimard, 1955
• ''Signes'', Gallimard, 1960
• ''Le Visible et l’invisible, publié par C. Lefort'', Gallimard, 1964
• ''L'Oeuil et l’esprit'', Gallimard, 1960
• ''Résumé de cours'' (1952-1960), Gallimard, 1968
• ''La Prose du monde'', Gallimard, 1969.
=== Vertalings na Nederlands ===
• ''Essays'', Uitgeverij Het Spectrum, 1970
• ''Lof der wijsbegeerte'', Uitgeverij Boom, 1979
• ''Voorwoord tot de Fenomenologie van de waarneming'', Uitgeverij Kok Agora, 1986
• ''De wereld waarnemen,'' Uitgeverij Boom, 2003
• ''Fenomenologie van de waarneming'', Uitgeverij Boom, 2009
• O''og en geest'', Uitgeverij Parrèsia, 2012
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn|Maurice Merleau-Ponty}}
* {{en}} [http://plato.stanford.edu/entries/merleau-ponty/ Merleau-Ponty] in Stanford Encyclopedia of Philosophy.
* {{en}} [http://www.iep.utm.edu/merleau/ Merleau-Ponty] in Internet Encyclopedia of Philosophy.
* {{en}} [http://www.uri.edu/artsci/phl/impc/ Merleau-Ponty Circle] - 'n Groep akademici, geïnteresseer in sy werk.
{{nl-vertaal|Maurice Merleau-Ponty}}
{{Kontinentale filosofie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Merleau-Ponty, Maurice}}
[[Kategorie:Franse filosowe]]
3lhyzceiz4al48clh7dnpifhvuqp73y
Mefistofeles
0
285844
2896666
2635196
2026-04-23T11:01:04Z
Oesjaar
7467
/* Etimologie */ verbeter
2896666
wikitext
text/x-wiki
[[Beeld:Mephistopheles2.jpg|duimnael|Mefistofeles vlieg oor [[Wittenberg]], in 'n litograaf deur [[Eugène Delacroix]].]]
'''Mefistofeles''' ([[Duits]]e uitspraak: mefɪˈstoːfɛlɛs; ook ''Mephistophilus, Mephostopheles, Mephistophilis, Mephisto, Mephastophilis,'' en ander spellinge) is 'n demoon in die Duitse folkloristiese tradisie (dit is naamlik 'n Duitse volksverhaal). Die karakter het oorspronklik in letterkunde verskyn as die demoon in die [[Faust]]legende, en het sedertdien verskyn in ander werke as 'n algemene karakter.
== Etimologie ==
[[Lêer:Scuola francese, mefistofele e margaretta, dal faust, 1890 ca. 02.jpg|duimnael|Mefistofeles & Margaretta by die Salar Jung Museum.]]
Tradisionele wetenskaplikes van Germaanse mitologie gebruik die spelling "Mephistopholes", gebaseer op 'n transliterasie van die 15de-eeuse spelling van die karakter,<ref> https://signumuniversity.org/catalog/germanic-myths-and-legends/</ref> die woord kan afgelei word van die Hebreeuse מֵפִיץ ('' mêp̄îṣ'') wat 'verspreider' beteken, en ''tophel'', kort vir ט֫פֶל שֶׁ֫קֶר ('' tōp̄el šeqer '') wat ''pleisteraar van leuens'' beteken.<ref>{{cite web |url=http://dictionary.reference.com/browse/mephistopheles |title=Mephistopheles |author=Online Etymology Dictionary |publisher=Dictionary.com |access-date=11 Desember 2015 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304094256/http://dictionary.reference.com/browse/mephistopheles |archive-date= 4 Maart 2016 |url-status=live |df=dmy-all }}</ref> Die naam kan ook 'n kombinasie van drie Griekse woorde μή (''mḗ'') as negasie, φῶς (''phō̃s'') wat 'lig' beteken, en φιλις 'Philis', wat 'liefdevol' beteken, wees; met die uiteindelike betekenis "nie-liggies-liefdevol", wat moontlik die Latynse "[[Lucifer]]" of "ligdraer" parodieer.<ref>{{cite book|first=Johann Wolfgang|last=von Goethe|authorlink=Johann Wolfgang von Goethe|editor1-first=Joseph|editor1-last=Black|editor2-first=Leonard|editor2-last=Conolly|editor3-first=Kate|editor3-last=Flint|title=The Broadview Anthology of British Literature Volume 2: The Renaissance and Early Seventeenth Century, Second Edition |chapter-url= https://www.gbv.de/dms/goettingen/520690133.pdf#page=10&zoom=auto,-121,348 |chapter=The Tragical History of Doctor Faustus|publisher=[[Broadview Press]]|location=Peterborough, Ontario, Canada|date=March 14, 2016|page=423|edition=3rd|ISBN=978-1-55481-028-4}}</ref><ref>{{cite book|first=James R.|last=Lewis|url=http://www.conspiracyschool.com/sites/default/files/resources/Satanism%20Today%20An%20Encyclopedia%20Of%20Religion,%20Folklore%20and%20Popular%20Culture.pdf#page=189|title=Satanism Today|publisher=[[ABC-CLIO]]|location=Santa Barbara, California|date=2001|ISBN=978-1576072929|page=173|access-date= 2 Januarie 2020|archive-date=13 Julie 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190713034826/http://www.conspiracyschool.com/sites/default/files/resources/Satanism%20Today%20An%20Encyclopedia%20Of%20Religion,%20Folklore%20and%20Popular%20Culture.pdf#page=189|url-status=dead}}</ref>
== Binne die Faust legende ==
[[Beeld:Mephistophiles Passau 1527.jpg|duimnael|regs|''MEPHISTO_PHILES'' in die 1527 ''Praxis Magia Faustiana'', toegeskryf aan Faust.]]
Die naam ''Mefistofeles'' word geassosieer met die Faust-legende van 'n ambisieuse geleerde, gebaseer op die historiese [[Johann Georg Faust]]. In die legende maak Faust 'n kontrak met die [[Duiwel]] met as teenprestasie sy siel, met Mefistofeles wat as die agent van die duiwel optree.
Die naam verskyn in die laat 16de eeu in die boeke van Faust. In die 1725 weergawe, wat [[Johann Wolfgang von Goethe|Goethe]] gelees het, is ''Mephostophiles'' 'n [[duiwel]] wat in die vorm van 'n Franciskaanse broeder voorkom wat deur Faust in 'n woud buite [[Wittenberg]] opgeroep word.
Uit die boeke is die naam in die Faustiaanse literatuur opgeneem. Baie skrywers het dit gebruik, van [[Christopher Marlowe]] tot Goethe. In die 1616-uitgawe van Marlowe se ''The Tragical History of Doctor Faustus'' het ''Mephostophiles'' ''Mephistophilis'' geword.
Mefistofeles in latere behandelings van die Faust-materiaal figureer dikwels as 'n titelkarakter: in [[Meyer Lutz]] se opera ''Mephistopheles, or Faust and Marguerite''(1855), [[Arrigo Boito]] se ''Mefistofele'' (1868), [[Klaus Mann]] se roman ''Mephisto'' en [[Franz Liszt]] se Mephisto Walse.
== Interpretasies ==
[[Beeld:Mephisto by Mark Antokolski, marble (GTG, after 1883) by shakko 09.jpg|duimnael|''Mefistofeles'' deur [[Mark Antokolsky]], 1884.]]
Alhoewel Mephistopheles vir Faustus voorkom as 'n demoon - 'n werker vir [[Lucifer]] - beweer kritici dat hy nie na mense soek om te korrupteer nie, maar dat hy die siele van diegene wat reeds verdoem is dien en uiteindelik versamel. Farnham verduidelik: "Mefistofeles verskyn nie aanvanklik voor Faustus as 'n duiwel wat daarop uit is om enige individu wat teëgekom word in die versoeking in te lei nie. Hy verskyn omdat hy in die magiese oproep van Faustus besef dat Faustus reeds korrup is, dat hy inderdaad alreeds 'in gevaar is om verdoem te word'."<ref>{{cite book|first=Willard|last=Farnham|title=Twentieth Century Interpretations of Doctor Faustus|publisher=[[Prentice-Hall]]|location=Upper Saddle River, New Jersey|isbn=|
date=1969}}</ref>
Mefistofeles is reeds vasgevang in sy eie [[hel]] deurdat hy die duiwel dien. Hy waarsku Faustus oor die keuse wat hy maak deur ' ''sy siel'' aan die duiwel te verkoop': "Mephistophilis, 'n agent van Lucifer, verskyn en raai Faust aan om nie die vooruitsig van die [[hemel]] vaarwel te roep ten einde sy aardse doelwitte na te streef nie". <ref>Krstovic, J. O. and Lazzardi, Marie. "Plot and Major Themes". Rpt. in ''Literature Criticism from 1400 to 1800''. Ed. Jelena O. Krstovic and Marie Lazzardi. Vol. 47. Farming Mills, MI: The Gale Group, 1999: 202</ref> Farnham voeg by tot sy teorie, "... Faustus betree 'n ewige private hel soos dié van Mephistophiles".<ref>Krstovic & Lazzardi 1999, p. 8</ref>
== Buite die Faust-legende ==
[[Shakespeare]] noem "Mephistophilus" in die ''Merry Wives of Windsor'' (Bedryf I, Toneel I, reël 128). Teen die [[17de eeu]] het die naam onafhanklik van die Faust-legende geword. Volgens Burton Russell, <ref name="Russell 1992, p. 61"> Burton Russell 1992, p. 61 </ref> "Dat die naam 'n suiwer moderne uitvinding van onsekere oorsprong is, maak dit 'n elegante simbool van die moderne Duiwel met sy vele nuwe en uiteenlopende vorms".
Mefistofeles verskyn ook as die hoofantagonis in Goethe se ''Faust'', en in die ongepubliseerde scenario's vir ''die Walpurgis-Nacht'' (Duits vir "die Walpurgis-nag") het hy en Satan as twee aparte karakters verskyn.
== Verwysings ==
=== Bibliografie ===
* {{cite book|last=Russell| first= Jeffrey Burton | title=Mephistopheles: The Devil in the Modern World|url=https://archive.org/details/mephistophelesde00russ|url-access=registration| location= Ithaca, New York| publisher= Cornell |year=1986| edition=1990 reprint| isbn= 978-0-8014-9718-6}}
* {{cite book| editor-last=Hamlin| editor-first= Cyrus| first= Johann Wolfgang Von |last= Goethe|title= Faust: A Tragedy ; Interpretive Notes, Contexts, Modern Criticism| edition= Norton Critical | location=New York, New York| publisher= W. W. Norton & Company| year= 2001| isbn= 978-0-393-97282-5}}
* {{cite book| authorlink=Leo Ruickbie| last= Ruickbie| first= Leo| title= Faustus: The Life and Times of a Renaissance Magician| publisher= History Press| location= Stroud, UK| year= 2009| isbn= 978-0-7509-5090-9}}
=== Notas ===
{{verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Volksverhale]]
ku9vsohfixknu9aotitwxick0fbf1g9
Marthinus Theunis Steyn jr.
0
296085
2896295
2657568
2026-04-22T13:52:13Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896295
wikitext
text/x-wiki
'''Marthinus Theunis Steyn''' (5 November 1920 - 14 April 1998)<ref name="worldstatesmen" /><ref name="klausdierks" /> bekend as '''Theunie''', was 'n liberale prokureur wat van 1 September 1977 tot 7 Augustus 1979 adjunkhoof van Suidwes-Afrika, Namibië was.<ref name="worldstatesmen" /> Hy kom uit 'n gesogte Suid-Afrikaanse familie, kleinseun van die President van die Vrystaat Oranje, [[Marthinus Theunis Steyn]] en seun van [[Colin Steyn]].<ref name="geni" /> Hy word op die 1ste September deur die Suid-Afrikaanse premier [[John Vorster]] aangestel as administrateur-generaal van Suidwes-Afrika, in 'n volledige grondwetlike proses oor die toekoms van Suidwes-Afrika.<ref name="klausdierks" />
'n Maand na sy aanstelling in hierdie pos herroep Steyn die apartheidswette oor gemengde huwelike en op onsedelikheid en skaf hy die interne beheermaatreëls op die hele Namibiese grondgebied af, behalwe vir die diamantsone en die noordelike grens.
Dit was ook onder die administrasie van Martinus Steyn dat die Nasionale Vergadering van Suidwes-Afrika / Namibië die wet op die totale afskaffing van rassesegregasie in Namibië op 21 Mei 1979 goedgekeur het, dat alle openbare plekke oop was vir mense van kleur op 11 Julie 1979, en 'n wet teen teen [[diskriminasie]] is verorden. Op 7 Augustus 1979 het die regering van Suid-Afrikaanse premier, Pieter Willem Botha, Steyn as adjunkhoof van Suidwes-Afrika vervang met Gerrit Viljoen. Steyn word daarna regter by die Appèlhof in Bloemfontein.
Martinus Steyn is in 1998 oorlede op sy erf in [[Onze Rust]] naby Bloemfontein.
== Verwysings ==
{{Verwysings|verwysings=
<ref name="geni">https://www.geni.com/people/Marthinus-Theunis-STEYN-b1c8d13e3f1g4h1i1/6000000007176024287</ref>
<ref name="klausdierks">https://www.klausdierks.com/Biographies/Biographies_S.htm</ref>
<ref name="worldstatesmen">https://www.worldstatesmen.org/Namibia.htm</ref>
}}
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geboortes in 1920]]
[[Kategorie:Sterftes in 1998]]
nnxm8bv7qabnpb5f6f4q13pjeodoxo8
Nardouwluisiesbos
0
298014
2896677
2723424
2026-04-23T11:13:05Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896677
wikitext
text/x-wiki
{{Spesieboks
| name = Nardouwluisiesbos
| image =
| status = VU
| status_system = iucn3.1
| taxon = Leucospermum praemorsum
| authority = ([[Carl Meissner|Meisn.]]) E.Phillips, 1912
| range_map =
| range_map_caption =
| synonyms =* ''Leucospermum attenuatum var. praemorsum'' <small>Meisn.</small>
}}
Die '''Nardouwluisiesbos''' (''Leucospermum praemorsum'') is 'n [[blom]]draende [[struik]] wat hoort tot die [[Leucospermum]] [[genus]] en deel vorm van die [[fynbos]]-[[bioom]]. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] waar dit voorkom in die [[Koue Bokkeveld|Bokkeveld]], [[Gifberg]] en Nardouwberg van Lokenberg tot by [[Wupperthal]]. Die struik word tot 5 m groot en dra blomme van Julie tot Desember.
In Engels staan dit as die ''Nardouw fountain pincushion'' bekend. Die struik se FSA-boomnommer is 85.1.<ref>https://www.treetags.co.za/national-list-of-indigenous-trees/</ref>
== Galery ==
<gallery>
Leucospermum praemorsum duPreez 2.jpg
Leucospermum praemorsum duPreez 3.jpg
Leucospermum praemorsum 5Dsr 0592.jpg
Leucospermum praemorsum 15445793.jpg
Leucospermum praemorsum 5Dsr 0591.jpg
</gallery>
== Sien ook ==
* [[Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome]]
* [[Lys van speldekussingspesies]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* [http://redlist.sanbi.org/species.php?species=795-54 REDLIST Sanbi]
* [https://www.proteaatlas.org.za/pincush4.htm Protea Atlas]
* [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:705057-1 Plants of the World Online]
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn|Leucospermum praemorsum}}
{{Taksonbalk}}
[[Kategorie:Speldekussings]]
[[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]]
[[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]]
0p18n8rw0dalrgk7zqg475re25g665k
Mercedes-Benz S-klas (W222)
0
300720
2896672
2664088
2026-04-23T11:07:11Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896672
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Motorvoertuig
| name = [[Lêer:Mercedes-Benz free logo.svg|22px]]{{spaces|3}}Mercedes-Benz S-klas (W222)
| image = [[Lêer:2014 Mercedes-Benz S 350 BlueTEC (W 222) sedan (2016-01-04) 01.jpg|280px]]
| manufacturer = [[Daimler AG]]
| production = Junie 2013–September 2020
| assembly = {{ubl|{{GER}}: [[Sindelfingen]] |{{vlag|Indië}}: [[Pune]]| {{vlag|Maleisië}}: [[Pekan]] | {{vlag|Indonesië}}: [[Bogor]] |{{vlag|Thailand}}: Samut Prakan}}
| designer = Il-hun Yoon<br/>Robert Lešnik (2009)<ref>{{cite web|url=http://www.motoring.com.au/news/2013/prestige-and-luxury/mercedes-benz/new-mercedes-benz-s-class-revealed-36593|title=New Mercedes-Benz S-Class revealed|work=motoring.com.au|url-status=dead|archiveurl=https://archive.is/20130616015222/http://www.motoring.com.au/news/2013/prestige-and-luxury/mercedes-benz/new-mercedes-benz-s-class-revealed-36593|archivedate=2013-06-16}}</ref>
| class = Volgrootte luukse motor (F-segment)
| body_style = 4-deur [[sedan]]
| layout = [[motordryfuitleg|Voorenjin, agterwielaandrywing]] / vierwieldryf (4MATIC)
| engine = {{ubl | '''[[Petrolenjin|Petrol]]''':
| 3.0 L [[Turboaanjaer|turbo]] [[V6-enjin|V6]]
| 3.0 L ''[[Mercedes-Benz M256 enjin|M256]]'' [[inlynsessilinder|I6]] turbo
| 3.0 L ''[[Mercedes-Benz M276 enjin|M276]]'' DE 30 V6 Biturbo
| 3.5 L ''[[Mercedes-Benz M276 enjin|M276]]'' DE 35 V6 + elektriese motor
| 4.7 L ''[[Mercedes-Benz M278 enjin|M278]]'' DE 46 AL [[V8-enjin|V8]] biturbo
| 3.0 L V6 biturbo inprophibried + elektriese motor
| 4.0 L ''[[Mercedes-Benz M176/M177/M178 enjin|M176/M177]]'' ([[Mercedes-AMG]]) V8 biturbo
| 5.5 L ''[[Mercedes-Benz M278 enjin|M157]]'' DE 55 AL V8 biturbo
| 6.0 L ''[[Mercedes-Benz M275 enjin|M277]]'' V12 biturbo
| 6.0 L ''[[Mercedes-Benz M279 enjin|M279]]'' V12 biturbo
| '''[[Dieselenjin|Diesel]]''':
| 2.2 L ''[[Mercedes-Benz OM651-enjin|OM651]]'' I4 twin turbo Bluetec Hibried
| 2.9 L ''[[Mercedes-Benz OM656-enjin|OM656]]'' D 29 I6 BiTurbo
| 3.0 L ''[[Mercedes-Benz OM642-enjin|OM642]]'' LS DE 30LA V6 turbo}}
| transmission = 7-gang 7G-Tronic [[outomatiese ratkas|outomaties]]<br/>9-gang 9G-Tronic outomaties
| wheelbase = {{ubl
| SWB : {{convert|3035|mm|in|1|abbr=on}}
| LWB : {{convert|3165|mm|in|1|abbr=on}}
| Maybach : {{convert|3365|mm|in|1|abbr=on}}
| Pullman : {{convert|4418|mm|in|1|abbr=on}}
}}
| length = {{ubl| SWB: 5116 mm |LWB: 5246 mm<ref name="AutoblogDebut">{{cite web |url=http://www.autoblog.com/2013/05/15/2014-mercedes-benz-s-class-revealed/ |title=2014 Mercedes S-Class is ready for your plutocratic dollars |author=Jonathon Ramsey |date=15 Mei 2013 |work=Autoblog.com |publisher=AOL |accessdate=16 Mei 2013}}</ref>
| Maybach: 5453 mm
| Pullman: 6499 mm}}
| width = 1899 mm
| height = 1496 mm<br/>1598 mm (Pullman)
| weight = 2275 kg
| predecessor = [[Mercedes-Benz S-klas (W221)]]<br/>Maybach 57 and 62
| successor = [[Mercedes-Benz S-klas (W223)]]
}}
Die '''Mercedes-Benz W222''' is 'n weergawe van die [[Mercedes-Benz S-klas]] wat van 2013 tot 2020 vervaardig is, en die opvolger van die [[Mercedes-Benz S-klas (W221)|Mercedes-Benz W221]] was. Die W222 is gedurende 2009 ontwerp. Die oorspronklike ontwerpvoorstel van die motor is geskep deur Il-hun Yoon, 'n Koreaanse ontwerper, wat geïnspireer is deur die Mercedes-Benz F700- konsepmotor. Die buiteontwerp is ontwikkel deur 'n span ontwerpers onder leiding van Robert Lešnik.<ref>[http://www.autoevolution.com/news/mercedes-benz-s-class-w222-exterior-design-explained-video-70176.html Video]</ref> Die W222 se ontwerpstema is geskoei op die CLA-klas en die E-klas (W213).
Die nuwe S-klas is op 15 Mei 2013 in [[Hamburg]], Duitsland, aan die publiek bekend gestel, en was van Junie 2013 tot September 2020 in [[Sindelfingen]], Duitsland, vervaardig.<ref>{{Cite web|url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-656508-1-1606227-1-0-0-0-0-1-11701-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|title=Model offensive in the luxury segment: Start of Production for the New S-Class at the Mercedes-Benz Sindelfingen Plant|archive-url=https://web.archive.org/web/20140324062527/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-656508-1-1606227-1-0-0-0-0-1-11701-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|archive-date=24 Maart 2014|access-date=14 Augustus 2013}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.autoblog.com/2013/06/14/2014-mercedes-benz-s-class-enters-production/|title=2014 Mercedes-Benz S-Class enters production|last=Ross|first=Jeffrey N.|website=Autoblog}}</ref>
== Tegnologie ==
Die W222 is die eerste S-klas wat van hoëspoed FlexRay [[optiese vesel]] [[Rekenaarbus|databus]]-tegnologie gebruik maak.<ref name="auto">{{Cite web |url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1597451-1-0-0-1597463-0-1-12759-614216-0-0-0-0-0-0-0.html |title=Glossary: Terms and innovations from A to Z |access-date=2020-05-09 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304030833/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1597451-1-0-0-1597463-0-1-12759-614216-0-0-0-0-0-0-0.html |url-status=dead }}</ref> Dit verbind alle elektriese/elektroniese stelsels met mekaar, veral die COMAND Online beheerkoppelvlak (met 'n Intel Atom-verwerker),<ref>{{cite web|title=Multimedia features: Communication centre and concert hall|url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1582967-1-0-0-0-0-0-11702-0-0-1-0-0-0-0-0.html|publisher=Daimler Media|date=2013-03-26|accessdate=2015-01-18|archive-date=2015-01-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20150118104423/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1582967-1-0-0-0-0-0-11702-0-0-1-0-0-0-0-0.html|url-status=dead}}</ref> MBC-padskandering vir die aktiewe vering<ref>{{Cite web |url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1597435-1-0-0-0-0-0-11702-0-0-1-0-0-0-0-0.html |title=argiefkopie |access-date= 9 Mei 2020 |archive-date= 2 Januarie 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150102191601/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1597435-1-0-0-0-0-0-11702-0-0-1-0-0-0-0-0.html |url-status=dead }} Suspension: The world's first suspension system with "eyes"</ref> en die horde nuwe bestuurderhulpstelsels, aangesien al hierdie data baie hoë dataspoed benodig.
== Moderne suspensie ==
Die hidrouliese aktiewe vering van Mercedes se Active Body Control is opgedateer met 'n stelsel genaamd Magic Body Control (MBC) wat toegerus is met 'n padwaarnemingstelsel ("Road surface scan") wat die pad vooraf skandeer vir ongelyke oppervlaktes, slaggate en hobbels. Met behulp van 'n stereokamera skandeer die stelsel die padoppervlak tot 15 meter voor die voertuig met 'n snelheid van tot 130 km/h, en dit pas die skokdemping by elke wiel aan om rekening te hou met onvolmaakthede in die pad. Magic Body Control is vanaf die modeljaar 2017 nie op enige van die 4-Matic-modelle beskikbaar nie.<ref name="C&DDebut">{{Cite web|url=http://www.caranddriver.com/news/2014-mercedes-benz-s-class-photos-and-info-news|title=2014 Mercedes-Benz S-class: "Effortless Superiority"|last=Meiners |first=Jens|date=Mei 2013|website=Car & Driver|publisher=Hearst Corporation|access-date=2013-06-07}}</ref>
== Modelle ==
[[Lêer:2016_Mercedes-Benz_S_350_d_(W_222)_sedan_(2016-03-05)_03.jpg|duimnael|Binneruim]]
Die voertuig is onthul by Airbus in Hamburg-Finkenwerder nadat dit in Hamburg geland het aan boord van 'n Airbus A300-600 DHL-vragvliegtuig,<ref>{{Cite web|url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1599137-1-0-0-0-0-1-11701-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html?TS=1376533183581|title=Spectacular world premiere of the new S-Class at Airbus in Hamburg: Grand unveiling of the new flagship model from Mercedes-Benz|date=13 Junie 2013|website=daimler.com|access-date= 9 Mei 2020|archive-date= 4 Maart 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304054809/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1599137-1-0-0-0-0-1-11701-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html?TS=1376533183581|url-status=dead}}</ref> gevolg deur die Mercedes-Benz Arena in Sjanghai,<ref>{{Cite web|url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-656505-1-1636589-1-0-0-0-0-1-0-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|title=Mercedes-Benz Arena Shanghai: Mercedes-Benz celebrates launch of all new S-Class in China|date=29 Januarie 2014|website=daimler.com|access-date= 9 Mei 2020|archive-date= 6 April 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160406130244/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-656505-1-1636589-1-0-0-0-0-1-0-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|url-status=dead}}</ref> en die Osaka Motorskou van 2013. (S 400 HYBRID). Die nuwe S-klas is sedert middel Mei 2013 te koop aangebied, met die amptelike aankoms by Mercedes-Benz-handelaars op 20 Julie 2013. Vroeë modelle het die S 400 Hybrid, S 500 en S 350 BlueTEC ingesluit, gevolg deur S 300 BlueTEC Hybrid vroeg in 2014.<ref>[http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-656508-1-1606227-1-0-0-0-0-1-11701-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html?TS=1376533878870 Model offensive in the luxury segment: Start of Production for the New S-Class at the Mercedes-Benz Sindelfingen Plant]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1616645-1-0-0-0-0-1-11701-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|title=The new S-Class makes its appearance|date=19 Julie 2013|website=daimler.com|access-date= 9 Mei 2020|archive-date= 4 Maart 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304054023/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-1549267-1-1616645-1-0-0-0-0-1-11701-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|url-status=dead}}</ref>
Daar is ook die "S 500 Intelligent Drive", wat 'n selfbestuurder van die S500-sedan is, met sensors wat ook in die produksie-weergawe van die S-klas beskikbaar is. Die motor gebruik die sensors om groot hoeveelhede data in die verkeer vas te lê.<ref>{{Cite web |url=http://www.daimler.com/dccom/0-5-1625161-1-1625165-1-0-0-1625162-0-0-135-0-0-0-0-0-0-0-0.html |title=S 500 "INTELLIGENT DRIVE" drives autonomously in the tracks of Bertha Benz |access-date=2020-05-09 |archive-date=2014-02-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140221094604/http://www.daimler.com/dccom/0-5-1625161-1-1625165-1-0-0-1625162-0-0-135-0-0-0-0-0-0-0-0.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.autonews.com/article/20140804/OEM06/308049979/mercedes-benzs-autonomous-driving-features-dominate-the-industry|title=Mercedes-Benz's autonomous driving features dominate the industry -- and will for years|date=4 Augustus 2014|website=Automotive News|access-date=20 Oktober 2016}}</ref> Hierdie voertuig is by die Frankfurtse Motorskou in 2013 onthul.<ref name="media.daimler.com">{{Cite web|url=http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-658901-1-1631055-1-0-0-0-0-1-0-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|title=Five Mercedes-Benz world premieres at the 2013 IAA|date=11 September 2013|website=daimler.com|access-date= 9 Mei 2020|archive-date= 4 April 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160404145943/http://media.daimler.com/dcmedia/0-921-658901-1-1631055-1-0-0-0-0-1-0-1549054-0-1-0-0-0-0-0.html|url-status=dead}}</ref>
Die S 500 e is 'n inprop-hibriedweergawe van die S-klas sedan met 'n 3.0-liter V6-tweeling-turbo-enjin van 245 kW en 480 Nm, en 'n elektriese motor met 'n gegradeerde 80 kW en 340 Nm, 'n ekstern herlaaibare battery, 4 hibriedmodes (HYBRID, E-MODE, E-SAVE en CHARGE), tweede generasie herwinremstelsel, haptiese versnellerpedaal, vooraf-klimaatbeheer, Intelligente HYBRID met ontlaaibeheer gebaseer op COMAND Online navigasiedata, 8,7 kWh batterypak.<ref name="DaimlerS500e"/><ref name="S500PHEV">{{Cite web|url=http://www.greencarreports.com/news/1089751_mercedes-benz-s-class-plug-in-on-sale-early-2015-c-class-hybrid-later|title=Mercedes-Benz S-Class Plug-In on Sale Early 2015, C-Class Hybrid Later|last=Bengt Halvorson|date=2014-01-17|publisher=Green Car Reports|access-date=2014-01-17}}|</ref>
Die togafstand wat met slegs-elektries haalbaar is, is ongeveer 30 km tydens die Nuwe Europese rysiklus.<ref name="DaimlerS500e">{{Cite web |url=http://www.daimler.com/dccom/0-5-1625161-1-1625171-1-0-0-1625162-0-0-135-0-0-0-0-0-0-0-0.html |title=S 500 PLUG-IN HYBRID: the three litres car |access-date=2020-05-09 |archive-date=2013-12-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202044401/http://www.daimler.com/dccom/0-5-1625161-1-1625171-1-0-0-1625162-0-0-135-0-0-0-0-0-0-0-0.html |url-status=dead }}</ref><ref name="S500PHEV"/> Onder die Amerikaanse Environmental Protection Agency (EPA)-toetse het die S 500 e 'n alles-elektriese reikafstand van 23 km met 'n klein petrolverbruik (0,1 gelling/100 myl), dus word die werklike alles-elektriese afstand tussen 0 tot 19 km beoordeel.<ref name="S500e">{{Cite web|url=http://www.fueleconomy.gov/feg/Find.do?action=sbs&id=36515|title=2015 Mercedes-Benz S550e|last=U.S. Environmental Protection Agency and U.S. Department of Energy|date=2015-12-18|publisher=Fueleconomy.gov|access-date=2015-12-19}}</ref>
Die EPA, onder sy vyf-siklus toetse, gradeer die 2015 S 500 e se energieverbruik in alle-elektriese modus op 59 kWh per 100 myl. Die EPA se amptelike gekombineerde stads- /snelwegbrandstofverbruik is slegs 9.0 L/100 km met die petrolenjin alleenlik.<ref name="S500e"/>
[[Lêer:2015-03-03_Geneva_Motor_Show_3746.JPG|duimnael|Mercedes-Maybach S 600 Pullman]]
[[Lêer:Mercedes-Maybach_S_650_at_IAA_2019_IMG_0390.jpg|duimnael|Mercedes-Maybach S 650 Pullman]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www5.mercedes-benz.com/en/vehicles/passenger-cars/s-class/ Amptelike webwerf van die W222 S-klas]
{{Mercedesmodelle}}
{{en-vertaal|Mercedes-Benz S-Class (W222)}}
[[Kategorie:Mercedes-Benz|S-klas (W222)]]
o7st4zxgpjsp4m9wermasit1z9k3017
Koolhidrasied
0
372756
2896310
2587243
2026-04-22T15:14:19Z
Jcb
223
2896310
wikitext
text/x-wiki
{{Chemiekas2
|struktuur=Carbohydrazide.png
|struktuur2=Carbohydrazide-3D-spacefill.png
|formule={{chem|(|N|H|2|)|3|C|O}}
|CASNo=497-18-7<ref name="F">{{cite web|url=https://www.fishersci.com/store/msds?partNumber=AC403971000&countryCode=US&language=en|title=Safety data sheet|publisher=Fisher|date=26 Desember 2021}}</ref>
|Reuk=reukloos<ref name="F"/>
|MolereMassa=90,09 [g/mol]<ref name="F"/>
|Voorkoms=Wit vastestof<ref name="F"/>
|Kookpunt=
|Smeltpunt=-153-156,5[[Celsius| °C]]<ref name="F"/>
|Digtheid=1,020 (rel)<ref name="F"/>
|Dampdruk=
|Flitspunt=
|Selfontbrandingspunt=
|HenryKonstante =
}}
'''Koolhidrasied''' of '''karbohidrasied''' is die chemiese verbinding met die formule (N<sub>2</sub>H<sub>3</sub>)<sub>2</sub>OC. Dit is 'n wit, wateroplosbare vaste stof wat ontbind wanneer dit smelt. 'n Aantal [[karbasiede]] is bekend waar een of meer N-H-groepe deur ander substituente vervang word. Dit kom wyd voor in geneesmiddels, [[Onkruidbestryding|onkruiddoders]], plantgroeireguleerders en kleurstowwe.
==Produksie==
Koolhidrasied word in die industrie vervaardig deur behandeling van [[ureum]] met [[hidrasien]]:
::<chem>(NH2)2CO + 2N2H4 -> (N2H3)2CO + 2NH3</chem>
Dit kan ook berei word deur reaksies van ander C1-voorlopers met hidrasien, soos karbonaat[[ester]]s. Dit kan berei word vanaf fosgeen, maar hierdie roete produseer die hidrasiniumsout [N<sub>2</sub>H<sub>5</sub>]Cl en lei tot 'n mate van diformilering. Karbasiensuur is ook 'n geskikte voorloper:
::<chem>N2NH3CO2H + N2H4 -> OC (N2H3)2 + H2O</chem>
==Struktuur==
Die molekule is nie-planêr. Alle stikstofsentrums is ten minste ietwat piramidaal, wat dui op swakker C-N pi-binding. Die C-N en C-O afstande is onderskeidelik ongeveer 1,36 en 1,25 Å.
==Industriële gebruike==
===Suurstofwasser===
Koolhidrasied word gebruik om [[suurstof]] in ketelstelsels te verwyder. Suurstofwassers voorkom korrosie. Koolhidrasied ontbind by temperature hoër as 180 °C om hidrasied te vorm, wat dan weer met suurstof reageer:
::<chem>(N2H3)2CO + H2O -> 2N2H4 + CO2</chem>
::<chem>2N2H4 + 2O2 -> 2N2 + 4H2O</chem>
===Voorloper van polimere===
Koolhidrasied kan gebruik word as verhardingsmiddel vir epoksied-tipe harse.
===Fotografie===
Koolhidrasied word in die silwerhalieddiffusieproses gebruik as een van die skakeermiddels. Koolhidrasied word gebruik om kleurontwikkelaars wat beelde van die azometien- en azienklasse lewer, te stabiliseer.
===Ammunisie-dryfmiddels===
Koolhidrasied word gebruik om ammunisie-dryfmiddels te ontwikkel, seep te stabiliseer, en as 'n reagens in organiese sintese.
==Gevare==
Verhitting van karbohidrasied kan tot 'n ontploffing lei. Koolhidrasied is skadelik indien ingesluk, irriterend vir die oë, asemhalingstelsel en vel. Koolhidrasied is giftig vir waterorganismes.
==Bron==
* [https://af.vvikipedla.com/wiki/Carbohydrazide Koolhidrasied - Carbohydrazide]
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Chemie]]
[[Kategorie:Organiese chemie]]
sj4i37qe2q5toxjklxy35hjttywf6oo
NG gemeente Nieuwoudtville
0
374057
2896348
2405490
2026-04-22T19:40:11Z
505noscope
144192
2896348
wikitext
text/x-wiki
[[Beeld:NG kerk Nieuwoudtville.jpg|duimnael|reg|230px|Die NG kerk op Nieuwoudtville bied sitplek aan 500 kerkgangers. In 2017 was die gemeente se sieletal 184.]]
Die '''NG Gemeente Nieuwoudtville''' ressorteer onder die Ring van Clanwilliam en het sy middelpunt op die gelyknamige dorp in die suidwestelike uithoek van die provinsie [[Noord-Kaap]], sowat 70 km noordwes van [[Calvinia]] en 50 km noordoos van [[Vanrhynsdorp]]. Hoewel die gemeente in die Noord-Kaap geleë is, val dit sedert die ontbinding van die Ring van Calvinia onder die aanliggende, Wes-Kaapse ring.
== Agtergrond ==
Nieuwoudtville en omgewing was van 1847 tot 1897 ’n wyk van die destyds uitgestrekte [[NG gemeente Calvinia|gemeente van die Hantam]] (Calvinia). In 1885 het die kerkraad, onder leiding van ds. William Robertson (predikant van 1883 tot sy demissie in 1889), besluit om ’n sogenaamde hulpkerk te bou op Willemsrivier, ’n plaas in die Bokkeveld.
Op 3 Mei 1897 het die Ringskommissie bymekaargekom en eenparig besluit op die afstigting van ’n gemeente wat die naam Nieuwoudtville sou dra omdat die grond wat die kerk vir dorpsaanleg gekoop het, aan broers Nieuwoudt behoort het. Van die plase aan die Groenrivier waarin dié Nieuwoudts gewoon het, staan vandag nog. Die omgewing van Nieuwoudtville word soms “die Boland van die Noordweste” genoem omdat die reënval opmerklik hoër is as in die res van die distrik Calvinia.
Met sy stigting het die gemeente uit 480 lede en 1 200 siele bestaan, vergeleke met 156 belydende en 28 dooplidmate in 2017 . Ds. C.A. Neethling is 25 April 1898, 22 dae ná sy 27ste verjaardag, tot leraar beroep, en op 17 September is hy hier in sy eerste gemeente bevestig. Daar was nog geen [[pastorie]] beskikbaar nie, maar die gemeente het vorentoe gebeur en in 1899 is die hoekklip van die ruim pastorie gelê wat vandag nog in gebruik is.
== Kerkbou ==
Tydens die Tweede Vryheidsoorlog moes ds. en mev. Neethling die pastorie van klip verlaat sodat dit as fort kon dien. Onder hierdie moeilike omstandighede het die gemeente hulle tog nog beywer vir die bou van ’n kerk, opgerig uit plaaslik gedresseerde Tafelberg-steenklip en in ’n Gotiese kruiskerkstyl. Binne-in die kerk is versierde traliewerk by die galerye wat van ingevoerde Skotse gietyster vervaardig is. Die kerkbanke is van eikehout, die preekstoel van Tafelberg-sandsteen en Bataafse teëls bedek die portaalplaveie. Die gebou bied sitplek aan altesaam 500 mense.
Toe die hoeksteen op [[2 Februarie]] [[1906]] midde-in ’n knellende droogte gelê word, het die gemeente reeds £8 000 bymekaargebring vir die gebou wat £11 300 sou kos. In die naweek van 21 April 1907, twee weke ná ds. Neetling se 36ste verjaardag, is die nuwe kerk ingewy. Daarna het nog sewe jaar van teisterende droogte gevolg en ’n ramp die gemeente getref: “Door een bankrotschap verloor die gemeente £8 000” (Ons Kerk Album van 1917 verstrek nie nadere besonderhede nie, maar dit kom moontlik daarop neer dat die kerkraad die geld aan iemand geleen het of iemand hulle dié bedrag geskuld het). Boonop het ds. Neethling die beroep aangeneem as eerste leraar van die NG Gemeente Eloffsdal in Pretoria, waar hy op 25 September 1909 bevestig is en dit in die nag van 19 op 20 Desember 1920 sy taak was om Jopie Fourie sterwensbegeleiding te bied voor sy teregstelling.
Met die oploop van rente het die skuld op die kerkgebou tot £12 500 gestyg. Nadat die gemeente 15 maande lank vakant was, het dr. W.P. Steenkamp die beroep op 25 Julie 1910 hierheen aangeneem nadat hy van 1905 tot 1907 predikant van Ermelo was, maar in laasgenoemde jaar demissie ontvang het om verder te studeer. Onder sy besieling het die gemeente aan die werk gespring en ná drie jaar is die groot bedrag ingesamel. Om dié mylpaal te vier, het ’n dankbare kerkraad ’n gedenkteken skuins voor die kerkgebou laat oprig, waarvan die bewoording onder meer lui “(T)er nagedachtenis aan de onvergetelyke jaren 1911–1913 waarin deze gemeente haar schuld van £11 000 grootendeels door een ongeluk ingekomen, afgeworsteld had”. Daarna volg die name van die kerkraadslede, die woorde van Ps. 50:15 en die datum 20 September 1913. In dieselfde naweek waarin die gedenksteen feestelik onthul is, het dr. Steenkamp aangekondig dat hy die gemeente sou verlaat om oorsee in die medisyne te studeer.
== Ds. H.J. Potgieter se dienstyd ==
’n Veel langer vakature as dié voor die koms van dr. Steenkamp het gevolg, want eers byna sewe jaar later, op 31 Julie 1920, is prop. H.J. Potgieter hier bevestig.
In sy vyfjarige dienstyd, tot sy vertrek in die eerste kwartaal van 1925 na Keetmanshoop, is in die wyk Loeriesfontein ’n hulpkerk gebou. Op 10 Oktober 1925 het die amper 83-jarige prof. P.J.G. de Vos, wat einde 1919 sy emeritaat aan die Kweekskool aanvaar het, dr. G.T.T. Kikillus as Nieuwoudtville se vierde predikant in minder as 30 jaar bevestig.
In dié tyd het die gemeente in werklikheid uit twee dorpies bestaan, Nieuwoudtville en Loeriesfontein. Die droogte van 1927 tot 1928 het enorme skade aangerig en gelei tot ’n voedselskaarste. Ook het werkloosheid toegeneem weens die wêreldwye depressie (1929–’33). Aan die vooraand van die groot ekonomiese insinking het ds. Kikillus ’n beroep na Barrydale aangeneem en is hy op 26 April 1930 deur ds. Cornelis Muller van die gemeente Vandermerwe op Bonnievale opgevolg. Net twee jaar en tweede maande later het hy predikant van die moedergemeente, Calvinia, geword.
Ná ’n byna jaar lange vakature is prop. S.G. Basson op 8 April 1933 hier georden. Onder sy voorsitterskap het die kerkraadsvergadering van 26 Januarie 1935 verlof gegee dat die wyk Loeriesfontein as ’n selfstandige gemeente kon afstig. Daar is gevrees dat Nieuwoudtville hierdeur ’n hulpbehoewende gemeente sou word, “maar danksy onvermoeide ywer was dit nie die geval nie”, volgens die gemeente se medewerker aan ''[[Ons gemeentelike feesalbum]]'' (1952).
Ds. Basson het begin 1943 na Vredendal vertrek nadat hy die langste gedien het van die leraars tydens die eerste 50 jaar van die gemeente se bestaan . Ds. J.S. Loots, van Kamieskroon, het hom op 15 Mei 1943 opgevolg. Toe hy twee jaar later ’n beroep na Wolseley aanneem, was die gemeente weer byna ’n jaar lank vakant, tot die bevestiging van prop. J.M.N. Breedt op 3 Augustus 1946. Tydens sy amper vyf jaar lange bediening is ’n nuwe pastorie gebou.
Teen die tyd dat die gemeente in 1947 sy 50-jarige bestaan kon vier, het die belydende lidmate met nagenoeg 200 toegeneem, hoewel die sieletal dieselfde as by die stigting was weens die krimpende kindertal wat hom toe reeds hier laat geld het.
== Predikante ==
* Christoffel Albertyn Neethling, 17 Sep. 1898 – 1909
* Dr. [[Willem Petrus Steenkamp]], 1 Okt. 1910 – 1919
* Hermanus Jacobus Potgieter, 31 Jul. 1920 – 1925
* Gustav Theodore Tobias Kikillus, 10 Okt. 1925 – 1929
* Cornelis Muller, 26 Apr. 1930 – 1932
* Stephanus Gabriel Basson, 8 Apr. 1933 – 1943
* Johannes Samuel Loots, 15 Mei 1943 – 1945
* Johannes Marthinus Nicolaas Breedt, 3 Aug. 1946 – 1951
* Johannes Daniël Steenkamp, 28 Apr. 1951 –
[[Kategorie:Nederduitse Gereformeerde Kerk in Suid-Afrika]]
{{DEFAULTSORT:Nieuwoudtville, NG gemeente}}
1sumoc2nzhdj8f29dc0bibxewypwgih
Zimbabwe Krieket
0
374323
2896644
2772287
2026-04-23T09:46:43Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896644
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas2
|naam = Zimbabwe Krieket
|kleur =
|titel =
|beeld = Kenteken van die Zimbabwiese nasionale krieketspan.svg
|beeld_wydte = 200px
|beeld_onderskrif = Kenteken van Zimbabwe Krieket
|beeld2 =
|beeld2_wydte =
|beeld2_onderskrif =
|opskrif1 = [[Engels]]e naam
|1 = ''Zimbabwe Cricket''
|opskrif2 = Afkorting
|2 = ZC
|opskrif3 = [[Land]]
|3 = {{vlagland|Zimbabwe}}
|opskrif4 = [[Sport]]soort
|4 = [[Krieket]]
|opskrif5 = Stigting
|5 = 1898
|opskrif6 = Lid van
|6 = [[Internasionale Krieketraad]]
|opskrif7 = Aangesluit op
|7 = 21 Julie 1981
|opskrif8 = Vastelandse beheerliggaam
|8 = [[Afrikakrieketvereniging]]
|opskrif9 = Voorsitter
|9 = Tavengwa Mukuhlani
|opskrif10 = [[Hoof- uitvoerende beampte]]
|10 = Wilfred Mukondiwa
|opskrif11 = Setel
|11 = [[Harare Sportklub]], [[Harare]], Zimbabwe
|opskrif12 = [[Amptelike taal]]
|12 = Engels
|opskrif13 = Amptelike webwerf
|13 = [https://zimcricket.org/ ''zimcricket.org'']
|opskrif14 =
|14 =
|opskrif15 =
|15 =
|opskrif16 =
|16 =
|opskrif17 =
|17 =
|opskrif18 =
|18 =
|opskrif19 =
|19 =
|opskrif20 =
|20 =
}}
'''Zimbabwe Krieket''' ([[Engels]]: ''Zimbabwe Cricket'', afgekort “ZC”) is die bestuursliggaam wat [[krieket]] in [[Zimbabwe]] beheer en is by die [[Harare Sportklub]] in [[Harare]] gesetel. Die beheerliggaam is in 1898 gestig as die '''Rhodesiese Krieketunie''' (''Rhodesia Cricket Union'', “RCU”) en het in 1992 sy huidige naam aangeneem. Dit verteenwoordig Zimbabwe by die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) as ’n volle lid en ook by die [[Afrikakrieketvereniging]] (''Africa Cricket Association'', “ACA”).
== Geskiedenis ==
=== Vestiging ===
In 1898 is die beheerliggaam Rhodesiese Krieketunie (''Rhodesia Cricket Union'', “RCU”) gestig.<ref>{{en}} {{cite book |author=Rowland Bowen |title=Cricket: a History of Its Growth and Development Throughout the World |publisher=Eyre & Spottiswoode |year=1970 |location=Londen |isbn=978-0-413-27860-9 |pages=307}}</ref> In 1980 is dit in Zimbabwiese Krieketunie (''Zimbabwe Cricket Union'', “ZCU”) hernoem en in 1992 het dit sy huidige naam Zimbabwe Krieket (''Zimbabwe Cricket'', “ZC”) aangeneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-union-given-a-facelift-141479 |title=Zimbabwe Cricket Union given a facelift |publisher=ESPNcricinfo |date=22 April 2019 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Op 21 Julie 1981 het hulle ’n assosiaatlid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) geword en op 6 Julie 1992 ’n volle lid.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/a-brief-history-of-zimbabwe-cricket-259980 |title=A brief history of Zimbabwe cricket |publisher=ESPNcricinfo |author=John Ward |date=19 September 2006 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Hulle mag dus [[toetskrieket]] speel, wat na die belangrikste en vernaamste internasionale krieketwedstryde verwys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/cricket-zimbabwe |title=Cricket Zimbabwe |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Daarbenewens was die Zimbabwiese beheerliggaam in 1997 ’n stigtingslid van die [[Afrikakrieketvereniging]] (''Africa Cricket Association'', “ACA”).<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.africacricket.com/members.php |title=Members |publisher=[[Afrikakrieketvereniging]] |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref>
=== Finansiële probleme ===
In 2013/14 het die finansiële situasie van Zimbabwe Krieket toenemend vererger. Die IKR moes inspring en ’n finasiële hupstoot gee, maar die gebruik van geldelike voordele is bevraagteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-mismanaged-icc-loan-724593 |title=Zimbabwe Cricket mismanaged $6m ICC loan |publisher=ESPNcricinfo |author=Tristan Holme en Liam Brickhill |date=3 Maart 2014 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-cricket-turns-down-proposed-icc-bail-out-738959 |title=ZC turns down proposed ICC bail-out |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=23 April 2014 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Zimbabwiese spelers het herhaaldelik met boikot gedreig en ’n spelersvereniging gestig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-players-extend-boycott-717839 |title=Zimbabwe players extend boycott |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=10 Februarie 2014 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Die Zimbabwiese span het gesukkel om borge te lok, wat die plaaslike struktuur geraak en tot die kansellasie van baie toernooie soos die Pro40 gelei het. ’n Aantal konsessies aan die spelers is ook afgelas. Verskeie toere is vertraag, ingetrek of gekanselleer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-a-tour-of-bangladesh-put-on-hold-753249 |title=Zimbabwe A tour of Bangladesh put on hold |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda en Mohammad Isam |date=17 Junie 2014 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/afghanistan-s-zimbabwe-tour-cancelled-708291 |title=Afghanistan's Zimbabwe tour cancelled |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=9 Januarie 2014 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref>
=== Tydelike skorsing ===
In 2019 is die Zimbabwiese Krieketraad opgeskort en deur ’n voorlopige raad vervang.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/cricket/news/zimbabwe-cricket-board-suspended/articleshow/69899851.cms |title=Zimbabwe cricket board suspended |publisher=The Times of India |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Weens politieke inmenging deur die regering en die vrees dat geldmiddele vir die nasionale beheerliggaam aan die regering gaan, het die IKR op 18 Julie 2019 Zimbabwe van IKR-toernooie geskors. Dié besluit deur die IKR het ’n aantal spelers gefrustreerd gelaat.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://sports.ndtv.com/cricket/icc-suspends-zimbabwe-cricket-board-sikandar-raza-says-one-decision-has-ended-so-many-careers-2071939 |title="One Decision Has Ended So Many Careers," Cricketer Tweets After ICC Suspends Zimbabwe Cricket |publisher=NDTV |date=19 Julie 2019 |accessdate=10 Februarie 2024 |archive-date=19 Julie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190719062636/https://sports.ndtv.com/cricket/icc-suspends-Zimbabwe-cricket-board-sikandar-raza-says-one-decision-has-ended-so-many-careers-2071939 |url-status=dead }}</ref> Vervolgens kon Zimbabwe nie aan die [[T20I-wêreldbeker 2021]]-kwalifisering deelneem nie (hulle is deur [[Nigerië]] vervang)<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thedailystar.net/sports/cricket/news/nigeria-replace-zimbabwe-t20-world-cup-qualifier-1783081 |title=Nigeria replace Zimbabwe in T20 World Cup Qualifier |publisher=The Daily Star |date=7 Augustus 2019 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> en het dié toernooi misgeloop. Die Zimbabwiese Krieketraad is kort daarna deur die regering heringestel, maar hul skorsing het bly staan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.business-standard.com/article/pti-stories/zimbabwe-cricket-board-reinstated-team-still-suspended-119080901148_1.html |title=Zimbabwe cricket board reinstated, team still suspended |publisher=Business Standard India |date=9 Augustus 2019 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Gedurende hierdie tydperk het beide Solomon Mire en kaptein Hamilton Masakadza (onder wie Zimbabwe al sy 25 EDI-wedstryde verloor het) hul bedankings aangekondig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thecricketer.com/Topics/zimbabwe/zimbabwe_captain_hamilton_masakadza_retire_international_cricket.html |title=Zimbabwe captain Hamilton Masakadza to retire from international cricket |publisher=The Cricketer |date=3 September 2019 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Ondanks sy skorsing het Zimbabwe Krieket bevestig dat hulle steeds aan die Drienasiesreeks in Bangladesj sou kon deelneem, aangesien hulle kan voortgaan om wedstryde teen ander IKR-lede te speel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-to-tour-bangladesh-for-tri-series-in-september-1196931 |title=Zimbabwe to tour Bangladesh for tri-series in September |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=7 Augustus 2021 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> In Oktober 2019 het die IKR Zimbabwe Krieket se skorsing gelig, waardeur hulle vir toekomstige toernooie weer toegelaat is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/zimbabwe-and-nepal-readmitted-as-icc-members-1203756 |title=Zimbabwe and Nepal readmitted as ICC members |publisher=ESPNcricinfo |author=Firdose Moonda |date=14 Oktober 2019 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref>
== Taak ==
Zimbabwe Krieket organiseer verskeie nasionale spanne, insluitend [[Zimbabwiese nasionale krieketspan|Zimbabwe se nasionale seniorkrieketspan vir mans]] (die ''Chevrons''), vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van [[Toetskrieket|toets-]], [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en [[Twintig20|T20I]]-reekse teen ander spanne, en vir die reëling van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is Zimbabwe Krieket verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Zimbabwiese span.
Daarbenewens bestuur die beheerliggaam kinder- en jeugkrieket in Zimbabwe. Net soos ander krieketlande beskik Zimbabwe oor ’n o/19-nasionale span wat aan die [[o/19-krieketwêreldbeker]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Zimbabwe A is die tweede nasionale span van Zimbabwe en van hul wedstryde geniet [[Eersterangse krieket|eersterangse]] of A-lys-status.
Die beheerliggaam reël ook die plaaslike kompetisies. Die belangrikste krieketligas in Zimbabwe is die Logan Beker in eersterangse krieket (vyf spanne), die Pro50 Kampioenskap in EDI-krieket (vyf spanne) en die Stanbic Bank 20-reeks in T20-krieket (ses spanne).
Zimbabwe Krieket organiseer ook gereeld internasionale toernooie. Hulle het al opgetree as gasheer van die [[Krieketwêreldbeker 2003]] (saam met [[Krieket Kenia|Kenia]] en [[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]]). Saam met [[Krieket Namibië|Namibië]] en Suid-Afrika sal Zimbabwe ook die [[Krieketwêreldbeker 2027]] aanbied.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-co-hosts-for-2024-t20-wc-pakistan-gets-2025-champions-trophy-india-and-bangladesh-2031-world-cup-1289589 |title=USA co-hosts for 2024 T20 WC, Pakistan gets 2025 Champions Trophy, India and Bangladesh 2031 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=16 November 2021 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref>
== Kenteken ==
Zimbabwe se bynaam ''The Chevrons''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.theindependent.co.zw/2017/07/07/cricketers-became-chevrons/ |title=How our cricketers became Chevrons |publisher=Zimbabwe Independent |date=7 Julie 2017 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.newzimbabwe.com/chevrons-stars-happy-to-be-back-playing-cricket-again/ |title=Chevrons stars Happy to be back playing cricket again |publisher=New Zimbabwe |date=28 September 2020 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> is ontleen aan die sigsagpatroon in die mure by die ruïnestad [[Groot-Zimbabwe]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketcountry.com/criclife/%e2%80%8bhow%e2%80%8b-zimbabwe%e2%80%8ban-cricket-team-%e2%80%8bgot-the-name%e2%80%8b-chevrons-504536/ |title=How Zimbabwean cricket team got the name ‘Chevrons’ |publisher=Cricket Country |date=1 Junie 2015 |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.pindula.co.zw/The_Zimbabwe_Chevrons |title=The Zimbabwe Chevrons |publisher=Pindula |accessdate=10 Februarie 2024}}</ref> Die kenteken toon ’n paaltjie links bo, ’n krieketveldfraiing regs bo, ’n krieketbal links onder en ’n [[Zimbabwe-voël]] regs onder.
== Sien ook ==
* [[Zimbabwiese Rugbyunie]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Eksterne skakels ==
* {{en}} [https://zimcricket.org/ Amptelike webwerf van Zimbabwe Krieket]
{{Affiliasies van die Internasionale Krieketraad}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Krieket in Zimbabwe]]
[[Kategorie:Krieketbeheerliggaam]]
[[Kategorie:Internasionale Krieketraad]]
cb4jul1axhakm6irolt4r10nxvquzx4
Verenigde State se nasionale krieketspan
0
374432
2896383
2881394
2026-04-22T23:34:20Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896383
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Krieketspan
| naam = Verenigde State
| beeld = Kenteken van die Verenigde State se nasionale krieketspan.svg
| byskrif = Kenteken van die Verenigde State se nasionale krieketspan
| bynaam =
| konferensie = [[VSA Krieket]] (USAC)
| kaptein = [[Monank Patel]]
| toetskaptein =
| edi-kaptein =
| t20i-kaptein =
| afrigter = {{vlagikoon|Sri Lanka}} [[Pubudu Dassanayake]]
| toetsstatusjaar =
| ikr_status = Assosiaatlid met [[Internasionale eendagwedstryd|EDI]]-status
| ikr_aansluiting = 1965
| ikr_streek = [[IKR Amerikas|Amerikas]]
| toetsrang =
| beste_toetsrang =
| edi-rang = 14de
| beste_edi-rang = 14de (10 Junie 2025)
| t20i-rang = 16de
| beste_t20i-rang = 16de (6 Junie 2024)
| eerste_toets =
| mees_onlangse_toets =
| aantal_toetse =
| aantal_toetse_vanjaar =
| toetsrekord =
| toetsrekord_vanjaar =
| eerste_edi = t {{Cr-NZ}} op [[The Oval (Londen)|The Oval]], [[Londen]]; 10 September 2004
| mees_onlangse_edi = t {{Cr-AE}} op [[Doebai Internasionale Krieketstadion]], [[Doebai (stad)|Doebai]]; 3 November 2023
| aantal_edis = 75
| aantal_edis_vanjaar = 0
| edi-rekord = 40/32 (53,33%)<br />(3 gelykop, 0 onbeslis)
| edi-rekord_vanjaar = 0/0<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wb_verskynings = 0/13
| wb_eerste =
| wb_beste =
| wbk_verskynings = 10
| wbk_eerste = 1979
| wbk_beste = 7de plek (in 2001)
| kt_verskynings = 1/9
| kt_eerste = [[Kampioenetrofee 2004|2004]]
| kt_beste = Groepfase (in 2004)
| eerste_t20i = t {{Cr-AE}} op IKR-akademieveld, [[Doebai (stad)|Doebai]]; 15 Maart 2019
| mees_onlangse_t20i = t {{Cr-NA}} op [[M. A. Chidambaram-stadion]], [[Chennai]]; 15 Februarie 2026
| aantal_t20is = 58
| aantal_t20is_vanjaar = 4
| t20i-rekord = 31/22 (53,45%)<br />(3 gelykop, 2 onbeslis)
| t20i-rekord_vanjaar = 2/2<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| wt20-verskynings = 2/10
| eerste_wt20 = [[T20I-wêreldbeker 2024|2024]]
| beste_wt20 = Super 8 (in [[T20I-wêreldbeker 2024|2024]])
| wt20k-verskynings = 6
| eerste_wt20k = 2010
| beste_wt20k = 4de plek (in 2022)
| h_patroon_la =
| h_patroon_b =
| h_patroon_ra =
| h_patroon_broek =
| h_linkerarm =
| h_liggaam =
| h_regterarm =
| h_broek =
| a_patroon_la =
| a_patroon_b = _usa_t20i_odi25
| a_patroon_ra =
| a_patroon_broek =
| a_linkerarm = 08042E
| a_liggaam = 08042E
| a_regterarm = 08042E
| a_broek = 08042E
| t_patroon_la = _usa_t20wc26
| t_patroon_b = _usa_t20wc26
| t_patroon_ra = _usa_t20wc26
| t_patroon_broek =
| t_linkerarm = 0C123A
| t_liggaam = 0C123A
| t_regterarm = 0C123A
| t_broek = 0C123A
| a_titel =
}}
Die '''Verenigde State se nasionale krieketspan''' ([[Engels]]: ''United States national cricket team'') is die nasionale [[krieket]]span wat die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] (VSA) in internasionale krieket verteenwoordig. Krieket word in die Verenigde State deur [[VSA Krieket]] (''USAC'', van Engels: ''USA Cricket'') beheer. Die span is voorheen bestuur deur die Amerikaanse Krieketvereniging (''United States of America Cricket Association'', USACA) wat in 1965 ’n assosiaatlid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) geword het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/a-brief-history-209608 |title=A brief history … |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=18 Mei 2005 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> In Junie 2017 is die Amerikaanse Krieketvereniging deur die IKR weens kwessies oor bestuur en finansiering geskors en die Amerikaanse span was tydelik onder toesig van die IKR Amerikas, totdat ’n nuwe erkende beheerliggaam gestig is.<ref name="Expelled">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usaca-expelled-by-the-icc-1105349 |title=USACA expelled by the ICC |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=22 Junie 2017 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> In Junie 2017 is amptelik geassosieerde lidmaatskap aan VSA Krieket toegestaan.<ref name="Rejoin">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-formally-approved-to-rejoin-icc-as-associate-member-under-usa-cricket-1171092 |title=USA formally approved to rejoin ICC as Associate Member under USA Cricket |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=8 Januarie 2019 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
Die wedywering met die [[Kanadese nasionale krieketspan]] is so sterk in krieket as wat dit in enige ander spansport is en albei spanne ding jaarliks om die K.A. Auty-beker mee. Die wedstryd tussen die twee lande is in der waarheid die oudste internasionale wedywering in krieket en is reeds in 1844 uitgespeel. Vir ’n eeu en ’n half het die Verenigde State selde teen ander nasionale spanne te staan gekom. Hulle het meestal teen Kanada of teen besoekende spanne van ander lande gespeel. Saam met [[Bermudaanse nasionale krieketspan|Bermuda]] en Kanada is die Verenigde State tradisioneel een van die sterker nasionale krieketspanne van die [[Amerikas]] na die volle lid [[Wes-Indiese nasionale krieketspan|Wes-Indië]].
Die Verenigde State het tydens die IKR-trofee 1979 in [[Engeland]] vir die eerste keer aan ’n internasionale toernooi deelgeneem; sedertdien het hulle net twee van dié toernooi misgeloop (nou bekend as die krieketwêreldbekerkwalifisering). Nadat hulle die Sesnasiesuitdaagtoernooi 2004 gewen het, het die span vir die [[Kampioenetrofee 2004]] gekwalifiseer en sy eerste twee [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-wedstryde]] gespeel. In April 2018 het die IKR besluit om aan al sy lede volle T20I-status toe te ken. Vervolgens word al die [[Twintig20|T20I-wedstryde]] wat die Verenigde State ná 1 Januarie 2019 teen ander IKR-lede speel as ’n volle T20I erken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |title=All T20 matches between ICC members to get international status |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 April 2018 |accessdate=3 Oktober 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231003012749/https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |archive-date=3 Oktober 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die Verenigde State is tans (Februarie 2026) 14de op die eendagranglys en 16de op die Twintig20-wêreldranglys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |title=Men's ODI Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=27 Februarie 2026 |accessdate=27 Februarie 2026 |archive-date=17 Februarie 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260217055817/https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/odi |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/t20i |title=Men's T20I Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=27 Februarie 2026 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
Tydens die Wêreldkrieketliga se afdeling twee in 2019 het die Verenigde State in die vierde plek geëindig, nadat hulle die wedstryd om die derde plek teen [[Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan|Papoea-Nieu-Guinee]] verloor het, ’n wedstryd wat as ’n EDI erken is (en die Verenigde State se derde EDI-wedstryd nog was, 15 jaar ná hul laaste). Met die vierde plek het die land ’n plek in die Wêreldkrieketliga 2019–22 bespreek, waartydens al die wedstryde van die span EDI-status geniet het. Die span se eerste plaaslike EDI-reeks het begin op 13 September 2019, waaraan Papoea-Nieu-Guinee en [[Namibiese nasionale krieketspan|Namibië]] deelgeneem het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://sports.ndtv.com/cricket/united-states-to-host-first-ever-odi-on-september-13-2098703 |title=United States To Host First-Ever ODI On September 13 |publisher=NDTV Sports |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
== Beheerliggaam ==
{{Hoofartikel|VSA Krieket}}
VSA Krieket (Engels: ''USA Cricket'', USAC) is in 2017 as opvolger van die beheerliggaam Amerikaanse Krieketvereniging (Engels: ''United States of America Cricket Association'', USACA) gestig en verantwoordelik vir die reëling van krieket in die Verenigde State. Sedert 2018 verteenwoordig dit die Verenigde State as ’n assosiaatlid by die Internasionale Krieketraad (IKR).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/usa |title=USA Cricket |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Die [[Amerikaanse Maagde-eilande]], ’n [[Eilandgebiede van die Verenigde State van Amerika|eilandgebied van die Verenigde State]], is ’n lid van [[Krieket Wes-Indië]], waarvolgens van sy spelers vir die [[Wes-Indiese nasionale krieketspan]] gekeur mag word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://emergingcricket.com/opinion/west-indies-as-separate/ |title=West Indies as separate cricketing countries? |publisher=Emerging Cricket |date=8 Julie 2020 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
VSA Krieket bestuur al die VSA-verteenwoordigende nasionale spanne, insluitende die mans, vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van EDI- en T20I-reekse teen ander spanne, en die reëling van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is USAC verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Verenigde State se span.
Kinders en jongmense word reeds op skool aan krieket bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hul met hul afrigting. Net soos ander krieketlande beskik die Verenigde State oor ’n o/19-nasionale span wat aan die [[o/19-krieketwêreldbeker]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
== Geskiedenis ==
=== Invoering van krieket ===
[[Lêer:Great Cricket Match 1844 (New York Herald).png|duimnael|links|Aankondiging van die eerste internasionale krieketwedstryd tussen [[Kanadese nasionale krieketspan|Kanada]] en die Verenigde State in die ''New York Herald'', 1844]]
In die vroeë 18de eeu het Britse offisiere krieket na die Dertien Kolonies saamgebring. Die vroegste bekende verwysing na krieket dateer uit 1709 in die huidige deelstaat [[Virginië]],<ref name="Timeline">{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/GENERAL/TIMELINES/usa.shtml |title=Timeline of USA cricket |publisher=Cricket Europe |accessdate=2 Desember 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081202145654/http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/GENERAL/TIMELINES/usa.shtml |archive-date=2 Desember 2008 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> toe [[William Byrd II]] saam met sy vriende by sy herehuis Westover krieket gespeel het. Teen dié tyd is die eerste krieketklubs gestig. Aanvanklik is krieket veral deur offisiere van die [[Britse Leër]] en anglofiele koloniste uitgeoefen, maar ook vir Amerikaanse here het dit ’n gewilde tydverdryf begin geword (van die Verenigde State se stigtingsvaders het krieket gespeel).<ref name="History">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/cricket-in-the-usa-141158 |title=Cricket in the USA |publisher=ESPNcricinfo |author=Deb K Das |date=18 Januarie 2006 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Die eerste opgetekende wedstryd het in 1751 plaasgevind.<ref name="Smithsonian_Magazine">{{en}} {{cite web |url=https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/the-history-of-cricket-in-the-united-states-132185661/ |title=The History of Cricket in the United States |publisher=Smithsonian Magazine |date=1 Oktober 2006 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Aanvanklik het die klubs teen mekaar gespeel, maar toe ook teen Kanadese spanne. Na wat verneem word was [[George Washington]], later die eerste [[President van die Verenigde State van Amerika|President van die Verenigde State]], ’n groot aanhanger van krieket en hy het tydens die [[Amerikaanse Rewolusie]] minstens een keer met sy troepe ''Wicket'', ’n inheemse krieketvariant, gespeel. Bekend is ’n krieketwedstryd met sy troepe by Valley Forge, die [[winter]]laer van sy soldate in 1777/78, waaraan ook Washington deelgeneem het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.americanrevwar.homestead.com/files/VALLEY.HTM |title=The American Revolution Webpage: The Winter At Valley Forge |accessdate=4 Junie 2003 |archive-url=https://web.archive.org/web/20030604145511/http://americanrevwar.homestead.com/files/valley.htm |archive-date= 4 Junie 2003 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> [[John Adams]] het glo in die Amerikaanse Kongres gesê, as leiers van krieketklubs “presidente” genoem kan word, is daar geen rede waarom die leier van die nuwe nasie nie dieselfde genoem kan word nie. In 1833 het studente by die Haverford-kollege ’n krieketspan gestig en die sport in [[Philadelphia]] gevestig, wat later in die Verenigde State se krieketvesting ontwikkel het.<ref name="Timeline" />
Van 24 tot 26 September 1844 het die Verenigde State hul eerste internasionale wedstryd teen [[Kanadese nasionale krieketspan|Kanada]] voor ’n gehoor van 20 000 by die St George’s-krieketklub in Bloomingdalepark in [[New York]], die plek van die latere [[New York-universiteit]] se latere geneeskundige fakulteit, gespeel. Dit was die eerste internasionale wedstryd nog en word as een van die eerste internasionale sportgebeurtenisse in die moderne geskiedenis beskou.<ref name="History" /><ref name="Timeline" /> Kanada, wat onder die benaming “[[Britse Ryk]] se Kanadese Provinsie” verskyn het, het die wedstryd met 23 lopies gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-oldest-international-contest-of-them-all-141170 |title=The oldest international contest of them all |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=9 November 2007 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Die wedstryd is tot in die 1910’s jaarliks beslis en het die grondslag vir die oudste sportiewe wedywering geleë,<ref>{{en}} {{cite web |url=http://cricketclub.org/can_usa.html |title=Canada Versus United States of America Cricket 1844 St George Cricket Club Ground, Manhattan, New York |publisher=Cricket Club |accessdate=6 Oktober 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20061006194244/http://cricketclub.org/can_usa.html |archive-date=6 Oktober 2006 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> wat self 30 jaar ouer is as die bekendste wedywering in internasionale krieket, [[Die As]] tussen [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] en [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]]. In 1845 is die eerste internasionale wedstryd tussen albei spanne in Kanada beslis en deur die gaste met 61 lopies verloor.<ref name="Timeline" /> In 1846 het die Verenigde State die Kanadese span in New York op 28 lopies uitgeboul, die laagste telling vir die nasionale span nog.<ref name="History" /> In 1853 het die Verenigde State in [[Harlem]] vir die eerste keer die Kanadese geklop.<ref name="Timeline" /> Die snelbouler [[Joel Bradbury]] het in 1854 in [[Toronto]] teen die Verenigde State nege paaltjies vir ses lopies geneem, waarna die gaste op net 32 lopies uitgeboul is. Tot op hede is dit die Verenigde State se laagste telling teen Kanada.<ref name="History" />
=== Verspreiding in die 19de eeu ===
[[Lêer:1859 cricket match at hoboken.jpg|duimnael|Krieketwedstryd tussen Engeland en die Verenigde State op 3–6 Oktober 1859 in Hoboken, [[New Jersey]]]]
[[Lêer:Fred Lillywhite.JPG|duimnael|Fred Lillywhite in sy tent ''(The English Cricketers’ Trip to Canada and the United States in 1859)'']]
[[George Parr]] het in 1859 ’n Engelse span op hul toer na die Verenigde State aangevoer, dit was die eerste internasionale kriekettoer nog.<ref name="Timeline" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/blog/2009/nov/11/cricket-tour-1859-north-america |title=One tour to start them all: how English cricketers blazed a trail 150 years ago |publisher=[[The Guardian]] |author=Frank Keating |date=11 September 2009 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Ná dié toer het [[Fred Lillywhite]] die boek ''The English Cricketers’ Trip to Canada and the United States in 1859'' geskryf, wat die volgende jaar uitgegee en een van die oudste krieketboeke nog is.<ref name="History" /> Tydens die toer, wat ook Kanada ingesluit het, het die span al sy vyf wedstryde gewen teen spanne wat uit 22 spelers saamgestel is, waaronder wedstryde teen die nasionale spanne van Kanada en die Verenigde State. Tydens die toer is ook uitstallingswedstryde gespeel en twee uitstappies na die [[Niagara-waterval]] onderneem. In 1862 het die broers George en Harry Wright vir die Verenigde State verskyn; albei het later invloedryke spelers in die ''Major League Baseball'' geword en hulle is in die [[Bofbal]]heldesaal ingeskryf. In 1864 het die Haverford-kollege vir die eerste keer teen die [[Universiteit van Pennsilvanië]] in die derde oudste interkollegiale wedstryd in die Verenigde State te staan gekom.<ref name="Timeline" /> In 1868 en 1872 het verdere toere deur Engelse spanne na Noord-Amerika gevolg, waartydens die gaste ook teen Kanada en die Verenigde State te staan gekom het. Hierdie toere was suiwer finansiële ondernemings. Die meeste wedstryde is “teen kanse” gespeel om ’n gebalanseerde wedstryd moontlik te maak; die tuisspan is toegelaat om meer as elf spelers in te span (meestal 22).<ref>{{en}} {{cite book |author=Alan Gibson |title=The Cricket Captains of England |publisher=The Pavilion Library |year=1989 |isbn=1-85145-390-3 |pages=4–7}}</ref>
In 1872 het die bekende krieketspeler [[W.G. Grace]] saam met sy Engelse span die Verenigde State ontmoet. In 1874 het Philadelphia se span aan die Halifax Internasionale Kriekettoernooi in [[Halifax, Nova Scotia|Halifax]] deelgeneem, glo die oudste internasionale kriekettoernooi nog. In dieselfde jaar het ’n bofbalspan Engeland besoek, en beide bofbal en krieket gespeel. In 1878 het ’n Australiese span die Verenigde State besoek en sy wedstryde teen All New York, die Peninsular-krieketklub in [[St. Louis]] en [[Kalifornië]] in [[San Francisco]] gewen, terwyl die wedstryd teen Philadelphia onbeslis geëindig het. Die laasgenoemde wedstryd was die eerste [[Eersterangse krieket|eersterangse wedstryd]] in die Verenigde State, waarmee hulle nog voor die gevestigde krieketlande in [[Afrika]] en [[Asië]] eersterangse krieket gespeel het. In 1879 het [[Ierse nasionale krieketspan|Ierland]] die Verenigde Staate besoek en in die reeks van twee wedstryde teen Philadelphia onbeslis gespeel. In 1882 het Australië tydens sy tweede besoek ’n uit 18 spelers bestaande span van Philadelphia met nege paaltjies geklop en een jaar later het George Wright vir die nasionale span in die eersterangse wedstryd teen Philadelphia verskyn, waarmee hy die eerste en tot dusver enigste sportlui geword het wat beide eersterangse krieket en Major League Baseball gespeel het. [[Wes-Indiese nasionale krieketspan|Wes-Indië]] het op hul 1886-toer onder andere in New York en Philadelphia gespeel.<ref name="Timeline" />
Van die 1880’s het hulle ook toere op hul eie onderneem, onder andere na Brits-Guayana,<ref name="History" /> waar hulle in 1888 Wes-Indië geklop het.<ref name="Timeline" /> ’n Vroeë noemenswaardige speler was [[Bart King]], wat vir Philadelphia teen internasionale spanne soos Engeland en Australië as bouler uitstekend presteer het.<ref name="Smithsonian_Magazine" /> King het in 1892 vir die Verenigde State in die jaarlikse wedstryd teen Kanada verskyn en hy word as die beste Amerikaanse krieketspeler beskou.<ref name="Timeline" /> Gedurende die 1890’s het die wedersydse wedstryde met Kanada nuwe gewildheid verkry met die twee glo beste veelsydiges in die Noord-Amerikaanse krieketgeskiedenis: Die Amerikaanse Bart King en die Kanadese [[Jack Laing]]. Albei spelers het die plaaslike krieket vir amper 20 jaar oorheers en groot gehore het hulle tweestryde dopgehou. Wedstryde teen Kanada het gereeld voortgegaan tot die onderbreking in 1912.<ref name="History" />
=== Agteruitgang ===
Ondanks krieket se gewildheid gedurende die 18de en vroeë 19de eeu is dit vanaf die 1850’s en 1860’s deur [[bofbal]] verdring. Toe die belangstelling in bofbal toegeneem het, is die reëls van dié sport effens aangepas om sy gewildheid verder te verhoog. Byvoorbeeld is maklik vervardigbare ronde bofbalkolwe ingevoer om ’n verskil te maak met die plat krieketkolwe.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.seattlecricket.com/history/bsblckt.htm |title=Early Baseball and Cricket in America |publisher=Seattle Krieketklub |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> ’n Ander rede vir die afname van krieket se gewildheid mag dalk wees dat in die laat 19de eeu Amerikaanse krieket ’n amateursport vir ryk mense was, terwyl in beide [[Engeland]] en [[Australië]] ’n professionele weergawe van dié sport ontwikkel het. Nadat die krieketvlak met professionaliteit elders in die wêreld verbeter het, het baie Noord-Amerikaanse krieketklubs hardnekkig elitisties gebly. Klubs soos Philadelphia en Merion het met krieket weggedoen en hul fasiliteite na ander sportsoorte soos [[gholf]] en [[tennis]] omgeskakel. Sommige stadkrieketklubs het onwetend bygedra tot hul eie afsterwe deur bofbalspanne te borg. Teen 1900 was bofbal in die Verenigde State numeries en kultureel oorheersend.<ref name="History" />
Daarbenewens was, toe die eerste internasionale beheerliggaam vir krieket – die [[Internasionale Krieketraad|Imperiale Krieketkonferensie]] (IKK) – in 1909 gestig is, lidmaatskap beperk tot lande van die [[Britse Ryk]]. Dit het die gewildheid van krieket buite die [[Britse Ryk]] gekniehalter en die momentum om krieket in die Verenigde State te professionalisier vertraag. Nogtans bly dit omstrede of ’n meer toeganklike IKK die momentum sou vergroot het, al dan nie.<ref name="History" /> Onafhanklik daarvan het die sport in die Verenigde State nie só floreer soos dit in die Britse Ryk die geval was nie. Vanaf die 1880’s tot die uitbreek van die [[Eerste Wêreldoorlog]] is krieket in die Verenigde State nie deur ’n egte nasionale span oorheers nie, maar deur die amateurspan uit [[Philadelphia]] wat deur klubs in die Amerikaanse krieketvesting Philadelphia se metropolitaanse gebied rondom die [[Delawarerivier]] saamgestel is.
=== Philadelphiaanse krieket ===
[[Lêer:Bart King c1908cr.jpg|duimnael|links|upright|Bart King word as die beste Amerikaanse krieketspeler nog beskou<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/bart-king-25637 |title=Bart King |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>]]
[[Lêer:Philadelphians in 1884.JPG|duimnael|Die Philadelphiaanse krieketspan, hier tydens ’n toer na Engeland in 1884, was die vernaamste Amerikaanse krieketspan vir ’n aantal dekades ná die [[Amerikaanse Burgeroorlog]]]]
[[Lêer:George Stuart Patterson.jpg|duimnael|upright|George Patterson het met 271 eersterangse lopies die hoogste telling deur ’n speler uit ’n geassosieerde krieketland aangeteken en hy is die “[[W.G. Grace]] van Amerikaanse krieket” genoem<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/george-patterson-25797 |title=George Patterson |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>]]
Die Philadelphiaanse krieketspan het die stad Philadelphia tussen 1878 en 1913 in eersterangse krieket verteenwoordig. Hoewel die Verenigde State in 1844 in die eerste internasionale krieketwedstryd teen Kanada gespeel het, het dié sport stadigaan agteruitgegaan, wat deur bofbal se toenemende gewildheid versnel is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/pennsylvania-s-hidden-secret-143914 |title=Pennsylvania's hidden secret |publisher=ESPNcricinfo |author=Deb K Das |date=7 April 2005 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> In Philadelphia het krieket egter gewild gebly en vanaf die einde van die 19de eeu tot die uitbreek van die Eerste Wêreldoorlog het die stad oor ’n eersterangse span beskik wat met baie ander dwarsdeur die wêreld kon meeding. Dié span is uit spelers van die vier oorheersende krieketklubs in Philadelphia saamgestel: Germantown, Merion, Belmont en Philadelphia. Spelers van kleiner klubs soos Tioga en Moorestown, asook plaaslike kolleges, soos Haverford en Penn, het ook vir Philadelphia gespeel. Binne 35 jaar het die span in 89 eersterangse wedstryde gespeel. Hiervan het hulle 29 gewen, 46 verloor, in 13 onbeslis gespeel en een wedstryd is voor sy voltooiing afgelas.
In 1884 het Philadelphia sy eerste toer na Engeland aangepak, maar sonder enige eersterangse wedstryd. Een Jaar later het Philadelphia sy eerste eersterangse oorwinning teen ’n besoekende span aangeteken, toe hulle ’n keurspan onder leiding van [[Ned Sanders]] met 109 lopies by die Germantown-krieketklub verslaan het. In 1886 het Wes-Indië sy eerste toer na Noord-Amerika onderneem en onder andere in New York en Philadelphia gespeel. Twee jaar later het hulle Ierland ontvang, wat Longwood en All New York geklop, maar twee keer teen Philadelphia verloor het. In 1889 het die tweede toer na Engeland gevolg, maar weer sonder enige eersterangse wedstryd. Aansluitend het hulle [[Ierland]] en [[Skotland]] besoek; terwyl hulle teen die Iere onbeslis gespeel het, het hulle die Skotte met tien paaltjies geklop. Twee jaar later het Lord Hawke se keurspan Philadelphia besoek, wat elk ’n eersterangse wedstryd teen Philadelphia gewen en verloor het, voordat hulle in New York, [[Baltimore]], [[Boston]] en [[Chicago]] gespeel het. In 1892 het die Iere weer die Verenigde State besoek. Hulle het in Philadelphia, Boston, New York en Baltimore gespeel. Die reeks van drie wedstryde teen Philadelphia het met 1–1 gelykop geëindig.<ref name="Timeline" />
In dié jaar het [[Bart King]] vir die Verenigde State in die jaarlikse wedstryd teen Kanada verskyn en hy word as die beste krieketspeler beskou wat in hierdie tydperk vir Philadelphia gespeel het. Hy was ’n ervare kolwer, maar hy het ook sy waarde as ’n bouler bewys. Gedurende sy loopbaan het hy verskeie Noord-Amerikaanse rekords opgestel, waaronder ’n eersterangse boulrekord.<ref>{{en}} {{cite book |author=John Rolfe |title=Everything You Want to Know About Sports (Sports Illustrated for Kids) |publisher=Bantam Books for Young Readers |location=New York |year=1994 |isbn=0-553-48166-5 |url=https://archive.org/details/everythingyouwan00cohe}}</ref> Hy het met die beste krieketspelers wêreldwyd uit Engeland en Australië meegeding. King was die oorheersende bouler van sy span toe hulle in 1897, 1903 en 1908 na Engeland getoer het. Hy het kolwers uitgeboul met sy unieke aflewering, wat hy “die hengelaar” genoem het, en gehelp om die swaaiboulwerk in die sport te vervolmaak. Baie van die huidige beste boulers maak staat op sy strategieë en tegnieke.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.sabruk.org/examiner/10/cricket.html |title=SABR UK Examiner no.10: Baseball and Cricket: Cross-Currents |publisher=Society for American Baseball Research (Britse hoofstuk) |author=Allen Synge |accessdate=8 Februarie 2007 |year=2007 |archive-date=8 Februarie 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070208042929/http://www.sabruk.org/examiner/10/cricket.html |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Sir Pelham Warner het na Bart King as een van die fynste boulers van alle tye verwys,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/wisdenalmanack/content/story/234625.html |title=Wisden – 1966 – Obituaries in 1965 |publisher=John Wisden & Co |year=1966 |accessdate=31 Januarie 2007}}</ref> en [[Sir Donald Bradman]] het hom as “Amerika se grootste krieketseun” beskryf.<ref>{{en}} {{cite book |author=Donald Bradman |title=The Art of Cricket |publisher=Robson Books |year=1998}}</ref> In 1893 het King in sy eersterangse verskyning sewe Australiese paaltjies geneem en Philadelphia na ’n oorwinning met ’n beurt geneem. Aansluitend het Australië teen New York onbeslis gespeel, ’n eersterangse oorwinning teen Philadelphia, asook oorwinnings teen beide [[Massachusetts]] en [[Detroit]] aangeteken. Tydens die Australiese besoek in 1912 het King in sy laaste eersterangse wedstryde gespeel, dié reeks het met 1–1 gelykop geëindig.<ref name="Timeline" />
In 1894 het Lord Hawke se keurspan weer die Verenigde State besoek. Die gaste het albei eersterangse wedstryde teen Philadelphia gewen. George Patterson het 271 eersterangse lopies vir sy span teen Arthur Wood se span aangeteken. Tot op hede is dit die hoogste telling in eersterangse krieket deur ’n speler van ’n geassosieerde krieketland. Twee jaar later het Philadelphia nog ’n eersterangse oorwinning teen Australië aangeteken, maar nogtans dié reeks met 1–2 verloor. Australië het tydens sy toer ook [[New Jersey]], Chicago en Kalifornië ontmoet. In 1897 het Pelham Warner se span die Verenigde State besoek en in New York, Baltimore en Philadelphia gespeel. Die gaste het in die eersterangse wedstryde teen Philadelphia elk ’n oorwinning en ’n nederlaag aangeteken. In dieselfde jaar het Philadelphia sy derde toer na Engeland onderneem, dié keer insluitende eersterangse wedstryde. Hulle het twee oorwinnings aangeteken en nege nederlae in 14 wedstryde gely. In die daaropvolgende jaar het die tweede besoek deur Pelham Warner se span gevolg, met ’n bykomende wedstryd in Chicago. Die gaste het albei eersterangse wedstryde teen Philadelphia gewen. In 1899 het [[Ranjitsinhji]] ’n keurspan in die Verenigde State aangevoer, wat albei eersterangse wedstryde teen Philadelphia elk met ’n beurt gewen het. Twee jaar later het Bernard Bosanquet, die uitvinder van die ''googly'', ’n keurspan in die Verenigde State aangevoer. Die reeks van twee eersterangse wedstryde teen Philadelphia het met 1–1 gelykop geëindig. In 1903 het [[Kent]] die eerste Engelse countyspan geword wat die Verenigde State besoek het. Die gaste het albei eersterangse wedstryde teen Philadelphia gewen. Aansluitend het Philadelphia sy tweede eersterangse toer na Engeland onderneem, waar hulle ses van hul 15 wedstryde gewen het.<ref name="Timeline" />
In 1905 het die [[Marylebone-krieketklub]] (MCC) sy eerste toer na die Verenigde State onderneem, die reeks van twee eersterangse wedstryde teen Philadelphia het met 1–1 gelykop geëindig. In 1907 het Philadelphia [[Bermudaanse nasionale krieketspan|Bermuda]] besoek en die tweedaagse wedstryd teen die gasheer met 47 lopies verloor. In dieselfde jaar het die MCC in twee onbesliste wedstryde teen Philadelphia gespeel. In 1906 het Philadelphia weer Bermuda besoek en dié keer met agt paaltjies gewen. Daarop het Philadelphia se laaste toer na Engeland gevolg, waartydens hulle tien eersterangse wedstryde gespeel het, waarvan hulle vier gewen en ses verloor het. Bart King het tydens dié toer 87 paaltjies met ’n boulgemiddelde van 11.01 geneem, wat tot in 1958 die beste individuelle boulwerk in Engeland was. In 1909 het Ierland die Verenigde State besoek. In die eerste eersterangse wedstryd se eerste beurt het King al die tien Ierse paaltjies geneem en ’n driekuns in die tweede beurt behaal, waarvolgens Philadelphia dié wedstryd met ’n beurt geneem het. Hulle het die tweede wedstryd ook met ’n beurt gewen. Daarna het Philadelphia [[Jamaika]] besoek en die reeks van drie eersterangse wedstryde met 2–1 gewen. Een jaar later is Philadelphia in [[Hamilton, Bermuda|Hamilton]] deur die gasheer met nege paaltjies verslaan. In 1911 het Bermuda vir die eerste keer die Verenigde State besoek. In die wedstryd teen Philadelphia in Haverford het [[Gerald Conyers]] aan die einde van Philadelphia se beurt ses paaltjies vir twee lopies geneem, dit was twee driekunste, en ’n boulwerk van 15/138 in die oorwinning met ses lopies behaal. Tydens die daaropvolgende besoek het die gasheer in Hamilton teen Philadelphia met sewe paaltjies gewen. In 1912 het Philadelphia weer na Bermuda getoer, waar hulle deur die nasionale span met vier paaltjies geklop is. Tydens die Australiese toer na Noord-Amerika in 1913 is die laaste eersterangse wedstryde in die Verenigde State in meer as 90 jaar gespeel. Die gaste het twee oorwinnings aangeteken en in een onbesliste wedstryd teen Philadelphia gespeel. Ander wedstryde is in New York, Chicago, [[Pittsburgh]] en [[Rhode Island]] aangebied, waarby die Germantown-krieketklub die besoekers geklop het. Op die toer is ook twee eersterangse wedstryde teen ’n gesamentlike Amerikaans-Kanadese span beslis, wat albei deur die gaste gewen is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/9/9072.html |title=Canada and United States of America v Australians |publisher=Cricket Archive |date=7 Julie 1913 |accessdate=18 Februarie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200218190030/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/9/9072.html |archive-date=18 Februarie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/9/9155.html |title=Australia in North America 1913 |publisher=Cricket Archive |date=25 Augustus 1913 |accessdate=18 Februarie 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200218190041/https://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/9/9155.html |archive-date=18 Februarie 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Ná die Eerste Wêreldoorlog het krieket ook in Philadelphia agteruitgegaan en hulle het ’n reeks van vier wedstryde teen New York met 1–3 verloor. In 1921 het ’n Oos-Kanadese keurspan die Verenigde State besoek en teen Philadelphia onbeslis gespeel. Twee jaar later het Bermuda ’n reeks van twee wedstryde teen Philadelphia met 0–1 verloor en in 1928 het die gaste teen Philadelphia onbeslis gespeel.<ref name="Timeline" />
=== Naoorlogse tydperk ===
In die tussentyd het die krieketbedryf voortgegaan in die [[Amerikaanse Maagde-eilande]], dié eiland stel egter spelers beskikbaar vir die Wes-Indiese nasionale krieketspan, wat sedert 1928 [[toetskrieket]]status geniet.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/the-icc/history-of-icc/1909-1963 |title=1909–1963 – Imperial Cricket Conference |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Die Amerikaanse Maagde-eilande het tussen 1885 en 1894 die Verenigde State ses keer op internasionale vlak verteenwoordig. Hiervan het die Verenigde State een wedstryd gewen, twee verloor en in drie onbeslis gespeel. In 1932 het die Australiërs die Verenigde State besoek, onder spelers was die bekende Sir Donald Bradman. In 1958 het [[Pakistanse nasionale krieketspan|Pakistan]] die Verenigde State vir wedstryde in Philadelphia, New York en Massachusetts besoek. Een jaar later het die MCC se besoek vir wedstryde in Philadelphia en [[Washington, D.C.]] gevolg.<ref name="Timeline" />
Tot in die middel van die 1960’s, toe IKR-hervormings geassosieerde lede toegelaat het om aan te sluit, het krieket ’n klein tydverdryf in die Verenigde State gebly. As gevolg daarvan het dié sport in die Verenigde State gedurende die 1930’s heeltemal agteruitgegaan. Ná die [[Tweede Wêreldoorlog]] het migrante uit die [[Verenigde Koninkryk]] en later die [[Karibiese gebied]] en [[Suid-Asië]] die sport weer na die land saamgebring en gehelp om dit te laat herleef. Die Amerikaanse Krieketvereniging (''United States of America Cricket Association'', USACA) is in 1961 gestig en in 1963 is die internasionale wedstryde teen Kanada hervat met Kanada wat die eerste wedstryd in Toronto met ’n beurt gewen het. In 1964 het [[Yorkshire]] die Verenigde State vir wedstryde in New York, Washington, D.C. en [[Hollywood]] besoek. Die herlewing het daartoe gely dat die Verenigde State in 1965 by die IKR aangesluit het.<ref name="History" /> In dieselfde jaar het [[Cliff Severn]] op 39 saam met sy jonger broer [[Winston Severn|Winston]] in ’n tweedaagse wedstryd teen Kanada op Rileypark in [[Calgary]] vir die Verenigde State verskyn. Een jaar later het die Verenigde State die terugwedstryd op die [[C. Aubrey Smith]]-krieketveld in [[Los Angeles]] met 54 lopies gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/us-cricket-pioneer-clifford-severn-passes-away-at-88-750517 |title=US cricket pioneer Severn passes away at 88 |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=5 Junie 2014 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Vandag word krieket in al die 50 [[Deelstate van die Verenigde State van Amerika|Amerikaanse deelstate]] uitgeoefen.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.usaca.org/the-organization |title=The Organization |publisher=Amerikaanse Krieketvereniging |accessdate=16 Januarie 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116114732/http://www.usaca.org/the-organization |archive-date=16 Januarie 2021 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In dié jaar het [[Worcestershire]] die Verenigde State vir wedstryde in [[Honolulu]] en Hollywood besoek, waarop [[Nieu-Seelandse nasionale krieketspan|Nieu-Seeland]] se besoek gevolg het, insluitende ’n wedstryd in Los Angeles. Twee jaar later het die MCC die Verenigde State vir wedstryde in Washington, D.C., Philadelphia en New York besoek. In 1968 het die Verenigde State hul eerste toer na Engeland aangepak, waar hulle teen tweede countyspanne en kleiner counties te staan gekom het. In 1973 het die Verenigde State in Los Angeles Ierland met 42 lopies verslaan.<ref name="Timeline" />
=== Misgelope toernooie ===
[[Lêer:USA Squad Photo 2017.jpg|duimnael|Die Verenigde State se nasionale krieketspan in 2017]]
Hulle is nie vir die eerste [[Krieketwêreldbeker 1975]] uitgenooi nie en as ’n geassosieerde lid was die Verenigde State geregtig om aan die IKR-trofee 1979 deel te neem. Hulle het oorwinnings teen [[Israel]] en [[Wallis]] aangeteken, maar ná hul nederlaag teen [[Sri Lankaanse nasionale krieketspan|Sri Lanka]] is hulle vanweë hul swakker lopietempo uitgeskakel. Daarmee het hulle versuim om vir die [[Krieketwêreldbeker 1979]] te kwalifiseer. Drie jaar later het hulle tydens die IKR-trofee 1982 net Israel geklop en is weer uitgeskakel, waarmee hulle die [[Krieketwêreldbeker 1983]] misgeloop het. Tydens die IKR-trofee 1986 het hulle op gelyke punte met [[Nederlandse nasionale krieketspan|Nederland]] en Bermuda geëindig, maar hulle is weer vanweë hul swakker lopietempo in die derde plek uitgeskakel, waarmee hulle nie vir die [[Krieketwêreldbeker 1987]] gekwalifiseer het nie. Tydens die IKR-trofee 1990 het hulle vir die eerste keer daarin geslaag om vanaf die eerste rondte te vorder, maar hulle het laaste in die tussenrondte geëindig en vervolgens die [[Krieketwêreldbeker 1992]] misgeloop. Tydens die IKR-trofee 1994 het hulle weer in die eerste rondte misluk, só ook in 1997, waarmee hulle die krieketwêreldbekertoernooie in [[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] en [[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] misgeloop het. Van 1998 af het hulle ook aan die Wes-Indiese EDI-toernooi deelgeneem. Tydens die IKR-trofee 2001 het hulle vanaf die eerste rondte gevorder, maar met hul sesde plek in die Superliga het hulle nie vir die [[Krieketwêreldbeker 2003]] gekwalifiseer nie. Van 2000 af het die Verenigde State aan elke Amerikastrofee deelgeneem en die 2002-toernooi in [[Argentinië]] beklink.<ref name="Timeline" />
In 2004 het die span aan die Sesnasiesuitdaagtoernooi 2004 deelgeneem wat hulle gewen het. Daarmee het hulle vir die [[Kampioenetrofee 2004]] gekwalifiseer, waar hulle in hul eerste [[internasionale eendagwedstryd]]e (EDIs) nog maklik deur beide Nieu-Seeland en Australië verslaan is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-claims-icc-champions-trophy-berth-in-thrilling-finish-139842 |title=USA claims ICC Champions Trophy berth in thrilling finish |publisher=ESPNcricinfo |date=8 Maart 2004 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> In dieselfde jaar is tydens die Interkontinentale Beker die eerste eersterangse wedstryde in die Verenigde State in meer as 90 jaar beslis, maar hulle is deur Kanada geklop. John Davison het met 17 paaltjies vir Kanada die beste eersterangse boulwerk sedert [[Jim Laker]] behaal. Daarna het hulle teen Bermuda gewen, maar nie die halfeindstryd gehaal nie. Hulle het die Amerikastrofee 2004 in Bermuda ná Kanada in die tweede plek afgesluit.<ref name="Timeline" /> Tydens die Interkontinentale Beker 2005 is die span deur die wêreldbeheerliggaam geskors, nadat mededingende beheerliggame nie op ’n span kon besluit nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/icc-expels-usa-from-intercontinental-cup-215409 |title=ICC expels USA from Intercontinental Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Deb K Das |date=8 Augustus 2005 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Tydens die IKR-trofee 2005 het die Verenigde State in die laaste plek geëindig en sodoende die [[Krieketwêreldbeker 2007]] misgeloop, buitendien het hulle hul EDI-status verloor. In Augustus 2006 het die Verenigde State op die internasionale verhoog teruggekeer en aan die Amerikastrofee se afdeling een in Kanada deelgeneem. Onder vyf deelnemende spanne het hulle tweede geword.<ref name="Timeline" />
In Mei 2007 sou die Verenigde State na [[Darwin]], Australië, vertrek om aan die wêreldkrieketliga se afdeling drie deel te neem. Die twee beste spanne van dié toernooi het vir die afdeling twee later die jaar gekwalifiseer. Die Amerikaanse Krieketvereniging is egter deur die IKR geskors en die nasionale span van die toernooi uitgesluit, waarmee hulle nie meer vir die [[Krieketwêreldbeker 2011]] kon kwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/icc-board-suspends-usa-cricket-association-282227 |title=ICC suspends USA Cricket Association |publisher=ESPNcricinfo |date=3 Maart 2007 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Die skorsing was die gevolg van ’n interne dispuut oor ’n grondwet vir die nasionale beheerliggaam. Vroeg in 2008 is die geskil opgelos en die skorsing op 1 April dieselfde jaar opgehef.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES2/articles/000030/003058.shtml |title=ICC welcomes back USA |publisher=Cricket Europe |date=1 April 2008 |accessdate=26 Junie 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220626134607/https://www.cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES2/articles/000030/003058.shtml |archive-date=26 Junie 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
Vir die daaropvolgende siklus is die Wêreldkrieketliga 2007–09 opgesit, wat nuwe speelmoontlikhede saamgebring het. Ná hul hertoelating het hulle in afdeling vyf begin, waar hulle vanaf die eerste rondte gevorder het, maar in die halfeindstryd deur [[Jersey]] uitgeskakel is, hulle is ook in die klein finale om die derde plek deur [[Nepalese nasionale krieketspan|Nepal]] verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-cricket-league-division-five-2008-347237/jersey-vs-united-states-of-america-semi-final-349859/match-report |title=Afghanistan and Jersey into final |publisher=ESPNcricinfo |date=30 Mei 2008 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Daarmee het hulle die regstreekse kwalifisering vir die Wêreldkrieketliga 2009–14 se afdeling vyf gehaal. Ná hul eindstrydnederlaag teen Nepal is hulle as naaswenner bevorder. Met die opkoms van [[Twintig20]]-krieket (T20I) is aan hulle by die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2010 ’n wegspringplek toegestaan, terwyl hulle voorheen die eerste twee [[T20I-wêreldbeker]]toernooie in [[T20I-wêreldbeker 2007|2007]] en [[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/uae-to-host-expanded-world-twenty20-qualifiers-405141 |title=UAE to host expanded World Twenty20 Qualifiers |publisher=ESPNcricinfo |date=20 Mei 2009 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Hulle is egter deur Ierland en [[Afghaanse nasionale krieketspan|Afghanistan]] geklop en het die [[T20I-wêreldbeker 2010]] misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2009-10-410068/afghanistan-vs-united-states-of-america-10th-match-group-a-439503/match-report |title=Afghanistan beat USA to progress |publisher=ESPNcricinfo |date=11 Februarie 2010 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Tydens die afdeling vier het hulle die eindstryd teen [[Italië]] gewen en as eerste span vir die afdeling drie gekwalifiseer,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-cricket-league-division-four-2010-467028/nepal-vs-tanzania-3rd-place-play-off-467094/match-report |title=Cush century takes USA to title triumph |publisher=ESPNcricinfo |date=21 Augustus 2010 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> waar hulle met hul laaste plek afgeskakel is en die [[Krieketwêreldbeker 2019]] misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/world-cricket-league-division-3-unhappy-ending-for-usa-499000 |title=Unhappy ending for USA |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=31 Januarie 2011 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Tydens die kwalifisering het hulle die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2012 gehaal, maar hulle is reeds in die eerste rondte uitgeskakel. In die laaste wedstryd teen [[Skotse nasionale krieketspan|Skotland]] het hulle met ’n sterk oorwinning die kans gehad om vanaf die eerste rondte te vorder, maar hul aangetekende oorwinning was nie genoeg nie, waarmee hulle die [[T20I-wêreldbeker 2012]] misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2011-12-532912/scotland-vs-united-states-of-america-54th-match-group-b-546459/match-report |title=Afghanistan finish top after seventh win |publisher=ESPNcricinfo |date=20 Maart 2012 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
Tydens die Wêreldkrieketliga se afdeling vier 2012 is die Verenigde State bevorder en in 2013 het hulle in afdeling drie aangebly. Hulle het aan die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2013 deelgeneem, maar hulle is in die laaste plek uitgeskakel en het vervolgens die [[T20I-wêreldbeker 2014]] misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2013-14-660011/united-arab-emirates-vs-united-states-of-america-54th-match-group-a-660199/match-report |title=Ireland through, Italy still in hunt despite loss |publisher=ESPNcricinfo |date=24 November 2013 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Tydens die Wêreldkrieketliga se afdeling drie 2014 is hulle weer afgeskakel. Tydens die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2015 vir die [[T20I-wêreldbeker 2016]] het hulle weer in die eerste rondte misluk.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2015-875401/papua-new-guinea-vs-united-states-of-america-41st-match-group-a-875537/match-report |title=USA eliminated despite 18-run win |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=19 Julie 2015 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
Op 26 Junie 2015 het die IKR die Amerikaanse Krieketvereniging weer geskors, maar dié keer nadat ’n IKR-ondersoek “beduidende kommer uitgespreek het oor die bestuur, finansies, reputasie en krieketaktiwiteite”. Hierdie skorsing het egter nie die nasionale span se wedstryde geraak nie, maar die beheerliggaam van IKR-befondsing ontneem en verhoed dat die Amerikaanse Krieketvereniging enige toernooie in die Verenigde State kon reël (terwyl die IKR steeds enige toernooie in die Verenigde State kon goedkeur). Die skorsing sou aanbly totdat die Amerikaanse Krieketvereniging aan die IKR kan bewys dat “voorwaardes met betrekking tot bestuur, finansies en sy krieketaktiwiteite” verbeter het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/icc-suspends-usaca-over-significant-concerns-891589 |title=ICC suspends USACA over 'significant concerns' |publisher=ESPNcricinfo |date=26 Junie 2015 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
Tydens die wêreldkrieketliga se afdeling vier 2016 op eie bodem is hulle weer bevorder en het in afdeling drie aangebly. Tydens die Wêreldkrieketliga 2017–19 se afdeling drie in 2017 het die Verenigde State vir die eerste keer die afdeling twee gehaal, waar hulle ’n plek in die Krieketwêreldbekerliga 2 2019–2023 bespreek het. In Twintig20 is hulle in 2019 reeds in die Amerikas se kwalifisering uitgeskakel en het die [[T20I-wêreldbeker 2021]] misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES2019/articles/000013/001327.shtml |title=Bermuda and Canada through to global qualifier |publisher=Cricket Europe |author=Andrew Nixon |date=26 Augustus 2019 |accessdate=26 Augustus 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190826110237/https://www.cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES2019/articles/000013/001327.shtml |archive-date=26 Augustus 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref>
Op 22 Junie 2017 het op die IKR se jaarlikse vergadering in [[Londen]] die IKR se volle rad eenparig besluit – ná aanleiding van ’n aanbeveling deur die Raad in April, en ’n onlangse verhoor oor geskilbeslegtingskomitees voor Michael Beloff, wat in Junie 2017 afgehandel is – om die Amerikaanse Krieketvereniging uit te sluit. Dit het die beheerliggaam se weiering om ’n deur die IKR goedgekeurde grondwet aan te neem ingesluit.<ref name="Expelled" /> In dieselfde maand is ’n nuwe goedgekeurde beheerliggaam, VSA Krieket, gestig en hulle het as ’n geassosieerde lid by die IKR aangesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-plan-to-launch-their-t20-league-in-2021-1167043 |title=USA plan to launch their T20 League in 2021 |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=27 November 2018 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref><ref name="Rejoin" />
=== Herlewing ===
Nadat hulle in 2018 [[Singapoer]] in die eindstryd van die afdeling drie verslaan het, het hulle vir die eerste keer die afdeling twee gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-wcl-div-3-2018-19-1162839/singapore-vs-united-states-of-america-15th-match-1162859/match-report |title=USA roll past Singapore to earn first-ever promotion to WCL Division Two |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=19 November 2018 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> In April 2019 het die Verenigde State, nadat hulle die afdeling twee onder die vier beste spanne afgesluit het, vir die Krieketwêreldbekerliga 2 2019–2023 gekwalifiseer, wat aan hulle die kans besorg het om die wêreldbekerkwalifisering 2023 vir die [[Krieketwêreldbeker 2023]] te haal. Al die wedstryde tydens die Krieketwêreldbekerliga 2 is as EDIs erken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/1196656 |title=Oman and USA secure ICC Men's Cricket World Cup League 2 places and ODI status |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-road-to-world-cup-2023-how-teams-can-secure-qualification-from-rank-no-1-to-32-1197379 |title=The road to World Cup 2023: how teams can secure qualification, from rank No. 1 to 32 |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=14 Augustus 2019 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Tydens die Krieketwêreldbekerliga 2 het hulle die drienasiestoernooi in die [[Verenigde Arabiese Emirate]] beklink, maar die toernooi in [[Nepal]] in die laaste plek afgesluit. Die drienasiesreeks in die Verenigde State in September 2019 was die eerste EDI-reeks in die Verenigde State en die gasheer het ná [[Namibiese nasionale krieketspan|Namibië]] en voor [[Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan|Papoea-Nieu-Guinee]] in die tweede plek afgesluit, die tweede toernooi in April 2020 moes egter net soos ander toernooie weens die wêreldwye [[Covid-19-pandemie]] uitgestel word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/1645150 |title=Series six of Men's CWC League 2 in USA postponed due to Coronavirus outbreak |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=13 Maart 2020 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.usacricket.org/media-release/mens-cricket-world-cup-league-2-in-usa-postponed-due-to-coronavirus-outbreak/ |title=Men's Cricket World Cup League 2 in USA Postponed due to Coronavirus outbreak |publisher=[[VSA Krieket]] |date=13 Maart 2020 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
In November 2021 het Ierland vir Desember 2021 ’n toer van vyf wedstryde na die Verenigde State aangekondig, voordat hulle vanaf daar in Januarie 2022 vir ’n EDI-reeks na Wes-Indië sal vertrek. Daarmee het die Verenigde State vir die eerste keer ’n bilaterale reeks teen ’n volle lid aangebied.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-to-host-ireland-in-first-home-series-against-full-member-1288501 |title=USA to host Ireland in first home series against Full Member |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=9 November 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/59224542 |title=USA v Ireland: Irish to make historic American tour in festive series |publisher=[[BBC]] |date=9 November 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Dié reeks het met twee T20Is begin; ná ’n stadige begin in die eerste wedstryd het in die tweede beurt ’n hoë vennootskap tussen [[Sushant Modani]] en [[Gajanand Singh]] begin en die gasheer ’n telling van 188 lopies laat aanteken. Ierland het in die lopiejag 26 lopies te min aangeteken, waarmee die Verenigde State hul eerste oorwinning nog teen ’n toetsland aangeteken het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/59764099 |title=USA v Ireland: Tourists stunned in historic Twenty20 international in Florida |publisher=[[BBC]] |date=22 Desember 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/ireland-in-usa-and-west-indies-2021-22-1291182/united-states-of-america-vs-ireland-1st-t20i-1291187/match-report |title=Gajanand Singh, Sushant Modani propel USA to historic T20I win over Ireland |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=23 Desember 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Ierland het die T20I-reeks in die tweede wedstryd egaliseer; hulle het eerste gekolf en is op 150 lopies uitgeboul, die gasheer het egter nege lopies te min aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/ireland-in-usa-and-west-indies-2021-22-1291182/united-states-of-america-vs-ireland-2nd-t20i-1291188/match-report |title=Lorcan Tucker sets up Ireland win as T20I series ends with honours even |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=24 Desember 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Ná die twee T20Is sou ’n EDI-reeks gespeel word. Dit is egter ná ’n aantal Covid-gevalle op 28 Desember 2021 afgelas.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-ireland-odi-series-cancelled-due-to-covid-19-outbreak-1294687 |title=USA-Ireland ODI series cancelled due to Covid-19 outbreak |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=28 Desember 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> In November 2021 is die Verenigde State saam met Wes-Indië as medegasheer vir die [[T20I-wêreldbeker 2024]] benoem. Tydens dié toernooi is vir die eerste keer wedstryde by ’n internasionale toernooi in die Verenigde State aangebied.<ref name="T20I-wêreldbeker 2024">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-co-hosts-for-2024-t20-wc-pakistan-gets-2025-champions-trophy-india-and-bangladesh-2031-world-cup-1289589 |title=USA co-hosts for 2024 T20 WC, Pakistan gets 2025 Champions Trophy, India and Bangladesh 2031 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=16 November 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> In Maart 2022 het die beheerliggaam in voorbereiding op die Major League Cricket 2023 beleggings ter waarde van 110 miljoen [[Amerikaanse dollar]] vir die opknapping van agt stadions in die land aangekondig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-t20-franchise-league-mlc-projected-to-spend-110-million-on-facilities-ahead-of-2023-launch-1306255 |title=USA T20 franchise league MLC projected to spend $110 million on facilities ahead of 2023 launch |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=18 Maart 2022 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
In September 2021 het die Verenigde State die Omaanse drienasiesreeks teen die gasheer en Nepal ná net een oorwinning in die derde plek afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/2264001 |title=Global Game: Zimbabwe win the ICC Women's T20 World Cup Qualifier |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=21 September 2021 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> Die Verenigde State se drienasiesreeks teen Skotland en die Verenigde Arabiese Emirate het die gasheer gelyk op punte, maar met ’n swakker lopietempo in die derde plek afgesluit, terwyl hulle die aansluitende Verenigde State se drienasiesreeks in Junie 2022 teen Nepal en Oman ná net een nederlaag en ’n onbesliste wedstryd beklink het. Tydens die Skotse drienasiesreeks in Augustus 2022 het die Verenigde State die tweede plek na die gasheer en voor die Verenigde Arabiese Emirate behaal. By die Papoea-Nieu-Guinese drienasiesreeks in September 2022 het die Verenigde State na Namibië en die gasheer in die derde plek geëindig. Die Namibiese drienasiesreeks in November 2022 het die Verenigde State met ’n beter lopietempo voor die gasheer en Papoea-Nieu-Guinee beklink. Ná afsluiting van al die drienasiesreekse het die Verenigde State tydens die Krieketwêreldbekerliga 2 2019–2023 die vyfde plek behaal, waarmee hulle die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2023 se uitspeelrondte gehaal het,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/3111784 |title=Explainer: The path to Cricket World Cup 2023 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |author=Daniel Beswick |date=16 Maart 2023 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref> wat hulle met ’n beter lopietempo voor die Verenigde Arabiese Emirate, wat gelyk aan punte was, beklink het. Daarmee het hulle die Krieketwêreldbekerkwalifisering vir die [[Krieketwêreldbeker 2023]] gehaal en gelyktydig hul plek in die Krieketwêreldbekerliga 2 2023–2027 vir die [[Krieketwêreldbeker 2027]] bespreek.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://supersport.com/cricket/icc-cricket-world-cup-super-league-2020-2023/news/185d137e-e4ba-48b1-8e9a-7d44db5030c7/usa-book-spot-at-cricket-world-cup-qualifier |title=USA book spot at Cricket World Cup qualifier |publisher=[[SuperSport]] |date=4 April 2023 |accessdate=4 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230404170415/https://supersport.com/cricket/icc-cricket-world-cup-super-league-2020-2023/news/185d137e-e4ba-48b1-8e9a-7d44db5030c7/usa-book-spot-at-cricket-world-cup-qualifier |archive-date=4 April 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2023 in Zimbabwe het die VSA die tiende plek behaal, waarmee hulle die hooftoernooi in Indië misgeloop het.
’n 4–0-Reeksoorwinning oor Kanada in April 2024 is opgevolg deur die eerste T20I-reeks teen [[Bengaalse nasionale krieketspan|Bangladesj]] vir drie wedstryde.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.tbsnews.net/sports/bangladesh-play-t20i-series-against-usa-world-cup-797386 |title=Bangladesh to play T20I series against USA before World Cup |publisher=The Business Standard |date=22 Februarie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> Die Verenigde State het die eerste wedstryd van die reeks met vyf paaltjies gewen, gelyk aan hul eerste oorwinning oor Bangladesj ooit,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/usa-vs-bangladesh-2024-1425119/united-states-of-america-vs-bangladesh-1st-t20i-1425131/match-report |title=Harmeet and Anderson the heroes as USA stun Bangladesh |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=21 Mei 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> waarna hulle met ’n oorwinning van ses lopies in die tweede wedstryd vir die eerste keer ’n reeks teen ’n volle lid kon beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.tbsnews.net/sports/usa-stun-bangladesh-again-clinch-historic-t20i-series-858941 |title=USA stun Bangladesh again, clinch historic T20I series |publisher=The Business Standard |date=24 Mei 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> Dié wedstryde het vir die Amerikaners as ’n voorbereiding gedien op hul debuut tydens die T20I-wêreldbeker.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.houstonchronicle.com/news/houston-texas/trending/article/us-canada-bangladesh-t20-cricket-19066108.php |title=U.S. men's national T20 cricket team schedules World Cup warmup matches near Houston |publisher=Houston Chronicle |author=Peter Warren |date=16 Maart 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> In hul openingswedstryd kon die medegasheer die mededinger Kanada met sewe paaltjies klop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://apnews.com/article/twenty20-world-cup-usa-canada-1a56a793ae7e8370f1443933fe33b1e8 |title=Aaron Jones hits 10 sixes as US beats Canada by 7 wickets to open T20 World Cup |publisher=The Associated Press |date=2 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> In die tweede wedstryd het die Amerikaners ’n skokoorwinning oor die groot gunsteling Pakistan in die Superboulbeurt aangeteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nytimes.com/athletic/5547020/2024/06/06/usa-pakistan-t20-world-cup-result/ |title=USA upsets Pakistan in T20 Cricket World Cup with stunning super over win |publisher=[[The New York Times]] |author=Joseph Bentley |date=6 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> Dié verrassende oorwinning het tot groot mediabelangstelling gelei en nuwe entosiasme oor die vestiging van krieket in die land aangeblaas.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cnn.com/2024/06/08/sport/cricket-united-states-changing-world/index.html |title=How the USA’s shock cricket triumph reflects a global sporting and geopolitical transformation |publisher=[[CNN]] |author=Stephen Collinson |date=8 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/a-day-to-believe-cricket-is-not-just-an-american-dream-1437197?platform=amp |title=A day to believe cricket is not just an American Dream |publisher=ESPNcricinfo |author=Cameron Ponsonby |date=7 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/news/articles/c511lz5jw9go.amp |title=The part-time heroes behind US cricket's historic win |publisher=[[BBC]] |author=Brandon Livesay |date=7 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> Die laaste groepwedstryd teen Ierland moes weens reën afgelas word, waarmee die Amerikaners met hul tweede groepplek die Super Agt gehaal (waarmee Pakistan, Kanada en Ierland uitgeskakel is) en gelyktydig regstreeks vir die [[T20I-wêreldbeker 2026]] gekwalifiseer het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://edition.cnn.com/2024/06/14/sport/usa-ireland-2024-t20-cricket-world-cup-spt-intl/index.html |title=USA makes history in advancing to next stage of men’s T20 Cricket World Cup after game against Ireland is abandoned |publisher=[[CNN]] |author=Ben Morse |date=14 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/articles/c255qr4grpno |title=USA reach Super 8s but Ireland eliminated after washout |publisher=[[BBC]] |date=14 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/t20-world-cup-2026-usa-book-their-spot-india-and-sri-lanka-are-the-co-hosts-1438702 |title=USA qualify automatically for T20 World Cup 2026 |publisher=ESPNcricinfo |date=14 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref> In die Super Agt is die Verenigde State egter ná nederlae teen [[Proteas|Suid-Afrika]], Wes-Indië en Engeland uit die toernooi geskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://edition.cnn.com/2024/06/23/sport/usa-lose-england-t20-cricket-world-cup-spt-intl/index.html |title=USA crashes out of T20 Cricket World Cup with defeat against England, ending historic run |publisher=[[CNN]] |author=Issy Ronald |date=23 Junie 2024 |accessdate=24 Junie 2024}}</ref>
Tydens die T20I-wêreldbeker 2026 in [[Indië]] en [[Sri Lanka]] het die Amerikaners nederlae gely teen die volle lede [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] (met 29 lopies) en Pakistan (met 32 lopies) gely, waarna hulle Nederland (met 93 lopies) en Namibië (met 31 lopies) kon klop, maar nogtans die Super Agt misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://uk.sports.yahoo.com/news/united-states-eliminated-2026-t20-130834167.html |title=United States eliminated from 2026 T20 World Cup. USA stats, results |publisher=[[Yahoo!]] |author=Ehsan Kassim |date=18 Februarie 2026 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
== Kleure en kenteken ==
In EDI- en T20I-krieket dra Amerikaanse spelers blou truie met rooi kleuraksente, blou moue, ’n blou V-halslyn en blou broeke. Veldwerkers dra ’n blou bofbalpet of ’n blou sonhoed. Die kolwers se helms is op ’n soortgelyke manier geverf. Gedurende IKR-toernooie verskyn die borg se embleem op die regter mou en die belettering ''USA'' verskyn op die middel van die trui.
VSA Krieket se kenteken toon ’n rooi krieketkolf voor ’n rooi-wit-gestreepte skild met die wit belettering ''USA Cricket'' onder op ’n blou agtergrond; wit, blou en rooi is die Verenigde State se nasionale kleure.
== Tuisstadions ==
{{Location map+ |Verenigde State
|caption=Ligging van Amerikaanse krieketstadions|width=300
|places=
{{location map~|Verenigde State|label=<small>[[Sentrale Browardpark]]</small>|position=top|lat=26.139959|long=-80.198689}}
{{location map~|Verenigde State|label=<small>[[Moosa-stadion]]</small>|position=bottom|lat=29.51768|long=-95.32565}}
{{location map~|Verenigde State|label=<small>[[Grand Prairie-stadion]]</small>|position=left|lat=32.768219|long=-96.98635}}
{{location map~|Verenigde State|label=<small>[[Nassau County Internasionale Krieketstadion]]</small>|position=left|lat=40.734706|long=-73.573058}}
{{location map~|Verenigde State|label=<small>[[Prairie View-krieketkompleks]]</small>|position=right|lat=30.086667|long=-96.004444}}
}}
[[Lêer:CBRegionalPark.jpg|duimnael|links|Die Sentrale Browardpark is een van vyf Amerikaanse krieketvelde met amptelike EDI-status<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/moosa-stadium-texas-usa-s-newest-odi-venue-a-texas-sized-dream-come-true-1313116 |title=Moosa Stadium: USA's newest ODI venue a Texas-sized dream come true |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=1 Mei 2022 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>]]
Die Verenigde State beskik oor geen amptelike tuisstadion vir hul nasionale span nie. Die Verenigde State se nasionale krieketspan gebruik vir hul krieketwedstryde eerder ’n verskeidenheid stadions dwarsdeur die Verenigde State:
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! No. !! Stadion !! Plek !! Eerste wedstryd
|-
| 1
| [[Sentrale Browardpark]]
| [[Lauderhill]], [[Florida]]
| 13 September 2019
|-
| 2
| [[Moosa-stadion]]
| [[Pearland]], [[Texas]]
| 28 Mei 2022
|-
| 3
| [[Prairie View-krieketkompleks]]
| [[Prairie View, Texas|Prairie View]], [[Texas]]
| 7 April 2024
|-
| 4
| [[Grand Prairie Stadium]]
| [[Grand Prairie, Texas|Grand Prairie]], [[Texas]]
| 1 Junie 2024
|-
| 5
| [[Nassau County Internasionale Krieketstadion]]
| [[East Meadow, New York|East Meadow]], [[New York (deelstaat)|New York]]
| 3 Junie 2024
|}
=== Krieketwêreldbekerstadions ===
{{Hoofartikel|T20I-wêreldbeker 2024}}
Saam met Wes-Indië het die Verenigde State die T20I-wêreldbeker 2024 aangebied. Dit was die eerste internasionale kriekettoernooi in dié land ooit.<ref name="T20I-wêreldbeker 2024" />
== Wedywering met Kanada ==
Die Verenigde State se grootste mededinger in krieket is [[Kanadese nasionale krieketspan|Kanada]]. Albei spanne het in 1844 in die eerste internasionale wedstryd nog teen mekaar te staan gekom en ontmoet sedertdien jaarliks, met uitsondering van die tydperk tussen 1913 en 1962 asook van 1994 tot 2011. As deel van hierdie mededinging speel albei nasionale spanne om die K.A. Auty-beker wat deur Karl André Auty geskenk is. Dit is die oudste en tot vandag toe langste bilaterale mededinging in internasionale sport.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2015/mar/28/how-philadelphia-became-the-unlikely-epicenter-of-american-cricket?CMP=EMCSPTEML942 |title=How Philadelphia became the unlikely epicenter of American cricket |publisher=[[The Guardian]] |date=28 Maart 2015 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
== Spelers ==
=== Spelerstatistieke ===
Altesaam het vir die Verenigde State 51 spelers [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en 53 spelers [[Twintig20|T20I-krieket]] gespeel. Vervolgens die spelers wat vir die Amerikaanse span die meeste lopies aangeteken en die meeste paaltjies geneem het.
==== Lopies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Lopies
|-
|style="text-align:left;"| [[Monank Patel]]
| 2019–hede
| align=center | 71
| align=center | '''2 288'''
| [[Monank Patel]]
| 2019–hede
| align=center | 47
| align=center | '''1 011'''
|-
| [[Aaron Jones]]
| 2019–hede
| align=center | 52
| align=center | '''1 664'''
| [[Steven Taylor]]
| 2019–hede
| align=center | 32
| align=center | '''{{0}}822'''
|-
| [[Steven Taylor]]
| 2019–hede
| align=center | 49
| align=center | '''1 265'''
| [[Andries Gous]]
| 2024–hede
| align=center | 27
| align=center | '''{{0}}770'''
|-
| [[Saiteja Mukkamalla]]
| 2022–hede
| align=center | 37
| align=center | '''1 255'''
| [[Aaron Jones]]
| 2019–hede
| align=center | 48
| align=center | '''{{0}}770'''
|-
| [[Milind Kumar]]
| 2024–hede
| align=center | 22
| align=center | '''1 016'''
| [[Saiteja Mukkamalla]]
| 2024–hede
| align=center | 21
| align=center | '''{{0}}737'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 27 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=2;id=11;type=team |title=Records / United States of America / One-Day Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 27 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=3;id=11;type=team |title=Records / United States of America / Twenty20 Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
|}
==== Paaltjies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Paaltjies
|-
| [[Saurabh Netravalkar]]
| 2019–hede
| align=center | 67
| align=center | '''108'''
| [[Saurabh Netravalkar]]
| 2019–hede
| align=center | 44
| align=center | '''42'''
|-
| [[Nosthush Kenjige]]
| 2019–hede
| align=center | 61
| align=center | '''{{0}}69'''
| [[Harmeet Singh (krieketspeler)|Harmeet Singh]]
| 2024–hede
| align=center | 29
| align=center | '''31'''
|-
| [[Jasdeep Singh]]
| 2019–hede
| align=center | 45
| align=center | '''54'''
| [[Jasdeep Singh]]
| 2019–hede
| align=center | 30
| align=center | '''31'''
|-
| [[Nisarg Patel]]
| 2019–2023
| align=center | 41
| align=center | '''42'''
| [[Shadley van Schalkwyk]]
| 2024–hede
| align=center | 18
| align=center | '''28'''
|-
| [[Steven Taylor]]
| 2019–2024
| align=center | 49
| align=center | '''40'''
| [[Nisarg Patel]]
| 2019–2024
| align=center | 21
| align=center | '''27'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 27 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=2;id=11;type=team |title=Records / United States of America / One-Day Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 27 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=3;id=11;type=team |title=Records / United States of America / Twenty20 Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== Spankapteins ===
Tot op hede was vier spelers reeds die [[Kaptein (sport)|kaptein]] vir die Verenigde State tydens ’n EDI-wedstryd en vier tydens ’n T20I.<ref>Die tydperk verwys na die ooreenstemmende krieketseisoen waarin die eerste of laaste wedstryd van die tyd as kaptein gespeel is.</ref>
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! colspan="3" | EDI<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=2;id=11;type=team |title=Records / United States of America / One-Day Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
! colspan="2" | T20I<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=3;id=11;type=team |title=Records / United States of America / Twenty20 Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
|-
! No. !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk
|-
| 1
| Richard Staple
| 2004
| Saurabh Netravalkar
| 2019
|-
| 2
| Saurabh Netravalkar
| 2019–2021
| '''Monank Patel'''
| 2021–hede
|-
| 3
| '''Monank Patel'''
| 2022–hede
| Aaron Jones
| 2023–2024
|-
| 4
| Aaron Jones
| 2023
| Jasdeep Singh
| 2024
|}
== Rekords ==
=== EDI-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-AU}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-NZ}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-WI}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZW}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Cr-CA}} || 5 || 4 || 1 || 0 || 0 || 80,00 || 13 Augustus 2024
|-
|align="left"| {{vlagland|Jersey}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 4 April 2023
|-
|align="left"| {{Cr-NA}} || 11 || 7 || 4 || 0 || 0 || 63,64 || 17 September 2019
|-
|align="left"| {{Cr-NL}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 11 || 6 || 4 || 1 || 0 || 54,55 || 17 September 2021
|-
|align="left"| {{Cr-OM}} || 10 || 3 || 6 || 1 || 0 || 30,00 || 8 Junie 2022
|-
|align="left"| {{Cr-PG}} || 10 || 7 || 2 || 1 || 0 || 70,00 || 13 September 2019
|-
|align="left"| {{Cr-XS}} || 8 || 3 || 5 || 0 || 0 || 37,50 || 9 Desember 2019
|-
|align="left"| {{Cr-AE}} || 11 || 9 || 2 || 0 || 0 || 81,82 || 8 Desember 2019
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''75''' || '''40''' || '''32''' || '''3''' || '''0''' || '''53,33''' || 13 September 2019
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met EDI #4942 op 27 Januarie 2026. Laaste keer hersien op 27 Februarie 2026. Wenpersentasies sluit geen uitslae uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=2;id=11;type=team |title=Records / United States of America / ODI matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=27 Januarie 2026 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== Krieketwêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1979|1979]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1983|1983]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1987|1987]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1992|1992]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2003|2003]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2011|2011]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2015|2015]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2027|2027]] || {{n.v.t.}}
|-
|[[Krieketwêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}}
|}
=== Kampioenetrofeerekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Kampioenetrofee 1998|1998]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2000|2000]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2002|2002]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2004|2004]] || Groepfase
|-
|[[Kampioenetrofee 2006|2006]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2009|2009]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2013|2013]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2017|2017]] || Nie toegelaat nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2025|2025]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Kampioenetrofee 2029|2029]] || {{n.v.t.}}
|}
=== T20I-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste T20I-oorwinning
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Toetslande'''
|-
|align="left"| {{Cr-BD}} || 3 || 2 || 1 || 0 || 0 || 66,67 || 21 Mei 2024
|-
|align="left"| {{Cr-EN}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-IE}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 0 || 50,00 || 22 Desember 2021
|-
|align="left"| {{Cr-IN}} || 2 || 0 || 2 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-PK}} || 2 || 0 || 1 || 1 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZA}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-WI}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-ZW}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{vlagland|Argentinië}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 11 November 2021
|-
|align="left"| {{vlagland|Bahamas}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 13 November 2021
|-
|align="left"| {{vlagland|Belize}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 7 November 2021
|-
|align="left"| {{Cr-BM}} || 5 || 3 || 2 || 0 || 0 || 60,00 || 8 November 2021
|-
|align="left"| {{vlagland|Jersey}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 11 Julie 2022
|-
|align="left"| {{vlagland|Kaaimanseilande}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 Augustus 2019
|-
|align="left"| {{Cr-CA}} || 12 || 7 || 3 || 1 || 1 || 58,33 || 7 April 2024
|-
|align="left"| {{Cr-NA}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 1 Oktober 2024
|-
|align="left"| {{Cr-NL}} || 4 || 1 || 3 || 0 || 0 || 25,00 || 13 Februarie 2026
|-
|align="left"| {{Cr-NP}} || 3 || 0 || 2 || 1 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Cr-OM}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 20 Februarie 2025
|-
|align="left"| {{vlagland|Panama}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 7 November 2021
|-
|align="left"| {{Cr-PG}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{vlagland|Singapoer}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 12 Julie 2022
|-
|align="left"| {{Cr-AE}} || 4 || 1 || 2 || 0 || 1 || 25,00 || 30 September 2024
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''58''' || '''31''' || '''22''' || '''3''' || '''2''' || '''53,45''' || 19 Augustus 2019
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met T20I #3743 op 27 Februarie 2026. Gelykop verwys na wedstryde wat deur ’n valbyl (soos ’n Superboulbeurt) beslis is. Wenpersentasies sluit geen uitslae uit en gelykop as ’n halwe oorwinning (ongeag die valbyl).''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=3;id=11;type=team |title=Records / United States of America / Twenty20 Internationals / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=27 Februarie 2026 |accessdate=27 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== T20I-wêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2010|2010]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2012|2012]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2014|2014]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2016|2016]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2021|2021]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2024|2024]] || Super Agt
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2026|2026]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2028|2028]] || {{n.v.t.}}
|-
|[[T20I-wêreldbeker 2030|2030]] || {{n.v.t.}}
|}
== Sien ook ==
{{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}}
* [[Verenigde State se nasionale rugbyspan]]
* [[Verenigde State se nasionale sokkerspan]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Bronnelys ==
* {{en}} {{cite book |author=Tom Melville |title=The Tented Field: A History of Cricket in America |year=1998 |publisher=Bowling Green State University Popular Press |location=Bowling Green, OH |isbn=0-87972-769-1}}
* {{en}} {{cite book |author=Jones Wister |url=https://en.wikisource.org/wiki/A_%22Bawl%22_for_American_Cricket |title=A "Bawl" for American Cricket |publisher=[[Wikisource]] |year=1893 |location=Philadelphia}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|United States national cricket team|Verenigde State se nasionale krieketspan}}
* {{en}} [https://www.usacricket.org/ Amptelike webwerf van VSA Krieket]
* {{en}} [https://www.espncricinfo.com/team/united-states-of-america-11 Die Verenigde State op ESPNcricinfo]
* {{en}} [https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/usa Die Verenigde State by die IKR]
{{Nasionale krieketspanne}}
{{Normdata}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Nasionale krieketspanne van Amerika]]
[[Kategorie:Krieket in die Verenigde State van Amerika]]
td7hphnhpux2co6bwm8iywlj0tgfg90
Tuin van Wellus
0
384381
2896341
2877565
2026-04-22T18:24:35Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896341
wikitext
text/x-wiki
{{Kursiewe titel}}
[[Beeld:The_Garden_of_earthly_delights.jpg|thumb|550px|Jheronimus Bosch, ''Tuin van Wellus'', olie op eikepanele, 205,5 x 384,9 cm, Museo del Prado, [[Madrid]].]]
Die '''''Tuin van Wellus''''' is die moderne titel<ref group="nota">In dié tyd het skilderye nie spesifieke name gehad nie. Dit was destyds in Spaans bekend as ''La Pintura del Madroño'' en vandag as ''El Jardín de las Delicias''.</ref> van 'n [[triptiek]] (kunswerk met drie panele) in olie op eikepanele wat die [[Ou Nederlandse skilderkuns|Ou Nederlandse]] meester [[Jheronimus Bosch]] tussen 1490 en 1510 geskilder het, toe hy tussen 40 en 60 jaar oud was.<ref group="nota">Bosch se presiese geboortedatum is onseker, maar word geraam op 1450. Gibson, 15-16</ref> Dit word sedert 1939 in die Museo del Prado in [[Madrid]], [[Spanje]], gehou.
Omdat min bekend is oor Bosch se lewe en bedoelings, wissel vertolkings van sy skildery van 'n vermaning teen vleeslike wellus tot 'n ernstige waarskuwing van die gevare van die lewe se versoekings tot 'n uitlokking tot die uiterste seksuele genot. Die ingewikkeldheid van die simbolisme, veral van die sentrale paneel, het oor die eeue gelei gelei tot uiteenlopende interpretasies. 20ste-eeuse kunshistorici kan nie saamstem of die triptiek se middelste paneel 'n morele waarskuwing of 'n panorama van wellus is nie.
Bosch het drie groot triptieke geskilder; die ander twee is van omstreeks 1482 en 1516. Dit kan van links na regs gelees word en elke paneel is noodsaaklik vir die betekenis van die geheel. Elk van die drie werke verteenwoordig aparte, maar verwante temas oor geskiedenis en geloof. Triptieke uit dié tydperk was gewoonlik bedoel om in vervolging gelees te word, met die linker- en regterpanele wat dikwels onderskeidelik die [[Paradys|tuin van Eden]] en die [[Laaste Oordeel]] uitbeeld, terwyl die hoofonderwerp in die middelste paneel behandel is.<ref>Belting, 85–86</ref> Dit is onbekend of die ''Tuin'' as 'n altaarskildery bedoel was, maar die buitengewone onderwerp daarvan laat die meeste mense dink dit was waarskynlik nie vir 'n [[klooster]] of [[kerk (gebou)|kerk]] bedoel nie, maar vir 'n niegeestelike koper.<ref>Gibson, 99</ref>
==Beskrywing==
===Buitekant===
[[Beeld:Hieronymus Bosch - The Garden of Earthly Delights - The exterior (shutters).jpg|thumb|links|200px|Die buitepanele wys die wêreld tydens die skepping, dalk op die derde dag, voor die verskyning van diere en mense.<ref name="von33">Von Baldass, 33</ref>]]
Wanneer die triptiek se kantpanele toe is, raak die buitenste ontwerp sigbaar. Dit het nie veel kleur nie,<ref name="Snyder102">Snyder 1977, 102</ref> moontlik omdat Nederlandse triptieke so geskilder is, maar ook dalk omdat dit wys die skildery beeld 'n tyd uit voor die skepping van die [[son]] en die [[maan]], wat volgens die [[Christelike]] teologie geskep is "om lig aan die aarde te verskaf". Die tipiese vaal buitepanele beklemtoon ook die helder kleure van die binnekant.<ref>Veen & Ridderbos, 6</ref>
Daar word algemeen geglo die buitepanele beeld die skepping van die aarde uit, met groenigheid wat pas die aarde begin oortrek het.<ref name="Belting22">Belting, 22</ref> God, met 'n kroon op die kop, kan as 'n klein figuur links bo gesien word. Bosch wys God as die Vader, wat met 'n [[Bybel]] op sy skoot sit en die aarde skep met 'n passiewe "laat daar lig wees".<ref>Gibson, 88</ref>
Bo hom is 'n aanhaling uit [[Psalms|Psalm]] 33: ''Ipse dīxit, et facta sunt: ipse mandāvit, et creāta sunt'' – "Wat die Here sê, gebeur, alles wat Hy doen, staan vas."<ref name="MLN">Dempsey, Charles. "Sicut in utrem aquas maris: Jerome Bosch's Prolegomenon to the Garden of Earthly Delights". ''MLN''. The Johns Hopkins University Press, 119:1, Januarie 2004. S247–S270. Besoek op 14 November 2007.</ref> Die aarde is omring deur 'n deurskynende sfeer, wat dui op die uitbeelding van die geskepte wêreld as 'n kristalsfeer wat deur God of Christus vasgehou word.<ref>Cinotti, 100</ref>
Ondanks die teenwoordigheid van plantegroei, bevat die aarde nog geen menslike of dierelewe nie, wat aandui die toneel beeld die Bybelse derde dag uit.<ref name="von33" />
Om die binnekant van die aarde is die see, wat veral verlig word deur ligstrale wat deur die wolke skyn. Die beeld is van 'n onbevolkte aarde wat net uit rotse en plante bestaan en 'n sterk kontras vorm met die binnepaneel, wat 'n paradys vol lustige lewe wys.
===Binnekant===
{{Beeldgroep2
| align = center
| image1 = Hieronymus Bosch - The Garden of Earthly Delights - The Earthly Paradise (Garden of Eden).jpg
| width1 = 176
| caption1 = Linkerpaneel
| alt1 =
| image2 = Hieronymus Bosch - The Garden of Earthly Delights - Garden of Earthly Delights (Ecclesia's Paradise).jpg
| width2 = 400
| caption2 = Sentrale paneel
| alt2 =
| image3 = Hieronymus Bosch - The Garden of Earthly Delights - Hell.jpg
| width3 = 177
| caption3 = Regterpaneel
| alt3 =
}}
Geleerdes het al voorgestel dat Bosch die buitepanele gebruik het om 'n Bybelse toneel te vestig vir die binnepanele,<ref name="Snyder102" /> en dit speel dus in 'n vroeëre tyd af. Die sentrale paneel het 'n hemelse en helse toneel aan weerskante. Die tonele wat in die triptiek uitgebeeld word, volg vermoedelik 'n chronologiese volgorde: van links na regs verteenwoordig hulle Eden, die tuin van wellus, en hel.<ref name="Calas">Calas, Elena. "D for Deus and Diabolus. The Iconography of Hieronymus Bosch". ''The Journal of Aesthetics and Art Criticism'', Volume 27, No. 4, Summer, 1969. 445–454</ref> God verskyn aan die linkerkant as die skepper van die mens, terwyl die nalating van die mens om sy wil te volg, regs uitgebeeld word.
[[Beeld:Bosch, Hieronymus - The Garden of Earthly Delights, center panel - Detail women with peacock.jpg|260px|thumb|Naakte figure wat op verskeie maniere plesier soek, sentrale paneel (detail).]]
Anders as in Bosch se twee ander triptieke, is God nie in die middelste paneel teenwoordig nie. Die sentrale paneel beeld eerder die mens uit wat doen wat hy wil – met naakte mans en vroue wat op verskillende maniere plesier soek. Volgens sommige vertolkings wys die regterpaneel God se straf in 'n heltoneel.<ref>Glum, 45</ref>
Volgens die kunshistorikus Charles de Tolnay wys die uitlokkende blik van Adam op die linkerpaneel reeds God se afnemende invloed op die nuut geskepte aarde. Diè mening word versterk deur die uitbeelding van God in die buitenste panele as 'n klein figuur in vergelyking met die grootsheid van die aarde.<ref name="Calas" /> Volgens Hans Belting toon die drie binneste panele rofweg die Ou Testamentiese idee dat daar voor die Sondeval nie 'n gedefinieerde grens was tussen goed en sleg nie; die mensheid was in sy onskuld onbewus van gevolg.<ref name="b57">Belting, 57</ref>
====Linkerpaneel====
[[Beeld:Hieronymus Bosch - Triptych of Garden of Earthly Delights (detail) - WGA2519.jpg|thumb|links|240px|Detail van die linkerpaneel, wat [[God]], [[Adam en Eva]] in die [[Paradys|tuin van Eden]] uitbeeld.]]
Die linkerpaneel (wat soms die ''Vereniging van [[Adam en Eva]]'' genoem word)<ref name="dixon">Dixon, Laurinda S. "Bosch's Garden of Delights: Remnants of a 'Fossil' Science". ''Art Bulletin'', LXIII, 1981. 96–113</ref> beeld 'n toneel in die [[Paradys|tuin van Eden]] uit wat algemeen vertolk word as die oomblik toe God Eva aan Adam bekendstel. Die skildery wys Adam nadat hy uit 'n diep slaap ontwaak het en God sien wat Eva se pols vashou en 'n teken gee dat hy die verbintenis tussen hulle goedkeur. God lyk hier jonger as op die ander panele en het blou oë en goue krulhare. Dit kan 'n manier van die kunstenaar wees om die begrip uit te beeld van [[Christus]] as die inkarnasie van die [[Logos|Woord van God]].<ref name="Gibson92">Gibson, 92</ref> God se regterhand is opgelig in 'n seëngebaar, terwyl hy Eva se pols met sy linkerhand vashou.
Eva vermy Adam se blik, maar volgens Walter S. Gibson "bied sy haar liggaam verleidelik aan Adam".<ref name = "Gibson25"/> Adam se gesigsuitdrukking is een van verbasing, en Fraenger noem drie redes: die teenwoordigheid van God, die besef dat Eva van dieselfde aard as hy is en uit sy liggaam geskep is, en omdat hy [[seksuele prikkeling]] ervaar en die oerdrang het om vir die eerste keer voort te plant (wat deur die intense blik in sy oë versterk word).<ref>Fraenger, 46</ref>
[[Beeld:Hieronymus Bosch 021.jpg|thumb|220px|'n Swerm [[voël]]s vlieg deur die gate van 'n hutvormige struktuur links op die agtergrond van die linkerpaneel.]]
Die omringende landskap is vol hutvormige strukture, sommige van klip terwyl ander minstens gedeeltelik organies is. Agter Eva speel [[konyn]]e, wat [[vrugbaarheid]] simboliseer, in die gras en 'n [[Dracaena|drakebloedboom]] aan die teenoorgestelde kant verteenwoordig vermoedelik die [[ewige lewe]].<ref name="Gibson25">Gibson, 25</ref> Op die agtergrond is verskeie diere wat Europeërs destyds as eksoties sou beskou het, soos 'n [[kameelperd]], 'n [[olifant]] en 'n [[leeu]] wat op die punt is om sy prooi te eet. Uit 'n gat op die voorgrond kom [[voël]]s en ander diere met vlerke – sommige is realisties en ander nie. Agter 'n [[vis]] is iets wat lyk soos 'n mens met 'n eendebek in 'n top met kort moue en 'n kappie wat 'n boek vashou asof hy lees. Heel links hou 'n [[kat]] 'n akkedisagtige dier in sy bek. Belting het waargeneem die diere voor is baie verbeeldingryk, terwyl dié in die middel en agter geskilder is uit reisgeskrifte van dié tyd.<ref name="B26">Belting, 26</ref>
Volgens die kunshistorikus Virginia Tuttle is die toneel "hoogs onkonvensioneel" en kan dit nie verbind word met enige van die gebeure uit [[Genesis]] wat tradisioneel in Westerse kuns uitgebeeld word nie.<ref name="Lilith">Tuttle, Virginia. "Lilith in Bosch's 'Garden of Earthly Delights'". ''Simiolus: Netherlands Quarterly for the History of Art'', Volume 15, No. 2, 1985. 119</ref> Van die beelde kontrasteer met die onskuld wat in die tuin van Eden verwag sou word. Tuttle en ander resensente vertolk Adam se blik op sy vrou as wellustig, en 'n aanduiding van die Christelike idee dat die mens van die begin af gedoem was.<ref name="Lilith" /> Gibson glo Adam se gesigsuitdrukking toon nie net verbasing nie, maar ook afwagting. Volgens 'n algemene geloof in die Middeleeue sou Adam en Eva voor die Sondeval seks kon hê net om voort te plant, sonder wellus. Baie het geglo die eerste sonde nadat Eva van die [[Boom van alle kennis|verbode vrug]] geëet het, was seksuele wellus.<ref>Gibson, 92–93</ref> Aan 'n boom regs in die middel krul 'n [[slang]] om die stam van 'n boom, terwyl 'n muis regs van hom voorkom. Volgens Fraenger is albei diere universele [[Fallus|falliese simbole]].<ref>Fraenger, 122</ref>
====Sentrale paneel====
[[Beeld:Hieronymus Bosch 037.jpg|thumb|220px|'n Groep naakte vroue op die sentrale paneel. Die kop van die een is versier met twee [[kersie]]s, 'n simbool van trots. Aan haar regterkant drink 'n man wellustig uit 'n organiese houer. Agter die groep dra 'n man 'n paartjie in 'n skulp.<ref name="gibson85">Gibson, 85</ref>]]
[[Beeld:Hieronymus Bosch 028.jpg|thumb|links|240px|Die middelste bol in die sentrale paneel se boonste agtergrond is 'n mengsel van klip en organiese materiaal. Dit is versier met naakte figure wat saam en saam met ander wesens baljaar. Sommige wesens is realisties en ander nie.]]
[[Beeld:Hieronymus Bosch 035.jpg|thumb|220px|Drie figure wat met hare bedek is en vermoedelik die oermens voorstel. Regs onder in 'n grot is die enigste man met bruin hare. Hy is ook die enigste geklede figuur.]]
Die lug van die sentrale paneel (220 × 195 cm) stem presies ooreen met dié van die linkerpaneel, terwyl die posisie van sy middelste poel en die meer daaragter dieselfde is as die meer in die vroeëre toneel. Die middelste beeld bevat die uitgebreide tuinlandskap wat aan die triptiek sy naam gee. Die gesamentlike horison dui op 'n ruimtelike verbintenis tussen die twee tonele.<ref>Linfert, 106–108</ref> Die tuin is vol naakte [[man]]s en [[vrou]]e, asook 'n verskeidenheid [[dier]]e, [[plant]]e en [[vrugte]].<ref name="Mann">Mann, Richard G. "Melanie Klier's: Hieronymus Bosch: Garden of Earthly Delights". ''Utopian Studies'', 16.1, 2005</ref>
Die toneel is nie die paradys wat links uitgebeeld word nie, maar lyk ook nie soos die aarde nie.<ref name="Belting47">Belting, 47</ref> Fantasiefigure meng met realistiese figure; vrugte wat andersins gewoon is, is reusagtig. Die figure is betrokke in 'n verskeidenheid amoreuse sportsoorte en bedrywighede, twee-twee of in groepe. Volgens Gibson tree hulle "openlik en sonder skaamte" op,<ref name="Gibson80">Gibson, 80</ref> terwyl Dixon skryf die menslike figure toon 'n "sekere adolessente seksuele nuuskierigheid".<ref name="dixon" />
Baie van die menslike figure verlustig hulle in 'n onskuldige, selfbehepte soort vreugde terwyl hulle aan 'n verskeidenheid bedrywighede deelneem; sommige lyk of hulle sintuiglike genot ervaar, ander speel sonder selfbewustheid in die water, en nog ander baljaar saam met ander kreature in vleie en lyk of hulle een met die natuur is. In die middel van die agtergrond styg 'n groot, blou bol wat soos 'n vrugtepeul lyk, uit die middel van die meer. In die ronde venster kan 'n man gesien word wat sy regterhand naby sy maat se [[geslagsdele]] hou, en die kaal sitvlak van nog 'n figuur kan naby hulle gesien word. Volgens Fraenger kan die erotiek van die sentrale paneel beskou word as óf 'n voorstelling van spirituele oorgang óf 'n korrupte speelplek.<ref name="Fr10">Fraenger, 10</ref>
Heel regs voor op die sentrale paneel staan vier figure: drie met 'n ligte velkleur en die ander een donker. Die figure met ligte velle, twee mans en 'n vrou, is van kop tot tone met ligbruin liggaamshare bedek. Geleerdes stem saam dat dié drie harige figure die wilde of oermens verteenwoordig, maar nie oor die simboliek van hulle insluiting nie. Die kunshistorikus Patrik Reuterswärd meen byvoorbeeld hulle kan as die "[[edele barbaar]]" beskou word wat 'n "verbeelde alternatief vir ons beskaafde lewe" verteenwoordig en 'n "duideliker primitivistiese hoedanigheid" aan die paneel verleen.<ref>Reuterswärd, Patrik. "A New Clue to Bosch's Garden of Delights". ''The Art Bulletin'', Volume 64, No. 4, Desember 1982. 636–638: 637</ref> Die skrywer Peter Glum beskou die figure weer as intrinsiek verweef met hoerery en wellus.<ref>Glum 2007, 253–256</ref>
In 'n grot regs onder hulle wys 'n man na 'n vroulike figuur, wat ook met hare bedek is. Die man is die enigste wit figuur met donker hare en dit lyk of hy die enigste een is met klere aan.<ref name="F139">Fraenger, 139</ref> Fraenger skryf:
<blockquote>Die manier waarop die man se donker hare groei, met 'n skerp duik afwaarts in die middel van sy hoë voorkop, asof hy daar al die energie van die manlike M konsentreer, laat sy gesig anders as die ander s'n lyk. Sy pikswart oë is skerp gefokus in 'n blik wat oortuigende krag uitbeeld. Die neus is ongewoon lank en gerond. Die mond is breed en sensueel, maar die lippe is in 'n reguit lyn toe en dit versterk die indruk – wat reeds deur die oë voorgestel word – van 'n sterk, gebiedende wil. Dit is 'n buitengewoon fassinerende gesig, wat ons herinner aan die gesig van beroemde mans, veral dié van [[Machiavelli]]; en in werklikheid suggereer die hele aspek van die kop iets [[Middellandse See|Mediterreens]], asof hierdie man sy eerlike, soekende, meerderwaardige houding aan [[Italië|Italiaanse]] akademies verwerf het.<ref name="F139" /></blockquote>
[[Beeld:Hieronymus Bosch 038.jpg|thumb|links|240px|'n Groep figure pluk vrugte van 'n boom.]]
Die man wat na die vrou wys, is al beskryf as die klant van die skildery (Fraenger in 1947), as iemand wat Adam verdedig en vir Eva die skuld gee (Dirk Bax in 1956), as [[Johannes die Doper]] in sy kameelvel (Isabel Mateo Goméz in 1963)<ref name="Reuter">Reuterswärd, 636</ref> en as 'n selfportret.<ref name="b57"/> Die vrou onder hom lê in 'n deursigtige, halfsilindriese skerm met haar mond verseël, maniere om te wys sy bewaar 'n geheim. Links van hulle lê 'n man op wat soos 'n reusagtige aarbei lyk. Langs hom is 'n man en vrou by 'n ewe groot aarbei.<ref name="Reuter"/>
Daar is geen perspektiewelike orde op die voorgrond nie; dit bestaan eerder uit 'n reeks klein motiewe sonder proporsie en logika. 'n Oorgroot eend speel met klein mensies onder enorme vrugte; visse loop op land terwyl voëls in die water voorkom; 'n passievolle paartjie is in 'n groot borrel toe; en 'n man in 'n rooi vrug staar na 'n muis in 'n deursigtige silinder.<ref>Belting, 48–54</ref>
Figure van albei geslagte kom in die drie poele voor. In die ronde, sentrale poel is meestal vrouefigure, wat met poue en vrugte versier is.<ref name ="gibson85" /> Die vroue word omring deur 'n parade van naakte mans op [[perd]]e, [[donkie]]s, [[eenhoring]]s, [[Kameel|kamele]] en ander eksotiese of fantasiekreature.<ref name="Belting47"/> Verskeie mans doen akrobatiese toertjies terwyl hulle ry, oënskynlik om die vroue se aandag te trek, en dit lê klem op die aantrekkingskrag tussen die twee groepe.<ref name ="gibson85"/> Die ander twee poele bevat mans en vroue wat op verskeie maniere pret het. Daar is voëls op die water, vis op land en mense in groot skulpe. Alles word omring deur oorgroot vrugtepeule en eierdoppe, en beide mens en dier eet aarbeie en kersies.
[[Beeld:Hieronymus Bosch - Triptych of Garden of Earthly Delights (detail) - WGA2516.jpg|thumb|260px|Twee naakte figure in 'n deursigtige dop, wat die vrug van 'n plant is.]]
Die indruk van 'n lewe sonder gevolge, of wat die kunshistorikus Hans Belting beskryf as 'n "onbedorwe en premorele bestaan", word bevestig deur die afwesigheid van kinders en ou mense.<ref name="Belting54">Belting, 54</ref> Volgens die tweede en derde hoofstuk van Genesis is Adam en Eve se kinders gebore nadat hulle uit die paradys verdryf is. Dit het daartoe gelei dat sommige resensente, veral Belting, teoretiseer dat die paneel die wêreld voorstel soos dit sou gelyk het as Adam en Eva nie uit die Paradys verdryf sou gewees het nie. Volgens Fraenger illustreer die toneel 'n "[[utopie]], 'n tuin van hemelse vreugde voor die Sondeval, of – aangesien Bosch nie die bestaan van die leerstelling van [[erfsonde]] kon ontken nie – 'n toestand wat kan ontstaan as die mens, ná die boetedoening vir erfsonde, toestemming sou kry om na die Paradys en 'n toestand van stille harmonie terug te keer".<ref>Fraenger, 11</ref>
Heel bo, op die agtergrond, vlieg vier groepe mense en kreature rond. Volgens Fraenger, wat die hoofstuk in sy boek oor dié figure "Die Opstyging na die Hemel" genoem het, is hulle waarskynlik 'n skakel tussen "wat bo is" en "wat onder is", nes die linker- en regterpaneel verteenwoordigend is van "wat was" en "wat sal wees".<ref name="F136">Fraenger, 136</ref>
====Regterpaneel====
[[Beeld:Hieronymus Bosch - Triptych of Garden of Earthly Delights (detail) - WGA2526.jpg|thumb|260px|'n Toneel uit die helpaneel met die lang ligstrale wat van die brandende stad op die agtergrond af kom.<ref name="Gibson92"/>]]
Die regterpaneel (220 × 97,5 cm) toon die [[hel]], wat in 'n paar van Bosch se skilderye voorkom. Bosch beeld 'n wêreld uit waarin die mens hom aan versoekings oorgegee het; dit lei tot die bose en ewige verdoemenis. Die atmosfeer in dié laaste paneel is heel anders as in die voorafgaande panele. Die toneel speel in die nag af en die natuurlike skoonheid van die vorige twee panele ontbreek opvallend. In vergelyking met die warmte van die sentrale paneel, het die regterpaneel 'n ysingwekkende uitwerking – wat weergegee word deur donker kleure en ys; dit is 'n orgie van marteling en wraak.<ref name="Belting38">Belting, 38</ref> In 'n enkele toneel vol detail sien die kyker stede wat op die agtergrond brand; oorlog, martelkamers en demone in die middel; en gemuteerde diere wat mensevleis eet op die voorgrond.<ref name="Belting35">Belting, 35</ref> Die naaktheid van die menslike figure het enige erotika verloor, en baie figure probeer nou hulle hande voor hulle borste en geslagsdele hou om hulle naaktheid in skaamte te bedek.<ref name="Gibson92"/>
Groot ontploffings op die agtergrond werp lig deur die stadspoorte en op die water in die middel. Volgens die skrywer Walter S. Gibson "omskep die weerkaatsing van die vlamme die water daaronder in bloed".<ref name="Gibson92"/> 'n Pad met vlugtende figure word ook verlig, terwyl hordes gereedmaak om 'n naburige dorp aan die brand te steek.<ref name="Belting44">Belting, 44</ref> Die voorgrond is vol gemartelde of lydende mense. Sommige gooi op, ander word met 'n harp en fluit tereggestel; dit is 'n allegorie van musiek en versterk net die verskil tussen plesier en marteling. Op 'n ander plek sing 'n koor die woorde op iemand se sitvlak.<ref name="Belting38" />
[[Beeld:Bosch Jardin des delices detail.jpg|links|thumb|220px|Die "Boomman" van die regterpaneel en twee menslike ore met 'n dolk tussenin. In 'n holte in die torso is drie naakte mense wat by 'n tafel op 'n dier sit en 'n ten volle geklede vrou wat drank uit 'n vaatjie tap.]]
Die fokuspunt van die toneel is die "Boomman", wie se hol torso gesteun word deur wat verwronge arms of verrottende boomstamme kan wees. Op sy kop is 'n skyf met demone en slagoffers wat loop om 'n groot [[doedelsak]] – wat dikwels as 'n tweeledige sekssimbool gebruik word<ref name="Belting38" /> – wat herinner aan 'n menslike [[skrotum]] en [[penis]]. Die Boomman se torso bestaan uit 'n gebreekte eierdop en die boomstam wat dit ondersteun, het doringagtige takke wat deur die brose wand steek. 'n Grys figuur met 'n pyl tussen sy boude klim 'n leer na die Boomman se sentrale holte. Die Boomman kyk verby die kyker, met 'n gesigsuitdrukking wat 'n mengsel van weemoedigheid en aanvaarding is.<ref name="Gibson98">Gibson, 97–98</ref> Belting wonder of die Boomman se gesig 'n selfportret is. Die gesig met 'n uitdrukking van [[ironie]] en 'n blik na die kant, sou dan die handtekening kon wees van 'n kunstenaar wat aanspraak op 'n bisarre prentjiewêreld gemaak het vir sy eie persoonlike verbeelding.<ref name="Belting38" />
[[Beeld:Bosch the Prince of Hell with a cauldron on his head.JPG|thumb|220px|Gibson vergelyk dié "Prins van die Hel" met 'n figuur in die 12de-eeuse Ierse godsdiensteks ''Visoen van Tundale'', wat op die siele van korrupte en amoreuse geestelikes teer.<ref name="Gibson98"/>]]
Baie elemente in die paneel inkorporeer konvensionele uitbeeldings van die hel. Bosch is egter innoverend deurdat hy die hel nie as 'n fantasieplek beskryf nie, maar as 'n realistiese wêreld met baie alledaagse elemente.<ref name="Belting35"/>
Diere word uitgebeeld wat mense straf en hulle aan verskriklike martelings onderwerp. Dit kan die sewe doodsondes simboliseer wat die marteling met die sonde laat ooreenstem. 'n Reusagtige monster met die kop van 'n voël sit regs op die voorgrond op wat 'n toilet of troon kan wees terwyl hy menslike lyke eet en hulle deur 'n opening onder hom uitwerp<ref name="Belting35"/> in 'n deurskynende pot onder hom.<ref name="Gibson98" /> Die kreatuur word soms die "Prins van die Hel" genoem, na aanleiding van die pot op sy kop, wat dalk 'n ontaarde kroon verteenwoordig.<ref name="Belting35"/> By sy voete word 'n vrou se gesig in die sitvlak van 'n demoon weerkaats. Verder links, langs 'n demoon met die kop van 'n haas, word 'n groep naakte mense om 'n omgegooide dobbeltafel met swaarde en messe uitgemoor. Nog wrede geweld is te sien regs van die Boomman, waar onder meer 'n ridder deur 'n trop wolwe uitmekaar geskeur en geëet word.
Gedurende die Middeleeue is [[Menslike seksuele gedrag|seksualiteit]] en wellus deur sommige beskou as 'n bewys van die mens se [[Sondeval|val]]. In sommige kykers se oë word dié sonde op die linkerpaneel uitgebeeld deur Adam se beweerde wellustige kyk na Eva. Daar is al voorgestel die sentrale paneel is geskep as 'n waarskuwing aan die kyker om 'n lewe van sondige genot te vermy.<ref>Gibson, 82</ref>
Volgens dié siening word die straf vir sondes op die regterpaneel van die triptiek gewys. In die regterkantse onderste hoek word 'n man deur 'n vark genader wat die sluier van 'n non dra. Die vark probeer die man verlei om regsdokumente te onderteken. Wellus word ook verteenwoordig deur die reusagtige musiekinstrumente en die koorsangers op die linkerkantse voorgrond van die paneel. Musiekinstrumente het in dié tyd dikwels seksuele konnotasies gehad in kunswerke, en daar is na wellus verwys as "musiek van die vlees". Daar is ook 'n siening dat Bosch musiek hier gebruik het as 'n berisping teen reisende minnesangers en wat deur baie beskou is as hulle ontugtige liedere.<ref name="Bosing60">Bosing, 60</ref>
==Datum en herkoms==
[[Beeld:Henry III of Nassau-Breda.jpg|thumb|links|180px|Hendrik III van Nassau-Breda (1483-1538), wat dalk die klant van Bosch se triptiek was.<ref name="Bosing60"/> Skildery deur Bernard van Orley.]]
Die datum waarop die ''Tuin van Wellus'' geskilder is, is onseker. Die [[Oostenryk]]se kunshistorikus Ludwig von Baldass (1917) het gedink die skildery is 'n vroeë werk van Bosch.<ref>Baldass, Ludwig von, "Die Chronologie der Gemälde des Hieronymus Bosch", in: ''Jahrbuch der königlichen Preuszischen Kunstsammlungen'', XXXVIII (1917), pp. 177–195</ref> Sedert De Tolnay (1937)<ref>Tolnay, Charles de ''Hieronymus Bosch''. Basel, 1937</ref> is die konsensus onder 20ste-eeuse kunshistorici dat die werk in 1503-1504 en selfs later geskilder is. Beide die vroeë en laat daterings is geskoei op die "argaïese" gebruik van ruimte.<ref name="cinotti99">Cinotti, 99</ref> Toetse op die eikehoutpanele dui op 'n datum van tussen 1460 en 1466, wat 'n vroegste datum verskaf.<ref name="Glum073">Glum 2007, 3</ref> Hout wat destyds vir skilderypanele gebruik is, is dikwels lank gestoor om uit te droog, en die hout kan dus 'n hele paar jaar ouer as die skildery wees.
Sekere elemente op die skildery, spesifiek die [[pynappel]] ('n vrug van die [[Nuwe Wêreld]]) dui daarop dat die werk geskilder is ná [[Christophorus Columbus]] se reise na die [[Amerikas]], tussen 1492 en 1504.<ref name="Glum073"/>
[[Beeld:Engelbrecht-II-Nassau.jpg|thumb|180px|'n Portret van Engelbrecht II van Nassau (1451-1504) in die [[Rijksmuseum]] in [[Amsterdam]].]]
Die eerste melding van die ''Tuin'' was in 1517, 'n jaar ná die kunstenaar se dood, toe Antonio de Beatis, 'n geestelike van Molfetta, Italië, die werk beskryf het as deel van die versiering in die paleis van die grawe van die [[Huis van Nassau]] in [[Brussel]]. Die paleis is dikwels besoek deur staatshoofde en ander belangrike mense. Die prominensie van die skildery het sommige laat aflei dat die werk 'n opdrag was en nie net die kunstenaar se verbeeldingsvlug nie.<ref name="Belting71">Belting, 71</ref> In 'n beskrywing in 1605 is die skildery die "aarbeiskildery" genoem omdat die vrug van die [[aarbeiboom]] baie prominent op die sentrale paneel is. Vroeë Spaanse skrywers het daarna verwys as ''La Lujuria'' ("Wellus").<ref name="cinotti99"/>
Die [[aristokrasie]] van die Boergondiese Nederland, wat deur die [[Humanisme|humanistiese beweging]] beïnvloed is, is die waarskynlikste versamelaars van Bosch se skilderye, maar daar is min rekords van waar sy werke hulle bevind het in die jare net ná sy dood.<ref>Moxey, 107–108. Dit is waarskynliker dat werke wat in opdrag van kerke en koninklikes geskilder is, dokumentasie sal hê wat bewaar gebly het.</ref> Dit is moontlik dat die klant van die skildery Engelbrecht II van Nassau (in 1504 oorlede) of sy opvolger, Hendrik III van Nassau-Breda, die stadshouer van verskeie [[Habsburgse monargie|Habsburgse]] provinsies in die [[Lae Lande]], was. De Beatis skryf in sy reisdagboek "daar is sommige panele waarop bisarre dinge geskilder is. Hulle verteenwoordig die see, die lug, woude, vleie en baie ander dinge, soos mense wat uit 'n skulp kruip, ander wat voëls, mans en vroue voortbring, en wit en swart in allerhande verskillende bedrywighede en houdings".<ref name="Silver">Silver, Larry. "[http://www.percontra.net/archive/5silver.htm Hieronymus Bosch, Tempter and Moralist]". ''Per Contra: The International Journal of the Arts, Literature and Ideas'', Winter 2006–2007. Besoek op 27 April 2008</ref>
Omdat die triptiek in die paleis in die openbaar gehang het, het baie mense dit gesien en Bosch se reputasie en roem het gou deur Europa versprei. Die werk se gewildheid kan gemeet word aan die talle kopieë wat behoue gebly het – in olie, graveerwerke en tapisserieë – wat deur ryk klante laat skilder is, sowel as baie vervalsings wat ná sy dood in omloop was.<ref name="bruegel">
"[http://www.nationalgallery.org.uk/about/press/2003/bosch_bruegel.htm Bosch and Bruegel: Inventions, Enigmas and Variations] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070609185547/http://www.nationalgallery.org.uk/about/press/2003/bosch_bruegel.htm |date=2007-06-09 }} ". The National Gallery, Londen. Nuusvrystellingsargief, November 2003. Besoek op 26 Mei 2008</ref> Die meeste was net van die sentrale paneel en wyk nie van die oorspronklike af nie. Hulle was gewoonlik op kleiner skaal en het in gehalte gewissel.<ref>Belting, 79–81</ref>
De Beatis se beskrywing, wat eers in die 1960's deur Steppe<ref name="Steppe1962">J.K. Steppe. Jaarboek van de Koninklijke Vlaamse Academie voor Wegenschaften 24 [1962], 166–167</ref> ontdek is, werp nuwe lig op die opdrag vir 'n skildery wat voorheen beskou is as 'n atipiese altaarskildery – omdat dit nie 'n sentrale godsdienstige beeld gehad het nie. Baie Nederlandse diptieke – en selfs 'n paar triptieke – wat vir privaat gebruik bedoel was, is bekend, maar die Bosch-panele is buitengewoon groot in vergelyking met hulle en bevat geen portrette van die klante nie. Die ''Tuin'' se buitengewone beelde sluit nie 'n kerkopdrag uit nie; dit kon 'n opdrag gewees het om teen immoraliteit te waarsku.<ref name="cinotti99">Cinotti, 99</ref> In 1566 het die triptiek as 'n model gedien vir 'n tapisserie wat in die El Escorial-klooster naby [[Madrid]] hang.<ref name="Snyder96">Snyder 1977, 96</ref>
Ná Hendrik III se dood het die skildery in die hande van sy nefie, [[Willem van Oranje|Willem die Swyger]], beland; hy was die stigter van die [[Huis van Oranje-Nassau]] en leier van die Nederlandse Opstand teen Spanje. In 1568 het die Hertog van Alba egter beslag op die skildery gelê en dit na Spanje geneem,<ref>Belting, 78</ref> waar dit die besitting geword het van ene Don Fernando, die hertog se buite-egtelike seun en erfgenaam en die Spaanse aanvoerder in Nederland.<ref>Vandenbroeck, Paul. "High stakes in Brussels, 1567. ''The Garden of Earthly Delights'' as the crux of the conflict between William the Silent and the Duke of Alva", in Koldeweij, et al. 2001b, 87–90</ref> [[Filips II van Spanje|Filips II]] het in 1591 die skildery op 'n veiling gekoop; twee jaar later het hy dit aan El Escorial geskenk. 'n Beskrywing op die oordragrekord beskryf die geskenk op 8 Julie 1593<ref name="cinotti99"/> as 'n "skildery in olie, met twee kantpanele wat die verskeidenheid van die wêreld uitbeeld, met groteskhede geïllustreer deur Jheronimus Bosch, bekend as 'Del Madroño'".<ref>Larsen, 26</ref> Ná 342 jaar by El Escorial is die werk in 1939 saam met ander werke van Bosch na die Museo del Prado geskuif.<ref>Prado, 36</ref> Die triptiek is nie besonder goed bewaar nie; veral die verf van die sentrale paneel het om voeë in die hout afgeskilfer.<ref name="cinotti99"/> Ná onlangse restourasiewerk is die skildery egter in 'n goeie toestand.<ref>{{Cite web|url=https://www.museodelprado.es/recurso/la-restauracion-del-emjardin-de-las-deliciasem/98d5fd6c-2dcf-4c37-8bdc-a05df5b69cfe|title=La restauración del Jardín de las delicias - Voz - Museo Nacional del Prado}}</ref> Dit word gewoonlik saam met ander werke van Bosch uitgestal.<ref>{{Cite web |date=November 2020 |title=New Bosch display at the Prado |url=https://www.arthistorynews.com/articles/5814_New_Bosch_Display_at_the_Prado |website=Art History News}}</ref>
==Bronne en konteks==
[[Beeld:The ManTree Bosch.jpg|thumb|links|200px|Jheronimus Bosch se ''Manboom'', omstreeks die 1470's. Die "Boomman" van die regterpaneel van die ''Tuin'' is hier in 'n vroeëre tekening deur Bosch uitgebeeld. Hier is egter geen suggestie van die hel, soos in die ''Tuin'', nie.<ref name="Belting38" />]]
Min is vir seker bekend oor die lewe van Jheronimus Bosch of die opdragte en invloede wat die basis van sy werke kon gevorm het. Sy geboortedatum, opvoeding en klante is onbekend. Daar is geen rekords van Bosch se gedagtes of bewyse van wat hom geïnspireer het om sulke unieke werke te skep nie.<ref>Fraenger, 1</ref> Deur die eeue het historici agter die kap van die byl probeer kom, maar steeds is min bekend. Geleerdes het meer gedebatteer oor Bosch se ikonografie as oor dié van enige ander Nederlandse kunstenaar.<ref name="Snyder 2004, 395–396.">Snyder 2004, 395–396</ref> Sy werk word oor die algemeen as enigmaties beskou, en dit laat sommige spekuleer dit verwys na [[esoterie]]se kennis uit Bosch se tyd wat intussen verlore gegaan het.
[[Beeld:Jheronimus Bosch.jpg|thumb|200px|[[Jheronimus Bosch]], op 'n tekening van omstreeks 1550 wat eens geglo is 'n kopie van 'n selfportret is. Hy is vermoedelik hier sowat 60 jaar oud en dit word gebruik om sy geboortedatum te raam, hoewel dié metode onoortuigend is.<ref>Gibson, 16</ref>]]
Hoewel Bosch se loopbaan tydens die [[Renaissance (kuns)|Hoë Renaissance]] floreer het, het hy in 'n gebied gewoon waar die oortuigings van die Middeleeuse kerk steeds morele gesag afgedwing het.<ref>Gibson, 14</ref> Hy sou geweet het van nuwe vorme van uitdrukking, veral in [[Suid-Europa]], maar dit is moeilik om met sekerheid te bepaal watter kunstenaars, skrywers en konvensies sy werk beïnvloed het.<ref name="Snyder 2004, 395–396."/>
Die Spaanse historikus José de Sigüenza kry die eer daarvoor dat hy die eerste uitgebreide resensie van die ''Tuin van Wellus'' geskryf het, in sy ''Geskiedenis van die Orde van Sint Hieronimus'' van 1605.<ref name="Gomez22">Gómez, 22</ref> Hy het gesê die skildery moenie afgemaak word as óf ketters óf bloot absurd nie, maar dat die panele "satiriese kommentaar is op die skandes en sondigheid van die mens".<ref name="Gomez22"/> Die Duitse kunshistorikus Carl Justi het gesê die linker- en sentrale paneel is deurdrenk van 'n tropiese en oseaniese atmosfeer; hy het tot die gevolgtrekking gekom dat Bosch geïnspireer is deur die "nuus van die onlangse ontdekte [[Atlantis (eiland)|Atlantis]] en deur tekeninge van tropiese tonele, net soos Columbus self, toe hy terra firma nader, gedink het die plek wat hy aan die mond van die Orinoco gevind het die terrein van die aardse Paradys was".<ref>Fraenger, 57</ref> Die tydperk waarin die triptiek geskep is, was 'n tyd van avontuur en ontdekkings, toe stories van die Nuwe Wêreld die verbeelding van digters, skilders en skrywers aangegryp het.<ref>Gibson, 27</ref>
Verowerings in [[Afrika]] en die [[Ooste]] het Europese intellektuele met beide verwondering en afgryse vervul, omdat dit gelei het tot die gevolgtrekking dat Eden nie 'n werklike geografiese plek kon gewees het nie. Die diere op die linkerpaneel van die ''Tuin'', insluitende leeus en 'n kameelperd, het as verwysing eksotiese reisverhale van die 15de eeu. Die kameelperd is nagespeur na Cyriac van Ancona, 'n reisskrywer wat bekend is uit sy besoeke aan [[Egipte]] in die 1440's. Die eksotisme van Cyriac se skitterende manuskripte kon Bosch geïnspireer het.<ref name="Koldeweij">Vandenbroeck, Paul. "The Spanish ''inventarios reales'' and Hieronymus Bosch", in Koldeweij, 49–63:59–60</ref>
[[Beeld:Cyriacus vs Bosch giraffe.jpg|links|thumb|200px|Die kameelperd regs op die linkerpaneel (regs) kon nageskilder gewees het van Cyriac van Ancona se kameelperd in ''Egyptian Voyage'' (links), wat omstreeks 1440 gepubliseer is.<ref name="B26" />]]
Die kartering en verowering van die nuwe wêreld het streke wat voorheen net in die verbeelding van kunstenaars en digters bestaan het, 'n werklikheid gemaak. Terselfdertyd het die werklikheid van die ou Bybelse Paradys begin vervaag en is dit in die letterkunde, poësie en kuns as 'n fiktiewe utopie voorgestel, soos in die skryfwerk van [[Thomas More]] (1478-1535).<ref name="B98-99">Belting, 98–99</ref>
[[Albrecht Dürer]] was 'n ywerige student van eksotiese diere en het baie sketse geteken na aanleiding van sy besoeke aan Europese dieretuine. Dürer het [['s-Hertogenbosch]] tydens Bosch se leeftyd besoek, en dit is waarskynlik dat die twee kunstenaars mekaar ontmoet het en dat Bosch deur die Duitser se werk geïnspireer is.<ref>Smith, Jeffrey Chipps. "Netherlandish Artists and Art in Renaissance Nuremberg". ''Simiolus: Netherlands Quarterly for the History of Art'', Volume 20, No. 2/3, 1990–1991. 153–167</ref>
Pogings om bronne vir die ''Tuin'' in [[letterkunde]] uit Bosch se tydperk te soek was nie geslaagd nie. Die kunshistorikus Erwin Panofsky het in 1953 geskryf: "Ondanks al die vindingryke, geleerde en gedeeltelik uiters nuttige navorsing wat gedoen is om Jheronimus Bosch 'te dekodeer', kan ek nie help om te voel dat die werklike geheim van sy fantastiese nagmerries en dagdrome steeds geopenbaar moet word nie. Ons het 'n paar gate in die vloer van die geslote kamer geboor; maar dit lyk nie of ons die sleutel ontdek het nie."<ref>Aangehaal in Moxey, 104.</ref>
Die humanis [[Desiderius Erasmus]] is al voorgestel as 'n moontlike invloed; die skrywer het in die 1480's in 's-Hertogenbosch gewoon en het Bosch waarskynlik geken. Glum het die triptiek se klemooreenkoms genoem met Erasmus se siening dat teoloë "die moeilikste geheimenisse verduidelik (om hulleself te pas) ... is dit 'n moontlike stelling: God die Vader haat die Seun? Kon God die vorm aangeneem het van 'n vrou, 'n duiwel, 'n donkie, 'n pampoen, 'n klip?"<ref>Glum, 49</ref>
==Vertolking==
[[Beeld:Hieronymus Bosch 030.jpg|thumb|220px|Detail van die sentrale paneel: Twee dansende figure wat met kersies opgetooi is en op wie 'n uil sit. Regs onder sit 'n voël op 'n menslike voet wat 'n kersie gaan eet wat hom aangebied word.]]
Omdat min van Bosch se lewe bekend is, kan die vertolking van sy werk uiters moeilik vir akademici wees omdat dit in 'n groot mate op veronderstelling berus. Individuele motiewe en elemente van simboliek kan verduidelik word, maar hoe dit met mekaar en met sy werk as 'n geheel verband hou, is onseker.<ref name="dixon" /> Die enigmatiese tonele wat op die sentrale paneel uitgebeeld word, is deur baie geleerdes bestudeer en hulle het dikwels botsende vertolkings.<ref name="Silver" /> Ontledings van simboliese elemente is geskoei op van [[alchemie]], [[astrologie]] en [[kettery]] tot [[folklore]] en die [[onderbewussyn]].<ref>Gombrich, E.H. "Bosch's 'Garden of Earthly Delights': A Progress Report". ''Journal of the Warburg and Courtauld Institutes'', Volume 32, 1969: 162–170</ref> Tot die 20ste eeu is geglo Bosch se skilderye weerspieël Middeleeuse letterkunde en preke.
Oor die algemeen word sy werk beskryf as 'n waarskuwing teen wellus, en die sentrale paneel as 'n voorstelling van wêreldse plesier. In 1960 het die kunshistorikus Ludwig von Baldass geskryf Bosch wys "hoe sonde in die wêreld gekom het deur die skepping van Eva, hoe vleeslike wellus oor die hele aarde versprei en die sewe doodsondes aangemoedig het, en hoe dit reguit hel toe gelei het.<ref>von Baldass, 84</ref> De Tolnay het geskryf die sentrale paneel verteenwoordig "die nagmerrie van humaniteit", waar die kunstenaar se doel is om bowenal te wys wat die gevolge van sensuele plesier is en klem te lê op die kortstondige aard daarvan".<ref>Glum, 1976</ref> Ondersteuners van dié siening meen die skildery is 'n reeksvertelling wat die mens se aanvanklike onskuld in Eden uitbeeld, gevolg deur die daaropvolgende verwording van dié onskuld, en eindelik die straf daarvoor in die hel.
Voorstanders van dié idee wys daarop dat moraliste in Bosch se tyd geglo het dit is die vrou – en eintlik Eva – se verleidelikheid wat die man in 'n wêreld van wellus en sonde ingelok het. Dit sal verduidelik hoekom die vroue op die sentrale paneel baie aktief is in die voortbrenging van die Sondeval. In dié tyd is die krag van vroulikheid dikwels uitgebeeld as 'n vrou wat deur mans omring word.
In 1947 het Wilhelm Fränger gesê die triptiek se sentrale paneel beeld 'n vreugdevolle wêreld uit waarin die mens 'n herleweing sou ervaar van die onskuld wat Adam en Eva voor die Sondeval beleef het.<ref name="Snyder100">Snyder 1977, 100</ref> In sy boek ''The Millennium of Hieronymus Bosch'' skryf Fränger Bosch was 'n lid van die ketterse sekte bekend as die [[Adamiete]], ook bekend as die "Homines intelligentia" en "Broeders en Susters van die Vrye Gees". Dié radikale groep, wat in die gebied van die [[Ryn]] en Nederland aktief was, het gestreef na 'n vorm van [[spiritualiteit]] wat immuun was teen die sonde selfs in die vlees, en het die idee aangehang van wellus met 'n paradysagtige onskuld.<ref>Grange books, 37</ref>
Fränger het geglo die ''Tuin van Wellus'' is in opdrag van die orde se grootmeester geskilder. Hy skryf die figure in Bosch se werk "baljaar vreedsaam en onskuldig in die rustige tuin, een met die diere en plante, en dit lyk of hulle seksualiteit suiwer genot en saligheid is".<ref>Bosing, 51.</ref> Fränger meen die hel wys nie die straf vir die sondes wat op die sentrale paneel gepleeg word nie. Hy sien die figure in die tuin as vreedsaam, naïef en onskuldig in die uitbeelding van hulle seksualiteit, en een met die natuur. In teenstelling daarmee is die mense wat in die hel gestraf word, "musikante, dobbelaars, ontheiligers van oordeel en straf".<ref name="Fr10"/>
==Nalatenskap==
[[Beeld:Dulle Griet, by Pieter Brueghel (I).jpg|thumb|260px|[[Pieter Bruegel die Ouere]] se ''Dulle Griet'', 1562. Bruegel se tonele van die hel is deur die ''Tuin'' se regterpaneel beïnvloed.]]
Omdat Bosch so 'n unieke en verbeeldingryke kunstenaar was, het sy invloed nie so ver versprei as dié van ander groot kunstenaars van sy leeftyd nie. Sommige latere kunstenaars het egter wel elemente van die ''Tuin van Wellus'' in hulle werk opgeneem. Veral [[Pieter Bruegel die Ouere]] (omstreeks 1525-1569) het erkenning aan Bosch gegee as 'n belangrike invloed,<ref>Burness, Donald B. "Pieter Bruegel: Painter for Poets". ''Art Journal'', Volume 32, No. 2, Winter, 1972–1973. 157–162</ref><ref>Jones, Jonathan. "[http://books.guardian.co.uk/review/story/0,12084,1123930,00.html The end of innocents]". ''The Guardian'', 17 Januarie 2004. Besoek op 27 Mei 2008</ref> en het baie elemente van die ''Tuin'' se regterpaneel opgeneem in 'n paar van sy belangrikste skilderye. Bruegel se ''Dulle Griet'' beeld 'n boervrou uit wat 'n leër vroue aanvoer om die hel te plunder, terwyl sy ''Triomf van die Dood'' (omstreeks 1562) die monsteragtige helpaneel van ''Tuin'' naboots en, volgens die Koninklike Museum van die Beeldende Kunste in Antwerpen, dieselfde "ongebreidelde verbeelding en fassinerende kleure" inspan.<ref>"[http://museum.antwerpen.be/mayervandenbergh/collectie_2_eng.html Mad Meg by Pieter Bruegel the Elder, 1561–62] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120208005445/http://museum.antwerpen.be/mayervandenbergh/collectie_2_eng.html |date= 8 Februarie 2012 }}". Royal Museum of Fine Arts, Antwerp. Besoek op 27 Mei 2008</ref>
[[Lêer:Arcimboldo - Les saisons - L'hiver - Avec cadre.jpg|links|duimnael|213x213px|Giuseppe Arcimboldo se ''Winter'', 1573. Verskeie invloede uit Bosch se ''Tuin'', soos die boomman en vrugte, is duidelik.]]
Hoewel die Italiaanse hofskilder Giuseppe Arcimboldo (omstreeks 1527-1593) nie heltonele geskilder het nie, was hy verantwoordelik vir 'n versameling vreemde groenteportrette; gewoonlik die kop van mense wat uit plante, wortels, spinnerakke en verskeie ander soorte organiese materiaal bestaan. Dit weerspieël 'n motief wat deels beïnvloed is deur Bosch se gewilligheid om weg te breek van streng en realistiese voorstellings van die natuur.<ref>Kimmelman, Michael. "[https://www.nytimes.com/2007/10/10/arts/design/10arci.html?_r=1&oref=slogin Arcimboldo's Feast for the Eyes]". ''The New York Times'', 10 Oktober 2007. Besoek op 27 Mei 2008</ref>
David Teniers die Jongere (1610-1690) was 'n [[Vlaandere|Vlaamse]] skilder wat Bosch en Bruegel se invloed op hom genoem het en gewys het in sy weergawes van ''Versoeking van Sint Antonius'', ''Ryk Man in die Hel'' en ''Dulle Griet''.
In die vroeë 20ste eeu het die gewildheid van Bosch se werk 'n herlewing getoon. Die [[Surrealisme|surrealiste]] se betowering deur droomtonele, die outonomie van die verbeelding en 'n verbintenis met die [[onderbewussyn]] het mense opnuut in sy werk laat belangstel, asook in dié van Bruegel.<ref>Moray, Gerta. "Miró, Bosch and Fantasy Painting". ''The Burlington Magazine'', Volume 113, No. 820, Julie 1971. ''Max Ernst's favourite painters and poets of the past'', p. 387</ref> Bosch se werk het veral aanklank gevind by [[Joan Miró]]<ref name="Miro">Moray, Gerta. "Miró, Bosch and Fantasy Painting". ''The Burlington Magazine'', Volume 113, No. 820, Julie 1971. 387–391</ref> en [[Salvador Dalí]].<ref name="Fanés">Fanés, Fèlix. ''[https://books.google.com/books?id=bDpziok_K7gC&pg=RA1-PA121 Salvador Dalí: The Construction of the Image, 1925–1930]''. Yale University Press, Maart 2007. 121. {{ISBN|0-300-09179-6}}</ref> Albei het sy skilderye baie goed geken en het die ''Tuin van Wellus'' in die Museo del Prado gesien, en albei het hom as 'n kunshistoriese mentor beskou. In Miró se ''Geploegde Land'' is baie ooreenkomste met die ''Tuin'': soortgelyke swerms voëls, soortgelyke poele waaruit lewende wesens kom en oorgroot af ore weerspieël die Nederlandse meester se werk.<ref name="Miro" /> Dalí se ''Groot Masturbeerder'' van 1929 stem baie ooreen met 'n beeld aan die regterkant van die linkerpaneel van Bosch se ''Tuin'' wat bestaan uit rotse, struike en klein diertjies wat lyk soos 'n gesig met 'n prominente neus en lang oogwimpers.<ref>Félix Fanès: ''Salvador Dalí. The Construction of the Image 1925–1930''. Yale University Press 2007, {{ISBN|978-0-300-09179-3}}, p. 74</ref>
==Notas==
{{Reflist|group=nota}}
==Verwysings==
{{Verwysings|3}}
==Bronne==
{{refbegin|3}}
* Belting, Hans. ''Garden of Earthly Delights.'' München: Prestel, 2005. {{ISBN|3-7913-3320-8}}.
* Bosing, Walter. ''Hieronymus Bosch, C. 1450–1516: Between Heaven and Hell''. Berlyn: Taschen, 2000. {{ISBN|3-8228-5856-0}}.
* Boulboullé, Guido, "Groteske Angst. Die Höllenphantasien des Hieronymus Bosch". In Auffarth, Christoph, en Kerth, Sonja (reds.): "Glaubensstreit und Gelächter: Reformation und Lachkultur im Mittelalter und in der Frühen Neuzeit", LIT Verlag Berlin, 2008, pp. 55–78.
* Cinotti, Mia. ''The Complete Paintings of Bosch''. Londen: Weidenfeld and Nicolson, 1969.
* De Beatis, Antonio. ''The Travel Journal of Antonio De Beatis Through Germany, Switzerland, the Low Countries, France and Italy, 1517–18''. Londen: Hakluyt Society, 1999. {{ISBN|0-904180-07-7}}.
* De Tolnay, Charles. ''Hieronymus Bosch''. Tokyo: Eyre Methuen, 1975. {{ISBN|0-413-33280-2}}. Oorspronklik: ''Hieronymus Bosch'', Basel: Holbein, 1937, 129 bladsye.
* Delevoy, Robert L. ''Bosch: Biographical and Critical Study.'' Lausanne: Skira, 1960.
* Fraenger, Wilhelm en Kaiser, Ernst. ''The Millennium of Hieronymus Bosch''. New York: Hacker Art Books, 1951. Original publication: Wilhelm Fraenger, ''Hieronymus Bosch – das Tausendjährige Reich. Grundzüge einer Auslegung'', Winkler-Verlag Coburg 1947, 142 bladsye.
* Gibson, Walter S. ''Hieronymus Bosch''. New York: Thames and Hudson, 1973. {{ISBN|0-500-20134-X}}.
* Glum, Peter. "Divine Judgment in Bosch's 'Garden of Earthly Delights". ''The Art Bulletin'', Volume 58, No. 1, Maart 1976, 45–54.
* Gómez, Isabel Mateo. "Hieronymus Bosch: The Garden of Earthly Delights". In Gaillard, J. en M. ''Hieronymus Bosch: The Garden of Earthly Delights''. New York: Clarkson N. Potter, 1989. {{ISBN|0-517-57230-3}}.
* Harbison, Craig. ''The Art of the Northern Renaissance''. London: Weidenfeld & Nicolson, 1995. {{ISBN|0-297-83512-2}}.
* Kleiner, Fred & Mamiya, Christian J. ''Gardner's Art Through the Ages''. California: Wadsworth/Thompson Learning, 2005. {{ISBN|0-534-64091-5}}.
* Koldeweij, A. M. (Jos); Vandenbroeck, Paul; Vermet, Bernard M. ''Hieronymus Bosch: The Complete Paintings and Drawings''. New York: Harry N. Abrams, 2001(a). {{ISBN|0-8109-6735-9}}.
* Larsen, Erik. ''Hieronymus Bosch''. New York: Smithmark, 1998. {{ISBN|0-7651-0865-8}}.
* Linfert, Carl (vert. Robert Erich Wolf). ''Bosch''. Londen: Thames and Hudson, 1972. {{ISBN|0-500-09077-7}}. OOrspronklik: ''Hieronymus Bosch – Gesamtausgabe der Gemälde'', Köln: Phaidon Verlag 1959.
* Moxey, Keith. "Hieronymus Bosch and the 'World Upside Down': The Case of ''The Garden of Earthly Delights''". ''Visual Culture: Images and Interpretations''. Connecticut: Wesleyan University Press, 1994, 104–140. {{ISBN|0-8195-6267-X}}.
* Oliveira, Paulo Martins, ''Jheronimus Bosch'', 2012, {{ISBN|978-1-4791-6765-4}}.
* Pokorny, Erwin, "Hieronymus Bosch und das Paradies der Wollust". In: "Frühneuzeit-Info", Jg. 21, Heft 1+2 (Sonderband "Die Sieben Todsünden in der Frühen Neuzeit"), 2010, pp. 22–34.
* Rooth, Anna Birgitta. ''Exploring the garden of delights: Essays in Bosch's paintings and the medieval mental culture''. Kalifornië: Suomalainen tiedeakatemia, 1992. {{ISBN|951-41-0673-3}}.
* Snyder, James. ''Hieronymus Bosch''. New York: Excalibur Books, 1977. {{ISBN|0-89673-060-3}}.
* Snyder, James. ''The Northern Renaissance: Painting, Sculpture, the Graphic Arts from 1350 to 1575''. 2de uitg. New Jersey: Prentice Hall, 2004. {{ISBN|0-13-150547-5}}.
* Veen, Henk Van & Ridderbos, Bernhard. ''Early Netherlandish Paintings: Rediscovery, Reception, and Research''. Amsterdam: Amsterdam University Press, 2004. {{ISBN|90-5356-614-7}}.
* Von Baldass, Ludwig. ''Hieronymus Bosch''. Londen: Thames and Hudson, 1960.
{{refend}}
==Eksterne skakels==
* [http://www.museodelprado.es/en/the-collection/online-gallery/on-line-gallery/obra/the-garden-of-earthly-delights/ By die Museo Nacional del Prado]
* [https://tuinderlusten-jheronimusbosch.ntr.nl/en Oudiovisuele toer van ''Tuin van Wellus'']; verteller Redmond O'Hanlon
* Bespreking deur Janina Ramirez en Waldemar Januszczak: [https://www.acast.com/artdetective/gardenofearthlydelightsbyhieronymousbosch-withwaldemarjanuszack Art Detective Podcast, 25 Januarie 2017]
* [https://360player.io/p/bnTPZF/ Panorama van die skildery]
{{CommonsKategorie-inlyn|The Garden of Earthly Delights}}
{{vertaaluit| taalafk = en | il = The Garden of Earthly Delights}}
{{Normdata}}
{{Voorbladster}}
[[Kategorie:Skilderye]]
psew7m6994m8c71sze2ribaokob7prf
Metaheelal
0
384987
2896675
2694968
2026-04-23T11:11:31Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896675
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Second Life 11th Birthday Live Drax Files Radio Hour.jpg|duimnael|Avatars kuier in die 2003 virtuele wêreld [[Second Life]].]]
Die '''Metaheelal''' of '''Metawêreld''' ([[Engels]]: '''''metaverse''''') verwys na 'n toekomstige voorgestelde virtuele kollektiewe gedeelde ruimte, geskep deur die samesmelting van virtuele volharde verbeterde realiteit en fisies volhoubare virtuele ruimtes,<ref>{{cite web |url=http://metaverseroadmap.org/inputs4.html#glossary |title=Smart, J.M., Cascio, J. and Paffendorf, J., Metaverse Roadmap Overview, 2007. |publisher=Accelerated Studies Foundation |access-date=2010-09-23 }}</ref> insluitend die som van alle [[virtuele wêreld]]e, [[toegevoegde werklikheid]] en die [[internet]]. Die Engelse woord "metaverse" bestaan uit die voorvoegsel "meta" (wat verder beteken) en die stam "vers" ('n terugvorm van "[[heelal]]"); die term word tipies gebruik om die konsep van 'n toekomstige weergawe van die internet te beskryf, wat kan bestaan uit volgehoue, gedeelde, 3D [[Skynwerklikheid|virtuele ruimtes]] wat gekoppel is aan 'n waargenome virtuele heelal.<ref name="IEEE VW Standard Working Group">{{cite web|url=http://www.metaversestandards.org/index.php?title=Main_Page |title=Web Archive of IEEE VW Standard Working Group |date=2014-06-08 |access-date=2016-01-29 |url-status=bot: unknown |archive-url=https://web.archive.org/web/20140608135859/http://www.metaversestandards.org/index.php?title=Main_Page |archive-date=2014-06-08 }}</ref>
==Geskiedenis==
Die term is geskep in [[Neal Stephenson]] se wetenskapfiksie roman ''[[Snow Crash]]'' uit 1992, waar mense as avatars met mekaar en sagteware-agente in wisselwerking tree in 'n driedimensionele virtuele ruimte wat die metafoor van die werklike wêreld gebruik.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Handbook of Virtuality|last=Grimshaw|first=Mark|publisher=Oxford University Press|year=2014|isbn=9780199826162|location=New York|page=702}}</ref> Stephenson het die term gebruik om 'n opvolger van die internet in 'n virtuele werklikheid konteks te beskryf.<ref>In die erkenningsafdeling na die teks van '' Snow Crash '', skryf Stephenson: "Die woorde 'avatar' (in die sin wat dit hier gebruik word) en 'Metaverse' is my uitvinding, wat ek uitgedink het toe ek besluit het dat bestaande woorde (soos 'virtuele realiteit') eenvoudig te ongemaklik was om te gebruik."</ref> Konsepte soortgelyk aan die Metaheelal het al in 1981 in die novelle ''True Names'' onder 'n verskeidenheid name in die [[kuberpunk]]-genre van fiksie verskyn. Stephenson het in die nawoord van ''Snow Crash'' gesê dat hy, nadat hy die roman voltooi het, gehoor het van Habitat, 'n vroeë ''massively multiplayer online role-playing game'' (MMORPG) wat soos 'n Metaheelal lyk.
Die konsep van die kuberruimte, wat die eerste keer verskyn het in die kortverhaal ''Burning Chrome'' deur [[William Gibson]] (''Omni'', Julie 1982), was 'n sentrale tema in sy 1984 baanbrekende roman, ''Neuromancer''.<ref name="wired">{{cite news |work=WIRED |title=17 Maart 1948: William Gibson, Father of Cyberspace | author=Scott Thil | date=17 Maart 2009 | url=https://www.wired.com/science/discoveries/news/2009/03/dayintech_0317}}</ref> Die Metaheelal verskil van "die meer inklusiewe konsep van kuberruimte wat die geheel van gedeelde aanlynruimte oor alle dimensies van voorstelling weerspieël" <ref name="dionisio2013-metaverse">{{cite journal
| last = Dionisio
| first = John David n.
| last2 = Burns III
| first2 = William G.
| last3 = Gilbert
| first3 = Richard
| title = 3D Virtual Worlds and the Metaverse: Current Status and Future Possibilities
| journal = ACM Computing Surveys
| volume = 45
| issue = 3
| pages = 34:1 - 34:38
| publisher = ACM
| date = 2013
| doi = 10.1145/2480741.2480751}}</ref> Anders as byvoorbeeld die fiktiewe konsep wat in ''Neuromancer'' bekendgestel is, wat gekenmerk is deur 'n Cartesiese skeiding van liggaam en gees, stel die Metaheelal gebruikers in staat om toegang tot sy omgewing te verkry terwyl hulle steeds bewus is van hul wêreld, daarbuite. <ref>{{Cite book|title=Metamorphoses of (New) Media|last=Genz|first=Julia|last2=Küchler|first2=Ulrike|publisher=Cambridge Scholars Publishing|year=2016|isbn=9781443880596|location=Newcastle upon Tyne|page=151}}</ref> Dit word bewys deur 'n tegnologie genaamd onsigbaar vir sigbaar (I2V) wat Nissan ontwikkel, wat 'n motor se voorruit oorlê met virtuele inligting sowel as funksies wat die vermoë bevat om 'n [[3D]]-avatar in die motor te ontbied.<ref>{{cite web|url=https://www.digitaltrends.com/cars/nissan-invisible-to-visible-tech-ces-2019/|title=Nissan uses 5G to test tech that lets motorists summon in-car 3D avatars|last=Edelstein|first=Stephen|last2=Glon|first2=Ronan|date=12 Maart 2019|website=www.digitaltrends.com|access-date=2019-05-04}}</ref>
==Ontwikkeling van tegniese standaarde==
Algemene standaarde, koppelvlakke en kommunikasieprotokolle tussen virtuele omgewings word ontwikkel. Samewerkingsaksies en werkgroepe poog om standaarde en protokolle te skep om werking tussen virtuele omgewings te ondersteun, insluitend:
*Virtual Worlds — Standard for Systems Virtual Components Working Group (P1828),<ref name="IEEE VW Standard Working Group"/><ref>{{cite web|url=http://standards.ieee.org/develop/wg/Virtual_Worlds.html|title=Virtual Worlds - Standard for Systems Virtual Components|publisher=[[IEEE]]|access-date=2011-10-08}}</ref> IEEE (2010 – hede)
*Inligtingstegnologie — Mediakonteks en beheer — Deel 4: Eienskappe van virtuele wêreldvoorwerpe (ISO/IEC 23005-4: 2011),<ref>{{cite web|url=http://www.iso.org/iso/iso_catalogue/catalogue_tc/catalogue_detail.htm?csnumber=54988|title=Information technology -- Media context and control -- Part 4: Virtual world object characteristics (ISO/IEC 23005-4:2011)|publisher=[[International Organization for Standardization|ISO]]|access-date=2011-10-08}}</ref> ISO (2008 – hede)
*Immersive Education Technology Group (IETG)<ref>{{cite web|url=http://mediagrid.org/groups/technology/grid.ied/ |title=Immersive Education Technology Group (IETG) |publisher=Media Grid |access-date=2011-10-08 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110908045542/http://mediagrid.org/groups/technology/grid.ied/ |archive-date=2011-09-08 }}</ref>, Media Grid (2008 – hede)
*Virtual World Region Agent Protocol (VWRAP)<ref>{{cite web|url=http://tools.ietf.org/wg/vwrap/|title=Virtual World Region Agent Protocol (VWRAP)|publisher=IETF|access-date=2011-10-08}}</ref>, IETF (2009–2011)
*The Metaverse Roadmap,<ref>{{cite web|url=http://metaverseroadmap.org/|title=The Metaverse Roadmap|publisher=Acceleration Studies Foundation|access-date=2011-10-08}}</ref> Acceleration Studies Foundation (2006–2007)
*The Open Source Metaverse Project, (2004–2008)
== Sien ook ==
* [[Skynwerklikheid]]
* [[Second Life]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Rekenaarwetenskap]]
14pb1zz53aaqiid2xn8a1363mbnhqof
2896676
2896675
2026-04-23T11:12:19Z
Oesjaar
7467
/* Ontwikkeling van tegniese standaarde */ Verbeter
2896676
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Second Life 11th Birthday Live Drax Files Radio Hour.jpg|duimnael|Avatars kuier in die 2003 virtuele wêreld [[Second Life]].]]
Die '''Metaheelal''' of '''Metawêreld''' ([[Engels]]: '''''metaverse''''') verwys na 'n toekomstige voorgestelde virtuele kollektiewe gedeelde ruimte, geskep deur die samesmelting van virtuele volharde verbeterde realiteit en fisies volhoubare virtuele ruimtes,<ref>{{cite web |url=http://metaverseroadmap.org/inputs4.html#glossary |title=Smart, J.M., Cascio, J. and Paffendorf, J., Metaverse Roadmap Overview, 2007. |publisher=Accelerated Studies Foundation |access-date=2010-09-23 }}</ref> insluitend die som van alle [[virtuele wêreld]]e, [[toegevoegde werklikheid]] en die [[internet]]. Die Engelse woord "metaverse" bestaan uit die voorvoegsel "meta" (wat verder beteken) en die stam "vers" ('n terugvorm van "[[heelal]]"); die term word tipies gebruik om die konsep van 'n toekomstige weergawe van die internet te beskryf, wat kan bestaan uit volgehoue, gedeelde, 3D [[Skynwerklikheid|virtuele ruimtes]] wat gekoppel is aan 'n waargenome virtuele heelal.<ref name="IEEE VW Standard Working Group">{{cite web|url=http://www.metaversestandards.org/index.php?title=Main_Page |title=Web Archive of IEEE VW Standard Working Group |date=2014-06-08 |access-date=2016-01-29 |url-status=bot: unknown |archive-url=https://web.archive.org/web/20140608135859/http://www.metaversestandards.org/index.php?title=Main_Page |archive-date=2014-06-08 }}</ref>
==Geskiedenis==
Die term is geskep in [[Neal Stephenson]] se wetenskapfiksie roman ''[[Snow Crash]]'' uit 1992, waar mense as avatars met mekaar en sagteware-agente in wisselwerking tree in 'n driedimensionele virtuele ruimte wat die metafoor van die werklike wêreld gebruik.<ref>{{Cite book|title=The Oxford Handbook of Virtuality|last=Grimshaw|first=Mark|publisher=Oxford University Press|year=2014|isbn=9780199826162|location=New York|page=702}}</ref> Stephenson het die term gebruik om 'n opvolger van die internet in 'n virtuele werklikheid konteks te beskryf.<ref>In die erkenningsafdeling na die teks van '' Snow Crash '', skryf Stephenson: "Die woorde 'avatar' (in die sin wat dit hier gebruik word) en 'Metaverse' is my uitvinding, wat ek uitgedink het toe ek besluit het dat bestaande woorde (soos 'virtuele realiteit') eenvoudig te ongemaklik was om te gebruik."</ref> Konsepte soortgelyk aan die Metaheelal het al in 1981 in die novelle ''True Names'' onder 'n verskeidenheid name in die [[kuberpunk]]-genre van fiksie verskyn. Stephenson het in die nawoord van ''Snow Crash'' gesê dat hy, nadat hy die roman voltooi het, gehoor het van Habitat, 'n vroeë ''massively multiplayer online role-playing game'' (MMORPG) wat soos 'n Metaheelal lyk.
Die konsep van die kuberruimte, wat die eerste keer verskyn het in die kortverhaal ''Burning Chrome'' deur [[William Gibson]] (''Omni'', Julie 1982), was 'n sentrale tema in sy 1984 baanbrekende roman, ''Neuromancer''.<ref name="wired">{{cite news |work=WIRED |title=17 Maart 1948: William Gibson, Father of Cyberspace | author=Scott Thil | date=17 Maart 2009 | url=https://www.wired.com/science/discoveries/news/2009/03/dayintech_0317}}</ref> Die Metaheelal verskil van "die meer inklusiewe konsep van kuberruimte wat die geheel van gedeelde aanlynruimte oor alle dimensies van voorstelling weerspieël" <ref name="dionisio2013-metaverse">{{cite journal
| last = Dionisio
| first = John David n.
| last2 = Burns III
| first2 = William G.
| last3 = Gilbert
| first3 = Richard
| title = 3D Virtual Worlds and the Metaverse: Current Status and Future Possibilities
| journal = ACM Computing Surveys
| volume = 45
| issue = 3
| pages = 34:1 - 34:38
| publisher = ACM
| date = 2013
| doi = 10.1145/2480741.2480751}}</ref> Anders as byvoorbeeld die fiktiewe konsep wat in ''Neuromancer'' bekendgestel is, wat gekenmerk is deur 'n Cartesiese skeiding van liggaam en gees, stel die Metaheelal gebruikers in staat om toegang tot sy omgewing te verkry terwyl hulle steeds bewus is van hul wêreld, daarbuite. <ref>{{Cite book|title=Metamorphoses of (New) Media|last=Genz|first=Julia|last2=Küchler|first2=Ulrike|publisher=Cambridge Scholars Publishing|year=2016|isbn=9781443880596|location=Newcastle upon Tyne|page=151}}</ref> Dit word bewys deur 'n tegnologie genaamd onsigbaar vir sigbaar (I2V) wat Nissan ontwikkel, wat 'n motor se voorruit oorlê met virtuele inligting sowel as funksies wat die vermoë bevat om 'n [[3D]]-avatar in die motor te ontbied.<ref>{{cite web|url=https://www.digitaltrends.com/cars/nissan-invisible-to-visible-tech-ces-2019/|title=Nissan uses 5G to test tech that lets motorists summon in-car 3D avatars|last=Edelstein|first=Stephen|last2=Glon|first2=Ronan|date=12 Maart 2019|website=www.digitaltrends.com|access-date=2019-05-04}}</ref>
==Ontwikkeling van tegniese standaarde==
Algemene standaarde, koppelvlakke en kommunikasieprotokolle tussen virtuele omgewings word ontwikkel. Samewerkingsaksies en werkgroepe poog om standaarde en protokolle te skep om werking tussen virtuele omgewings te ondersteun, insluitend:
*Virtual Worlds — Standard for Systems Virtual Components Working Group (P1828),<ref name="IEEE VW Standard Working Group"/><ref>{{cite web|url=http://standards.ieee.org/develop/wg/Virtual_Worlds.html|title=Virtual Worlds - Standard for Systems Virtual Components|publisher=[[IEEE]]|access-date=2011-10-08}}</ref> IEEE (2010 – hede)
*Inligtingstegnologie — Mediakonteks en beheer — Deel 4: Eienskappe van virtuele wêreldvoorwerpe (ISO/IEC 23005-4: 2011),<ref>{{cite web|url=http://www.iso.org/iso/iso_catalogue/catalogue_tc/catalogue_detail.htm?csnumber=54988|title=Information technology -- Media context and control -- Part 4: Virtual world object characteristics (ISO/IEC 23005-4:2011)|publisher=[[International Organization for Standardization|ISO]]|access-date=2011-10-08}}</ref> ISO (2008 – hede)
*Immersive Education Technology Group (IETG),<ref>{{cite web|url=http://mediagrid.org/groups/technology/grid.ied/ |title=Immersive Education Technology Group (IETG) |publisher=Media Grid |access-date=2011-10-08 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110908045542/http://mediagrid.org/groups/technology/grid.ied/ |archive-date=2011-09-08 }}</ref> Media Grid (2008 – hede)
*Virtual World Region Agent Protocol (VWRAP),<ref>{{cite web|url=http://tools.ietf.org/wg/vwrap/|title=Virtual World Region Agent Protocol (VWRAP)|publisher=IETF|access-date=2011-10-08}}</ref> IETF (2009–2011)
*The Metaverse Roadmap,<ref>{{cite web|url=http://metaverseroadmap.org/|title=The Metaverse Roadmap|publisher=Acceleration Studies Foundation|access-date=2011-10-08}}</ref> Acceleration Studies Foundation (2006–2007)
*The Open Source Metaverse Project, (2004–2008)
== Sien ook ==
* [[Skynwerklikheid]]
* [[Second Life]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Rekenaarwetenskap]]
mctykt4vhlw572e6w5mx2usjprt72rk
Manuel Ferrara
0
386360
2896278
2632624
2026-04-22T13:38:13Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896278
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Akteur
| Naam = Manuel Ferrara
| Beeld = Manuel Ferrara 2019 by Glenn Francis.jpg
| Beeldonderskrif = Ferrara in 2019.
| Geboortenaam = Manuel Jeannin
| Alias = Manu, Manuel, Manuel Ferrera, Manu Ferrara, Emanuel Ferrara, Manu Ferraro, Frog Ferrara, Manu Ferrera, Manual Ferrara, Manu Gaussian, Manuel Ferrara, grand chibrax<ref name="iafd"/>
| Geboortedatum = {{GDEO|1975|11|1|df=yes}}<ref name="iafd">{{cite web|title=Manuel Feeeara|publisher=[[Internet Adult Film Database]]|url=http://www.iafd.com/results.asp?searchtype=comprehensive&searchstring=Manuel+Ferrara|access-date=12 Oktober 2008}}</ref>
| Geboorteplek = Le Raincy, [[Frankryk]]<ref name=LeRaincyGagny>{{cite magazine|url=http://business.avn.com/articles/video/Manuel-Ferrara-Triple-Crown-Winner-382147.html|title=Manuel Ferrara: Triple-Crown Winner|access-date=3 Junie 2013|author=Dan Miller|date=26 Januarie 2010|magazine=[[AVN]]|archive-date=28 Junie 2013|archive-url=https://archive.ph/20130628171350/http://business.avn.com/articles/video/Manuel-Ferrara-Triple-Crown-Winner-382147.html|url-status=dead}}</ref>
| Nasionaliteit = [[Frankryk|Frans]]
| Sterftedatum =
| Sterfteplek =
| Ouers =
| Lewensmaat = Dana Vespoli,<ref name=IWAdult>{{cite web|url=http://www.iwadult.com/interviews/danavespoli.html |title=Porn Star, Director, Wife, Mother: The Renaissance Woman Dana Vespoli |access-date=16 Julie 2013 |author=Troy Michael |publisher=IWAdult |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120430131450/http://www.iwadult.com/interviews/danavespoli.html |archive-date=30 April 2012 }}</ref><ref name=dailyloaf>{{cite web|url=http://cltampa.com/dailyloaf/archives/2013/03/04/getting-inside-dana-vespoli#.UeWDx42W-So|title=Getting inside Dana Vespoli|access-date=16 Julie 2013|author=Shawn Alff|date=4 Maart 2013|publisher=Daily Loaf}}</ref><br>[[Kayden Kross]]<ref name="Kayden Kross">{{cite web|url=http://thehairpin.com/2014/02/kayden-kross-is-pregnant|title=Kayden Kross interview|access-date=15 Maart 2014|publisher=The Hairpin|archive-url=https://web.archive.org/web/20140305002924/http://thehairpin.com/2014/02/kayden-kross-is-pregnant|archive-date=5 Maart 2014|url-status=dead}}</ref>
| Kinders =
| Skool =
| Universiteit =
| Beroep = [[Pornografiese akteur]], regisseur
| Aktiewe jare = 1997-tans<ref name="iafd"/>
| Noemenswaardige rolprente =
| Webwerf = {{url|manuelferrara.com}}
| imdb = 1279296
| Toekennings = AVN-prys vir manlike kunstenaar van die jaar: 6 keer
}}
'''Manuel Jeannin''' ([[IFA]]: manɥɛl ʒanɛ̃; gebore 1 November 1975), professioneel bekend as '''Manuel Ferrara''', is 'n Franse [[pornografiese akteur]] en regisseur.<ref name=LeRaincyGagny/>
Ferrara is een van die vooraanstaande akteurs in die [[pornografie]]bedryf<ref>[http://www.csfd.cz/tvurce/80532-manuel-ferrara/]</ref> en het al meer as 60 pryse gewen, onder meer die [[AVN-prys vir manlike kunstenaar van die jaar]], wat hy 'n rekordgetal van ses keer ingepalm het. Hy is opgeneem in die heldesaal van [[AVN]] en [[XRCO]].<ref name=avnhalloffame>{{cite magazine|title=AVN Announces 2013 Hall of Fame Inductees|magazine=[[AVN]]|url=http://business.avn.com/articles/video/AVN-Announces-2013-Hall-of-Fame-Inductees-498347.html|date=21 Desember 2012|access-date=13 Mei 2013|archive-date=31 Maart 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130331194102/http://business.avn.com/articles/video/AVN-Announces-2013-Hall-of-Fame-Inductees-498347.html|url-status=dead}}</ref>
==Lewe en loopbaan==
Ferrara is in Le Raincy, [[Frankryk]], gebore. Hy het sy eerste toneel in harde pornografie in 1997 geskiet, terwyl hy studeer het, nadat hy op 'n advertensie in 'n Franse pornografietydskrif gereageer het.<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=GMjWyfjX9pk|title=Manuel Ferrara Interview|author=Jacquie et Michel|publisher=[[YouTube]]|date=12 Oktober 2013|access-date=24 Maart 2017}}</ref> Hy het toe sy pornografieloopbaan begin en in verskeie Franse en [[Europa|Europese]] prente verskyn. Hy het sy verhoognaam gekies omdat hy effens lyk soos die bokser Stéphane Ferrara, wat later 'n akteur geword het.<ref name="Vice">[https://www.vice.com/fr/article/le-porno-cet-ocean-v9n3 Le porno, cet océan], ''Vice'', 24 Maart 2015</ref>
Ferrara het die beskermling geword van [[Rocco Siffredi]], wat hom aanbeveel het vir 'n rol in John Stagliano se ''Fashionistas'', waarin hy sy Amerikaanse debut gemaak het.<ref name=EA>{{cite web|url=http://www.evilangel.com/director/Manuel_Ferrara|title=Manuel Ferrara|access-date=20 April 2009|publisher=Evil Angel|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090123215916/http://evilangel.com/director/Manuel_Ferrara|archive-date=23 Januarie 2009 }}</ref><ref name="Vice"/> In 2003 het hy [[gonzo-pornografie]] begin regisseer<ref name="xbizredlight">{{cite web|url=http://www.xbiz.com/articles/83389|title=Red Light District|access-date=26 April 2009|author=Anne Winter|date=22 Augustus 2007|publisher=XBIZ}}</ref> en in 2004 vir Red Light District Video.<ref>{{Citation|title=Manuel Ferrara (Pt.3): 14 Male Performers of the Year! The Reigning Champion!|url=https://www.youtube.com/watch?v=kZYpQH9y8UU&t=3033|language=en|access-date=2021-06-25}}</ref>
Ná twee jaar het Ferrara vir Evil Angel begin regisseer<ref>{{cite web|url=http://www.xbiz.com/news/news_piece.php?id=13367|title=Ferrara to Make Movies for Evil Angel|access-date=17 April 2009|author=Matt O'Conner|date=8 Februarie 2006|publisher=XBIZ|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100914114900/http://www.xbiz.com/news/news_piece.php?id=13367|archive-date=14 September 2010}}</ref> en hy was sedertdien die regisseur van verskeie prente.
Op 22 Januarie 2012 het Ferrara die eerste akteur geword wat [[AVN]] se prys vir manlike kunstenaar van die jaar vier keer gewen het.<ref name=avnhalloffame/><ref name=avn12>{{cite magazine|url=http://business.avn.com/articles/video/AVN-Announces-the-2012-AVN-Award-Winners-461715.html|title=AVN Announces the 2012 AVN Award Winners|magazine=[[AVN]]|access-date=15 April 2012|archive-date=29 Junie 2012|archive-url=https://archive.ph/20120629195808/http://business.avn.com/articles/video/AVN-Announces-the-2012-AVN-Award-Winners-461715.html|url-status=dead}}</ref> Hy het dit daarna, in 2014 en 2019, weer gewen.
Ferrara het gedurende sy loopbaan in sowat 2 200 prente verskyn.<ref name="iafd"/> In 2012 het hy en die pornografiese aktrise Zoe Voss in 'n eksplisiete sekstoneel in die hoofstroomprent ''Starlet'' verskyn.<ref>{{cite web|url=http://www.xbiz.com/news/145623|title=Manuel Ferrara, Zoe Voss Appear in Indie-Drama 'Starlet'|access-date=2 Januarie 2014|author=Nelson Ayala|date=14 Maart 2012|publisher=XBIZ}}</ref>
==Verwysings==
{{Verwysings|2}}
==Skakels==
*[http://manuelferrara.com Amptelike webtuiste]
* {{IMDb naam|1279296|Manuel Ferrara}}
* {{IAFD naam|id=mferrara|gender=male|name=Manuel Ferrara}}
*[https://www.adultfilmdatabase.com/actor/manuel-ferrara-25962/ Manuel Ferrara] by die Adult Film Database
*{{Commons-kategorie inlyn|Manuel Ferrara}}
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Manuel Ferrara}}
{{AVN-man}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Ferrara, Manuel}}
[[Kategorie:Franse rolprentregisseurs]]
[[Kategorie:Pornografiese akteurs]]
[[Kategorie:Geboortes in 1975]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
nwebhnfy9je7g2hqc3rnm1iufjk0ism
Drechtsteden
0
387177
2896633
2496385
2026-04-23T09:39:39Z
Aliwal2012
39067
2896633
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Dordrecht 20040313.jpg|duimnael|300px|Dordrecht (r), Papendrecht (bo) en Zwijndrecht (l)]]
Die '''Drechtsteden''' (letterlik in Afrikaans: ''Drechtstede'') is 'n metropolitaanse agglomerasie in die suide van die [[Nederland|Nederlandse]] provinsie [[Zuid-Holland]]. Hierdie streek is 'n saamwerkingsgebied, wat in 1995 as 'n projek opgerig is en sedert 2006 die Gemeenskaplike Reëling Drechtsteden (GRD) is.
Met ongeveer 294 000 inwoners (2022) is Drechtsteden die negende grootste agglomerasie in Nederland. Die kantoor is in [[Dordrecht, Nederland|Dordrecht]] (Spuiweg 5).<ref>[https://www.google.com/maps?ll=51.811506,4.663113&z=15&t=m&hl=nl&gl=NL&mapclient=embed&q=Spuiweg+5+3311+GT+Dordrecht Google Maps]</ref>
Lede is die volgende sewe munisipaliteite:
{| Class = "wikitable sortable"
|-
! Munisipaliteit
! Inwoners <br/ > (2022)
! Oppervlak <br/ > (km²)
! Streek
|-
| [[Alblasserdam]]
| 20.000
| 10
| [[Alblasserwaard]]
|-
| [[Dordrecht, Nederland|Dordrecht]]
| 120.000
| 99
| [[Eiland van Dordrecht]]
|-
| [[Hardinxveld-Giessendam]] <ref>Sedert 2018 'n lid.</ref>
| 19.000
| 19
| Alblasserwaard
|-
| [[Hendrik-Ido-Ambacht]]
| 32.000
| 12
| [[IJsselmonde (eiland)|IJsselmonde]]
|-
| [[Papendrecht]]
| 32.000
| 11
| Alblasserwaard
|-
| [[Sliedrecht]]
| 26.000
| 14
| Alblasserwaard
|-
| [[Zwijndrecht, Nederland|Zwijndrecht]]
| 45.000
| 23
| IJsselmonde
|-
! Totaal
! 294.000
! 188
!
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronne ==
* [https://www.plaatsengids.nl/drechtsteden Drechtsteden], Plaatsengids
== Eksterne skakels ==
* [https://www.drechtsteden.nl/Home Amptelike webwerf]
{{Saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Zuid-Holland]]
[[Kategorie:Streke van Nederland]]
gfzbnt3mlrznugpt56e6pphchab9dzw
Maurice Maeterlinck
0
391637
2896319
2574685
2026-04-22T16:12:19Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896319
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Outeur
| naam = Maurice Maeterlinck
| beeld = Maurice Maeterlinck 2.jpg
| beeldbeskrywing =
| onderskrif =
| geboortenaam = Maurice Polydore Marie Bernard Maeterlinck
| geboortedatum = {{geboortedatum|1862|8|29}}
| geboorteplek = [[Gent]], [[België]]
| dood_datum = {{SDEO|1949|5|6|1862|8|29}}
| sterfteplek = [[Nice]], [[Frankryk]]
| ouers =
| titel =
| nasionaliteit = Belgies
| beroep = Dramaturg{{·}}Digter{{·}}Skrywer
| alma_mater = [[Universiteit van Gent]]
| bekend =
| salaris =
| termyn =
| voorganger =
| opvolger =
| eerbewyse = [[Nobelprys vir Letterkunde]] <br/> Triennial Prize for Dramatic Literature
| genre =
| bekende_werke = ''Intruder'' (1890)<br/>''The Blind'' (1890)<br/>''Pelléas et Mélisande'' (1893)<br/>''Interior'' (1895)<br/>''The Blue Bird'' (1908)
| party =
| godsdiens =
| huweliksmaat = [[Renée Dahon]]<br/>[[Georgette Leblanc]]
| kinders =
| handtekening = Maurice Maeterlinck's Signature.jpg
}}
'''Maurice Polydore Marie Bernard Maeterlinck'''<ref group="notas">Gespel: ''Maurice (Mooris) Polidore Marie Bernhard Maeterlinck'' op die [http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1911/maeterlinck.html amptelike Nobelprys bladsy].</ref>{{efn|Uitspraak: {{IPAc-en|ˈ|m|eɪ|t|ər|l|ɪ|ŋ|k}}, <ref>{{cite web|url=https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/maeterlinck|title=Maeterlinck|work=Collins English Dictionary|publisher=HarperCollins|access-date=18 Augustus 2019}}</ref> {{IPA-fr|mɔʁis matɛʁlɛ̃k|lang}} <small>in België,</small> {{IPA-fr|- mɛteʁ-|}} <small>in Frankryk</small>.<ref>{{cite book|author=Jean-Marie Pierret|url=https://books.google.com/books?id=mP4JUXoFLBoC&pg=PA103|title=Phonétique historique du français et notions de phonétique générale|language=fr|year=1994|isbn = 9789068316087}}</ref>}} (29 Augustus 1862 – 6 Mei 1949), ook bekend as '''Graaf''' (of '''Comte''') '''Maeterlinck''' van 1932,<ref>{{cite encyclopedia|title=Maeterlinck, Maurice|encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> was 'n Belgiese dramaturg, digter en essayis wat Vlaams was maar in [[Frans]] geskryf het. Hy is in 1911 met die [[Nobelprys vir Letterkunde]] bekroon "uit waardering vir sy veelsydige literêre aktiwiteite, en veral vir sy dramatiese werke, wat onderskei word deur 'n rykdom van verbeelding en deur 'n poëtiese fantasie, wat soms openbaar in die gedaante van ’n [[sprokie]], ’n diepe inspirasie, terwyl hulle op ’n geheimsinnige wyse ’n beroep doen op die lesers se eie gevoelens en hul verbeelding prikkel”. Die hooftemas in sy werk is die dood en die sin van die lewe. Hy was 'n leidende lid van die La Jeune Belgique-groep,<ref>Michael Shaw (2019), ''The Fin-de-Siècle Scottish Revival: Romance, Decadence and Celtic Identity'', Edinburgh University Press, p. 98</ref> en sy toneelstukke vorm 'n belangrike deel van die Simbolisme-beweging. In sy latere lewe het Maeterlinck voor geloofwaardige beskuldigings van [[plagiaat]] te staan gekom.
== Notas ==
{{Verwysings|group=notas}}
{{Verwysings|group=lower-alpha}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* M. J. Moses, ''Maurice Maeterlinck: A Study'' (New York, 1911)
* E. Thomas, ''Maurice Maeterlinck'', (New York, 1911)
* J. Bethell, ''The life and Works of Maurice Maeterlinck'' (New York, 1913)
* Archibald Henderson, ''European Dramatists'' (Cincinnati, 1913)
* E. E. Slosson, ''Major Prophets of To-Day'' (Boston, 1914)
* G. F. Sturgis, ''The Psychology of Maeterlinck as Shown in his Dramas'' (Boston, 1914)
* P. McGuinness, "Maeterlinck and the making of Modern Theatre" (Oxford, 2000)
{{Nobelprys vir Letterkunde}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Belgiese digters]]
[[Kategorie:Belgiese skrywers]]
2qv48o73hiaojahccxbc4xrnc4xjt8u
2896320
2896319
2026-04-22T16:13:17Z
Oesjaar
7467
/* Bronnelys */ Verbeter
2896320
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Outeur
| naam = Maurice Maeterlinck
| beeld = Maurice Maeterlinck 2.jpg
| beeldbeskrywing =
| onderskrif =
| geboortenaam = Maurice Polydore Marie Bernard Maeterlinck
| geboortedatum = {{geboortedatum|1862|8|29}}
| geboorteplek = [[Gent]], [[België]]
| dood_datum = {{SDEO|1949|5|6|1862|8|29}}
| sterfteplek = [[Nice]], [[Frankryk]]
| ouers =
| titel =
| nasionaliteit = Belgies
| beroep = Dramaturg{{·}}Digter{{·}}Skrywer
| alma_mater = [[Universiteit van Gent]]
| bekend =
| salaris =
| termyn =
| voorganger =
| opvolger =
| eerbewyse = [[Nobelprys vir Letterkunde]] <br/> Triennial Prize for Dramatic Literature
| genre =
| bekende_werke = ''Intruder'' (1890)<br/>''The Blind'' (1890)<br/>''Pelléas et Mélisande'' (1893)<br/>''Interior'' (1895)<br/>''The Blue Bird'' (1908)
| party =
| godsdiens =
| huweliksmaat = [[Renée Dahon]]<br/>[[Georgette Leblanc]]
| kinders =
| handtekening = Maurice Maeterlinck's Signature.jpg
}}
'''Maurice Polydore Marie Bernard Maeterlinck'''<ref group="notas">Gespel: ''Maurice (Mooris) Polidore Marie Bernhard Maeterlinck'' op die [http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1911/maeterlinck.html amptelike Nobelprys bladsy].</ref>{{efn|Uitspraak: {{IPAc-en|ˈ|m|eɪ|t|ər|l|ɪ|ŋ|k}}, <ref>{{cite web|url=https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/maeterlinck|title=Maeterlinck|work=Collins English Dictionary|publisher=HarperCollins|access-date=18 Augustus 2019}}</ref> {{IPA-fr|mɔʁis matɛʁlɛ̃k|lang}} <small>in België,</small> {{IPA-fr|- mɛteʁ-|}} <small>in Frankryk</small>.<ref>{{cite book|author=Jean-Marie Pierret|url=https://books.google.com/books?id=mP4JUXoFLBoC&pg=PA103|title=Phonétique historique du français et notions de phonétique générale|language=fr|year=1994|isbn = 9789068316087}}</ref>}} (29 Augustus 1862 – 6 Mei 1949), ook bekend as '''Graaf''' (of '''Comte''') '''Maeterlinck''' van 1932,<ref>{{cite encyclopedia|title=Maeterlinck, Maurice|encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> was 'n Belgiese dramaturg, digter en essayis wat Vlaams was maar in [[Frans]] geskryf het. Hy is in 1911 met die [[Nobelprys vir Letterkunde]] bekroon "uit waardering vir sy veelsydige literêre aktiwiteite, en veral vir sy dramatiese werke, wat onderskei word deur 'n rykdom van verbeelding en deur 'n poëtiese fantasie, wat soms openbaar in die gedaante van ’n [[sprokie]], ’n diepe inspirasie, terwyl hulle op ’n geheimsinnige wyse ’n beroep doen op die lesers se eie gevoelens en hul verbeelding prikkel”. Die hooftemas in sy werk is die dood en die sin van die lewe. Hy was 'n leidende lid van die La Jeune Belgique-groep,<ref>Michael Shaw (2019), ''The Fin-de-Siècle Scottish Revival: Romance, Decadence and Celtic Identity'', Edinburgh University Press, p. 98</ref> en sy toneelstukke vorm 'n belangrike deel van die Simbolisme-beweging. In sy latere lewe het Maeterlinck voor geloofwaardige beskuldigings van [[plagiaat]] te staan gekom.
== Notas ==
{{Verwysings|group=notas}}
{{Verwysings|group=lower-alpha}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* M. J. Moses, ''Maurice Maeterlinck: A Study'' (New York, 1911)
* E. Thomas, ''Maurice Maeterlinck'', (New York, 1911)
* J. Bethell, ''The life and Works of Maurice Maeterlinck'' (New York, 1913)
* Archibald Henderson, ''European Dramatists'' (Cincinnati, 1913)
* E. E. Slosson, ''Major Prophets of To-Day'' (Boston, 1914)
* G. F. Sturgis, ''The Psychology of Maeterlinck as Shown in his Dramas'' (Boston, 1914)
* P. McGuinness, "Maeterlinck and the making of Modern Theatre" (Oxford, 2000)
{{Nobelprys vir Letterkunde}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geboortes in 1862]]
[[Kategorie:Sterftes in 19xx]]
[[Kategorie:Belgiese digters]]
[[Kategorie:Belgiese skrywers]]
9vfrc7qt5agwkyjydxkxiefa0cxrbst
2896321
2896320
2026-04-22T16:13:33Z
Oesjaar
7467
/* Bronnelys */ Verbeter
2896321
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Outeur
| naam = Maurice Maeterlinck
| beeld = Maurice Maeterlinck 2.jpg
| beeldbeskrywing =
| onderskrif =
| geboortenaam = Maurice Polydore Marie Bernard Maeterlinck
| geboortedatum = {{geboortedatum|1862|8|29}}
| geboorteplek = [[Gent]], [[België]]
| dood_datum = {{SDEO|1949|5|6|1862|8|29}}
| sterfteplek = [[Nice]], [[Frankryk]]
| ouers =
| titel =
| nasionaliteit = Belgies
| beroep = Dramaturg{{·}}Digter{{·}}Skrywer
| alma_mater = [[Universiteit van Gent]]
| bekend =
| salaris =
| termyn =
| voorganger =
| opvolger =
| eerbewyse = [[Nobelprys vir Letterkunde]] <br/> Triennial Prize for Dramatic Literature
| genre =
| bekende_werke = ''Intruder'' (1890)<br/>''The Blind'' (1890)<br/>''Pelléas et Mélisande'' (1893)<br/>''Interior'' (1895)<br/>''The Blue Bird'' (1908)
| party =
| godsdiens =
| huweliksmaat = [[Renée Dahon]]<br/>[[Georgette Leblanc]]
| kinders =
| handtekening = Maurice Maeterlinck's Signature.jpg
}}
'''Maurice Polydore Marie Bernard Maeterlinck'''<ref group="notas">Gespel: ''Maurice (Mooris) Polidore Marie Bernhard Maeterlinck'' op die [http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1911/maeterlinck.html amptelike Nobelprys bladsy].</ref>{{efn|Uitspraak: {{IPAc-en|ˈ|m|eɪ|t|ər|l|ɪ|ŋ|k}}, <ref>{{cite web|url=https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/maeterlinck|title=Maeterlinck|work=Collins English Dictionary|publisher=HarperCollins|access-date=18 Augustus 2019}}</ref> {{IPA-fr|mɔʁis matɛʁlɛ̃k|lang}} <small>in België,</small> {{IPA-fr|- mɛteʁ-|}} <small>in Frankryk</small>.<ref>{{cite book|author=Jean-Marie Pierret|url=https://books.google.com/books?id=mP4JUXoFLBoC&pg=PA103|title=Phonétique historique du français et notions de phonétique générale|language=fr|year=1994|isbn = 9789068316087}}</ref>}} (29 Augustus 1862 – 6 Mei 1949), ook bekend as '''Graaf''' (of '''Comte''') '''Maeterlinck''' van 1932,<ref>{{cite encyclopedia|title=Maeterlinck, Maurice|encyclopedia=[[Encyclopædia Britannica]]}}</ref> was 'n Belgiese dramaturg, digter en essayis wat Vlaams was maar in [[Frans]] geskryf het. Hy is in 1911 met die [[Nobelprys vir Letterkunde]] bekroon "uit waardering vir sy veelsydige literêre aktiwiteite, en veral vir sy dramatiese werke, wat onderskei word deur 'n rykdom van verbeelding en deur 'n poëtiese fantasie, wat soms openbaar in die gedaante van ’n [[sprokie]], ’n diepe inspirasie, terwyl hulle op ’n geheimsinnige wyse ’n beroep doen op die lesers se eie gevoelens en hul verbeelding prikkel”. Die hooftemas in sy werk is die dood en die sin van die lewe. Hy was 'n leidende lid van die La Jeune Belgique-groep,<ref>Michael Shaw (2019), ''The Fin-de-Siècle Scottish Revival: Romance, Decadence and Celtic Identity'', Edinburgh University Press, p. 98</ref> en sy toneelstukke vorm 'n belangrike deel van die Simbolisme-beweging. In sy latere lewe het Maeterlinck voor geloofwaardige beskuldigings van [[plagiaat]] te staan gekom.
== Notas ==
{{Verwysings|group=notas}}
{{Verwysings|group=lower-alpha}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* M. J. Moses, ''Maurice Maeterlinck: A Study'' (New York, 1911)
* E. Thomas, ''Maurice Maeterlinck'', (New York, 1911)
* J. Bethell, ''The life and Works of Maurice Maeterlinck'' (New York, 1913)
* Archibald Henderson, ''European Dramatists'' (Cincinnati, 1913)
* E. E. Slosson, ''Major Prophets of To-Day'' (Boston, 1914)
* G. F. Sturgis, ''The Psychology of Maeterlinck as Shown in his Dramas'' (Boston, 1914)
* P. McGuinness, "Maeterlinck and the making of Modern Theatre" (Oxford, 2000)
{{Nobelprys vir Letterkunde}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geboortes in 1862]]
[[Kategorie:Sterftes in 1949]]
[[Kategorie:Belgiese digters]]
[[Kategorie:Belgiese skrywers]]
5hbt0l33qkk8r0hoie6xoccyiitcxp4
Melis Treat
0
392276
2896668
2820494
2026-04-23T11:03:11Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896668
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Gaan taal na}}
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar|naam=Melis Treat|beeld=|beeldgrootte=|dwarsformaat=|beeldbeskrywing=|beeldonderskrif=|agtergrondkleur=solo|geboortenaam=|alias=|geboortedatum={{Geboortedatum en ouderdom|2000|11|30}}|geboorteplek=[[Twer]], [[Rusland]]|oorsprong={{Vlagland|Rusland}}|sterfdatum=|sterfplek=|genre=[[Elektroniese musiek]], EDM|beroep=[[Musiekprodusent]], [[DJ]]|instrument=FL Studio|jare_aktief=2017–nou|etiket=|assosiasies=|webwerf=|huidige_lede=|gewese_lede=}}
'''Bogdan Andreyevich Smirnov''' ([[30 November]] [[2000]], [[Twer]], [[Twer-oblast]], [[Rusland]]), beter bekend onder sy verhoognaam '''Melis Treat''', is 'n Russiese DJ, [[Musiekprodusent|musiekvervaardiger]], musikant, [[komponis]], verwerker, liedjieskrywer, klankontwerper.<ref>{{Cite web|url=https://7days.ru/stars/bio/melis-treat/bio.htm|title=Биография Melis Treat — статьи и новости на 7days.ru|website=7Дней.ру|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-diao/|title=Музыкальная среда. DIAO|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-evgenij-okunev/|title=Музыкальная среда. Евгений Окунев|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref>
Lid van musieketikette: Sony Music, Effective Records, Studio Union, Pravda music, DNK, Velvet Music <ref>{{Cite web|url=https://tverskaya13.ru/lica-stolicy/muzy-ka-nashego-vremeni/|title=Музыка нашего времени|date=2019-08-07|website=«Тверская 13»|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-melis-treat/|title=Музыкальная среда. MELIS TREAT|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref>, het die meeste gewildheid verwerf danksy die klankbaan "Horror Story"<ref>{{Cite web|url=https://www.1001tracklists.com/artist/2qs8981w/alex-helder-and-melis-treat/index.html|title=Alex Helder & Melis Treat Tracks / Remixes Overview|last=1001Tracklists|website=1001Tracklists|language=en-US|access-date=2022-07-17}}</ref>, het die amptelike klankbaan van die reeks "Patriot 2" <ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/muzykalnoe-shou-detskij-myuzikl-sozvezdie-rozy-predstavyat-na-stsene-kts-salyut.html|title=Музыкальное шоу – детский мюзикл «Созвездие Розы», представят на сцене КЦ «Салют»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/dj-i-kompozitor-melis-treat-tvorchestvo-eto-realizatsiya-sebya-v-eto-mire.html|title=DJ и композитор MELIS TREAT: «Творчество – это реализация себя в этом мире»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|title=Слушать все песни, треки, музыку Melis Treat бесплатно на ТопХит|website=ТопХит|language=ru|access-date=2022-07-17|archive-date=2022-07-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220717031051/https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|url-status=dead}}</ref>.
Sy komposisies is op hierdie radiostasies gespeel: Record, New Radio, Zhara FM, Pilot Radio, en is ook ondersteun deur: Blasterjaxx, Markhese en ZROQ.<ref>{{Cite web|url=https://moscultura.livejournal.com/1723886.html|title=MELIS TREAT: "Творчество — это реализация себя в этом мире"|last=moscultura|first=Михаил Брацилопише до|last2=moscultura|first2=Михаил Брацило tushinetc|website=moscultura.livejournal.com|language=uk|access-date=2022-07-17}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://newradio.ru/artists/20941|title=Melis Treat|website=Melis Treat|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref>.
== Etikette ==
* Sony Music
* Effective Records
* Studio Soyuz
* True Music
* DNA
* Velvet Music
* Gamma Music
== Diskografie ==
=== EP ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center"
! scope="col" style="width:15.8em;" |Naam
! scope="col" style="width:17.9em;" | Inligting
|-
! scope="row" | ''My hart'' <ref>{{Verwysing|title=Альбом «My Heart - Single» (Melis Treat)|url=https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269|access-date=2022-07-17|archivedate=2022-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220717032539/https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269}}</ref>
|
* Vrystelling: [[3 Februarie]] [[2019]]
* Etiket: MT BEATS MUSIEK
* Formaat: Digitaal
|}
=== Liedjies ===
{| class="wikitable"
!Naam
! Vrystellingsdatum
|-
| Gaan na die verhoog (feat. PLANTIUM)
| 5 Oktober 2019
|-
| Musical Rarity Pt. 064 (pouse)
| rowspan="2" | 19 Oktober 2019
|-
| Gaan na die verhoog
|-
| Asem
| 4 Desember 2019
|-
| Kry geld
| 23 Maart 2020
|-
| NASA (feat. Alex Helder)
| 11 Junie 2020
|-
| Magies (feat. Alex Helder)
| 10 Julie 2020
|-
| Jumanji (feat. Alex Helder)
| 23 Julie 2020
|-
| Goedkoop truuks
| 23 Oktober 2020
|-
| Laat jou gaan
| 28 Januarie 2021
|-
| Rendezvous (feat. Hexari, AVVA P)
| 11 Februarie 2021
|-
| Chance (feat. Reznikov)
| 19 Februarie 2021
|-
| Gruwelverhaal (feat. VADDS, Kessy Black)
| 12 Maart 2021
|-
| No Gonna Get Us (feat. Reznikov)
| 11 Junie 2021
|-
| Desire (feat. NADI)
| 18 Junie 2021
|-
| Wil (feat. snilex)
| 29 Junie 2021
|-
| Ignoreer (feat. Snilex, Kessy Black)
| 9 Julie 2021
|-
| Wees net vriende (feat. JAOVA)
| 13 Augustus 2021
|-
| Terug
| 8 Oktober 2021
|-
| Skoenlapper (feat. hexari)
| 15 Oktober 2021
|-
| Secrets Inside of Me (feat. Koswyk)
| 29 Oktober 2021
|-
| Die meisie wat nie daar is nie (feat. xenon)
| 9 November 2021
|-
| Onbekend (feat. Reznikov)
| 28 Januarie 2022
|-
| Wees saam met U (feat. Kessy Black)
| 10 Februarie 2022
|-
| Tears (feat. codemdvd, Kessy Black)
| 18 Februarie 2022
|-
| Running Back (feat. Galiaskarov)
| 15 April 2022
|-
| Die hele nag lank (feat. Reznikov)
| 27 Mei 2022
|-
| Gelukkig
| 3 Junie 2022
|-
| Gee op (feat. Reznikov)
| 10 Junie 2022
|-
| Port la Manana
| 17 Junie 2022
|-
| Hardloop (feat. Archelli Findz)
| 24 Junie 2022
|-
| In Too Deep (feat. Reznikov)
| 1 Julie 2022
|-
| Wil Vanaand Speel
| 8 Julie 2022
|-
| Te ver gegaan
| 22 Julie 2022
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geboortes in 2000]]
[[Kategorie:Russiese komponiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
m06gkcsuk4qtuh56oqeb0ra7uz31041
2896669
2896668
2026-04-23T11:04:00Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896669
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Gaan taal na}}
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar|naam=Melis Treat|beeld=|beeldgrootte=|dwarsformaat=|beeldbeskrywing=|beeldonderskrif=|agtergrondkleur=solo|geboortenaam=|alias=|geboortedatum={{Geboortedatum en ouderdom|2000|11|30}}|geboorteplek=[[Twer]], [[Rusland]]|oorsprong={{Vlagland|Rusland}}|sterfdatum=|sterfplek=|genre=[[Elektroniese musiek]], EDM|beroep=[[Musiekprodusent]], [[DJ]]|instrument=FL Studio|jare_aktief=2017–nou|etiket=|assosiasies=|webwerf=|huidige_lede=|gewese_lede=}}
'''Bogdan Andreyevich Smirnov''' ([[30 November]] [[2000]], [[Twer]], [[Twer-oblast]], [[Rusland]]), beter bekend onder sy verhoognaam '''Melis Treat''', is 'n Russiese DJ, [[Musiekprodusent|musiekvervaardiger]], musikant, [[komponis]], verwerker, liedjieskrywer, klankontwerper.<ref>{{Cite web|url=https://7days.ru/stars/bio/melis-treat/bio.htm|title=Биография Melis Treat — статьи и новости на 7days.ru|website=7Дней.ру|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-diao/|title=Музыкальная среда. DIAO|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-evgenij-okunev/|title=Музыкальная среда. Евгений Окунев|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref>
Lid van musieketikette: Sony Music, Effective Records, Studio Union, Pravda music, DNK, Velvet Music,<ref>{{Cite web|url=https://tverskaya13.ru/lica-stolicy/muzy-ka-nashego-vremeni/|title=Музыка нашего времени|date=2019-08-07|website=«Тверская 13»|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-melis-treat/|title=Музыкальная среда. MELIS TREAT|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref> het die meeste gewildheid verwerf danksy die klankbaan "Horror Story"<ref>{{Cite web|url=https://www.1001tracklists.com/artist/2qs8981w/alex-helder-and-melis-treat/index.html|title=Alex Helder & Melis Treat Tracks / Remixes Overview|last=1001Tracklists|website=1001Tracklists|language=en-US|access-date=2022-07-17}}</ref>, het die amptelike klankbaan van die reeks "Patriot 2" <ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/muzykalnoe-shou-detskij-myuzikl-sozvezdie-rozy-predstavyat-na-stsene-kts-salyut.html|title=Музыкальное шоу – детский мюзикл «Созвездие Розы», представят на сцене КЦ «Салют»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/dj-i-kompozitor-melis-treat-tvorchestvo-eto-realizatsiya-sebya-v-eto-mire.html|title=DJ и композитор MELIS TREAT: «Творчество – это реализация себя в этом мире»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|title=Слушать все песни, треки, музыку Melis Treat бесплатно на ТопХит|website=ТопХит|language=ru|access-date=2022-07-17|archive-date=2022-07-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220717031051/https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|url-status=dead}}</ref>.
Sy komposisies is op hierdie radiostasies gespeel: Record, New Radio, Zhara FM, Pilot Radio, en is ook ondersteun deur: Blasterjaxx, Markhese en ZROQ.<ref>{{Cite web|url=https://moscultura.livejournal.com/1723886.html|title=MELIS TREAT: "Творчество — это реализация себя в этом мире"|last=moscultura|first=Михаил Брацилопише до|last2=moscultura|first2=Михаил Брацило tushinetc|website=moscultura.livejournal.com|language=uk|access-date=2022-07-17}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://newradio.ru/artists/20941|title=Melis Treat|website=Melis Treat|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref>.
== Etikette ==
* Sony Music
* Effective Records
* Studio Soyuz
* True Music
* DNA
* Velvet Music
* Gamma Music
== Diskografie ==
=== EP ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center"
! scope="col" style="width:15.8em;" |Naam
! scope="col" style="width:17.9em;" | Inligting
|-
! scope="row" | ''My hart'' <ref>{{Verwysing|title=Альбом «My Heart - Single» (Melis Treat)|url=https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269|access-date=2022-07-17|archivedate=2022-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220717032539/https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269}}</ref>
|
* Vrystelling: [[3 Februarie]] [[2019]]
* Etiket: MT BEATS MUSIEK
* Formaat: Digitaal
|}
=== Liedjies ===
{| class="wikitable"
!Naam
! Vrystellingsdatum
|-
| Gaan na die verhoog (feat. PLANTIUM)
| 5 Oktober 2019
|-
| Musical Rarity Pt. 064 (pouse)
| rowspan="2" | 19 Oktober 2019
|-
| Gaan na die verhoog
|-
| Asem
| 4 Desember 2019
|-
| Kry geld
| 23 Maart 2020
|-
| NASA (feat. Alex Helder)
| 11 Junie 2020
|-
| Magies (feat. Alex Helder)
| 10 Julie 2020
|-
| Jumanji (feat. Alex Helder)
| 23 Julie 2020
|-
| Goedkoop truuks
| 23 Oktober 2020
|-
| Laat jou gaan
| 28 Januarie 2021
|-
| Rendezvous (feat. Hexari, AVVA P)
| 11 Februarie 2021
|-
| Chance (feat. Reznikov)
| 19 Februarie 2021
|-
| Gruwelverhaal (feat. VADDS, Kessy Black)
| 12 Maart 2021
|-
| No Gonna Get Us (feat. Reznikov)
| 11 Junie 2021
|-
| Desire (feat. NADI)
| 18 Junie 2021
|-
| Wil (feat. snilex)
| 29 Junie 2021
|-
| Ignoreer (feat. Snilex, Kessy Black)
| 9 Julie 2021
|-
| Wees net vriende (feat. JAOVA)
| 13 Augustus 2021
|-
| Terug
| 8 Oktober 2021
|-
| Skoenlapper (feat. hexari)
| 15 Oktober 2021
|-
| Secrets Inside of Me (feat. Koswyk)
| 29 Oktober 2021
|-
| Die meisie wat nie daar is nie (feat. xenon)
| 9 November 2021
|-
| Onbekend (feat. Reznikov)
| 28 Januarie 2022
|-
| Wees saam met U (feat. Kessy Black)
| 10 Februarie 2022
|-
| Tears (feat. codemdvd, Kessy Black)
| 18 Februarie 2022
|-
| Running Back (feat. Galiaskarov)
| 15 April 2022
|-
| Die hele nag lank (feat. Reznikov)
| 27 Mei 2022
|-
| Gelukkig
| 3 Junie 2022
|-
| Gee op (feat. Reznikov)
| 10 Junie 2022
|-
| Port la Manana
| 17 Junie 2022
|-
| Hardloop (feat. Archelli Findz)
| 24 Junie 2022
|-
| In Too Deep (feat. Reznikov)
| 1 Julie 2022
|-
| Wil Vanaand Speel
| 8 Julie 2022
|-
| Te ver gegaan
| 22 Julie 2022
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geboortes in 2000]]
[[Kategorie:Russiese komponiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
p14wv8jmbenpfvfjo79ppjtsd0s1w1s
2896670
2896669
2026-04-23T11:04:44Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896670
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Gaan taal na}}
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar|naam=Melis Treat|beeld=|beeldgrootte=|dwarsformaat=|beeldbeskrywing=|beeldonderskrif=|agtergrondkleur=solo|geboortenaam=|alias=|geboortedatum={{Geboortedatum en ouderdom|2000|11|30}}|geboorteplek=[[Twer]], [[Rusland]]|oorsprong={{Vlagland|Rusland}}|sterfdatum=|sterfplek=|genre=[[Elektroniese musiek]], EDM|beroep=[[Musiekprodusent]], [[DJ]]|instrument=FL Studio|jare_aktief=2017–nou|etiket=|assosiasies=|webwerf=|huidige_lede=|gewese_lede=}}
'''Bogdan Andreyevich Smirnov''' ([[30 November]] [[2000]], [[Twer]], [[Twer-oblast]], [[Rusland]]), beter bekend onder sy verhoognaam '''Melis Treat''', is 'n Russiese DJ, [[Musiekprodusent|musiekvervaardiger]], musikant, [[komponis]], verwerker, liedjieskrywer, klankontwerper.<ref>{{Cite web|url=https://7days.ru/stars/bio/melis-treat/bio.htm|title=Биография Melis Treat — статьи и новости на 7days.ru|website=7Дней.ру|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-diao/|title=Музыкальная среда. DIAO|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-evgenij-okunev/|title=Музыкальная среда. Евгений Окунев|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref>
Lid van musieketikette: Sony Music, Effective Records, Studio Union, Pravda music, DNK, Velvet Music,<ref>{{Cite web|url=https://tverskaya13.ru/lica-stolicy/muzy-ka-nashego-vremeni/|title=Музыка нашего времени|date=2019-08-07|website=«Тверская 13»|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-melis-treat/|title=Музыкальная среда. MELIS TREAT|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref> het die meeste gewildheid verwerf danksy die klankbaan "Horror Story"<ref>{{Cite web|url=https://www.1001tracklists.com/artist/2qs8981w/alex-helder-and-melis-treat/index.html|title=Alex Helder & Melis Treat Tracks / Remixes Overview|last=1001Tracklists|website=1001Tracklists|language=en-US|access-date=2022-07-17}}</ref>, het die amptelike klankbaan van die reeks "Patriot 2".<ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/muzykalnoe-shou-detskij-myuzikl-sozvezdie-rozy-predstavyat-na-stsene-kts-salyut.html|title=Музыкальное шоу – детский мюзикл «Созвездие Розы», представят на сцене КЦ «Салют»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/dj-i-kompozitor-melis-treat-tvorchestvo-eto-realizatsiya-sebya-v-eto-mire.html|title=DJ и композитор MELIS TREAT: «Творчество – это реализация себя в этом мире»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|title=Слушать все песни, треки, музыку Melis Treat бесплатно на ТопХит|website=ТопХит|language=ru|access-date=2022-07-17|archive-date=2022-07-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220717031051/https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|url-status=dead}}</ref>
Sy komposisies is op hierdie radiostasies gespeel: Record, New Radio, Zhara FM, Pilot Radio, en is ook ondersteun deur: Blasterjaxx, Markhese en ZROQ.<ref>{{Cite web|url=https://moscultura.livejournal.com/1723886.html|title=MELIS TREAT: "Творчество — это реализация себя в этом мире"|last=moscultura|first=Михаил Брацилопише до|last2=moscultura|first2=Михаил Брацило tushinetc|website=moscultura.livejournal.com|language=uk|access-date=2022-07-17}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://newradio.ru/artists/20941|title=Melis Treat|website=Melis Treat|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref>.
== Etikette ==
* Sony Music
* Effective Records
* Studio Soyuz
* True Music
* DNA
* Velvet Music
* Gamma Music
== Diskografie ==
=== EP ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center"
! scope="col" style="width:15.8em;" |Naam
! scope="col" style="width:17.9em;" | Inligting
|-
! scope="row" | ''My hart'' <ref>{{Verwysing|title=Альбом «My Heart - Single» (Melis Treat)|url=https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269|access-date=2022-07-17|archivedate=2022-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220717032539/https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269}}</ref>
|
* Vrystelling: [[3 Februarie]] [[2019]]
* Etiket: MT BEATS MUSIEK
* Formaat: Digitaal
|}
=== Liedjies ===
{| class="wikitable"
!Naam
! Vrystellingsdatum
|-
| Gaan na die verhoog (feat. PLANTIUM)
| 5 Oktober 2019
|-
| Musical Rarity Pt. 064 (pouse)
| rowspan="2" | 19 Oktober 2019
|-
| Gaan na die verhoog
|-
| Asem
| 4 Desember 2019
|-
| Kry geld
| 23 Maart 2020
|-
| NASA (feat. Alex Helder)
| 11 Junie 2020
|-
| Magies (feat. Alex Helder)
| 10 Julie 2020
|-
| Jumanji (feat. Alex Helder)
| 23 Julie 2020
|-
| Goedkoop truuks
| 23 Oktober 2020
|-
| Laat jou gaan
| 28 Januarie 2021
|-
| Rendezvous (feat. Hexari, AVVA P)
| 11 Februarie 2021
|-
| Chance (feat. Reznikov)
| 19 Februarie 2021
|-
| Gruwelverhaal (feat. VADDS, Kessy Black)
| 12 Maart 2021
|-
| No Gonna Get Us (feat. Reznikov)
| 11 Junie 2021
|-
| Desire (feat. NADI)
| 18 Junie 2021
|-
| Wil (feat. snilex)
| 29 Junie 2021
|-
| Ignoreer (feat. Snilex, Kessy Black)
| 9 Julie 2021
|-
| Wees net vriende (feat. JAOVA)
| 13 Augustus 2021
|-
| Terug
| 8 Oktober 2021
|-
| Skoenlapper (feat. hexari)
| 15 Oktober 2021
|-
| Secrets Inside of Me (feat. Koswyk)
| 29 Oktober 2021
|-
| Die meisie wat nie daar is nie (feat. xenon)
| 9 November 2021
|-
| Onbekend (feat. Reznikov)
| 28 Januarie 2022
|-
| Wees saam met U (feat. Kessy Black)
| 10 Februarie 2022
|-
| Tears (feat. codemdvd, Kessy Black)
| 18 Februarie 2022
|-
| Running Back (feat. Galiaskarov)
| 15 April 2022
|-
| Die hele nag lank (feat. Reznikov)
| 27 Mei 2022
|-
| Gelukkig
| 3 Junie 2022
|-
| Gee op (feat. Reznikov)
| 10 Junie 2022
|-
| Port la Manana
| 17 Junie 2022
|-
| Hardloop (feat. Archelli Findz)
| 24 Junie 2022
|-
| In Too Deep (feat. Reznikov)
| 1 Julie 2022
|-
| Wil Vanaand Speel
| 8 Julie 2022
|-
| Te ver gegaan
| 22 Julie 2022
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geboortes in 2000]]
[[Kategorie:Russiese komponiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ln60toz7rcg1mbbrcyllpwpmcgbpa99
2896671
2896670
2026-04-23T11:05:26Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896671
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Gaan taal na}}
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar|naam=Melis Treat|beeld=|beeldgrootte=|dwarsformaat=|beeldbeskrywing=|beeldonderskrif=|agtergrondkleur=solo|geboortenaam=|alias=|geboortedatum={{Geboortedatum en ouderdom|2000|11|30}}|geboorteplek=[[Twer]], [[Rusland]]|oorsprong={{Vlagland|Rusland}}|sterfdatum=|sterfplek=|genre=[[Elektroniese musiek]], EDM|beroep=[[Musiekprodusent]], [[DJ]]|instrument=FL Studio|jare_aktief=2017–nou|etiket=|assosiasies=|webwerf=|huidige_lede=|gewese_lede=}}
'''Bogdan Andreyevich Smirnov''' ([[30 November]] [[2000]], [[Twer]], [[Twer-oblast]], [[Rusland]]), beter bekend onder sy verhoognaam '''Melis Treat''', is 'n Russiese DJ, [[Musiekprodusent|musiekvervaardiger]], musikant, [[komponis]], verwerker, liedjieskrywer, klankontwerper.<ref>{{Cite web|url=https://7days.ru/stars/bio/melis-treat/bio.htm|title=Биография Melis Treat — статьи и новости на 7days.ru|website=7Дней.ру|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-diao/|title=Музыкальная среда. DIAO|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-evgenij-okunev/|title=Музыкальная среда. Евгений Окунев|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref>
Lid van musieketikette: Sony Music, Effective Records, Studio Union, Pravda music, DNK, Velvet Music,<ref>{{Cite web|url=https://tverskaya13.ru/lica-stolicy/muzy-ka-nashego-vremeni/|title=Музыка нашего времени|date=2019-08-07|website=«Тверская 13»|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://tverlife.ru/music/muzykalnaja-sreda-melis-treat/|title=Музыкальная среда. MELIS TREAT|website=tverlife.ru|access-date=2022-07-17}}</ref> het die meeste gewildheid verwerf danksy die klankbaan "Horror Story"<ref>{{Cite web|url=https://www.1001tracklists.com/artist/2qs8981w/alex-helder-and-melis-treat/index.html|title=Alex Helder & Melis Treat Tracks / Remixes Overview|last=1001Tracklists|website=1001Tracklists|language=en-US|access-date=2022-07-17}}</ref>, het die amptelike klankbaan van die reeks "Patriot 2".<ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/muzykalnoe-shou-detskij-myuzikl-sozvezdie-rozy-predstavyat-na-stsene-kts-salyut.html|title=Музыкальное шоу – детский мюзикл «Созвездие Розы», представят на сцене КЦ «Салют»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://artmoskovia.ru/dj-i-kompozitor-melis-treat-tvorchestvo-eto-realizatsiya-sebya-v-eto-mire.html|title=DJ и композитор MELIS TREAT: «Творчество – это реализация себя в этом мире»|date=2022-02-10|website=АртМосковия|language=ru-RU|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|title=Слушать все песни, треки, музыку Melis Treat бесплатно на ТопХит|website=ТопХит|language=ru|access-date=2022-07-17|archive-date=2022-07-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20220717031051/https://tophit.ru/ru/artist/Melis_Treat|url-status=dead}}</ref>
Sy komposisies is op hierdie radiostasies gespeel: Record, New Radio, Zhara FM, Pilot Radio, en is ook ondersteun deur: Blasterjaxx, Markhese en ZROQ.<ref>{{Cite web|url=https://moscultura.livejournal.com/1723886.html|title=MELIS TREAT: "Творчество — это реализация себя в этом мире"|last=moscultura|first=Михаил Брацилопише до|last2=moscultura|first2=Михаил Брацило tushinetc|website=moscultura.livejournal.com|language=uk|access-date=2022-07-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://newradio.ru/artists/20941|title=Melis Treat|website=Melis Treat|language=ru|access-date=2022-07-17}}</ref>
== Etikette ==
* Sony Music
* Effective Records
* Studio Soyuz
* True Music
* DNA
* Velvet Music
* Gamma Music
== Diskografie ==
=== EP ===
{| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center"
! scope="col" style="width:15.8em;" |Naam
! scope="col" style="width:17.9em;" | Inligting
|-
! scope="row" | ''My hart'' <ref>{{Verwysing|title=Альбом «My Heart - Single» (Melis Treat)|url=https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269|access-date=2022-07-17|archivedate=2022-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220717032539/https://music.apple.com/ru/album/my-heart-single/1596676269}}</ref>
|
* Vrystelling: [[3 Februarie]] [[2019]]
* Etiket: MT BEATS MUSIEK
* Formaat: Digitaal
|}
=== Liedjies ===
{| class="wikitable"
!Naam
! Vrystellingsdatum
|-
| Gaan na die verhoog (feat. PLANTIUM)
| 5 Oktober 2019
|-
| Musical Rarity Pt. 064 (pouse)
| rowspan="2" | 19 Oktober 2019
|-
| Gaan na die verhoog
|-
| Asem
| 4 Desember 2019
|-
| Kry geld
| 23 Maart 2020
|-
| NASA (feat. Alex Helder)
| 11 Junie 2020
|-
| Magies (feat. Alex Helder)
| 10 Julie 2020
|-
| Jumanji (feat. Alex Helder)
| 23 Julie 2020
|-
| Goedkoop truuks
| 23 Oktober 2020
|-
| Laat jou gaan
| 28 Januarie 2021
|-
| Rendezvous (feat. Hexari, AVVA P)
| 11 Februarie 2021
|-
| Chance (feat. Reznikov)
| 19 Februarie 2021
|-
| Gruwelverhaal (feat. VADDS, Kessy Black)
| 12 Maart 2021
|-
| No Gonna Get Us (feat. Reznikov)
| 11 Junie 2021
|-
| Desire (feat. NADI)
| 18 Junie 2021
|-
| Wil (feat. snilex)
| 29 Junie 2021
|-
| Ignoreer (feat. Snilex, Kessy Black)
| 9 Julie 2021
|-
| Wees net vriende (feat. JAOVA)
| 13 Augustus 2021
|-
| Terug
| 8 Oktober 2021
|-
| Skoenlapper (feat. hexari)
| 15 Oktober 2021
|-
| Secrets Inside of Me (feat. Koswyk)
| 29 Oktober 2021
|-
| Die meisie wat nie daar is nie (feat. xenon)
| 9 November 2021
|-
| Onbekend (feat. Reznikov)
| 28 Januarie 2022
|-
| Wees saam met U (feat. Kessy Black)
| 10 Februarie 2022
|-
| Tears (feat. codemdvd, Kessy Black)
| 18 Februarie 2022
|-
| Running Back (feat. Galiaskarov)
| 15 April 2022
|-
| Die hele nag lank (feat. Reznikov)
| 27 Mei 2022
|-
| Gelukkig
| 3 Junie 2022
|-
| Gee op (feat. Reznikov)
| 10 Junie 2022
|-
| Port la Manana
| 17 Junie 2022
|-
| Hardloop (feat. Archelli Findz)
| 24 Junie 2022
|-
| In Too Deep (feat. Reznikov)
| 1 Julie 2022
|-
| Wil Vanaand Speel
| 8 Julie 2022
|-
| Te ver gegaan
| 22 Julie 2022
|}
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Geboortes in 2000]]
[[Kategorie:Russiese komponiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
7kqa0ormzjsmevaujtdxmjlmsch6ymy
Thompson-submasjiengeweer
0
397039
2896300
2774943
2026-04-22T14:35:32Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896300
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Thompson nobg-1.png|duimnael|M1921 Thompson met vertikale voorgreep en 100 ronde tipe "C" drommagasyn.]]
Die '''Thompson-submasjiengeweer''' (ook bekend as die "Tommy Gun", "Chicago Typewriter", "Chicago Piano", "Trench Sweeper" of "Trench [[Besem|Broom]]") is 'n terugskop-aangedrewe, lugverkoelde, magasyn-gevoerde selektiewe-vuur [[submasjiengeweer]]. Dit is in 1918 ontwerp deur Brigadier-generaal John T. Thompson van die [[Amerikaanse Weermag]]. Dit is oorspronklik ontwerp om die dooiepunt van loopgraafoorlogvoering tydens die [[Eerste Wêreldoorlog]] te breek, maar is eers voltooi nádat die oorlog beëindig is.
Die Thompson is gebruik deur die [[Amerikaanse Marinierskorps]] tydens die sogenaamde "[[Piesangoorloë]]",<ref name="schroeder1927">{{Citation|last=Schroeder|first=Michael J.|title=Digital Resources: The Sandino Rebellion Digital Historical Archive, Nicaragua, 1927–1934|date=2019-03-26|url=http://dx.doi.org/10.1093/acrefore/9780199366439.013.77|encyclopedia=Oxford Research Encyclopedia of Latin American History|publisher=Oxford University Press|doi=10.1093/acrefore/9780199366439.013.77|isbn=978-0-19-936643-9|access-date=2021-07-05}}</ref> asook die Verenigde State se Posinspeksiediens, die [[Ierse Republikeinse Leër]], die [[Republiek van China]] en die [[FBI]] (na die [[Kansas City]]-slagting).
Die wapen is ook aan die algemene publiek verkoop. Omdat dit so maklik bekombaar was, het die Thompson gedurende die tydperk van die landswye verbod op [[alkohol]] berug geword as kenmerkende wapen van verskeie georganiseerde misdaadsindikate in die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] in die 1920's. Dit was destyds 'n algemene gesig in die media, en is deur beide wetstoepassers en misdadigers gebruik.{{sfn|Bearse|1994|p=210}}
Die Thompson is tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] wyd gebruik deur die [[Amerikaanse Gewapende Magte]], en ook wyd deur ander Geallieerde troepe tydens die oorlog. Sy hoofmodelle in hierdie tyd was die M1928A1, M1 en M1A1. Meer as 1,5 miljoen Thompson-submasjiengewere is tydens die Tweede Wêreldoorlog vervaardig.<ref name="Iannamico 1999">{{cite book|last=Iannamico|first=Frank|title=The U.S. M3-M3A1 Submachine Gun|location=Harmony, Maine|publisher= Moose Lake Publishing|isbn=978-0-9701954-4-9|year=1999| pages= 14, 55}}</ref>
Dit is die eerste [[vuurwapen]] wat as 'n "submasjiengeweer" geëtiketteer en bemark is.<ref name="James">{{cite web|last=James|first=Gary|date=1996–2006|title=Development of the Thompson Submachine Gun|url=http://www.nfatoys.com/tsmg/web/history.htm|access-date= 7 Januarie 2023|archive-date=28 Oktober 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201028204656/http://www.nfatoys.com/tsmg/web/history.htm|url-status=dead}}</ref> Die oorspronklike selektiewe-vuur Thompson-variante word nie meer vervaardig nie, hoewel talle semi-outomatiese siviele weergawes steeds deur die vervaardiger Auto-Ordnance vervaardig word. Hierdie modelle behou 'n soortgelyke voorkoms as die oorspronklike modelle, maar het verskeie modifikasies om aan Amerikaanse vuurwapenwette te voldoen.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Vuurwapens]]
[[Kategorie:Tweede Wêreldoorlog]]
[[Kategorie:Geskiedenis van die Verenigde State van Amerika]]
1u82rhsi1f957mpuh8enmcrrvwextfb
Margaret E. Knight
0
397913
2896291
2790501
2026-04-22T13:47:43Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896291
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Inligtingskas Persoon|name=Margaret E. Knight|image=Margaret_knight_boston_sunday_post_march_31_1912_p.45.jpg|alt=|caption=|birth_name=Margaret Eloise Knight|birth_date={{birth date|mf=y|1838|2|14}}|birth_place=[[York, Maine]], VSA|death_date={{death date and age|1914|10|12|1838|2|14}}|death_place=Framingham, [[Massachusetts]], VSA|nationality=Amerikaans|other_names=|occupation=Uitvinder en patenteerder|years_active=|known_for=Masjien ontwerp wat platboom papiersakke vervaardig|notable_works=Papersakmasjien|parents=Hannah Teal en James Knight}}
'''Margaret Eloise Knight''' (14 Februarie 1838 – 12 Oktober 1914) was 'n Amerikaanse [[Uitvinding|uitvinder]], veral bekend vir 'n masjien wat platboom- papiersakke vervaardig.<ref name="halloffame">{{Cite web|url=https://www.invent.org/inductees/margaret-e-knight|title=Inventor profile|publisher=National Inventors Hall of Fame|archive-url=https://web.archive.org/web/20200302093248/https://www.invent.org/inductees/margaret-e-knight|archive-date=2 Maart 2020|access-date=11 Februarie 2020}}</ref><ref name="Bellis_WhoWas">{{Cite web|url=https://www.thoughtco.com/margaret-knight-inventor-4076521|title=Who Was Margaret Knight?|last=Bellis|first=Mary|date=2020-01-14|website=ThoughtCo|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210815085241/https://www.thoughtco.com/margaret-knight-inventor-4076521|archive-date=2021-08-15|access-date=2021-07-31}}</ref> Sy is al "die bekendste 19de-eeuse vroulike uitvinder" genoem.<ref name="Petroski">Petroski, Henry (2003). ''Small Things Considered''. New York: Vintage Books. p. 101. ISBN <bdi>1-4000-3293-8</bdi>.</ref> Sy het die 'Eastern Paper Bag Company' in 1870 gestig en papiersakke vir kruideniersware vervaardig wat 'n soortgelyke vorm as dié wat in latere geslagte gebruik sou word gehad het. Knight het ook tientalle [[Patent|patente]] in verskillende velde ontvang en 'n simbool vir vroue se bemagtiging geword.
== Vroeë lewe ==
Margaret E. Knight is op 14 Februarie 1838 in York, Maine, gebore as kind van Hannah Teal en James Knight.<ref name="PaperDiscoveryCenter">{{Cite web|url=https://www.paperdiscoverycenter.org/halloffame/2018/12/28/margaret-e-knight|title=Margaret E Knight|date=2006|website=Paper Discovery Center|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430152339/https://www.paperdiscoverycenter.org/halloffame/2018/12/28/margaret-e-knight|archive-date=April 30, 2021|access-date=2021-05-30}}</ref> As 'n klein dogtertjie het "Mattie", soos haar ouers en vriende haar 'n bynaam gegee het, verkies om met houtwerkgereedskap in plaas van [[Pop|poppe]] te speel, en het gesê dat "die enigste dinge wat [sy] wou hê, 'n [[Knipmes|jagmes]], 'n klein boor en stukke hout was.”<ref name="Encyclopedia.com"/> Sy was as kind bekend vir haar vlieërs en [[Slee|sleë]].<ref name="Smith_MeetThe"/>
Knight en haar broers, Charlie en Jim, is deur hul weduwee-ma grootgemaak.<ref name="PaperDiscoveryCenter"/> Knight se pa is oorlede toe sy jonk was, waarna die verarmde gesin na [[Manchester, New Hampshire]], verhuis het, waar daar werk in die katoenmeulens beskikbaar was.<ref name="Sisson">https://www.smithsonianmag.com/smithsonian-institution/meet-female-inventor-behind-mass-market-paper-bags-180968469/</ref> Enige formele opleiding wat sy gehad het<ref name="Smith_MeetThe"/> was beperk tot [[Hoërskool|sekondêre skool]],<ref name="Encyclopedia.com"/> aangesien sy op 12-jarige ouderdom saam met haar broers en susters in die meule gaan werk het.<ref>http://www.madehow.com/inventorbios/7/Margaret-E-Knight.html</ref>
Die 12-jarige Knight het 'n ongeluk by die meule aanskou waarin 'n werker gesteek is deur 'n pendeltuig met 'n staalpunt wat uit 'n meganiese weefmasjien geskiet het. Binne weke het sy 'n veiligheidstoestel vir die weefmasjien ontwerp, wat toe later ook deur ander Manchester-meulens gebruik is. Die toestel is nooit gepatenteer nie en die presiese aard daarvan is onbekend, alhoewel dit dalk 'n toestel was om die weefmasjien te stop toe die pendeldraad gebreek het of dalk 'n verdedigingsmeganisme om 'n vlieënde pendeltuig fisies te blokkeer.<ref>{{Cite web |url=https://timeline.com/margaret-e-knight-paper-bag-f5d474c0f3d2 |title=argiefkopie |access-date=22 Februarie 2023 |archive-date=16 Mei 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220516220857/https://timeline.com/margaret-e-knight-paper-bag-f5d474c0f3d2 |url-status=dead }}</ref>
Gesondheidsprobleme het Knight verhinder om aan te hou werk by die katoenmeule.<ref>https://www.ai-bees.io/post/margaret-knight-empowered-american-female-inventor</ref> In haar tienerjare en vroeë 20's het sy verskeie poste beklee, insluitend huisherstelwerk, [[daguerreotipe]] fotografie, grafering en meubelbekleedsels.<ref name="Smith_MeetThe"/>
== Beroep ==
Knight se eerste patent, wat in 1870 uitgereik is, was vir 'n "verbetering in papiertoevoermasjiene", 'n "pneumatiese papiertoevoerder" met toepassings in [[Drukpers|drukperse]] en papiervoumasjiene; haar papiersakmasjien sal 'n driestap-vouproses hê om die plat bodem te vorm. Destyds het heelwat vroulike uitvinders en skrywers hul geslag verberg deur slegs 'n voorletter in plaas van hul voornaam te gebruik, maar Margaret E. Knight word duidelik in hierdie patent geïdentifiseer.<ref>https://www.invent.org/blog/inventors/margaret-e-knight-paper-pag</ref>
=== Platboom papiersakmasjien ===
Knight het in 1867 na [[Springfield, Massachusetts|Springfield, Massachusetts,]] verhuis en is deur die 'Columbia Paper Bag Company' aangestel.<ref>https://www.smithsonianmag.com/smithsonian-institution/meet-female-inventor-behind-mass-market-paper-bags-180968469/</ref> Sy het opgemerk dat die koevertvormige masjiengemaakte papiersakke wat hulle vervaardig het, swak en smal was, en nie op hul basis kon staan nie.<ref name="Encyclopedia.com">{{Cite web|url=https://www.encyclopedia.com/science/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/margaret-e-knight|title=Margaret E. Knight|last=Moncrief-Mullane|first=Heather M.|date=2019-12-19|website=Encyclopedia.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20210119064251/https://www.encyclopedia.com/science/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/margaret-e-knight|archive-date=January 19, 2021|access-date=2021-09-02}}</ref> Hulle was ook nie goed geskik vir lywige items nie, soos byvoorbeeld kruideniersware en hardeware goedere. Masjiene vir die vervaardiging van hierdie koevert-styl sakke was die onderwerp van drie patente wat in 1852, 1855 en 1858 aan Francis Wolle uitgereik is<ref>https://chipbruce.net/2015/04/22/who-invented-the-amazing-paper-bag/</ref> Papiersakke met 'n plat bodem, wat stewiger en nuttiger was, is ten duurste met die hand gemaak.<ref name="Smith_MeetThe"/>
Sodanige platboomsakke was reeds sedert ten minste die 1840's algemeen in Brittanje gebruik, en verbeterings aan handproduksietegnieke het gedurende die 1850's plaasgevind. Byvoorbeeld, 'n patent is in 1853 aan James Baldwin van Birmingham toegeken vir semi-gemeganiseerde apparaat om te gebruik in die maak van platboom papiersakke.<ref>Patent No. 2190, Apparatus for Making Paper Bags (22 September 1853). Noted in ''The London Gazette'', 30 September 1853, issue 21481.</ref> Met die idee om die proses meer volledig te outomatiseer, het Knight in 1868 'n masjien uitgevind wat papier gesny, gevou en vasgeplak het om die platboom- bruinpapiersakke te vorm wat vandag aan kopers bekend is. Hierdie masjien het die massavervaardiging van platboomsakke moontlik gemaak, wat die produksiespoed dramaties verhoog het.<ref name="Lemelson-MIT">{{Cite web|url=https://lemelson.mit.edu/resources/margaret-knight|title=Margaret Knight {{!}} Lemelson|website=lemelson.mit.edu|archive-url=https://web.archive.org/web/20201111080119/https://lemelson.mit.edu/resources/margaret-knight|archive-date=November 11, 2020|access-date=2020-11-10}}</ref>
Knight het ’n houtprototipe van die toestel gebou, maar het ’n werkende ystermodel nodig gehad om vir ’n patent aansoek te doen.<ref>https://theinvisiblementor.com/profile-of-margaret-knight-inventor-also-known-as-%E2%80%9Clady-einstein%E2%80%9D/</ref> Charles Annan (of Anan<ref name="ASME"/>), 'n masjinis wat die masjienwinkel besoek het waar Knight se ystermodel gebou is,<ref name="ASME" /> het haar ontwerp gesteel en dit eerste gepatenteer. Toe Knight probeer het om haar werk te patenteer, het sy Annan se patent ontdek en in die herfs van 1870 'n patentinmengingsgeding aanhangig gemaak.<ref>https://lemelson.mit.edu/resources/margaret-knight</ref> Annan het aangevoer dat "sy ongetwyfeld nie die meganiese kompleksiteit van die masjien sou kon verstaan nie", en hy het moontlik vooroordele jeens vroue uitgebuit, en/of dat syne 'n ander masjien was (waarskynlik op grond van besonderhede wat hy verkeerd onthou het),<ref name="ASME" /> en dat sy nie daarin geslaag het om 'n werkende masjien te skep nie.<ref>http://www.women-inventors.com/Margaret-Knight.asp</ref> Sommige skrywers, soos Ryan Smith van die Smithsonian Magazine, sê Annan het aangevoer geen vrou kon die masjien ontwerp het nie,<ref name="Smith_MeetThe">{{Cite web|url=https://www.smithsonianmag.com/smithsonian-institution/meet-female-inventor-behind-mass-market-paper-bags-180968469/|title=Meet the Female Inventor Behind Mass-Market Paper Bags|last=Smith|first=Ryan P.|website=Smithsonian Magazine|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20201025165517/https://www.smithsonianmag.com/smithsonian-institution/meet-female-inventor-behind-mass-market-paper-bags-180968469/|archive-date=October 25, 2020|access-date=2021-05-30}}</ref> alhoewel dit volgens Michael Abrams van die American Society of Mechanical Engineers 'n moderne oordrywing is van Annan se enigste argument dat sy masjien 'n ander masjien was.<ref name="ASME" /> Knight het gereageer met oorvloedige bewyse in die vorm van noukeurige handgetekende bloudrukke, joernale en modelle, en 'n aantal getuies wat getuig het dat sy tekeninge en modelle gemaak het vanaf 1867.<ref name="Smith_MeetThe" /> Sy het die destydse groot bedrag van $100 (ekwivalent van $2,143) per dag bestee in regskoste vir die 16-dae-verhoor, wat tot oorwinning gelei het.<ref>http://www.madehow.com/inventorbios/7/Margaret-E-Knight.html</ref> Sy het haar patent in 1871 ontvang.<ref name="Smith_MeetThe" /><ref>{{US patent|116842}} ''Improvement in Paper-Bag Machines'', July 11, 1871.</ref>
Vir haar uitvinding van die papiersakmasjien is Knight in 1871 deur [[Victoria van die Verenigde Koninkryk|koningin Victoria]] van [[Engeland]] vereer.<ref name="ASME"/><ref name="NYT">"WOMEN WHO ARE INVENTORS: Miss Margaret E. Knight Is Now at Work on Her Eighty-ninth Invention - Other Women Who Have Shown Inventive Genius". ''The New York Times''. October 19, 1913. ISSN 0362-4331</ref>
Met 'n sakevennoot van Massachusetts het Knight die 'Eastern Paper Bag Company' in [[Hartford|Hartford, Connecticut,]] gestig.<ref>https://www.invent.org/inductees/margaret-e-knight</ref> Aangesien sy geen belangstelling gehad het om 'n besigheid te bestuur nie, het sy in plaas daarvan tantieme van die 'Eastern Paper Bag Company' ontvang en voortgegaan om as 'n uitvinder te werk.<ref>https://www.theepochtimes.com/the-19th-century-woman-who-simplified-our-shopping-trips-by-inventing-the-paper-grocery-bag_4591897.html</ref> Sy het in 1879 'n verdere patent verkry vir verbeterings aan die papiersakmasjien. Dit is ook aan Eastern toegewys. Alhoewel Knight 'n gemaklike inkomste verdien het deur haar papiersak-tantieme,<ref>https://theglindafactor.com/margaret-knight/</ref> was dit egter beperk tot $25 000 en het dus na 'n tyd geëindig. Sy sou vir die res van haar loopbaan in hierdie patroon voortgaan en haar verskillende uitvindings aan maatskappye verkoop om van tantieme en patentverkope te lewe.<ref>https://infogram.com/margaret-e-knight-1gqgk26o94942n0</ref>
Knight het na Ashland verhuis en daarna na [[Framingham|Framingham, Massachusetts]], en in 'n kantoor in die middestad [[Boston|van Boston]] gewerk.<ref>https://americacomesalive.com/margaret-knight-1838-1914-successful-inventor/</ref>
=== Latere uitvindings ===
In die 1880's het Knight drie huishoudelike uitvindings ontwerp.<ref name="Encyclopedia.com"/> Sy het in 1883 'n rok- en rompskild gepatenteer, 'n gespe vir klere in 1884 en 'n kookspit in 1885.<ref name="EncyclopaediaBritannica">{{Britannica|320351}}</ref> In die 1880's en 1890's het Knight gewerk aan masjiene vir die vervaardiging [[Skoen|van skoene]], en het ses patente ontvang vir verskeie masjiene wat kan gebruik word om skoenmateriaal te sny.<ref name="Encyclopedia.com" /> In die vroeë 1900's het Knight 'n aantal komponente vir roterende enjins en motors ontwikkel, met patente wat in 1902 tot 1915 (na haar afsterwe) toegestaan is. Haar begrip van hierdie werk is ongelukkig beperk deur haar gebrek aan opvoeding.<ref name="Encyclopedia.com" />
Haar verskeie ander uitvindings sluit onder meer twee patente van 1894 in: 'n nommermasjien, en 'n vensterraam en raam.<ref name="EncyclopaediaBritannica">{{Britannica|320351}}</ref> In totaal is aan haar ten minste 27<ref name="Smith_MeetThe"/> en moontlik 30 patente toegestaan, alhoewel sy ook heelwat toestelle uitgevind het wat sy nie gepatenteer het nie.<ref>https://www.encyclopedia.com/science/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/margaret-e-knight</ref>
== Latere lewe ==
Knight het haar werk tot laat in sy lewe voortgesit. ’n Artikel uit 1913 in [[The New York Times]] het berig dat sy “twintig uur per dag aan haar nege-en-tagtigste uitvinding gewerk het”.<ref>https://www.nytimes.com/1913/10/19/archives/women-who-are-inventors-miss-margaret-e-knight-is-now-at-work-on.html</ref>
Knight was nooit ryk nie, alhoewel sy as volwassene gemakliker geleef het as in die kinderjare.<ref name="Smith_MeetThe"/> Knight het nooit getrou nie en is alleen op 12 Oktober 1914 op die ouderdom van 76 oorlede,<ref name="PaperDiscoveryCenter"/><ref name="Smith_MeetThe" /> en sy het 'n boedel ter waarde van slegs $275,05 nagelaat.<ref name="ASME">{{Cite web|url=https://www.asme.org/topics-resources/content/margaret-knight|title=Margaret Knight|last=Abrams|first=Michael|date=2012-05-23|website=www.asme.org|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210803032628/https://www.asme.org/topics-resources/content/margaret-knight|archive-date=August 3, 2021|access-date=2021-09-08}}</ref>
== Nalatenskap ==
{{Aanhaling|I’m only sorry I couldn’t have had as good a chance as a boy, and have been put to my trade regularly.
— Margaret Knight, reflecting late in life}}
As 'n vroulike uitvinder het Knight sekere uitdagings en beperkings in die gesig gestaar.<ref name="Lemelson-MIT"/> Dit is moontlik dat Knight se probleme as 'n vroulike uitvinder dalk oordrewe is in die moderne populêre kultuur, soos in kinderboeke. Dit sluit in die bewerings dat Knight se uitvindings verontagsaam is weens haar geslag, en dat Charles Anan (of Annan) in die hof aangevoer het dat vroue nie tot sulke uitvindings in staat is nie.<ref name="ASME"/> Dit is egter waar dat vroue, toe Knight haar papiersakmasjien gepatenteer het, 'n uiters klein fraksie van patente gehad het. Vandag steeds is minder as 10% van primêre uitvinders vroulik.<ref name="Smith_MeetThe"/>
’n Doodsberig het Knight as “vrou Edison” beskryf.<ref name="EncyclopaediaBritannica">{{Britannica|320351}}</ref> Laat in haar lewe is Knight erken as 'n leier onder vroue, en haar prestasies word dikwels as 'n voorbeeld deur [[Vroueregte|vroueregte-]]<nowiki/>aktiviste en suffragettes voorgehou. Sy is in verskeie pro-stemreg koerante en tydskrifte saam met ander vroue uitvinders voorgehou as "vroue [[Thomas Edison|Edisons]]".<ref>https://www.wcvb.com/article/yankee-ingenuity-springfields-margaret-e-knight-known-as-the-woman-edison-invented-the-shopping-bag-in-1868/39016188</ref> Sy was te siene in 'n 1913 [[The New York Times|New York Times-]] artikel, "Women Who Are Inventors," wat die idee van vroulike intellektuele minderwaardigheid weerlê het.<ref name="Smith_MeetThe"/> Die artikel van 1913 is geskryf in reaksie op 'n sekere dokter se omstrede mening dat vroue hul plek in [[Letterkunde|die letterkunde]] gehad het, maar nie vindingryk was nie; hy het gewys op die paar vroue wat aangeteken is as vooraanstaande [[Kunstenaar|kunstenaars]], [[Komponis|komponiste]], uitvinders, of selfs beroepe wat as 'vroulik' beskou was, soos sjefs en mode-ontwerpers. Die repliek artikel het geantwoord dat vroue in huishoudelike werk gesekwestreer is en kreatiewe geleenthede geweier is, en het nege vroulike uitvinders van die dag uitgewys, waarvan Knight die vernaamste onder hulle was.
'n Gedenkplaat wat haar erken as die "eerste vrou aan wie 'n Amerikaanse patent toegeken is" en houer van 87 Amerikaanse patente hang op die Curry Cottage by 287 Hollis St in [[Framingham]]. Knight was egter nie eintlik die eerste nie: óf Mary Kies óf Hannah Slater het daardie eer.<ref>{{Cite web|url=http://www.smithsonianmag.com/smart-news/meet-mary-kies-americas-first-woman-become-patent-holder-180959008/?no-ist|title=Meet Mary Kies, America's First Woman to Become a Patent Holder|last=Blakemore|first=Erin|archive-url=https://web.archive.org/web/20190120093634/https://www.smithsonianmag.com/smart-news/meet-mary-kies-americas-first-woman-become-patent-holder-180959008/?no-ist|archive-date=January 20, 2019|access-date=August 11, 2016}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.pbs.org/opb/historydetectives/feature/women-inventors/|title=Women Inventors {{!}} History Detectives {{!}} PBS|website=www.pbs.org|archive-url=https://web.archive.org/web/20190119174635/https://www.pbs.org/opb/historydetectives/feature/women-inventors/|archive-date=January 19, 2019|access-date=August 10, 2016}}</ref><ref name="womenhistoryblog">{{Cite web|url=http://www.womenhistoryblog.com/2016/01/first-women-inventors.html|title=First Women Inventors {{!}} History of American Women|website=www.womenhistoryblog.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20190418005708/http://www.womenhistoryblog.com/2016/01/first-women-inventors.html|archive-date=April 18, 2019|access-date=August 10, 2016}}</ref><ref name="britannicablog">{{Cite web|url=http://blogs.britannica.com/2011/03/10-key-dates-womens-history-early-modern-period/|title=10 Key Dates in Women's History: The Early Modern Period {{!}} Britannica Blog|website=blogs.britannica.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20181019043610/http://blogs.britannica.com/2011/03/10-key-dates-womens-history-early-modern-period/|archive-date=October 19, 2018|access-date=August 10, 2016}}</ref>
Die platboom-papiersakmasjien was Knight se suksesvolste uitvinding.<ref>https://alchetron.com/Margaret-E-Knight</ref> Knight se sakke het ietwat verskil van moderne sakke. Hulle het nie trekklaviergevoude kante soos moderne sakke gehad nie, wat dus meer kompak in berging is en meer gedefinieerde hoeke het; Luther Crowell het in 1872 'n trekklavier-geplooide sak gepatenteer. Nog 'n kenmerk wat later ontwikkel is, was maklik om in 'n vierkantige bodem te ontvou.<ref>https://www.britannica.com/biography/Margaret-E-Knight</ref> Papiersakke het lapsakke, kratte en bokse vir inkopies vervang, en was standaard vir byna 'n eeu voordat dit deur weggooibare plastieksakke vervang is, waarvoor 'n goedkoop vervaardigingsproses in die 1970's en 80's ontwikkel is.<ref>https://www.factorydirectpromos.com/blog/the-history-of-single-use-plastic-bags/</ref>
Knight is in 2006 in die National Inventors Hall of Fame opgeneem.<ref name="halloffame"></ref> 'n Afgeskaalde maar ten volle funksionele patentmodel van haar oorspronklike sakmasjien is in die Smithsonian Museum in [[Washington, D.C.|Washington, DC]]<ref name="Smith_MeetThe"/> te siene.
== Patente ==
<gallery>
Lêer:US109224-Improvement in paper-feeding machines (2).jpg|Verbetering in papiertoevoermasjiene, 1870
Lêer:US220925-Paper bag machine (4).jpg|Verbetering in papiersakmasjien, 1879
Lêer:US436358-Sole cutting machine (1).jpg|Soolsnymasjien, 1890
Lêer:US494784-Sole cutting machine (1).jpg|Soolsnymasjien, 1893
Lêer:US521413-Reel (2).jpg|Katrol, 1894
Lêer:US527205-numbering machine (1).jpg|Nommermeganisme, 1894
Lêer:US519333-Window frame with sash (1).jpg|Vensterraam met raam, 1894
Lêer:US716903-Compound rotary engine (2).jpg|Saamgestelde roterende enjin, 1902
Lêer:US717869-Rotary engine (1).jpg|Roterende enjin, 1902
Lêer:US720818-Rotary engine. (1).jpg|Roterende enjin, 1902
Lêer:US743293-Automatic tool for boring or planing concave or cylindroidal surfaces (2).jpg|Outomatiese gereedskap vir boring of skaaf van konkawe of silindervormige oppervlaktes, 1903
Lêer:US1068781-Internal combustion engine (2).jpg|[[Binnebrandenjin]], 1913
</gallery>
== Werk oor haar ==
* [https://ngquezon.wordpress.com Lynn Ng Quezon]: ''Mattie en die masjien: 'n roman'' . [https://www.santamonicapress.com/mattie-and-the-machine/ Santa Monica Press], 2022. 264pp.{{ISBN|978-1-59580-118-0}} . (Jongvolwasse roman vir ouderdomme 12+.)
* Emily Arnold McCully: ''Wonderlike Mattie: Hoe Margaret E. Knight 'n uitvinder geword het'' . Farrar, Straus en Giroux, 2006. 32pp.{{ISBN|0-374-34810-3}}[[ISBN (identifier)|ISBN]] [[Special:BookSources/0-374-34810-3|0-374-34810-3]] . (Kinderboek wat erken is as een van die "beste feministiese boeke vir jong lesers, 2007," toegeken deur die Amelia Bloomer-projek van die Feministiese Taakmag van die American Library Association).
* DiMeo, Nate. ''geen. 116 842'' [http://thememorypalace.us/2015/11/no-116842/ The Memory Palace Podcast Episode 78], 5 November 2015. (Poduitsending waarin Margaret Knight, haar vroeë lewe en uitvindings uiteengesit word).
* Marilyn Bailey Ogilvie: ''Vroue in die wetenskap: oudheid deur die negentiende eeu: 'n biografiese woordeboek met geannoteerde bibliografie''. 3de uitg. MIT Press, Cambridge, MA 1991,{{ISBN|0-262-65038-X}}, bl.110 f.
* Sam Maggs: Wonder Women: 25 Innovators, Inventors, and Trailblazers who Changed History, gepubliseer deur Quirk Books op 24 Oktober 2016, versprei deur Penguin House. ('n Afdeling wat Knight se mees noemenswaardige uitvindings en haar lewe uiteensit).
== Sien ook ==
* Continental Paper Bag Co. v. Eastern Paper Bag Co.
* Francis Wolle
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronne ==
* Allen, Stacey L. (1999). "Knight, Margaret E. (1838-1914), inventor". ''American National Biography''. doi:10.1093/anb/9780198606697.article.1301960. ISBN <bdi>978-0-19-860669-7</bdi>.
* Famous Women Innovators. (2008). Margaret Knight Invention of the Paper Bag Machine. Retrieved from Famous Women Innovators: http://www.women-inventors.com/Margaret-Knight.asp
== Eksterne skakels ==
* [http://www.women-inventors.com/Margaret-Knight.asp Margaret Knight, Uitvinding van die papiersakmasjien]
* [[google:ininventor:"Margaret+E.+Knight"&hl=en&sa=X&ei=2uHmUujnEuSr0QXm94HIBQ&ved=0CBcQpwUoAg&source=lnt&tbs=cdr:1,ptsdt:i,cd_min:,cd_max:1914&tbm=pts#hl=en&q=ininventor%3A%22Margaret+E.+Knight%22&tbm=pts&tbs=cdr:1,ptsdt:i,cd_max:1914,sbdo:1|Patente gehou deur Margaret E. Knight]]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Knight, Margaret E. Knight}}
[[Kategorie:Sterftes in 1914]]
[[Kategorie:Geboortes in 1838]]
[[Kategorie:Uitvinders]]
[[Kategorie:Amerikaanse uitvinders]]
[[Kategorie:Papiersakke]]
by4zbz4dam7cgfppbi2ewzbchllyz66
Kaliumnitriet
0
399267
2896305
2729371
2026-04-22T15:11:22Z
Jcb
223
2896305
wikitext
text/x-wiki
{{Chemiekas2
|struktuur12=Potassium nitrite KNO2.jpg
|struktuur2=
|naam=Kaliumnitriet
|formule={{ch2|KNO2}}
|CASNo=7758-09-0<ref name="FS">{{cite web|url=https://www.fishersci.com/msds?productName=AC423060050&productDescription=|publisher=Fisher|title=Msds|access-date= 3 Desember 2023|archive-date= 3 Desember 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231203034151/https://www.fishersci.com/msds?productName=AC423060050&productDescription=|url-status=dead}}</ref>
|LD50=
|Flitspunt=
|pKa=
|Reuk=geen<ref name="FS"/>
|MolereMassa=85,1 g/mol<ref name="FS"/>
|Smeltpunt=387 °C<ref name="FS"/>
|Kookpunt=Ontbind >350 °C<ref name="FS"/>
|Digtheid=1,9150 <ref name="FS"/>
|Oplosbaarheid=3 120 [g/L] @ 25 °C<ref name="PC">{{cite web|url=https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Potassium-nitrite#section=Solubility|publisher=PubChem NIH|title=Potassium nitrite}}</ref>
|Voorkoms= gebroke wit vastestof <ref name="FS"/>
|Strukturbericht=
|Selparms= a=440,1; b=959,7; c=989,2pm<ref>{{cite web|url=https://www.aflowlib.org/prototype-encyclopedia/ABC2_mP16_14_e_e_2e.KNO2.html|publisher=Aflow|title=KNO2 III Structure : ABC2_mP16_14_e_e_2e|access-date= 3 Desember 2023|archive-date= 3 Desember 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231203034250/https://www.aflowlib.org/prototype-encyclopedia/ABC2_mP16_14_e_e_2e.KNO2.html|url-status=dead}}</ref>
|Ruimtegroep= P2{{sub|1}}/c
|Ruimtegroepnommer=14
}}
'''Kaliumnitriet''' (te onderskei van [[kaliumnitraat]]) is die anorganiese verbinding met die chemiese formule KNO<sub>2</sub>. Dit is 'n ioniese [[sout (chemiese stof)|sout]] van [[kalium]] en [[nitroësuur]], wat uit kaliumione K+ en [[nitriet]]ione NO<sub>2</sub><sup>–</sup> bestaan. Dit vorm 'n wit of effens geel, higroskopiese kristallyne poeier wat in water oplosbaar is.<ref>Santa Cruz Biotechnology: Potassium Nitrite Materials and Safety Sheet<!-- geen URL beskikbaar nie --></ref>
Dit is 'n sterk oksideermiddel en kan die verbranding van ander materiale versnel. Soos ander [[nitriet]]soute soos natriumnitriet, is kaliumnitriet giftig as dit ingesluk word, en laboratoriumtoetse dui daarop dat dit mutageen of teratogeen kan wees. Handskoene en 'n veiligheidsbril word gewoonlik gebruik wanneer kaliumnitriet hanteer word.
== Ontdekking ==
Nitriet is teenwoordig op spoorvlakke in grond, natuurlike water, plant- en dierweefsels en kunsmis.<ref name="American Heart Association">{{Cite journal |doi = 10.1161/CIRCULATIONAHA.107.753814|pmid = 18427145|title = Therapeutic Uses of Inorganic Nitrite and Nitrate|journal = Circulation|volume = 117|issue = 16|pages = 2151–2159|year = 2008|last1 = Butler|first1 = Anthony R.|last2 = Feelisch|first2 = Martin|doi-access = free}}</ref> Die suiwer vorm van nitriet is die eerste keer gemaak deur die Sweedse chemikus [[Carl Wilhelm Scheele]] wat in die laboratorium van sy apteek in die markdorp Köping gewerk het. Hy het kaliumnitraat vir 'n halfuur by rooi hitte verhit en verkry wat hy as 'n nuwe "sout" herken het. Die twee verbindings (kaliumnitraat en nitriet) is deur Péligot geïdentifiseer en die reaksie is vasgestel as:
:<chem>2KNO3 ->[\Delta T] 2KNO2 + O2</chem>
== Produksie ==
Kaliumnitriet kan verkry word deur die reduksie van kaliumnitraat. Die produksie van kaliumnitriet deur die absorpsie van stikstofoksiede in [[kaliumhidroksied]] of kaliumkarbonaat word nie op groot skaal aangewend nie as gevolg van die hoë prys van hierdie alkalies. Verder maak die feit dat kaliumnitriet hoogs oplosbaar in water is die vastestof moeilik om te herwin.
== Reaksies ==
Die vermenging van siaanamied en KNO<sub>2</sub> veroorsaak veranderinge van wit vastestowwe na geel vloeistof en dan na 'n oranje vastestof, wat sianogeen en ammoniakgasse vorm. Geen eksterne energie word gebruik nie en die reaksies word uitgevoer met 'n klein hoeveelheid O<sub>2</sub>.<ref>{{cite journal|last=Wollin|first=Goesta|author2=William B.F. Ryan|title=Synthesis of protein, nucleosides and other organic compounds from cyanamide and potassium nitrite under possible primitive earth conditions|journal=Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - General Subjects|date=May 16, 1979|volume=584|issue=3|pages=493–506|doi=10.1016/0304-4165(79)90122-3|pmid=454677}}</ref>
Kaliumnitriet reageer teen 'n uiters stadige tempo met 'n vloeibare ammoniakoplossing van kaliumamied teen kamertemperatuur, en in die teenwoordigheid van ysteroksied of kobaltoksied, om stikstof en [[kaliumhidroksied]] te vorm.<ref name=Freeman>{{cite journal|last=Freeman|first=Eli|title=The Kinetics of the Thermal Decomposition of Potassium Nitrate and of the Reaction between Potassium Nitrite and Oxygen|journal=Journal of the American Chemical Society|date=Feb 20, 1957|volume=79|issue=4|pages=838–842|doi=10.1021/ja01561a015}}</ref>
== Mediese gebruike ==
Belangstelling in 'n mediese rol vir anorganiese nitriet is die eerste keer gewek weens die skouspelagtige sukses van organiese nitriete en verwante verbindings in die behandeling van angina pectoris. Terwyl hy in die 1860's saam met Butter by die Edinburgh Royal Infirmary gewerk het, het Brunton opgemerk dat die pyn van angina deur veneseksie verminder kan word en het verkeerdelik tot die gevolgtrekking gekom dat die pyn weens verhoogde bloeddruk moet wees.
As 'n behandeling vir angina was die vermindering van sirkulerende bloed deur veneseksie ongerieflik. Daarom het hy besluit om die effek op 'n pasiënt te probeer om amielnitriet in te asem, 'n onlangs gesintetiseerde verbinding en een wat sy kollega getoon het dat die bloeddruk in diere verlaag word. Pyn wat verband hou met 'n angina-aanval het vinnig verdwyn, en die effek het vir 'n paar minute geduur, gewoonlik lank genoeg vir die pasiënt om te herstel deur te rus. Vir 'n tyd was amielnitriet die gunsteling behandeling vir angina, maar as gevolg van die wisselvalligheid daarvan, is dit vervang deur chemies verwante verbindings wat dieselfde effek gehad het.<ref name="American Heart Association" />
Oplossings van aangesuurde nitriet is suksesvol gebruik om NO te genereer en om vaso-ontspanning te veroorsaak in geïsoleerde [[bloedvat]]studies, en dieselfde reaksiemeganisme is voorgestel om die biologiese werking van nitriet te verduidelik.<ref name="American Heart Association" />
== Ander gebruike ==
Kaliumnitriet word gebruik in die vervaardiging van hitte-oordragsoute. As voedseladditief E249, is kaliumnitriet 'n preserveermiddel soortgelyk aan natriumnitriet en is goedgekeur vir gebruik in die EU,<ref>UK Food Standards Agency: {{cite web |url=http://www.food.gov.uk/safereating/chemsafe/additivesbranch/enumberlist |title=Current EU approved additives and their E Numbers |access-date=2011-10-27}}</ref> VSA,<ref>US Food and Drug Administration: {{cite web |url=https://www.fda.gov/Food/FoodIngredientsPackaging/FoodAdditives/ucm191033.htm#ftnT |title=Listing of Food Additives Status Part II |website=Food and Drug Administration |access-date=2011-10-27}}</ref> Australië en Nieu-Seeland<ref>Australia New Zealand Food Standards Code{{cite web |url=http://www.comlaw.gov.au/Details/F2011C00827 |title=Standard 1.2.4 - Labelling of ingredients |access-date=2011-10-27}}</ref> (waar dit gelys is onder sy INS-nommer 249).
== Reaktiwiteitsgevare ==
Wanneer dit met sure reageer, vorm kaliumnitriet giftige stikstofoksiede. Versmelting met ammoniumsoute lei tot opbruising en ontsteking. Reaksies met reduseermiddels kan brande en ontploffings tot gevolg hê.
== Bergingsvoorskrifte ==
Kaliumnitriet word saam met ander oksideermiddels gestoor, maar geskei van vlambare stowwe, reduseermiddels, sure, sianiede, ammoniumverbindings, amiede en ander stikstofhoudende soute in 'n koel, droë, goed geventileerde plek.
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Anorganiese verbindings]]
[[Kategorie:Verbindings van kalium]]
7k3v1g35sz7y8f2r9s72t2bo1m2ploy
USS Abraham Lincoln (CVN-72)
0
400739
2896355
2795103
2026-04-22T20:36:00Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896355
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{DISPLAYTITLE:USS ''Abraham Lincoln'' (CVN-72)}}
{{Databoks}}
'''USS ''Abraham Lincoln'' (CVN-72)''' is die vyfde Nimitz-klas [[vliegdekskip]] in die [[Amerikaanse Vloot]]. Dit is die tweede vlootskip wat na die voormalige president [[Abraham Lincoln]] vernoem is. Die skip se tuishawe is NAS North Island, [[San Diego]], Kalifornië; en dis 'n lid van die Verenigde State van Amerika Stille Oseaanvloot. Dit is administratief verantwoordelik vir bevelvoerder, Naval Air Forces Pacific, en dien operasioneel as die [[vlagskip]] van Draeraanvalsgroep 3 en gasheer vir Draerlugvleuel Nege.<ref>{{Cite web|url=https://www.airpac.navy.mil/Organization/Carrier-Air-Wing-CVW-9/|title=Carrier Air Wing (CVW) 9|publisher=US Navy|access-date=2022-04-25|archive-date=2023-01-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20230113043358/https://www.airpac.navy.mil/Organization/Carrier-Air-Wing-CVW-9/|url-status=dead}}</ref> Dit is op 12 Mei 2017 aan die vloot terugbesorg, wat die suksesvolle voltooiing van sy brandstof- en kompleksopknapping by [[Newport News Shipbuilding|Newport News Shipyard]] uitgevoer het. Op 1 April 2019 is USS ''Abraham Lincoln'' na die [[Midde-Ooste]] ontplooi as die vlagskip vir Draeraanvalsgroep 12 en Draerlugvleuel Sewe wat aan haar toegewys is.
[[Lêer:USS_Abraham_Lincoln_(CVN-72)_Mission_Accomplished.jpg|links|duimnael|''Abraham Lincoln'' keer terug na die hawe met die Mission Accomplished-vaandel, 2 Mei 2003]]
''Abraham Lincoln'' en die draergevegsgroep en lugvleuel het gehelp om die openingsalvo en lugaanvalle in [[Golfoorlog|Operasie Iraqi Freedom]] te lewer. Tydens die ontplooiing van die lugvleuel is sowat 16 500 vlugte gevlieg en 1,6 miljoen pond se ammunisie gebruik. Sea Control Squadron 35 (VS-35), die "Blue Wolves", was instrumenteel in die lewering van meer as 450 000 kg brandstof aan hierdie aanvalsvliegtuie, een van die grootste lugbrandstofondernemings deur 'n draerlugeskader in die geskiedenis. Die vliegdekskip het in Mei 2003 teruggekeer huis toe, en in die proses 'n besoek van president [[George W. Bush]] ontvang voordat ''Abraham Lincoln'' se ontplooiing amptelik beëindig is deur by San Diego te dok voordat hy teruggekeer het na tuishawe in Everett, Washington. Bush het destyds gesê dit was die einde van groot gevegsoperasies in Irak. Terwyl hierdie stelling wel saamgeval het met 'n einde aan die konvensionele fase van die oorlog, het Bush se bewering – en 'n teken wat tydens sy besoek vertoon is – kontroversieel geword nadat [[guerrilla-oorlogvoering]] in Irak toegeneem het tydens die Irakse opstand. "Die banier het die suksesvolle voltooiing van die skip se ontplooiing aangedui", het kmdt. Chun het voortgegaan en opgemerk dat ''Abraham Lincoln'' 290 dae ontplooi is, langer as enige ander kernaangedrewe vliegdekskip in die geskiedenis. Hierdie rekord sou later in 2020 verbeter word.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
[[Kategorie:Amerikaanse vliegdekskepe]]
8yssyhbekx1vvn6otfm2yv3lhfvgjkg
Marco Misciagna
0
400934
2896282
2884513
2026-04-22T13:42:10Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896282
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref>, Alexander Rudin<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref>, Sergey Stadler<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref>, Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref>, Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>.
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]]<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref>, die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse ( Universiteit van Sousse, Tunisië), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba)<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>.
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>.
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>.
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
6bgv3xiwdez2a8xf9bu8hv5t5o3t14x
2896283
2896282
2026-04-22T13:43:01Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896283
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi,<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref> Alexander Rudin,<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref> Sergey Stadler<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref>, Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref>, Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>.
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]]<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref>, die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse ( Universiteit van Sousse, Tunisië), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba)<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>.
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>.
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>.
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
70tj5boy6tjao2xtbvc8wj6tz6jc6kp
2896284
2896283
2026-04-22T13:43:39Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896284
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi,<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref> Alexander Rudin,<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref> Sergey Stadler,<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref> Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref>, Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>.
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]]<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref>, die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse ( Universiteit van Sousse, Tunisië), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba)<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>.
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>.
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>.
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
05v9phh4q5itr792jjfdble50e0yqu1
2896285
2896284
2026-04-22T13:44:11Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896285
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi,<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref> Alexander Rudin,<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref> Sergey Stadler,<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref> Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay,<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref> Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>.
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]]<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref>, die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse ( Universiteit van Sousse, Tunisië), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba)<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>.
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>.
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>.
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
fszhudc9bpvzmklhbw7tzarzuoh0mnb
2896287
2896285
2026-04-22T13:44:43Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896287
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi,<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref> Alexander Rudin,<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref> Sergey Stadler,<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref> Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay,<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref> Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky.<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]]<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref>, die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse ( Universiteit van Sousse, Tunisië), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba)<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>.
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>.
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>.
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
4hxy7eure7drao8rbv8f2kgjrzafvdf
2896288
2896287
2026-04-22T13:45:15Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896288
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi,<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref> Alexander Rudin,<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref> Sergey Stadler,<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref> Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay,<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref> Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky.<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]],<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref> die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse ( Universiteit van Sousse, Tunisië), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba)<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>.
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>.
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>.
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
n0s6mtisrgwsgo6rqov24nm31q0ket9
2896289
2896288
2026-04-22T13:45:44Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896289
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi,<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref> Alexander Rudin,<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref> Sergey Stadler,<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref> Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay,<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref> Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky.<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]],<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref> die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse (Universiteit van Sousse, Tunisië),<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba)<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>.
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>.
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>.
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
6zin4vmmmf73ph37iilbvvezks3w51d
2896290
2896289
2026-04-22T13:46:26Z
Oesjaar
7467
/* Biografie */ Verbeter
2896290
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Musikale kunstenaar
|Name=Marco Misciagna
|image=Marco Misciagna.jpg
|birth_date={{Birth date and age|1984|02|05|df=yes}}
|birth_place=[[Bari]], Italië
|genre=[[klassieke musiek]]
|occupation=[[Violis]] [[Altviolis]]
|instrument=[[Altviool]] [[Viool]]
|label=[[Brilliant Classics]]
|website=https://www.marcomisciagna.com/
}}
'''Marco Misciagna''' (gebore 5 Februarie 1984) is 'n Italiaanse violis en [[Altviool|altviolis]].
== Biografie ==
Marco Misciagna is in [[Bari]], Italië, gebore.<ref>{{Cite web|url=https://www.ercolefragasso.it/2021/11/03/marco-misciagna-eccelso-violinista-violista-internazionale-e-soldato-di-pace/|title=Marco Misciagna: eccelso violinista/violista internazionale e soldato di pace!|date=3 November 2021|website=ercole fragasso|language=it|access-date=15 March 2023}}</ref> Hy studeer op die ouderdom van 15 in viool en altviool aan die N.Piccinni Konservatorium van Bari en verwerf later die diploma aan die [[Accademia Nazionale di Santa Cecilia|Nasionale Akademie van Santa Cecilia]] in [[Rome]]. <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy is deur die voormalige President van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] [[Carlo Azeglio Ciampi]] na die [[Quirinaalpaleis|Quirinal-paleis]] in Rome genooi, as die beste student van die konservatorium.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het by Corrado Romano en by Đorđe Trkulja gestudeer.<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> Hy het gevorder om saam met [[Salvatore Accardo]] aan die Accademia Stauffer in Cremona te studeer, met [[Boris Belkin]] en met [[Juri Bashmet|Jury Bashmet]] by die Accademia Chigiana in [[Siëna|Siena]], waar hy met twee Ere-diplomas bekroon is en twee keer die Monte dei Paschi di Siena Prys gewen het as beste violis en beste altvioolspeler in die skool (eerste keer in die geskiedenis van die Akademie).<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-03-19}}</ref>
Hy was jare lank solis van die Spaanse strykorkes van Màlaga<ref>{{Cite web|url=https://www.diariosur.es/v/20120811/cultura/marco-misciagna-concerto-malaga-20120811.html|title=Marco Misciagna, de Concerto Málaga, rinde tributo al violinista Ruggiero Ricci|date=2012-08-11|website=Diario Sur|language=es-ES|access-date=2023-03-19}}</ref> en was 'n gas van die groot sale en internasionale instellings, insluitend die Berliner Philarmonie,<ref>{{Cite web|url=https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php|title=Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.V. Berlin - PHILHARMONIKA 2016|website=www.pantonale.com|access-date=2023-03-14}}</ref> Essen Philarmonie, Hamburg Laieszahalle, Mannheim Rosengarten, die Meistersingerhalle Neurenberg, die Prinzeregententeater van Monaco, Arriaga-teater in Bilbao<ref>{{Cite web|url=https://www.teatroarriaga.eus/programacion/kissar-quartet-wolfgang-amadeus-mozart-juan-crisostomo-de-arriaga/|title=Kissar Quartet: Wolfgang Amadeus Mozart - Juan Crisóstomo de Arriaga|last=Antzokia|first=Teatro Arriaga|website=Teatro Arriaga Antzokia|language=es-ES|access-date=2023-04-14}}</ref>, Musikverein in [[Wene]]<ref>{{Verwysing|title=Bach in Jazz reportage Vienna Musikverein|url=https://www.youtube.com/watch?v=X7iPV3Kvmgc|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>, Victoria Eugenia-teater in San Sebastian, Komitas Chamber Music Hall<ref>{{Cite web|url=https://www.tomsarkgh.am/hy/event/38997/%D5%84%D5%A1%D6%80%D5%AF%D5%B8-%D5%84%D5%AB%D5%B7%D5%A1%D5%B6%D5%AB%D5%A1.html|title=Մարկո Միշանիա|website=Tomsarkgh.am|language=en|access-date=2023-04-14}}</ref>, Kiev Opera House, Dar Sebastian in Tunisië<ref>{{Cite web|url=https://www.challenges.tn/economie/a-dar-sebastian-rien-que-pour-le-plaisir-de-jouer-avec-francesco-mariozzi-marco-misciagna-et-todor-petrov/|title=A Dar Sebastian: Rien que pour le plaisir de jouer avec Francesco Mariozzi, Marco Misciagna et Todor Petrov|last=challenges|date=2016-05-25|website=Challenges TN|language=fr-FR|access-date=2023-04-14}}</ref>, Sala Sinopoli ''Auditorium Parco della Musica'' in Rome, Balboa-teater in San Diego in Kalifornië, Fox Tucson teater, St. Francis ouditorium van Santa Fe in New Mexico, CW Eisemann-sentrum, Rudder-teater, Empire-teater in Texas, Amerikaanse teater in Hampton in Virginia, Lehman-sentrum en [[Carnegie Hall]] in New York. <ref>{{Verwysing|title=Italiano: Marco Misciagna durante il concerto tenuto presso la Carnegie Hall di New York - 23 maggio 2015|date=2015-05-23|url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Marco_Misciagna_durante_il_concerto_tenuto_presso_la_Carneige_Hall_di_New_York_-_23_maggio_2015.jpg|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy het saamgewerk met Uto Ughi,<ref>{{Cite web|url=https://www.vivoumbria.it/uto-ughi-in-quartetto-a-gubbio/|title=Uto Ughi in quartetto a Gubbio|last=Umbria|first=Redazione Vivo|date=2019-08-29|website=Vivo Umbria|language=it-IT|access-date=2023-03-13}}</ref> Alexander Rudin,<ref>{{Cite web|url=https://www.sanattanyansimalar.com/aima-ustalik-siniflari-18-haziran-da-basliyor/2905/|title=AIMA ustalık sınıfları 18 Haziran'da başlıyor|language=tr|access-date=2023-03-19}}</ref> Sergey Stadler,<ref>{{Cite web|url=https://sonumid.ee/2018/08/08/virtuoosid-kinkisid-publikule-unustamatu-kontserdielamuse/|title=Virtuoosid kinkisid publikule unustamatu kontserdielamuse|date=2018-08-08|website=Raplamaa Sõnumid|language=et|access-date=2023-03-19}}</ref> Alexander Markov, Mariana Sirbu, Gianluigi Gelmetti, Ramin Bahrami, Antony Pay,<ref>{{Cite web|url=https://ravellofestival.photoshelter.com/gallery-image/09-03-Quartetto-Prometeo-Antony-Pay/G0000an2F.6M92ok/I0000BZdBYXeqaoM/C0000MRAvHVAlM.U|title=DSC_0358.JPG {{!}} Fondazione Ravello|website=ravellofestival.photoshelter.com|access-date=2023-04-14}}</ref> Franco Petracchi, José Serebrier, en Vladimir Zubitsky.<ref>{{Verwysing|title=Vladimir Zubitsky: Omaggio ad Astor Piazzolla (Marco Misciagna, vl) Konzert Berliner Philharmonie|url=https://www.youtube.com/watch?v=fnDXd3fgn68|access-date=2023-04-14|language=en}}</ref>
Hy is Ereprofessor van die [[Sergei Rachmaninoff|S.Rachmaninov]] Staatskonservatorium in [[Tambof|Tambov]],<ref>{{Cite web|url=https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya|title=Марко Мишанья|website=rachmaninov.ru|access-date=2023-03-14}}</ref> die Verre Oosterse Staatsakademie vir Kuns van [[Wladiwostok|Vladivostok]] (Rusland), <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Institut Supérieur de Musique de Sousse (Universiteit van Sousse, Tunisië),<ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Estaban Salas-konservatorium van Santiago de Cuba, <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref> die Pettman Nasionale Junior Akademie vir Musiek (Auckland, Nieu-Seeland), die Komitas-staatskonservatorium van Jerevan (Armenië). <ref>{{Cite web|url=http://alionbalticfestival.com/miscignia.html|title=Alion Baltic Music Festival {{!}} Marco Misciagna|website=alionbalticfestival.com|access-date=2023-04-15}}</ref>
Hy is ere-hoofsolis van die [[Archangelsk]] Staatskamerorkes<ref>{{Cite web|url=https://pravdasevera.ru/2016/01/09/60b0a0feb43ef52e7c683526.html|title=Известный итальянский скрипач выступит с Архангельским государственным камерным оркестром|website=pravdasevera.ru|access-date=2023-03-27}}</ref>, die Camerata Esteban Salas en die Orchestra Sinfonica de Oriente (Kuba).<ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna for Cuba Television|url=https://www.youtube.com/watch?v=cAkrqwlEifU|access-date=2023-04-15}}</ref>
In 2018 het hy die Goue Medalje van die Adjunk Eerste Minister van [[Oekraïne]] ontvang vir die herdenking van die 150ste bestaansjaar van die Kiëf-operahuis.<ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-14}}</ref>
Hy is luitenant-kommissaris van die Vrywillige Militêre Korps van die Italiaanse Rooi Kruis, hulp van die Gewapende Magte, met dekreet van die President van die Republiek.<ref>{{Cite web|url=http://www.one-magazine.it/la-speranza-vede-linvisibile/|title=LA SPERANZA VEDE L'INVISIBILE|date=2020-03-27|website=One Magazine|language=en|access-date=2023-03-19}}</ref>
== Diskografie ==
=== Albums ===
* ''Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro'' - Werke deur Henri Wieniawski, Heinrich Wilhelm Ernst en [[Niccolò Paganini]]. Uitgegee deur Dynamic (CDT5065). Marco Misciagna (viool). Vrygestel in 2003.<ref>{{Citation |title=Note di Solidarietà per Casalnuovo Monterotaro |url=https://www.discogs.com/it/release/24747410-Marco-Misciagna-Note-di-Solidarietà-per-Casalnuovo-Monterotaro |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Christmas In Classic'' - Klassieke Kersfees-ordeninge vir viool/bratsj en kitaar. Bevat: ''Joy To The World'', ''Silent Night'', ''We Wish You A Merry Christmas'', ''Jingle Bells''. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Terramiamusic. Vrygestel in 2010.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna, Vito Vilardi - Christmas In Classic |url=https://www.discogs.com/release/24747050-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Christmas-In-Classic |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Carulli, Giuliani, Paganini'' - Bevat: ''Fantasia con variazioni sulle arie de La Gazza Ladra'' deur Ferdinando Carulli; ''Grand Duo Concertant Op. 85'' deur Mauro Giuliani; en ''Sonatas Nos. 1, 2 & 6 Op. 2'' deur Niccolò Paganini. Marco Misciagna (viool), Vito Vilardi (kitaar). Digressione Music (DCTT113). Vrygestel in 2018.<ref>{{Citation |title=Carulli {{!}} Giuliani {{!}} Paganini - Marco Misciagna, Vito Vilardi - Carulli, Giuliani, Paganini |url=https://www.discogs.com/release/14533436-Carulli-Giuliani-Paganini-Marco-Misciagna-Vito-Vilardi-Carulli-Giuliani-Paganini |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Curve Of A Day'': ''L'ultima strada di Janusz Korczak'' (viool) en ''Canto Per Groznyj'' (bratsj). Marco Misciagna (viool, bratsj). Idyllium. Vrygestel in 2016.<ref>{{Citation |title=L'ultima strada di Janusz Korczak |url=https://www.youtube.com/watch?v=-C6YfWch-Cw |access-date=2023-04-15 |language=en}}</ref>
* ''Sette'' - Marco Misciagna (viool). Digressione Music (DIGR77). Vrygestel in 2017.<ref>{{Cite web |title=Sette |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/sette/ |access-date=2023-04-15 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3'' - Marco Misciagna (bratsj). IMD. Vrygestel in 2020.<ref>{{Cite web |title=Chamber and Piano Solo Works, Vol. 3 |url=https://www.qobuz.com/ar-es/album/chamber-and-piano-solo-works-vol-3-marco-ciannella/iqm11s7bedchc |access-date=2023-04-15 |website=Qobuz |language=es-AR}}</ref>
* ''Beautiful Melodies for Viola and Piano'' - Werke deur [[Johann Sebastian Bach]], Johann Georg Benda, [[Joseph Haydn]], [[Camille Saint-Saëns]], [[Claude Debussy]]. Marco Misciagna (bratsj). IMD100. Vrygestel in 2021.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - Beautiful Melodies for Viola and Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749288-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-Beautiful-Melodies-for-Viola-and-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''The Greatest Movie Soundtracks for Viola and Piano'' - Bevat: Gabriel's Oboe, Over The Rainbow, Summertime, Last Tango In Paris, Merry Christmas Mr. Lawrence. Marco Misciagna (bratsj). IMD200. Vrygestel in 2022.<ref>{{Citation |title=Marco Misciagna - The Greatest Movie Soundtracks For Viola And Piano |url=https://www.discogs.com/release/24749663-Marco-Misciagna-Marco-Ciannella-The-Greatest-Movie-Soundtracks-For-Viola-And-Piano |access-date=2023-04-15 |language=it}}</ref>
* ''Maurice Vieux: Complete Music for Unaccompanied Viola (World Premiere Recording)'' - Bevat: 20 Études (1927); 10 Études sur des traits d'orchestre (1928); 10 Études sur les intervalles (1931); 10 Études nouvelles (1956). Marco Misciagna (bratsj). Digressione Music (DCTT129). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Maurice Vieux |url=https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ |access-date=2023-03-14 |website=Digressione Music |language=it-IT}}</ref>
* ''Bartolomeo Campagnoli: 41 Caprices for Viola, Op. 22, gearrangeer vir bratsj en klavier deur Carl Albert Tottmann''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (96551). Vrygestel in 2022.<ref>{{Cite web |title=Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, arranged for Viola & Piano by Carl Albert Tottmann - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ |access-date=2023-03-14 |website=www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Federigo Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). Brilliant Classics (97018). Vrygestel in 2023.<ref>{{Cite web |title= Fiorillo: 36 Caprices Op.3 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna - Marco Misciagna, viola - Brilliant Classics |url=https://www.brilliantclassics.com/articles/f/fiorillo-36-caprices-op3-for-violin-transcribed-for-viola-by-marco-misciagna/ |access-date=2023-08-17 |website= www.brilliantclassics.com |language=nl}}</ref>
* ''Albrecht Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2023.<ref>{{Citation |title=Blumenstengel: 24 Etudes Op.33 for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/29217133-Marco-Misciagna-Blumenstengel-24-Etudes-Op33-for-Violin-Transcribed-for-Viola-By-Marco-Misciagna|access-date=2023-12-15}}</ref>
* ''Richard Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title=Hofmann: 15 Studies Op.87 for Viola|url= https://www.discogs.com/it/release/30144461-Marco-Misciagna-Hofmann-15-Studies-Op87-for-Viola|access-date=2024-03-18}}</ref>
* ''Francesco Paolo Supriani: 12 Toccatas for Cello, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Supriani: 12 Toccatas for Cello, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/30726404-Marco-Misciagna-Supriani-12-Toccatas-for-Cello-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Émile Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, getranskribeer vir bratsj deur Marco Misciagna''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{Citation |title= Poilleux: 20 Études chantantes et caractéristiques for Violin, Transcribed for Viola by Marco Misciagna|url= https://www.discogs.com/it/release/31321767-%C3%89mile-Poilleux-Marco-Misciagna-20-%C3%89tudes-chantantes-et-caract%C3%A9ristiques-for-Violin|access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Antonio Bartolomeo Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2024.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/32304222-Antonio-Bruni-Marco-Misciagna-Bruni-25-Etudes-for-Viola-World-Premiere-Recording | title=Bruni: 25 Etudes for Viola (World Premiere Recording)|website=Discogs|date=2024-11-16|language=en-US|access-date=2024-11-16}}</ref>
* ''Franz Anton Hoffmeister: 12 Etudes for Viola''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33469751-Franz-Anton-Hoffmeister-Marco-Misciagna-12-Etudes-for-Viola | title=Hoffmeister: 12 Etudes for Viola|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Agustín Barrios Mangoré: Compositions arranged for Viola Solo by Marco Misciagna'' - Bevat: Julia Florida, Las Abejas, Canción de Cuna, Leyenda de España, La Catedral ''(I. Preludio Saudade, II. Andante Religioso, III. Allegro Solemne)'', Una Limosna por el Amor de Dios, Preludio, Capricho Español, Gavota al Estilo Antiguo, Villancico de Navidad. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/33864405-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Marco-Misciagna-Agust%C3%ADn-Barrios-Mangor%C3%A9-Compositions-Arranged-for-Viola- | title=Agustín Barrios Mangoré: Compositions Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna|website=Discogs|date=2025-03-21|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
* ''Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (gearrangeer vir bratsj deur Marco Misciagna)''. Marco Misciagna (bratsj). MM. Vrygestel in 2025.<ref>{{cite web | url=https://www.discogs.com/it/release/34509157-Georg-Abraham-Schneider-Marco-Misciagna-6-Solos-for-Viola-Op-19-Variations-Op-44- | title=Georg Abraham Schneider: 6 Solos for Viola, Op. 19 & Variations, Op. 44 (arr. Misciagna)|website=Discogs|date=2025-07-11|language=en-US|access-date=2025-03-21}}</ref>
=== Singels en EP’s ===
* ''[[Bohemian Rhapsody (rolprent)|Bohemian Rhapsody]], Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM04.<ref>{{Citation |title=Bohemian Rhapsody, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/release/30797481-Marco-Misciagna-Bohemian-Rhapsody |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Tico-Tico no Fubá, Arranged for Viola Solo by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Marco Misciagna (viola) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM05.<ref>{{Citation |title=Tico Tico No Fubá, Arranged for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31018411-Marco-Misciagna-Tico-Tico-No-Fubá-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Marco Misciagna: Samba for Viola Solo (Live)'' (2024) – Oorspronklike komposisie deur Marco Misciagna – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM06.<ref>{{Citation |title=Samba for Viola Solo (Live) |url=https://www.discogs.com/release/31281698-Marco-Misciagna-Samba-for-Viola-Solo-Live |access-date=2024-05-12}}</ref>
* ''Heinrich Ignaz Franz Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM08.<ref>{{Citation |title=Biber: Passacaglia for Solo Viola, Arranged by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31551832-Marco-Misciagna-Biber-Passacaglia-for-Solo-Viola-Arranged-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-08-23}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM09.<ref>{{Citation |title=Bach: Sonata No.1, BWV 1001, Transcribed for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31779158-Marco-Misciagna-Bach-Sonata-No1-BWV-1001-Transcribed-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-09-20}}</ref>
* ''Johann Sebastian Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live)'' (2024) – Live opname. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM10.<ref>{{Citation |title=Bach: Toccata & Fugue BWV 565, Arranged for Viola by Marco Misciagna (Live) |url=https://www.discogs.com/it/release/31901515-Marco-Misciagna-Bach-Toccata-Fugue-BWV-565-Arranged-for-Viola-by-Marco-Misciagna-Live |access-date=2024-10-04}}</ref>
* ''Marco Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo'' (2024) – Etudes Nos. 2 & 5 (1919) / Nos. 2 & 11 (1929). Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM11.<ref>{{cite web |url=https://www.discogs.com/it/release/32170062-Marco-Anzoletti-Marco-Misciagna-Four-Etudes-for-Viola-Solo |title=Anzoletti: Four Etudes for Viola Solo|website=Discogs|date=2024-11-01|language=en-US|access-date=2024-11-01}}</ref>
* ''Jiří Herold: Études for Viola (World Premiere Recording)'' (2025) – Ses Études vir solo bratsj. Uitgegee deur MM, katalogusnommer MM17.<ref>{{cite web |title=Jiří Herold: Études for Viola |url=https://www.discogs.com/release/33010086-Jiří-Herold-Études-for-Viola |access-date=2025-01-31}}</ref>
== Oorspronklike komposisies en verwerkings ==
'''Oorspronklike komposisies''' :
* Drie [[Flamenco]] Caprices vir onbegeleide altviool - El Vito / Capricho Andaluz / Malagueña (ook 'n weergawe vir onbegeleide viool) <ref>{{Verwysing|title=Misciagna: Three Flamenco Caprices for Solo Viola – El Vito – Capricho Andaluz – Malagueña (2010) für Viola|url=https://www.universaledition.com/Werke/Three-Flamenco-Caprices-for-Solo-Viola/P0350473 |access-date=2026-02-18 |website=www.universaledition.com |language=en}}</ref><ref>{{Verwysing|title=El Vito - Caprice Flamenco for viola sola (Marco Misciagna)|url=https://www.youtube.com/watch?v=6oOtmOd7hhc|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Inleiding en variasies oor die tema Mer Hayrenik (Armeense volkslied) vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Marco Misciagna - Variations on Armenian National Anthem for viola solo|url=https://www.youtube.com/watch?v=JJ6ShQHOQak|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Morricone Film Suite vir solo altviool (Suite in 8 bewegings, hulde aan [[Ennio Morricone]] ) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Altviool Blues vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* 6 Jazz Viola Preludes vir onbegeleide altviool (1-Ragtime, 2-Cafè Concerto, 3-Ragtime Boogie, 4-Ballade, 5-A J.S.Bach Joke, 6-Just After Midnight) <ref>{{Verwysing|title=VIOLA BLUES - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=y9jzriePZXE|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Fantasie vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=Jerusalem Fantasy (for viola solo) - Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=1In6qJ7efEU|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Samba vir onbegeleide altviool <ref>{{Verwysing|title=SAMBA for viola solo, Marco Misciagna|url=https://www.youtube.com/watch?v=0GpdZV1egoM|access-date=2023-04-15|language=en}}</ref>
* Star Wars Suite vir onbegeleide altviool (huldiging aan [[John Williams]]) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Jazz Caprices vir onbegeleide altviool <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* 3 stukke, hulde aan Charlie Byrd vir onbegeleide altviool (1-Swing'59, 2-Blues vir Felix, 3-Spaanse Altviool Blues) <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/list-arrangements/|title=List Arrangements|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Fantasia op die Ierse volksliedjie "The last rose of summer" : vir viool en klavier / Romolo Pio Misciagna ; (hersiening en vioolkadens deur Marco Misciagna) <ref>{{Cite web|url=http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|title=Ricerca bibliografica|last=Admin|website=www.bncs.beniculturali.it|language=it|access-date=2023-03-14|archive-date=2023-03-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20230314222158/http://www.bncs.beniculturali.it/opac_cosenza/opac/cosenza/scheda.jsp?bid=CSA0066190|url-status=dead}}</ref>
'''Reëlings''' :
* [[Isaac Albeniz|Isaac Albéniz]] : Asturias vir altviool (uit: Suite española No. 1, vir klavier, op. 47) / Rumores de la caleta vir altviool (uit: Recuerdos de viaje, vir klavier, op. 71) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* [[Francisco Tárrega]] : Tango, Recuerdos de la Alhambra, Caprice Arabe vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Fernando Sor : Andante - Duo for one Viola (uit: 24 leçons progressives, vir kitaar, op. 31) <ref>{{Cite web|url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|title=Viola Virtuosa Albéniz, Tárrega, Sor Vier Solo Transkriptionen aus Spanien|website=partitura-verlag.com|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123846/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/viola-virtuosa/category_pathway-12|url-status=dead}}</ref>
* Manuel De Falla : Danza del molinero aus El sombrero de tres picos vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Julio Salvador Sagreras : El colibrí - Imitación al vuelo del picaflor vir altviool<ref>{{Cite web|url=https://www.stretta-music.it/viola-virtuosa-2-nr-664339.html|title=Viola virtuosa 2 {{!}} comprare nello shop online di Stretta|website=www.stretta-music.it|language=it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Jacques Bittner : Suite vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Pedaloefening, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* [[Carl Philipp Emanuel Bach|Carl Philipp Emmanuel Bach]] : Sonate in a mineur, vir altviool <ref>{{Cite web|url=https://davinci-edition.com/editor/marco-misciagna/|title=DA VINCI PUBLISHINGMarco Misciagna|website=DA VINCI PUBLISHING|language=en-US|access-date=2023-03-19}}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir altviool (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url=https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/augustin-barrios-mangore-1885-1944-la-caterdal-julia-floridafuer-viola/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida für Viola |website=partitura-verlag.com|access-date=2024-06-07 }}</ref>
* Agustín Barrios Mangoré: La Catedral / Julia Florida vir tjello (oorspronklike vir kitaar)<ref>{{Cite web |url= https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |title= Augustín Barrios Mangoré (1885–1944) La Catedral - Julia Florida for Violoncello |website= partitura-verlag.com |access-date= 2024-06-07 |archive-date= 2024-06-07 |archive-url= https://web.archive.org/web/20240607214519/https://partitura-verlag.com/de/shop-de/product/mangore/category_pathway-12 |url-status= dead }}</ref>
== Toekennings ==
* 2017 - [https://garanteminori.consiglio.puglia.it/-/alla-garante-regionale-dell-infanzia-e-dell-adolescenza-rosy-paparella-il-premio-speciale-all-educatore Toekenning "Arte, Sport e territorio" - Uitnemendheid van Puglia.]
* 2019 - Internasionale Toekenning "Fontane di Roma" (37ste uitgawe) <ref>{{Cite web|url=https://www.agenziacomunica.net/2019/06/12/37-premio-fontane-di-roma-i-vincitori-e-la-cerimonia/?print=print|title=37° Premio Fontane di Roma, i vincitori e la cerimonia - Agenzia Comunica|website=www.agenziacomunica.net|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Elmo Prys "Stories van Gewone Kultuur" <ref>{{Cite web|url=https://www.eventspress.it/2019/08/04/nomi-di-eccezione-per-il-premio-elmo-2019-rizziconi-rc-6-agosto-2019-ore-21/|title=NOMI DI ECCEZIONE PER IL PREMIO ELMO 2019 RIZZICONI (RC) 6 AGOSTO 2019 - ORE 21 » Eventspress|website=Eventspress|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Prys - Goue Medalje "Maison des Artistes" ( [[Universiteit van Rome|Sapienza Universiteit van Rome]] );
* 2019 - Constantinus Magnus Internasionale Toekenning (Konstantiniese Nemagniese Orde van St.Stephen); <ref>{{Cite web|url=http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830|title=IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL "CONSTATINUS MAGNUS".|website=www.consolatorusan.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - "Vigna d'Argento" Award ( Palazzo Montecitorio, Kamer van Afgevaardigdes, Rome); <ref>{{Cite web|url=https://www.romatoday.it/eventi/premio-vigna-d-argento-26-settembre-2019.html|title=Da Lecce a Roma: il premio Vigna D'argento, edizione speciale in collaborazione con l'Associazione Pugliesi nel mondo|website=amp.romatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Internasionale Toekenning "Hertogin Lucrezia Borgia" <ref>{{Cite web|url=https://www.cronacacomune.it/notizie/37226/iv-edizione-del-premio-internazionale-duchessa-lucrezia-borgia-bisceglie-ba.html#null|title="IV Edizione del Premio Internazionale Duchessa Lucrezia Borgia" a Bisceglie (Ba)|website=www.cronacacomune.it|access-date=2023-03-14}}</ref>
* 2019 - City of Naples International Award for Art, Culture and Fashion, 9th Edition Academy Oscar <ref>{{Cite web|url=http://occhioallartistamagazine.it/2019/09/12/meritato-successo-per-la-nona-edizione-del-premio-citta-di-napoli-al-maschio-angioino/|title=Meritato successo per la nona edizione del premio "Città di Napoli" al Maschio Angioino|date=2019-09-12|website=Occhio all'Artista Magazine|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - "Cicero Award" ''(Fondazione "Marco Tullio Cicerone")'' <ref>{{Cite web|url=https://fondazionecicerone.it/cicero-award-2019/|title=Cicero Award 2019 {{!}} Fondazione M.T. Cicerone|last=Castellucci|first=Pubblicato da Ciro|language=it-IT|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2019 - Vincenzo Crocitti- Award ("VINCE International", Rome) ''<ref>{{Cite web|url=https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|title=Premiazioni 2019|date=2020-03-26|website=Premio Vincenzo Crocitti International|language=it-IT|access-date=2023-03-19|archive-date=2023-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20230319123840/https://premiovincenzocrocitti.com/premiazioni/premiazioni-2019/|url-status=dead}}</ref>''
* 2019 - Goue Histonium Award <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-27}}</ref>
* 2019 - [[Mona Lisa]] Award 2019 <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Ubaldo Lay Award <ref>{{Cite web|url=https://www.pastorevito.it/biennale-internazionale-darte-contemporanea-barocco-salentino-vitoronzo-pastore/|title=BIENNALE INTERNAZIONALE D'ARTE CONTEMPORANEA "BAROCCO SALENTINO" - Vitoronzo Pastore ⋆|last=Pastore|first=Vitoronzo|date=2020-07-30|language=it-IT|access-date=2023-03-27}}</ref>
* 2020 - Die "Silver Chimera" 2020 Award <ref>{{Cite web|url=https://www.cataniatoday.it/cronaca/premio-chimera-argento-medici-operatori-sanitari-comune-catania.html|title=Il premio Chimera d’argento 2020 assegnato a medici e sanitari|website=amp.cataniatoday.it|access-date=2023-03-19}}</ref>
* 2021 - Nasionale Toekenning "Silver Eagle" <ref>{{Cite news|accessdate=2023-03-19}}</ref>
== Eerbewyse ==
* Silwer Jubileum Meriete Medalje van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 16/04/2016; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Silwer Medalje van Verdienste vir die 300ste herdenking van die ''Bolla Militantis Ecclesiae'' ''afgekondig deur Pous Clemens XI'' van die Heilige Militêre Konstantiniese Orde van Saint George toegeken op 27/05/2018; <ref>{{Cite web|url=https://www.marcomisciagna.com/premi-e-riconoscimenti-marco-misciagna/|title=Premi e riconoscimenti Marco Misciagna|last=SitoChiaro|website=Marco Misciagna|language=it-IT|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Goue Medalje - Herdenking van die 150ste herdenking van die Nasionale Opera van Oekraïne (Mei 2018) <ref>{{Cite web|url=https://biz.nv.ua/finance/-50023972.html|title=День Европы в Киеве: в Национальной опере Украины состоялся концерт Gala Europa|date=2019-05-31|website=NV|language=ru|access-date=2023-04-15}}</ref>
* Ereburgerskap van die stad Ayvalık – Turkye (Februarie 2018) <ref>{{Cite web|url=https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977|title=Fahri Ayvalıklı Misciagna’dan çılgın İspanyol dansları|website=www.hurriyet.com.tr|language=tr|access-date=2023-03-14}}</ref>
* Medalje vir samewerking in die Oekraïne. No. 988 - 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/znak-narodnoyi-poshani-za-plidnu-spivpracyu|title=Medal for Cooperation in Ukraine. No. 988 (02/11/2020)}}</ref>
* Medalje van die Orde van St George Oekraïne. No.1725 – 2 November 2020 <ref>{{Cite web|url=https://vto-orden.com.ua/catalog/award/vidznaka-za-sluzhinnya-bogu-i-ukrayini-dlya-kapela|title=Medal of the Order of St. George Ukraine. No.1725 – 2 November 2020;}}</ref>
* Geagte Besoeker van die Stad [[Santiago de Cuba]]
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://www.marcomisciagna.com/Marco Misciagna Amptelike webwerf]
* [https://www.digressionemusic.it/portfolio-items/maurice-vieux/ MAURICE VIEUX]
* [https://www.brilliantclassics.com/articles/c/campagnoli-41-caprices-for-viola-op22-arranged-for-viola-piano-by-carl-albert-tottmann/ Campagnoli: 41 Caprices for Viola Op.22, verwerk vir Altviool & Klavier deur Carl Albert Tottmann - Brilliant Classics]
* [https://www.discogs.com/it/artist/7545335-Marco-Misciagna Marco Misciagna]
* [https://rachmaninov.ru/institut/personalii/pochyotnyie-professora/marko-mishanya Марко Мишанья]
* [http://alionbalticfestival.com/miscignia.html Alion Baltiese Musiekfees | Marco Misciagna]
* [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php Pantonale Musikveranstaltungen des Pantonale e.] [https://www.pantonale.com/music-festival/de/archiv/philharmonika-2016.php V. Berlyn - PHILHARMONIKA 2016]
* [http://www.consolatorusan.it/pag.php?n=830 IL CONSOLE ONORARIO MARCO GINESI PRESENZIA ALLA VIII EDIZIONE DEL “CONSTATINUS MAGNUS”.]
* [https://www.hurriyet.com.tr/kitap-sanat/fahri-ayvalikli-misciagnadan-cilgin-ispanyol-danslari-40908977 Fahri Ayvalıklı Misciagna'dan çılgın İspanyol dansları]
{{Normdata}}
[[Kategorie:Violiste]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1984]]
[[Kategorie:Artikels met hAudio-mikroformate]]
g5u7e8qryg5dcp80ys2x9ti0y5828gw
Vadim Repin
0
406454
2896368
2620688
2026-04-22T22:23:10Z
InternetArchiveBot
131157
Red 0 verwysing(s) en merk 1 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896368
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Persoon
|naam = Vadim Repin
|beeld = Vadim Repin TA 2011.jpg
|beeldonderskrif = Vadim Repin in 2011
|geboortenaam = Vadim Viktorovich Repin
|geboortedatum = {{Geboortedatum en ouderdom|1971|8|31}}
|sterfdatum =
|geboorteplek = [[Novosibirsk]], Russiese Sowjet-Federale Sosialistiese Republiek, [[Sowjetunie]]
|sterfplek =
|beroep = Klassieke violis
|webwerf = {{url|https://www.vadimrepin.com}}
}}
'''Vadim Viktorovich Repin''' ({{lang-ru|Вадим Викторович Репин}}, Russiese fonetiese uitspraak: vɐˈdʲim ˈvʲiktərəvʲɪtɕ ˈrʲepʲɪn;<ref>[http://www.forvo.com/word/%D0%B2%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC_%D1%80%D0%B5%D0%BF%D0%B8%D0%BD/ Wadim Repin soos uitgespreel in Russies]</ref> * [[31 Augustus]] [[1971]]) is 'n [[Russe|Russiese]] en Belgiese [[viool|violis]] en woon in [[Wene]], Oostenryk.<ref name="article by Susanna Dal Monte">[http://oe1.orf.at/artikel/307806 Artikel] {{in lang|de}} deur Susanna Dal Monte on www.oe1.orf.at, 21 Junie 2012</ref>
Nadat die violis [[Yehudi Menuhin]] een van Repin se opvoerings gehoor het, het hy gesê dat "Vadim Repin eenvoudig een van die beste en mees perfekte violiste is wat ek ooit aangehoor het."<ref name="article by Susanna Dal Monte"/><ref>[http://www.beethoven-orchester.de/Newsletter/2011-10/news-2011-10.htm Aankondiging van die Beethoven-orkes Bonn in Oktober 2011] {{in lang|de}}</ref><ref name="relationship with Menuhin">[http://www.kultiversum.de/Musik-Partituren/Die-Hoerprobe-Vadim-Repin.html Onderhoud met Wadim Repin]{{in lang|de}}, Repin gesels onder andere oor sy verhouding met Menuhin; artikel deur Arnt Cobbers, ''Partituren''tydskrif, bl. 62, uitgawe 14, 2008</ref>
== Opvoeding ==
Repin is op 31 Augustus 1971 in [[Novosibirsk]], Wes-[[Siberië]] gebore. Hy het in 1985 op 14-jarige ouderdom sy debuutverskynings gemaak in Tokio, München, Berlyn, Helsinki, en 'n jaar later in [[Carnegie Hall]].
== Professionele loopbaan ==
Repin het op 17 in [[Brussel]] die jongste wenner geword van die vioolafdeling van die Koningin Elisabeth Musiekkompetisie, een van die wêreld se belangrikste vioolkompetisies. Hy was deel van die beoordelingspaneel vir die vioolafdeling van die kompetisie in 2009.<ref>{{cite web|url=http://www.cmireb.be/cgi?lg=en&pag=1698&tab=102&rec=662&frm=0|title=Entry for Vadim Repin on the official site of the Queen Elisabeth competition|publisher=Queen Elisabeth International Music Competition|access-date=16 May 2015|archive-date=14 April 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180414030120/http://cmireb.be/cgi?lg=en&pag=1698&tab=102&rec=662&frm=0|url-status=dead}}</ref> Repin het onder die voorste dirigente gespeel soos [[Simon Rattle]], [[Waleri Gergijef]] en [[Mariss Jansons]].
Repin was meermale 'n gas by musiekfeeste soos die BBC Proms, Tanglewood, Gstaad en Verbier.<ref>[http://www.vadimrepin.com/biography.html Vadim Repin Biografie] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130626060519/http://www.vadimrepin.com/biography.html |date=26 Junie 2013 }}</ref> In 2010 het hy die première van James MacMillan se Vioolconcerto saam met die [[Londen Simfonieorkes]] onder Gergijef gespeel. Die werk is aan Repin opgedra.<ref>[http://www.boosey.com/cr/news/James-MacMillan-Violin-Concerto-premiere-with-Vadim-Repin/12012 James MacMillan: Violin Concerto premiere with Vadim Repin] artikel gepubliseer in April 2010 op boosey.com, die webtuiste van Boosey & Hawkes</ref>
== Repertorium en opnames ==
Repin spesialiseer in Russiese en Franse musiek, veral die groot Russiese vioolconcertos, sowel as 20ste eeuse en kontemporêre musiek.
== Instrumente ==
*1982-1984 'n unieke [[Stradivarius]] driekwartgrootte viool, geleen by die Russiese Staatsversameling
*1984–1989 [[Stradivarius]] 1720 "''ex-Wieniawski-Wieniawski''" geleen by die Russiese Staatsversameling
*1996 Repin het vir 'n kort rukkie die [[Giuseppe Guarneri|Guarneri del Gesù]] 1737 "''Isaac Stern ex-Panette-Panette''," gespeel, geleen by David Fulton
*1996–2005 Stradivari 1708 "''Ruby"'',<ref>[http://www.evene.fr/musique/actualite/interview-vadim-repin-concerto-violon-beethoven-1659.php?p=2 Interview de Vadim Repin à l'Actualité Musique d'Evene]{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} en Novembre 2008</ref> voorheen gespeel deur [[Pablo de Sarasate]]
*2005 Guarneri del Gesù 1742 ''"Il Cannone ex Paganini"''. Geleen by die Munisipale Administrasie van Genua vir gebruik tydens 'n konsert in die stad
*2002-2009 Guarneri del Gesù 1736 "''Von Szerdahely"''
*2010-2013 Guarneri del Gesù ''1743 "Bonjour"''
*2013-2015 Guarneri del Gesù 1736 "Lafont"
*Repin speel sedert 2015 'n Stradivarius 1733 "Rode" <ref>{{Cite web|url=https://www.vadimrepin.com/vadim-repin.html#violins|title = Vadim Repin - Official Website}}</ref>
Sy verkose strykstokke word gemaak deur Nicolaus Kittel en Nicolas Maline.
== Persoonlike lewe ==
Repin het in 2001 met Caroline Diemunsch getrou. Hul seun Leonardo is in 2006 gebore.<ref>[http://www.meloman.ru/?id=248&language=switch Profiel van Vadim Repin by die [[Moskou]]se Staats-Filharmoniese Orkes]</ref>
Sy huidige vrou is <ref>[https://www.theguardian.com/culture/2014/jan/22/vadim-repin-violinist-portrait-artist Vadim Repin, violinist – portrait of the artist], onderhoud deur Laura Barnett, 22 Januarie 2014, The Guardian.</ref> [[Svetlana Zakharova]], die voormalige prima ballerina van die [[Bolsjoi-ballet]].<ref>[http://www.stprexclassics.com/v3/?page_id=4148&lang=en Aankondiging] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140323134128/http://www.stprexclassics.com/v3/?page_id=4148&lang=en |date=23 Maart 2014 }} van 'n gesamentlike opvoering deur Svetlana Zakharova en Vadim Repin tydens die St Prex Classics in Sint-Prex op 20 en 21 Augustus 2013, gepubliseer op www.stprexclassics.com</ref> Hulle het 'n dogter wat in Februarie 2011 gebore is.<ref>[http://www.theartsdesk.com/dance/bolshoi-prima-and-violinist-repin-have-baby Bolshoi prima and violinist Repin have baby] artikel deur Ismene Brown gedateer 18 Februarie 2011 op www.theartsdesk.com</ref>
== Eksterne skakels ==
*[https://web.archive.org/web/20130626060519/http://www.vadimrepin.com/biography.html Vadim Repin Biografie]
*[http://www2.osk.3web.ne.jp/~wistaria/repin.htm Vadim Repin Homepage], nie-amptelike webtuiste, baie omvattend
*[http://www2.osk.3web.ne.jp/~wistaria/disc.htm Diskografie], opgedateer tot Oktober 2010
*[http://www.productions-sarfati.com/index.php?lang=2&id=49 Biography of Vadim Repin], Productions Internationales Albert Sarfati
*[http://columbia-artists.com/?webid=1939 Biografie van Vadim Repin], Columbia Artists Management Ing.
=== Onderhoude ===
*[http://www.evene.fr/musique/actualite/interview-vadim-repin-concerto-violon-beethoven-1659.php Onderhoud op Evene.fr] {{in lang|fr}}, 30 Oktober 2008
*[https://www.youtube.com/watch?v=HxsOPV2cPY0 Onderhoud] deur Mischa Damev in Januarie 2011, gepubliseer op YouTube
=== Resensies ===
Vadim Repin (viool) en [[Nikolai Loeganski]] (klavier):
*[http://lugansky.homestead.com/files/Brussels201102.htm Crescendo], resensie deur Noël Godts, vertaal uit die Frans in Engels, oor hul voordrag op 20 November 2002 in Brussel
*[http://lugansky.homestead.com/files/Vienna1102.htm Light-filled brilliance], resensie deur Herbert Müller, vertaal uit Duits in Engels, van Wienerzeitung, 27 November 2002
Vadim Repin (viool), Nikolai Loeganski (klavier), [[Mischa Maiski]] (tjello):
*[http://www.altamusica.com/concerts/document.php?action=MoreDocument&DocRef=2545&DossierRef=2258 La Palme d'or pour les trois Russes] {{in lang|fr}}, Critique du récital de Vadim Repin, Nikolaï Lugansky et Misha Maïsky au Théâtre des Champs-Élysées in Paris, 25 Mei 2005, geskryf deur Gérard Mannoni
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Repin, Vadim}}
[[Kategorie:Russiese violiste]]
[[Kategorie:Geboortes in 1971]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
m97d2ipksr7dmqygx88u728fbc962s0
Mangaan(II)karbonaat
0
406496
2896277
2736067
2026-04-22T13:36:37Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896277
wikitext
text/x-wiki
{{Chemiekas2
|formule= {{chem|Mn|C|O|3}}
|CASNo=598-62-9<ref name="PC">{{cite web|url=https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Manganese-carbonate#section=InChI|title=MSDS|publisher=Pubchem NIh|access-date=22 September 2023}}</ref>
|Voorkoms= rose kristalle wat ligbruin verkleur<ref name="PC"/>
|Reuk=
|Reukdrempel=
|Flitspunt=nie-brandbaar
|MolereMassa=114,947 [g/mol]<ref name="PC"/>
|Kookpunt=
|Digtheid= 2,6 <ref name="PC"/>
|Smeltpunt= ontbind >200C<ref name="PC"/>
|Oplosbaarheid= amper onoplosbaar; 0,065 g/L @ 25 C<ref name="PC"/>
|Ksp=8,8 10{{sup|-11}} in water<ref name="PC"/>
|LC50=
|struktuur12=Manganese_(II)_Carbonate.jpg
|struktuur2=
|Selparms= romb.: a= 584 pm; α=47,77 °;<ref>{{cite web|url=https://crystallography.io/structure/1011228|title=Crystal structure of manganese carbonate|publisher=Crystallography|access-date=22 September 2023|archive-date=28 Maart 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230328092303/https://crystallography.io/structure/1011228|url-status=dead}}</ref> heks.: a=477,77pm; c=1566,4pm <ref>{{cite journal|journal=THE AMERICAN MINERALOGIST|volume=46|year=1961|title=CRYSTALLOGRAPHIC TABLES FOR THE RHOMBOHEDRAL CARBONATES|authors=Donald L. Graf
}}</ref>
|Ruimtegroep=R{{bostreep|3}}c
|Ruimtegroepnommer=167
|Strukturbericht=G0{{subb|1}}
|HenryKonstante =
}}
'''Mangaan(II)karbonaat''' is 'n [[sout (chemiese stof)|sout]] van [[mangaan]] in sy 2+ [[oksidasietoestand]] en [[koolsuur]] met chemiese formule {{chem|Mn|C|O|3}}. Dit word in die natuur as die [[mineraal]] [[rodochrosiet]] aangetref. Dit is onoplosbaar in etanol. Dit los op in verdunde anorganiese sure, maar nie in die meeste organiese sure nie. Die varse neerslag is ligpienk maar blootgestel aan die lug verkleur dit bruin.<ref name="PC"/>
==Kristalstruktuur==
Mangaan(II)karbonaat kristalliseer in die [[kalsiet]]-struktuur<ref name="PC"/> (G0{{sub|1}} in die [[strukturbericht-klassifikasie]]).
Mangaan- en kalsiumkarbonate vorm 'n volledige reeks [[mengkristal]]le {{chem|Mn|x|Ca|1-x|C|O|3}} met die kalsietstruktuur. Die logK{{sub|sp}}, die logaritme van die oplosbaarheidsproduk, neem amper lineêr af met die waarde van x.
<ref>{{cite journal|authors=Sangbo Son, Aric G. Newton, Kyoung-nam Jo, Jin-Yong Lee, Kideok D. Kwon|title=Manganese speciation in Mn-rich CaCO3: A density functional theory study|journal=Geochimica et Cosmochimica Acta|volume=248|year=2019|pages= 231-241|doi=10.1016/j.gca.2019.01.011|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0016703719300249}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Karbonate}}
[[Kategorie:Anorganiese verbindings]]
[[Kategorie:Verbindings van mangaan|kabonaat]]
md203wun6zgdn2mcco8usuemvjvo4t3
Morfien
0
407073
2896659
2628546
2026-04-23T10:48:35Z
Jcb
223
2896659
wikitext
text/x-wiki
{{Chemiekas2
| struktuur12 = Morphin - Morphine.svg
| Formule = {{chem|C|17|H|19|N|O|3}}
| IUPACNaam = (5''R'',6''S'',9''R'',13''S'',14''R'')-4,5-Epoksi-''N''-meteilmorfinan-7-en-3,6-diol
| CAS = 57-27-2 (vrye basis)<br/>52-26-6 (HCl)
| MolereMassa = 285,34 [g/mol]
| Voorkoms = vastestof<ref name="Merck" />
| Digtheid =
| Smeltpunt = 253–254 °C<ref name="MerckIndex">{{cite book|title=''The Merck Index. An Encyclopaedia of Chemicals, Drugs and Biologicals''. 14de druk|year= 2006|ISBN=978-0-911910-00-1|pages=1083–1084}}</ref>
| pKa = 8,21 (25 °C)<ref name="Merck" />
| Oplosbaarheid = H<sub>2</sub>O: 40 [g/L] (20 °C, as Hidrochloried)<ref name="Merck">''Sicherheitsdatenblatt für Morphine hydrochloride'' – Merck 29 Desember 2007.</ref>
| Ruimtegroep=P2{{sub|1}}2{{sub|1}}2 (hidrochloriedtrihidraat)
| Ruimtegroepnommer=18
| Selparms=a=1301,9; b=2075,0; c=694,1; <ref name="Gylb"/>
}}
'''Morfien''' is 'n [[Alkaloïede|hoofalkaloïed]] van [[opium]] en is dus een van die [[opiaat|opiate]]. Dit behoort aan die groep ''sterkwerkende'' [[opioïed]]e van vlak III in die [[Wêreldgesondheidsorganisasie|WGO]]-skaalskema (klassifikasie van pynterapie). Dit word geklassifiseer as 'n [[Pynstiller|pynverligter]] en is net goedgekeur vir erge [[pyn]]. Morfien is die eerste alkaloïede wat in sy suiwer vorm geïsoleer is. Hierdie pynstiller is ook 'n [[dwelm]] en is in baie lande aan narkotiese regulasies onderhewig.
== Geskiedenis en naamgewing ==
Morfien is die eerste keer omstreeks 1804 gebruik<ref name="Diepgen">{{cite book|authors=Paul Diepgen, Heinz Goerke|title=Aschoff/Diepgen/Goerke: Kurze Übersichtstabelle zur Geschichte der Medizin.'' |publisher=Springer|place=Berlin/Göttingen/Heidelberg|year=1960|pages=33 („1803–1805“)}}</ref> en deur die Duitse [[apteker]] assistent Friedrich Wilhelm Adam Sertürner in [[Paderborn]] uit opium geïsoleer.<ref>{{cite web|url= http://www.apotheker.or.at/Internet/OEAK/NewsPresse_1_0_0a.nsf/agentEmergency%21OpenAgent%26p%3D139D3FFAFF935883C1256F2B004E9E2F%26fsn%3DfsStartHomeFachinfo%26iif%3D0|title= Morphin wurde 1804 erstmals aus dem Opium isoliert.|publisher= Österreichische Apothekerkammer|access-date= 17 November 2008|archive-date= 28 Januarie 2020|archive-url= https://web.archive.org/web/20200128230329/https://www.apotheker.or.at/Internet/OEAK/NewsPresse_1_0_0a.nsf/agentEmergency!OpenAgent%26p%3D139D3FFAFF935883C1256F2B004E9E2F%26fsn%3DfsStartHomeFachinfo%26iif%3D0|url-status= dead}}</ref><ref>{{cite journal |authors=R. J. Huxtable, S. K. Schwarz |title=The isolation of morphine—first principles in science and ethics |journal=Molecular Interventions |volume=1 |issue=4 |year=2001|pages=189–191|url=http://triggered.edina.clockss.org/ServeContent?url=http%3A%2F%2Fmolinterv.aspetjournals.org%2Fcontent%2F1%2F4%2F189.full}}</ref> Die korrekte molekulêre formule is eers in 1848 deur [[Auguste Laurent]] bepaal. Sertürner het aanvanklik die alkaliese stof, wat 'n verdowende (narkotiese) effek in diere-eksperimente gehad het, ''Morphium'' genoem, later is die term ''morfien'', wat nou die oorheersende tegniese term is, gebruik, beide is afgeleides van [[Morfeus]], die naam van [[Griekse mitologie| Griekse god]] van die [[droom|drome]].<ref>{{cite book|authors=Doris Schwarzmann-Schafhauser|title= ''Morphium.'' In: ''Enzyklopädie Medizingeschichte.''|editors=Werner E. Gerabek, Bernhard D. Haage, Gundolf Keil, Wolfgang Wegner|publisher= De Gruyter|place=Berlin / New York |year=2005|ISBN=3-11-015714-4|pages= 1009 f.}}</ref>Nog 77 jaar het verloop voordat die finale struktuurformule opgestel is.<ref>{{cite book|authors=Hans Beyer, Wolfgang Walter|title=''Organische Chemie''|publisher= Hirzel Verlag|place=Stuttgart|year= 1984|ISBN= 3-7776-0406-2|pages=778}}</ref> Morfien is reeds voor 1804 deur Armand Séguin en Bernard Courtois ontdek, maar dit is aanvanklik net by hul eie instituut voorgestel en is eers in 1816 gepubliseer.<ref>{{cite web |url=http://www.scs.uiuc.edu/~mainzv/HIST/awards/OPA%20Papers/2007-Swain.pdf <!--|wayback=20100714110757--> |title=''Patricia Swain – Bernard Courtois (1777–1838), Famed for Discovering Iodine (1811), and His Life in Paris from 1798''}} (PDF; 178 kB).</ref><ref>{{cite web |url=http://www.scs.uiuc.edu/~mainzv/HIST/awards/paper.php <!--|wayback=20100627004324--> |title=''2007, American Chemical Society, Division of the History of Chemistry, 2007 Outstanding Paper Award''}}</ref> In 1916 het die Switserse Elisabeth Bredenfeld die kombinasie van morfien met [[skopolamien]] bekendgestel, wat in 1900 deur Eugen Schneiderlin (* 1881) en Berthold Korff († 1918) vir morfien-skopolamien narkose ingestel is.<ref name="Diepgen"/><ref>{{cite book|authors=H. Orth, I. Kis|title= ''Schmerzbekämpfung und Narkose.'' In: ''Chirurgie historisch gesehen. Anfang – Entwicklung – Differenzierung.''|editors=Franz Xaver Sailer, Friedrich Wilhelm Gierhake|publisher= Dustri-Verlag|place=Deisenhofen naby München|year= 1973|ISBN= 3-87185-021-7|pages= 1–32}}</ref>
== Kristalstruktuur ==
Die hidrochloriedtrihidraat van die verbinding kristalliseer in ortorombiese struktuur met ruimtegroep P2{{sub|1}}2{{sub|1}}2. <ref name="Gylb">{{cite journal|title=The crystal and molecular structure of morphine hydrochloride trihydrate|authors=
L. Gylbert|journal=Acta Cryst. |year=1973|volume=B29|pages= 1630-1635|doi=10.1107/S0567740873005169}}</ref>
== Voorkoms en Sintese ==
[[Lêer:Papaversomniferum.jpg|duimnael|links|Opium, ''Papaver somniferum''.]]
[[Lêer:Opium pod cut to demonstrate fluid extraction1.jpg|duimnael|links|Melkerige sap van ''Papaver somniferum'' wat verkry word deur onryp saadkapsules te krap. Dit lewer opium wanneer dit gedroog word]]
Morfien word van opium gemaak, d.w.s. dit word uit die gedroogde melksap van die opiumpapawer (''[[Papaver somniferum]]'') verkry. Die proporsie morfien in opium is ongeveer twaalf persent, maar dit wissel aansienlik na gelang van die melksap se oorsprong en voorbehandeling.<ref name="roempp">{{cite web|url=https://roempp.thieme.de/lexicon/RD-13-03198?searchterm=morphin&context=search|publisher=Thieme RÖMMP|title=Morphin}}</ref>
Die biosintese van morfien - en alle ander natuurlik voorkomende [[opiaat|opiumalkaloïede]] - vind plaas vanaf die [[isokinolien]] alkaloïede [[retikulien]].<ref name="roempp" />
Die ''totale'' [[sintese]], waarin Marshall D. Gates en Gilg Tschudi in 1956 geslaag het, is kompleks en lewer slegs lae opbrengste - in die [[Fuchs-sintese]] is dit sowat tien persent. Die beginmateriale hiervoor is [[fenielalanien]] en 4-hidroksifenielasetaldehied. Norkoklaurin is 'n belangrike tussenproduk. Die morfinanalkaloïede, wat morfien insluit, word dan via retikulien gevorm.
Die sintese volgens Rice behaal opbrengste van 30% oor 14 stappe:
[[Lêer:Kenner Rice morphine synthesis.svg|frameless|Rice-Morfiensintese|600px]]
== Onttrekking ==
'n [[Kalsiumchloried]]-oplossing word by die waterige opiumekstrak gevoeg. Nadat kalsiummekonaat afgeskei is, word die oplossing ingedamp, waardeur morfien en [[kodeïen]] as hidrochloriede uitskei. Die hidrochloriede word weer in water opgelos, waaruit die morfien neergeslaan kan word deur [[ammoniak]] by te voeg.
[[Heroïen]] is afgelei van morfien: 3,6-diasetielmorfien. Dit word verkry uit morfien deur middel van 'n chemiese reaksie ([[asetilering]]).
== Chemiese eienskappe ==
Morfien is:
*effens oplosbaar in water (1:5000), *ietwat meer oplosbaar in warm water,
*maklik oplosbaar in alkaliese water.
*oplosbaar in [[etanol]] (1:250), *effens oplosbaar in [[eter]] (1:7500),
*en in [[koolstoftetrachloried]] (1:6400),
Morfien is onstabiel in sterk alkaliese en suur omgewings. Sterk sure herrangskik dit na [[apomorfien]].
As gevolg van die swak wateroplosbaarheid van morfien, is die belangrikste medisinale produkte wat gebruik word die [[sulfaat]] (bv. as 'n morfiensulfaattablet, '''MST''', en die [[hidrochloried]], waarvan die wateroplosbaarheid ongeveer 300 keer beter as dié van die suiwer basis is. Na die ontdekking van die pynstillende effekte van morfien, het die swak oplosbaarheid van morfien vir 'n lang tyd 'n ernstige probleem gestel, aangesien 'n waterige oplossing vir inspuitingsdoeleindes nodig was.
== Ontleding ==
[[Lêer:Bufo marinus from Australia.JPG|duimnael|'n Beduidende hoeveelheid morfien is in die vel van die rietpadda (''[[Bufo marinus]]'' L.) aangetref.<ref name="Schäfer">{{cite book|authors=Bernd Schäfer|title= ''Naturstoffe in der chemischen Industrie''|publisher=Spektrum Akademischer Verlag|year=2007|ISBN= 978-3-8274-1614-8|pages=240}}</ref>]]
Daar bestaan vir die betroubare kwalitatiewe en kwantitatiewe bepaling van morfien in verskeie toetsitems soos: [[urine]], [[bloed]], [[bloedserum]], [[bloedplasma]], die [[haar|hare]] of in plantmateriaal, voldoende metodes om monsters voor te berei. Onttrekking word vereis. Die ekstrakte wat verkry word, kan gebruik word vir 'n [[chromatografie|chromatografiese]] skeidingsproses soos: [[gaschromatografie]] of [[HPLC]]. Die komponente kan dan met [[massaspektrometrie]] ontleed word.<ref>{{cite journal|authors=F. Bévalot, C. Bottinelli, N. Cartiser, L. Fanton, J. Guitton|title= ''Quantification of five compounds with heterogeneous physicochemical properties (morphine, 6-monoacetylmorphine, cyamemazine, meprobamate and caffeine) in 11 fluids and tissues, using automated solid-phase extraction and gas chromatography-tandem mass spectrometry|journal=Journal of Analytical Toxicology|year=2014|volume=38|issue=5|pages=256–264}}</ref><ref>{{cite journal|authors=G. Tassoni, D. Mirtella, M. Zampi, L. Ferrante, M. Cippitelli, E. Cognigni, R. Froldi, M. Cingolani|title=''Hair analysis in order to evaluate drug abuse in driver’s license regranting procedures.''|journal=Forensic Sci Int|year=2014|volume=244C|pages=16–19}}</ref><ref>{{cite journal|authors=N. Fucci, G. Vetrugno, N. de Giovanni|title=''Drugs of abuse in hair: application in pediatric patients.''|journal=Therapeutic Drug Monitoring |year=2013|volume=35|issue=3|pages=411–413}}</ref><ref>{{cite journal|authors=X. Zhang, M. Chen, G. Cao, G. Hu|title=Determination of morphine and codeine in human urine by gas chromatography-mass spectrometry|journal=Journal of Analytical Methods in Chemistry|year=2013|pages=151934}}</ref>
== Farmakologie ==
=== Farmakodinamika ===
Morfien tree [[sentrale senuweestelsel|sentraal]] op as 'n [[agonis]] by [[opioïedreseptore]]. Dit voorkom die oordrag van pyn en verminder die pasiënt se persepsie daarvan. Die fokus is op die aktivering van die μ-reseptore. Morfien het 'n laer affiniteit vir K-reseptore.
Presinapties lei morfien, bemiddel deur die opioïedreseptor G-proteïen, tot 'n afname in sellulêre kalsiuminvloei en dus tot hiperpolarisasie. Postsinapties vind G-proteïen-gemedieerde aktivering van kaliumkanale plaas met daaropvolgende kaliumuitvloei. Die kaliumuitvloei lei ook tot hiperpolarisasie en effektiewe voorkoming van pynoordrag.
=== Farmakokinetika ===
Alhoewel morfien goed geabsorbeer word na orale toediening, is die biobeskikbaarheid relatief laag (20–40%) as gevolg van die hoë eerste-deurlaateffek.<ref name="c6004">{{cite web |url=http://www.compendium.ch/mpro/mnr/6004/html/de#7600 |title==compendium.ch 6004 |access-date= 8 Oktober 2023 |archive-date=19 Februarie 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219072458/http://www.compendium.ch/mpro/mnr/6004/html/de#7600 |url-status=dead }}.</ref>
Na binneaarse of binnespierse toediening is die biobeskikbaarheid egter byna 100%, met die effek na binneaarse toediening na 5-15 minute,<ref>{{cite journal|author=D. Häske|title= ''Analgesie bei Traumapatienten in der Notfallmedizin.'' |journal=Der Anaesthesist|volume=69|issue=2|year= 2020|pages=137–148}}</ref>, die makimale analgesie na binneaarse toediening na 20 minute, by binnespierse toediening na 30-60 minute en by onderhuidse toediening na 45-90 minute bereik word. <ref name="c21758">{{cite web|url=http://www.compendium.ch/mpro/mnr/21758/html/de#7600|title=compendium.ch 21758}}</ref> Die werkingsduur na binneaarse of binnespierse toediening is 2-5 uur.
Eliminasie vind hoofsaaklik deur die niere plaas met behulp van hidrofiele konjugate. Morfien het nie 'n sogenaamde [[plafoneffek (farmakologie)|plafoneffek]] nie.<ref>{{cite book|authors=Karow/Lang|title=''Allgemeine und spezielle Pharmakologie und Toxikologie.''|year=2009|publisher=Thomas Karow Verlag|ISBN= 978-1-00-002009-0}}</ref>
== Terapeutiese gebruike ==
[[Lêer:MorphineRx.JPG|duimnael|'n Plaaslike reaksie op intraveneuse toediening van morfien, veroorsaak deur die vrystelling van histamien in die are.]]
[[Lêer:GT-Capros-Morphinsulfat-2018.jpg|duimnael|Twee kapsules morfiensulfaat met onmiddellike vrystelling (5 mg en 10 mg).]]
=== Toepassingsgebiede ===
==== Pynterapie ====
Morfien word gebruik om ernstige akute en chroniese pyn te behandel en is die verwysingsstof vir inligting oor die doeltreffendheid daarvan teen pyn met 'n pynstillende ekwivalensie of sterkte van die enkeldosis van waarde 1.<ref name=" Klaschik 232">{{cite book|authors=F. Nauck, E. Klaschik|title=''Schmerzen.'' In: ''Leitfaden Palliative Care. Palliativmedizin und Hospizbetreuung.''|editors= C. Bausewein|publisher= Elsevier, Urban & Fischer|place= München |year=2010|pages=369–376}}</ref>
Behandeling met morfien of ander opioïede vir chroniese pyn moet die WGO se stap-vir-stapskema volg, m.a.w. volgens 'n gegradueerde plan: indien moontlik, orale toediening van 'n morfienpreparaat met 'n langdurige effek in 'n individueel aangepaste dosis (enkel dosisse van ongeveer 2,5 tot 30 mg aan die begin van behandeling by volwassenes).
Met langdurige behandeling, selfs met gepaste dosisse morfien of ander opioïede, ontstaan, soos met verskeie ander medikasie, 'n fisiese afhankelikheid. Wanneer pynterapie beëindig word, moet dus 'n [[opioïed-onttrekking]] uitgevoer word bv. deur dosisvermindering met 30% per week. Wanneer morfien egter vir 'n sterwende gebruik word om kortasem of pyn te verlig, is dit nie nodig nie. Hoogs doeltreffende medikasie soos morfien word nie vir aktiewe genadedood gebruik nie, maar eerder vir die behandeling van simptome wat tydens die sterwensfase mag voorkom. Die dokter se plig om toepaslike pynverligting te verskaf, sluit die gebruik van sulke medikasie indien dit nodig is.<ref name="M. Zenz">{{cite journal|url=http://www.aerzteblatt.de/archiv/81691|authors= M. Zenz|title= ''Der Einsatz von Morphium: Zwischen Pflicht und Strafe.'' |journal=Dtsch Arztebl |year=2011|volume=108|issue=12)|pages= A-641 / B-518 / C-518}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.ethikrat.org/dateien/pdf/selbstbestimmung-und-fuersorge-am-lebensende.pdf |title=Nationaler Ethikrat: ''Selbstbestimmung und Fürsorge am Lebensende.'' |year=2006 |access-date= 8 Oktober 2023 |archive-date=19 Maart 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150319043845/http://www.ethikrat.org/dateien/pdf/selbstbestimmung-und-fuersorge-am-lebensende.pdf |url-status=dead }}</ref>
==== Simptomatiese terapie van kortasem, hoes en angs ====
Aangesien morfien ook 'n onderdrukkende effek op die [[respiratoriese sentrum]] het, word dit veral in [[palliatiewe medisyne]] gebruik vir die simptomatiese behandeling van kortasem. Dit verminder die respiratoriese dryfkrag, waardeur die pasiënt se stresvlak verlaag word, asemhaling kalmer en meer ekonomies word deur die dooiespasieventilasie wat veroorsaak word deur hoëfrekwensie maar vlak asemhaling te verminder. Morfien het egter geen goedkeuring vir hierdie terapie nie.<ref name="Thöns" />
Morfien onderdruk die drang om te hoes ('n hoeswerende effek). Nog 'n opiumalkaloïede, [[kodeïen]] (chemies gesproke metielmorfien), word as aktiewe bestanddeel teen hoes gebruik. Morfien word ook gebruik om simptome van akute [[hartaanval]] te verlig om die visieuse sirkel van pyn, kortasem, vrees, sielkundige en fisiese stres te voorkom met 'n toename in die hart se suurstofverbruik . Daarbenewens verminder morfien die voorlading van die hart deur die veneuse kapasitansievate te verwyd en ook die hart se nalading deur effense arteriële dilatasie.<ref>{{cite journal|authors=G. Lee|title= ''Comparative effects of morphine, meperidine and pentazocine on cardiocirculatory dynamics in patients with acute myocardial infarction.'' |journal=Am J Med|year= 1976|volume=60|issue=7|pages=949–955}}</ref>
==== Vervangingsbehandeling ====
Morfien word ook gebruik in behandeling van volwassenes met opioïedverslawing. Dit word toegedien as deel van mediese en omvattende psigososiale maatreëls met 'n oraal aktiewe preparaat wat die aktiewe bestanddeel op 'n vertraagde wyse vrystel, wat 'n langdurige effek tot gevolg het.
=== Newe-effekte ===
Soos met alle sterk opioïede pynstillers, kan [[hardlywigheid]], [[naarheid]] en [[braking]] voorkom. Dit kan ook lei tot sluierigheid, gemoedsveranderinge en veranderinge aan die [[hormonale stelsel]] en die [[outonome senuweestelsel]]. Oordosering kan lei tot [[miose]], hipoventilasie en lae bloeddruk.
Aan die begin van morfienterapie kan [[naarheid]] en [[braking]] voorkom omdat morfien direk op die [[brakingsentrum]] in die [[breinstam]] inwerk. Na 'n rukkie neem hierdie newe-effek gewoonlik af. Slegs die hardlywigheid is nie onderhewig aan gewenning nie. Vir langdurige gebruik moet 'n [[lakseermiddel]] dus ook voorgeskryf word.
In beginsel word die vermoë om 'n motorvoertuig te bestuur as beperk beskou. 'n Bestuursverbod moet opgelê word, veral in die geval van 'n nuwe aanpassing of verandering in terapie.<ref name="Thöns">{{cite book|authors=Matthias Thöns, Thomas Sitte|title= ''Repetitorium Palliativmedizin.'' |place=Berlin|year= 2013|doi=10.1007/978-3-642-36997-1}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{de-vertaal|pl=https://de.wikipedia.org/w/index.php?title=Morphin&oldid=233288026}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Dwelms]]
[[Kategorie:Organiese verbindings]]
dciv292b0yzz00cg96n9gzsbgucq61f
Maputo-Katembe-brug
0
408496
2896281
2866838
2026-04-22T13:40:58Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896281
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Maputo-Katembe Bridge (34275941386).jpg|duimnael|350px|regs|Die Maputo-Katembe-brug in aanbou (April 2017), in die agtergrond skitter die stadskim van Maputo]]
Die '''Maputo-Katembe-brug''' (''Ponte de Maputo a Katembe'') is 'n tolbrug oor [[Maputobaai]] in Suid-Mosambiek, wat die hoofstad [[Maputo]] aan die noordoewer met Katembe aan die suidoewer verbind. Die aanbou daarvan begin in 2014 en word deur die Chinese Road and Bridge Corporation voltooi. Die brug word vernaamlik deur lenings van die China Exim Bank finansier (met die Mosambiekregering as skuldpligtige). Die inwyding van die brug vind amptelik op 25 Junie 2018 plaas,<ref>{{Cite web |url=http://clubofmozambique.com/news/maputo-catembe-bridge-inaugurated-on-25-june-date-of-mozambiques-independence/ |title=Maputo-Catembe Bridge inaugurated on 25 June, date of Mozambique’s independence 2018-05-02 |access-date=2023-11-09 |archive-date=2018-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180911110247/http://clubofmozambique.com/news/maputo-catembe-bridge-inaugurated-on-25-june-date-of-mozambiques-independence/ |url-status=dead }}</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20190916090449/http://opais.sapo.mz/ponte-maputokatembe-sem-data-de-entrega Ponte Maputo-katembe sem data de entrega]</ref> maar die opening daarvan vind uiteraard eers op [[10 November]] 2018 plaas, ter viering van die 131ste bestaansjaar van [[Maputo]]. Ná sy voltooiing, steek hy die Matadi-brug in die [[Demokratiese Republiek die Kongo]] wat lengte betref verby, en staan tans bekend as die langste hangbrug in Afrika.<ref name="VBI">[https://web.archive.org/web/20231017163752/https://epaper.koellen.de/vbi/2017-01/files/assets/common/downloads/bdvb_126.pdf Stefan Tavares Bollow, Jörn Seitz und Andreas Raftis. 2017. Deutsches Know-how für Afrikas längste Hängebrücke. ''Beratende Ingenieure Das Fachmagazin für Planen und Bauen'' 47 (1-2), S. 42ff.]</ref> Die brug word bestuur en onderhou deur die Mosambiekse staatsonderneming, Maputo-Sul.
== Geskiedenis ==
Die droom van 'n brug oor Maputobaai - iets soortgelyk aan die ''Ponte 25 de Abril'' oor die Tejo te [[Lissabon]] - bestaan al jarelank. Reeds in 1989 maak die brug deel uit van 'n stadsprojek wat vir Maputo beoog is en deur die Wêreldbank finansier sou word,<ref name="jenkins">{{Cite web |url=http://www.homespace.dk/tl_files/uploads/publications/Full%20reports/HomeSpace_Context_Report.pdf |title=Paul Jenkins. 2012. Home Space: Context Report. S. 80 |access-date= 9 November 2023 |archive-date= 4 Desember 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131204013745/http://www.homespace.dk/tl_files/uploads/publications/Full%20reports/HomeSpace_Context_Report.pdf |url-status=dead }}</ref> maar die uitbreek van die burgeroorlog steek 'n stokkie daarvoor.
Die Mosambiekregering kon die projek eers aanpak nadat die burgeroorlog uitgewoed en beëindig is. Met die skielike hoë aanvraag na gas en olie, stroom die beleggings in, wat 'n gepaardgaande sterk ekonomiese opbloei in Mosambiek beteken. Sedert November 2008 begin die Mosambiekse regering voelers uitsteek na belangstellendes.<ref>[https://web.archive.org/web/20171107010523/http://www.verdade.co.mz/motores/1839-catembe-o-mito-faz-parte-do-passado Catembe: o mito faz parte do passado Verdade 2009-04-15]: ''O Governo de Moçambique lançou em Novembro de 2008 um convite internacional para a manifestação de intenções para efeitos de concepção e concessão da empreitada da futura ponte de Maputo para a Catembe.''</ref>
Na afloop van die besoek in 2010 deur die eertydse Portugese Eerste Minister, José Sócrates, was Portugal aanvanklik die gekose geldskieter.<ref>[https://web.archive.org/web/20171107012543/http://www.verdade.co.mz/destaques/36-grande-maputo/9521-portugal-podera-financiar-ponte-maputocatembe Portugal poderá financiar ponte Maputo/Catembe. A Verdade. 2010-03-07]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20141110004300/http://opais.sapo.mz/index.php/economia/38-economia/12305-ponte-para-katembe-comecara-na-toyota.html Ponte para Katembe começará na Toyota ''O País'' 2011-02-15]</ref> Maar toe Portugal self in 'n enorme begrotingsverknorsing beland, is dit neusie verby. Die Mosambiekse president, Armando Guebuza, lê in Augustus 2011 sy besoek aan die Volksrepubliek China af en albei lande kom ooreen dat China die projek sou finansier.<ref>[https://web.archive.org/web/20171107024651/http://www.verdade.co.mz/nacional/22875-china-financia-ponte-maputo-catembe China financia ponte Maputo-Catembe A Verdade 2011-10-25]</ref>
Die bouwerk word toegewys aan die staatsontwikkelaar ''Empresa de Desenvolvimento de Maputo Sul, E.P.'' (kortom ''Maputo-Sul''), wat ook die ringpad brug toe sal voltooi. Op sy beurt word die werk uitkontrakteer aan die China Road and Bridge Corporation.<ref name="MacauHub240413">[https://web.archive.org/web/20231006083539/https://macauhub.com.mo/pt/2013/04/23/portugues-construcao-da-ponte-maputocatembe-em-mocambique-com-inicio-no-segundo-semestre/ Construção da ponte Maputo/Catembe, em Moçambique, com início no segundo semestre ''Macau Hub'' 2013-04-24]</ref> Luidens die ''China Daily'' sou 2 000 werksgeleenthede sodoende geskep word.<ref>[https://web.archive.org/web/20231012143808/http://www.chinadaily.com.cn/china/2012-09/21/content_15774837.htm Xinhua. Mozambique-China cooperation project to create 2,000 jobs. ''China Daily'' 2012-09-21]</ref> Die Duitse ingenieursfirma, GAUFF Engineering, hou egter 'n ogie oor die boubedrywighede.<ref name="gauff">[https://web.archive.org/web/20231017163531/https://www.gauff.net/news-aktuelles/alle-neuigkeiten/detail/laengste-haengebruecke-afrikas-eroeffnet.html Andreas Raftis. Längste Hängebrücke Afrikas eröffnet www.gauff.net Gauff Engineering 2018-11-12]</ref> [[Lêer:Ponte Maputo-Catembe, Maputo, Moçambique, September 2017 (2).jpg|duimnael|350px|Bouwerk aan die brugaanloop aan die noordoewer (September 2017)]]
In Junie 2014 begin die eerste voorbereidende bouwerksaamhede.<ref>[https://web.archive.org/web/20171107013245/http://www.jornalnoticias.co.mz/index.php/capital/18482-catembe-arranca-construcao-das-estacas-da-ponte Catembe: Arranca construção das estacas da ponte ''Jornal Notícias'' 2014-06-30]</ref> Ná enkele vertragings - vernaamlik omdat die inwoners van die Malanga-distrik in Maputo eers hervestig moes word - sou die opening amptelik op die Mosambiekse nasionale vakansiedag, 25 Junie 2018, plaasvind, ter viering van die land se onafhanklikheid. Dit is egter nie verwesenlik nie. Uiteindelik is die brug ingewy op 10 November 2018, die 131ste bestaansjaar van Maputo, deur president Filipe Nyusi.<ref name=":0">[https://web.archive.org/web/20190916090449/http://opais.sapo.mz/ponte-maputokatembe-sem-data-de-entrega José João. Ponte Maputo-katembe sem data de entrega. ''O País'' 2018-06-12]</ref> In sy rede voer die president aan die brug sal veral toerisme in Mosambiek 'n aansienlike hupstoot gee en sodoende groter rykdom vir die streek meebring.<ref name=":2">[https://web.archive.org/web/20190630113427/http://www.verdade.co.mz/tema-de-fundo/35-themadefundo/67333-megalomana-ponte-maputo-ka-tembe-custara-13-biliao-de-dolares-aos-mocambicanos Adérito Caldeira. Megalómana ponte Maputo - Ka Tembe custará 1,3 bilião de dólares aos moçambicanos @Verdade 2018-11-11]</ref>
Die onderhoudskoste word ten tyde van die opening egter ook bekend: dit bedra 'n ruim $1 miljoen per jaar. Die brug word bestuur en onderhou deur die Mosambiekse staatsonderneming, Maputo-Sul.<ref>[https://web.archive.org/web/20210615011346/https://clubofmozambique.com/news/maputo-katembe-bridge-maintenance-to-cost-us1-2m-year-not-covered-by-tolls-report/ Maputo-Katembe bridge: Maintenance to cost US$1.2M / year, not covered by tolls – report. Club of Mozambique. 2018-11-09]</ref>
Kort ná die opening lyk die tolgeld (BTW ingesluit) so:<ref>[https://web.archive.org/web/20210615011355/https://allafrica.com/stories/201811060094.html Mozambique: Tolls Announced for Bridge Over Bay of Maputo AllAfrica.com. 2018-11-04]</ref>
* 160 meticals vir ligte voertuie [motorfietse, motors, minibusse, en motors met woonwaens]
* 320 meticals vir swaarder voertuie [met twee asse]
* 750 meticals vir swaar voertuie [met drie of vier asse]
* 1 200 meticals vir voertuie met 5 of meer asse.
Desember 2022,<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=aoJW9tZpn_0 YouTube. Puande, El. 2022. Maputo, Av. Eduardo Mondlane, Ahmed Sekou Toure, Karl Max, 24 de Julho e Ponte Maputo Katembe, 10 Desember, 18:24]</ref> maar ook September 2023<ref>[https://www.google.com/maps/@-25.9931358,32.5545077,3a,75y,158.03h,90.3t/data=!3m7!1e1!3m5!1sAF1QipP1ysDAeIDYD2jGAyaI935GUbtNmkkEonpSwtXb!2e10!3e11!7i3840!8i1920?entry=ttu Streetview in September 2023]</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=5PoFXB_633E YouTube. Puande, E. 2023. Maputo Moçambique, Ponte Maputo Katembe. 1:32]</ref> lyk die pryse ("iva incluido") so:
* 125 meticals vir ligte voertuie
* 250 meticals vir swaarder voertuie [met twee asse]
* 750 meticals vir swaar voertuie [met drie of vier asse]
* 1 200 meticals vir swaar voertuie met 5 of meer asse.
Die brug is toegerus met kameras. Die snelheidsgrens is 60 km/h; stilhou en fotografering van die asembenemende uitsig oor die baai is verbode. Die tolplaza is aan die suidoewer, by Katembe.
== Beskrywing van die bouwerk ==
[[Lêer:Africa's longest suspension bridge.jpg|duimnael|Die brug word oorgesteek (2020)]]
Die vierspoor-hangbrug is 680 meter lank (die deel oor die water) en 60 meter hoog. In die noorde is die aanloop na die brug (viaduk) 1 097 m lank, effens s-vormig gebuig en aan die verkeersirkel ''Praça 16 de Junho'' verbind (wat by die hoofpaaie EN2/EN4 aansluit) by Malanga, 'n buurt in Maputo. Die suidelike brugaanloop (viaduk) is 1 234 meter lank en bestaan uit voorafvervaardige onderdele van tot 45 meter lank. Die pad sluit direk aan by die pad na Ponta do Ouro.
Oorspronklik is daar ook spantorings vir 'n kabelstutbrug in die baai self beplan, wat verander is om nie die toegangsroete na die internasionale lughawe of skeepsverkeer onnodig te belemmer nie. Die twee spantorings staan elkeen op sy wal, weerskante van die baai, en sonder 'n enkele pilaar in die water om steun te bied, loop die spanwydte van 680 meter van die een oewer na die ander.<ref>[https://web.archive.org/web/20161108195356/http://www.jornalnoticias.co.mz/index.php/main/11515-maputo-catembe-sofre-alteracoes “Maputo-Catembe” sofre alterações ''Jornal Notícias'' 2014-02-14]</ref> Dit maak die brug die grootste hangbrug in Afrika.<ref name="gauff" /> Die hoofsteunkabels word deur staalstrukture in die noorde en suide verbind, elkeen aan 'n enorme ankerblok verbind. Die uiters swaar las van die hele brug vereis fondasies van 1,50 tot 2,20 meter deursnee, wat tot 110 meter diep in die moddersteen staan. Albei spantorings is 141 meter hoog, en daar is 'n dwarsbalk vir die ryvlak op 'n hoogte van ongeveer 40 meter. Die individuele voorafvervaardigde staalonderdele vir die ryvlak is elk 25,60 m breed en 12 m lank. Dit is in China vervaardig en ingebou vanaf die skip wat naby die kaaimuur voor anker gelê het.<ref name="VBI" />
Die brugbouprojek omvat veel meer as die aanbou van die hangbrug alleen; dit sluit ook in: die verlenging van die pad vanaf Katembe na die grensdorp Ponta do Ouro (129 kilometer<ref name="betar">[https://web.archive.org/web/20141109204657/http://www.betar.pt/upload/pdf/pdf_1383128883.pdf A Nova Katembe -- Uma cidade para o futuro ''Betar'' 2014]</ref>), en tussen Boane en Bela Vista (63 kilometer<ref name="betar" />), wat brûe oor die Maputo-, Futi- en Umbeluziriviere insluit. Nadat die brug voltooi is, loop die EN1 oor die brug tot by Ponta do Ouro of die Kosibaai-grenspos (-grensoorgang).<ref>[https://web.archive.org/web/20180808075203/http://www.verdade.co.mz/nacional/66517-estrada-nacional-no-1-passa-ligar-pemba-a-ponta-de-ouro Adérito Caldeira. Estrada Nacional nº 1 passa ligar Pemba à Ponta de Ouro @Verdade 2018-08-08]</ref>
== Koste ==
Die koste sou na verwagting sowat $726 miljoen beloop, waarvan 85% ($681,6 miljoen) deur spesiale lenings van China Exim Bank gefinansier sou word. Die afbetalingsplan loop vir 20 jaar teen 'n rentekoers van vier persent.<ref>[https://web.archive.org/web/20140502002606/http://www.macauhub.com.mo/en/2013/04/24/construction-of-the-maputocatembe-in-mozambique-due-to-begin-in-second-half/ Construction of the Maputo/Catembe in Mozambique due to begin in second half ''Macau Hub'' 2013-04-24]</ref> 'n Verdere 10% ($ 72,2 miljoen<ref name="MacauHub240413" />) sou onder sekere voorwaardes deur die China Exim Bank toegestaan word, en 5% sou direk deur die Mosambiekregering gedelg word.<ref name="RDPA190712">[https://archive.is/QjV96 Ponte Maputo-Catembe já tem financiamento ''Informação & Desporto'' RDP África 2012-07-19]</ref>
'n Kosteberaming in 2018 toon egter dat die boukoste alleen tot ruim $785 miljoen opgeloop het.<ref>[https://web.archive.org/web/20210615011347/https://www.rappler.com/world/africa/mozambique-open-china-brige-loan AFP. Mozambique opens $785 million Chinese bridge. Rappler.com 2018-11-10]</ref><ref name=":1">[https://web.archive.org/web/20211026221917/https://www.voaportugues.com/a/maputo-inaugura-maior-ponte-suspensa-de-%C3%A1frica/4651814.html Maputo inaugura maior ponte suspensa de África ''VOAportugues.com'' Voice of America 2018-10-09]</ref>
Die regeringkritiese koerant @Verdade dink ook die staat het vir homself 'n lelike lat gepluk: die gesamentlike koste sou uiteindelik oploop tot 1,3 miljard Amerikaanse dollar ("1,3 bilião de dólares norte-americanos"). Net die rente van 20 jaar alleen, teen 'n vaste vierpersentkoers, beteken 30 miljoen Amerikaanse dollar per jaar teen 2039 ("30 milhões de dólares norte-americanos anuais até 2039").<ref name=":2" />
== Impak ==
[[Lêer:Ferry Maputo Katambe Mozambique (9717274762).jpg|duimnael|Voor die inwyding van die brug was die veerboot van die staatsredery ''Transmarítimo'' die vinnigste manier om die oewer oor te steek.]]
[[Lêer:Road to Ponta d'Ouro close to Matutuine (8542192758).jpg|duimnael|Voor die oopstel van die brug was die paaie van Katembe en Boane na Ponta d’Ouro glad nie geteer nie. Tydens die reënseisoen was die paaie onbegaanbaar. Ook die reistyd tussen Maputo en die badoord Ponta de Ouro het 4 uur geduur.]]
Al maak Katembe deel uit van Maputo, was die kontras tussen die twee oewers weerskant van die baai moeilik om mis te kyk. Aan die noordoewer is Maputo, veral die middestad, digbevolk, en word deur ruim 2 miljoen mense bewoon. Daarteenoor het die geboue aan die yl bevolkte suidoewer maar een enkele verdieping gehad, die strate is nie geteer nie en heelwat ruimte lê nog onontwikkeld. Na raming was daar in 2018 maar 15 000 tot 20 000 inwoners in Katembe. Voordat die brug die twee oewers met mekaar verbind het, was die mense afhanklik van 'n veerboot vir motors of passasiers, of hulle moes noodgedwonge met 'n ompad deur Boane (EN2/EN200) ry.
Noudat die brug en pad tot by Ponta do Ouro voltooi is, is Katembe 'n bevolkingsgroei van tot 400 000 inwoners te wagte. Die hele suidoewer word stad. Volgens die Betar-ingenieursfirma moet ongeveer 9 510 000 vierkante meter ruimte (en dus 58,9 persent van die gesamentlike oppervlakte) uitgehou word vir woonbuurte. 3 270 000 vierkante meter (20,3 persent van die totale oppervlakte) is geoormerk vir die dienstesektor, 1 880 000 vierkante meter (11,7 persent) vir nywerheid.<ref name="betar" />
Vanaf die Kosibaai-grenspos in Suid-Afrika is die reistyd na Maputo nou ook vanaf vyf ure plus tot minder as twee uur verkort.<ref>[https://web.archive.org/web/20190114023307/http://opais.sapo.mz/ja-e-possivel-chegar-a-ponta-do-ouro-em-menos-de-duas-horas ''Já é possível chegar à Ponta do Ouro em menos de duas horas'' ''opais.sapo.mz'', 9. November 2018.]</ref><ref name="betar" /> Die geleentheid doen hom nou ook voor dat groter samewerking met KwaZulu-Natal en Eswatini meer toeriste na Suid-Mosambiek kan lok.<ref name="betar" />
== Toekennings ==
Die brug geniet wêreldwyd aandag en erkenning in spesialiskringe. Benewens die FULTON-toekenning 2017 en 2019<ref>[https://web.archive.org/web/20170907063655/http://concretesociety.co.za/ ''Fulton Awards'' concretesociety.org.za]</ref> - wat die hoogste onderskeiding vir betonstrukture in Suider-Afrika is - het die struktuur in Junie 2019 ook die "Prys van Verdienste" van die Engineering News-Record (ENR) in New York ontvang as wenner in die kategorie "Global Best Projects".<ref>[https://web.archive.org/web/20231012143409/https://www.enr.com/blogs/13-critical-path/post/47140-enr-announces-2019-global-best-projects-winners ''ENR announces 2019 global best projects winners.''] enr.com</ref>
== Kritiek ==
[[Lêer:Maputo–Katembe bridge from the norther shore; July 2018.jpg|duimnael|Die brug vanuit die noordoewer aanskou (Julie 2018)]]
Die hoë boukoste van die brug en aan die paaie na Boane en Ponta do Ouro het hewige kritiek ontlok, ook uit die pen van die Mosambiekse joernalis Carlos Nuno Castel-Branco. Hy glo die brugkoste sou nie eens 'n sewende gekos het wat China vra nie. Ander vername Mosambiekers, by name die oudburgemeester van Maputo (2003-2008) Eneas Comiche en die ontleder Roberto Tibana is dit met Castel-Branco eens, aangesien die skuldlas van Mosambiek net vererger word.<ref name=":1" /> Américo Matavele verskil van Castel-Branco, want laasgenoemde het nie die koste van die aangeboude paaie ingereken nie.<ref>[https://web.archive.org/web/20170306210522/http://www.jornalnoticias.co.mz/index.php/main/11118-pr-distingue-herois A econometria equivocada do Professor-Doutor Carlos Nuno Castel-Branco ''Jornal Notícias'' 2014-02-18]</ref> Luidens die verslag ('Country Report') van die Economist Intelligence Unit, 'n analisebedryf van The Economist Group, is die rente op die lenings van die China Exim Bank taamlik hoog. Al was daar goedkoper finansieringsopsies (goedkoper internasionale krediteure) tot sy beskikking, het die Mosambiekregering willens en wetens dié van China verkies. In die verslag word verdere kritiek uitgelig, soos dat die brugbouery alles ter wille van skyn en aansien is, terwyl armoedeverligting en nasionale doelwitte oor die hoof gesien word.<ref>[https://web.archive.org/web/20141109202416/http://www.verdade.co.mz/economia/49452-mocambique-prefere-emprestimos-da-china-apesar-de-serem-mais-caros-economist Moçambique prefere empréstimos da China apesar de serem mais caros – Economist ''A Verdade'' 2014-10-06]</ref>
Begin November 2014 het baie Mosambiekse werkers vir 'n paar dae lank gestaak. Hulle het gekla oor swak werksomstandighede, foutiewe kontrakte en laat salarisuitbetalings.<ref>{{Cite web |url=http://videos.sapo.pt/fbCOLlgnqM1ZoSTPI6Kq |title=Greve dos trabalhadores da Ponte Maputo–Catembe. Televisão Independente de Moçambique (TIM) 2014-11-08 |access-date=2023-11-09 |archive-date=2023-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231109210912/http://videos.sapo.pt/fbCOLlgnqM1ZoSTPI6Kq |url-status=dead }}</ref>
Talle gesinne is ook deur die verskuiwings ontwrig. Maputo-Sul reken die aantal gesinne op 920; aan hulle is vierverdiepingwoonstelblokke met twee- of vierslaapkamerwoonstelle belowe.<ref>[https://web.archive.org/web/20161001185908/http://www.jornalnoticias.co.mz/index.php/capital/23792-obras-da-ponte-maputo-catembe-mil-apartamentos-para-reassentados OBRAS DA PONTE MAPUTO/CATEMBE: Mil apartamentos para reassentamento ''Jornal Notícias'' 2014-09-26]</ref> Die verskuiwings het in 2015 begin.<ref>[https://web.archive.org/web/20161001185059/http://www.jornalnoticias.co.mz/index.php/capital/24054-ponte-maputo-catembe-afectados-transferidos-a-partir-de-abril-de-2015 Ponte Maputo-Catembe: Afectados transferidos a partir de Abril de 2015 ''Jornal Notícias'' 2014-09-30]</ref>
Die tolgeld, soos hierbo afgelei kan word, was in 2018 heelwat hoër as in 2022. Vergeleke wat 'n kaartjie van 'n veerboot mens sou kos (wat voorheen feitlik al middel tot die inwoners se beskikking was), is die tolgeld as taamlik duur beskou. Kritici meen die armer lae van die samelewing sou beswaarlik by die nuwe brug kon baatvind.<ref name=":1" />
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{de-vertaal|Special:PermanentLink/234739132|Brücke Maputo–Katembe]}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Brûe]]
du40xd8npe98f54vo9il3wi48jt6hzd
Kalsiumnitraat
0
412418
2896307
2678668
2026-04-22T15:12:51Z
Jcb
223
2896307
wikitext
text/x-wiki
{{Chemiekas2
|struktuur=Dusičnan vápenatý.JPG
|struktuur2=Lead(II)-nitrate-unit-cell-3D-balls.png
|IUPACNaam= Kalsiumnitraat
|teks=
|CASNo=10124-37-5<ref name="PC">{{cite web|publisher=PubChem NIH|title=Strontium nitrate|url=https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Calcium-nitrate}}</ref>
|formule= {{ch2|Ca(NO3)2}}
|Voorkoms= kleurlose tot liggrys vastestof<ref name="PC"/>
|Reuk=
|MolereMassa= 164,09[g/mol]<ref name="PC"/>
|Digtheid= 2,5 g/cm{{Sup|3}} <ref name="PC"/>
|Smeltpunt = 560 °C <ref name="PC"/>
|Kookpunt = 645 °C <ref name="PC"/>
|Oplosbaarheid = 1 212 g/L<ref name="PC"/>
|Ksp=
|LD50= 302 [mg/kg] (rot; oraal) <ref name="PC"/>
|Flitspunt= nie-brandbaar<ref name="PC"/>
|Brekingsindeks=
|Ruimtegroep= Pa{{bostreep|3}}<ref name="PC"/>
|Ruimtegroepnommer=205
|Strukturbericht= G2{{subb|1}}
|Selparms=a=751pm<ref>{{cite web|url=https://next-gen.materialsproject.org/materials/mp-3142|publisher=Materials Project|title=Ca(NO3)2}}</ref>
|DeltaHf=
}}
'''Kalsiumnitraat''' is 'n [[sout (chemiese stof)|sout]] van [[kalsium]] en [[salpetersuur]]. Die formule is {{ch2|Ca(NO3)2}}. Die stof is [[higroskopie]]s en aan die lug blootgestel vervloei dit.<ref name="PC"/> Dit vorm 'n tetrahidraat {{ch2|Ca(NO3)2*4H2O}} wat in die natuur as die [[mineraal]] [[nitrokalsiet]] aangetref word.<ref>{{cite web|url=https://www.mindat.org/min-2919.html|publisher=mindat 2919|title=nitrocalcite}}</ref>
==Kristalstruktuur==
Watervrye kalsiumnitraat kristalliseer in die kubiese struktuur van [[lood(II)nitraat]],<ref name="Heger">{{cite journal|authors=Nowotny, H.; Heger, G. |year=1983|title= Structure refinement of strontium nitrate, Sr(NO3)2, and barium nitrate, Ba(NO3)2|journal=Acta Cryst. C|volume=39|pages=952-956|doi=10.1107/S0108270183006976}}</ref> G2{{sub|1}} in die [[strukturbericht-klassifikasie]].
==Eienskappe==
[[Lêer:Solubilité de Ca(NO3)2 dans l'eau.png|duimnael|links|Oplosbaarheid in water teen die temperatuur]]
Die stof vorm 'n tetrahidraat, wat teen 45 °C smelt. By verhitting vorm dit [[kalsiumoksied]]:<ref name="PC"/>
:<math>2Ca(NO_3)_2 \xrightarrow{hitte} 2CaO + 4NO_2 + O_2</math>
==Gebruike==
Kalsiumnitraat word hoofsaaklik as stikstofkunsmis in die landbou gebruik. Dit word ook gebruik vir die voorkondisionering van afvalwater en die voorkoming van reukvrystelling. Dit versnel die set van betonmengsels. Die oplos van watervrye kalsiumnitraat is hoogs [[endotermies]]. Om hierdie rede word kalsiumnitraat soms vir regenereerbare koue pakke gebruik.
Kalsiumnitraat word saam met [[kaliumnitraat|kalium-]] en [[natriumnitraat]] gebruik in gekonsentreerde sonkragaanlegte om hitte te absorbeer en te berg. Dit kan as oordragvloeistof gebruik word in plaas van termiese olie.<ref name="The Chem">{{cite web|url=https://thechemco.com/chemical/calcium-nitrate/#:~:text=solar%20power%20plants.-,Applications,calcium%20nitrate%20is%20highly%20endothermic.|publisher=The chemical company|title=Calcium nitrate}}</ref>
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Nitrate}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Anorganiese verbindings]]
[[Kategorie:Verbindings van kalsium]]
l8jvoe0s19xp6dasui7lr2g6vhq1ani
Toekomsstudies
0
412519
2896315
2892010
2026-04-22T16:08:27Z
InternetArchiveBot
131157
Red 0 verwysing(s) en merk 2 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896315
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:PPTMooresLawai.jpg|duimnael|upright=1.3|[[Moore se wet]] is 'n voorbeeld van toekomsstudies; dit is 'n statistiese versameling van verlede en huidige tendense met die doel om toekomstige tendense akkuraat te [[Ekstrapolasie|ekstrapoleer]].]]
'''Toekomsstudies''', '''toekomskunde''', '''toekomsnavorsing''' of '''futurologie''' is die stelselmatige [[Interdissiplinariteit|interdissiplinêre]] en [[Holisme|holistiese]] ondersoek na moontlike, waarskynlike en verkieslike toekomstige ontwikkelings, met die fokus op sosiale, tegnologiese, ekonomiese, omgewings- en politieke tendense om ingeligte besluitneming te midde van onsekerheid te ondersteun.<ref name="Inayatullah2013">[[Sohail Inayatullah|Inayatullah, Sohail]]. 2013. ''Futures Studies: Theories and Methods''. https://www.metafuture.org/library1/FuturesStudies/Futures-Studies-theories-and-methods-published-version-2013-with-pics.pdf
Besoek 13 Januarie 2026.</ref><ref>Kreibich, Rolf, Oertel, Britta & Michaela Wölk, Michaela. 2011. Futures Studies and Future-‐‑oriented Technology Analysis Principles, Methodology and Research Questions. Referaat voorberei vir die 1ste Berlynse Simposium oor Internet en die Samelewing, 25–27 Oktober 2011. https://www.hiig.de/wp-content/uploads/2012/04/Foresight-Paper.pdf. Besoek 13 Januarie 2026</ref> Toekomsstudies fokus dus op die studie van sosiale/tegnologiese vooruitgang, en ander omgewingstendense; dikwels met die doel om te ondersoek hoe mense in die [[toekoms]] sal leef en werk. Voorspellingstegnieke, soos [[Vooruitskouing (Toekomskunde)|vooruitskouing]] en [[vooruitskatting]], kan toegepas word, maar hedendaagse toekomsstudiewetenskaplikes beklemtoon die belangrikheid daarvan om alternatiewe toekomste stelselmatig te ondersoek.<ref>{{cite web |author1=James Joseph O'Toole |title=Futurology {{!}} social science |url=https://www.britannica.com/topic/futurology |website=Encyclopedia Britannica |access-date=11 Mei 2020 |language=en |date=2017}}</ref><ref>{{cite web |title=Futurology {{!}} Definition of Futurology by Lexico |url=https://www.lexico.com/en/definition/futurology |archive-url=https://web.archive.org/web/20200325061249/https://www.lexico.com/en/definition/futurology |url-status=dead |archive-date=March 25, 2020 |website=Lexico Dictionaries {{!}} English |access-date=11 Mei 2020 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Voros |first=Joseph |date=2017-02-24 |title=The Futures Cone, use and history |url=https://thevoroscope.com/2017/02/24/the-futures-cone-use-and-history/ |access-date=2020-07-13 |website=The Voroscope |language=en}}</ref>
Anders as deterministiese voorspelling, oorweeg dit eksplisiet verskeie alternatiewe toekomste eerder as 'n enkele voorspelling, en sluit metodes soos die [[Delphi-tegniek]] vir kundige konsensus, [[scenariobeplanning]] vir narratiewe verkenning van onsekerhede, tendens-ekstrapolasie vanaf historiese data, en terugvoorspelling vanaf gewenste eindtoestande in om vereiste aksies te identifiseer.<ref>Burnshire Academy, 2021. Methods and Approaches of Future Studies. Prallagon Consulting Group. https://prallagon.com/wp-content/uploads/2021/05/Methods-For-Futures-Studies.pdf .Besoek 13 Januarie 2026.</ref>
Die veld, wat ontstaan het met wortels in vroeë 20ste-eeuse sosiologiese ondersoeke, maar ná die [[Tweede Wêreldoorlog]] geformaliseer is deur instellings soos die [[RAND Korporasie]], het in die 1960's prominensie verwerf via instrumente soos die Delphi-metode wat deur Olaf Helmer en Norman Dalkey ontwikkel is, wat beleid beïnvloed het op gebiede soos verdedigingsstrategie en hulpbronbestuur.<ref>Ballandonne, Matthieu. 2020. The history of futures studies: A note on Gilfillan’s early work. ''Technological Forecasting and Social Change''. Vol 157, Augustus 2020. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0040162519304937 .Besoek 13 Januarie 2026.</ref><ref>Ballandonne, Matthieu. 2020. The history of futures studies: A note on Gilfillan’s early work. Technological Forecasting and social change. Vol 157, Augustus 2020. https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0040162519304937 .Besoek 13 Januarie 2026.</ref><ref> Anderson, Janna. 2019. Futures Studies Timeline. Elon University. https://eloncdn.blob.core.windows.net/eu3/sites/964/2019/07/Futures-Studies-Timeline.pdf Besoek 13 Januarie 2026.</ref> Noemenswaardige toepassings sluit in korporatiewe scenario-oefeninge by firmas soos [[Royal Dutch Shell]], wat die 1973-oliekrisis voorsien het, en regeringsvoorspellingsprogramme in organisasies soos die [[Europese Kommissie]], hoewel die dissipline kritiek in die gesig staar vir af en toe oormatige afhanklikheid van spekulatiewe narratiewe wat afwyk van [[Empirisme|empiriese]] bevestiging, soos gesien in betwiste projeksies soos dié in die verslag ''The Limits to Growth''.<ref>Ballandonne, Matthieu. 2020. ''The history of futures studies: A note on Gilfillan’s early work, Technological Forecasting and Social Change'', Volume 157, Augustus 2020, https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0040162519304937.Besoek 13 Januarie 2026.</ref><ref>Kristóf, Tamás & Nováky, Erzsébet. 2023. ''The Story of Futures Studies: An Interdisciplinary Field Rooted in Social Sciences. Social Sciences.'' 12(3), 192; https://doi.org/10.3390/socsci12030192 https://www.mdpi.com/2076-0760/12/3/192 .Besoek 13 Januarie 2026.</ref>
In teenstelling met die fisiese wetenskappe waar 'n nouer, meer gespesifiseerde stelsel bestudeer word, gaan toekomsstudies oor 'n veel groter en meer komplekse wêreldstelsel. Die metodologie en [[kennis]] is veel minder bewys as in die [[natuurwetenskap]] en [[Sosiale wetenskap|sosiale wetenskappe]] soos [[sosiologie]] en [[ekonomie]]. Daar is 'n debat oor of hierdie dissipline 'n [[kuns]] of [[wetenskap]] is, en dit word deur sommige beskryf as [[pseudowetenskap]],<ref name="Oxford">{{cite encyclopedia|url=http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803095839389|title=Futurology-Oxford Dictionary|year=2008|quote=Mainly a pseudo-science, given the complexities of social, political, economic, technological, and natural factors.}}</ref><ref name="Williams">{{cite encyclopedia|last=William|first=F. Williams|url=https://books.google.com/books?id=vH1EAgAAQBAJ&pg=PT150|pages=122–123|quote= Baie wetenskaplikes verwerp die idee dat futurologie 'n wetenskap is, terwyl ander kibbel oor die gebruik van die onwetenskaplike woord 'futurologie'.|title=Encyclopedia of Pseudoscience: From Alien Abductions to Zone Therapy|isbn=9781135955229|date=2013-12-02|publisher=Routledge }}</ref> nietemin is die Vereniging van Professionele Futuriste in 2002 gestig,<ref>{{cite journal |last1=Hines |first1=Andy |title=The History and Development of the Association of Professional Futurists |journal=The Knowledge Base of Futures Studies |date=2004}}</ref> en het in 2017 'n Vooruitsigvaardigheidsmodel ontwikkel,<ref>{{cite journal |last1=Hines |first1=Andy |last2=Gary |first2=Jay |last3=Daheim |first3=Cornelia |last4=van der Laan |first4=Luke |title=Building foresight capacity: Toward a Foresight Competency Model |journal=World Futures Review |date=2017 |volume=9 |issue=3 |pages=123–141 |doi=10.1177/1946756717715637 |s2cid=115261787 |url=http://eprints.usq.edu.au/30914/1/WFR%20competency%20model%20submission.pdf|access-date=2021-05-29 |archive-date=2021-11-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211108020453/https://eprints.usq.edu.au/30914/1/WFR%20competency%20model%20submission.pdf |url-status=dead }}</ref> en dit is nou moontlik om dit akademies te studeer, byvoorbeeld aan die [[Universiteit van Stellenbosch]] en die Vrye Universiteit van Berlyn in huldiploma en meesterskursusse.<ref>Stellenboch Business School, MPhil Futures Studies https://www.stellenboschbusiness.ac.za/programmes/mphil-futures-studies Besoek 7 September 2025</ref> <ref>{{cite web |title=Toekomsnavorsing |url=https://www.ewi-psy.fu-berlin.de/v/master-zukunftsforschung/zukunftsforschung/index.html |website=http://www.ewi-psy.fu-berlin.de |access-date=30 Oktober 2021 |language=de |date=2 Desember 2013 }}{{Dooie skakel|date=Oktober 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Om inklusiewe en interdissiplinêre besprekings oor toekomsstudies te bevorder, het [[UNESCO]] 2 Desember as Wêreldtoekomsdag verklaar.<ref>World Futures Day UNESCO ,"https://www.unesco.org/en/days/world-futures">https://www.unesco.org/en/days/world-futures. 2022-12-12 ,"http://www.unesco.org", www.unesco.org</ref>
Dus omvat die definiërende eienskappe van toekomsstudies, 'n mengsel van [[kuns]] en [[wetenskap]], met die klem op [[kreatiwiteit]] in die visualisering van verkieslike toekoms, terwyl ontledings gegrond word in oorsaaklike tendensanalise en oorsaaklike [[Werklikheid|realisme]] om vooroordele in institusionele vooruitskattings te verminder.<ref name="WFSF2026">World Futures Studies Federation. 2026. ''What is Futures Studies?''
https://wfsf.org/about-futures-studies/ Besoek 13 Januarie 2026.</ref>
== Strategiese oorsig ==
Toekomsstudies is 'n [[Interdissiplinariteit|interdissiplinêre veld]] wat tendense versamel en analiseer, met beide leek- en professionele metodes, om moontlike toekomste saam te stel. Dit sluit in die ontleding van die bronne, patrone en oorsake van verandering en stabiliteit in 'n poging om vooruitsig te ontwikkel. Wêreldwyd word die veld verskillend verwys as '''toekomsstudies''', '''toekomsnavorsing''', '''strategiese vooruitsig''', '''futuristiek''', '''toekomsdenke''', '''toekomsvorming''', en '''futurologie'''. Toekomsstudies en strategiese vooruitsig is die mees gebruikte terme in die akademiese veld.<ref name="Sardar, Z. 2010 pp. 177">Sardar, Z. (2010) The Namesake: Futures; futures studies; futurology; futuristic; Foresight – What's in a name? Futures, 42 (3), pp. 177–184.</ref>
'''[[Vooruitskouing (Toekomskunde)|Vooruitsig]]''' was die oorspronklike term en is die eerste keer in hierdie sin gebruik deur [[H.G. Wells]] in 1932.<ref name="Wells, H.G. 1932 p. 89-91">Wells, H.G. (1932) 1987. Wanted: Professors of Foresight! ''Futures Research Quarterly'' V3N1 (Spring): bl. 89-91.</ref> "Futurologie" is 'n term wat algemeen in [[ensiklopedie]]ë voorkom, maar word vandag byna uitsluitlik deur nie-praktisyns gebruik, ten minste in die Engelssprekende wêreld. "Futurologie" word gedefinieer as die "studie van die toekoms".<ref>{{cite web|url=http://nandankanan.tripod.com/scienceterms.htm|title=SCIENCE GLOSSARY|work=tripod.com|access-date=2007-06-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20070506011318/http://nandankanan.tripod.com/scienceterms.htm|archive-date=2007-05-06|url-status=dead}}</ref> Die term is in die middel-1940's deur die Duitse professor [[Ossip K. Flechtheim]] geskep, wat dit voorgestel het as 'n nuwe tak van kennis wat 'n nuwe wetenskap van [[waarskynlikheid]] sou insluit. Hierdie term het in onlangse dekades uit die guns geval omdat moderne praktisyns die belangrikheid beklemtoon van alternatiewe, geloofwaardige, verkieslike en meervoudige toekomste, eerder as een monolitiese toekoms, en die beperkings van voorspelling en waarskynlikheid, teenoor die skepping van moontlike en verkieslike toekomste.<ref>{{cite book |last1=Bishop |first1=Peter |last2=Hines |first2=Andy |title=Teaching about the Future |date=2012 |publisher=Palgrave Macmillan |location=Houndsmill, UK |isbn=978-0230363496}}</ref>
==Definisie en omvang==
===Kernbeginsels===
Toekomsstudies is gegrond op die aanname dat die toekoms bestaan as 'n domein van potensiaal, bestaande uit veelvuldige alternatiewe paaie eerder as 'n enkele, onvermydelike uitkoms. Hierdie beginsel van pluraliteit van toekoms verwerp streng [[Determinisme (filosofie)|determinisme]] en erken dat terwyl toestande in die verlede en die hede moontlikhede beperk, menslike keuses, onvoorsiene gebeure en opkomende faktore uiteenlopende trajekte genereer. Sentraal tot die veld is die afbakening van moontlike toekomste (alle logies denkbare scenario's), waarskynlike toekomste (dié wat deur tendense en bewyse ondersteun word), en verkieslike toekomste (dié wat as wenslik geëvalueer word op grond van etiese, sosiale of strategiese kriteria). Hierdie kategorieë lei sistematiese ondersoek om bewustheid verder as onmiddellike realiteite uit te brei.<ref> Bell, Wendell. An Overview of Futures Studies. Knowledge Base of Future Studies. https://theisrm.org/documents/Bell%20(2015)%20An%20Overview%20of%20Future%20Studies.pdf .Besoek 13 Januarie 2026.</ref><ref>Bell, Wendell. Goals of future studies (RC07). Yale-universiteit. https://sociology.yale.edu/sites/default/files/goals_of_futures_studies001.pdf{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} .Besoek 13 Januarie 2026.</ref>
’n Fundamentele postulaat van toekomsstudies is menslike agentskap en doelgerigte optrede, naamlik die aanname dat individue, organisasies en samelewings oor die vermoë beskik om toekomstige ontwikkelings te antisipeer, te beïnvloed en aktief te vorm deur ingeligte besluite. Hierdie benadering kontrasteer met passiewe voorspelling deur proaktiewe intervensie te beklemtoon, dikwels met behulp van instrumente soos scenario-beplanning, waar strategieë teen uiteenlopende onsekerhede getoets word. Toekomsstudies veronderstel gevolglik dat kennis van alternatiewe toekomsmoontlikhede besluitnemingsvermoë versterk en [[risiko]]’s verminder, en sodoende ’n toegepaste oriëntasie ten opsigte van beleid, besigheid en maatskaplike leiding ondersteun.<ref>Voros, Joseph. 2022. A Primer on Futures Studies, Foresight and the use of Scenarios. The Voroscope. https://thevoroscope.com/publications/foresight-primer/.Besoek{{Dooie skakel|date=Februarie 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 13 Januarie 2026.</ref>
Die veld gebruik 'n [[Interdissiplinariteit|interdissiplinêre]] en [[Holisme|holistiese]] raamwerk wat [[Empirisme|empiriese]] [[data]] uit wetenskappe, sosiale dinamika, tegnologie en etiek integreer om komplekse, onderling gekoppelde [[stelsel]]s te modelleer. Dit prioritiseer langtermynhorisonne – tipies dekades – bo korttermyn-ekstrapolasie, en insluit swak seine van verandering en wild cards (lae waarskynlikheid, hoë-impak gebeurtenisse) om lineêre aannames uit te daag. Normatiwiteit is inherent, aangesien studies nie net toekomste karteer nie, maar ook voorspraak maak vir verkieslike toekomste, ingelig deur waardes soos volhoubaarheid en billikheid, hoewel evaluerings van voorkeur steeds onderhewig is aan debat onder praktisyns.<ref>Kreibich, Rolf, Oertel, Britta & Michaela Wölk, Michaela. 2011. Futures Studies and Future-‐‑oriented Technology Analysis Principles, Methodology and Research Questions. Referaat voorberei vir die 1ste Berlynse Simposium oor Internet en die Samelewing, 25–27 Oktober 2011. https://www.hiig.de/wp-content/uploads/2012/04/Foresight-Paper.pdf. Besoek 13 Januarie 2026.</ref>
Epistemologiese beginsels beklemtoon sistematiese kennisbou, deur te steun op oorsaaklike analise van tendense terwyl inherente onsekerhede en die beperkings van vooruitsig erken word. Anders as spekulatiewe fiksie, vereis toekomsstudies noukeurigheid: bewerings moet toetsbaar wees teen bewyse, met metodes wat gevalideer word deur terugwerkende krag (verifiëring van scenario's teen historiese uitkomste). Hierdie bewysgebaseerde benadering verminder vooroordele in institusionele voorspellings, soos oormatige afhanklikheid van kwantitatiewe modelle wat kwalitatiewe insigte of diskontinue verskuiwings onderskat.<ref>Voros, Joseph. 2022. A Primer on Futures Studies, Foresight and the use of Scenarios. The Voroscope. https://thevoroscope.com/publications/foresight-primer/.Besoek{{Dooie skakel|date=Februarie 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 13 Januarie 2026.</ref>
===Onderskeid van verwante velde===
Drie faktore onderskei gewoonlik toekomsstudies van die navorsing wat deur ander dissiplines uitgevoer word (hoewel al hierdie dissiplines in verskillende mate oorvleuel). Eerstens ondersoek toekomsstudies dikwels tendense om moontlike, waarskynlike en verkieslike toekomste saam te stel, tesame met die rol wat "wilde kaarte" in toekomstige scenario's kan speel. Tweedens probeer toekomsstudies tipies om 'n [[Holisme|holistiese]] of [[Stelselteorie |stelsel]] siening te verkry, gebaseerd op insigte uit 'n reeks verskillende dissiplines, wat oor die algemeen fokus op die STEEP-kategorieë van Sosiaal, Tegnologies, Ekonomies, Omgewing en Polities.<ref>{{cite web|title=What is STEEP Analysis?|url=http://pestleanalysis.com/what-is-steep-analysis/|website=PESTLE Analysis|access-date=6 Maart 2017|date=2015-02-11}}{{Dooie skakel|date=Oktober 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Derdens daag toekomsstudies die aannames agter dominante en mededingende sieninge van die toekoms uit en ontleed dit. Die toekoms is dus nie leeg nie, maar belaai met verborge aannames. Byvoorbeeld, baie mense verwag die ineenstorting van die aarde se ekosisteem in die nabye toekoms, terwyl ander glo dat die huidige ekosisteem onbepaald sal voortbestaan. 'n Vooruitsigbenadering sou poog om die aannames wat sulke sieninge ondersteun, te analiseer en uit te lig.
Dus toekomsstudies verskil hoofsaaklik van voorspelling in die klem op die verkenning van verskeie geloofwaardige toekomste eerder as die voorspelling van 'n enkele, waarskynlike uitkoms gebaseer op historiese tendense. Voorspelling steun op kwantitatiewe metodes soos lineêre regressie en veronderstel 'n grootliks deterministiese toekoms waar vorige patrone voortduur met geringe variasies, dikwels gefokus op korttermynhorisonne van 1 tot 5 jaar.<ref name="Inayatullah2013" /> In teenstelling hiermee, sluit toekomsstudies diskontinuïteite, swak seine en alternatiewe scenario's in om moontlike, waarskynlike en verkieslike toekomste oor langer tydperke, tipies 5 tot 50 jaar of meer, te karteer, terwyl onderliggende aannames oor kontinuïteit krities bevraagteken word.<ref name="Inayatullah2013" /> Hierdie benadering erken inherente onsekerhede en vermy oormatige afhanklikheid van ekstrapolatiewe modelle wat transformerende gebeurtenisse kan oor die hoof sien.<ref name="Inayatullah2013" />
== Geskiedenis ==
=== Oorsprong ===
[[Lêer:Quesnay Tableau.jpg|duimnael|Die oorspronklike visualisering van die ''Tableau Economique'' deur François Quesnay, 1759.]]
Johan Galtung en [[Sohail Inayatullah]] voer aan dat die soektog na groot patrone teruggaan tot [[Sima Qian]] (145–90 vC) en [[Ibn Chaldoen]] (1332–1406).<ref>{{Cite book|title=Historical Research: Theory and Methods |first1= Ryan |last1= Hester |publisher= EDTECH |year=2018|isbn=9781839474187 |page=113}}</ref> Vroeë westerse voorbeelde sluit [[Thomas More]] se ''Utopia'' (1516) in, waarin 'n toekomstige samelewing armoede en ellende oorkom het.<ref name=":0">{{Cite web|url=<ref="http://www.elon.edu/docs/e-web/predictions/futures%20studies%20timeline.pdf%7Ctitle=Futures{{Dooie skakel|date=Oktober 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" http://www.elon.edu/docs/e-web/predictions/futures%20studies%20timeline.pdf|title=Futures{{Dooie skakel|date=Oktober 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Studies Timeline|last=Anderson|first=Janna|website=="http://www.elon.edu%7Caccess-date=25"www.elon.edu|access-date=25{{Dooie skakel|date=Februarie 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Februarie 2018|archive-date=22 Julie 2016}}{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Vooruitgang in [[wiskunde]] in die [[17de eeu]] het pogings aangemoedig om statistiese en [[waarskynlikheid]]skonsepte te bereken. Objektiwiteit is gekoppel aan [[kennis]] wat in numeriese data uitgedruk kon word. In die 18de eeu in Brittanje het beleggers wiskundige formules opgestel om die toekomstige waarde van 'n [[bate]] te bepaal. In 1758 het die Franse [[ekonoom]] François Quesnay voortgegaan om 'n kwantitatiewe model van die hele ekonomie te vestig, bekend as die ''Tableau Economique'', sodat toekomstige produksie beplan kon word. Intussen het Anne Robert Jacques Turgot die wet van afnemende opbrengste vir die eerste keer geartikuleer. In 1793 het die Chinese burokraat Hong Liangji toekomstige bevolkingsgroei voorspel.<ref>{{Cite book|title=Critical Terms in Futures Studies |editor-first1=Heike |editor-last1=Paul |publisher= Springer International Publishing |year=2019|isbn= 9783030289874|page=128}}</ref>
Die [[Industriële Rewolusie]] was op die punt om oor die Europese vasteland te versprei, toe [[Thomas Malthus]] in 1798 ''An essay on the principle of Population as it affects the Future Improvement of Society'' gepubliseer het. Malthus het optimistiese utopieë en teorieë van vordering bevraagteken. Malthus se vrees oor die oorlewing van die menslike ras word beskou as 'n vroeë Europese [[distopie]].<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=37}}</ref> Vanaf die 1830's het [[Auguste Comte]] teorieë van sosiokulturele evolusie|sosiale evolusie ontwikkel en beweer dat ''metapatrone'' in sosiale verandering onderskei kon word.<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=38}}</ref> In die 1870's het [[Herbert Spencer]] Comte se teorieë met [[Charles Darwin]] se [[evolusie|biologiese evolusieteorie]] gemeng. Sosiale Darwinisme het gewild geword in [[Europa]] en die [[VSA]]. Teen die laat 19de eeu het die geloof in menslike vordering en die triomf van [[uitvinding|wetenskaplike uitvinding]] geheers, en [[wetenskapsfiksie]] het 'n gewilde toekomstige narratief geword. In 1888 het William Morris ''News from Nowhere'' gepubliseer, waarin hy geteoretiseer het oor hoe werktyd verminder kon word.<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |pages=38–39}}</ref>
=== Vroeë 20ste eeu ===
[[Lêer:The War That Will End War - Wells.djvu|duimnael|Voorblad van Wells se <nowiki>''</nowiki>''The War That Will End War''<nowiki>''</nowiki> (1914). ]]
Die Britse [[H.G. Wells]] het die genre van "ware [[wetenskapsfiksie]]" aan die begin van die eeu gevestig. Wells se werke was veronderstel om op soliede wetenskaplike kennis gegrond te wees. Wells het 'n voorloper geword van sosiale en tegnologiese voorspelling. 'n Reeks tegnologies-optimistiese koerantartikels en boeke is tussen 1890 en 1914 in die VSA en Europa gepubliseer.<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=40}}</ref> Na [[Eerste Wêreldoorlog]] het die Italiaanse [[Futurisme]]-beweging onder leiding van Filippo Tommaso Marinetti moderniteit verheerlik. [[Sowjetunie|Sowjet]]-futuriste, soos Vladimir Mayakovsky, David Burliuk, en Vasily Kamensky, het deur die [[20ste eeu]] teen amptelike [[kommunistiese]] kultuurbeleid gestry. In [[Japan]] het futuriste na die Eerste Wêreldoorlog aanslag gekry deur die [[Meiji-Herstelling|Meiji-era]] te veroordeel en spoed en tegnologiese vordering te verheerlik.<ref>{{Cite book|title=Critical Terms in Futures Studies |editor-first1=Heike |editor-last1=Paul |publisher= Springer International Publishing |year=2019|isbn= 9783030289874|page=133}}</ref>
Met die einde van Eerste Wêreldoorlog het belangstelling in statistiese voorspelling toegeneem.<ref name="Oxford University Press">{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=42}}</ref> In [[statistiek]] is 'n voorspelling, 'n berekening van die grootte of [[waarskynlikheid]] van 'n toekomstige gebeurtenis. Voorspelling bereken die toekoms, terwyl 'n beraming poog om die waarde van 'n bestaande hoeveelheid vas te stel.<ref>{{Cite book|title=Critical Terms in Futures Studies |editor-first1=Heike |editor-last1=Paul |publisher= Springer International Publishing |year=2019|isbn= 9783030289874|page=127}}</ref> In die Verenigde State het president [[Herbert Hoover]] in 1929 'n Navorsingskomitee oor Sosiale Tendense onder leiding van William F. Ogburn gestig. Verlede statistieke is gebruik om tendense te karteer en dié tendense in die toekoms te projekteer. Beplanning het deel geword van die politieke besluitnemingsproses na [[Tweede Wêreldoorlog]] toe [[Kapitalisme|kapitalistiese]] en [[kommunistiese]] regerings wêreldwyd voorspellende voorspellings geproduseer het.<ref name="Oxford University Press"/> Die [[RAND Korporasie]] is in 1945 gestig om die Amerikaanse weermag met naoorlogse beplanning te help. Die langtermynbeplanning van militêre en industriële [[Koue Oorlog]]-pogings het in die 1960's 'n hoogtepunt bereik toe vredesnavorsing as 'n teenbeweging ontstaan het<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=43}}</ref> en die positivistiese idee van "die een voorspelbare toekoms" in twyfel getrek is.<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=46}}</ref>
=== 1960's Toekomsnavorsing ===
In 1954 het Robert Jungk 'n kritiek op die VSA en die veronderstelde kolonisasie van die toekoms gepubliseer in ''Tomorrow is already Here''. Fred L. Polak het in 1961 ''Images of the Future'' gepubliseer, wat 'n klassieke teks oor die verbeelding van alternatiewe toekomste geword het.<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=51}}</ref> In die 1960's is mensgesentreerde metodes van toekomsstudies in Europa ontwikkel deur [[Bertrand de Jouvenel]] en Johan Galtung. Die positivistiese idee van 'n enkele toekoms is uitgedaag deur wetenskaplikes soos [[Thomas Kuhn]], [[Karl Popper]], en [[Jürgen Habermas]].<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=52}}</ref> Toekomsstudies het homself as 'n akademiese veld gevestig toe [[sosiale wetenskap|sosiale wetenskaplikes]] positivisme as 'n geloofwaardige teorie van kennis begin bevraagteken het en in plaas daarvan na pluralisme gewend het. By die 1967 Eerste Internasionale Toekomsnavorsingskonferensie in [[Oslo]], is navorsing oor stedelike uitbreiding, [[honger]], en [[onderwys]] aangebied. In 1968 het Olaf Helmer van die [[RAND Korporasie]] toegegee: "’n Mens begin besef dat daar 'n magdom moontlike toekomste is en dat hierdie moontlikhede op verskillende maniere gevorm kan word". Toekomsstudies het gewerk op die basis dat 'n menigte moontlike toekomste beraam, voorspel en gemanipuleer kon word.<ref>{{Cite book|title=The Future: A Very Short Introduction |first1= Jennifer |last1= Gidley |publisher= Oxford University Press |year=2017|isbn=9780198735281 |page=54}}</ref>
Toekomsstudies is ontwikkel as 'n [[Empiries|empiriese]] navorsingsveld. Geïnspireer deur [[Herman Kahn]] se publikasies, het toekomsstudies tegnieke soos scenario-beplanning, spelteorie, en rekenaarsimulasies gebruik. Historici, politieke wetenskaplikes en sosioloë wat betrokke was by kritiese toekomsstudies, soos [[Ossip K. Flechtheim]], en Johan Galtung, het die grondslag gelê vir vredes- en konflikstudies as 'n akademiese dissipline.<ref>{{Cite book|title=A Creative Philosophy of Anticipation |editor-first1=Jamie |editor-last1=Brassett | editor-first2= John | editor-last2= O'Reilly |publisher= Taylor & Francis |year=2021|isbn= 9781000376081|page=129}}</ref>
Die internasionale akademiese dialoog oor toekomsstudies is geïnstitusionaliseer in die vorm van die [[Wêreldtoekomsstudiesfederasie]] (WFSF), wat in 1967 gestig is. Die eerste doktorale program oor die Studie van die Toekoms is in 1969 aan die Universiteit van Massachusetts deur Christopher Dede en Billy Rojas gestig. Dede het ook in 1975 'n meestersgraadprogram aan die Universiteit van Houston–Clear Lake gestig. In 1976 is die M.A.-program in Openbare Beleid in Alternatiewe Toekomste aan die [[Universiteit van Hawaii]] by Manoa gestig.<ref>{{Cite book|title=Historical Research: Theory and Methods |first1= Ryan |last1= Hester |publisher= EDTECH |year=2018|isbn=9781839474187 |pages=115–116}}</ref>
=== Vooruitskatting en verdere ontwikkeling ===
[[Lêer:Limits-to-growth-figure-35.svg|duimnael|World3 Model Standaard soos getoon in <nowiki>''</nowiki>''The Limits to Growth''<nowiki>''</nowiki>]]
[[Alvin Toffler|Alvin & Heidi Toffler]] se topverkoper ''Future Shock'' in 1970 het hoofstroom aandag gegenereer vir toekomsstudies oor die post-industriële ekonomie. Dit het die [[metafoor]] van golwe gewild gemaak om die ekonomiese en sosiale veranderinge wat die Verenigde State ervaar het, te beskryf. Die outeurs het die eerste golf geïdentifiseer as die [[Agrariese samelewing|landbousamelewing]], die tweede golf as [[industriële samelewing]] en die ontluikende derde golf as [[inligtingsamelewing]].<ref>{{Cite book|title=Organization Theory: Challenges and Perspectives |first1= John |last1= McAule | first2= Joanne | last2= Duberley | first3= Phil | last3= Johnson |publisher= Prentice Hall/Financial Times |year=2007|isbn= 9780273687740 |page=210}}</ref> In die 1970's het toekomsstudies minder op [[Koue Oorlog]] scenario's gefokus en eerder geworstel met die impak van versnelde [[globalisering]]. Pioniers van globale toekomsstudies sluit in [[Pierre Wack]] van [[Royal Dutch Shell]], die Interfuture-groep by die [[Organisasie vir Ekonomiese Samewerking en Ontwikkeling]] (OESO) en die Klub van Rome. Die Klub van Rome het die politieke status quo in 1972 uitgedaag met die verslag ''Die Perke aan Groei'' deur rekenaarsimulasies van ekonomiese groei langs projeksies van bevolkingsgroei te plaas.<ref>{{Cite book|title=A Creative Philosophy of Anticipation |editor-first1=Jamie |editor-last1=Brassett | editor-first2= John | editor-last2= O'Reilly |publisher= Taylor & Francis |year=2021|isbn= 9781000376081|pages=129–130}}</ref>
Die 1972-verslag "''The Limits to Growth''" het omgewingsagteruitgang stewig op die politieke agenda gevestig. Die omgewingsbeweging het van die industrie en beleidmakers geëis om langtermyn-implikasies in ag te neem wanneer hulle in [[kragsentrale]]s en [[infrastruktuur]] beplan en belê.<ref>{{Cite book|title=Foresight for Science, Technology and Innovation |editor-first1= Ian |editor-last1= Miles | editor-first2= Ozcan| editor-last2= Saritas| editor-first3= Alexander | editor-last3= Sokolov |publisher= Springer International Publishing| year=2016| isbn= 9783319325743| pages=1–2}}</ref>
Die 1990's het 'n toename in toekomsstudies gesien ter voorbereiding van die [[Verenigde Nasies]] se Millennium-ontwikkelingsdoelwitte, wat in 2000 as internasionale ontwikkelingsdoelwitte vir die jaar 2015 aangeneem is. Dwarsdeur die 1990's is groot tegnologie-vooruitskouingsprogramme van stapel gestuur wat nasionale en streekstrategieë oor wetenskap, tegnologie en innovasie beïnvloed het.<ref>{{Cite book|title=Foresight for Science, Technology and Innovation |editor-first1= Ian |editor-last1= Miles | editor-first2= Ozcan| editor-last2= Saritas| editor-first3= Alexander | editor-last3= Sokolov |publisher= Springer International Publishing| year=2016| isbn= 9783319325743| page=2}}</ref> Voor die 1990's is "vooruitsig" selde gebruik om toekomsstudies, futurologie of voorspelling te beskryf. Vooruitsigprognose het gedeeltelik staatgemaak op die metodologieë wat ontwikkel is deur die Franse pioniers van "vooruitsigte"-navorsing, insluitend Bertrand de Jouvenel. Vooruitsigpraktisyns het gepoog om bewysgebaseerde insigte vir die toekoms in te samel en te evalueer. Vooruitsignavorsingsuitsette het gefokus op die identifisering van uitdagings en geleenthede, wat as intelligensie op 'n strategiese vlak aangebied is. Praktisyns was geneig om op spesifieke maatskappye of ekonomiese streke te fokus, terwyl hulle geen poging aangewend het om vir spesifieke probleme te beplan nie.<ref>{{Cite book|title=Foresight for Science, Technology and Innovation |editor-first1= Ian |editor-last1= Miles | editor-first2= Ozcan| editor-last2= Saritas| editor-first3= Alexander | editor-last3= Sokolov |publisher= Springer International Publishing| year=2016| isbn= 9783319325743| page=4}}</ref>
In die 1990's het verskeie toekomsstudiepraktisyns probeer om 'n samehangende raamwerk vir die toekomsstudie-navorsingsveld te sintetiseer, insluitend [[Wendell Bell]] se tweedelige werk, ''The Foundations of Futures Studies'', en [[Ziauddin Sardar]] se ''Rescuing all of our Futures''.<ref>{{Cite book|title=Historical Research: Theory and Methods |first1= Ryan |last1= Hester |publisher= EDTECH |year=2018|isbn=9781839474187 |page=116}}</ref>
== Vooruitskatting en toekomstegnieke ==
Toekomstegnieke of -metodologieë kan beskou word as "raamwerke om sin te maak van data wat gegenereer word deur gestruktureerde prosesse om oor die toekoms te dink".<ref>{{Cite web|url=https://pdfs.semanticscholar.org/768c/525942ae89e6364569875090b87b449abeb2.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20180226211736/https://pdfs.semanticscholar.org/768c/525942ae89e6364569875090b87b449abeb2.pdf|url-status=dead|archive-date=26 February 2018|title=An Overview of Foresight Methodologies|last=Conway|first=Maree|s2cid=37706239|access-date=25 Februarie 2018}}</ref> Daar is geen enkele stel metodes wat geskik is vir alle toekomsnavorsing nie. Verskillende toekomsnavorsers bevorder doelbewus of onbedoeld die gebruik van voorkeurtegnieke bo 'n meer gestruktureerde benadering. Die keuse van metodes vir gebruik op toekomsnavorsingsprojekte is tot dusver oorheers deur die intuïsie en insig van praktisyns; maar kan beter 'n gebalanseerde keuse van tegnieke identifiseer deur erkenning van vooruitsig as 'n proses tesame met vertroudheid met die fundamentele eienskappe van die mees algemeen gebruikte metodes.<ref>{{Cite journal|last=Popper|first=Rafael|date=2008|title=How are foresight methods selected?|journal=Foresight|volume=10|issue=6|pages=62–89|doi=10.1108/14636680810918586}}</ref>
Futuriste gebruik 'n diverse reeks vooruitskatingss- en vooruitsigmetodes, insluitend:
* Vooruitskattingraamwerk
* [[Voorspellingsmark]]te
* [[Kousale gelaagde analise]] (KGA)
* Omgewingskandering
* [[Horisonskandering]]
* [[Scenariobeplanning|Scenariometode]]
* Onderwys en Leer <ref>{{cite web|url=https://wfs.org/building-new-narratives/|title=World Future Society|website=World Future Society|access-date=2 Mei 2018}}</ref>
* Delphi-metode, insluitend Delphi intyds
* [[Toekomsgeskiedenis]]
* Media-moniteringsdiens
* Terugsending (eko-geskiedenis)
* Kruisimpak-analise
* Toekomswerkswinkels
* Drie Horisonne (3H)<ref>{{Cite web |title=Future Stewards |url=https://futurestewards.com/3h-practice-network/ |access-date=2024-10-03 |website=futurestewards.com |archive-date=2024-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241007094722/https://futurestewards.com/3h-practice-network/ |url-status=dead }}</ref>
* Saad van Goeie Antroposene <ref>{{Cite web |last=Pivo |first=Dylan |title=Seeds of Good Anthropocenes – identifying socially-ecological bright spots that could grow & connect to produce a better anthropocene |url=https://goodanthropocenes.net/ |access-date=2024-10-03 |website=Seeds of Good Anthropocenes |language=en-US}}</ref>
* Antisiperende aksieleer<ref>{{Cite journal |last=Inayatullah |first=Sohail |date=2006-08-01 |title=Anticipatory action learning: Theory and practice |url=https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0016328705001734 |journal=Futures |series=Futures studies and action research |volume=38 |issue=6 |pages=656–666 |doi=10.1016/j.futures.2005.10.003 |issn=0016-3287|url-access=subscription }}</ref>
* Voorspellende analise
* Analise van mislukkingsmodus en -effekte
* Toekomswiel
* Tegnologie-padkaarte
* Analise van sosiale netwerke
* Stelselingenieurswese
* [[Ontwerpfiksie]]
* Tendensanalise
* Morfologiese analise (probleemoplossing)
* Tegnologievoorspelling
* Teorie U
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Toekomsstudies| ]]
8zpnf9wyd7cxxi38rkbbf4zanwuf91w
Douglas DC-4
0
418016
2896275
2896269
2026-04-22T13:11:33Z
Gaius le Roux
203341
Ek het foto's en teks bygevoeg.
2896275
wikitext
text/x-wiki
{{Infoboks-Vliegtuig
|naam= Douglas DC-4
|beeld= Lêer:American Airlines NC90423.jpg
|byskrif=<center>American Airlines NC90423</center>
|tipe=Lugdiens- en vragvliegtuig
|vervaardiger=[[Douglas Aircraft Company]]
|ontwerper=
|eerste vlug= 14 Februarie 1942<ref name="Boeing history">{{cite web|url=http://www.boeing.com/history/mdc/dc-4.htm |title=History: Products: DC-4/C-54 Skymaster Transport |publisher=[[Boeing]] |access-date=20 January 2015}}</ref>
|bekendstelling= 1942 met [[United Airlines]]
|vrygestel=
|onttrek= 1991
|status= In beperkte gebruik
|hoofgebruiker=
|meer gebruikers=
|vervaardig=1942 – Augustus 1947
|aantal gebou='''DC-4''': 80<ref>Piston Engine Airliner Production List 1996</ref> <br/>'''C-54/R5D:''' 1 163
|programkoste=
|eenheidskoste=
|ontwikkel van=
|variante met eie artikels=
}}
Die '''Douglas DC-4''' is 'n Amerikaanse skroefaangedrewe [[passasiersvliegtuig]] met vier suierenjins wat deur die [[Douglas Aircraft Company]] ontwikkel en vervaardig is. Daar is ook militêre weergawes van die vliegtuig gebou, die [[Douglas C-54 Skymaster]] en R5D. Die militêre weergawes is in die [[Tweede Wêreldoorlog]] gebruik, hulle het ook gehelp met die [[Berlynse Lugbrug]] en diens gedoen tot in die 1960's. Sedert 1945 het verskeie lugvaartmaatskappye die DC-4 bedryf.
== Ontwerp en ontwikkeling ==
Ná toetsvlugte deur United Airlines met die DC-4E, het dit duidelik geword dat die 52-sitplekvliegtuig ondoeltreffend en onbetroubaar was om ekonomies te werk en rederye soos [[American Airlines]], Eastern, [[Pan American World Airways|Pan American]], [[Trans World Airlines|Trans World]] en [[United Airlines|United]] het 'n lys van verbeteringe van die ontwerp aangevra. Douglas het die nuwe vereistes geneem en 'n heeltemal nuwe, veel kleiner ontwerp, die DC-4A met 'n eenvoudiger romp wat steeds nie onder druk was nie, [[Pratt & Whitney R-2000 Twin Wasp]]-enjins, en 'n enkele rigtingroer en vin, geproduseer. Die driewielonderstel is behou.
Met die toetrede van die Verenigde State tot die Tweede Wêreldoorlog in Desember 1941, het die Amerikaanse Lugmag die voorlopige bestellings van die lugdienste oorgeneem en hulle die benaming C-54 Skymaster toegeken. Die eerste C-54 het op 14 Februarie 1942 vanaf Clover Field in [[Santa Monica, Kalifornië|Santa Monica]], [[Kalifornië]] gevlieg.
Om aan militêre vereistes te voldoen, het die eerste produksievliegtuig vier bykomende brandstoftenks in die hoofkajuit gehad, wat die passasiersitplekke tot 26 verminder het. Die volgende groep vliegtuie was die eerste wat volgens militêre spesifikasies gebou is en is die C-54A genoem en met 'n sterker vloer en 'n vragdeur met 'n hystoestel en windas gebou. Die eerste C-54A is in Februarie 1943 afgelewer. Met die bekendstelling van die C-54B in Maart 1944 is die buitenste vlerke verander om geïntegreerde brandstoftenks te hou, wat dit moontlik gemaak het om twee van die kajuitenks te verwyder. Dit het weer die installering van 49 sitplekke (of 16 draagbare) moontlik gemaak. Die C-54C was 'n hibriedvliegtuig vir presidensiële gebruik; dit het 'n C-54A-romp met vier kajuitbrandstoftenks gehad en die C-54B-vlerke met ingeboude tenks om maksimum reikafstand te verseker.
Die mees algemene variant was die C-54D, wat in Augustus 1944 in diens gestel is, in wese 'n C-54B met kragtiger R-2000-11-enjins. Met die C-54E is die laaste twee kajuitbrandstoftenks na die vlerke verskuif, wat meer vrag of 44 passasiersitplekke moontlik gemaak het.
In totaal is 1 163 C-54's (of R5D in diens van die Amerikaanse Vloot) vir die Verenigde State se weermag gebou tussen 1942 en Januarie 1946 en nog 79 DC-4's is ná die oorlog gebou. 'n Latere variant, met kragtiger Merlin-enjins wat dit toelaat om meer as 40% vinniger te vlieg, is in [[Kanada]] gebou as die Canadair North Star.
Namate die wêreldsituasie al hoe meer gespanne geraak het, het die Amerikaanse regering vervaardigers opdrag gegee om die voorrang aan die produksie van militêre vliegtuie te verleen; dit het Douglas ingesluit. Laasgenoemde het, voordat Amerika behoorlik tot die Tweede Wêreldoorlog toegetree het, burgerlike DC-4’s ontwerp, maar die Oorlogsdepartement het in Maart 1941 begin beplan om die nege DC-4’s oor te neem wat toe in die produksieproses was.<ref name=":0">{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=216, 217, 224, 226, 308 |language=en}}</ref>
Douglas het in die somer van 1944 begin om onder andere sy Model 1009-passasierslynvliegtuig aggressief te bemark. Hierdie model kon kajuite met of sonder drukreëling hê. Die vloer van die hoofdek was nie versterk nie. United Airlines was die eerste lugredery wat die Model 1009 gekies het en het op 11 September 1944 altesaam 15 vliegtuie bestel. Die Oorlogsbateadministrasie het egter oorlogsurplus-C-54's redelik goedkoop aangebied en United het sy DC-4-1009-bestelling gekanselleer. Douglas kon net 79 van die Model 1009 verkoop. Die Suid-Afrikaanse Lugdiens was een van die klante.<ref name=":0" />
== Operasionele geskiedenis ==
Die DC-4/C-54 het bewys dat dit 'n gewilde en betroubare vliegtuig was, met 1 245 wat tussen Mei 1942 en Augustus 1947 gebou is, insluitend 79 na-oorlogse DC-4's. Verskeie is steeds in diens teen 2022.
Douglas het ontwikkeling van die model tydens die oorlog voortgesit ter voorbereiding vir 'n terugkeer na burgerlike lugvaartgebruik wanneer die oorlog verby was. Verkope van nuwe vliegtuie moes meeding teen 500 oorlogstydse voormalige militêre C-54's en R5D's wat op die burgerlike mark gekom het, waarvan baie deur Douglas na die DC-4-standaard omgeskakel is. Die DC-4's was 'n gunsteling van huurlugrederye soos Great Lakes Airlines, North American Airlines, Universal Airlines en Transocean Airlines. In die 1950's was Transocean ([[Oakland]], Kalifornië) die grootste burgerlike gebruiker van die C-54/DC-4.
Douglas het 79 nuwe DC-4's tussen Januarie 1946 en 9 Augustus 1947 vervaardig, waarvan die laaste een aan die [[Suid-Afrikaanse Lugdiens]] afgelewer is. Drukvaste kajuite was 'n opsie, maar alle burgerlike DC-4's (en C-54's) is sonder hierdie opsie gebou.
'n Totaal van 330 DC-4's en C-54's is in die [[Berlynse Lugbrug]] gebruik, wat hulle een van die mees gebruikte tipes gemaak het.
Kopers van nuutgeboude DC-4's het Pan American Airways, National Airlines, Northwest Airlines en Western Airlines in die VSA ingesluit. Oorsese kopers was [[KLM]], [[Scandinavian Airlines]], [[IBERIA]]-lugredery, Swissair, [[Air France]], Sabena, Cubana de Aviación, Avianca, Aerolíneas Argentinas, Aeropostal of Venezuela (1946) en die Suid-Afrikaanse Lugdiens.<ref>Berry 1967, pp. 70–73.</ref> Verskeie lugdienste het nuwe DC-4's gebruik om geskeduleerde trans-Atlantiese vlugte tussen [[Latyns-Amerika]] en [[Europa]] te begin. Van die vroegste was Aerolíneas Argentinas (1946), Iberia Airlines van Spanje (1946) en Cubana de Aviación (1948).
Basiese pryse vir 'n nuwe DC-4 in 1946–47 was ongeveer £140 000-£160 000 (gelykstaande aan £5 544 759 in 2023). In 1960 was gebruikte DC-4's beskikbaar vir ongeveer £80 000 (gelykstaande aan £1 534 159 in 2023).<ref>{{cite journal |url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1960/1960%20-%202687.html |title=de havilland {{!}} 1960 {{!}} 2687 {{!}} Flight Archive |journal=Flight |date=18 November 1960 |access-date=28 February 2017}}</ref>
== Produksie van die DC-4 ==
[[Lêer:C-54s Berlin-Gatow July 1945.jpg|duimnael|Berlin-Gatow-lughawe 15 Julie 1945]]
Die totale produksie van die DC-4 en DC-4-variante het op 1244 vliegtuie te staan gekom. Dit het uit die C-54 (24), C-54A (252), C-54B (220), C-54D (380), C-54E (125), C-54G (162), XC-114 (1), YC-116 (1) en DC-4 (79) bestaan. Die C-54-variant is by die Santa Monica- en die Chicago-aanleg gebou.<ref name=":0" />{{rp|226, 308}}
In die meegaande foto word Douglas C-54-transportvliegtuie van die USAAF op 15 Julie 1945 op die Berlin-Gatow-lughawe in Duitsland gesien. Die vliegtuie het die VSA-president Harry S Truman en ander hooggeplaastes vir die Potsdam-konferensie gebring. Die tweede vliegtuig in hierdie ry het die stertnommer “49126”. Daar was ’n C-54E met die reeksnommer 44-9126 en hy het die konstruksienommer 27352 gehad. Die masjien is as ’n C-54E-15-DO gebou en is op 14 Mei 1945 aan die USAAF afgelewer.
=== Die Douglas C-54A ===
Die C-54A is in Santa Monica (97 C-54A-DO’s) en Chicago (252 C-54A-DC’s) gebou. Dit was die eerste variant wat van die begin af vir militêre gebruik bedoel was en het versterkte kajuitvloere met vraghanteringsfasiliteite gehad. Daar was ’n dubbelvragdeur aan die linkerkant van die romp. Die afmetings van die vragdeur was ongeveer 2.38 meter by 1.7 meter. Voorsiening is gemaak dat voertuie met wiele in en uit die deuropening kan beweeg. Hierdie variant kon 50 troepe op voumateriaalsitplekke of 36 draagbare vervoer.<ref name=":0" />{{rp|217}}
Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10417 het met die reeksnommer 6907 in die SALM gedien en het vervolgens die registrasie ZS-NJN gehad voordat hy as 7Q-YYY met Africa Cargo Airlines geregistreer is.<ref name=":1">{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=223, 224, 230, 231, 238, 245, 246, 248, 251, 254, 257, 258, 268 |language=en}}</ref>
Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10413 het as reeksnommer 6908 in die SALM gedien en was daarna 9Q-CJL met Transair Cargo.<ref name=":1" /><gallery mode="packed">
Lêer:zsipr_1977-02-25_FACT_187_rot_dust_800x486.jpg|ZS-IPR Suidwes Lugdiens
Lêer:6907 1990-03-24 FAPB 340 her 72dpi.jpg|C-54A 6907 24 Maart 1990 Pietersburg
Lêer:7qyyy 1994-04-23 FALA 097 dust shd25 600x364.jpg|C-54A 7Q-YYY 23 April 1994 Lanseria
Lêer:6908 1989-05-05 FASK 322 her 72dpi.jpg|C-54A 6908 5 Mei 1989 Swartkop
Lêer:9qcjl 1997-07-00 FALA 074 resize.jpg|C-54A 9Q-CJL Julie 1997 Lanseria
</gallery>
=== Die Douglas C-54B ===
Die C-54’s en C-54A’s se reikafstand was voldoende vir operasies oor ’n oseaan maar kon nie bruikbare loonvragte op lang sektore vervoer nie. Gevolglik is die brandstofstelsel van 100 C-54B-DO’s en 120 C-54B-DC’s gemodifiseer deur twee van die kajuittenke met tenke in die vlerkbuitepanele te vervang vir ’n maksimum brandstofvermoë van 14161 liter. Sodoende kon C-54B’s 41 militêre passasiers en vyf bemanningslede tussen Kalifornië en Hawaii karwei. Twee-en-dertig C-54B-DC’s het as R5D-2’s na die VSA-vloot gegaan en een het na die Britse Koninklike Lugmag vir gebruik deur die Eerste Minister Winston Churchill gegaan (met die reeksnommer EW999).<ref name=":0" />
[[Lêer:Douglas Skymaster RAF VIP transport c1945.jpg|duimnael|Britse Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999]]
In die meegaande foto word die Douglas Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999 van die Britse Koninklike Lugmag op die grond by Lyneham in Wiltshire in die Verenigde Koninkryk gesien. Die vliegtuig was van November 1944 tot November 1945 by Lyneham vir die persoonlike gebruik van die Britse Eerste Minister en sy gevolg gebaseer. Toe die foto geneem is, het die masjien nog die USAAF-stertnommer “317126” opgehad, wat na die reeksnommer 43-17126 verwys. Die konstruksienommer van die masjien is 18326. Die vliegtuig is in November 1945 aan die USAAF terugbesorg.
=== Die Douglas VC-54C ===
’n C-54A-5-DO (wat die bynaam “Sacred Cow” gehad het) is gedurende konstruksie gemodifiseer om die eerste VSA- presidensiële vliegtuig te word. ’n Luik onder die romp is met ’n elektriese hysbak vir die rolstoel van President Roosevelt toegerus. Die klankdigte kajuit het ‘n luukse presidensiële suite, ’n konferensiekamer, sitplek vir 15 mense en slaapakkommodassie vir ses gehad. Bykomende vlerktenke is gemonteer om die branstofvermoë tot 17070 liter te verhoog. ''Skyleaders'' noem dat hierdie vliegtuig die reeksnommer '''41-37295''' en die '''konstruksienommer 3086''' gehad het, maar ander bronne verstrek inligting wat hiervan verskil (sien hieronder). President Roosevelt het op 3 Februarie 1945 met die “Sacred Cow” gereis om die Yalta-konferensie by te woon. Vir hierdie geleentheid het die vliegtuig die reeksnommer 42-72252 gehad (dit was die nommer van ’n C-54 wat minder as drie maande voor dit naby Hawaii neergestort het).<ref name=":0" />
’n Vliegtuig met die stertnommer “2107451“ word op Wikimedia Commons as die presidensiële vliegtuig aangegee (sien meegaande foto’s). AirHistory.net se inligting dui daarop dat die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 het.<ref>{{Cite web|url=https://www.airhistory.net/photo/774267/42-107451/42-72252|title=|date=21 April 2026|website=AirHistory.net|access-date=21 April 2026}}</ref>
Volgens ''Propliners'' (sien die aantekening aan die einde van hierdie gedeelte) het die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 en is op 26 Januarie 1944 aan die USAAF afgelewer, in ’n VC-54C-1-DO omskep en van 1944 tot 1947 as presidensiële vliegtuig gebruik en het die bynaam “Sacred Cow” gehad. Presidente Roosevelt en Truman het “Sacred Cow” gebruik.<ref>{{Cite web|url=http://cgibin.rcn.com/jeremy.k/cgi-bin/gzUsafSearch.pl?target=&content=Douglas+C-54|title=USAF Serial Number Search Results|date=21 April 2026|access-date=21 April 2026}}</ref>
Die Douglas VC-54C met die stertnommer “2107451“ is as presidensiële vliegtuig gebruik en het die bynaam “Sacred Cow” gehad. Die vliegtuig word in die volgende drie foto’s geïllustreer.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas VC-54C Sacred Cow, circa in 1947 (176246706).jpg
Lêer:Photograph of President Truman's airplane, a C-54 nicknamed "the Sacred Cow," shortly after arrival at Boca Chica... - NARA - 200460.jpg
Lêer:Photograph of the President's airplane on the runway at Washington's National Airport, before it departed to carry... - NARA - 199285.jpg
</gallery>
=== Die Douglas C-54D ===
Die C-54D is as C-54D-DC’s in die Chicago-aanleg (325) en C-54D-DO’s in die Santa Monica-aanleg (55) gebou. Altesaam 86 van hierdie vliegtuie het as R5D-3’s na die VSA-vloot gegaan en 22 het as Skymaster Merk I’s na die Britse Koninklike Lugmag gegaan.<ref name=":0" />{{rp|217, 218, 308, 318}}<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas C-54Q assigned to NAS Argentia.jpeg|R5D-3 BuNo 56489
Lêer:Douglas R5D-3 of VR-724 over NAS Patuxent River in 1958.jpg|R5D-3 BuNo 91999
Lêer:Casualties are loaded on USAF C-54D Taegu 1951.jpg|C-54D reeksnommer 42-72694
Lêer:C9atf 1994-04-23 FALA 227 her shd25 her 600x364.jpg|C-54D C9-ATF 23 April 1994
Lêer:Seoul Airport, NG-2009-136-72.jpg|C-54D reeksnommer 43-17205
</gallery>
=== Die Douglas C-54E ===
Altesaam 125 eenhede van die C-54 is as C-54E-DO’s in die Santa Monica-aanleg gebou. Twintig van hierdie vliegtuie het as R5D-4’s na die VSA-vloot gegaan. Die kajuituitleg van hierdie weergawe is gemodifiseer sodat dit vinnig van vragvliegtuie na troepedraers omgeskakel kan word. Die vragweergawe kon tot ongeveer 14740 kilogram se vrag vervoer. Die passasiersweergawe kon óf 50 mense op hol materiaalsitplekke óf as personeeltransportvliegtuig 44 mense in lugrederytipe sitplekke vervoer.<ref name=":0" />{{rp|218}}
Die Douglas C-54E-5-DO met die konstruksienommer 27319 het die identiteitsrekord 44-9093 (eers in ’n MC-54M en toe in ’n C-54M omskep), N4989K (Phoebus Apollo het Skymaster N4989K van Contact Air verkry; die masjien is op 10 Julie 1998 in ’n kleurskema van natuurlike metaal met ’n blou neus by Phoebus Apollo se basis by die Randse Lughawe gesien) en ZS-PAI.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas MacArthur in Korea, 1950.jpg|MacArthur ''Bataan''
Lêer:An USAF C-54 Skymaster.jpg|C-54E reeksnommer 44-9093
Lêer:Zspai 2003-05-04 FAGM P5045544 cr EL 600x450.jpg|C-54M ZS-PAI
</gallery>
=== Die Douglas C-54G ===
Die C-54G het konstruksienommers van 35929 tot 36090 gehad. Altesaam 162 van hulle is as C-54G-DO’s in Santa Monica gebou en hulle is hoofsaaklik as troepedraers gebruik. Volgens ''Skyleaders'' is die dubbelvragdeur van hierdie variant deur een kleiner deur vervang. Dertien vliegtuie van hierdie variant is as R5D-5’s in Amerikaanse Vlootdiens gebruik.<ref name=":0" />{{rp|219}}
[[Lêer:9qcoc 1976-12-16 FAJS 447 shd25 her2 600x364.jpg|geen|duimnael|250px|Die skroefvliegtuig met die konstruksienommer 35936 is een van 162 C-54G-DO’s wat in Santa Monica gebou is.]]
Aantekening: Die inligting wat hierbo weergegee word, is ook in ''Propliners'' nagevors.<ref name=":1" />
== Data vir die DC-4-1009 ==
Die Douglas DC-4-1009 is aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins en het ’n vlerkspan van 35.8 meter, ’n lengte van 28.6 meter, ’n hoogte van 8.38 meter en ’n vlerkoppervlakte van 445 vierkante meter gehad.<ref name=":0" />{{rp|235}}
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2005-09-24 FALA 076 straicrop LR 600x400.jpg|Die Douglas DC-4-1009 aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins
Lêer:Zsbmh 1993-09-04 FATH ice 784 LR 600x364.jpg|DC-4 met die registrasienommer ZS-BMH op 4 September 1993 in Venda
</gallery>
== Operasionele gebruik van die DC-4-1009 ==
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van Suidwes Lugdiens ===
[[Lêer:Zsigb 1977-02-05 FACT 417 her LR her 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 op 5 Februarie 1977 as ZS-IGB van Suidwes Lugdiens by [[Kaapstad Internasionale Lughawe|Lughawe DF Malan]] naby Kaapstad. Die vliegtuig het die naam ''Ondangwa''.]]
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 is oorspronklik vir Trans Australia Airlines gebou en was toe VH-TAC geregistreer. Daarna het hy die registrasie VH-BPA by British Commonwealth Pacific Airlines gehad. Vervolgens het Qantas die vliegtuig bedryf en was hy VH-EBL geregistreer. Die vliegtuig het die individuele naam ''Ondangwa''.<ref name=":1" />
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van die SAL ===
[[Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6632 LR 600x400.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was ZS-BMH by die SAL geregistreer.]]
Die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) se eerste Skymaster was ZS-AUA, en die tipe het in Maart 1946 aangekom en is kort daarna in gebruik geneem. Hoewel die DC-4 nie drukreëling gehad het nie, kon dit tot 61 passasiers teen 362 kilometer per uur in gemakstoelgerief vervoer. In SAL-diens het die DC-4’s die York-skroefvliegtuie op die Springbokdiens vervang en die rondvlug na Londen aansienlik korter gemaak. Die SAL het op 1 Mei 1946 met ’n DC-4-diens tussen Johannesburg en Kaapstad en op 8 Julie 1946 met een na Londen (oor Nairobi, Kartoem en Tripoli) begin. Toe die Constellation in gebruik geneem is, is die DC-4’s aan die oorsese diens onttrek maar is steeds op binnelandse en streeksdienste gebruik en het uiteindelik die Skycoach-ekonomieseklasdiens bedryf wat vanaf 25 Maart 1959 ingestel is. Die SAL het vyf DC-4’s met die registrasienommers ZS-AUA, ZS-AUB, ZS-BMF, ZS-BMG en ZS-BMH asook die C-54 met die registrasienommer ZS-BWN gehad. Nadat die DC-4’s in 1966/1967 aan diens onttrek is, is hulle na die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) oorgeplaas.<ref>{{Cite book |last=Spring |first=Ivan |title=Winged Springboks 1934 to 1996: The aircraft of South African Airways through sixty-two years as Africa’s premier air carrier |date=1996 |publisher=Spring Air |year=1996 |isbn=0-958- 3977-4-0 |pages=11 |language=en}}</ref><ref name=":0" />{{rp|227}}
Toe die laaste DC-4-1009 (konstruksienommer 43157) op 9 Augustus 1947 na die SAL gegaan het, was dit die einde van C-54- en DC-4-produksie. Hierdie skroefvliegtuig was as ZS-BMH by die SAL geregistreer.<ref name=":0" />{{rp|226, 319}}
=== Skymasters deur die SALM gebruik ===
[[Lêer:44 Sqd 1989-05-06 FASK 332 her 72dpi.jpg|duimnael|250x250px|Nommer 44 Eskader het die Skymaster van die begin tot die einde van die tipe se diens in die Suid-Afrikaanse Lugmag bedryf.]]
Die SALM het verskeie Douglas Skymasters van die SAL asook van ander bronne verkry. Die eerste voormalige SAL-DC-4-1009’s is in Januarie 1966 aan die SALM afgelewer.<ref name=":2">{{Cite book |last=Brent |first=Winston |title=85 Years of South African Air Force 1920 – 2005 |date=November 2005 |publisher=Freeworld Publications CC |year=2005 |isbn=0-958-4388-9-7 |location=Nelspruit, South Africa |pages=356 |language=en}}</ref>
Die volgende DC-4-1009’s is van die SAL na die SALM oorgeplaas:<ref name=":2" />
{| class="wikitable"
!Registrasie
!Konstruksie-<br />nommer
!Reeksnommer
!Datum
!Latere gebeure
|-
|ZS-AUA
|42934
|6901
|17 Januarie 1966
|na ZS-NUR
|-
|ZS-AUB
|42984
|6905
|29 September 1967
|terug na ZS-AUB
|-
|ZS-BMF
|43155
|6902
|14 Januarie 1966
|na SALM-museum
|-
|ZS-BMG(1)
|43156
|6903
|21 Januarie 1966
|uitgebrand 24 November 1980
|-
|ZS-BMH
|43157
|6904
|21 Januarie 1966
|weer ZS-BMH Maart 1993
|-
|}
In SALM-diens was die Skymasters van 6901 tot 6908 genommer (met die voormalige SAL-vliegtuie wat van 6901 tot 6905 en die ander wat van 6906 tot 6908 genommer was). Hierdie tipe is van die begin tot die einde deur 44 Eskader bedryf. Die Skymasters is vir die vervoer van troepe en BBP’s gebruik. Vlugte is ook na die Operasionele Gebied (in Suidwes-Afrika) onderneem. Die Skymasters is aan die einde van 1992 as gevolg van die eertydse rasionaliseringsprogram uit diens gestel. Die laaste vlug van ’n SALM-Skymaster (6905) het op 3 Augustus 1994 plaasgevind.<ref name=":2" />
<gallery mode="packed">
Lêer:6901 1989-05-05 FASK 314 her 600x364.jpg|DC-4 6901 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6902 1989-05-05 FASK 316 her 72dpi.jpg|DC-4 6902 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6903 0000 FAGM 284 her2 72dpi.jpg|Uitgebrande 6903 by Randse Lughawe
Lêer:6904 1990-03-24 FAPB 338 her 600x364.jpg|DC-4 6904 op 24 Maart 1990 te Pietersburg
Lêer:6905 FAWK 600 resize crop res.jpg|DC-4 6905 in Oktober 1995 te Waterkloof
Lêer:6905 FAWK 602 resize (2).jpg|DC-4 6905-voorkant Oktober 1995
</gallery>
=== Suid-Afrikaanse Lugdiens-museumvereniging ===
==== Douglas DC-4-1009 ZS-BMH ====
Douglas DC-4 Skymaster ZS-BMH was die SAL se sewende museumverkryging. Hierdie skroefvliegtuig is ook voorheen deur die Suid-Afrikaanse Lugmag gebruik en is op 12 Mei 1993 aan die SAL terugbesorg.<ref name=":3">{{Cite web|url=https://saamuseum.co.za/history/History_of_The_South_African_Airways_Museum_Society_webpage.htm|title=The South African Airways Museum Society, NPC Preserving South Africa’s Civil Aviation History since 1986 – Past, Present and Future |volume=II|last=Austin-Williams|first=John|date=21 July 2024|website=SAA Museum History}}</ref>
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was die laaste van sy soort wat gebou is en is oorspronklik in Junie 1947 op naam van die SAL geregistreer. Hierdie Skymaster is op 21 Januarie 1966 met die reeksnommer 6904 na die SALM oorgeplaas. In Februarie/Maart 1977 is die vliegtuig as ZS-BMH op naam van Safair Freighters geregistreer (hy is waarskynlik gebruikhuur). Die registrasie van die vliegtuig is op 2 Mei 1977 gekanselleer (vermoedelik het die vliegtuig na die SALM teruggegaan) en het weer die reeksnommer 6904 gekry. Ná sy diens by die SALM is die masjien weer in Maart 1993 as ZS-BMH geregistreer.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsbmh 1993-05-15 FASK ice 820 LR her 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 15 Mei 1993 te Swartkop
Lêer:Zsbmh 2000-09-09 FAWK 088 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 9 September 2000 te Waterkloof
Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6628 cr shd25 600x400.jpg|Skycoach-embleem DC-4 ZS-BMH
</gallery>
==== Douglas DC-4-1009 ZS-AUB ====
DC-4 ZS-AUB is op 22 Desember 1995 in die SAL- tegniese gebied by Johannesburg Internasionale Lughawe gesien – hy was vir die SAL-museum bestem. ZS-AUB is op 12 Desember 1995 op naam van die Suid-Afrikaanse Lugdiens (die Historiese Vlug) geherregistreer. Die skroefvliegtuig het die konstruksienommer 42984 en sy vorige identiteite was SALM 6905 en ZS-AUB. Die eiendomsreg van ZS-AUB, die Douglas DC-4 met die konstruksienommer 42984, het op 25 Januarie 2001 op Transnet Beperk oorgegaan. (Soos in die Aviation Society of Africa-nuusbriewe van Januarie 1996 en Februarie 1996 en ASA News No 2/2001 gemeld.) Let daarop dat die DC-4 met die konstruksienommer 42984 in April 1997 ZU-ILI geword het en in Augustus 1997 weer as ZS-AUB geregistreer is. Die vliegtuig het ook die registrasie HB-ILI gehad.<ref name=":3" />
Die Douglas DC-4-1009-skroefvliegtuig met die registrasienommer ZS-AUB is in Desember 2007 aan die SAL-museumvereniging oorhandig. Die vliegtuig kon tot 50 passasiers in ’n besigheidsklaskonfigurasie vervoer. Met sy reikafstand van meer as 3 000 kilometer kon die DC-4 eksotiese bestemmings soos Sentraal- en Oos-Afrika maklik bereik. ZS-AUB is in die “Oranje stert”-kleurskema van die 1960’s geverf.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2002-09-19 FAWK 320 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-AUB op 19 September 2002 te Waterkloof
Lêer:Zsaub 2014-09-17 FAGM 4728 cr shd25 600x400.jpg|DC-4 ZS-AUB op 17 September 2014 te Randse Lughawe
</gallery>
== Variante ==
;DC-4
:Hoofproduk, na-oorlogs
*Canadair North Star: Kanadese produksie van 'n [[Rolls-Royce Merlin]]-aangedrewe variant met een voorbeeld aangedryf deur Pratt & Whitney R-2800 enjins.
*[[Aviation Traders Carvair]]: Britse vrag- en motorvragvliegtuig met 'n gemodifiseerde neus en verhoogde kajuit wat toelaat dat motorvoertuie makliker gelaai kan word.
== Verwysings ==
{{verwysings|3}}
{{en-vertaal|Douglas DC-4}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Douglas-vliegtuie]]
[[Kategorie:Passasiersvliegtuie]]
[[Kategorie:Vragvliegtuie]]
6dccywqccxrn2x9v2htzvoux1q5ab3j
2896286
2896275
2026-04-22T13:44:43Z
Gaius le Roux
203341
Ek het teks bygevoeg.
2896286
wikitext
text/x-wiki
{{Infoboks-Vliegtuig
|naam= Douglas DC-4
|beeld= Lêer:American Airlines NC90423.jpg
|byskrif=<center>American Airlines NC90423</center>
|tipe=Lugdiens- en vragvliegtuig
|vervaardiger=[[Douglas Aircraft Company]]
|ontwerper=
|eerste vlug= 14 Februarie 1942<ref name="Boeing history">{{cite web|url=http://www.boeing.com/history/mdc/dc-4.htm |title=History: Products: DC-4/C-54 Skymaster Transport |publisher=[[Boeing]] |access-date=20 January 2015}}</ref>
|bekendstelling= 1942 met [[United Airlines]]
|vrygestel=
|onttrek= 1991
|status= In beperkte gebruik
|hoofgebruiker=
|meer gebruikers=
|vervaardig=1942 – Augustus 1947
|aantal gebou='''DC-4''': 80<ref>Piston Engine Airliner Production List 1996</ref> <br/>'''C-54/R5D:''' 1 163
|programkoste=
|eenheidskoste=
|ontwikkel van=
|variante met eie artikels=
}}
Die '''Douglas DC-4''' is 'n Amerikaanse skroefaangedrewe [[passasiersvliegtuig]] met vier suierenjins wat deur die [[Douglas Aircraft Company]] ontwikkel en vervaardig is. Daar is ook militêre weergawes van die vliegtuig gebou, die [[Douglas C-54 Skymaster]] en R5D. Die militêre weergawes is in die [[Tweede Wêreldoorlog]] gebruik, hulle het ook gehelp met die [[Berlynse Lugbrug]] en diens gedoen tot in die 1960's. Sedert 1945 het verskeie lugvaartmaatskappye die DC-4 bedryf.
== Ontwerp en ontwikkeling ==
Ná toetsvlugte deur United Airlines met die DC-4E, het dit duidelik geword dat die 52-sitplekvliegtuig ondoeltreffend en onbetroubaar was om ekonomies te werk en rederye soos [[American Airlines]], Eastern, [[Pan American World Airways|Pan American]], [[Trans World Airlines|Trans World]] en [[United Airlines|United]] het 'n lys van verbeteringe van die ontwerp aangevra. Douglas het die nuwe vereistes geneem en 'n heeltemal nuwe, veel kleiner ontwerp, die DC-4A met 'n eenvoudiger romp wat steeds nie onder druk was nie, [[Pratt & Whitney R-2000 Twin Wasp]]-enjins, en 'n enkele rigtingroer en vin, geproduseer. Die driewielonderstel is behou.
Met die toetrede van die Verenigde State tot die Tweede Wêreldoorlog in Desember 1941, het die Amerikaanse Lugmag die voorlopige bestellings van die lugdienste oorgeneem en hulle die benaming C-54 Skymaster toegeken. Die eerste C-54 het op 14 Februarie 1942 vanaf Clover Field in [[Santa Monica, Kalifornië|Santa Monica]], [[Kalifornië]] gevlieg.
Om aan militêre vereistes te voldoen, het die eerste produksievliegtuig vier bykomende brandstoftenks in die hoofkajuit gehad, wat die passasiersitplekke tot 26 verminder het. Die volgende groep vliegtuie was die eerste wat volgens militêre spesifikasies gebou is en is die C-54A genoem en met 'n sterker vloer en 'n vragdeur met 'n hystoestel en windas gebou. Die eerste C-54A is in Februarie 1943 afgelewer. Met die bekendstelling van die C-54B in Maart 1944 is die buitenste vlerke verander om geïntegreerde brandstoftenks te hou, wat dit moontlik gemaak het om twee van die kajuitenks te verwyder. Dit het weer die installering van 49 sitplekke (of 16 draagbare) moontlik gemaak. Die C-54C was 'n hibriedvliegtuig vir presidensiële gebruik; dit het 'n C-54A-romp met vier kajuitbrandstoftenks gehad en die C-54B-vlerke met ingeboude tenks om maksimum reikafstand te verseker.
Die mees algemene variant was die C-54D, wat in Augustus 1944 in diens gestel is, in wese 'n C-54B met kragtiger R-2000-11-enjins. Met die C-54E is die laaste twee kajuitbrandstoftenks na die vlerke verskuif, wat meer vrag of 44 passasiersitplekke moontlik gemaak het.
In totaal is 1 163 C-54's (of R5D in diens van die Amerikaanse Vloot) vir die Verenigde State se weermag gebou tussen 1942 en Januarie 1946 en nog 79 DC-4's is ná die oorlog gebou. 'n Latere variant, met kragtiger Merlin-enjins wat dit toelaat om meer as 40% vinniger te vlieg, is in [[Kanada]] gebou as die Canadair North Star.
Namate die wêreldsituasie al hoe meer gespanne geraak het, het die Amerikaanse regering vervaardigers opdrag gegee om die voorrang aan die produksie van militêre vliegtuie te verleen; dit het Douglas ingesluit. Laasgenoemde het, voordat Amerika behoorlik tot die Tweede Wêreldoorlog toegetree het, burgerlike DC-4’s ontwerp, maar die Oorlogsdepartement het in Maart 1941 begin beplan om die nege DC-4’s oor te neem wat toe in die produksieproses was.<ref name=":0">{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=216, 217, 224, 226, 308 |language=en}}</ref>
Douglas het in die somer van 1944 begin om onder andere sy Model 1009-passasierslynvliegtuig aggressief te bemark. Hierdie model kon kajuite met of sonder drukreëling hê. Die vloer van die hoofdek was nie versterk nie. United Airlines was die eerste lugredery wat die Model 1009 gekies het en het op 11 September 1944 altesaam 15 vliegtuie bestel. Die Oorlogsbateadministrasie het egter oorlogsurplus-C-54's redelik goedkoop aangebied en United het sy DC-4-1009-bestelling gekanselleer. Douglas kon net 79 van die Model 1009 verkoop. Die Suid-Afrikaanse Lugdiens was een van die klante.<ref name=":0" />
== Operasionele geskiedenis ==
Die DC-4/C-54 het bewys dat dit 'n gewilde en betroubare vliegtuig was, met 1 245 wat tussen Mei 1942 en Augustus 1947 gebou is, insluitend 79 na-oorlogse DC-4's. Verskeie is steeds in diens teen 2022.
Douglas het ontwikkeling van die model tydens die oorlog voortgesit ter voorbereiding vir 'n terugkeer na burgerlike lugvaartgebruik wanneer die oorlog verby was. Verkope van nuwe vliegtuie moes meeding teen 500 oorlogstydse voormalige militêre C-54's en R5D's wat op die burgerlike mark gekom het, waarvan baie deur Douglas na die DC-4-standaard omgeskakel is. Die DC-4's was 'n gunsteling van huurlugrederye soos Great Lakes Airlines, North American Airlines, Universal Airlines en Transocean Airlines. In die 1950's was Transocean ([[Oakland]], Kalifornië) die grootste burgerlike gebruiker van die C-54/DC-4.
Douglas het 79 nuwe DC-4's tussen Januarie 1946 en 9 Augustus 1947 vervaardig, waarvan die laaste een aan die [[Suid-Afrikaanse Lugdiens]] afgelewer is. Drukvaste kajuite was 'n opsie, maar alle burgerlike DC-4's (en C-54's) is sonder hierdie opsie gebou.
'n Totaal van 330 DC-4's en C-54's is in die [[Berlynse Lugbrug]] gebruik, wat hulle een van die mees gebruikte tipes gemaak het.
Kopers van nuutgeboude DC-4's het Pan American Airways, National Airlines, Northwest Airlines en Western Airlines in die VSA ingesluit. Oorsese kopers was [[KLM]], [[Scandinavian Airlines]], [[IBERIA]]-lugredery, Swissair, [[Air France]], Sabena, Cubana de Aviación, Avianca, Aerolíneas Argentinas, Aeropostal of Venezuela (1946) en die Suid-Afrikaanse Lugdiens.<ref>Berry 1967, pp. 70–73.</ref> Verskeie lugdienste het nuwe DC-4's gebruik om geskeduleerde trans-Atlantiese vlugte tussen [[Latyns-Amerika]] en [[Europa]] te begin. Van die vroegste was Aerolíneas Argentinas (1946), Iberia Airlines van Spanje (1946) en Cubana de Aviación (1948).
Basiese pryse vir 'n nuwe DC-4 in 1946–47 was ongeveer £140 000-£160 000 (gelykstaande aan £5 544 759 in 2023). In 1960 was gebruikte DC-4's beskikbaar vir ongeveer £80 000 (gelykstaande aan £1 534 159 in 2023).<ref>{{cite journal |url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1960/1960%20-%202687.html |title=de havilland {{!}} 1960 {{!}} 2687 {{!}} Flight Archive |journal=Flight |date=18 November 1960 |access-date=28 February 2017}}</ref>
== Produksie van die DC-4 ==
[[Lêer:C-54s Berlin-Gatow July 1945.jpg|duimnael|Berlin-Gatow-lughawe 15 Julie 1945]]
Die totale produksie van die DC-4 en DC-4-variante het op 1244 vliegtuie te staan gekom. Dit het uit die C-54 (24), C-54A (252), C-54B (220), C-54D (380), C-54E (125), C-54G (162), XC-114 (1), YC-116 (1) en DC-4 (79) bestaan. Die C-54-variant is by die Santa Monica- en die Chicago-aanleg gebou.<ref name=":0" />{{rp|226, 308}}
In die meegaande foto word Douglas C-54-transportvliegtuie van die USAAF op 15 Julie 1945 op die Berlin-Gatow-lughawe in Duitsland gesien. Die vliegtuie het die VSA-president Harry S Truman en ander hooggeplaastes vir die Potsdam-konferensie gebring. Die tweede vliegtuig in hierdie ry het die stertnommer “49126”. Daar was ’n C-54E met die reeksnommer 44-9126 en hy het die konstruksienommer 27352 gehad. Die masjien is as ’n C-54E-15-DO gebou en is op 14 Mei 1945 aan die USAAF afgelewer.
=== Die Douglas C-54A ===
Die C-54A is in Santa Monica (97 C-54A-DO’s) en Chicago (252 C-54A-DC’s) gebou. Dit was die eerste variant wat van die begin af vir militêre gebruik bedoel was en het versterkte kajuitvloere met vraghanteringsfasiliteite gehad. Daar was ’n dubbelvragdeur aan die linkerkant van die romp. Die afmetings van die vragdeur was ongeveer 2.38 meter by 1.7 meter. Voorsiening is gemaak dat voertuie met wiele in en uit die deuropening kan beweeg. Hierdie variant kon 50 troepe op voumateriaalsitplekke of 36 draagbare vervoer.<ref name=":0" />{{rp|217}}
Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 het die identiteitsrekord 42-107469 (USAAF), N53103, PI-C102, HS-POE, HS-TSA, 42-107469 (Thai-lugmag), VQ-ZEF, A2-ZEF, ZS-IPR, 6906 (SALM), ZS-IPR (Aero Air) en PH-DDY. In Suid-Afrika is die vliegtuig eers as ZS-IPR deur Suidwes Lugdiens bedryf (Januarie 1972 afgelewer en geregistreer; Oktober 1980 aan diens onttrek, September 1981 verkoop) en het daarna 6906 in die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) geword. Ná sy SALM-diens is die masjien verkoop.
In foto 1 hieronder word die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 op 25 Februarie 1977 as ZS-IPR van Suidwes Lugdiens by die lughawe DF Malan gesien. Die Engelse naam van die redery is aan hierdie kant van die skroefvliegtuig gebruik. Die kleure op die vliegtuig is diep blou, wit en silwer, die individuele naam is ''Alexander Bay'' en die Suidwes Lugdiens-logo verskyn op die stertvin.
Foto's 2 en 3 hieronder: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10417 het met die reeksnommer 6907 in die SALM gedien en het vervolgens die registrasie ZS-NJN gehad voordat hy as 7Q-YYY met Africa Cargo Airlines geregistreer is.<ref name=":1">{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=223, 224, 230, 231, 238, 245, 246, 248, 251, 254, 257, 258, 268 |language=en}}</ref>
Foto's 4 en 5: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10413 het as reeksnommer 6908 in die SALM gedien en was daarna 9Q-CJL met Transair Cargo.<ref name=":1" /><gallery mode="packed">
Lêer:zsipr_1977-02-25_FACT_187_rot_dust_800x486.jpg|ZS-IPR Suidwes Lugdiens
Lêer:6907 1990-03-24 FAPB 340 her 72dpi.jpg|C-54A 6907 24 Maart 1990 Pietersburg
Lêer:7qyyy 1994-04-23 FALA 097 dust shd25 600x364.jpg|C-54A 7Q-YYY 23 April 1994 Lanseria
Lêer:6908 1989-05-05 FASK 322 her 72dpi.jpg|C-54A 6908 5 Mei 1989 Swartkop
Lêer:9qcjl 1997-07-00 FALA 074 resize.jpg|C-54A 9Q-CJL Julie 1997 Lanseria
</gallery>
=== Die Douglas C-54B ===
Die C-54’s en C-54A’s se reikafstand was voldoende vir operasies oor ’n oseaan maar kon nie bruikbare loonvragte op lang sektore vervoer nie. Gevolglik is die brandstofstelsel van 100 C-54B-DO’s en 120 C-54B-DC’s gemodifiseer deur twee van die kajuittenke met tenke in die vlerkbuitepanele te vervang vir ’n maksimum brandstofvermoë van 14161 liter. Sodoende kon C-54B’s 41 militêre passasiers en vyf bemanningslede tussen Kalifornië en Hawaii karwei. Twee-en-dertig C-54B-DC’s het as R5D-2’s na die VSA-vloot gegaan en een het na die Britse Koninklike Lugmag vir gebruik deur die Eerste Minister Winston Churchill gegaan (met die reeksnommer EW999).<ref name=":0" />
[[Lêer:Douglas Skymaster RAF VIP transport c1945.jpg|duimnael|Britse Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999]]
In die meegaande foto word die Douglas Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999 van die Britse Koninklike Lugmag op die grond by Lyneham in Wiltshire in die Verenigde Koninkryk gesien. Die vliegtuig was van November 1944 tot November 1945 by Lyneham vir die persoonlike gebruik van die Britse Eerste Minister en sy gevolg gebaseer. Toe die foto geneem is, het die masjien nog die USAAF-stertnommer “317126” opgehad, wat na die reeksnommer 43-17126 verwys. Die konstruksienommer van die masjien is 18326. Die vliegtuig is in November 1945 aan die USAAF terugbesorg.
=== Die Douglas VC-54C ===
’n C-54A-5-DO (wat die bynaam “Sacred Cow” gehad het) is gedurende konstruksie gemodifiseer om die eerste VSA- presidensiële vliegtuig te word. ’n Luik onder die romp is met ’n elektriese hysbak vir die rolstoel van President Roosevelt toegerus. Die klankdigte kajuit het ‘n luukse presidensiële suite, ’n konferensiekamer, sitplek vir 15 mense en slaapakkommodassie vir ses gehad. Bykomende vlerktenke is gemonteer om die branstofvermoë tot 17070 liter te verhoog. ''Skyleaders'' noem dat hierdie vliegtuig die reeksnommer '''41-37295''' en die '''konstruksienommer 3086''' gehad het, maar ander bronne verstrek inligting wat hiervan verskil (sien hieronder). President Roosevelt het op 3 Februarie 1945 met die “Sacred Cow” gereis om die Yalta-konferensie by te woon. Vir hierdie geleentheid het die vliegtuig die reeksnommer 42-72252 gehad (dit was die nommer van ’n C-54 wat minder as drie maande voor dit naby Hawaii neergestort het).<ref name=":0" />
’n Vliegtuig met die stertnommer “2107451“ word op Wikimedia Commons as die presidensiële vliegtuig aangegee (sien meegaande foto’s). AirHistory.net se inligting dui daarop dat die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 het.<ref>{{Cite web|url=https://www.airhistory.net/photo/774267/42-107451/42-72252|title=|date=21 April 2026|website=AirHistory.net|access-date=21 April 2026}}</ref>
Volgens ''Propliners'' (sien die aantekening aan die einde van hierdie gedeelte) het die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 en is op 26 Januarie 1944 aan die USAAF afgelewer, in ’n VC-54C-1-DO omskep en van 1944 tot 1947 as presidensiële vliegtuig gebruik en het die bynaam “Sacred Cow” gehad. Presidente Roosevelt en Truman het “Sacred Cow” gebruik.<ref>{{Cite web|url=http://cgibin.rcn.com/jeremy.k/cgi-bin/gzUsafSearch.pl?target=&content=Douglas+C-54|title=USAF Serial Number Search Results|date=21 April 2026|access-date=21 April 2026}}</ref>
Die Douglas VC-54C met die stertnommer “2107451“ is as presidensiële vliegtuig gebruik en het die bynaam “Sacred Cow” gehad. Die vliegtuig word in die volgende drie foto’s geïllustreer.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas VC-54C Sacred Cow, circa in 1947 (176246706).jpg
Lêer:Photograph of President Truman's airplane, a C-54 nicknamed "the Sacred Cow," shortly after arrival at Boca Chica... - NARA - 200460.jpg
Lêer:Photograph of the President's airplane on the runway at Washington's National Airport, before it departed to carry... - NARA - 199285.jpg
</gallery>
=== Die Douglas C-54D ===
Die C-54D is as C-54D-DC’s in die Chicago-aanleg (325) en C-54D-DO’s in die Santa Monica-aanleg (55) gebou. Altesaam 86 van hierdie vliegtuie het as R5D-3’s na die VSA-vloot gegaan en 22 het as Skymaster Merk I’s na die Britse Koninklike Lugmag gegaan.<ref name=":0" />{{rp|217, 218, 308, 318}}
Foto 1: ’n VSA-vloot Douglas R5D-3 met die BuNo 56489 (konstruksienommer 10592 en ex-USAAF-reeksnommer 42-72487) van Vloot-lugstasie Argentia in Newfoundland word in hierdie foto gesien. Volgens basislegende verwys die naam ''Eloise'' en die alligator met die sneeuskoene op die voorste deel van die romp na iemand wat ’n troetelalligator met daardie naam gehad het.
Foto 2: Die Douglas R5D-3 met die BuNo 91999 word op 18 Januarie 1958 oor Vloot-lugstasie Patuxent River, Maryland in die VSA gesien. Die vliegtuig behoort aan dieVloot-reserwetransport-eskader 724 (VR-724), wat in daardie stadium by Vloot-lugstasie Glenview in Illinois gebaseer was. Die masjien was voorheen USAAF 42-72678 en was as KL985 in diens van die Koninklike Britse Lugmag voordat dit deur die VSA-vloot in gebruik geneem is. Die konstruksienommer van die vliegmasjien is 10783.
Foto 3: Koreaanse Oorlog-ongevalle word in 1951 by Taegu in ’n USAF Douglas C-54D-10-DC Skymaster met die reeksnommer 42-72694 gelaai. Die skroefvliegtuig het die konstrukisienommer 10799 en is op 27 Junie 1945 aan die USAAF afgelewer, wat later die USAF geword het.
Foto 4: Die Douglas C-54D met die konstruksienommer 10811 word op 23 April 1994 by Lanseria-lughawe as C9-ATF van Interocean Airways gesien. Die identiteitsrekord van die skroefvliegtuig is 42-72706, N-706, N4988T, C-GRYZ, C9-ATF, 3D-ATF en C9-ATF.
Foto 5: Hierdie skyfie van die C-54D met die reeksnommer 43-17205 (en ander vliegtuie) is in 1951 tot 1953 tydens die Koreaanse Oorlog geneem.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas C-54Q assigned to NAS Argentia.jpeg|R5D-3 BuNo 56489
Lêer:Douglas R5D-3 of VR-724 over NAS Patuxent River in 1958.jpg|R5D-3 BuNo 91999
Lêer:Casualties are loaded on USAF C-54D Taegu 1951.jpg|C-54D reeksnommer 42-72694
Lêer:C9atf 1994-04-23 FALA 227 her shd25 her 600x364.jpg|C-54D C9-ATF 23 April 1994
Lêer:Seoul Airport, NG-2009-136-72.jpg|C-54D reeksnommer 43-17205
</gallery>
=== Die Douglas C-54E ===
Altesaam 125 eenhede van die C-54 is as C-54E-DO’s in die Santa Monica-aanleg gebou. Twintig van hierdie vliegtuie het as R5D-4’s na die VSA-vloot gegaan. Die kajuituitleg van hierdie weergawe is gemodifiseer sodat dit vinnig van vragvliegtuie na troepedraers omgeskakel kan word. Die vragweergawe kon tot ongeveer 14740 kilogram se vrag vervoer. Die passasiersweergawe kon óf 50 mense op hol materiaalsitplekke óf as personeeltransportvliegtuig 44 mense in lugrederytipe sitplekke vervoer.<ref name=":0" />{{rp|218}}
Die C-54E met die konstruksienommer 27253 is as ’n Douglas C-54E-1-DO gebou en is op 15 Januarie 1945 as reeksnommer 44-9027 aan die USAAF afgelewer. Hierdie skroefvliegtuig is as die persoonlike vliegtuig van Generaal Douglas MacArthur met die naam ''Bataan'' gebruik. (Dit was die tweede keer wat hierdie naam vir ’n vliegtuig van Generaal MacArthur gebruik is.)<ref>{{Cite web|url=https://warfarehistorynetwork.com/article/wwii-aircraft-the-douglas-c-54-skymaster/|title=The Skymaster’s Role in the War: Air Evacuation and VIP Transport|last=McGowan|first=Sam|date=21 April 2026|website=Warfare History Network|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/macarthurmemorial/posts/this-is-an-interior-shot-of-bataan-ii-the-douglass-c-54-skymaster-that-served-as/6104233202951344/|title=MacArthur Memorial’s Post|date=24 September 2021|website=Facebook|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://bataancampaign.wordpress.com/2015/02/26/an-aerial-echo-of-bataan/|title=An Aerial Echo of Bataan|website=The Bataan Campaign|access-date=21 April 2026}}</ref>
’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) het die stertnommer “49093” gehad. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093. Sy konstruksienommer is 27319, wat as ’n C-54E-5-DO gebou is en op 13 April 1945 aan die USAAF afgelewer is. Hy het later ZS-PAI van Phoebus Apollo geword.
Die Douglas C-54E-5-DO met die konstruksienommer 27319 het die identiteitsrekord 44-9093 (eers in ’n MC-54M en toe in ’n C-54M omskep), N4989K (Phoebus Apollo het Skymaster N4989K van Contact Air verkry; die masjien is op 10 Julie 1998 in ’n kleurskema van natuurlike metaal met ’n blou neus by Phoebus Apollo se basis by die Randse Lughawe gesien) en ZS-PAI.
Foto 1: Generaal MacArthur staan in 1950 in Korea voor sy persoonlike C-54 met die naam ''Bataan''.
Foto 2: ’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) van die USAF word in hierdie geval gesien. Sy stertnommer is “49093”. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093.
Foto 3: Die Douglas C-54M met die konstruksienommer 27319 word op 4 Mei 2003 as registrasienommer ZS-PAI van Phoebus Apollo by die Randse Lughawe gesien.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas MacArthur in Korea, 1950.jpg|MacArthur ''Bataan''
Lêer:An USAF C-54 Skymaster.jpg|C-54E reeksnommer 44-9093
Lêer:Zspai 2003-05-04 FAGM P5045544 cr EL 600x450.jpg|C-54M ZS-PAI
</gallery>
=== Die Douglas C-54G ===
Die C-54G het konstruksienommers van 35929 tot 36090 gehad. Altesaam 162 van hulle is as C-54G-DO’s in Santa Monica gebou en hulle is hoofsaaklik as troepedraers gebruik. Volgens ''Skyleaders'' is die dubbelvragdeur van hierdie variant deur een kleiner deur vervang. Dertien vliegtuie van hierdie variant is as R5D-5’s in Amerikaanse Vlootdiens gebruik.<ref name=":0" />{{rp|219}}
[[Lêer:9qcoc 1976-12-16 FAJS 447 shd25 her2 600x364.jpg|geen|duimnael|250px|Die skroefvliegtuig met die konstruksienommer 35936 is een van 162 C-54G-DO’s wat in Santa Monica gebou is.]]
Aantekening: Die inligting wat hierbo weergegee word, is ook in ''Propliners'' nagevors.<ref name=":1" />
== Data vir die DC-4-1009 ==
Die Douglas DC-4-1009 is aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins en het ’n vlerkspan van 35.8 meter, ’n lengte van 28.6 meter, ’n hoogte van 8.38 meter en ’n vlerkoppervlakte van 445 vierkante meter gehad.<ref name=":0" />{{rp|235}}
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2005-09-24 FALA 076 straicrop LR 600x400.jpg|Die Douglas DC-4-1009 aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins
Lêer:Zsbmh 1993-09-04 FATH ice 784 LR 600x364.jpg|DC-4 met die registrasienommer ZS-BMH op 4 September 1993 in Venda
</gallery>
== Operasionele gebruik van die DC-4-1009 ==
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van Suidwes Lugdiens ===
[[Lêer:Zsigb 1977-02-05 FACT 417 her LR her 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 op 5 Februarie 1977 as ZS-IGB van Suidwes Lugdiens by [[Kaapstad Internasionale Lughawe|Lughawe DF Malan]] naby Kaapstad. Die vliegtuig het die naam ''Ondangwa''.]]
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 is oorspronklik vir Trans Australia Airlines gebou en was toe VH-TAC geregistreer. Daarna het hy die registrasie VH-BPA by British Commonwealth Pacific Airlines gehad. Vervolgens het Qantas die vliegtuig bedryf en was hy VH-EBL geregistreer. Die vliegtuig het die individuele naam ''Ondangwa''.<ref name=":1" />
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van die SAL ===
[[Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6632 LR 600x400.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was ZS-BMH by die SAL geregistreer.]]
Die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) se eerste Skymaster was ZS-AUA, en die tipe het in Maart 1946 aangekom en is kort daarna in gebruik geneem. Hoewel die DC-4 nie drukreëling gehad het nie, kon dit tot 61 passasiers teen 362 kilometer per uur in gemakstoelgerief vervoer. In SAL-diens het die DC-4’s die York-skroefvliegtuie op die Springbokdiens vervang en die rondvlug na Londen aansienlik korter gemaak. Die SAL het op 1 Mei 1946 met ’n DC-4-diens tussen Johannesburg en Kaapstad en op 8 Julie 1946 met een na Londen (oor Nairobi, Kartoem en Tripoli) begin. Toe die Constellation in gebruik geneem is, is die DC-4’s aan die oorsese diens onttrek maar is steeds op binnelandse en streeksdienste gebruik en het uiteindelik die Skycoach-ekonomieseklasdiens bedryf wat vanaf 25 Maart 1959 ingestel is. Die SAL het vyf DC-4’s met die registrasienommers ZS-AUA, ZS-AUB, ZS-BMF, ZS-BMG en ZS-BMH asook die C-54 met die registrasienommer ZS-BWN gehad. Nadat die DC-4’s in 1966/1967 aan diens onttrek is, is hulle na die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) oorgeplaas.<ref>{{Cite book |last=Spring |first=Ivan |title=Winged Springboks 1934 to 1996: The aircraft of South African Airways through sixty-two years as Africa’s premier air carrier |date=1996 |publisher=Spring Air |year=1996 |isbn=0-958- 3977-4-0 |pages=11 |language=en}}</ref><ref name=":0" />{{rp|227}}
Toe die laaste DC-4-1009 (konstruksienommer 43157) op 9 Augustus 1947 na die SAL gegaan het, was dit die einde van C-54- en DC-4-produksie. Hierdie skroefvliegtuig was as ZS-BMH by die SAL geregistreer.<ref name=":0" />{{rp|226, 319}}
=== Skymasters deur die SALM gebruik ===
[[Lêer:44 Sqd 1989-05-06 FASK 332 her 72dpi.jpg|duimnael|250x250px|Nommer 44 Eskader het die Skymaster van die begin tot die einde van die tipe se diens in die Suid-Afrikaanse Lugmag bedryf.]]
Die SALM het verskeie Douglas Skymasters van die SAL asook van ander bronne verkry. Die eerste voormalige SAL-DC-4-1009’s is in Januarie 1966 aan die SALM afgelewer.<ref name=":2">{{Cite book |last=Brent |first=Winston |title=85 Years of South African Air Force 1920 – 2005 |date=November 2005 |publisher=Freeworld Publications CC |year=2005 |isbn=0-958-4388-9-7 |location=Nelspruit, South Africa |pages=356 |language=en}}</ref>
Die volgende DC-4-1009’s is van die SAL na die SALM oorgeplaas:<ref name=":2" />
{| class="wikitable"
!Registrasie
!Konstruksie-<br />nommer
!Reeksnommer
!Datum
!Latere gebeure
|-
|ZS-AUA
|42934
|6901
|17 Januarie 1966
|na ZS-NUR
|-
|ZS-AUB
|42984
|6905
|29 September 1967
|terug na ZS-AUB
|-
|ZS-BMF
|43155
|6902
|14 Januarie 1966
|na SALM-museum
|-
|ZS-BMG(1)
|43156
|6903
|21 Januarie 1966
|uitgebrand 24 November 1980
|-
|ZS-BMH
|43157
|6904
|21 Januarie 1966
|weer ZS-BMH Maart 1993
|-
|}
In SALM-diens was die Skymasters van 6901 tot 6908 genommer (met die voormalige SAL-vliegtuie wat van 6901 tot 6905 en die ander wat van 6906 tot 6908 genommer was). Hierdie tipe is van die begin tot die einde deur 44 Eskader bedryf. Die Skymasters is vir die vervoer van troepe en BBP’s gebruik. Vlugte is ook na die Operasionele Gebied (in Suidwes-Afrika) onderneem. Die Skymasters is aan die einde van 1992 as gevolg van die eertydse rasionaliseringsprogram uit diens gestel. Die laaste vlug van ’n SALM-Skymaster (6905) het op 3 Augustus 1994 plaasgevind.<ref name=":2" />
<gallery mode="packed">
Lêer:6901 1989-05-05 FASK 314 her 600x364.jpg|DC-4 6901 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6902 1989-05-05 FASK 316 her 72dpi.jpg|DC-4 6902 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6903 0000 FAGM 284 her2 72dpi.jpg|Uitgebrande 6903 by Randse Lughawe
Lêer:6904 1990-03-24 FAPB 338 her 600x364.jpg|DC-4 6904 op 24 Maart 1990 te Pietersburg
Lêer:6905 FAWK 600 resize crop res.jpg|DC-4 6905 in Oktober 1995 te Waterkloof
Lêer:6905 FAWK 602 resize (2).jpg|DC-4 6905-voorkant Oktober 1995
</gallery>
=== Suid-Afrikaanse Lugdiens-museumvereniging ===
==== Douglas DC-4-1009 ZS-BMH ====
Douglas DC-4 Skymaster ZS-BMH was die SAL se sewende museumverkryging. Hierdie skroefvliegtuig is ook voorheen deur die Suid-Afrikaanse Lugmag gebruik en is op 12 Mei 1993 aan die SAL terugbesorg.<ref name=":3">{{Cite web|url=https://saamuseum.co.za/history/History_of_The_South_African_Airways_Museum_Society_webpage.htm|title=The South African Airways Museum Society, NPC Preserving South Africa’s Civil Aviation History since 1986 – Past, Present and Future |volume=II|last=Austin-Williams|first=John|date=21 July 2024|website=SAA Museum History}}</ref>
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was die laaste van sy soort wat gebou is en is oorspronklik in Junie 1947 op naam van die SAL geregistreer. Hierdie Skymaster is op 21 Januarie 1966 met die reeksnommer 6904 na die SALM oorgeplaas. In Februarie/Maart 1977 is die vliegtuig as ZS-BMH op naam van Safair Freighters geregistreer (hy is waarskynlik gebruikhuur). Die registrasie van die vliegtuig is op 2 Mei 1977 gekanselleer (vermoedelik het die vliegtuig na die SALM teruggegaan) en het weer die reeksnommer 6904 gekry. Ná sy diens by die SALM is die masjien weer in Maart 1993 as ZS-BMH geregistreer.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsbmh 1993-05-15 FASK ice 820 LR her 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 15 Mei 1993 te Swartkop
Lêer:Zsbmh 2000-09-09 FAWK 088 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 9 September 2000 te Waterkloof
Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6628 cr shd25 600x400.jpg|Skycoach-embleem DC-4 ZS-BMH
</gallery>
==== Douglas DC-4-1009 ZS-AUB ====
DC-4 ZS-AUB is op 22 Desember 1995 in die SAL- tegniese gebied by Johannesburg Internasionale Lughawe gesien – hy was vir die SAL-museum bestem. ZS-AUB is op 12 Desember 1995 op naam van die Suid-Afrikaanse Lugdiens (die Historiese Vlug) geherregistreer. Die skroefvliegtuig het die konstruksienommer 42984 en sy vorige identiteite was SALM 6905 en ZS-AUB. Die eiendomsreg van ZS-AUB, die Douglas DC-4 met die konstruksienommer 42984, het op 25 Januarie 2001 op Transnet Beperk oorgegaan. (Soos in die Aviation Society of Africa-nuusbriewe van Januarie 1996 en Februarie 1996 en ASA News No 2/2001 gemeld.) Let daarop dat die DC-4 met die konstruksienommer 42984 in April 1997 ZU-ILI geword het en in Augustus 1997 weer as ZS-AUB geregistreer is. Die vliegtuig het ook die registrasie HB-ILI gehad.<ref name=":3" />
Die Douglas DC-4-1009-skroefvliegtuig met die registrasienommer ZS-AUB is in Desember 2007 aan die SAL-museumvereniging oorhandig. Die vliegtuig kon tot 50 passasiers in ’n besigheidsklaskonfigurasie vervoer. Met sy reikafstand van meer as 3 000 kilometer kon die DC-4 eksotiese bestemmings soos Sentraal- en Oos-Afrika maklik bereik. ZS-AUB is in die “Oranje stert”-kleurskema van die 1960’s geverf.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2002-09-19 FAWK 320 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-AUB op 19 September 2002 te Waterkloof
Lêer:Zsaub 2014-09-17 FAGM 4728 cr shd25 600x400.jpg|DC-4 ZS-AUB op 17 September 2014 te Randse Lughawe
</gallery>
== Variante ==
;DC-4
:Hoofproduk, na-oorlogs
*Canadair North Star: Kanadese produksie van 'n [[Rolls-Royce Merlin]]-aangedrewe variant met een voorbeeld aangedryf deur Pratt & Whitney R-2800 enjins.
*[[Aviation Traders Carvair]]: Britse vrag- en motorvragvliegtuig met 'n gemodifiseerde neus en verhoogde kajuit wat toelaat dat motorvoertuie makliker gelaai kan word.
== Verwysings ==
{{verwysings|3}}
{{en-vertaal|Douglas DC-4}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Douglas-vliegtuie]]
[[Kategorie:Passasiersvliegtuie]]
[[Kategorie:Vragvliegtuie]]
pmh2iyr213gej2fd4g3gfreauxlnui8
2896296
2896286
2026-04-22T13:58:29Z
Gaius le Roux
203341
Geringe teksredigering
2896296
wikitext
text/x-wiki
{{Infoboks-Vliegtuig
|naam= Douglas DC-4
|beeld= Lêer:American Airlines NC90423.jpg
|byskrif=<center>American Airlines NC90423</center>
|tipe=Lugdiens- en vragvliegtuig
|vervaardiger=[[Douglas Aircraft Company]]
|ontwerper=
|eerste vlug= 14 Februarie 1942<ref name="Boeing history">{{cite web|url=http://www.boeing.com/history/mdc/dc-4.htm |title=History: Products: DC-4/C-54 Skymaster Transport |publisher=[[Boeing]] |access-date=20 January 2015}}</ref>
|bekendstelling= 1942 met [[United Airlines]]
|vrygestel=
|onttrek= 1991
|status= In beperkte gebruik
|hoofgebruiker=
|meer gebruikers=
|vervaardig=1942 – Augustus 1947
|aantal gebou='''DC-4''': 80<ref>Piston Engine Airliner Production List 1996</ref> <br/>'''C-54/R5D:''' 1 163
|programkoste=
|eenheidskoste=
|ontwikkel van=
|variante met eie artikels=
}}
Die '''Douglas DC-4''' is 'n Amerikaanse skroefaangedrewe [[passasiersvliegtuig]] met vier suierenjins wat deur die [[Douglas Aircraft Company]] ontwikkel en vervaardig is. Daar is ook militêre weergawes van die vliegtuig gebou, die [[Douglas C-54 Skymaster]] en R5D. Die militêre weergawes is in die [[Tweede Wêreldoorlog]] gebruik, hulle het ook gehelp met die [[Berlynse Lugbrug]] en diens gedoen tot in die 1960's. Sedert 1945 het verskeie lugvaartmaatskappye die DC-4 bedryf.
== Ontwerp en ontwikkeling ==
Ná toetsvlugte deur United Airlines met die DC-4E, het dit duidelik geword dat die 52-sitplekvliegtuig ondoeltreffend en onbetroubaar was om ekonomies te werk en rederye soos [[American Airlines]], Eastern, [[Pan American World Airways|Pan American]], [[Trans World Airlines|Trans World]] en [[United Airlines|United]] het 'n lys van verbeteringe van die ontwerp aangevra. Douglas het die nuwe vereistes geneem en 'n heeltemal nuwe, veel kleiner ontwerp, die DC-4A met 'n eenvoudiger romp wat steeds nie onder druk was nie, [[Pratt & Whitney R-2000 Twin Wasp]]-enjins, en 'n enkele rigtingroer en vin, geproduseer. Die driewielonderstel is behou.
Met die toetrede van die Verenigde State tot die Tweede Wêreldoorlog in Desember 1941, het die Amerikaanse Lugmag die voorlopige bestellings van die lugdienste oorgeneem en hulle die benaming C-54 Skymaster toegeken. Die eerste C-54 het op 14 Februarie 1942 vanaf Clover Field in [[Santa Monica, Kalifornië|Santa Monica]], [[Kalifornië]] gevlieg.
Om aan militêre vereistes te voldoen, het die eerste produksievliegtuig vier bykomende brandstoftenks in die hoofkajuit gehad, wat die passasiersitplekke tot 26 verminder het. Die volgende groep vliegtuie was die eerste wat volgens militêre spesifikasies gebou is en is die C-54A genoem en met 'n sterker vloer en 'n vragdeur met 'n hystoestel en windas gebou. Die eerste C-54A is in Februarie 1943 afgelewer. Met die bekendstelling van die C-54B in Maart 1944 is die buitenste vlerke verander om geïntegreerde brandstoftenks te hou, wat dit moontlik gemaak het om twee van die kajuitenks te verwyder. Dit het weer die installering van 49 sitplekke (of 16 draagbare) moontlik gemaak. Die C-54C was 'n hibriedvliegtuig vir presidensiële gebruik; dit het 'n C-54A-romp met vier kajuitbrandstoftenks gehad en die C-54B-vlerke met ingeboude tenks om maksimum reikafstand te verseker.
Die mees algemene variant was die C-54D, wat in Augustus 1944 in diens gestel is, in wese 'n C-54B met kragtiger R-2000-11-enjins. Met die C-54E is die laaste twee kajuitbrandstoftenks na die vlerke verskuif, wat meer vrag of 44 passasiersitplekke moontlik gemaak het.
In totaal is 1 163 C-54's (of R5D in diens van die Amerikaanse Vloot) vir die Verenigde State se weermag gebou tussen 1942 en Januarie 1946 en nog 79 DC-4's is ná die oorlog gebou. 'n Latere variant, met kragtiger Merlin-enjins wat dit toelaat om meer as 40% vinniger te vlieg, is in [[Kanada]] gebou as die Canadair North Star.
Namate die wêreldsituasie al hoe meer gespanne geraak het, het die Amerikaanse regering vervaardigers opdrag gegee om die voorrang aan die produksie van militêre vliegtuie te verleen; dit het Douglas ingesluit. Laasgenoemde het, voordat Amerika behoorlik tot die Tweede Wêreldoorlog toegetree het, burgerlike DC-4’s ontwerp, maar die Oorlogsdepartement het in Maart 1941 begin beplan om die nege DC-4’s oor te neem wat toe in die produksieproses was.<ref name=":0">{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=216, 217, 224, 226, 308 |language=en}}</ref>
Douglas het in die somer van 1944 begin om onder andere sy Model 1009-passasierslynvliegtuig aggressief te bemark. Hierdie model kon kajuite met of sonder drukreëling hê. Die vloer van die hoofdek was nie versterk nie. United Airlines was die eerste lugredery wat die Model 1009 gekies het en het op 11 September 1944 altesaam 15 vliegtuie bestel. Die Oorlogsbateadministrasie het egter oorlogsurplus-C-54's redelik goedkoop aangebied en United het sy DC-4-1009-bestelling gekanselleer. Douglas kon net 79 van die Model 1009 verkoop. Die Suid-Afrikaanse Lugdiens was een van die klante.<ref name=":0" />
== Operasionele geskiedenis ==
Die DC-4/C-54 het bewys dat dit 'n gewilde en betroubare vliegtuig was, met 1 245 wat tussen Mei 1942 en Augustus 1947 gebou is, insluitend 79 na-oorlogse DC-4's. Verskeie is steeds in diens teen 2022.
Douglas het ontwikkeling van die model tydens die oorlog voortgesit ter voorbereiding vir 'n terugkeer na burgerlike lugvaartgebruik wanneer die oorlog verby was. Verkope van nuwe vliegtuie moes meeding teen 500 oorlogstydse voormalige militêre C-54's en R5D's wat op die burgerlike mark gekom het, waarvan baie deur Douglas na die DC-4-standaard omgeskakel is. Die DC-4's was 'n gunsteling van huurlugrederye soos Great Lakes Airlines, North American Airlines, Universal Airlines en Transocean Airlines. In die 1950's was Transocean ([[Oakland]], Kalifornië) die grootste burgerlike gebruiker van die C-54/DC-4.
Douglas het 79 nuwe DC-4's tussen Januarie 1946 en 9 Augustus 1947 vervaardig, waarvan die laaste een aan die [[Suid-Afrikaanse Lugdiens]] afgelewer is. Drukvaste kajuite was 'n opsie, maar alle burgerlike DC-4's (en C-54's) is sonder hierdie opsie gebou.
'n Totaal van 330 DC-4's en C-54's is in die [[Berlynse Lugbrug]] gebruik, wat hulle een van die mees gebruikte tipes gemaak het.
Kopers van nuutgeboude DC-4's het Pan American Airways, National Airlines, Northwest Airlines en Western Airlines in die VSA ingesluit. Oorsese kopers was [[KLM]], [[Scandinavian Airlines]], [[IBERIA]]-lugredery, Swissair, [[Air France]], Sabena, Cubana de Aviación, Avianca, Aerolíneas Argentinas, Aeropostal of Venezuela (1946) en die Suid-Afrikaanse Lugdiens.<ref>Berry 1967, pp. 70–73.</ref> Verskeie lugdienste het nuwe DC-4's gebruik om geskeduleerde trans-Atlantiese vlugte tussen [[Latyns-Amerika]] en [[Europa]] te begin. Van die vroegste was Aerolíneas Argentinas (1946), Iberia Airlines van Spanje (1946) en Cubana de Aviación (1948).
Basiese pryse vir 'n nuwe DC-4 in 1946–47 was ongeveer £140 000-£160 000 (gelykstaande aan £5 544 759 in 2023). In 1960 was gebruikte DC-4's beskikbaar vir ongeveer £80 000 (gelykstaande aan £1 534 159 in 2023).<ref>{{cite journal |url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1960/1960%20-%202687.html |title=de havilland {{!}} 1960 {{!}} 2687 {{!}} Flight Archive |journal=Flight |date=18 November 1960 |access-date=28 February 2017}}</ref>
== Produksie van die DC-4 ==
[[Lêer:C-54s Berlin-Gatow July 1945.jpg|duimnael|Berlin-Gatow-lughawe 15 Julie 1945]]
Die totale produksie van die DC-4 en DC-4-variante het op 1244 vliegtuie te staan gekom. Dit het uit die C-54 (24), C-54A (252), C-54B (220), C-54D (380), C-54E (125), C-54G (162), XC-114 (1), YC-116 (1) en DC-4 (79) bestaan. Die C-54-variant is by die Santa Monica- en die Chicago-aanleg gebou.<ref name=":0" />{{rp|226, 308}}
In die meegaande foto word Douglas C-54-transportvliegtuie van die USAAF op 15 Julie 1945 op die Berlin-Gatow-lughawe in Duitsland gesien. Die vliegtuie het die VSA-president Harry S Truman en ander hooggeplaastes vir die Potsdam-konferensie gebring. Die tweede vliegtuig in hierdie ry het die stertnommer “49126”. Daar was ’n C-54E met die reeksnommer 44-9126 en hy het die konstruksienommer 27352 gehad. Die masjien is as ’n C-54E-15-DO gebou en is op 14 Mei 1945 aan die USAAF afgelewer.
=== Die Douglas C-54A ===
Die C-54A is in Santa Monica (97 C-54A-DO’s) en Chicago (252 C-54A-DC’s) gebou. Dit was die eerste variant wat van die begin af vir militêre gebruik bedoel was en het versterkte kajuitvloere met vraghanteringsfasiliteite gehad. Daar was ’n dubbelvragdeur aan die linkerkant van die romp. Die afmetings van die vragdeur was ongeveer 2.38 meter by 1.7 meter. Voorsiening is gemaak dat voertuie met wiele in en uit die deuropening kan beweeg. Hierdie variant kon 50 troepe op voumateriaalsitplekke of 36 draagbare vervoer.<ref name=":0" />{{rp|217}}
Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 het die identiteitsrekord 42-107469 (USAAF), N53103, PI-C102, HS-POE, HS-TSA, 42-107469 (Thai-lugmag), VQ-ZEF, A2-ZEF, ZS-IPR, 6906 (SALM), ZS-IPR (Aero Air) en PH-DDY. In Suid-Afrika is die vliegtuig eers as ZS-IPR deur Suidwes Lugdiens bedryf (Januarie 1972 afgelewer en geregistreer; Oktober 1980 aan diens onttrek, September 1981 verkoop) en het daarna 6906 in die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) geword. Ná sy SALM-diens is die masjien verkoop.
In foto 1 hieronder word die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 op 25 Februarie 1977 as ZS-IPR van Suidwes Lugdiens by die lughawe DF Malan gesien. Die Engelse naam van die redery is aan hierdie kant van die skroefvliegtuig gebruik. Die kleure op die vliegtuig is diep blou, wit en silwer, die individuele naam is ''Alexander Bay'' en die Suidwes Lugdiens-logo verskyn op die stertvin.
Foto's 2 en 3 hieronder: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10417 het met die reeksnommer 6907 in die SALM gedien en het vervolgens die registrasie ZS-NJN gehad voordat hy as 7Q-YYY met Africa Cargo Airlines geregistreer is.<ref name=":1">{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=223, 224, 230, 231, 238, 245, 246, 248, 251, 254, 257, 258, 268 |language=en}}</ref>
Foto's 4 en 5: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10413 het as reeksnommer 6908 in die SALM gedien en was daarna 9Q-CJL met Transair Cargo.<ref name=":1" /><gallery mode="packed">
Lêer:zsipr_1977-02-25_FACT_187_rot_dust_800x486.jpg|ZS-IPR Suidwes Lugdiens
Lêer:6907 1990-03-24 FAPB 340 her 72dpi.jpg|C-54A 6907 24 Maart 1990 Pietersburg
Lêer:7qyyy 1994-04-23 FALA 097 dust shd25 600x364.jpg|C-54A 7Q-YYY 23 April 1994 Lanseria
Lêer:6908 1989-05-05 FASK 322 her 72dpi.jpg|C-54A 6908 5 Mei 1989 Swartkop
Lêer:9qcjl 1997-07-00 FALA 074 resize.jpg|C-54A 9Q-CJL Julie 1997 Lanseria
</gallery>
=== Die Douglas C-54B ===
Die C-54’s en C-54A’s se reikafstand was voldoende vir operasies oor ’n oseaan maar kon nie bruikbare loonvragte op lang sektore vervoer nie. Gevolglik is die brandstofstelsel van 100 C-54B-DO’s en 120 C-54B-DC’s gemodifiseer deur twee van die kajuittenke met tenke in die vlerkbuitepanele te vervang vir ’n maksimum brandstofvermoë van 14161 liter. Sodoende kon C-54B’s 41 militêre passasiers en vyf bemanningslede tussen Kalifornië en Hawaii karwei. Twee-en-dertig C-54B-DC’s het as R5D-2’s na die VSA-vloot gegaan en een het na die Britse Koninklike Lugmag vir gebruik deur die Eerste Minister Winston Churchill gegaan (met die reeksnommer EW999).<ref name=":0" />
[[Lêer:Douglas Skymaster RAF VIP transport c1945.jpg|duimnael|Britse Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999]]
In die meegaande foto word die Douglas Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999 van die Britse Koninklike Lugmag op die grond by Lyneham in Wiltshire in die Verenigde Koninkryk gesien. Die vliegtuig was van November 1944 tot November 1945 by Lyneham vir die persoonlike gebruik van die Britse Eerste Minister en sy gevolg gebaseer. Toe die foto geneem is, het die masjien nog die USAAF-stertnommer “317126” opgehad, wat na die reeksnommer 43-17126 verwys. Die konstruksienommer van die masjien is 18326. Die vliegtuig is in November 1945 aan die USAAF terugbesorg.
=== Die Douglas VC-54C ===
’n C-54A-5-DO is gedurende konstruksie gemodifiseer om die eerste VSA- presidensiële vliegtuig te word (hierdie C-54 se bynaam was “Sacred Cow”) . ’n Luik onder die romp is met ’n elektriese hysbak vir die rolstoel van President Roosevelt toegerus. Die klankdigte kajuit het 'n luukse presidensiële suite, ’n konferensiekamer, sitplek vir 15 mense en slaapakkommodassie vir ses gehad. Bykomende vlerktenke is gemonteer om die branstofvermoë tot 17070 liter te verhoog. ''Skyleaders'' noem dat hierdie vliegtuig die reeksnommer '''41-37295''' en die '''konstruksienommer 3086''' gehad het, maar ander bronne verstrek inligting wat hiervan verskil (sien hieronder). President Roosevelt het op 3 Februarie 1945 met die “Sacred Cow” gereis om die Yalta-konferensie by te woon. Vir hierdie geleentheid het die vliegtuig die reeksnommer 42-72252 gehad (dit was die nommer van ’n C-54 wat minder as drie maande voor dit naby Hawaii neergestort het).<ref name=":0" />
’n Vliegtuig met die stertnommer “2107451“ word op Wikimedia Commons as die presidensiële vliegtuig aangegee (sien meegaande foto’s). AirHistory.net se inligting dui daarop dat die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 het.<ref>{{Cite web|url=https://www.airhistory.net/photo/774267/42-107451/42-72252|title=|date=21 April 2026|website=AirHistory.net|access-date=21 April 2026}}</ref>
Volgens ''Propliners'' (sien die aantekening aan die einde van hierdie gedeelte) het die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 en is op 26 Januarie 1944 aan die USAAF afgelewer, in ’n VC-54C-1-DO omskep en van 1944 tot 1947 as presidensiële vliegtuig gebruik en het die bynaam “Sacred Cow” gehad. Presidente Roosevelt en Truman het “Sacred Cow” gebruik.<ref>{{Cite web|url=http://cgibin.rcn.com/jeremy.k/cgi-bin/gzUsafSearch.pl?target=&content=Douglas+C-54|title=USAF Serial Number Search Results|date=21 April 2026|access-date=21 April 2026}}</ref>
Die Douglas VC-54C met die stertnommer “2107451“ en die bynaam “Sacred Cow” word in die volgende drie foto’s geïllustreer.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas VC-54C Sacred Cow, circa in 1947 (176246706).jpg
Lêer:Photograph of President Truman's airplane, a C-54 nicknamed "the Sacred Cow," shortly after arrival at Boca Chica... - NARA - 200460.jpg
Lêer:Photograph of the President's airplane on the runway at Washington's National Airport, before it departed to carry... - NARA - 199285.jpg
</gallery>
=== Die Douglas C-54D ===
Die C-54D is as C-54D-DC’s in die Chicago-aanleg (325) en C-54D-DO’s in die Santa Monica-aanleg (55) gebou. Altesaam 86 van hierdie vliegtuie het as R5D-3’s na die VSA-vloot gegaan en 22 het as Skymaster Merk I’s na die Britse Koninklike Lugmag gegaan.<ref name=":0" />{{rp|217, 218, 308, 318}}
Foto 1: ’n VSA-vloot Douglas R5D-3 met die BuNo 56489 (konstruksienommer 10592 en ex-USAAF-reeksnommer 42-72487) van Vloot-lugstasie Argentia in Newfoundland word in hierdie foto gesien. Volgens basislegende verwys die naam ''Eloise'' en die alligator met die sneeuskoene op die voorste deel van die romp na iemand wat ’n troetelalligator met daardie naam gehad het.
Foto 2: Die Douglas R5D-3 met die BuNo 91999 word op 18 Januarie 1958 oor Vloot-lugstasie Patuxent River, Maryland in die VSA gesien. Die vliegtuig behoort aan die Vloot-reserwetransport-eskader 724 (VR-724), wat in daardie stadium by Vloot-lugstasie Glenview in Illinois gebaseer was. Die masjien was voorheen USAAF 42-72678 en was as KL985 in diens van die Koninklike Britse Lugmag voordat dit deur die VSA-vloot in gebruik geneem is. Die konstruksienommer van die vliegmasjien is 10783.
Foto 3: Koreaanse Oorlog-ongevalle word in 1951 by Taegu in ’n USAF Douglas C-54D-10-DC Skymaster met die reeksnommer 42-72694 gelaai. Die skroefvliegtuig het die konstrukisienommer 10799 en is op 27 Junie 1945 aan die USAAF afgelewer, wat later die USAF geword het.
Foto 4: Die Douglas C-54D met die konstruksienommer 10811 word op 23 April 1994 by Lanseria-lughawe as C9-ATF van Interocean Airways gesien. Die identiteitsrekord van die skroefvliegtuig is 42-72706, N-706, N4988T, C-GRYZ, C9-ATF, 3D-ATF en C9-ATF.
Foto 5: Hierdie skyfie van die C-54D met die reeksnommer 43-17205 (en ander vliegtuie) is in 1951 tot 1953 tydens die Koreaanse Oorlog geneem.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas C-54Q assigned to NAS Argentia.jpeg|R5D-3 BuNo 56489
Lêer:Douglas R5D-3 of VR-724 over NAS Patuxent River in 1958.jpg|R5D-3 BuNo 91999
Lêer:Casualties are loaded on USAF C-54D Taegu 1951.jpg|C-54D reeksnommer 42-72694
Lêer:C9atf 1994-04-23 FALA 227 her shd25 her 600x364.jpg|C-54D C9-ATF 23 April 1994
Lêer:Seoul Airport, NG-2009-136-72.jpg|C-54D reeksnommer 43-17205
</gallery>
=== Die Douglas C-54E ===
Altesaam 125 eenhede van die C-54 is as C-54E-DO’s in die Santa Monica-aanleg gebou. Twintig van hierdie vliegtuie het as R5D-4’s na die VSA-vloot gegaan. Die kajuituitleg van hierdie weergawe is gemodifiseer sodat dit vinnig van vragvliegtuie na troepedraers omgeskakel kan word. Die vragweergawe kon tot ongeveer 14740 kilogram se vrag vervoer. Die passasiersweergawe kon óf 50 mense op hol materiaalsitplekke óf as personeeltransportvliegtuig 44 mense in lugrederytipe sitplekke vervoer.<ref name=":0" />{{rp|218}}
Die C-54E met die konstruksienommer 27253 is as ’n Douglas C-54E-1-DO gebou en is op 15 Januarie 1945 as reeksnommer 44-9027 aan die USAAF afgelewer. Hierdie skroefvliegtuig is as die persoonlike vliegtuig van Generaal Douglas MacArthur met die naam ''Bataan'' gebruik. (Dit was die tweede keer wat hierdie naam vir ’n vliegtuig van Generaal MacArthur gebruik is.)<ref>{{Cite web|url=https://warfarehistorynetwork.com/article/wwii-aircraft-the-douglas-c-54-skymaster/|title=The Skymaster’s Role in the War: Air Evacuation and VIP Transport|last=McGowan|first=Sam|date=21 April 2026|website=Warfare History Network|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/macarthurmemorial/posts/this-is-an-interior-shot-of-bataan-ii-the-douglass-c-54-skymaster-that-served-as/6104233202951344/|title=MacArthur Memorial’s Post|date=24 September 2021|website=Facebook|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://bataancampaign.wordpress.com/2015/02/26/an-aerial-echo-of-bataan/|title=An Aerial Echo of Bataan|website=The Bataan Campaign|access-date=21 April 2026}}</ref>
’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) het die stertnommer “49093” gehad. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093. Sy konstruksienommer is 27319, wat as ’n C-54E-5-DO gebou is en op 13 April 1945 aan die USAAF afgelewer is. Hy het later ZS-PAI van Phoebus Apollo geword.
Die Douglas C-54E-5-DO met die konstruksienommer 27319 het die identiteitsrekord 44-9093 (eers in ’n MC-54M en toe in ’n C-54M omskep), N4989K (Phoebus Apollo het Skymaster N4989K van Contact Air verkry; die masjien is op 10 Julie 1998 in ’n kleurskema van natuurlike metaal met ’n blou neus by Phoebus Apollo se basis by die Randse Lughawe gesien) en ZS-PAI.
Foto 1: Generaal MacArthur staan in 1950 in Korea voor sy persoonlike C-54 met die naam ''Bataan''.
Foto 2: ’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) van die USAF word in hierdie geval gesien. Sy stertnommer is “49093”. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093.
Foto 3: Die Douglas C-54M met die konstruksienommer 27319 word op 4 Mei 2003 as registrasienommer ZS-PAI van Phoebus Apollo by die Randse Lughawe gesien.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas MacArthur in Korea, 1950.jpg|MacArthur ''Bataan''
Lêer:An USAF C-54 Skymaster.jpg|C-54E reeksnommer 44-9093
Lêer:Zspai 2003-05-04 FAGM P5045544 cr EL 600x450.jpg|C-54M ZS-PAI
</gallery>
=== Die Douglas C-54G ===
Die C-54G het konstruksienommers van 35929 tot 36090 gehad. Altesaam 162 van hulle is as C-54G-DO’s in Santa Monica gebou en hulle is hoofsaaklik as troepedraers gebruik. Volgens ''Skyleaders'' is die dubbelvragdeur van hierdie variant deur een kleiner deur vervang. Dertien vliegtuie van hierdie variant is as R5D-5’s in Amerikaanse Vlootdiens gebruik.<ref name=":0" />{{rp|219}}
[[Lêer:9qcoc 1976-12-16 FAJS 447 shd25 her2 600x364.jpg|geen|duimnael|250px|Die skroefvliegtuig met die konstruksienommer 35936 is een van 162 C-54G-DO’s wat in Santa Monica gebou is.]]
Aantekening: Die inligting wat hierbo weergegee word, is ook in ''Propliners'' nagevors.<ref name=":1" />
== Data vir die DC-4-1009 ==
Die Douglas DC-4-1009 is aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins en het ’n vlerkspan van 35.8 meter, ’n lengte van 28.6 meter, ’n hoogte van 8.38 meter en ’n vlerkoppervlakte van 445 vierkante meter gehad.<ref name=":0" />{{rp|235}}
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2005-09-24 FALA 076 straicrop LR 600x400.jpg|Die Douglas DC-4-1009 aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins
Lêer:Zsbmh 1993-09-04 FATH ice 784 LR 600x364.jpg|DC-4 met die registrasienommer ZS-BMH op 4 September 1993 in Venda
</gallery>
== Operasionele gebruik van die DC-4-1009 ==
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van Suidwes Lugdiens ===
[[Lêer:Zsigb 1977-02-05 FACT 417 her LR her 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 op 5 Februarie 1977 as ZS-IGB van Suidwes Lugdiens by [[Kaapstad Internasionale Lughawe|Lughawe DF Malan]] naby Kaapstad. Die vliegtuig het die naam ''Ondangwa''.]]
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 is oorspronklik vir Trans Australia Airlines gebou en was toe VH-TAC geregistreer. Daarna het hy die registrasie VH-BPA by British Commonwealth Pacific Airlines gehad. Vervolgens het Qantas die vliegtuig bedryf en was hy VH-EBL geregistreer. Die vliegtuig het die individuele naam ''Ondangwa''.<ref name=":1" />
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van die SAL ===
[[Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6632 LR 600x400.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was ZS-BMH by die SAL geregistreer.]]
Die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) se eerste Skymaster was ZS-AUA, en die tipe het in Maart 1946 aangekom en is kort daarna in gebruik geneem. Hoewel die DC-4 nie drukreëling gehad het nie, kon dit tot 61 passasiers teen 362 kilometer per uur in gemakstoelgerief vervoer. In SAL-diens het die DC-4’s die York-skroefvliegtuie op die Springbokdiens vervang en die rondvlug na Londen aansienlik korter gemaak. Die SAL het op 1 Mei 1946 met ’n DC-4-diens tussen Johannesburg en Kaapstad en op 8 Julie 1946 met een na Londen (oor Nairobi, Kartoem en Tripoli) begin. Toe die Constellation in gebruik geneem is, is die DC-4’s aan die oorsese diens onttrek maar is steeds op binnelandse en streeksdienste gebruik en het uiteindelik die Skycoach-ekonomieseklasdiens bedryf wat vanaf 25 Maart 1959 ingestel is. Die SAL het vyf DC-4’s met die registrasienommers ZS-AUA, ZS-AUB, ZS-BMF, ZS-BMG en ZS-BMH asook die C-54 met die registrasienommer ZS-BWN gehad. Nadat die DC-4’s in 1966/1967 aan diens onttrek is, is hulle na die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) oorgeplaas.<ref>{{Cite book |last=Spring |first=Ivan |title=Winged Springboks 1934 to 1996: The aircraft of South African Airways through sixty-two years as Africa’s premier air carrier |date=1996 |publisher=Spring Air |year=1996 |isbn=0-958- 3977-4-0 |pages=11 |language=en}}</ref><ref name=":0" />{{rp|227}}
Toe die laaste DC-4-1009 (konstruksienommer 43157) op 9 Augustus 1947 na die SAL gegaan het, was dit die einde van C-54- en DC-4-produksie. Hierdie skroefvliegtuig was as ZS-BMH by die SAL geregistreer.<ref name=":0" />{{rp|226, 319}}
=== Skymasters deur die SALM gebruik ===
[[Lêer:44 Sqd 1989-05-06 FASK 332 her 72dpi.jpg|duimnael|250x250px|Nommer 44 Eskader het die Skymaster van die begin tot die einde van die tipe se diens in die Suid-Afrikaanse Lugmag bedryf.]]
Die SALM het verskeie Douglas Skymasters van die SAL asook van ander bronne verkry. Die eerste voormalige SAL-DC-4-1009’s is in Januarie 1966 aan die SALM afgelewer.<ref name=":2">{{Cite book |last=Brent |first=Winston |title=85 Years of South African Air Force 1920 – 2005 |date=November 2005 |publisher=Freeworld Publications CC |year=2005 |isbn=0-958-4388-9-7 |location=Nelspruit, South Africa |pages=356 |language=en}}</ref>
Die volgende DC-4-1009’s is van die SAL na die SALM oorgeplaas:<ref name=":2" />
{| class="wikitable"
!Registrasie
!Konstruksie-<br />nommer
!Reeksnommer
!Datum
!Latere gebeure
|-
|ZS-AUA
|42934
|6901
|17 Januarie 1966
|na ZS-NUR
|-
|ZS-AUB
|42984
|6905
|29 September 1967
|terug na ZS-AUB
|-
|ZS-BMF
|43155
|6902
|14 Januarie 1966
|na SALM-museum
|-
|ZS-BMG(1)
|43156
|6903
|21 Januarie 1966
|uitgebrand 24 November 1980
|-
|ZS-BMH
|43157
|6904
|21 Januarie 1966
|weer ZS-BMH Maart 1993
|-
|}
In SALM-diens was die Skymasters van 6901 tot 6908 genommer (met die voormalige SAL-vliegtuie wat van 6901 tot 6905 en die ander wat van 6906 tot 6908 genommer was). Hierdie tipe is van die begin tot die einde deur 44 Eskader bedryf. Die Skymasters is vir die vervoer van troepe en BBP’s gebruik. Vlugte is ook na die Operasionele Gebied (in Suidwes-Afrika) onderneem. Die Skymasters is aan die einde van 1992 as gevolg van die eertydse rasionaliseringsprogram uit diens gestel. Die laaste vlug van ’n SALM-Skymaster (6905) het op 3 Augustus 1994 plaasgevind.<ref name=":2" />
<gallery mode="packed">
Lêer:6901 1989-05-05 FASK 314 her 600x364.jpg|DC-4 6901 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6902 1989-05-05 FASK 316 her 72dpi.jpg|DC-4 6902 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6903 0000 FAGM 284 her2 72dpi.jpg|Uitgebrande 6903 by Randse Lughawe
Lêer:6904 1990-03-24 FAPB 338 her 600x364.jpg|DC-4 6904 op 24 Maart 1990 te Pietersburg
Lêer:6905 FAWK 600 resize crop res.jpg|DC-4 6905 in Oktober 1995 te Waterkloof
Lêer:6905 FAWK 602 resize (2).jpg|DC-4 6905-voorkant Oktober 1995
</gallery>
=== Suid-Afrikaanse Lugdiens-museumvereniging ===
==== Douglas DC-4-1009 ZS-BMH ====
Douglas DC-4 Skymaster ZS-BMH was die SAL se sewende museumverkryging. Hierdie skroefvliegtuig is ook voorheen deur die Suid-Afrikaanse Lugmag gebruik en is op 12 Mei 1993 aan die SAL terugbesorg.<ref name=":3">{{Cite web|url=https://saamuseum.co.za/history/History_of_The_South_African_Airways_Museum_Society_webpage.htm|title=The South African Airways Museum Society, NPC Preserving South Africa’s Civil Aviation History since 1986 – Past, Present and Future |volume=II|last=Austin-Williams|first=John|date=21 July 2024|website=SAA Museum History}}</ref>
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was die laaste van sy soort wat gebou is en is oorspronklik in Junie 1947 op naam van die SAL geregistreer. Hierdie Skymaster is op 21 Januarie 1966 met die reeksnommer 6904 na die SALM oorgeplaas. In Februarie/Maart 1977 is die vliegtuig as ZS-BMH op naam van Safair Freighters geregistreer (hy is waarskynlik gebruikhuur). Die registrasie van die vliegtuig is op 2 Mei 1977 gekanselleer (vermoedelik het die vliegtuig na die SALM teruggegaan) en het weer die reeksnommer 6904 gekry. Ná sy diens by die SALM is die masjien weer in Maart 1993 as ZS-BMH geregistreer.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsbmh 1993-05-15 FASK ice 820 LR her 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 15 Mei 1993 te Swartkop
Lêer:Zsbmh 2000-09-09 FAWK 088 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 9 September 2000 te Waterkloof
Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6628 cr shd25 600x400.jpg|Skycoach-embleem DC-4 ZS-BMH
</gallery>
==== Douglas DC-4-1009 ZS-AUB ====
DC-4 ZS-AUB is op 22 Desember 1995 in die SAL- tegniese gebied by Johannesburg Internasionale Lughawe gesien – hy was vir die SAL-museum bestem. ZS-AUB is op 12 Desember 1995 op naam van die Suid-Afrikaanse Lugdiens (die Historiese Vlug) geherregistreer. Die skroefvliegtuig het die konstruksienommer 42984 en sy vorige identiteite was SALM 6905 en ZS-AUB. Die eiendomsreg van ZS-AUB, die Douglas DC-4 met die konstruksienommer 42984, het op 25 Januarie 2001 op Transnet Beperk oorgegaan. (Soos in die Aviation Society of Africa-nuusbriewe van Januarie 1996 en Februarie 1996 en ASA News No 2/2001 gemeld.) Let daarop dat die DC-4 met die konstruksienommer 42984 in April 1997 ZU-ILI geword het en in Augustus 1997 weer as ZS-AUB geregistreer is. Die vliegtuig het ook die registrasie HB-ILI gehad.<ref name=":3" />
Die Douglas DC-4-1009-skroefvliegtuig met die registrasienommer ZS-AUB is in Desember 2007 aan die SAL-museumvereniging oorhandig. Die vliegtuig kon tot 50 passasiers in ’n besigheidsklaskonfigurasie vervoer. Met sy reikafstand van meer as 3 000 kilometer kon die DC-4 eksotiese bestemmings soos Sentraal- en Oos-Afrika maklik bereik. ZS-AUB is in die “Oranje stert”-kleurskema van die 1960’s geverf.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2002-09-19 FAWK 320 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-AUB op 19 September 2002 te Waterkloof
Lêer:Zsaub 2014-09-17 FAGM 4728 cr shd25 600x400.jpg|DC-4 ZS-AUB op 17 September 2014 te Randse Lughawe
</gallery>
== Variante ==
;DC-4
:Hoofproduk, na-oorlogs
*Canadair North Star: Kanadese produksie van 'n [[Rolls-Royce Merlin]]-aangedrewe variant met een voorbeeld aangedryf deur Pratt & Whitney R-2800 enjins.
*[[Aviation Traders Carvair]]: Britse vrag- en motorvragvliegtuig met 'n gemodifiseerde neus en verhoogde kajuit wat toelaat dat motorvoertuie makliker gelaai kan word.
== Verwysings ==
{{verwysings|3}}
{{en-vertaal|Douglas DC-4}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Douglas-vliegtuie]]
[[Kategorie:Passasiersvliegtuie]]
[[Kategorie:Vragvliegtuie]]
7mq1czu0ai1f5cf88vrl1aq5gj6jvup
2896298
2896296
2026-04-22T14:03:56Z
Gaius le Roux
203341
/* Die Douglas C-54G */
2896298
wikitext
text/x-wiki
{{Infoboks-Vliegtuig
|naam= Douglas DC-4
|beeld= Lêer:American Airlines NC90423.jpg
|byskrif=<center>American Airlines NC90423</center>
|tipe=Lugdiens- en vragvliegtuig
|vervaardiger=[[Douglas Aircraft Company]]
|ontwerper=
|eerste vlug= 14 Februarie 1942<ref name="Boeing history">{{cite web|url=http://www.boeing.com/history/mdc/dc-4.htm |title=History: Products: DC-4/C-54 Skymaster Transport |publisher=[[Boeing]] |access-date=20 January 2015}}</ref>
|bekendstelling= 1942 met [[United Airlines]]
|vrygestel=
|onttrek= 1991
|status= In beperkte gebruik
|hoofgebruiker=
|meer gebruikers=
|vervaardig=1942 – Augustus 1947
|aantal gebou='''DC-4''': 80<ref>Piston Engine Airliner Production List 1996</ref> <br/>'''C-54/R5D:''' 1 163
|programkoste=
|eenheidskoste=
|ontwikkel van=
|variante met eie artikels=
}}
Die '''Douglas DC-4''' is 'n Amerikaanse skroefaangedrewe [[passasiersvliegtuig]] met vier suierenjins wat deur die [[Douglas Aircraft Company]] ontwikkel en vervaardig is. Daar is ook militêre weergawes van die vliegtuig gebou, die [[Douglas C-54 Skymaster]] en R5D. Die militêre weergawes is in die [[Tweede Wêreldoorlog]] gebruik, hulle het ook gehelp met die [[Berlynse Lugbrug]] en diens gedoen tot in die 1960's. Sedert 1945 het verskeie lugvaartmaatskappye die DC-4 bedryf.
== Ontwerp en ontwikkeling ==
Ná toetsvlugte deur United Airlines met die DC-4E, het dit duidelik geword dat die 52-sitplekvliegtuig ondoeltreffend en onbetroubaar was om ekonomies te werk en rederye soos [[American Airlines]], Eastern, [[Pan American World Airways|Pan American]], [[Trans World Airlines|Trans World]] en [[United Airlines|United]] het 'n lys van verbeteringe van die ontwerp aangevra. Douglas het die nuwe vereistes geneem en 'n heeltemal nuwe, veel kleiner ontwerp, die DC-4A met 'n eenvoudiger romp wat steeds nie onder druk was nie, [[Pratt & Whitney R-2000 Twin Wasp]]-enjins, en 'n enkele rigtingroer en vin, geproduseer. Die driewielonderstel is behou.
Met die toetrede van die Verenigde State tot die Tweede Wêreldoorlog in Desember 1941, het die Amerikaanse Lugmag die voorlopige bestellings van die lugdienste oorgeneem en hulle die benaming C-54 Skymaster toegeken. Die eerste C-54 het op 14 Februarie 1942 vanaf Clover Field in [[Santa Monica, Kalifornië|Santa Monica]], [[Kalifornië]] gevlieg.
Om aan militêre vereistes te voldoen, het die eerste produksievliegtuig vier bykomende brandstoftenks in die hoofkajuit gehad, wat die passasiersitplekke tot 26 verminder het. Die volgende groep vliegtuie was die eerste wat volgens militêre spesifikasies gebou is en is die C-54A genoem en met 'n sterker vloer en 'n vragdeur met 'n hystoestel en windas gebou. Die eerste C-54A is in Februarie 1943 afgelewer. Met die bekendstelling van die C-54B in Maart 1944 is die buitenste vlerke verander om geïntegreerde brandstoftenks te hou, wat dit moontlik gemaak het om twee van die kajuitenks te verwyder. Dit het weer die installering van 49 sitplekke (of 16 draagbare) moontlik gemaak. Die C-54C was 'n hibriedvliegtuig vir presidensiële gebruik; dit het 'n C-54A-romp met vier kajuitbrandstoftenks gehad en die C-54B-vlerke met ingeboude tenks om maksimum reikafstand te verseker.
Die mees algemene variant was die C-54D, wat in Augustus 1944 in diens gestel is, in wese 'n C-54B met kragtiger R-2000-11-enjins. Met die C-54E is die laaste twee kajuitbrandstoftenks na die vlerke verskuif, wat meer vrag of 44 passasiersitplekke moontlik gemaak het.
In totaal is 1 163 C-54's (of R5D in diens van die Amerikaanse Vloot) vir die Verenigde State se weermag gebou tussen 1942 en Januarie 1946 en nog 79 DC-4's is ná die oorlog gebou. 'n Latere variant, met kragtiger Merlin-enjins wat dit toelaat om meer as 40% vinniger te vlieg, is in [[Kanada]] gebou as die Canadair North Star.
Namate die wêreldsituasie al hoe meer gespanne geraak het, het die Amerikaanse regering vervaardigers opdrag gegee om die voorrang aan die produksie van militêre vliegtuie te verleen; dit het Douglas ingesluit. Laasgenoemde het, voordat Amerika behoorlik tot die Tweede Wêreldoorlog toegetree het, burgerlike DC-4’s ontwerp, maar die Oorlogsdepartement het in Maart 1941 begin beplan om die nege DC-4’s oor te neem wat toe in die produksieproses was.<ref name=":0">{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=216, 217, 224, 226, 308 |language=en}}</ref>
Douglas het in die somer van 1944 begin om onder andere sy Model 1009-passasierslynvliegtuig aggressief te bemark. Hierdie model kon kajuite met of sonder drukreëling hê. Die vloer van die hoofdek was nie versterk nie. United Airlines was die eerste lugredery wat die Model 1009 gekies het en het op 11 September 1944 altesaam 15 vliegtuie bestel. Die Oorlogsbateadministrasie het egter oorlogsurplus-C-54's redelik goedkoop aangebied en United het sy DC-4-1009-bestelling gekanselleer. Douglas kon net 79 van die Model 1009 verkoop. Die Suid-Afrikaanse Lugdiens was een van die klante.<ref name=":0" />
== Operasionele geskiedenis ==
Die DC-4/C-54 het bewys dat dit 'n gewilde en betroubare vliegtuig was, met 1 245 wat tussen Mei 1942 en Augustus 1947 gebou is, insluitend 79 na-oorlogse DC-4's. Verskeie is steeds in diens teen 2022.
Douglas het ontwikkeling van die model tydens die oorlog voortgesit ter voorbereiding vir 'n terugkeer na burgerlike lugvaartgebruik wanneer die oorlog verby was. Verkope van nuwe vliegtuie moes meeding teen 500 oorlogstydse voormalige militêre C-54's en R5D's wat op die burgerlike mark gekom het, waarvan baie deur Douglas na die DC-4-standaard omgeskakel is. Die DC-4's was 'n gunsteling van huurlugrederye soos Great Lakes Airlines, North American Airlines, Universal Airlines en Transocean Airlines. In die 1950's was Transocean ([[Oakland]], Kalifornië) die grootste burgerlike gebruiker van die C-54/DC-4.
Douglas het 79 nuwe DC-4's tussen Januarie 1946 en 9 Augustus 1947 vervaardig, waarvan die laaste een aan die [[Suid-Afrikaanse Lugdiens]] afgelewer is. Drukvaste kajuite was 'n opsie, maar alle burgerlike DC-4's (en C-54's) is sonder hierdie opsie gebou.
'n Totaal van 330 DC-4's en C-54's is in die [[Berlynse Lugbrug]] gebruik, wat hulle een van die mees gebruikte tipes gemaak het.
Kopers van nuutgeboude DC-4's het Pan American Airways, National Airlines, Northwest Airlines en Western Airlines in die VSA ingesluit. Oorsese kopers was [[KLM]], [[Scandinavian Airlines]], [[IBERIA]]-lugredery, Swissair, [[Air France]], Sabena, Cubana de Aviación, Avianca, Aerolíneas Argentinas, Aeropostal of Venezuela (1946) en die Suid-Afrikaanse Lugdiens.<ref>Berry 1967, pp. 70–73.</ref> Verskeie lugdienste het nuwe DC-4's gebruik om geskeduleerde trans-Atlantiese vlugte tussen [[Latyns-Amerika]] en [[Europa]] te begin. Van die vroegste was Aerolíneas Argentinas (1946), Iberia Airlines van Spanje (1946) en Cubana de Aviación (1948).
Basiese pryse vir 'n nuwe DC-4 in 1946–47 was ongeveer £140 000-£160 000 (gelykstaande aan £5 544 759 in 2023). In 1960 was gebruikte DC-4's beskikbaar vir ongeveer £80 000 (gelykstaande aan £1 534 159 in 2023).<ref>{{cite journal |url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1960/1960%20-%202687.html |title=de havilland {{!}} 1960 {{!}} 2687 {{!}} Flight Archive |journal=Flight |date=18 November 1960 |access-date=28 February 2017}}</ref>
== Produksie van die DC-4 ==
[[Lêer:C-54s Berlin-Gatow July 1945.jpg|duimnael|Berlin-Gatow-lughawe 15 Julie 1945]]
Die totale produksie van die DC-4 en DC-4-variante het op 1244 vliegtuie te staan gekom. Dit het uit die C-54 (24), C-54A (252), C-54B (220), C-54D (380), C-54E (125), C-54G (162), XC-114 (1), YC-116 (1) en DC-4 (79) bestaan. Die C-54-variant is by die Santa Monica- en die Chicago-aanleg gebou.<ref name=":0" />{{rp|226, 308}}
In die meegaande foto word Douglas C-54-transportvliegtuie van die USAAF op 15 Julie 1945 op die Berlin-Gatow-lughawe in Duitsland gesien. Die vliegtuie het die VSA-president Harry S Truman en ander hooggeplaastes vir die Potsdam-konferensie gebring. Die tweede vliegtuig in hierdie ry het die stertnommer “49126”. Daar was ’n C-54E met die reeksnommer 44-9126 en hy het die konstruksienommer 27352 gehad. Die masjien is as ’n C-54E-15-DO gebou en is op 14 Mei 1945 aan die USAAF afgelewer.
=== Die Douglas C-54A ===
Die C-54A is in Santa Monica (97 C-54A-DO’s) en Chicago (252 C-54A-DC’s) gebou. Dit was die eerste variant wat van die begin af vir militêre gebruik bedoel was en het versterkte kajuitvloere met vraghanteringsfasiliteite gehad. Daar was ’n dubbelvragdeur aan die linkerkant van die romp. Die afmetings van die vragdeur was ongeveer 2.38 meter by 1.7 meter. Voorsiening is gemaak dat voertuie met wiele in en uit die deuropening kan beweeg. Hierdie variant kon 50 troepe op voumateriaalsitplekke of 36 draagbare vervoer.<ref name=":0" />{{rp|217}}
Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 het die identiteitsrekord 42-107469 (USAAF), N53103, PI-C102, HS-POE, HS-TSA, 42-107469 (Thai-lugmag), VQ-ZEF, A2-ZEF, ZS-IPR, 6906 (SALM), ZS-IPR (Aero Air) en PH-DDY. In Suid-Afrika is die vliegtuig eers as ZS-IPR deur Suidwes Lugdiens bedryf (Januarie 1972 afgelewer en geregistreer; Oktober 1980 aan diens onttrek, September 1981 verkoop) en het daarna 6906 in die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) geword. Ná sy SALM-diens is die masjien verkoop.
In foto 1 hieronder word die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 op 25 Februarie 1977 as ZS-IPR van Suidwes Lugdiens by die lughawe DF Malan gesien. Die Engelse naam van die redery is aan hierdie kant van die skroefvliegtuig gebruik. Die kleure op die vliegtuig is diep blou, wit en silwer, die individuele naam is ''Alexander Bay'' en die Suidwes Lugdiens-logo verskyn op die stertvin.
Foto's 2 en 3 hieronder: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10417 het met die reeksnommer 6907 in die SALM gedien en het vervolgens die registrasie ZS-NJN gehad voordat hy as 7Q-YYY met Africa Cargo Airlines geregistreer is.<ref name=":1">{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=223, 224, 230, 231, 238, 245, 246, 248, 251, 254, 257, 258, 268 |language=en}}</ref>
Foto's 4 en 5: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10413 het as reeksnommer 6908 in die SALM gedien en was daarna 9Q-CJL met Transair Cargo.<ref name=":1" /><gallery mode="packed">
Lêer:zsipr_1977-02-25_FACT_187_rot_dust_800x486.jpg|ZS-IPR Suidwes Lugdiens
Lêer:6907 1990-03-24 FAPB 340 her 72dpi.jpg|C-54A 6907 24 Maart 1990 Pietersburg
Lêer:7qyyy 1994-04-23 FALA 097 dust shd25 600x364.jpg|C-54A 7Q-YYY 23 April 1994 Lanseria
Lêer:6908 1989-05-05 FASK 322 her 72dpi.jpg|C-54A 6908 5 Mei 1989 Swartkop
Lêer:9qcjl 1997-07-00 FALA 074 resize.jpg|C-54A 9Q-CJL Julie 1997 Lanseria
</gallery>
=== Die Douglas C-54B ===
Die C-54’s en C-54A’s se reikafstand was voldoende vir operasies oor ’n oseaan maar kon nie bruikbare loonvragte op lang sektore vervoer nie. Gevolglik is die brandstofstelsel van 100 C-54B-DO’s en 120 C-54B-DC’s gemodifiseer deur twee van die kajuittenke met tenke in die vlerkbuitepanele te vervang vir ’n maksimum brandstofvermoë van 14161 liter. Sodoende kon C-54B’s 41 militêre passasiers en vyf bemanningslede tussen Kalifornië en Hawaii karwei. Twee-en-dertig C-54B-DC’s het as R5D-2’s na die VSA-vloot gegaan en een het na die Britse Koninklike Lugmag vir gebruik deur die Eerste Minister Winston Churchill gegaan (met die reeksnommer EW999).<ref name=":0" />
[[Lêer:Douglas Skymaster RAF VIP transport c1945.jpg|duimnael|Britse Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999]]
In die meegaande foto word die Douglas Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999 van die Britse Koninklike Lugmag op die grond by Lyneham in Wiltshire in die Verenigde Koninkryk gesien. Die vliegtuig was van November 1944 tot November 1945 by Lyneham vir die persoonlike gebruik van die Britse Eerste Minister en sy gevolg gebaseer. Toe die foto geneem is, het die masjien nog die USAAF-stertnommer “317126” opgehad, wat na die reeksnommer 43-17126 verwys. Die konstruksienommer van die masjien is 18326. Die vliegtuig is in November 1945 aan die USAAF terugbesorg.
=== Die Douglas VC-54C ===
’n C-54A-5-DO is gedurende konstruksie gemodifiseer om die eerste VSA- presidensiële vliegtuig te word (hierdie C-54 se bynaam was “Sacred Cow”) . ’n Luik onder die romp is met ’n elektriese hysbak vir die rolstoel van President Roosevelt toegerus. Die klankdigte kajuit het 'n luukse presidensiële suite, ’n konferensiekamer, sitplek vir 15 mense en slaapakkommodassie vir ses gehad. Bykomende vlerktenke is gemonteer om die branstofvermoë tot 17070 liter te verhoog. ''Skyleaders'' noem dat hierdie vliegtuig die reeksnommer '''41-37295''' en die '''konstruksienommer 3086''' gehad het, maar ander bronne verstrek inligting wat hiervan verskil (sien hieronder). President Roosevelt het op 3 Februarie 1945 met die “Sacred Cow” gereis om die Yalta-konferensie by te woon. Vir hierdie geleentheid het die vliegtuig die reeksnommer 42-72252 gehad (dit was die nommer van ’n C-54 wat minder as drie maande voor dit naby Hawaii neergestort het).<ref name=":0" />
’n Vliegtuig met die stertnommer “2107451“ word op Wikimedia Commons as die presidensiële vliegtuig aangegee (sien meegaande foto’s). AirHistory.net se inligting dui daarop dat die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 het.<ref>{{Cite web|url=https://www.airhistory.net/photo/774267/42-107451/42-72252|title=|date=21 April 2026|website=AirHistory.net|access-date=21 April 2026}}</ref>
Volgens ''Propliners'' (sien die aantekening aan die einde van hierdie gedeelte) het die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 en is op 26 Januarie 1944 aan die USAAF afgelewer, in ’n VC-54C-1-DO omskep en van 1944 tot 1947 as presidensiële vliegtuig gebruik en het die bynaam “Sacred Cow” gehad. Presidente Roosevelt en Truman het “Sacred Cow” gebruik.<ref>{{Cite web|url=http://cgibin.rcn.com/jeremy.k/cgi-bin/gzUsafSearch.pl?target=&content=Douglas+C-54|title=USAF Serial Number Search Results|date=21 April 2026|access-date=21 April 2026}}</ref>
Die Douglas VC-54C met die stertnommer “2107451“ en die bynaam “Sacred Cow” word in die volgende drie foto’s geïllustreer.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas VC-54C Sacred Cow, circa in 1947 (176246706).jpg
Lêer:Photograph of President Truman's airplane, a C-54 nicknamed "the Sacred Cow," shortly after arrival at Boca Chica... - NARA - 200460.jpg
Lêer:Photograph of the President's airplane on the runway at Washington's National Airport, before it departed to carry... - NARA - 199285.jpg
</gallery>
=== Die Douglas C-54D ===
Die C-54D is as C-54D-DC’s in die Chicago-aanleg (325) en C-54D-DO’s in die Santa Monica-aanleg (55) gebou. Altesaam 86 van hierdie vliegtuie het as R5D-3’s na die VSA-vloot gegaan en 22 het as Skymaster Merk I’s na die Britse Koninklike Lugmag gegaan.<ref name=":0" />{{rp|217, 218, 308, 318}}
Foto 1: ’n VSA-vloot Douglas R5D-3 met die BuNo 56489 (konstruksienommer 10592 en ex-USAAF-reeksnommer 42-72487) van Vloot-lugstasie Argentia in Newfoundland word in hierdie foto gesien. Volgens basislegende verwys die naam ''Eloise'' en die alligator met die sneeuskoene op die voorste deel van die romp na iemand wat ’n troetelalligator met daardie naam gehad het.
Foto 2: Die Douglas R5D-3 met die BuNo 91999 word op 18 Januarie 1958 oor Vloot-lugstasie Patuxent River, Maryland in die VSA gesien. Die vliegtuig behoort aan die Vloot-reserwetransport-eskader 724 (VR-724), wat in daardie stadium by Vloot-lugstasie Glenview in Illinois gebaseer was. Die masjien was voorheen USAAF 42-72678 en was as KL985 in diens van die Koninklike Britse Lugmag voordat dit deur die VSA-vloot in gebruik geneem is. Die konstruksienommer van die vliegmasjien is 10783.
Foto 3: Koreaanse Oorlog-ongevalle word in 1951 by Taegu in ’n USAF Douglas C-54D-10-DC Skymaster met die reeksnommer 42-72694 gelaai. Die skroefvliegtuig het die konstrukisienommer 10799 en is op 27 Junie 1945 aan die USAAF afgelewer, wat later die USAF geword het.
Foto 4: Die Douglas C-54D met die konstruksienommer 10811 word op 23 April 1994 by Lanseria-lughawe as C9-ATF van Interocean Airways gesien. Die identiteitsrekord van die skroefvliegtuig is 42-72706, N-706, N4988T, C-GRYZ, C9-ATF, 3D-ATF en C9-ATF.
Foto 5: Hierdie skyfie van die C-54D met die reeksnommer 43-17205 (en ander vliegtuie) is in 1951 tot 1953 tydens die Koreaanse Oorlog geneem.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas C-54Q assigned to NAS Argentia.jpeg|R5D-3 BuNo 56489
Lêer:Douglas R5D-3 of VR-724 over NAS Patuxent River in 1958.jpg|R5D-3 BuNo 91999
Lêer:Casualties are loaded on USAF C-54D Taegu 1951.jpg|C-54D reeksnommer 42-72694
Lêer:C9atf 1994-04-23 FALA 227 her shd25 her 600x364.jpg|C-54D C9-ATF 23 April 1994
Lêer:Seoul Airport, NG-2009-136-72.jpg|C-54D reeksnommer 43-17205
</gallery>
=== Die Douglas C-54E ===
Altesaam 125 eenhede van die C-54 is as C-54E-DO’s in die Santa Monica-aanleg gebou. Twintig van hierdie vliegtuie het as R5D-4’s na die VSA-vloot gegaan. Die kajuituitleg van hierdie weergawe is gemodifiseer sodat dit vinnig van vragvliegtuie na troepedraers omgeskakel kan word. Die vragweergawe kon tot ongeveer 14740 kilogram se vrag vervoer. Die passasiersweergawe kon óf 50 mense op hol materiaalsitplekke óf as personeeltransportvliegtuig 44 mense in lugrederytipe sitplekke vervoer.<ref name=":0" />{{rp|218}}
Die C-54E met die konstruksienommer 27253 is as ’n Douglas C-54E-1-DO gebou en is op 15 Januarie 1945 as reeksnommer 44-9027 aan die USAAF afgelewer. Hierdie skroefvliegtuig is as die persoonlike vliegtuig van Generaal Douglas MacArthur met die naam ''Bataan'' gebruik. (Dit was die tweede keer wat hierdie naam vir ’n vliegtuig van Generaal MacArthur gebruik is.)<ref>{{Cite web|url=https://warfarehistorynetwork.com/article/wwii-aircraft-the-douglas-c-54-skymaster/|title=The Skymaster’s Role in the War: Air Evacuation and VIP Transport|last=McGowan|first=Sam|date=21 April 2026|website=Warfare History Network|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/macarthurmemorial/posts/this-is-an-interior-shot-of-bataan-ii-the-douglass-c-54-skymaster-that-served-as/6104233202951344/|title=MacArthur Memorial’s Post|date=24 September 2021|website=Facebook|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://bataancampaign.wordpress.com/2015/02/26/an-aerial-echo-of-bataan/|title=An Aerial Echo of Bataan|website=The Bataan Campaign|access-date=21 April 2026}}</ref>
’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) het die stertnommer “49093” gehad. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093. Sy konstruksienommer is 27319, wat as ’n C-54E-5-DO gebou is en op 13 April 1945 aan die USAAF afgelewer is. Hy het later ZS-PAI van Phoebus Apollo geword.
Die Douglas C-54E-5-DO met die konstruksienommer 27319 het die identiteitsrekord 44-9093 (eers in ’n MC-54M en toe in ’n C-54M omskep), N4989K (Phoebus Apollo het Skymaster N4989K van Contact Air verkry; die masjien is op 10 Julie 1998 in ’n kleurskema van natuurlike metaal met ’n blou neus by Phoebus Apollo se basis by die Randse Lughawe gesien) en ZS-PAI.
Foto 1: Generaal MacArthur staan in 1950 in Korea voor sy persoonlike C-54 met die naam ''Bataan''.
Foto 2: ’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) van die USAF word in hierdie geval gesien. Sy stertnommer is “49093”. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093.
Foto 3: Die Douglas C-54M met die konstruksienommer 27319 word op 4 Mei 2003 as registrasienommer ZS-PAI van Phoebus Apollo by die Randse Lughawe gesien.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas MacArthur in Korea, 1950.jpg|MacArthur ''Bataan''
Lêer:An USAF C-54 Skymaster.jpg|C-54E reeksnommer 44-9093
Lêer:Zspai 2003-05-04 FAGM P5045544 cr EL 600x450.jpg|C-54M ZS-PAI
</gallery>
=== Die Douglas C-54G ===
Die C-54G het konstruksienommers van 35929 tot 36090 gehad. Altesaam 162 van hulle is as C-54G-DO’s in Santa Monica gebou en hulle is hoofsaaklik as troepedraers gebruik. Volgens ''Skyleaders'' is die dubbelvragdeur van hierdie variant deur een kleiner deur vervang. Dertien vliegtuie van hierdie variant is as R5D-5’s in Amerikaanse Vlootdiens gebruik.<ref name=":0" />{{rp|219}}
[[Lêer:9qcoc 1976-12-16 FAJS 447 shd25 her2 600x364.jpg|geen|duimnael|250px|Die skroefvliegtuig met die konstruksienommer 35936 is een van 162 C-54G-DO’s wat in Santa Monica gebou is.]]
Aantekening: Die inligting wat hierbo weergegee word, is ook in ''Propliners'' nagevors.<ref name=":1" />
Aantekening: Van die inligting wat hierbo rakende C-54's weergegee word, is ook in ''Propliners'' nagevors.<ref name=":1" />
== Data vir die DC-4-1009 ==
Die Douglas DC-4-1009 is aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins en het ’n vlerkspan van 35.8 meter, ’n lengte van 28.6 meter, ’n hoogte van 8.38 meter en ’n vlerkoppervlakte van 445 vierkante meter gehad.<ref name=":0" />{{rp|235}}
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2005-09-24 FALA 076 straicrop LR 600x400.jpg|Die Douglas DC-4-1009 aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins
Lêer:Zsbmh 1993-09-04 FATH ice 784 LR 600x364.jpg|DC-4 met die registrasienommer ZS-BMH op 4 September 1993 in Venda
</gallery>
== Operasionele gebruik van die DC-4-1009 ==
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van Suidwes Lugdiens ===
[[Lêer:Zsigb 1977-02-05 FACT 417 her LR her 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 op 5 Februarie 1977 as ZS-IGB van Suidwes Lugdiens by [[Kaapstad Internasionale Lughawe|Lughawe DF Malan]] naby Kaapstad. Die vliegtuig het die naam ''Ondangwa''.]]
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 is oorspronklik vir Trans Australia Airlines gebou en was toe VH-TAC geregistreer. Daarna het hy die registrasie VH-BPA by British Commonwealth Pacific Airlines gehad. Vervolgens het Qantas die vliegtuig bedryf en was hy VH-EBL geregistreer. Die vliegtuig het die individuele naam ''Ondangwa''.<ref name=":1" />
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van die SAL ===
[[Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6632 LR 600x400.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was ZS-BMH by die SAL geregistreer.]]
Die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) se eerste Skymaster was ZS-AUA, en die tipe het in Maart 1946 aangekom en is kort daarna in gebruik geneem. Hoewel die DC-4 nie drukreëling gehad het nie, kon dit tot 61 passasiers teen 362 kilometer per uur in gemakstoelgerief vervoer. In SAL-diens het die DC-4’s die York-skroefvliegtuie op die Springbokdiens vervang en die rondvlug na Londen aansienlik korter gemaak. Die SAL het op 1 Mei 1946 met ’n DC-4-diens tussen Johannesburg en Kaapstad en op 8 Julie 1946 met een na Londen (oor Nairobi, Kartoem en Tripoli) begin. Toe die Constellation in gebruik geneem is, is die DC-4’s aan die oorsese diens onttrek maar is steeds op binnelandse en streeksdienste gebruik en het uiteindelik die Skycoach-ekonomieseklasdiens bedryf wat vanaf 25 Maart 1959 ingestel is. Die SAL het vyf DC-4’s met die registrasienommers ZS-AUA, ZS-AUB, ZS-BMF, ZS-BMG en ZS-BMH asook die C-54 met die registrasienommer ZS-BWN gehad. Nadat die DC-4’s in 1966/1967 aan diens onttrek is, is hulle na die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) oorgeplaas.<ref>{{Cite book |last=Spring |first=Ivan |title=Winged Springboks 1934 to 1996: The aircraft of South African Airways through sixty-two years as Africa’s premier air carrier |date=1996 |publisher=Spring Air |year=1996 |isbn=0-958- 3977-4-0 |pages=11 |language=en}}</ref><ref name=":0" />{{rp|227}}
Toe die laaste DC-4-1009 (konstruksienommer 43157) op 9 Augustus 1947 na die SAL gegaan het, was dit die einde van C-54- en DC-4-produksie. Hierdie skroefvliegtuig was as ZS-BMH by die SAL geregistreer.<ref name=":0" />{{rp|226, 319}}
=== Skymasters deur die SALM gebruik ===
[[Lêer:44 Sqd 1989-05-06 FASK 332 her 72dpi.jpg|duimnael|250x250px|Nommer 44 Eskader het die Skymaster van die begin tot die einde van die tipe se diens in die Suid-Afrikaanse Lugmag bedryf.]]
Die SALM het verskeie Douglas Skymasters van die SAL asook van ander bronne verkry. Die eerste voormalige SAL-DC-4-1009’s is in Januarie 1966 aan die SALM afgelewer.<ref name=":2">{{Cite book |last=Brent |first=Winston |title=85 Years of South African Air Force 1920 – 2005 |date=November 2005 |publisher=Freeworld Publications CC |year=2005 |isbn=0-958-4388-9-7 |location=Nelspruit, South Africa |pages=356 |language=en}}</ref>
Die volgende DC-4-1009’s is van die SAL na die SALM oorgeplaas:<ref name=":2" />
{| class="wikitable"
!Registrasie
!Konstruksie-<br />nommer
!Reeksnommer
!Datum
!Latere gebeure
|-
|ZS-AUA
|42934
|6901
|17 Januarie 1966
|na ZS-NUR
|-
|ZS-AUB
|42984
|6905
|29 September 1967
|terug na ZS-AUB
|-
|ZS-BMF
|43155
|6902
|14 Januarie 1966
|na SALM-museum
|-
|ZS-BMG(1)
|43156
|6903
|21 Januarie 1966
|uitgebrand 24 November 1980
|-
|ZS-BMH
|43157
|6904
|21 Januarie 1966
|weer ZS-BMH Maart 1993
|-
|}
In SALM-diens was die Skymasters van 6901 tot 6908 genommer (met die voormalige SAL-vliegtuie wat van 6901 tot 6905 en die ander wat van 6906 tot 6908 genommer was). Hierdie tipe is van die begin tot die einde deur 44 Eskader bedryf. Die Skymasters is vir die vervoer van troepe en BBP’s gebruik. Vlugte is ook na die Operasionele Gebied (in Suidwes-Afrika) onderneem. Die Skymasters is aan die einde van 1992 as gevolg van die eertydse rasionaliseringsprogram uit diens gestel. Die laaste vlug van ’n SALM-Skymaster (6905) het op 3 Augustus 1994 plaasgevind.<ref name=":2" />
<gallery mode="packed">
Lêer:6901 1989-05-05 FASK 314 her 600x364.jpg|DC-4 6901 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6902 1989-05-05 FASK 316 her 72dpi.jpg|DC-4 6902 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6903 0000 FAGM 284 her2 72dpi.jpg|Uitgebrande 6903 by Randse Lughawe
Lêer:6904 1990-03-24 FAPB 338 her 600x364.jpg|DC-4 6904 op 24 Maart 1990 te Pietersburg
Lêer:6905 FAWK 600 resize crop res.jpg|DC-4 6905 in Oktober 1995 te Waterkloof
Lêer:6905 FAWK 602 resize (2).jpg|DC-4 6905-voorkant Oktober 1995
</gallery>
=== Suid-Afrikaanse Lugdiens-museumvereniging ===
==== Douglas DC-4-1009 ZS-BMH ====
Douglas DC-4 Skymaster ZS-BMH was die SAL se sewende museumverkryging. Hierdie skroefvliegtuig is ook voorheen deur die Suid-Afrikaanse Lugmag gebruik en is op 12 Mei 1993 aan die SAL terugbesorg.<ref name=":3">{{Cite web|url=https://saamuseum.co.za/history/History_of_The_South_African_Airways_Museum_Society_webpage.htm|title=The South African Airways Museum Society, NPC Preserving South Africa’s Civil Aviation History since 1986 – Past, Present and Future |volume=II|last=Austin-Williams|first=John|date=21 July 2024|website=SAA Museum History}}</ref>
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was die laaste van sy soort wat gebou is en is oorspronklik in Junie 1947 op naam van die SAL geregistreer. Hierdie Skymaster is op 21 Januarie 1966 met die reeksnommer 6904 na die SALM oorgeplaas. In Februarie/Maart 1977 is die vliegtuig as ZS-BMH op naam van Safair Freighters geregistreer (hy is waarskynlik gebruikhuur). Die registrasie van die vliegtuig is op 2 Mei 1977 gekanselleer (vermoedelik het die vliegtuig na die SALM teruggegaan) en het weer die reeksnommer 6904 gekry. Ná sy diens by die SALM is die masjien weer in Maart 1993 as ZS-BMH geregistreer.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsbmh 1993-05-15 FASK ice 820 LR her 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 15 Mei 1993 te Swartkop
Lêer:Zsbmh 2000-09-09 FAWK 088 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 9 September 2000 te Waterkloof
Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6628 cr shd25 600x400.jpg|Skycoach-embleem DC-4 ZS-BMH
</gallery>
==== Douglas DC-4-1009 ZS-AUB ====
DC-4 ZS-AUB is op 22 Desember 1995 in die SAL- tegniese gebied by Johannesburg Internasionale Lughawe gesien – hy was vir die SAL-museum bestem. ZS-AUB is op 12 Desember 1995 op naam van die Suid-Afrikaanse Lugdiens (die Historiese Vlug) geherregistreer. Die skroefvliegtuig het die konstruksienommer 42984 en sy vorige identiteite was SALM 6905 en ZS-AUB. Die eiendomsreg van ZS-AUB, die Douglas DC-4 met die konstruksienommer 42984, het op 25 Januarie 2001 op Transnet Beperk oorgegaan. (Soos in die Aviation Society of Africa-nuusbriewe van Januarie 1996 en Februarie 1996 en ASA News No 2/2001 gemeld.) Let daarop dat die DC-4 met die konstruksienommer 42984 in April 1997 ZU-ILI geword het en in Augustus 1997 weer as ZS-AUB geregistreer is. Die vliegtuig het ook die registrasie HB-ILI gehad.<ref name=":3" />
Die Douglas DC-4-1009-skroefvliegtuig met die registrasienommer ZS-AUB is in Desember 2007 aan die SAL-museumvereniging oorhandig. Die vliegtuig kon tot 50 passasiers in ’n besigheidsklaskonfigurasie vervoer. Met sy reikafstand van meer as 3 000 kilometer kon die DC-4 eksotiese bestemmings soos Sentraal- en Oos-Afrika maklik bereik. ZS-AUB is in die “Oranje stert”-kleurskema van die 1960’s geverf.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2002-09-19 FAWK 320 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-AUB op 19 September 2002 te Waterkloof
Lêer:Zsaub 2014-09-17 FAGM 4728 cr shd25 600x400.jpg|DC-4 ZS-AUB op 17 September 2014 te Randse Lughawe
</gallery>
== Variante ==
;DC-4
:Hoofproduk, na-oorlogs
*Canadair North Star: Kanadese produksie van 'n [[Rolls-Royce Merlin]]-aangedrewe variant met een voorbeeld aangedryf deur Pratt & Whitney R-2800 enjins.
*[[Aviation Traders Carvair]]: Britse vrag- en motorvragvliegtuig met 'n gemodifiseerde neus en verhoogde kajuit wat toelaat dat motorvoertuie makliker gelaai kan word.
== Verwysings ==
{{verwysings|3}}
{{en-vertaal|Douglas DC-4}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Douglas-vliegtuie]]
[[Kategorie:Passasiersvliegtuie]]
[[Kategorie:Vragvliegtuie]]
a6mtqg6grbrwexvsktcqhoxc5sx4io8
2896299
2896298
2026-04-22T14:05:09Z
Gaius le Roux
203341
Ek het een sin geskrap.
2896299
wikitext
text/x-wiki
{{Infoboks-Vliegtuig
|naam= Douglas DC-4
|beeld= Lêer:American Airlines NC90423.jpg
|byskrif=<center>American Airlines NC90423</center>
|tipe=Lugdiens- en vragvliegtuig
|vervaardiger=[[Douglas Aircraft Company]]
|ontwerper=
|eerste vlug= 14 Februarie 1942<ref name="Boeing history">{{cite web|url=http://www.boeing.com/history/mdc/dc-4.htm |title=History: Products: DC-4/C-54 Skymaster Transport |publisher=[[Boeing]] |access-date=20 January 2015}}</ref>
|bekendstelling= 1942 met [[United Airlines]]
|vrygestel=
|onttrek= 1991
|status= In beperkte gebruik
|hoofgebruiker=
|meer gebruikers=
|vervaardig=1942 – Augustus 1947
|aantal gebou='''DC-4''': 80<ref>Piston Engine Airliner Production List 1996</ref> <br/>'''C-54/R5D:''' 1 163
|programkoste=
|eenheidskoste=
|ontwikkel van=
|variante met eie artikels=
}}
Die '''Douglas DC-4''' is 'n Amerikaanse skroefaangedrewe [[passasiersvliegtuig]] met vier suierenjins wat deur die [[Douglas Aircraft Company]] ontwikkel en vervaardig is. Daar is ook militêre weergawes van die vliegtuig gebou, die [[Douglas C-54 Skymaster]] en R5D. Die militêre weergawes is in die [[Tweede Wêreldoorlog]] gebruik, hulle het ook gehelp met die [[Berlynse Lugbrug]] en diens gedoen tot in die 1960's. Sedert 1945 het verskeie lugvaartmaatskappye die DC-4 bedryf.
== Ontwerp en ontwikkeling ==
Ná toetsvlugte deur United Airlines met die DC-4E, het dit duidelik geword dat die 52-sitplekvliegtuig ondoeltreffend en onbetroubaar was om ekonomies te werk en rederye soos [[American Airlines]], Eastern, [[Pan American World Airways|Pan American]], [[Trans World Airlines|Trans World]] en [[United Airlines|United]] het 'n lys van verbeteringe van die ontwerp aangevra. Douglas het die nuwe vereistes geneem en 'n heeltemal nuwe, veel kleiner ontwerp, die DC-4A met 'n eenvoudiger romp wat steeds nie onder druk was nie, [[Pratt & Whitney R-2000 Twin Wasp]]-enjins, en 'n enkele rigtingroer en vin, geproduseer. Die driewielonderstel is behou.
Met die toetrede van die Verenigde State tot die Tweede Wêreldoorlog in Desember 1941, het die Amerikaanse Lugmag die voorlopige bestellings van die lugdienste oorgeneem en hulle die benaming C-54 Skymaster toegeken. Die eerste C-54 het op 14 Februarie 1942 vanaf Clover Field in [[Santa Monica, Kalifornië|Santa Monica]], [[Kalifornië]] gevlieg.
Om aan militêre vereistes te voldoen, het die eerste produksievliegtuig vier bykomende brandstoftenks in die hoofkajuit gehad, wat die passasiersitplekke tot 26 verminder het. Die volgende groep vliegtuie was die eerste wat volgens militêre spesifikasies gebou is en is die C-54A genoem en met 'n sterker vloer en 'n vragdeur met 'n hystoestel en windas gebou. Die eerste C-54A is in Februarie 1943 afgelewer. Met die bekendstelling van die C-54B in Maart 1944 is die buitenste vlerke verander om geïntegreerde brandstoftenks te hou, wat dit moontlik gemaak het om twee van die kajuitenks te verwyder. Dit het weer die installering van 49 sitplekke (of 16 draagbare) moontlik gemaak. Die C-54C was 'n hibriedvliegtuig vir presidensiële gebruik; dit het 'n C-54A-romp met vier kajuitbrandstoftenks gehad en die C-54B-vlerke met ingeboude tenks om maksimum reikafstand te verseker.
Die mees algemene variant was die C-54D, wat in Augustus 1944 in diens gestel is, in wese 'n C-54B met kragtiger R-2000-11-enjins. Met die C-54E is die laaste twee kajuitbrandstoftenks na die vlerke verskuif, wat meer vrag of 44 passasiersitplekke moontlik gemaak het.
In totaal is 1 163 C-54's (of R5D in diens van die Amerikaanse Vloot) vir die Verenigde State se weermag gebou tussen 1942 en Januarie 1946 en nog 79 DC-4's is ná die oorlog gebou. 'n Latere variant, met kragtiger Merlin-enjins wat dit toelaat om meer as 40% vinniger te vlieg, is in [[Kanada]] gebou as die Canadair North Star.
Namate die wêreldsituasie al hoe meer gespanne geraak het, het die Amerikaanse regering vervaardigers opdrag gegee om die voorrang aan die produksie van militêre vliegtuie te verleen; dit het Douglas ingesluit. Laasgenoemde het, voordat Amerika behoorlik tot die Tweede Wêreldoorlog toegetree het, burgerlike DC-4’s ontwerp, maar die Oorlogsdepartement het in Maart 1941 begin beplan om die nege DC-4’s oor te neem wat toe in die produksieproses was.<ref name=":0">{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=216, 217, 224, 226, 308 |language=en}}</ref>
Douglas het in die somer van 1944 begin om onder andere sy Model 1009-passasierslynvliegtuig aggressief te bemark. Hierdie model kon kajuite met of sonder drukreëling hê. Die vloer van die hoofdek was nie versterk nie. United Airlines was die eerste lugredery wat die Model 1009 gekies het en het op 11 September 1944 altesaam 15 vliegtuie bestel. Die Oorlogsbateadministrasie het egter oorlogsurplus-C-54's redelik goedkoop aangebied en United het sy DC-4-1009-bestelling gekanselleer. Douglas kon net 79 van die Model 1009 verkoop. Die Suid-Afrikaanse Lugdiens was een van die klante.<ref name=":0" />
== Operasionele geskiedenis ==
Die DC-4/C-54 het bewys dat dit 'n gewilde en betroubare vliegtuig was, met 1 245 wat tussen Mei 1942 en Augustus 1947 gebou is, insluitend 79 na-oorlogse DC-4's. Verskeie is steeds in diens teen 2022.
Douglas het ontwikkeling van die model tydens die oorlog voortgesit ter voorbereiding vir 'n terugkeer na burgerlike lugvaartgebruik wanneer die oorlog verby was. Verkope van nuwe vliegtuie moes meeding teen 500 oorlogstydse voormalige militêre C-54's en R5D's wat op die burgerlike mark gekom het, waarvan baie deur Douglas na die DC-4-standaard omgeskakel is. Die DC-4's was 'n gunsteling van huurlugrederye soos Great Lakes Airlines, North American Airlines, Universal Airlines en Transocean Airlines. In die 1950's was Transocean ([[Oakland]], Kalifornië) die grootste burgerlike gebruiker van die C-54/DC-4.
Douglas het 79 nuwe DC-4's tussen Januarie 1946 en 9 Augustus 1947 vervaardig, waarvan die laaste een aan die [[Suid-Afrikaanse Lugdiens]] afgelewer is. Drukvaste kajuite was 'n opsie, maar alle burgerlike DC-4's (en C-54's) is sonder hierdie opsie gebou.
'n Totaal van 330 DC-4's en C-54's is in die [[Berlynse Lugbrug]] gebruik, wat hulle een van die mees gebruikte tipes gemaak het.
Kopers van nuutgeboude DC-4's het Pan American Airways, National Airlines, Northwest Airlines en Western Airlines in die VSA ingesluit. Oorsese kopers was [[KLM]], [[Scandinavian Airlines]], [[IBERIA]]-lugredery, Swissair, [[Air France]], Sabena, Cubana de Aviación, Avianca, Aerolíneas Argentinas, Aeropostal of Venezuela (1946) en die Suid-Afrikaanse Lugdiens.<ref>Berry 1967, pp. 70–73.</ref> Verskeie lugdienste het nuwe DC-4's gebruik om geskeduleerde trans-Atlantiese vlugte tussen [[Latyns-Amerika]] en [[Europa]] te begin. Van die vroegste was Aerolíneas Argentinas (1946), Iberia Airlines van Spanje (1946) en Cubana de Aviación (1948).
Basiese pryse vir 'n nuwe DC-4 in 1946–47 was ongeveer £140 000-£160 000 (gelykstaande aan £5 544 759 in 2023). In 1960 was gebruikte DC-4's beskikbaar vir ongeveer £80 000 (gelykstaande aan £1 534 159 in 2023).<ref>{{cite journal |url=http://www.flightglobal.com/pdfarchive/view/1960/1960%20-%202687.html |title=de havilland {{!}} 1960 {{!}} 2687 {{!}} Flight Archive |journal=Flight |date=18 November 1960 |access-date=28 February 2017}}</ref>
== Produksie van die DC-4 ==
[[Lêer:C-54s Berlin-Gatow July 1945.jpg|duimnael|Berlin-Gatow-lughawe 15 Julie 1945]]
Die totale produksie van die DC-4 en DC-4-variante het op 1244 vliegtuie te staan gekom. Dit het uit die C-54 (24), C-54A (252), C-54B (220), C-54D (380), C-54E (125), C-54G (162), XC-114 (1), YC-116 (1) en DC-4 (79) bestaan. Die C-54-variant is by die Santa Monica- en die Chicago-aanleg gebou.<ref name=":0" />{{rp|226, 308}}
In die meegaande foto word Douglas C-54-transportvliegtuie van die USAAF op 15 Julie 1945 op die Berlin-Gatow-lughawe in Duitsland gesien. Die vliegtuie het die VSA-president Harry S Truman en ander hooggeplaastes vir die Potsdam-konferensie gebring. Die tweede vliegtuig in hierdie ry het die stertnommer “49126”. Daar was ’n C-54E met die reeksnommer 44-9126 en hy het die konstruksienommer 27352 gehad. Die masjien is as ’n C-54E-15-DO gebou en is op 14 Mei 1945 aan die USAAF afgelewer.
=== Die Douglas C-54A ===
Die C-54A is in Santa Monica (97 C-54A-DO’s) en Chicago (252 C-54A-DC’s) gebou. Dit was die eerste variant wat van die begin af vir militêre gebruik bedoel was en het versterkte kajuitvloere met vraghanteringsfasiliteite gehad. Daar was ’n dubbelvragdeur aan die linkerkant van die romp. Die afmetings van die vragdeur was ongeveer 2.38 meter by 1.7 meter. Voorsiening is gemaak dat voertuie met wiele in en uit die deuropening kan beweeg. Hierdie variant kon 50 troepe op voumateriaalsitplekke of 36 draagbare vervoer.<ref name=":0" />{{rp|217}}
Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 het die identiteitsrekord 42-107469 (USAAF), N53103, PI-C102, HS-POE, HS-TSA, 42-107469 (Thai-lugmag), VQ-ZEF, A2-ZEF, ZS-IPR, 6906 (SALM), ZS-IPR (Aero Air) en PH-DDY. In Suid-Afrika is die vliegtuig eers as ZS-IPR deur Suidwes Lugdiens bedryf (Januarie 1972 afgelewer en geregistreer; Oktober 1980 aan diens onttrek, September 1981 verkoop) en het daarna 6906 in die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) geword. Ná sy SALM-diens is die masjien verkoop.
In foto 1 hieronder word die Douglas C-54A met die konstruksienommer 7488 op 25 Februarie 1977 as ZS-IPR van Suidwes Lugdiens by die lughawe DF Malan gesien. Die Engelse naam van die redery is aan hierdie kant van die skroefvliegtuig gebruik. Die kleure op die vliegtuig is diep blou, wit en silwer, die individuele naam is ''Alexander Bay'' en die Suidwes Lugdiens-logo verskyn op die stertvin.
Foto's 2 en 3 hieronder: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10417 het met die reeksnommer 6907 in die SALM gedien en het vervolgens die registrasie ZS-NJN gehad voordat hy as 7Q-YYY met Africa Cargo Airlines geregistreer is.<ref name=":1">{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=223, 224, 230, 231, 238, 245, 246, 248, 251, 254, 257, 258, 268 |language=en}}</ref>
Foto's 4 en 5: Die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10413 het as reeksnommer 6908 in die SALM gedien en was daarna 9Q-CJL met Transair Cargo.<ref name=":1" /><gallery mode="packed">
Lêer:zsipr_1977-02-25_FACT_187_rot_dust_800x486.jpg|ZS-IPR Suidwes Lugdiens
Lêer:6907 1990-03-24 FAPB 340 her 72dpi.jpg|C-54A 6907 24 Maart 1990 Pietersburg
Lêer:7qyyy 1994-04-23 FALA 097 dust shd25 600x364.jpg|C-54A 7Q-YYY 23 April 1994 Lanseria
Lêer:6908 1989-05-05 FASK 322 her 72dpi.jpg|C-54A 6908 5 Mei 1989 Swartkop
Lêer:9qcjl 1997-07-00 FALA 074 resize.jpg|C-54A 9Q-CJL Julie 1997 Lanseria
</gallery>
=== Die Douglas C-54B ===
Die C-54’s en C-54A’s se reikafstand was voldoende vir operasies oor ’n oseaan maar kon nie bruikbare loonvragte op lang sektore vervoer nie. Gevolglik is die brandstofstelsel van 100 C-54B-DO’s en 120 C-54B-DC’s gemodifiseer deur twee van die kajuittenke met tenke in die vlerkbuitepanele te vervang vir ’n maksimum brandstofvermoë van 14161 liter. Sodoende kon C-54B’s 41 militêre passasiers en vyf bemanningslede tussen Kalifornië en Hawaii karwei. Twee-en-dertig C-54B-DC’s het as R5D-2’s na die VSA-vloot gegaan en een het na die Britse Koninklike Lugmag vir gebruik deur die Eerste Minister Winston Churchill gegaan (met die reeksnommer EW999).<ref name=":0" />
[[Lêer:Douglas Skymaster RAF VIP transport c1945.jpg|duimnael|Britse Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999]]
In die meegaande foto word die Douglas Skymaster Merk I met die reeksnommer EW999 van die Britse Koninklike Lugmag op die grond by Lyneham in Wiltshire in die Verenigde Koninkryk gesien. Die vliegtuig was van November 1944 tot November 1945 by Lyneham vir die persoonlike gebruik van die Britse Eerste Minister en sy gevolg gebaseer. Toe die foto geneem is, het die masjien nog die USAAF-stertnommer “317126” opgehad, wat na die reeksnommer 43-17126 verwys. Die konstruksienommer van die masjien is 18326. Die vliegtuig is in November 1945 aan die USAAF terugbesorg.
=== Die Douglas VC-54C ===
’n C-54A-5-DO is gedurende konstruksie gemodifiseer om die eerste VSA- presidensiële vliegtuig te word (hierdie C-54 se bynaam was “Sacred Cow”) . ’n Luik onder die romp is met ’n elektriese hysbak vir die rolstoel van President Roosevelt toegerus. Die klankdigte kajuit het 'n luukse presidensiële suite, ’n konferensiekamer, sitplek vir 15 mense en slaapakkommodassie vir ses gehad. Bykomende vlerktenke is gemonteer om die branstofvermoë tot 17070 liter te verhoog. ''Skyleaders'' noem dat hierdie vliegtuig die reeksnommer '''41-37295''' en die '''konstruksienommer 3086''' gehad het, maar ander bronne verstrek inligting wat hiervan verskil (sien hieronder). President Roosevelt het op 3 Februarie 1945 met die “Sacred Cow” gereis om die Yalta-konferensie by te woon. Vir hierdie geleentheid het die vliegtuig die reeksnommer 42-72252 gehad (dit was die nommer van ’n C-54 wat minder as drie maande voor dit naby Hawaii neergestort het).<ref name=":0" />
’n Vliegtuig met die stertnommer “2107451“ word op Wikimedia Commons as die presidensiële vliegtuig aangegee (sien meegaande foto’s). AirHistory.net se inligting dui daarop dat die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 het.<ref>{{Cite web|url=https://www.airhistory.net/photo/774267/42-107451/42-72252|title=|date=21 April 2026|website=AirHistory.net|access-date=21 April 2026}}</ref>
Volgens ''Propliners'' (sien die aantekening aan die einde van hierdie gedeelte) het die C-54 met die reeksnommer 42-107451 die konstruksienommer 7470 en is op 26 Januarie 1944 aan die USAAF afgelewer, in ’n VC-54C-1-DO omskep en van 1944 tot 1947 as presidensiële vliegtuig gebruik en het die bynaam “Sacred Cow” gehad. Presidente Roosevelt en Truman het “Sacred Cow” gebruik.<ref>{{Cite web|url=http://cgibin.rcn.com/jeremy.k/cgi-bin/gzUsafSearch.pl?target=&content=Douglas+C-54|title=USAF Serial Number Search Results|date=21 April 2026|access-date=21 April 2026}}</ref>
Die Douglas VC-54C met die stertnommer “2107451“ en die bynaam “Sacred Cow” word in die volgende drie foto’s geïllustreer.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas VC-54C Sacred Cow, circa in 1947 (176246706).jpg
Lêer:Photograph of President Truman's airplane, a C-54 nicknamed "the Sacred Cow," shortly after arrival at Boca Chica... - NARA - 200460.jpg
Lêer:Photograph of the President's airplane on the runway at Washington's National Airport, before it departed to carry... - NARA - 199285.jpg
</gallery>
=== Die Douglas C-54D ===
Die C-54D is as C-54D-DC’s in die Chicago-aanleg (325) en C-54D-DO’s in die Santa Monica-aanleg (55) gebou. Altesaam 86 van hierdie vliegtuie het as R5D-3’s na die VSA-vloot gegaan en 22 het as Skymaster Merk I’s na die Britse Koninklike Lugmag gegaan.<ref name=":0" />{{rp|217, 218, 308, 318}}
Foto 1: ’n VSA-vloot Douglas R5D-3 met die BuNo 56489 (konstruksienommer 10592 en ex-USAAF-reeksnommer 42-72487) van Vloot-lugstasie Argentia in Newfoundland word in hierdie foto gesien. Volgens basislegende verwys die naam ''Eloise'' en die alligator met die sneeuskoene op die voorste deel van die romp na iemand wat ’n troetelalligator met daardie naam gehad het.
Foto 2: Die Douglas R5D-3 met die BuNo 91999 word op 18 Januarie 1958 oor Vloot-lugstasie Patuxent River, Maryland in die VSA gesien. Die vliegtuig behoort aan die Vloot-reserwetransport-eskader 724 (VR-724), wat in daardie stadium by Vloot-lugstasie Glenview in Illinois gebaseer was. Die masjien was voorheen USAAF 42-72678 en was as KL985 in diens van die Koninklike Britse Lugmag voordat dit deur die VSA-vloot in gebruik geneem is. Die konstruksienommer van die vliegmasjien is 10783.
Foto 3: Koreaanse Oorlog-ongevalle word in 1951 by Taegu in ’n USAF Douglas C-54D-10-DC Skymaster met die reeksnommer 42-72694 gelaai. Die skroefvliegtuig het die konstrukisienommer 10799 en is op 27 Junie 1945 aan die USAAF afgelewer, wat later die USAF geword het.
Foto 4: Die Douglas C-54D met die konstruksienommer 10811 word op 23 April 1994 by Lanseria-lughawe as C9-ATF van Interocean Airways gesien. Die identiteitsrekord van die skroefvliegtuig is 42-72706, N-706, N4988T, C-GRYZ, C9-ATF, 3D-ATF en C9-ATF.
Foto 5: Hierdie skyfie van die C-54D met die reeksnommer 43-17205 (en ander vliegtuie) is in 1951 tot 1953 tydens die Koreaanse Oorlog geneem.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas C-54Q assigned to NAS Argentia.jpeg|R5D-3 BuNo 56489
Lêer:Douglas R5D-3 of VR-724 over NAS Patuxent River in 1958.jpg|R5D-3 BuNo 91999
Lêer:Casualties are loaded on USAF C-54D Taegu 1951.jpg|C-54D reeksnommer 42-72694
Lêer:C9atf 1994-04-23 FALA 227 her shd25 her 600x364.jpg|C-54D C9-ATF 23 April 1994
Lêer:Seoul Airport, NG-2009-136-72.jpg|C-54D reeksnommer 43-17205
</gallery>
=== Die Douglas C-54E ===
Altesaam 125 eenhede van die C-54 is as C-54E-DO’s in die Santa Monica-aanleg gebou. Twintig van hierdie vliegtuie het as R5D-4’s na die VSA-vloot gegaan. Die kajuituitleg van hierdie weergawe is gemodifiseer sodat dit vinnig van vragvliegtuie na troepedraers omgeskakel kan word. Die vragweergawe kon tot ongeveer 14740 kilogram se vrag vervoer. Die passasiersweergawe kon óf 50 mense op hol materiaalsitplekke óf as personeeltransportvliegtuig 44 mense in lugrederytipe sitplekke vervoer.<ref name=":0" />{{rp|218}}
Die C-54E met die konstruksienommer 27253 is as ’n Douglas C-54E-1-DO gebou en is op 15 Januarie 1945 as reeksnommer 44-9027 aan die USAAF afgelewer. Hierdie skroefvliegtuig is as die persoonlike vliegtuig van Generaal Douglas MacArthur met die naam ''Bataan'' gebruik. (Dit was die tweede keer wat hierdie naam vir ’n vliegtuig van Generaal MacArthur gebruik is.)<ref>{{Cite web|url=https://warfarehistorynetwork.com/article/wwii-aircraft-the-douglas-c-54-skymaster/|title=The Skymaster’s Role in the War: Air Evacuation and VIP Transport|last=McGowan|first=Sam|date=21 April 2026|website=Warfare History Network|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/macarthurmemorial/posts/this-is-an-interior-shot-of-bataan-ii-the-douglass-c-54-skymaster-that-served-as/6104233202951344/|title=MacArthur Memorial’s Post|date=24 September 2021|website=Facebook|access-date=21 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://bataancampaign.wordpress.com/2015/02/26/an-aerial-echo-of-bataan/|title=An Aerial Echo of Bataan|website=The Bataan Campaign|access-date=21 April 2026}}</ref>
’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) het die stertnommer “49093” gehad. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093. Sy konstruksienommer is 27319, wat as ’n C-54E-5-DO gebou is en op 13 April 1945 aan die USAAF afgelewer is. Hy het later ZS-PAI van Phoebus Apollo geword.
Die Douglas C-54E-5-DO met die konstruksienommer 27319 het die identiteitsrekord 44-9093 (eers in ’n MC-54M en toe in ’n C-54M omskep), N4989K (Phoebus Apollo het Skymaster N4989K van Contact Air verkry; die masjien is op 10 Julie 1998 in ’n kleurskema van natuurlike metaal met ’n blou neus by Phoebus Apollo se basis by die Randse Lughawe gesien) en ZS-PAI.
Foto 1: Generaal MacArthur staan in 1950 in Korea voor sy persoonlike C-54 met die naam ''Bataan''.
Foto 2: ’n Skymaster van die Atlantiese Afdeling van die Military Air Transport Services (MATS) van die USAF word in hierdie geval gesien. Sy stertnommer is “49093”. Daar was ’n C-54 met die reeksnommer 44-9093.
Foto 3: Die Douglas C-54M met die konstruksienommer 27319 word op 4 Mei 2003 as registrasienommer ZS-PAI van Phoebus Apollo by die Randse Lughawe gesien.<gallery mode="packed">
Lêer:Douglas MacArthur in Korea, 1950.jpg|MacArthur ''Bataan''
Lêer:An USAF C-54 Skymaster.jpg|C-54E reeksnommer 44-9093
Lêer:Zspai 2003-05-04 FAGM P5045544 cr EL 600x450.jpg|C-54M ZS-PAI
</gallery>
=== Die Douglas C-54G ===
Die C-54G het konstruksienommers van 35929 tot 36090 gehad. Altesaam 162 van hulle is as C-54G-DO’s in Santa Monica gebou en hulle is hoofsaaklik as troepedraers gebruik. Volgens ''Skyleaders'' is die dubbelvragdeur van hierdie variant deur een kleiner deur vervang. Dertien vliegtuie van hierdie variant is as R5D-5’s in Amerikaanse Vlootdiens gebruik.<ref name=":0" />{{rp|219}}
[[Lêer:9qcoc 1976-12-16 FAJS 447 shd25 her2 600x364.jpg|geen|duimnael|250px|Die skroefvliegtuig met die konstruksienommer 35936 is een van 162 C-54G-DO’s wat in Santa Monica gebou is.]]
Aantekening: Van die inligting wat hierbo rakende C-54's weergegee word, is ook in ''Propliners'' nagevors.<ref name=":1" />
== Data vir die DC-4-1009 ==
Die Douglas DC-4-1009 is aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins en het ’n vlerkspan van 35.8 meter, ’n lengte van 28.6 meter, ’n hoogte van 8.38 meter en ’n vlerkoppervlakte van 445 vierkante meter gehad.<ref name=":0" />{{rp|235}}
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2005-09-24 FALA 076 straicrop LR 600x400.jpg|Die Douglas DC-4-1009 aangedryf deur Pratt & Whitney Twin Wasp 2SD13-enjins
Lêer:Zsbmh 1993-09-04 FATH ice 784 LR 600x364.jpg|DC-4 met die registrasienommer ZS-BMH op 4 September 1993 in Venda
</gallery>
== Operasionele gebruik van die DC-4-1009 ==
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van Suidwes Lugdiens ===
[[Lêer:Zsigb 1977-02-05 FACT 417 her LR her 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 op 5 Februarie 1977 as ZS-IGB van Suidwes Lugdiens by [[Kaapstad Internasionale Lughawe|Lughawe DF Malan]] naby Kaapstad. Die vliegtuig het die naam ''Ondangwa''.]]
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43067 is oorspronklik vir Trans Australia Airlines gebou en was toe VH-TAC geregistreer. Daarna het hy die registrasie VH-BPA by British Commonwealth Pacific Airlines gehad. Vervolgens het Qantas die vliegtuig bedryf en was hy VH-EBL geregistreer. Die vliegtuig het die individuele naam ''Ondangwa''.<ref name=":1" />
=== Die DC-4-1009 Skymaster in diens van die SAL ===
[[Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6632 LR 600x400.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was ZS-BMH by die SAL geregistreer.]]
Die Suid-Afrikaanse Lugdiens (SAL) se eerste Skymaster was ZS-AUA, en die tipe het in Maart 1946 aangekom en is kort daarna in gebruik geneem. Hoewel die DC-4 nie drukreëling gehad het nie, kon dit tot 61 passasiers teen 362 kilometer per uur in gemakstoelgerief vervoer. In SAL-diens het die DC-4’s die York-skroefvliegtuie op die Springbokdiens vervang en die rondvlug na Londen aansienlik korter gemaak. Die SAL het op 1 Mei 1946 met ’n DC-4-diens tussen Johannesburg en Kaapstad en op 8 Julie 1946 met een na Londen (oor Nairobi, Kartoem en Tripoli) begin. Toe die Constellation in gebruik geneem is, is die DC-4’s aan die oorsese diens onttrek maar is steeds op binnelandse en streeksdienste gebruik en het uiteindelik die Skycoach-ekonomieseklasdiens bedryf wat vanaf 25 Maart 1959 ingestel is. Die SAL het vyf DC-4’s met die registrasienommers ZS-AUA, ZS-AUB, ZS-BMF, ZS-BMG en ZS-BMH asook die C-54 met die registrasienommer ZS-BWN gehad. Nadat die DC-4’s in 1966/1967 aan diens onttrek is, is hulle na die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) oorgeplaas.<ref>{{Cite book |last=Spring |first=Ivan |title=Winged Springboks 1934 to 1996: The aircraft of South African Airways through sixty-two years as Africa’s premier air carrier |date=1996 |publisher=Spring Air |year=1996 |isbn=0-958- 3977-4-0 |pages=11 |language=en}}</ref><ref name=":0" />{{rp|227}}
Toe die laaste DC-4-1009 (konstruksienommer 43157) op 9 Augustus 1947 na die SAL gegaan het, was dit die einde van C-54- en DC-4-produksie. Hierdie skroefvliegtuig was as ZS-BMH by die SAL geregistreer.<ref name=":0" />{{rp|226, 319}}
=== Skymasters deur die SALM gebruik ===
[[Lêer:44 Sqd 1989-05-06 FASK 332 her 72dpi.jpg|duimnael|250x250px|Nommer 44 Eskader het die Skymaster van die begin tot die einde van die tipe se diens in die Suid-Afrikaanse Lugmag bedryf.]]
Die SALM het verskeie Douglas Skymasters van die SAL asook van ander bronne verkry. Die eerste voormalige SAL-DC-4-1009’s is in Januarie 1966 aan die SALM afgelewer.<ref name=":2">{{Cite book |last=Brent |first=Winston |title=85 Years of South African Air Force 1920 – 2005 |date=November 2005 |publisher=Freeworld Publications CC |year=2005 |isbn=0-958-4388-9-7 |location=Nelspruit, South Africa |pages=356 |language=en}}</ref>
Die volgende DC-4-1009’s is van die SAL na die SALM oorgeplaas:<ref name=":2" />
{| class="wikitable"
!Registrasie
!Konstruksie-<br />nommer
!Reeksnommer
!Datum
!Latere gebeure
|-
|ZS-AUA
|42934
|6901
|17 Januarie 1966
|na ZS-NUR
|-
|ZS-AUB
|42984
|6905
|29 September 1967
|terug na ZS-AUB
|-
|ZS-BMF
|43155
|6902
|14 Januarie 1966
|na SALM-museum
|-
|ZS-BMG(1)
|43156
|6903
|21 Januarie 1966
|uitgebrand 24 November 1980
|-
|ZS-BMH
|43157
|6904
|21 Januarie 1966
|weer ZS-BMH Maart 1993
|-
|}
In SALM-diens was die Skymasters van 6901 tot 6908 genommer (met die voormalige SAL-vliegtuie wat van 6901 tot 6905 en die ander wat van 6906 tot 6908 genommer was). Hierdie tipe is van die begin tot die einde deur 44 Eskader bedryf. Die Skymasters is vir die vervoer van troepe en BBP’s gebruik. Vlugte is ook na die Operasionele Gebied (in Suidwes-Afrika) onderneem. Die Skymasters is aan die einde van 1992 as gevolg van die eertydse rasionaliseringsprogram uit diens gestel. Die laaste vlug van ’n SALM-Skymaster (6905) het op 3 Augustus 1994 plaasgevind.<ref name=":2" />
<gallery mode="packed">
Lêer:6901 1989-05-05 FASK 314 her 600x364.jpg|DC-4 6901 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6902 1989-05-05 FASK 316 her 72dpi.jpg|DC-4 6902 Swartkop 5 Mei 1989
Lêer:6903 0000 FAGM 284 her2 72dpi.jpg|Uitgebrande 6903 by Randse Lughawe
Lêer:6904 1990-03-24 FAPB 338 her 600x364.jpg|DC-4 6904 op 24 Maart 1990 te Pietersburg
Lêer:6905 FAWK 600 resize crop res.jpg|DC-4 6905 in Oktober 1995 te Waterkloof
Lêer:6905 FAWK 602 resize (2).jpg|DC-4 6905-voorkant Oktober 1995
</gallery>
=== Suid-Afrikaanse Lugdiens-museumvereniging ===
==== Douglas DC-4-1009 ZS-BMH ====
Douglas DC-4 Skymaster ZS-BMH was die SAL se sewende museumverkryging. Hierdie skroefvliegtuig is ook voorheen deur die Suid-Afrikaanse Lugmag gebruik en is op 12 Mei 1993 aan die SAL terugbesorg.<ref name=":3">{{Cite web|url=https://saamuseum.co.za/history/History_of_The_South_African_Airways_Museum_Society_webpage.htm|title=The South African Airways Museum Society, NPC Preserving South Africa’s Civil Aviation History since 1986 – Past, Present and Future |volume=II|last=Austin-Williams|first=John|date=21 July 2024|website=SAA Museum History}}</ref>
Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was die laaste van sy soort wat gebou is en is oorspronklik in Junie 1947 op naam van die SAL geregistreer. Hierdie Skymaster is op 21 Januarie 1966 met die reeksnommer 6904 na die SALM oorgeplaas. In Februarie/Maart 1977 is die vliegtuig as ZS-BMH op naam van Safair Freighters geregistreer (hy is waarskynlik gebruikhuur). Die registrasie van die vliegtuig is op 2 Mei 1977 gekanselleer (vermoedelik het die vliegtuig na die SALM teruggegaan) en het weer die reeksnommer 6904 gekry. Ná sy diens by die SALM is die masjien weer in Maart 1993 as ZS-BMH geregistreer.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsbmh 1993-05-15 FASK ice 820 LR her 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 15 Mei 1993 te Swartkop
Lêer:Zsbmh 2000-09-09 FAWK 088 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-BMH op 9 September 2000 te Waterkloof
Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6628 cr shd25 600x400.jpg|Skycoach-embleem DC-4 ZS-BMH
</gallery>
==== Douglas DC-4-1009 ZS-AUB ====
DC-4 ZS-AUB is op 22 Desember 1995 in die SAL- tegniese gebied by Johannesburg Internasionale Lughawe gesien – hy was vir die SAL-museum bestem. ZS-AUB is op 12 Desember 1995 op naam van die Suid-Afrikaanse Lugdiens (die Historiese Vlug) geherregistreer. Die skroefvliegtuig het die konstruksienommer 42984 en sy vorige identiteite was SALM 6905 en ZS-AUB. Die eiendomsreg van ZS-AUB, die Douglas DC-4 met die konstruksienommer 42984, het op 25 Januarie 2001 op Transnet Beperk oorgegaan. (Soos in die Aviation Society of Africa-nuusbriewe van Januarie 1996 en Februarie 1996 en ASA News No 2/2001 gemeld.) Let daarop dat die DC-4 met die konstruksienommer 42984 in April 1997 ZU-ILI geword het en in Augustus 1997 weer as ZS-AUB geregistreer is. Die vliegtuig het ook die registrasie HB-ILI gehad.<ref name=":3" />
Die Douglas DC-4-1009-skroefvliegtuig met die registrasienommer ZS-AUB is in Desember 2007 aan die SAL-museumvereniging oorhandig. Die vliegtuig kon tot 50 passasiers in ’n besigheidsklaskonfigurasie vervoer. Met sy reikafstand van meer as 3 000 kilometer kon die DC-4 eksotiese bestemmings soos Sentraal- en Oos-Afrika maklik bereik. ZS-AUB is in die “Oranje stert”-kleurskema van die 1960’s geverf.<ref name=":3" />
<gallery mode="packed">
Lêer:Zsaub 2002-09-19 FAWK 320 stof 600x364.jpg|DC-4 ZS-AUB op 19 September 2002 te Waterkloof
Lêer:Zsaub 2014-09-17 FAGM 4728 cr shd25 600x400.jpg|DC-4 ZS-AUB op 17 September 2014 te Randse Lughawe
</gallery>
== Variante ==
;DC-4
:Hoofproduk, na-oorlogs
*Canadair North Star: Kanadese produksie van 'n [[Rolls-Royce Merlin]]-aangedrewe variant met een voorbeeld aangedryf deur Pratt & Whitney R-2800 enjins.
*[[Aviation Traders Carvair]]: Britse vrag- en motorvragvliegtuig met 'n gemodifiseerde neus en verhoogde kajuit wat toelaat dat motorvoertuie makliker gelaai kan word.
== Verwysings ==
{{verwysings|3}}
{{en-vertaal|Douglas DC-4}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Douglas-vliegtuie]]
[[Kategorie:Passasiersvliegtuie]]
[[Kategorie:Vragvliegtuie]]
mqsrccczfidxzd4kw1h81xo1eag344v
Met Gala
0
420318
2896674
2836490
2026-04-23T11:09:06Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896674
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
Die '''Met Gala''', formeel bekend as die “Costume Institute Benefit”, is 'n jaarlikse fondsinsamelingsgeleentheid ten bate van die ''Costume Institute'' van die [[Metropolitan Museum of Art]] in Manhattan. Dit word beskou as die wêreld se mees gesogte en glansryke modegeleentheid, waar mode-ikone en modelle die kans kry om hulself kreatief uit te druk deur hul uitrustings aan te pas by die jaarlikse tema. Bekend as “mode se grootste nag”, is 'n uitnodiging na die Met Gala uiters eksklusief en baie gesog.<ref name=":0">Time; Cady Lang;(2 Mei 2024): [https://time.com/6970048/how-to-get-invited-met-gala/ How Do You Get Invited to the Met Gala? An Industry Insider Weighs In]{{Dooie skakel|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. Besoek op 11 Oktober 2024.</ref> Persone wat kultureel relevant is, word genooi om die geleentheid by te woon, wat deur die modetydskrif ''Vogue'' georganiseer word.<ref name=":1">Time; Olivia B. Waxman;(1 Mei 2024):[https://time.com/6972918/met-gala-history/ The History Behind the Met Gala] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240910174530/https://time.com/6972918/met-gala-history/ |date=10 September 2024 }}. Besoek op 20 September 2024.</ref> In 2024 het die koste vir 'n enkele kaartjie gestyg tot US$75,000.
Die gala vind elke jaar op die eerste Maandag in Mei plaas en dui die opening aan van die ''Costume Institute'' se jaarlikse mode-uitstalling op die Upper East Side van Manhattan.<ref name=":1" /> Elke uitstalling het 'n spesifieke tema wat die riglyn vorm vir die formele kleredrag van die aand. Gaste word verwag om hul klere te laat aansluit by die tema van die jaar, wat dikwels die geleentheid gebruik om sosiale en kulturele kwessies te reflekteer.
[[Anna Wintour]], hoofredakteur van ''Vogue'', het sedert 1995 as voorsitter of mede-voorsitter van die Met Gala gedien,<ref name=":2">Observer; Marossa De Santis;(23 April 2024): [https://observer.com/2023/04/met-gala-history/ A Complete History of the Met Gala]. Besoek op 27 September 2024.</ref> behalwe in 1996, toe Liz Tilberis die geleentheid gelei het. Tilberis het dit saam met haar vriendin, Prinses Diana, bygewoon. Met verloop van tyd het die Met Gala ontwikkel van 'n hoofsaaklik New Yorkse modegeleentheid na 'n geleentheid met 'n globale- en diverse impak, wat die veranderende gesig van die modewêreld weerspieël.<ref name=":1" /><ref name=":3">Architectural digest; Elizabeth Stamp; (1 Mei 2024): [https://www.architecturaldigest.com/met-gala-history-and-decor The Met Gala’s History and Decor Throughout the Years]. Besoek op 24 September 2024.</ref>
{| class="wikitable"
|+
! colspan="2" |Met Gala
|-
|'''Genre'''
|Fondsinsamelingsgala, bydrae van $75,000 per kop vir 2024 Met Gala
|-
|'''Aanbieding'''
|Jaarliks, gehou op die eerste Maandag van Mei
|-
|'''Plek'''
|[[Metropolitan Museum of Art|Metroplolitan Museum of Art]], ''Costume Institute''
|-
|'''Ligging'''
|Fith Avenue Manhattan, new York City
|-
|'''Land'''
|Verenigde State van Amerika
|-
|'''Jare aktief'''
|1948-hede
|-
|'''Stigter'''
|Eleanor Lambert
|-
|'''Mees onlangse geleentheid'''
|6 Mei 2024
|-
|'''Volgende geleetheid'''
|5 Mei 2025
|-
|'''Georganiseer deur'''
|Modetydskrif ''Vogue''
|-
|'''Webwerf'''
|[https://www.metmuseum.org/about-the-met/collection-areas/the-costume-institute The Costume Institute]
|}
== Geskiedenis van die Met Gala ==
=== Die vroeë jare van die Met Gala (1948-1971)<ref name=":4">Vogue; Lilah Ramzi; (1 Mei 2024): T[https://www.vogue.com/article/everything-you-need-to-know-about-the-met-gala-video he Lives of the Party: A Whirlwind History of the Met Gala]. Besoek op 20 September 2024</ref><ref name=":5">OUT; Bernardo Sim; (6 Mei 2024): [https://www.out.com/fashion/met-gala-explained#rebelltitem8 What's the Met Gala? Here's what to know about fashion's biggest night]. Besoek op 21 September 2024</ref> ===
Die Met Gala, wat vandag sinoniem is met glans, bekendheid en die verering van mode as kuns, het begin as 'n beskeie liefdadigheidsgeleentheid in 1948. Dit is geskep om fondse in te samel vir die Metropolitan Museum of Art se ''Costume Institute'', en die oorspronklike idee agter hierdie gala was nie nuut nie.
==== Modeskoue as sosiale aktivisme <ref name=":6">Teen Vogue; Keren Men-Horin;(1 Mei 2024):[https://www.teenvogue.com/story/met-gala-history-fashion Met Gala History: How the Biggest Night in Fashion Came to Be]. Besoek op 20 September 2024.</ref> ====
Reeds aan die begin van die 20ste eeu het mode-aktiviste begin om die emosionele impak van mode te gebruik om geld in te samel vir liefdadigheid. Een van die vroegste modeskoue vir 'n liefdadigheidsdoelwit was die “Fashion Fete” wat in 1914 in New York se Ritz-Carlton hotel gehou is. Die geleentheid is georganiseer deur die Vogue-redakteur, Edna Woolman Chase, en was bedoel om fondse in te samel vir Europese gesinne wat deur die Eerste Wêreldoorlog geraak is. Boonop het dit 'n platform gebied vir Amerikaanse modeskeppers om hulle werk te vertoon, aangesien Franse couture weens die oorlog onbeskikbaar was.
In die vroeë 20ste eeu het mode vir vroue 'n manier geword om geld in te samel vir belangrike doeleindes, maar dit het ook vir hulle die geleentheid gebied om 'n professionele rol te speel sonder dat hulle as onvroulik beskou is. In 'n tyd waar vroue dikwels uitgesluit was van politieke en besigheidsleierskap, was die modebedryf een van die min ruimtes waar hulle hulself kon onderskei en 'n impak kon maak. Eleanor Lambert, wat die eerste Met Gala gereël het, het hiervan gebruik gemaak. Terwyl dit vir 'n middelklasvrou ongewoon sou wees om in 1948 vir 'n politieke posisie te aspireer, was dit heel aanvaarbaar om 'n groot partytjie te reël om geld vir 'n museum in te samel. Dit was 'n veld waarin vroue kon lei en 'n verskil maak, en hulle kon deel wees van die ekonomiese en sosiale infrastruktuur sonder om as oordrewe en ambisieus beskou te word.
==== Die ontstaan van die ''Costume Institute'' ====
Die Met Gala is onvermydelik verweef met die geskiedenis van die ''Costume Institute'' self, wat sy oorsprong in die 1930’s het. Die idee om mode as ‘n kunsvorm te bewaar en te bestudeer het in die 1930’s momentum gekry. Irene Lewisohn en Aline Bernstein, wat uitgebreide modeversamelings vir teaterproduksies gehad het, het die Museum of Costume Art in 1937 gestig. Hulle het geglo dat mode 'n belangrike deel van die kultuurgeskiedenis was wat bewaar moes word. Die museum het bygedra tot die bestudering en behoud van modesgeskiedenis, en in 1946 het dit saamgesmelt met die Metropolitan Museum of Art om die ''Costume Institute'' te vorm.
==== Die ontwikkeling van die Met Gala<ref name=":1" /> ====
Omdat die ''Costume Institute'' self-gefinansier moes wees, het dit gelei tot die ontstaan van die Met Gala in 1948. <ref name=":7">Britannica; René Ostberg;(9 Oktober 2024): [https://www.britannica.com/topic/Met-gala Met Gala]. Besoek op 24 September 2024.</ref>Eleanor Lambert, 'n mode-promotor en ‘n sleutelfiguur in die modewêreld, het die eerste gala georganiseer om geld in te samel vir die instandhouding van die modeversameling. Dit was oorspronklik bekend as die “Costume Institute Benefit.” Hierdie vroeë gala’s het anders gelyk - dit was kleiner en 'n beskeie middernagete, nie soos die luukse geleenthede wat ons vandag ken nie – dit was geleenthede waar gaste $50 betaal het om aan 'n formele ete deel te neem. Die gehoor was hoofsaaklik die New Yorkse elite en modefigure. Lambert het die geleentheid bemark as “The Party of the Year,” wat dit onmiddellik onmisbaar gemaak het in die modekringe. Bekende plekke soos die Rockefeller Center en die Waldorf Astoria het hierdie byeenkomste aangebied, en die fokus was stewig op die ondersteuning van die museum se versameling, eerder as op roem en media-aandag.
In hierdie tyd was modeskoue, en veral die Met Gala, steeds deel van 'n groter beweging waar mode gebruik is om vroue sosiale mag te gee. Ten spyte van die aanvanklike eenvoud, het die Met Gala gegroei tot ‘n invloedryke gebeurtenis op die New Yorkse sosiale kalender, en teen die einde van die 1950’s was dit reeds 'n belangrike jaarlikse byeenkoms.
=== Die Vreeland-era(1972-1987)<ref name=":4" /><ref name=":5" /><ref>Vogue; Laia Garcia-Furtado;(29 April 2024):[https://www.vogue.com/article/met-gala-best-looks-70s-80s-90s The Vibiest Met Gala Looks from the ’70s, ’80s, and ’90s (We Promise You Haven’t Seen These Before)]. Besoek op 5 Oktober 2024.</ref> ===
Die Met Gala, wat as die “Party of the Year” bekend was, het in die 1970’s 'n beduidende transformasie ondergaan met die toetrede van die ikoniese mode-redakteur Diana Vreeland. Vanaf 1972, nadat sy haar pos as hoofredakteur by die Vogue-tydskrif verloor het, het Vreeland as spesiale konsultant vir die ''Costume Institute'' begin werk.<ref name=":7" /> <ref name=":6" />Hierdie tydperk, wat strek tot 1987, het die gala van 'n beskeie fondsinsamelingsgeleentheid in 'n sterbelaaide, tematiese spektakel verander, wat vandag as een van die grootste modegebeurtenisse in die wêreld erken word.
Tydens die Diana Vreeland-era by die ''Costume Institute'' van die Metropolitan Museum of Art was die amptelike voorsitter van die Met Gala hoofsaaklik Amelia “Babs” Lamb Markel van 1966 tot 1977. Terwyl Vreeland die kreatiewe visioenêr agter die ''Costume Institute'' se uitstallings was, het Babs Markel, as voorsitter, gehelp om die gebeurtenis en fondsinsamelingsaspekte te bestuur.
Nadat Babs Markel bedank het, het Pat Buckley in 1978 as voorsitter oorgeneem, en sy het die Met Gala verder uitgebrei, terwyl sy saam met Vreeland gewerk het tot Vreeland se dood in 1989.
==== Wie was Diana Vreeland?<ref name=":2" /> ====
Diana Vreeland was 'n visionêre figuur in die modewêreld. Voor haar aanstelling as konsultant by die ''Costume Institute'' van die Metropolitan Museum of Art, was sy die redakteur van die modetydskrifte ''Harper’s Bazaar'' en ''Vogue''. Sy was bekend vir haar skerp en dinamiese insigte in mode, haar ongeëwenaarde estetiese oog, en haar vermoë om mode as kuns te sien. Haar bydrae tot dié veld het haar een van die invloedrykste persone in die geskiedenis van mode gemaak.
==== ’n Nuwe tydperk van eksentrisiteit en uitsonderlike uitleg ====
Diana Vreeland se invloed op die Met Gala was onmiddellik tasbaar. In plaas daarvan dat die geleentheid slegs 'n formele ete was, het sy dit verander in 'n extravaganza wat gekenmerk word deur kuns, kultuur, en grootliks deur die rooi tapyt-mode wat ons vandag ken. Vreeland se visie was alles behalwe konvensioneel – sy het die fokus van die gala verskuif na tematiese uitstallings wat sowel histories as avant-garde was.
==== Die krag van tema en verbeelding<ref name=":3" /> ====
Vreeland het een van die mees blywende veranderinge aan die gala ingebring deur temas direk te verbind aan die uitstallings wat vertoon is. Sy het 'n praktyk begin wat vandag sentraal staan aan die Met Gala: die vennootskap tussen tema en uitstalling. Onder haar leiding het gaste hul modekeuses afgestem op die jaar se tema, wat dikwels insig gegee het in historiese tydperke, kulturele bewegings of ikoniese figure in modegeskiedenis.
Haar eerste uitstalling, [https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/the-world-of-balenciaga/ “The World of Balenciaga”] in 1973, was 'n hoogtepunt, waar Vreeland [[Balenciaga]] se nalatenskap geëer het, slegs 'n jaar na sy dood. Die besonderse gedetailleerdheid waarmee sy die uitstalling benader het, was opvallend – sy het selfs Balenciaga se parfuum deur die galerye gesprinkel om 'n meesleurende atmosfeer te skep. Hierdie uitstalling het die weg gebaan vir 'n era van uitbundige, hoogs estetiese en deels eksentrieke uitstallings.
Elke uitstalling onder Vreeland was 'n kunswerk op sigself, nie net 'n viering van klere nie, maar 'n teater van kultuur en geskiedenis. Van [https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/romantic-and-glamorous-hollywood-design/ “Romantic and Glamorous Hollywood Design”] in 1974 tot [https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/glory-of-russian-costume/ “The Glory of Russian Costume”] in 1976 en “[https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/the-eighteenth-century-woman/ The Eighteenth-Century Woman]” in 1981, het elke uitstalling 'n duik gemaak in 'n spesifieke tydperk of styl, en het dit meer as net 'n modebyeenkoms geword – dit was 'n kunservaring.
==== Sterre en glans: die bekendes maak hul intree ====
Die Vreeland-era kan ook gekenmerk word deur die toenemende teenwoordigheid van bekendes by die gala. Onder Vreeland se bekwame hand het die gastelys uitgebrei om 'n mengsel van die wêreld se grootste beroemdes in te sluit, wat gehelp het om die gala se status as die “Party of the Year” te versterk. Vreeland se netwerk van kontakte het 'n optog van bekende figure soos [[Andy Warhol]], [[Cher]] en [[Jackie Onassis|Jacqueline Kennedy Onassis]] na die gala gebring. Kennedy Onassis het in 1976 en 1977 as mede-voorsitter van die geleentheid gedien, wat verder gehelp het om die gala se profiel te verhoog en dit in 'n moet-sien-gebeurtenis in die modewêreld te verander.
==== Dekor en detail ====
Een van Vreeland se kenmerke was haar oog vir detail en haar liefde vir dramatiese effekte. Sy het nie net die ruimtes van die Met-museum gebruik vir etes en dans nie, maar het ook verseker dat die dekor en atmosfeer ooreenstem met die tema van die jaar. Sy het bekend geword vir haar oor-die-top estetiese besluite – soos om Balenciaga-parfuum deur die galerye te spuit tydens die uitstalling in 1973, wat die ervaring vir besoekers nog meer ‘n eens-in-‘n-leeftyd-ervaring gemaak het. Dit was hierdie soort dramatiese veranderings wat die Met Gala van 'n formele ete verander het in 'n modefees waar gaste hulself in die wêreld van uitstalling kon verdiep.
==== Uitstallings van uitsonderlike klas ====
Onder Vreeland se kuratorskap het die ''Costume Institute'' 'n aantal ikoniese uitstallings aangebied wat nie net die modewêreld nie, maar ook die breër kulturele landskap beïnvloed het. Haar uitstallings het gereeld mode op maniere ondersoek wat nie net akademies nie, maar ook kunstig was. Haar reeks uitstallings het begin met “[https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/fashion-plate/ Fashion Plate]” in 1971 en het bekend geword vir uitstallings soos “Romantic and Glamorous Hollywood Design” in 1974, wat nostalgie vir die goue era van Hollywood aangegryp het. Sy het ook ander kulturele invloede gevier, soos in “[https://www.metmuseum.org/met-publications/the-manchu-dragon-costumes-of-the-ching-dynasty-1644-1912 The Manchu Dragon: Costumes of China, the Chi’ng Dynasty]” in 1980 en “[https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/the-costumes-of-royal-india/ Costumes of Royal India]” in 1985. Hierdie uitstallings het 'n indrukwekkende invloed op die mode- en kunswêreld uitge-oefen, en het beide geskiedenis en estetiese bekoorlikheid bymekaar gebring.
==== Vreeland se laaste jare by die Met ====
In 1986 het Vreeland haar finale uitstalling vir die ''Costume Institute'' gereël met “[https://www.metmuseum.org/met-publications/dance-a-very-social-history Dance]”, 'n elegante huldeblyk aan die rol van dans in mode deur die jare.<ref>Exhibiting Fashion; (2024):[https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/dance/ Dance: A Very Social History]. Besoek op op 21 Oktober 2024.</ref> Die daaropvolgende jaar, 1987, het 'n groot mylpaal vir die ''Costume Institute'' gevier – vyftig jaar sedert sy ontstaan – met die uitstalling, “[https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/wp-content/uploads/2020/10/In_Style_Celebrating_Fifty_Years_of_the_Costume_Institute_The_Metropolitan_Museum_of_Art_Bulletin_v_45_no_2_Fall_1987.pdf In Style: Celebrating Fifty Years of the Costume Institute].” Hierdie gala het ook hulde gebring aan Vreeland se bydraes oor die jare, alhoewel sy self weens gesondheidsredes afwesig was. Sy is twee jaar later, in 1989, oorlede.
==== Erfenis van die Vreeland-era ====
Vreeland se bydrae het die Met Gala help vestig as 'n tradisie wat die modesektor, sowel as populêre kultuur, bly beïnvloed. Sy het 'n ruimte geskep waar modetradisies uitgedaag kon word, en het kunstenaars, ontwerpers en beroemdes aangemoedig om hulself op unieke maniere uit te druk.
Haar nalatenskap leef vandag voort in die manier waarop elke gala steeds 'n viering van kreatiewe uitdrukking is. Die effek van Vreeland se visionêre leierskap is steeds duidelik, van die invloed van die Met Gala tot die wyse waarop mode nou as 'n vorm van kontemporêre kuns beskou word.
Diana Vreeland het nie net die Met Gala verander nie; sy het 'n kultuurverskuiwing in die wêreld van mode en kuns bewerkstellig wat tot vandag toe aanhou resonansie vind.
=== Die Buckley-era (1988-1995)<ref name=":4" /> ===
Pat Buckley, 'n elegante en sosiaal invloedryke figuur, gebore as Patricia Aldyen Austin Taylor in Kanada in 1926, het in 1978 mede-voorsitter geword van die “Metropolitan Museum of Art se Costume Institute Gala”. Haar betrokkenheid het die gala in 'n unieke rigting gestuur, waar sy geslaag het om ‘n balans tussen die erfenis van Diana Vreeland en haar eie visie te bewerkstellig. Onder haar leiding het die gala nie net 'n viering van mode geword nie, maar ook 'n gebeurtenis wat die samelewing en kuns saamgebring het.
==== Samewerking met Diana Vreeland ====
Pat Buckley het vroeër saam met Diana Vreeland gewerk, die legendariese kurator wat die ''Costume Institute'' se identiteit en prestige gevorm het. Buckley het Vreeland se benadering tot mode en die gala waardeer, en hul samewerking het 'n invloed op haar eie styl gehad. Vreeland het bekend gestaan vir haar dramatiese en onkonvensionele benadering tot mode, wat 'n sterker fokus op die artistieke aspekte daarvan aangebring het. Buckley het egter 'n meer pragmatiese benadering gehad, wat daartoe gelei het dat sy 'n meer toeganklike en inklusiewe atmosfeer geskep het. Tydens Vreeland se laaste jare as kurator het Buckley as mede-voorsitter gewerk, wat haar die kans gegee het om te leer van en saam te werk met een van die grootste figure in die modebedryf.
Alhoewel Vreeland se invloed 'n belangrike rol gespeel het in Buckley se tydperk, het Buckley haar eie identiteit as 'n leier van die gala gevestig. Sy het nie net die geestelike nalatenskap van Vreeland voortgesit nie, maar ook 'n nuwe rigting aangebied wat grensverskuiwend was teen opsigte van die gala se rol in die mode en die breër kultuur.
==== ’n Nuwe era vir die gala ====
Teen die tyd dat Buckley die rol oorgeneem het in 1988, was die fondament vir die Met Gala reeds deur Diana Vreeland gelê. Onder Buckley se leierskap het die gala egter verder ontwikkel en sy potensiaal om 'n platform vir hoë mode en sosiale invloed te wees, omhels.
Een van Buckley se grootste bydraes was om die geleentheid se reikwydte uit te brei en dit meer inklusief te maak sonder om sy elite-status te verloor. Terwyl die gala tradisioneel deur die “ou” New York-samelewing oorheers is, het Buckley die gastelys uitgebrei om 'n diverse mengsel van kunstenaars, ontwerpers, akteurs en filantrope in te sluit. Hierdie vermenging van hoë sosiale klas met opkomende sterre in die vermaak- en modewêreld, het 'n dinamiese atmosfeer geskep en die gala se reputasie as een van die belangrikste nagte in die kulturele kalender verseker.
Die pers was aanvanklik skepties oor die gala se toekoms sonder Vreeland se betowerende invloed. Soos “Women’s Wear Daily''”'' in 1988 opgemerk het: “Kan die Metropolitan Museum se ''Costume Institute'' oorleef sonder Diana Vreeland se spesialle aanraking?” Tog het Buckley gewys dat die gala steeds 'n belangrike platform vir mode en kuns kan wees, selfs in 'n nuwe era. Sy het 'n visie gehad om die gala te moderniseer terwyl sy steeds die ryk geskiedenis van die ''Costume Institute'' respekteer.
==== ’n Meester van elegansie en beplanning ====
Pat Buckley was bekend vir haar onberispelike smaak en verfynde gevoel vir elegansie, wat weerspieël is in die noukeurige beplanning en uitvoering van die Met Gala onder haar leiding. Sy was intens betrokke by elke aspek van die geleentheid, van die dekor en spyskaart, tot die sitplekindelings en het verseker dat elke gala 'n naatlose en glansryke ervaring is. Haar vermoë om die fyn balans tussen tradisie en moderniteit te navigeer, het gehelp om die gala se bekoring te behou terwyl dit saam met die veranderende tye ontwikkel het.
Onder Buckley se leiding het die voortdurende samewerking met topontwerpers en beroemdes verseker dat die geleentheid sy sterrekrag behou. Gaste in haar era het figure soos Elizabeth Taylor, Andy Warhol, Jacqueline Kennedy Onassis en Cher ingesluit, wat almal die kruispunt van kuns, mode en populêre kultuur verpersoonlik het. Die gala se temas in hierdie tydperk het selfs meer ingewikkeld geraak, wat gaste verder aangemoedig het om met gewaagde en teateragtige mode te eksperimenteer
==== Temas en uitstallings ====
Tydens Buckley se tydperk het die gala 'n verskeidenheid opwindende temas gehad. Elke tema het nie net 'n artistieke benadering tot mode weerspieël nie, maar ook 'n diepere gesprek oor die kultuur en geskiedenis agter die klere:
•'''1988:''' “[https://www.metmuseum.org/met-publications/from-queen-to-empress-victorian-dress-1837-1877 From Queen to Empress: Victorian Dress 1837–1877]” het die glans van die Victoriaanse-era beklemtoon, wat 'n unieke beeld op dié era se estetika gegee het.
•'''1989:''' “[https://www.metmuseum.org/met-publications/the-age-of-napoleon-costume-from-revolution-to-empire-1789-1815 The Age of Napoleon: Costume From Revolution to Empire, 1789–1815]” het die politieke en sosiale veranderinge van die era verken deur middel van mode.
•'''1990:''' “[https://www.maryhillmuseum.org/wp-content/uploads/2020/12/Theatre-de-la-Mode-ONLINE-Dec-8-2020.pdf Théâtre de la Mode – Fashion Dolls: The Survival of Haute Couture]” het 'n kreatiewe benadering ingeneem deur die rol van modepoppe te verken.
•'''1991:''' Alhoewel daar geen spesifieke uitstalling was nie, het die gala steeds die modegemeenskap verenig in 'n viering van styl en samehorigheid.
•'''1992:''' “[https://fashionexhibitionmaking.arts.ac.uk/fashion-and-history-a-dialogue/ Fashion and History: A Dialogue]” het 'n interaktiewe benadering ingeneem, waar die dialoog tussen mode en geskiedenis bevorder is.
•'''1993:''' “[https://libmma.contentdm.oclc.org/digital/collection/p16028coll1/id/19193 Diana Vreeland: Immoderate Style]” wat 'n eerbetoon aan die legendariese kurator was en wat die fondamente vir die gala gelê het.
•'''1994:''' “[https://www.metmuseum.org/toah/hd/orie/hd_orie.htm Orientalism: Visions of the East in Western Dress]” het die invloed van Oos-Asië mode op Westerse styl ondersoek.
Buckley het 'n indrukwekkende verskeidenheid ontwerpers na die gala gelok, insluitend Adolfo, Marc Jacobs, Donna Karan, en Calvin Klein. Hierdie ontwerpers het nie net bygedra tot die gala se aantrekkingskrag nie, maar het ook nuwe idees en perspektiewe gebring wat die gala se estetika en benadering tot mode verryk het. Onder haar is navrae vir kaartjies vir die gala ook vir die publiek oopgestel, wat 'n briljante strategie was om die geleentheid meer inklusief te maak. Hierdie inisiatief het 'n groter publiek in staat gestel om deel te neem aan die magiese atmosfeer van die gala, wat dit van 'n eksklusiewe geleentheid na 'n meer toeganklike viering van mode en kultuur gebring het.
==== Die verandering van die ''Costume Institute'' ====
Buckley het ook 'n groot rol gespeel in die hervorming van die ''Costume Institute'' self. Gedurende haar tydperk het sy die instelling se fokus verskuif van 'n eksklusiewe kunsorganisasie na 'n meer interaktiewe en opvoedkundige platform. Sy het verskeie openbare programme en opvoedkundige inisiatiewe bekendgestel om die publiek se betrokkenheid by die wêreld van mode te verhoog. Dit het nie net die belangstelling in die gala verhoog nie, maar ook 'n nuwe generasie se begrip van die rol van mode in die samelewing bevorder.
==== Erfenis en Invloed ====
Pat Buckley het in 1995 as voorsitter bedank, maar haar nalatenskap duur voort in die Met Gala se voortgesette status as 'n móét-bygewoon-geleentheid. Haar invloed het gehelp om die gala te vorm tot die instelling wat dit vandag is, waar mode, beroemdhede en filantropie saamvloei. Na haar afsterwe in 2007, is sy nie net onthou vir haar bydraes tot die Metropolitan Museum nie, maar ook vir haar sjarme, humorsin en toewyding aan die saak wat haar passie was en waarin sy geglo het.
=== Die Wintour-era (1995 - Hede)<ref name=":1" /><ref name=":5" /><ref name=":7" /> ===
In 1995 het Anna Wintour, toe reeds die invloedryke redakteur van ''Vogue'', die leiding geneem oor die Met Gala. In haar eerste jaar as mede-voorsitter het sy saam met Annette de la Renta en Clarissa Bronfman 'n geleentheid georganiseer rondom die “[https://www.metmuseum.org/toah/hd/haut/hd_haut.htm Haute Couture]” uitstalling. Die gaste wat sy genooi het, het bestaan uit 'n mengsel van modelle, kunstenaars, musikante en ikone soos [[Karl Lagerfeld]], [[Naomi Campbell]] en Kate Moss, wat die gala 'n sterker klem op popkultuur en beroemdhede gegee het.
Onder haar toesig het die Met Gala gou begin groei in beide grootte en internasionale erkenning. Met haar verbintenis met ''Vogue'' het Wintour die glans van mode en kultuur versmelt deur 'n eksklusiewe gaste ys te skep wat elite atlete, akteurs, en invloedryke politieke figure insluit. Dit het die gala 'n reputasie besorg as die “Oscars van die Ooskus”.
==== Die eerste Maandag in Mei ====
Teen 2001 het Wintour die gala op sy nou ikoniese datum, die eerste Maandag in Mei, gevestig. Dié verandering het help om die geleentheid verder in die openbare bewussyn vas te lê. Elke jaar word gaste aangemoedig om aan te trek volgens die tema van die uitstalling, wat lei tot die onvergeetlike en innoverende modes wat die rooitapyt regeer. Bekende kunstenaars soos Rihanna, Madonna, en Lady Gaga het deur die jare gesorg vir verstommende optredes, wat die gala se status as 'n volmaakte mode- en kultuurgebeurtenis net versterk het.
==== Die veranderende rol van bekendes en kultuur in mode ====
Onder Wintour se leiding het die Met Gala 'n kruispad van beroemdheid, kuns, en mode geword. Van die vroeë jare af het Wintour 'n A-lys van beroemdes, ontwerpers en kunstenaars bymekaar gebring, wat nie net die modewêreld nie, maar ook populêre kultuur oor die algemeen gedefinieer het. Sterre soos Rihanna, Lady Gaga, Beyoncé, en Madonna het op die rooi tapyt van die gala ikoniese oomblikke geskep, wat verder deur die eeue as klassieke modes onthou sal word. By die 2018-gala het Rihanna as 'n moderne Pous verskyn, en in 2023 het popster Doja Cat 'n katuitrusting gedra wat die internet aan die gons gehad het.<ref name=":1" /><ref name=":8">Teen Vogue; Jared Michael Lowe, Gianluca Russo en Donya Momenian;(30 April 2024): [https://www.teenvogue.com/gallery/met-gala-most-memorable-moments 30 Most Memorable Met Gala Moments in History — For Better or Worse]. Besoek op 29 September 2024.</ref>
Wintour het die galavisie verder uitgebrei deur 'n postdinee-vertoningstradisie te skep wat in 2010 deur Lady Gaga afgeskop is. Bekende kunstenaars soos Katy Perry, Frank Ocean, en Madonna het daarna die verhoog betree, wat die Gala se aantrekkingskrag onder sy eksklusiewe gaste nog verder versterk het.
==== Temas en kunsuitstallings van uitsonderlike klas ====
Een van die groot suksesse onder Wintour se leiding is die samewerking met kurators soos Harold Koda en Andrew Bolton, wat die uitstallings tot wêreldklas vlakke gelig het. Temas het gewissel van die avant-garde, “[https://www.metmuseum.org/met-publications/dangerous-liaisons-fashion-and-furniture-in-the-eighteenth-century Dangerous Liaisons: Fashion and Furniture in the 18th Century]” (2004), tot “[https://www.metmuseum.org/exhibitions/listings/2018/heavenly-bodies/art-and-fashion-images Heavenly Bodies: Fashion and the Catholic Imagination]” (2018), wat rekords gebreek het as die mees besoekte uitstalling in die museum se geskiedenis.
==== Die geldinsamelingsukses en mode se belang in kultuur <ref name=":2" /> ====
Hoewel die Gala bekend is vir sy glansryke gaste en indrukwekkende rooi tapyt, bly dit eerstens 'n fondsinsamelingsgeleentheid vir die Kostuuminstituut. Onder Wintour het die Gala ongelooflike sukses behaal: in 2022 alleen het dit 'n rekordbedrag van $17.4 miljoen ingesamel, en mret die verloop van haar tydperk is meer as $175 miljoen vir die instituut ingesamel.
As erkenning vir haar ongelooflike bydraes tot die museum en mode, is die ''Costume Institute'' in 2014 herdoop tot die Anna Wintour Costume Center. Hierdie naamgewing is 'n verdere bewys van hoe Wintour die Met Gala, sowel as die wyer modewêreld, fundamenteel verander en gevorm het.
==== ’n Toekomstige erfenis ====
Met meer as twee dekades se invloed agter die rug, het Anna Wintour die Met Gala nie net tot 'n kulturele reus laat groei nie, maar sy het ook bewys dat mode 'n kragtige middel vir kuns, kultuur en sosiale betrokkenheid is. Haar nalatenskap as die dryfkrag agter die Gala sal voortgaan om toekomstige geslagte te inspireer en die maniere waarop ons oor mode en kultuur dink, te herdefinieer.
== Gaste ==
=== Tipes gaste by die Met Gala ===
* '''Modeontwerpers''': Bekende ontwerpers soos Karl Lagerfeld, Marc Jacobs, en Alexander McQueen het dikwels hul werk by die gala vertoon.
* '''Beroemdes''': Aktiviste, musikante, en akteurs soos Beyoncé, Rihanna, Lady Gaga, en Zendaya is gereeld op die rooi tapyt gesien.
* '''Modelle''': Topmodelle soos Gigi Hadid, Kendall Jenner, en Cara Delevingne het 'n groot invloed op die styl en estetika van die gala.
* '''Kulturele Ikone''': Persoonlikhede soos Oprah Winfrey en Michelle Obama is ook dikwels genooide gaste, wat 'n verbinding tussen mode en sosiale verandering weerspieël.
* '''Mediapersoonlikhede''': Bekende joernaliste en mode-redakteurs, soos Anna Wintour, speel 'n sleutelrol in die gala se ontwikkeling, uitstallings, aanbiedings en vertonings
* '''Sosiale elites''': Ryk en invloedryke mense, wat dikwels in die modewêreld beweeg, is ook prominente gaste.
=== Jaarlikse variasie en verskeidenheid ===
Die spesifieke gaste verander jaarliks, gebaseer op die tema van die gala en huidige tendense. Elke jaar se tema lei dikwels tot 'n diverse groep gaste wat kreatiewe interpretasies van die tema bring. Die Met Gala is 'n eksklusiewe gebeurtenis wat die “crème de la crème” van die mode en kultuur bymekaar bring. Die gaste speel 'n integrale rol in die sukses en prestige van die geleentheid, wat dit een van die grootste sosiale en mode gebeurtenisse ter wêreld maak.
=== Gaste wat 'n impak gemaak het by die Met Gala ===
Die Met Gala het oor die jare 'n verskeidenheid van invloedryke gaste gehad wat nie net die modebedryf beïnvloed het nie, maar ook sosiale en kulturele gesprekke in die samelewing geopen. Hier is 'n oorsig van enkele van die gaste wat 'n beduidende impak gehad het:
* '''[[Audrey Hepburn]] (1960s)''' Hepburn se styl en elegansie het 'n simbool geword van klassieke skoonheid. Haar teenwoordigheid het die gala se status as 'n topmodegeleentheid versterk.
* '''[[Diana, Prinses van Wallis|Prinses Diana]] (1996)''' Haar ikoniese "revenge dress" het nie net haar mode-invloed getoon nie, maar ook haar status as 'n kulturele ikoon. Dit het ook groot media-aandag en publieke belangstelling aan die gala verleen.<ref name=":8" /><ref name=":3" />
* '''[[Lady Gaga]] (2019)''' Gaga het die gala omskep in 'n vertoning van kreatiewe vryheid met verskeie uitrustings wat tydens haar aankoms gewissel het. Sy het gesprekke oor geslag en identiteit in die modebedryf gestimuleer.<ref name=":8" />
* '''[[Rihanna]] (2015)''' Rihanna se "yellow gown" het die gala se aandag getrek en het 'n gesprek oor liggaamspositiwiteit en die aanvaarding van verskillende skoonheidsideale aangewakker. <ref name=":8" />
* '''Kanye West (2016)''' Kanye het nie net as 'n kunstenaar nie, maar ook as 'n mode-innoveerder opgetree. Sy keuses het die samestelling van musiek en mode beïnvloed en het 'n gesprek oor kreatiewe uitdrukking in die modebedryf gestimuleer.
* '''[[Beyoncé Knowles|Beyoncé]] (2016)''' Haar teenwoordigheid en die meting van haar styl het 'n gesprek oor ras, feminisme en die moderne ikoon veroorsaak. Haar "naked dress" het 'n groot impak gehad op hoe mode en seksualiteit waargeneem word.
* '''Alexander McQueen (verskeie jare)''' As 'n ontwerpersikoon het McQueen se werk 'n diepgaande invloed gehad op hoe mode as kuns gesien word. Hy het sy unieke styl by die gala vertoon, wat die dialoog oor mode en kreatiwiteit beïnvloed het.
* '''[[Zendaya]] (2019)''' Haar "fairy princess rok" het 'n gesprek oor ras, jeug, en die herinterpretasie van klassieke styl geopen, wat haar tot 'n rolmodel vir jonger generasies maak.<ref name=":8" />
* '''[[Coco Chanel]] (1930’s)''' Chanel het 'n revolusie in die modebedryf gebring met haar moderne benadering tot vrouemode. Haar teenwoordigheid het die gala se status as 'n toonaangewende modegeleentheid versterk.
* '''[[Andy Warhol]] (1970’s)''' Warhol se kuns het die verhouding tussen mode en kuns bevraagteken. Sy styl en persoonlikheid het 'n invloed op die gala se artistieke narratief gehad.
* '''[[Madonna]] (1990’s)''' Madonna se uitdagende en dramatiese uitrustings het die standaard vir eksentrieke mode op die gala verhoog. Sy het gesprekke oor seksualiteit en selfuitdrukking in die mode aangespoor.
=== Gaste se impak op die Met Gala ===
==== Kreatiewe Uitsprake ====
Gaste soos Lady Gaga en Rihanna het hulle unieke styl gebruik om modegrense te verken. Gaga se dramatiese outfits en Rihanna se ikoniese "yellow gown" het nie net aandag getrek nie, maar ook gesprekke oor liggaamspositiwiteit en individualiteit aangewakker.
==== Politieke en Sosiale Kwessies ====
Beroemdes soos Beyoncé en [[Janelle Monáe]] het die platform gebruik om kwessies soos ras en feminisme aan te spreek. Beyoncé se uitrustings het dikwels simboliese betekenis gehad, wat belangrike gesprekke oor gelykheid en kulturele identiteit geopen het.
==== Temas ====
Die temas van die gala, wat deur die keuse van gaste ondersteun word, het invloed op die gesprekke oor kulturele relevansie en kuns. Gaste soos Zendaya en [[Billy Porter (vermaker)|Billy Porter]] het die ruimte gebruik om verskeie kulturele identiteite en selfuitdrukking te vier.
==== Globale Aandag ====
Die teenwoordigheid van invloedryke gaste trek wêreldwye mediablootstelling, wat nie net die gala se profiele verhoog nie, maar ook die betrokkenheid van die Metropolitan Museum of Art. Dit skep 'n groter bewustheid van die museum se werk en sy uitstallings.
==== Rolmodelle ====
Jonger gaste soos [[Timothée Chalamet]] en [[Millie Bobby Brown]] dien as rolmodelle vir 'n nuwe generasie. Hulle unieke style en die manier waarop hulle die gala benader, inspireer jongmense om hul eie identiteit en styl te omarm.
Die gaste by die Met Gala het 'n multidimensionale impak op die geleentheid. Hulle bring nie net styl en aansien en glans aan die rooi tapyt nie, maar gebruik ook hul platforms om belangrike sosiale en kulturele kwessies aan te spreek. Deur hulle kreatiewe uitdrukking en publieke invloed het hierdie gaste die Met Gala 'n ruimte gemaak vir dialoog en verandering, wat die gebeurtenis verder versterk as net 'n sosiale geleentheid.
== Koste van die Met Gala<ref name=":5" /><ref name=":0" /> ==
Die Met Gala is nie net 'n glansryke gebeurtenis nie; dit is ook 'n belangrike
fondsinsamelingsgeleentheid vir die ''Costume Institute'' van die Metropolitan Museum of Art. Die pryse en finansiële strukture van die gala is kompleks en word deur verskeie faktore beïnvloed.
=== Kaartjiepryse en finansiële struktuur ===
Die prys van 'n kaartjie vir die Met Gala het in die laaste paar jaar aansienlik gestyg. In 2023 was die prys ongeveer $50 000 per kaartjie, wat 'n merkbare verhoging is vanaf vorige jare. Hierdie verhoogde koste weerspieël die eksklusiewe aard van die geleentheid, sowel as die groeiende belangrikheid daarvan in die modewêreld.
Die opbrengs van kaartjieverkope gaan direk na die ''Costume Institute'', wat help om die uitstallings en programme te finansier. Dit is 'n manier om nie net die instituut te ondersteun nie, maar ook om bewustheid te skep oor die kuns van kostuumontwerp.
=== Die rol van beroemdes en borgskap ===
Die teenwoordigheid van beroemdes verhoog die aantrekkingskrag van die gala, wat bydra tot die vraag na kaartjies. Diegene wat 'n uitnodiging ontvang, is dikwels hoë profiel-persone, wat die prys van toegang verder laat styg. Daarbenewens kan groot modename of maatskappye as borge optree, wat ook die finansiële kant van die gala versterk. Hierdie borge kan ook 'n invloed hê op wie genooi word en hoe die gala gesien word in die media.
=== Waarom so ‘n hoë prys? ===
Die hoë pryse van die Met Gala kan toegeskryf word aan 'n paar faktore:
-Eksklusiwiteit: Die gala is een van die mees eksklusiewe sosiale gebeurtenisse ter wêreld. Slegs 'n beperkte aantal gaste kan uitgenooi word, wat die vraag aansienlik verhoog.
-Kreatiewe Invloed: Die gala is 'n belangrike platform vir modeontwerpers om hul werk te vertoon, wat die belangrikheid daarvan in die modebedryf verhoog.
-Bemarking en media: Die Met Gala ontvang enorme media-aandag, wat ook 'n invloed het op die finansiële sukses daarvan. Dit is 'n kans vir ontwerpers en beroemdes om hul merk te versterk en hul werk aan 'n wêreldwye gehoor te bekend te stel.
=== Die invloed van sosiale kwessies ===
Met die toenemende fokus op sosiale regverdigheid en kulturele sensitiwiteit, is daar 'n groeiende vraag na verantwoordelike benaderings tot sulke gebeurtenisse. Sommige gaste en kritici vra oor die regverdigheid van die hoë koste terwyl daar steeds ongelykhede in die samelewing bestaan. Hierdie kritiek kan druk uitoefen op die Met Gala om 'n meer eengesinde en verantwoordelike benadering te volg.
=== Die koste van Met Gala kaartjies deur die jare ===
* '''1980’s''': In die vroeë jare van die Met Gala was kaartjiepryse relatief laag, ongeveer $50 tot $100 per persoon.
* '''1990’s''': Pryse het begin styg, met kaartjies wat ongeveer $150 tot $250 gekos het. Die geleentheid het toenemend gewilder geword, en die vraag na kaartjies het gestyg.
* '''2000’s''': Teen die vroeë 2000's was kaartjiepryse ongeveer $300 tot $500. Die gala het 'n groot mode- en sosiale gebeurtenis geword, met 'n toenemende aantal beroemdes wat deelgeneem het.
* '''2010’s''': Pryse het verder gestyg, met kaartjies wat teen 2010 ongeveer $1,000 kos. Teen 2015 was dit al rondom $2,500.
* '''2020’s''': In 2023 was die prys per kaartjie ongeveer $50,000. Hierdie aansienlike verhoging weerspieël die eksklusiewe aard van die geleentheid en die hoë vraag wat daarop volg. In 2024 het dit tot $75 000 verhoog.
=== Kostes van tafels by die Met Gala deur die jare ===
* '''1980’s''': In die vroeë jare was die prys vir 'n tafel ongeveer $5,000 tot $10,000. Dit het meestal vir 'n tafel van tien persone gedek.
* '''1990’s''': Teen die 1990s het die prys van 'n tafel gestyg na ongeveer $25,000 tot $50,000.
* '''2000’s''': Teen 2000 was die prys vir 'n tafel ongeveer $100,000. Dit het die Met Gala se posisie as 'n toonaangewende liefdadigheidsgeleentheid bevestig.
* '''2010’s''': Teen 2015 was die prys vir 'n tafel rondom $200,000, en teen 2019 was dit reeds sowat $300,000.
* '''2020’s''': In 2023 het die prys vir 'n tafel gestyg na ongeveer $300,000 tot $500,000, wat die gala se toenemende eksklusiwiteit bevestig.
Die pryse van die Met Gala is 'n weerspieëling van die eksklusiewe, glansende en invloedryke aard van die gebeurtenis. Dit is nie net 'n viering van mode nie, maar ook 'n belangrike fondsinsameling wat die kulturele en artistieke gemeenskap ondersteun. Terwyl die hoë koste soms kontroversieel kan wees, is dit duidelik dat die Met Gala 'n diepgaande invloed het op die wêreld van mode en kuns.
== Die kontroversie rondom die Met Gala ==
Die Met Gala is nie net bekend vir sy pragtige rokke en diegene wat die rooi tapyt betree nie, maar ook vir die kontroversie wat dikwels daarmee gepaard gaan. Hierdie gebeurtenis, wat dikwels as die "Superbowl van die mode" beskou word, is nie net 'n viering van kreatiewe uitdrukking nie, maar ook 'n bron van gesprekke oor sosiale en kulturele kwessies.
=== Temas en interpretasie ===
Een van die mees prominente kontroversies is die keuse van temas en hoe dit deur deelnemers geïnterpreteer word. Elke jaar word 'n spesifieke tema gekies wat verband hou met die ''Costume Institute'' se uitstalling. Soms kan die tema kulturele of historiese verwysings insluit wat nie altyd op 'n sensitiewe of respekvolle manier hanteer word nie. Dit lei tot 'n groot debat oor kulturele toe-eiening, met sommige gaste wat beskuldig word van die onvanpaste gebruik van kulturele simbole of tradisies.
Byvoorbeeld tydens die Met Gala met die tema “Heavenly Bodies: Fashion and the Catholic Imagination” in 2018, het Rihanna 'n uitrusting geïnspireer deur die pouslike kleed gedra, insluitend 'n versierde mitra. Alhoewel baie mense haar uitrusting as kreatief beskou het, het ander gevoel dat dit 'n gebrek aan respek vir die Katolieke geloof getoon het deur heilige simbole as mode-uitsprake te gebruik.<ref name=":8" /><ref>Teen Vogue, Avery Matera, Gianluca Russo en Donya Momenian;(26 April 2024): [https://www.teenvogue.com/gallery/met-gala-red-carpet-controversial-looks 29 Most Controversial Met Gala Red-Carpet Moments of All Time]. Besoek op 13 Oktober 2024.</ref> Madonna het tydens dieselfde gala 'n uitrusting aangehad wat kombineer is met 'n goue kroon en 'n swart sluier, geïnspireer deur Katolieke ikonografie. Later tydens die geleentheid het sy ook “Like a Prayer”, 'n lied met godsdienstige beelde, uitgevoer. Sy het kritiek ontvang dat sy godsdienstige temas vir kommersiële doeleindes uitbuit, iets waarvoor sy al voorheen gekritiseer is.
=== Sosiale kwessies ===
Die Met Gala is ook 'n platform waar sosiale kwessies bespreek kan word, maar nie sonder kontroversie nie. Terwyl sommige gaste bewus is van hul invloed en die geleentheid gebruik om bewustheid te verhoog oor sake soos klimaatsverandering of sosiale geregtigheid, is daar ander wat beskuldig word van oppervlakkigheid of hoogmoedigheid. Die teenstrydigheid tussen die glansende atmosfeer van die gala en die werklike uitdagings wat die samelewing in die gesig staar, kan dikwels lei tot kritiek.
=== Die rol van beroemdes ===
Die teenwoordigheid van beroemdes, wat dikwels groot aandag trek, kan ook 'n tweesnydende swaard wees. Terwyl hul deelname die belangrikheid van die geleentheid beklemtoon, kan dit ook 'n gevoel van elitisme skep. Kritici beklemtoon dat die Met Gala 'n kuns- en modevertoning is wat 'n sekere sosiale klas en kultuur bevorder, terwyl ander in die gemeenskap sukkel om toegang tot basiese hulpbronne te kry.
=== Finansiële impak ===
Die finansiële kant van die Met Gala, met duur kaartjies en hoë mediablootstelling, kan ook 'n bron van kontroversie wees. Terwyl die opbrengs van die gala aan die ''Costume Institute'' se uitstallings en programme gaan, vra kritici of die spandeer van miljoene op 'n nag van luukses regverdig is wanneer daar so baie behoeftes in die samelewing is.
Die Met Gala bly 'n opvallende gebeurtenis in die modewêreld, maar dit is belangrik om die kompleksiteit en kontroversie wat daarmee gepaard gaan, te erken. Terwyl dit 'n viering van kreatiwiteit en styl is, is dit ook 'n refleksie van die samelewing se waardes en prioriteite. Die dialoog rondom die gala herinner ons daaraan dat mode méér as net 'n visuele spektakel is—dit is 'n platform vir gesprekke oor kulturele en sosiale dinamika wat ons almal raak.
== Impak van die Met Gala ==
Die Met Gala is 'n belangrike gebeurtenis in die mode- en kunswêreld en het 'n wye verskeidenheid invloede. Hier is 'n oorsig van die belangrikste aspekte van die gala se impak:
=== Mode en Kreatiwiteit ===
Die Met Gala bied 'n unieke platform vir ontwerpers om hul werk aan 'n wêreldwye gehoor te vertoon. Dit stimuleer kreatiwiteit en innovasie in die modebedryf.
Die uitrustings en stylkeuses wat op die rooi tapyt gesien word, het 'n direkte invloed op modetendense. Wat beroemdes dra, kan die modewêreld vir die komende seisoene beïnvloed.
=== Sosiale en Politieke Bewustheid ===
Beroemdes gebruik dikwels die geleentheid om sosiale en politieke kwessies aan te spreek. Die tema van die gala kan 'n platform bied om bewustheid oor belangrike sake te verhoog.
Byvoorbeeld die 2017 “Rei Kawakubo/Comme des Garçons: Art of the In-Between”. Hierdie tema het gefokus op die werk van die Japannese ontwerper Rei Kawakubo, bekend vir haar uitdagende benadering tot tradisionele mode. Die gala het gesprekke begin oor die manier waarop mode grense tussen kuns en klere, manlik en vroulik, en modern en tradisioneel kan vervaag. Dit het ook 'n platform gebied vir die viering van kulturele diversiteit en nie-westerse invloede in die modewêreld. In 2021 het Carolyn Maloney, ‘n advokaat van die Gelyke Regte-wysiging, ‘n rok gedra ter ere van vrouestemreg-aktiviste.<ref name=":6" />
Die gala kan ook gesprekke oor kulturele sensitiwiteit en toe-eiening stimuleer, wat belangrik is in 'n diverse samelewing.
=== Ekonomiese Invloed ===
Die gala genereer miljoene dollars vir die ''Costume Institute'', wat help om kuns- en kultuurprojekte te finansier. Dit het dus 'n positiewe impak op die kunsgemeenskap.
Die uitgebreide mediadekking verhoog die sigbaarheid van die gala, wat weer bydra tot die finansiële sukses van die betrokke modemerke en borge.
=== Kuns en Kultuur ===
Die Met Gala verhoog die blootstelling van die ''Costume Institute'' en sy uitstallings, wat meer mense aanmoedig om die museum te besoek.
Die gala dien as 'n belangrike fondsinsameling vir die museum, wat help om kuns en kultuur te ondersteun.
=== Samelewing en Elitisme ===
Die eksklusiewe aard van die gala kan kritiese gesprekke oor sosiale ongelykhede en elitisme in die samelewing aanwakker. Dit laat mense nadink oor die verhouding tussen rykdom en toegang tot kulturele gebeurtenisse.
Die Met Gala het 'n diepgaande impak op die mode, kuns, en sosiale struktuur. Dit is nie net 'n viering van styl nie, maar ook 'n platform vir sosiale verandering, finansiële ondersteuning vir die kuns, en 'n bron van kulturele debat. Die gala se invloed strek verder as net 'n nag van glans— dit speel 'n integrale rol in die vorming van kulturele narratiewe en die bevordering van kreatiewe uitdrukking.
== Impak van die Met Gala op die Metropolitan Museum of Art ==
Die Met Gala het 'n beduidende impak op die Metropolitan Museum of Art (MMA), veral die ''Costume Institute''.
=== Finansiële ondersteuning<ref name=":7" /> ===
* '''Fondsinsameling''': Die gala genereer miljoene dollars wat direk aan die ''Costume Institute'' gaan. Hierdie fondse ondersteun die museum se uitstallings, navorsing en versameling van kostuums en mode.
* '''Langdurige Finansiële Voordele''': Die geld wat ingesamel word, help nie net met korttermynprojekte nie, maar ook met langtermynplanne vir die groei en ontwikkeling van die museum.
=== Verhoogde besoekersgetalle ===
* '''Toerisme en Besoek''': Die belangstelling in die gala en die uitstallings wat dit ondersteun, trek meer besoekers na die museum. Na die gala sal baie mense die uitstalling wil sien wat aan die tema van die betrokke gala gekoppel is.
* '''Verhoogde Bewustheid''': Die media-aandag rondom die gala vergroot die algemene bewustheid van die museum en sy versameling, wat kan lei tot 'n toename in besoeke en lidmaatskap.
=== Kuns- en Kultuurbevordering ===
* '''Kreatiewe Projekontwikkeling''': Die gala stimuleer die ontwikkeling van innoverende uitstallings wat die grense van mode en kuns ondersoek. Dit bied 'n platform vir gesprekke oor die rol van mode in die kultuur.
* '''Samewerking met Ontwerpers''': Die gala bevorder samewerking tussen die museum en modeontwerpers, wat lei tot unieke uitstallings en projekte wat nie net mode, maar ook kuns betrek nie.
=== Kulturele Relevansie ===
* '''Debatte oor Kulturele Kwessies''': Die temas van die gala daag die museum uit om relevant te bly in die konteks van huidige kulturele en sosiale kwessies. Dit kan lei tot gesprekke oor kultuur, identiteit en toe-eiening.
* '''Verandering in Narratiewe''': Die gala help om nuwe narratiewe in die museum se benadering tot mode en kostuum te integreer, wat belangrik is vir 'n diverse gehoor.
=== Mediablootstelling ===
* '''Globale Aandag''': Die gala lok wêreldwye mediablootstelling, wat die museum op 'n internasionale verhoog plaas. Dit bevorder die beeld van die museum as 'n toonaangewende instelling in die kuns- en modebedryf.
* '''Digitale Teenwoordigheid''': Die aanlynblootstelling van die gala en die daaropvolgende uitstallings verhoog die museum se digitale teenwoordigheid, wat belangrik in die moderne wêreld van kuns en kultuur is.
Die Met Gala het 'n positiewe impak op die Metropolitan Museum of Art, wat nie net finansiële voordele inhou nie, maar ook die museum se relevansie, kreatiwiteit en publieke belangstelling bevorder. Deur hierdie gebeurtenis word die museum 'n aktiewe deelnemer in die gesprekke oor mode en kultuur, wat sy posisie as 'n toonaangewende instelling in die kunswêreld versterk.
== Dekor<ref>Vogue; Elise Taylor;(18 April 2024):[https://www.vogue.com/article/a-look-back-at-a-decade-of-stunning-met-gala-interiors A Look Back at Stunning Met Gala Interiors Over the Years]. Besoek op 21 Oktober 2024.</ref><ref name=":3" /> ==
Elke jaar word die tema van die Met Gala sorgvuldig gekies om óf 'n historiese kunsbeweging óf 'n bepaalde modefiguur te vereer. Byvoorbeeld, die tema vir 2023 was “[https://www.metmuseum.org/exhibitions/a-line-of-beauty/selected-images Karl Lagerfeld: A Line of Beauty],” ter ere van die Duitse ontwerper se invloed op die modebedryf. Die dekor speel altyd 'n sleutelrol in die vertaling van hierdie temas na 'n visuele ervaring, en gebruik dikwels luukse materiale, gewaagde kleurpalette, en oorspronklike ontwerpbenaderings.
=== Spesifieke elemente van die dekor ===
==== Ingang en rooitapyt ====
Die eerste indruk van die gala begin by die ikoniese rooitapyt, wat telkens kreatief aangepas word om aan te sluit by die tema. Die trappe wat na die Metropolitan Museum of Art lei, word dikwels bedek met ornamentele matte, wat unieke ontwerpe bevat wat sinoniem is met die spesifieke tema van daardie jaar. Standaard rooimatte is dikwels vervang met dramatiese variante—van suiwer swart, goud tot metaalagtige afwerkings.
==== Blomontwerpe ====
Blomstukke speel 'n sleutelrol in die Met Gala se dekor. Honderde duisende blomme word gebruik om strukture te bou wat dien as sentrums vir tafels of groot installasies. Hierdie blomontwerpe weerspieël dikwels die estetika van die tema deur kleur, vorm en selfs die soort blomme wat gebruik word. Vir 'n tema wat oorweë minimalisme aanraak, kan daar meer simplistiese, monochromatiese rangskikkings wees, terwyl 'n meer uitspattige tema aanleiding gee tot weelderige, tropiese blomme of oorweldigende volumes.
==== Beligting ====
Lig speel 'n groot rol in die skep van die dramatiese atmosfeer. Beligting is dikwels gefokus op die skepping van 'n sekere atmosfeer—hetsy dit warm en romanties, of koel en futuristies is. In sommige jare het die organiseerders LED-liginstallasies gebruik om lewendige, kleurveranderende patrone oor die hele lokaal te skep, terwyl ander jare subtiele kandelare of sagte gloeilampe gebruik is om 'n meer tradisionele, glansryke atmosfeer te vestig.
==== Unieke installasies en tematiese komponente ====
ʼn Kenmerkende element van die Met Gala-dekor is die unieke kunsinstallasies wat spesiaal vir die geleentheid geskep word. Hierdie installasies dien as fokuspunte vir die lokaal en sluit dikwels grootskaalse beelde, skilderye of selfs tegnologiese installasies in wat die essensie van die tema versterk. In een jaar kon besoekers dalk onder 'n reënwoud van kristalle deurstap, terwyl hulle in 'n ander jaar omring was deur abstrakte kunswerke wat op die mure en plafon geprojekteer is.
==== Tafelversierings en sitplekke ====
Die gala-aandete self het ook noukeurige aandag in terme van die dekor. Die tafels is oordadig en koninklik versier met verfynde tafeldoeke, goue of silwer eetgerei, en meesterlik vervaardigde breekgoed. Fyn porselein en glasware met unieke ontwerpe sluit perfek aan by die oorhoofse dekor, wat 'n samehangende estetiese ervaring skep.
==== Tema-benaderings en dieper betekenisse ====
Die dekor dien nie net as 'n visuele viering van mode nie, maar dikwels ook as 'n simboliese verteenwoordiging van die onderliggende tema. In die geval van 'n mode-legende soos Karl Lagerfeld, het elemente soos sy kenmerkende swart-en-wit kleurpalet, minimalistiese lyne, en verfynde teksture prominente rolle in die dekor gespeel. Aan die ander kant, wanneer die tema oor 'n historiese kunsbeweging handel, soos Surrealisme of Barok, is die dekor dikwels weelderig en kunstig.
In samewerking met topontwerpers en kunstenaars, slaag die Met Gala daarin om van die mees indrukwekkende en mees gesogte dekor op die wêreld se modetoneel te skep. Hierdie dekor is meer as net 'n agtergrond; dit is 'n dramatiese, lewendige en onvergeetlike ervaring wat die gaste omring in 'n heelal van skoonheid en kreatiwiteit.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Modeontwerp]]
gzpnmtu7umy0aqzo0erjqyypnw3c21g
Pep Guardiola
0
420847
2896531
2875953
2026-04-23T09:03:13Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896531
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Pep Guardiola
| image = [[Lêer:2023-10-04 Fußball, Männer, UEFA Champions League, RB Leipzig - Manchester City FC 1DX 2797 (cropped).jpg|220px]]
| caption = Guardiola in 2023
| full_name = Josep Guardiola Sala<ref>{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce119/pdf/SquadLists-English.pdf |title=Squad List: FIFA Club World Cup Saudi Arabia 2023: Manchester City FC (ENG) |publisher=FIFA |page=6 |date=19 December 2023 |access-date=2 November 2024}}</ref>
| birth_date = {{birth date and age|1971|1|18|df=y}}
| birth_place = [[Santpedor]], [[Katalonië]], [[Spanje]]
| height = 1.80 m<ref>{{Cite web |title=Pep Guardiola |url=http://www.fcbayern.de/en/teams/first-team/pep-guardiola/index.php |publisher=FC Bayern Munich |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517124418/http://www.fcbayern.de/en/teams/first-team/pep-guardiola/index.php |archive-date=17 May 2014 |access-date=16 May 2014}}</ref>
| position = Verdedigende middelveldspeler
| currentclub = [[Manchester City F.C.|Manchester City]] (afrigter)
| youthyears1 = 1981–1984
| youthclubs1 = Gimnàstic Manresa
| youthyears2 = 1984–1990
| youthclubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| years1 = 1988–1989
| clubs1 = [[FC Barcelona|Barcelona C]]
| caps1 = 8
| goals1 = 1
| years2 = 1990–1992
| clubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona B]]
| caps2 = 53
| goals2 = 5
| years3 = 1990–2001
| clubs3 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps3 = 263
| goals3 = 6
| years4 = 2001–2002
| clubs4 = [[Brescia Calcio|Brescia]]
| caps4 = 11
| goals4 = 2
| years5 = 2002–2003
| clubs5 = [[AS Roma|Roma]]
| caps5 = 4
| goals5 = 0
| years6 = 2003
| clubs6 = [[Brescia Calcio|Brescia]]
| caps6 = 13
| goals6 = 1
| years7 = 2003–2005
| clubs7 = [[Al Ahli SC (Doha)|Al-Ahli]]
| caps7 = 36
| goals7 = 5
| years8 = 2005–2006
| clubs8 = [[Dorados de Sinaloa|Dorados]]
| caps8 = 10
| goals8 = 1
| totalcaps = 398
| totalgoals = 21
| nationalyears1 = 1991
| nationalteam1 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/21]]
| nationalcaps1 = 2
| nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 1991–1992
| nationalteam2 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spain o/23]]
| nationalcaps2 = 12
| nationalgoals2 = 2
| nationalyears3 = 1992–2001
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps3 = 47
| nationalgoals3 = 5
| nationalyears4 = 1995–2005
| nationalteam4 = [[Katalaanse nasionale sokkerspan|Katalonië]]
| nationalcaps4 = 7
| nationalgoals4 = 0
| manageryears1 = 2007–2008
| managerclubs1 = [[FC Barcelona|Barcelona B]]
| manageryears2 = 2008–2012
| managerclubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| manageryears3 = 2013–2016
| managerclubs3 = [[Bayern München]]
| manageryears4 = 2016–
| managerclubs4 = [[Manchester City F.C.|Manchester City]]
}}
'''Josep "Pep" Guardiola Sala''' (gebore op 18 Januarie 1971) is 'n [[Spanje|Spaanse]] [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige speler. Hy is veral bekend vir sy suksesse as die hoofafrigter van verskeie topklubs, insluitend [[FC Barcelona]], [[Bayern München]], en [[Manchester City]]. Guardiola het as middelveldspeler vir Barcelona uitgedraf en was deel van [[Johan Cruijff]] se "Dream Team" in die vroeë 1990's.
As afrigter het hy verskeie ligatitels en [[UEFA Champions League]]-trofeë gewen, met 'n kenmerkende speelstyl wat as "tiki-taka" bekendstaan. Hierdie styl beklemtoon kort, vinnige passes en balbesit, wat 'n groot invloed op moderne sokker gehad het. Guardiola word dikwels beskou as een van die beste sokkerafrigters ter wêreld.
==Bronnelys==
* Jonathan Wilson: ''The Barcelona Legacy: The Evolution of winning soccer Tactics from Cruyff to Guardiola'', Blink Publishing, London, 2018. {{ISBN|978-1-56858-853-7}}.
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{DEFAULTSORT:Guardiola, Pep}}
[[Kategorie:Geboortes in 1971]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
1bf0m1steb383r6tf4n5ypx940jl1wl
Meditasies
0
421019
2896665
2715871
2026-04-23T10:59:23Z
Oesjaar
7467
/* Tekstuele geskiedenis */ Verbeter
2896665
wikitext
text/x-wiki
{{TITELAANSIG|''Meditasies''}}
[[Lêer:MeditationsMarcusAurelius1811 (cropped).jpg|duimnael|Titelblad van 'n 1811-uitgawe van ''Meditasies'' deur Marcus Aurelius Antoninus, vertaal deur R. Graves.]]
'''''Meditasies''''' ([[Koine|Koinē Grieks]]: Τὰ εἰς ἑαυτόν, geromaniseer: ''Ta eis heauton'', lit. 'dinge vir jouself') is 'n reeks persoonlike geskrifte deur [[Marcus Aurelius]], Romeinse keiser van 161 tot 180 nC, waarin hy sy private aantekeninge opgeneem het oor [[Stoïsisme|Stoïsynse filosofie]].
Marcus Aurelius het die 12 boeke van die Meditasies in [[Koine-Grieks]]<ref>Swain, Simon (1996). ''Hellenisme en Ryk''. Oxford University Press. bl. 29. "Nuwe nabootsing van Atties was nie nodig nie omdat [[Marcus Aurelius]] in 'n filosofiese konteks geskryf het sonder om aan publikasie te dink. [[Galen]] se vele geskrifte in wat hy noem 'die algemene dialek' is nog 'n uitstekende voorbeeld van nie-attiserende maar hoogs opgevoede Grieks."</ref> geskryf as 'n bron vir sy eie leiding en selfverbetering.<ref>Iain King stel voor dat die boeke moontlik ook geskryf is vir geestelike stimulasie, aangesien Aurelius vir die eerste keer in sy lewe uit die kulturele en intellektuele lewe van [[Rome]] verwyder is. Bron: [http://www.military-history.org/articles/thinkers-at-war-marcus-aurelius.htm Thinker At War: Marcus Aurelius] gepubliseer Augustus 2014, besoek November 2014.</ref> Dit is moontlik dat groot dele van die werk by Sirmium geskryf is, waar hy baie tyd spandeer het om militêre veldtogte van 170 tot 180 te beplan. Sommige daarvan is geskryf terwyl hy by Aquincum op veldtog in [[Pannonia]] geposisioneer was, want interne aantekeninge toon dat die eerste boek is geskryf toe hy 'n veldtog teen die Quadi op die rivier Granova (hedendaagse Hron in [[Slowakye]]) gevoer het en die tweede boek is by [[Carnuntum]] geskryf.
Dit is onwaarskynlik dat Marcus Aurelius ooit bedoel het dat die geskrifte gepubliseer sou word. Die werk het geen amptelike titel nie, so "Meditasies" is een van verskeie titels wat algemeen aan die versameling toegeken word. Hierdie geskrifte neem die vorm aan van aanhalings wat in lengte wissel van een sin tot lang paragrawe.
==Struktuur en temas==
[[Lêer:Aquincum1.jpg|links|duimnael| Ruïnes van die antieke stad Aquincum, in moderne [[Hongarye]] – een van die terreine waar Marcus Aurelius aan die ''Meditasies'' gewerk het.]]
Die Meditasies is verdeel in 12 boeke wat verskillende tydperke van Aurelius se lewe kroniekeer. Die gedeeltes in elke boek is nie noodwendig in chronologiese volgorde nie, aangesien dit as Aurelius se eie persoonlike mymering geskryf is. Die skryfstyl wat die teks deurdring, is een wat vereenvoudig, reguit is en miskien Aurelius se Stoïsynse perspektief weerspieël.
ʼn Sentrale tema vir ''Meditasies'' is die belangrikheid daarvan om 'n mens se oordeel oor jouself en ander te ontleed en 'n kosmiese perspektief te ontwikkel:<ref>Sellars, John. 23 Oktober 2011. "[http://www.iep.utm.edu/marcus/ Marcus Aurelius]." ''Internet Encyclopedia of Philosophy''.</ref>
“Jy het die mag om baie oorbodige probleme weg te stroop wat geheel en al in jou oordeel geleë is, en om 'n groot kamer vir jouself te besit wat die hele kosmos in gedagte omhels, om ewige tyd te oorweeg, om te dink aan die vinnige verandering in die dele van elke ding, van hoe kort dit is van geboorte tot ontbinding, en hoe die leemte voor geboorte en dit na ontbinding ewe oneindig is.”
Aurelius bepleit om 'n [[mens]] se plek in die heelal te vind en sien dat alles uit die [[natuur]] kom, en dus sal alles mettertyd daarna terugkeer. Nog 'n sterk tema is om fokus te behou en om sonder afleiding te wees, terwyl sterk etiese beginsels gehandhaaf word soos "Om 'n goeie man te wees."<ref>Roberts, John, ed. 23 Oktober 2011. "[https://www.oxfordreference.com/view/10.1093/acref/9780192801463.001.0001/acref-9780192801463-e-290?rskey=jNKHnH&result=282 Aurēlius, Marcus]." ''The Oxford Dictionary of the Classical World''.</ref>Sy Stoïsynse idees behels dikwels die vermyding van toegeeflikheid aan sensoriese liefde, 'n vaardigheid wat 'n man sal bevry van die pyne en plesier van die materiële wêreld. Hy beweer dat die enigste manier waarop 'n man deur ander benadeel kan word, is om toe te laat dat sy reaksie hom oorweldig. ’n Interne ordelike en rasionele aard, of [[logos]], deurdring en lei alle bestaan. Rasionaliteit en helderheid laat 'n mens toe om in harmonie met die logo's te leef. Dit laat 'n mens uitstyg bo foutiewe persepsies van "goed" en "sleg" - dinge buite jou beheer soos roem en rykdom is (anders as dinge in jou beheer) irrelevant en nie goed nóg sleg nie.
==Tekstuele geskiedenis==
[[Lêer:Marcus Aurelius Glyptothek München.jpg|duimnael|Borsbeeld van Marcus Aurelius (bewind 161–180).]]
Die vroeë geskiedenis van die ''Meditasies'' is onbekend, en die vroegste duidelike vermelding daarvan deur 'n ander skrywer dateer uit die vroeë 10de eeu.<ref name="hadot_22">{{Harvnb|Hadot|1998|p=22}}</ref> Die historikus Herodianus, wat in die middel van die 3de eeu geskryf het, maak melding van Marcus se literêre nalatenskap en sê: "Hy was besorg oor alle aspekte van uitnemendheid, en in sy liefde vir antieke letterkunde was hy na niemand, Romeins of Grieks nie; blyk uit al sy woorde en geskrifte wat op ons neergekom het", 'n gedeelte wat na die ''Meditasies'' kan verwys. Die Historia Augusta se biografie van Avidius Cassius, wat vermoedelik in die 4de eeu geskryf is, toon aan dat hy, voordat Marcus die Marcomanniese Oorloë begin het, gevra is om sy Voorskrifte van Filosofie te publiseer ingeval iets hom sou tref, maar hy het eerder "vir drie dae het die boeke van sy vermanings een na die ander bespreek".<ref>{{cite book |last1=Birley |first1=Anthony |title=Marcus Aurelius: A Biography |date=2012 |publisher=Routledge |isbn=978-1134695690}}</ref> 'n Twyfelagtige vermelding word gemaak deur die redenaar Themistius in ongeveer 364 nC. In 'n toespraak aan die keiser Valens, "Oor Broederliefde", sê hy: "Jy het nie die vermanings (Grieks: παραγγέλματα) van Marcus nodig nie."<ref name="farky_xv">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xv}}</ref> Nog 'n moontlike moontlikheid. verwysing is in die versameling Griekse gedigte bekend as die ''Palatine Anthology'', 'n werk wat dateer uit die 10de eeu maar bevat veel vroeër materiaal. Die bloemlesing bevat 'n [[epigram]] opgedra aan "die boek van Marcus". Daar is voorgestel dat hierdie epigram in die 7de eeu deur die Bisantynse geleerde Theophylact Simocatta geskryf is.<ref name="hadot_24">{{Harvnb|Hadot|1998|p=24}}</ref>
Die eerste direkte vermelding van die werk kom van Arethas van Caesarea (c. 860–935), 'n biskop wat 'n groot versamelaar van manuskripte was.<ref name="farky_xvi">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xvi}}</ref> Op 'n sekere datum voor 907 het hy 'n bundel van die ''Meditasies'' aan Demetrius, aartsbiskop van Heracleia [dit], gestuur met 'n brief wat sê: "Ek het al 'n geruime tyd 'n ou eksemplaar van die keiser Marcus se mees winsgewende boek, so oud dat dit val heeltemal in stukke... Dit het ek laat kopieer en kan ek in sy nuwe drag aan die nageslag oorgee."<ref name="farky_xvii">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xvii}}</ref> Arethas noem ook die werk in randaantekeninge (''scholia'') by boeke van Lucian en Dio Chrysostomus waar hy verwys na gedeeltes in die "Verhandeling tot Homself" (Grieks: τὰ εἰς ἑαυτὸν ἠθικά), en dit was hierdie titel wat die boek gedra het in die manuskrip waaruit die eerste gedrukte uitgawe in die 16de eeu gemaak is.<ref name="farky_xviii">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xviii}}</ref><ref name="haines_xv">{{Harvnb|Haines|1916|p=xv}}</ref> Arethas se eie kopie het nou verdwyn, maar daar word vermoed dat dit die waarskynlike voorouer van die oorlewende manuskripte is.<ref name="farky_xvii" />
Die volgende melding van die ''Meditasies'' is in die [[Suda]]-leksikon wat in die laat 10de eeu gepubliseer is.<ref name="farky_xviii"/> Die Suda noem die werk "'n regie (Grieks: ἀγωγή) van sy eie lewe deur Marcus die Keiser in twaalf boeke,"<ref name="farky_xviii"/> wat die eerste melding is van 'n verdeling van die werk in twaalf boeke.<ref name="haines_xv"/> Die Suda maak gebruik van sowat dertig aanhalings wat uit boeke I, III, IV, V, IX en XI geneem is.<ref name="farky_xviii"/> The ''Suda'' makes use of some thirty quotations taken from books I, III, IV, V, IX, and XI.<ref name="haines_xv"/>
Omstreeks 1150 haal John Tzetzes, 'n grammatikus van Konstantinopel, gedeeltes uit Boeke IV en V aan wat dit aan Marcus toeskryf.<ref name="haines_xv"/> Ongeveer 200 jaar later skryf Nicephorus Callistus (c. 1295–1360) in sy ''Ecclesiastical History'' dat "Marcus Antoninus 'n boek saamgestel het vir die opvoeding van sy seun Marcus [d.i. Commodus], vol van alle wêreldse (Grieks: κοσμικῆς) ervaring en onderrig."<ref name="haines_xv"/><ref name="farky_xx">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xx}}</ref> Die Meditasies word daarna baie aangehaal in Griekse samestellings van die 14de tot 16de eeue.<ref name="farky_xx"/> Dit, spesifiek na die val van [[Konstantinopel]] in 1453, aangesien dit onder die Griekse tekste was wat deur vlugtende geleerdes na Europese intellektuele kringe heringestel is.<ref>{{Cite book |last=Hays |first=Gregory |title="Introduction" in Meditations: A New Translation |publisher=The Modern Library |year=2002 |isbn=978-0679642602 |pages=51}}</ref>
Wilhelm Holzmann (Xylander) het die Meditasies die eerste keer in 1558 in Latyn vertaal.
==Manuskripte==
[[Lêer:Marcus Aurelius. De seipso, seu vita sua (Xylander, 1558).jpg|duimnael|Xylander se Latynse uitgawe (1558).]]
Die hedendaagse teks is feitlik geheel en al op twee manuskripte gebaseer. Een is die ''Codex Palatinus'' (P), ook bekend as die Codex Toxitanus (T), die eerste keer gepubliseer in 1558/9 maar nou verlore.<ref name="haines_xvi">{{Harvnb|Haines|1916|p=xvi}}</ref> Die ander manuskrip is die ''Codex Vaticanus'' 1950 (A) in die Vatikaan-biblioteek.<ref name="haines_xvi"/>
===''Codex Palatinus''===
Die moderne geskiedenis van die ''Meditasies'' dateer uit die uitgawe van die eerste gedrukte uitgawe (''editio princeps'') deur Wilhelm Xylander in 1558 of 1559.<ref name="farky_xxvii">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xxvii}}</ref> Dit is op aandrang van Conrad Gesner gepubliseer en deur sy neef Andreas Gesner in [[Zürich]] gedruk.<ref name="farky_xxvii"/> Die boek is gebind met 'n werk van Marinus (Proclus vel De Felicitate, ook 'n eerste uitgawe).<ref name="farky_xxvii"/> By die ''Meditasies'' is 'n Latynse vertaling deur Xylander gevoeg wat ook kort aantekeninge ingesluit het.<ref name="farky_xxvii"/> Conrad Gesner het in sy toewydingsbrief verklaar dat hy "die boeke van Marcus ontvang het van die begaafde digter Michael Toxites uit die biblioteek van Otto Heinrich, Prins Palatyn", d.w.s. uit die versameling by Heidelberg Universiteit.<ref name="farky_xxvii"/> Die belangrikheid van hierdie uitgawe van die ''Meditasies'' is dat die manuskrip waaruit dit gedruk is nou verlore is, sodat dit een van die twee hoofbronne van alle moderne tekste is.<ref name="farky_xxvii"/>
===''Codex Vaticanus'' 1950===
Die ''Codex Vaticanus Graecus'' 1950 is vervat in 'n [[kodeks]] wat in 1683 uit die versameling van Stefano Gradi na die Vatikaanbiblioteek oorgedra is.<ref name="farky_xix">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xix}}</ref> Dit is 'n 14de-eeuse manuskrip wat in 'n baie korrupte toestand oorleef, en ongeveer twee-en-veertig reëls het deur toevallige weglatings uitgeval.<ref name="haines_xvi"/><ref>{{Cite book|last=Hall|first=Frederick William|title=A companion to classical texts|year=1913|page=251|publisher=Clarendon Press}}</ref>
===Ander manuskripte===
Ander manuskripte is van min onafhanklike waarde vir die rekonstruksie van die teks.<ref name="farky_xxii">{{Harvnb|Farquharson|1944|p=xxii}}</ref> Die belangrikste is die ''Codex Darmstadtinus'' 2773 (D) met 112 uittreksels uit boeke I–IX, en die ''Codex Parisinus'' 319 (C) met 29 uittreksels uit Boeke I–IV.<ref name="haines_xvi"/>
==Ontvangs==
Marcus Aurelius is geprys vir sy vermoë "om neer te skryf wat in sy hart was net soos dit was, nie verduister deur enige bewussyn van die teenwoordigheid van luisteraars of enige strewe na effek nie." Gilbert Murray vergelyk die werk met [[Jean-Jacques Rousseau]] se ''Les Confessions'' en die ''belydenisse van st. Augustinus''. Alhoewel Murray Marcus kritiseer vir die "hardheid en eenvoudigheid van sy literêre styl", vind hy in sy ''Meditasies'' "soveel intensiteit van gevoel ... soos in die meeste van die edeler moderne boeke van [[godsdiens]], net [met] 'n strenger krag wat dit beheer." "Mense versuim om Marcus te verstaan," skryf hy, "nie weens sy gebrek aan selfuitdrukking nie, maar omdat dit vir die meeste mans moeilik is om asem te haal op daardie intense hoogte van geestelike lewe, of, ten minste, nugter asem te haal." <ref>{{cite book |last=Murray |first=Gilbert |title=Five Stages of Greek Religion |orig-year=1912 |edition=3rd |year=2002 |publisher=Dover Publications |pages=168–169 |isbn=978-0486425009}}</ref>
Rees (1992) noem die ''Meditasies'' "onophoudelik ontroerend en inspirerend", maar bied hulle nie aan as werke van oorspronklike filosofie nie.<ref name="Rees">Rees, D. A. 1992. "Introduction." In ''Meditations'', edited by A. S. L. Farquhrson (1944). New York: Alfred A. Knopf. {{ISBN|978-0679412717}}. p. xvii.</ref> [[Bertrand Russell]] het gevind dat hulle teenstrydig is, bewyse van 'n "moeë ouderdom" waar "selfs ware goedere hul smaak verloor." Deur Marcus as 'n voorbeeld van groter Stoïsynse filosofie te gebruik, het hy gevind dat die Stoïsynse etiese filosofie 'n element van "suur druiwe" bevat. "Ons kan nie gelukkig wees nie, maar ons kan goed wees; laat ons dus maak asof, solank ons goed is, dit nie saak maak om ongelukkig te wees nie."<ref name="Russell 2004 248–56">{{cite book |last=Russell |first=Bertrand |title=History of Western Philosophy |orig-year=1946 |year=2004 |pages=248–256 |publisher=Routledge |location=London |isbn=978-0415325059}}</ref> Beide Russell en Rees vind 'n element van Marcus se Stoïsyn filosofie in die filosofiese sisteem van [[Immanuel Kant]].<ref name="Rees"/><ref name="Russell 2004 248–56"/>
In die Inleiding tot sy 1964-vertaling van ''Meditasies'', het die Anglikaanse priester Maxwell Staniforth die diepgaande impak van Stoïsisme op die [[Christendom]] bespreek.<ref>{{cite book |last=Marcus Aurelius |author-link=Marcus Aurelius| title=Meditations |url=https://archive.org/details/meditations0000marc_m9z0 |url-access=registration |year=1964 |location=London |publisher=Penguin Books |pages=[https://archive.org/details/meditations0000marc_m9z0/page/n63 2]–27 |isbn=978-0140441406 }}</ref> Michael Grant noem Marcus Aurelius "die edelste van al die mans wat, deur pure intelligensie en krag van karakter, goedheid geprys en bereik het ter wille daarvan en nie vir enige beloning nie."<ref>{{cite book |last=Grant |first=Michael |title=The Climax of Rome: The Final Achievements of the Ancient World, AD 161–337 |orig-year=1968 |year=1993 |publisher=London: Weidenfeld |page=[https://archive.org/details/climaxofromefina0000gran/page/139 139] |isbn=978-0297813910 |url=https://archive.org/details/climaxofromefina0000gran/page/139 }}</ref> Gregory Hays se vertaling van Meditasies vir ''Die Moderne Biblioteek'' het die ''[[Washington Post]]'' se topverkoperlys vir twee weke in 2002 gehaal.<ref>''The Washington Post Bestseller List June 9th, 2002''</ref>
Die boek is beskryf as 'n prototipe van reflektiewe praktyk deur Seamus Mac Suibhne.<ref>{{cite journal |first=S. |last=Mac Suibhne |year=2009 |title='Wrestle to be the man philosophy wished to make you': Marcus Aurelius, reflective practitioner |journal=Reflective Practice |volume=10 |issue=4 |pages=429–436 |doi=10.1080/14623940903138266|s2cid=219711815 }}</ref> Dit is beskryf as "'n gunsteling" van die Amerikaanse president [[Bill Clinton]],<ref>{{cite web|url=http://latimesblogs.latimes.com/jacketcopy/2009/07/america-reads-bill-clinton.html|title=An American reader: Bill Clinton|website=[[Los Angeles Times]]|date=2009-07-04}}</ref> en die voormalige Amerikaanse minister van verdediging, James Mattis, het sy eie persoonlike kopie van die ''Meditasies'' van Marcus Aurelius gehou tydens sy ontplooiing as 'n [[Amerikaanse Marinierskorps|Marinie]]-offisier in die [[Persiese Golf]], [[Afghanistan]] en [[Irak]].<ref>{{cite web|url=http://armedforcesjournal.com/fiasco/|title=Fiasco|website=Armed Forces Journal|date=August 2006}}</ref><ref name=Holiday>Holiday, Ryan, and Stephen Hanselman. 2016. ''The Daily Stoic: 366 Meditations on Wisdom, Perseverance and the Art of Living''. Portfolio/Penguin. 2016. {{ISBN|978-0735211735}}</ref>{{rp|3}}
Wen Jiabao, die voormalige Eerste Minister van China, het gesê dat hy die ''Meditasies'' honderd keer gelees het. Hy het ook gesê dat hy "baie diep beïndruk" was deur die werk.<ref>[https://www.newsweek.com/chinese-prime-minister-wen-jiabao-interviewed-89187 Chinese Prime Minister Wen Jiabao Interviewed], ''[[Newsweek]]''</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Boeke]]
[[Kategorie:Filosofie]]
k09rv9qfkpplwl1fmzhhizqcaobzffz
Lamine Yamal
0
421240
2896640
2835304
2026-04-23T09:42:58Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896640
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Lamine Yamal
| image = [[Lêer:Lamine Yamal, Sánchez se reunió con los futbolistas de la selección española tras ganar la Eurocopa 2024 (3) (cropped).jpg|210px]]
| caption = Yamal in 2024
| full_name = {{nowrap|Lamine Yamal Nasraoui Ebana}}<ref>{{cite news |title=Who is Lamine Yamal? Barcelona wonderkid making history in La Liga and for Spain |url=https://www.sportingnews.com/us/soccer/news/lamine-yamal-barcelona-la-liga-spain-records-playing-style/723f032776a836c20966f8ac |website=Sporting News |date=9 July 2024 |access-date=26 July 2024}}</ref>
| birth_date = {{Birth date and age|2007|7|13|df=y}}
| birth_place = [[Barcelona]], [[Katalonië]], [[Spanje]]
| height = 1.80 m<ref>{{cite web |url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/129404/lamine-yamal-nasraoui-ebana |title=Lamine Yamal |publisher=FC Barcelona |access-date=13 October 2024 }}</ref>
| position = Winger
| currentclub = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| clubnumber = 19
| youthyears1 = 2012–2014
| youthclubs1 = La Torreta
| youthyears2 = 2014–2023
| youthclubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| years1 = 2023
| clubs1 = [[FC Barcelona|Barcelona B]]
| caps1 = 1
| goals1 = 0
| years2 = 2023–
| clubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps2 = 58
| goals2 = 10
| nationalyears1 = 2021
| nationalteam1 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/15]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2022
| nationalteam2 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/16]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 1
| nationalyears3 = 2022–2023
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/17]]
| nationalcaps3 = 10
| nationalgoals3 = 8
| nationalyears4 = 2022
| nationalteam4 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/19]]
| nationalcaps4 = 1
| nationalgoals4 = 0
| nationalyears5 = 2023–
| nationalteam5 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps5 = 17
| nationalgoals5 = 3
| medaltemplates = {{MedalSport|[[Sokker]]}}
{{MedalCountry|{{fb|ESP}}}}
{{MedalCompetition|[[UEFA Europa-beker|Europese Kampioenskap]]}}
{{Medal|W|[[UEFA Euro 2024|2024 Duitsland]]|}}
| club-update = 23:33, 9 Februarie 2025 (UTC)
| nationalteam-update = 23:48, 12 Oktober 2024 (UTC)
}}
'''Lamine Yamal Nasraoui Ebana''' (gebore 13 Julie 2007 in Esplugues de Llobregat, [[Barcelona]]) is ’n [[Spanje|Spaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as regtervleuel vir die La Liga-klub [[FC Barcelona]] en die [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spaanse nasionale span]] speel. Hy staan bekend vir sy spoed, dribbelwerk, uitstekende passings en vermoë om akkurate en kragtige afstandskote te neem. Yamal word wyd beskou as een van die beste jong sokkerspelers ter wêreld.<ref>[https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/3673478/lamine-yamal Lamine Yamal] ''fcbarcelona.com'' [https://web.archive.org/web/20240721053306/https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/ Geargiveer]</ref>
Sy pa is van [[Marokko]] en sy ma is van [[Ekwatoriaal-Guinee]].<ref>[https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Who are Lamine Yamal’s parents Mounir Nasraoui and Sheila Ebana?] ''The Sun'' (14 Augustus 2024) [https://web.archive.org/web/20240815010027/https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Geargiveer]</ref>
Lamine het op 8 September 2023 sy senior debuut vir Spanje teen Georgië gemaak en in die 74ste minuut aangeteken. Op die ouderdom van 16 jaar en 57 dae oud het hy die jongste speler en doelskieter vir Spanje geword.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Barcelona's Lamine Yamal scores on record-breaking Spain debut] ''espn.co.uk'' (8 September 2024) [https://web.archive.org/web/20240517111338/https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Geargiveer]</ref>
Aan die einde van die 2024 [[UEFA Europa-beker]] is Yamal as die Jong Speler van die Toernooi aangewys. Spanje se 2–1 oorwinning oor [[Engelse nasionale sokkerspan|Engeland]] in die eindstryd het hom die jongste speler gemaak om die Europese kampioenskap te wen.<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o 'Superstar' Yamal makes more history with Euros triumph] ''BBC'' (13 Julie 2024) [https://web.archive.org/web/20240714013607/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o Geargiveer]</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Yamal, Lamine}}
[[Kategorie:Geboortes in 2007]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
bkom78q9ypalk3lbagcwd7zr8x2njya
2896643
2896640
2026-04-23T09:45:19Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896643
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Lamine Yamal
| image = [[Lêer:Lamine_Yamal_in_2025.jpg|240px]]
| caption = Yamal in 2025
| full_name = {{nowrap|Lamine Yamal Nasraoui Ebana}}<ref>{{cite news |title=Who is Lamine Yamal? Barcelona wonderkid making history in La Liga and for Spain |url=https://www.sportingnews.com/us/soccer/news/lamine-yamal-barcelona-la-liga-spain-records-playing-style/723f032776a836c20966f8ac |website=Sporting News |date=9 July 2024 |access-date=26 July 2024}}</ref>
| birth_date = {{Birth date and age|2007|7|13|df=y}}
| birth_place = [[Barcelona]], [[Katalonië]], [[Spanje]]
| height = 1.80 m<ref>{{cite web |url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/129404/lamine-yamal-nasraoui-ebana |title=Lamine Yamal |publisher=FC Barcelona |access-date=13 October 2024 }}</ref>
| position = Winger
| currentclub = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| clubnumber = 19
| youthyears1 = 2012–2014
| youthclubs1 = La Torreta
| youthyears2 = 2014–2023
| youthclubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| years1 = 2023
| clubs1 = [[FC Barcelona|Barcelona B]]
| caps1 = 1
| goals1 = 0
| years2 = 2023–
| clubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps2 = 58
| goals2 = 10
| nationalyears1 = 2021
| nationalteam1 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/15]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2022
| nationalteam2 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/16]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 1
| nationalyears3 = 2022–2023
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/17]]
| nationalcaps3 = 10
| nationalgoals3 = 8
| nationalyears4 = 2022
| nationalteam4 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/19]]
| nationalcaps4 = 1
| nationalgoals4 = 0
| nationalyears5 = 2023–
| nationalteam5 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps5 = 25
| nationalgoals5 = 6
| club-update = 11 April 2026
| nationalteam-update = 31 Maart 2026
}}
'''Lamine Yamal Nasraoui Ebana''' (gebore 13 Julie 2007 in Esplugues de Llobregat, [[Barcelona]]) is ’n [[Spanje|Spaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as regtervleuel vir die La Liga-klub [[FC Barcelona]] en die [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spaanse nasionale span]] speel. Hy staan bekend vir sy spoed, dribbelwerk, uitstekende passings en vermoë om akkurate en kragtige afstandskote te neem. Yamal word wyd beskou as een van die beste jong sokkerspelers ter wêreld.<ref>[https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/3673478/lamine-yamal Lamine Yamal] ''fcbarcelona.com'' [https://web.archive.org/web/20240721053306/https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/ Geargiveer]</ref>
Sy pa is van [[Marokko]] en sy ma is van [[Ekwatoriaal-Guinee]].<ref>[https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Who are Lamine Yamal’s parents Mounir Nasraoui and Sheila Ebana?] ''The Sun'' (14 Augustus 2024) [https://web.archive.org/web/20240815010027/https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Geargiveer]</ref>
Lamine het op 8 September 2023 sy senior debuut vir Spanje teen Georgië gemaak en in die 74ste minuut aangeteken. Op die ouderdom van 16 jaar en 57 dae oud het hy die jongste speler en doelskieter vir Spanje geword.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Barcelona's Lamine Yamal scores on record-breaking Spain debut] ''espn.co.uk'' (8 September 2024) [https://web.archive.org/web/20240517111338/https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Geargiveer]</ref>
Aan die einde van die 2024 [[UEFA Europa-beker]] is Yamal as die Jong Speler van die Toernooi aangewys. Spanje se 2–1 oorwinning oor [[Engelse nasionale sokkerspan|Engeland]] in die eindstryd het hom die jongste speler gemaak om die Europese kampioenskap te wen.<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o 'Superstar' Yamal makes more history with Euros triumph] ''BBC'' (13 Julie 2024) [https://web.archive.org/web/20240714013607/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o Geargiveer]</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Yamal, Lamine}}
[[Kategorie:Geboortes in 2007]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
rnb40wwrpx7mojetscj7v138n9knwzs
2896651
2896643
2026-04-23T10:21:20Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896651
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Lamine Yamal
| image = [[Lêer:Lamine_Yamal_in_2025.jpg|240px]]
| caption = Yamal in 2025
| full_name = {{nowrap|Lamine Yamal Nasraoui Ebana}}<ref>{{cite news |title=Who is Lamine Yamal? Barcelona wonderkid making history in La Liga and for Spain |url=https://www.sportingnews.com/us/soccer/news/lamine-yamal-barcelona-la-liga-spain-records-playing-style/723f032776a836c20966f8ac |website=Sporting News |date=9 July 2024 |access-date=26 July 2024}}</ref>
| birth_date = {{Birth date and age|2007|7|13|df=y}}
| birth_place = [[Barcelona]], [[Katalonië]], [[Spanje]]
| height = 1.80 m<ref>{{cite web |url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/129404/lamine-yamal-nasraoui-ebana |title=Lamine Yamal |publisher=FC Barcelona |access-date=13 October 2024 }}</ref>
| position = Winger
| currentclub = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| clubnumber = 19
| youthyears1 = 2012–2014
| youthclubs1 = La Torreta
| youthyears2 = 2014–2023
| youthclubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| years1 = 2023
| clubs1 = [[FC Barcelona|Barcelona B]]
| caps1 = 1
| goals1 = 0
| years2 = 2023–
| clubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps2 = 100
| goals2 = 29
| nationalyears1 = 2021
| nationalteam1 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/15]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2022
| nationalteam2 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/16]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 1
| nationalyears3 = 2022–2023
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/17]]
| nationalcaps3 = 10
| nationalgoals3 = 8
| nationalyears4 = 2022
| nationalteam4 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/19]]
| nationalcaps4 = 1
| nationalgoals4 = 0
| nationalyears5 = 2023–
| nationalteam5 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps5 = 25
| nationalgoals5 = 6
| club-update = 11 April 2026
| nationalteam-update = 31 Maart 2026
}}
'''Lamine Yamal Nasraoui Ebana''' (gebore 13 Julie 2007 in Esplugues de Llobregat, [[Barcelona]]) is ’n [[Spanje|Spaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as regtervleuel vir die La Liga-klub [[FC Barcelona]] en die [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spaanse nasionale span]] speel. Hy staan bekend vir sy spoed, dribbelwerk, uitstekende passings en vermoë om akkurate en kragtige afstandskote te neem. Yamal word wyd beskou as een van die beste jong sokkerspelers ter wêreld.<ref>[https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/3673478/lamine-yamal Lamine Yamal] ''fcbarcelona.com'' [https://web.archive.org/web/20240721053306/https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/ Geargiveer]</ref>
Sy pa is van [[Marokko]] en sy ma is van [[Ekwatoriaal-Guinee]].<ref>[https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Who are Lamine Yamal’s parents Mounir Nasraoui and Sheila Ebana?] ''The Sun'' (14 Augustus 2024) [https://web.archive.org/web/20240815010027/https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Geargiveer]</ref>
Lamine het op 8 September 2023 sy senior debuut vir Spanje teen Georgië gemaak en in die 74ste minuut aangeteken. Op die ouderdom van 16 jaar en 57 dae oud het hy die jongste speler en doelskieter vir Spanje geword.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Barcelona's Lamine Yamal scores on record-breaking Spain debut] ''espn.co.uk'' (8 September 2024) [https://web.archive.org/web/20240517111338/https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Geargiveer]</ref>
Aan die einde van die 2024 [[UEFA Europa-beker]] is Yamal as die Jong Speler van die Toernooi aangewys. Spanje se 2–1 oorwinning oor [[Engelse nasionale sokkerspan|Engeland]] in die eindstryd het hom die jongste speler gemaak om die Europese kampioenskap te wen.<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o 'Superstar' Yamal makes more history with Euros triumph] ''BBC'' (13 Julie 2024) [https://web.archive.org/web/20240714013607/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o Geargiveer]</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Yamal, Lamine}}
[[Kategorie:Geboortes in 2007]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
hsurisyndlfhmnee8lms5z3qez015s8
2896652
2896651
2026-04-23T10:22:12Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896652
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Lamine Yamal
| image = [[Lêer:Lamine_Yamal_in_2025.jpg|240px]]
| caption = Yamal in 2025
| full_name = {{nowrap|Lamine Yamal Nasraoui Ebana}}<ref>{{cite news |title=Who is Lamine Yamal? Barcelona wonderkid making history in La Liga and for Spain |url=https://www.sportingnews.com/us/soccer/news/lamine-yamal-barcelona-la-liga-spain-records-playing-style/723f032776a836c20966f8ac |website=Sporting News |date=9 July 2024 |access-date=26 July 2024}}</ref>
| birth_date = {{Birth date and age|2007|7|13|df=y}}
| birth_place = [[Barcelona]], [[Katalonië]], [[Spanje]]
| height = 1.80 m<ref>{{cite web |url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/129404/lamine-yamal-nasraoui-ebana |title=Lamine Yamal |publisher=FC Barcelona |access-date=13 October 2024 }}</ref>
| position = Regtervleuel
| currentclub = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| clubnumber = 19
| youthyears1 = 2012–2014
| youthclubs1 = La Torreta
| youthyears2 = 2014–2023
| youthclubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| years1 = 2023
| clubs1 = [[FC Barcelona|Barcelona B]]
| caps1 = 1
| goals1 = 0
| years2 = 2023–
| clubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps2 = 100
| goals2 = 29
| nationalyears1 = 2021
| nationalteam1 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/15]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2022
| nationalteam2 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/16]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 1
| nationalyears3 = 2022–2023
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/17]]
| nationalcaps3 = 10
| nationalgoals3 = 8
| nationalyears4 = 2022
| nationalteam4 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/19]]
| nationalcaps4 = 1
| nationalgoals4 = 0
| nationalyears5 = 2023–
| nationalteam5 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps5 = 25
| nationalgoals5 = 6
| club-update = 11 April 2026
| nationalteam-update = 31 Maart 2026
}}
'''Lamine Yamal Nasraoui Ebana''' (gebore 13 Julie 2007 in Esplugues de Llobregat, [[Barcelona]]) is ’n [[Spanje|Spaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as regtervleuel vir die La Liga-klub [[FC Barcelona]] en die [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spaanse nasionale span]] speel. Hy staan bekend vir sy spoed, dribbelwerk, uitstekende passings en vermoë om akkurate en kragtige afstandskote te neem. Yamal word wyd beskou as een van die beste jong sokkerspelers ter wêreld.<ref>[https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/3673478/lamine-yamal Lamine Yamal] ''fcbarcelona.com'' [https://web.archive.org/web/20240721053306/https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/ Geargiveer]</ref>
Sy pa is van [[Marokko]] en sy ma is van [[Ekwatoriaal-Guinee]].<ref>[https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Who are Lamine Yamal’s parents Mounir Nasraoui and Sheila Ebana?] ''The Sun'' (14 Augustus 2024) [https://web.archive.org/web/20240815010027/https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Geargiveer]</ref>
Lamine het op 8 September 2023 sy senior debuut vir Spanje teen Georgië gemaak en in die 74ste minuut aangeteken. Op die ouderdom van 16 jaar en 57 dae oud het hy die jongste speler en doelskieter vir Spanje geword.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Barcelona's Lamine Yamal scores on record-breaking Spain debut] ''espn.co.uk'' (8 September 2024) [https://web.archive.org/web/20240517111338/https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Geargiveer]</ref>
Aan die einde van die 2024 [[UEFA Europa-beker]] is Yamal as die Jong Speler van die Toernooi aangewys. Spanje se 2–1 oorwinning oor [[Engelse nasionale sokkerspan|Engeland]] in die eindstryd het hom die jongste speler gemaak om die Europese kampioenskap te wen.<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o 'Superstar' Yamal makes more history with Euros triumph] ''BBC'' (13 Julie 2024) [https://web.archive.org/web/20240714013607/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o Geargiveer]</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Yamal, Lamine}}
[[Kategorie:Geboortes in 2007]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
qn5hnmyvxxptyofdlr0kuy8ae4iz9r7
2896653
2896652
2026-04-23T10:22:44Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896653
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Lamine Yamal
| image = [[Lêer:Lamine_Yamal_in_2025.jpg|240px]]
| caption = Yamal in 2025
| full_name = {{nowrap|Lamine Yamal Nasraoui Ebana}}<ref>{{cite news |title=Who is Lamine Yamal? Barcelona wonderkid making history in La Liga and for Spain |url=https://www.sportingnews.com/us/soccer/news/lamine-yamal-barcelona-la-liga-spain-records-playing-style/723f032776a836c20966f8ac |website=Sporting News |date=9 July 2024 |access-date=26 July 2024}}</ref>
| birth_date = {{Birth date and age|2007|7|13|df=y}}
| birth_place = [[Barcelona]], [[Katalonië]], [[Spanje]]
| height = 1,80 m<ref>{{cite web |url=https://www.fcbarcelona.com/en/football/first-team/players/129404/lamine-yamal-nasraoui-ebana |title=Lamine Yamal |publisher=FC Barcelona |access-date=13 October 2024 }}</ref>
| position = Regtervleuel
| currentclub = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| clubnumber = 19
| youthyears1 = 2012–2014
| youthclubs1 = La Torreta
| youthyears2 = 2014–2023
| youthclubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| years1 = 2023
| clubs1 = [[FC Barcelona|Barcelona B]]
| caps1 = 1
| goals1 = 0
| years2 = 2023–
| clubs2 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps2 = 100
| goals2 = 29
| nationalyears1 = 2021
| nationalteam1 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/15]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2022
| nationalteam2 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/16]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 1
| nationalyears3 = 2022–2023
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/17]]
| nationalcaps3 = 10
| nationalgoals3 = 8
| nationalyears4 = 2022
| nationalteam4 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje o/19]]
| nationalcaps4 = 1
| nationalgoals4 = 0
| nationalyears5 = 2023–
| nationalteam5 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps5 = 25
| nationalgoals5 = 6
| club-update = 11 April 2026
| nationalteam-update = 31 Maart 2026
}}
'''Lamine Yamal Nasraoui Ebana''' (gebore 13 Julie 2007 in Esplugues de Llobregat, [[Barcelona]]) is ’n [[Spanje|Spaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as regtervleuel vir die La Liga-klub [[FC Barcelona]] en die [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spaanse nasionale span]] speel. Hy staan bekend vir sy spoed, dribbelwerk, uitstekende passings en vermoë om akkurate en kragtige afstandskote te neem. Yamal word wyd beskou as een van die beste jong sokkerspelers ter wêreld.<ref>[https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/3673478/lamine-yamal Lamine Yamal] ''fcbarcelona.com'' [https://web.archive.org/web/20240721053306/https://www.fcbarcelona.com/en/football/barca-b/players/3673478/lamine-yamal/ Geargiveer]</ref>
Sy pa is van [[Marokko]] en sy ma is van [[Ekwatoriaal-Guinee]].<ref>[https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Who are Lamine Yamal’s parents Mounir Nasraoui and Sheila Ebana?] ''The Sun'' (14 Augustus 2024) [https://web.archive.org/web/20240815010027/https://www.thesun.co.uk/sport/29278029/lamine-yamal-parents-mounir-nasraoui-sheila-ebana/ Geargiveer]</ref>
Lamine het op 8 September 2023 sy senior debuut vir Spanje teen Georgië gemaak en in die 74ste minuut aangeteken. Op die ouderdom van 16 jaar en 57 dae oud het hy die jongste speler en doelskieter vir Spanje geword.<ref>[https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Barcelona's Lamine Yamal scores on record-breaking Spain debut] ''espn.co.uk'' (8 September 2024) [https://web.archive.org/web/20240517111338/https://www.espn.co.uk/football/story/_/id/38353315/barcelonas-lamine-yamal-becomes-youngest-player-spain Geargiveer]</ref>
Aan die einde van die 2024 [[UEFA Europa-beker]] is Yamal as die Jong Speler van die Toernooi aangewys. Spanje se 2–1 oorwinning oor [[Engelse nasionale sokkerspan|Engeland]] in die eindstryd het hom die jongste speler gemaak om die Europese kampioenskap te wen.<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o 'Superstar' Yamal makes more history with Euros triumph] ''BBC'' (13 Julie 2024) [https://web.archive.org/web/20240714013607/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c0kr7w2d2d2o Geargiveer]</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Yamal, Lamine}}
[[Kategorie:Geboortes in 2007]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
js0w05ttnavcgwprfgbgqwpfrd523sm
Estêvão Willian
0
421246
2896456
2835774
2026-04-23T08:16:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896456
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Estêvão
| image = [[Lêer:Estevao-Palmeiras-Liverpool-abr24 (cropped).jpg|240px]]
| caption = Estêvão Willian in 2024
| fullname = Estêvão Willian Almeida<br />de Oliveira Gonçalves
| birth_date = {{Birth date and age|2007|4|24|df=y}}
| birth_place = Franca, [[São Paulo (deelstaat)|São Paulo]], [[Brasilië]]
| height = 1,76 m<ref>{{cite web |url=https://www.playmakerstats.com/player/estevao/975614 |title=Estêvão |website=Playmaker |access-date=10 May 2024 |archive-date=10 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240910211103/https://www.playmakerstats.com/player/estevao/975614 |url-status=dead }}</ref>
| position = Vleuel
| currentclub = [[Chelsea FC|Chelsea]]
| clubnumber = 41
| youthyears1 = 2017–2021
| youthclubs1 = [[Cruzeiro Esporte Clube|Cruzeiro]]
| youthyears2 = 2021–2024
| youthclubs2 = [[SE Palmeiras|Palmeiras]]
| years1 = 2023–2025
| clubs1 = [[SE Palmeiras|Palmeiras]]
| caps1 = 62
| goals1 = 18
| years2 = 2025–
| clubs2 = [[Chelsea FC|Chelsea]]
| caps2 = 0
| goals2 = 0
| nationalyears1 = 2023
| nationalteam1 = Brasilië o/17
| nationalcaps1 = 5
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2024–
| nationalteam2 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| nationalcaps2 = 5
| nationalgoals2 = 0
| club-update = 03:28, 2 Junie 2025 (UTC)
| nationalteam-update = 03:22, 6 Junie 2025 (UTC)
}}
'''Estêvão Willian Almeida de Oliveira Gonçalves''' (gebore [[24 April]] [[2007]]), bekend as '''Estêvão Willian''' of net '''Estêvão''', is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as vleuel vir die Engelse [[Premier League|Premierliga]]-klub [[Chelsea FC|Chelsea]] en die [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasiliaanse nasionale span]] speel.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Estêvão Willian}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 2007]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
jlhzc2vnli1yzzzqe5ilst1v53h8kix
2896458
2896456
2026-04-23T08:18:05Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896458
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Estêvão
| image = [[Lêer:Estevao-Palmeiras-Liverpool-abr24 (cropped).jpg|240px]]
| caption = Estêvão Willian in 2024
| fullname = Estêvão Willian Almeida<br />de Oliveira Gonçalves
| birth_date = {{Birth date and age|2007|4|24|df=y}}
| birth_place = Franca, [[São Paulo (deelstaat)|São Paulo]], [[Brasilië]]
| height = 1,76 m<ref>{{cite web |url=https://www.playmakerstats.com/player/estevao/975614 |title=Estêvão |website=Playmaker |access-date=10 May 2024 |archive-date=10 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240910211103/https://www.playmakerstats.com/player/estevao/975614 |url-status=dead }}</ref>
| position = Vleuel
| currentclub = [[Chelsea FC|Chelsea]]
| clubnumber = 41
| youthyears1 = 2017–2021
| youthclubs1 = [[Cruzeiro Esporte Clube|Cruzeiro]]
| youthyears2 = 2021–2024
| youthclubs2 = [[SE Palmeiras|Palmeiras]]
| years1 = 2023–2025
| clubs1 = [[SE Palmeiras|Palmeiras]]
| caps1 = 62
| goals1 = 18
| years2 = 2025–
| clubs2 = [[Chelsea FC|Chelsea]]
| caps2 = 22
| goals2 = 2
| nationalyears1 = 2023
| nationalteam1 = Brasilië o/17
| nationalcaps1 = 5
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 2024–
| nationalteam2 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| nationalcaps2 = 11
| nationalgoals2 = 5
| club-update = 18 April 2026
| nationalteam-update = 19 November 2025
}}
'''Estêvão Willian Almeida de Oliveira Gonçalves''' (gebore [[24 April]] [[2007]]), bekend as '''Estêvão Willian''' of net '''Estêvão''', is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as vleuel vir die Engelse [[Premier League|Premierliga]]-klub [[Chelsea FC|Chelsea]] en die [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasiliaanse nasionale span]] speel.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Estêvão Willian}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 2007]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
bak0hjq4r7t6bv2122p90pu7lsqrasm
Megaponera
0
422276
2896667
2790906
2026-04-23T11:01:52Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896667
wikitext
text/x-wiki
{{Weesbladsy}}
{{Spesieboks
|image=Megaponera Major with termites, crop.jpg
|image_caption='n Hoofwerker met 'n termietprooi
|image2=Megaponera analis, stridulerende kolonne, 2023-05-10 16h16, Skrikfontein, a.mp3
|image2_caption=Onderdanige werkers in 'n bewegende kolom
|parent_authority=Mayr, 1862
|display_parents=3
|genus=Megaponera
|species=analis
|authority=([[Pierre André Latreille|Latreille]], 1802)
|synonyms=* ''Formica foetens'' <small>[[Johan Christian Fabricius|Fabricius]], 1793</small>
* ''Megaponera foetens'' <small>([[Johan Christian Fabricius|Fabricius]], 1793)</small>
* ''Formica analis'' <small>[[Pierre André Latreille|Latreille]], 1802</small>
* ''Pachycondyla analis'' <small>[[William L. Brown Jr.|Brown]], 1994</small>
|range_map=Megaponera Distribution Africa.png
|range_map_caption=<div class="center">Verspreiding
{{leftlegend|#DAE468| Teenwoordig in die land|outline=black}}
{{leftlegend|#4682B4| Moontlik teenwoordig in die land|outline=black}}
{{leftlegend|black| Kom nie voor nie|outline=black}}
</div>
}}
'''''Megaponera analis''''' is die enigste [[spesie]] van die [[genus]] '''''Megaponera''''', dus is dit 'n [[monotipiese takson]].<ref name="schmidt" /> Hulle is 'n streng termiet-vretende (termitofage) ponerienmierspesie wat wydverspreid is in [[Afrika suid van die Sahara]]<ref name="wheeler" /> en algemeen bekend vir hul kolomagtige stroopformasie wanneer hulle [[termiet]]e aanval waar hulle besig is om kos te versamel. Hulle gesofistikeerde stroopgedrag het aan hulle die algemene naam '''Matabele-mier''' gegee na die [[Ndebele (stam)|Matabele-stam]], woeste krygers wat verskeie ander stamme gedurende die 1800's oorweldig het.<ref>{{Cite book |last=Wilson |first=Edward O. |author-link=E. O. Wilson |url=https://books.google.com/books?id=uV9vAAAAQBAJ&q=A+Window+on+Eternity:+A+Biologist%E2%80%99s+Walk+Through+Gorongosa+National+Park. |title=A Window on Eternity: A Biologist's Walk Through Gorongosa National Park |publisher=Simon & Schuster |year=2014 |isbn=978-1476747415 |page=83}}</ref> Met sommige individue wat tot 25 millimeter in lengte is ''M. analis'' Suider-Afrika se, en een van die wêreld se, grootste miere.<ref name="villet" /><ref name="the ants" />
Die genusnaam, Megaponera, is 'n samestelling van twee woorde: ''mega'' wat "groot" beteken; die woord ''ponera'' is 'n Latynse vorm van die Antieke Griekse woord ponēra, wat "sleg" of "ellendig" beteken - die alleenstaande woord is die naam van 'n genus steekmiere wat 'n lang buik het en 'n vernouing tussen die eerste en tweede buiksegmente. Die wetenskaplike naamepitet, ''analis'', kom van die Latyn wat "anus-verwant" beteken, en is gekies deur Latreille. Dit vervang ''foetens'' (L = "stink") wat deur [[Johann Christian Fabricius]] in 1793 gegee is, omdat Guillaume-Antoine Olivier dieselfde naam ''Formica foetens'' in 1792 aan 'n ander spesie gegee het.<ref>{{Cite web|url=https://www.antwiki.org/wiki/Online_Catalogue_of_the_Ants_of_the_World|title=Online Catalogue of the Ants of the World|last=Bolton|first=Barry|date=|website=AntWiki|publisher=|access-date=21 April 2024|quote=}}</ref> Albei name sinspeel op die feit dat die mandibulêre klier van hierdie mier dimetieldisulfied en dimetieltrisulfied vrystel, wat soos menslike ontlasting ruik.<ref>{{Cite book |last=Frank |first=Erik |author-link= |url= |title=Combattre, sauver, soigner. Une histoire de fourmis |date=2020 |publisher=CNRS éditions |isbn=978-2-271-12513-2 |location= |page=107-109 |language=fr |trans-title=Fight, Save, Cure. A Story About Ants}}</ref>
== Taksonomie ==
''Megaponera'' is 'n genus van ponerienmiere wat vir die eerste keer deur Gustav Mayr in 1862 gedefinieer is vir die spesie ''Formica analis'' <small>Latreille, 1802</small>, en is die enigste spesie wat tot op datum tot die genus behoort. In 1994 het William L. Brown Jr. die genus onder ''Pachycondyla'' sinoniem gemaak, alhoewel hy nie filogenetiese rede gehad het nie, en sodoende die naam verander van ''Megaponera foetens'' na ''Pachycondyla analis''.<ref>{{Cite book |last=Bolton |first=B. |url=https://archive.org/details/identificationgu00bolt_829 |title=Identification guide to the ant genera of the world |date=1994 |publisher=Harvard University Press |isbn=0-674-44280-6 |pages=[https://archive.org/details/identificationgu00bolt_829/page/n225 222] |url-access=limited}}</ref> In 2014 het Schmidt en Shattuck ''Megaponera'' volle genusstatus weer gebring as gevolg van beide molekulêre en morfologiese bewyse. Aangesien ''foetens'' net 'n spesifieke epitet was wat verkeerdelik deur die literatuur gebruik is, is die nuwe naam vir die spesie vanaf Junie 2014 ''Megaponera analis''.<ref name="schmidt" />
=== Subspesie van ''Megaponera analis'' ===
As gevolg van wye verspreiding deur Afrika, is dit waarskynlik dat daar baie meer [[subspesie]]s van ''M. analis'' is as dié wat tans erken word – waarvan sommige verheffing tot volle spesiestatus kan regverdig.
Die vyf huidig erkende subspesies van ''M. analis'' is:<ref name="schmidt" />
* ''M. analis'' subsp. ''amazon'' <small>( Santschi, 1935)</small> : [[Ethiopië]]
* ''M. analis'' subsp. ''crassicornis'' <small>( Gerstäcker, 1859)</small> : [[Mosambiek]]
* ''M. analis'' subsp. ''rapax'' <small>( Santschi, 1914b)</small> : [[Tanzanië]]
* ''M. analis'' subsp. ''subpilosa'' <small>( Santschi, 1937)</small> : [[Angola]]
* ''M. analis'' subsp. ''termitivora'' <small>( Santschi, 1930)</small> : [[Demokratiese Republiek die Kongo|DRK]]
== Morfologie ==
{{Multibeeld|align=right|direction=horizontal|header_background=|footer=|footer_align=right|width=200|image1=Pachycondyla analis sam-hym-c008323a profile 1.jpg|caption1=Kleinwerker|image2=Pachycondyla analis sam-hym-c008323b profile 1.jpg|caption2=Majoorwerker|image3=Pachycondyla analis sam-hym-c000749b profile 1.jpg|caption3=Koningin}}
Die grootte van werkmiere wissel tussen 5-18 mm, met groter werkers wat tot 50% van die kolonie kan uitmaak.<ref name="raids" /> Alhoewel daar dikwels voorgestel is dat die groter miere ook as gamergate funksioneer,<ref>{{Cite journal |last=Crewe |first=R. M. |last2=Peeters |first2=C. P. |last3=Villet |first3=M. |date=1984 |title=Frequency distribution of worker sizes in ''Megaponera foetens'' |url=https://www.researchgate.net/publication/237841028 |journal=South African Journal of Zoology |volume=19 |issue=3 |pages=247–248 |doi=10.1080/02541858.1984.11447886 |issn=0254-1858}}</ref> is daar nooit waargeneem dat hulle vrugbare eiers lê nie, 'n funksie wat slegs aan die ergatoide koningin gereserveer is.<ref name="the ants" /> Al word daar dikwels na ''M. analis'' verwys as dimorfies, met majoor- en kleinwerkers, vertoon hulle eintlik polyfasiese vorme in werkergroottes. Die variasies onder die miere is meestal in grootte en puberteit (met kleinwerkers wat minder het), hoewel verskille in die mandibels ook waargeneem is, met kleinwerkers wat gladder mandibels het in vergelyking met majoorwerkers.<ref name="villet" />
== Omvang en habitat ==
''Megaponera analis'' kom dwarsdeur Afrika suid van die Sahara voor vanaf 25° S tot 12° N<ref name="wheeler" /> Hul neste is oor die algemeen ondergronds, tot 0,7 m diep, en dikwels langs bome, rotse of verlate termietheuwels geleë. Terwyl die nes self meer as een ingang kan hê, bestaan dit uit net een kamer waarin die eiers, larwes, kokonne en die koningin geleë is.<ref name="lepage" /> Paddas van die spesie ''Phrynomantis microps'' word soms in die neste aangetref, en het 'n velafskeiding ontwikkel wat die miere se aggressie inhibeer.
== Gedrag ==
[[Lêer:Megaponera_analis_raiding_column.jpg|regs|duimnael|400px|'n ''M. analis-'' stroopkolom]]
[[Lêer:Matabele_ants.jpg|regs|duimnael|300px|Miere wat terugkeer van 'n klopjag in Yankari-wildreservaat, Bauchi, Nigerië]]
=== Stropingsgedrag ===
[[Lêer:Megaponera_analis_raiding_termites.jpg|links|duimnael|250px|''M. analis'' miere wat die beskermende grondlaag van 'n termietvoedingsplek opbreek]]
Die strooptogaktiwiteit van ''M. analis'' fokus op dagbreek en skemertye tussen 6:00–10:00 en 15:00–19:00,<ref name="lepage" /><ref name="Levieux1966">{{Cite journal |last=Levieux |first=Jean |date=1966 |title=Note préliminaire sur les colonnes de chasse de ''Megaponera fœtens'' F. (Hyménoptère Formicidæ) |journal=Insectes Sociaux |volume=13 |issue=2 |pages=117–126 |doi=10.1007/BF02223567 |s2cid=2031222}}</ref> met ongeveer drie tot vyf strooptogte wat per dag plaasvind. Daar is ook waarnemings van 'n derde stroopaktiwiteitsvenster gedurende die nag tussen 22:00–2:00, hoewel hierdie fase swak bestudeer is. ''M. analis'' strooptogte fokus slegs op termiete van die subfamilie Macrotermitinae en bestaan oor die algemeen uit 200 tot 500 miere.<ref name="raids" />
Die algemene soekpatroon van ''M. analis'' begin met verkennermiere wat 'n gebied van ongeveer 50 m om die nes vir termiet-vreetplekke soek. Hierdie soekfase kan tot een uur duur, en as dit onsuksesvol is, keer die verkenner terug na die nes met 'n omweg. As 'n verkennermier 'n potensiële terrein vind, sal hy dit begin ondersoek sonder om met die termiete in aanraking te kom of die galerye binne te gaan, voordat hy met die vinnigste roete terugkeer om sy nesmaats te werf om die klopjag aan te voer.<ref name="raids" /> Terwyl die vinnigste roete dikwels ook die kortste is, is dit nie altyd die geval nie. Daar is waargeneem dat verkenners afwykings op oop terrein (soos paadjies) gebruik waarop hulle twee keer so vinnig kan hardloop om reistyd gemiddeld met 35% te verminder.<ref>{{Cite journal |last=Frank |first=E. |last2=Hönle |first2=P. |last3=Linsenmair |first3=K. |author-link3=Karl Eduard Linsenmair |year=2018 |title=Time optimized path-choice in the termite hunting ant ''Megaponera analis'' |journal=Journal of Experimental Biology |volume=221 |issue=13 |pages=jeb174854 |doi=10.1242/jeb.174854 |pmid=29748213 |doi-access=free}}</ref>
Alhoewel daar waargeneem word dat die verkennermier 'n [[feromoon]]spoor los op die terugreis na die nes, blyk dit dat die ander miere nie hierdie spoor kan volg sonder die hulp van die verkenner nie . Die verkennermier lei dus die strooptog van voor af, met die ander miere wat in 'n kolomagtige formasie volg<ref>{{Cite journal |last=Bayliss |first=J. |last2=Fielding |first2=A. |year=2002 |title=Termitophagous foraging by ''Pachycondyla analis'' (Formicidae, Ponerinae) in a Tanzanian coastal dry forest |url=http://www.frontier-publications.co.uk/reports/Tanzania/PeerReview/Forest/CoastalForest/326Bayliss2002.pdf |url-status=dead |journal=Sociobiology |volume=39 |pages=103–122 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140604193502/http://frontier-publications.co.uk/reports/Tanzania/PeerReview/Forest/CoastalForest/326Bayliss2002.pdf |archive-date=2014-06-04 |access-date=2014-10-21}}</ref>. Werwingstyd wissel tussen 60 en 300 sekondes, met alle miere wat aan 'n klopjag deelneem. Tydens die uitwaartse reis na die termiete is alle miere besig om 'n feromoonspoor te lê, wat dit vir hulle baie makliker maak om later hul pad terug na die nes te vind sonder om op die verkennermier staat te maak.<ref name="Hölldobler et al 1994">{{Cite journal |last=Hölldobler |first=Bert |last2=Braun |first2=Ulrich |last3=Gronenberg |first3=Wulfila |last4=Kirchner |first4=Wolfgang H. |last5=Peeters |first5=Christian |date=1994 |title=Trail communication in the ant ''Megaponera foetens'' (Fabr.) (Formicidae, Ponerinae) |url=https://www.researchgate.net/publication/229251254 |journal=Journal of Insect Physiology |volume=40 |issue=7 |pages=585–593 |doi=10.1016/0022-1910(94)90145-7}}</ref>
Ongeveer 20-50 cm voor kontak met die termiete, stop die stroopkolom en kom bymekaar totdat al die miere in die kolom aangekom het, en vorm 'n soort sirkel om die stroopleier (die verkenner). Daarna storm die miere vorentoe na die termiete in 'n oop formasie en oorweldig hul prooi. Tydens die aanval kan 'n verdeling van werkendes waargeneem word. Terwyl die hoofvakke (majore) hoofsaaklik daarop fokus om die beskermende laag oor die soekgalerye van die termiete op te breek, jaag die kleinwerkers die galerye binne om die termiete deur die geskepte openinge dood te maak.<ref name="raids" /> Nadat 'n vreetplek uitgebuit is, vergader die miere op dieselfde plek waar hulle vroeër gewag het, met die majoors wat die termiete dra, en keer terug na die nes in 'n kolomagtige formasie. Hierdie strooptogte is altyd 'n enkele gebeurtenis en miere keer nie onafhanklik terug om 'n voormalige strooptog te herontgin nie, alhoewel die moontlikheid dat die verkennermier 'n terrein onthou en dit in die toekoms herondersoek vir 'n moontlike tweede strooptog nie uitgesluit kan word nie.<ref name="Longhurst et al 1979">{{Cite journal |last=Longhurst |first=C. |last2=Baker |first2=R. |last3=Howse |first3=P. E. |date=1979 |title=Termite predation by ''Megaponera foetens'' (FAB.) (Hymenoptera: Formicidae) |journal=Journal of Chemical Ecology |volume=5 |issue=5 |pages=703–719 |bibcode=1979JCEco...5..703L |doi=10.1007/BF00986555 |s2cid=19727605}}</ref>
=== Koloniegrootte en voortplanting ===
[[Lêer:Megaponera_analis_male.jpg|regs|duimnael|150px|''M. analis'' mannetjie]]
Koloniegrootte wissel, afhangende van die ligging en ouderdom van die kolonie, van 440 tot 2300 volwasse miere.<ref name="villet" /> Min is bekend oor die voortplanting van ''M. analis''. Die alate mannetjies van ''M. analis'' word dikwels waargeneem wanneer hulle die neste van gevestigde kolonies verlaat en binnegaan deur feromoonspore van vorige strooptogte as gidse na die nes te gebruik.<ref>{{Cite journal |last=Longhurst |first=C. |last2=Howse |first2=P. E. |date=1979 |title=Some Aspects of the Biology of the Males of Megaponera Foetens (Fab.) (Hymenoptera: Formicidae) |journal=Insectes Sociaux |volume=26 |issue=2 |pages=85–91 |doi=10.1007/BF02223502 |s2cid=26624905}}</ref> Aangesien ''M. analis-'' kolonies verpligte termietjagters is, kan 'n koningin nie 'n nes op haar eie vestig nie, aangesien sy nie 'n strooptog teen termiete kan uitvoer sonder 'n staande leër van werkermiere nie. Daar word dus aanvaar dat nuwe kolonies altyd deur kolonie-splyting geskep word, met die nuwe koningin wat 'n aantal van die werkers van die ou kolonie saamneem om 'n nuwe kolonie te skep.<ref name="the ants" />
=== Helpende en ondersteuningsgedrag ===
==== Koöperatiewe selfverdediging ====
Terwyl samewerkende verdediging van die nes by miere bekend is,<ref name="the ants" /> is samewerkende selfverdediging buite die nes baie minder so. Wanneer ''M. analis-'' miere deur drywermiere ( ''Dorylus'' sp. ) buite die nes aangeval word, werk hulle met mekaar saam in 'n poging om hulself te verdedig deur mekaar se ledemate vir vyandelike miere na te gaan en enige wat aan hul bene of antennas vasklou te verwyder<ref>{{Cite journal |last=Beck |first=J. |last2=Kunz |first2=K. |date=2007 |title=Cooperative self-defence: Matabele ants (Pachycondyla analis) against African driver ants (Dorylus sp.; Hymenoptera: Formicidae) |url=http://www.myrmecologicalnews.org/cms/index.php?option=com_content&view=category&id=44:myrmecol-news-10-27-28&Itemid=62&layout=default |journal=Myrmecological News |volume=10 |pages=27–28}}</ref>.
==== Redding van beseerde individue ====
Tydens gevegte teen termiete word sommige van die miere beseer. Die termietsoldate is in staat om ledemate af te byt of aan mierlywe vas te klou ná hul dood. Hierdie miere het 'n unieke meganisme ontwikkel om hierdie verhoogde voerkoste te hanteer. Die gevegsbeseerde miere "roep" om hulp met 'n feromoon in hul mandibulêre klier (bestaande uit twee chemiese verbindings: dimetieldisulfied en dimetieltrisulfied), wat hulle nesmaats lok, wat dan begin om die beseerde nesmaat te ondersoek, haar op te tel en die beseerde mier terug na die nes te dra. Deur dit te doen, verminder hulle hul sterftesyfer van 32% tot byna nul. Binne die nes word die vasklouende termiete verwyder. As hulle een of twee bene verloor het, pas die miere aan by vier- of vyfbeen-beweging om daarvoor te vergoed, wat hulle in staat stel om hardloopspoed soortgelyk aan 'n gesonde mier te bereik. Dié beseerde miere is dan weer in staat om kolonietake te verrig en word selfs in toekomstige strooptogte teen termiete waar te neem. 'n Model het hierdie reddingsgedrag bereken om 'n kolonie 28,7% groter te laat wees as 'n kolonie wat nie hierdie gedrag sou toon nie (as gevolg van die energie wat bespaar word deur nie die beseerde werkers met nuwe gesonde plaasvervangers te hoef te vervang nie). Dit is die enigste ongewerwelde spesie wat bekend is om so 'n gedrag teenoor beseerde individue te toon<ref>{{Cite journal |last=Frank |first=Erik Thomas |last2=Schmitt |first2=Thomas |last3=Hovestadt |first3=Thomas |last4=Mitesser |first4=Oliver |last5=Stiegler |first5=Jonas |last6=Linsenmair |first6=Karl Eduard |date=12 April 2017 |title=Saving the injured: Rescue behavior in the termite-hunting ant Megaponera analis |journal=Science Advances |volume=3 |issue=4 |pages=e1602187 |bibcode=2017SciA....3E2187F |doi=10.1126/sciadv.1602187 |pmc=5389746 |pmid=28439543}}</ref>.
Die reddingsgedrag is ook beperk tot slegs lig beseerde miere (verlies van 1-2 ledemate); swaar beseerde miere (wat 3 of meer ledemate verloor het) word op die jagveld agtergelaat. Die meganisme waarmee dié gedrag gereguleer word, is glo relatief eenvoudig en gebaseer op 'n tweestap-proses: nadat 'n mier beseer is, is die eerste stap dat hy weer normaalweg op sy bene probeer staan ("terug na 'n luierposisie") . Stap twee is om hulp te ontbied en saam te werk met die helpers wat gereageer het op die reddingsferomoon, maar as stap een nie bereik kan word nie, sal stap twee nie plaasvind nie. Swaar beseerde miere is dus in 'n konstante lus om stap een te probeer bereik, wat dit 'n baie eenvoudige meganisme maak om net miere te red wat nog nuttig is vir die kolonie.<ref name="wound treatment" />
==== Wondsorggedrag ====
[[Lêer:Megaponera_Wound_treatment.jpg|regs|duimnael|250px|''M. analis'' mier wat die wond van 'n beseerde nesmaat in die nes behandel]]
Waarnemings in die nes het aan die lig gebring dat hierdie miere die wonde van hul beseerde nesmaats behandel, wat hulle die eerste aangetekende nie-menslike spesie maak wat konsekwent na die wonde van ander individue omsien. Nesmaats gryp die beskadigde ledemaat van die beseerde mier in hul mandibels en hou dit in plek met hul voorpote. Hulle begin dan om die wond vir talle minute te "lek". Hierdie behandeling vind hoofsaaklik binne die eerste uur na die besering opgedoen is plaas. Sonder behandeling is die tipiese sterftesyfer van beseerde miere 80%<ref name="wound treatment" /> Wonde word dikwels besmet deur opportunistiese patogene op die grondoppervlak wat die wond binnedring. Een dodelike patogeen in hierdie verband vir ''M. analis'' is ''Pseudomonas aeruginosa'' . Wonde wat aan hierdie patogeen blootgestel word lei tot 'n mortaliteit van byna 90%. Besmette miere sein hul besmette wonde deur veranderinge in hul kutikulêre koolwaterstofprofiel, wat nesmaats in staat stel om besmette wonde te herken en hulle dienooreenkomstig te behandel. Hierdie tweede, terapeutiese sorgfase sluit ook die toediening van die afskeidings van die metapleurale klier in, wat meer as 100 antimikrobiese verbindings en proteïene bevat. Hierdie gespesialiseerde antimikrobiese wondsorg stel die miere in staat om besmette wonde suksesvol te behandel, sodat die beseerde miere van hul beserings kan herstel.<ref>{{Cite journal |last=Frank |first=Erik Thomas |last2=Kesner |first2=Lucie |last3=Liberti |first3=Joanito |last4=Helleu |first4=Quentin |last5=LeBoeuf |first5=Adria |last6=Sponsler |first6=Douglas |last7=Azuma |first7=Fumika |last8=Economo |first8=Evan |last9=Waridel |first9=Patrice |last10=Engel |first10=Philipp |last11=Schmitt |first11=Thomas |last12=Keller |first12=Laurent |date=29 December 2023 |title=Targeted treatment of injured nestmates with antimicrobial compounds in an ant society |journal=Nature Communications |volume=14 |issue=1 |pages=8446 |bibcode=2023NatCo..14.8446F |doi=10.1038/s41467-023-43885-w |pmc=10756881 |pmid=38158416}}</ref>
== Sien ook ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=qBrW0dcHTK4 Science Magazine opsommingsvideo van reddingsgedrag]
* [https://web.archive.org/web/20170415004137/http://news.nationalgeographic.com/2017/04/ants-rescues-soldiers-injured-africa/ National Geographic: verslag oor die helpende gedrag]
* [https://www.youtube.com/watch?v=LESPHl8rOvI Science Magazine opsommingsvideo van wondbehandeling]
* [https://web.archive.org/web/20180214040900/https://news.nationalgeographic.com/2018/02/matabele-ants-rescue-heal-injured-soldiers/ National Geographic: verslag oor die wondbehandeling]
== Galery ==
{{Galery
|Megaponera analis major carrying queen during migration.jpg|A major carries its queen during a colony fission
|Megaponera analis major killing macrotermes soldier.jpg|A major kills a ''[[Macrotermes bellicosus]]'' termite soldier during a raid
|Megaponera analis major with termites.jpg|A major carries ''Macrotermes bellicosus'' termite soldiers back to the nest, with minors walking next to it
|Megaponera analis raid collecting termites.jpg|A raiding party collecting ''Pseudocanthotermes militaris'' termites after a successful raid
|Megaponera analis migration.jpg|A migration with ants carrying larvae and cocoons
|Megaponera analis major on cocoon.jpg|A major worker guarding a cocoon outside the nest
}}
== Verwysings ==
{{Verwysings|verwysings=
<ref name="schmidt">{{Cite journal |last=Schmidt |first=C.A. |last2=Shattuck |first2=S. O. |date=18 June 2014 |title=The Higher Classification of the Ant Subfamily Ponerinae (Hymenoptera: Formicidae), with a Review of Ponerine Ecology and Behavior |journal=Zootaxa |volume=3817 |issue=1 |pages=1–242 |doi=10.11646/zootaxa.3817.1.1 |pmid=24943802}}</ref>
<ref name="wheeler">{{Cite journal |last=Wheeler |first=William Morton |author-link=William Morton Wheeler |date=1936 |title=Ecological Relations of Ponerine and Other Ants to Termites |url=https://zenodo.org/record/25265 |journal=Proceedings of the American Academy of Arts and Sciences |volume=71 |issue=3 |pages=159–243 |doi=10.2307/20023221 |jstor=20023221}}</ref>
<ref name="villet">{{Cite journal |last=Villet |first=Martin H. |date=1990 |title=Division of labour in the Matabele ant ''Megaponera foetens'' (Fabr.) (Hymenoptera Formicidae) |journal=Ethology Ecology & Evolution |volume=2 |issue=4 |pages=397–417 |bibcode=1990EtEcE...2..397V |doi=10.1080/08927014.1990.9525400}}</ref>
<ref name="the ants">{{Cite book |last=Hölldobler |first=Bert |author-link=Bert Hölldobler |title=The Ants |title-link=The Ants |last2=Wilson |first2=Edward O. |date=1990 |publisher=Belknap Press of Harvard University Press |isbn=9780674040755 |location=Cambridge, Mass.}}</ref>
<ref name="raids">{{Cite journal |last=Longhurst |first=C. |last2=Howse |first2=P. E. |date=1979 |title=Foraging, recruitment and emigration in ''Megaponera foetens'' (Fab.) (Hymenoptera: Formicidae) from the Nigerian Guinea Savanna |journal=Insectes Sociaux |volume=26 |issue=3 |pages=204–215 |doi=10.1007/BF02223798 |s2cid=24846197}}</ref>
<ref name="lepage">{{Cite journal |last=Lepage |first=M. G. |date=1981 |title=Étude de la prédation de ''Megaponera foetens'' (F.) sur les populations récoltantes de Macrotermitinae dans un ecosystème semi-aride (Kajiado-Kenya) |journal=Insectes Sociaux |volume=28 |issue=3 |pages=247–262 |doi=10.1007/BF02223627 |s2cid=28763771}}</ref>
<ref name="wound treatment">{{Cite journal |last=Frank |first=Erik Thomas |last2=Wehrhahn |first2=Marten |last3=Linsenmair |first3=Karl Eduard |date=14 February 2018 |title=Wound treatment and selective help in a termite-hunting ant |journal=Proceedings of the Royal Society B |volume=285 |issue=1872 |pages=20172457 |doi=10.1098/rspb.2017.2457 |pmc=5829198 |pmid=29445019}}</ref>
}}
== Eksterne skakels ==
* [http://www.antweb.org/description.do?rank=species&genus=megaponera&species=analis&project=worldants Antweb: verdere inligting oor ''M. analis'']
* [https://web.archive.org/web/20140304145655/http://www.arkive.org/matabele-ant/pachycondyla-analis/ Arkive: verdere inligting oor ''M.analis'']
* [http://www.antwiki.org/wiki/Megaponera_analis Antwiki: verdere inligting oor ''M.analis'']
* [http://antsofafrica.org/ant_species_2012/pachycondyla/pachycondyla_analis/pachycondyla_analis.htm Miere van Afrika: prente en taksonomiese inligting oor ''M.analis'']
* [http://www.antcat.org/catalog/442768 AntCat: aanlyn katalogus vir die miere van die wêreld]
* [http://hol.osu.edu/index.html?id=351367 Hymenoptera aanlyn: verdere taksonomiese inligting]
* [http://eol.org/pages/43196263/overview Ensiklopedie van die lewe]
{{Taksonbalk}}
[[Kategorie:Vertaalde bladsye wat nagegaan moet word]]
[[Kategorie:Formicidae]]
6253ruo3h07qjljlhs2c425y9jcxvyv
Douglas Aircraft Company
0
424000
2896682
2895064
2026-04-23T11:43:25Z
Aliwal2012
39067
/* Die geskiedenis van die Douglas Aircraft Company */ poleerwerk
2896682
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Maatskappy
|naam = ''Douglas Aircraft Company
|kenteken = [[Lêer:Douglas Aircraft Company logo.svg|200px]]
|tipe = Openbare maatskappy
|stigting = 21 Junie, 1921
|stigter = Donald Douglas
|ontbind = 28 April, 1967
|ligging_stad = [[Santa Monica, Kalifornië]]
|ligging_land = [[Verenigde State van Amerika]]
|ligging =
|liggings =
|gebied_bedien = Internasionaal
|industrie =Lug- en ruimtevaart
|produkte =
|dienste =
|inkomste =
|url-status =
|df =
|bedryfsinkomste =
|netto_inkomste =
|bates=
|sleutelpersone = {{Unbulleted list|Bill Bridgeman|LaVerne Ward Browne|Carl Cover|Ed Heinemann|Ted R. Smith}}
|getal_werknemers =
|ouer=
|successor = [[McDonnell Douglas]]
|afdelings=
|dogtermaatskappye=
|slagspreuk=
|tuisblad=
|voetnotas=
|intl=
}}
Die '''Douglas Aircraft Company''' was 'n Amerikaanse lugvaart- en verdedigingsmaatskappy gesetel in [[Suid-Kalifornië]], [[VSA]]. Dit is in 1921 deur Donald Wills Douglas sr. gestig, en het in 1967 met McDonnell Aircraft saamgesmelt om McDonnell Douglas te vorm, waar dit as 'n afdeling gefunksioneer het. McDonnell Douglas het in 1997 met [[Boeing]] saamgesmelt.
Die Douglas Aircraft Company Inc, wat sedert die vroeë 1920’s in [[Kalifornië]] in die VSA gesetel was, het vir 25 jaar meer suierenjintransportvliegtuie as enige ander vervaardiger in die wêreld gebou. Nadat die maatskappy vir ’n kort tydjie die voortou geneem het toe sy DC-8 aanvanklik beter as die [[Boeing 707]] verkoop het, is Douglas vinnig deur Boeing verbygesteek en het verder agter die nuwe handelsvliegtuigleier geraak. ’n Haastige samesmelting in 1967 het op die geboorte van die McDonnell Douglas Corporation uitgeloop. Dertig jaar later is die nuwe korporasie op sy beurt deur Boeing oorgeneem. Die maatskappy se suksesse gedurende die 1930’s tot 1950’s, asook die probleme wat hy gedurende die 1960’s ondervind het, kan grotendeels tot die persoonlikheid van sy briljante stigter, Donald Wills Douglas, teruggevoer word.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=8 |language=en}}</ref>
== Die geskiedenis van die Douglas Aircraft Company ==
=== Die Douglas Aircraft Company word gestig ===
[[Lêer:Donald W. Douglas and David R. Davis.jpg|duimnael|Donald Douglas en David R Davis in die 1920’s.]]
Donald Douglas en David R Davis het die Davis-Douglas Company op 22 Julie 1920 geregistreer. Die publiseerder van die ''Los Angeles Times'' en nege ander Kaliforniese sakemanne het saam borggestaan vir ’n banklening wat die Douglas Company in staat gestel het om in Julie 1921 bekend gestel te word. Die naam van die maatskappy is in 1928 na Douglas Aircraft Company Inc verander. Die firma het tot 1967 onder die beheer van Donald Douglas en sy familie gebly.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=8, 13 |language=en}}</ref>
Die Douglas Company het op 30 November 1928 plek vir die Douglas Aircraft Company Inc gemaak.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=18 |language=en}}</ref>
=== Produksie by die Santa Monica-aanleg ===
Die Douglas DC-1 tot die DC-7 is almal, met die uitsondering van die militêre weergawes van die [[Douglas DC-3|DC-3]] en die [[Douglas DC-4|DC-4]], in die Santa Monica-aanleg gebou.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=18 |language=en}}</ref>
=== Die El Segundo-afdeling van die Douglas Aircraft Company ===
Die Northrop Corporation het op 5 April 1937 die El Segundo-afdeling van die Douglas Aircraft Company geword. Hierdie nuwe afdeling van Douglas het tot 1962 in bedryf gebly. Die vliegdekskipgebaseerde [[Douglas SBD Dauntless]], Skyraider, Skynight, Skyray, Skywarrior en Skyhawk het onder die talle beroemde vliegtuie getel wat gedurende hierdie 25-jaartydperk deur die El Segundo-afdeling geproduseer is. Wat die geskiedenis van die DC-lynvliegtuie betref, was Jack Northrop se belangrikste bydrae sy meersel-vlerkontwerp.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=19 |language=en}}</ref>
=== Die brief wat die verloop van Douglas Aircraft se geskiedenis verander het ===
Douglas Aircraft was een van die maatskappye wat ’n brief ontvang het wat die verloop van sy geskiedenis sou verander en sy stigter uiteindelik in staat sou stel om lynvliegtuie te vervaardig. Hierdie brief, wat 2 Augustus 1932 gedateer was en onderteken is deur Jack Frye, visepresident in beheer van Bedrywighede by Transcontinental & Western Air Inc. (TWA), was dieselfde as die briewe wat aan verskeie vervaardigers gestuur is. In hierdie brief het TWA genoem dat hy voornemens is om minstens 10 vliegtuie te verkry. In hierdie jare van finansiële droogte was dit inderdaad ’n belowende mark. Geeneen van die mededingers kon egter beter as, of selfs so goed soos, Douglas doen met wat as die DC-1 (Douglas Commercial 1) bekend sou word nie.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=20 |language=en}}</ref>
=== Die DC-1, DC-2, DC-3 en ander vliegtuie ===
[[Lêer:AL77B-006 (14519942282).jpg|duimnael|Hier word vliegtuie van die Douglas Aircraft Company gesien, inlsuitende DC-2’s in die kleure en merke van Transcontinental & Western Air (TWA).]]
Die DC-1 het vir die eerste keer op 1 Julie 1933 by Santa Monica gevlieg, en vliegtoetse het bewys dat sy werkverrigting uitstekend was. TWA het ’n aanvanklike bestelling geplaas van 20 DC-2’s, wat die produksiemodel van die DC-1 was en ’n ekstra ry sitplekke gehad het om 14 in plaas van 12 passasiers te akkommodeer. Die Santa Monica-lugvaartfirma het altesaam 197 DC-2’s en militêre variante gebou voordat hy met die produksie van die DC-3 voortgegaan het. Die DC-3 het ’n wyer romp gehad. Douglas het altesaam 10,655 DC-3’s en DC-3-variante gebou. Boonop is hierdie beroemde vliegtuig onder lisensie in [[Japan]] en die [[Sowjetunie]] gebou. Hierdie aktiwiteite het die Douglas Aircraft Company in staat gestel om die eerste plek onder die wêreldvliegtuigvervaardigers te beklee namate sy inkomste en wins vinnig toegeneem het. Die prototipes van die DF- burgerlike vliegboot en ’n eerste DC-4 (die toekomstige DC-4E) is gedurende dieselfde tydperk gerealiseer.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=20, 21 |language=en}}</ref>
=== Militêre vliegtuie, die Douglas-aanlegte, Douglas-hoofkwartier na Santa Monica verskuif en vliegtuie geproduseer ===
[[Lêer:Stockroom at the Long Beach, Calif., plant of Douglas Aircraft Company. - NARA - 195485.jpg|duimnael|Foto van die voorraadkamer by die Long Beach-aanleg in ongeveer Oktober 1942.]]
Douglas het hom gedurende die tweede helfte van die 1930’s op militêre programme toegespits. Die uitsondering was die burgerlike tweemotorige DC-5. Enersyds het lugrederye voortgegaan om groot bestellings te plaas (met Douglas wat die grootste voordeel hieruit getrek het). Andersyds het Frankryk en Groot-Brittanje, beginnende in 1938, begin om groot getalle militêre vliegtuie van vervaardigers in die VSA te bestel. Omdat meer vliegtuie geproduseer moes word, moes die lugvaartbedryf aanlegte vergroot en/of nuwes bou. Douglas het grond aan die rand van die munisipale lughawe in Long Beach verkry en ’n nuwe aanleg gebou. Douglas het ook aanlegte van die regering gehuur. Hierdie aanlegte was in [[Chicago]], [[Illinois]] en in [[Oklahoma City]] en Tulsa, Oklahoma, geleë.
As gevolg van ’n toename in bestellings rondom die tyd wat die VSA tot die oorlog toegetree het, het Douglas vliegtuie in ses aanlegte gebou, naamlik Chicago (DC), El Segundo (DE), Long Beach (DL), Oklahoma City (DK), Santa Monica (DO) en Tulsa (DT). (Die kodes tussen hakies word in die benamings van die Douglas-skroefvliegtuie gebruik: “Douglas C-54A-15-DC” beteken byvoorbeeld dat die vliegtuig ’n [[Douglas C-54 Skymaster|Skymaster]] is wat in die Chicago-aanleg gebou is en “Douglas C-47B-35-DK” beteken dat die vliegtuig in die Oklahoma City-aanleg gebou is.) Die aanlegte in Chicago en Oklahoma het elk net een soort vliegtuig gebou: Chicago het 655 C-54-DC’s (die militêre weergawe van die DC-4) en die aanleg in Oklahoma City het 5409 C-47-DK’s en C-117-DK’s gebou. Toe die meeste militêre kontrakte ná die oorlog beëindig is, is hierdie twee aanlegte aan die regering teruggegee. Die produksie in die ander vier aanlegte was meer gediversifiseer. Die toe nuwe Long Beach-aanleg het op 1 Februarie 1942 die eerste nuwe vliegtuig wat gebou is, die C-47-DL met die reeksnommer 41-7722, aan die [[United States Army Air Forces|USAAF]] afgelewer. Hierdie aanleg het gedurende die oorlog 4 284 bykomende Skytrains, Dakotas en ander vliegtuie geproduseer. Ná die oorlog is hierdie aanleg na die regering oorgeplaas, maar in November 1946 het Douglas begin om deel van die aanleg weer te verkry om C-124-DL Globemaster II’s te produseer. Later het Douglas die hele aanleg gekoop en dit omvattend uitgebrei om vervaardigingsale vir die DC-8’s, DC-9’s en DC-10’s te huisves, en sy hoofkwartier is vanaf Santa Monica verskuif. Veel later, toe produksieaktiwiteite begin afneem het, is die deel van die fasiliteit wat gebruik is, kleiner gemaak. Uiteindelik is net die C-17A Globemaster III in Long Beach vervaardig nadat Douglas deur Boeing oorgeneem is. Hierdie [[Tweede Wêreldoorlog]]-fasiliteite en die Douglas-hoofkwartier in Long Beach is nou gesloop. Die tradisionele aanlegte in Santa Monica (in gebruik sedert 1929) en El Segundo (in 1932 geopen) se aktiwiteite is gedurende die Tweede Wêreldoorlog tussen onderskeidelik produksie vir die USAAF en die Amerikaanse Vloot verdeel. Die Santa Monica-aanleg, wat deur die USAAF beheer is, het vir ’n kort tyd DC-3’s vir burgerlike klante gebou en toe begin om minimumverandering-variante van die DC-3 ingevolge militêre kontrakte te bou. Die aanleg het gedurende die oorlogsjare verskillende vliegtuie gebou, insluitende 589 C-54 Skymasters. Die Douglas Aircraft Company het gedurende die Tweede Wêreldoorlog ’n uiters belangrike rol gespeel. Sy aanlegte in Kalifornië, Illinois en Oklahoma het van 1 Januarie 1940 tot 31 Augustus 1945 ’n totaal van 30 903 vliegtuie geproduseer.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=21, 23, 24 |language=en}}</ref>
[[Lêer:Fbvjh 1985-09-07 FAGM 078 shd75 crop stof 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Hierdie vliegtuig is ’n Douglas C-47A-5-DL. Die “DL” wys daarop dat die vliegtuig in die Long Beach-aanleg vervaardig is.]]
=== Die gevolge van die beëindiging van vyandelikhede ===
Aan die einde van vyandelikhede is militêre kontrakte gekanselleer en het die getal werknemers by Douglas van ’n hoogtepunt van 140 000 in 1943 tot net 24 900 in 1946 afgeneem. Die aanlegte in Chicago, Oklahoma City en Tulsa is toegemaak en produksieaktiwiteite in Long Beach is drasties verminder. Die getal afgelewerde vliegtuie het van 11 598 in 1944 (’n onoortroffe rekord vir Douglas) tot 5 353 in 1945 en 127 in 1946 afgeneem. Die El Segundo-afdeling het op VSA-vloot-bestellings vir die AD Skyraider en ander vliegtuie oorleef.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=24 |language=en}}</ref>
=== Die modernisering van lugrederyvlote ===
Ná die Tweede Wêreldoorlog moes kommersiële operateurs hulle vliegtuigvlote dringend moderniseer. Douglas was in ’n beter posisie as ander vervaardigers om hiermee te help want groot getalle C-47’s en C-54’s was surplus weens veranderde militêre behoeftes en was beskikbaar om tot passasiersvliegtuie gemodifiseer te word. Daarbenewens is ’n aantal lugrame, wat as gevolg van gekanselleerde militêre kontrakte nie voltooi is nie, in Santa Monica as DC-3D’s en DC-4-1009’s omgebou. Die langtermyn- burgerlike mark het belowend vir Douglas gelyk.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=24 |language=en}}</ref>
[[Lêer:Zsfrm 1978-00-00 FAJS 123 dust LR 600x364.jpg|links|duimnael|250x250px|Die vliegtuig in hierdie foto is een van ’n aantal C-47-lugrame wat aan die einde van vyandelikhede weens gekanselleerde militêre kontrakte nie vooltooi is nie en as DC-3D’s in Santa Monica gebou is.]]
=== Die DC-6, DC-7, DC-8 en ander vliegtuie ===
Met die [[Douglas DC-6|DC-6]] het Douglas groot sukses behaal. Talryke burgerlike en militêre variante asook die DC-7-reeks het uit die DC-6 voortgespruit. Daarteenoor het niks van die Model 415 en die Model 1004 gekom nie. Douglas het toe probeer om nuwe lewe in die DC-3 te blaas deur dit in die Super DC-3 te omskep. Hierdie weergawe van die DC-3 kon egter nie met die vinniger en groter Convair-produkte meeding nie. Douglas het met die ontwikkeling van sy eerste straallynvliegtuig, die DC-8, geaarsel en dit het die maatskappy duur te staan gekom. Gedurende die 1950’s het die konflik in Korea en die Koue Oorlog tot hernude militêre aktiwiteite vir vliegtuigvervaardigers aanleiding gegee. Die Douglas El Segundo-span het die meeste voordeel hieruit getrek, met aansienlike Amerikaanse Vloot-bestellings vir AD Skyraiders en A4D Skyhawks. Aan die ander kant het die ontwerpspanne in Santa Monica en Long Beach slegs kleiner produksiekontrakte vir C-124 Globemaster II’s, B-66 Destroyers en C-133 Cargomasters gewen.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=24, 25 |language=en}}</ref>
=== Vader en seun ===
[[Lêer:Donald Wills Douglas Jr., 1963.jpg|duimnael|Donald W Douglas junior word op 14 November 1963 gesien.]]
Donald W Douglas was sedert die begin van die firma die president asook die Voorsitter van die Direksie, en vir baie jare het die Douglas-familie die meerderheid maatskappyaandele gehou. Donald W Douglas junior het in 1957 sy vader as president opgevolg; sy vader het die Voorsitter van die Direksie gebly, maar sy betrokkenheid by bedrywighede geleidelik verminder. Vader en seun het ’n meerderheid van hulle maatskappyaandele verkoop en in vaste eiendom belê. Omdat hulle minder aandag aan hulle vliegtuigbesigheid gegee het en minderheidsaandeelhouers in die Douglas Aircraft Company geword het, was dit skadelik vir die maatskappy.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=25 |language=en}}</ref>
=== Die DC-8 vlieg ===
Die DC-8 is op 20 Mei 1958 vir die eerste keer gevlieg en dit het gelyk asof hy ’n briljante toekoms het. Maar verskeie groot en duur probleme het verhoed dat vroeëproduksie-DC-8’s aan werkverrigtingwaarborge voldoen. Douglas het die nodige gedoen om hierdie tekortkominge reg te stel, maar swaar verliese is gely. Hierdie probleme het verhoed dat Douglas die ontwikkeling van ’n tweede straallynvliegtuig finansier wat met die Convair 880 en 990 en die Boeing 720 sou meeding. Daar was ’n rampspoedige ooreenkoms met Sud Aviation om die tweestraalmotorige Caravelle te bou (die driemotorige [[Boeing 727]] se werkverrigting was beter en hy was beter geskik).<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=25, 26 |language=en}}</ref>
=== Drie van die Douglas-aanlegte sluit ===
Santa Monica en Long Beach het gesukkel maar El Segundo het Douglas gehelp om steeds militêre produkte te lewer, hoofsaaklik te danke aan sy A-4 Skyhawk. Mededinging tussen ingenieurs in Santa Monica en El Segundo het daartoe aanleiding gegee dat die ontwerpspan wat sedert die 1930’s so doeltreffend deur Ed Heinemann bestuur is, ontbind word. Die El Segundo-aanleg is gesluit en die produksie van die Skyhawk is na Long Beach oorgeplaas.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=26 |language=en}}</ref>
=== Die einde van die Douglas Aircraft Company ===
Foute het toegeneem. Die vinnige en indrukwekkende verkoopsukses van die DC-9-program (en die opgedateerde MD-80-, MD-90- en Boeing 717-weergawes) sedert 1965 het die Douglas Aircraft Company onkant betrap. Douglas het ook beheer oor koste verloor. Die maatskappy het terselfdertyd die fout begaan om ’n straallynvliegtuig met dubbelvlakke en ’n groot kapasiteit aan te bied, wat deur die lugrederye geïgnoreer is. Die Douglas Aircraft Company was in die verknorsing en die enigste oplossing was om vinnig saam te smelt, en die McDonnell Douglas Corporation het op 28 April 1967 tot stand gekom. Douglas het verdwyn toe MDC deur Boeing oorgeneem is.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=26 |language=en}}</ref>
== Produkte ==
=== DC-4 ===
Namate die wêreldsituasie al hoe meer gespanne geraak het, het die Amerikaanse regering vervaardigers opdrag gegee om die voorrang aan die produksie van militêre vliegtuie te verleen; dit het Douglas ingesluit. Laasgenoemde het, voordat Amerika behoorlik tot die Tweede Wêreldoorlog toegetree het, burgerlike DC-4’s ontwerp, maar die Oorlogsdepartement het in Maart 1941 begin beplan om die nege DC-4’s oor te neem wat toe in die produksieproses was.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=216 |language=en}}</ref>
Douglas het in die somer van 1944 begin om onder andere sy Model 1009-passasierslynvliegtuig aggressief te bemark. Die kajuit van hierdie model kon gedrukreël of nie gedrukreël nie wees. Die vloer van die hoofdek was nie versterk nie. United Airlines was die eerste lugredery wat die Model 1009 gekies het en het op 11 September 1944 altesaam 15 vliegtuie bestel. Die Oorlogsbateadministrasie het egter oorlogsurplus-C-54's redelik goedkoop aangebied en United het sy DC-4-1009-bestelling gekanselleer. Douglas kon net 79 van die Model 1009 verkoop. Die Suid-Afrikaanse Lugdiens was een van die klante. Die totale produksie van die DC-4 en DC-4-variante het op 1244 vliegtuie te staan gekom. Dit het uit die C-54, C-54A, C-54B, C-54D, C-54E, C-54G, XC-114, YC-116 (die vorige twee een elk) en DC-4 bestaan.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=226, 308 |language=en}}</ref>
Die C-54A is in Santa Monica (97 C-54A-DO’s) en Chicago (252 C-54A-DC’s) gebou. Dit was die eerste variant wat van die begin af vir militêre gebruik bedoel was en het versterkte kajuitvloere met vraghanteringsfasiliteite gehad. Daar was ’n dubbelvragdeur aan die linkerkant van die romp.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=217 |language=en}}</ref>
Die C-54D is as C-54D-DC’s in die Chicago-aanleg (325) en C-54D-DO’s in die Santa Monica-aanleg (55) gebou. Altesaam 86 van hierdie vliegtuie het as R5D-3’s na die VSA-vloot gegaan en 22 het as Skymaster Merk I’s na die Britse Koninklike Lugmag gegaan.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=217, 218, 308, 318 |language=en}}</ref>
In die meegaande foto word twee Douglas C-54’s geïllustreer. Die naaste vliegtuig is die Douglas C-54A met die konstruksienommer 10417 en die registrasienommer 7Q-YYY van Africa Cargo Airlines. Die ander vliegtuig is die Douglas C-54D met die konstruksienommer 10811 en die registrasienommer C9-ATF van Interocean Airways.<ref>{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=231, 246 |language=en}}</ref>
[[Lêer:Doug props 1994-04-23 FALA 227 her 72dpi.jpg|geen|duimnael|250x250px|Die C-54A met die konstruksienommer 10417 (links) en die C-54D met die konstruksienommer 10811 (regs) op 23 April 1994 by Lanseria-lughawe.]]Die C-54G het konstruksienommers van 35929 tot 36090 gehad. Altesaam 162 van hulle is as C-54G-DO’s in Santa Monica gebou en hulle is hoofsaaklik as troepedraers gebruik. Volgens die boek ''Skyleaders'' is die dubbelvragdeur van hierdie variant deur een kleiner deur vervang,<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=219 |language=en}}</ref> maar die vliegtuig in die meegaande foto het ’n dubbelvragdeur. Hy is as ’n C-54G-1-DO met die konstruksienommer 35936 gebou en toe die foto geneem is, was hy as 9Q-COC geregistreer en deur AMAZ gebruik.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=219, 308, 319 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=260 |language=en}}</ref>
[[Lêer:9qcoc 1976-12-16 FAJS 447 shd25 her2 600x364.jpg|geen|duimnael|250x250px|Die Douglas C-54G met die konstruksienommer 35936 op 16 Desember 1976 as 9Q-COC van AMAZ.]]
Toe die laaste DC-4-1009 (konstruksienommer 43157) op 9 Augustus 1947 na die Suid-Afrikaanse Lugdiens gegaan het, was dit die einde van C-54- en DC-4-produksie. Hierdie skroefvliegtuig was ZS-BMH by die SAL geregistreer.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=226, 319 |language=en}}</ref>
[[Lêer:Zsbmh 2005-09-17 FASK 6632 LR 600x400.jpg|geen|duimnael|250x250px|Die Douglas DC-4-1009 met die konstruksienommer 43157 was ZS-BMH by die SAL geregistreer.]]
=== DC-6 ===
Die lugrederye wat nie die Lockheed Constellation bestel het nie, het gevind dat die XC-112A, die militêre prototipe van die DC-6, goed in hulle behoefte aan ’n gedrukreëlde lynvliegtuig sou kon voorsien. Gevolglik het American Airlines en United Air Lines die bal aan die rol gesit deur die DC-6 eerste te bestel. Die DC-6 is in drie hoof- burgerlike weergawes, naamlik die DC-6, die DC-6A en die DC-6B, gebou. Die DC-6 het aanvanklik 50 sitplekke gehad (twee weerskante van die gang). Dit is later tot 68 en toe 86 verhoog (deur die vliegtuig met vyf sitplekke langs mekaar toe te rus en die afstand tussen die sitplekke te verminder). Die DC-6A het kragtiger weergawes van die Double Wasp-enjins met water-metanol-inspuiting gehad. Die romp van die DC-6A was langer en ruimer en die vliegtuig het ’n groter brandstofvermoë en beter werkverrigting as die DC-6 gehad. Die DC-6B was vir die vervoer van passasiers geoptimaliseer en het dus nie die versterkte vloer en twee vragdeure van die vragvliegtuig gehad nie. Die DC-6B het aanvanklik 52 sitplekke gehad en later 82 of selfs 102 vir huurvlugte. Die militêre variante van die DC-6 het bestaan uit die VC-118 (vir gebruik deur die President van Amerika), C-118A’s vir die USAF, R6D-1’s vir die VSA-vloot (later C-118B’s hernoem), VC-118A’s vir die USAF, R6D-1Z’s vir die VSA-vloot (later VC-118B’s), RC-118A’s en een EC-118A. Die meeste van die C-118A’s en R6D-1’s was toegerus om 74 militêre passasiers of 27000 pond se vrag te dra. Die produksiesyfer vir die DC-6 en sy variante was 704 eenhede. Die Douglas DC-6 is as die DC-6 (171), DC-6A (78), DC-6B (287), XC-112A (1), VC-118 (1), C-118A (101) en R6D-1 (65) gebou.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=253 to 255; 261 to 262; 308 |language=en}}</ref>
[[Lêer:9qcgz 2003-05-04 FAGM P5045486 crhor 600x450.jpg|duimnael|250x250px|Hierdie vliegtuig is volgens sy dataplaat as ’n C-118A deur Douglas in Santa Monica, Kalifornië, in die VSA met die konstruksienommer 43573 en die reeksnommer 51-3826 gebou.]]
Die vliegtuig wat in die meegaande drie foto’s geïllustreer word, is volgens sy dataplaat as ’n C-118A deur Douglas in Santa Monica, Kalifornië, in die VSA met die konstruksienommer 43573 en die reeksnommer 51-3826 gebou. Die vliegtuig met die konstruksienommer 43573 is op 18 Oktober 1952 as ’n C-118A met die reeksnommer 51-3826 aan die USAF afgelewer en hy is in Desember 1996 as 9Q-CGZ geregistreer.<ref>{{Cite book |last=Eastwood and Roach |first=Tony and John |title=Piston-Engined Airliner Production List |date=October 2002 |publisher=The Aviation Hobby Shop |year=2002 |isbn=0 907178 94 4 |location=West Drayton, Middlesex, England |pages=290 |language=en}}</ref>
[[Lêer:9qcgz 1997-07-00 FALA 068 dust shd25 her 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Die Douglas C-118A met die konstruksienommer 43573 in Julie 1997 as 9Q-CGZ by Lanseria-lughawe. Daar is vragdeure voor en agter op die romp van die vliegtuig.]]
[[Lêer:9qcgz 2003-05-04 FAGM P5045482 LR 600x450.jpg|duimnael|250x250px|Die versterkte kajuitvloer en vragbinneruim van die C-118A met die registrasienommer 9Q-CGZ.]]
Dit was die Koreaanse Oorlog (1951) wat die VSA se Departement van Verdediging daartoe gelei het om ’n variant van die DC-6A as die standaard- militêre transportvliegtuig vir sowel die USAF as die VSA-vloot aan te skaf. Die USAF het 101 vliegtuie as C-118A’s bestel. Die meeste van die C-118A’s was toegerus om óf 74 militêre passasiers in redelik beskeie gemak óf 27000 pond se vrag te vervoer. Die DC-6A (die variant waarop die C-118A geskoei was) was as ’n vragvliegtuig met ’n versterkte kajuitvloer en twee vragdeure aan die linkerkant van die romp (een voor en een agter die vlerke) geoptimaliseer.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=254, 261, 262 |language=en}}</ref> (Die twee vragdeure van die C-118A kan in die foto van 9Q-CGZ gesien word.)
=== DC-8 ===
Die DC-8 het sy eerste vlug op 30 Mei 1958 in Long Beach gehad. Altesaam 556 DC-8’s is vervaardig (eers deur Douglas en toe deur McDonnell Douglas Corporation). Die DC-8 is in vyf reekse gebou, naamlik die Reeks 10 (JT3C-turbostraalenjins) , Reeks 20 en Reeks 30 (JT4-enjins), Reeks 40 (Rolls-Royce Conway-enjins) en Reeks 50 (JT3D-turbowaaierenjins). Dan was daar ook die langer Reeks (Model) 61, 62 en 63 (JT3D-enjins). Nadat produksie beëindig is, het Cammacorp die DC-8-71, -72 en -73 (CFM56-enjins) geskep. Die Model 61 was gemik op die langer en besiger binnelandse roetes in die VSA. Hierdie vliegtuig het die standaardvlerk behou, maar die romp was langer en kon ’n maksimum van 259 sitplekke akkommodeer. Die Model 62 was vir langer afstande bedoel en is op 22 Mei 1967 deur SAS in diens gestel. Die Model 63 het die lang romp van die DC-8-61 met die groter vlerk van die DC-8-62 gekombineer en is vir trans-Atlantiese roetes ontwerp.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=353 |language=en}}</ref> <ref>{{Cite book |last=Taylor |first=Michael |title=Jane’s Encyclopedia of Aviation |date=1995 |publisher=Crescent Books |year=1995 |isbn=0-517-10316-8 |location=Avenel, New Jersey |pages=643, 644 |language=en}}</ref>
=== DC-9 ===
Die eerste vlug van die DC-9 was op 25 Februarie 1965 by Long Beach.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=354 |language=en}}</ref> Die DC-9 het tot die Long Beach California-familie van lynvliegtuie behoort. Nadat die Douglas Aircraft Corporation met Boeing saamgesmelt het, het dit as die Douglas-produkte-afdeling van Boeing bekendgestaan.<ref>{{Cite book |last=Pearcy |first=Arthur |title=McDonnell Douglas MD-80 and MD-90 |date=1999 |publisher=Airlife Publishing Ltd |year=1999 |isbn=1 85310 956 8 |location=Shrewsbury, England |pages=6 |language=en}}</ref>
[[Lêer:Fboli 1974-09-02 FAJS 203 864x576.jpg|duimnael|250x250px|Die Reeks 50 DC-8’s het JT3D-turbowaaierenjins gehad en die DC-8-55F is die vragweergawe – let op op die vragdeur in die voorste deel van die romp.]]
[[Lêer:Fbolh 1976-11-07 FAJS 343 spot crop shd25 her 600x364.jpg|duimnael|250x250px|Die DC-8-62 het JT3D-turbowaaierenjins gehad. Die DC-8-62 met die konstruksienommer 46028 word op 7 November 1976 by Jan Smuts-lughawe.]]
Die Douglas-bestuur het gedetailleerde ingenieurswerk op die ontwerp van ’n tweestraalmotorige lynvliegtuig in Februarie 1963 gemagtig, en in Mei 1963 is die verkoop van 15 nuwe lynvliegtuie bekend as die DC-9 aan Delta Air Lines aangekondig. Verskillende vervaardigers was by die bou van die vliegtuig betrokke: die neus is gebou by Santa Monica, die vlerk- en stertsamestel is deur De Havilland van Kanada gebou, romppanele is deur Aerfer in Italië gebou en ander komponente is in die VSA vervaardig. Die Long Beach-aanleg was vir die produksie van die romp en die finale montering verantwoordelik. Aanvanklik het hierdie proses plaasgevind op ’n enkele monteerbaan waar die DC-8 en die DC-9 gesamentlik geproduseer is. Die DC-9 het groot sukses behaal en in 1965 alleen is 170 van die tweestraalmotige lynvliegtuie verkoop en teen die einde van 1966 het totale verkope 424 eenhede bereik. Die aanvanklike gesamentlike DC-8-en-DC-9-produksielyn by Long Beach is vervang deur ’n enkele DC-8-produksielyn en twee parallelle DC-9-lyne. ’n Nuwe filiaal, Douglas Aircraft Company of Canada het verantwoordelikheid vir die produksie van sowel DC-9-vlerksamestelle as DC-9-stertsamestelle aanvaar. Douglas het gedeeltes van die De Havilland Canada-aanleg in Malton, Ontario, met ingang van 1 Desember 1965 gehuur en bedryf.<ref>{{Cite book |last=Pearcy |first=Arthur |title=McDonnell Douglas MD-80 and MD-90 |date=1999 |publisher=Airlife Publishing Ltd |year=1999 |isbn=1 85310 956 8 |location=Shrewsbury, England |pages=12, 14 |language=en}}</ref>
==== DC-9 Reeks 30 ====
Die eerste Reeks 30 het op 1 Augustus 1966 vir die eerste keer gevlieg. Die eerste aflewering, aan Eastern Air Lines, het op 27 Januarie 1967 geskied en geskeduleerde dienste het op 1 Februarie 1967 begin.<ref>{{Cite book |last=Taylor |first=John |title=Jane’s all the World’s Aircraft 1981-82 |date=October 1981 |publisher=Jane’s Publishing Company Ltd |year=1981 |isbn=0 7106-0729-6 |location=London, United Kingdom |pages=408 |language=en}}</ref>
Die USAF het gedurende 1967 die C-9A Nightingale-weergawe van die kommersiële DC-9 Reeks 30 gekies om in ’n behoefte aan ’n nuwe vliegtuig vir die vervoer van pasiënte te voorsien. Die C-9A kan tot 40 pasiënte op draagbare of meer as 40 in standaardsitplkekke vervoer en het ’n kompartement vir die spesiale versorging van pasiënte.<ref>{{Cite book |last=Taylor and Swanborough |first=John and Gordon |title=Military Aircraft of the World |date=1975 |publisher=Ian Alan Ltd |year=1975 |isbn=0 7110 0049 0-102/74 |edition=3rd |location=Shepperton, Surrey, United Kingdom |pages=207 |language=en}}</ref> Die eerste C-9A Nightingale is op 17 Junie 1968 by Long Beach in Kalifornië onthul.<ref>{{Cite book |last=Pyle |first=Mark |title=Chronicle of Aviation |date=1992 |publisher=JOL International Publishing |year=1992 |isbn=1 872031 30 7 |pages=658 |language=en}}</ref> Daar is eers agt van hierdie vliegtuie bestel en daarna is nog 13 bestel. Die eerste C-9A is op 10 Augustus 1968 afgelewer.<ref>{{Cite book |last=Taylor and Swanborough |first=John and Gordon |title=Military Aircraft of the World |date=1975 |publisher=Ian Alan Ltd |year=1975 |isbn=0 7110 0049 0-102/74 |edition=3rd |location=Shepperton, Surrey, United Kingdom |pages=207 |language=en}}</ref> In totaal is 21 Nightingales tussen 1968 en 1973 aan die USAF afgelewer.<ref>{{Cite book |last=Taylor |first=John |title=Jane’s all the World’s Aircraft 1981-82 |date=October 1981 |publisher=Jane’s Publishing Company Ltd |year=1981 |isbn=0 7106-0729-6 |location=London, United Kingdom |pages=408 |language=en}}</ref>
[[Lêer:710881 2002-09-18 FAWK 194 reg shd25 800x486.jpg|geen|duimnael|250x250px|Die Douglas C-9A Nightingale met die reeksnommer 71-0881 van die USAF op 18 September 2002 by Lugmagbasis Waterkloof in Pretoria in Suid-Afrika.]]
[[Lêer:Zsnra 2005-11-28 FACT 075 LR 800x533.jpg|geen|duimnael|250x250px|Foto van ’n DC-9-32 van 1Time Airline op 28 November 2005 by Kaapstad Internasionale Lughawe. Die konstruksienommer van die vliegtuig is 47430 en sy registrasie is ZS-NRA.]]
{{Commons|Douglas Aircraft Company}}
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Douglas-vliegtuie| ]]
fr23j2ck9ova6w7yrku4gzxd8faugmv
Ivy Mike- kerntoets
0
424230
2896304
2887044
2026-04-22T15:10:20Z
Jcb
223
2896304
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:IvyMikeGIFColorCorrected.gif|duimnael|regs|240px|Ontploffing en gevolglike paddastoelwolk]]
'''Ivy Mike''' was die kodenaam wat gegee is aan die eerste volskaalse<ref group="nota">Die "Greenhouse George"-toestel in 1951 was die eerste wapen wat termonukleêre versmelting benut het.</ref> toets van 'n [[termonukleêre wapen]], waarin 'n beduidende gedeelte van die plofstofopbrengs van [[kernfusie|kernversmelting]] afkomstig is.<ref name="first">{{cite web |title=Operation Greenhouse – 1951 |url=http://www.myatomiclife.com/1951---op-greenhouse.html |website=Atomic Shadows |access-date=9 January 2020}}</ref><ref>The first small-scale thermonuclear test was the George explosion of Operation Greenhouse.</ref><ref name=LT_6>{{citation| publisher=Department of Energy, Nevada Operations Office| date=1 Desember 2000| title=United States Nuclear Tests: July 1945 through September 1992| type=DOE/NV-209 REV15| location=Las Vegas, NV| url=http://www.nv.doe.gov/library/publications/historical/DOENV_209_REV15.pdf| access-date=December 18, 2013| url-status=dead| archive-url=https://web.archive.org/web/20100615231826/http://www.nv.doe.gov/library/publications/historical/DOENV_209_REV15.pdf| archive-date=June 15, 2010}}</ref> Ivy Mike is op 1 November 1952 deur die [[Verenigde State]] op die eiland Elugelab in Enewetak-atol, in die nou onafhanklike eilandnasie van die [[Marshalleilande]], ontplof as deel van Operasie Ivy. Dit was die eerste volledige toets van die Teller-Ulam-ontwerp, 'n versmeltingtoestel wat in fases werk.<ref name="Wellerstein">{{cite magazine |last1=Wellerstein |first1=Alex |title=A Hydrogen Bomb by Any Other Name |magazine=The New Yorker |date=January 8, 2016 |url=https://www.newyorker.com/tech/annals-of-technology/a-hydrogen-bomb-by-any-other-name |access-date=19 January 2020}}</ref>
Weens sy fisiese grootte en versmeltingbrandstoftipe ([[Laetemperatuurfisika|laetemperatuur-]] vloeibare [[deuterium]]), was die "Mike"-toestel nie geskik vir gebruik as 'n wapen soos 'n konvensionele bom nie. Dit was bedoel as 'n tegniese eksperiment en 'n konserwatiewe bewys van die konsep, om die konsepte wat gebruik word vir [[TNT-ekwivalent|multimegaton]]-ontploffings te bekragtig.<ref name="Wellerstein"/>
Monsters van die ontploffing het spore van die [[Isotoop|isotope]] plutonium-246, [[plutonium]]-244 en die voorspelde elemente [[einsteinium]] en [[fermium]] bevat.<ref name="Distillations">{{cite web |first1= Kit |last1=Chapman |title= Element Hunting in a Nuclear Storm |date= January 14, 2020 |url=https://www.sciencehistory.org/distillations/element-hunting-in-a-nuclear-storm |website=Distillations |publisher= Science History Institute |access-date=January 14, 2020}}</ref>
== Skedule ==
Sedert die Teller-Ulam-deurbraak in Maart 1951 is bestendige vordering gemaak met die kwessies wat betrokke is by 'n termonukleêre ontploffing en daar is bykomende hulpbronne gewy aan die daarstelling, en politieke druk, om 'n werklike toets van 'n waterstofbom te sien.<ref name="bernstein">{{cite journal | title=Crossing the Rubicon: A Missed Opportunity to Stop the H-Bomb? | author-first=Barton J. | author-last=Bernstein | journal=International Security | volume=14 | issue=2 | date=Fall 1987 | pages=132–160 | doi=10.2307/2538857 | jstor=2538857 | s2cid=154778522 }}</ref>{{rp|137–139}} 'n Datum in 1952 het haalbaar gelyk.<ref name="atomic-shield"/>{{rp|556}} In Oktober 1951 het die kernfisikus [[Edward Teller]] aangedring op Julie 1952 as 'n teikendatum vir 'n eerste toets, maar projekhoof Marshall Holloway het gedink Oktober 1952, 'n jaar later, was realistieser gegewe hoeveel ingenieurs- en vervaardigingswerk die toets sou neem en gegewe die behoefte om die [[moeson|somermoesonseisoen]] in die Marshalleilande te vermy.{{rp|page=482}} Op 30 Junie 1952 het Gordon Dean, voorsitter van die Verenigde State se Atoomenergiekommissie, vir president [[Harry S. Truman]] 'n model gewys van hoe die Ivy Mike-toestel sou lyk; die toets is vir 1 November 1952 opgestel.<ref name="atomic-shield"/>{{rp|590}}
Een poging om die toets aansienlik te vertraag, of glad nie te hou nie, is aangewend deur die departement van buitelandse sake se paneel konsultante oor ontwapening, onder voorsitterskap van [[J. Robert Oppenheimer]], wat gemeen het dat die vermyding van 'n toets die ontwikkeling van 'n katastrofiese nuwe wapen kan voorkom en die weg kan baan vir nuwe wapenooreenkomste tussen die Verenigde State en die [[Sowjetunie]].<ref name="bernstein"/>{{rp|139–142}} Die paneel het egter nie politieke bondgenote in [[Washington, D.C.|Washington]] gehad nie, en geen toetsvertraging is deur hierdie poging bewerkstellig nie.<ref name="bernstein"/>{{rp|145–148}}
Daar is nog 'n begeerte uitgespreek vir 'n baie kort vertraging van die toets, meer om politieke redes: Dit is geskeduleer om net 'n paar dae voor die presidensiële verkiesing van 1952 plaas te vind. Truman wou die termonukleêre toets weghou van partypolitiek, maar het geen begeerte gehad om self 'n uitstelling daarvan te gelas nie; hy het egter laat weet dat hy dit sal aanvaar as dit tot na die verkiesing vertraag word weens ''tegniese redes'' wat gevind is.<ref name="atomic-shield">{{cite book | author-last = Hewlett | author-first = Richard G. | author2-last = Duncan | author2-first = Francis | title = Atomic Shield, 1947–1952 | volume=2 | series = A History of the United States Atomic Energy Commission | publisher = Pennsylvania State University Press | location = University Park| date = 1969 |url=https://www.energy.gov/sites/prod/files/2013/04/f0/Hewlett%20and%20Duncan%20-%20Atomic%20Shield%20%28complete%29.pdf }}</ref>{{rp|590–591}} Eugene M. Zuckert, lid van die Atoomenergiekommissie, is na die Enewetak-toetsterrein gestuur om te kyk of so 'n rede gevind kan word, maar weeroorwegings – daar was gemiddeld net 'n handjievol dae elke maand wat geskik was vir die toets – het aangedui dat dit moet voortgaan soos beplan, en op die ou end het geen skedulevertraging plaasgevind nie.<ref name="atomic-shield"/>{{rp|590–592}}
== Toestelontwerp en voorbereiding ==
[[Lêer:Ivy Mike Sausage device.jpg|regs|duimnael|'n Aansig van die ''worsagtige'' toestelomhulsel, met sy instrumentasie en kriogene toerusting aangeheg. Die lang pype was vir meetdoeleindes; hul funksie was om die eerste bestraling vanaf die primêre en sekondêr fases (bekend as''Tellerlig'') na die instrumente oor te dra wanneer die toestel ontplof, voordat dit in die ontploffing vernietig is. Die man wat regs onder sit, toon die skaal.]]
Die Mike-toestel van 74 metrieke ton was 'n gebou wat eerder soos 'n fabriek as soos 'n wapen gelyk het.<ref name="Parsons">{{cite book |last1=Parsons |first1=Keith M. |last2=Zaballa |first2=Robert A. |title=Bombing the Marshall Islands: A Cold War Tragedy |date=2017 |publisher=Cambridge University Press |url=https://books.google.com/books?id=mQQvDwAAQBAJ&pg=PA41|pages=41–46|isbn=9781108508742 }}</ref> Daar is berig dat Sowjet-ingenieurs spottenderwys na ''Mike'' verwys het as 'n ''termonukleêre installasie''.<ref name="Brotherhood_2002">{{cite book | last1 = Herken | first1 = Gregg |date = 2002 | chapter = Notes for Chapter Fourteen 'A Bad Business Now Threatening'| chapter-url = https://archive.org/details/brotherhoodofbom0000herk_v0x5/page/391/mode/1up | chapter-url-access = registration | title = Brotherhood of the Bomb: The Tangled Lives and Loyalties of Robert Oppenheimer, Ernest Lawrence and Edward Teller | url = https://archive.org/details/brotherhoodofbom0000herk_v0x5 | url-access = registration | language = en-us | edition = 1st | publisher = Henry Holt and Company | isbn = 978-0-80-506588-6 | lccn = 2002017219 | oclc = 890256840 | ol = OL7932650M | access-date = 2021-11-10 | quote = Mike was meant to be a proof-of-principle test of radiation implosion, and not a deliverable bomb. Housed in a six-story building, weighing more than 80 tons, the cryogenically-cooled device was later described disdainfully by the Russians as a "thermonuclear installation." | quote-page = 391 | df = dmy-all}}</ref>{{rp|page=391}}
Die toestel is ontwerp deur Richard Garwin, 'n student van [[Enrico Fermi]], op voorstel van Edward Teller. Daar is besluit dat niks anders as 'n volskaalse toets die idee van die Teller-Ulam-ontwerp sal bekragtig nie. Garwin is opdrag gegee om baie konserwatiewe skattings te gebruik wanneer die toets ontwerp word, en gesê dat dit nie klein en lig genoeg hoef te wees om deur die lug ontplooi te word nie.<ref name="Teller">{{cite book |last1=Teller |first1=Edward |last2=Schoolery |first2=Judith |title=Memoirs: A Twentieth Century Journey In Science And Politics |date=2009 |publisher=Perseus Publishing |location=Cambridge, MA |url=https://books.google.com/books?id=n82xMo-BI8QC&q=%22It%27s+a+boy%2C%22|isbn=9780786751709 }}</ref>{{rp|352}}
Vloeibare deuterium is as die [[brandstof]] vir die versmeltingreaksie gekies omdat die gebruik daarvan die eksperiment vanuit 'n fisikus se oogpunt vereenvoudig het en die resultate makliker ontleed kon word. Vanuit 'n ingenieursoogpunt het die gebruik daarvan die ontwikkeling van voorheen onbekende [[tegnologie]] genoodsaak om die moeilike hanteerbare materiaal te hanteer, wat by uiters lae temperature, amper [[absolute nul]], gestoor moes word. 'n Groot laetemperatuuraanleg is gebou om vloeibare [[waterstof]] (wat gebruik word vir verkoeling van die toestel) en deuterium (as die brandstof) te produseer. 'n 3 000-kilowatt-kragaanleg is ook gebou om die laetemperatuuraanleg van [[elektrisiteit]] te voorsien.<ref name="Parsons"/>{{rp|page=44}}
Die toestel wat ontwerp is vir die toets van die Teller-Ulam ontwerp het bekend gestaan as die ''wors''-ontwerp:<ref name="Parsons"/>{{rp|page=43}}
* In die middel van die toestel was 'n silindriese, geïsoleerde Dewar-vakuumtenk van [[staal]] vir lae temperature. Hierdie tenk was 2,1 m in deursnee, 6,1 m hoog,<ref name="Parsons"/>{{rp|page=43}} het 30 cm dik wande gehad<ref name="CTBTO">{{cite web |title=1 November 1952 – Ivy Mike |url=https://www.ctbto.org/specials/testing-times/1-november-1952-ivy-mike |website= Preparatory Commission for the Comprehensive Nuclear-Test-Ban Treaty Organization |access-date=2021-11-10 | df =dmy-all}}</ref> en het bykans 49 metrieke ton geweeg.<ref name="AtomicPhotography">{{cite journal | date = 2015-07-01 | editor1-last = Dillingham | editor1-first = Clay | title = Atomic Photography: Blasts From The Past | url = https://www.lanl.gov/discover/publications/national-security-science/2015-july/_assets/doc/NSS-july-2015.pdf | journal = National Security Science | language = en-us | publisher = Los Alamos National Laboratory | volume = 15 | issue = 5 | pages = 16–21 | access-date = 2021-11-10 | df = dmy-all}}</ref> Die tenk het die vermoë van 1 000 L vloeibare deuterium teen bykans absolute nul gehad.<ref>{{cite web |title=Deuterium|page=8 |url=https://cpb-us-w2.wpmucdn.com/wonecks.net/dist/4/1630/files/2016/03/Deuterium-Article-1aqpg12.pdf}}</ref><ref name="Reichhardt">{{cite news |last1=Reichhardt |first1=Tony |title=The First Hydrogen Bomb |url=https://www.airspacemag.com/daily-planet/first-hydrogen-bomb-180967074/ |access-date=22 January 2020 |work=Air & Space |date=2 November 2017}}</ref> Die laetemperatuurdeuterium is gebruik as brandstof vir die sekondêre versmeltingfase van die ontploffing.<ref name="Parsons"/>{{rp|page=43}}
* Aan die een kant van die silindriese Dewar-tenk was 'n TX-5-<ref name="swordsoarIII">{{cite book |first=Chuck |last=Hansen |title=The Swords of Armageddon: U.S. Nuclear Weapons Development Since 1945 |year=2007 |location=Sunnyvale, California |publisher=Chukelea Publications |format=PDF |type=CD-ROM & download available |isbn= 978-0979191503 | oclc = 231585284 |edition=2nd |url=http://www.uscoldwar.com}}</ref>{{rp|page=66}} gewone klowingsatoombom (nie die versterkte tipe nie).<ref name="swordsoarIII"/>{{rp|page=43}} Die TX-5-bom is gebruik om die toestande te skep wat nodig is om die versmeltingreaksie te begin. Hierdie "primêre" klowingsfase was in die stralingskas by die boonste gedeelte van die toestel gemonteer en was nie in fisiese kontak met die "sekondêre" versmeltingfase nie. Die TX-5 het nie verkoeling nodig gehad nie.
* 'n Silindriese staaf van plutonium in 'n houer van [[tritium]]gas het in die middel van die Dewar-tenk binne die sekondêre afgeloop. Hierdie ''klowingssvonkprop'' is deur [[X-strale]] van die primêre ontploffing ingeplof. Dit het 'n bron van uitwaartsbewegende druk in die deuterium verskaf en verbeterde toestande vir die versmeltingreaksie geskep.<ref name="Parsons"/>{{rp|pages=43–44}}
*Om die toestel was 'n natuurlike uraandemper van 4,5 metrieke ton. Die buitekant van die demper was bedek met blaaie lood en poliëtileen, wat 'n bestralingskanaal gevorm het om X-strale van die primêre- na die sekondêre fase te gelei. Soos uiteengesit in die Teller-Ulam-ontwerp, was die funksie van die X-strale om die sekondêre fase saam te druk met demper-/stootablasie, skuimplasmadruk en bestralingsdruk. Hierdie proses verhoog die digtheid en temperatuur van die deuterium tot die vlak wat nodig is om 'n termonukleêre reaksie te onderhou, en die "vonkprop" saam te druk tot 'n superkritiese massa - wat die "vonkprop" noop om kernklowing te ondergaan en daardeur 'n versmeltingreaksie in die omliggende deuteriumbrandstof te ontketen.<ref name="Parsons"/>{{rp|pages=43–44}}
[[Lêer:Ivy Mike shot cab.jpg|thumb|right|Die Ivy Mikegebou en seintoring.]]
Die hele Mike-toestel (insluitend laetemperatuurtoerusting) het 74 metrieke ton geweeg. Dit is gehuisves in 'n groot sink-aluminiumgebou, genoem die ''shot cab'', wat 27 m lank, 14 m breed en 19 m hoog was, met 'n 91 m-seintoring. Televisie- en radioseine is gebruik om met 'n beheerkamer op USS ''Estes'' te kommunikeer waar die ontploffingspersoneel gewerk het.<ref name="Parsons"/>{{rp|pages=43–44}}<ref name="Gladeck">{{cite tech report | last1 = Gladeck | first1 = F. R. | last2 = Hallowell | first2 = J. H. | last3 = Martin |first3 = E. J. | last4 = McMullan | first4 = F. W. | last5 = Miller | first5 = R. H. | last6 = Pozega | first6 = R. | last7 = Rogers | first7 = W. E. | last8 = Rowland | first8 = R. H. | last9 = Shelton | first9 = C. F. | last10 = Berkhouse |first10 = L. | last11 = Davis |first11 = S. | last12 = Doyle |first12 = M. K. | last13 = Jones |first13 = C. B. | display-authors = 5 | date = 1982-12-01 | title = Operation Ivy: 1952 | number = DNA 6036F | institution = Defense Nuclear Agency | url = https://www.dtra.mil/Portals/61/Documents/NTPR/2-Hist_Rpt_Atm/1952_DNA_6036F.pdf | url-status = live | format = pdf | language = en-us | location = [[Washington, D.C.]] | page = | pages = | archive-url = https://web.archive.org/web/20210822185725/https://www.dtra.mil/Portals/61/Documents/NTPR/2-Hist_Rpt_Atm/1952_DNA_6036F.pdf | archive-date = 2021-08-22 | access-date = 2021-11-10 | df = dmy-all}}</ref>{{rp|page=42}}
Dit is op die Stille Oseaan-eiland Elugelab opgerig, wat deel van die Enewetak-atol is. Elugelab was verbind met die eilande Dridrilbwij (Teiteir), Bokaidrikdrik (Bogairikk) en Boken (Bogon) deur 'n 2,7 km lange kunsmatige straatweg. Bo-op die straatweg was 'n aluminiumomhulde laaghoutbuis gevul met heliumgasballone, waarna verwys word as 'n Krause-Ogle-boks. Dit het gamma- en neutronstraling toegelaat om ongehinderd na instrumente in 'n onbemande opsporingstasie, Stasie 202, op Boken-eiland deur te gaan. Van daar is seine gestuur na opnametoerusting by Stasie 200, wat ook in 'n bunker op Boken-eiland gehuisves is. Personeel het ná die toets na Boken-eiland teruggekeer om die opnametoerusting te herwin.<ref name="Gladeck"/>{{rp|pages=136, 138}}
Altesaam 9 350 militêre en 2 300 burgerlike personeellede was betrokke by die projek.<ref name="Gladeck"/>{{rp|page=2|quote=The total number of personnel involved in the task force was nearly 11,650, of which 9,350 were military and 2,300 were civilians. Most of the civilians and over 6,600 of the military personnel operated from Enewetak Atoll and from task force ships that were based there. Most of the remaining military were Air Force personnel who were based at Kwajalein, 360 mi (667 km) southeast of
Enewetak.}} Die operasie het die samewerking van die Amerikaanse weermag, vloot, lugmag en intelligensiedienste behels. Die USS ''Curtiss'' het komponente van die Verenigde State na Elugelab gebring vir montering. Die werk is op 31 Oktober om 17:00 voltooi. Personeel is binne 'n uur ontruim ter voorbereiding van die ontploffing.<ref name="Parsons"/>{{rp|pages=43–44}}
== Ontploffing ==
[[Lêer:IvyMikeFireball.gif|duimnael|Ivy Mike-vuurbal.]]
[[Image:Ivy Mike - Elugelab pt1.jpg|thumb|Enewetak Atoll, '''voor''' die "Mike" ontploffing. Sien die eiland Elugelab links.]]
[[Image:Ivy Mike - Elugelab pt2.jpg|thumb|Enewetak Atoll, '''na''' die "Mike" onploffing. Die krater is links.]]
Die toets is uitgevoer op 1 November 1952 om 07:12 plaaslike tyd. Dit ontploffing het 10,4 megaton TNT (44 PJ) gelewer.<ref name="Rowberry">{{cite news |last1=Rowberry |first1=Ariana |title=Castle Bravo: The Largest U.S. Nuclear Explosion |url=https://www.brookings.edu/blog/up-front/2014/02/27/castle-bravo-the-largest-u-s-nuclear-explosion |access-date=9 January 2020 |work=Brookings |date=February 27, 2014}}</ref><ref name="Fabry">{{cite magazine | last1 = Fabry | first1 = Merrill | date = 2015-11-02 | title = What the First H-Bomb Test Looked Like | url = https://time.com/4096424/ivy-mike-history/ | url-access = limited | url-status = live | department = History | magazine = [[Time (tydskrif)|Time]] | language = en | volume = 186 | issue = 16 | issn = 0040-781X | oclc = 1311479 | archive-url = https://web.archive.org/web/20210904052722/https://time.com/4096424/ivy-mike-history/ | archive-date = 2021-09-04 | access-date = 2021-11-10 | quote = At 7:15 a.m. local time on Elugelab Island, Mike was detonated from a control ship 30 miles away. The detonation resulted in a massive explosion, equivalent to 10.4 Megatons of TNT.}}</ref> 77% van die lewering is veroorsaak deur die vinnige klowing van die uraandemper wat baie radioaktiewe neerslag tot gevolg gehad het.
Die vuurbal wat deur die ontploffing geskep is, het 'n maksimum [[radius]] van 2,9 tot 3,3 km gehad.<ref name="Walker">{{Cite web | last=Walker | first=John | title=Nuclear Bomb Effects Computer | publisher=Fourmilab | date=June 2005 | access-date=2009-11-22 | url=http://www.fourmilab.ch/cgi-bin/Bombcalc?yield=10400&yunit=1&range=5&runit=0.62137119&rotate=310&imsize=800 }}
</ref><ref name="John">{{Cite web | last=Walker | first=John | title=Nuclear Bomb Effects Computer Rev. Ed. 1962, Based on Data from The Effects of Nuclear Weapons, Rev. Ed., 'The maximum fireball radius presented on the computer is an average between that for air and surface bursts. Thus, the fireball radius for a surface burst is 13 percent larger than that indicated and for an air burst, 13 percent smaller.'| publisher=Fourmilab | date=June 2005 | access-date=2009-11-22 | url=http://www.fourmilab.ch/bombcalc/instructions.html}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.remm.nlm.gov/RemmMockup_files/radiationlethality.jpg |title=Mock up |publisher=Remm.nlm.gov |access-date=2013-11-30 |archive-date=2013-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607091341/http://www.remm.nlm.gov/RemmMockup_files/radiationlethality.jpg |url-status=dead }}</ref>Die maksimum radius is etlike sekondes ná die ontploffing bereik, waartydens die warm vuurbal opgestyg het weens dryfkrag. Terwyl dit nog relatief naby aan die grond was, het die vuurbal nog nie sy maksimum afmetings bereik nie en was dit dus ongeveer 5,2 km breed. Die sampioenwolk het in minder as 90 sekondes tot 'n hoogte van 17 km gestyg. Een minuut later het dit 33 km bereik, voordat dit op 41 km gestabiliseer het, met die kroon wat uiteindelik uitgesprei het tot 'n deursnee van 161 km met 'n stam van 3 km breed.<ref name="Blades">{{cite book |last1=Blades |first1=David M. Blades |last2=Siracusa |first2=Joseph M. |title=A History of U.S. Nuclear Testing and Its Influence on Nuclear Thought, 1945–1963 |date=2014 |publisher=Rowman & Littlefield |page=54 |url=https://books.google.com/books?id=tKEXBgAAQBAJ&pg=PA54 |access-date=21 January 2020|isbn=9781442232013 }}</ref>
Die ontploffing het 'n krater van 1,9 km in deursnee en 50 m diep geskep waar Elugelab eens was.<ref>{{cite web |title=Operation Ivy 1952 - Enewetak Atoll, Marshall Islands|date= 14 May 1999 |url=http://nuclearweaponarchive.org/Usa/Tests/Ivy.html |website=Nuclear Weapon Archive |access-date=9 January 2020}}</ref>Die ontploffing en watergolwe van die ontploffing (sommige golwe tot 6 m hoog) het die toetseilande skoon van plantegroei gestroop, soos waargeneem deur 'n helikopteropname binne 60 minute na die toets, teen watter tyd die sampioenwolk en stoom weggewaai is. Radioaktiewe koraalrommel het op skepe geval wat 56 km weg was en die onmiddellike omgewing rondom die atol was erg besmet.<ref name="Froehlich">{{cite journal |last1=Froehlich |first1=M.B. |last2=Chan |first2=W.Y. |last3=Tims |first3=S.G. |last4=Fallon |first4=S.J. |last5=Fifield |first5=L.K. |title=Time-resolved record of 236U and 239, 240Pu isotopes from a coral growing during the nuclear testing program at Enewetak Atoll (Marshall Islands) |journal=Journal of Environmental Radioactivity |date=December 2016 |volume=165 |pages=197–205 |doi=10.1016/j.jenvrad.2016.09.015|pmid=27764678 |doi-access=free }}</ref><ref name="Buesseler">{{cite journal |last1=Buesseler |first1=Ken O. |last2=Charette |first2=Matthew A. |last3=Pike |first3=Steven M. |last4=Henderson |first4=Paul B. |last5=Kipp |first5=Lauren E. |title=Lingering radioactivity at the Bikini and Enewetak Atolls |journal=Science of the Total Environment |date=April 2018 |volume=621 |pages=1185–1198 |doi=10.1016/j.scitotenv.2017.10.109|pmid=29096952 |bibcode=2018ScTEn.621.1185B |doi-access=free |hdl=1912/9537 |hdl-access=free }}</ref><ref name="Hughes">{{cite journal |last1=Hughes |first1=Emlyn W. |last2=Molina |first2=Monica Rouco |last3=Abella |first3=Maveric K. I. L. |last4=Nikolić-Hughes |first4=Ivana |last5=Ruderman |first5=Malvin A. |title=Radiation maps of ocean sediment from the Castle Bravo crater |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |date=30 July 2019 |volume=116 |issue=31 |pages=15420–15424 |doi=10.1073/pnas.1903478116 |pmid=31308235 |pmc=6681739 |bibcode=2019PNAS..11615420H |doi-access=free }}</ref>
Naby die vuurbal is weerligontladings vinnig ontketen.<ref name="Colvin">{{cite journal |last1=Colvin |first1=J. D. |last2=Mitchell |first2=C. K. |last3=Greig |first3=J. R. |last4=Murphy |first4=D. P. |last5=Pechacek |first5=R. E. |last6=Raleigh |first6=M. |title=An empirical study of the nuclear explosion-induced lightning seen on IVY-MIKE |journal=Journal of Geophysical Research |date=1987 |volume=92 |issue=D5 |page=5696 |doi=10.1029/JD092iD05p05696 |bibcode=1987JGR....92.5696C }}</ref> Die hele ontploffing is deur die filmmakers van Lookout Mountain-ateljees gedokumenteer.<ref name="Chamberlain">{{cite news |last1=Chamberlain |first1=Craig |title=New book tells story of secret Hollywood studio that shaped the nuclear age |date=January 14, 2019 |work=Illinois News Bureau |url=https://news.illinois.edu/view/6367/739553}}</ref> 'n Naproduksie-ontploffingsklank is oorgeklank oor wat 'n heeltemal stille ontploffing was vanaf die uitkykpunt van die kamera, met die ontploffingsklankgolf wat eers later opgedaag het, soortgelyk aan donderweer, met die presiese tyd wat afhang van die afstand daarvan. Die film is ook vergesel deur kragtige, [[Richard Wagner|Wagner]]-tipe musiek wat op baie toetsfilms van daardie tydperk verskyn het en is deur die akteur [[Reed Hadley]] aangebied. 'n Privaat vertoning is gegee aan president [[Dwight D. Eisenhower]] wat president Harry S. Truman in Januarie 1953 opgevolg het.<ref name="Weart">{{cite book |last1=Weart |first1=Spencer |title=The Rise of Nuclear Fear |date=2012 |publisher=Harvard University Press |page=80 |url=https://books.google.com/books?id=9KBD-YrGOVkC&pg=PA80|isbn=9780674065062 }}</ref>{{rp|80}}In 1954 is die film ná sensuur aan die publiek vrygestel en is dit op kommersiële televisiekanale vertoon.<ref name="Weart"/>{{rp|183}}
Edward Teller, miskien die vurigste ondersteuner van die ontwikkeling van die waterstofbom, was in Berkeley, Kalifornië, ten tyde van die ontploffing.<ref name="Time">{{cite magazine |title=The Atom: The Road Beyond Elugelab |url=https://content.time.com/time/subscriber/article/0,33009,823289,00.html |access-date=21 January 2020 |magazine=[[Time (tydskrif)|Time]] |issue=15|volume=63|page= 23 |date=April 12, 1954}}</ref> Hy het die eerste kennis ontvang dat die toets suksesvol was deur 'n [[seismograaf]] waar te neem, wat die skokgolf wat deur die aarde beweeg het vanaf die Stille Oseaan-proefgronde, geregistreer het.<ref name="Axelrod">{{cite book |last1=Axelrod |first1=Alan |title=The Real History of the Cold War: A New Look at the Past |date=2009 |publisher=Sterling |page= 156 |url=https://archive.org/details/realhistoryofcol0000axel |url-access=registration |access-date=21 January 2020|isbn=9781402763021 }}</ref> In sy [[memoires]] het Teller geskryf dat hy onmiddellik 'n ongeklassifiseerde telegram gestuur het aan dr. Elizabeth "Diz" Graves, die hoof van die kruisprojek wat tydens die skoot by Los Alamos oorgebly het. Die telegram het net die woorde "It's a boy" bevat, wat ure vroeër as enige ander woord van Enewetak gekom het.<ref name="Ford">{{cite book|title=Geons, Black Holes, and Quantum Foam: A Life in Physics |first1=Kenneth |last1=Ford |first2=John Archibald |last2=Wheeler |page=227 |publisher=W.W. Norton & Co. |date=2010 |url=https://books.google.com/books?id=zGFkK2tTXPsC&q=elizabeth+graves+physicist&pg=PA227 |access-date=2013-12-21|isbn=9780393079487 }}</ref><ref name="Teller">{{cite book |last1=Teller |first1=Edward |last2=Schoolery |first2=Judith |title=Memoirs: A Twentieth Century Journey In Science And Politics |date=2009 |publisher=Perseus Publishing |location=Cambridge, MA |url=https://books.google.com/books?id=n82xMo-BI8QC&q=%22It%27s+a+boy%2C%22|isbn=9780786751709 }}</ref>{{rp|352}}
== Wetenskaplike ontdekkings ==
[[Lêer:IvyMikeCloudTrinity&Beyond.jpg|duimnael|''Mike'' paddastoelwolk.]]
’n Uur nadat die bom ontplof het, het vlieëniers van die Amerikaanse lugmag vanaf Enewetak-eiland opgestyg om in die atoomwolk in te vlieg en monsters te neem. Vlieëniers moes ekstra lesings en vertonings monitor terwyl hulle "onder ongewone, gevaarlike en moeilike toestande vlieg" insluitend hitte, bestraling, onvoorspelbare winde en vlieënde puin. Die "Rooi Vlug"-leier, Virgil K. Meroney, het eerste in die stam van die ontploffing in gevlieg. Binne vyf minute het hy al die monsters versamel wat hy kon en die wolk verlaat. Volgende het Bob Hagan en Jimmy Robinson die wolk binnegegaan. Robinson het 'n gebied van erge onstuimigheid getref, begin tol en tuimel en skaars sy bewussyn behou. Hy het beheer oor sy vliegtuig op 6 100 meter herwin, maar die elektromagnetiese storm het sy instrumente ontwrig. In reën en swak sig, sonder werkende instrumente, kon Hagan en Robinson nie die KB-29-tenkervliegtuig vind om brandstof aan te vul nie.<ref name="Distillations"/><ref name="Gladeck"/>{{rp|96}} Hulle het probeer om terug te keer na die vliegveld by Enewetak. Hagan, sonder brandstof, het 'n suksesvolle motorlose landing op die aanloopbaan gemaak. Robinson se [[Republic F-84 Thunderjet|F-84 Thunderjet]] het neergestort en 5,6 km kort van die eiland gesink. Robinson se liggaam is nooit gevind nie.<ref name="Distillations"/><ref name="F-84G-5-RE">{{cite web |title=F-84G-5-RE Thunderjet Serial Number 51-1040 |url=https://www.pacificwrecks.com/aircraft/f-84/51-1040.html |website=Pacific Wrecks |access-date=9 January 2020}}</ref><ref name="Wolverton">{{cite journal |last1=Wolverton |first1=Mark |title=Into the Mushroom Cloud Most pilots would head away from a thermonuclear explosion |journal=Air & Space Magazine|publisher=Smithsonian |date=2009 |issue=August |url=https://www.airspacemag.com/history-of-flight/into-the-mushroom-cloud-35152524/ |access-date=9 January 2020}}</ref>
Brandstoftenks op die vliegtuig se vlerke is aangepas om verbygaande puin op te skep en te filtreer. Die filters van die oorblywende vliegtuie is in [[lood]] verseël en na Los Alamos, [[Nieu-Mexiko]] gestuur vir ontleding. Die Mike-monsters was uiters moeilik om te hanteer weens radioaktiwiteit en besmetting met [[kalsiumkarbonaat]]. Wetenskaplikes by Los Alamos het spore van isotope plutonium-246 en plutonium-244 in die monsters gevind.<ref name="Distillations"/>
Al Ghiorso aan die [[Universiteit van Kalifornië, Berkeley]], het gespekuleer dat die filters ook atome kan bevat wat deur radioaktiewe verval in die voorspelde maar onontdekte elemente 99 en 100 getransformeer het. Ghiorso, Stanley Gerald Thompson en Glenn Seaborg het 'n halwe filtreerpapier uit die Ivy Mike-toets gekry. Hulle kon die bestaan van die elemente [[einsteinium]] en [[fermium]] opspoor, wat deur intense gekonsentreerde neutronvloed om die ontploffingsplek geproduseer is. Die ontdekking is etlike jare lank geheim gehou, maar die span het uiteindelik krediet gekry. In 1955 is die twee nuwe elemente ter ere van [[Albert Einstein]] en [[Enrico Fermi]] genoem.<ref name="Distillations">{{cite web |first1= Kit |last1=Chapman |title= Element Hunting in a Nuclear Storm |date= January 14, 2020 |url=https://www.sciencehistory.org/distillations/element-hunting-in-a-nuclear-storm |website=Distillations |publisher= Science History Institute |access-date=January 14, 2020}}</ref><ref name="KAPL">{{cite book |author=Knolls Atomic Power Laboratory (KAPL) |title=Nuclides and Isotopes – Chart of the Nuclides |date=2010 |publisher=Bechtel Marine Propulsion Corporation |location=Schenectady, NY |edition=17th}}</ref><ref name="Nagy">{{cite book |last1=Nagy |first1=Sandor |title=Radiochemistry and Nuclear Chemistry |volume= I |year=2009 |publisher=EOLSS Publications |pages=91–92 |url=https://books.google.com/books?id=VbO2CwAAQBAJ&pg=PA91 |access-date=21 January 2020|isbn=9781848261266 }}</ref>
== Verwante toetse ==
'n Vereenvoudigde en ligter bomweergawe (die EC-16) is voorberei en geskeduleer om getoets te word tydens operasie Castle Yankee, as 'n rugsteun indien die nielaetemperatuur Shrimp-versmeltingtoestel (soos getoets in [[Castle Bravo]]) nie werk nie. Die toets is gekanselleer toe die Bravotoestel suksesvol getoets is, wat tot gevolg gehad het dat die laetemperatuurontwerpe verouderderd geraak het.
=== Notas ===
<references group="nota" />
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Portaalbalk|Fisika}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Kernfisika]]
[[Kategorie:Wapens]]
94byk32f7lxe2ix24r45bzgox4mjuv0
Hugo Broos
0
424259
2896500
2843465
2026-04-23T08:46:18Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896500
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Hugo Broos
| image = [[Lêer:Hugo Broos 1.jpg|210px]]
| caption =
| fullname = Hugo Henri Broos<ref>{{cite web |url=https://www.tff.org/Default.aspx?pageId=219&antId=1252981 |title=Hugo Henri̇ Broos |publisher=Turkish Football Federation |access-date=21 December 2020}}</ref>
| birth_date = {{Birth date and age|1952|4|10|df=y}}
| birth_place = [[Humbeek]], [[België]]
| height = 1.80 m
| position = Verdediger
| currentclub = [[Suid-Afrikaanse nasionale sokkerspan|Suid-Afrika]] (afrigter)
| years1 = 1970–1983
| clubs1 = [[RSC Anderlecht|Anderlecht]]
| caps1 = 350
| goals1 = 1
| years2 = 1983–1988
| clubs2 = [[Club Brugge KV|Club Brugge]]
| caps2 = 161
| goals2 = 1
| totalcaps = 511
| totalgoals = 2
| nationalyears1 = 1974–1986
| nationalteam1 = [[Belgiese nasionale sokkerspan|België]]
| nationalcaps1 = 24
| nationalgoals1 = 0
| manageryears1 = 1988–1991
| managerclubs1 = [[RWD Molenbeek]]
| manageryears2 = 1991–1997
| managerclubs2 = [[Club Brugge KV|Club Brugge]]
| manageryears3 = 1997–2002
| managerclubs3 = [[Excelsior Mouscron]]
| manageryears4 = 2003–2005
| managerclubs4 = [[RSC Anderlecht|Anderlecht]]
| manageryears5 = 2005–2008
| managerclubs5 = [[KRC Genk|Genk]]
| manageryears6 = 2008–2009
| managerclubs6 = [[Panserraikos F.C.|Panserraikos]]
| manageryears7 = 2009–2010
| managerclubs7 = [[Trabzonspor]]
| manageryears8 = 2010–2011
| managerclubs8 = [[SV Zulte Waregem|Zulte Waregem]]
| manageryears9 = 2011–2012
| managerclubs9 = [[Al Jazira Club|Al Jazira]] (assistent)
| manageryears10 = 2014
| managerclubs10 = [[JS Kabylie]]
| manageryears11 = 2014–2015
| managerclubs11 = [[NA Hussein Dey]]
| manageryears12 = 2016–2017
| managerclubs12 = [[Kameroense nasionale sokkerspan|Kameroen]]
| manageryears13 = 2018–2019
| managerclubs13 = [[KV Oostende|Oostende]] (sportdirekteur)
| manageryears14 = 2019
| managerclubs14 = [[KV Oostende|Oostende]] (opsigter)
| manageryears15 = 2021–
| managerclubs15 = [[Suid-Afrikaanse nasionale sokkerspan|Suid-Afrika]]
}}
'''Hugo Henri Broos''' (gebore 10 April 1952) is 'n [[België|Belgiese]] [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige speler, tans die afrigter van die [[Suid-Afrikaanse nasionale sokkerspan|Suid-Afrikaanse nasionale span]].
As 'n verdediger het hy vir [[RSC Anderlecht]] (1970–1983) en [[Club Brugge KV|Club Brugge]] (1983–1988) gespeel, met meer as 500 wedstryde en 24 wedstryde vir [[Belgiese nasionale sokkerspan|België se nasionale span]].
Hy het later as afrigter verskeie spanne gelei, insluitend Club Brugge en Anderlecht, en verskeie Belgiese Eerste Divisie-titels gewen. Internasionaal het hy [[Kameroense nasionale sokkerspan|Kameroen]] na oorwinning in die 2017 [[Afrikanasiesbeker]] gelei.
In Mei 2021 is hy as hoofafrigter van Suid-Afrika aangestel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/africa/56997120|title=Hugo Broos: Nations Cup winning Belgian appointed new South Africa coach|date=2021-05-09|website=BBC Sport|access-date=2025-03-23}}</ref> Hy het Bafana Bafana na ’n derde plek by die 2023 [[Afrikanasiesbeker]] gelei, asook na die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|Wêreldbeker-eindtoernooi in 2026]] nadat hulle die kwalifiseringsgroep voor [[Nigeriese nasionale sokkerspan|Nigerië]] gewen het.<ref>{{Cite web|url=https://www.goal.com/en-za/lists/winners-and-losers-hugo-broos-steers-the-ship-as-oswin-appollis-and-thalente-mbatha-rise-amid-safa-nearly-derailing-south-africa-s-road-to-the-2026-fifa-world-cup/blteeae69499e081851|title=Winners and Losers: Hugo Broos steers the ship as Oswin Appollis and Thalente Mbatha rise, amid SAFA nearly derailing South Africa’s road to the 2026 FIFA World Cup|date=2025-10-14|website=goal.com|access-date=2025-10-14}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Broos, Hugo}}
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Belgiese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1952]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ivq2kh4hxtqsh1cal4wfzi250hwxc2l
Arne Slot
0
426157
2896606
2885132
2026-04-23T09:29:00Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896606
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Arne Slot
| image = [[Lêer:Arne Slot in 2024.jpg|220px]]
| caption = Slot in 2024
| full_name = Arend Martijn Slot
| birth_date = {{birth date and age|1978|9|17|df=y}}
| birth_place = [[Bergentheim]], [[Nederland]]
| height = 1.85 m<ref>{{cite web |url=http://www.eredivisie.nl/subpage.aspx?l1=1643&playerid=32417&action=playerinfo |title=Speler informatie Arne Slot |trans-title=Player information Arne Slot |publisher=Eredivisie |language=nl |archive-url=https://web.archive.org/web/20081113234713/http://www.eredivisie.nl/subpage.aspx?l1=1643&playerid=32417&action=playerinfo |archive-date=13 November 2008}}</ref>
| position = Middelveldspeler
| currentclub = [[Liverpool F.C.|Liverpool]] (hoofafrigter)
| youthclubs1 = VV Bergentheim
| youthclubs2 = [[PEC Zwolle|FC Zwolle]]
| years1 = 1995–2002
| clubs1 = [[PEC Zwolle|FC Zwolle]]
| caps1 = 164
| goals1 = 50
| years2 = 2002–2007
| clubs2 = [[NAC Breda]]
| caps2 = 142
| goals2 = 21
| years3 = 2007–2010
| clubs3 = [[Sparta Rotterdam]]
| caps3 = 54
| goals3 = 6
| years4 = 2009–2010
| clubs4 = → [[PEC Zwolle|FC Zwolle]] (loan)
| caps4 = 28
| goals4 = 7
| years5 = 2010–2013
| clubs5 = [[PEC Zwolle]]
| caps5 = 74
| goals5 = 16
| totalcaps = 462
| totalgoals = 100
| manageryears1 = 2016–2017
| managerclubs1 = [[SC Cambuur|Cambuur]]
| manageryears2 = 2019–2020
| managerclubs2 = [[AZ Alkmaar|AZ]]
| manageryears3 = 2021–2024
| managerclubs3 = [[Feyenoord]]
| manageryears4 = 2024–
| managerclubs4 = [[Liverpool F.C.|Liverpool]]
}}
'''Arend Martijn''' "'''Arne'''" '''Slot''' (gebore 17 September 1978) is 'n [[Nederland|Nederlandse]] professionele [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige speler wat die hoofafrigter van die [[Premier League]]-klub [[Liverpool FC|Liverpool]] is. Hy word as een van die beste afrigters ter wêreld beskou.<ref>{{Cite web |last=Macdonald |first=Paul |date=2025-01-21 |title=The 20 best managers in the world: Arne Slot number one, Guardiola sinks |url=https://www.footballtransfers.com/en/transfer-news/eu-uefa-champions-league/best-managers-world-arne-slot-pep-guardiola |access-date=2025-02-02 |website=www.footballtransfers.com |language=en}}</ref>
Slot het as middelveldspeler vir [[PEC Zwolle]] gespeel, waar hy die Eerste Divisie in 2002, [[NAC Breda]] en [[Sparta Rotterdam]] gewen het voordat hy as speler terug by PEC Zwolle uitgetree het, waar hy nog 'n Eerste Divisie-titel in 2012 gewen het.
Hy het sy afrigterloopbaan in die akademie van PEC Zwolle en as assistent by Cambuur begin voordat hy as medehoofafrigter by laasgenoemde oorgeneem het. In 2017 het hy 'n assistent by [[AZ Alkmaar|AZ]] geword, waar hy in 2019 as hoofafrigter aangestel is. Slot het in 2021 hoofafrigter van Feyenoord geword. Hy het die klub in sy eerste seisoen na die 2022 [[UEFA Conference League]]-eindstryd gelei en die klub die [[Eredivisie]] en die [[KNVB-beker]] in die daaropvolgende seisoene gewen.
Op 20 Mei 2024 het Liverpool aangekondig dat Slot op 1 Junie 2024 hoofafrigter sou word.<ref>{{Cite web|url=https://www.liverpoolfc.com/news/arne-slot-become-liverpool-fcs-new-head-coach|title=Arne Slot to become Liverpool FC's new head coach – Liverpool FC|date=20 May 2024|website=www.liverpoolfc.com|access-date=20 May 2024}}</ref> Op 27 April 2025 is Liverpool as ligakampioene gekroon nadat hulle [[Tottenham Hotspur|Tottenham]] met 5-1 tuis op [[Anfield]] verslaan het.<ref>{{Cite web|url=https://www.itv.com/news/granada/2025-04-27/liverpool-crowned-premier-league-champions|title=Liverpool FC crowned Premier League champions after 5-1 win over Tottenham|date=2025-04-27|website=ITV|access-date=2025-04-27}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Slot, Arne}}
[[Kategorie:Geboortes in 1978]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Nederlandse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
k6d7c5a1k1g7bedbvdzzqbh3fol9zqp
Robin van Persie
0
426158
2896620
2845804
2026-04-23T09:34:12Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896620
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Robin van Persie
| image = [[Lêer:Loco-Fener (10).jpg|220px]]
| caption = Van Persie met [[Fenerbahçe SK (sokker)|Fenerbahçe]] in 2016
| fullname = Robin van Persie<ref>{{cite web |url=https://www.tff.org/Default.aspx?pageId=526&kisiId=1821877 |title=Robin van Persie |publisher=Turkish Football Federation |access-date=22 January 2020}}</ref>
| birth_date = {{birth date and age|1983|8|6|df=y}}<ref>{{cite web |url=https://www.fifadata.com/document/FWC/2014/pdf/FWC_2014_SQUADLISTS.PDF |title=2014 FIFA World Cup Brazil: List of Players: Netherlands |publisher=FIFA |page=25 |date=14 July 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200203092301/https://www.fifadata.com/document/FWC/2014/pdf/FWC_2014_SQUADLISTS.PDF |archive-date=3 February 2020}}</ref>
| birth_place = [[Rotterdam]], [[Nederland]]
| height = 1.83 m<ref>{{cite web|url=http://www.arsenal.com/player.asp?PLID=12297&CLID=3&title=Player+profile+-+Robin+van%20Persie&nav=Player+Files|title=Robin van Persie|publisher=Arsenal F.C.|archive-url=https://web.archive.org/web/20040925075551/http://www.arsenal.com/player.asp?PLID=12297&CLID=3&title=Player+profile+-+Robin+van%20Persie&nav=Player+Files|archive-date=25 September 2004}}</ref>
| position = Voorspeler, doelskieter
| currentclub = [[Feyenoord]] (afrigter)
| youthyears1 = 1988–1999
| youthclubs1 = [[Excelsior Rotterdam|Excelsior]]
| youthyears2 = 1999–2001
| youthclubs2 = [[Feyenoord]]
| years1 = 2001–2004
| clubs1 = [[Feyenoord]]
| caps1 = 61
| goals1 = 14
| years2 = 2004–2012
| clubs2 = [[Arsenal F.C.|Arsenal]]
| caps2 = 194
| goals2 = 96
| years3 = 2012–2015
| clubs3 = [[Manchester United F.C.|Manchester United]]
| caps3 = 86
| goals3 = 48
| years4 = 2015–2018
| clubs4 = [[Fenerbahçe SK (sokker)|Fenerbahçe]]
| caps4 = 57
| goals4 = 25
| years5 = 2018–2019
| clubs5 = [[Feyenoord]]
| caps5 = 37
| goals5 = 21
| totalcaps = 435
| totalgoals = 204
| nationalyears1 = 2000
| nationalteam1 = [[Nederlandse nasionale sokkerspan|Nederland o/17]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 2001
| nationalteam2 = [[Nederlandse nasionale sokkerspan|Nederland o/19]]
| nationalcaps2 = 6
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 2002–2005
| nationalteam3 = [[Nederlandse nasionale sokkerspan|Nederland o/21]]
| nationalcaps3 = 12
| nationalgoals3 = 1
| nationalyears4 = 2005–2017
| nationalteam4 = [[Nederlandse nasionale sokkerspan|Nederland]]
| nationalcaps4 = 102
| nationalgoals4 = 50
| manageryears1 = 2024–2025
| managerclubs1 = [[SC Heerenveen|Heerenveen]]
| manageryears2 = 2025–
| managerclubs2 = [[Feyenoord]]
}}
'''Robin van Persie''' (gebore 6 Augustus 1983) is 'n [[Nederland|Nederlandse]] [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige professionele sokkerspeler wat die hoofafrigter van die [[Eredivisie]]-klub [[Feyenoord]] is. Hy word beskou as een van die beste aanvallers van sy generasie en was bekend vir sy tegniek, balbeheer en visie.<ref>{{cite web|url=http://www.theguardian.com/news/datablog/2013/dec/24/world-best-footballers-top-100-list-2013-lionel-messi|title=The world's best footballers in 2013: Lionel Messi retains his crown|date=24 December 2013|work=The Guardian|access-date=28 April 2019}}</ref><ref>{{cite web|url=https://talksport.com/football/320586/ballon-dor-winners-and-top-10-players-2000-2017-including-ronaldo-messi-and-owen/|title=Ballon d'Or winners and the top 10 players each year since Luis Figo won in 2000|date=8 December 2017|website=talksport.com|access-date=28 April 2019}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.theguardian.com/football/datablog/2012/dec/24/world-best-footballers-top-100-list|title=The world's best footballers: the top 100 list|date=24 December 2012|work=The Guardian|access-date=28 April 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://bleacherreport.com/articles/1327533-analysing-what-robin-van-persie-brings-to-manchester-united|title=Analysing What Robin van Persie Brings to Manchester United|last=X|first=Mr|website=Bleacher Report|access-date=2 June 2022}}</ref>
Van Persie was lank die voorste doelskieter van alle tye vir die [[Nederlandse nasionale sokkerspan|Nederlandse nasionale span]] met 50 doele, totdat hy op 7 September 2025 deur [[Memphis Depay]] verbygesteek is.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/live/c1dxd1zn1wvt|title=Lithuania 2-3 Netherlands: Memphis Depay scores 51st international goal to become record scorer for Dutch|website=BBC Sport}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/depay-proud-breaking-dutch-record-2025-09-07/ |title=Depay proud of breaking Dutch record |publisher=Reuters |date=7 September 2025 }}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:van Persie, Robin}}
[[Kategorie:Geboortes in 1983]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Nederlandse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
i8xx577rbkra5k03cwc88dpoysmu33n
Martin Waldseemüller
0
429048
2896316
2772424
2026-04-22T16:09:18Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896316
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Persoon
|image=MartinWaldseemüller.jpg
|image caption=Martin Waldseemüller (19de-eeuse skildery)
|geboortedatum=ca. 1470
|geboorteplek=Wolfenweiler, [[markgraaf van Baden|Markgraaf van Baden]], [[Heilige Romeinse Ryk]]
(nou [[Schallstadt]], Duitsland)
|dood_datum=16 Maart 1520 (49–50 jaar oud)
|death_place=Saint Dié, [[Hertogdom Lotharingen]], Heilige Romeinse Ryk
(nou [[Saint-Dié-des-Vosges]], Frankryk)
|alma mater=[[Universiteit van Freiburg]]
|occupation=[[Kartograaf]]
|movement=[[Duitse Renaissance]]
}}
'''Martin Waldseemüller''' (ca. 1470 – 16 Maart 1520) was 'n [[Duitsers|Duitse]] [[kartograaf]] en [[Humanisme|humanistiese]] geleerde. Soms bekend onder die [[Hellenisering|Helleniserde]] vorm van sy naam, '''Hylacomylus''', was sy werk invloedryk onder hedendaagse kartograwe. Sy medewerker [[Matthias Ringmann]] en hy word gekrediteer met die eerste aangetekende gebruik van die woord [[Amerikas|''Amerika'']] om 'n gedeelte van die [[Nuwe Wêreld]] te noem ter ere van die Italiaanse ontdekkingsreisiger [[Amerigo Vespucci]], afkomstig van die Oud-Hoogduitse naam [[Emmerich (naam)|Emmerich]], op 'n [[Waldseemüller kaart|wêreldkaart]] wat hulle in 1507 afgebaken het. Dieselfde kaart het ook eers die Stille Oseaan getoon, wat die Amerikas van Asië geskei het.<ref>[https://www.loc.gov/exhibits/exploring-the-early-americas/interactives/waldseemuller-maps/worldmap1507/index.html 1507 World Map - Waldseemüller Maps - Exploring the Early Americas | Exhibitions - Library of Congress] (In Engels). Besoek op 15 Mei 2025.</ref> Waldseemüller was ook die eerste wat Suid-Amerika as 'n kontinent apart van Asië gekarteer het, die eerste wat 'n gedrukte aardbol vervaardig het, en die eerste wat 'n gedrukte muurkaart van Europa geskep het. 'n Stel van sy kaarte wat as 'n aanhangsel tot die 1513-uitgawe van [[Ptolemeus]] se [[Geografie (Ptolemeus)|''Geografie'']] gedruk is, word beskou as die eerste voorbeeld van 'n moderne [[atlas]].
== Lewe en werke ==
Besonderhede van Waldseemüller se lewe is skaars. Hy is omstreeks 1470 in die Duitse stad [[Schallstadt|Wolfenweiler]] gebore. Sy vader was 'n slagter en het omstreeks 1480 na Freiburg (nou [[Freiburg im Breisgau]]) verhuis. Rekords toon dat Waldseemüller in 1490 by die [[Universiteit van Freiburg]] ingeskryf is, waar [[Gregor Reisch]], 'n bekende humanistiese geleerde, een van sy invloedryke onderwysers was;<ref>Lester p. 343</ref><ref>Meurer p. 1204</ref> die drukker [[Johannes Schott]] was sy klasmaat. Nadat hy aan die universiteit voltooi het, het hy in Basel gewoon, waar hy as priester georden is, en blykbaar ondervinding opgedoen in drukwerk en gravure terwyl hy saam met die drukkersgemeenskap in [[Basel]] gewerk het.<ref>Lester p. 343</ref><ref>Fernández-Armesto p. 182</ref>
Omstreeks 1500 het 'n vereniging van humanistiese geleerdes in [[Saint-Dié-des-Vosges|Saint-Dié]], in die [[hertogdom Lotharingen]], gestig onder die beskerming van [[René II]], hertog van Lotharingen. Hulle het hulself die ''Gimnasium Vosagense'' genoem en hul leier was Walter Lud. Hulle aanvanklike bedoeling was om 'n nuwe uitgawe van Ptolemeus se ''Geografie'' te publiseer. Waldseemüller is genooi om by die groep aan te sluit en sy vaardighede as kartograaf by te dra. Hoe hy onder die groep se aandag gekom het, is onduidelik, maar Lud het hom later as 'n meesterkartograaf beskryf. [[Matthias Ringmann]] is ook in die groep ingebring vanweë sy vorige werk met die ''Geografie'' en sy kennis van Grieks en Latyn. Ringmann en Waldseemüller het gou vriende en medewerkers geword<ref>Lester pp. 343–344</ref><ref>Baldi p. 101</ref>.
== 1507 kaart herontdek ==
Die muurkaart van 1507 het lank verlore gegaan, maar 'n afskrif is in 1901 deur [[Joseph Fischer]] in [[Schloss Wolfegg]] in Suid-Duitsland gevind. Dit is die enigste bekende eksemplaar en is in Mei 2003 deur die Verenigde State se [[Biblioteek van die VSA-kongres]] gekoop. Vyf kopieë van Waldseemüller se bolvormige kaart oorleef in die vorm van "[[Gore (segment)|gores]]": gedrukte kaartgedeeltes wat bedoel was om uitgeknip en op 'n houtbol geplak te word.
== Honneurs ==
* [[Waldseemüller-rots]] in [[Antarktika]] is vernoem na Martin Waldseemüller.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Sterftes in 1520]]
[[Kategorie:Geboortes in die 1470's]]
0lxu384sz20xeriv2ehxwkms07gyy2z
2896317
2896316
2026-04-22T16:10:07Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896317
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Persoon
|image=MartinWaldseemüller.jpg
|image caption=Martin Waldseemüller (19de-eeuse skildery)
|geboortedatum=ca. 1470
|geboorteplek=Wolfenweiler, [[Markgraaf van Baden]], [[Heilige Romeinse Ryk]]
(nou [[Schallstadt]], Duitsland)
|dood_datum=16 Maart 1520 (49–50 jaar oud)
|death_place=Saint Dié, [[Hertogdom Lotharingen]], Heilige Romeinse Ryk
(nou [[Saint-Dié-des-Vosges]], Frankryk)
|alma mater=[[Universiteit van Freiburg]]
|occupation=[[Kartograaf]]
|movement=[[Duitse Renaissance]]
}}
'''Martin Waldseemüller''' (ca. 1470 – 16 Maart 1520) was 'n [[Duitsers|Duitse]] [[kartograaf]] en [[Humanisme|humanistiese]] geleerde. Soms bekend onder die [[Hellenisering|Helleniserde]] vorm van sy naam, '''Hylacomylus''', was sy werk invloedryk onder hedendaagse kartograwe. Sy medewerker [[Matthias Ringmann]] en hy word gekrediteer met die eerste aangetekende gebruik van die woord [[Amerikas|''Amerika'']] om 'n gedeelte van die [[Nuwe Wêreld]] te noem ter ere van die Italiaanse ontdekkingsreisiger [[Amerigo Vespucci]], afkomstig van die Oud-Hoogduitse naam [[Emmerich (naam)|Emmerich]], op 'n [[Waldseemüller kaart|wêreldkaart]] wat hulle in 1507 afgebaken het. Dieselfde kaart het ook eers die Stille Oseaan getoon, wat die Amerikas van Asië geskei het.<ref>[https://www.loc.gov/exhibits/exploring-the-early-americas/interactives/waldseemuller-maps/worldmap1507/index.html 1507 World Map - Waldseemüller Maps - Exploring the Early Americas | Exhibitions - Library of Congress] (In Engels). Besoek op 15 Mei 2025.</ref> Waldseemüller was ook die eerste wat Suid-Amerika as 'n kontinent apart van Asië gekarteer het, die eerste wat 'n gedrukte aardbol vervaardig het, en die eerste wat 'n gedrukte muurkaart van Europa geskep het. 'n Stel van sy kaarte wat as 'n aanhangsel tot die 1513-uitgawe van [[Ptolemeus]] se [[Geografie (Ptolemeus)|''Geografie'']] gedruk is, word beskou as die eerste voorbeeld van 'n moderne [[atlas]].
== Lewe en werke ==
Besonderhede van Waldseemüller se lewe is skaars. Hy is omstreeks 1470 in die Duitse stad [[Schallstadt|Wolfenweiler]] gebore. Sy vader was 'n slagter en het omstreeks 1480 na Freiburg (nou [[Freiburg im Breisgau]]) verhuis. Rekords toon dat Waldseemüller in 1490 by die [[Universiteit van Freiburg]] ingeskryf is, waar [[Gregor Reisch]], 'n bekende humanistiese geleerde, een van sy invloedryke onderwysers was;<ref>Lester p. 343</ref><ref>Meurer p. 1204</ref> die drukker [[Johannes Schott]] was sy klasmaat. Nadat hy aan die universiteit voltooi het, het hy in Basel gewoon, waar hy as priester georden is, en blykbaar ondervinding opgedoen in drukwerk en gravure terwyl hy saam met die drukkersgemeenskap in [[Basel]] gewerk het.<ref>Lester p. 343</ref><ref>Fernández-Armesto p. 182</ref>
Omstreeks 1500 het 'n vereniging van humanistiese geleerdes in [[Saint-Dié-des-Vosges|Saint-Dié]], in die [[hertogdom Lotharingen]], gestig onder die beskerming van [[René II]], hertog van Lotharingen. Hulle het hulself die ''Gimnasium Vosagense'' genoem en hul leier was Walter Lud. Hulle aanvanklike bedoeling was om 'n nuwe uitgawe van Ptolemeus se ''Geografie'' te publiseer. Waldseemüller is genooi om by die groep aan te sluit en sy vaardighede as kartograaf by te dra. Hoe hy onder die groep se aandag gekom het, is onduidelik, maar Lud het hom later as 'n meesterkartograaf beskryf. [[Matthias Ringmann]] is ook in die groep ingebring vanweë sy vorige werk met die ''Geografie'' en sy kennis van Grieks en Latyn. Ringmann en Waldseemüller het gou vriende en medewerkers geword<ref>Lester pp. 343–344</ref><ref>Baldi p. 101</ref>.
== 1507 kaart herontdek ==
Die muurkaart van 1507 het lank verlore gegaan, maar 'n afskrif is in 1901 deur [[Joseph Fischer]] in [[Schloss Wolfegg]] in Suid-Duitsland gevind. Dit is die enigste bekende eksemplaar en is in Mei 2003 deur die Verenigde State se [[Biblioteek van die VSA-kongres]] gekoop. Vyf kopieë van Waldseemüller se bolvormige kaart oorleef in die vorm van "[[Gore (segment)|gores]]": gedrukte kaartgedeeltes wat bedoel was om uitgeknip en op 'n houtbol geplak te word.
== Honneurs ==
* [[Waldseemüller-rots]] in [[Antarktika]] is vernoem na Martin Waldseemüller.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Sterftes in 1520]]
[[Kategorie:Geboortes in die 1470's]]
721soo64tgx6ziuf0gh5c0fludztz9a
Ronaldinho
0
429090
2896475
2772764
2026-04-23T08:27:52Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896475
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| name = Ronaldinho
| image = [[Lêer:Ronaldinho in 2019.jpg|240px]]
| caption = Ronaldinho in 2019
| full_name = Ronaldo de Assis Moreira<ref name="fifadata">{{cite web |url=https://www.fifadata.com/document/FCWC/2013/pdf/FCWC_2013_SquadLists.pdf |title=FIFA Club World Cup Morocco 2013: List of Players: Atletico Mineiro |publisher=FIFA |page=2 |date=15 December 2013 |access-date=28 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131228130120/http://www.fifadata.com/document/FCWC/2013/pdf/FCWC_2013_SquadLists.pdf |archive-date=28 December 2013 |url-status=dead }}</ref>
| birth_date = {{birth date and age|1980|3|21|df=y}}
| birth_place = [[Porto Alegre]], [[Rio Grande do Sul]],</br>[[Brasilië]]
| height = 1.82 m
| position = Aanvallende middelvelder,</br>linkervleuel
| youthyears1 = 1987–1998
| youthclubs1 = [[Grêmio Foot-Ball Porto Alegrense|Grêmio]]
| years1 = 1998–2001
| clubs1 = [[Grêmio Foot-Ball Porto Alegrense|Grêmio]]
| caps1 = 89
| goals1 = 47
| years2 = 2001–2003
| clubs2 = [[Paris Saint-Germain F.C.|Paris Saint-Germain]]
| caps2 = 55
| goals2 = 17
| years3 = 2003–2008
| clubs3 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps3 = 145
| goals3 = 70
| years4 = 2008–2011
| clubs4 = [[AC Milan]]
| caps4 = 76
| goals4 = 20
| years5 = 2011–2012
| clubs5 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]]
| caps5 = 56
| goals5 = 23
| years6 = 2012–2014
| clubs6 = [[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]
| caps6 = 58
| goals6 = 20
| years7 = 2014–2015
| clubs7 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]]
| caps7 = 25
| goals7 = 8
| years8 = 2015
| clubs8 = [[Fluminense-sokkerklub|Fluminense]]
| caps8 = 7
| goals8 = 0
| totalcaps = 511
| totalgoals = 205
| nationalyears1 = 1997
| nationalteam1 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brazil O/17]]
| nationalcaps1 = 13
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 1998–1999
| nationalteam2 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brazil O/20]]
| nationalcaps2 = 17
| nationalgoals2 = 8
| nationalyears3 = 1999–2000
| nationalteam3 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brazil O/23]]
| nationalcaps3 = 19
| nationalgoals3 = 15
| nationalyears4 = 2008
| nationalteam4 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië se Olimpiese span]]
| nationalcaps4 = 8
| nationalgoals4 = 3
| nationalyears5 = 1999–2013
| nationalteam5 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| nationalcaps5 = 97
| nationalgoals5 = 33
}}
'''Ronaldo de Assis Moreira''' (gebore op [[21 Maart]] [[1980]]), algemeen bekend as '''Ronaldinho Gaúcho''' (Brasiliaanse Portugees: [ʁonawˈdʒĩj̃u ɡaˈuʃu]) of eenvoudig '''Ronaldinho''', is ’n voormalige [[Brasilië|Brasiliaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as ’n aanvallende middelvelder of linkervleuel gespeel het. Hy word wyd beskou as een van die grootste spelers van alle tye, en het twee [[FIFA]] Wêreldspeler van die Jaar-toekennings en ’n Ballon d'Or gewen. Hy is die enigste speler wat ooit ’n [[Sokker-Wêreldbeker|Wêreldbeker]], ’n [[Copa América]], ’n [[Sokker-Konfederasiebeker|Konfederasiebeker]], ’n [[UEFA Champions League|Kampioeneliga]], ’n Copa Libertadores en ’n Ballon d'Or gewen het. As ’n wêreldikoon van die sport was Ronaldinho bekend vir sy dribbelvaardighede, vryskopakkuraatheid, sy gebruik van truuks, skeinbewegings, kyk-weg-aangee en oorhoofse skoppe, sowel as sy vermoë om doele aan te teken en te skep. Gedurende sy loopbaan was hy een van die waardevolste sokkerspelers ter wêreld. Hy is ook bekend onder die bynaam "''O Bruxo''" (Die Towenaar).<ref>{{cite web|url=https://www.herald.co.zw/a-flawed-genius-showman-superman/amp/|title=A flawed genius, showman, superman|archive-url=https://web.archive.org/web/20230418051425/https://www.herald.co.zw/a-flawed-genius-showman-superman/amp/|archive-date=18 April 2023|access-date=18 April 2023|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.gamblingnews.com/news/ronaldinho-gaucho-is-the-new-ambassador-of-catimba-fantasy-soccer/|title=Ronaldinho Gaúcho is the New Ambassador of Catimba Fantasy Soccer|date=6 April 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20230418051426/https://www.gamblingnews.com/news/ronaldinho-gaucho-is-the-new-ambassador-of-catimba-fantasy-soccer/amp/|archive-date=18 April 2023|access-date=18 April 2023|url-status=dead}}</ref>
Ronaldinho het sy loopbaan by Grêmio in 1998 begin. Op 20 het hy na [[Paris Saint-Germain]] in [[Frankryk]] verhuis, waar hy die UEFA Intertoto Cup gewen het, voordat hy in 2003 by [[FC Barcelona|Barcelona]] aangesluit het. In sy tweede seisoen met Barcelona het hy sy eerste FIFA Wêreldspeler van die Jaar-toekenning gewen toe Barcelona die 2004–05 [[La Liga]]-titel verower het. Die volgende seisoen word beskou as een van die beste in sy loopbaan, aangesien hy ’n sleutelrol gespeel het in Barcelona se oorwinning in die 2005–06 UEFA Champions League, hul eerste in veertien jaar, en nog ’n La Liga-titel. Dit het Ronaldinho sy eerste loopbaandubbel gegee, en hy het die 2005 Ballon d'Or en sy tweede FIFA Wêreldspeler van die Jaar-toekenning ontvang. Ná hy twee solo-doele in die 2005–06 El Clásico aangeteken het, het Ronaldinho die tweede Barcelona-speler ná [[Diego Maradona]] in 1983 geword wat ’n staande toejuiging van [[Real Madrid]]-aanhangers by die Santiago Bernabéu ontvang het. As gevolg van hierdie prestasies word Ronaldinho wyd gekrediteer met die verandering van Barcelona se geskiedenis.<ref>{{cite web|url=https://worldsoccertalk.com/news/how-ronaldinho-rescued-barcelona-from-its-forgotten-nightmare-20160319-CMS-166228.html|title=How Ronaldinho rescued Barcelona from its forgotten nightmare|date=19 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20231125235035/https://worldsoccertalk.com/amp/news/how-ronaldinho-rescued-barcelona-from-its-forgotten-nightmare-20160319-CMS-166228.html|archive-date=25 November 2023|access-date=10 February 2024|url-status=live}}</ref>
Na ’n tweede plek in La Liga agter Real Madrid in die 2006–07-seisoen en ’n seisoen vol beserings in 2007–08, het Ronaldinho se spelpeil afgeneem—hoofsaaklik weens ’n verlies aan toewyding en fokus—en het hy Barcelona verlaat om by [[AC Milan]] aan te sluit, waar hy die 2010–11 [[Serie A]] gewen het. Hy het in 2011 na Brasilië teruggekeer om vir [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]] te speel, en ’n jaar later vir Atlético Mineiro, waar hy die 2013 Copa Libertadores gewen het. Daarna het hy na Querétaro in [[Meksiko]] verhuis en toe in 2015 teruggekeer na Brasilië om vir [[Fluminense-sokkerklub|Fluminense]] te speel. Ronaldinho het talle ander individuele toekennings ontvang gedurende sy loopbaan: hy is drie keer in die [[UEFA]]-span van die Jaar en FIFA Wêreld XI opgeneem, en is benoem as UEFA Klubspeler van die Jaar vir die 2005–06-seisoen en Suid-Amerikaanse Sokkerspeler van die Jaar in 2013. In 2004 is hy deur [[Pelé]] ingesluit in die FIFA 100-lys van die wêreld se grootste lewende spelers. In 2009 is hy verkies tot Wêreldspeler van die Dekade 2000’s, voor [[Lionel Messi]] en [[Cristiano Ronaldo]].<ref name="World Soccer">{{cite web|url=http://www.worldsoccer.com/Awards/index.php|title=World Soccer|date=16 May 2010|website=|archive-url=https://web.archive.org/web/20100516143714/http://www.worldsoccer.com/Awards/index.php|archive-date=16 May 2010|access-date=12 July 2022|url-status=dead}}</ref>
In sy internasionale loopbaan met [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] het Ronaldinho 97 wedstryde gespeel, 33 doele aangeteken, en het hy hulle in twee FIFA Wêreldbekertoernooie verteenwoordig. Ná sy debuut met die Seleção deur die 1999 Copa América te wen, was hy ’n sleutelspeler in die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002 FIFA Wêreldbeker]]-wennerpan, saam met Ronaldo en Rivaldo in ’n aanvallende driemanskap, en is hy in die FIFA Wêreldbeker All-Star-span opgeneem. Hy was kaptein van sy span toe hulle die [[FIFA Sokker-Konfederasiebeker in 2005|2005 FIFA Konfederasiebeker]] gewen het, en is as speler van die wedstryd in die eindstryd aangewys. Hy was ook kaptein van die Brasilaanse Olimpiese span wat ’n bronsmedalje in mansokkervoetbal by die [[Olimpiese Somerspele 2008|2008 Olimpiese Spele]] gewen het.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Ronaldinho}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1980]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
chn36mzxtjrpxyr48t5t273ubckf0v8
Romário
0
429100
2896473
2816042
2026-04-23T08:27:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896473
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Sokkerspeler
| embed =
|header-color =
| position = Doelskieter
| youthyears1 = 1979–1980
| youthclubs1 = [[Olaria Atlético Clube|Olaria]]
| youthyears2 = 1981–1985
| youthclubs2 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]
| years1 = 1985–1988 | clubs1 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]] | caps1 = 141 | goals1 = 80
| years2 = 1988–1993 | clubs2 = [[PSV Eindhoven]] | caps2 = 110 | goals2 = 98
| years3 = 1993–1995 | clubs3 = [[FC Barcelona|Barcelona]] | caps3 = 46 | goals3 = 34
| years4 = 1995–1996 | clubs4 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]] | caps4 = 59 | goals4 = 60
| years5 = 1996–1997 | clubs5 = [[Valencia CF|Valencia]] | caps5 = 11 | goals5 = 5
| years6 = 1997 | clubs6 = → [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]] (leen) | caps6 = 22 | goals6 = 21
| years7 = 1998–1999 | clubs7 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]] | caps7 = 65 | goals7 = 34
| years8 = 2000–2002 | clubs8 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]] | caps8 = 73 | goals8 = 79
| years9 = 2002–2004 | clubs9 = [[Fluminense-sokkerklub|Fluminense]] | caps9 = 73 | goals9 = 45
| years10 = 2003 | clubs10 = → [[Al Sadd SC|Al Sadd]] (leen) | caps10 = 3 | goals10 = 0
| years11 = 2005–2006 | clubs11 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]] | caps11 = 50 | goals11 = 35
| years12 = 2006 | clubs12 = [[Fort Lauderdale Strikers (2006–2016)|Miami FC]] | caps12 = 25 | goals12 = 19
| years13 = 2006 | clubs13 = → [[Adelaide United FC|Adelaide United]] (leen) | caps13 = 4 | goals13 = 1
| years14 = 2007 | clubs14 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]] | caps14 = 15 | goals14 = 13
| years15 = 2009 | clubs15 = [[America Football Club (Rio de Janeiro)|America-RJ]] | caps15 = 1 | goals15 = 0
| years16 = 2024– | clubs16 = [[America Football Club (Rio de Janeiro)|America-RJ]] | caps16 = 0 | goals16 = 0
| totalcaps = 698
| totalgoals = 542
| nationalyears1 = 1985 | nationalteam1 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië O/20]] | nationalcaps1 = 11 | nationalgoals1 = 11
| nationalyears2 = 1988 | nationalteam2 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië O/23]] | nationalcaps2 = 7 | nationalgoals2 = 8
| nationalyears3 = 1987–2005 | nationalteam3 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] | nationalcaps3 = 70 | nationalgoals3 = 55
| manageryears1 = 2007 | managerclubs1 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]] (tussentydse)
| manageryears2 = 2008 | managerclubs2 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]
|image=[[Lêer:Senadores_da_57ª_Legislatura_(52689451805).jpg|240px]]|caption=Amptelike portret, 2023|birth_date={{Birth date and age|1966|1|19|df=y}}|birth_place=[[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]]|height=1.67 m}}
'''Romário de Souza Faria''' (gebore op [[29 Januarie]] [[1966]]), bekend eenvoudigweg as '''Romário''' (Braziliaanse [[Portugees]]: [ʁoˈmaɾiu]), is 'n [[Brasilië|Brasiliaanse]] [[Politiek|politikus]] en voormalige professionele [[Sokker|sokkerspeler]]. As 'n produktiewe doelskieter wat bekend was vir sy kliniese afwerking, het hy meer as 700 doele aangeteken en is een van die min spelers wat minstens 100 doele vir drie klubs aangeteken het.<ref>{{Cite web |title=Neymar emulates Ronaldo & Romario after bringing up 100 goals for PSG {{!}} Goal.com |url=https://www.goal.com/en-in/news/neymar-emulates-ronaldo-and-romario-after-bringing-up-100/blt80a379c4f483a5d0 |access-date=27 May 2022 |website=www.goal.com}}</ref> Hy word beskou as een van die grootste sokkerspelers van alle tye.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/sport/blog/2009/jul/31/joy-of-six-great-finishers|title=The Joy of Six: Great finishers|date=2009-07-31|website=[[The Guardian]]|access-date=2025-05-17}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://sports.in.msn.com/football-world-cup-2014/news/romario-neymar-isnt-as-good-as-me-yet|title=Romario: Neymar isn't as good as me ... yet|date=2013-10-16|website=sports.in.msn.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20140202131518/http://sports.in.msn.com/football-world-cup-2014/news/romario-neymar-isnt-as-good-as-me-yet|archive-date=2 Februarie 2014|access-date=2025-05-17}}</ref>
Romário het vir [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] uitgestaan in hul oorwinning tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1994|1994 FIFA Wêreldbeker]], en het die Goue Bal as speler van die toernooi ontvang. Hy is daardie jaar as [[FIFA]] Wêreldspeler van die Jaar aangewys. In 1999 het hy vyfde gekom in die FIFA Speler van die Eeu internetpeiling, is in 2002 verkies tot die FIFA Wêreldbeker Droomspan, en in 2004 opgeneem in die FIFA 100-lys van die wêreld se grootste lewende spelers.<ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm|title=Pele's list of the greatest|publisher=BBC Sport|date=4 March 2004|access-date=19 June 2014}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://en03.touri.com/Berichte/FIFA-Spieler/MalePlayer.pdf|title=FIFA Player of the Century|archive-url=https://web.archive.org/web/20120426005029/http://en03.touri.com/Berichte/FIFA-Spieler/MalePlayer.pdf|archive-date=26 April 2012|access-date=2025-05-17}}</ref>
Op klubvlak het Romário, na die begin van sy loopbaan in Brasilië, in 1988 na [[PSV Eindhoven]] in [[Nederland]] geskuif. Gedurende sy vyf seisoene by PSV het die klub drie keer die [[Eredivisie]] gewen, en hy het altesaam 165 doele in 167 wedstryde aangeteken. In 1993 het hy na [[FC Barcelona|Barcelona]] gegaan en deel geword van [[Johan Cruijff|Johan Cruyff]] se “Droomspan”, waar hy 'n uitsonderlike aanvalspaar saam met [[Hristo Stoitsjkof]] gevorm het. Hy het [[La Liga]] in sy eerste seisoen gewen en was die topdoelskieter met 30 doele in 33 wedstryde. In die tweede helfte van sy loopbaan het Romário vir klubs in [[Rio de Janeiro]] in Brasilië gespeel. Hy het die Brasiliaanse liga-titel met Vasco da Gama in 2000 gewen en was drie keer die topdoelskieter in die liga. Teen die einde van sy loopbaan het hy ook kortliks in [[Katar]], die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] en [[Australië]] gespeel.
Romário was bekend as ’n meester in die beperkte ruimte van die strafskopgebied, met sy vinnige spoed oor kort afstande (gehelp deur sy lae swaartepunt) wat hom van verdedigers laat wegbeweeg het. Hy was beroemd vir sy kenmerkende toonpuntegniek wanneer hy geskiet het. Met 55 doele in 70 verskynings is Romário die vierde hoogste doelskieter vir die Brasiliaanse nasionale span, agter [[Neymar]], [[Pelé]], en [[Ronaldo Nazário|Ronaldo]].<ref>{{Cite web|url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/romario-intlg.html|title=Romário de Souza Faria - Goals in International Matches|website=rsssf.org|access-date=2025-05-17}}</ref> Hy is derde op die lys van topskieters in die Brasiliaanse liga met 155 doele, en negende op die algehele lys van sokker se topskieters met 784 doele in 1002 amptelike wedstryde.<ref name="rsssf">[https://www.rsssf.org/players/prolific.html "Best Goalscorers All-Time (Official Matches)"]. RSSSF Archive. 25 September 2013.</ref>
Romário het sy politieke loopbaan in 2010 begin toe hy verkies is as afgevaardigde vir die Brasiliaanse Sosialistiese Party. Hy is toe in 2014 tot senator verkies. In 2017 het hy na die party Podemos oorgeskakel, en in 2021 het hy by die Liberale Party aangesluit.<ref>{{cite news |title=Romário anuncia filiação ao PL: 'Admiro a forma como o partido é conduzido'|url=https://noticias.uol.com.br/politica/ultimas-noticias/2021/04/08/romario-se-filia-ao-pl-admiro-a-forma-como-o-partido-e-conduzido.htm |access-date=24 February 2022 |publisher=UOL |date=8 April 2021 |language=pt}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Romário}}
[[Kategorie:Geboortes in 1966]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Brasiliaanse politici]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
jj6d0x4lmvo8v1vnu48ebs3mwi4jj9o
Michael Laudrup
0
429122
2896549
2821135
2026-04-23T09:09:03Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896549
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Michael Laudrup
| image = [[Lêer:Michael Laudrup 2016c (cropped).jpg|240px]]
| image_size =
| caption = Laudrup in 2016
| fullname = Michael Laudrup<ref>{{cite book |last=Gaarskr |first=Jesper |title=Barça: Historien om FC Barcelona |year=2010 |publisher=Gyldendal |location=Sheffield |isbn=978-87-02-08764-2 |page=135}}</ref>
| birth_date = {{birth date and age|1964|6|15|df=y}}<ref name=BDFutbol>{{cite web |url=http://www.bdfutbol.com/en/l/l1966.html |title=Laudrup: Michael Laudrup: Manager |publisher=BDFutbol |access-date=21 December 2017}}</ref>
| birth_place = [[Frederiksberg]], Denemarke
| height = 1.83 m
| position = Aanvallende middelvelder,</br>voorspeler
| currentclub =
| youthyears1 = 1971–1973
| youthclubs1 = [[Vanløse IF|Vanløse]]
| youthyears2 = 1973–1974
| youthclubs2 = [[Brøndby IF|Brøndby]]
| youthyears3 = 1974–1980
| youthclubs3 = [[Kjøbenhavns Boldklub|KB]]
| years1 = 1981
| clubs1 = [[Kjøbenhavns Boldklub|KB]]
| caps1 = 14
| goals1 = 3
| years2 = 1982–1983
| clubs2 = [[Brøndby IF|Brøndby]]
| caps2 = 38
| goals2 = 24
| years3 = 1983–1985
| clubs3 = [[Società Sportiva Lazio|Lazio]]
| caps3 = 60
| goals3 = 9
| years4 = 1985–1989
| clubs4 = [[Juventus-sokkerklub|Juventus]]
| caps4 = 103
| goals4 = 16
| years5 = 1989–1994
| clubs5 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| caps5 = 166
| goals5 = 41
| years6 = 1994–1996
| clubs6 = [[Real Madrid]]
| caps6 = 62
| goals6 = 12
| years7 = 1996–1997
| clubs7 = [[Vissel Kobe]]
| caps7 = 15
| goals7 = 5
| years9 = 1997–1998
| clubs9 = [[AFC Ajax|Ajax]]
| caps9 = 21
| goals9 = 11
| totalcaps = 478
| totalgoals = 119
| nationalyears1 = 1982–1998
| nationalteam1 = [[Deense nasionale sokkerspan|Denemarke]]
| nationalcaps1 = 104
| nationalgoals1 = 37
| manageryears1 = 2002–2006
| manageryears3 = 2007–2008
| manageryears4 = 2008–2009
| manageryears5 = 2010–2011
| manageryears6 = 2012–2014
| manageryears7 = 2014–2015
| manageryears8 = 2016–2018
| managerclubs1 = [[Brøndby IF|Brøndby]]
| managerclubs3 = [[Getafe CF|Getafe]]
| managerclubs4 = [[Spartak Moskou]]
| managerclubs5 = [[RCD Mallorca|Mallorca]]
| managerclubs6 = [[Swansea City AFC|Swansea City]]
| managerclubs7 = [[Lekhwiya SC|Lekhwiya]]
| managerclubs8 = [[Al-Rayyan SC|Al Rayyan]]
}}
'''Michael Laudrup''' (gebore [[15 Junie]] [[1964]]) is ’n [[Denemarke|Deense]] professionele [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige speler. Bekend vir sy kalmte, passes, visie, tegniese vaardighede, balbeheer en dribbelvermoë, word Laudrup wyd beskou as een van die grootste middelveldspelers van alle tye.<ref>{{Cite web|url=https://www.fourfourtwo.com/features/ranked-the-100-best-football-players-of-all-time|title=Ranked! The 100 best football players of all time|last1=Warrington|first1=Mark WhiteContributions from Declan|last2=Haugstad|first2=Thore|date=2023-09-05|website=fourfourtwo.com|language=en|access-date=2024-06-16|last3=Stafford-Bloor|first3=Seb|last4=Spurling|first4=Jon|last5=Murray|first5=Andrew|last6=Yokhin|first6=Michael|last7=Hess|first7=Alex|last8=Reid|first8=Alex|last9=published|first9=Marcus Alves}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thesefootballtimes.co/2017/01/03/michael-laudrup-the-brilliant-playmaker-who-sits-alongside-the-greatest/|title=MICHAEL LAUDRUP: THE BRILLIANT PLAYMAKER WHO SITS ALONGSIDE THE GREATEST|last1=Murray|first1=Trevor|date=3 January 2017|website=These Football Times|access-date=2 December 2020}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.theguardian.com/football/2017/nov/21/michael-laudrup-portrait-of-an-icon-denmark-barcelona-real-madrid|title=Michael Laudrup: a portrait of an icon|work=[[The Guardian]]|date=21 November 2017|access-date=17 May 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/sport1/hi/football/europe/8342725.stm|title=Swapping Barca for the Bernabeu|date=27 November 2009|publisher=[[BBC Sport]]|access-date=17 May 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thesporting.blog/blog/michael-laudrup-the-best-of-a-generation|title=Michael Laudrup: The Best Midfielder of a Generation|website=The Sporting Blog}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thefootballfaithful.com/midfield-magicians-the-effortless-orchestrator-michael-laudrup/|title=Midfield Magicians: The effortless orchestrator, Michael Laudrup|date=27 December 2023|website=The Football Faithful}}</ref> Hy is die ouer broer van die afgetrede sokkerspeler [[Brian Laudrup]].
Tydens sy spelersloopbaan het Laudrup ligatitels gewen met [[AFC Ajax|Ajax]], [[FC Barcelona|Barcelona]], [[Real Madrid]] en [[Juventus-sokkerklub|Juventus]]. Hy het hoofsaaklik as ’n aanvallende middelvelder gespeel, hoewel hy ook in ander aanvallende posisies kon speel. In ’n era waarin hy as een van die beste sokkerspelers van sy generasie beskou is, het hy ’n sleutelrol gespeel in [[Johan Cruijff]] se “Dream Team”. By Barcelona het Laudrup altesaam nege trofeë gewen, insluitend vier opeenvolgende [[La Liga]]-titels van 1991 tot 1994, asook die [[UEFA Champions League|Europese Beker]] in 1992. Hy het in 1994 na aartsmededingers Real Madrid geskuif, met wie hy sy vyfde agtereenvolgende La Liga-titel gewen het.
Laudrup het op sy 18de verjaarsdag in 1982 sy debuut vir die Deense nasionale span gemaak en 37 doele in 104 wedstryde aangeteken. Hy het uitgeblink tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986 FIFA Wêreldbeker]], en vanaf November 1994 was hy kaptein van Denemarke vir 28 wedstryde, insluitend die oorwinning in die [[Koning Fahd-beker in 1995|1995 Konfederasiebeker]]-toernooi. Hy het saam met sy broer Brian in die span gespeel wat die kwarteindronde van die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998 Wêreldbeker]] gehaal het, en het ná daardie toernooi as aktiewe speler afgetree.
In 1999 is Laudrup aangewys as die Beste Buitelandse Speler in Spaanse sokker oor die voorafgaande 25 jaar.<ref>IFHOC, [http://www.hallofchampions.com/gala/index.html The Gala in Barcelona] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110718041138/http://www.hallofchampions.com/gala/index.html |date=18 July 2011 }}, 1 Februarie 1999.</ref> In April 2000 is hy tot ridder geslaan en het hy die Orde van die Dannebrog ontvang. In November 2003 is hy tydens [[UEFA]] se Jubileumviering deur die Deense Sokkerunie aangewys as die Goue Speler van Denemarke, die uitstaande speler van die afgelope 50 jaar.<ref name=jubilee1>UEFA.com, [http://www.uefa.com/uefa/news/Kind=256/newsId=130150.html Golden Players take center stage] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040312203128/http://www.uefa.com/uefa/news/Kind%3D256/newsId%3D130150.html |date=12 Maart 2004 }}, 29 November 2003.</ref> In November 2006 is hy amptelik aangewys as die beste Deense sokkerspeler van alle tye deur die Deense Sokkerunie (DBU).<ref>[http://www.dbu.dk/news/newsShow.aspx?id=235647 Michael Laudrup bedste spiller gennem tiderne] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110517122915/http://www.dbu.dk/news/newsShow.aspx?id=235647 |date=17 Mei 2011 }}, ''DBU.dk'', 13 November 2006.</ref> Hy is ook deur [[Pelé]] ingesluit in die [[FIFA]] 100-lys van die wêreld se grootste lewende spelers tydens ’n FIFA-toekenningsgeleentheid in 2004.<ref>{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm |title=Pele's list of the greatest |publisher=BBC Sport |date=4 March 2004 |access-date=22 November 2013 }}</ref> In April 2013 is hy deur ''Marca''-lesers opgeneem in die "Beste buitelandse elf in Real Madrid se geskiedenis".<ref>{{cite news|url=http://www.marca.com/2013/04/11/en/football/real_madrid/1365709938.html|title=The best foreign eleven in Real Madrid's history|date=12 April 2013|work=Marca|location=Spain}}</ref>
Op 16 Oktober 2021, tydens ’n viering van die 125ste bestaansjaar van die Nasionale Olimpiese Komitee en Sportkonfederasie van Denemarke, is 125 kandidate vir die titel van grootste Deense sportster tot agt verminder — en Laudrup is as die wenner aangewys.<ref>{{cite news|url=https://www.dr.dk/sporten/roerende-taler-og-gensyn-med-legender-se-det-bedste-fra-difs-jubilaeumsshow-her|title=The greatest of the great sports stars|date=16 Oktober 2021|work=DR|location=Denmark}}</ref>
Na sy spelersloopbaan het Laudrup as afrigter begin en was hy assistentbestuurder van die Deense nasionale span. Hy het sy eerste afrigterspos in 2002 by sy voormalige klub Brøndby aanvaar, en hulle na die Deense Superliga-kampioenskap in 2005 gelei. In Mei 2006 het hy besluit om nie sy kontrak met Brøndby te verleng nie. Hy het toe die afrigting van Getafe oorgeneem en daar noemenswaardige sukses behaal. Die klub het betreklik goed gevaar in die Copa del Rey en [[UEFA Europa League|UEFA-beker]], en die span se aanvallende speelstyl is wyd geprys. Op 15 Junie 2012 is Laudrup aangestel as bestuurder van die Premier League-klub Swansea City op ’n tweejaar-kontrak.<ref>Clutton, Graham (15 June 2012) [https://www.telegraph.co.uk/sport/football/teams/swansea-city/9333566/Michael-Laudrup-appointed-new-Swansea-City-manager.html Laudrup appointed Swansea City manager]. ''The Daily Telegraph''. Retrieved 18 April 2015.</ref> In sy eerste seisoen in Suid-Wallis het hy die Liga-beker gewen — die eerste groot Engelse trofee in Swansea se 100-jarige geskiedenis. Op 4 Februarie 2014 is hy deur Swansea afgedank na ’n “beduidende” afname in prestasie in die Premier League, toe die klub net twee punte bo die relegasiesone was.<ref name="BBC Sport">{{cite news|title=Swansea sack Michael Laudrup and place Garry Monk in charge |url = https://www.bbc.com/sport/0/football/26042067 |publisher=BBC Sport|date=4 Februarie 2014|access-date=4 Februarie 2014}}</ref> Laudrup het daarna van 2014 tot 2018 [[Katar|Katarse]] klubs Lekhwiya en Al Rayyan afgerig.
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{Portaalbalk|Sokker|Sport}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Laudrup, Michael}}
[[Kategorie:Geboortes in 1964]]
[[Kategorie:Deense sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
r2fixypuu96aazhcjpyrl31o6a7iwcw
Alfredo Di Stéfano
0
429425
2896510
2776405
2026-04-23T08:50:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896510
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Alfredo Di Stéfano
| image = [[Lêer:Di Stefano 1959.jpg|240px]]
| image_size =
| caption = Di Stéfano saam met [[Real Madrid]] in 1959
| fullname = Alfredo Stéfano Di Stéfano Laulhé<ref>{{cite web |url=http://es.eurosport.yahoo.com/fot/ftxt/alfredo_di_stefano.html |title=di Stéfano Profile |publisher=Yahoo! Deportes España |language=es |access-date=10 March 2011 |archive-date=22 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131022150607/http://es.eurosport.yahoo.com/fot/ftxt/alfredo_di_stefano.html |url-status=live }}</ref>
| birth_date = {{birth date|1926|7|4|df=yes}}
| birth_place = [[Buenos Aires]], Argentinië
| death_date = {{Death date and age|2014|7|7|1926|7|4|df=yes}}
| death_place = [[Madrid]], Spanje
| height = 1,78 m
| position = Voorspeler, middelpeldspeler
| youthyears1 = 1940–1943
| youthclubs1 = [[Club Progresista|Unión Progresista]]
| youthyears2 = 1944–1945
| youthclubs2 = [[Club Atlético River Plate|River Plate]]
| years1 = 1945–1949
| clubs1 = [[Club Atlético River Plate|River Plate]]
| caps1 = 66
| goals1 = 49
| years2 = 1945–1946
| clubs2 = → [[Club Atlético Huracán|Huracán]] (leen)
| caps2 = 25
| goals2 = 10
| years3 = 1949–1953
| clubs3 = [[Club Deportivo Los Millonarios|Millonarios]]
| caps3 = 101
| goals3 = 90
| years4 = 1953–1964
| clubs4 = [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| caps4 = 282
| goals4 = 216
| years5 = 1964–1966
| clubs5 = [[RCD Espanyol|Espanyol]]
| caps5 = 47
| goals5 = 11
| totalcaps = 521
| totalgoals = 376
| nationalyears1 = 1947
| nationalteam1 = [[Argentynse nasionale sokkerspan|Argentinië]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 6
| nationalyears2 = [[Colombiaanse nasionale sokkerspan|Colombia]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 1957–1961
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps3 = 31
| nationalgoals3 = 23
| manageryears1 = 1967–1968
| managerclubs1 = [[Elche CF|Elche]]
| manageryears2 = 1969–1970
| managerclubs2 = [[Boca Juniors]]
| manageryears3 = 1970–1974
| managerclubs3 = [[Valencia CF|Valencia]]
| manageryears4 = 1974
| managerclubs4 = [[Sporting CP]]
| manageryears5 = 1975–1976
| managerclubs5 = [[Rayo Vallecano]]
| manageryears6 = 1976–1977
| managerclubs6 = [[CD Castellón|Castellón]]
| manageryears7 = 1979–1980
| managerclubs7 = [[Valencia CF|Valencia]]
| manageryears8 = 1981–1982
| managerclubs8 = [[Club Atlético River Plate|River Plate]]
| manageryears9 = 1982–1984
| managerclubs9 = [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| manageryears10 = 1985
| managerclubs10 = [[Boca Juniors]]
| managerclubs11 = [[Valencia CF|Valencia]]
| manageryears11 = 1986–1988
| managerclubs12 = [[Real Madrid]]
| manageryears12 = 1990–1991
}}
'''Alfredo Stéfano Di Stéfano Laulhé''' ([[Spaans|Spaanse]] uitspraak: [alˈfɾeðo ðjesˈtefano]; [[4 Julie]] [[1926]] – [[7 Julie]] [[2014]]) was ’n [[Argentinië|Argentynse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] en afrigter wat as ’n voorspeler gespeel het, en wyd beskou word as een van die grootste sokkerspelers van alle tye.<ref>{{cite web|url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/1193040475259/1202732249389/contenido/Entrenador/Alfredo_Stefano__Di_Stefano_Laulhe.htm|title=Di Stéfano Profile|publisher=Realmadrid.com|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20110715164849/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/1193040475259/1202732249389/contenido/Entrenador/Alfredo_Stefano__Di_Stefano_Laulhe.htm|archive-date=15 July 2011|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|url=https://90soccer.com/part-1-the-greatest-players-in-history/|title=Part 1: Greatest footballers in history|author=Ken Salmon|publisher=90soccer|date=8 March 2025}}</ref><ref>{{cite web|url=https://soccermavericks.com/greatest-argentine-soccer-players-of-all-time/|title=Greatest Argentine Soccer Players of All Time|website=Soccer Mavericks|archive-url=https://web.archive.org/web/20240125084440/https://soccermavericks.com/greatest-argentine-soccer-players-of-all-time/|archive-date=25 January 2024|access-date=29 December 2023|url-status=live}}</ref> Hy was bynaam "Saeta Rubia" ("Blonde Pyl") en is veral bekend vir sy prestasies met [[Real Madrid]], waar hy ’n sleutelrol gespeel het in die klub se oorheersing van die [[UEFA Champions League|Europese Beker]] en [[La Liga]] gedurende die 1950's en 1960's.<ref>{{cite web|url=http://www.clarin.com/diario/2005/07/16/deportes/d-07303.htm|title=The birth of the Saeta Rubia|date=16 July 2005|publisher=Clarin|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20081213062020/http://www.clarin.com/diario/2005/07/16/deportes/d-07303.htm|archive-date=13 December 2008|access-date=1 December 2008|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://icervantes.wordpress.com/1956/10/24/saeta-rubia/|title=Saeta Rubia (Movie)|archive-url=https://web.archive.org/web/20200930222948/https://icervantes.wordpress.com/1956/10/24/saeta-rubia/|archive-date=30 September 2020|access-date=1 December 2008|url-status=live}}</ref> Saam met Francisco Gento en José María Zárraga was hy een van slegs drie spelers wat aan al vyf van die Europese Beker-oorwinnings deelgeneem het, en hy het in elk van die vyf eindstryde doele aangeteken. Di Stéfano het hoofsaaklik internasionale sokker vir [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]] gespeel nadat hy na Madrid verhuis en ’n genaturaliseerde burger geword het, maar hy het ook vir [[Argentynse nasionale sokkerspan|Argentinië]] en [[Colombiaanse nasionale sokkerspan|Colombia]] gespeel.
Di Stéfano het sy loopbaan in 1943 by River Plate in Argentinië begin op die ouderdom van 17. Vir die 1946-seisoen is hy aan Club Atlético Huracán uitgeleen, maar het in 1947 na River teruggekeer. Hy het die [[Copa América]] in 1947 saam met Argentinië gewen. As gevolg van ’n sokkerstaking in Argentinië in 1949 het Di Stéfano vir Millonarios van [[Bogotá]] in die Colombiaanse liga gaan speel. Hy het ses ligatitels gewen gedurende die eerste 12 jaar van sy loopbaan in Argentinië en [[Colombia]].<ref name="Washington Post">{{cite news|title=Alfredo Di Stefano, celebrated soccer player, dies at 88|url=https://www.washingtonpost.com/sports/alfredo-di-stefano-celebrated-soccer-player-dies-at-88/2014/07/07/bfe7d894-05fa-11e4-bbf1-cc51275e7f8f_story.html|access-date=8 July 2014|newspaper=[[The Washington Post]]|date=7 July 2014|archive-date=5 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210205171428/https://www.washingtonpost.com/sports/alfredo-di-stefano-celebrated-soccer-player-dies-at-88/2014/07/07/bfe7d894-05fa-11e4-bbf1-cc51275e7f8f_story.html|url-status=live}}</ref> Ná hy deur Real Madrid onderteken is, het hy ’n integrale deel geword van een van die suksesvolste spanne van alle tye. Hy het 216 ligadoele in 282 wedstryde vir Real aangeteken (toe ’n klubrekord, later oortref deur [[Raúl (sokkerspeler)|Raúl]], [[Cristiano Ronaldo]] en [[Karim Benzema]]), en ’n suksesvolle vennootskap met [[Ferenc Puskás]] opgebou. Di Stéfano se 49 doele in 58 wedstryde was destyds die hoogste totaal in die Europese Beker. Dié rekord is later deur verskeie spelers, insluitend die genoemde Real Madrid-trio, oortref. Di Stéfano het in vyf agtereenvolgende Europese Beker-eindstryde vir Real Madrid tussen 1956 en 1960 aangeteken, insluitend ’n driekuns (hat-trick) in die laaste een. Miskien was die hoogtepunt van sy tyd by die klub hul 7–3 oorwinning oor [[Eintracht Frankfurt]] in die 1960-eindstryd by Hampden Park in [[Glasgow]], ’n wedstryd wat baie mense as die beste vertoning van klubvoetbal ooit in Europa beskou. Hy het in 1964 na Espanyol geskuif en daar gespeel totdat hy op 40-jarige ouderdom afgetree het.
Di Stéfano is bekroon met die Ballon d'Or as Europese Sokkerspeler van die Jaar in 1957 en 1959. Hy is tans die sewende hoogste doelskieter in die geskiedenis van [[Spanje]] se hoogste afdeling, en Real Madrid se vierde hoogste liga-doelskieter van alle tye. Hy is Real Madrid se voorste doelskieter in die geskiedenis van El Clásico, saam met Cristiano Ronaldo.<ref>{{cite news|title=Ronaldo matches Di Stefano record with Clasico goal at Camp Nou|url=http://www.goal.com/en/news/ronaldo-matches-di-stefano-record-with-clasico-goal-at-camp/g2uklx90q5l11hfkwlqobx4e6|work=Goal|access-date=27 May 2018|date=20 November 2016|last=Burton|first=Chris|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226062728/https://www.goal.com/en/news/ronaldo-matches-di-stefano-record-with-clasico-goal-at-camp/g2uklx90q5l11hfkwlqobx4e6|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|title=Ronaldo equals Di Stefano's Real Madrid Clasico goalscoring record|url=https://www.sportskeeda.com/football/ronaldo-equals-di-stefano-s-real-madrid-clasico-goalscoring-record|access-date=27 May 2018|work=Sportskeeda|date=6 May 2018|quote=Alfredo Di Stefano's record of 18 Real Madrid goals in Clasico matches against Barcelona has been matched by Cristiano Ronaldo.|archive-date=12 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612211122/https://www.sportskeeda.com/football/ronaldo-equals-di-stefano-s-real-madrid-clasico-goalscoring-record|url-status=live}}</ref> In November 2003, ter viering van [[UEFA]] se Jubileum, is hy deur die Spaanse Sokkerfederasie aangewys as die Goue Speler van Spanje – hul uitstaande speler van die afgelope 50 jaar.<ref>{{cite web|url=http://www.uefa.com/uefa/news/Kind=256/newsId=130150.html|title=Golden Players take centre stage|archive-url=https://web.archive.org/web/20070312053707/http://www.uefa.com/uefa/news/Kind%3D256/newsId%3D130150.html|archive-date=12 March 2007|access-date=4 February 2010|url-status=dead}}. UEFA.com (29 November 2003).</ref> Hy is vierde gestem in ’n stemming wat deur die tydskrif ''France Football'' gereël is – agter [[Pelé]], [[Diego Maradona]] en [[Johan Cruijff|Johan Cruyff]] – waartydens voormalige Ballon d'Or-wenners geraadpleeg is om die Sokkerspeler van die Eeu aan te wys.<ref>{{cite web|url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/best-x-players-of-y.html|title=rsssf.org – Various Lists of 'Players of the Century/All-Time'|archive-url=https://web.archive.org/web/20151231035356/https://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html|archive-date=31 December 2015|url-status=live}}</ref> In 2004 is hy deur Pelé ingesluit in die FIFA 100-lys van die wêreld se grootste lewende spelers (in September 2009 het Pelé gesê Di Stéfano was die beste speler "ooit").<ref>{{cite web|url=https://www.goal.com/en/news/12/spanish-football/2009/09/17/1506871/di-stefano-was-the-best-maradona-could-not-score-with-his|title=Di Stefano Was The Best, Maradona Could Not Score With His Head - Pele|last=Brown|first=Lucas|work=Goal|archive-url=https://web.archive.org/web/20210207013358/https://www.goal.com/en/news/12/spanish-football/2009/09/17/1506871/di-stefano-was-the-best-maradona-could-not-score-with-his|archive-date=7 February 2021|access-date=27 August 2020|url-status=live}}</ref> In 2008 is Di Stéfano deur beide UEFA en Real Madrid vereer met ’n spesiale Presidentstoekenning wat deur [[FIFA]] tydens ’n seremonie in Madrid oorhandig is, waar ook ’n standbeeld onthul is. Die destydse UEFA-president Michel Platini het Di Stéfano "’n groot onder die grotes" genoem, terwyl tydgenote [[Eusébio]] en [[Just Fontaine]] voorgestel het dat hy "die mees volledige sokkerspeler in die geskiedenis van die spel" was.<ref>{{cite news|url=http://www.chinadaily.com.cn/cndy/2008-02/19/content_6464831.htm|work=China Daily|title=Football world honors Real Madrid legend Di Stefano|date=19 February 2008|access-date=27 June 2010|archive-date=7 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210207001732/http://www.chinadaily.com.cn/cndy/2008-02/19/content_6464831.htm|url-status=live}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{Commonskat|Alfredo Di Stéfano|Alfredo Di Stéfano}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Di Stéfano, Alfredo}}
[[Kategorie:Argentynse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1926]]
[[Kategorie:Sterftes in 2014]]
7oazsngqtv1128si49qmaecblhcbqfa
2896511
2896510
2026-04-23T08:51:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896511
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Alfredo Di Stéfano
| image = [[Lêer:Di Stefano 1959.jpg|240px]]
| image_size =
| caption = Di Stéfano saam met [[Real Madrid]] in 1959
| fullname = Alfredo Stéfano Di Stéfano Laulhé<ref>{{cite web |url=http://es.eurosport.yahoo.com/fot/ftxt/alfredo_di_stefano.html |title=di Stéfano Profile |publisher=Yahoo! Deportes España |language=es |access-date=10 March 2011 |archive-date=22 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131022150607/http://es.eurosport.yahoo.com/fot/ftxt/alfredo_di_stefano.html |url-status=live }}</ref>
| birth_date = {{birth date|1926|7|4|df=yes}}
| birth_place = [[Buenos Aires]], Argentinië
| death_date = {{Death date and age|2014|7|7|1926|7|4|df=yes}}
| death_place = [[Madrid]], Spanje
| height = 1,78 m
| position = Voorspeler, middelpeldspeler
| youthyears1 = 1940–1943
| youthclubs1 = [[Club Progresista|Unión Progresista]]
| youthyears2 = 1944–1945
| youthclubs2 = [[Club Atlético River Plate|River Plate]]
| years1 = 1945–1949
| clubs1 = [[River Plate]]
| caps1 = 66
| goals1 = 49
| years2 = 1945–1946
| clubs2 = → [[Club Atlético Huracán|Huracán]] (leen)
| caps2 = 25
| goals2 = 10
| years3 = 1949–1953
| clubs3 = [[Club Deportivo Los Millonarios|Millonarios]]
| caps3 = 101
| goals3 = 90
| years4 = 1953–1964
| clubs4 = [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| caps4 = 282
| goals4 = 216
| years5 = 1964–1966
| clubs5 = [[RCD Espanyol|Espanyol]]
| caps5 = 47
| goals5 = 11
| totalcaps = 521
| totalgoals = 376
| nationalyears1 = 1947
| nationalteam1 = [[Argentynse nasionale sokkerspan|Argentinië]]
| nationalcaps1 = 6
| nationalgoals1 = 6
| nationalyears2 = [[Colombiaanse nasionale sokkerspan|Colombia]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 1957–1961
| nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps3 = 31
| nationalgoals3 = 23
| manageryears1 = 1967–1968
| managerclubs1 = [[Elche CF|Elche]]
| manageryears2 = 1969–1970
| managerclubs2 = [[Boca Juniors]]
| manageryears3 = 1970–1974
| managerclubs3 = [[Valencia CF|Valencia]]
| manageryears4 = 1974
| managerclubs4 = [[Sporting CP]]
| manageryears5 = 1975–1976
| managerclubs5 = [[Rayo Vallecano]]
| manageryears6 = 1976–1977
| managerclubs6 = [[CD Castellón|Castellón]]
| manageryears7 = 1979–1980
| managerclubs7 = [[Valencia CF|Valencia]]
| manageryears8 = 1981–1982
| managerclubs8 = [[River Plate]]
| manageryears9 = 1982–1984
| managerclubs9 = [[Real Madrid CF|Real Madrid]]
| manageryears10 = 1985
| managerclubs10 = [[Boca Juniors]]
| managerclubs11 = [[Valencia CF|Valencia]]
| manageryears11 = 1986–1988
| managerclubs12 = [[Real Madrid]]
| manageryears12 = 1990–1991
}}
'''Alfredo Stéfano Di Stéfano Laulhé''' ([[Spaans|Spaanse]] uitspraak: [alˈfɾeðo ðjesˈtefano]; [[4 Julie]] [[1926]] – [[7 Julie]] [[2014]]) was ’n [[Argentinië|Argentynse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] en afrigter wat as ’n voorspeler gespeel het, en wyd beskou word as een van die grootste sokkerspelers van alle tye.<ref>{{cite web|url=http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/1193040475259/1202732249389/contenido/Entrenador/Alfredo_Stefano__Di_Stefano_Laulhe.htm|title=Di Stéfano Profile|publisher=Realmadrid.com|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20110715164849/http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/1193040475259/1202732249389/contenido/Entrenador/Alfredo_Stefano__Di_Stefano_Laulhe.htm|archive-date=15 July 2011|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|url=https://90soccer.com/part-1-the-greatest-players-in-history/|title=Part 1: Greatest footballers in history|author=Ken Salmon|publisher=90soccer|date=8 March 2025}}</ref><ref>{{cite web|url=https://soccermavericks.com/greatest-argentine-soccer-players-of-all-time/|title=Greatest Argentine Soccer Players of All Time|website=Soccer Mavericks|archive-url=https://web.archive.org/web/20240125084440/https://soccermavericks.com/greatest-argentine-soccer-players-of-all-time/|archive-date=25 January 2024|access-date=29 December 2023|url-status=live}}</ref> Hy was bynaam "Saeta Rubia" ("Blonde Pyl") en is veral bekend vir sy prestasies met [[Real Madrid]], waar hy ’n sleutelrol gespeel het in die klub se oorheersing van die [[UEFA Champions League|Europese Beker]] en [[La Liga]] gedurende die 1950's en 1960's.<ref>{{cite web|url=http://www.clarin.com/diario/2005/07/16/deportes/d-07303.htm|title=The birth of the Saeta Rubia|date=16 July 2005|publisher=Clarin|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20081213062020/http://www.clarin.com/diario/2005/07/16/deportes/d-07303.htm|archive-date=13 December 2008|access-date=1 December 2008|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://icervantes.wordpress.com/1956/10/24/saeta-rubia/|title=Saeta Rubia (Movie)|archive-url=https://web.archive.org/web/20200930222948/https://icervantes.wordpress.com/1956/10/24/saeta-rubia/|archive-date=30 September 2020|access-date=1 December 2008|url-status=live}}</ref> Saam met Francisco Gento en José María Zárraga was hy een van slegs drie spelers wat aan al vyf van die Europese Beker-oorwinnings deelgeneem het, en hy het in elk van die vyf eindstryde doele aangeteken. Di Stéfano het hoofsaaklik internasionale sokker vir [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]] gespeel nadat hy na Madrid verhuis en ’n genaturaliseerde burger geword het, maar hy het ook vir [[Argentynse nasionale sokkerspan|Argentinië]] en [[Colombiaanse nasionale sokkerspan|Colombia]] gespeel.
Di Stéfano het sy loopbaan in 1943 by River Plate in Argentinië begin op die ouderdom van 17. Vir die 1946-seisoen is hy aan Club Atlético Huracán uitgeleen, maar het in 1947 na River teruggekeer. Hy het die [[Copa América]] in 1947 saam met Argentinië gewen. As gevolg van ’n sokkerstaking in Argentinië in 1949 het Di Stéfano vir Millonarios van [[Bogotá]] in die Colombiaanse liga gaan speel. Hy het ses ligatitels gewen gedurende die eerste 12 jaar van sy loopbaan in Argentinië en [[Colombia]].<ref name="Washington Post">{{cite news|title=Alfredo Di Stefano, celebrated soccer player, dies at 88|url=https://www.washingtonpost.com/sports/alfredo-di-stefano-celebrated-soccer-player-dies-at-88/2014/07/07/bfe7d894-05fa-11e4-bbf1-cc51275e7f8f_story.html|access-date=8 July 2014|newspaper=[[The Washington Post]]|date=7 July 2014|archive-date=5 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210205171428/https://www.washingtonpost.com/sports/alfredo-di-stefano-celebrated-soccer-player-dies-at-88/2014/07/07/bfe7d894-05fa-11e4-bbf1-cc51275e7f8f_story.html|url-status=live}}</ref> Ná hy deur Real Madrid onderteken is, het hy ’n integrale deel geword van een van die suksesvolste spanne van alle tye. Hy het 216 ligadoele in 282 wedstryde vir Real aangeteken (toe ’n klubrekord, later oortref deur [[Raúl (sokkerspeler)|Raúl]], [[Cristiano Ronaldo]] en [[Karim Benzema]]), en ’n suksesvolle vennootskap met [[Ferenc Puskás]] opgebou. Di Stéfano se 49 doele in 58 wedstryde was destyds die hoogste totaal in die Europese Beker. Dié rekord is later deur verskeie spelers, insluitend die genoemde Real Madrid-trio, oortref. Di Stéfano het in vyf agtereenvolgende Europese Beker-eindstryde vir Real Madrid tussen 1956 en 1960 aangeteken, insluitend ’n driekuns (hat-trick) in die laaste een. Miskien was die hoogtepunt van sy tyd by die klub hul 7–3 oorwinning oor [[Eintracht Frankfurt]] in die 1960-eindstryd by Hampden Park in [[Glasgow]], ’n wedstryd wat baie mense as die beste vertoning van klubvoetbal ooit in Europa beskou. Hy het in 1964 na Espanyol geskuif en daar gespeel totdat hy op 40-jarige ouderdom afgetree het.
Di Stéfano is bekroon met die Ballon d'Or as Europese Sokkerspeler van die Jaar in 1957 en 1959. Hy is tans die sewende hoogste doelskieter in die geskiedenis van [[Spanje]] se hoogste afdeling, en Real Madrid se vierde hoogste liga-doelskieter van alle tye. Hy is Real Madrid se voorste doelskieter in die geskiedenis van El Clásico, saam met Cristiano Ronaldo.<ref>{{cite news|title=Ronaldo matches Di Stefano record with Clasico goal at Camp Nou|url=http://www.goal.com/en/news/ronaldo-matches-di-stefano-record-with-clasico-goal-at-camp/g2uklx90q5l11hfkwlqobx4e6|work=Goal|access-date=27 May 2018|date=20 November 2016|last=Burton|first=Chris|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226062728/https://www.goal.com/en/news/ronaldo-matches-di-stefano-record-with-clasico-goal-at-camp/g2uklx90q5l11hfkwlqobx4e6|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|title=Ronaldo equals Di Stefano's Real Madrid Clasico goalscoring record|url=https://www.sportskeeda.com/football/ronaldo-equals-di-stefano-s-real-madrid-clasico-goalscoring-record|access-date=27 May 2018|work=Sportskeeda|date=6 May 2018|quote=Alfredo Di Stefano's record of 18 Real Madrid goals in Clasico matches against Barcelona has been matched by Cristiano Ronaldo.|archive-date=12 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180612211122/https://www.sportskeeda.com/football/ronaldo-equals-di-stefano-s-real-madrid-clasico-goalscoring-record|url-status=live}}</ref> In November 2003, ter viering van [[UEFA]] se Jubileum, is hy deur die Spaanse Sokkerfederasie aangewys as die Goue Speler van Spanje – hul uitstaande speler van die afgelope 50 jaar.<ref>{{cite web|url=http://www.uefa.com/uefa/news/Kind=256/newsId=130150.html|title=Golden Players take centre stage|archive-url=https://web.archive.org/web/20070312053707/http://www.uefa.com/uefa/news/Kind%3D256/newsId%3D130150.html|archive-date=12 March 2007|access-date=4 February 2010|url-status=dead}}. UEFA.com (29 November 2003).</ref> Hy is vierde gestem in ’n stemming wat deur die tydskrif ''France Football'' gereël is – agter [[Pelé]], [[Diego Maradona]] en [[Johan Cruijff|Johan Cruyff]] – waartydens voormalige Ballon d'Or-wenners geraadpleeg is om die Sokkerspeler van die Eeu aan te wys.<ref>{{cite web|url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/best-x-players-of-y.html|title=rsssf.org – Various Lists of 'Players of the Century/All-Time'|archive-url=https://web.archive.org/web/20151231035356/https://www.rsssf.com/miscellaneous/best-x-players-of-y.html|archive-date=31 December 2015|url-status=live}}</ref> In 2004 is hy deur Pelé ingesluit in die FIFA 100-lys van die wêreld se grootste lewende spelers (in September 2009 het Pelé gesê Di Stéfano was die beste speler "ooit").<ref>{{cite web|url=https://www.goal.com/en/news/12/spanish-football/2009/09/17/1506871/di-stefano-was-the-best-maradona-could-not-score-with-his|title=Di Stefano Was The Best, Maradona Could Not Score With His Head - Pele|last=Brown|first=Lucas|work=Goal|archive-url=https://web.archive.org/web/20210207013358/https://www.goal.com/en/news/12/spanish-football/2009/09/17/1506871/di-stefano-was-the-best-maradona-could-not-score-with-his|archive-date=7 February 2021|access-date=27 August 2020|url-status=live}}</ref> In 2008 is Di Stéfano deur beide UEFA en Real Madrid vereer met ’n spesiale Presidentstoekenning wat deur [[FIFA]] tydens ’n seremonie in Madrid oorhandig is, waar ook ’n standbeeld onthul is. Die destydse UEFA-president Michel Platini het Di Stéfano "’n groot onder die grotes" genoem, terwyl tydgenote [[Eusébio]] en [[Just Fontaine]] voorgestel het dat hy "die mees volledige sokkerspeler in die geskiedenis van die spel" was.<ref>{{cite news|url=http://www.chinadaily.com.cn/cndy/2008-02/19/content_6464831.htm|work=China Daily|title=Football world honors Real Madrid legend Di Stefano|date=19 February 2008|access-date=27 June 2010|archive-date=7 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210207001732/http://www.chinadaily.com.cn/cndy/2008-02/19/content_6464831.htm|url-status=live}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{Commonskat|Alfredo Di Stéfano|Alfredo Di Stéfano}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Di Stéfano, Alfredo}}
[[Kategorie:Argentynse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1926]]
[[Kategorie:Sterftes in 2014]]
qqnzsrmws8ajbemnnodjdk65es2scw0
Raúl (sokkerspeler)
0
429464
2896587
2775579
2026-04-23T09:19:55Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896587
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Raúl
| image = [[Lêer:25th Laureus World Sports Awards - Raúl - 240422 132916-2 (cropped).jpg|240px]]
| caption = Raúl in 2024
| fullname = Raúl González Blanco<ref name="FIFA 2006">{{cite web |title=2006 FIFA World Cup Germany List of Players |url=https://www.fifadata.com/document/fwc/2006/PDF/FWC_2006_SquadLists.pdf |website=FIFA |archive-url=https://web.archive.org/web/20190610174527/https://www.fifadata.com/document/fwc/2006/PDF/FWC_2006_SquadLists.pdf |archive-date=10 June 2019 |page=25}}</ref>
| birth_date = {{birth date and age|1977|6|27|df=y}}<ref name="FIFA 2006"/>
| birth_place = [[Madrid]], Spanje
| height = 1,80 m<ref>{{cite web | url = http://www.al-saddclub.com/EN/Football/Pages/PlayerProfilePage.aspx?Playerid=36 | archive-url = https://web.archive.org/web/20130201091813/http://www.al-saddclub.com/EN/Football/Pages/PlayerProfilePage.aspx?Playerid=36 | url-status = dead | archive-date = 1 February 2013 | title = Raúl González Blanco | website = Al-Saad Sport Club | access-date = 1 February 2013}}</ref>
| currentclub =
| clubnumber =
| position = [[:en:Forward (association football)|Voorspeler]]
| youthyears1 = 1987–1990
| youthclubs1 = San Cristóbal
| youthyears2 = 1990–1992
| youthclubs2 = [[Atlético Madrid]]
| youthyears3 = 1992–1994
| youthclubs3 = [[Real Madrid]]
| years1 = 1994
| clubs1 = [[:en:Real Madrid C|Real Madrid C]]
| caps1 = 9
| goals1 = 16
| years2 = 1994
| clubs2 = [[:en:Real Madrid Castilla|Real Madrid B]]
| caps2 = 1
| goals2 = 0
| years3 = 1994–2010
| clubs3 = [[Real Madrid]]
| caps3 = 550
| goals3 = 228
| years4 = 2010–2012
| clubs4 = [[FC Schalke 04|Schalke 04]]
| caps4 = 66
| goals4 = 28
| years5 = 2012–2014
| clubs5 = [[:en:Al Sadd SC|Al Sadd]]
| caps5 = 39
| goals5 = 11
| years6 = 2014–2015
| clubs6 = [[:en:New York Cosmos (2010)|New York Cosmos]]
| caps6 = 28
| goals6 = 8
| totalcaps = 693
| totalgoals = 291
| nationalyears1 = 1994
| nationalteam1 = [[:en:Spain national under-18 football team|Spanje o/18]]
| nationalcaps1 = 2
| nationalgoals1 = 4
| nationalyears2 = 1995
| nationalteam2 = [[:en:Spain national under-20 football team|Spanje o/20]]
| nationalcaps2 = 5
| nationalgoals2 = 3
| nationalyears3 = 1995–1996
| nationalteam3 = [[:en:Spain national under-21 football team|Spanje o/21]]
| nationalcaps3 = 9
| nationalgoals3 = 8
| nationalyears4 = 1996
| nationalteam4 = [[:en:Spain national under-23 football team|Spanje o/23]]
| nationalcaps4 = 4
| nationalgoals4 = 2
| nationalyears5 = 1996–2006
| nationalteam5 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps5 = 102
| nationalgoals5 = [[:en:List of international goals scored by Raúl|44]]
| manageryears1 = 2019–2025
| managerclubs1 = [[:en:Real Madrid Castilla|Real Madrid Castilla]]
| manageryears3 =
| managerclubs3 =
| pcupdate =
}}
'''Raúl González Blanco''' ([[Spaans]] uitgespreek: [raˈul ɣonˈθaleθ ˈβlaŋko]; gebore op [[27 Junie]] [[1977]]), bekend as eenvoudig '''Raúl''', is 'n [[Spanje|Spaanse]] [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige speler wat as 'n voorspeler gespeel het. Hy is tans die afrigter van Real Madrid Castilla, die reserwespanspan van die [[La Liga]]-klub [[Real Madrid]]. Raúl word beskou as een van die grootste aanvallers van alle tye. In een stadium van sy loopbaan was hy gelyktydig die topskieter van Real Madrid, die [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spaanse nasionale span]], en die [[UEFA Champions League]]. Raúl het meer as 1,000 wedstryde in sy loopbaan gespeel.<ref>{{cite web|url=http://www.marca.com/2013/04/27/futbol/futbol_internacional/1367059564.html?a=19e5dd1a454706c264dfade5e2f2327b&t=1367080283|title=1.000 veces Raúl|date=27 April 2013|publisher=marca.com|language=es|access-date=2 May 2013}}</ref>
Raúl het 16 jaar van sy loopbaan by Real Madrid deurgebring en het die rekord vir meeste wedstryde vir die klub opgestel (741). Met ''Los Blancos'' het hy ses La Liga-titels, drie Champions League-titels, vier Supercopa de España-titels, een [[UEFA Superbeker]], en twee [[Interkontinentale Beker]]-titels gewen. In 2001 was hy die naaswenner vir die Ballon d'Or, en twee jaar later het hy kaptein van Real Madrid geword. Raúl het die klub in 2010 verlaat nadat hy 323 doele vir hulle aangeteken het en het by die [[Bundesliga]]-klub Schalke 04 aangesluit.<ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/worldfootball/clubfootball/news/newsid=1028166.html|title=Record breaker Raul propels Real|date=15 February 2009|publisher=FIFA.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20090218073208/http://www.fifa.com/worldfootball/clubfootball/news/newsid=1028166.html|archive-date=18 February 2009|access-date=2 May 2013|url-status=dead}}</ref> In Duitsland het hy 'n [[DFB-Pokal]] en DFL-Superbeker gewen voordat hy na die [[Katar|Katarse]] klub Al Sadd en daarna die [[Verenigde State van Amerika|Amerikaanse]] klub New York Cosmos verskuif het.<ref>{{cite web|url=http://futbol.as.com/futbol/2012/02/19/mas_futbol/1329606022_850215.html|title=Gol 400 de Raúl|date=19 February 2012|publisher=as.com|language=es|access-date=2 May 2013}}</ref> Vir Spanje het Raúl 44 doele in 102 wedstryde aangeteken en word hy as een van die grootste Spaanse spelers aller tye beskou. Hy het ''La Roja'' in drie [[Sokker-Wêreldbeker|FIFA Wêreldbekertoernooie]] en twee [[UEFA Europa-beker|Europese Kampioenskappe]] verteenwoordig en is ingesluit in die Euro-span van die Toernooi vir 2000. Hy het in 2002 kaptein van die nasionale span geword en het in 2006 uit internasionale sokker getree.
As een van die mees suksesvolle spelers in die Champions League se geskiedenis, is Raúl drie keer agtereenvolgens aangewys as [[UEFA]] Klub-aanvaller van die Jaar (1999–2000, 2000–01, en 2001–02) en was hy die topskieter van die kompetisie in 1999–2000 en 2000–2001. In 1999 is hy deur die Internasionale Federasie van Voetbalgeskiedenis en -Statistiek aangewys as die wêreld se top internasionale doelskieter. Verdere toekennings sluit in twee Pichichi-trofeë, vyf Don Balón-toekennings, en die Beste Speler-toekenning by die 1998 Interkontinentale Beker. In 2004 is hy opgeneem in die [[FIFA]] 100-lys van die wêreld se beste lewende spelers en is ook ingesluit in UEFA se lys van die 50 beste Europese spelers van die tydperk 1954–2004. Hy is ook deur European Sports Media aangewys in die Europese Span van die Jaar in 1997, 1999 en 2000.<ref>{{cite web|url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/esm-xi.html|title=1999/00|last=Stokkermans|first=Karel|date=14 March 2007|website=RSSSF|access-date=2 May 2013}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Raúl}}
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1977]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
jfz5x7bavbuvz0e23m8i1adyonsnrmq
Ferenc Puskás
0
429641
2896586
2892480
2026-04-23T09:19:11Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896586
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Ferenc Puskás
| image = [[Lêer:Puskas (1971).tif|240px]]
| image_size =
| caption = Puskás in 1971
| birth_name = Ferenc Purczeld
| birth_date = {{birth date|df=y|1927|4|1}}
| birth_place = [[Boedapest]], Koninkryk van Hongarye
| death_date = {{death date and age|df=y|2006|11|17|1927|4|2}}
| death_place = Boedapest, Hongarye
| position = Aanvaller, aanvallende middelvelder
| height = 1,72 m
| youthyears1 = 1940–1943
| youthclubs1 = [[Budapest Honvéd FC|Kispest Honvéd]]
| years1 = 1943–1956
| clubs1 = [[Budapest Honvéd FC|Budapest Honvéd]]
| caps1 = 350
| goals1 = 358
| years2 = 1958–1966
| clubs2 = [[Real Madrid]]
| caps2 = 180
| goals2 = 156
| totalcaps = 530
| totalgoals = 514
| nationalyears1 = 1945–1956
| nationalteam1 = [[Hongaarse nasionale sokkerspan|Hongarye]]
| nationalcaps1 = 85
| nationalgoals1 = [[:en:List of international goals scored by Ferenc Puskás|84]]
| nationalyears2 = 1961–1962
| nationalteam2 = [[Paanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| nationalcaps2 = 4
| nationalgoals2 = 0
| nationalyears3 = 1963
| nationalteam3 = [[:en:Madrid autonomous football team|Castile]]
| nationalcaps3 = 1
| nationalgoals3 = 2
| manageryears1 = 1966–1967
| managerclubs1 = [[Hércules CF|Hércules]]
| manageryears2 = 1967
| managerclubs2 = [[San Francisco Golden Gate Gales]]
| manageryears3 = 1968
| managerclubs3 = [[Vancouver Royals]]
| manageryears4 = 1968–1969
| managerclubs4 = [[Deportivo Alavés|Alavés]]
| manageryears5 = 1970–1974
| managerclubs5 = [[Panathinaikos FC|Panathinaikos]]
| manageryears6 = 1974–1975
| managerclubs6 = [[Real Murcia]]
| manageryears7 = 1975–1976
| managerclubs7 = [[Colo-Colo]]
| manageryears8 = 1976–1977
| managerclubs8 = [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan|Saoedi-Arabië]]
| manageryears9 = 1978–1979
| managerclubs9 = [[AEK Athens F.C.|AEK Athens]]
| manageryears10 = 1979–1982
| managerclubs10 = [[Al Masry SC|Al Masry]]
| manageryears11 = 1985–1986
| managerclubs11 = [[Club Sol de América|Sol de América]]
| manageryears12 = 1986–1989
| managerclubs12 = [[Cerro Porteño]]
| manageryears13 = 1989–1992
| managerclubs13 = [[South Melbourne FC|South Melbourne]]
| manageryears14 = 1993
| managerclubs14 = [[Hongaarse nasionale sokkerspan|Hongarye]]
| full_name = Ferenc Puskás
}}
'''Ferenc Puskás''' ([[Hongaars|Hongaarse]] uitspraak: [ˈfɛrɛnt͡s ˈpuʃkaːʃ]; oorspronklik '''Purczeld'''; [[1 April]] [[1927]] – [[17 November]] [[2006]]) was ’n [[Hongarye|Hongaarse]] [[Sokker|sokkerspeler]] en afrigter, wat wyd beskou word as een van die grootste sokkerspelers van alle tye en die sport se eerste internasionale superster.<ref name="superstar">{{cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Ferenc-Puskas|title=BRITANNICA : Ferenc Puskas|archive-url=https://web.archive.org/web/20201029135944/https://www.britannica.com/biography/Ferenc-Puskas|archive-date=29 October 2020|access-date=5 August 2020|url-status=live}}</ref> As aanvaller en aanvallende middelvelder het hy 84 doele in 85 internasionale wedstryde vir Hongarye aangeteken, en later ook in vier internasionale wedstryde vir [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]] gespeel. Hy het in 1952 ’n Olimpiese goue medalje gewen en sy land na die eindstryd van die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1954|1954 Wêreldbeker]] gelei. Hy het drie [[UEFA Champions League|Europese Bekers]] gewen (1959, 1960, 1966), tien nasionale kampioenskappe (vyf Hongaars en vyf Spaanse [[La Liga|Primera División]]), en agt individuele topskietertoekennings. Bekend as die "Galopperende Majoor", is hy in 1995 deur die [[:en:IFFHS|IFFHS]] erken as die grootste eerste-afdeling doelskieter van die 20ste eeu.<ref name="FIFA benefit">{{cite web|url=https://www.fifa.com/aboutfifa/federation/president/news/newsid=100845.html|title=FIFA President: FIFA to help the Galloping Major|date=12 October 2005|publisher=[[FIFA]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20080101011633/http://www.fifa.com/aboutfifa/federation/president/news/newsid%3D100845.html|archive-date=1 January 2008|access-date=17 November 2006|url-status=dead}}</ref><ref name="Spanish obit">{{cite web|url=http://www.as.com/articulo/Futbol/Coronel/Puskas/zurdo/oro/dasftb/20061117dasdasftb_2/Tes/|title=Coronel Puskas, el zurdo de oro|date=17 November 2006|work=Diario AS|language=es|archive-url=https://web.archive.org/web/20080724064913/http://www.as.com/articulo/Futbol/Coronel/Puskas/zurdo/oro/dasftb/20061117dasdasftb_2/Tes/|archive-date=24 July 2008|access-date=17 November 2006|url-status=live}}</ref><ref name="Puskás auction">{{cite web|url=http://sport.guardian.co.uk/golf/story/0,10069,1590809,00.html|title=Lineker tees up another nice little earner|last=Mackay|first=Duncan|date=13 October 2005|website=[[The Guardian]]|location=London|archive-url=https://web.archive.org/web/20080422141540/http://sport.guardian.co.uk/golf/story/0,10069,1590809,00.html|archive-date=22 April 2008|access-date=17 November 2006|url-status=live}}</ref> Met 802 doele in 792 amptelike wedstryde is hy die sewende hoogste doelskieter van alle tye volgens die [[:en:RSSSF|RSSSF]].<ref>{{Cite web|url=https://www.rsssf.org/players/prolific.html|title=Prolific Scorers Data - Official matches|archive-url=https://web.archive.org/web/20230709223013/https://www.rsssf.org/players/prolific.html|archive-date=9 July 2023|access-date=24 June 2022|url-status=live}}</ref>
Hy was die seun van die voormalige sokkerspeler Ferenc Puskás Senior. Puskás het sy loopbaan in Hongarye begin waar hy vir Kispest en later Budapest Honvéd gespeel het. Hy was vier keer die topskieter in die Hongaarse liga en in 1948 ook die topskieter in [[Europa]]. Gedurende die 1950’s was hy ’n prominente lid en kaptein van die Hongaarse nasionale span, bekend as "Die Magtige Magyare". Ná die [[Hongaarse Rewolusie van 1956|Hongaarse Rewolusie]] is hy vir twee jaar deur [[UEFA]] geskors. In 1958 het hy op 31-jarige ouderdom na [[Spanje]] geëmigreer en by [[Real Madrid]] aangesluit, nadat hy nie in 1957 by Ethnikos Piraeus kon aansluit nie weens druk van mededingende klubs.<ref>[https://www.ertsports.gr/retro/proto-thema-stin-eyropi-o-ethnikos/ Πρώτο θέμα στην Ευρώπη ο Εθνικός ertsports.gr]</ref> By Real Madrid het hy vier [[:en:Pichichi_Trophy|Pichichi-toekennings]] gewen en sewe doele in twee Europese Beker-eindstryde aangeteken, met drie titels in daardie kompetisie en vyf agtereenvolgende La Liga-titels. In totaal het hy 619 doele in 618 wedstryde in die Hongaarse en Spaanse ligas en nasionale bekers aangeteken.
Ná sy uittrede as speler het hy ’n afrigter geword. Die hoogtepunt van sy afrigterloopbaan was in 1971 toe hy [[Panathinaikos FC|Panathinaikos]] na die Europese Beker-eindstryd gelei het, waar hulle met 2–0 teen [[AFC Ajax|Ajax]] verloor het. Hy het die klub ook in 1972 na die kampioenskap gelei en het ’n ikoon in [[Griekeland]] geword. Daarna het hy verskeie poste beklee in lande soos Spanje, [[Paraguay]] en die [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan|Saoedi-Arabiese nasionale span]], met wisselende sukses. Hy het in 1978–79 weer na Griekeland teruggekeer om ’n sterk AEK-span te bestuur. In 1993 het hy na Hongarye teruggekeer en tydelik beheer van die Hongaarse nasionale span geneem.<ref>{{cite news|url=http://thescotsman.scotsman.com/obituaries.cfm?id=1716212006|title=Obituary:Ferenc Puskas|newspaper=The Scotsman|date=20 November 2003|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20071016044745/http://thescotsman.scotsman.com/obituaries.cfm?id=1716212006|archive-date=16 October 2007}}</ref> In 1998 het hy een van die eerste [[FIFA]]/SOS-welsynsambassadeurs geword.<ref>{{cite web|url=http://www.soschildrensvillages.org.uk/charity-news/puskas-obituary.htm|title=SOS Children mourns Ferenc Puskas|date=17 November 2006|work=soschildrensvillages.org.uk|publisher=SOS Children's Villages|archive-url=https://web.archive.org/web/20070210200628/http://www.soschildrensvillages.org.uk/charity-news/puskas-obituary.htm|archive-date=10 February 2007|access-date=20 November 2006|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref> In 2002 is die Népstadion in [[Boedapest]] herdoop tot die Puskás Ferenc Stadion ter sy ere. In 2003 is hy deur die Hongaarse Sokkerfederasie aangewys as die beste Hongaarse speler van die afgelope 50 jaar tydens die [[:en:UEFA_Jubilee_Awards|UEFA Jubileum-toekennings]].<ref name="UEFA Jubilee">{{cite web|url=http://www.uefa.com/uefa/news/Kind=256/newsId=130150.html|title=Golden Players take centre stage|date=29 November 2003|publisher=[[UEFA]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20050317084104/http://www.uefa.com/uefa/news/Kind%3D256/newsId%3D130150.html|archive-date=17 March 2005|url-status=dead}}</ref> In Oktober 2009 het FIFA die FIFA Puskás-toekenning ingestel, wat jaarliks toegeken word aan die speler wat die "mooiste doel" van die jaar aangeteken het. Hy is ook op Pelé se lys van die 100 grootste sokkerspelers van alle tye geplaas.<ref>{{Cite web|url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm|title=Pele's list of the greatest|date=2004-03-04|website=BBC Sport|access-date=2025-05-30}}</ref>
==Verwysings==
{{Verwysings}}
==Eksterne skakels==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* {{en}} [http://www.puskas.com/en/home.html Amptelike webwerf]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Puskás, Ferenc}}
[[Kategorie:Hongaarse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1927]]
[[Kategorie:Sterftes in 2006]]
lbf2x8etvhmqtkfm05x2tjlnxehl17x
Luis Enrique
0
429665
2896516
2892735
2026-04-23T08:53:07Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896516
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Luis Enrique
| image = [[Lêer:2015 UEFA Super Cup 66.jpg|240px]]
| caption = Luis Enrique as afrigter van [[FC Barcelona|Barcelona]] in 2015
| fullname = Luis Enrique Martínez García<ref name=Profile>{{cite news|url=https://www.elmundo.es/elmundodeporte/envivos/fichas/1/085/85.html|title=LUIS ENRIQUE García Martínez|newspaper=[[:en:El Mundo (Spain)|El Mundo]]|language=es|access-date=1 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190801144230/https://www.elmundo.es/elmundodeporte/envivos/fichas/1/085/85.html|archive-date=1 August 2019}}</ref>
| birth_date = {{birth date and age|1970|5|8|df=y}}
| birth_place = [[Gijón]], Spanje
| height = 1,80 m
| position = Middelveldspeler, aanvaller
| currentclub = [[Paris Saint-Germain]] (afrigter)
| youthyears1 = 1981–1988 | youthclubs1 = [[:en:Sporting de Gijón (youth)|Sporting Gijón]]
| youthyears2 = 1984–1988 | youthclubs2 = → La Braña (leen)
| years1 = 1988–1990 | clubs1 = [[:en:Sporting de Gijón B|Sporting Gijón B]] | caps1 = 27 | goals1 = 5
| years2 = 1989–1991 | clubs2 = [[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]] | caps2 = 36 | goals2 = 14
| years3 = 1991–1996 | clubs3 = [[Real Madrid CF|Real Madrid]] | caps3 = 157 | goals3 = 15
| years4 = 1996–2004 | clubs4 = [[FC Barcelona|Barcelona]] | caps4 = 207 | goals4 = 73
| totalcaps = 427 | totalgoals = 107
| nationalyears1 = 1990–1991 | nationalteam1 = [[:en:Spain national under-21 football team|Spanje o/21]] | nationalcaps1 = 5 | nationalgoals1 = 0
| nationalyears2 = 1991–1992 | nationalteam2 = [[:en:Spain national under-23 football team|Spanje o/23]] | nationalcaps2 = 14 | nationalgoals2 = 3
| nationalyears3 = 1991–2002 | nationalteam3 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]] | nationalcaps3 = 62 | nationalgoals3 = 12
| nationalyears4 = 1999–2000 | nationalteam4 = [[:en:Asturias autonomous football team|Asturië]] | nationalcaps4 = 2 | nationalgoals4 = 0
| manageryears1 = 2008–2011 | managerclubs1 = [[:en:FC Barcelona Atlètic|Barcelona B]]
| manageryears2 = 2011–2012 | managerclubs2 = [[AS Roma|Roma]]
| manageryears3 = 2013–2014 | managerclubs3 = [[RC Celta de Vigo|Celta]]
| manageryears4 = 2014–2017 | managerclubs4 = [[FC Barcelona|Barcelona]]
| manageryears5 = 2018–2019 | managerclubs5 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| manageryears6 = 2019–2022 | managerclubs6 = [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]]
| manageryears7 = 2023– | managerclubs7 = [[Paris Saint-Germain]]
}}
'''Luis Enrique Martínez García''' (<small>[[Spaans]] uitspraak:</small> [lwis enˈrike maɾˈtineθ ɡaɾˈθia]; gebore [[8 Mei]] [[1970]]), beter bekend as '''Luis Enrique''', is ’n [[Spanje|Spaanse]] [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige professionele sokkerspeler. Hy is tans die hoofafrigter van die Franse [[Ligue 1]]-klub [[Paris Saint-Germain]].
Luis Enrique was ’n veelsydige speler met uitstekende tegniek en kon in verskeie posisies aangewend word, hoewel hy meestal as middelveldspeler of aanvaller gespeel het. Hy was veral bekend vir sy vurige temperament en uitsonderlike uithouvermoë. Tussen 1991 en 2004 het hy groot sukses behaal by beide [[Real Madrid]] en [[FC Barcelona|Barcelona]], met meer as 500 amptelike wedstryde en oor die 100 doele agter sy naam. Hy het [[Spaanse nasionale sokkerspan|Spanje]] op internasionale vlak verteenwoordig in drie [[Sokker-Wêreldbeker|Wêreldbekertoernooie]] en een [[UEFA Europa-beker|Europese Kampioenskap]].
Sy afrigterloopbaan het in 2008 begin toe hy die stuur oorgeneem het van [[:en:Barcelona_B|Barcelona B]], waarna hy in 2011 na Roma verhuis het. In die 2013–14-seisoen het hy Celta Vigo afgerig voordat hy teruggekeer het na Barcelona, waar hy in sy eerste seisoen die driekroon ([[La Liga]], Copa del Rey en [[UEFA Champions League]]) gewen het, en in die tweede seisoen die dubbel (liga en beker).
In 2018 is hy aangestel as hoofafrigter van die Spaanse nasionale span, maar het in 2019 weens familierede bedank. Hy is later dieselfde jaar weer aangestel en het die span gelei tot die halfeindronde van Euro 2020 en ’n tweede plek in die 2020–21 [[UEFA Nations League]]. Ná die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|Wêreldbeker in 2022]] het hy uitgetree. In Julie 2023 het hy by Paris Saint-Germain aangesluit en drie binnelandse trofeë in sy eerste seisoen verower.<ref name="PSGAngers">{{cite news|url=https://www.lequipe.fr/Football/Actualites/Le-psg-champion-de-france-pour-la-13e-fois-de-son-histoire-apres-sa-victoire-contre-angers/1551951|title=Le PSG champion de France pour la 13e fois de son histoire après sa victoire contre Angers|newspaper=L'Équipe|language=fr|date=5 April 2025|access-date=6 April 2025}}</ref> Op 31 Mei 2025 het hy PSG na hul eerste Champions League-titel ooit gelei nadat hulle [[FC Internazionale Milano|Inter Milaan]] met 5-0 in die eindstryd verslaan het.<ref>{{Cite web|url=https://www.france24.com/en/live-news/20250531-paris-saint-germain-win-the-champions-league-in-style|title=Paris Saint-Germain win the Champions League in style|date=2025-05-31|website=France 24|access-date=2025-05-31}}</ref>
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{normdata}}
{{DEFAULTSORT:Enrique, Luis}}
[[Kategorie:Spaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1970]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
lswqubozqnxm0vakkxe19bqjmmdzrxs
Desiree Ellis
0
450763
2896514
2892439
2026-04-23T08:52:23Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896514
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Desiree Ellis
| fullname = Desiree Ellis<ref>{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce93/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA Women's World Cup Australia & New Zealand 2023 – Squad List: South Africa (RSA) |publisher=[[FIFA]] |page=26 |date=11 July 2023 |access-date=11 July 2023}}</ref>
| image = [[Lêer:Chile - Sudáfrica 20181009 19.jpg|220px]]
| birth_date = {{birth date and age|df=yes|1963|3|14}}<ref>{{Cite web|url=https://www.fifa.com/womensworldcup/players/coaches/coach/338357/|title=FIFA Women's World Cup France 2019™ - Coaches - {coach_hint} |last=FIFA.com|website=www.fifa.com|language=en|access-date=2019-06-10}}</ref>
| caption = Ellis in 2019
| birth_place = [[Soutrivier]], [[Kaapstad]], [[Wes-Kaap]]
| height =
| position = Middelveldspeler
| currentclub = [[Banyana-Banyana|Suid-Afrika]] (hoofafrigter)
| clubnumber =
| youthclubs1 = Saban United
| youthyears1 =
| clubs1 = Athlone Celtic
| years1 = 1978–1984
| caps1 = 126
| goals1 = 51
| years2 = 1985–1986
| clubs2 = [[Wynberg St Johns]]
| caps2 = 44
| goals2 = 22
| years3 = 1987–1988
| clubs3 = Joyces United
| caps3 = 46
| goals3 = 28
| years4 = 1989–1990
| clubs4 = [[St Albans City F.C.|St. Albans City]]
| caps4 = 54
| goals4 = 36
| years5 = 1991–2002
| clubs5 = [[Spurs Ladies]]
| caps5 = 330
| goals5 = 231
| totalcaps = 600
| totalgoals = 368
| nationalyears1 = 1993–2002
| nationalteam1 = [[Banyana-Banyana|Suid-Afrika]]
| nationalcaps1 = 32
| nationalgoals1 = 6
| manageryears1 = 2006–2016
| managerclubs1 = [[Spurs Ladies]]
| manageryears2 = 2016–
| managerclubs2 = [[Banyana-Banyana|Suid-Afrika]]
| pcupdate = 15 Augustus 2014
| ntupdate =
}}
'''Desiree Ellis''' (gebore [[14 Maart]] [[1963]]) is ’n [[Suid-Afrikaanse]] [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige speler. Sy is tans die afrigter van die [[Banyana-Banyana|Suid-Afrikaanse nasionale vrouesokkerspan]].
As speler het Ellis vir 24 jaar klubsokker gespeel vir Suid-Afrikaanse, Ierse en Engelse spanne, meestal in die middelveld. Haar langste verbintenis by ’n klub was by Spurs Ladies, waar sy altesaam 11 jaar gespeel het. Internasionaal het sy Suid-Afrika verteenwoordig en was sy een van die stigterslede van die nasionale vrouespan, wat amptelik in 1993 tot stand gekom het nadat [[SAFA]] in 1992 by [[FIFA]] aangesluit het. Op die ouderdom van 30 het sy haar debuut gemaak vir Suid-Afrika as visekaptein in die span se eerste amptelike wedstryd — ’n 13-0 oorwinning teen Eswatini (voorheen Swaziland). Ellis het vir nog 9 jaar gespeel en in 2002 op die ouderdom van 39 afgetree.
Sedert 2016, as afrigter van die Suid-Afrikaanse vrouespan, het sy Banyana Banyana gelei na ’n tweede plek by die 2018 Vroue-Afrika-beker (WAFCON), wat hulle gekwalifiseer het vir hul eerste Vroue-Wêreldbeker-toernooi — die 2019 FIFA Vroue-Wêreldbeker. In 2022 het sy die span gelei na hul eerste WAFCON-titel, wat hulle ook na hul tweede Wêreldbeker-toernooi gebring het. By die 2023 Vroue-Wêreldbeker het die span vir die eerste keer in hul geskiedenis deurgedring na die uitklopfase van die toernooi, en is in die Ronde van 16 uitgeskakel teen Nederland.
Vir haar prestasies met Banyana Banyana is sy elke jaar van 2018 tot 2023 aangewys as [[Konfederasie van Afrikasokker|CAF]] Vroue-afrigter van die Jaar, en het vier keer die toekenning ontvang. In April 2023 is Ellis vereer met die Nasionale [[Orde van Ikhamanga]] deur die Suid-Afrikaanse regering vir haar bydraes tot sokker.<ref>{{Cite web |last=Hemmonsbey |first=Keanan |date=2023-04-28 |title=OFF FIELD RECOGNITION: Injured Kolisi honoured with National Order of Ikhamanga |url=https://www.dailymaverick.co.za/article/2023-04-28-injured-kolisi-honoured-with-national-order-of-ikhamanga/ |access-date=2023-05-02 |website=Daily Maverick |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Khumalo |first=Juniour |title=Siya Kolisi, Desiree Ellis, Tracy Chapman among 32 bestowed national orders by Ramaphosa |url=https://www.news24.com/news24/politics/government/siya-kolisi-desiree-ellis-tracy-chapman-among-32-bestowed-national-orders-by-ramaphosa-20230429 |access-date=2023-05-02 |website=News24 |language=en}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Ellis, Desiree}}
[[Kategorie:Suid-Afrikaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1963]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Suid-Afrikaanse sportvroue]]
rnzxz8gfud0hu7jtutes6b8yy75btzb
Janine van Wyk
0
450790
2896622
2892540
2026-04-23T09:35:10Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896622
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Janine van Wyk
| image = [[Lêer:Chile - Sudáfrica 20181009 03.jpg|220px]]
| image_size = 240px
| caption = Van Wyk in Oktober 2018
| fullname = Janine van Wyk
| birth_date = {{birth date and age|df=yes|1987|4|17}}
| birth_place = [[Alberton]], [[Gauteng]]
| height = 1,64 m
| position = Verdediger
| currentclub = [[JVW Sokkerklub|JVW]] (hoofafrigter)
| youthclubs1 = Springs Home Sweepers
| youthyears1 =
| years1 =
| youthclubs2 = Scaw Metals
| youthyears2 =
| clubs1 = [[Moroka Swallows F.C.|Moroka Swallows]]
| caps1 =
| goals1 =
| years2 =
| clubs2 = [[Palace Super Falcons]]
| years3 = 2013–2016
| clubs3 = [[JVW Sokkerklub|JVW]]
| years4 = 2017–2018
| clubs4 = [[Houston Dash]]
| caps4 = 41
| goals4 = 0
| years5 = 2019
| clubs5 = [[JVW Sokkerklub|JVW]]
| caps5 = 6
| goals5 = 2
| years6 = 2019–2020
| clubs6 = [[Fortuna Hjørring]]
| caps6 = 0
| goals6 = 0
| years7 = 2020–2021
| clubs7 = [[Glasgow City F.C.|Glasgow City]]
| caps7 = 3
| goals7 = 1
| years8 = 2021-2022
| clubs8 = [[JVW Sokkerklub|JVW]]
| caps8 =
| goals8 =
| years9 = 2022-2023
| clubs9 = [[Ergotelis W.F.C.|Ergotelis]]
| caps9 =
| goals9 =
| years10 = 2023
| clubs10 = [[JVW Sokkerklub|JVW]]
| caps10 =
| goals10 =
| nationalyears1 = 2005–2023
| nationalteam1 = [[Banyana-Banyana|Suid-Afrika]]
| nationalcaps1 = 185
| nationalgoals1 = 12
| manageryears1 = 2016
| managerclubs1 = [[JVW Sokkerklub|JVW]] (speler-afrigter)
| pcupdate = 23:00, 22 Maart 2021 (UTC)
| ntupdate =
| manageryears2 = 2023-2024
| managerclubs2 = [[JVW Sokkerklub|JVW]] (assistent)
| manageryears3 = 2025-
| managerclubs3 = [[JVW Sokkerklub|JVW]]
}}
'''Janine van Wyk''' (gebore [[17 April]] [[1987]]) is ’n voormalige Suid-Afrikaanse professionele sokkerverdediger, afrigter, en eienaar van [[JVW Sokkerklub]], ’n klub wat sy gestig het en wat haar naam dra. Van Wyk was die kaptein van die [[Banyana-Banyana|Suid-Afrikaanse nasionale vrouesokkerspan]], het die meeste internasionale wedstryde van alle Afrikavrouespanlede met 185 agter haar naam, en was die eerste Suid-Afrikaner ooit wat in die [[Verenigde State van Amerika|VSA]] se Nasionale Vrouesokkerliga gespeel het.<ref>{{Cite news |title=Holders South Africa book Women's Nations Cup spot |language=en |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/africa/67614471 |access-date=2023-12-04 |archive-date=4 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231204205801/https://www.bbc.com/sport/africa/67614471 |url-status=live }}</ref><ref name="rsa">{{cite web |url=https://www.timeslive.co.za/sport/soccer/2018-09-18-watch--janine-van-wyk-celebrates-her-150th-banyana-banyana-cap/ |title=Janine van Wyk celebrates her 150th Banyana Banyana cap |access-date=19 March 2019 |date=18 September 2018 |archive-date=4 July 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190704161116/https://www.timeslive.co.za/sport/soccer/2018-09-18-watch--janine-van-wyk-celebrates-her-150th-banyana-banyana-cap/ |url-status=live }}</ref>
== Vroeë lewe en onderwys ==
Van Wyk is in [[Alberton]] gebore as die dogter van Dannie en Gwen van Wyk.<ref>{{cite news|title=All eyes on Rio for Janine|url=http://albertonrecord.co.za/83434/all-eyes-on-rio-for-janine/|access-date=17 November 2016|work=Alberton Record|date=7 October 2015|archive-date=6 March 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170306085142/http://albertonrecord.co.za/83434/all-eyes-on-rio-for-janine/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=https://thesportseagle.co.za/janine-van-wyk-dad/|title=Janine Van Wyk And Her Dad|last=Skosana|first=Cyril|date=10 June 2014|website=The Sports Eagle|archive-url=https://web.archive.org/web/20190824184844/https://thesportseagle.co.za/janine-van-wyk-dad/|archive-date=24 August 2019|access-date=13 June 2019|url-status=dead}}</ref> Sy het in Germiston grootgeword en het op die ouderdom van 6 begin sokker speel. Sy het [[Hoërskool Alberton]] bygewoon. Haar eerste span was die Springs Home Sweepers in KwaThema.<ref name="tembisan.co.za">{{cite news|last=Mukwevho Ne-vumbani|first=Victor|url=http://tembisan.co.za/16031/banyana-banyana-defender-aims-high/|title=Banyana Banyana defender aims high|newspaper=The Tembisan|date=30 May 2014|access-date=13 August 2014|archive-date=18 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190518102026/https://tembisan.co.za/16031/banyana-banyana-defender-aims-high/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/48502231|title=South Africa captain Janine van Wyk's journey to the Women's World Cup|work=BBC Sport|date=6 June 2019|access-date=7 June 2019|archive-date=16 June 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616072804/https://www.bbc.co.uk/sport/football/48502231|url-status=live}}</ref> Sy het op die ouderdom van 15 as ’n [[lesbiër]] uitgekom.<ref>{{cite news|last1=Inocéncio|first1=Josh|title=From One South to Another: Houston Dash Player Talks Journey from South Africa to Texas|url=https://www.spectrumsouth.com/south-africa-houston-dash-player/|access-date=28 September 2019|work=Spectrum South|date=14 August 2017|archive-date=17 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240617123846/https://www.spectrumsouth.com/south-africa-houston-dash-player/|url-status=live}}</ref>
== Klubloopbaan ==
’n Paar jaar later het Van Wyk by die Moroka Swallows aangesluit en later by die Palace Super Falcons van [[Tembisa]], waar sy deel was van ’n span wat drie opeenvolgende ligatitels gewen het. Van Wyk het haar tyd by die Super Falcons as "onvergeetlik" beskryf en gesê dat hulle gedurende dié drie ligaseisoene "onoortreflik" was. Sy het toe haar eie klub gestig, genaamd JVW F.C. Sy het voorheen as speler-afrigter vir die klub gedien.<ref>{{cite web|url=http://www.southafrica.info/news/sport/football-banyana-290413.htm#.U-vUdV2t-o8|title=Banyana captain gives back to football|date=29 April 2013|work=southafrica.info|archive-url=https://web.archive.org/web/20160310181306/http://www.southafrica.info/news/sport/football-banyana-290413.htm#.U-vUdV2t-o8|archive-date=10 March 2016|access-date=13 August 2014|url-status=dead}}</ref>
Op 21 Desember 2016 het sy by die Houston Dash in die National Women’s Soccer League (NWSL) onderteken.<ref>{{cite web|url=https://www.houstondynamo.com/post/2016/12/21/houston-dash-sign-south-african-defender-janine-van-wyk-0|title=Houston Dash sign South African defender Janine Van Wyk|date=21 December 2016|access-date=20 March 2019}}</ref> In 2017 het sy 17 wedstryde vir die Dash gespeel.<ref name="stats">{{cite web|url=https://us.soccerway.com/players/janine-van-wyk/253659/|title=J. VAN WYK|access-date=20 March 2019}}</ref> Van Wyk het in 2018 na Houston teruggekeer vir die NWSL-seisoen en in 20 wedstryde verskyn. Op 1 Oktober 2018 is Van Wyk deur die Houston Dash vrygestel en op die herinskrywingslys geplaas, maar geen ander span het haar regte opgeëis nie.<ref>{{cite web|url=http://www.nwslsoccer.com/news/article/nwsl-players-available-on-the-re-entry-wire|title=NWSL players available on the Re-Entry Wire|date=1 October 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20191214132606/http://www.nwslsoccer.com/news/article/nwsl-players-available-on-the-re-entry-wire|archive-date=14 December 2019|access-date=20 March 2019|url-status=dead}}</ref>
In Augustus 2019 het sy vir die [[Denemarke|Deense]] klub Fortuna Hjørring onderteken.<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/49466308|title=Janine van Wyk: South Africa captain signs for Danish club Fortuna Hjorring|work=BBC Sport|date=25 August 2019}}</ref> Ná ’n kniebesering tydens ’n oefensessie en haar terugkeer na Suid-Afrika, het Van Wyk op 14 Januarie 2020 aangekondig dat sy en Fortuna Hjørring ooreengekom het om haar kontrak te beëindig sodat sy op haar rehabilitasie kon fokus.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/51104926|title=Injury forces Janine van Wyk to end contract in Denmark|date=14 January 2020|website=BBC}}</ref>
Van Wyk het in Julie 2020 na Europa teruggekeer toe sy by Glasgow City, ’n klub in die [[Skotland|Skotse]] Women's Premier League (SWPL), aangesluit het.<ref>{{cite web|url=https://www.glasgowcityfc.co.uk/latest/2020/7/14/janine-van-wyk-signs-for-city|title=Janine Van Wyk Signs for City|date=14 July 2020|publisher=Glasgow City FC|access-date=14 July 2020}}</ref> Ná ’n enkele verskyning in ’n UEFA Women's Champions League-wedstryd teen VfL Wolfsburg, is haar SWPL-debuut vir ’n paar maande vertraag weens ’n kombinasie van ’n kniebesering en die opskorting van die liga gedurende die [[Covid-19-pandemie]].<ref>{{cite news|last1=Lambley|first1=Garrin|title=Janine van Wyk: Banyana Banyana skipper over knee injury, ready to play|url=https://www.thesouthafrican.com/sport/soccer/janine-van-wyk-banyana-banyana-skipper-over-knee-injury-ready-to-play/|access-date=22 March 2021|work=The South African|date=24 February 2021}}</ref>
== Internasionale loopbaan ==
Van Wyk het haar debuut vir die nasionale span in 2005 gemaak teen Nigerië in die Afrikavrouekampioenskap. Sy het ’n pragtige vryskopdoel aangeteken toe Banyana Banyana hul eerste oorwinning ooit oor Nigerië behaal het sedert die stigting van die vrouenasionale span in 1993. Van Wyk het die enigste doel van daardie wedstryd aangeteken, met Banyana wat Nigerië uit die 2012 Afrikavrouekampioenskap uitgeskakel het.<ref>{{cite web|url=http://www.kickoff.com/mobile/news/47606/van-wyk-set-for-banyana-banyana-century|title=Van Wyk set for Banyana Banyana century – News – Kick Off|date=9 August 2014|publisher=KickOff|archive-url=https://web.archive.org/web/20160412141449/http://www.kickoff.com/mobile/news/47606/van-wyk-set-for-banyana-banyana-century|archive-date=12 April 2016|access-date=14 August 2014|url-status=dead}}</ref> Sy was ’n lid van die Suid-Afrikaanse span wat aan die 2012 Olimpiese Somerspele in Londen, Verenigde Koninkryk, deelgeneem het. Sy het gesê sy is trots om haar land op die Olimpiese Spele te verteenwoordig, al is die span in die eerste rondte uitgeskakel.<ref>{{cite web|url=http://www.womenssoccerunited.com/janine-van-wyk-i-am-so-proud-to-be-a-part-of-london-2012-olympics-exclusive-player-blog-for-womens-soccer-united/|title=Janine Van Wyk "I am so proud to be a part of London 2012 Olympics" – Exclusive player blog for Women's Soccer United|last1=van Wyk|first1=Janine|date=2 August 2012|publisher=Goal.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20161118035936/http://www.womenssoccerunited.com/janine-van-wyk-i-am-so-proud-to-be-a-part-of-london-2012-olympics-exclusive-player-blog-for-womens-soccer-united/|archive-date=18 November 2016|access-date=17 November 2016|url-status=live}}</ref>
Van Wyk het haar 100ste wedstryd vir Suid-Afrika in Augustus 2014 teen Namibië gespeel, wat met 2–0 gewen is.<ref>{{cite web|url=http://www.southafrica.info/news/sport/football-banyana-110814.htm#.U-2RV12t-o8|title=Banyana down Namibia in Van Wyk's 100th|date=11 August 2014|work=SouthAfrica.info|archive-url=https://web.archive.org/web/20141023155225/http://www.southafrica.info/news/sport/football-banyana-110814.htm#.U-2RV12t-o8|archive-date=23 October 2014|access-date=15 August 2014|url-status=dead}}</ref> Op daardie stadium was sy die tweede mees opgetekende vroulike speler in Suid-Afrika, aangesien haar spanmaat Portia Modise haar 110de wedstryd in dieselfde wedstryd gespeel het.<ref name="milestones">{{cite web|url=http://www.womenssoccerunited.com/reaching-milestones-south-africa/|title=Reaching milestones as South Africa (Banyana Banyana) continue on the road to the 2014 African Women's Championship|last1=van Wyk|first1=Janine|date=1 September 2014|publisher=Goal.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20161117211623/http://www.womenssoccerunited.com/reaching-milestones-south-africa/|archive-date=17 November 2016|access-date=17 November 2016|url-status=live}}</ref>
Op 28 Maart 2016 het sy die mees opgetekende speler in Suid-Afrikaanse sokkergeskiedenis geword (manlik of vroulik) toe sy haar 125ste wedstryd teen Kameroen gespeel het.<ref>{{cite web|url=http://www.safa.net/safa-news/675-banyana-banyana-captain-breaks-sa-record|title=Banyana Banyana captain breaks SA record|date=8 April 2016|publisher=[[South African Football Association]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20160410135836/http://www.safa.net/safa-news/675-banyana-banyana-captain-breaks-sa-record|archive-date=10 April 2016|access-date=9 April 2016|url-status=dead}}</ref> Op 18 September 2018 het sy haar 150ste wedstryd vir Suid-Afrika gespeel.[2] Van Wyk het die eerste kaptein geword wat haar span na ’n Vroue-Wêreldbeker-toernooi gelei het, asook die eerste kaptein in Suid-Afrikaanse geskiedenis wat enige Suid-Afrikaanse span by die 2019 Vroue-Wêreldbeker gelei het. Van Wyk het Banyana Banyana as kaptein na hul eerste WAFCON-oorwinning in 2022 gelei, waar hulle gashere Marokko met 2–1 in die eindstryd geklop het, ten spyte daarvan dat Van Wyk nie in die beginspan was nie.<ref>{{Cite news|title=South Africa beat Morocco to win first Wafcon title|language=en|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.com/sport/africa/62271962|access-date=2023-07-23|archive-date=18 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230418153200/https://www.bbc.com/sport/africa/62271962|url-status=live}}</ref> Van Wyk het haar laaste wedstryd vir Suid-Afrika op 4 Desember 2023 gespeel, waar sy gehelp het om WAFCON-kwalifikasie te verseker in ’n 2–0 tuisoorwinning oor Burkina Faso.
== JVW ==
Van Wyk het in 2013 die sokkerklub JVW gestig "met die doel om op die ontwikkeling van die vroulike sokkerspeler te fokus, terwyl ’n platform geskep word vir hulle om hoër vlakke in die sport te bereik. Wat begin het met slegs een span in 2013 wat aan die Sasol-liga deelgeneem het, het JVW FC oor die afgelope paar jaar geweldig gegroei en jong vroulike atlete ontwikkel tot waar die klub nou vyf spanne het wat dit verteenwoordig."<ref>{{Cite web|url=http://jvw5.co.za/|title=Home|website=JVW Football Club|language=en|access-date=2019-06-13}}</ref>
Die JVW eerstespan het die Gauteng Sasol-liga in 2016 gewen, met Van Wyk wat as speler-afrigter opgetree het. Hulle het ook die eindstryd van die Sasol Liga Nasionale Kampioenskap bereik, waar hulle uiteindelik met 1–0 teen Bloemfontein Celtic Ladies verloor het.
’n Paar jaar later, in 2019, het JVW FC weer die Gauteng Sasol-liga gewen en is tot Nasionale Kampioene gekroon nadat hulle die Limpopo-verteenwoordigers Maindies Ladies met 2–0 in die eindstryd verslaan het. Hiermee het hulle hul plek verseker in die pasgeloodsde (2019) Nasionale Vroueliga.
== Internasionale doele ==
{| class="wikitable"
|-
! No. !! Dt. !! Plek !! Teenstander !! Doel !! Uitslag !! Kompetisie
|-
| 1. || 4 November 2010 || [[Daveyton]], [[Banyana-Banyana|Suid-Afrika]] || {{vlagikoon|Nigerië}} Nigerië || align=center|'''1'''–2 || align=center| 1–2 || 2010 Afrikavrouekampioenskap
|-
| 2. || 7 November 2012 || Bata, [[Ekwatoriaal-Guinee]] || {{vlagikoon|Nigerië}} Nigerië || align=center|'''1'''–0 || align=center| 1–0 || 2012 Afrikavrouekampioenskap
|-
| 3. || 20 Oktober 2021 || [[Maputo]], [[Mosambiek]] || {{vlagikoon|Mosambiek}} Mosambiek || align=center|'''4'''–0 || align=center| 7–0 || 2022 Kwalifikasie vir die Vroue-Afrika-beker van Nasies
|-
|}
== Erelys ==
'''Glasgow City'''
* Scottish Women's Premier League: 2020–21<ref>{{Cite news|title=Van Wyk leaves Glasgow for SA return|language=en|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57639024|access-date=2021-06-28|archive-date=17 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240617123730/https://www.bbc.com/sport/football/57639024|url-status=live}}</ref>
'''Suid-Afrika'''
* Vroue-Afrika-beker van Nasies: 2022,<ref>{{Cite web |date=29 June 2023 |title=Magaia brace hands South Africa first TotalEnergies WAFCON trophy |url=https://www.cafonline.com/caf-womens-africa-cup-of-nations/news/magaia-brace-hands-south-africa-first-wafcon-trophy/ |access-date=6 August 2023 |website=CAF |language=}}</ref> tweede plek: 2008, 2012, 2018; derde plek: 2006, 2010
'''Individueel'''
*[[Suid-Afrikaanse Sokkervereniging]] Beste Vrouespeler: 2010<ref name="auto">{{Cite web|url=https://www.safa.net/2016/12/12/van-wyk-delighted-with-caf-nomination/|title=Van Wyk delighted with CAF nomination|date=12 December 2016|website=SAFA.net}}</ref>
*[[COSAFA-vrouekampioenskap|COSAFA Vrouekampioenskap]] Speler van die Toernooi: 2011
*Ekurhuleni Sporttoekennings Ekurhuleni Sportvrou van die Jaar: 2012<ref name="auto" />
*Gauteng Sporttoekennings Sportpersoonlikheid van die Jaar: 2015<ref>{{Cite web|url=https://www.kickoff.com/news/articles/south-africa-news/categories/news/banyana/banyana-banyana-captain-janine-van-wyk-wins-sport-personality-of-the-year-award/563360|title=Banyana Banyana captain Janine van Wyk wins Sport Personality of the Year award|date=15 October 2015|website=Kick Off|access-date=14 January 2021|archive-date=18 July 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220718115427/https://www.kickoff.com/news/articles/south-africa-news/categories/news/banyana/banyana-banyana-captain-janine-van-wyk-wins-sport-personality-of-the-year-award/563360|url-status=dead}}</ref>
*IFFHS CAF Vroueteam van die Dekade 2011–2020<ref>{{cite web |date=28 January 2021 |title=IFFHS Women's CAF Team Decade 2011–2020 |url=https://www.iffhs.com/index.php/posts/925 |access-date=7 August 2023 |work=The International Federation of Football History & Statistics ([[IFFHS]]) |archive-date=2 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230402080022/https://iffhs.com/index.php/posts/925 |url-status=live }}</ref>
*IFFHS Altyd-lange Afrika Vrouedroomspan: 2021<ref>{{cite web |date=7 June 2021 |title=IFFHS All-time Africa Women's Dream Team |url=https://www.iffhs.com/posts/1138 |work=The International Federation of Football History & Statistics (IFFHS) |access-date=7 August 2023 |archive-date=7 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210607210413/https://www.iffhs.com/posts/1138 |url-status=live }}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:van Wyk, Janine}}
[[Kategorie:Suid-Afrikaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1987]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
gn8hru67krtqmhs3w8pt7as5uscfyfk
Vrouerugbywêreldbeker 2033
0
450881
2896389
2853401
2026-04-23T02:52:44Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896389
wikitext
text/x-wiki
{{sporttoekoms}}
{{Inligtingskas Rugbywêreldbeker
| kenteken = 2031 Men's Rugby World Cup logo.svg
| kentekengrootte =
| gasheer = {{vlagland|Verenigde State}}
| datums =
| nasies = 16
| kampioen =
| naaswenner =
| derdeplek =
| wedstryde = 32
| bywoning =
| drieë =
| toppuntebehaler =
| meeste drieë =
| vorige = [[Vrouerugbywêreldbeker 2029|2029]]
| volgende = [[Vrouerugbywêreldbeker 2037|2037]]
}}
Die '''Vrouerugbywêreldbeker 2033''' ([[Engels]]: ''2033 Women’s Rugby World Cup'') sal in 2033 in die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] beslis word. Dit is die twaalfde [[vrouerugbywêreldbeker]]toernooi van die vierjaarlikse vrouerugbywêreldkampioenskap en die tiende wat deur [[Wêreldrugby]] aangebied word. Ná die [[Vrouerugbywêreldbeker 2006]] in [[Kanada]] sal dit die tweede toernooi wees wat in [[Noord-Amerika]] aangebied word.
== Toewysing ==
Op 10 Junie 2021 is [[VSA Rugby]] amptelik aanvaar as ’n kandidaat vir beide die [[Rugbywêreldbeker 2027|2027-]] en [[Rugbywêreldbeker 2031|2031-toernooie]], asook die [[Vrouerugbywêreldbeker 2029]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.usa.rugby/2021/06/usa-accepted-as-bid-candidate-for-rugby-world-cup-2027-2029-and-2031-committee-to-begin-campaign-following-positive-feasibility-study/ |title=USA accepted as bid candidate for Rugby World Cup 2027, 2029 and 2031; committee to begin campaign following positive feasibility study |publisher=[[VSA Rugby]] |date=10 Junie 2021 |accessdate=10 Junie 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210610182828/https://www.usa.rugby/2021/06/usa-accepted-as-bid-candidate-for-rugby-world-cup-2027-2029-and-2031-committee-to-begin-campaign-following-positive-feasibility-study/ |archive-date=10 Junie 2021 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die Verenigde State het op 20 Oktober 2021 hul amptelike bod ingedien met sekere belangstellende stede met groot [[Amerikaanse voetbal]]-stadions.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://usabid.rugby/news/united-states-launches-campaign-to-host-men-s-and-women-s-rugby-world-cups |title=United States Launches Campaign To Host Men's and Women's Rugby World Cup's |publisher=[[VSA Rugby]] |date=19 Oktober 2021 |accessdate=2 Julie 2025 |archive-date=18 Mei 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220518065413/https://usabid.rugby/news/united-states-launches-campaign-to-host-men-s-and-women-s-rugby-world-cups |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://apnews.com/article/sports-australia-canada-south-america-rugby-a324d9191d8643ee7a2610fe94d37ac4 |title=USA Rugby launches bid to host Rugby World Cup |publisher=[[Associated Press]] |date=21 Oktober 2021 |accessdate=2 Julie 2025}}</ref> Destyds was die Verenigde State die enigste kandidaat vir die toernooi en in April 2022 het die [[President van die Verenigde State van Amerika|President van die Verenigde State]], [[Joe Biden]], ’n brief aan Wêreldrugby geskryf om sy ondersteuning vir die Amerikaanse bod te wys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.theguardian.com/sport/2022/apr/20/joe-biden-us-rugby-world-cup-bid-letter-bill-beaumont |title=Joe Biden supports US Rugby World Cup bid in letter to Bill Beaumont |publisher=[[The Guardian]] |author=Martin Pengelly |date=20 April 2022 |accessdate=2 Julie 2025}}</ref> Tydens ’n spesiale vergadering van Wêreldrugby wat op 12 Mei 2022 in [[Dublin]] gehou is, het Wêreldrugby die toernooie van 2025 tot 2033 toegewys met die Vrouerugbywêreldbeker 2025 wat aan Engeland toegeken is, Australië as gasheer van beide die Rugbywêreldbeker 2027 en Vrouerugbywêreldbeker 2029 benoem is en beide die Rugbywêreldbeker 2031 en Vrouerugbywêreldbeker 2033 aan die Verenigde State toegewys is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.rugbyworldcup.com/news/714742/rugby-world-cup-host-locations-confirmed-through-to-2033 |title=Rugby World Cup host locations confirmed through to 2033 |publisher=[[Wêreldrugby]] |date=12 Mei 2022 |accessdate=2 Julie 2025}}</ref>
Die Vrouerugbywêreldbeker 2033 is een van vyf groot internasionale sporttoernooie wat die Verenigde State binne een dekade sal aanbied, saam met die [[T20I-wêreldbeker 2024]] (saam met [[Wes-Indië]]), die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026]], die [[Olimpiese Somerspele 2028]] en die [[Rugbywêreldbeker 2031]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.wpp.com/en/wpp-iq/2022/09/helping-sports-to-cross-the-atlantic |title=Helping sports to cross the Atlantic |publisher=WPP |author=Dominic Grainger |date=30 September 2022 |accessdate=2 Julie 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://lastwordonsports.com/rugby/2022/05/12/usa-rugby-2033-womens-rugby-2031-rugby-world-cup-hosts/ |title=USA Rugby: 2033 Women’s Rugby and 2031 Rugby World Cup Hosts |publisher=Last Word On Sports |author=Raheem Bashir |date=12 Mei 2022 |accessdate=2 Julie 2025 |archive-date= 7 Januarie 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240107190038/https://lastwordonsports.com/rugby/2022/05/12/usa-rugby-2033-womens-rugby-2031-rugby-world-cup-hosts/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cityam.com/us-and-mexico-launch-bid-for-2027-football-womens-world-cup/ |title=US and Mexico launch bid for 2027 football Women’s World Cup |publisher=City A.M. |author=Matt Hardy |date=20 April 2023 |accessdate=2 Julie 2025}}</ref>
== Deelnemers ==
16 nasionale vrouerugbyspanne mag aan die Vrouerugbywêreldbeker 2033 deelneem. Die gasvroue Verenigde State en die vier beste spanne van die Vrouerugbywêreldbeker 2029 sal almal regstreeks kwalifiseer.
* {{USAruv}} (gasvroue)
== Stadions ==
Altesaam 24 Amerikaanse stede is op die kortlys vir die Vrouerugbywêreldbeker 2033 geplaas. Van die stede op die kortlys sluit in [[Atlanta]], [[Austin, Texas|Austin]], [[Baltimore]], [[Birmingham, Alabama|Birmingham]], [[Boston]], [[Charlotte, Noord-Carolina|Charlotte]], [[Chicago]], [[Dallas]], [[Denver]], [[Houston]], [[Kansas City]], [[Los Angeles]], [[Miami]], [[Minneapolis]], [[Nashville]], [[New York]], [[Orlando, Florida|Orlando]], [[Philadelphia]], [[Pittsburgh]], [[Phoenix, Arizona|Phoenix]], [[San Diego]], [[San Francisco]], [[Seattle]] en [[Washington, D.C.]] Die meeste van die stede beskik oor NFL-stadions, terwyl ander oor MLS-stadions beskik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.insidethegames.biz/articles/1122137/biden-us-rugby-world-cup-bids-support |title=US President Biden confirms support for Rugby World Cup bids in 2031 and 2033 |publisher=insidethegames.biz |author=Michael Pavitt |date=20 April 2022 |accessdate=5 Januarie 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://usabid.rugby/news/host-cities-from-coast-to-coast |title=Host Cities From Coast-To-Coast |publisher=[[VSA Rugby]] |date=8 November 2021 |accessdate=5 Januarie 2025 |archive-date=14 Mei 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220514123730/https://usabid.rugby/news/host-cities-from-coast-to-coast |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://usabid.rugby/news/united-states-named-host-nation-for-2031-and-2033-rugby-world-cup |title=United States named host nation for 2031 and 2033 Rugby World Cup |publisher=[[VSA Rugby]] |date=8 November 2021 |accessdate=5 Januarie 2025 |archive-date=31 Januarie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230131233511/https://usabid.rugby/news/united-states-named-host-nation-for-2031-and-2033-rugby-world-cup |url-status=dead }}</ref> Van die 24 stede wat vir die 2033-toernooi beoog word, is elf as gasheerstede vir die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026]] aangewys.
== Sien ook ==
{{Portaal|Rugby|Ru ball.svg}}
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Eksterne skakels ==
* {{en}} [https://usabid.rugby Webwerf van die Amerikaanse bod]
{{Navigasie Vrouerugbywêreldbeker}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Vrouerugbywereldbeker 2033}}
[[Kategorie:Geskiedenis van die Verenigde State van Amerika]]
[[Kategorie:Rugbykompetisies in die Verenigde State van Amerika]]
[[Kategorie:Vrouerugbywêreldbeker|2033]]
[[Kategorie:Sport in 2033]]
kzyxwu699gwhw5kq3epdvuasi8nefa4
Andrij Sjewtsjenko
0
450960
2896601
2892269
2026-04-23T09:26:52Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896601
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Andrij Sjewtsjenko
| image = [[Lêer:Андрій Шевченко 2024 (cropped).png|220px]]
| caption = Andrij Sjewtsjenko in 2024
| fullname = Andrij Mykolajowytsj Sjewtsjenko
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1968|1|1|df=yes}}
| birth_place = Dwirkifsjina, [[Oekraïense Sosialistiese Sowjetrepubliek|OeSSR]], [[Sowjetunie]]
| height = 1,83 m<ref>{{cite web |url=https://www.premierleague.com/players/3106/Andriy-Shevchenko/overview |title=Andriy Shevchenko: Overview |publisher=Premier League |access-date=6 June 2020 |archive-date=3 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220503082514/https://www.premierleague.com/players/3106/Andriy-Shevchenko/overview |url-status=live }}</ref>
| position = Aanvaller
| currentclub =
| youthyears1 = 1986–1993
| youthclubs1 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| years1 = 1993–1996
| clubs1 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo-2 Kijif]]
| caps1 = 51
| goals1 = 16
| years2 = 1993–1999
| clubs2 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| caps2 = 117
| goals2 = 60
| years3 = 1999–2006
| clubs3 = [[AC Milan]]
| caps3 = 208
| goals3 = 127
| years4 = 2006–2009
| clubs4 = [[Chelsea FC|Chelsea]]
| caps4 = 48
| goals4 = 9
| years5 = 2008–2009
| clubs5 = → [[AC Milan]] (leen)
| caps5 = 18
| goals5 = 0
| years6 = 2009–2012
| clubs6 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| caps6 = 55
| goals6 = 23
| totalcaps = 497
| totalgoals = 235
| nationalyears1 = 1994–1995
| nationalteam1 = Oekraïne o/19
| nationalcaps1 = 8
| nationalgoals1 = 5
| nationalyears2 = 1994–1995
| nationalteam2 = Oekraïne o/21
| nationalcaps2 = 7
| nationalgoals2 = 6
| nationalyears3 = 1995–2012
| nationalteam3 = [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne]]
| nationalcaps3 = 111
| nationalgoals3 = 48
| manageryears1 = 2016–2021
| managerclubs1 = [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne]]
| manageryears2 = 2021–2022
| managerclubs2 = [[Genoa CFC|Genoa]]
}}
'''Andrij Mykolajowytsj Sjewtsjenko''' ([[Oekraïens]]: Андрій Миколайович Шевченко; gebore [[29 September]] [[1976]]) is ’n voormalige [[Oekraïne|Oekraïense]] [[sokkerspeler]] en afrigter, en tans ’n sportadministrateur. Sjewtsjenko word algemeen beskou as een van die grootste aanvallers in sokkergeskiedenis, en as Oekraïne se beste speler van alle tye.<ref name="90minrank">{{Cite web |date=25 May 2021 |title=The 30 greatest strikers of all time - ranked |url=https://www.90min.com/posts/greatest-strikers-of-all-time-ranked |access-date=25 May 2021 |website=90 Min |language=en |archive-date=24 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624203703/https://www.90min.com/posts/greatest-strikers-of-all-time-ranked |url-status=live }}</ref><ref name="BRrank">{{Cite web |title=Ranking the Top 60 Strikers of All Time |url=https://bleacherreport.com/articles/1954831-ranking-the-top-60-strikers-of-all-time |access-date=30 November 2021 |website=Bleacher Report |language=en |archive-date=28 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210228073832/https://bleacherreport.com/articles/1954831-ranking-the-top-60-strikers-of-all-time |url-status=live }}</ref> Hy is die topdoelskieter in [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne se nasionale span]] se geskiedenis met 48 doele.<ref>{{Cite web |title=All time top goal scorers of the football team of Ukraine 2021 |url=https://www.statista.com/statistics/577071/all-time-top-goal-scorers-national-football-team-by-goals-scored-ukraine/ |access-date=8 April 2022 |website=Statista |language=en |archive-date=30 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231030222539/https://www.statista.com/statistics/577071/all-time-top-goal-scorers-national-football-team-by-goals-scored-ukraine/ |url-status=live }}</ref>
Hy het sy professionele loopbaan in 2004 by [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]] begin, waar hy vyf agtereenvolgende ligatitels en drie nasionale bekers gewen het. Daarna het hy na [[AC Milan]] in Italië oorgegaan, waar hy hom gevestig het as een van Europa se topaanvallers. Met Milan het hy die [[Serie A]] in 2004 gewen, en ook die [[UEFA Champions League]] in 2003. Hy het ook die eindstryd gehaal in 2005 en 2008. Tydens sy tyd in Italië het hy 175 doele vir Milan aangeteken — die tweede meeste in die klub se geskiedenis — en is hy die topdoelskieter van die [[Derby della Madonnina]] teen [[FC Internazionale Milano|Inter]] met 14 doele.
In 2006 het hy by [[Chelsea FC|Chelsea]] aangesluit, waar hy in sy eerste seisoen beide die [[FA Cup|FA-beker]] en die [[EFL Cup|Ligabeker]] gewen het. Hy het later op lening teruggekeer na Milan, en daarna weer by Dynamo Kijif aangesluit, waar hy sy loopbaan afgesluit het.
Internasionaal het Sjewtsjenko as kaptein van Oekraïne opgetree, en het hy die land gelei na die kwartfinaal van hul eerste [[sokker-Wêreldbeker|Wêreldbeker]] in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]]. Hy het ook aan [[Europese Sokkerkampioenskap 2012|Europese Kampioenskap in 2012]] deelgeneem, wat mede in Oekraïne aangebied is. Hy is in 2005 ingesluit in die FIFA World XI, en het in 2004 die Ballon d'Or gewen. In daardie jaar is hy ook benoem as een van FIFA se 125 grootste lewende sokkerspelers tydens hul 100-jaarviering.<ref name="FIFA 100">{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm |title=Pele's list of the greatest |publisher=BBC Sport |date=4 March 2004 |access-date=15 June 2013 |archive-date=3 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150303061731/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm |url-status=live }}</ref>
Met 67 doele is Sjewtsjenko die 7de topskieter in alle [[UEFA]]-klubkompetisies.
In 2012 het hy uit sokker getree om politiek toe te tree. Hy het aan die Oekraïense parlementsverkiesing deelgeneem, maar sy party het geen setels verower nie.<ref name=NYTSVOB8112012>{{cite news |work=[[The New York Times]] |date=8 November 2012 |title=Ukraine's Ultranationalists Show Surprising Strength at Polls}}</ref><ref name="Proportional votes">{{cite web |title=Proportional votes |language=uk |url=http://www.cvk.gov.ua/vnd2012/wp300pt001f01=900.html |publisher=Central Electoral Commission of Ukraine |access-date=14 November 2012 |archive-date=30 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121030190210/http://www.cvk.gov.ua/vnd2012/wp300pt001f01=900.html |url-status=dead }}</ref> Hy het in 2016 teruggekeer na sokker as assistent-afrigter van die Oekraïense nasionale span, en is kort daarna as hoofafrigter aangestel. Onder sy leiding het Oekraïne die kwartfinaal van die [[UEFA Europa-beker|Europese Kampioenskap]] in 2021 gehaal.
In 2022 is hy verkies as Visepresident van die Oekraïense Olimpiese Komitee, maar het dié rol in Januarie 2023 verlaat weens verskille met die nuwe president se verkiesing.<ref name="7384723Shevchenko">{{Cite web|title=NOC excluded Surkis, Shufrych, Shevchenko and Belenyuk from its composition|url=https://www.pravda.com.ua/news/2023/01/13/7384723/|work=Ukrainska Pravda|access-date=13 January 2023|date=13 January 2022|language=Ukrainian|archive-date=13 January 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230113183736/https://www.pravda.com.ua/news/2023/01/13/7384723/|url-status=live}}</ref> In Januarie 2024 is Sjewtsjenko verkies as President van die Oekraïense Sokkervereniging.<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/ex-striker-shevchenko-elected-ukraine-fa-president-2024-01-25/ |title=Ex-striker Shevchenko elected Ukraine FA president |date=25 January 2024 |website=Reuters |access-date=21 March 2024}}</ref><ref>{{cite web |url=https://en.uaf.ua/about-uaf/executive/71 |title=President of Ukrainian Association of Football |website=en.uaf.ua |access-date=21 March 2024 |archive-date=21 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240321170031/https://en.uaf.ua/about-uaf/executive/71 |url-status=dead }}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Sjewtsjenko, Andrij}}
[[Kategorie:Geboortes in 1981]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Oekraïense sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
ca0l1tnx1ef1nb7k081krupzfy9pe6k
2896602
2896601
2026-04-23T09:27:31Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896602
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Andrij Sjewtsjenko
| image = [[Lêer:Андрій Шевченко 2024 (cropped).png|220px]]
| caption = Andrij Sjewtsjenko in 2024
| fullname = Andrij Mykolajowytsj Sjewtsjenko
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1968|1|1|df=yes}}
| birth_place = Dwirkifsjina, [[Oekraïense Sosialistiese Sowjetrepubliek|OeSSR]], [[Sowjetunie]]
| height = 1,83 m<ref>{{cite web |url=https://www.premierleague.com/players/3106/Andriy-Shevchenko/overview |title=Andriy Shevchenko: Overview |publisher=Premier League |access-date=6 June 2020 |archive-date=3 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220503082514/https://www.premierleague.com/players/3106/Andriy-Shevchenko/overview |url-status=live }}</ref>
| position = Aanvaller
| currentclub =
| youthyears1 = 1986–1993
| youthclubs1 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| years1 = 1993–1996
| clubs1 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo-2 Kijif]]
| caps1 = 51
| goals1 = 16
| years2 = 1993–1999
| clubs2 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| caps2 = 117
| goals2 = 60
| years3 = 1999–2006
| clubs3 = [[AC Milan]]
| caps3 = 208
| goals3 = 127
| years4 = 2006–2009
| clubs4 = [[Chelsea FC|Chelsea]]
| caps4 = 48
| goals4 = 9
| years5 = 2008–2009
| clubs5 = → [[AC Milan]] (leen)
| caps5 = 18
| goals5 = 0
| years6 = 2009–2012
| clubs6 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| caps6 = 55
| goals6 = 23
| totalcaps = 497
| totalgoals = 235
| nationalyears1 = 1994–1995
| nationalteam1 = Oekraïne o/19
| nationalcaps1 = 8
| nationalgoals1 = 5
| nationalyears2 = 1994–1995
| nationalteam2 = Oekraïne o/21
| nationalcaps2 = 7
| nationalgoals2 = 6
| nationalyears3 = 1995–2012
| nationalteam3 = [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne]]
| nationalcaps3 = 111
| nationalgoals3 = 48
| manageryears1 = 2016–2021
| managerclubs1 = [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne]]
| manageryears2 = 2021–2022
| managerclubs2 = [[Genoa CFC|Genoa]]
}}
'''Andrij Mykolajowytsj Sjewtsjenko''' ([[Oekraïens]]: Андрій Миколайович Шевченко; gebore [[29 September]] [[1976]]) is ’n voormalige [[Oekraïne|Oekraïense]] [[sokkerspeler]] en afrigter, en tans ’n sportadministrateur. Sjewtsjenko word algemeen beskou as een van die grootste aanvallers in sokkergeskiedenis, en as Oekraïne se beste speler van alle tye.<ref name="90minrank">{{Cite web |date=25 May 2021 |title=The 30 greatest strikers of all time - ranked |url=https://www.90min.com/posts/greatest-strikers-of-all-time-ranked |access-date=25 May 2021 |website=90 Min |language=en |archive-date=24 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624203703/https://www.90min.com/posts/greatest-strikers-of-all-time-ranked |url-status=live }}</ref><ref name="BRrank">{{Cite web |title=Ranking the Top 60 Strikers of All Time |url=https://bleacherreport.com/articles/1954831-ranking-the-top-60-strikers-of-all-time |access-date=30 November 2021 |website=Bleacher Report |language=en |archive-date=28 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210228073832/https://bleacherreport.com/articles/1954831-ranking-the-top-60-strikers-of-all-time |url-status=live }}</ref> Hy is die topdoelskieter in [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne se nasionale span]] se geskiedenis met 48 doele.<ref>{{Cite web |title=All time top goal scorers of the football team of Ukraine 2021 |url=https://www.statista.com/statistics/577071/all-time-top-goal-scorers-national-football-team-by-goals-scored-ukraine/ |access-date=8 April 2022 |website=Statista |language=en |archive-date=30 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231030222539/https://www.statista.com/statistics/577071/all-time-top-goal-scorers-national-football-team-by-goals-scored-ukraine/ |url-status=live }}</ref>
Hy het sy professionele loopbaan in 2004 by [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]] begin, waar hy vyf agtereenvolgende ligatitels en drie nasionale bekers gewen het. Daarna het hy na [[AC Milan]] in Italië oorgegaan, waar hy hom gevestig het as een van Europa se topaanvallers. Met Milan het hy die [[Serie A]] in 2004 gewen, en ook die [[UEFA Champions League]] in 2003. Hy het ook die eindstryd gehaal in 2005 en 2008. Tydens sy tyd in Italië het hy 175 doele vir Milan aangeteken — die tweede meeste in die klub se geskiedenis — en is hy die topdoelskieter van die [[Derby della Madonnina]] teen [[FC Internazionale Milano|Inter]] met 14 doele.
In 2006 het hy by [[Chelsea FC|Chelsea]] aangesluit, waar hy in sy eerste seisoen beide die [[FA Cup|FA-beker]] en die [[EFL Cup|Ligabeker]] gewen het. Hy het later op lening teruggekeer na Milan, en daarna weer by Dynamo Kijif aangesluit, waar hy sy loopbaan afgesluit het.
Internasionaal het Sjewtsjenko as kaptein van Oekraïne opgetree, en het hy die land gelei na die kwartfinaal van hul eerste [[sokker-Wêreldbeker|Wêreldbeker]] in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]]. Hy het ook aan [[Europese Sokkerkampioenskap 2012|Europese Kampioenskap in 2012]] deelgeneem, wat mede in Oekraïne aangebied is. Hy is in 2005 ingesluit in die FIFA World XI, en het in 2004 die Ballon d'Or gewen. In daardie jaar is hy ook benoem as een van FIFA se 125 grootste lewende sokkerspelers tydens hul 100-jaarviering.<ref name="FIFA 100">{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm |title=Pele's list of the greatest |publisher=BBC Sport |date=4 March 2004 |access-date=15 June 2013 |archive-date=3 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150303061731/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm |url-status=live }}</ref>
Met 67 doele is Sjewtsjenko die 7de topskieter in alle [[UEFA]]-klubkompetisies.
In 2012 het hy uit sokker getree om politiek toe te tree. Hy het aan die Oekraïense parlementsverkiesing deelgeneem, maar sy party het geen setels verower nie.<ref name=NYTSVOB8112012>{{cite news |work=[[The New York Times]] |date=8 November 2012 |title=Ukraine's Ultranationalists Show Surprising Strength at Polls}}</ref><ref name="Proportional votes">{{cite web |title=Proportional votes |language=uk |url=http://www.cvk.gov.ua/vnd2012/wp300pt001f01=900.html |publisher=Central Electoral Commission of Ukraine |access-date=14 November 2012 |archive-date=30 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121030190210/http://www.cvk.gov.ua/vnd2012/wp300pt001f01=900.html |url-status=dead }}</ref> Hy het in 2016 teruggekeer na sokker as assistent-afrigter van die Oekraïense nasionale span, en is kort daarna as hoofafrigter aangestel. Onder sy leiding het Oekraïne die kwartfinaal van die [[UEFA Europa-beker|Europese Kampioenskap]] in 2021 gehaal.
In 2022 is hy verkies as Visepresident van die Oekraïense Olimpiese Komitee, maar het dié rol in Januarie 2023 verlaat weens verskille met die nuwe president se verkiesing.<ref name="7384723Shevchenko">{{Cite web|title=NOC excluded Surkis, Shufrych, Shevchenko and Belenyuk from its composition|url=https://www.pravda.com.ua/news/2023/01/13/7384723/|work=Ukrainska Pravda|access-date=13 January 2023|date=13 January 2022|language=Ukrainian|archive-date=13 January 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230113183736/https://www.pravda.com.ua/news/2023/01/13/7384723/|url-status=live}}</ref> In Januarie 2024 is Sjewtsjenko verkies as President van die Oekraïense Sokkervereniging.<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/ex-striker-shevchenko-elected-ukraine-fa-president-2024-01-25/ |title=Ex-striker Shevchenko elected Ukraine FA president |date=25 January 2024 |website=Reuters |access-date=21 March 2024}}</ref><ref>{{cite web |url=https://en.uaf.ua/about-uaf/executive/71 |title=President of Ukrainian Association of Football |website=en.uaf.ua |access-date=21 March 2024 |archive-date=21 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240321170031/https://en.uaf.ua/about-uaf/executive/71 |url-status=dead }}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Sjewtsjenko, Andrij}}
[[Kategorie:Geboortes in 1076]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Oekraïense sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
6zfa0r1twqx1vnxju3ck3lidjutjqmx
2896605
2896602
2026-04-23T09:28:21Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896605
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Andrij Sjewtsjenko
| image = [[Lêer:Андрій Шевченко 2024 (cropped).png|220px]]
| caption = Andrij Sjewtsjenko in 2024
| fullname = Andrij Mykolajowytsj Sjewtsjenko
| birth_date = {{Geboortedatum en ouderdom|1968|1|1|df=yes}}
| birth_place = Dwirkifsjina, [[Oekraïense Sosialistiese Sowjetrepubliek|OeSSR]], [[Sowjetunie]]
| height = 1,83 m<ref>{{cite web |url=https://www.premierleague.com/players/3106/Andriy-Shevchenko/overview |title=Andriy Shevchenko: Overview |publisher=Premier League |access-date=6 June 2020 |archive-date=3 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220503082514/https://www.premierleague.com/players/3106/Andriy-Shevchenko/overview |url-status=live }}</ref>
| position = Aanvaller
| currentclub =
| youthyears1 = 1986–1993
| youthclubs1 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| years1 = 1993–1996
| clubs1 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo-2 Kijif]]
| caps1 = 51
| goals1 = 16
| years2 = 1993–1999
| clubs2 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| caps2 = 117
| goals2 = 60
| years3 = 1999–2006
| clubs3 = [[AC Milan]]
| caps3 = 208
| goals3 = 127
| years4 = 2006–2009
| clubs4 = [[Chelsea FC|Chelsea]]
| caps4 = 48
| goals4 = 9
| years5 = 2008–2009
| clubs5 = → [[AC Milan]] (leen)
| caps5 = 18
| goals5 = 0
| years6 = 2009–2012
| clubs6 = [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]]
| caps6 = 55
| goals6 = 23
| totalcaps = 497
| totalgoals = 235
| nationalyears1 = 1994–1995
| nationalteam1 = Oekraïne o/19
| nationalcaps1 = 8
| nationalgoals1 = 5
| nationalyears2 = 1994–1995
| nationalteam2 = Oekraïne o/21
| nationalcaps2 = 7
| nationalgoals2 = 6
| nationalyears3 = 1995–2012
| nationalteam3 = [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne]]
| nationalcaps3 = 111
| nationalgoals3 = 48
| manageryears1 = 2016–2021
| managerclubs1 = [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne]]
| manageryears2 = 2021–2022
| managerclubs2 = [[Genoa CFC|Genoa]]
}}
'''Andrij Mykolajowytsj Sjewtsjenko''' ([[Oekraïens]]: Андрій Миколайович Шевченко; gebore [[29 September]] [[1976]]) is ’n voormalige [[Oekraïne|Oekraïense]] [[sokkerspeler]] en afrigter, en tans ’n sportadministrateur. Sjewtsjenko word algemeen beskou as een van die grootste aanvallers in sokkergeskiedenis, en as Oekraïne se beste speler van alle tye.<ref name="90minrank">{{Cite web |date=25 May 2021 |title=The 30 greatest strikers of all time - ranked |url=https://www.90min.com/posts/greatest-strikers-of-all-time-ranked |access-date=25 May 2021 |website=90 Min |language=en |archive-date=24 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624203703/https://www.90min.com/posts/greatest-strikers-of-all-time-ranked |url-status=live }}</ref><ref name="BRrank">{{Cite web |title=Ranking the Top 60 Strikers of All Time |url=https://bleacherreport.com/articles/1954831-ranking-the-top-60-strikers-of-all-time |access-date=30 November 2021 |website=Bleacher Report |language=en |archive-date=28 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210228073832/https://bleacherreport.com/articles/1954831-ranking-the-top-60-strikers-of-all-time |url-status=live }}</ref> Hy is die topdoelskieter in [[Oekraïense nasionale sokkerspan|Oekraïne se nasionale span]] se geskiedenis met 48 doele.<ref>{{Cite web |title=All time top goal scorers of the football team of Ukraine 2021 |url=https://www.statista.com/statistics/577071/all-time-top-goal-scorers-national-football-team-by-goals-scored-ukraine/ |access-date=8 April 2022 |website=Statista |language=en |archive-date=30 October 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231030222539/https://www.statista.com/statistics/577071/all-time-top-goal-scorers-national-football-team-by-goals-scored-ukraine/ |url-status=live }}</ref>
Hy het sy professionele loopbaan in 2004 by [[FC Dynamo Kijif|Dynamo Kijif]] begin, waar hy vyf agtereenvolgende ligatitels en drie nasionale bekers gewen het. Daarna het hy na [[AC Milan]] in Italië oorgegaan, waar hy hom gevestig het as een van Europa se topaanvallers. Met Milan het hy die [[Serie A]] in 2004 gewen, en ook die [[UEFA Champions League]] in 2003. Hy het ook die eindstryd gehaal in 2005 en 2008. Tydens sy tyd in Italië het hy 175 doele vir Milan aangeteken — die tweede meeste in die klub se geskiedenis — en is hy die topdoelskieter van die [[Derby della Madonnina]] teen [[FC Internazionale Milano|Inter]] met 14 doele.
In 2006 het hy by [[Chelsea FC|Chelsea]] aangesluit, waar hy in sy eerste seisoen beide die [[FA Cup|FA-beker]] en die [[EFL Cup|Ligabeker]] gewen het. Hy het later op lening teruggekeer na Milan, en daarna weer by Dynamo Kijif aangesluit, waar hy sy loopbaan afgesluit het.
Internasionaal het Sjewtsjenko as kaptein van Oekraïne opgetree, en het hy die land gelei na die kwartfinaal van hul eerste [[sokker-Wêreldbeker|Wêreldbeker]] in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]]. Hy het ook aan [[Europese Sokkerkampioenskap 2012|Europese Kampioenskap in 2012]] deelgeneem, wat mede in Oekraïne aangebied is. Hy is in 2005 ingesluit in die FIFA World XI, en het in 2004 die Ballon d'Or gewen. In daardie jaar is hy ook benoem as een van FIFA se 125 grootste lewende sokkerspelers tydens hul 100-jaarviering.<ref name="FIFA 100">{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm |title=Pele's list of the greatest |publisher=BBC Sport |date=4 March 2004 |access-date=15 June 2013 |archive-date=3 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150303061731/http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/3533891.stm |url-status=live }}</ref>
Met 67 doele is Sjewtsjenko die 7de topskieter in alle [[UEFA]]-klubkompetisies.
In 2012 het hy uit sokker getree om politiek toe te tree. Hy het aan die Oekraïense parlementsverkiesing deelgeneem, maar sy party het geen setels verower nie.<ref name=NYTSVOB8112012>{{cite news |work=[[The New York Times]] |date=8 November 2012 |title=Ukraine's Ultranationalists Show Surprising Strength at Polls}}</ref><ref name="Proportional votes">{{cite web |title=Proportional votes |language=uk |url=http://www.cvk.gov.ua/vnd2012/wp300pt001f01=900.html |publisher=Central Electoral Commission of Ukraine |access-date=14 November 2012 |archive-date=30 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121030190210/http://www.cvk.gov.ua/vnd2012/wp300pt001f01=900.html |url-status=dead }}</ref> Hy het in 2016 teruggekeer na sokker as assistent-afrigter van die Oekraïense nasionale span, en is kort daarna as hoofafrigter aangestel. Onder sy leiding het Oekraïne die kwartfinaal van die [[UEFA Europa-beker|Europese Kampioenskap]] in 2021 gehaal.
In 2022 is hy verkies as Visepresident van die Oekraïense Olimpiese Komitee, maar het dié rol in Januarie 2023 verlaat weens verskille met die nuwe president se verkiesing.<ref name="7384723Shevchenko">{{Cite web|title=NOC excluded Surkis, Shufrych, Shevchenko and Belenyuk from its composition|url=https://www.pravda.com.ua/news/2023/01/13/7384723/|work=Ukrainska Pravda|access-date=13 January 2023|date=13 January 2022|language=Ukrainian|archive-date=13 January 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230113183736/https://www.pravda.com.ua/news/2023/01/13/7384723/|url-status=live}}</ref> In Januarie 2024 is Sjewtsjenko verkies as President van die Oekraïense Sokkervereniging.<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/ex-striker-shevchenko-elected-ukraine-fa-president-2024-01-25/ |title=Ex-striker Shevchenko elected Ukraine FA president |date=25 January 2024 |website=Reuters |access-date=21 March 2024}}</ref><ref>{{cite web |url=https://en.uaf.ua/about-uaf/executive/71 |title=President of Ukrainian Association of Football |website=en.uaf.ua |access-date=21 March 2024 |archive-date=21 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240321170031/https://en.uaf.ua/about-uaf/executive/71 |url-status=dead }}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Sjewtsjenko, Andrij}}
[[Kategorie:Geboortes in 1976]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Oekraïense sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
86cuqe6u6kd1jpyei3qfixiu1l88hm2
SE Palmeiras
0
451999
2896422
2825345
2026-04-23T07:54:05Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896422
wikitext
text/x-wiki
{{Sokkerklub infoboks |
beeld = [[Lêer:Palmeiras_logo.svg|130px]]|
klubnaam = Palmeiras|
vollenaam = Sociedade Esportiva Palmeiras|
stigting = {{Start date and age|1914|8|26|df=y}}, as Palestra Itália|
stadion = Allianz Parque, [[São Paulo]] |
kapasiteit = 43 713 |
voorsitter = {{vlagikoon|BRA}} Leila Pereira|
afrigter = {{vlagikoon|BRA}} Abel Ferreira|
liga = Campeonato Brasileiro Série A<br />Campeonato Paulista |
| patroon_la1 = _palmeiras25h
| patroon_b1 = _palmeiras25h
| patroon_ra1 = _palmeiras25h
| patroon_sh1 =
| patroon_so1 = _palmeiras25h
| linkerarm1 = 035F30
| liggaam1 = 035F30
| regterarm1 = 035F30
| broek1 = FFFFFF
| kouse1 = 035F30
| patroon_la2 = _palmeiras25a
| patroon_b2 = _palmeiras25a
| patroon_ra2 = _palmeiras25a
| patroon_sh2 =
| patroon_so2 = _palmeiras25a
| linkerarm2 = 035F30
| liggaam2 = FFFFFF
| regterarm2 = 035F30
| broek2 = 035F30
| kouse2 = FFFFFF|bynaam=''Verdão'' (Die Groot Groen Een)<br />''Alviverde'' (Groen en Wit)<br />''Periquito'' (Die [[Dwergpapegaaie|Parkiet]])}}
'''Sociedade Esportiva Palmeiras''', algemeen bekend as '''Palmeiras''', is ’n [[Brasilië|Brasiliaanse]] professionele [[Sokker|sokkerklub]] wat in die stad [[São Paulo]], in die distrik Perdizes, gevestig is. Palmeiras is een van die gewildste klubs in Suid-Amerika, met ongeveer 21 miljoen ondersteuners en 198 656 geregistreerde lede.<ref>{{cite web|url=https://www.palmeiras.com.br/avanti|title=Avanti - Palmeiras|access-date=29 June 2022|archive-date=28 June 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220628130205/https://www.palmeiras.com.br/avanti/|url-status=live}}</ref> Die sokkerspan neem deel aan die Campeonato Paulista, die voorste staatsliga van São Paulo, asook die Brasileirão Série A, die hoogste vlak van die Brasiliaanse sokkerliga-stelsel.
Die Sociedade Esportiva Palmeiras is op 26 Augustus 1914 deur [[Italië|Italiaanse]] immigrante gestig as “Palestra Itália”. Die klub het egter op 14 September 1942 sy naam verander nadat Brasilië aan die [[Geallieerdes van die Tweede Wêreldoorlog|Geallieerdes]] tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] deelgeneem het en teen Italië (“Itália” in [[Portugees]]) en die [[Spilmoondhede]] was. Sedertdien het Palmeiras 18 nasionale kampioenskappe in die hoogste liga gewen, insluitend ’n rekord van 12 Campeonato Brasileiro Série A-titels, 4 Copas do Brasil, 1 Copa dos Campeões en 1 Supercopa do Brasil, wat hulle die suksesvolste klub in Brasiliaanse binnelandse kompetisies maak.<ref>{{Cite web|url=https://www.foxsports.com.br/photos/12983/0-palmeiras-se-consolida-como-maior-campeao-nacional|title=ESPN - Tudo pelo esporte|access-date=8 August 2018|archive-date=8 August 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808110412/https://www.foxsports.com.br/photos/12983/0-palmeiras-se-consolida-como-maior-campeao-nacional|url-status=live}}</ref>
Internasionaal het die Verdão (die Groot Groen Een) die eerste internasionale toernooi, die Copa Rio in 1951, gewen, asook die Copa Libertadores in 1999, 2020 en 2021, die Recopa Sudamericana in 2022, en die Copa Mercosul in 1998.<ref name="UOL Esporte">{{Cite news|url=https://esporte.uol.com.br/futebol/ultimas-noticias/2016/07/22/primeiro-campeao-global-fifa-parabeniza-palmeiras-por-titulo-da-copa-rio.htm|title=Fifa parabeniza Palmeiras por ser '1º campeão intercontinental de clubes' - Futebol|work=UOL Esporte|access-date=27 March 2018|language=pt|archive-date=13 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180613015246/https://esporte.uol.com.br/futebol/ultimas-noticias/2016/07/22/primeiro-campeao-global-fifa-parabeniza-palmeiras-por-titulo-da-copa-rio.htm|url-status=live}}</ref> Op streeksvlak het hulle ook sukses behaal deur 5 Interstate-titels (Torneio Rio – São Paulo) en 26 staatskampioenskappe (Campeonato Paulista) te verower.<ref>{{Cite web|url=http://www.palmeiras.com.br/historia/titulos|title=Títulos – Palmeiras|access-date=6 February 2016|archive-date=15 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181215151528/http://www.palmeiras.com.br/historia/titulos|url-status=live}}</ref>
Palmeiras beklee tans die tweede plek op die CBF-ranglys en die eerste plek op die [[CONMEBOL]]-ranglys, en was die eerste Brasiliaanse klub om die IFFHS Manlike Klub-Wêreldranglys in 2021 te wen.
By al vyf [[Sokker-Wêreldbeker|FIFA Wêreldbekertoernooie]] en die twee [[Olimpiese Spele|Olimpiese]] goue medaljes wat Brasilië gewen het, was daar minstens een Palmeiras-speler in elke span — ’n eer wat hulle deel met hul stadsrivalen [[São Paulo-sokkerklub|São Paulo]].<ref>{{Cite web |last= |title=Brasil nunca ganhou uma Copa sem jogadores de São Paulo e Palmeiras no elenco |url=https://esportefera.com.br/noticias/futebol,brasil-nunca-ganhou-uma-copa-sem-jogadores-de-sao-paulo-e-palmeiras-no-elenco,70002308134 |access-date=2022-10-09 |website=Fera |language=pt |archive-date=9 October 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221009151532/https://esportefera.com.br/noticias/futebol,brasil-nunca-ganhou-uma-copa-sem-jogadores-de-sao-paulo-e-palmeiras-no-elenco,70002308134 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |last= |title=Com ouro nas Olimpíadas, Palmeiras mantém tradição vencedora na seleção brasileira |url=https://esportes.r7.com/lance/com-ouro-nas-olimpiadas-palmeiras-mantem-tradicao-vencedora-na-selecao-brasileira-08082021 |access-date=2024-01-08 |website=R7 |date=8 August 2021 |language=pt }}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://palmeiras.com.br/ Amptelike webwerf]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Palmeiras, SE}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs]]
[[Kategorie:São Paulo (stad)]]
75f09ya77sb6g2thbvllh822mv9ji66
2896425
2896422
2026-04-23T07:55:37Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896425
wikitext
text/x-wiki
{{Sokkerklub infoboks |
beeld = [[Lêer:Palmeiras_logo.svg|130px]]|
klubnaam = Palmeiras|
vollenaam = Sociedade Esportiva Palmeiras|
stigting = {{Start date and age|1914|8|26|df=y}}, as Palestra Itália|
stadion = Allianz Parque, [[São Paulo]] |
kapasiteit = 43 713 |
voorsitter = {{vlagikoon|BRA}} Leila Pereira|
afrigter = {{vlagikoon|BRA}} Abel Ferreira|
liga = Campeonato Brasileiro Série A<br />Campeonato Paulista |
| patroon_la1 = _palmeiras25h
| patroon_b1 = _palmeiras25h
| patroon_ra1 = _palmeiras25h
| patroon_sh1 =
| patroon_so1 = _palmeiras25h
| linkerarm1 = 035F30
| liggaam1 = 035F30
| regterarm1 = 035F30
| broek1 = FFFFFF
| kouse1 = 035F30
| patroon_la2 = _palmeiras25a
| patroon_b2 = _palmeiras25a
| patroon_ra2 = _palmeiras25a
| patroon_sh2 =
| patroon_so2 = _palmeiras25a
| linkerarm2 = 035F30
| liggaam2 = FFFFFF
| regterarm2 = 035F30
| broek2 = 035F30
| kouse2 = FFFFFF|bynaam=''Verdão'' (Die Groot Groen Een)<br />''Alviverde'' (Groen en Wit)<br />''Periquito'' (Die [[Dwergpapegaaie|Parkiet]])}}
'''Sociedade Esportiva Palmeiras''', algemeen bekend as '''Palmeiras''', is ’n [[Brasilië|Brasiliaanse]] professionele [[Sokker|sokkerklub]] wat in die stad [[São Paulo]], in die distrik Perdizes, gevestig is. Palmeiras is een van die gewildste klubs in Suid-Amerika, met ongeveer 21 miljoen ondersteuners en 198 656 geregistreerde lede.<ref>{{cite web|url=https://www.palmeiras.com.br/avanti|title=Avanti - Palmeiras|access-date=29 June 2022|archive-date=28 June 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220628130205/https://www.palmeiras.com.br/avanti/|url-status=live}}</ref> Die sokkerspan neem deel aan die Campeonato Paulista, die voorste staatsliga van São Paulo, asook die Brasileirão Série A, die hoogste vlak van die Brasiliaanse sokkerliga-stelsel.
Die Sociedade Esportiva Palmeiras is op 26 Augustus 1914 deur [[Italië|Italiaanse]] immigrante gestig as “Palestra Itália”. Die klub het egter op 14 September 1942 sy naam verander nadat Brasilië aan die [[Geallieerdes van die Tweede Wêreldoorlog|Geallieerdes]] tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] deelgeneem het en teen Italië (“Itália” in [[Portugees]]) en die [[Spilmoondhede]] was. Sedertdien het Palmeiras 18 nasionale kampioenskappe in die hoogste liga gewen, insluitend ’n rekord van 12 Campeonato Brasileiro Série A-titels, 4 Copas do Brasil, 1 Copa dos Campeões en 1 Supercopa do Brasil, wat hulle die suksesvolste klub in Brasiliaanse binnelandse kompetisies maak.<ref>{{Cite web|url=https://www.foxsports.com.br/photos/12983/0-palmeiras-se-consolida-como-maior-campeao-nacional|title=ESPN - Tudo pelo esporte|access-date=8 August 2018|archive-date=8 August 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808110412/https://www.foxsports.com.br/photos/12983/0-palmeiras-se-consolida-como-maior-campeao-nacional|url-status=live}}</ref>
Internasionaal het die Verdão (die Groot Groen Een) die eerste internasionale toernooi, die Copa Rio in 1951, gewen, asook die Copa Libertadores in 1999, 2020 en 2021, die Recopa Sudamericana in 2022, en die Copa Mercosul in 1998.<ref name="UOL Esporte">{{Cite news|url=https://esporte.uol.com.br/futebol/ultimas-noticias/2016/07/22/primeiro-campeao-global-fifa-parabeniza-palmeiras-por-titulo-da-copa-rio.htm|title=Fifa parabeniza Palmeiras por ser '1º campeão intercontinental de clubes' - Futebol|work=UOL Esporte|access-date=27 March 2018|language=pt|archive-date=13 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180613015246/https://esporte.uol.com.br/futebol/ultimas-noticias/2016/07/22/primeiro-campeao-global-fifa-parabeniza-palmeiras-por-titulo-da-copa-rio.htm|url-status=live}}</ref> Op streeksvlak het hulle ook sukses behaal deur 5 Interstate-titels (Torneio Rio – São Paulo) en 26 staatskampioenskappe (Campeonato Paulista) te verower.<ref>{{Cite web|url=http://www.palmeiras.com.br/historia/titulos|title=Títulos – Palmeiras|access-date=6 February 2016|archive-date=15 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181215151528/http://www.palmeiras.com.br/historia/titulos|url-status=live}}</ref>
Palmeiras beklee tans die tweede plek op die CBF-ranglys en die eerste plek op die [[CONMEBOL]]-ranglys, en was die eerste Brasiliaanse klub om die IFFHS Manlike Klub-Wêreldranglys in 2021 te wen.
By al vyf [[Sokker-Wêreldbeker|FIFA Wêreldbekertoernooie]] en die twee [[Olimpiese Spele|Olimpiese]] goue medaljes wat Brasilië gewen het, was daar minstens een Palmeiras-speler in elke span — ’n eer wat hulle deel met hul stadsrivalen [[São Paulo-sokkerklub|São Paulo]].<ref>{{Cite web |last= |title=Brasil nunca ganhou uma Copa sem jogadores de São Paulo e Palmeiras no elenco |url=https://esportefera.com.br/noticias/futebol,brasil-nunca-ganhou-uma-copa-sem-jogadores-de-sao-paulo-e-palmeiras-no-elenco,70002308134 |access-date=2022-10-09 |website=Fera |language=pt |archive-date=9 October 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221009151532/https://esportefera.com.br/noticias/futebol,brasil-nunca-ganhou-uma-copa-sem-jogadores-de-sao-paulo-e-palmeiras-no-elenco,70002308134 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |last= |title=Com ouro nas Olimpíadas, Palmeiras mantém tradição vencedora na seleção brasileira |url=https://esportes.r7.com/lance/com-ouro-nas-olimpiadas-palmeiras-mantem-tradicao-vencedora-na-selecao-brasileira-08082021 |access-date=2024-01-08 |website=R7 |date=8 August 2021 |language=pt }}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://palmeiras.com.br/ Amptelike webwerf]
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Palmeiras, SE}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerklubs]]
[[Kategorie:Sport in São Paulo (stad)]]
o8ef37t6c7u9uq0c5hz448agw2nwl5r
Peter Bosz
0
452069
2896499
2825817
2026-04-23T08:45:44Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896499
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Peter Bosz
| image = [[Lêer:Peter Bosz (35136929013) (cropped).jpg|240px]]
| caption = Bosz in 2017
| full_name = Peter Sylvester Bosz
| birth_date = {{birth date and age|1963|11|21|df=y}}
| birth_place = [[Apeldoorn]], [[Nederland]]
| height = 1,78 m<ref>{{cite web|url=https://www.dfb.de/datencenter/personen/peter-bosz/trainer|title=Peter Bosz – Trainerprofil|website=dfb.de|language=de|access-date=6 August 2020}}</ref>
| currentclub = [[PSV Eindhoven|PSV]] (hoofafrigter)
| position = Middelveldspeler
| youthyears1 =
| youthclubs1 = OBV
| youthyears2 =
| youthclubs2 = Apeldoornse Boys
| youthyears3 =
| youthclubs3 = [[AGOVV Apeldoorn|AGOVV]]
| years1 = 1981–1984
| clubs1 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| caps1 = 81
| goals1 = 2
| years2 = 1984–1985
| clubs2 = [[AGOVV Apeldoorn|AGOVV]] (amateurs)
| caps2 =
| goals2 =
| years3 = 1985–1988
| clubs3 = [[RKC Waalwijk|RKC]]
| caps3 = 105
| goals3 = 4
| years4 = 1988–1991
| clubs4 = Toulon
| caps4 = 93
| goals4 = 0
| years5 = 1991–1996
| clubs5 = [[Feyenoord]]
| caps5 = 155
| goals5 = 6
| years6 = 1996–1997
| clubs6 = [[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]
| caps6 = 36
| goals6 = 3
| years7 = 1998
| clubs7 = [[FC Hansa Rostock|Hansa Rostock]]
| caps7 = 14
| goals7 = 0
| years8 = 1998–1999
| clubs8 = [[NAC Breda|NAC]]
| caps8 = 26
| goals8 = 1
| years9 = 1999
| clubs9 = [[JEF United Chiba|JEF United Ichihara]]
| caps9 = 11
| goals9 = 0
| nationalyears1 = 1991–1995
| nationalteam1 = [[Nederlandse nasionale sokkerspan|Nederland]]
| nationalcaps1 = 8
| nationalgoals1 = 0
| manageryears1 = 2000–2002
| managerclubs1 = [[AGOVV Apeldoorn|AGOVV]]
| manageryears2 = 2002–2003
| managerclubs2 = [[De Graafschap]]
| manageryears3 = 2004–2006
| managerclubs3 = [[Heracles Almelo]]
| manageryears5 = 2010–2013
| managerclubs5 = [[Heracles Almelo]]
| manageryears6 = 2013–2016
| managerclubs6 = [[SBV Vitesse|Vitesse]]
| manageryears7 = 2016
| managerclubs7 = Maccabi Tel Aviv
| manageryears8 = 2016–2017
| managerclubs8 = [[AFC Ajax|Ajax]]
| manageryears9 = 2017
| managerclubs9 = [[Borussia Dortmund]]
| manageryears10 = 2018–2021
| managerclubs10 = [[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]
| manageryears11 = 2021–2022
| managerclubs11 = Lyon
| manageryears12 = 2023–
| managerclubs12 = [[PSV Eindhoven|PSV]]
| totalcaps = 521
| totalgoals = 16
| manageryears13 = 2023-
}}
'''Peter Sylvester Bosz''' (gebore [[21 November]] [[1963]]) is ’n [[Nederland|Nederlandse]] professionele [[Sokker|sokkerafrigter]] en oudspeler. Hy is tans die hoofafrigter van die Nederlandse [[Eredivisie]]-klub, [[PSV Eindhoven]].
Hy het voorheen afrigtersposte by verskeie klubs beklee, insluitend [[AFC Ajax|Ajax]], waar hy die eindstryd van die [[UEFA Europa League]] in 2017 bereik het, asook [[Borussia Dortmund]], [[Bayer Leverkusen]] en Lyon, voordat hy in Junie 2023 as afrigter van PSV aangestel is. Hy het die Nederlandse Eredivisie-titel in 2024 en 2025 gewen.
==Verwysings==
{{Verwysings}}
{{Sokkersaadjie}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Bosz, Peter}}
[[Kategorie:Nederlandse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1963]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
f64qwimms8fmor9ejoelbz6hlwdro58
Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan
0
452325
2896393
2894466
2026-04-23T04:59:33Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896393
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Vrouekrieketspan
| naam = Wes-Indië
| beeld = Kenteken van die Wes-Indiese nasionale krieketspan.png
| byskrif = Kenteken van die Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan
| bynaam = Windies
| konferensie = [[Krieket Wes-Indië]] (KWI)
| kaptein = [[Hayley Matthews]]
| afrigter = {{vlagikoon|Australië}} [[Shane Deitz]]
| toetsstatusjaar = 1928
| ikr_status = Volle lid
| ikr_aansluiting = 1926
| ikr_streek = [[IKR Amerikas|Amerikas]]
| toetsrang =
| beste_toetsrang =
| edi-rang = 9de
| beste_edi-rang = 5de (1 Oktober 2015)
| t20i-rang = 6de
| beste_t20i-rang = 5de
| eerste_toets = t {{Crv-AU}} op [[Jarrett Park]], [[Montego Bay]]; 7–9 Mei 1976
| mees_onlangse_toets = t {{Crv-PK}} op [[Nasionale Stadion, Pakistan|Nasionale Stadion]], [[Karatsji]]; 15–18 Maart 2004
| aantal_toetse = 12
| aantal_toetse_vanjaar = 0
| toetsrekord = 1/3 (8,33%)<br />(0 gelykop, 8 onbeslis)
| toetsrekord_vanjaar = 0/0 (0 gelykop, 0 onbeslis)
| vk_verskynings = 3/3
| vk_eerste = 2014–16
| vk_beste = 4de plek (in 2014–16)
| eerste_edi = t {{Crv-EN}} op [[Lensbury-sportveld]], [[Londen]]; 6 Junie 1979
| mees_onlangse_edi = t {{Crv-ZA}} op [[Three Ws-ovaal]], [[Bridgetown, Barbados|Bridgetown]]; 17 Junie 2025
| aantal_edis = 238
| aantal_edis_vanjaar = 14
| edi-rekord = 102/124 (42,85%)<br />(3 gelykop, 9 onbeslis)
| edi-rekord_vanjaar = 6/8<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| vwb_verskynings = 7/12
| vwb_eerste = [[Vrouekrieketwêreldbeker 1993|1993]]
| vwb_beste = Naaswenner (in [[Vrouekrieketwêreldbeker 2013|2013]])
| vwbk_verskynings = 2
| vwbk_eerste = 2003
| vwbk_beste = Naaswenner (in 2011)
| vkt_verskynings =
| vkt_eerste =
| vkt_beste =
| eerste_t20i = t {{Crv-IE}} op [[Kenure]], [[Dublin]]; 27 Junie 2008
| mees_onlangse_t20i = t {{Crv-ZA}} op [[Three Ws-ovaal]], [[Bridgetown, Barbados|Bridgetown]]; 23 Junie 2025
| aantal_t20is = 190
| aantal_t20is_vanjaar = 9
| t20i-rekord = 96/85 (50,52%)<br />(6 gelykop, 3 onbeslis)
| t20i-rekord_vanjaar = 5/4<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| vwt20-verskynings = 9/9
| eerste_vwt20 = [[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]]
| beste_vwt20 = '''Kampioen''' (in [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]])
| h_patroon_la =
| h_patroon_b = _Spikesonwhite
| h_patroon_ra =
| h_patroon_broek =
| h_linkerarm = FFFFFF
| h_liggaam = 720524
| h_regterarm = FFFFFF
| h_broek = FFFFFF
| a_patroon_la = _yellowborder
| a_patroon_b =
| a_patroon_ra = _yellowborder
| a_patroon_broek = _goldsides
| a_linkerarm = 720524
| a_liggaam = 720524
| a_regterarm = 720524
| a_broek = 720524
| t_patroon_la = _yellow_thin_border
| t_patroon_b = _win_t20wc26
| t_patroon_ra = _yellow_thin_border
| t_patroon_broek = _goldsides
| t_linkerarm = 720524
| t_liggaam = 720524
| t_regterarm = 720524
| t_broek = 720524
}}
Die '''Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan''' ([[Engels]]: ''West Indies women’s cricket team'', afgekort ''West Indies Women'' of ''West Indies W'') is die nasionale vroue[[krieket]]span wat [[Wes-Indië]] in internasionale krieket verteenwoordig. Die span staan bekend as die Wes-Indiese Eilande of, in die omgangstaal, die Windies. Dit is ’n multinasionale krieketspan in ’n sportkonfederasie wat die onafhanklike lande [[Antigua en Barbuda]], [[Barbados]], [[Dominica]], [[Grenada]], [[Guyana]], [[Jamaika]], [[St. Kitts en Nevis]], [[St. Lucia]], [[St. Vincent en die Grenadine]] en [[Trinidad en Tobago]], asook die oorsese gebiede [[Amerikaanse Maagde-eilande]], [[Anguilla (eiland)|Anguilla]], [[Britse Maagde-eilande]], [[Montserrat]] en [[Sint Maarten]] verteenwoordig. In die meeste van hierdie [[Eilandstaat|eilandstate]] is krieket die nasionale sport, hetsy ''[[de facto]]'' of ''[[de jure]]''. Vervolgens gebruik die Wes-Indiese vrouekrieketspan nóg een van die lande se volksliedere, nóg een van hul vlae as ’n verteenwoordigende simbool; pleks daarvan gebruik die Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan sy eie vlag – dié van [[Krieket Wes-Indië]] (''CWI'', van Engels: ''Cricket West Indies'') – en lied. In internasionale krieket is daar net twee ander spanne wat meer as een krieketland verteenwoordig: [[Engelse nasionale vrouekrieketspan|Engeland]] (vir beide [[Engeland]] en [[Wallis]]) en [[Ierse nasionale vrouekrieketspan|Ierland]] (vir beide die [[Republiek Ierland]] en [[Noord-Ierland]]).
Krieket word in Wes-Indië deur Krieket Wes-Indië geadministreer. Hulle is die enigste volle lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) in die [[Amerikas]] met [[Toetskrieket|toets]]-, [[Internasionale eendagwedstryd|EDI]]- en [[Twintig20|T20I]]-status. Wes-Indië se beste prestasies tot dusver is een [[Vrouekrieketwêreldbeker]]eindstryd (in [[Vrouekrieketwêreldbeker 2013|2013]]) en een [[T20I-vrouewêreldbeker]]titel (in [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]]). Wes-Indië is tans (Augustus 2025) negende op die IKR-vroue-eendagranglys en sesde op die Twintig20-vrouewêreldranglys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/womens/odi |title=Women's ODI Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=28 Julie 2025 |accessdate=2 Augustus 2025 |archive-date= 3 Februarie 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250203132746/https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/womens/odi |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/womens/t20i |title=Women's T20I Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=24 Julie 2025 |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
== Beheerliggaam ==
{{Hoofartikel|Krieket Wes-Indië}}
[[Lêer:Cricket West Indies members and affiliates.svg|duimnael|links|’n Kaart van [[Krieket Wes-Indië]] se lidlande: Volle lede vertoon '''vet''', onderlede in gewone skrif en geaffilieerde lede is ''kursief'']]
Krieket Wes-Indië (KWI) is in 1920 as die Wes-Indiese Krieketbeheerraad gestig en is in 1996 in Wes-Indiese Krieketraad hernoem; sedert 2015 dra dié beheerliggaam die amptelike naam Krieket Wes-Indië. Dit is verantwoordelik vir die reël van krieket in Wes-Indië. Sedert 31 Mei 1926 is Wes-Indië ’n volle lid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/west-indies |title=Cricket West Indies |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
Krieket Wes-Indië bestuur al die Wes-Indië-verteenwoordigende nasionale spanne, insluitende die mans, vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van toets-, EDI- en T20I-reekse teen ander spanne, en die reël van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is KWI verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Wes-Indiese span.
Kinders en jongmense word reeds op skool aan krieket bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Net soos ander krieketlande beskik Wes-Indië oor ’n o/19-nasionale span wat aan die [[o/19-vrouekrieketwêreldbeker]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
== Geskiedenis ==
=== Oorsprong ===
Terwyl [[Jamaika]] en [[Trinidad en Tobago]] op hul eie aan die [[Vrouekrieketwêreldbeker 1973]] deelgeneem het, het die Wes-Indiese span sy internasionale buiging tydens die 1975/76-seisoen teen [[Australiese nasionale vrouekrieketspan|Australië]] gemaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.windiescricket.com/news/historic-day-wi-women-played-first-match/ |title=Historic day as WI Women played first match |publisher=[[Krieket Wes-Indië]] |date=9 Mei 2020 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref> Die reeks het onbeslis geëindig, net soos die reeks een jaar later later teen [[Indiese nasionale vrouekrieketspan|Indië]]. Aan die [[Vrouekrieketwêreldbeker 1978]] het die span vanweë ’n finansiële tekort nie deelgeneem nie.<ref name="loop">{{en}} {{cite web |url=https://tt.loopnews.com/content/west-indies-women-1993-womens-cricket-world-cup |title=West Indies women at 1993 Women's Cricket World Cup |publisher=Loop |author=Vidia Ramphal |date=24 Februarie 2022 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref> In 1979 het die span ’n toer na [[Engelse nasionale vrouekrieketspan|Engeland]] aangepak, waar hulle die [[Toetskrieket|toetsreeks]] met 0–2 verloor het, maar in die [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-reeks]] met 1–1 gelykop gespeel het.
Ná hierdie toer het dit 24 jaar geneem voordat Wes-Indië weer op internasionale vlak verskyn het. In 1982 het hulle geweier om aan die [[Vrouekrieketwêreldbeker 1982]] in [[Nieu-Seeland]] deel te neem, nadat die [[All Blacks]] teen [[Suid-Afrika]] se vanweë sy [[apartheid]]sbeleid geskorste [[Springbokke]] gespeel het. Hulle het eers weer tydens die [[Vrouekrieketwêreldbeker 1993]] in [[Engeland]] in ’n internasionale wedstryd gespeel. Hulle het onder hul [[Kaptein (sport)|kaptein]] [[Ann Browne]] slegs oorwinnings oor [[Deense nasionale vrouekrieketspan|Denemarke]] en [[Ierse nasionale vrouekrieketspan|Ierland]] aangeteken.<ref name="loop" /> Ook tydens die [[Vrouekrieketwêreldbeker 1997]] is die Windies in die groepfase uitgeskakel, maar dié keer sonder ’n oorwinning. Hulle is nie genooi om aan die [[Vrouekrieketwêreldbeker 2000]] deel te neem nie.
=== Geleidelike aansluiting by die wêreldklas ===
[[Lêer:2020 ICC W T20 WC WI v T 02-22 Campbelle (02).jpg|duimnael|links|Wes-Indië teen [[Thaise nasionale vrouekrieketspan|Thailand]] tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2020]]]]
Van die 2002/03-seisoen af het die Windies weer bilaterale toere onderneem, onder andere is hulle in die EDI-reeks teen [[Sri Lankaanse nasionale vrouekrieketspan|Sri Lanka]] met 0–6 platgeloop. Die geleidelike opgang het by die Internasionale Vrouekrieketraad-trofee 2003 begin, ’n toernooi wat as vrouekrieketwêreldbekerkwalifisering vir spanne van die tweede vlak gedien het, wat die span ná [[Ierse nasionale vrouekrieketspan|Ierland]] as naaswenner afgesluit het. Tydens die 2003/04-seisoen het hulle in Indië swak verloor, maar die span het daarna teen [[Pakistanse nasionale vrouekrieketspan|Pakistan]] sy eerste EDI-reeks beklink. Op die laasgenoemde toer het hulle ook in hul tot dusver laaste toetswedstryd gespel, wat onbeslis geëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/mission-accomplished-for-west-indies-134250 |title=Mission accomplished for West Indies |publisher=ESPNcricinfo |date=7 April 2022 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref> Tydens die [[Vrouekrieketwêreldbeker 2005]] het Wes-Indië twee oorwinnings aangeteken, maar met sy vyfde groepplek is die span uitgeskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/south-africa-and-west-indies-to-contest-one-day-series-143779 |title=South Africa and West Indies to contest one-day series |publisher=ESPNcricinfo |date=3 April 2005 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref> Ná sy regstreekse [[Vrouekrieketwêreldbeker 2009]]-kwalifisering het die span onder sy kaptein [[Merissa Aguilleira]] vir die eerste keer vanuit die groepfase gevorder en in die vyfde plek geëindig. Die opkoms van [[Twintig20|T20I-krieket]] het aan die span nuwe geleenthede besorg. Tydens die heel eerste [[T20I-vrouewêreldbeker 2009]] is hulle egter in die groepfase uitgeskakel. Tydens die reeks in November 2009 teen Engeland het die Windies beide die EDI- en die T20I-reeks beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/england-women-tour-of-west-indies-2009-10-426089/west-indies-women-vs-england-women-3rd-t20i-426181/match-report |title=England earn consolation win |publisher=ESPNcricinfo |date=13 November 2009 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref>
Ná ’n oorwinning oor Engeland in die groepfase van die [[T20I-vrouewêreldbeker 2010]] het Wes-Indië vir die eerste keer die halfeindrondte van ’n wêreldbekertoernooi gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-world-twenty20-2010-412672/west-indies-women-vs-england-women-6th-match-group-a-412709/match-report |title=England eliminated after costly collapse |publisher=ESPNcricinfo |date=7 Mei 2010 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref> Tydens die volgende [[T20I-vrouewêreldbeker 2012]] het die span ook daarin geslaag, hoewel hulle weer teen Australië vasgeval het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-world-twenty20-2012-13-533235/australia-women-vs-west-indies-women-2nd-semi-final-533312/match-report |title=Hunter, Perry bowl Australia into final |publisher=ESPNcricinfo |date=5 Oktober 2012 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref> Tydens die [[Vrouekrieketwêreldbeker 2013]] het die Windies in die groepfase die Australiërs geklop en as groepwenner die eindstryd gehaal. Daar is hulle egter deur dieselfde opponent verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-world-cup-2012-13-587632/australia-women-vs-west-indies-women-final-594915/match-report |title=Australia champions for the sixth time |publisher=ESPNcricinfo |author=Abhishek Purohit |date=17 Februarie 2013 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref> Tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2014]] het Wes-Indië in die halfeindstryd teen Australië verloor. Onder hul nuwe kaptein [[Stafanie Taylor]] het die span tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2016]] vir die eerste keer in die eindrondte oor Australië geseëvier en daarmee hul eerste [[T20I-vrouewêreldbeker]]titel ingepalm.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/women-s-world-t20-2015-16-901361/australia-women-vs-west-indies-women-final-951419/match-report |title=West Indies Women gun down 149 for maiden WT20 title |publisher=ESPNcricinfo |author=Shashank Kishore |date=3 April 2016 |accessdate=1 Oktober 2022}}</ref>
Die [[Vrouekrieketwêreldbeker 2017]] het teleurstellend verloop, nadat Wes-Indië ná ’n lang tydperk weer in die groepfase uitgeskakel is. Tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2018]] het die Windies na die halfeindrondte deurgedring, maar tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2020]] is hulle ook in die groepfase uitgeskakel. Tydens die [[Vrouekrieketwêreldbeker 2022]] het die span die halfeindrondte gehaal, maar teen Australië vasgeval. Tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2023]] is hulle weer in die groepfase uitgeskakel.
== Vlag en himne ==
[[Lêer:Windies.png|duimnael|links|Vlag van die Wes-Indiese Krieketraad en -span tussen 1999 en 2017]]
[[Lêer:WestIndiesCricketFlagPre1999.svg|duimnael|links|Die Windies-vlag wat tot in 1999 gebruik is]]
Die meeste krieketspelende lande gebruik hul eie nasionale vlae tydens internasionale krieketwedstryde. Aangesien die Wes-Indiese vrouekrieketspan ’n verskeidenheid onafhanklike lande en afhanklike gebiede verteenwoordig, gebruik hulle nie ’n nasionale vlag nie. Die Wes-Indiese Krieketraad gebruik derhalwe ’n embleem met ’n palmboom en krieketpaaltjies op ’n klein sonnige eiland. Dié embleem, op ’n maroen agtergrond, vorm die Wes-Indiese vlag. Die agtergrond het soms ’n wit baan bo ’n groen baan wat deur ’n maroen baan verdeel word, wat horisontaal deur die middel van die agtergrond loop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.fotw.info/flags/int@wicb.html |title=West Indies Cricket Board |publisher=Flags of the World |date=21 Desember 2013 |accessdate=14 Februarie 2025}}</ref> Voor 1999 het die WIKR ’n soortgelyke embleem met ’n koolpalm op ’n eiland gebruik, maar daar was nie paaltjies nie en pleks van die son is die [[Jagter (sterrebeeld)|sterrebeeld Jagter]] uitgebeeld. Dit is in 1923 ontwerp deur Sir Algernon Aspinall, die destydse sekretaris van die Wes-Indiese Komitee.<ref>{{en}} {{cite journal |url=https://books.google.de/books?id=OVgjAQAAIAAJ&q=west+indies+cricket+team+orion&dq=west+indies+cricket+team+orion&hl=en&sa=X&redir_esc=y |title=Badge of the West Indian Cricket Team now in England |author=Royal Colonial Institute |date=1923 |journal=United Empire |publisher=Pitman and Sons Ltd. |volume=14 |page=350 |accessdate=14 Februarie 2025}}</ref> Teen dieselfde tyd in die 1920’s was die voorgestelde leuse vir die Wes-Indiese span ''Nec curat Orion leones'', afgelei van ’n aanhaling deur [[Horatius]], waarvolgens Orion, simbolies vir die Wes-Indiese XI wat nie skrik vir die leeus [van Engelse krieket] nie.<ref>{{en}} {{cite book |author=Sir Algernon Aspinall |title=The Handbook of the British West Indies, British Guiana and British Honduras |year=1929 |publisher=West India Committee |location=Londen |pages=90 |isbn=0-85474-000-7 }}</ref>
Aangesien die span tydens internasionale wedstryde en toernooie as ’n nasionale span beskou en voor elke wedstryd ’n volkslied gespeel word, was ná die ontbinding van die Wes-Indiese Federasie nie duidelik watter volkslied gebruik sou word nie. Aanvanklik is die volkslied van die kaptein se tuisland gespeel. In onlangse jare word tydens IKR-toernooie ''Rally Round the West Indies…Now and Forever'' wat deur die Trinidadse komponis David Rudder in 1988 saamgestel is, as die span se himne gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hindustantimes.com/cricket/a-cricket-anthem-for-unity/story-gv5y3sNkG02kDGFCHCxR0H.html |title=A ‘cricket anthem’ for unity |publisher=Hindustan Times |author=Venkat Ananth |date=18 Junie 2009 |accessdate=14 Februarie 2025}}</ref>
== Spelers ==
=== Spelerstatistieke ===
Daar het altesaam 29 spelers [[Toetskrieket|toets-]], 103 spelers [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en 56 spelers [[Twintig20|T20I-wedstryde]] vir Wes-Indië gespeel. Vervolgens die spelers wat vir die Wes-Indiese span die meeste lopies aangeteken en die meeste paaltjies geneem het.
==== Lopies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |Toets
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | Toetse
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Lopies
|-
| [[Patricia Whittaker]]
| 1976–1979
| align=center | 11
| align=center | '''472'''
| [[Stafanie Taylor]]
| 2008–hede
| align=center | 170
| align=center | '''5 873'''
| [[Stafanie Taylor]]
| 2008–hede
| align=center | 126
| align=center | '''3 426'''
|-
| [[Louise Browne]]
| 1976–1979
| align=center | {{0}}9
| align=center | '''348'''
| [[Deandra Dottin]]
| 2008–hede
| align=center | 149
| align=center | '''3 785'''
| [[Deandra Dottin]]
| 2008–hede
| align=center | 135
| align=center | '''2 988'''
|-
| [[Beverly Browne]]
| 1976–1979
| align=center | 11
| align=center | '''324'''
| [[Hayley Matthews]]
| 2014–hede
| align=center | {{0}}99
| align=center | '''3 074'''
| [[Hayley Matthews]]
| 2014–hede
| align=center | 109
| align=center | '''2 897'''
|-
| [[Leila Williams]]
| 1976–1979
| align=center | 11
| align=center | '''293'''
| [[Shemaine Campbelle]]
| 2009–hede
| align=center | 131
| align=center | '''1 928'''
| [[Shemaine Campbelle]]
| 2009–hede
| align=center | 147
| align=center | '''1 475'''
|-
| [[Yolande Geddes-Hall]]
| 1976–1979
| align=center | 10
| align=center | '''280'''
| [[Merissa Aguilleira]]
| 2008–2018
| align=center | 112
| align=center | '''1 752'''
| [[Stacy-Ann King]]
| 2008–2019
| align=center | {{0}}86
| align=center | '''{{0}}989'''
|- class="sortbottom"
|colspan="4"| <small>Korrek teen: 2 Augustus 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/batting-most-runs-career/west-indies-women-3867/women-s-test-matches-8 |title=Records / West Indies Women / Women’s Test Matches / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|colspan="4"| <small>Korrek teen: 2 Augustus 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/batting-most-runs-career/west-indies-women-3867/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / West Indies Women / Women’s One-Day Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|colspan="4"| <small>Korrek teen: 2 Augustus 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/batting-most-runs-career/west-indies-women-3867/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / West Indies Women / Women’s Twenty20 Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|}
==== Paaltjies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |Toets
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | Toetse
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Paaltjies
|-
| [[Patricia Whittaker]]
| 1976–1979
| align=center | 11
| align=center | '''25'''
| [[Anisa Mohammed]]
| 2003–2022
| align=center | 141
| align=center | '''180'''
| [[Anisa Mohammed]]
| 2008–2021
| align=center | 117
| align=center | '''125'''
|-
| [[Vivalyn Latty-Scott]]
| 1976–1979
| align=center | 10
| align=center | '''25'''
| [[Stafanie Taylor]]
| 2008–hede
| align=center | 170
| align=center | '''155'''
| [[Hayley Matthews]]
| 2014–hede
| align=center | 109
| align=center | '''111'''
|-
| [[Sheryl Bayley]]
| 1976–1979
| align=center | 11
| align=center | '''16'''
| [[Hayley Matthews]]
| 2014–hede
| align=center | {{0}}99
| align=center | '''125'''
| [[Stafanie Taylor]]
| 2008–hede
| align=center | 126
| align=center | '''{{0}}98'''
|-
| [[Leila Williams]]
| 1976–1979
| align=center | 11
| align=center | '''15'''
| [[Afy Fletcher]]
| 2008–hede
| align=center | {{0}}89
| align=center | '''111'''
| [[Afy Fletcher]]
| 2008–hede
| align=center | {{0}}99
| align=center | '''{{0}}96'''
|-
| [[Peggy Fairweather]]
| 1976–1979
| align=center | 10
| align=center | '''13'''
| [[Shakera Selman]]
| 2008–2022
| align=center | 100
| align=center | '''{{0}}82'''
| [[Shanel Daley]]
| 2009–2014
| align=center | {{0}}68
| align=center | '''{{0}}72'''
|- class="sortbottom"
|colspan="4"| <small>Korrek teen: 2 Augustus 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/bowling-most-wickets-career/west-indies-women-3867/women-s-test-matches-8 |title=Records / West Indies Women / Women’s Test Matches / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|colspan="4"| <small>Korrek teen: 2 Augustus 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/bowling-most-wickets-career/west-indies-women-3867/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / West Indies Women / Women’s One-Day Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|colspan="4"| <small>Korrek teen: 2 Augustus 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/bowling-most-wickets-career/west-indies-women-3867/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / West Indies Women / Women’s Twenty20 Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|}
=== Spankapteins ===
Tot op hede was drie spelers reeds die [[Kaptein (sport)|kaptein]] vir Wes-Indië tydens ’n toetswedstryd, 17 tydens ’n EDI en sewe tydens ’n T20I.<ref>Die tydperk verwys na die ooreenstemmende krieketseisoen waarin die eerste of laaste wedstryd van die tyd as kaptein gespeel is.</ref>
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! colspan="3" | Toets<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/individual-list-captains/west-indies-women-3867/women-s-test-matches-8 |title=Records / West Indies Women / Women’s Test Matches / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
! colspan="2" | EDI<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/individual-list-captains/west-indies-women-3867/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / West Indies Women / Women’s One-Day Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
! colspan="2" | T20I<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/individual-list-captains/west-indies-women-3867/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / West Indies Women / Women’s Twenty20 Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|-
! No. !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk
|-
| 1
| Louise Browne
| 1976
| Grace Williams
| 1979
| Nadine George
| 2008
|-
| 2
| Patricia Whittaker
| 1979
| Patricia Whittaker
| 1979
| Merissa Aguilleira
| 2009–2019
|-
| 3
| Stephanie Power
| 2004
| Rita Scott
| 1993
| Anisa Mohammed
| 2010–2021
|-
| 4
|
|
| Ann Browne
| 1993–1997
| Stafanie Taylor
| 2012–2021
|-
| 5
|
|
| Marlene Needham
| 1997
| Shemaine Campbelle
| 2012
|-
| 6
|
|
| Verena Felician
| 2003
| '''Hayley Matthews'''
| 2022–hede
|-
| 7
|
|
| Stephanie Power
| 2003–2005
| Karishma Ramharack
| 2025
|-
| 8
|
|
| Envis Williams
| 2004
|
|
|-
| 9
|
|
| Nadine George
| 2008
|
|
|-
| 10
|
|
| Chedean Nation
| 2008
|
|
|-
| 11
|
|
| Marissa Aguilleira
| 2009–2015
|
|
|-
| 12
|
|
| Anisa Mohammed
| 2010–2022
|
|
|-
| 13
|
|
| Stafanie Taylor
| 2013–2022
|
|
|-
| 14
|
|
| Shakera Selman
| 2016
|
|
|-
| 15
|
|
| Deandra Dottin
| 2021
|
|
|-
| 16
|
|
| '''Hayley Matthews'''
| 2022–hede
|
|
|-
| 17
|
|
| Shemaine Campbelle
| 2023–2025
|
|
|}
== Rekords ==
=== Toetsrekord teen ander lande ===
{| class="sortable wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Gespeel !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|align="left"| {{Crv-AU}} || 2 || 0 || 0 || 0 || 2 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-EN}} || 3 || 0 || 2 || 0 || 1 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-IN}} || 6 || 1 || 1 || 0 || 4 || 16,67 || 29 November 1976
|-
|align="left"| {{Crv-PK}} || 1 || 0 || 0 || 0 || 1 || 0,00 || –
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''12''' || '''1''' || '''3''' || '''0''' || '''8''' || '''8,33''' || 29 November 1976
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met toets #151 op 30 Januarie – 1 Februarie 2025. Laaste keer hersien op 2 Augustus 2025.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/team-results-summary/west-indies-women-3867/women-s-test-matches-8 |title=Records / West Indies Women / Women’s Test matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Februarie 2025 |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|}
=== EDI-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="16" align=center| '''t. Volle lede'''
|-
|align="left"| {{Crv-AU}} || 18 || 1 || 16 || 0 || 1 || 5,55 || 13 Februarie 2013
|-
|align="left"| {{Crv-BD}} || 5 || 4 || 1 || 0 || 0 || 80,00 || 18 Maart 2022
|-
|align="left"| {{Crv-EN}} || 29 || 6 || 21 || 0 || 2 || 20,68 || 7 Julie 1979
|-
|align="left"| {{Crv-IE}} || 12 || 10 || 1 || 0 || 1 || 83,33 || 29 Julie 1993
|-
|align="left"| {{Crv-IN}} || 29 || 5 || 24 || 0 || 0 || 17,24 || 10 Januarie 2011
|-
|align="left"| {{Crv-NZ}} || 23 || 9 || 13 || 0 || 1 || 39,13 || 11 Februarie 2013
|-
|align="left"| {{Crv-PK}} || 38 || 27 || 11 || 0 || 0 || 71,05 || 25 Julie 2003
|-
|align="left"| {{Crv-LK}} || 35 || 18 || 17 || 0 || 0 || 51,42 || 28 Maart 2005
|-
|align="left"| {{Crv-ZA}} || 36 || 11 || 18 || 1 || 4 || 30,55 || 5 April 2005
|-
|colspan="16" align=center| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Crv-DK}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 25 Julie 1993
|-
|align="left"| {{vlagland|Japan}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 26 Julie 2003
|-
|align="left"| {{Crv-NL}} || 7 || 6 || 1 || 0 || 0 || 85,71 || 21 Julie 1993
|-
|align="left"| {{Crv-XS}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 0 || 50,00 || 23 Julie 2003
|-
|align="left"| {{Crv-TH}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 April 2025
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''238''' || '''102''' || '''124''' || '''3''' || '''9''' || '''42,85''' || 7 Julie 1979
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met EDI #1476 op 28 Julie 2025. Laaste keer hersien op 2 Augustus 2025. Wenpersentasies sluit onbesliste wedstryde uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/team-results-summary/west-indies-women-3867/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / West Indies Women / Women’s ODI matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=28 Julie 2025 |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|}
=== Vrouekrieketwêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1973|1973]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1978|1978]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1982|1982]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1988|1988]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1993|1993]] || Groepfase
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1997|1997]] || Groepfase
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2000|2000]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2005|2005]] || Groepfase
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2009|2009]] || Super Ses
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2013|2013]] || Naaswenner
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2017|2017]] || Groepfase
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2022|2022]] || Halfeindrondte
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2025|2025]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2029|2029]] || {{n.v.t.}}
|}
=== T20I-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="15" align=center| '''t. Volle lede'''
|-
|align="left"| {{Crv-AU}} || 16 || 2 || 14 || 0 || 0 || 12,50 || 3 April 2016
|-
|align="left"| {{Crv-BD}} || 7 || 7 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 26 Maart 2014
|-
|align="left"| {{Crv-EN}} || 32 || 9 || 22 || 1 || 0 || 28,12 || 9 November 2009
|-
|align="left"| {{Crv-IE}} || 8 || 8 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 27 Junie 2008
|-
|align="left"| {{Crv-IN}} || 24 || 9 || 15 || 0 || 0 || 37,50 || 23 Januarie 2011
|-
|align="left"| {{Crv-NZ}} || 24 || 5 || 16 || 2 || 1 || 20,83 || 26 September 2012
|-
|align="left"| {{Crv-PK}} || 22 || 15 || 4 || 3 || 0 || 68,18 || 6 September 2011
|-
|align="left"| {{Crv-LK}} || 26 || 20 || 5 || 0 || 1 || 76,92 || 21 April 2010
|-
|align="left"| {{Crv-ZA}} || 26 || 16 || 9 || 0 || 1 || 61,53 || 11 Junie 2009
|-
|colspan="16" align=center| '''t. Assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Crv-NL}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 1 Julie 2008
|-
|align="left"| {{Crv-XS}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 6 Oktober 2024
|-
|align="left"| {{Crv-TH}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 22 Februarie 2020
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''190''' || '''96''' || '''85''' || '''6''' || '''3''' || '''50,52''' || 27 Junie 2008
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met T20I #2430 op 2 Augustus 2025. Gelykop verwys na wedstryde wat deur ’n valbyl (soos ’n Superboulbeurt) beslis is. Wenpersentasies sluit onbesliste wedstryde uit en gelykop as ’n halwe oorwinning (ongeag die valbyl).''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/team-results-summary/west-indies-women-3867/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / West Indies Women / Women’s Twenty20 Internationals / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=2 Augustus 2025 |accessdate=2 Augustus 2025}}</ref>
|}
=== T20I-vrouewêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]] || Halfeindrondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]] || Halfeindrondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]] || Halfeindrondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]] || '''Kampioen'''
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]] || Halfeindrondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]] || Eerste rondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2024]] || Halfeindrondte
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2026|2026]] || ''gekwalifiseer''
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2028|2028]] || {{n.v.t.}}
|}
== Sien ook ==
{{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}}
* [[Wes-Indiese nasionale krieketspan]]
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|West Indies women's cricket team|Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan}}
* {{en}} [https://www.windiescricket.com/ Krieket Wes-Indië se amptelike tuisblad]
* {{en}} [https://www.wiplayers.com/ Wes-Indiese spelersvereniging]
* {{en}} [https://www.espncricinfo.com/team/west-indies-women-3816 Wes-Indië-vroue op ESPNcricinfo]
* {{en}} [https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/west-indies Wes-Indië by die IKR]
{{Nasionale vrouekrieketspanne}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Krieket in Anguilla]]
[[Kategorie:Krieket in Antigua en Barbuda]]
[[Kategorie:Krieket in Barbados]]
[[Kategorie:Krieket in die Amerikaanse Maagde-eilande]]
[[Kategorie:Krieket in die Britse Maagde-eilande]]
[[Kategorie:Krieket in Dominica]]
[[Kategorie:Krieket in Grenada]]
[[Kategorie:Krieket in Guyana]]
[[Kategorie:Krieket in Jamaika]]
[[Kategorie:Krieket in Montserrat]]
[[Kategorie:Krieket in Sint Maarten]]
[[Kategorie:Krieket in St. Kitts en Nevis]]
[[Kategorie:Krieket in St. Lucia]]
[[Kategorie:Krieket in St. Vincent en die Grenadine]]
[[Kategorie:Krieket in Trinidad en Tobago]]
[[Kategorie:Nasionale vrouekrieketspanne]]
3n60zumw04mm1mcb62zph2va31urrio
Thaise nasionale vrouekrieketspan
0
452575
2896274
2873498
2026-04-22T12:58:41Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896274
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Vrouekrieketspan
| naam = Thailand
| beeld = Kenteken van die Thaise nasionale krieketspan.png
| byskrif = Kenteken van die Thaise nasionale vrouekrieketspan
| bynaam =
| konferensie = [[Krieketvereniging van Thailand]] (CAT)
| kaptein = [[Naruemol Chaiwai]]
| afrigter = {{vlagikoon|Thailand}} [[Nitish Salekar]]
| toetsstatusjaar =
| ikr_status = Geaffilieerde lid
| ikr_aansluiting = 1995
| ikr_status2 = Assosiaatlid
| ikr_aansluiting2 = 2005
| ikr_streek = [[Asiatiese Krieketraad|AKR]] (Asië)
| toetsrang =
| beste_toetsrang =
| edi-rang = 11de
| beste_edi-rang = 7de (4 Mei 2023)
| t20i-rang = 12de
| beste_t20i-rang = 10de (4 Januarie 2022)
| eerste_toets =
| aantal_toetse =
| aantal_toetse_vanjaar =
| toetsrekord =
| toetsrekord_vanjaar =
| vk_verskynings = 0/3
| vk_eerste =
| vk_beste =
| eerste_edi = t {{Crv-NL}} op [[Royal Chiangmai-gholfklub]], [[Chiang Mai]]; 20 November 2022
| mees_onlangse_edi = t {{Crv-WI}} op [[Gaddafistadion]], [[Lahore]]; 19 April 2025
| aantal_edis = 14
| aantal_edis_vanjaar = 0
| edi-rekord = 8/6 (57,14%)<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| edi-rekord_vanjaar = 0/0<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| vwb_verskynings = 0/13
| vwb_eerste =
| vwb_beste =
| vwbk_verskynings = 2
| vwbk_eerste = 2017
| vwbk_beste = 9de plek (in 2017)
| vkt_verskynings =
| vkt_eerste =
| vkt_beste =
| eerste_t20i = t {{Crv-PK}} op [[Kinrara Akademie-ovaal]], Bandar Kinrara; 3 Junie 2018
| mees_onlangse_t20i = t {{Crv-IE}} op [[Tribhuvan Universiteit Internasionale Krieketveld]], [[Kirtipur]]; 1 Februarie 2026
| aantal_t20is = 130
| aantal_t20is_vanjaar = 7
| t20i-rekord = 85/43 (65,38%)<br />(0 gelykop, 2 onbeslis)
| t20i-rekord_vanjaar = 2/5<br />(0 gelykop, 0 onbeslis)
| vwt20-verskynings = 1/10
| eerste_vwt20 = [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]]
| beste_vwt20 = Groepfase (in [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]])
| vwt20k-verskynings = 6
| eerste_vwt20k = 2013
| beste_vwt20k = Naaswenner (in 2019)
| h_patroon_la =
| h_patroon_b =
| h_patroon_ra =
| h_patroon_broek =
| h_linkerarm =
| h_liggaam =
| h_regterarm =
| h_broek =
| a_patroon_la =
| a_patroon_b =
| a_patroon_ra =
| a_patroon_broek =
| a_linkerarm =
| a_liggaam =
| a_regterarm =
| a_broek =
| t_patroon_la =
| t_patroon_b = _tha_t20i_25
| t_patroon_ra =
| t_patroon_broek =
| t_linkerarm = 05A8C5
| t_liggaam = 05A8C5
| t_regterarm = 05A8C5
| t_broek = 141C41
}}
Die '''Thaise nasionale vrouekrieketspan''' is die nasionale vrouekrieketspan wat [[Thailand]] in internasionale [[krieket]] verteenwoordig. Krieket word in Thailand deur die [[Krieketvereniging van Thailand]] (''CAT'', van Engels: ''Cricket Association of Thailand'') beheer. Thailand is een van die sterkste assosiaatlede in vrouekrieket.
In April 2018 het die IKR besluit om aan al sy lede volle T20I-status toe te ken. Vervolgens word al die [[Twintig20|T20I-wedstryde]] wat Thailand ná 1 Januarie 2019 teen ander IKR-lede speel as ’n volle T20I erken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |title=All T20 matches between ICC members to get international status |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 April 2018 |accessdate=3 Oktober 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231003012749/https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |archive-date=3 Oktober 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In Mei 2022 het die IKR aangekondig om aan Thailand en vier ander vrouespanne EDI-status te verleen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/2596324 |title=Two new teams in next edition of ICC Women's Championship |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=11 Julie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230711204436/https://www.icc-cricket.com/news/2596324 |archive-date=11 Julie 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Nederland, Papoea-Nieu-Guinee, [[Skotse nasionale vrouekrieketspan|Skotland]] en die Verenigde State is die ander vier spanne.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://emergingcricket.com/news/icc-awards-odi-status-to-five-associate-womens-teams |title=ICC awards ODI status to five Associate Women’s Teams |publisher=Emerging Cricket |author=Shounak Sarkar |date=26 Mei 2022 |accessdate=6 Augustus 2025}}</ref> Thailand is tans (Februarie 2026) elfde op die IKR-vroue-eendagranglys en twaalfde op die Twintig20-vrouewêreldranglys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/womens/odi |title=Women's ODI Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=2 Februarie 2026 |accessdate=2 Februarie 2026 |archive-date= 3 Februarie 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250203132746/https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/womens/odi |url-status=dead }}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/womens/t20i |title=Women's T20I Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=2 Februarie 2026 |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
== Beheerliggaam ==
{{Hoofartikel|Krieketvereniging van Thailand}}
Die Krieketvereniging van Thailand (Engels: ''Cricket Association of Thailand'', CAT; [[Thai]]: สมาคมกีฬาคริกเก็ตแห่งประเทศไทย) is in 2005 as opvolger van die Thailand Krieketliga (''Thailand Cricket League'', TCL) gestig en verantwoordelik vir die reël van krieket in Thailand. In dieselfde jaar het hulle as ’n assosiaatlid by die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/cricket-association-of-thailand |title=Cricket Association of Thailand |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=6 Augustus 2025}}</ref> Die CAT is ook ’n lid van die Asiatiese krieketkonferensie (''Asian Cricket Conference'', ACC; nou [[Asiatiese Krieketraad]]).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.asiancricket.org/aboutus |title=Inaugural Meeting of The Asian Cricket Conference on 19th and 20th September 1983, New Delhi, India. |publisher=[[Asiatiese Krieketraad]] |accessdate=6 Augustus 2025}}</ref>
Die Krieketvereniging van Thailand bestuur al die Thailand-verteenwoordigende nasionale spanne, insluitende die mans, vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van EDI- en T20I-reekse teen ander spanne, en die reël van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is die CAT verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Thaise span.
Kinders en jongmense word reeds op skool aan krieket bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met formele afrigting. Net soos ander krieketlande beskik Thailand oor ’n o/19-nasionale span wat aan die o/19-vrouekrieketwêreldbeker deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=6 Augustus 2025}}</ref>
== Geskiedenis ==
=== Oorsprong ===
Thailand het tydens die AKR Vrouetoernooi 2007 in sy eerste internasionale wedstryd teen Nepal gespeel, toe hulle op 40 lopies almal uitgeboul is en die wedstryd verloor het. Daarna is die span ook deur Hongkong en Maleisië geklop.<ref name="cricinfoquali2020">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/27550231/from-40-all-t20-world-cup-thailand-women-live-dream |title=From 40 all out to the T20 World Cup – Thailand women live the dream |publisher=ESPNcricinfo |date=6 September 2019| accessdate=2 Februarie 2026}}</ref> Twee jaar later het hulle aan die AKR T20I-vrouekampioenskap 2009 deelgeneem en ná ’n sterk vertoning in die groepfase die eindstryd gehaal, maar teen Hongkong vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/22787119/hong-kong-acc-women-twenty20-champions-beating-thailand-4-runs-thrilling-final |title=Hong Kong are the ACC Women's Twenty20 Champions after beating Thailand by 4 runs in thrilling final |publisher=ESPNcricinfo |date=11 Julie 2009| accessdate=2 Februarie 2026}}</ref> Tydens die AKR Vrouekampioenskap 2011 in [[Koeweit]] het die span as naaswenner van sy groep tot die halfeindstryd gevorder, waar hulle egter deur die Volksrepubliek China geklop is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/22462389 |title=Brilliant Hong Kong despatch of Nepal by nine wickets to book a final berth against China |publisher=ESPNcricinfo |date=24 Februarie 2011 |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref> Thailand het sy eerste verskyning tydens die Asiatiese Vrouebeker in 2012 gemaak. Die span het Hongkong geklop, maar hulle het teen beide [[Indiese nasionale vrouekrieketspan|Indië]] en [[Pakistanse nasionale vrouekrieketspan|Pakistan]] verloor en is toe uitgeskakel.
=== Eerste suksesse en terugslae ===
Tydens die AKR Vrouekampioenskap 2013 het Thailand vanuit die groepfase gevorder. Terwyl die span sy groepwedstryd teen die Volksrepubliek China verloor het, het hulle in die eindstryd dieselfde teenstander geklop en die toernooi beklink. Daarmee het hulle vir die eerste keer ’n wêreldbekerkwalifisering gehaal. Hulle het daarin geslaag om [[Nederlandse nasionale vrouekrieketspan|Nederland]] te verslaan, maar al sy ander groepwedstryde verloor.<ref name="cricinfoquali2020" /> Twee jaar later het hulle as gasvroue van die [[T20I-vrouewêreldbeker 2016]]-kwalifisering opgetree, maar is in al hul groepwedstryde verslaan. Tydens die Asiatiese T20I-vrouebeker 2016 het Thailand in die groepfase slegs Nepal geklop en vervolgens in die voorlaaste plek geëindig.
Tydens ’n plaaslike kwalifiseringstoernooi het Thailand die [[Vrouekrieketwêreldbeker 2017]]-kwalifisering gehaal. Die span het egter geen oorwinning aangeteken nie. Dieselfde het gebeur tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2019]], waar Thailand ook sonder ’n oorwinning uitgeskakel is.<ref name="cricinfoquali2020" />
=== Vestiging op internasionale vlak ===
[[Lêer:2020 ICC W T20 WC WI v T 02-22 Campbelle (02).jpg|duimnael|links|Thailand teen [[Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan|Wes-Indië]] tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2020]]]]
Thailand het sy grootste sukses behaal tydens die [[T20I-vrouebeker 2020]]-kwalifisering. Hulle het vanuit die groepfase gevorder en die beslissende halfeindstryd teen Papoea-Nieu-Guinee gewen, waarmee die span vir die hooftoernooi in [[Australië]] gekwalifiseer het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/_/id/27542179/thailand-bangladesh-qualify-2020-women-t20-world-cup |title=Thailand, Bangladesh qualify for 2020 Women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |date=5 September 2019 |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref> Tydens dié toernooi is die span deur [[Engelse nasionale vrouekrieketspan|Engeland]], [[Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan|Wes-Indië]] en [[Suid-Afrikaanse nasionale vrouekrieketspan|Suid-Afrika]] geklop, terwyl die wedstryd teen Pakistan uitgereën het.
== Spelers ==
=== Spelerstatistieke ===
Daar het altesaam 16 spelers [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en 25 spelers [[Twintig20|T20I-krieket]] vir Thailand gespeel. Vervolgens die spelers wat vir die Thaise span die meeste lopies aangeteken en die meeste paaltjies geneem het.
==== Lopies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Lopies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Lopies
|-
| Natthakan Chantham
| 2022–hede
| align=center | 14
| align=center | '''630'''
| Nannapat Koncharoenkai
| 2018–hede
| align=center | 114
| align=center | '''2 486'''
|-
| Naruemol Chaiwai
| 2022–hede
| align=center | 14
| align=center | '''316'''
| Nannapat Koncharoenkai
| 2018–hede
| align=center | 128
| align=center | '''2 356'''
|-
| Nannapat Koncharoenkai
| 2022–hede
| align=center | 11
| align=center | '''182'''
| Naruemol Chaiwai
| 2018–hede
| align=center | 125
| align=center | '''1 889'''
|-
| Nattaya Boochatham
| 2022–hede
| align=center | 13
| align=center | '''165'''
| Chanida Sutthiruang
| 2018–hede
| align=center | 129
| align=center | '''1 149'''
|-
| Chanida Sutthiruang
| 2022–hede
| align=center | 14
| align=center | '''155'''
| Nattaya Boochatham
| 2018–hede
| align=center | 116
| align=center | '''1 035'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 2 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/batting-most-runs-career/thailand-women-4242/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / Thailand Women / Women’s One-Day Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 2 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/batting-most-runs-career/thailand-women-4242/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / Thailand Women / Women’s Twenty20 Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
|}
==== Paaltjies ====
{| class="wikitable"
! colspan="4" |EDI
! colspan="4" |T20I
|-
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | EDIs
! scope=col | Paaltjies
! scope=col | Speler
! scope=col | Tydperk
! scope=col | T20Is
! scope=col | Paaltjies
|-
| Thipatcha Putthawong
| 2022–hede
| align=center | 14
| align=center | '''23'''
| Thipatcha Putthawong
| 2019–hede
| align=center | {{0}}93
| align=center | '''144'''
|-
| Onnicha Kamchomphu
| 2022–hede
| align=center | 13
| align=center | '''18'''
| Onnicha Kamchomphu
| 2018–hede
| align=center | 125
| align=center | '''134'''
|-
| Suleeporn Laomi
| 2022–hede
| align=center | 12
| align=center | '''16'''
| Nattaya Boochatham
| 2018–hede
| align=center | 116
| align=center | '''126'''
|-
| Phannita Maya
| 2022–hede
| align=center | 14
| align=center | '''12'''
| Suleeporn Laomi
| 2018–hede
| align=center | 104
| align=center | '''113'''
|-
| Nattaya Boochatham
| 2022–hede
| align=center | 13
| align=center | '''12'''
| Chanida Sutthiruang
| 2018–hede
| align=center | 129
| align=center | '''{{0}}92'''
|- class=sortbottom
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 2 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/bowling-most-wickets-career/thailand-women-4242/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / Thailand Women / Women’s One-Day Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
| colspan=4 | <small>Korrek teen: 2 Februarie 2026</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/bowling-most-wickets-career/thailand-women-4242/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / Thailand Women / Women’s Twenty20 Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== Spankapteins ===
Tot op hede was een speler reeds die [[Kaptein (sport)|kaptein]] vir Thailand tydens ’n EDI-wedstryd en vier tydens ’n T20I.<ref>Die tydperk verwys na die ooreenstemmende krieketseisoen waarin die eerste of laaste wedstryd van die tyd as kaptein gespeel is.</ref>
{| border="0" class="wikitable sortable"
|-bgcolor="#cccccc"
! colspan="3" | EDI<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/individual-list-captains/thailand-women-4242/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / Thailand Women / Women’s One-Day Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
! colspan="2" | T20I<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/individual-list-captains/thailand-women-4242/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / Thailand Women / Women’s Twenty20 Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
|-
! No. !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk
|-
| 1
| '''Naruemol Chaiwai'''
| 2022–hede
| Sornnarin Tippoch
| 2018–2020
|-
| 2
|
|
| '''Naruemol Chaiwai'''
| 2021–hede
|-
| 3
|
|
| Nannapat Koncharoenkai
| 2023
|-
| 4
|
|
| Thipatcha Putthawong
| 2024
|}
== Rekords ==
=== EDI-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''teen volle lede'''
|-
|align="left"| {{Crv-BD}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-IE}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-PK}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-WI}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|colspan="16" style="text-align:center"| '''teen assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{Crv-NL}} || 6 || 5 || 1 || 0 || 0 || 83,33 || 20 November 2022
|-
|align="left"| {{Crv-XS}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{vlagland|Zimbabwe}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 April 2023
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''14''' || '''8''' || '''6''' || '''0''' || '''0''' || '''57,14''' || 20 November 2022
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met EDI #1523 op 19 Desember 2025. Laas hersien op 2 Februarie 2026. Wenpersentasies sluit onbesliste wedstryde uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/team-results-summary/thailand-women-4242/women-s-one-day-internationals-9 |title=Records / Thailand Women / Women’s ODI matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=19 Desember 2025 |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== Vrouekrieketwêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1973|1973]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1978|1978]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1982|1982]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1988|1988]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1993|1993]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 1997|1997]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2000|2000]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2005|2005]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2009|2009]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2013|2013]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2017|2017]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2022|2022]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2025|2025]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[Vrouekrieketwêreldbeker 2029|2029]] || {{n.v.t.}}
|}
=== T20I-rekord teen ander lande ===
{| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px"
! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''teen volle lede'''
|-
|align="left"| {{Crv-BD}} || 8 || 0 || 8 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-EN}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-IE}} || 6 || 3 || 3 || 0 || 0 || 50,00 || 9 Augustus 2019
|-
|align="left"| {{Crv-IN}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-PK}} || 3 || 1 || 1 || 0 || 1 || 33,33 || 6 Oktober 2022
|-
|align="left"| {{Crv-LK}} || 5 || 1 || 4 || 0 || 0 || 20,00 || 9 Junie 2018
|-
|align="left"| {{Crv-ZA}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|align="left"| {{Crv-WI}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || –
|-
|colspan="15" style="text-align:center"| '''teen assosiaatlede'''
|-
|align="left"| {{vlagland|Bhoetan}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 16 Januarie 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Filippyne}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 1 Mei 2023
|-
|align="left"| {{vlagland|Hongkong}} || 6 || 6 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 14 Januarie 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Indonesië}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 15 January 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Koeweit}} || 5 || 4 || 0 || 0 || 1 || 80,00 || 24 Februarie 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Maleisië}} || 6 || 6 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 6 Junie 2018
|-
|align="left"| {{vlagland|Mianmar}} || 5 || 5 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 12 Januarie 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Namibië}} || 5 || 5 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 1 September 2019
|-
|align="left"| {{Crv-NL}} || 14 || 10 || 4 || 0 || 0 || 71,43 || 10 Augustus 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Nepal}} || 8 || 8 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 Januarie 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Papoea-Nieu-Guinee}} || 4 || 3 || 1 || 0 || 0 || 75,00 || 5 September 2019
|-
|align="left"| {{Crv-XS}} || 9 || 3 || 6 || 0 || 0 || 33,33 || 8 Augustus 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Singapoer}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 13 Februarie 2024
|-
|align="left"| {{vlagland|Tanzanië}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 25 November 2025
|-
|align="left"| {{vlagland|Uganda}} || 4 || 3 || 1 || 0 || 0 || 75,00 || 14 Julie 2018
|-
|align="left"| {{vlagland|Verenigde Arabiese Emirate}} || 11 || 8 || 3 || 0 || 0 || 72,73 || 12 Julie 2018
|-
|align="left"| {{vlagland|Verenigde State}} || 3 || 2 || 1 || 0 || 0 || 66,67 || 12 September 2022
|-
|align="left"| {{vlagland|Volksrepubliek China}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 18 Februarie 2019
|-
|align="left"| {{vlagland|Zimbabwe}} || 10 || 5 || 5 || 0 || 0 || 50,00 || 28 Augustus 2021
|-
|- class="sortbottom"
|align="left"| '''Algeheel''' || '''130''' || '''85''' || '''43''' || '''0''' || '''2''' || '''65,38''' || 6 Junie 2018
|-
|colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met T20I #2660 op 1 Februarie 2026. Gelykop verwys na wedstryde wat deur ’n valbyl (soos ’n Superboulbeurt) beslis is. Wenpersentasies sluit onbesliste wedstryde uit en gelykop as ’n halwe oorwinning (ongeag die valbyl).''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/team/team-results-summary/thailand-women-4242/women-s-twenty20-internationals-10 |title=Records / Thailand Women / Women’s Twenty20 Internationals / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Februarie 2026 |accessdate=2 Februarie 2026}}</ref>
|}
=== T20I-vrouewêreldbekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]] || Nie deelgeneem nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]] || Groepfase
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2026|2026]] || Nie gekwalifiseer nie
|-
|[[T20I-vrouewêreldbeker 2028|2028]] || {{n.v.t.}}
|}
=== Asiatiese Vrouebekerrekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|2004 || Nie deelgeneem nie
|-
|2005/06 || Nie deelgeneem nie
|-
|2006 || Nie deelgeneem nie
|-
|2008 || Nie deelgeneem nie
|-
|2012 || Groepfase
|-
|2016 || Groepfase
|-
|2018 || Groepfase
|-
|2022 || Halfeindrondte
|-
|2024 || Groepfase
|}
=== Asiatiese Spelerekord ===
{| class="wikitable"
!Jaar!!Uitslag
|-
|2010 || Eerste rondte
|-
|2014 || Kwarteindrondte
|-
|2022 || Kwarteindrondte
|}
== Sien ook ==
{{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}}
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|Thailand women's national cricket team|Thaise nasionale vrouekrieketspan}}
* {{en}} {{th}} [https://www.cricketthailand.org/ Amptelike webwerf van die Krieketvereniging van Thailand]
* {{en}} [https://www.espncricinfo.com/team/thailand-women-299041 Thailand-vroue op ESPNcricinfo]
* {{en}} [https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/cricket-association-of-thailand Thailand by die IKR]
{{Nasionale vrouekrieketspanne}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Krieket in Thailand]]
[[Kategorie:Nasionale vrouekrieketspanne]]
bu5fpy4mvo7pjhbsbwb8r27a73q8izj
Musée du quai Branly
0
452639
2896678
2829636
2026-04-23T11:13:50Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896678
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Museum
| Beeld = Musée du quai Branly - 20150801 16h07 (10629).jpg
| Beeldonderskrif = Die Musée du quai Branly
| Vorige naam =
| Ander name =
| Stad of dorp = [[Parys]]
| Land = [[Frankryk]]
| Openingsjaar = [[2006]]
| Geopen deur =
| Tipe museum = Kunsmuseum
| Webtuiste = [https://www.quaibranly.fr ''www.quaibranly.fr'']
}}
Die '''Musée du quai Branly''' geleë in [[Parys]], [[Frankryk]], is 'n museum ontwerp deur die Franse argitek [[Jean Nouvel]] om die inheemse kunste en kulture van [[Afrika]], [[Asië]], [[Oseanië]] en die [[Amerikas]] ten toon te stel.<ref>[https://www.gouvernement.fr/actualite/le-musee-du-quai-branly-un-symbole-d-ouverture-de-tolerance-et-d-universalisme-5249 Le musée du quai Branly, un symbole "d’ouverture, de tolérance et d’universalisme"]</ref> Die museum se versameling bestaan uit meer as 'n miljoen voorwerpe (etnografiese voorwerpe, foto's, dokumente, ens.), waarvan 3 500 op enige gegewe tydstip te sien is, hetsy in permanente of tydelike tematiese uitstallings.<ref>[https://actu.fr/ile-de-france/paris_75056/quand-le-musee-du-quai-branly-etait-inaugure-a-paris-par-jacques-chirac_42688690.html Quand le musée du Quai Branly était inauguré à Paris par Jacques Chirac]</ref>
'n Keuse van voorwerpe uit die museum word ook uitgestal in die Pavillon des Sessions van die [[Louvre]].<ref>[https://www.visitparisregion.com/fr/musee-du-quai-branly-jacques-chirac Musée du quai Branly - Jacques Chirac]</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
{{Commons-kategorie inlyn}}
* {{en}} {{fr}} [https://www.quaibranly.fr Amptelike webwerf van die Musée du quai Branly]
{{Koördinate|48|51|39.579|N|2|17|52.69|E|scale:4000|aansig=titel}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Musee du quai Branly}}
[[Kategorie:Geboue en strukture in Parys]]
[[Kategorie:Museums in Frankryk]]
[[Kategorie:Museums]]
n91efuzuyy8zmay73r21ic4mdx681m2
Wendell Bell
0
453534
2896391
2839505
2026-04-23T04:46:16Z
InternetArchiveBot
131157
Red 0 verwysing(s) en merk 1 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896391
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Wendell Bell.png|duimnael|Wendell Bell in 1948.]]
'''Wendell Bell''' ([[27 September]] [[1924]] – [[3 November]] [[2019]])<ref>{{cite book|last=Caves|first=Roger W.|title=Encyclopedia of the City|year=2005|publisher=Routledge|isbn=0415252253|page=24}}</ref><ref>{{Cite book |title=Memories of the Future |page=1 |author=Bell, Wendell |publisher=Transaction Publishers |year=2011 |isbn=978-1-4128-4262-4 |url=https://books.google.com/books?id=e-fxIJEuhkkC&q=%22Wendell+Bell%22+Chicago+OR+Fresno+OR+1924&pg=PA1}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://news.yale.edu/2019/12/12/wendell-bell-sociologist-helped-found-field-futures-studies|title=Wendell Bell, sociologist helped found field of futures studies|date=2019-12-12|website=YaleNews|language=en|access-date=2020-01-03}}</ref> was 'n [[futuris]] en Professor Emeritus in [[sosiologie]] aan die [[Yale-universiteit]].<ref name="Forbes">{{Cite web |url=https://www.forbes.com/2007/10/13/wendell-bell-prediction-tech-future07-cx_1015bell.html |title=Wendell Bell On The Future |work=Forbes |access-date=February 8, 2012}}</ref><ref name="Bee">{{cite news | title =Futurist, Ex-Fresnan Wendell Bell on CNN | newspaper =The Fresno Bee | date =9 Augustus 1997 | url =http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=FB&p_theme=fb&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EAE8A089019FE78&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM | access-date =8 Februarie 2012 | archive-date = 6 Maart 2016 | archive-url =https://web.archive.org/web/20160306130405/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=FB&p_theme=fb&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EAE8A089019FE78&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM | url-status =dead }}</ref><ref name="JFS">{{cite journal |last1=Kicker |first1=Darrell |date=Februarie 2009 |title=Wendell Bell and Oliver W. Markley: Two Futurists' Views of the Preferable, the Possible and the Probable |journal=Journal of Futures Studies |volume=13 |issue=3 |pages=161–178 |url=http://www.jfs.tku.edu.tw/13-3/E02.pdf |access-date=8 Februarie 2012 |archive-date=28 Julie 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110728101846/http://www.jfs.tku.edu.tw/13-3/E02.pdf |url-status=dead }}</ref> Sy spesialiseringsgebiede het sosiologie, sosiale klas, ras, gesinslewe en [[toekomsstudies]] ingesluit.<ref>{{Cite book|title=Encyclopedia of the City|last=Caves|first=R. W.|publisher=Routledge|year=2004|pages=37}}</ref>
==Vroeë loopbaan==
Tydens die [[Tweede Wêreldoorlog]] was Bell 'n vlootvlieënier en het hy in die [[Filippyne]] gedien.
Bell het in 1948 in Sosiale Wetenskappe aan die Kalifornië Staatsuniversiteit, [[Fresno]], gegradueer.<ref name="Bee" /><ref name="JFS" /> Hy het toe sy PhD aan UCLA<ref>{{cite web |url=https://sociology.yale.edu/sites/default/files/curriculum_vitae-w.bell_2016.pdf |access-date=2023-11-05 |title=Wendell Bell - Professor Emeritus of Sociology }}{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> in 1952 behaal en in die fakulteite van Stanford-universiteit (1952–4; gelei Stanford Survey Research Facility), Northwestern-universiteit (1954–57), en UCLA (1957–63; gelei Wes-Indiese Studieprogram) gedien. Van 1963 tot 1964 was hy 'n genoot by die Sentrum vir Gevorderde Studie in die Gedragswetenskappe in Stanford, Kalifornië.<ref name="JFS" /><ref name="Yale Sociology">{{Cite web |url=http://www.yale.edu/sociology/faculty/pages/bell/ |title=Yale Sociology - Wendell Bell |publisher=Yale University |access-date=8 Februarie 2012}}</ref>
==Loopbaan by Yale==
Bell het in 1963 by die Yale-fakulteit aangesluit en voorsitter van die Yale-departement van sosiologie geword en gehelp om die Yale-program vir Afro-Amerikaanse studies te stig.<ref name="JFS" /><ref name="Yale Sociology" /> Hy het in 1995 by Yale afgetree.<ref name="Bee" />
==Navorsingsbelangstellings==
Terwyl Bell se vroeë navorsingsbelangstellings op die sosiologie van Amerikaanse stede gefokus het, en sommige latere navorsingsbelangstellings op die sosiologie van Karibiese lande (Bell het van 1979 tot 1980 as president van die Caribbean Studies Association gedien), is Bell hoofsaaklik bekend vir sy navorsing en ander werk as 'n futuris.
==Loopbaan as 'n futuris==
Bell het meer as 40 jaar as 'n professionele [[futuris]] gewerk. Die World Futures Studies Federation het hom in 2005 'n Lifetime Achievement Award toegeken. In 2008 het die Association of Professional Futurists Bell se tweedelige werk ''The Foundations of Futures Studies'' as een van die tien belangrikste toekomsstudieboeke gekies.<ref name="Forbes" /><ref name="Yale Sociology" /><ref>{{Cite book|last=Bell|first=Wendell|title=The Sociology of the Future|publisher=Russell Sage Foundation|year=1971|location=USA}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Bell, Wendell}}
[[Kategorie:Amerikaanse akademici]]
[[Kategorie:Amerikaanse skrywers]]
[[Kategorie:Geboortes in 1924]]
[[Kategorie:Sterftes in 2019]]
[[Kategorie:Toekomsstudies]]
h2hdm860ygtv66xjdpvswsoy9tjznn4
Vlag van Italië
0
453780
2896543
2896193
2026-04-23T09:06:49Z
Puvircho
6492
2896543
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Vlag
| Naam = Italië
| Artikel =
| Beeld = Flag of Italy.svg
| Beeldgrootte = 210px
| Geen_grens =
| Bynaam = il Tricolore
| Ander_byname =
| Gebruik = 111000
| Simbool =
| Verhouding = 2:3
| Goedgekeur_op = [[19 Junie]] [[1946]]<ref name="FOTW">{{en}} {{cite web |url=https://www.fotw.info/flags/it.html |title=Italië |publisher=Flags of the World |accessdate=17 September 2025}}</ref>
| Ontwerp = ’n Vertikale driekleur in groen, wit en rooi.
| Ontwerper =
| Beeld2 = Civil Ensign of Italy.svg
| Beeldgrootte2 = 210px
| Geen_grens2 =
| Bynaam2 =
| Ander_byname2 =
| Gebruik2 = 100100
| Simbool2 =
| Verhouding2 = 2:3
| Goedgekeur_op2= 9 November 21946
| Ontwerp2 = ’n Vertikale driekleur in groen, wit en rooi met ’n gekombineerde historiese wapenskild van Venisië, Genua, Pisa en Amalfi in die wit baan.
| Ontwerper2 =
| Beeld3 = State Ensign of Italy.svg
| Beeldgrootte3 = 210px
| Geen_grens3 =
| Bynaam3 = Staatsvaandel
| Ander_byname3 =
| Gebruik3 = 000010
| Simbool3 =
| Verhouding3 = 2:3
| Goedgekeur_op3= 24 Oktober 2003
| Ontwerp3 = ’n Vertikale driekleur in groen, wit en rooi met die Italiaanse wapen in die wit baan.
| Ontwerper3 =
| Beeld4 = Naval Ensign of Italy.svg
| Beeldgrootte4 = 210px
| Geen_grens4 =
| Bynaam4 = Vlootvaandel
| Ander_byname4 =
| Gebruik4 =
| Simbool4 =
| Verhouding4 = 2:3
| Goedgekeur_op4= 9 November 1947
| Ontwerp4 = ’n Vertikale driekleur in groen, wit en rooi met die Italiaanse Vlootwapen in die wit baan.
| Ontwerper4 =
| Beeld5 = War Flag of Italy.svg
| Beeldgrootte5 = 170px
| Geen_grens5 =
| Bynaam5 = Oorlogsvlag
| Ander_byname5 =
| Gebruik5 =
| Simbool5 =
| Verhouding5 = 1:1
| Goedgekeur_op5=
| Ontwerp5 = ’n Vertikale driekleur in groen, wit en rooi.
| Ontwerper5 =
}}
Die '''nasionale vlag van [[Italië]]''' ([[Italiaans]]: {{lang|it|bandiera d’Italia}}) is op [[19 Junie]] [[1946]] amptelik in gebruik geneem. Die vlag vertoon drie ewe wye vertikale bane in groen, wit en rooi met die groen baan aan die vlagpaalkant soos gedefinieer in Artikel 12 van die Italiaanse grondwet<ref name=constitution>[[wikisource:Constitution of Italy|Costituzione della Repubblica Italiana]] Art. 12, 22 Desember 1947, pubblicata nella Gazzetta Ufficiale n. 298 van 27 Desember 1947, buitengewone uitgawe (gepubliseer in die Staatskoerant van die Italiaanse Republiek, No. 298 van 27 Desember 1947, buitengewone uitgawe) “La bandiera della Repubblica è il tricolore italiano: verde, bianco, e rosso, a tre bande verticali di eguali dimensioni”</ref>. Daar word na die vlag as '''die Driekleur''' ({{lang|it|il Tricolore}}. Die Italiaanse wet reguleer die gebruik en vertoon daarvan, beskerm die verdediging daarvan en maak voorsiening vir die vlagskennis; dit skryf ook die onderrig daarvan in Italiaanse skole voor, saam met ander nasionale simbole van Italië.
Die Italiaanse vlagdag, genaamd Driekleurdag is ingestel deur wet nr. 671 van 31 Desember 1996 en word elke jaar op 7 Januarie gevier. Hierdie viering herdenk die eerste amptelike aanvaarding van die driekleur as ’n nasionale vlag deur ’n soewereine Italiaanse staat, die [[Cispadaanse Republiek]], ’n Napoleontiese susterrepubliek van die Eerst eFranse Republiek, wat op 7 Januarie 1797 in [[Reggio Emilia]] plaasgevind het, op grond van die gebeure na die [[Franse Rewolusie]] (1789–1799) wat, onder andere, nasionale [[selfbeskikking]] bepleit het. Die Italiaanse nasionale kleure het vir die eerste keer op 21 Augustus 1789in [[Genua]] verskyn op ’n driekleur-kokade, wat die eerste groen, wit en rooi Italiaanse militêre [[oorlogsvlag]] met sewe jaar vooruitgegaan het, wat op sy beurt op 11 Oktober 1796 deur die Lombardiese Legioen in [[Milaan]] aangeneem is.
Na 7 Januarie 1797 het die steun vir die Italiaanse vlag bestendig gegroei, totdat dit een van die belangrikste simbole van [[Unifikasie van Italië|Italiaanse eenwording]] geword het, wat op 17 Maart 1861 uitgeloop het op die proklamasie van die Koninkryk van Italië, waarvan die driekleur die nasionale vlag geword het. Na die aanneming daarvan het die driekleur een van die mees herkenbare en bepalende kenmerke van die verenigde Italiaanse staatskap in die volgende twee eeue van die geskiedenis van Italië geword.
== Geskiedenis ==
===Die Franse Rewolusie ===
[[Lêer:Coccarda FRANCIA.svg|thumb|left|Die Franse kokarde, wat ontstaan het en versprei isonder die opstande van die [[Franse Rewolusie]]]]
Die Italiaanse driekleur, soos ander driekleurvlae, is geïnspireer deur die [[Vlag van Frankryk|Franse een]], wat deur die [[Franse Rewolusie|rewolusie]] in 1790 op [[Franse Vloot|Franse vloot-oorlogskepe]] ingebruik geneem is,<ref name=elysee>{{fr}} {{cite web |language=fr|url=https://www.elysee.fr/la-presidence/le-drapeau-francais/ |title=Le drapeau français – Présidence de la République |access-date=13 Februarie 2013 |archive-date=31 Desember 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171231083137/http://www.elysee.fr/la-presidence/le-drapeau-francais|url-status=live}}</ref> en is simbolies van die hernuwing wat deur die oorsprong van [[Jakobinisme]] teweeggebring is.<ref name=Cherasco>{{it}} {{Cite web |url=http://www.radiomarconi.com/marconi/carducci/tricolore_nacque.html |title=Otto mesi prima di Reggio il tricolore era già una realtà |access-date=14 Januarie 2016 |language=it |archive-date=9 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160309115746/http://www.radiomarconi.com/marconi/carducci/tricolore_nacque.html |url-status=usurped}}</ref><ref name="quirinale-pdf">{{it}} {{Cite web|url=http://www.quirinale.it/qrnw/statico/simboli/tricolore/tricolore.pdf|title=I simboli della Repubblica |language=it |access-date=14 Januarie 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151006182656/http://www.quirinale.it/qrnw/statico/simboli/tricolore/tricolore.pdf |archive-date=6 Oktober 2015}}</ref>{{sfn|Maiorino|2002|p=156}} Kort na die gebeure van die Franse rewolusie het die ideale van sosiale vernuwing wyd begin versprei op grond van die voorspraak van die ''Verklaring van die Regte van die Mens en van die Burger'' van 1789, insluitend in Italië. Daarop het politieke vernuwing gevolg met die eerste patriotiese gisting gerig op nasionale [[selfbeskikking]] wat later gelei het tot die [[Unifikasie van Italië|Italiaanse eenwording]] op die Italiaanse skiereiland.{{sfn|Maiorino|2002|p=156}}{{sfn|Fiorini|1897|pp=239–267 and 676–710}} Om hierdie rede het die Franse blou, wit en rooi vlag die eerste verwysing van die Italiaanse Jakobyne geword en vervolgens ’n bron van inspirasie vir die skep van ’n Italiaanse identiteitsvlag.
Op 12 Julie 1789, twee dae voor die [[bestorming van die Bastille]], het die rewolusionêre joernalis [[Camille Desmoulins]] die betogers gevra watter kleur hulle as simbool van die Franse Rewolusie moes aanneem terwyl hy die Paryse skare tot opstand aangemoedig het, en groen, ’n simbool van [[hoop]], of die [[blou]] van die [[Amerikaanse Rewolusie]], ’n simbool van vryheid en [[demokrasie]], voorgestel. Die skare het aangedring op groen kokardes.<ref name=Bolzano>{{it}} {{cite book |url=https://books.google.com/books?id=-ynpQ5lnU2EC&q=Camille+Desmoulins+coccarda+francese+verde+foglie&pg=PA174 |title=Giovani del terzo millennio, di Giacomo Bolzano |isbn=9788883587504 |language=it |access-date=9 Maart 2017 |last1=Bolzano |first1=Giacomo |year=2005 |publisher=Armando Editore }}</ref> Desmoulins het toe ’n groen blaar opgetel en dit bo sy kop as hoed gehou as ’n kenmerkende teken van die rewolusionêre.<ref name=Bolzano/> Die groen in die primitiewe Franse kokarde, is onmiddellik laat vaar ten gunste van blou en rooi, die antieke kleure van Parys, omdat dit ook die kleur van die koning se broer, die [[Graaf van Artesië]], was wat na die Eerste Teruggawe monarg geword het as [[Karel X van Frankryk]].<ref name=italia-oggi>{{it}} {{cite web |url=http://www.italiaoggi.it/giornali/dettaglio_giornali.asp?preview=false&accessMode=FA&id=2139232&codiciTestate=1 |title=Il verde no, perché è il colore del re. Così la Francia ha scelto la bandiera blu, bianca e rossa ispirandosi all'America |language=it |access-date=9 Maart 2017}}</ref> Die Franse driekleurkokarde is toe op 17 Julie 1789 voltooi met die byvoeging van wit, die kleur van die [[Huis van Bourbon]], uit eerbied vir koning [[Lodewyk XVI van Frankryk]], wat steeds regeer het ten spyte van die gewelddadige opstande wat in die land gewoed het; die Franse monargie is op 10 Augustus 1792 afgeskaf.
[[Lêer:Coccarda ITALIA.svg|thumb|left|Die Italiaanse kokarde waarop die nasionale kleure van Italië in 1789 gebaseer is]]
Die eerste gedokumenteerde gebruik van die Italiaanse nasionale kleure is 21 Augustus 1789. In die historiese argiewe van die [[Republiek Genua]] word berig dat ooggetuies gesien het hoe sommige betogers ’n rooi, wit en groen kokarde aan hul klere vertoon.<ref name="Cita|Ferorelli |p. 662">{{it}} {{cite journal |last1=Ferorelli |first1=Nicola |year=1925 |title=La vera origine del tricolore italiano |url=http://www.risorgimento.it/rassegna/index.php?id=10511&ricerca_inizio=0&ricerca_query=&ricerca_ordine=DESC&ricerca_libera= |journal=Rassegna Storica del Risorgimento |volume=XII |issue=fasc. III |language=it |pages=662 |access-date=22 September 2019 |archive-date=31 Maart 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190331181159/http://www.risorgimento.it/rassegna/index.php?id=10511&ricerca_inizio=0&ricerca_query=&ricerca_ordine=DESC&ricerca_libera= |url-status=live }}</ref> Die Italiaanse koerante van daardie tyd het verwarring geskep oor die feite van die Franse Rewolusie, spesifiek in verband met die vervanging van groen met blou, en berig dat die Franse driekleur groen, wit en rooi was.<ref name="Cita|Ferorelli |p. 666">{{it}} {{cite journal |last1=Ferorelli |first1=Nicola |year=1925 |title=La vera origine del tricolore italiano |url=http://www.risorgimento.it/rassegna/index.php?id=10515&ricerca_inizio=0&ricerca_query=&ricerca_ordine=DESC&ricerca_libera= |journal=Rassegna Storica del Risorgimento |volume=XII |issue=fasc. III |language=it |pages=666 |access-date=22 September 2019 |archive-date=31 Maart 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190331190005/http://www.risorgimento.it/rassegna/index.php?id=10515&ricerca_inizio=0&ricerca_query=&ricerca_ordine=DESC&ricerca_libera= |url-status=live }}</ref> Toe die korrekte inligting oor die chromatiese samestelling van die Franse driekleur Italië bereik het, het die Italiaanse Jakobyne besluit om groen in plaas van blou te hou, omdat dit die natuur voorgestel het en dus metafories ook verwys het na natuurlike regte, of sosiale gelykheid en vryheid, al drie beginsels wat vir hulle kosbaar was.<ref name="valori">{{it}} {{cite web |url=http://www.150anni.it/webi/index.php?s=25&wid=988 |title=I valori – Il Tricolore |language=it |access-date=3 Mei 2017 |archive-date=31 Julie 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170731035724/http://www.150anni.it/webi/index.php?s=25&wid=988 |url-status=live}}</ref>
Die rooi, wit en groen kokarde het toe ’n paar jaar later, op 13–14 November 1794, weer verskyn en is gedra deur ’n groep studente van die [[Universiteit van Bologna]], gelei deur Luigi Zamboni en Giovanni Battista De Rolandis, wat ’n volksoproer wou beplan om die Katolieke regering van Bologna,<ref name="asti">{{it}} {{cite web |url=http://www.150.provincia.asti.it/index.php?option=com_content&view=article&id=93:mostra-giovan-battista-de-rolandis-e-il-tricolore&catid=13:resoconti&Itemid=30 |website=150.provincia.asti.it |title=Mostra Giovan Battista De Rolandis e il Tricolore |access-date=20 Augustus 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160101000927/http://www.150.provincia.asti.it/index.php?option=com_content&view=article&id=93:mostra-giovan-battista-de-rolandis-e-il-tricolore&catid=13:resoconti&Itemid=30 |archive-date=1 Januarie 2016 |url-status=dead}}</ref>{{sfn|Villa|2010|p=12}} ’n stad wat destyds deel was van die [[Kerklike Staat]], omver te werp. Zamboni en De Rolandis het hulself as “patriotte” gesien en driekleurkokardes gedra om aan te dui dat hulle geïnspireer is deur Jakobynse rewolusionêre ideale, maar het dit ook aangepas om hulle kokarde van die Franse kokarde te onderskei.
Die rooi, wit en groen kokarde het na die gebeure van Bologna verskyn tydens [[Napoleon Bonaparte]] se intog in [[Milaan]] op 15 Mei 1796 plaasgevind het.{{sfn|Villa|2010|p=10}} Hierdie kokardes, met die tipiese sirkelvorm, het rooi aan die buitekant, groen op ’n tussenposisie en wit in die middel gehad.{{sfn|Colangeli|1965|p=13}} Hierdie ornamente is deur die oproeriges gedra, selfs tydens die godsdienstige seremonies wat in die Katerdaal van Milaanse gehou is as teken van dank vir Napoleon, wat, ten minste aanvanklik, as ’n bevryder beskou is.{{sfn|Villa|2010|p=10}} Die driekleurkokardes het toe een van die amptelike simbole geword van die Milanese Nasionale Garde, wat op 20 November 1796 gestig is, en het vandaar verder in die Italiaanse skiereiland versprei.<ref name="valori"/> Die groen, wit en rooi kokarde het later in so ’n mate versprei dat dit geleidelik die enigste ornament was wat in Italië deur die oproeriges gebruik is.<ref name="Cita|Ferorelli|p. 668">{{it}} {{cite journal |last1=Ferorelli |first1=Nicola |year=1925 |title=La vera origine del tricolore italiano |url=http://www.risorgimento.it/rassegna/index.php?id=10511&ricerca_inizio=0&ricerca_query=&ricerca_ordine=DESC&ricerca_libera= |journal=Rassegna Storica del Risorgimento |volume=XII |issue=fasc. III |language=it |pages=668 |access-date=22 September 2019 |archive-date=31 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190331181159/http://www.risorgimento.it/rassegna/index.php?id=10511&ricerca_inizio=0&ricerca_query=&ricerca_ordine=DESC&ricerca_libera= |url-status=live }}</ref> Die patriotte het dit “Italiaanse kokarde” begin noem, wat dit een van die simbole van die land gemaak het.<ref name="Cita|Ferorelli|p. 668"/> Die groen, wit en rooi driekleur het dus ’n sterk patriotiese waarde verkry en een van die simbole van nasionale bewustheid geword, ’n verandering wat geleidelik daartoe gelei het dat dit die kollektiewe verbeelding van die [[Italianers]] binnegedring het.<ref name="Cita|Ferorelli|p. 668"/>
=== Die Napoleontiese tydperk ===
[[Lêer:Flag of the Lombard Legion.svg|thumb|left|{{FIAV|historical}} Die oorlogsvlag van die Lombardiese Legioen, die eerste militêre eenheid om die drie Italiaanse kleure te aanvaar]]
Die oudste gedokumenteerde vermelding van die Italiaanse driekleurvlag hou verband met [[Napoleon Bonaparte]] se eerste intog op die Italiaanse skiereiland. Die eerste gebied wat deur Napoleon verower is, was [[Piëmont]]; in die historiese argief van die Cherasco-munisipaliteit van Piëmont, word ’n dokument bewaar wat op 13 Mei 1796, tydens die Skietstilstand van Cherasco tussen Napoleon en die Oostenryks-Piëmontese troepe, die eerste vermelding van die Italiaanse driekleur bevestig, met verwysing na munisipale baniere wat op drie torings in die historiese sentrum gehys is.<ref>{{it}} Giovanni Francesco Damilano, ''Libro familiare di me sacerdote ed avvocato Giovanni Francesco Damilano 1775–1802'', Cherasco, Fondo Adriani, Historiese Argief van die Stad Cherasco, 1803, p. 36.</ref> In die dokument is die term “groen” later doodgetrek en vervang deur “blou”, die kleur wat – saam met wit en rooi – die Franse vlag vorm.<ref name=Cherasco />
Met die aanvang van die eerste veldtog in Italië het die Jakobyne van die Italiaanse skiereiland op talle plekke in opstand gekom en, saam met die Italiaanse soldate wat in die Napoleontiese leër was, tot die Franse oorwinnings bygedra.{{sfn|Tarozzi|1999|p=66}}{{sfn|Tarozzi|1999|p=69}} Hierdie hernuwing is deur die Italianers aanvaar, ten spyte daarvan dat dit hoofsaaklik virdie gemak van Frankryk was, wat sterk imperialistiese neigings gehad het omdat die nuwe politieke situasie beter as die vorige een geag is. Hierdie tweeledige koppeling met Frankryk was meer aanvaarbaar as die vorige eeue van absolutisme.<!--{{Opinie|date=March 2025}}-->{{sfn|Maiorino|2002|p=162}}
[[Lêer:Flag of the Cispadane Republic.svg|thumb|{{FIAV|historical}} Vlag van die [[Cispadaanse Republiek]], die eerste Italiaanse driekleur wat deur ’n soewereine staat aanvaar is (1797)]]
Op 11 Oktober 1796 het Napoleon die ontstaan van die Lombardiese Legioen, ’n militêre eenheid wat saamgestel is deur die Algemene Administrasie van [[Lombardye]]{{sfn|Bovio|1996|p=19}}{{sfn|Tarozzi|1999|p=67}} wat deur die [[Transpadaanse Republiek]] (1796–1797) gelei is, per brief aan die Directoire meegedeel.<ref name="difesa">{{it}} {{cite web |url=http://www.difesa.it/InformazioniDellaDifesa/periodico/IlPeriodico_AnniPrecedenti/Documents/LEsercito_del_primo_Tricolore.pdf |title=L’Esercito del primo Tricolore |access-date=8 Maart 2017 |language=it |archive-url=https://web.archive.org/web/20170309071221/http://www.difesa.it/InformazioniDellaDifesa/periodico/IlPeriodico_AnniPrecedenti/Documents/LEsercito_del_primo_Tricolore.pdf |archive-date=9 Maart 2017}}</ref> Op hierdie dokument is in verwysing na die oorlogsvlag wat op die Franse driekleur gevolg het en wat deur die Milaanse patriotte aan Napoleon voorgestel is,{{sfn|Villa|2010|p=10}} berig dat hierdie militêre eenheid ’n rooi, wit en groen banier sou hê, kleure wat voorheen deur die Milaanse Nasionale Wag gebruik is, sowel as op die kokardes.{{sfn|Busico|2005|p=11}}<ref name="radiomarconi">{{it}} {{cite web|url=http://www.radiomarconi.com/marconi/storiabandiera/significato.html|website=radiomarconi.com |title=Il significato dei tre colori della nostra Bandiera Nazionale |access-date=20 Augustus 2017 |archive-date=1 Augustus 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180801124133/http://www.radiomarconi.com/marconi/storiabandiera/significato.html |url-status=usurped}}</ref><ref>Op 11 Oktober 1796, het Napoleon soos volg aan die Directoire geskryf, “Les couleurs nationales qu’ils ont adoptées sont le vert, le blanc et le rouge” (die nasionale kleure wat hulle aanvaar het is groen, wit en rooi), {{fr}} Corr. Nap. II, No. 1085; sien Frasca, Francesco [http://www.napoleon-series.org/military/organization/c_italy.html ''Les Italiens dans l’Armée napoléonienne: Des légions aux Armées de la République italienne et du Royaume d'Italie''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090513032143/http://www.napoleon-series.org/military/organization/c_italy.html |date=13 Mei 2009 }} Etudes napoléoniennes, Tome IV (pp. 374–396) Levallois: Centre d’études napoléoniennes, 1988</ref> In ’n seremonie op 16 November 1796 by die Piazza del Duomo is ’n militêre vlag aan die Lombardiese Legioen oorhandig. Die Lombardiese Legioen was dus die eerste Italiaanse militêre afdeling wat hom met ’n driekleurvlag in die vorm van ’n banier, toegerus het.<ref name="difesa"/> Die eerste amptelike goedkeuring van die Italiaanse vlag deur die owerhede was dus as ’n militêre kenteken van die Lombardiese Legioen en nog nie as die [[nasionale vlag]] van ’n soewereine Italiaanse staat nie.{{sfn|Tarozzi|1999|pp=67–68}}
Met die opeenvolging van Napoleon se militêre oorwinnings en die gevolglike stigting van republieke wat gunstig gestaan het teenoor rewolusionêre ideale, is rooi, wit en groen in baie Italiaanse sttede op militêre baniere aanvaar as ’n simbool van sosiale en politieke vernuwing.{{sfn|Maiorino|2002|p=156}} Op 19 Junie 1796 is [[Bologna]] deur Napoleon se troepe beset.{{sfn|Colangeli|1965|p=14}} Op 18 Oktober 1796{{sfn|Villa|2010|p=11}} het die Napoleontiese vergadering van landdroste en afgevaardigdes van Bologna, saam met die stigting van die Italiaanse Legioen (waarvan militêre banier bestaan het uit ’n rooi, wit en groen driekleur, waarskynlik geïnspireer deur die soortgelyke besluit van die Lombardiese Legioen),{{sfn|Villa|2010|p=10}}{{sfn|Busico|2005|p=11}}{{sfn|Tarozzi|1999|p=68}} besluit om ’n burgerlike banier van rooi, wit en groen te skep, hierdie keer onafhanklik van militêre gebruik.{{sfn|Villa|2010|p=11}} Die Italiaanse vlag het, na die aanvaarding deur die Bolognese vergadering, ’n politieke simbool geword van die stryd vir die onafhanklikheid van Italië van buitelandse moondhede. Die gebruik van die vlag in die burgerlike sfeer het dit ook dan ondersteun.{{sfn|Villa|2010|p=11}}
Die eerste rooi, wit en groen nasionale vlag van ’n soewereine Italiaanse staat is op 7 Januarie 1797 aangeneem, toe die Veertiende Parlement van die Cispadaanse Republiek (1797), op voorstel van Giuseppe Compagnoni, besluit het “om die … standaard of vlag van drie kleure, groen, wit en rooi …, universeel te maak”:<ref>{{it}}[http://www.esteri.it/MAE/EN/Benvenuti_in_Italia/Conoscere_Italia/bandieraInno.htm The tri-coloured standard]. Leer ken Italië, Ministerie van Buitelandse Sake (besoek op 5 Oktober 2008) {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080223131121/http://www.esteri.it/MAE/EN/Benvenuti_in_Italia/Conoscere_Italia/bandieraInno.htm |date=23 February 2008}}</ref>
[[Lêer:Giuseppe Compagnoni.jpg|thumb|left|[[Giuseppe Compagnoni]] word beskou as die “vader van die Italiaanse vlag”]]
{{blockquote|text=[…] Uit die notule van die XIVde Sitting van die Cispadaanse Kongres: Reggio Emilia, 7 Januarie 1797, 11 vm. Patriotiese Saal. 100 deelnemers is teenwoordig, afgevaardigdes van die bevolkings van Bologna, Ferrara, Modena en Reggio Emilia. Giuseppe Compagnoni het ook voorgestel dat die standaard of Cispadaanse vlag van drie kleure, groen, wit en rooi, universeel gemaak moet word en dat hierdie drie kleure ook in die Cispadaanse kokarde gebruik moet word, wat deur almal gedra moet word. Dit is aanvaar. […]<ref group=Note>[...] Dal verbale della Sessione XIV del Congresso Cispadano: Reggio Emilia, 7 gennaio 1797, ore 11. Sala Patriottica. Gli intervenuti sono 100, deputati delle popolazioni di Bologna, Ferrara, Modena e Reggio Emilia. Giuseppe Compagnoni fa pure mozione che si renda Universale lo Stendardo o Bandiera Cispadana di tre colori, Verde, Bianco e Rosso e che questi tre colori si usino anche nella Coccarda Cispadana, la quale debba portarsi da tutti. Viene decretato. [...]</ref>|source=Aanvaardingsdekreet van die driekleur deur die Cispadaanse Republiek}}
Aangesien Compagnoni die groen, wit en rooi driekleurvlag voorgestel het, word hy as die “vader van die Italiaanse vlag” beskou.{{sfn|Maiorino|2002|p=157}}{{sfn|Tarozzi|1999|p=9}} Die kongresbesluit om ’n groen, wit en rooi driekleurvlag aan te neem, is toe begroet met ’n jubelende atmosfeer en met ’n luide applous.{{sfn|Maiorino|2002|p=158}} Die aanvaarding van die Italiaanse vlag deur die Cispadaanse Republiek, ’n soewereine Italiaanse staat, is geïnspireer deur hierdie banier van Bologna, wat op sy beurt gekoppel is aan ’n munisipaliteit en dus steeds ’n suiwer plaaslike omvang, en aan die vorige militêre baniere van die Lombardiese Legioen en die Italiaanse Legioen.<ref name="quirinale-pdf" /><ref name="vessillo-bolognese">{{it}} {{Cite web |url=http://www.radiomarconi.com/marconi/carducci/documenti.html |title=Bologna, 28 ottobre 1796: Nascita della Bandiera Nazionale Italiana |access-date=14 Januarie 2016 |language=it |archive-date=7 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160307051347/http://www.radiomarconi.com/marconi/carducci/documenti.html|url-status=usurped}}</ref> In die besonder is die Italiaanse Legioen gevorm deur soldate van Emilia en Romagna. Die vlag van die Cispadaanse Republiek was ’n vierkant met rooi bo en, ’n wit baan in die middel met ’n embleem wat bestaan het uit ’n lourierkrans versier met ’n wapentrofee en vier pyle, wat die vier provinsies verteenwoordig wat die Republiek gevorm het, en ’n groen baan onder. Weens die rewolusie in het die betekenis van die vlag aldaar van “dinasties” en “militêr” na “nasionaal” verander, en hierdie konsep, wat nog onbekend was in Italië, is deur die Franse aan die Italianers oorgedra.{{sfn|Fiorini|1897|p=685}}
[[Lêer:Sala tricolore reggio.jpg|thumb|Die ''Sala del Tricolore'' wat later die raadsaal van die Reggio Emilia-munisipaliteit geword het, waar die Italiaanse vlag op 7 Januarie 1797 ontstaan het]]
Die Cispadaanse en die Transpadaanse Republieke het in 1797 saamgesmelt in die Cisalpynse Republiek (1797–1802) en het die vertikale vierkantige driekleur sonder kenteken in 1797 aanvaar. Die kleure van die vlag van die Cisalpynse Republiek is oorspronklik horisontaal gerangskik, met groen bo-aan,{{sfn|Maiorino|2002|p=163}} maar op 11 Mei 1798 het die Groot Raad van die pasgestigte staat ’n Italiaanse driekleur as die nasionale banier gekies met die kleure vertikaal gerangskik.{{sfn|Vecchio|2003|p=42}}{{sfn|Villa|2010|p=13}}{{sfn|Busico|2005|p=17}} By die formele viering van die stigting in die nuwe republiek, wat op 9 Julie in Milaan plaasgevind het, is deur 300 000 mense gevier, insluitend gewone burgers, Franse soldate en verteenwoordigers van die groot munisipaliteite van die republiek.{{sfn|Maiorino|2002|p=162}} Die geleentheid is gekenmerk deur ’n oproer van driekleurvlae en kokardes.{{sfn|Maiorino|2002|p=163}} By hierdie geleentheid het Napoleon hul driekleurbaniere plegtig aan die militêre eenhede van die pasgestigte republiek oorhandig.{{sfn|Villa|2010|p=12}}
Die vlag van die Cisalpynse Republiek is tot 1802 behou, toe dit herdoop is tot die Napoleontiese Italiaanse Republiek (1802–1805). Gevolglik is ’n nuwe vlag aanvaar, hierdie keer met ’n rooi veld wat ’n groen vierkant binne ’n wit ruit bevat het; die presidensiële standaard van Italië wat sedert 14 Oktober 2000 in gebruik is, is deur hierdie vlag geïnspireer.<ref name="stendardo">{{it}} {{cite web |url=http://www.quirinale.it/qrnw/simboli/stendardo/stendardo.html |title=Lo Stendardo presidenziale |language=it |access-date=4 Maart 2017 |archive-date=27 Maart 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170327161058/http://www.quirinale.it/qrnw/simboli/stendardo/stendardo.html |url-status=live }}</ref>
Dit was gedurende hierdie tydperk dat die groen, wit en rooi driekleur hoofsaaklik die kollektiewe verbeelding van die Italianers binnegedring het en ’n ondubbelsinnige simbool van Italiaansheid geword het.{{sfn|Maiorino|2002|p=169}}{{sfn|Villa|2010|p=15}} In minder as 20 jaar het die rooi, wit en groen vlag sy eie uniekheid verkry, en het dit baie beroemd en bekend geword.{{sfn|Maiorino|2002|p=169}}
In 1799 het die onafhanklike [[Republiek Lucca]] onder Franse invloed gekom en die vertikale groen, wit en rooi vlag horisontaal aanvaar, met groen bo-aan; dit het tot 1801 geduur. In 1805 het Napoleon sy suster, Elisa Bonaparte Baciocchi, as Prinses van [[Lucca]] en [[Piombino]] ingestel. Hierdie gebeurtenis word herdenk in die opening van [[Leo Tolstoi]] se [[Oorlog en Vrede]].<ref>“Nou ja, Prins, dit blyk Genua en Lucca is nou bloot familielandgoedere van die Bonapartes“, [http://www.gutenberg.org/dirs/etext01/wrnpc12.txt faksimilee van 1922 Engelse vertaling] {{en}} {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20081224215501/http://www.gutenberg.org/dirs/etext01/wrnpc12.txt |date=24 Desember 2008 }} deur Aylmer en Louise Maude, [[Project Gutenberg]] (besoek op 5 Oktober 2008)</ref>
In dieselfde jaar, nadat Napoleon homself tot die eerste Franse Keiser gekroon het, is die Italiaanse Republiek omskep in die eerste Napoleontiese Koninkryk van Italië (1805–1814), of ''Italico'', onder sy direkte heerskappy. Die vlag van die Koninkryk van Italië was dié van die Republiek in reghoekige vorm, met die goue Napoleontiese arend as wapenfiguur.{{sfn|Bovio|1996|p=37}} Dit het in gebruik gebly tot die Napoleon se ondergang in 1814.
=== Italiaanse eenwording ===
==== Die 19de eeuse rewolusies ====
[[Lêer:Cinque Giornate di Milano 01.jpg|thumb|left|Die Vyf-dae-opstand (1848), waarvan een van die simbole die driekleur was]]
Met die val van Napoleon en die herstel van die [[Absolute monargie|absolutistiese monargiese regimes]], het die Italiaanse driekleur ondergronds gegaan en die simbool geword van die patriotiese gisting wat in Italië begin versprei het{{sfn|Villa|2010|p=10}}{{sfn|Maiorino|2002|p=169}} en die simbool wat al die pogings van die Italiaanse volk tot vryheid en onafhanklikheid verenig het.<ref>{{it}} Ghisi, Enrico ''Il tricolore italiano (1796–1870)'' Milano: Anonima per l’Arte della Stampa, 1931; sien Gay, H. Nelson in ''The American Historical Review'' Vol. 37 No. 4 (pp. 750–751), Julie 1932 {{JSTOR|1843352}}</ref> In die [[Koninkryk Lombardye-Venesië]], ’n staat afhanklik van die [[Keiserryk Oostenryk]] wat na die val van Napoleon ontstaan het, was diegene wat die Italiaanse driekleur vertoon het, onderhewig aan die [[doodstraf]].{{sfn|Colangeli|1965|p=17}} Die Oostenrykers se doelwit was in die woorde van keiser [[Frans Josef I van Oostenryk]]:{{sfn|Bronzini|1986|p=137}}
{{blockquote|text=[Die driekleur is verband om] mense te laat vergeet dat hulle Italiaans is.|source=Frans Josef I van Oostenryk}}
Tussen 1820 en 1861 het ’n reeks gebeure gelei tot die onafhanklikheid en [[unifikasie van Italië]] (behalwe vir [[Veneto]] en die provinsie [[Mantua]], [[Latium]], [[Trentino-Suid-Tirol]] en Juliaanse Venesië, bekend as ''Italia irredenta'', wat in 1866 na die Derde Italiaanse Onafhanklikheidsoorlog, in 1870 na die inname van Rome, en in 1918 na die [[Eerste Wêreldoorlog]] onderskeidelik met die res van Italië verenig is); hierdie tydperk van die Italiaanse geskiedenis staan bekend as die ''Risorgimento''. Die Italiaanse driekleur is vir die eerste keer in die geskiedenis van die ''Risorgimento'' op 11 Maart 1821 tydens die revolusies van die 1820’s in die Sitadel van Alessandria vertoon, na die vergetelheid wat veroorsaak is deur die herstel van die absolutistiese monargiese regimes.{{sfn|Villa|2010|p=18}}
Die groen, wit en rooi vlag het weer verskyn tydens die revolusies van 1830,{{sfn|Villa|2010|p=18}} hoofsaaklik as gevolg van [[Ciro Menotti]], die patriot wat die rebellie in Italië begin het.{{sfn|Maiorino|2002|p=170}}{{sfn|Busico|2005|pp=25–27}} Menotti het veral aangevoer dat ’n monargie die beste staatsvorm vir ’n verenigde Italië was met ’n soewerein wat deur ’n nasionale kongres gekies word. Die hoofpunte van hierdie idee was Rome as die hoofstad van Italië en die driekleurvlag as ’n nasionale banier.{{sfn|Busico|2005|p=25}} Op 5 Februarie 1831, tydens die Forlì-opstande, het die patriot Teresa Cattani haarself tydens die aanval op die gebou wat die setel van die Gesantskap van Romagna was in die driekleurvlag toegedraai, en die skote van die pouslike soldate uitgedaag.{{sfn|Villa|2010|p=18}}
In 1831 het [[Giuseppe Mazzini]] die driekleur gekies as simbool van [[Jong Italië]].{{sfn|Maiorino|2002|p=172}} ’n Oorspronklike vlag van Jong Italië word in die meuseum van die ''Risorgimento'' en Mazziniese instituut in [[Genua]] bewaar.{{sfn|Maiorino|2002|p=290}} Van 1833 tot 1834 het die simboliek van die driekleur van noord- en sentraal-Italië{{sfn|Villa|2010|p=18}} af deur die Italiaanse skiereiland versprei.{{sfn|Tarozzi|1999|p=74}} Oor die rede waarom die Italiaanse patriotte aan die opstande van 1830-1831 deelgeneem het, het Mazzini gesê:{{sfn|Villa|2010|p=53}}
{{blockquote|text=Vra diegene wat van een punt na ’n ander gehardloop het om die verskillende distrikte bymekaar te bring, na die vlag wat tussen daardie oproerige tye gewapper het. Daardie vlag was die Italiaanse vlag; daardie eerste stemme was stemme van Vaderland en broederskap.<ref group=Note>Chiedetelo a coloro che corsero da un punto all'altro per affratellare le varie contrade, alla bandiera che sventolò tra quei moti. Quella bandiera fu la bandiera italiana; quelle prime voci erano voci di Patria e fratellanza</ref>|source=Giuseppe Mazzini}}
Die Italiaanse vlag het ook onder die politieke uitgewekenes inslag gevind en het die simbool van die stryd om onafhanklikheid en die eise vir liberaler grondwette geword.{{sfn|Maiorino|2002|p=173}} In 1834 is die driekleur deur die oproerlinge wat Savoje probeer binneval het, aanvaar{{sfn|Villa|2010|p=19}}{{sfn|Busico|2005|p=27}} terwyl die driekleurvlag van Jong Italië in 1835 deur [[Giuseppe Garibaldi]] na [[Suid-Amerika]] geneem is in sy tyd as uitgewekene.{{sfn|Maiorino|2002|p=173}}
[[Lêer:Bandiera 1848 Milano a Carlo Alberto.jpg|thumb|left|Driekleurvlag geskenk deur die vroue van Milaan aan Koning [[Karel Albert van Sardinië|Karel Albert van Piedmont-Sardinië]] tydens die Eerste Italiaanse Onafhanklikheidsoorlog (1848–1849). Dit word vertoon in die Koninklike Wapenkamer van Turyn.]]
Die Italiaanse vlag is ook gedurende die opstande van 1837 in [[Sisilië]], 1841 in [[Abruzze]] en 1843 in [[Romagna]] vertoon.{{sfn|Villa|2010|p=18}}{{sfn|Maiorino|2002|p=174}} In 1844 het die Gebroeders Bandiera ’n driekleur van Jong Italië vertoon in hul mislukte poging om die inwoners van die [[Koninkryk van die Twee Sisiliës]] aan te vuur.{{sfn|Villa|2010|p=19}} Die patriotte wat die twee broeders gevolg het, se uniform het bestaan uit ’n blou-en-groen hemp, wit broek, rooi handskerms, ’n rooi-en-groen kraag, ’n rooi leergordel en ’n pet met ’n kokarde in die kleure van die vlag van Jong Italië op die bors vasgespeld.{{sfn|Villa|2010|p=55}}
Italiaanse driekleure is vertoon ter uitdaging van die owerhede wat die verbod afgekondig het, en ook ter herdenking van die opstand van die Genuese kwartier Portoria teen die Habsburgse besetters tydens die [[Oostenrykse Erfenisoorlog]]. Tydens hierdie geleentheid, wat op 10 Desember 1847 in Genua plaasgevind het op die plein van die ''santuario della Nostra Signora di Loreto'' van die Genuese distrik Oregina, is ''Il Canto degli Italiani'' deur Goffredo Mameli en Michele Novaro vir die eerste keer in die geskiedenis gespeel; dit sou vanaf 1946 die Italiaanse volkslied word.{{sfn|Villa|2010|p=19}}{{sfn|Maiorino|2002|p=175}} ''Il Canto degli Italiani'' verwys in ’n vers na die Italiaanse vlag:
{{blockquote|text=[...] Laat een vlag, een hoop, ons vergader. Die uur van ons eenwording het gekom. [...]<ref group=Note>[...] Raccolgaci un'unica bandiera, una speme: di fonderci insieme, già l'ora suonò. [...]</ref>|source={{Lang|it|Il Canto degli Italiani}}}}
Die teks, wat in die tweede vers staan, spreek die hoop uit dat Italië, wat toe nog verdeeld was, in een land sal verenig onder een vlag.{{sfn|Maiorino|2002|p=175}} Van hierdie tydperk af is die [[Arbutus unedo|aarbeiboom]]-plant beskou as die nasionale simbool van Italië weens die groen blare, wit bloeisels en rooi bessies wat herinner aan die Italiaanse vlag.<ref name="altovastese">{{it}} {{cite web|url=http://www.altovastese.it/cultura/il-corbezzolo-simbolo-unita-italia-specie-che-resiste-agli-incendi/|title=Il corbezzolo simbolo dell'Unità d'Italia. Una specie che resiste agli incendi |date=3 Oktober 2011 |access-date=25 Januarie 2016|language=it |archive-date=5 Februarie 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160205120852/http://www.altovastese.it/cultura/il-corbezzolo-simbolo-unita-italia-specie-che-resiste-agli-incendi/ |url-status=live}}</ref> Die aarbeiboom is ook die nasionale boom van Italië.<ref name="altovastese"/>
[[Lêer:Arbutus unedo off Bayshore Drive at Coal Harbour.jpg|thumb|Die groen loof, wit bloeisels en rooi bessies van die aarbeiboom, met die kleure wat aan die Italiaanse vlag herinner: Om hierdie rede is dit een van Italië se nasionale simbole.<ref name="altovastese"/>]]
Die Italiaanse vlag was ’n simbool van die [[Revolusiejaar 1848]]. In Maart 1848 is die Vyf-dae-opstand, ’n gewapende opstand wat gelei het tot die tydelike ontsetting van die stad onder Oostenrykse bewind, gekenmerk deur ’n oorvloed aan vlae en driekleur-kokardes.{{sfn|Bellocchi|2008|p=38}}{{sfn|Busico|2005|p=33}} Op 20 Maart, gedurende ’n hewige geveg met die Oostenrykers wat in die Castello Sforzesco en binne die stadsmure se beskermende stelsel verskans was, het die patriotte Luigi Torelli en Scipione Bagaggia daarin geslaag om op die dak van die Katedraal van Milaan te klim en die vlag van die hoogste toringspits (die een met die ''Madonnina'') te laat wapper.{{sfn|Villa|2010|pp=20–21}} Die oomblik toe die driekleur aan die toringspits verskyn het het die skare op die grond ’n entoesiastiese “Hoera!” uitgeroep.{{sfn|Villa|2010|p=21}} Hierdie historiese vlag word in die Museum van die Risorgimento in Milaan bewaar.{{sfn|Busico|2005|p=191}} Die patriot Luciano Manara het daarna daarin geslaag om die driekleur bo-aan die Victoria-poort te hys terwyl hy onder geweervuur van die Oostenrykers verkeer het.{{sfn|Villa|2010|p=21}} Toe die Oostenrykse veldmaarskalk [[Josef Radetzky von Radetz|Josef Radetzky]] die stad op 22 Maart verlaat het, het dit gelei tot die onmiddellike vestiging van die voorlopige regering van Milaan onder voorsitterskap van die podestà Gabrio Casati wat die volgende proklamasie uitgereik het:{{sfn|Bellocchi|2008|p=40}}
{{blockquote|text=Kom ons raak vir eens en altyd ontslae van vreemde oorheersing in Italië. Aanvaar die driekleurvlag wat oor die land wapper vir julle onverskrokkenheid en sweer om dit nooit weer te skeur nie.<ref group=Note>Facciamola finita una volta con qualunque dominazione straniera in Italia. Abbracciate questa bandiera tricolore che pel valor vostro sventola sul Paese e giurate di non lasciarvela strappare mai più.</ref> |source=Gabrio Casati}}
Die proses om die vlag van Italië in een van die nasionale Italiaanse simbole te omskep was voltooi nadat die vlag se gebruik verstewig gedurende die opstande in Milaan.{{sfn|Villa|2010|p=19}}
[[Lêer:Sanesi - La rivoluzione di Palermo-12 gennaio 1848 - ca. 1850.jpg|thumb|Die Sisiliaanse rewolution van 1848, wat gekenmerk is deur gebruik van die driekleur]]
Die volgende dag het koning Karel Albert van Sardinië die voorlopige regering van Milaan verseker dat sy troepe gereed was om hom te hulp te snel deur die Eerste Italiaanse Onafhanklikheidsoorlog te begin. Hulle sou ’n driekleur met die Savooise wapenskild gerojeer op die wit as ’n oorlogsvlag gebruik.{{sfn|Bellocchi|2008|p=49}}{{sfn|Maiorino|2002|p=179}} In sy proklamasie aan die Lombardies-Venesiaanse volk het Karel Albert gesê:<ref>Sien [[D. H. Lawrence|Lawrence, D. H.]] (ed. Philip Crumpton) [https://books.google.com/books?id=uQyA7yU6lbAC ''Movements in European History''] (p. 230) Cambridge Universiteitspers, 1989 vir ’n oorsig</ref>
{{blockquote|text=Om die verbintenis tot Italiaanse eenwording duideliker met uiterlike tekens te toon, wil ons hê dat ons troepe … die Savoje-skild op die Italiaanse driekleurvlag plaas.<ref group=Note>Per viemmeglio dimostrare con segni esteriori il sentimento dell'unione italiana, vogliamo che le nostre truppe, entrando nel territorio della Lombardia e della Venezia, portino lo Scudo di Savoia sovrapposto alla bandiera tricolore italiana</ref>|source=Karel Albert van Sardinië}}
Omdat die wapen, geblazoneer ''’n silwer kruis op rooi'', met die wit baan van die vlag gebots het, het dit blou fraiings gekry, met blou as die dinastiese kleur, hoewel dit nie ooreenstem met die heraldiese tradisie van tinktuur nie.<ref>Lo Statuto Albertino Art. 77, dato in Torino addì quattro del mese di marzo l'anno del Signore mille ottocento quarantotto, e del Regno Nostro il decimo ottavo (in Turyn gegee op die vierde van die maand Maart in die jaar van onse Heer eenduisend-agthonderd-agt-en-veertig en van ons Regent die agttiende)</ref> Die reghoekige burgerlike- en staatsvariante is in 1851 aanvaar.
’n Tydelike driekleur bestaande uit rooihemde, groen vertoonwerk en ’n wit laken is gehys aan die vlagpaal van die skip wat [[Giuseppe Garibaldi]] kort na die uitbreek van die Eerste Italiaanse Onafhanklikheidsoorlog van Suid-Amerika na Italië teruggebring het.{{sfn|Maiorino|2002|p=184}} Die patriotte wat by die hawe van Genua vergader het om [[Anita Garibaldi]] se terugkeer te verwelkom, het ten aanskoue van 3 000 mense aan haar ’n driekleur gegee om aan Giuseppe Garibaldi te gee sodat hy dit op Lombardiese grond kon plant.{{sfn|Villa|2010|p=20}}
Die [[Groothertogdom Toskane]] het nie met die toestaan van die grondwet (17 Februarie 1848) die nasionale banier verander nie (“Die Staat behou sy vlag en sy kleure”), maar het later per dekreet die gebruik van ’n driekleurserp naas die simbole van die Groothertogdom aan die Tiskaanse burgermagte toegestaan (25 Maart 1848).{{sfn|Bellocchi|2008|p=27}} Die Groothertog het, onder druk van die Toskaanse patriotte, die driekleurvlag ook aanvaar as ’n staatsbanier en as ’n militêre banier vir die troepe wat gestuur is om Karel Albert van Sardinië te help.{{sfn|Maiorino|2002|p=184}}{{sfn|Bellocchi|2008|pp=27–28}} Soortgelyke maatreëls is deur die Hertogdom Parma en Piacenza en deur die Hertogdom Modena en Reggio aanvaar.{{sfn|Bellocchi|2008|pp=28–33}}
[[Lêer:Sanesi - La proclamazione della Repubblica di San Marco, Marzo 1848 - litografia - ca. 1850.jpg|thumb|left|Die proklamasie van die [[Republiek San Marco]] in [[Venesië]] (1848), gekenmerk deur die vertoon van driekleurvlae]]
Die vlag van die konstitusionele [[Koninkryk van die Twee Sisiliës]], te wete ’n wit vlag met die wapenskilde van Castile, Leon, Aragon, Twee Sisiliës en Granada daarop, is deur [[Ferdinand II van die Twee Sisilië|Ferdinand II]] gewysig deur die toevoeging van ’n rooi-en-groen omboorsel. Die vlag is van 3 April 1848 tot 19 Mei 1849 gebruik. Die voorlopige Regering van Sisilië, wat van 12 Januarie 1848 tot 15 Mei 1849 bestaan het in die tyd van die Sisiliaanse Revolusie, het die Italiaanse driekleur, gerojeer met ’n driebenige simbool, die trinacria of triskelion, aanvaar.
Die [[Republiek San Marco]] wat in 1848 deur die [[Keiserryk Oostenryk]] onafhanklik verklaar is, het ook die driekleur aanvaar.{{sfn|Bellocchi|2008|p=43}}{{sfn|Busico|2005|p=32}} Die vlae wat hulle aanvaar het, het hulle direk gekoppel aan Italiaanse onafhanklikheid en pogings tot eenwording. Eersgenoemde die gerojeerde Italiaanse driekleur en laasgenoemde met, in die skildhoek, die gevleuelde St. Markusleeu wat van die vlag van die [[Republiek Venesië]] (maritieme republiek) wat van 697 [[Anno Domini|nC]] tot 1797 nC bestaan het.<ref>Lawrence, op. cit. (p. 229)</ref> ’n Kroniekskrywer van daardie tyd het die laaste oomblikke van die daaropvolgende kapitulasie van die Republiek San Marco deur Oostenrykse troepe op 22 Augustus 1849, soos volg beskryf:{{sfn|Busico|2005|p=37}}
{{blockquote|text=Die driekleurvlag het bo elke werksplek, in elke gevaar, gewapper en omdat vyandige koeëls nie net die sy geskeur het nie maar die paal gebreek het, is onmiddellik iemand gevind om dit onder groot risiko te vervang.<ref group=Note>Le bandiere tricolori sventolavano sopra ogni opera, in ogni pericolo, e perché le palle nemiche non solo ne stracciavano la seta, ma rompevano il bastone, si trovava subito chi a gran rischio andava a sostituirne un'altra.</ref>|source=Kroniekskrywer ten aanskoue van die Republiek San Marco se laaste ure}}
<!--
The tricolour flag of 1848 that greeted the expulsion of the Austrians from Venice is kept in the Museum of the Risorgimento and the Venetian 19th century.{{sfn|Maiorino|2002|p=292}}
[[File:Rossetti - Proclamazione della Repubblica Romana, nel 1849, in Piazza del Popolo - 1861.jpg|thumb|The proclamation of the [[Roman Republic (19th century)|Roman Republic]] in [[Piazza del Popolo]] (1848) in [[Rome]] among a profusion of tricolour flags]]
In 1849, the [[Roman Republic (19th century)|Roman Republic]], formed following the revolt against the [[Papal State]] that dethroned the [[Pope]], adopted as its national banner a green, white and red flag with a [[Aquila (Roman)|republican Roman eagle]] at the tip of the pole.{{sfn|Tarozzi|1999|p=75}}{{sfn|Maiorino|2002|p=188}}{{sfn|Bellocchi|2008|p=72}} This lasted for four months, while the Papal States of the Church was in abeyance.<ref>[[Leona Rostenberg|Rostenberg, Leona]], "Margaret Fuller's Roman Diary", ''The Journal of Modern History'' Vol. 12 No. 2 (pp. 209–220), June 1940</ref> The Roman Republic resisted until 4 July 1849, when it was capitulated by the French Army.{{sfn|Busico|2005|p=37}} The troops from beyond the Alps, as a last act, entered the municipality of Rome where the last members of the republican assembly not yet captured were barricaded. Their secretary Quirico Filopanti surrendered wearing a tricolour scarf.{{sfn|Busico|2005|p=37}}
The tricolour also flew over the barricades of the [[Ten Days of Brescia]], a revolt of the citizens of the Lombard city against the Austrian Empire,{{sfn|Villa|2010|pp=23–24}} and in many other centres such as [[Varese]], [[Gallarate]], [[Como]], [[Melegnano]], [[Cremona]], [[Monza]], [[Udine]], [[Trento]], [[Verona]], [[Rovigo]], [[Vicenza]], [[Belluno]] and [[Padua]].{{sfn|Bellocchi|2008|pp=40 and 42}} This spread throughout the Italian peninsula and demonstrated that the tricolour flag had by then assumed a consolidated symbolism valid throughout the national territory.{{sfn|Villa|2010|p=24}} The iconography of the Italian flag then began to spread not only in the vexillological and military fields, but also in some everyday objects such as scarves and clothing fabrics.{{sfn|Tarozzi|1999|p=156}}
This turning point lasted until the failure of revolutions and the end of the First Italian War of Independence (1849), which ended with the defeat of the Piedmont-Sardinian Army of Charles Albert; after this, the ancient flags were restored.{{sfn|Bellocchi|2008|p=81}} Only the Kingdom of Piedmont-Sardinia confirmed the Italian tricolour as the national flag of the state even after the First Italian War of Independence ended.{{sfn|Bellocchi|2008|p=81}} After the defeat in the First Italian War of Independence in 1849, Charles Albert abdicated in favour of his son [[Victor Emmanuel II of Italy|Victor Emmanuel II]].
==== From the unification of Italy to World War I ====
{{Infobox flag
| Name = Kingdom of Italy
| Image = Flag of Italy (1861-1946) crowned.svg
| Use = 010011
| Symbol = {{FIAV|010011}} {{FIAV|historical}} {{FIAV|Mirror}}
| Proportion = 2:3
| Adoption = 1861 ([[proclamation of the Kingdom of Italy]])
| Relinquished = 1946 ([[birth of the Italian Republic]])
| Design = A vertical [[tricolour (flag)|tricolour]] of green, white, and red, [[Defacement (flag)|defaced]] with the ''arms of Savoy'' and ''crown''
| Name2 =
| Image2 = Flag of Italy (1861-1946).svg
| Use2 = 100100
| Symbol2 = {{FIAV|100100}} {{FIAV|historical}} {{FIAV|Mirror}}
| Proportion2 = 2:3
| Adoption2 = 1861 ([[proclamation of the Kingdom of Italy]])
| Relinquished2 = 1946 ([[birth of the Italian Republic]])
| Design2 = A vertical [[tricolour (flag)|tricolour]] of green, white, and red, [[Defacement (flag)|defaced]] with the ''arms of Savoy''
| Name3 =
| Article3 =
| Image3 = Flag of Italy (1860).svg
| Use3 = 001000
| Symbol3 = {{FIAV|001000}} {{FIAV|historical}} {{FIAV|Mirror}}
| Proportion3 = 1:1
| Adoption3 = 1861 ([[proclamation of the Kingdom of Italy]])<ref>Regio decreto del 25 marzo 1860; see [http://www.difesa.it/Area_Storica_HTML/UniformiTradizioni/1860NuovaBandiera/Pagine/default.aspx 1860 – La nuova bandiera dei Corpi di Fanteria e Cavalleria] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121217061520/http://www.difesa.it/Area_Storica_HTML/UniformiTradizioni/1860NuovaBandiera/Pagine/default.aspx |date=17 December 2012 }} Uniformi e Tradizioni, Ministero della Difesa (retrieved 19 January 2013). Note No. 41 of 16 March 1863 (published in the Official Military Journal) is, in effect, an amendment to the 1860 decree with regard to fortresses, towers and military establishments; see [http://www.difesa.it/Area_Storica_HTML/UniformiTradizioni/Pagine/1863BandiereFortezzeTorriMilitari.aspx 1863 – Bandiere per le fortezze, torri e stabilimenti militari] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121217061722/http://www.difesa.it/Area_Storica_HTML/UniformiTradizioni/Pagine/1863BandiereFortezzeTorriMilitari.aspx |date=17 December 2012 }} Uniformi e Tradizioni, Ministero della Difesa (retrieved 22 January 2013)</ref>
| Relinquished3 = 1946 ([[birth of the Italian Republic]])
| Design3 = A defaced Italian tricolour
}}
[[File:San Martino della Battaglia - Turm Bodenhalle 2a Napoleon.jpg|thumb|left|[[Victor Emmanuel II of Piedmont-Sardinia]] and [[Napoleon III of France]] entered [[Milan]] during the [[Second Italian War of Independence]] (1859).]]
On 14 April 1855, before the departure for the [[Crimean War]], the Italian tricolour flags were solemnly entrusted to the soldiers of the [[Sardinian Expeditionary Corps in the Crimean War]] by King [[Victor Emmanuel II of Piedmont-Sardinia]] with the following farewell sentence:{{sfn|Maiorino|2002|p=193}}{{sfn|Bellocchi|2008|pp=82 and 84}}{{sfn|Busico|2005|p=39}}
{{blockquote|text=Soldiers! Here are your flags. Generously unfurled by the magnanimous Charles Albert, they remind you of the distant homeland and eight centuries of noble traditions. Know how to defend them; bring them back crowned with new glory and your sacrifices will be blessed by present and future generations.<ref group=Note>Movete dunque fidenti nella vittoria, e di novelli allori fregiate la Vostra bandiera, quella bandiera coi tre colori e colla eletta gioventù qui da ogni parte d'Italia convenuta e sotto a lei raccolta, vi addita che avete compito vostro l'indipendenza d'Italia, questa giusta e santa impresa che sarà il vostro grido di guerraSoldati! Eccovi le vostre bandiere. Generosamente spiegate dal magnanimo Carlo Alberto, vi ricordino la patria lontana ed otto secoli di nobili tradizioni. Sappiate difenderle; riportatele coronate di nuova gloria ed i vostri sacrifici saranno benedetti dalle presenti e dalle future generazioni.</ref>|source=Victor Emmanuel II of Piedmont-Sardinia}}
One of the Italian flags that participated in the Crimean War is kept in the [[Royal Armoury of Turin]].{{sfn|Maiorino|2002|p=289}} In 1857, an Italian flag with the pole surmounted by a Phrygian cap and with an [[archipendulum]], a symbol of social balance, was a symbol of the [[Sapri]] expedition, or rather the failed attempt to trigger a revolt in the Kingdom of the Two Sicilies perpetrated by [[Carlo Pisacane]].{{sfn|Villa|2010|p=23}}{{sfn|Maiorino|2002|p=191}} In order not to be captured, Pisacane committed suicide, and was reported to be bandaged with the tricolour flag.{{sfn|Maiorino|2002|p=192}}{{sfn|Bellocchi|2008|p=85}}
On 10 January 1859, King Victor Emmanuel II of Piedmont-Sardinia, in front of the members of parliament, announced the imminent entry into war of the Kingdom of Piedmont-Sardinia against the [[Austrian Empire]]:{{sfn|Villa|2010|p=24}}
{{blockquote|text=So move confidently in the victory, and with new laurels adorn your flag, that flag with the three colours and with the chosen youth here from every part of Italy agreed and gathered under her, it shows you that you have the independence of Italy, this just and holy enterprise which will be your war cry<ref group=Note>Movete dunque fidenti nella vittoria, e di novelli allori fregiate la Vostra bandiera, quella bandiera coi tre colori e colla eletta gioventù qui da ogni parte d'Italia convenuta e sotto a lei raccolta, vi addita che avete compito vostro l'indipendenza d'Italia, questa giusta e santa impresa che sarà il vostro grido di guerra</ref>|source=Victor Emmanuel II of Piedmont-Sardinia}}
[[File:Partenza da Quarto.jpg|thumb|left|The departure of the [[Expedition of the Thousand]] (1860–1861)]]
When the [[Second Italian War of Independence]] (1859) broke out, volunteers from all over Italy were enrolled in the Piedmont-Sardinian army.{{sfn|Busico|2005|p=41}}
During the Second Italian War of Independence, the cities that were gradually conquered by Victor Emmanuel II of Piedmont-Sardinia and [[Napoleon III of France]] greeted the two sovereigns as liberators in a riot of flags and tricolour cockades; even the centres about to ask for annexation to the Kingdom of Piedmont-Sardinia through plebiscites underlined their desire to be part of a united Italy with the waving of the tricolour.{{sfn|Bellocchi|2008|pp=96–101}} The Italian flag waved in Lombardy, annexed following the victory of the Kingdom of Piedmont-Sardinia in the Second Italian War of Independence, as well as in [[Tuscany]], [[Emilia (region)|Emilia]], [[Marche]] and [[Umbria]], annexed in the following year to the Kingdom of Piedmont-Sardinia through plebiscites, but also in cities that would have had to wait some time before being annexed, such as [[Rome]] and [[Naples]].{{sfn|Bellocchi|2008|p=101}}{{sfn|Busico|2005|p=43}}
The enthusiasm of the population toward the tricolour grew in addition to the army of the Kingdom of Piedmont-Sardinia and the troops of volunteers who participated in the Second Italian War of Independence,{{sfn|Villa|2010|p=24}} the green, white and red flag spread widely available in newly conquered or annexed regions by plebiscites, appearing on house windows, in shop windows and in public places such as hotels and taverns.{{sfn|Maiorino|2002|pp=196–198}}
The tricolour was also the flag of the [[United Provinces of Central Italy]], a short-lived [[Military occupation|military government]] established by the [[Kingdom of Piedmont-Sardinia]] that was formed by a union of the former [[Grand Duchy of Tuscany]], [[Duchy of Parma]], [[Duchy of Modena]], and the [[Papal Legations]], after their monarchs were ousted by popular revolutions.<ref>{{cite web|url=http://www.cisv.it/azzurro/tricolore2.html|title=Storia minima della bandiera italiana – 2|access-date=28 February 2017|archive-date=20 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160320152701/http://www.cisv.it/azzurro/tricolore2.html|url-status=live}}</ref> The United Provinces of Central Italy existed from 1859 to 1860, when they were annexed to the Kingdom of Piedmont-Sardinia.<ref>{{cite web|url=http://www.geocities.com/capitolhill/rotunda/2209/Modena.html|title=States and Regents of the World – Central Italy 1859–1860|access-date=28 February 2017|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080522201345/http://www.geocities.com/capitolhill/rotunda/2209/Modena.html|archive-date=22 May 2008}}</ref>
[[File:Corteo Reale all' Apertura del Parlamento del Regno d' Italia.jpg|thumb|left|The royal procession at the opening of the [[Parliament of the Kingdom of Italy]] (1861) among a profusion of tricolour flags]]
The tricolour accompanied, although not officially,{{sfn|Maiorino|2002|pp=202–203}} also the volunteers of the [[Expedition of the Thousand]] (1860–1861) led by [[Giuseppe Garibaldi]], whose goal was to conquer the [[Kingdom of the Two Sicilies]].{{sfn|Villa|2010|p=25}} Garibaldi, in particular, had an absolute deference and respect for the Italian flag.{{sfn|Maiorino|2002|p=198}} Shortly after the loss of Sicily, on 25 June 1860, trying to limit the damage given the growing participation of the population in the Expedition of the Thousand, King [[Francis II of the Two Sicilies]], decreed that the green, white and red flag was also the official banner of his Kingdom, with the [[House of Bourbon-Two Sicilies]] coat of arms superimposed on the white.{{sfn|Maiorino|2002|p=207}}{{sfn|Bellocchi|2008|pp=118–119}}{{sfn|Villa|2010|p=60}} Adopted on 21 June 1860, this lasted until 17 March 1861, when the Two Sicilies was incorporated into the [[Kingdom of Piedmont-Sardinia]], after its defeat in the Expedition of the Thousand. Ironically, in the final phase of the Expedition of the Thousand, the tricolour of the Kingdom of the Two Sicilies fluttered in antagonism to the tricolour flag of the Kingdom of Piedmont-Sardinia.{{sfn|Maiorino|2002|p=208}} Two of the original tricolours that flew on the ''Lombardo'' [[steamship]] that participated, together with ''Piedmont'', in the Expedition of the Thousand, are preserved, respectively, inside the [[Museum of the Risorgimento (Rome)|Central Museum of the Risorgimento at the Vittoriano]] in Rome<ref name="romartguide.it">{{cite web|url=http://www.romartguide.it/italiano/schedemusei/MuseoDelVittoriano.html|title=Museo centrale del Risorgimento – Complesso del Vittoriano|access-date=7 March 2016|language=it|archive-date=5 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305105630/http://www.romartguide.it/italiano/schedemusei/MuseoDelVittoriano.html|url-status=live}}</ref> and the Museum of the Risorgimento in [[Palermo]].{{sfn|Busico|2005|p=197}}
[[File:Italian-unification.gif|thumb|Animated map of the [[Italian unification]] from 1829 to 1871]]
On 17 March 1861, there was the [[proclamation of the Kingdom of Italy]], a formal act that sanctioned, with a normative act of the Kingdom of Piedmont-Sardinia, the birth of the unified Kingdom of Italy.<ref>{{Cite web |url=https://www.sunuraghe.it/2013/regno-di-sardegna-regno-ditalia-repubblica-italiana |title=Regno di Sardegna, Regno d'Italia, Repubblica Italiana |date=19 March 2013 |access-date=22 January 2021 |archive-date=26 January 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210126191843/https://www.sunuraghe.it/2013/regno-di-sardegna-regno-ditalia-repubblica-italiana |url-status=live }}</ref> On 15 April 1861, the flag of the [[Kingdom of Piedmont-Sardinia]] was declared the flag of the newly formed Kingdom of Italy.<ref>Regio decreto n. 2072 del 24 settembre 1923, convertito nella legge n. 2264 del 24 dicembre 1923</ref> The tricolour therefore continued to be the national flag also of the new State, although not officially recognised by a specific law,{{sfn|Villa|2010|p=26}}<ref>{{Cite web|url=http://www.radiomarconi.com/marconi/bandiere/storia_bandiera.html|title=Storia della bandiera italiana|access-date=14 January 2016|archive-date=16 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160116020632/http://www.radiomarconi.com/marconi/bandiere/storia_bandiera.html|url-status=usurped}}</ref> but regulated with regard to the shape of military banners.{{sfn|Maiorino|2002|p=201}}{{sfn|Bellocchi|2008|p=105}}{{sfn|Busico|2005|p=45}} This Italian tricolour, with the armorial bearings of the former Royal [[House of Savoy]], was the first national flag and lasted in that form for 85 years until the [[birth of the Italian Republic]] in 1946.
[[File:Einzug Vittorio Emanuels in Venedig 2.jpg|thumb|King [[Victor Emmanuel II of Italy]] entering [[Venice]] during the [[Third Italian War of Independence]] (1866) among a profusion of tricolour flags]]
The ''tricolore'' had a universal, transversal meaning, shared by both [[Monarchism|monarchists]] and [[Republicanism|republicans]], [[Progressivism|progressives]] and [[Conservatism|conservatives]] and [[Guelphs and Ghibellines|Guelphs as well as by the Ghibellines]]. The tricolour was chosen as the flag of a united Italy also for this reason.{{sfn|Maiorino|2002|p=207}} After the Unification of Italy, the use of the tricolour became increasingly widespread among the population{{sfn|Maiorino|2002|p=219}} as the flag and its colours began to appear on the labels of commercial products, school notebooks, the first cars and cigar packages.{{sfn|Maiorino|2002|p=219}} Even among the aristocrats it was successful; the most important families often had a flag bearer installed on the main façade of their mansions where they placed the Italian tricolour.{{sfn|Maiorino|2002|p=219}} It then began to appear outside public buildings, schools, judicial offices and post offices.{{sfn|Maiorino|2002|p=219}} During this period, tricolour bands were introduced for mayors and the jurors of the assize court during this period.{{sfn|Maiorino|2002|p=219}}
Following the [[Third Italian War of Independence]] in 1866, [[Veneto]] and [[Friuli]] were annexed to the Kingdom of Italy; the entry of the [[Italian Army]] troops into [[Venice]], which took place on 19 October 1866, was greeted by a profusion of tricolour flags.{{sfn|Maiorino|2002|p=212}}{{sfn|Busico|2005|p=53}} Since the promulgation of a resolution of its municipal council, dated 5 November 1866, [[Vicenza]] is the only city in Italy to have adopted the tricolour flag as its own [[gonfalon]], instead of the civic banner, loaded with the coat of arms of the municipality.<ref name="vicenza">{{cite web|url=http://www.ilgiornaledivicenza.it/stories/1306_3/232852_bandiera_invece_del_gonfalone_vicenza__lunica_citt_ditalia/|title=Il Giornale di Vicenza.it – Dossier – Vicenza – Italia 150° – 3 – Bandiera invece del gonfalone. Vicenza è l'unica città d'Italia|access-date=14 January 2016|language=it|archive-date=16 March 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150316163209/http://www.ilgiornaledivicenza.it/stories/1306_3/232852_bandiera_invece_del_gonfalone_vicenza__lunica_citt_ditalia/|url-status=dead}}</ref> The Venetian city decided to patriotically change the nature of its sign shortly before the visit of King Victor Emmanuel II, who arrived in the city for the awarding of the [[Gold Medal of Military Valour]] earned by the Venetian municipality with the [[battle of Monte Berico]], fought on 10 June 1848 in the outskirts of the city. The occasion of the Sovereign's visit, Vicenza presented Victor Emmanuel II not with his own banner but, a decision from which his subsequent resolution was to originate, the Italian tricolour.<ref name="vicenza"/>
[[File:Porta Pia Pagliari Vizzotto.JPG|thumb|left|A moment of the fighting that led to the [[capture of Rome|conquest of Rome by the Italian Army]] (1870)]]
During the [[Battle of Custoza (1866)|battle of Custoza]] (24 June 1866), part of the Third Italian War of Independence, near Oliosi, today part of the municipality of [[Castelnuovo del Garda]], the soldiers of the 44th [[regiment]] of the "Forlì" [[brigade]] saved the tricolour war flag from the capture of the [[Austro-Hungarian Army]]. In order not to hand over their military banner to the enemy, they tore the drape of the tricolour flag into 13 pieces, divided among those present, and hid those shreds of cloth under the jacket. After the war it was possible to recover 11 of the 13 portions of the cloth and thus reconstruct the flag, named ''Tricolore di Oliosi''.<ref name=corriere-cherasco>{{cite web|url=http://www.corriere.it/unita-italia-150/11_giugno_03/nese-bandiera-d-italia-fatta-a-pezzi_5c495ada-8dc4-11e0-b332-ace1587d6ad6.shtml|title=La bandiera fatta a pezzi (per salvarla dal nemico)|access-date=10 February 2017|language=it|archive-date=31 July 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170731032219/http://www.corriere.it/unita-italia-150/11_giugno_03/nese-bandiera-d-italia-fatta-a-pezzi_5c495ada-8dc4-11e0-b332-ace1587d6ad6.shtml|url-status=live}}</ref> Every year, on the third Sunday in June, the remembrance of the war episode is celebrated in Oliosi.<ref>{{cite news|url=http://www.larena.it/territori/garda-baldo/castelnuovo/giorni-del-tricolore-oliosi-festeggia-la-sua-bandiera-1.3085319?refresh_ce#scroll=400|title=Giorni del tricolore Oliosi festeggia la sua bandiera|newspaper=L'Arena.it|language=it|access-date=4 February 2015|last1=s. p. a|first1=Società Athesis|archive-date=5 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160205003736/http://www.larena.it/territori/garda-baldo/castelnuovo/giorni-del-tricolore-oliosi-festeggia-la-sua-bandiera-1.3085319?refresh_ce#scroll=400|url-status=live}}</ref> At the [[Festa della Repubblica|military parade on 2 June 2011]], held in [[via dei Fori Imperiali]] in Rome on the occasion of the celebrations for the 150th [[anniversary of the unification of Italy]], the ''Tricolore di Oliosi'' was paraded on a [[cannon]] [[Gun carriage|carriage]] along with five other historic Italian flags.<ref>{{cite web|url=http://www.corriere.it/unita-italia-150/11_giugno_03/nese-bandiera-d-italia-fatta-a-pezzi_5c495ada-8dc4-11e0-b332-ace1587d6ad6.shtml|title=La bandiera fatta a pezzi (per salvarla dal nemico) Il vessillo di Oliosi a Roma con i tricolori storici|language=it|access-date=4 February 2015|archive-date=4 March 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304083025/http://www.corriere.it/unita-italia-150/11_giugno_03/nese-bandiera-d-italia-fatta-a-pezzi_5c495ada-8dc4-11e0-b332-ace1587d6ad6.shtml|url-status=live}}</ref>
Massimo d'Azeglio was among the first to recognise the importance of the tricolour flag as a tool for forming a widespread national awareness.{{sfn|Villa|2010|p=26}} In this regard he declared:{{sfn|Villa|2010|p=26}} "The flag is a privileged symbol in the pedagogy of a nation". Tricolour flags then greeted the Italian Army during the march toward Rome, which ended with the [[capture of Rome]] on 20 September 1870, and the annexation of [[Lazio]] to the Kingdom of Italy.{{sfn|Villa|2010|p=26}}{{sfn|Maiorino|2002|p=214}}{{sfn|Busico|2005|p=53}} Rome officially became the capital of Italy on 1 January 1871, while the establishment of the royal court and the Savoy government took place on 6 July of the same year. From this date, the Italian flag flies from the highest flagpole of the [[Quirinal Palace]].{{sfn|Maiorino|2002|pp=216–217}}
[[File:Cartolina dei Carabinieri Reali spedita dalla Colonia Eritrea dell'Asmara (1907).jpg|thumb|Postcard of the [[Carabinieri]] sent from the [[Italian Eritrea]] in 1907 and depicting an eagle flying an Italian flag]]
The first [[Italian Empire|Italian colony]] was founded in 1882, the [[Assab]] bay, which became the first outpost of the future [[Italian Eritrea]], where the flag of Italy waved in an Italian colony for the first time.{{sfn|Maiorino|2002|p=222}} Subsequently, the tricolour also waved in the [[Italian Somaliland]], in the [[Italian Libya]], in the [[Italian concession of Tientsin]] and in the [[Italian Islands of the Aegean]].
In 1897, the Italian flag had its 100th anniversary. The centennial celebration in [[Reggio Emilia]], where the tricolour was created on 7 January 100 years earlier,{{sfn|Maiorino|2002|p=226}} [[Giosuè Carducci]], who later became the first Italian to win the [[Nobel Prize in Literature]] in 1906,<ref>{{Cite news|url=https://www.britannica.com/biography/Giosue-Carducci|title=Giosue Carducci {{!}} Italian poet|work=Encyclopædia Britannica|access-date=22 August 2017|archive-date=22 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170822225421/https://www.britannica.com/biography/Giosue-Carducci|url-status=live}}</ref> defined the flag as "blessed" and kissed it at the end of the speech.{{sfn|Busico|2005|p=13}}{{sfn|Maiorino|2002|p=226}}{{sfn|Villa|2010|pp=28–29}}
[[File:XXXIV Fiesta Nacional del Inmigrante - desfile - colectividad italiana.JPG|thumb|left|[[Italian Argentines]] during the opening [[parade]] of the XXXIV [[Immigrant's Festival]]]]
Around 1880 began large waves of [[Italian diaspora]], especially towards the Americans. The tricolour, often carried in the suitcases of migrants, began to wave outside the national borders, especially in the [[Little Italy|Little Italies]] that were forming around the world.{{sfn|Maiorino|2002|p=227}} This bond with the land of origin did not fade with the passing of generations—often still alive in the third or fourth generation.{{sfn|Tarozzi|1999|p=297}} Several years earlier in 1861, [[president of the United States|U.S. president]] [[Abraham Lincoln]] reviewed some military units that were participating in the [[American Civil War]]—among them was a [[Garibaldi Guard]], made up of Italian immigrants, which had as its military banner the tricolour flag.{{sfn|Maiorino|2002|p=227}}
In 1885, the tricolour jersey was introduced for the cyclist who won the title of champion of Italy.{{sfn|Tarozzi|1999|p=320}} Conceptually, this recognition is similar to the placement of a tricolour shield, the ''[[scudetto]]'', on the jerseys of the team champion of Italy in [[Association football|football]], [[Rugby football|rugby]], [[volleyball]] and [[basketball]].{{sfn|Tarozzi|1999|p=320}} The idea of affixing a ''scudetto'' on the shirts of the winning sports teams of the respective national championships was [[Gabriele D'Annunzio]].<ref name="scudetto">{{cite web|author=Paolo Pierangelo|language=it|url=https://www.fantagazzetta.com/blogs/18_04_2013/150-anni-di-dannunziolideatore-dello-scudetto-sulle-maglie-da-gioco-170340|title=150 anni di D'Annunzio, l'ideatore dello scudetto sulle maglie da gioco|access-date=19 February 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20171020190901/https://www.fantagazzetta.com/blogs/18_04_2013/150-anni-di-dannunziolideatore-dello-scudetto-sulle-maglie-da-gioco-170340|archive-date=20 October 2017|url-status=dead}}</ref> In football, the first sport to use it, it was introduced in 1924.<ref name="scudetto"/>
In 1889, in the culinary field, the [[pizza Margherita]] was invented, named in honour of Queen [[Margherita of Savoy]], whose main ingredients recall the tricolour flag; green for the [[basil]], white for the [[mozzarella]] and red for the [[tomato sauce]].{{sfn|Maiorino|2002|p=220}} With the first [[trade union]] struggles at the end of the 19th century, the Italian flag began to wave in the hands of the demonstrators during [[Strike action|strikes]].{{sfn|Maiorino|2002|p=228}} Even during the struggles perpetrated by the [[Fasci Siciliani]] between 1892 and 1894 there was a profusion of Italian flag.{{sfn|Tarozzi|1999|p=12}} They were contrasted by the tricolours of the police sent by the government to quell the trade union revolts.{{sfn|Maiorino|2002|p=228}} On 25 April 1900, the Italian flag flew in the [[Franz Josef Land]], an archipelago located north of the [[Russian Empire]] between the [[Arctic Ocean]] and the [[Kara Sea]],{{sfn|Maiorino|2002|p=231}}{{sfn|Villa|2010|p=29}} an expedition organized in the [[Arctic|arctic areas]] led by explorer [[Umberto Cagni]].{{sfn|Maiorino|2002|p=231}}
On 29 July 1900, King [[Umberto I of Italy]], who succeeded his father Victor Emmanuel II in 1878, was assassinated in [[Monza]] at a public ceremony with the streets flagged with tricolours.<ref>{{cite web|url=https://milano.corriere.it/notizie/cronaca/20_luglio_15/docufilm-ultimo-giorno-del-re-120-anni-monza-rivive-attentato-umberto-primo-a64db7ec-c66e-11ea-a52c-6b2a448f1d2c.shtml|title="L'ultimo giorno del Re": 120 anni dopo Monza rivive l'attentato a Umberto I|date=15 July 2020|access-date=15 March 2021|language=it|archive-date=15 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210615195651/https://milano.corriere.it/notizie/cronaca/20_luglio_15/docufilm-ultimo-giorno-del-re-120-anni-monza-rivive-attentato-umberto-primo-a64db7ec-c66e-11ea-a52c-6b2a448f1d2c.shtml|url-status=live}}</ref> The king was shot four times by the [[Italian-American]] [[anarchist]] [[Gaetano Bresci]]. Bresci claimed he wanted to avenge the people killed in Milan during the suppression of the [[Bava Beccaris massacre|riots of May 1898]].<ref>{{cite book| author=Christopher Duggan| title=The Force of Destiny. A History of Italy Since 1796| date=2007| isbn=978-0-713-99709-5| page=349| publisher=Allen Lane}}</ref> Umberto I was succeeded by his son [[Victor Emmanuel III of Italy]].
-->
=== Historiese ontwikkeling van die Italiaanse vlag ===
<div align="center"><gallery>
Lêer:Flag of the Cispadane Republic.svg | Vlag van die [[Cispadaanse Republiek]] (1797)
Lêer:Flag of the Repubblica Cisalpina 1797–1798.svg | Vlag van die [[Cisalpynse Republiek]] (1797–1798)
Lêer:Flag of the Repubblica Cisalpina.svg | Vlag van die Cisalpynse Republiek (1798–1802)
Lêer:Flag of the Italian Republic (1802).svg | Vlag van die Italiaanse Republiek (1802–1805)
Lêer:Flag of the Napoleonic Kingdom of Italy.svg | Vlag van die Koninkryk Italië (1805–1814)
Lêer:Flag of Italy.svg | Vlag van die VerenigdeItaliaanse Provinsies (1831)
Lêer:Flag of the Kingdom of the Two Sicilies (1848).svg | Vlag van die Koninkryk der Beide Sicilië (1848–1849)
Lêer:Flag of the Republic of San Marco.svg | Vlag van die Republiek San Marco (1848–1849)
Lêer:Flag of the Kingdom of Sardinia (1848-1851).svg | Vlag van die Koninkryk Piedmont-Sardinië (1848–1851)
Lêer:Flag of Sicilian Kingdom 1848.svg | Vlag van die Koninkryk Sicilië (1848–1849)
Lêer:State Flag of the Grand Duchy of Tuscany (1848-1849).svg | Vlag van die Groothertogdom Toscane (1848–1849)
Lêer:Flag of the Roman Republic (19th century).svg | Vlag van die Romeinse Republiek (1849)
Lêer:Military flag of the Roman Republic (19th century).svg | Oorlogsvlag van die Romeinse Republiek (1849)
Lêer:Flag_of_the_Free_Cities_of_Menton_and_Roquebrune_(1848-1849).svg | Vlag van die Vrye Stede van Menton en Roquebrune (1848–1849)
Lêer:Flag of Italy (1861-1946) crowned.svg | Vlag van die Koninkryk Piedmont-Sardinië (1851–1861)
Lêer:Flag of Italy.svg | Vlag van die Verenigde Provinsies van Sentraal-Italië (1859–1860)
Lêer:Flag of the Kingdom of the Two Sicilies (1860).svg | Vlag van die Koninkryk der Beide Sicilië (1860–1861)
Lêer:Flag of Italy (1861-1946) crowned.svg | Staatsvlag van die [[Koninkryk van Italië]] (1861–1946)
Lêer:Flag_of_Italy_(1861–1946).svg | Burgerlike vlag van die Koninkryk van Italië. Nasionale en handelsvlag in die tydperk (1861–1946)
Lêer:Flag of Giustizia e Liberta.svg | Vlag van die Colonna Italiana (1936–1945)
Lêer:Flag of Italy.svg | Vlag van die Italiaanse Sosiale Republiek (1943–1945)
Lêer:Bandiera di combattimento per le Forze Armate della Repubblica Sociale Italiana.svg | Vlag van die Nasionale Republikeinse Leër (1 Desember 1943 tot 7 Mei 1945)<ref>{{it}} {{Cite web |url=https://it.wikisource.org/wiki/Verbali_del_Consiglio_dei_Ministri_della_Repubblica_Sociale_Italiana_settembre_1943_-_aprile_1945/24_novembre_1943 |title=Verbali del Consiglio dei Ministri della Repubblica Sociale Italiana settembre 1943 – aprile 1945/24 novembre 1943 |access-date=29 September 2019 |archive-date=7 Augustus 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190807141746/https://it.wikisource.org/wiki/Verbali_del_Consiglio_dei_Ministri_della_Repubblica_Sociale_Italiana_settembre_1943_-_aprile_1945/24_novembre_1943 |url-status=live }}</ref>
Lêer:War flag of the Italian Social Republic.svg | Oorlogsvlag van die Italiaanse Sosiale Republiek (28 Januarie 1944 tot 7 Mei 1945)<ref name="Forze Armate' 1944"/>
Lêer:Flag of Italian Committee of National Liberation.svg | Vlag van die Nasionale Bevrydingskomitee (1943–1945)
Lêer:Bandiera delle Brigate Garibaldi partigiane (1943-1945).svg | Vlag van die Brigate Garibaldi (1943–1945)
Lêer:Flag of SFR Yugoslav Italian Minority.svg | Vlag van die Italiaanse etniese minderheid (Istriese Italianers en Dalmasiese Italianers) in [[Sosialistiese Federale Republiek Joegoslawië|Joegoslawië]] (1945–1990)
Lêer:Flag of Italy (1946–2003).svg | Vlag van die Trustskap Somalië (1950–1960)
Lêer:Flag of Italy (1-2).svg | Vlag van Italianers van Kroasië (1990–huidig)
Lêer:Flag of Italy (1946–2003).svg | Vlag van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] (1946–2003) {{Citation needed|reason=Indien die kleure van die vlag nie voor 2003 gestandaardiseer is nie, soos op hierdie blad genoem, waar kom hierdie weergawe vandaan?|date=September 2025}}
Lêer:Flag of Italy (2003–2006).svg | Vlag van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] (2003–2006)
Lêer:Flag of Italy.svg | Vlag van die [[Italië|Italiaanse Republiek]] (2006–huidig)
</gallery></div>
<!--
== Simboliek ==
Die Masaiskild met die spiese is die simbool van die stryd om onafhanklikheid en die bereidheid om dit te verdedig.<ref name="FOTW-Kenia">{{en}} {{cite web |url=https://www.crwflags.com/fotw/flags/ke.html |title=Kenya |publisher=Flags of the World |date=2017 |accessdate=20 April 2023}}</ref> (Die skild verskyn ook in ’n effense gewysigde weergawe op die wapenskild van Kenia.) Swart stel verder ook die Afrikavolk voor, rooi stel die gemeenskaplike bloed van die mens asook die stryd om onafhanklikheid voor, groen stel die landbou en natuurlike hulpbronne voor en wit eenheid en vrede.
-->
== Ontwerp ==
=== Kleure ===
[[Lêer:Costituzione della Repubblica Italiana.jpg|thumb|Een van die oorspronklike kopieë van die Italianse grondwet, nou in bewaring van die Historiese Argief van die President van Italië]]
Die kleure van die Italiaanse vlag word weergegee in artikel 12<ref>{{it}} {{Cite web|url=http://www.governo.it/Governo/Costituzione/principi.html |title=La Costituzione della Repubblica Italiana |access-date=14 Januarie 2016 |language=it |archive-url=https://web.archive.org/web/20130508210346/http://www.governo.it/Governo/Costituzione/principi.html|archive-date=8 May 2013}}</ref> van die Grondwet van die Italiaanse Republiek wat in staatskoerant ({{lang|it|Gazzetta Ufficiale}}) No. 298, buitengewone uitgawe van 27 Desember 1947 gepubliseer is en het op 1 Januarie 1948 in werking getree:
* [[groen]];
* [[wit]];
* [[rooi]].
Indien die vlag horisontaal vertoon word moet die groen aan die vlagpaalkant vertoon word en die rooi aan die wapperkant. Wanneer die vlag vertikaal vertoon word moet die groen bo-aan wees.<ref name=tricolore>{{it}} {{Cite web |url=http://www.radiomarconi.com/marconi/bandiere/tricolore.html |title=Il tricolore |access-date=22 Maart 2016 |language=it |archive-date=21 Junie 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160621052442/http://www.radiomarconi.com/marconi/bandiere/tricolore.html |url-status=usurped}}</ref>
{| class=wikitable
!
!style="background:#008C45;color:white"| Groen
!style="background:#F4F5F0;color:black"| Wit
!style="background:#CD212A;color:white"| Rooi
|-
! Bekskrywing
| Varinggroen
| Helderwit
| Vlamskarlaken
|-
![[Heksadesimale stelsel|Heksadesimaal]]
|#008C45
|#F4F5F0
|#CD212A
|-
![[RGB-kleurmodel|RGB]]
|<code>0-140-69</code>
|<code>244-245-240</code>
|<code>205-33-42</code>
|-
![[CMYK]]
|100-0-51-45
|0-0-2-4
|0-84-80-20
|}
<!--
== Ander vlae ==
=== Historiese presidensvlae ===
<center><gallery align="center" widths="150">
Lêer:First presidential standard of Kenya.svg| Eerste presidentsvlag van Kenia, 1963 tot 1970
Lêer:Kenya presidential standard JOMO KENYATTA.svg| Presidentsvlag van [[Jomo Kenyatta]]
Lêer:Kenya presidential standard DANIEL ARAP MOI.svg| Presidentsvlag van [[Daniel arap Moi]]
Lêer:Kenya presidential standard MWAI KIBAKI.svg| Presidentsvlag van [[Mwai Kibaki]]
Lêer:Kenya presidential standard UHURU KENYATTA.svg| Presidentsvlag van [[Uhuru Kenyatta]]
Lêer:Kenya Presidential Standard.svg| Presidentsvlag van [[William Ruto]]
</gallery></center>
=== Verdedigingsmagte ===
<center><gallery align="center" widths="150">
Lêer:Flag of the Kenya Defence Forces.svg| Vaandel van die [[Keniaanse Verdedigingsmag]]
Lêer:Naval Ensign of Kenya.svg| Vaandel van die [[Keniaanse Vloot]]
Lêer:Presidential Colour of the Kenyan Navy.svg| Presidentsvlag van die [[Keniaanse Vloot]]
Lêer:Air Force Ensign of Kenya.svg| Vlag van die [[Keniaanse Lugmag]]
</gallery></center>
=== Soortgelyke vlae ===
<center><gallery align="center" widths="150">
Lêer:Kenyan coat of arms flag.svg| Vlag van Kenia met die wapen op
</gallery></center>
=== Historiese vlae ===
<gallery class="center">
Lêer:Flag of the Imperial British East Africa Company.svg| {{FIAV|historical}} [[Imperiale Brits-Oos-Afrikaanse Kompanjie]], 1888–1895
Lêer:Flag of the Witu Protectorate (1893-1920).svg|{{FIAV|historical}} Vlag van die Witu-protektoraat, 1893–1920
Lêer:Flag of Kenya (1895–1921).svg| {{FIAV|historical}} [[Brits-Oos-Afrika]], 1895–1921
Lêer:Flag of Kenya (1921–1963).svg| {{FIAV|historical}} [[Kolonie en Protektoraat Kenia]], 1921–1963
Lêer:Flag of Kenya.svg| Vlag van die Dominion Kenia, 1963–1964; Vlag van die Republiek Kenia, sedert 1964
</gallery></center>
=== Soortgelyke vlae ===
<center><gallery>
Lêer:Flag of Malawi.svg| [[Vlag van Malawi]]
Lêer:Flag of the UNIA.svg| Pan-Afrikaanse vlag
Lêer:Flag of South Sudan.svg| [[Vlag van Suid-Soedan]]
</gallery></center>
-->
== Sien ook ==
{{Portaal|Vlae en wapens|En-wikipedia arms 8-full.svg}}
== Notas ==
{{reflist|group=Note}}
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
== Bibliography ==
{{refbegin}}
* {{cite book|last=Bellocchi |first=Ugo |title=Bandiera madre – I tre colori della vita |year=2008 |publisher=Scripta Maneant |language=it |isbn=978-88-95847-01-6}}
* {{cite book|last=Bovio |first=Oreste|title=Due secoli di tricolore|year=1996 |publisher=Ufficio storico dello Stato Maggiore dell'Esercito|language=it|id=[[Italiaanse Nasionale Biblioteekdiens|SBN]] [https://opac.sbn.it/bid/BVE0116837 IT\ICCU\BVE\0116837]}}
<!--* {{cite journal |last1= Bronzini |first1=Giovanni Battista|last2= Dal Mestre|first2=Luigi|year=1986|title=La restaurazione austriaca a Milano nel 1814 |journal=Lares |volume= LII |number=3 |pages=425–464 |language=it| publisher=Casa Editrice Leo S. Olschki|ref={{sfnref|Bronzini|1986}}}}
-->* {{cite book|last=Busico|first=Augusta |title=Il tricolore: il simbolo la storia|year=2005|publisher=Presidenza del Consiglio dei Ministri, Dipartimento per l'informazione e l'editoria|language=it|id=[[Italiaanse Nasionale Biblioteekdiens|SBN]] [https://opac.sbn.it/bid/UBO2771748 IT\ICCU\UBO\2771748]}}
* {{cite book|last=Colangeli|first=Oronzo|title=Simboli e bandiere nella storia del Risorgimento italiano|year=1965|publisher=Patron|url=https://www.150anni.it/webi/_file/documenti/risorgimento/movimentivalorilibri/valori/tricolore/tricolore%201_1.pdf|language=it|id=[[Italiaanse Nasionale Biblioteekdiens|SBN]] [https://opac.sbn.it/bid/SBL0395583 IT\ICCU\SBL\0395583]|access-date=22 September 2019|archive-date=6 August 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200806144702/https://www.150anni.it/webi/_file/documenti/risorgimento/movimentivalorilibri/valori/tricolore/tricolore%201_1.pdf|url-status=live}}
* {{cite journal |last1=Fiorini |first1=Vittorio |year=1897 |title=Le origini del tricolore italiano |url=https://archive.org/stream/nuovaantologia151romauoft#page/238/mode/2up |journal=Nuova Antologia di Scienze Lettere e Arti |volume=LXVII |issue=vierde reeks |pages=239–267 and 676–710 |id=[[Italiaanse Nasionale Biblioteekdiens|SBN]] [https://opac.sbn.it/bid/UBO3928254 IT\ICCU\UBO\3928254] |language=it }}
* {{cite book|last1=Maiorino |first1=Tarquinio|last2=Marchetti Tricamo|first2=Giuseppe |last3=Zagami |first3=Andrea |title=Il tricolore degli italiani. Storia avventurosa della nostra bandiera|year=2002 |publisher=Arnoldo Mondadori Editore|language=it|isbn=978-88-04-50946-2|ref={{sfnref|Maiorino|2002}}}}
* {{cite book|last1=Tarozzi|first1=Fiorenza|last2=Vecchio|first2=Giorgio |title=Gli italiani e il tricolore|year=1999|publisher=Il Mulino|language=it|isbn=88-15-07163-6|ref={{sfnref|Tarozzi|1999}}}}
<!--* {{cite book|last1=Tobia|first1=Bruno|title=L'Altare della Patria|year=2011|publisher=Il Mulino|language=it|isbn=978-88-15-23341-7}}
* {{cite book |last1=Vecchio |first1=Giorgio |year=2003 |title=Almanacco della Repubblica |chapter-url=https://books.google.com/books?id=MuTF4BEaChYC&pg=PA42 |chapter=Il tricolore |pages=42–55 |publisher=Bruno Mondadori |isbn=88-424-9499-2 |language=it }}
-->* {{cite book|last=Villa|first=Claudio|title=I simboli della Repubblica: la bandiera tricolore, il canto degli italiani, l'emblema|year=2010|publisher=Comune di Vanzago|language=it|id=[[Italiaanse Nasionale Biblioteekdiens|SBN]] [https://opac.sbn.it/bid/LO11355389 IT\ICCU\LO1\1355389]}}
{{refend}}
== Eksterne skakels ==
{{CommonsKategorie|Flags of Italy|Vlae van Italië}}
* {{en}} [https://www.crwflags.com/fotw/flags/it.html Italië] by ''Flags of the World''
* {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/topic/flag-of-Italy|title=Flag of Italy|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=17 September 2023}}
{{Europavlae}}
{{Normdata}}
{{en-vertaal|Flag of Italy}}
[[Kategorie:Italië]]
[[Kategorie:Nasionale vlae|Italië]]
72lvris8gddd27i0i5bn0llwyo9piup
Gebruikerbespreking:Maximiliaan Ronaldszoon
3
453992
2896663
2892318
2026-04-23T10:56:12Z
Oesjaar
7467
/* Dankie! */ nuwe afdeling
2896663
wikitext
text/x-wiki
== Welkom ==
{{Welkom}}
== Jou xxxsaadjies ==
Staak asb jou gebruik van xxxxsaadjies kategorieë tot die gemeenskap uitsluitsel oor die gebruik daarvan gee. [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 05:41, 3 Desember 2025 (UTC)
==[[ Vrouesokkerwêreldbeker]] ==
Goeiemore, sien asb. my opmerkings [[Bespreking:Afrikanasiesbeker 2023|hier]]. Neem asb. kennis dat ek reeds maande daarna uitsien om ná beide vrouekrieket en -rugby ook die [[Vrouesokkerwêreldbeker]] te doen, volgens '''kwaliteit bo kwantiteit'''.
Jy kan intussen nog aan die [[Afrikanasiesbeker 2023]] en [[Afrikanasiesbeker 2025|2025]] werk volgens die wenke wat ek daar gegee het. Albei artikels is nie volledig nie, vergelyk beide [[Afrikanasiesbeker 1996]] en [[Afrikanasiesbeker 2013]] wat ek uitgebrei het. Groete. -- [[Lêer:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Gebruiker:SpesBona|SpesBona]] 00:10, 3 Januarie 2026 (UTC)
== Besprekingsbladsye ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}} Môre! Kan jy asb die volgende in al die artikels wat jy skep se Besprekingsbladsye plaas: <nowiki> {{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}</nowiki>? Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 05:44, 16 Maart 2026 (UTC)
:: Ek vra weer, help ons met bogenoemde. Dit is nie altyd lekker nie... Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:50, 21 Maart 2026 (UTC)
:::Dankie vir die herinnering.
:::[[Gebruiker:Maximiliaan Ronaldszoon|Maximiliaan Ronaldszoon]] ([[Gebruikerbespreking:Maximiliaan Ronaldszoon|kontak]]) 06:52, 21 Maart 2026 (UTC)
== Suezkrisis ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}}, dankie vir jou werk hier! Die Engelse artikel is 152k groot, joune tans 21K. Dit sal 'n uistekende voorblad artikel wees indien jy dit uitbrei, hou dit in gedagte asb! Ons minimum vereistes vir die voorblad is 30k. Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 08:45, 17 Maart 2026 (UTC)
== Defaultsort ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}}, moet asb nie 'n spasie na die dubbelpunt plaas nie. <nowiki>{{DEFAULTSORT: Paisley, Bob}}</nowiki>. Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 16:00, 10 April 2026 (UTC)
== Dankie! ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}}, dankie vir ondersteuning met die byvoeging van <nowiki>{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} </nowiki}}. Dit word waardeer! Ook dankie vir al jou artikels, dit is lekker om te sien hoe jy gegroei het as Gebruiker! Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 10:56, 23 April 2026 (UTC)
90xow0m2c9922ewe8c2wdb0mcr8tpo5
2896664
2896663
2026-04-23T10:56:38Z
Oesjaar
7467
/* Dankie! */ aI!
2896664
wikitext
text/x-wiki
== Welkom ==
{{Welkom}}
== Jou xxxsaadjies ==
Staak asb jou gebruik van xxxxsaadjies kategorieë tot die gemeenskap uitsluitsel oor die gebruik daarvan gee. [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 05:41, 3 Desember 2025 (UTC)
==[[ Vrouesokkerwêreldbeker]] ==
Goeiemore, sien asb. my opmerkings [[Bespreking:Afrikanasiesbeker 2023|hier]]. Neem asb. kennis dat ek reeds maande daarna uitsien om ná beide vrouekrieket en -rugby ook die [[Vrouesokkerwêreldbeker]] te doen, volgens '''kwaliteit bo kwantiteit'''.
Jy kan intussen nog aan die [[Afrikanasiesbeker 2023]] en [[Afrikanasiesbeker 2025|2025]] werk volgens die wenke wat ek daar gegee het. Albei artikels is nie volledig nie, vergelyk beide [[Afrikanasiesbeker 1996]] en [[Afrikanasiesbeker 2013]] wat ek uitgebrei het. Groete. -- [[Lêer:Flag of South Africa.svg|20px]] [[Gebruiker:SpesBona|SpesBona]] 00:10, 3 Januarie 2026 (UTC)
== Besprekingsbladsye ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}} Môre! Kan jy asb die volgende in al die artikels wat jy skep se Besprekingsbladsye plaas: <nowiki> {{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}</nowiki>? Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 05:44, 16 Maart 2026 (UTC)
:: Ek vra weer, help ons met bogenoemde. Dit is nie altyd lekker nie... Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 06:50, 21 Maart 2026 (UTC)
:::Dankie vir die herinnering.
:::[[Gebruiker:Maximiliaan Ronaldszoon|Maximiliaan Ronaldszoon]] ([[Gebruikerbespreking:Maximiliaan Ronaldszoon|kontak]]) 06:52, 21 Maart 2026 (UTC)
== Suezkrisis ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}}, dankie vir jou werk hier! Die Engelse artikel is 152k groot, joune tans 21K. Dit sal 'n uistekende voorblad artikel wees indien jy dit uitbrei, hou dit in gedagte asb! Ons minimum vereistes vir die voorblad is 30k. Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 08:45, 17 Maart 2026 (UTC)
== Defaultsort ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}}, moet asb nie 'n spasie na die dubbelpunt plaas nie. <nowiki>{{DEFAULTSORT: Paisley, Bob}}</nowiki>. Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 16:00, 10 April 2026 (UTC)
== Dankie! ==
{{ping|Maximiliaan Ronaldszoon}}, dankie vir ondersteuning met die byvoeging van <nowiki>{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} </nowiki>. Dit word waardeer! Ook dankie vir al jou artikels, dit is lekker om te sien hoe jy gegroei het as Gebruiker! Groete! [[Gebruiker:Oesjaar|Oesjaar]] ([[Gebruikerbespreking:Oesjaar|kontak]]) 10:56, 23 April 2026 (UTC)
0kiq0jz17f8ze1wuwpw9syx0o3tuivr
Toyota Fortuner
0
454029
2896333
2840475
2026-04-22T17:12:04Z
InternetArchiveBot
131157
Red 3 verwysing(s) en merk 1 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896333
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Motorvoertuig
| name = Toyota Fortuner
| image = [[Lêer:2015 Toyota Fortuner (New Zealand).jpg|duimnael]]
| caption = 2015 Toyota Fortuner Limited (Nieu-Seeland)
| manufacturer = [[Toyota]]
| aka = {{unbulleted list
| Toyota Hilux SW4 (2004–2015)
| Toyota SW4
}}
| production = November 2004–huidig
| model_years = 2005–huidig
| class = [[Sportnutsvoertuig|middelgrootte SNV]]
| body_style = 5-deur SNV
| layout = {{unbulleted list
| [[Motordryfuitleg|voorenjin, agterwielaandrywing]]
| [[Motordryfuitleg|voorenjin, vierwielaandrywing]]
}}
| platform = Toyota IMV platform
| chassis = Bak-op-raam
| related = {{unbulleted list
| [[Toyota Hilux]]
| Toyota Innova
}}
| predecessor = {{unbulleted list
| [[Toyota 4Runner]]
| Toyota Hilux Sport Rider (Thailand)
}}
}}
Die '''Toyota Fortuner''' is 'n [[Sportnutsvoertuig|middelgrootte SNV]] wat sedert 2004 wêreldwyd deur die Japannese motorvervaardiger [[Toyota]] vervaardig word.
Dit word gebou op die [[Toyota Hilux|Hilux]]-[[Bakkie (voertuig)|bakkieplatform]] en beskik oor twee of drie rye sitplekke en is beskikbaar in óf [[Motordryfuitleg|agterwiel- óf vierwielaandrywing]]. Dit is deel van Toyota se IMV-projek vir ontluikende markte, wat ook die Hilux en die Innova insluit.
Die naam ''Fortuner'' is afgelei van die Engelse woord ''fortune''.<ref>{{Cite web|url=http://www.toyotazambia.co.zm/news/news-details/?news=6475|title=Toyota Fortuner History|publisher=Toyota|location=Zambia|archive-url=https://web.archive.org/web/20200610104744/http://www.toyotazambia.co.zm/news/news-details/?news=6475|archive-date=10 June 2020|access-date=2020-06-10}}</ref>
{{Inligtingskas Motorvoertuig
| name = Eerste generasie
| image = [[Lêer:Toyota Fortuner (first generation) (front), Serdang.jpg|duimnael]]
| caption = Fortuner 2.5 G (KUN60; voor opsmuk, Maleisië)
| model_code = {{unbulleted list
| AN50 (4×4 modelle)
| AN60 (4×2 modelle)
}}
| aka = {{unbulleted list
| Toyota Hilux SW4
| Toyota SW4
}}
| production = November 2004 – Desember 2015
| assembly = {{unbulleted list
| Argentinië: Zárate (Toyota Argentina)
| Egipte: Kaïro (AAV: sedert 2012)
| Indië: Bidadi (TKM)
| Indonesië: Karawang, Wes-Java (Toyota Astra Motor)
| Kazakhstan: Kostanay (sedert Junie 2014)
| Maleisië: [[Shah Alam]] (UMW Toyota Motor)
| Thailand: Samut Prakan; Chachoengsao (Toyota Motor Thailand)
| Venezuela: Cumaná
| Viëtnam: Vĩnh Phúc
| Pakistan: [[Karatsji]] (IMC)
}}
| designer = {{unbulleted list
| Satoshi Yokoi, Hideo Morita en Hiroyuki Kawagishi<ref>{{Cite web|title=Automobile|url=http://onlineservices.ipophil.gov.ph/wopublish-search/public/detail/designs?id=PH32004000548|access-date=2022-01-18|website=IPOPHL Patent Search}}</ref>
| Satoshi Yokoi, Shigetoshi Kouzai en Naoto Furukado (2008 opgesmuk)<!-- <ref>{{Cite patent|number=USD589401S1|title=Motor vehicle and/or toy replica thereof|gdate=2009-03-31|invent1=Yokoi|invent2=Kouzai|invent3=Furukado|inventor1-first=Satoshi|inventor2-first=Shigetoshi|inventor3-first=Naoto|url=https://patents.google.com/patent/USD589401S1/en}}</ref> -->
}}
| related = {{unbulleted list
| [[Toyota Hilux]] (AN10)
| [[Toyota Innova]] (AN40)
}}
| engine = {{unbulleted list
|'''[[Petrolenjin|Petrol]]:'''
| 2.7 L ''2TR-FE'' [[inlynviersilinder|I4]] (TGN51/61)
| 4.0 L ''[[Toyota GR-enjin|1GR-FE]]'' [[V6-enjin|V6]] (GGN50/60)
| '''Petrol flex-fuel''':
| 2.7 L ''[[Toyota TR-enjin|2TR-FBE]]'' I4 (TGN51/61)
|'''[[Dieselenjin|Diesel]]:'''
| 2.5 L ''[[Toyota KD-enjin|2KD-FTV]]'' D-4D [[Turbodiesel|turbo]] I4 (KUN50/60)
| 3.0 L ''[[Toyota L-enjin|5L-E]]'' I4 (LAN50)
| 3.0 L ''[[Toyota KD-enjin|1KD-FTV]]'' D-4D turbo I4 (KUN51/61)
}}
| transmission = {{unbulleted list
| 5-gang [[handratkas|handrat]]
| 4-gang [[outomatiese ratkas|outomaties]]
| 5-gang outomaties
}}
| wheelbase = {{convert|2750|mm|in|1|abbr=on}}
| length = {{convert|4705|mm|in|1|abbr=on}}
| width = {{convert|1840|mm|in|1|abbr=on}}
| height = {{convert|1850|mm|in|1|abbr=on}}
| weight = {{convert|1710-1980|kg|lb|0|abbr=on}}
}}
{{Inligtingskas Motorvoertuig
| name = Tweede generasie
| image = [[Lêer:2018 Toyota Fortuner 2.4 VRZ 4x2 wagon (GUN165R; 02-18-2019), South Tangerang.jpg|duimnael]]
| caption = 2018 Fortuner 2.4 VRZ 4x2<br/>(GUN165; voor opsmuk, Indonesië)
| model_code = {{unbulleted list
| AN150 (4×4 models)
| AN160 (4×2 models)
}}
| aka = Toyota SW4
| production = Julie 2015–huidig
| assembly = {{unbulleted list
| Argentinië: Zárate, Buenos Aires (Toyota Argentina)
| Kambodja: [[Phnom Penh]] (TTMC)<ref>{{cite press release |title=Toyota Tsusho Starts Vehicle Assembly Production of Toyota Cars in Cambodia |url=https://www.toyota-tsusho.com/english/press/detail/240502_006400.html |website=Toyota Tsusho |date=2 May 2024 |access-date=2025-08-25 |language=en}}</ref>
| Egipte: [[Kaïro]] (AOI)<ref name="AOI">{{cite web |url=https://www.aoi.org.eg/en/products/%D8%AA%D9%88%D9%8A%D9%88%D8%AA%D8%A7_%D9%81%D9%88%D8%B1%D8%AA%D8%B4%D9%86%D8%B1__(_%D8%AF%D9%81%D8%B9_%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B9%D9%8A_) |title=Toyota - Fortuner (4 × 4) |publisher=[[Arab Organization for Industrialization|AOI]] |location=Egypt |access-date=2024-05-19}}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.dailynewsegypt.com/2017/07/18/aoi-toyota-egypt-launch-production-line-fortuner/ |title=AOI and Toyota Egypt launch production line for "Fortuner" |first=Shaimaa |last=El-Badawi |work=Daily News Egypt |date=2017-08-18 |location=Egypt}}</ref>
| Indië: Bidadi (TKM)
| Indonesië: Karawang (TMMIN, Plant 1)
| Kenia: [[Mombasa]] (CFAO Motors)<ref>{{Cite news |date=29 July 2023 |title=Ruto Launches The First Locally Assembled SUV, Toyota Fortuner |work=Soko Directory |url=https://sokodirectory.com/2023/07/ruto-launches-the-first-locally-assembled-suv-toyota-fortuner/}}</ref>
| Maleisië: [[Shah Alam]] (UMW)
| Pakistan: [[Karatsji]] (IMC)
| Suid-Afrika: [[Durban|Prospecton]] (Toyota South Africa Motors)<ref>{{Cite news|url=http://www.engineeringnews.co.za/article/toyota-sa-opens-r61bn-fortuner-hilux-assembly-lines-2016-05-24|title=Toyota SA opens R6.1bn Fortuner, Hilux assembly lines|last=Venter|first=Irma|date=24 May 2016|work=Engineering News|access-date=10 January 2020}}</ref>
| Thailand: Samut Prakan] (TMT)
| Viëtnam: Phúc Yên<ref>{{cite news |url=https://en.thesaigontimes.vn/tinbaichitiet/68887/ |title=Toyota Vietnam celebrates 500,000th unit, resumes Fortuner production |date=2019-06-06 |access-date=2019-06-17 |website=The Saigon Times |archive-date=17 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190617103833/https://en.thesaigontimes.vn/tinbaichitiet/68887/ |url-status=dead }}</ref>
}}
| designer = {{unbulleted list
| Satoshi Okamoto, Takanori Ito en Tokuharu Mino<ref>{{Cite web |title=Design 201511124 {{!}} Registration 363915 |url=https://search.ipaustralia.gov.au/designs/search/details/201511124?s=f8ebfc39-ed54-4ce8-827a-9cf3c3edd2b4&page=2 |access-date=2022-08-31 |website=Australian Government IP Australia}}</ref>
| Akbar Juniarto, Muhammad Arief, Prana Jiwandhana en Supriyatno (2019 TRD Sportivo)<ref>{{cite web |date=2019-06-25 |title=A00201901689 |url=https://pdki-indonesia.dgip.go.id/detail/A00201901689?type=di&keyword=mobil |website=DGIP.go.id |publisher=Pangkalan Data Kekayaan Intelektual |access-date=2022-06-11 }}{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web |date=2019-06-25 |title=A00201901690 |url=https://pdki-indonesia.dgip.go.id/detail/A00201901690?type=di&keyword=mobil |website=DGIP.go.id |publisher=Pangkalan Data Kekayaan Intelektual |access-date=2022-06-11 |archive-date=2022-06-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220611112635/https://pdki-indonesia.dgip.go.id/detail/A00201901690?type=di&keyword=mobil |url-status=dead }}</ref>
| Heng-Pin Chang en Tien-Tzu Lin (2020 opsmuk)<ref>{{cite web |date=2020-08-31 |title=A00201904247 |url=https://pdki-indonesia.dgip.go.id/detail/A00201904247?type=di |website=DGIP.go.id |publisher=Pangkalan Data Kekayaan Intelektual |access-date=2022-01-25 |archive-date=2022-01-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220125092726/https://pdki-indonesia.dgip.go.id/detail/A00201904247?type=di |url-status=dead }}</ref>
| Pei-Cheng Hsieh en Peter Elliott (GR Sport)<ref>{{cite web |date=2022-01-23 |title=A00202104323 |url=https://pdki-indonesia.dgip.go.id/detail/A00202104323?type=di |website=DGIP.go.id |publisher=Pangkalan Data Kekayaan Intelektual |access-date=2022-01-25 |archive-date=2022-01-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220125065643/https://pdki-indonesia.dgip.go.id/detail/A00202104323?type=di |url-status=dead }}</ref>
}}
| related = {{unbulleted list
| [[Toyota Hilux|Toyota Hilux (AN120/AN130)]]
| Toyota Hilux Champ
| [[Toyota Innova]] (AN140)
}}
| engine = {{unbulleted list
| '''[[Petrolenjin|Petrol]]:'''
| 2.7 L ''Toyota 2TR-FE'' Dual VVT-i I4 (TGN156/166)
| 4.0 L ''[[Toyota GR-enjin|1GR-FE]]'' Dubbel VVT-i V6 (GGN155/165)
| '''[[Dieselenjin|Diesel]]:'''
| 2.4 L ''[[Toyota GD-enjin|2GD-FTV]]'' D-4D turbo I4 (GUN155/165)
| 2.5 L ''[[Toyota KD-enjin|2KD-FTV]]'' D-4D turbo I4 (KUN155/165)
| 2.8 L ''[[Toyota GD-enjin|1GD-FTV]]'' D-4D turbo I4 (GUN156/166)
| 3.0 L ''[[Toyota L-enjin|5L-E]]'' I4 (LAN155)<ref name="LAN155L"/>
| 3.0 L ''[[Toyota KD-enjin|1KD-FTV]]'' D-4D turbo I4 (KUN156/166)
}}
| transmission = {{unbulleted list
| 5-gang [[handratkas|handrat]]
| 6-gang [[handratkas|handrat]]
| 5-gang [[outomatiese ratkas|outomaties]]
| 6-gang [[outomatiese ratkas|outomaties]]
}}
| wheelbase = {{convert|2750|mm|in|1|abbr=on}}
| length = {{convert|4795|mm|in|1|abbr=on}}
| width = {{convert|1855|mm|in|1|abbr=on}}
| height = {{convert|1835-1850|mm|in|1|abbr=on}}
| weight = {{Convert|2105|-|2135|kg|lb|0|abbr=on}}
}}
== Produksie ==
Terwyl die eerste-generasie Fortuner in Thailand deur Thaise en Japannese [[Ingenieurswese|ingenieurs]] ontwikkel is, is die opgeknapte weergawe daarvan, sowel as die [[Toyota Hilux|Hilux]] en Innova, in Australië ontwerp deur Toyota Australië, wat ook verantwoordelik is vir die ontwikkeling van die tweede-generasie model.<ref>{{Cite web|url=http://www.goauto.com.au/mellor/mellor.nsf/story2/C496F50B133DE5A7CA2579E50018697A|title=Key role for Toyota Australia in development of next-gen HiLux-based Fortuner SUV|archive-url=https://web.archive.org/web/20121102155322/http://www.goauto.com.au/mellor/mellor.nsf/story2/C496F50B133DE5A7CA2579E50018697A|archive-date=2 November 2012|access-date=2013-02-08}}</ref>
Vir die medium- bak-op-raam SNV-segment bied Toyota die Hilux Surf/4Runner (Japan/Noord-Amerika) en die [[Toyota Land Cruiser Prado|Land Cruiser Prado]] (Europa en Australasië) aan. In sommige Sentraal- en Suid-Amerikaanse lande, Australië en Nieu-Seeland, bied Toyota egter die Fortuner saam met die 4Runner en/of Prado aan, soos in Peru, Panama, Ecuador, Colombia, El Salvador, Guatemala en Nicaragua.
Gespesialiseerde variante met 'n natuurlik-aspireerde ''5L-E-'' [[dieselenjin]] word aan regerings, organisasies en die VN gebied, saam met ander nutsvoertuie soos die [[Toyota Land Cruiser Prado|Prado]], Hilux, [[Toyota HiAce|HiAce]] en die 70- en 200-reeks Land Cruiser.<ref name="LAN155L">{{Cite web|url=https://www.toyota-gib.com/eng/models/dual-purpose-type/fortuner/fortuner-30l-diesel-7-seater-lhd-LAN155L-SNMSEN.html|title=LAN155L-SNMSEN - Fortuner 3.0L Diesel 7 seater LHD|publisher=Toyota|location=Gibraltar|access-date=2018-05-08}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.toyota-gib.com/eng/models/dual-purpose-type/fortuner/fortuner-30l-diesel-LAN50L-NKMSEN.html|title=LAN50L-NKMSEN - Fortuner 3.0L diesel|date=2015-06-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20150615055214/http://www.toyota-gib.com/eng/models/dual-purpose-type/fortuner/fortuner-30l-diesel-LAN50L-NKMSEN.html|archive-date=2015-06-15|access-date=2018-05-08}}</ref>
== Eerste generasie (AN50/AN60; 2004) ==
Die eerste generasie Fortuner is in Desember 2004 by die Thailand Internasionale Motorekspo onthul. Dit is onder die [[Toyota Land Cruiser Prado|Land Cruiser Prado]] en bo die [[Toyota RAV4|RAV4]] geplaas. Aanvanklik is die Fortuner verkoop met 4 verskillende tipes petrolenjins en 2 dieselenjins. Alle variante is aangebied in 'n 4×2 of 4×4-konfigurasie, met 'n 5-gang [[handratkas|hand-]] en 'n 4- of 5-gang [[outomatiese ratkas]]. In Augustus 2012 is die 2.5-liter [[gemenedrukbuisbrandstofinspuiting]] [[turbodiesel]] KD-FTV-enjin opgegradeer na 'n veranderlike spuitstuk [[turboaanjaer]] (VNT) wat reeds in die 3.0-liter gemenedrukbuisbrandstofinspuiting-turbodiesel ''1KD-FTV'' toegerus was sedert sy bekendstelling in 2005 om die krag en wringkrag met ongeveer 60% te verhoog, en ook brandstofverbruik met tot 30% te verminder.
Met hierdie VNT-toerusting kon die Fortuner toe van 0–100 km/h versnel in ongeveer 11 sekondes (en minder as 10 sekondes vir die 3.0-liter-enjin).<ref>{{cite news|url=http://www.autoanalytic.com/toyota/toyota-grand-new-fortuner-vn-turbo-provides-more-power-with-similar-engine|title=Toyota Grand New Fortuner VN Turbo Provides More Power With Similar Engine|access-date=2012-08-15|work=Auto Analytic}}</ref> Dit is gelanseer vir Pertamina se suksesvolle ekspedisie van [[Djakarta]], [[Indonesië]] na [[Rome]], [[Italië]] (’n afstand van ongeveer 20 000 kilometer) deur gebruik van 'n groep Fortuners.<ref>{{cite news|date=2012-08-09|title=Tenaga Toyota Grand New Fortuner Kini Jauh Lebih Perkasa|trans-title=Toyota Grand New Fortuner's Power Is Now Much More Powerful|url=http://www.mediaindonesia.com/mediaoto/index.php/read/2012/08/09/4773/2/Tenaga-Toyota-Grand-New-Fortuner-Kini-Jauh-Lebih-Perkasa-|url-status=dead|archive-url=https://archive.today/20120812002213/http://www.mediaindonesia.com/mediaoto/index.php/read/2012/08/09/4773/2/Tenaga-Toyota-Grand-New-Fortuner-Kini-Jauh-Lebih-Perkasa-|archive-date=2012-08-12|access-date=2012-08-15|work=Media Indonesia|language=id}}</ref>
=== Variante ===
'n Aantal enjinopsies is beskikbaar afhangend van die land waar dit verkoop word, insluitend 'n 2.7-liter ''2TR-FE'' en 4.0-liter ''1GR-FE'' V6 petrol met [[veranderbare kleptydreëling]] en 2.5-liter ''2KD-FTV'' en 3.0-liter ''1KD-FTV'' gemenedrukbuisbrandstofinspuiting veranderlike geometrie [[turboaanjaer]] dieselmodelle.
Graadvlakke is G en G Luxury vir agterwielaangedrewe diesel en petrol, en V vir 4×4 diesel en petrol. Die gemenedrukbuisbrandstofinspuiting tussenverkoelde turbodiesel het 'n funksionele lugdam op sy enjinkap.
In 2007 het Toyota Thailand die 4×4-petrolmodel laat vaar en dit vervang met 'n tweewielaangedrewe petrolweergawe.
==== Suid-Afrikaanse mark ====
Die Fortuner is in 2005 in Suid-Afrika onthul en in 2006 bekendgestel, waar dit die topverkoper-SNV sedert sy bekendstelling geword het.<ref>{{Cite web|url=http://blog.durbansouthtoyota.co.za/2016-toyota-fortuner-first-impressions/|title=2016 Toyota Fortuner. First Impressions|date=2015-07-27|website=Durban South Toyota|location=Suid-Afrika|access-date=2016-06-21}}</ref> Toyota het in 2009 'n opgedateerde model vrygestel. In 2011 het die Fortuner voordeel getrek uit nog 'n opknapping, saam met sy boetie, die [[Toyota Hilux|Hilux]]. 'n 2.5-liter-dieselenjin is by die nuut opgeknapte reeks gevoeg. In 2013 het die Fortuner weer 'n paar klein binne-opgraderings ontvang, en vir die eerste keer; die bekendstelling van 'n swart leerbinneruim. Die klankstelsel is ook opgegradeer asook die navigasiestelsel.
=== Opsmukke ===
==== 2008 ====
'n Klein herontwerp van die Fortuner is in Julie 2008 bekendgestel. Dit is eers in Thailand onthul, en daarna by die 16de Indonesiese Internasionale Motorskou. Dit spog met nuwe projektor-kopligte en -sierrooster, nuwe agterligte, [[Bluetooth]]-konnektiwiteit, 'n nuwe ligte sandbinnekant, 'n elektronies-verstelbare bestuurdersitplek in die 4×4 V-model, en lugversorging agter vanaf die plafon vir die tweede en derde ry wat oorspronklik aan die kante geleë was. Daar is elektroniese remkragverspreiding, met rembystand wat LSPV slegs in sommige modelle vervang.
<gallery widths="200" heights="150">
Lêer:Toyota_Fortuner_(first_generation)_(rear),_Serdang.jpg|Agteraansig (voor-opsmuk, Maleisië)
Lêer:Toyota_Fortuner_in_Pattaya_(cropped).JPG|Fortuner 3.0 (KUN61; eerste opsmuk, Thailand)
Lêer:2008-2010_Toyota_Fortuner,_first_generation,_rear_view.jpg|2008–2010 Fortuner G (AN60; eerste opsmuk, Viëtnam)
</gallery>
==== 2011 ====
Die tweede opgeknapte Fortuner is in Julie 2011 bekendgestel. Dit is die eerste keer in Bangkok, Thailand, onthul. Die voorste fascia is heeltemal hersien met 'n nuwe spatbord, enjinkap, sierrooster, kopligte, agterligte, buffer en misligbehuising, soortgelyk aan die [[Toyota Land Cruiser|J200 Land Cruiser]]. Die agterligte is herontwerp met 'n deursigtige behuising soortgelyk aan die eerste generasie Lexus RX.
Die agterste buffer en agterste versierplaat is ook hersien. Veranderinge aan die kante sluit in nuwe, skerper wielnisse, geïntegreerde LED-syspieëls en die wiele is ook herontwerp soortgelyk aan die 2012 [[Toyota Hilux|Hilux]] s'n. Klein veranderinge is ook aan die binnekant aangebring, insluitend die middelkonsole, stuurwiel en die oudio-/videostelsel wat ook opgegradeer is. Die Fortuner het later ook 'n nuwe VNT (Variable Nozzle Turbo) tussenverkoelde turbo-enjin ontvang.<ref>{{Cite web|url=https://business.inquirer.net/20345/ten-improvements-in-the-2011-fortuner|title=Ten improvements in the 2011 Fortuner|last=Jason |first=K. Ang|date=21 September 2011|publisher=Business Inquirer|access-date=17 March 2020}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://paultan.org/2011/10/07/toyota-fortuner-facelift-launched-from-rm168k-to-rm182k/|title=Toyota Fortuner facelift launched – from RM168k to RM182k|last=Lim|first=Anthony|date=7 October 2011|publisher=Paul Tan's Automotive News|access-date=17 March 2020}}</ref>
<gallery widths="200" heights="125">
Lêer:2013_Toyota_Fortuner_2.5_G_wagon_(KUN60;_12-16-2018),_South_Tangerang.jpg|2013 Fortuner 2.5 G 4x2 (KUN60; tweede opsmuk, Indonesië)
Lêer:2013_Toyota_Fortuner_2.7_G_LUX_wagon_(TGN61R;_12-16-2018),_South_Tangerang.jpg|2013 Fortuner 2.7 G LUX 4x2 (TGN61; tweede opsmuk, Indonesië)
Lêer:Toyota_Fortuner_(first_generation)_second_facelift_(rear).jpg|2012 Fortuner 2.7 G (KUN60; tweede opsmuk, Filippyne)
Lêer:2014_Toyota_Fortuner_2.5_G_TRD_Sportivo_wagon_(KUN60R;_12-16-2018),_South_Tangerang.jpg|2013 Fortuner 2.5 G TRD Sportivo 4x2 (KUN60; tweede opsmuk, Indonesië)
Lêer:2013_Toyota_Fortuner_2.5_G_VNT_TRD_Sportivo_(rear),_West_Surabaya.jpg|2013 Fortuner 2.5 G TRD Sportivo 4x2 (KUN60; tweede opsmuk, Indonesië)
Lêer:Toyota_Fortuner_interior.jpg|Binnekant (tweede opsmuk)
</gallery>
== Verwysings ==
{{Verwysings|2}}
{{Toyotamodelle}}
{{en-vertaal|Toyota Fortuner}}
[[Kategorie:Toyota|Fortuner]]
3bvogv25r01jfwhgm8ofxurvgwlo0xp
Tolstoi Plaas
0
454057
2896324
2840390
2026-04-22T16:21:47Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896324
wikitext
text/x-wiki
'''Tolstoi Plaas''' was 'n ashram wat deur [[Mahatma Gandhi]] tydens sy Suid-Afrikaanse beweging geïnisieer en georganiseer is. By sy skepping in 1910 het die ashram gedien as die hoofkwartier van die veldtog van satyagraha teen diskriminasie teen Indiërs in Transvaal, waar dit geleë was.<ref>{{cite web|url=http://www.tolstoyfarm.com/the_past.htm|title=Tolstoy Farm|publisher=South African Historical Journal, No. 7|date=November 1975|access-date=30 September 2025|archive-date=29 November 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231129204954/https://www.tolstoyfarm.com/the_past.htm|url-status=dead}}</ref>
Die ashram, Gandhi se tweede in Suid-Afrika (die eerste was Phoenix Farm, Natal, in 1904) is vernoem na die Russiese skrywer en filosoof, wie se boek uit 1894, 'The Kingdom of God Is Within You'', Gandhi se filosofie van geweldloosheid grootliks beïnvloed het.
[[Beeld:Gandhi Tolstoy Farm.jpg|duimnael|290px|Sommige lede van Tolstoi-plaas in 1910, [[Mohandas Gandhi|Gandhi]] is in die middel, tweede ry vyfde van regs]]
[[Hermann Kallenbach]], 'n Gandhi-ondersteuner, het Gandhi en sewentig tot tagtig ander mense toegelaat om daar te woon solank hul plaaslike beweging van krag was. Kallenbach het die naam vir die gemeenskap voorgestel, wat gou drie nuwe geboue gebou het om as woonkwartiere, werkswinkels en 'n skool te dien. Sjt. Pragji Desai het ook met hierdie program gehelp. Daar was geen bediendes op die plaas nie, en al die werk, van kook tot aas, is deur die gevangenes gedoen.<ref> For Kallenbach and the naming of Tolstoy Farm, see Vashi, Ashish (31 March 2011). [https://timesofindia.indiatimes.com/city/ahmedabad/For-Gandhi-Kallenbach-was-a-friend-and-guide/articleshow/7829668.cms?referral=PM "For Gandhi, Kallenbach was a Friend and Guide"], ''The Times of India''. Retrieved 1 January 2019.<br />For Johannesburg, see [http://philosophynow.org/issues/101/Satyagraha "Gandhi – A Medium for Truth" (link to article in ''Philosophy Now'' magazine)] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140324184714/http://philosophynow.org/issues/101/Satyagraha |date=24 March 2014 }}. Retrieved March 2014.</ref><ref>{{cite journal|title=Gandhi's Decisive South African 1913 Campaign: A Personal Perspective from the Letters of Betty Molteno|journal= South African Historical Journal|year= 2014|author1=Corder, Catherine|author2= Plaut, Martin |volume=66|issue=1|pages=22–54|doi=10.1080/02582473.2013.862565|s2cid= 162635102}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
[[Kategorie:Geskiedenis van Suid-Afrika]]
n3a2trfyo6qaqem95iq39aarz3v7phy
Mário Zagallo
0
455430
2896483
2850593
2026-04-23T08:33:09Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896483
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Mário Zagallo
| image = [[Lêer:Mário Zagallo 1974.jpg|240px]]
| upright =
| caption = Zagallo in 1974
| full_name = Mário Jorge Lobo Zagallo
| birth_place = Atalaia, [[Alagoas]], [[Brasilië]]
| birth_date = {{birth date|1931|8|9|df=y}}<ref>{{cite news |last1=Fonseca |first1=Pedro |title=Brazil legend Mario Zagallo, 'the accidental footballer', dies aged 92 |url=https://www.independent.co.uk/sport/football/mario-zagallo-death-cause-brazil-world-cup-b2474243.html |access-date=10 January 2024 |work=The Independent |date=7 January 2024}}</ref>
| death_date = {{death date and age|2024|1|5|1931|8|9|df=y}}
| death_place = [[Rio de Janeiro]], [[Brasilië]]
| height = 1,67 m
| position = Aanvaller, linkervleuel
| youthyears1 = 1948–1949
| youthclubs1 = [[America Football Club (RJ)|America]]
| youthyears2 = 1950–1951
| youthclubs2 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]]
| years1 = 1951–1958
| clubs1 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]]
| caps1 = 99
| goals1 = 11
| years2 = 1958–1965
| clubs2 = [[Botafogo de Futebol e Regatas|Botafogo]]
| caps2 = 115
| goals2 = 46
| totalcaps = 214
| totalgoals = 57
| nationalyears1 = 1958–1964
| nationalteam1 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| nationalcaps1 = 33
| nationalgoals1 = 5
| manageryears1 = 1966–1970
| managerclubs1 = [[Botafogo de Futebol e Regatas|Botafogo]]
| manageryears2 = 1967–1968
| managerclubs2 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| manageryears4 = 1970–1974
| managerclubs4 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| manageryears5 = 1971–1972
| managerclubs5 = [[Fluminense Football Club|Fluminense]]
| manageryears6 = 1972–1974
| managerclubs6 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]]
| manageryears7 = 1975
| managerclubs7 = [[Botafogo de Futebol e Regatas|Botafogo]]
| manageryears8 = 1976–1978
| managerclubs8 = [[Koeweitse nasionale sokkerspan|Koeweit]]
| manageryears9 = 1978
| managerclubs9 = [[Botafogo de Futebol e Regatas|Botafogo]]
| manageryears10 = 1979
| managerclubs10 = [[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]
| manageryears11 = 1980–1981
| managerclubs11 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]
| manageryears12 = 1981–1984
| managerclubs12 = [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan|Saoedi-Arabië]]
| manageryears13 = 1984–1985
| managerclubs13 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]]
| manageryears14 = 1986–1987
| managerclubs14 = [[Botafogo de Futebol e Regatas|Botafogo]]
| manageryears15 = 1988–1989
| managerclubs15 = [[Bangu Atlético Clube|Bangu]]
| manageryears16 = 1989–1990
| managerclubs16 = [[Verenigde Arabiese Emirate se nasionale sokkerspan|VAE]]
| manageryears17 = 1990–1991
| managerclubs17 = [[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]
| manageryears18 = 1991–1994
| managerclubs18 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] (koördineerder)
| manageryears19 = 1994–1998
| managerclubs19 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]]
| manageryears20 = 1999
| managerclubs20 = [[Associação Portuguesa de Desportos|Portuguesa]]
| manageryears21 = 2000–2001
| managerclubs21 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]]
| manageryears22 = 2002
| managerclubs22 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] (waarnemend)
| manageryears23 = 2003–2006
| managerclubs23 = [[Brasiliaanse nasionale sokkerspan|Brasilië]] (koördineerder)
}}
'''Mário Jorge Lobo Zagallo''' ([[9 Augustus]] [[1931]] – [[5 Januarie]] [[2024]]) was ’n [[Brasilië|Brasiliaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]], koördineerder en afrigter wat as aanvaller gespeel het.
Zagallo hou die rekord vir die meeste [[Sokker-Wêreldbeker|FIFA Wêreldbeker]]-titels in die algemeen, met vier in totaal. Hy was die eerste persoon wat die Wêreldbeker gewen het as speler én as afrigter – as speler in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1958|1958]] en [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1962|1962]], as hoofafrigter in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1970|1970]], en as assistent-afrigter in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1994|1994]]. Hy het ook Brasilië afgerig in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]] (vierde plek) en [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]] (naaswenner), en was tegniese assistent in [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]]. Hy was die eerste van drie mans – saam met Duitsland se [[Franz Beckenbauer]] (wat toevallig twee dae ná hom gesterf het) en Frankryk se [[Didier Deschamps]] – wat die Wêreldbeker as speler én afrigter gewen het.
In 1992 het Zagallo die [[FIFA]] Order of Merit ontvang, die hoogste eer wat deur FIFA toegeken word, vir sy bydrae tot sokker.<ref>{{Cite web |url=http://resources.fifa.com/mm/document/fifafacts/r%26a-awards/01/20/85/43/170490-factsheet-fifaorderofmerit(1984-2010)_neutral.pdf |title=FIFA Order of Merit holders |access-date=21 January 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150905084502/http://resources.fifa.com/mm/document/fifafacts/r%26a-awards/01/20/85/43/170490-factsheet-fifaorderofmerit(1984-2010)_neutral.pdf |archive-date=5 September 2015 |url-status=dead }}</ref> In 2013 is hy deur World Soccer Magazine aangewys as die negende beste afrigter van alle tye.<ref name=":0">{{cite web|title=The Greatest Manager of all time|url=http://www.worldsoccer.com/features/the-greatest-manager-of-all-time-341473|publisher=World Soccer|author=Jamie Rainbow|date=4 July 2013|access-date=9 January 2020|archive-date=4 April 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190404072546/https://www.worldsoccer.com/features/the-greatest-manager-of-all-time-341473|url-status=live}}</ref><ref name="Greatest XI">{{cite web|title=The Greatest XI: how the panel voted|url=http://www.worldsoccer.com/features/the-greatest-xi-how-the-panel-voted|publisher=World Soccer|author=Jamie Rainbow|date=2 July 2013|access-date=9 January 2020|archive-date=1 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150101233404/http://www.worldsoccer.com/features/the-greatest-xi-how-the-panel-voted|url-status=dead}}</ref> Zagallo is op 5 Januarie 2024 oorlede op die ouderdom van 92 en was die laaste oorlewende Brasiliaanse speler wat in die 1958-Wêreldbeker-eindstryd gespeel het.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Zagallo, Mário}}
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Brasiliaanse sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1931]]
[[Kategorie:Sterftes in 2024]]
404dr8g9a06lg960nuo8590t8svnxy6
Marais Kruger
0
455445
2896312
2850932
2026-04-22T15:15:30Z
Jcb
223
2896312
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Ampsbekleër
| naam = Marais Kruger
| beeld =
| beeldonderskrif =
| geboortenaam =
| geboortedatum = <!-- vul slegs in indien onderstaande drie velde onbekend is (geboortejaar, geboortemaand en geboortedag -->
| geboortejaar = <!-- Jaartal, bv. 1950 -->
| geboortemaand = <!-- Maandtal, bv. 12 -->
| geboortedag = <!-- Dagtal, bv. 31 -->
| geboorteplek =
| sterfdatum =
| sterfplek =
| party = [[Demokratiese Alliansie]]
| nasionaliteit = {{ZAF}}
| orde = Uitvoerende [[burgemeester]] van die [[Tuinroete-distriksmunisipaliteit]]
| termynaanvang = 11 November 2025
| termyneinde =
| voorganger = [[Andrew Stroebel]]
| opvolger =
| ouers =
| eggenoot =
| kinders =
| alma_mater =
| religie =
| handtekening =
}}
'''Marais Kruger''' is 'n Suid-Afrikaanse politikus wat sedert November 2025 as die uitvoerende [[burgemeester]] van die [[Tuinroete-distriksmunisipaliteit]] dien. Hy is 'n lid van die [[Demokratiese Alliansie]].
==Lewensloop==
Kruger het aan [[Hoërskool Outeniqua]] in [[George]] gematrikuleer. Hy het 'n diploma in finansies van Moonstone Besigheidskool behaal en studeer tans vir sy sertifikaat in munisipale bestuur aan die [[Universiteit Stellenbosch]] se skool van openbare leierskap.<ref name="grdm">{{Cite web|url=https://www.gardenroute.gov.za/2025/11/11/11-november-2025-media-statement-garden-route-district-municipality-elects-new-executive-mayor-marais-kruger/|title=11 November 2025 Media Statement: Garden Route District Municipality elects new Executive Mayor, Marais Kruger – Garden Route District Municipality|last=Pieters|first=Herman|language=en-US|access-date=2025-11-11}}</ref>
Kruger het in 2021 by die [[Demokratiese Alliansie]] aangesluit en is tydens die munisipale verkiesing in [[Suid-Afrikaanse munisipale verkiesing van 2021|November daardie jaar]] tot die George-stadsraad verkies. <ref name="grdm"/> In November 2023 is hy as die burgemeesterskomiteelid vir finansies aangewys.<ref>{{Cite web|url=https://www.georgeherald.com/News/Article/Local-News/new-mayoral-committee-announced-202310260353|title=New mayoral committee announced|website=George Herald|language=en|access-date=2025-11-11}}</ref> Kruger is aan die einde van Februarie 2025 as die burgemeesterskomiteelid vir finansies deur George burgemeester [[Jackie von Brandis]] afgedank.<ref>{{Cite web|url=https://www.georgeherald.com/News/Article/Politics/mayor-s-good-moves-202503270225|title=Mayor's Good moves|website=George Herald|language=en|access-date=2025-11-11}}</ref> Hy is daarna in April 2025 as die hoofsweep van die munisipale raad van die [[Tuinroete-distriksmunisipaliteit]] verkies.<ref>[https://www.facebook.com/gardenroutedm/posts/the-garden-route-district-municipality-council-today-23-april-2025-elected-cllr-/1107416398093121/ The Garden Route District Municipality Council today, 23 April 2025, elected Cllr Marais Kruger from the Democratic Alliance (DA), as the Whip of Council during an Ordinary Council Meeting. Cllr Vinolia Gungubele was also nominated.
The position was previously held by Cllr Monique Simmers, however, she was recently redeployed to George Municipality where she now serves as the MMC for Refuse, Environmental and Parks.]</ref>
Tydens 'n raadsitting op 11 November 2025 is Kruger as die burgemeester van die Tuinroete-distriksmunisipaliteit verkies. Hy het vir Andrew Stroebel opgevolg.<ref>{{Cite web|url=https://www.georgeherald.com/Video/Video/Video/garden-route-district-municipality-has-a-new-mayor-202511111211|title=Garden Route District Municipality has a new Mayor|website=George Herald|language=en|access-date=2025-11-11}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
==Eksterne skakels==
*{{en}} [https://www.george.gov.za/directory/cllr-marais-kruger-da/ Profiel op George Plaaslike Munisipaliteit se webtuiste]
*{{en}} [https://www.gardenroute.gov.za/executive-mayor/ Executive Mayor]
{{DEFAULTSORT:Kruger, Marais}}
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Geboortes in 1958]]
[[Kategorie:Politici van die Demokratiese Alliansie]]
[[Kategorie:Suid-Afrikaanse burgemeesters]]
oyrery1k04tuzqk42135r1g7bav2szg
Fei-Fei Li
0
455543
2896397
2892478
2026-04-23T07:08:33Z
Sobaka
328
/* Loopbaan en navorsing */ skakel
2896397
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox scientist
| name = Fei-Fei Li
| image = Fei-Fei Li at AI for Good 2017.jpg
| caption = Fei-Fei Li in 2017
| birth_date = {{Geboortedatum|1976|7|3}}
| birth_place = [[Beijing]], [[Volksrepubliek China]]
| death_date =
| death_place =
| nationality =
| citizenship = [[Verenigde State van Amerika|VSA]]
| known_for = [[Elektroniese ingenieurswese]]<br /> [[kunsmatige intelligensie]]
| alma_mater = [[Princeton-universiteit]] <br>[[California Institute of Technology]]
| awards =
| signature =
| spouse =
| children =
}}
'''Fei-Fei Li''' ([[Chinees]]: 李飞飞; pinyin: Lǐ Fēifēi; gebore in [[Beijing]], [[Volksrepubliek China|China]], [[3 Julie]] [[1976]])<ref name="NY Times 2012">{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2012/11/20/science/for-web-images-creating-new-technology-to-seek-and-find.html |title=Seeking a Better Way to Find Web Images |work=[[The New York Times]] |first=John |last=Markoff |date=19 November 2012 |quote=Dr. Li, 36}}</ref> is 'n Chinees-Amerikaanse [[Rekenaarwetenskap|rekenaarwetenskaplike]] bekend vir haar baanbrekerswerk in [[kunsmatige intelligensie]] (KI), veral in [[rekenaarvisie]]. Sy is veral bekend vir die stigting van ImageNet, die datastel wat vinnige vooruitgang in rekenaarvisie in die 2010's moontlik gemaak het.<ref>{{Cite web |last=Ghaffary |first=Shirin |date=26 Oktober 2023 |title=The Godmother of AI Calls for US 'Moonshot' Investment in the Technology |url=https://www.bloomberg.com/news/newsletters/2023-10-26/ai-pioneer-calls-for-us-moonshot-investment-in-the-technology |website=Bloomberg}}</ref><ref name="wired2018"/><ref>{{Cite web |title=ImageNet: Where Have We Gone? Where Are We Going? with Fei-Fei Li |url=https://learning.acm.org/pagenotfound |access-date=2023-01-10 |website=learning.acm.org}}{{Dead link|date=April 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite book |last=Jaton |first=Florian |title=The constitution of algorithms : ground-truthing, programming, formulating |date=2020 |others=Geoffrey C. Bowker |isbn=978-0-262-36323-5 |location=Cambridge, Massachusetts |pages=272 |oclc=1202407378}}</ref> Sy is die [[Sequoia Capital]]-professor in rekenaarwetenskap aan die Stanford-universiteit en 'n voormalige direksielid by [[Twitter]].<ref>{{cite web |url=https://profiles.stanford.edu/fei-fei-li |title=Profiles: Fei-Fei Li |website=Stanford-university}}</ref> Li is 'n mededirekteur van die Stanford Instituut vir Mensgesentreerde Kunsmatige Intelligensie en 'n mededirekteur van die Stanford Vision and Learning Lab.<ref>{{Cite web | url=https://hai.stanford.edu/leadership |title = Leadership}}</ref><ref>{{Cite web | url=http://svl.stanford.edu/ | title=Stanford Vision and Learning Lab (SVL)}}</ref> Sy was Hoofwetenskaplike van KI/ML by Google Cloud en die direkteur van die Stanford Kunsmatige Intelligensie Laboratorium van 2013 tot 2018.<ref>{{Cite web |url=https://ai.stanford.edu/ |title=Home |website=Stanford Artificial Intelligence Laboratory}}</ref><ref>TED speaker</ref><ref name=cspan>{{C-SPAN|114500}}</ref>
In 2017 het sy AI4ALL mede-gestig, 'n niewinsgewende organisasie wat werk om diversiteit en insluiting in die veld van kunsmatige intelligensie te verhoog.<ref>{{Cite magazine|url=https://www.wired.com/2017/05/melinda-gates-and-fei-fei-li-want-to-liberate-ai-from-guys-with-hoodies/|title=Melinda Gates and Fei-Fei Li Want to Liberate AI from "Guys With Hoodies"|magazine=WIRED|access-date=2018-04-16}}</ref><ref>{{cite web|url=http://ai-4-all.org|title=AI4ALL - Official Website|website=ai-4-all.org|access-date=2018-04-16}}</ref> Haar navorsingskundigheid sluit in kunsmatige intelligensie, [[masjienleer]], [[diepleer]], rekenaarvisie en kognitiewe neurowetenskap.<ref>{{cite web|url=http://vision.stanford.edu/feifeili/|title=Fei-Fei Li Ph.D. - Professor, Stanford University}}</ref>
In 2023 is Li aangewys as een van die ''[[Time (tydskrif)|Time]]'' 100 KI Mees Invloedryke Persone.<ref name=":0" /> Sy het die [[Intel]] Lifetime Achievements Innovation Award in dieselfde jaar ontvang vir haar bydraes tot kunsmatige intelligensie.<ref name=":2" /> Li is verkies tot lid van die National Academy of Engineering,<ref name=":2" /> die National Academy of Medicine in 2020,<ref name=":3" /> en die American Academy of Arts and Sciences in 2021.<ref name=":4" />
Op 3 Augustus 2023 is Li aangestel in die [[Verenigde Nasies]] se Wetenskaplike Adviesraad, wat deur Sekretaris-Generaal [[António Guterres]] gestig is.<ref name=":5">{{Cite web |title=UN Secretary-General Creates Scientific Advisory Board for Independent Advice on Breakthroughs in Science and Technology {{!}} Meetings Coverage and Press Releases |url=https://press.un.org/en/2023/sga2223.doc.htm |access-date=2024-04-23 |website=press.un.org |archive-date=2023-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230804104248/https://press.un.org/en/2023/sga2223.doc.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-08-03 |title=HAI Co-Director Fei-Fei Li Joins UN Secretary-General's Scientific Advisory Board |url=https://hai.stanford.edu/news/hai-co-director-fei-fei-li-joins-un-secretary-generals-scientific-advisory-board |access-date=2024-04-23 |website=hai.stanford.edu}}</ref> In 2024 is Li ingesluit op die Gold House se mees invloedryke Asiatiese A100-lys.<ref>{{Cite web |last1=Thompson |first1=Jack Dunn,Selena Kuznikov,Jazz Tangcay,Jaden |last2=Dunn |first2=Jack |last3=Kuznikov |first3=Selena |last4=Tangcay |first4=Jazz |last5=Thompson |first5=Jaden |date=2024-05-01 |title=Keanu Reeves, Jung Kook, Hayao Miyazaki Among Gold House's A100 Honorees |url=https://variety.com/lists/gold-house-a100-honoree-list-2024/ |access-date=2024-05-21 |website=Variety}}</ref> In 2024 het sy $230 miljoen ingesamel vir 'n nuwe onderneming genaamd World Labs, wat sy en drie kollegas gestig het om 'n "ruimtelike intelligensie" KI-tegnologie te ontwikkel wat kan verstaan hoe die driedimensionele fisiese wêreld werk.<ref>{{Cite web |date=2024-09-13 |title='AI godmother' Fei-Fei Li raises $230 million to launch AI startup |url=https://www.reuters.com/technology/artificial-intelligence/ai-godmother-fei-fei-li-raises-230-million-launch-ai-startup-2024-09-13/|access-date=2024-09-23 |website=Reuters}}</ref>
==Vroeë lewe en opvoeding==
Li is in 1976 in Beijing, China, gebore en het in [[Chengdu]], [[Sichuan]], grootgeword.<ref>{{cite web|url=https://cs.stanford.edu/people/feifeili/Bio.htm|title=Li Fei-Fei: Biography; Vision; Princeton|access-date=2024-06-11|website=Computer Science Department, Stanford University}}</ref> Sy het aan die Sichuan Chengdu No.7 Hoërskool gestudeer.<ref name=":6">{{Cite web |title=创企涌现、估值暴涨, AI创业大潮正起 - 科技 - 南方财经网 |url=https://www.sfccn.com/2024/9-9/5OMDE0NDlfMTk0OTY5OQ.html |access-date=2024-10-20 |website=www.sfccn.com}}</ref> Toe sy 12 was, het haar pa na Parsippany, [[New Jersey]], geëmigreer.<ref name="wired2018" /> Toe sy 16 was, het Li en haar ma by hom in die Verenigde State aangesluit.<ref name=":6" /> Terwyl sy Parsippany Hoërskool bygewoon het, het Li naweke by haar familie se droogskoonmaakwinkel gewerk. Sy het in 1995 aan Parsippany Hoërskool gegradueer.<ref name="wired2018">{{cite magazine |url=https://www.wired.com/story/fei-fei-li-artificial-intelligence-humanity/ |title=Fei-Fei Li's Quest To Make Ai Better For Humanity |magazine=Wired |author = Hempel, Jessi|date=13 November 2018 |access-date=5 Desember 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://phs.pthsd.k12.nj.us/UserFiles/Servers/Server_27187/File/docs/PHS%20Hall%20of%20Fame%20Press%20Release%202017.pdf |title=Press release |website=phs.pthsd.k12.nj.us }}</ref> Sy is in 2017 in die eregalery van Parsippany Hoërskool opgeneem.<ref>{{cite web |url=https://www.nj.com/morris/index.ssf/2017/01/parsippany_high_school_to_induct_members_to_hall_o.html |title=Parsippany High School to induct members to hall of fame |date=29 Januarie 2017}}</ref>
Li het voorgraadse studies aan die [[Universiteit van Princeton]] voortgesit, waar sy in 1999 'n [[Baccalaureus artium|Baccalaureus Artium]] met 'n hoofvak in [[fisika]] verwerf het.<ref name=":7">{{Cite web |title=Fei-Fei Li's Profile |url=https://profiles.stanford.edu/fei-fei-li |access-date=2024-10-19 |website=Stanford Profiles}}</ref> Li het haar senior tesis, "''Auditory binaural correlogram difference: a new computational model for Huggins dichotic pitch''", voltooi onder toesig van Bradley Dickinson, professor in [[elektriese ingenieurswese]].<ref>{{Cite web | url=http://arks.princeton.edu/ark:/88435/dsp013x816p82c | title=Auditory Binaural Correlogram Difference: A New Computational Model for Huggins Dichotic Pitch| year=1999| last1=Li| first1=Fei Fei}}</ref> Gedurende haar jare by Princeton het Li die meeste naweke huis toe gegaan om te help met die bestuur van haar gesin se droogskoonmaakbesigheid.<ref name="wired2018" /><ref>{{Cite web |last=Blanco |first=Octavio |date=2016-07-21 |title=One immigrant's path from cleaning houses to Stanford professor |url=https://money.cnn.com/2016/07/21/news/economy/chinese-immigrant-stanford-professor/index.html |access-date=2024-10-20 |website=CNNMoney}}</ref> en het sy as 'n skottelgoedwasser gewerk om die gesin se inkomste aan te vul.<ref name=":6" />
Li het nagraadse studies aan die [[California Institute of Technology]] voortgesit, waar sy in 2001 'n [[Meestersgraad]] in [[elektriese ingenieurswese]] en in 2005 'n Doktorsgraad in Filosofie in elektriese ingenieurswese verwerf het.<ref name=":7" /> Li het haar proefskrif, "''Visual Recognition: Computational Models and Human Psychophysics''", onder die primêre toesig van Pietro Perona en sekondêre toesig van Christof Koch voltooi. Haar nagraadse studies is ondersteun deur die National Science Foundation Graduate Research Fellowship en The Paul & Daisy Soros Fellowships for New Americans.<ref>{{Cite web|url=https://www.pdsoros.org/meet-the-fellows/fei-fei-li|title=Meet the Fellows | Fei-Fei Li|website=www.pdsoros.org}}</ref>
==Loopbaan en navorsing==
Van 2005 tot 2006 was Li 'n assistent-professor in die Departement Elektriese en Rekenaaringenieurswese aan die Universiteit van Illinois Urbana-Champaign, en van 2007 tot 2009 was sy 'n assistent-professor in die Departement Rekenaarwetenskap aan die Princeton-universiteit. Sy het in 2009 by Stanford aangesluit as 'n assistent-professor, en is in 2012 bevorder tot medeprofessor met 'n vaste aanstelling, en toe tot voltydse professor in 2018.<ref>{{Cite web|url= https://cap.stanford.edu/profiles/viewCV?facultyId=15052&name=Fei-Fei_Li|title=Fei-Fei Li's Curriculum Vitae {{!}} Stanford Profiles|website=profiles.stanford.edu|access-date=2018-12-27}}</ref> By Stanford het Li van 2013 tot 2018 as die direkteur van die Stanford Artificial Intelligence Lab (SAIL) gedien. Haar navorsing het gefokus op rekenaarvisie, diep leer en kognitiewe neurowetenskap, met meer as 300 eweknie-geëvalueerde publikasies. Sy het die stigters-mededirekteur van Stanford se universiteitsvlak-inisiatief - die Human-Centered AI Institute - geword, saam met mededirekteur dr. John Etchemendy, voormalige provost van die Stanford-universiteit.<ref>{{Cite web|url=https://hai.stanford.edu/welcome/|title=Human-Centered AI|website=hai.stanford.edu|access-date=2018-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20181221202427/http://hai.stanford.edu/welcome/|archive-date=2018-12-21|url-status=dead}}</ref> Die instituut stem ooreen met Li se doelwitte om KI-navorsing, -onderwys, -beleid en -praktyk te bevorder om die menslike toestand te verbeter.<ref>{{Cite web |title=National AI Research Resource {{!}} Stanford HAI |url=https://hai.stanford.edu/policy/national-ai-research-resource#:~:text=In%202019,%20Stanford%20HAI%20co,a%20National%20AI%20Research%20Resource. |access-date=2025-01-18 |website=hai.stanford.edu}}</ref>
Terwyl hy in 2007 by Princeton was, het Li die ontwikkeling van ImageNet gelei, 'n massiewe visuele databasis wat ontwerp is om objekherkenning in KI te bevorder. Die projek het die etikettering van meer as 14 miljoen beelde met behulp van Amazon Mechanical Turk behels en het die ImageNet Large Scale Visual Recognition Challenge (ILSVRC) geïnspireer, wat vooruitgang in diep leer gekataliseer het en gelei het tot dramatiese verbeterings in beeldklassifikasieprestasie. Die databasis het 'n belangrike knelpunt in rekenaarvisie aangespreek: die gebrek aan groot, geannoteerde datastelle vir die opleiding van masjienleermodelle. Vandag word ImageNet erken as 'n hoeksteeninnovasie wat die vooruitgang in outonome voertuie, gesigsherkenning en mediese beeldvorming ondersteun.
Tydens haar sabbatsverlof van Stanford-universiteit van Januarie 2017 tot die herfs van 2018, het Li by Google Cloud aangesluit as hoofwetenskaplike van KI/ML en visepresident<ref>{{Cite web|url=http://fortune.com/2016/11/15/google-fei-fei-li-snapchat-machine-learning/|title=Google Hires Two Artificial Intelligence Experts To Lead Machine Learning Team|website=Fortune|access-date=2018-12-27}}</ref> By [[Google]] het haar span gefokus op die demokratisering van KI-tegnologie en die verlaging van die hindernis vir toegang tot besighede en ontwikkelaars,<ref>{{Cite web|url=https://cloud.google.com/blog/products/gcp/google-cloud-next-17-data-analytics-and-machine-learning-session-video-now-online/|title=Google Cloud Next '17 data, analytics and machine learning session video now online|website=Google Cloud Blog|access-date=2018-12-27}}</ref> insluitend die ontwikkeling van produkte soos AutoML.<ref>{{Cite web|url=https://cloud.google.com/blog/topics/inside-google-cloud/cloud-automl-making-ai-accessible-every-business/|title=Cloud AutoML: Making AI accessible to every business|website=Google Cloud Blog|access-date=2018-12-27}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.blog.google/products/google-cloud/empowering-businesses-and-developers-to-do-more-with-ai/|title=Empowering businesses and developers to do more with AI|date=2018-07-24|website=Google|access-date=2018-12-27}}</ref>
In September 2017 het Google 'n kontrak van die Departement van Verdediging genaamd [[Projek Maven]] verkry, wat daarop gemik was om KI-tegnieke te gebruik om beelde wat deur [[hommeltuig]]kameras vasgelê is, te interpreteer.<ref>{{Cite web|url=https://www.nytimes.com/2020/06/09/technology/china-ai-research-education.html|title=A U.S. Secret Weapon in A.I.: Chinese Talent|quote=The Google team worked to build technology that could automatically identify vehicles, buildings and other objects in video footage captured by drones|website=The New York Times|date=2020-06-09}}</ref><ref name="Giz2018">{{Cite web |url=https://gizmodo.com/google-plans-not-to-renew-its-contract-for-project-mave-1826488620?rev=1527878998845 |title=Google Plans Not to Renew Its Contract for Project Maven, a Controversial Pentagon Drone AI Imaging Program |last=Conger |first=Kate |work=Gizmodo |quote=Google het die Project Maven-kontrak einde September verseker, onthul die e-posse, nadat hulle maande lank teen verskeie ander "KI-swaargewigte" vir die werk meegeding het... Een van die bepalings van Google se kontrak met die Departement van Verdediging was dat Google se betrokkenheid nie sonder die maatskappy se toestemming genoem mag word nie, lui die e-posse.|date=1 Junie 2018 |access-date=18 Maart 2021}}</ref> Google het aan werknemers wat teen die maatskappy se werk aan Project Maven geprotesteer het, gesê dat hul rol "spesifiek bedoel was vir nie-aanstootlike doeleindes".<ref name="NYT_war">{{Cite web |url=https://www.nytimes.com/2018/04/04/technology/google-letter-ceo-pentagon-project.html |title='The Business of War': Google Employees Protest Work for the Pentagon |author1=Shane, Scott |author2=Wakabayashi, Daisuke |work=New York Times |quote=Duisende Google-werknemers, insluitend dosyne senior ingenieurs, het 'n brief onderteken waarin hulle protesteer teen die maatskappy se betrokkenheid by 'n Pentagon-program wat kunsmatige intelligensie gebruik om videobeelde te interpreteer en gebruik kan word om die teikenstelling van hommeltuigaanvalle te verbeter.|date=4 April 2018 |access-date=18 Maart 2021}}</ref> In Junie 2018 het Google aan werknemers gesê dat hulle nie hernuwing van die kontrak sou aanvra nie.<ref name="Giz2018"/> In interne e-posse wat later aan verslaggewers uitgelek is, het Li entoesiasme uitgespreek vir die Google Cloud-rol in Project Maven, maar gewaarsku teen die melding van die KI-kom ponent daarvan, en gesê dat militêre KI in die openbare oog gekoppel is aan die gevaar van outonome wapens. Toe hy oor daardie uitgelekde e-posse gevra is, het Li aan ''[[The New York Times]]'' gesê: "Ek glo in mensgesentreerde KI om mense op positiewe en welwillende maniere te bevoordeel. Dit is diep teen my beginsels om aan enige projek te werk wat ek dink KI as 'n wapen sal gebruik."<ref name="NYT_ethics">{{Cite web |url=https://www.nytimes.com/2018/05/30/technology/google-project-maven-pentagon.html |title=How a Pentagon Contract Became an Identity Crisis for Google |last=Shane |first=Scott |work=New York Times |quote=Toe sy oor haar September-e-pos gevra is, het dr. Li 'n verklaring uitgereik: 'Ek glo in mensgesentreerde KI om mense op positiewe en welwillende maniere te bevoordeel. Dit is diep teen my beginsels om aan enige projek te werk wat ek dink KI as 'n wapen sal gebruik.' |date=30 Mei 2018 |access-date=13 Maart 2021}}</ref>
In die herfs van 2018 het Li Google verlaat en na Stanford-universiteit teruggekeer om haar professoraat voort te sit.<ref>{{Cite web|url=https://cloud.google.com/blog/topics/inside-google-cloud/google-cloud-ai-andrew-moore-joining-google-cloud-fei-fei-li-becoming-advisor/|title=Google Cloud AI: Andrew Moore joining Google Cloud; Fei-Fei Li becoming advisor|website=Google Cloud Blog|access-date=2018-12-27}}</ref>
Volgens haar Stanford-profiel was sy van Januarie 2024 tot die einde van 2025 met gedeeltelike akademiese verlof om op entrepreneuriese ondernemings te fokus.<ref name=":8">{{Cite web |date=3 Mei 2024 |title=Exclusive: Stanford AI leader Fei-Fei Li building 'spatial intelligence' startup |url=https://www.reuters.com/technology/stanford-ai-leader-fei-fei-li-building-spatial-intelligence-startup-2024-05-03/ |access-date=25 Maart 2025 |website=Reuters}}</ref>
In 2024 het Li gesê daar is 'n verskil tussen privaatsektorbelegging in KI en ondersteuning vir akademiese en regeringsnavorsing, en het gevra vir groter openbare befondsing vir wetenskaplike gebruike van die tegnologie en vir die bestudering van die [[risiko]]'s daarvan.<ref name=":8" />
Li is ook bekend vir haar [[Nie-winsgewende|niewinsgewende]] werk as medestigter en voorsitter van die niewinsgewende organisasie AI4ALL, wie se missie is om die volgende generasie KI-tegnoloë, denkers en leiers op te voed deur diversiteit en insluiting te bevorder deur mensgesentreerde KI-beginsels.<ref>{{Cite magazine|url=https://www.wired.com/2017/05/melinda-gates-and-fei-fei-li-want-to-liberate-ai-from-guys-with-hoodies/|title=Melinda Gates and Fei-Fei Li Want to Liberate AI from "Guys With Hoodies"|last=Hempel|first=Jessi|date=2017-05-04|magazine=Wired|access-date=2018-12-27|issn=1059-1028}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.usatoday.com/story/tech/news/2018/08/10/google-gives-1-million-help-more-young-blacks-latinos-and-women-create-artificial-intelligence/915627002/|title=Artificial intelligence has a racial bias problem. Google is funding summer camps to try to change that|website=USA TODAY|access-date=2018-12-27}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://venturebeat.com/2018/02/03/ai4all-created-by-google-clouds-fei-fei-li-is-pairing-tech-workers-and-high-school-students-on-ai-projects/|title=AI4All, created by Google Cloud's Fei-Fei Li, is pairing tech workers and high school students on AI projects|date=2018-02-03|website=VentureBeat|access-date=2018-12-27|archive-date=2021-01-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20210115155045/https://venturebeat.com/2018/02/03/ai4all-created-by-google-clouds-fei-fei-li-is-pairing-tech-workers-and-high-school-students-on-ai-projects/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.edweek.org/ew/articles/2017/09/27/preparing-students-for-tomorrows-jobs-10-experts.html|title=Preparing Students for Tomorrow's Jobs: 10 Experts Offer Advice to Educators - Education Week|last=Herold|first=Benjamin|date=2017-09-27|work=Education Week|access-date=2018-12-27}}</ref><ref>{{Cite web |last=Walravens |first=Samantha |title=Why We Need More Women Taking Part In The AI Revolution |url=https://www.forbes.com/sites/geekgirlrising/2017/04/14/why-we-need-more-women-taking-part-in-the-ai-revolution/ |access-date=2023-11-10 |website=Forbes}}</ref> Die program is in samewerking met Melinda French Gates en Jensen Huang geskep.<ref name="VB2017">{{Cite web|last=Johnson|first=Khari|date=May 17, 2017|title=Google unveils second-generation TPU chips to accelerate machine learning|url=https://venturebeat.com/2017/05/17/google-unveils-second-generation-tpu-chips-to-accelerate-machine-learning/|access-date=March 30, 2021|work=Venture Beat|quote=Earlier this month, Li joined Melinda Gates and NVIDIA CEO Jensen Huang to create AI4All, an organization dedicated to encouraging AI adoption among communities underrepresented in AI.|archive-date= 7 Julie 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220707112520/https://venturebeat.com/2017/05/17/google-unveils-second-generation-tpu-chips-to-accelerate-machine-learning/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite news|last=Castellanos|first=Sara|date=2020-08-10|title=The Changes AI Will Bring|work=Wall Street Journal|url=https://www.wsj.com/articles/the-changes-ai-will-bring-11597072070|access-date=2022-01-19|issn=0099-9660}}</ref>
Voor die stigting van AI4ALL in 2017 het Li en haar voormalige student Olga Russakovsky,<ref>{{Cite web|url=http://www.cs.princeton.edu/~olgarus/|title=Olga Russakovsky|website=www.cs.princeton.edu|access-date=2018-12-27}}</ref> tans 'n assistent-professor aan die Universiteit van Princeton, die voorloperprogram by Stanford genaamd SAILORS (Stanford AI Lab OutReach Summers) mede-gestig en mede-geregisseer.<ref>{{Cite magazine|url=https://www.wired.com/2015/08/stanford-artificial-intelligence-laboratorys-outreach-summer-program/|title=This Girls' Summer Camp Could Help Change the World of AI|last=Alba|first=Davey|date=2015-08-31|magazine=Wired|access-date=2018-12-27|issn=1059-1028}}</ref><ref name="ai4all.stanford.edu">{{Cite web|url=http://ai4all.stanford.edu/|title=Welcome to Stanford AI4ALL {{!}} Stanford AI4ALL|website=ai4all.stanford.edu|access-date=2018-12-27|archive-date=2 Desember 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191202152502/http://ai4all.stanford.edu/|url-status=dead}}</ref> SAILORS was 'n jaarlikse somerkamp by Stanford gewy aan graad 9 hoërskoolmeisies in KI-onderwys en -navorsing, wat in 2015 gestig is totdat dit sy naam in 2017 na AI4ALL @Stanford verander het.<ref name="ai4all.stanford.edu"/> In 2018 het AI4ALL suksesvol vyf verdere somerprogramme benewens Stanford van stapel gestuur, insluitend Princeton-universiteit,<ref>{{Cite web|url=http://ai4all.princeton.edu/|title=AI will change the world. Who will change AI? {{!}} Princeton AI4ALL|website=ai4all.princeton.edu|access-date=2018-12-27}}</ref> Carnegie Mellon-universiteit,<ref>{{Cite web|url=https://admission.enrollment.cmu.edu/pages/access-artificial-intelligence|title=Pre-College Artificial Intelligence {{!}} Carnegie Mellon|website=admission.enrollment.cmu.edu|access-date=2018-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20190320194830/https://admission.enrollment.cmu.edu/pages/access-artificial-intelligence|archive-date=2019-03-20|url-status=dead}}</ref> Boston-universiteit, <ref>{{Cite web|url=http://www.bu.edu/lernet/AI4ALL/|title=AI4ALL|website=www.bu.edu|access-date=2018-12-27}}</ref> [[Universiteit van Kalifornië, Berkeley]],<ref>{{Cite web|url=https://bair.berkeley.edu/ai4all/|title=home|website=bair.berkeley.edu|access-date=2018-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20180824015515/http://bair.berkeley.edu/ai4all/|archive-date=2018-08-24|url-status=dead}}</ref> en Kanada se Simon Fraser Universiteit.<ref>{{Cite web|url=https://www.sfu.ca/computing/inventthefuture.html|title=Invent the Future - Simon Fraser University|website=www.sfu.ca|access-date=2018-12-27|archive-date=29 Oktober 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201029032146/https://www.sfu.ca/computing/inventthefuture.html|url-status=dead}}</ref>
“Ons is op 'n keerpunt. KI se invloed bly groei, maar die verteenwoordiging en insluiting van 'n diversiteit van navorsers in die veld nie. Dit is van kritieke belang dat ons hierdie oomblik aangryp om strukture te skep wat langtermyn, positiewe veranderinge sal ondersteun. Dit sal nie via 'n enkele meganisme of kitsoplossing gebeur nie. Dit begin met vroeë onderwys en strek tot die bestaande magstrukture binne die akademie, werkkulture onder huidige KI-navorsers, en poortwagtersfunksies van navorsingspublikasies, om maar 'n paar hefbome van verandering te noem”.— Fei-Fei Li en Tess Posner, ''Nature''<ref>{{Cite journal|last1=Posner|first1=Tess|last2=Fei-Fei|first2=Li|date=2020-12-09|title=AI will change the world, so it's time to change AI|url=https://www.nature.com/articles/d41586-020-03412-z|journal=Nature|volume=588|issue=7837|pages=S118|doi=10.1038/d41586-020-03412-z|bibcode=2020Natur.588S.118P|s2cid=228087170|url-access=subscription}}</ref>
Li is beskryf as 'n "navorser wat die mensdom na KI bring".<ref>{{Cite magazine|url=https://www.wired.com/story/wired25-kai-fu-lee-fei-fei-li-artificial-intelligence/|title=An AI Pioneer, and the Researcher Bringing Humanity to AI|magazine=WIRED|access-date=2018-10-25}}</ref>
Li is in 2021 verkies as lid van die Amerikaanse Akademie vir Kuns en Wetenskappe,<ref>{{Cite web|url=https://news.stanford.edu/today/2021/04/22/newest-american-academy-arts-sciences-members/|title=Ten Stanford faculty members elected to the American Academy of Arts and Sciences|website=AAAS at Stanford|access-date=2020-03-09}}</ref> die Nasionale Akademie vir Ingenieurswese in 2020,<ref>{{Cite web|url=https://chemistry.stanford.edu/news/three-stanford-faculty-elected-national-academy-engineering|title=Three Stanford faculty elected to the National Academy of Engineering {{!}} Department of Chemistry|website=chemistry.stanford.edu|date=10 Februarie 2020 |access-date=2020-03-09}}</ref> en die Nasionale Akademie vir Geneeskunde in 2020.<ref>{{Cite web|url=https://med.stanford.edu/news/all-news/2020/10/five-professors-elected-to-national-academy-of-medicine.html|title=Five professors elected to National Academy of Medicine|website=NAM at Stanford|date=18 November 2019 |access-date=2020-03-09}}</ref>
In 'n onderhoud met ''[[The Guardian]]'' in November 2023 het Li gesê dat hoewel sy nie na haarself as die "peetma van KI" sou verwys nie, sy die beskrywing aanvaar as 'n manier om vroue se bydraes tot die veld te erken.<ref>{{Cite web |date=5 November 2023 |title=AI pioneer Fei-Fei Li: 'I'm more concerned about the risks that are here and now' |url=https://www.theguardian.com/technology/2023/nov/05/ai-pioneer-fei-fei-li-im-more-concerned-about-the-risks-that-are-here-and-now |access-date=25 Maart 2025 |website=The Guardian}}</ref>
In 2024, terwyl hy gedeeltelik van Stanford verlof gehad het, het Li gehelp om 'n nuwe onderneming te stig wat fokus op die ontwikkeling van kunsmatige intelligensie met "ruimtelike intelligensie", 'n konsep wat 'n KI-stelsel se vermoë behels om oor driedimensionele omgewings te redeneer en daarbinne op te tree. Volgens Reuters het die maatskappy saadfinansiering van beleggers ingesamel<ref name=":8" /> Die ''[[Financial Times]]'' het later berig dat die maatskappy, World Labs, twee rondes befondsing ingesamel het en op meer as $1 miljard gewaardeer is.<ref>{{Cite web |date=17 Julie 2024 |title='Godmother of AI' Fei-Fei Li builds $1bn start-up in 4 months |url=https://www.ft.com/content/0b210299-4659-4055-8d81-5a493e85432f |access-date=25 Maart 2025 |website=The Financial Times}}</ref> Die tegnologie is daarop gemik om visuele persepsie met aksie te integreer, soos om [[robot]]stelsels in staat te stel om alledaagse take uit te voer gebaseer op verbale instruksies. Li het die poging beskryf as 'n poging om meer mensagtige redenasie en interaksie met die fisiese wêreld te bevorder.<ref name=":8" />
In Februarie 2025, by die Kunsmatige Intelligensie Aksieberaad in [[Parys]], het Li verklaar dat KI-bestuur gebaseer moet wees op wetenskap eerder as "wetenskapfiksie", en het 'n meer wetenskaplike benadering tot die assessering van KI-vermoëns en -beperkings aangemoedig.<ref>{{Cite web |date=10 February 2025 |title=AI pioneer Fei-Fei Li warns policymakers not to let sci-fi sensationalism shape AI rules |url=https://techcrunch.com/2025/02/10/ai-pioneer-fei-fei-li-says-governments-should-embrace-a-pragmatic-attitude-instead-of-an-ideological-one-on-ai/ |access-date=25 Maart 2025 |website=TechCrunch}}</ref>
Li het talle toekennings ontvang, insluitend inlywing in die Nasionale Akademie vir Ingenieurswese (2020), die Nasionale Akademie vir Geneeskunde (2020) en die Amerikaanse Akademie vir Kuns en Wetenskappe (2021). In 2025 is sy bekroon met die Koningin Elizabeth-prys vir Ingenieurswese, wat erkenning gee aan haar rol in die bevordering van diep leer.
===Navorsing===
Li werk aan kunsmatige intelligensie, [[masjienleer]], [[rekenaarvisie]], kognitiewe neurowetenskap en berekeningsneurowetenskap. Sy het meer as 300 eweknie-geëvalueerde navorsingsartikels gepubliseer.<ref>Google scholar id</ref> Haar werk verskyn in rekenaarwetenskap- en neurowetenskaptydskrifte, insluitend ''Nature'',<ref>{{cite journal |first1=Marius V. |last1=Peelen |last2=Fei-Fei |first2=Li |last3=Kastner |first3=Sabine |title=Neural mechanisms of rapid natural scene categorization in human visual cortex |journal=Nature |year=2002 |doi=10.1038/nature08103 |url=https://scholar.google.com/citations?view_op=view_citation&hl=en&user=rDfyQnIAAAAJ&cstart=20&citation_for_view=rDfyQnIAAAAJ:roLk4NBRz8UC |volume=460 |issue=7251 |pages=94–97 |pmid=19506558 |pmc=2752739}}</ref> ''Proceedings of the National Academy of Sciences'',<ref>{{cite journal |first1=Li |last1=Fei-Fei |first2=Rufin |last2=VanRullen |first3=Christof |last3=Koch |first4=Pietro |last4=Perona |title=Rapid natural scene categorization in the near absence of attention |journal= Proceedings of the National Academy of Sciences|year=2002 |volume=99 |issue=14 |pages=9596–601 |doi=10.1073/pnas.092277599 |pmid=12077298 |pmc=123186 |bibcode=2002PNAS...99.9596L |url=https://scholar.google.com/citations?view_op=view_citation&hl=en&user=rDfyQnIAAAAJ&citation_for_view=rDfyQnIAAAAJ:ULOm3_A8WrAC|doi-access=free }}</ref> ''Journal of Neuroscience'',<ref>{{cite journal |first1=Garrett B |last1=Stanley |first2=Li |last2=Fei-Fei |first3=Yang |last3=Dan |title=Reconstruction of natural scenes from ensemble responses in the lateral geniculate nucleus |journal=Journal of Neuroscience |year=1999 |volume=19 |issue=18 |pages=8036–8042 |doi=10.1523/JNEUROSCI.19-18-08036.1999 |pmid=10479703 |pmc=6782475 |url=https://scholar.google.com/citations?view_op=view_citation&hl=en&user=rDfyQnIAAAAJ&cstart=20&citation_for_view=rDfyQnIAAAAJ:L8Ckcad2t8MC|doi-access=free }}</ref> ''Conference on Computer Vision and Pattern Recognition, International Conference on Computer Vision, Conference on Neural Information Processing Systems, European Conference on Computer Vision, International Journal of Computer Vision,'' en ''IEEE Transactions on Pattern Analysis and Machine Intelligence''.<ref>{{cite web|url=http://vision.stanford.edu/publications.html|title=Stanford Computer Vision Lab : Publications|website=vision.stanford.edu}}</ref> Onder haar bekendste werk is die ImageNet-projek, wat die veld van grootskaalse visuele herkenning gerevolusioneer het.<ref name="NY Times 2012" /><ref>{{cite news |title=Computer Eyesight Gets a Lot More Accurate |url=http://bits.blogs.nytimes.com/2014/08/18/computer-eyesight-gets-a-lot-more-accurate/ |work=The New York Times |first=John |last=Markoff |date=August 18, 2014}}</ref><ref>{{cite web|url=http://deeplearning.net/tag/imagenet-2014/ |title=imagenet 2014 « Deep Learning |publisher=Deeplearning.net |date=2014-09-19 |access-date=2018-12-05}}</ref><ref>{{cite journal |title=Imagenet: A large-scale hierarchical image database |first1=Jia |last1=Deng |first2=Wei |last2=Dong |first3=Richard |last3=Socher |first4=Li-Jia |last4=Li |first5=Kai |last5=Li |first6=Li |last6=Fei-Fei |journal=CVPR |year=2009 |url=https://scholar.google.com/citations?view_op=view_citation&hl=en&user=rDfyQnIAAAAJ&citation_for_view=rDfyQnIAAAAJ:qjMakFHDy7sC}}</ref><ref>{{cite web|url=http://image-net.org/|title=ImageNet|website=image-net.org}}</ref>
In 2007, terwyl sy by Princeton was, het Li begin met die ontwikkeling van ImageNet met die doel om 'n grootskaalse visuele datastel te bou, geïnspireer deur 'n skatting van die kognitiewe sielkundige Irving Biederman dat mense ongeveer 30 000 objekkategorieë herken. Die projek het vroeë skeptisisme van kollegas in die gesig gestaar wat die skaal as onprakties beskou het, maar Li het voortgegaan met die ontwikkeling en uiteindelik Amazon Mechanical Turk gebruik om meer as 14 miljoen beelde oor 22 000 kategorieë te etiketteer.<ref>{{Cite web |date=11 November 2024 |title=How a stubborn computer scientist accidentally launched the deep learning boom |url=https://arstechnica.com/ai/2024/11/how-a-stubborn-computer-scientist-accidentally-launched-the-deep-learning-boom/ |access-date=25 Maart 2025 |website=Ars Technica}}</ref>
Li het die span studente en medewerkers gelei om die internasionale kompetisie oor ImageNet-herkenningstake genaamd ImageNet Large-Scale Visual Recognition Challenge (ILSVRC) tussen 2010 en 2017 in die akademiese gemeenskap te organiseer.<ref>{{Cite arXiv|title=ImageNet Large Scale Visual Recognition Challenge|eprint=1409.0575|last1=Russakovsky|first1=Olga|last2=Deng|first2=Jia|last3=Su|first3=Hao|last4=Krause|first4=Jonathan|last5=Satheesh|first5=Sanjeev|last6=Ma|first6=Sean|last7=Huang|first7=Zhiheng|last8=Karpathy|first8=Andrej|last9=Khosla|first9=Aditya|last10=Bernstein|first10=Michael|last11=Berg|first11=Alexander C.|last12=Fei-Fei|first12=Li|year=2014|class=cs.CV}}</ref>
Li se navorsing in rekenaarvisie het bygedra tot 'n werklyn genaamd "natuurlike toneelbegrip", of later, storievertelling van beelde.<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/2014/11/18/science/researchers-announce-breakthrough-in-content-recognition-software.html|title=Researchers Announce Advance in Image-Recognition Software|last=Markoff|first=John|date=2014-11-17|work=The New York Times|access-date=2018-12-27|issn=0362-4331}}</ref> Sy is in 2016 deur die International Association for Pattern Recognition vir haar werk op hierdie gebied erken.<ref name="IAPR - IAPR Awards">{{Cite web|url=https://www.iapr.org/fellowsandawards/awards_aggarwal.php|title=IAPR - IAPR Awards|website=www.iapr.org|access-date=2018-12-27}}</ref> Sy het in 2015 'n praatjie op die hoofverhoog van [[TED]] in [[Vancouver]] gelewer en is sedertdien meer as 2 miljoen keer gekyk.<ref name="IAPR - IAPR Awards"/>
In onlangse jare het Fei-Fei Li se navorsingswerk uitgebrei na kunsmatige intelligensie in gesondheidsorg, in noue samewerking met professor Arnold Milstein van die Stanford-universiteit se Skool vir Geneeskunde.<ref>{{Cite web|url=https://profiles.stanford.edu/arnold-milstein|title=Arnold Milstein's Profile {{!}} Stanford Profiles|website=profiles.stanford.edu|access-date=2018-12-27}}</ref> Sy het ook gewerk aan die verbetering van vooroordeel in beeldherkenning, byvoorbeeld deur konsepte met lae beeldbaarheid van ImageNet te verwyder.<ref>{{Cite book |last1=Yang |first1=Kaiyu |last2=Qinami |first2=Klint |last3=Fei-Fei |first3=Li |last4=Deng |first4=Jia |last5=Russakovsky |first5=Olga |title=Proceedings of the 2020 Conference on Fairness, Accountability, and Transparency |chapter=Towards fairer datasets: Filtering and balancing the distribution of the people subtree in the ImageNet hierarchy |date=2020-01-27 |series=FAT* '20 |location=New York, NY, USA |publisher=Association for Computing Machinery |pages=547–558 |doi=10.1145/3351095.3375709 |isbn=978-1-4503-6936-7|doi-access=free }}</ref>
===Onderrig===
Sy gee die Stanford-kursus CS231n oor "Diepleer vir Rekenaarvisie",<ref>{{Cite web|url=http://cs231n.stanford.edu/|title=Stanford University CS231n: Convolutional Neural Networks for Visual Recognition|website=cs231n.stanford.edu|access-date=2021-04-16}}</ref> whose 2015 version was previously online at [[Coursera]].<ref>{{Cite web|url=http://fastml.com/machine-learning-courses-online/|title=Machine learning courses online - FastML|website=fastml.com|access-date=2019-04-17}}</ref> waarvan die 2015-weergawe voorheen aanlyn by [[Coursera]] was.<ref>{{Cite web|url=http://fastml.com/machine-learning-courses-online/|title=Machine learning courses online - FastML|website=fastml.com|access-date=2019-04-17}}</ref> Sy het ook CS131 aangebied, 'n inleidende klas oor rekenaarvisie.<ref>{{Cite web|url=http://vision.stanford.edu/teaching/cs131_fall1617/|title=Stanford University CS 131 Computer Vision: Foundations and Applications|website=vision.stanford.edu}}</ref>
===Raadsrolle===
In Mei 2020 het Li by die direksie van [[Twitter]] aangesluit as 'n onafhanklike direkteur.<ref>{{Cite web |date=12 May 2020 |title=Twitter adds former Google VP and A.I. guru Fei-Fei Li to board as it seeks to play catch up with Google and Facebook |url=https://www.cnbc.com/2020/05/12/twitter-adds-former-google-vp-and-ai-guru-fei-fei-li-to-board.html |access-date=2020-05-12 |website=cnbc.com}}</ref> Op 27 Oktober 2022, na [[Elon Musk]] se aankoop van die maatskappy, is Li en agt ander van Twitter se nege-lede direksie verwyder, wat Elon as die enigste direkteur gelaat het.<ref>{{cite news |date=2022-10-31 |title=Elon Musk, who runs four other companies, will now be Twitter CEO |url=https://www.reuters.com/technology/elon-musk-says-he-will-be-twitter-ceo-2022-10-31/ |publisher=Reuters |quote='The following persons, who were directors of Twitter prior to the effective time of the merger, are no longer directors of Twitter: Bret Taylor, Parag Agrawal, Omid Kordestani, David Rosenblatt, Martha Lane Fox, Patrick Pichette, Egon Durban, Fei-Fei Li and Mimi Alemayehou,' Musk said in the filing.}}</ref><ref name="wSJ_Musk_Board">{{cite news |date=31 Oktober 2022 |title=Elon Musk Ousts Twitter Board, Named Sole Director |url=https://www.wsj.com/articles/musk-ousts-twitter-board-named-sole-director-11667234297 |access-date=7 November 2022 |work=The Wall Street Journal |quote= Die direksie wat toesig gehou het oor Twitter Inc. tydens die onstuimige verkoop aan Elon Musk, is ontbind, met die hoof van [[Tesla, Inc.]] wat nou dien as die enigste direkteur van die sosialemediamaatskappy.}}</ref>
Op 3 Augustus 2023 is Li Fei Fei aangekondig as 'n lid van die [[Verenigde Nasies]] (VN) Wetenskaplike Adviesraad, wat deur Sekretaris-Generaal António Guterres gestig is. Sy is onder sewe eksterne wetenskaplikes op hierdie raad, wat ook die Hoofwetenskaplikes van verskeie VN-agentskappe, die VN-Universiteitsrektor en die Sekretaris-Generaal se Gesant oor Tegnologie insluit. Die raad se primêre doel is om onafhanklike perspektiewe te bied op opkomende tendense wat wetenskap, tegnologie, etiek, bestuur en volhoubare ontwikkeling kruis. Dit is ontwerp om as 'n sentrale spilpunt vir 'n netwerk van wetenskaplike netwerke op te tree, wat die integrasie van wetenskaplike insigte in VN-besluitnemingsprosesse verbeter.<ref name=":5" /><ref>{{Cite web |title=Home {{!}} Secretary-General's Scientific Advisory Board |url=https://www.un.org/scientific-advisory-board/en |access-date=2024-04-23 |website=www.un.org}}</ref>
===Geselekteerde eerbewyse en toekennings===
*1999: Paul en Daisy Soros-genootskap vir Nuwe Amerikaners<ref>{{Cite web|url=https://www.pdsoros.org/meet-the-fellows/fei-fei-li|title=Meet the Fellows {{!}} Fei-Fei Li|website=pdsoros.org|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2006: Microsoft Research New Faculty-genootskap<ref>{{Cite web|url=https://news.microsoft.com/2006/04/26/microsoft-research-recognizes-computer-sciences-most-promising-professors-with-new-faculty-fellowships/|title=Microsoft Research Recognizes Computer Science's Most Promising Professors With New Faculty Fellowships|date=2006-04-26|website=Stories|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2009: NSF CAREER-toekenning<ref>{{Cite web|url=https://www.nsf.gov/awardsearch/showAward?AWD_ID=0845230|title=NSF Award Search: Award#0845230 - CAREER: Telling the Story of a Visual World: Event Classification and Integrated Image Understanding|website=www.nsf.gov|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2010: Eervolle vermelding vir beste referaat, IEEE-konferensie oor rekenaarvisie en patroonherkenning (CVPR)<ref>{{Cite web|url=http://tab.computer.org/pamitc/archive/cvpr2010/index.html|title=CVPR 2010: IEEE Conference on Computer Vision and Pattern Recognition|website=tab.computer.org|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2011: Genoot, Alfred P. Sloan-genootskap<ref>{{Cite web|url=https://sloan.org/past-fellows|title=Past Fellows|website=sloan.org|access-date=2018-12-27|archive-date=14 Maart 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180314000756/https://sloan.org/past-fellows|url-status=dead}}</ref>
*2015: Een van die voorste globale denkers van 2015, Foreign Policy<ref>{{Cite web|url=https://2015globalthinkers.foreignpolicy.com/|title=The Leading Global Thinkers of 2015 - Foreign Policy|website=2015globalthinkers.foreignpolicy.com|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2016: IEEE PAMI Mark Everingham-prys<ref>{{Cite web|url=https://www.computer.org/web/tcpami/mark-everingham-prize|title=Mark Everingham Prize • IEEE Computer Society|website=www.computer.org|access-date=2018-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20181227085306/https://www.computer.org/web/tcpami/mark-everingham-prize|archive-date=2018-12-27|url-status=dead}}</ref>
*2016: J.K. Aggarwal-prys, Internasionale Vereniging vir Patroonherkenning (IAPR)<ref name="IAPR - IAPR Awards"/>
* 2016: Een van die 40 "Die groot immigrante", Carnegie-stigting <ref>{{Cite web|url=https://www.carnegie.org/awards/great-immigrants/2016-great-immigrants/|title=2016 Great Immigrants|first=Carnegie Corporation of New|last=York|website=Carnegie Corporation of New York}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://money.cnn.com/2016/07/21/news/economy/chinese-immigrant-stanford-professor/index.html|title=One immigrant's path from cleaning houses to Stanford professor|last=Blanco|first=Octavio|date=2016-07-21|website=CNNMoney|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2017: WITI@UC Athena-toekenning vir akademiese leierskap, Universiteit van Kalifornië<ref>{{Cite web|url=https://citris-uc.org/announcing-2017-witiuc-athena-awards/|title=Athena Awards cap Women in Tech symposium|date=2017-11-07|website=CITRIS and the Banatao Institute|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2017: Een van sewe vroue in tegnologie-eerbewoners, Elle Magazine<ref>{{Cite web|url=https://www.elle.com/culture/tech/a46301/elle-women-in-tech-2017/|title=ELLE's 2017 Women in Tech: Star Tech Voyagers|last=Langmuir|first=Molly|date=2017-07-12|website=ELLE|access-date=2018-12-27}}</ref>
*2018: Verkies as ACM-genoot vir "bydraes tot die bou van groot kennisbasisse vir masjienleer en visuele begrip"<ref>{{citation|title=2018 ACM Fellows Honored for Pivotal Achievements that Underpin the Digital Age|date=5 Desember 2018|url=https://www.acm.org/media-center/2018/december/fellows-2018|publisher=Association for Computing Machinery}}</ref>
*2018: "Amerika se Top 50 vroue in tegnologie" deur Forbes<ref>{{cite magazine|url=https://www.forbes.com/profile/fei-fei-li/?list=top-tech-women-america |title=Fei-Fei Li |magazine=[[Forbes]]}}</ref>
*2018: Amerikaanse Kongresverhoor deur die subkomitee oor navorsing en tegnologie en die subkomitee oor energie<ref>{{Cite web|url=https://science.house.gov/legislation/hearings/subcommittee-research-and-technology-and-subcommittee-energy-hearing-artificial|title=Subcommittee on Research and Technology and Subcommittee on Energy Hearing - Artificial Intelligence – With Great Power Comes Great Responsibility|date=2018-06-26|website=Committee on Science, Space, and Technology|access-date=2018-12-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20181227084946/https://science.house.gov/legislation/hearings/subcommittee-research-and-technology-and-subcommittee-energy-hearing-artificial|archive-date=2018-12-27|url-status=dead}}</ref>
*2019: Wenner van die Abie-toekenning vir tegniese leierskap, AnitaB.org<ref>{{Cite web|url=https://anitab.org/profiles/abie-award-winners/technical-leadership/fei-fei-li/|title=Dr. Fei-Fei Li|date=2019-06-12|website=AnitaB.org|access-date=2019-12-03}}</ref>
*2019: BBC 100 vroue<ref>{{Cite news |date=2019-10-15 |title=BBC 100 Women 2019: Who is on the list this year? |work=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-50042279 |access-date=2022-12-17}}</ref>
*2020: Verkies as lid van die Nasionale Akademie van Ingenieurswese<ref name=":2">{{Cite web|title=Member|url=https://www.nae.edu/224664/Professor-FeiFei-Li|access-date=2021-04-24|website=National Academy of Engineering}}</ref>
*2020: Verkose lid van die Nasionale Akademie vir Geneeskunde<ref name=":3">{{Cite web|title=Member|url=https://med.stanford.edu/news/all-news/2020/10/five-professors-elected-to-national-academy-of-medicine.html|access-date=2021-04-24|website=National Academy of Medicine|date=18 November 2019}}</ref>
*2020: Wenner van die Distinguished Alumni-toekenning van die California Institute of Technology<ref>{{Cite web|title=winner|url=https://proberlab.caltech.edu/news/caltech-announces-2020-distinguished-alumni-award-winners|access-date=2021-04-24|website=Caltech|archive-date=22 Augustus 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095343/https://proberlab.caltech.edu/news/caltech-announces-2020-distinguished-alumni-award-winners|url-status=dead}}</ref>
*2020: Lid van die Council on Foreign Relations (CFR)<ref>{{Cite web|title=Member|url=https://www.cfr.org/event/future-ai-ethics-and-defense|access-date=2021-04-24|website=Council on Foreign Relations}}</ref>
*2021: Verkose lid van die Amerikaanse Akademie vir Kuns en Wetenskappe<ref name=":4">{{Cite web|title=New Members|url=https://www.amacad.org/new-members-2021|access-date=2021-04-24|website=American Academy of Arts & Sciences}}</ref>
*2022: Thomas S. Huang-gedenkprys, IEEE PAMI<ref>{{Cite web |title=Computer Vision Awards – The Computer Vision Foundation |url=https://www.thecvf.com/?page_id=413#Huang |access-date=2023-11-10 |website=www.thecvf.com}}</ref>
* 2023: [[Intel]] Lifetime Achievements Innovation Award<ref name=":1">{{Cite web |title=Intel Innovation 2023 |url=https://www.intel.com/content/www/us/en/newsroom/resources/intel-innovation-2023.html |access-date=2023-11-10 |website=Intel}}</ref>
*2023: [[Time (tydskrif)|Time]] AI100<ref name=":0">{{Cite magazine |date=2023-09-07 |title=TIME100 AI 2023: Fei-Fei Li |url=https://time.com/collection/time100-ai/6308945/fei-fei-li/ |access-date=2023-11-10 |magazine=Time |archive-date=2025-05-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250521170730/https://time.com/collection/time100-ai/6308945/fei-fei-li/ |url-status=dead }}</ref>
*2024: Woodrow Wilson-toekenning, Princeton<ref>{{Cite web |title=Computer scientist Fei-Fei Li '99 and ornithologist John Fitzpatrick *78 to receive top awards on Alumni Day {{!}} Princeton Alumni |url=https://alumni.princeton.edu/stories/alumni-day-2024-fei-fei-li-john-fitzpatrick |access-date=2023-11-10 |website=alumni.princeton.edu}}</ref>
*2024: VinFuture-prys se hoofprys<ref>{{Cite web |date=7 Desember 2024 |title=The VinFuture 2024 Grand Prize honours 5 scientists for transformational contributions to the advancement of deep learning |url=https://vietnamnews.vn/Society/1688552/the-vinfuture-2024-grand-prize-honours-5-scientists-for-transformational-contributions-to-the-advancement-of-deep-learning.html |website=Việt Nam News}}</ref>
*2025: Koningin Elizabeth-prys vir Ingenieurswese gesamentlik met [[Yoshua Bengio]], Bill Dally, [[Geoffrey E. Hinton]], [[John Hopfield]] , Jen-Hsun Huang en [[Yann LeCun]].<ref>[https://qeprize.org/winners/modern-machine-learning Queen Elizabeth Prize for Engineering 2025]</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=0zXSrsKlm5A |title=The Minds of Modern AI: Jensen Huang, Geoffrey Hinton, Yann LeCun & the AI Vision of the Future |date=2025-11-06 |last=FT Live |access-date=2025-11-09 |via=YouTube}}</ref>
== Persoonlike lewe ==
Li is getroud met Stanford-professor Silvio Savarese. Hulle het 'n seun en 'n dogter. <ref name="wired2018" /><ref>{{Cite news |last=Hammond |first=George |date=2023-12-15 |title=AI scientist Fei-Fei Li: 'Maths is pretty clean. Humans are messy' |url=https://www.ft.com/content/d5f91c27-3be8-454a-bea5-bb8ff2a85488 |access-date= |work=Financial Times}}</ref>
== Publikasies ==
===Boeke===
* {{cite book |last=Ford |first=Martin |chapter=Fei-Fei Li |title=Architects of Intelligence: The Truth About AI from the People Building it |publisher=Packt Publishing |publication-place=Birmingham, UK |year=2018 |isbn=978-1-78913-126-0 |oclc=1083340727 |pages=145–162}} Interview of Li by Ford.<ref name="RR1">{{cite news |url = https://www.forbes.com/sites/williamfalcon/2018/11/30/this-is-the-future-of-ai-according-to-23-world-leading-ai-experts/#60939b2b62f2 |title = This Is The Future Of AI According To 23 World-Leading AI Experts|last=Falcon|first=William |date=November 30, 2018|website=Forbes |access-date=March 20, 2019 }}</ref>
* {{cite book |last=Li |first=Fei Fei |title=The Worlds I See: Curiosity, Exploration, and Discovery at the Dawn Of Ai |publisher=Moment of Lift Books, Flatiron Books |publication-place=New York, NY |year=2023 |isbn=978-1-250-89794-7 |oclc=1404458360}}<ref>{{Cite news |last=Thornhill |first=John |date=2023-11-01 |title=The Worlds I See — keeping the human at the heart of AI |work=Financial Times |url=https://www.ft.com/content/de3f4813-4f36-40c7-9d50-980144674d87 |access-date=2023-11-09}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Kent |first1=Jo Ling |last2=Breen |first2=Kerry |date=2023-11-08 |title="Godmother of A.I." Fei-Fei Li on technology development: "The power lies within people" - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/godmother-of-a-i-on-technology-development-fei-fei-li/ |access-date=2023-11-09 |website=CBS News}}</ref>
===Geselekteerde artikels===
* {{cite journal |last1=Li |first1=Fei Fei |last2=VanRullen |first2=Rufin |last3=Koch |first3=Christof |last4=Perona |first4=Pietro |title=Rapid natural scene categorization in the near absence of attention |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=99 |issue=14 |date=2002-07-09 |issn=0027-8424 |pmid=12077298 |pmc=123186 |doi=10.1073/pnas.092277599 |doi-access=free |pages=9596–9601|bibcode=2002PNAS...99.9596L }}
* {{cite conference <!-- Citation bot bypass--> |author=Li Fe-Fei |author2=Fergus |author3=Perona |title=Proceedings Ninth IEEE International Conference on Computer Vision |url=https://lear.inrialpes.fr/people/triggs/events/iccv03/cdrom/iccv03/1134_fei-fei.pdf|publisher=IEEE |date=2003 |doi=10.1109/iccv.2003.1238476}}
* {{cite conference |author=Li Fei-Fei |last2=Fergus |first2=R. |last3=Perona |first3=P. |title=2004 Conference on Computer Vision and Pattern Recognition Workshop |chapter=Learning Generative Visual Models from Few Training Examples: An Incremental Bayesian Approach Tested on 101 Object Categories |publisher=IEEE |date=2004 |page=178 |doi=10.1109/CVPR.2004.383}}
* {{cite conference <!-- Citation bot bypass--> |author=Fei-Fei Li |last2=Perona |first2=P. |title=A Bayesian Hierarchical Model for Learning Natural Scene Categories |url=https://wayback.stanford.edu/was/20180311070624mp_/http://vision.stanford.edu/documents/Fei-FeiPerona2005.pdf |publisher=IEEE |volume=2 |date=2005 |isbn=978-0-7695-2372-9 |doi=10.1109/CVPR.2005.16}}
* {{cite journal |author=Li Fei-Fei |last2=Fergus |first2=R. |last3=Perona |first3=P. |title=One-shot learning of object categories |journal=IEEE Transactions on Pattern Analysis and Machine Intelligence |volume=28 |issue=4 |date=2006 |issn=0162-8828 |doi=10.1109/TPAMI.2006.79 |pages=594–611|pmid=16566508 |bibcode=2006ITPAM..28..594F |url=https://resolver.caltech.edu/CaltechAUTHORS:LIFieeetpami06 }} [https://www.cs.huji.ac.il/w~daphna/course/student%20lectures/cobi%20cario.pdf slides].
* {{cite journal |last1=Fei-Fei |first1=Li |last2=Iyer |first2=Asha |last3=Koch |first3=Christof |last4=Perona |first4=Pietro |title=What do we perceive in a glance of a real-world scene? |journal=Journal of Vision |volume=7 |issue=1 |date=2007-01-31 |issn=1534-7362 |doi=10.1167/7.1.10 |doi-access=free |page=10|pmid=17461678 }}
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Li, Fei-Fei}}
[[Kategorie:Geboortes in 1976]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Amerikaanse akademici]]
[[Kategorie:Kunsmatige intelligensie]]
pdte0p1bmdl58l6z561auiv37mpubpa
Gennaro Gattuso
0
455563
2896524
2892500
2026-04-23T08:59:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896524
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Gennaro Gattuso
| image = [[Lêer:Lausanne vs Sion 27 february 2013 - Gennaro Gattuso.jpg|220px]]
| caption = Gattuso in 2013
| full_name = Gennaro Ivan Gattuso<ref name="name-height">{{cite web |url=https://www.fifa.com/mm/document/tournament/competition/01/22/85/78/fwc_2010_squadlists.pdf |title=FIFA World Cup South Africa 2010: List of Players: Italy |publisher=FIFA |page=15 |date=4 June 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418010111/https://www.fifa.com/mm/document/tournament/competition/01/22/85/78/fwc_2010_squadlists.pdf |archive-date=18 April 2020}}</ref>
| birth_date = {{Birth date and age|1978|01|09|df=y}}
| birth_place = Corigliano Calabro, [[Cosenza (provinsie)|Cosenza]], [[Italië]]
| height = 1,77 m
| position = Middelveldspeler
| currentclub = [[Italiaanse nasionale sokkerspan|Italië]] (hoofafrigter)
| youthyears1 = 1990–1995
| youthclubs1 = [[Perugia Calcio|Perugia]]
| years1 = 1995–1997
| clubs1 = [[Perugia Calcio|Perugia]]
| caps1 = 10
| goals1 = 0
| years2 = 1997–1998
| clubs2 = [[Glasgow Rangers|Rangers]]
| caps2 = 34
| goals2 = 3
| years3 = 1998–1999
| clubs3 = [[US Salernitana 1919|Salernitana]]
| caps3 = 25
| goals3 = 0
| years4 = 1999–2012
| clubs4 = [[AC Milan]]
| caps4 = 335
| goals4 = 9
| years5 = 2012–2013
| clubs5 = [[FC Sion|Sion]]
| caps5 = 27
| goals5 = 1
| totalcaps = 403
| totalgoals = 13
| nationalyears1 = 1995–1996
| nationalteam1 = Italië o/18
| nationalcaps1 = 14
| nationalgoals1 = 3
| nationalyears2 = 1998–2000
| nationalteam2 = Italië o/21<ref name="figc">[http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato "Gennaro Gattuso"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110228025347/http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato |date=28 February 2011 }} FIGC</ref>
| nationalcaps2 = 21
| nationalgoals2 = 1
| nationalyears3 = 2000
| nationalteam3 = [[:en:Italy Olympic football team|Italië se Olimpiese span]]<ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament=512/edition=3945/results/index.html |title=Previous Tournaments – FIFA.com |publisher=[[FIFA]] |access-date=6 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130524125826/http://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament%3D512/edition%3D3945/results/index.html |archive-date=24 May 2013}}</ref>
| nationalcaps3 = 3
| nationalgoals3 = 0
| nationalyears4 = 2000–2010
| nationalteam4 = [[Italiaanse nasionale sokkerspan|Italië]]<ref name="eu-info">[http://eu-football.info/_player.php?id=6594 "Gennaro Gattuso"]. EU-Football.info</ref>
| nationalcaps4 = 73
| nationalgoals4 = 1
| manageryears1 = 2013
| managerclubs1 = [[FC Sion|Sion]]
| manageryears2 = 2013
| managerclubs2 = [[U.S. Città di Palermo|Palermo]]
| manageryears3 = 2014
| managerclubs3 = [[OFI Crete F.C.|OFI Crete]]
| manageryears4 = 2015–2016
| managerclubs4 = [[AC Pisa 1909|Pisa]]
| manageryears5 = 2016–2017
| managerclubs5 = [[AC Pisa 1909|Pisa]]
| manageryears6 = 2017–2019
| managerclubs6 = [[AC Milan]]
| manageryears7 = 2019–2021
| managerclubs7 = [[SSC Napoli|Napoli]]
|manageryears8 = 2021
|managerclubs8= [[ACF Fiorentina|Fiorentina]]
| manageryears9 = 2022–2023
| managerclubs9 = [[Valencia CF|Valencia]]
| manageryears10 = 2023–2024
| managerclubs10 = [[Olympique de Marseille|Marseille]]
| manageryears11 = 2024–2025
| managerclubs11 = [[HNK Hajduk Split|Hajduk Split]]
| manageryears12 = 2025–2026
| managerclubs12 = [[Italiaanse nasionale sokkerspan|Italië]]
}}
'''Gennaro Ivan Gattuso''' ([[Italiaans|Italiaanse]] uitspraak: [dʒenˈnaːro ɡatˈtuːzo]; gebore [[9 Januarie]] [[1978]]) is ’n [[Italië|Italiaanse]] professionele [[Sokker|sokkerafrigter]] en voormalige speler.
As speler het Gattuso hoofsaaklik sentraal as ’n verdedigende middelvelder gespeeld, hoewel hy ook wyd op die vleuels kon speel.<ref name=worldcup2002>{{cite web|url=https://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/team_pages/italy/squad/newsid_1860000/1860141.stm|title=Gennaro Gattuso|publisher=BBC Sport|date=8 May 2002|access-date=4 June 2016|archive-date=4 August 2002|archive-url=https://web.archive.org/web/20020804041418/http://news.bbc.co.uk/sport3/worldcup2002/hi/team_pages/italy/squad/newsid_1860000/1860141.stm|url-status=live}}</ref> Hy het aanvanklik vir Perugia, Salernitana en [[Glasgow Rangers|Rangers]] gespeel, maar hy word veral onthou vir sy tyd by [[AC Milan]] in die [[Serie A]], waar hy die [[UEFA Champions League]] in 2002/03 en 2006/07, die ''Coppa Italia'' in 2002/03, en die ''Scudetto'' (Serie A-titel) in 2003/04 en 2010/11 gewen het. Benewens hierdie titels het hy ook twee Italiaanse Superbekers, twee [[UEFA Superbeker|UEFA Superbekers]] en ’n [[FIFA-Klubwêreldbeker|FIFA Klubwêreldbeker]] verower. Op internasionale vlak het Gattuso vir [[Italiaanse nasionale sokkerspan|Italië]] uitgedraf by die [[Olimpiese Somerspele 2000|Olimpiese Somerspele in 2000]], drie [[Sokker-Wêreldbeker|FIFA Wêreldbekers]], twee [[UEFA Europa-beker|Europese Kampioenskappe]], en die [[FIFA Sokker-Konfederasiebeker in 2009|Konfederasiebeker in 2009]].
Gattuso se talismaniese middelveldvennootskap met spelmaker [[Andrea Pirlo]], beide op klub- en internasionale vlak, het ’n sleutelrol gespeel in Italië se [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|Wêreldbekersukses in 2006]], asook in Milan se plaaslike, Europese en internasionale oorwinnings gedurende die middel-2000’s. Alhoewel hy nie bekend was vir besonder gevorderde tegniese vaardighede nie, het Gattuso se hardloopvermoë, fisieke krag en meedoënlose werktempo Pirlo se kalm, verfynde spelstyl voortreflik aangevul.<ref name="L' evoluzione di Gattuso, il muratore del Milan">{{cite web |date=26 November 2003 |title=L' evoluzione di Gattuso, il muratore del Milan |url=http://archiviostorico.corriere.it/2003/novembre/26/evoluzione_Gattuso_muratore_del_Milan_co_0_031126223.shtml |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20151121215636/http://archiviostorico.corriere.it/2003/novembre/26/evoluzione_Gattuso_muratore_del_Milan_co_0_031126223.shtml |archive-date=21 November 2015 |access-date=11 September 2014 |work=Il Corriere della Sera |language=Italian}}</ref><ref name="Gattuso Io che corro per tutti i Palloni d' oro">{{cite web|url=http://archiviostorico.gazzetta.it/2008/novembre/14/Gattuso_che_corro_per_tutti_ga_10_081114011.shtml|title=Gattuso Io che corro per tutti i Palloni d' oro|work=La Gazzetta dello Sport|language=Italian|date=14 November 2008|access-date=11 September 2014|archive-date=29 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201229195312/http://archiviostorico.gazzetta.it/2008/novembre/14/Gattuso_che_corro_per_tutti_ga_10_081114011.shtml|url-status=live}}</ref><ref name=treccani>{{cite web|url=http://www.treccani.it/enciclopedia/gennaro-gattuso/|title=Gattuso, Gennaro|publisher=Treccani: Enciclopedia dello Sport (2002)|language=Italian|access-date=11 September 2014}}</ref><ref name=sostituirmi>{{cite web|url=http://www.affaritaliani.it/sport/gattuso-171208.html?refresh_ce|title=Palombo, Blasi, Donadel: idee Milan per il centrocampo. Gattuso: "Sì stanno pensando di sostituirmi"|language=Italian|access-date=11 September 2014|archive-date=29 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201229195322/https://www.affaritaliani.it/sport/gattuso-171208.html?refresh_ce|url-status=live}}</ref> Benewens sy vermoë om balle te herwin, was Gattuso bekend vir sy mededingende geaardheid en leierskap. Hy het dikwels die kapteinsband vir Milan gedra nadat Paolo Maldini in 2009 afgetree het.<ref name="Palermo: Panchina a Rino Gattuso">{{cite web |title=Palermo: Panchina a Rino Gattuso |url=http://www.sportmediaset.mediaset.it/mercato/mercato/articoli/106305/palermo-panchina-a-rino-gattuso.shtml |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607084826/http://www.sportmediaset.mediaset.it/mercato/mercato/articoli/106305/palermo-panchina-a-rino-gattuso.shtml |archive-date=7 June 2013 |access-date=11 September 2014 |publisher=Sport Mediaset |language=it}}</ref><ref name="Ancelotti perde Gattuso sei mesi di stop per infortunio">{{cite web |title=Ancelotti perde Gattuso sei mesi di stop per infortunio |url=http://www.repubblica.it/2008/12/sezioni/sport/calcio/serie_a/gattuso-infortunio/gattuso-infortunio/gattuso-infortunio.html |access-date=11 September 2014 |work=La Repubblica |language=Italian}}</ref>
Gattuso se afrigterloopbaan het begin as speler-afrigter van sy laaste klub, Sion in die Switserse Superliga. Daarna het hy kort termyne as hoofafrigter van Palermo en die Griekse klub OFI Kreta gehad. In Junie 2016 het hy Pisa na promosie na Serie B gelei. Later het hy sowel die jeugspan as die eerstespan van sy ou klub Milan tussen 2017 en 2019 afgerig, voordat hy later dieselfde jaar as afrigter van [[SSC Napoli|Napoli]] aangestel is waar hy sy eerste titel as afrigter gewen het, die 2019/20 ''Coppa Italia''. Daarna het hy ’n kort afrigtingstermyn by [[ACF Fiorentina|Fiorentina]] gehad, maar na 22 dae bedank weens meningsverskille met die klubbestuur. Hy is toe aangestel as afrigter van die Spaanse La Liga-klub [[Valencia CF|Valencia]], maar is in Januarie 2023 ontslaan. In September 2023 het Gattuso die Franse Ligue 1-klub [[Olympique de Marseille|Marseille]] oorgeneem, maar is in Februarie 2024 afgedank. Hy het daarna in Junie 2024 by die Kroatiese klub Hajduk Split oorgeneem en die klub ná een seisoen verlaat.
In Junie 2025 is hy as hoofafrigter van die Italiaanse nasionale span aangestel, ná die afdanking van Luciano Spalletti.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/c5yky2n63pgo|title=Italy name World Cup winner Gattuso as manager|publisher=bbc|date=15 June 2025}}</ref> Hy het nie daarin geslaag om die span vir die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|Wêreldbeker in 2026]] te kwalifiseer nie en het daarna bedank.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/48359181/italy-miss-3rd-straight-world-cup-loss-bosnia|title=Italy miss out on third straight WC in shootout loss to Bosnia|date=31 March 2026|website=espn.com|publisher=ESPN FC}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.skysports.com/football/news/23827/13526666/italy-miss-out-on-third-world-cup-in-a-row-after-penalties-defeat-to-bosnia-and-herzegovina-in-play-off|title=Italy miss out on third World Cup in a row after penalties defeat to Bosnia and Herzegovina in play-off|website=Sky Sports|language=en|access-date=1 April 2026}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/48384852/gennaro-gattuso-steps-italy-boss-world-cup-failure|title=Gennaro Gattuso steps down as Italy boss after World Cup failure|date=3 April 2026|website=ESPN|accessdate=3 April 2026}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Gattuso, Gennaro}}
[[Kategorie:Italiaanse sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1978]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
osp0kszw3du6kqnwnxuno4glq4lx946
Mary Ann Crowe
0
455646
2896279
2891872
2026-04-22T13:39:02Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896279
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Persoon|geboortedatum=30 Januarie 1836|death_date=31 julie 1945|geboorteplek=Great Munden, Hertfordshire, Engeland|sterfplek=Hobart, Tasmanië, Australië}}
Mary Ann Maskell Crowe ([[30 Januarie]] [[1836]], [[Great Munden]], [[Hertfordshire]], [[Engeland]], [[Verenigde Koninkryk|VK]] – [[31 Julie]] [[1945]], [[Hobart]], [[Tasmanië]], [[Australië]]) was 'n geverifieerde Britse superhonderdjarige, die oudste persoon op aarde sedert die dood van [[John Fraklow]] tussen [[15 Oktober]] [[1944]] en [[31 Julie]] [[1945]].<ref>{{Cite web|url=https://globalsupercentenarianforum.com/index.php/community/lists/worlds-oldest-people/|title=World's Oldest People|website=Global Supercentenarian Forum|language=en-US|access-date=2025-11-18}}</ref> Haar ouderdom is 109 jaar en 181 dae.
== Biografie ==
Gebore op [[30 Januarie]] [[1836]] in [[Great Munden]], [[Hertfordshire]], [[Engeland]], die tweede van elf kinders van William Maskell (1812–1889) en Mary Mallyon (1812–1883). Sommige bronne dui aan dat sy op [[2 Februarie]] [[1836]] gebore is. In 1861 is sy met Peter Crowe (1839-1907) getroud, wat 'n suiwelplaas in Suid-Hobart begin het. Sy het saam met haar man op die skip Patan in Australië aangekom. Op [[15 Oktober]] [[1944]], na die dood van John Franklow, het sy die oudste persoon op aarde geword.
== Dood ==
Sy is op [[31 Julie]] [[1945]] in haar huis te Cascadeweg 41 in [[Hobart]], [[Australië]], oorlede op die ouderdom van 109 jaar en 181 dae. Na haar dood het Rebecca Lees (1837-1946) die oudste persoon op aarde geword. Mary Ann Crowe was die laaste persoon wat in 1836 gebore is en die laaste persoon wat in Groot-Brittanje gebore is tydens die bewind van [[William IV van die Verenigde Koninkryk|Willem IV]] (1830-1837).
== Langslewendheidsrekords ==
* Op [[18 Desember]] [[1943]], na die dood van Anna Wheeler, het sy die derde oudste persoon op aarde geword.
* Op [[30 Desember]] [[1943]], na die dood van Henry King, het sy die tweede oudste persoon op Aarde geword.
* Op [[15 Oktober]] [[1944]], na John Franklow, het Mary Ann Crowe die oudste persoon op Aarde geword en die laaste persoon wat in [[1836]] gebore is.
* Op [[30 Januarie]] [[1945]] het Mary Ann Crowe 109 jaar oud geword en die 11de persoon geword wat daardie ouderdom bereik het.
* Op [[13 Februarie|14 Februarie]] [[1945]] het sy Rachel MacArthur in ouderdom oortref.
* Op [[23 Februarie|24 Februarie]] [[1945]] het sy Maria Fedela Montemurro in ouderdom oortref.
* Op [[14 Junie|15 Junie]] [[1945]] het sy John Franklow in ouderdom oortref.
== Verwysings ==
{{verwysings}}
[[Kategorie:Britte]]
[[Kategorie:Australiërs]]
rbh3le8lg52llr5wiauha983ivgkvq4
Jorge Jesus
0
456370
2896540
2892696
2026-04-23T09:06:19Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
2896540
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name = Jorge De Jesus
| image = [[Lêer:2020-02-17 Encontro com Técnico do Flamengo, Jorge Jesus (cropped).jpg|240px]]
| caption = Jesus in 2020
| full_name = Jorge Fernando Pinheiro de Jesus
| birth_date = {{birth date and age|1954|7|24|df=y}}
| birth_place = [[Amadora]], [[Portugal]]
| height = 1,75 m<ref>{{Cite web |title=Jorge Jesus – Manager – Latest news, biographical information, pictures and more |url=https://www.sportsmole.co.uk/people/jorge-jesus/ |access-date=2022-09-26 |website=Sports Mole |language=en}}</ref>
| position = Regsmiddelveldspeler
| currentclub = [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]] (hoofafrigter)
| youthyears1 = 1969–1971
| youthclubs1 = [[C.F. Estrela da Amadora|Estrela da Amadora]]
| youthyears2 = 1971–1973
| youthclubs2 = [[Sporting CP]]
| years1 = 1973–1976
| clubs1 = [[Sporting CP]]
| caps1 = 12
| goals1 = 1
| years2 = 1973–1974
| clubs2 = → [[G.D. Peniche|Peniche]] (leen)
| caps2 =
| goals2 =
| years3 = 1974–1975
| clubs3 = → [[SC Olhanense|Olhanense]] (leen)
| caps3 = 29
| goals3 = 5
| years4 = 1976–1977
| clubs4 = [[CF Os Belenenses|Belenenses]]
| caps4 = 13
| goals4 = 0
| years5 = 1977–1978
| clubs5 = [[GD Riopele|Riopele]]
| caps5 = 28
| goals5 = 3
| years6 = 1978–1979
| clubs6 = [[Juventude Sport Clube|Juventude de Évora]]
| caps6 =
| goals6 =
| years7 = 1979–1980
| clubs7 = [[UD Leiria|União Leiria]]
| caps7 = 22
| goals7 = 1
| years8 = 1980–1983
| clubs8 = [[Vitória FC|Vitória Setúbal]]
| caps8 = 38
| goals8 = 4
| years9 = 1983–1984
| clubs9 = [[SC Farense|Farense]]
| caps9 = 24
| goals9 = 0
| years10 = 1984–1987
| clubs10 = [[CF Estrela da Amadora|Estrela da Amadora]]
| caps10 =
| goals10 =
| years11 = 1987–1988
| clubs11 = [[Atlético Clube de Portugal|Atlético]]
| caps11 =
| goals11 =
| years12 = 1988–1989
| clubs12 = [[Sport Benfica e Castelo Branco|Benfica Castelo Branco]]
| caps12 =
| goals12 =
| years13 = 1989–1990
| clubs13 = [[SR Almancilense|Almancilense]]
| caps13 =
| goals13 =
| totalcaps =
| totalgoals =
| manageryears1 = 1990–1993
| managerclubs1 = [[Amora FC|Amora]]
| manageryears2 = 1993–1996
| managerclubs2 = [[FC Felgueiras|Felgueiras]]
| manageryears3 = 1997–1998
| managerclubs3 = [[FC Felgueiras|Felgueiras]]
| manageryears4 = 1998
| managerclubs4 = [[CF União|União Madeira]]
| manageryears5 = 1998–2000
| managerclubs5 = [[CF Estrela da Amadora|Estrela da Amadora]]
| manageryears6 = 2000–2002
| managerclubs6 = [[Vitória FC|Vitória Setúbal]]
| manageryears7 = 2002–2003
| managerclubs7 = [[CF Estrela da Amadora|Estrela da Amadora]]
| manageryears8 = 2003–2004
| managerclubs8 = [[Vitória SC|Vitória Guimarães]]
| manageryears9 = 2005
| managerclubs9 = [[Moreirense FC|Moreirense]]
| manageryears10 = 2005–2006
| managerclubs10 = [[UD Leiria|União Leiria]]
| manageryears11 = 2006–2008
| managerclubs11 = [[CF Os Belenenses|Belenenses]]
| manageryears12 = 2008–2009
| managerclubs12 = [[SC Braga|Braga]]
| manageryears13 = 2009–2015
| managerclubs13 = [[SL Benfica|Benfica]]
| manageryears14 = 2015–2018
| managerclubs14 = [[Sporting CP]]
| manageryears15 = 2018–2019
| managerclubs15 = [[Al Hilal SFC|Al Hilal]]
| manageryears16 = 2019–2020
| managerclubs16 = [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]]
| manageryears17 = 2020–2021
| managerclubs17 = [[SL Benfica|Benfica]]
| manageryears18 = 2022–2023
| managerclubs18 = [[Fenerbahçe SK (sokker)|Fenerbahçe]]
| managerclubs19 = [[Al Hilal SFC|Al Hilal]]
| manageryears19 = 2023–2025
| managerclubs20 = [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]
| manageryears20 = 2025–
}}
'''Jorge Fernando Pinheiro de Jesus''' ([[Portugees]] uitspraak: [ˈʒɔɾʒɨ ʒɨˈzuʃ]; gebore [[24 Julie]] [[1954]]) is ’n Portugese sokkerafrigter en voormalige speler wat tans die hoofafrigter van die Saoedi-Pro-liga-klub Al-Nassr is. Hy is twee keer deur die ''International Federation of Football History & Statistics'' as een van die tien beste klubafrigters ter wêreld aangewys.<ref>{{cite web
| url=http://www.iffhs.de/the-worlds-best-club-coach/
| title=THE WORLD'S BEST CLUB COACH {{!}} IFFHS
| date=2014-01-14
| access-date=2020-12-01
| archive-url=https://web.archive.org/web/20140114181234/http://www.iffhs.de/the-worlds-best-club-coach/
| archive-date=14 January 2014
}}</ref><ref>{{cite web
| url=https://iffhs.de/index.php/posts/128
| title=IFFHS: THE WORLD'S BEST CLUB COACH 2019
| access-date=2020-12-01
| website=iffhs.de
| date=10 April 2020
}}</ref>
Hy is die seun van Virgolino António de Jesus, wat in die 1940’s vir [[Sporting CP]] gespeel het. Jesus het sy spelersloopbaan by dieselfde klub begin, maar net 12 wedstryde vir hulle gespeel. Daarna het hy oor 17 jaar vir nog 12 klubs uitgedraf, waaronder nege seisoene in die [[Primeira Liga]].
Jesus het in 1990 met sy afrigterloopbaan begin en daarna verskeie Portugese spanne afgerig. Met [[SC Braga|Braga]] het hy die laaste uitgawe van die [[UEFA Intertoto-beker|Intertoto-beker]] gewen. In Junie 2009 het hy by die topklub [[SL Benfica|Benfica]] aangekom en in sy eerste seisoen die ligatitel verower. In totaal het hy tien trofeë met Benfica gewen — ’n klubrekord vir ’n enkele afrigter, en hy het al die plaaslike trofeë minstens een keer ingepalm — asook twee opeenvolgende [[UEFA Europa League|Europa League]]-eindstryde (2013 en 2014) bereik.<ref>{{cite web |url=http://www.zerozero.pt/noticia.php?id=155804 |title=Jesus faz história no Benfica |language=pt |trans-title=Jesus skryf geskiedenis by Benfica|last1=Martins |first1=Cláudia |date=29 May 2015 |publisher=zerozero |access-date=29 May 2015}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.abola.pt/clubes/ver.aspx?t=3&id=551930 |title=Jorge Jesus torna-se o treinador dos encarnados com mais títulos |language=pt |trans-title=Jorge Jesus word die Benfica-afrigter met die meeste trofeë |date=29 May 2015 |publisher=A Bola |access-date=29 May 2015 |archive-date=29 May 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150529223202/http://www.abola.pt/clubes/ver.aspx?t=3&id=551930 |url-status=dead }}</ref>
In 2019 het hy by [[Clube de Regatas do Flamengo|Flamengo]] oorgeneem en in sy eerste jaar die ''Copa Libertadores'' en ''Campeonato Brasileiro Série A'' gewen. Sy terugkeer na Benfica in 2020 was minder suksesvol.
Internasionaal het hy ook met [[Fenerbahçe SK (sokker)|Fenerbahçe]] in [[Turkye]] gewerk, waar hy in 2023 die Turkse Beker gewen het, en in [[Saoedi-Arabië]], waar hy die [[Riaad]]-gebaseerde klub [[Al Hilal SFC|Al Hilal]] in twee tydperke afgerig het en in 2024 die [[Saoediese professionele liga|Saudi Pro League]] en die Saoedi-Arabiese Beker verower het. In 2025 het hy oorgeskuif na stadsmededingers Al-Nassr, waar hy tans onder meer sy landgenote [[João Félix]] en [[Cristiano Ronaldo]] afrig.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Jesus, Jorge}}
[[Kategorie:Portugese sokkerspelers]]
[[Kategorie:Sokkerafrigters]]
[[Kategorie:Geboortes in 1954]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
ii94rha5i5vuams77nn1e3hpmvt6rd5
Marie Elizabeth Zakrzewska
0
457067
2896292
2867500
2026-04-22T13:48:55Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896292
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Persoon
|name=Marie Elisabeth Zakrzewska
|image=File:Maria E. Zakrzewska.jpg
|caption=Portret van Maria E. Zakrzewska (1845–1855).
|birth_date={{birth date|1829|09|06|df=y}}
|death_date={{death date and age|1902|05|12|1829|09|06|df=y}}
|occupation=Mediese dokter en stigter
|alma_mater=Case Western Reserve Universiteit, Skool vir Gesondheidswetenskappe/ Westelike Reservaat
}}
'''Marie Elisabeth Zakrzewska''' (6 September 1829 – 12 Mei 1902) was 'n Pools-Amerikaanse [[Dokter|geneesheer]] wat bekend geword het as 'n baanbreker vroulike dokter in die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]]. As 'n inwoner van Berlyn tydens haar kinderjare het sy groot belangstelling in geneeskunde gehad, nadat sy haar moeder, wat as vroedvrou gewerk het, bygestaan het. Sy is veral bekend vir die stigting van die ''New England Hospital for Women and Children'', en het geleenthede geskep vir talle vroue wat in die mediese veld belanggestel het en het ook praktiese leergeleenthede aan vroue in die mediese veld gebied. Binne die ''New England Hospital'' het sy die eerste algemene opleidingskool vir verpleegsters in Amerika gestig. Haar dryfkrag en deursettingsvermoë het die idee van vroue in die veld van medisyne meer aanvaarbaar gemaak. Sy het ook die skepping van die eerste sandtuine vir kinders in Amerika geïnisieer.
== Vroeë lewe ==
Tydens die finale Derde Verdeling van Pole in 1795, het Ludwig Martin Zakrzewski en sy vrou, Caroline Fredericke Wilhelmina Urban, na Berlyn, Duitsland, gevlug nadat hulle baie van sy grond aan Rusland verloor het.<ref>{{Cite web|url=https://www.sueyounghistories.com/2007-12-19-marie-elizabeth-zakrzewska-and-homeopathy/|title=Marie Elizabeth Zakrzewska 1829 - 1902|website=www.sueyounghistories.com|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Nadat hulle in Duitsland 'n nuwe lewe gevestig het, is Marie Elizabeth op 6 September 1829 gebore. Sy was die oudste van ses kinders ''.'' Marie Zakrzewska was 'n intelligente kind en het tydens laerskool uitgeblink. Hier het sy eienskappe van 'n uitsonderlike student vertoon. Haar onderwysers het haar aangeprys vir haar groot prestasies op skool. Haar pa het egter nie beplan om haar toe te laat om met haar opleiding voort te gaan na die jare van basiese vaardighede onderrig nie. Zakrzewska het op dertienjarige ouderdom die skool verlaat.<ref>{{Cite web|url=https://readingroo.ms/6/7/5/0/67504/67504-h/67504-h.htm|title=A Woman’s Quest - The Life of Marie E. Zakrzewska, M.D., by Agnes C. Vietor—A Project Gutenberg eBook|website=readingroo.ms|access-date=2026-01-05}}</ref>
Nadat hy na Berlyn verhuis het, het Ludwig Zakrzewski eers as 'n weermagbeampte en later as 'n regeringsbeampte gewerk. Toe hy sy posisie in die regering verloor het, moes hy noodgedwonge na die weermag terugkeer, maar sy gesin was in armoede gedompel. In die krisisjare het Marie se moeder by die regeringskool van vroedvroue in Berlyn ingeskryf. Soos wat haar moeder se praktyk suksesvol geword het, het Marie haar vergesel, terwyl sy rondtes na haar pasiënte gemaak het. Zakrzewska het nuwe lesse geleer en 'n rekord van hierdie ervarings in haar dagboek aangeteken. Sy het enige boeke oor medisyne wat sy in die hande kon kry gelees. Zakrzewska het toenemend in die veld van verpleging belanggestel en uiteindelik besluit om 'n vroedvrou te word.<ref>{{Cite web|url=https://alchetron.com/Marie-Elizabeth-Zakrzewska|title=Marie Elizabeth Zakrzewska - Alchetron, the free social encyclopedia|date=2017-08-18|website=Alchetron.com|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>[[Lêer:Maria_Zakrzewska.jpg|duimnael|Skildery van Maria E. Zakrzewska|links]]Zakrzewska het aansoek gedoen vir toelating tot die regering se vroedvrouskool, die ''Royal Charité''-hospitaal in Berlyn. Sy het op negentienjarige ouderdom en weer op die ouderdom van twintig aansoek gedoen, maar is herhaaldelik nie toegelaat nie. Dr. Joseph Schmidt, 'n professor aan die skool, was beïndruk met haar volharding. Hy was ook gefassineer deur Zakrzewska tydens sy observasies van haar, terwyl sy saam met haar ma gewerk het. Na verskeie aansoeke is Zakrzewska tot die vroedvrouskool toegelaat toe dr. Schmidt vir haar 'n plek verseker het. Sy was die jongste vrou wat die skool bygewoon het, wat haar opvallend in die klaskamer gemaak het. Ongeag die struikelblokke wat oor haar pad gekom het, het sy haar mede-klasmaats oortref en in 1851 van die program gegradueer. Dr. Schmidt was so beïndruk met Zakrzewska se sukses dat hy probeer het om haar as hoofvroedvrou met die rang van professor aan die kollege aan te stel. Geen vrou het ooit voorheen hierdie posisie beklee nie en debatte het rondom die aanstelling ontstaan. Verskeie was van mening dat aangesien sy deur mans omring sou wees, sy verlief sou raak en sodoende haar loopbaan sou beëindig. Ten spyte van die uitdagings is Zakrzewska op twee-en-twintigjarige ouderdom in die pos aangestel. Sy was verantwoordelik vir meer as tweehonderd studente, insluitend mans.<ref name=":2">Walsh, Mary Roth. "Feminine Showplace." ''"Doctors Wanted: No Women Need Apply": Sexual Barriers in the Medical Profession, 1835-1975''. New Haven: Yale UP, 1977. 76-105. Print.</ref> Zakrzewska se mentor is net 'n paar uur nadat sy die pos aanvaar het, oorlede. Sonder dr. Schmidt wat haar rol as hoofvroedvrou ondersteun het, het proteste egter na slegs ses maande tot haar vroeë ontslag uit die pos aanleiding gegee.<ref name=":1">Pula, James S. ""A Passion for Humanity:" Founding the New England Hospital for Women and Children." The Polish Review 57.3 (2012): 67-82. JSTOR. Web. 22 Feb. 2016.</ref>
== Verhuis na Amerika ==
Na haar bedanking as hoofvroedvrou by die ''Royal Charité''-hospitaal in Berlyn en haar studies in medisyne, het Zakrzewska 'n nuwe lewe in Amerika saam met haar suster, Anna Zakrzewska, begin.<ref>{{Cite web|url=https://www.encyclopedia.com/history/news-wires-white-papers-and-books/zakrzewska-marie-1829-1902|title=Zakrzewska, Marie (1829-1902) {{!}} Encyclopedia.com|website=www.encyclopedia.com|access-date=2026-01-05}}</ref> Marie het daarna gesmag om as vrou in Amerika medisyne te beoefen. In 1853 het Marie en haar suster New York bereik. Nadat sy met 'n familievriend, 'n geneesheer, kontak gemaak het, het sy besef dat vroulike geneeshere aansienlike nadele in die Verenigde State in die gesig gestaar het.<ref>{{Cite web|url=https://readingroo.ms/6/7/5/0/67504/67504-h/67504-h.htm|title=A Woman’s Quest - The Life of Marie E. Zakrzewska, M.D., by Agnes C. Vietor—A Project Gutenberg eBook|website=readingroo.ms|access-date=2026-01-05}}</ref> Dit was uiters moeilik vir Marie om 'n werk te vind om 'n manlike geneesheer by te staan, wat nog te sê om haar eie praktyk te vestig. Die Zakrzewska-susters se fondse het stadigaan begin kwyn en ter wille van oorlewing, het hulle met naaldwerk met duursame, geborduurde wolmateriale begin. Hierdie naaldwerk materiaal is op die mark verkoop en het ongeveer 'n dollar per dag gemaak.<ref>{{Cite web|url=https://alchetron.com/Marie-Elizabeth-Zakrzewska|title=Marie Elizabeth Zakrzewska - Alchetron, the free social encyclopedia|date=2017-08-18|website=Alchetron.com|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>
Alhoewel haar besigheid gefloreer het, het Zakrzewska steeds drome van 'n lewe in praktiserende medisyne gekoester. 'n Jaar nadat sy in New York aangekom het, het sy die ''Home for the Friendless'' besoek, wat bekend was vir sy ondersteuning van immigrante.<ref>{{Cite web|url=https://kids.kiddle.co/Marie_Elizabeth_Zakrzewska|title=Marie Elizabeth Zakrzewska facts for kids|last=Zakrzewska|first=Quick facts for kids Marie Elisabeth Zakrzewska Portrait of Maria E.|last2=Physician|first2=ca 1845-1855 Born6 September 1829 Died 12 May 1902Alma mater Western Reserve Occupation|website=kids.kiddle.co|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Dit was hier waar sy aan dr. Elizabeth Blackwell voorgestel is, die eerste vrou in die Verenigde State wat haar graad in medisyne aan 'n kollege wat uitsluitlik vir mans gestig is, verwerf het.<ref>{{Cite web|url=https://www.womenshistory.org/education-resources/biographies/elizabeth-blackwell|title=Biography: Elizabeth Blackwell|website=Biography: Elizabeth Blackwell|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Zakrzewska was opgewonde om 'n mede-vrou te ontmoet wat dieselfde passie vir medisyne gedeel het. Na haar ontmoeting is Zakrzewska genooi om by die personeel by die Blackwell-apteek aan te sluit.<ref>{{Cite web|url=https://wncri.org/2025/08/07/marie-elisabeth-zakrzewska-pioneer/|title=Marie Elisabeth Zakrzewska Pioneer of Women’s Medical|date=2025-08-07|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>
Blackwell het gereël vir Zakrzewska se toelating tot die ''Western Reserve Universiteit'' se mediese program, wat uniek was vir die aanvaarding van vroulike studente. Met haar aanvaarding moes sy bereid wees om voldoende Engels te leer. Sy het ook verdere struikelblokke teëgekom, in haar planne om weswaarts te trek en die program te voltooi. Sy was een van slegs vier vroue uit tweehonderd studente wat die mediese skool bygewoon het.<ref>{{Cite web|url=https://case.edu/bicentennial/history/our-stories/marie-zakrzewska|title=Marie Zakrzewska {{!}} Case Western Reserve University|website=case.edu|access-date=2026-01-05}}</ref> Twee van die ander vroue, dr. Cordelia A. Greene, van Castilië, New York, en dr. Elizabeth Griselle, van Salem, Ohio, sou lewenslange vriendinne word. Niemand wou egter 'n woonstel met 'n vroulike dokter deel nie, en daarom het Blackwell gereël vir tydelike huisvesting by die huis van Caroline Severance. Die mans op die kampus het haar met afkeer en vyandigheid hanteer. Hulle het die instelling versoek om te weier om die vroue na die wintertermyn weer in te skryf. Ten spyte van al die struikelblokke het sy egter haar mediese graad in Maart 1856 op die ouderdom van sewe-en-twintig behaal.
Nadat sy haar graad in medisyne verwerf het, het sy na New York teruggekeer om werk te soek. Alhoewel dit moeilik was om 'n werk as vroedvrou te kry, het sy gehoop dat die soektog makliker sou wees met 'n mediese graad. Sy het gou uitgevind dat dit as vrou nie anders was nie. As 'n vroulike "dokter" het haar teenwoordigheid in die openbaar minagtende blikke ontvang en Zakrzewska is vinnig deur die publiek verstoot. Uiteindelik het Elizabeth Blackwell die agterste sitkamer van haar huis as 'n dokter se spreekkamer gebruik waar Zakrzewska vir die eerste keer haar kwalifikasies as dokter opgehang het. Die vermoeiende verwerpings en herhaalde struikelblokke om medisyne te beoefen wat Blackwell en Zakrzewska teëgekom het, het die idee laat ontstaan om hul eie hospitaal te skep om aan die mediese behoeftes van vroue en kinders te voldoen.<ref>{{Cite web|url=https://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html|title=Marie Zakrzewska, Medical Pioneer|date=2005-04-14|website=Jamaica Plain Historical Society|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ebsco.com/|title=Marie Elizabeth Zakrzewska {{!}} Research Starters {{!}} EBSCO Research|website=EBSCO|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Hulle het saam gereis vir fondsinsamelings geleenthede om die idee te bevorder. Op 1 Mei 1857 het die ''New York Infirmary for Women and Children'' tot stand gekom. Teen 1859 het die ''New York Infirmary'' op stewige finansiele fondamente gestaan met 'n groeiende getal pasiënte. 'n Tipiese dag vir Zakrzewska het om 5:30 vm begin en het eers 11:30 nm geëindig.
Zakrzewska het na Boston gereis in 'n soeke na groter uitdagings. Sy het verlief geraak op die stad en is 'n aanstelling as Professor in Verloskunde en Siektes van Vroue en Kinders aangebied,<ref>{{Cite web|url=https://www.aahn.org/zakrzewska|title=Marie E. Zakrzewska|website=www.aahn.org|access-date=2026-01-05}}</ref> asook om as hoof van 'n nuwe kliniese program by die ''Boston Female Medical College'' te dien. Zakrzewska se ervaring was dat die mense van Boston meer ondersteunend teenoor 'n vroulike geneesheer was, as diegene wat sy in New York teëgekom het. Toe die stigter van die kollege, Samuel Gregory, egter daarop aangedring het dat gegradueerde vroulike geneeshere as "dokteresses" in plaas van as dokter aangespreek moes word, het Zakrzewska in 1861 uit haar pos bedank.<ref>{{Cite journal |last=Pula |first=James S. |date=2012-10-01 |title="A Passion for Humanity:" Founding the New England Hospital for Women and Children |url=https://scholarlypublishingcollective.org/tpr/article/57/3/67/214019/A-Passion-for-Humanity-Founding-the-New-England |journal=The Polish Review |language=en |volume=57 |issue=3 |pages=67–82 |doi=10.5406/polishreview.57.3.0067 |issn=0032-2970}}</ref>
=== Die ''New England'' Hospitaal vir Vroue en Kinders ===
Denkend aan die struikelblokke wat sy in haar eie lewe teëgekom het, het Zakrzewska besluit dat sy aspirant-vroulike dokters op een of ander manier wou ondersteun. Sy het geglo dat vroue dringend 'n hospitaal benodig het waarin hulle nie die fasiliteite vir kliniese onderrig ontsê word nie, en waar hulle medisyne kon beoefen.<ref>{{Cite web|url=https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|title=Changing the Face of Medicine {{!}} Marie E. Zakrzewska|website=cfmedicine.nlm.nih.gov|access-date=2026-01-05}}</ref> Die ''New England Hospital for Women and Children'' het sy deure op 1 Julie 1862 geopen. Die doelwitte van hierdie opleidingsinstansie was om aan vroue mediese behandeling van dokters van hul eie geslag te kon bied, om vroue die geleentheid te bied om die kliniese toepassing van medisyne te ervaar, en om verpleegsters op te lei.<ref>{{Cite web|url=https://www.aahn.org/zakrzewska|title=Marie E. Zakrzewska|website=www.aahn.org|access-date=2026-01-05}}</ref> Sy het haar voorneme beklemtoon om te bewys dat vroue net so bekwaam soos mans is om 'n hospitaal te bestuur en medisyne te beoefen.
Die ''New England''-hospitaal was nie die enigste hospitaal in Boston wat mediese sorg vir vroue en kinders gebied het nie. Dit was egter uniek in die sin dat dit ook kliniese praktyk aan vroulike dokters gebied het. Vir Zakrzewska was dit een ding om inligting te bestudeer en lesings daaroor te ontvang. Baie vroue is egter die geleentheid ontsê om medisyne vanuit 'n praktiese perspektief te beoefen, wat vir Zakrzewska die sleutel was om 'n uitstekende geneesheer te word. Dit was ook die eerste hospitaal in Boston wat ginekologiese en verloskundige sorg aangebied het en die eerste hospitaal in Amerika wat 'n algemene opleidingskool vir verpleegsters aangebied het.<ref>{{Cite web|url=https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|title=Changing the Face of Medicine {{!}} Marie E. Zakrzewska|website=cfmedicine.nlm.nih.gov|access-date=2026-01-05}}</ref> Hulle het die meeste van hul sorg gratis of teen 'n lae koste aan die armes aangebied deur skenkings van hul ondersteuners te aanvaar.
Oor die jare heen het die aantal personeellede gegroei en is noemenswaardige dokters soos dr. Mary Putnam Jacobi, Lucy E. Sewall, dr. Anita Tyng en dr. Henry Ingersoll Bowditch ingesluit.
== Latere lewe ==
Marie Zakrzewska wou graag toelating tot 'n professionele mediese vereniging verkry. Dit was belangrik vir vroulike dokters van die tyd om aanvaarding en erkenning deur hulle eweknieë en in die samelewing te verkry. Toelating tot 'n mediese vereniging was 'n belangrike stap om dit te bereik, want dit sou hul sosiale aanvaarding onder hul manlike kollegas, en dus die publiek, aandui. Haar manlike dokters kollegas het haar aangemoedig om aansoek te doen by die ''Massachusetts Medical Society''. Zakrzewska het kort daarna aansoek gedoen vir die eerbewys. Selfs met die aanmoediging van die kollegas, kon hulle nie haar teenstanders oortuig om aan haar lidmaatskap toe te ken nie. Sy is van die professionele mediese vereniging uitgesluit op grond van haar geslag.
In die hoop om mediese skole vir vroue oop te maak, het Zakrzewska, saam met Emily Blackwell, Lucy Sewell, Helen Morton, Mary Putnam Jacobi en verskeie ander vroue, 'n brief aan [[Harvard-universiteit|Harvard Universiteit]] gestuur. Hulle het $50 000 aangebied om 'n mediese program vir vroue te vestig. Die universiteit het hierdie aanbod van die hand gewys. Hulle het hoopvol onversteurd voortgegaan en die aanbod is deur Johns Hopkins Universiteit aanvaar, wat die daaropvolgende jaar sy deure vir vroue oopgemaak.<ref>{{Cite web|url=https://nuhw.org/marie-elizabeth-zakrzewska/|title=Marie Elizabeth Zakrzewska|website=National Union of Healthcare Workers|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref>
[[Lêer:BostonMA DimockCenter ZakrzewskaBuilding.jpg|duimnael|Die Zakrzewska gebou van die Dimock sentrum van die ''New England Hospital for Women and Children'']]
Na baie jare se toegewyde, harde werk as medikus en die vestiging van toeganklike mediese opleiding vir vroue, het Zakrzewska in 1890 afgetree.<ref>{{Cite web|url=https://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html|title=Marie Zakrzewska, Medical Pioneer|date=2005-04-14|website=Jamaica Plain Historical Society|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref> Sy het die res van haar lewe deurgebring met konsultasie oor projekte en die reël van sake. In 1899 is die hoofgebou van die hospitaal herdoop tot die "Zakrzewska-gebou".<ref>{{Cite web|url=https://buildingsofnewengland.com/2023/02/18/dimock-center-zakrzewska-building-1873/|title=Dimock Center – Zakrzewska Building // 1873|last=England|first=Buildings of New|date=2023-02-18|website=Buildings of New England|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Marie Zakrzewska is 'n paar jaar later op 12 Mei 1902 in Jamaica Plain, [[Massachusetts|Massachusetts,]] oorlede as gevolg van wat vermoedelik 'n hartaanval was.<ref name=":0">Ligouri, M.. "Marie Elizabeth Zakrzewska: Physician". Polish American Studies 9.1/2 (1952): 1–10. Web.</ref> Tydens haar diens het haar kollegas en vriende bymekaargekom om hul respek te betoon en afskeidsbriewe voorgelees wat Zakrzewska vir die geleentheid geskryf het. Haar huis is 'n terrein op die ''Boston Women's Heritage Trail.''<ref>Abram, Ruth J. "Will There Be a Monument?: Six Pioneer Women Doctors Tell Their Own Stories." Send Us Lady Physician: Women Doctors in America, 1835-1920. 1st ed. New York: Norton, 1985. 82+. Print.</ref>
Zakrzewska het 'n suksesvolle lewe geleef, verskeie struikelblokke oorkom wat in daardie tyd vroue in die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] belemmer het om medisyne te praktiseer, hospitale vir vroue gestig en baanbrekerswerk gedoen in die verpleegberoep vir swart vroue, met die eerste swart verpleegster in Amerika wat in 1879 van die skool gegradueer het.<ref name="Marie Elizabeth Zakrzewska">{{Cite web|url=http://www.distinguishedwomen.com/biographies/zakrzews.html|title=Marie Elizabeth Zakrzewska|website=www.distinguishedwomen.com|access-date=2016-03-05}}</ref> As 'n feminis en abolisionis het sy vriende geword met William Lloyd Garrison, Wendell Phillips en Karl Heinzen.<ref>{{Cite web|url=https://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html|title=Marie Zakrzewska, Medical Pioneer|date=2005-04-14|website=Jamaica Plain Historical Society|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>
== Rol in vroeë speelgrondbeweging ==
Marie Elizabeth Zakrzewska het die Duitse idee om sandtuine vir kinders te bou aan Amerika bekendgestel, beginnende in die stad Boston,<ref>Abram, Ruth J. "Will There Be a Monument?: Six Pioneer Women Doctors Tell Their Own Stories." Send Us Lady Physician: Women Doctors in America, 1835-1920. 1st ed. New York: Norton, 1985. 82+. Print.</ref><ref name="bostonglobe.com">{{Cite web|url=https://www.bostonglobe.com/ideas/2014/03/28/how-american-playground-was-born-boston/5i2XrMCjCkuu5521uxleEL/story.html|title=How the American playground was born in Boston – The Boston Globe|website=[[The Boston Globe]]}}</ref><ref name="play-scapes.com">{{Cite web|url=http://www.play-scapes.com/play-design/natural-playgrounds/the-garden-and-the-playground/|title=The Garden and the Playground – Playscapes|date=29 August 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20201024130059/http://www.play-scapes.com/play-design/natural-playgrounds/the-garden-and-the-playground/|archive-date=24 October 2020|access-date=18 September 2020}}</ref><ref>Abram, Ruth J. "Will There Be a Monument?: Six Pioneer Women Doctors Tell Their Own Stories." Send Us Lady Physician: Women Doctors in America, 1835-1920. 1st ed. New York: Norton, 1985. 82+. Print.</ref><ref>{{Cite web|url=https://natureexplore.org/the-history-of-playing-outdoors/|title=The History of Playing Outdoors – Nature Explore Program|date=22 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20211226044019/https://natureexplore.org/the-history-of-playing-outdoors/|archive-date=26 December 2021|access-date=18 September 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://natureexplore.org/the-story-of-the-sand-pile-1886/|title=The Story of the Sand Pile (1886) – Nature Explore Program|date=24 April 2014|access-date= 5 Januarie 2026|archive-date= 8 Desember 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211208145416/https://natureexplore.org/the-story-of-the-sand-pile-1886/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.play-scapes.com/play-history/pre-1900/a-brief-history-of-the-sandbox/|title=A Brief History of the Sandbox – Playscapes|date=29 November 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20201026152902/http://www.play-scapes.com/play-history/pre-1900/a-brief-history-of-the-sandbox/|archive-date=26 October 2020|access-date=18 September 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.architekturfuerkinder.ch/index.php/geschichte/ueberblick-usa/|title=U.S. Playground movement : Architektur für Kinder|website=www.architekturfuerkinder.ch|archive-url=https://web.archive.org/web/20190503215147/http://architekturfuerkinder.ch/index.php/geschichte/ueberblick-usa/|archive-date=2019-05-03|access-date=2020-09-18}}</ref> geïnspireer deur die Duitse sandtuine wat sy waargeneem het, terwyl sy in die somer van 1885 Berlyn besoek het.<ref>{{Cite web|url=https://books.google.com/books?id=P4YYAAAAYAAJ&q=sand+1885&pg=PA22|title=The Play Movement in the United States: A Study of Community Recreation|last=Rainwater|first=Clarence Elmer|date=22 August 2018|publisher=University of Chicago Press}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.pgpedia.com/s/sand-gardens|title=Sand Gardens|website=www.pgpedia.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727013159/https://www.pgpedia.com/s/sand-gardens|archive-date=2021-07-27|access-date=2020-09-18}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* {{Cite book |last=Atwater |first=Edward C |title=Women Medical Doctors in the United States before the Civil War: A Biographical Dictionary |publisher=University of Rochester Press |year=2016 |isbn=9781580465717 |location=Rochester, NY |oclc=945359277}}
* Frances E. Willard; Mary A. Livermore (eds) [[wikisource:Woman_of_the_Century/Maria_Elizabeth_Zakrzewska|Maria Elizabeth Zakrzewska]], ''Woman of the Century'' 1893
* Graves, Mary H. [[wikisource:Representative_women_of_New_England/Marie_Elizabeth_Zakrzewska|"Marie Elizabeth Zakrzewska"]], ''Representative Women of New England''. 1904
* {{Cite book |last=Meyer |first=Paulette |title=Germany and the Americas: Culture, Politics, and History |date=2005 |editor-last=Adam |editor-first=Thomas |edition=1st |chapter=Zakrzewska, Marie Elizabeth}}
* "Zakrzewska, Marie." In ''Encyclopedia of Women Social Reformers'', by Helen Rappaport. ABC-CLIO, 2001.
* {{Cite book |last=Windsor |first=Laura Lynn |title=Women in medicine: an encyclopedia |date=2002 |publisher=ABC-CLIO |location=Santa Barbara, Calif.}}
== Eksterne skakels ==
* Works by Marie Elizabeth Zakrzewska at Project Gutenberg
* Works by or about Marie Elizabeth Zakrzewska at the Internet Archive
* [http://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html Jamaica Plain Historical Society]
* {{Cite web|url=https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|title=Marie E. Zakrzewska|date=2022-06-02|website=Changing the Face of Medicine|archive-url=https://web.archive.org/web/20250706093420/https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|archive-date=2025-07-06|access-date=2025-12-05}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Sterftes in 1902]]
[[Kategorie:Geboortes in 1829]]
[[Kategorie:Geneeskundiges]]
[[Kategorie:Vroue]]
[[Kategorie:Pole (nasionaliteit)]]
[[Kategorie:Mediese beroepe]]
[[Kategorie:Menseregte]]
[[Kategorie:Vroue van die 19de eeu volgens beroep]]
[[Kategorie:Immigrante]]
[[Kategorie:Pruise (nasionaliteit)]]
[[Kategorie:Amerikaners]]
[[Kategorie:Hospitale]]
[[Kategorie:Berlyn]]
[[Kategorie:Ginekologie]]
[[Kategorie:Massachusetts]]
[[Kategorie:Vertaalde bladsye wat nagegaan moet word]]
e1fhpijekzbo3symy71x5iy22bbvu3e
2896293
2896292
2026-04-22T13:49:58Z
Oesjaar
7467
Verbeter
2896293
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Persoon
|name=Marie Elisabeth Zakrzewska
|image=File:Maria E. Zakrzewska.jpg
|caption=Portret van Maria E. Zakrzewska (1845–1855).
|birth_date={{birth date|1829|09|06|df=y}}
|death_date={{death date and age|1902|05|12|1829|09|06|df=y}}
|occupation=Mediese dokter en stigter
|alma_mater=Case Western Reserve Universiteit, Skool vir Gesondheidswetenskappe/ Westelike Reservaat
}}
'''Marie Elisabeth Zakrzewska''' (6 September 1829 – 12 Mei 1902) was 'n Pools-Amerikaanse [[Dokter|geneesheer]] wat bekend geword het as 'n baanbreker vroulike dokter in die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]]. As 'n inwoner van Berlyn tydens haar kinderjare het sy groot belangstelling in geneeskunde gehad, nadat sy haar moeder, wat as vroedvrou gewerk het, bygestaan het. Sy is veral bekend vir die stigting van die ''New England Hospital for Women and Children'', en het geleenthede geskep vir talle vroue wat in die mediese veld belanggestel het en het ook praktiese leergeleenthede aan vroue in die mediese veld gebied. Binne die ''New England Hospital'' het sy die eerste algemene opleidingskool vir verpleegsters in Amerika gestig. Haar dryfkrag en deursettingsvermoë het die idee van vroue in die veld van medisyne meer aanvaarbaar gemaak. Sy het ook die skepping van die eerste sandtuine vir kinders in Amerika geïnisieer.
== Vroeë lewe ==
Tydens die finale Derde Verdeling van Pole in 1795, het Ludwig Martin Zakrzewski en sy vrou, Caroline Fredericke Wilhelmina Urban, na Berlyn, Duitsland, gevlug nadat hulle baie van sy grond aan Rusland verloor het.<ref>{{Cite web|url=https://www.sueyounghistories.com/2007-12-19-marie-elizabeth-zakrzewska-and-homeopathy/|title=Marie Elizabeth Zakrzewska 1829 - 1902|website=www.sueyounghistories.com|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Nadat hulle in Duitsland 'n nuwe lewe gevestig het, is Marie Elizabeth op 6 September 1829 gebore. Sy was die oudste van ses kinders ''.'' Marie Zakrzewska was 'n intelligente kind en het tydens laerskool uitgeblink. Hier het sy eienskappe van 'n uitsonderlike student vertoon. Haar onderwysers het haar aangeprys vir haar groot prestasies op skool. Haar pa het egter nie beplan om haar toe te laat om met haar opleiding voort te gaan na die jare van basiese vaardighede onderrig nie. Zakrzewska het op dertienjarige ouderdom die skool verlaat.<ref>{{Cite web|url=https://readingroo.ms/6/7/5/0/67504/67504-h/67504-h.htm|title=A Woman’s Quest - The Life of Marie E. Zakrzewska, M.D., by Agnes C. Vietor—A Project Gutenberg eBook|website=readingroo.ms|access-date=2026-01-05}}</ref>
Nadat hy na Berlyn verhuis het, het Ludwig Zakrzewski eers as 'n weermagbeampte en later as 'n regeringsbeampte gewerk. Toe hy sy posisie in die regering verloor het, moes hy noodgedwonge na die weermag terugkeer, maar sy gesin was in armoede gedompel. In die krisisjare het Marie se moeder by die regeringskool van vroedvroue in Berlyn ingeskryf. Soos wat haar moeder se praktyk suksesvol geword het, het Marie haar vergesel, terwyl sy rondtes na haar pasiënte gemaak het. Zakrzewska het nuwe lesse geleer en 'n rekord van hierdie ervarings in haar dagboek aangeteken. Sy het enige boeke oor medisyne wat sy in die hande kon kry gelees. Zakrzewska het toenemend in die veld van verpleging belanggestel en uiteindelik besluit om 'n vroedvrou te word.<ref>{{Cite web|url=https://alchetron.com/Marie-Elizabeth-Zakrzewska|title=Marie Elizabeth Zakrzewska - Alchetron, the free social encyclopedia|date=2017-08-18|website=Alchetron.com|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>[[Lêer:Maria_Zakrzewska.jpg|duimnael|Skildery van Maria E. Zakrzewska|links]]Zakrzewska het aansoek gedoen vir toelating tot die regering se vroedvrouskool, die ''Royal Charité''-hospitaal in Berlyn. Sy het op negentienjarige ouderdom en weer op die ouderdom van twintig aansoek gedoen, maar is herhaaldelik nie toegelaat nie. Dr. Joseph Schmidt, 'n professor aan die skool, was beïndruk met haar volharding. Hy was ook gefassineer deur Zakrzewska tydens sy observasies van haar, terwyl sy saam met haar ma gewerk het. Na verskeie aansoeke is Zakrzewska tot die vroedvrouskool toegelaat toe dr. Schmidt vir haar 'n plek verseker het. Sy was die jongste vrou wat die skool bygewoon het, wat haar opvallend in die klaskamer gemaak het. Ongeag die struikelblokke wat oor haar pad gekom het, het sy haar mede-klasmaats oortref en in 1851 van die program gegradueer. Dr. Schmidt was so beïndruk met Zakrzewska se sukses dat hy probeer het om haar as hoofvroedvrou met die rang van professor aan die kollege aan te stel. Geen vrou het ooit voorheen hierdie posisie beklee nie en debatte het rondom die aanstelling ontstaan. Verskeie was van mening dat aangesien sy deur mans omring sou wees, sy verlief sou raak en sodoende haar loopbaan sou beëindig. Ten spyte van die uitdagings is Zakrzewska op twee-en-twintigjarige ouderdom in die pos aangestel. Sy was verantwoordelik vir meer as tweehonderd studente, insluitend mans.<ref name=":2">Walsh, Mary Roth. "Feminine Showplace." ''"Doctors Wanted: No Women Need Apply": Sexual Barriers in the Medical Profession, 1835-1975''. New Haven: Yale UP, 1977. 76-105. Print.</ref> Zakrzewska se mentor is net 'n paar uur nadat sy die pos aanvaar het, oorlede. Sonder dr. Schmidt wat haar rol as hoofvroedvrou ondersteun het, het proteste egter na slegs ses maande tot haar vroeë ontslag uit die pos aanleiding gegee.<ref name=":1">Pula, James S. ""A Passion for Humanity:" Founding the New England Hospital for Women and Children." The Polish Review 57.3 (2012): 67-82. JSTOR. Web. 22 Feb. 2016.</ref>
== Verhuis na Amerika ==
Na haar bedanking as hoofvroedvrou by die ''Royal Charité''-hospitaal in Berlyn en haar studies in medisyne, het Zakrzewska 'n nuwe lewe in Amerika saam met haar suster, Anna Zakrzewska, begin.<ref>{{Cite web|url=https://www.encyclopedia.com/history/news-wires-white-papers-and-books/zakrzewska-marie-1829-1902|title=Zakrzewska, Marie (1829-1902) {{!}} Encyclopedia.com|website=www.encyclopedia.com|access-date=2026-01-05}}</ref> Marie het daarna gesmag om as vrou in Amerika medisyne te beoefen. In 1853 het Marie en haar suster New York bereik. Nadat sy met 'n familievriend, 'n geneesheer, kontak gemaak het, het sy besef dat vroulike geneeshere aansienlike nadele in die Verenigde State in die gesig gestaar het.<ref>{{Cite web|url=https://readingroo.ms/6/7/5/0/67504/67504-h/67504-h.htm|title=A Woman’s Quest - The Life of Marie E. Zakrzewska, M.D., by Agnes C. Vietor—A Project Gutenberg eBook|website=readingroo.ms|access-date=2026-01-05}}</ref> Dit was uiters moeilik vir Marie om 'n werk te vind om 'n manlike geneesheer by te staan, wat nog te sê om haar eie praktyk te vestig. Die Zakrzewska-susters se fondse het stadigaan begin kwyn en ter wille van oorlewing, het hulle met naaldwerk met duursame, geborduurde wolmateriale begin. Hierdie naaldwerk materiaal is op die mark verkoop en het ongeveer 'n dollar per dag gemaak.<ref>{{Cite web|url=https://alchetron.com/Marie-Elizabeth-Zakrzewska|title=Marie Elizabeth Zakrzewska - Alchetron, the free social encyclopedia|date=2017-08-18|website=Alchetron.com|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>
Alhoewel haar besigheid gefloreer het, het Zakrzewska steeds drome van 'n lewe in praktiserende medisyne gekoester. 'n Jaar nadat sy in New York aangekom het, het sy die ''Home for the Friendless'' besoek, wat bekend was vir sy ondersteuning van immigrante.<ref>{{Cite web|url=https://kids.kiddle.co/Marie_Elizabeth_Zakrzewska|title=Marie Elizabeth Zakrzewska facts for kids|last=Zakrzewska|first=Quick facts for kids Marie Elisabeth Zakrzewska Portrait of Maria E.|last2=Physician|first2=ca 1845-1855 Born6 September 1829 Died 12 May 1902Alma mater Western Reserve Occupation|website=kids.kiddle.co|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Dit was hier waar sy aan dr. Elizabeth Blackwell voorgestel is, die eerste vrou in die Verenigde State wat haar graad in medisyne aan 'n kollege wat uitsluitlik vir mans gestig is, verwerf het.<ref>{{Cite web|url=https://www.womenshistory.org/education-resources/biographies/elizabeth-blackwell|title=Biography: Elizabeth Blackwell|website=Biography: Elizabeth Blackwell|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Zakrzewska was opgewonde om 'n mede-vrou te ontmoet wat dieselfde passie vir medisyne gedeel het. Na haar ontmoeting is Zakrzewska genooi om by die personeel by die Blackwell-apteek aan te sluit.<ref>{{Cite web|url=https://wncri.org/2025/08/07/marie-elisabeth-zakrzewska-pioneer/|title=Marie Elisabeth Zakrzewska Pioneer of Women’s Medical|date=2025-08-07|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>
Blackwell het gereël vir Zakrzewska se toelating tot die ''Western Reserve Universiteit'' se mediese program, wat uniek was vir die aanvaarding van vroulike studente. Met haar aanvaarding moes sy bereid wees om voldoende Engels te leer. Sy het ook verdere struikelblokke teëgekom, in haar planne om weswaarts te trek en die program te voltooi. Sy was een van slegs vier vroue uit tweehonderd studente wat die mediese skool bygewoon het.<ref>{{Cite web|url=https://case.edu/bicentennial/history/our-stories/marie-zakrzewska|title=Marie Zakrzewska {{!}} Case Western Reserve University|website=case.edu|access-date=2026-01-05}}</ref> Twee van die ander vroue, dr. Cordelia A. Greene, van Castilië, New York, en dr. Elizabeth Griselle, van Salem, Ohio, sou lewenslange vriendinne word. Niemand wou egter 'n woonstel met 'n vroulike dokter deel nie, en daarom het Blackwell gereël vir tydelike huisvesting by die huis van Caroline Severance. Die mans op die kampus het haar met afkeer en vyandigheid hanteer. Hulle het die instelling versoek om te weier om die vroue na die wintertermyn weer in te skryf. Ten spyte van al die struikelblokke het sy egter haar mediese graad in Maart 1856 op die ouderdom van sewe-en-twintig behaal.
Nadat sy haar graad in medisyne verwerf het, het sy na New York teruggekeer om werk te soek. Alhoewel dit moeilik was om 'n werk as vroedvrou te kry, het sy gehoop dat die soektog makliker sou wees met 'n mediese graad. Sy het gou uitgevind dat dit as vrou nie anders was nie. As 'n vroulike "dokter" het haar teenwoordigheid in die openbaar minagtende blikke ontvang en Zakrzewska is vinnig deur die publiek verstoot. Uiteindelik het Elizabeth Blackwell die agterste sitkamer van haar huis as 'n dokter se spreekkamer gebruik waar Zakrzewska vir die eerste keer haar kwalifikasies as dokter opgehang het. Die vermoeiende verwerpings en herhaalde struikelblokke om medisyne te beoefen wat Blackwell en Zakrzewska teëgekom het, het die idee laat ontstaan om hul eie hospitaal te skep om aan die mediese behoeftes van vroue en kinders te voldoen.<ref>{{Cite web|url=https://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html|title=Marie Zakrzewska, Medical Pioneer|date=2005-04-14|website=Jamaica Plain Historical Society|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ebsco.com/|title=Marie Elizabeth Zakrzewska {{!}} Research Starters {{!}} EBSCO Research|website=EBSCO|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Hulle het saam gereis vir fondsinsamelings geleenthede om die idee te bevorder. Op 1 Mei 1857 het die ''New York Infirmary for Women and Children'' tot stand gekom. Teen 1859 het die ''New York Infirmary'' op stewige finansiele fondamente gestaan met 'n groeiende getal pasiënte. 'n Tipiese dag vir Zakrzewska het om 5:30 vm begin en het eers 11:30 nm geëindig.
Zakrzewska het na Boston gereis in 'n soeke na groter uitdagings. Sy het verlief geraak op die stad en is 'n aanstelling as Professor in Verloskunde en Siektes van Vroue en Kinders aangebied,<ref>{{Cite web|url=https://www.aahn.org/zakrzewska|title=Marie E. Zakrzewska|website=www.aahn.org|access-date=2026-01-05}}</ref> asook om as hoof van 'n nuwe kliniese program by die ''Boston Female Medical College'' te dien. Zakrzewska se ervaring was dat die mense van Boston meer ondersteunend teenoor 'n vroulike geneesheer was, as diegene wat sy in New York teëgekom het. Toe die stigter van die kollege, Samuel Gregory, egter daarop aangedring het dat gegradueerde vroulike geneeshere as "dokteresses" in plaas van as dokter aangespreek moes word, het Zakrzewska in 1861 uit haar pos bedank.<ref>{{Cite journal |last=Pula |first=James S. |date=2012-10-01 |title="A Passion for Humanity:" Founding the New England Hospital for Women and Children |url=https://scholarlypublishingcollective.org/tpr/article/57/3/67/214019/A-Passion-for-Humanity-Founding-the-New-England |journal=The Polish Review |language=en |volume=57 |issue=3 |pages=67–82 |doi=10.5406/polishreview.57.3.0067 |issn=0032-2970}}</ref>
=== Die ''New England'' Hospitaal vir Vroue en Kinders ===
Denkend aan die struikelblokke wat sy in haar eie lewe teëgekom het, het Zakrzewska besluit dat sy aspirant-vroulike dokters op een of ander manier wou ondersteun. Sy het geglo dat vroue dringend 'n hospitaal benodig het waarin hulle nie die fasiliteite vir kliniese onderrig ontsê word nie, en waar hulle medisyne kon beoefen.<ref>{{Cite web|url=https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|title=Changing the Face of Medicine {{!}} Marie E. Zakrzewska|website=cfmedicine.nlm.nih.gov|access-date=2026-01-05}}</ref> Die ''New England Hospital for Women and Children'' het sy deure op 1 Julie 1862 geopen. Die doelwitte van hierdie opleidingsinstansie was om aan vroue mediese behandeling van dokters van hul eie geslag te kon bied, om vroue die geleentheid te bied om die kliniese toepassing van medisyne te ervaar, en om verpleegsters op te lei.<ref>{{Cite web|url=https://www.aahn.org/zakrzewska|title=Marie E. Zakrzewska|website=www.aahn.org|access-date=2026-01-05}}</ref> Sy het haar voorneme beklemtoon om te bewys dat vroue net so bekwaam soos mans is om 'n hospitaal te bestuur en medisyne te beoefen.
Die ''New England''-hospitaal was nie die enigste hospitaal in Boston wat mediese sorg vir vroue en kinders gebied het nie. Dit was egter uniek in die sin dat dit ook kliniese praktyk aan vroulike dokters gebied het. Vir Zakrzewska was dit een ding om inligting te bestudeer en lesings daaroor te ontvang. Baie vroue is egter die geleentheid ontsê om medisyne vanuit 'n praktiese perspektief te beoefen, wat vir Zakrzewska die sleutel was om 'n uitstekende geneesheer te word. Dit was ook die eerste hospitaal in Boston wat ginekologiese en verloskundige sorg aangebied het en die eerste hospitaal in Amerika wat 'n algemene opleidingskool vir verpleegsters aangebied het.<ref>{{Cite web|url=https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|title=Changing the Face of Medicine {{!}} Marie E. Zakrzewska|website=cfmedicine.nlm.nih.gov|access-date=2026-01-05}}</ref> Hulle het die meeste van hul sorg gratis of teen 'n lae koste aan die armes aangebied deur skenkings van hul ondersteuners te aanvaar.
Oor die jare heen het die aantal personeellede gegroei en is noemenswaardige dokters soos dr. Mary Putnam Jacobi, Lucy E. Sewall, dr. Anita Tyng en dr. Henry Ingersoll Bowditch ingesluit.
== Latere lewe ==
Marie Zakrzewska wou graag toelating tot 'n professionele mediese vereniging verkry. Dit was belangrik vir vroulike dokters van die tyd om aanvaarding en erkenning deur hulle eweknieë en in die samelewing te verkry. Toelating tot 'n mediese vereniging was 'n belangrike stap om dit te bereik, want dit sou hul sosiale aanvaarding onder hul manlike kollegas, en dus die publiek, aandui. Haar manlike dokters kollegas het haar aangemoedig om aansoek te doen by die ''Massachusetts Medical Society''. Zakrzewska het kort daarna aansoek gedoen vir die eerbewys. Selfs met die aanmoediging van die kollegas, kon hulle nie haar teenstanders oortuig om aan haar lidmaatskap toe te ken nie. Sy is van die professionele mediese vereniging uitgesluit op grond van haar geslag.
In die hoop om mediese skole vir vroue oop te maak, het Zakrzewska, saam met Emily Blackwell, Lucy Sewell, Helen Morton, Mary Putnam Jacobi en verskeie ander vroue, 'n brief aan [[Harvard-universiteit|Harvard Universiteit]] gestuur. Hulle het $50 000 aangebied om 'n mediese program vir vroue te vestig. Die universiteit het hierdie aanbod van die hand gewys. Hulle het hoopvol onversteurd voortgegaan en die aanbod is deur Johns Hopkins Universiteit aanvaar, wat die daaropvolgende jaar sy deure vir vroue oopgemaak.<ref>{{Cite web|url=https://nuhw.org/marie-elizabeth-zakrzewska/|title=Marie Elizabeth Zakrzewska|website=National Union of Healthcare Workers|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref>
[[Lêer:BostonMA DimockCenter ZakrzewskaBuilding.jpg|duimnael|Die Zakrzewska gebou van die Dimock sentrum van die ''New England Hospital for Women and Children'']]
Na baie jare se toegewyde, harde werk as medikus en die vestiging van toeganklike mediese opleiding vir vroue, het Zakrzewska in 1890 afgetree.<ref>{{Cite web|url=https://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html|title=Marie Zakrzewska, Medical Pioneer|date=2005-04-14|website=Jamaica Plain Historical Society|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref> Sy het die res van haar lewe deurgebring met konsultasie oor projekte en die reël van sake. In 1899 is die hoofgebou van die hospitaal herdoop tot die "Zakrzewska-gebou".<ref>{{Cite web|url=https://buildingsofnewengland.com/2023/02/18/dimock-center-zakrzewska-building-1873/|title=Dimock Center – Zakrzewska Building // 1873|last=England|first=Buildings of New|date=2023-02-18|website=Buildings of New England|language=en|access-date=2026-01-05}}</ref> Marie Zakrzewska is 'n paar jaar later op 12 Mei 1902 in Jamaica Plain, [[Massachusetts|Massachusetts]], oorlede as gevolg van wat vermoedelik 'n hartaanval was.<ref name=":0">Ligouri, M.. "Marie Elizabeth Zakrzewska: Physician". Polish American Studies 9.1/2 (1952): 1–10. Web.</ref> Tydens haar diens het haar kollegas en vriende bymekaargekom om hul respek te betoon en afskeidsbriewe voorgelees wat Zakrzewska vir die geleentheid geskryf het. Haar huis is 'n terrein op die ''Boston Women's Heritage Trail.''<ref>Abram, Ruth J. "Will There Be a Monument?: Six Pioneer Women Doctors Tell Their Own Stories." Send Us Lady Physician: Women Doctors in America, 1835-1920. 1st ed. New York: Norton, 1985. 82+. Print.</ref>
Zakrzewska het 'n suksesvolle lewe geleef, verskeie struikelblokke oorkom wat in daardie tyd vroue in die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] belemmer het om medisyne te praktiseer, hospitale vir vroue gestig en baanbrekerswerk gedoen in die verpleegberoep vir swart vroue, met die eerste swart verpleegster in Amerika wat in 1879 van die skool gegradueer het.<ref name="Marie Elizabeth Zakrzewska">{{Cite web|url=http://www.distinguishedwomen.com/biographies/zakrzews.html|title=Marie Elizabeth Zakrzewska|website=www.distinguishedwomen.com|access-date=2016-03-05}}</ref> As 'n feminis en abolisionis het sy vriende geword met William Lloyd Garrison, Wendell Phillips en Karl Heinzen.<ref>{{Cite web|url=https://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html|title=Marie Zakrzewska, Medical Pioneer|date=2005-04-14|website=Jamaica Plain Historical Society|language=en-US|access-date=2026-01-05}}</ref>
== Rol in vroeë speelgrondbeweging ==
Marie Elizabeth Zakrzewska het die Duitse idee om sandtuine vir kinders te bou aan Amerika bekendgestel, beginnende in die stad Boston,<ref>Abram, Ruth J. "Will There Be a Monument?: Six Pioneer Women Doctors Tell Their Own Stories." Send Us Lady Physician: Women Doctors in America, 1835-1920. 1st ed. New York: Norton, 1985. 82+. Print.</ref><ref name="bostonglobe.com">{{Cite web|url=https://www.bostonglobe.com/ideas/2014/03/28/how-american-playground-was-born-boston/5i2XrMCjCkuu5521uxleEL/story.html|title=How the American playground was born in Boston – The Boston Globe|website=[[The Boston Globe]]}}</ref><ref name="play-scapes.com">{{Cite web|url=http://www.play-scapes.com/play-design/natural-playgrounds/the-garden-and-the-playground/|title=The Garden and the Playground – Playscapes|date=29 August 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20201024130059/http://www.play-scapes.com/play-design/natural-playgrounds/the-garden-and-the-playground/|archive-date=24 October 2020|access-date=18 September 2020}}</ref><ref>Abram, Ruth J. "Will There Be a Monument?: Six Pioneer Women Doctors Tell Their Own Stories." Send Us Lady Physician: Women Doctors in America, 1835-1920. 1st ed. New York: Norton, 1985. 82+. Print.</ref><ref>{{Cite web|url=https://natureexplore.org/the-history-of-playing-outdoors/|title=The History of Playing Outdoors – Nature Explore Program|date=22 May 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20211226044019/https://natureexplore.org/the-history-of-playing-outdoors/|archive-date=26 December 2021|access-date=18 September 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://natureexplore.org/the-story-of-the-sand-pile-1886/|title=The Story of the Sand Pile (1886) – Nature Explore Program|date=24 April 2014|access-date= 5 Januarie 2026|archive-date= 8 Desember 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211208145416/https://natureexplore.org/the-story-of-the-sand-pile-1886/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.play-scapes.com/play-history/pre-1900/a-brief-history-of-the-sandbox/|title=A Brief History of the Sandbox – Playscapes|date=29 November 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20201026152902/http://www.play-scapes.com/play-history/pre-1900/a-brief-history-of-the-sandbox/|archive-date=26 October 2020|access-date=18 September 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.architekturfuerkinder.ch/index.php/geschichte/ueberblick-usa/|title=U.S. Playground movement : Architektur für Kinder|website=www.architekturfuerkinder.ch|archive-url=https://web.archive.org/web/20190503215147/http://architekturfuerkinder.ch/index.php/geschichte/ueberblick-usa/|archive-date=2019-05-03|access-date=2020-09-18}}</ref> geïnspireer deur die Duitse sandtuine wat sy waargeneem het, terwyl sy in die somer van 1885 Berlyn besoek het.<ref>{{Cite web|url=https://books.google.com/books?id=P4YYAAAAYAAJ&q=sand+1885&pg=PA22|title=The Play Movement in the United States: A Study of Community Recreation|last=Rainwater|first=Clarence Elmer|date=22 August 2018|publisher=University of Chicago Press}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.pgpedia.com/s/sand-gardens|title=Sand Gardens|website=www.pgpedia.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727013159/https://www.pgpedia.com/s/sand-gardens|archive-date=2021-07-27|access-date=2020-09-18}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Bronnelys ==
* {{Cite book |last=Atwater |first=Edward C |title=Women Medical Doctors in the United States before the Civil War: A Biographical Dictionary |publisher=University of Rochester Press |year=2016 |isbn=9781580465717 |location=Rochester, NY |oclc=945359277}}
* Frances E. Willard; Mary A. Livermore (eds) [[wikisource:Woman_of_the_Century/Maria_Elizabeth_Zakrzewska|Maria Elizabeth Zakrzewska]], ''Woman of the Century'' 1893
* Graves, Mary H. [[wikisource:Representative_women_of_New_England/Marie_Elizabeth_Zakrzewska|"Marie Elizabeth Zakrzewska"]], ''Representative Women of New England''. 1904
* {{Cite book |last=Meyer |first=Paulette |title=Germany and the Americas: Culture, Politics, and History |date=2005 |editor-last=Adam |editor-first=Thomas |edition=1st |chapter=Zakrzewska, Marie Elizabeth}}
* "Zakrzewska, Marie." In ''Encyclopedia of Women Social Reformers'', by Helen Rappaport. ABC-CLIO, 2001.
* {{Cite book |last=Windsor |first=Laura Lynn |title=Women in medicine: an encyclopedia |date=2002 |publisher=ABC-CLIO |location=Santa Barbara, Calif.}}
== Eksterne skakels ==
* Works by Marie Elizabeth Zakrzewska at Project Gutenberg
* Works by or about Marie Elizabeth Zakrzewska at the Internet Archive
* [http://www.jphs.org/people/2005/4/14/marie-zakrzewska-medical-pioneer.html Jamaica Plain Historical Society]
* {{Cite web|url=https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|title=Marie E. Zakrzewska|date=2022-06-02|website=Changing the Face of Medicine|archive-url=https://web.archive.org/web/20250706093420/https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_338.html|archive-date=2025-07-06|access-date=2025-12-05}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Sterftes in 1902]]
[[Kategorie:Geboortes in 1829]]
[[Kategorie:Geneeskundiges]]
[[Kategorie:Vroue]]
[[Kategorie:Pole (nasionaliteit)]]
[[Kategorie:Mediese beroepe]]
[[Kategorie:Menseregte]]
[[Kategorie:Vroue van die 19de eeu volgens beroep]]
[[Kategorie:Immigrante]]
[[Kategorie:Pruise (nasionaliteit)]]
[[Kategorie:Amerikaners]]
[[Kategorie:Hospitale]]
[[Kategorie:Berlyn]]
[[Kategorie:Ginekologie]]
[[Kategorie:Massachusetts]]
[[Kategorie:Vertaalde bladsye wat nagegaan moet word]]
oho8i0ml3sdkshx2s2su4csx92b2dqh
Vlieënde piering
0
457848
2896387
2893726
2026-04-23T02:03:18Z
InternetArchiveBot
131157
Red 0 verwysing(s) en merk 1 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896387
wikitext
text/x-wiki
{{Versmelt|Vreemde vlieënde voorwerp}}
[[Lêer:Supposed UFO, Passaic, New Jersey (cropped).jpg|’n vermeende vlieënde piering gefotografeer bo Passaic, [[New Jersey]], in 1952|duimnael]]
’n '''Vlieënde piering''', of '''vlieënde skyf''', is ’n vermeende tipe skyf-vormige [[vreemde vlieënde voorwerp]] (VVV). Die term is in 1947 deur die Amerikaanse nuusmedia geskep vir die voorwerpe wat die vlieënier Kenneth Arnold beweer het langs sy vliegtuig gevlie het naby Mount Rainier, in [[Washington (staat)|Washington-staat]]. Koerante het Arnold se storie met snelheidskattings verslaan wat onwaarskynlik was vir vliegtuie van daardie tydperk. Die storie het voorafgegaan aan ’n golf van honderde waarnemings dwarsdeur die Verenigde State, insluitend die [[Roswell-voorval]] en die Flight 105 UFO sighting. ’n Nasionale Garde-vlieënier is in 1948 dood terwyl hy ’n vlieënde piering agtervolg het,<ref name="Hambling-2002"/> en burgerlike navorsingsgroepe en samesweringsteorieë het rondom die onderwerp ontwikkel. Die konsep het vinnig na ander lande versprei. Vroeë berigte het gespekuleer oor geheime militêre tegnologie, maar teen 1950 het vlieënde pierings sinoniem geword met buitenaardse wesens. Die meer algemene militêre terme “vreemde vlieënde voorwerp” (VVV) en “onbekende anomale verskynsels” (''unidentified anomalous phenomena'', UAP) het mettertyd die term vervang.
[[Lêer:Sept 1971 - Lake Cote UAP - Full Size RGB Drum Scan cropped levels.jpg|alt=swart-wit foto met reflektiewe sirkelvorm|duimnael|Lugfoto geneem bo Lake Cote, [[Costa Rica]], deur Sergio Loaiza (1971)<ref>{{multiref2
|{{Cite news |last1=Hodgkin |first1=Emily |last2=Ashmore |first2=Richard |date=2024-08-25 |title='Best Ever' UFO Picture Showing Silvery Disc Over Lake Seen After 50 Years |url=https://www.irishstar.com/news/us-news/best-ever-ufo-picture-showing-33535287 |access-date=2025-01-13 |language=en |work=Irish Star}}
|Loaiza, Sergio (1971). Lake Cote, Costa Rica: National Geographic Institute of Costa Rica. Scanned by [https://web.archive.org/web/20220528122002/https://www.uapmedia.uk/articles/costarica-ufo Michael Strickland Photography]
|{{cite news |url=https://www.ladbible.com/news/latest-researchers-release-highquality-photo-of-ufo-20220508 |title=Researchers Release High-Quality 'Best Ever' Photo Of A UFO Flying Above Earth |last=Collins |first=Jayden |date=13 May 2022 |work=LADbible}}
}}
</ref>]]
In [[wetenskapsfiksie]], VVV-waarnemings, VVV-samesweringsteorieë en breër populêre kultuur word pierings tipies deur nie-menslike wesens bestuur.<ref name="Britt-2016">{{cite web |last1=Britt |first1=Ryan |title=Meet the UFO Expert Who Doesn't Believe in Aliens |url=https://www.inverse.com/article/20857-ufos-flying-saucers-jack-womack |website=Inverse |access-date=13 July 2024 |language=en |date=13 September 2016}}</ref> Die meeste gerapporteerde waarnemings beskryf pierings in die verte en noem nie ’n bemanning nie. Beskrywings van die vaartuie wissel aansienlik. Vroeë berigte het klem gelê op spoed, maar die beskrywings het oor die dekades verskuif na die voorwerpe wat meestal sweef. Hulle word oor die algemeen as rond beskryf, soms met ’n uitsteeksel bo-op, maar die details van die vorm wissel tussen verslae. Getuies beskryf vlieënde pierings as stil of oorverdowend, met ligte in elke kleur, en vlieg alleen of in formatie. Grootte-skattings wissel van klein genoeg om in ’n woonkamer te pas tot meer as {{convert|2000|ft|m}} in deursnee. Waarnemings is mees gereeld snags. Sterrekundige Donald Howard Menzel het tot die gevolgtrekking gekom dat die verslae te veel varieer om almal dieselfde tipe voorwerpe te beskryf. Kenners het die meeste gerapporteerde pierings geïdentifiseer as bekende verskynsels, insluitend sterrekundige voorwerpe soos [[Venus]], lugvoorwerpe soos ballonne, en optiese verskynsels soos [[Parhelium|bysonne]].
Die popkultuur van die 1950’s het vlieënde pierings omhels. Die skywe het in rolprente, televisie, literatuur, musiek, speelgoed en advertensies verskyn. Hul verslae het godsdienstige bewegings beïnvloed en was die onderwerp van militêre ondersoeke. Die vorm het visuele kortsluiting geword vir buitenaardse indringers. Tydens die 1960’s het pierings in gewildheid afgeneem terwyl VVV’s in ander vorms gerapporteer en uitgebeeld is. Skywe het opgehou om as die standaardvorm vir buitenaardse ruimtetuie beskou te word, maar word steeds dikwels uitgebeeld, soms vir hul retro-waarde om die vroeë Koue Oorlog-era op te roep.
==Geskiedenis==
===Voorlopers===
[[Lêer:Science Wonder Stories Nov 1929 - flying saucer.jpg|duimnael|upright=1.0|alt=tydskrif, volledige omslagtekst by skakel |’n "vlieënde piering" op die omslag van ’n 1929-uitgawe van ''Science Wonder Stories''<ref name="Prothero-2017" />]]
Verslae van fantastiese vliegtuie dateer voor die eerste vlieënde pierings.<ref name="Eghigian-2024">{{cite book |last1=Eghigian |first1=Greg |title=After the Flying Saucers Came: A Global History of the UFO Phenomenon |date=2024 |publisher=Oxford University Press |location=New York, NY |isbn=9780190092054 |url=https://books.google.com/books?id=0VoIEQAAQBAJ&q=After+the+Flying+Saucers+Came.+A+Global+History+of+the+Ufo+Phenomenon}}</ref> In die oudheid is geheimsinnige ligte in die lug as spirituele verskynsels geïnterpreteer.<ref name="Bader-2011">{{cite book |last1=Bader |first1=Christopher D. |last2=Mencken |first2=F. Carson |last3=Baker |first3=Joseph O. |title=Paranormal America: Ghost Encounters, UFO Sightings, Bigfoot Hunts, and Other Curiosities in Religion and Culture |date=2011 |publisher=NYU Press |isbn=978-0-8147-8642-0 |pages=46–50 |url=https://books.google.com/books?id=pSSnLpYK7gQC |language=en}}</ref> In die 1800’s het baie koerante massiewe lugskippe met gloeiende ligte en brommende enjins gerapporteer. Hierdie word dikwels gesien as voorlopers van vlieënde piering- en VVV-waarnemings.<ref>{{cite journal |last1=Welsch |first1=Robert |title='This Mysterious Light Called an Airship': Nebraska 'Saucer' Sightings, 1897 |journal=Nebraska History |date=1979 |volume=60 |pages=92–113 |url=https://history.nebraska.gov/wp-content/uploads/2017/12/doc_publications_NH1979UFOs.pdf}}</ref> Op 25 Januarie 1878 het die ''Denison Daily News'' ’n artikel gedruk waarin John Martin, ’n plaaslike boer, ’n voorwerp wat soos ’n ballon lyk, gerapporteer het wat “met wonderlike spoed” vlieg. Die koerant het gesê dit het van sy perspektief soos ’n piering gelyk, een van die eerste gebruike van die woord “piering” in verband met ’n VVV.<ref>{{Cite web |date=2012-08-19 |work=American Chronicle |title=Before the Wright Brothers...There Were UFOs |url=http://www.americanchronicle.com/articles/view/17732 |access-date=2022-07-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120819213938/http://www.americanchronicle.com/articles/view/17732 |archive-date=19 August 2012}}</ref> ’n Uitbarsting van talle waarnemings van "mystery airships" het in Amerika in 1896 en 1897 plaasgevind. Tydens [[Tweede Wêreldoorlog]] het Geallieerde vlieëniers balle ligte gerapporteer wat hul vliegtuie gevolg het. Hulle het die ligte "foo fighters" genoem en geglo dit was gevorderde [[Spilmoondhede]]-toestelle.<ref name="Peebles-1994" />
Baie aspekte van die tipiese vlieënde piering het eers in [[wetenskapsfiksie]] verskyn.<ref>{{cite web |url=http://ufopop.org/ufopop_mags.php |title=Early 20th Century Magazine Covers with "Flying Saucer"-Like Craft |publisher=Ufopop.org |access-date=23 March 2013}}</ref><ref name="Kripal-2010" /> Die Franse sosioloog Bertrand Méheust het byvoorbeeld Jean de La Hire se 1908-roman ''La Roue fulgurante'' (''The Lightning Wheel'') opgemerk.<ref>{{cite book |first=Bertrand |last=Meheust |title=Science Fiction et Soucoupes Volantes |publisher=Mercure de France |date=1978}}</ref> In die roman word ’n vlieënde skyf-vormige masjien wat die protagoniste via ’n ligstraal ontvoer.<ref name="Kripal-2010">{{cite book |first=Jeffrey J. |last=Kripal |title=Authors of the Impossible: The Paranormal and the Sacred |publisher=University of Chicago Press |date=2010 |url=https://press.uchicago.edu/ucp/books/book/chicago/A/bo8490174.html}}</ref> Die wetenskapsfiksie-tydskrif ''Amazing Stories'' het in 1945 begin publiseer "The Shaver Mystery". Geschryf deur Richard Sharpe Shaver en geredigeer deur Raymond A. Palmer, was dit wetenskapsfiksie-verhale oor tegnologies gevorderde "skadelike robotte" wat mense ontvoer het, maar die verhale is as ’n ware rekening van Shaver se lewe aangebied.<ref name="Britt-2016" /><ref name="Mckee-2020">{{cite journal |last1=Mckee |first1=Gabriel |title="Reality – Is It a Horror?": Richard Shaver's Subterranean World and the Displaced Self |journal=The Journal of Gods and Monsters |date=18 July 2020 |volume=1 |issue=1 |pages=1–17 |doi=10.58997/jgm.v1i1.1|doi-access=free }}</ref> Totdat die tydskrif The Shaver Mystery gestaak het, was ''Amazing Stories''' briefkolom gereeld vol lesers wat hul eie vermeende ware waarnemings van die robotte deel.<ref name="Mckee-2020" />
Voor die term “vlieënde piering” geskep is, het fantasiekuns in [[Pulptydskrif|pulptydskrifte]] vlieënde skywe uitgebeeld.<ref name="Prothero-2017">{{Cite book |last1=Prothero |first1=Donald R. |url=https://books.google.com/books?id=G5SFDwAAQBAJ&pg=PA319 |title=UFOs, Chemtrails, and Aliens: What Science Says |last2=Callahan |first2=Timothy D. |date=2017-08-02 |publisher=Indiana University Press |isbn=978-0-253-03338-3 |pages=319–321 |language=en}}</ref> Die skeptiese fisikus Milton Rothman het die voorkoms van sogenaamde vlieënde pierings in die fantasiekuns van 1930’s pulp wetenskapsfiksie-tydskrifte opgemerk, deur kunstenaars soos Frank R. Paul.<ref name="Wu">{{cite web |last=Wu |first=Frank |date=1998 |title=Gallery of Frank R. Paul's Science Fiction Artwork |url=http://www.frankwu.com/Paul-8.html |access-date=April 1, 2015 |website=www.frankwu.com |publisher=}}</ref><ref name="Darr">{{cite web |last=Darr |first=Jennifer |title=Coming To A Sky Near You |publisher=Philadelphia Citypaper |date=July 3, 1997 |url=http://citypaper.net/articles/070397/article005.shtml |access-date=April 1, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20151001154047/http://citypaper.net/articles/070397/article005.shtml |archive-date=1 October 2015 |df=dmy-all}}</ref> Een van Paul se vroegste uitbeeldings van ’n vlieënde piering het op die omslag van die November 1929-uitgawe van Hugo Gernsback se pulp wetenskapsfiksie-tydskrif ''Science Wonder Stories'' verskyn.<ref name="Prothero-2017" /> Die wetenskapsfiksie-illustrateur Frank Wu het geskryf:
{{blockquote|Die punt is dat die idee van ruimtetuie in die vorm van vlieënde pierings jare lank voor 1947, toe die Roswell-voorval plaasgevind het, in die nasionale psige ingedrukt was. Dit het nie veel verbeelding verg om die eerste waarnemers van VVV’s te laat aanvaar dat die onbekende voorwerpe wat in die lug sweef dieselfde skyfvorm as die wetenskapsfiktiewe voertuie het nie.<ref name="Wu" />}}
===Oorsprong===
[[Image:Arnold AAF drawing.jpg|duimnael|regs|alt=gedrukte verslag met sy- en bo-aansigsketse plus handgeskrewe notas |Kenneth Arnold se Julie 1947-verslag aan [[United States Army Air Forces|Army Air Forces]] (AAF)-intelligensie met sketse]]
Die moderne vlieënde piering-konsep, insluitend die assosiasie met buitenaardse wesens, kan teruggevoer word na die 1947 Kenneth Arnold VVV-waarneming.<ref name="Garber-2014"/><ref name="Bader-2011"/> Op 24 Junie 1947 het die sake-man en amateurvlieënier Kenneth Arnold by die Yakima, Washington-lughawe geland. Hy het personeel en vriende vertel dat hy nege ongewone lugvoorwerpe gesien het.<ref name="Wright-2017">{{cite news |last1=Wright |first1=Phil |title=The Sighting |url=https://www.eastoregonian.com/news/local/the-sighting/article_1dc33f61-868d-5c36-b159-87c8465fb662.html |access-date=14 July 2024 |work=East Oregonian |date=16 June 2017 |language=en |archive-date=14 July 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240714054743/https://www.eastoregonian.com/news/local/the-sighting/article_1dc33f61-868d-5c36-b159-87c8465fb662.html |url-status=dead }}</ref> Arnold het hul spoed geskat op 1 700 myl per uur, verby die vermoëns van bekende vliegtuie.<ref name="Garber-2014">{{cite news |last1=Garber |first1=Megan |title=The Man Who Introduced the World to Flying Saucers |url=https://www.theatlantic.com/technology/archive/2014/06/the-man-who-introduced-the-world-to-flying-saucers/372732/ |access-date=14 July 2024 |work=The Atlantic |date=15 June 2014 |language=en}}</ref> Koerante het gou Arnold vir onderhoude gebel. Die ''East Oregonian'' het sy vermeende vliegtuie as "piering-agtig" gerapporteer.<ref name="Russell-2022">{{cite news |last1=Lee |first1=Russell |title=1947: Year of the Flying Saucer |url=https://airandspace.si.edu/stories/editorial/1947-year-flying-saucer |access-date=18 July 2024 |work=airandspace.si.edu |date=24 June 2022 |language=en |quote=He told his story to reporters Bill Bequette and Nolan Skiff of the East Oregonian newspaper the day after his sighting. Skiff used the words 'saucer-like aircraft' when he published a short print article that same day. After suggesting to Arnold that a wire story might generate comments from the military on flights of experimental aircraft that could explain Arnold’s sighting, Bequette published a brief story picked up by the Associated Press wire service, using the words 'nine bright saucer-like objects' to describe what Arnold said he saw.}}</ref> In ’n 26 Junie radio-onderhoud het Arnold hulle beskryf as "iets soos ’n pietbak wat in die helfte gesny is met ’n soort konvekse driehoek agter".<ref>{{cite interview |title=12:15 News |last=Arnold |first=Kenneth |date=June 26, 1947 |interviewer-last=Smith |interviewer-first=Ted |publisher=KWRC |location=Pendleton, Oregon |type=Radio}}</ref><ref name="Meyer-2011">{{cite news |last1=Meyer |first1=Dave |title=64th Anniversary of Flying Saucers at Mt. Rainier |url=https://www.knkx.org/other-news/2011-06-24/64th-anniversary-of-flying-saucers-at-mt-rainier |access-date=18 July 2024 |work=KNKX Public Radio |date=24 June 2011 |language=en |quote=Arnold described the shiny objects as 'something like a pie plate that was cut in half with a sort of a convex triangle in the rear' and that they flew 'like a saucer if you skipped it across the water.' The term 'flying saucer' made it into a newspaper headline and the rest, as they say, is history.}}</ref> Nuuskopskrywers het die terme "vlieënde piering" en "vlieënde skyf" (of net "skyf") vir die storie geskep.<ref name="Garber-2014"/><ref>{{cite news |location=Chicago |newspaper=Chicago Sun |date=June 26, 1947 |title=Supersonic Flying Saucers Sighted by Idaho Pilot |url=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Chicago_Sun_1947-06-26-2_Flying_Saucer_headline-th.jpg}}</ref> Arnold het later aan CBS News gesê dat die vroeë dekking "het my nie behoorlik aangehaal nie [...] toe ek beskryf hoe hulle gevlie het, het ek gesê dat hulle gevlie het soos jy ’n piering oor die water gooi. Die meeste koerante het dit verkeerd verstaan en verkeerd aangehaal. Hulle het gesê dat ek gesê het dat hulle piering-agtig was; ek het gesê dat hulle op ’n piering-agtige manier gevlie het."<ref name="Sagan-1997" /> Die sirkelvorm van tipiese vlieënde pierings kan wees as gevolg van verslaggewers wat Arnold se "piering-agtige" beskrywing van beweging verkeerd verstaan het.<ref name="Garber-2014"/>
Arnold se storie het voorafgegaan aan ’n golf van honderde vlieënde piering-verslae.<ref name="Garber-2014" /> Die Luitenant-Goewerneur van Idaho Donald S. Whitehead het beweer dat hy ’n vinnig bewegende voorwerp wat soos ’n meteoriet lyk, gesien het rondom die tyd van Arnold se waarneming.<ref>{{Cite book|last=Bartholomew|first=Robert E.|url=https://books.google.com/books?id=8XR55jphsw4C&q=Whitehead&pg=PA172 |page=172 |title=Hoaxes, Myths, and Manias: Why We Need Critical Thinking|date=2010-11-02|publisher=Prometheus Books|isbn=978-1-61592-338-0|language=en}}</ref> In vroeë Julie het die hoof van Air Materiel Command Nathan F. Twining aan verslaggewers gesê dat "enigiemand wat die voorwerpe sien" moet kontak maak met Wright Field.<ref>{{cite book |last1=Arnold |first1=Gordon |title=Flying Saucers Over America: The UFO Craze of 1947 |date=17 December 2021 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-4652-7 |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=8GBVEAAAQBAJ |language=en}}</ref> Die volgende wydverspreide verslag was die waarneming deur ’n [[United Airlines]]-bemanning op 4 Julie van nog nege skyf-agtige voorwerpe wat hul vliegtuig oor [[Idaho]] pas.<ref>{{cite news |last1=Renshaw |first1=Eric |title=Argus Leader Subscription Offers, Specials, and Discounts |url=https://www.argusleader.com/story/news/2021/03/19/looking-back-flying-saucer-hype-reached-sioux-falls-late-1940-s/4754123001/ |website=Argus Leader |archive-url=https://archive.today/20230517115137/https://www.argusleader.com/story/news/2021/03/19/looking-back-flying-saucer-hype-reached-sioux-falls-late-1940-s/4754123001/ |archive-date=2023-05-17}}</ref><ref name="Peebles-1994">{{cite book |last=Peebles |first=Curtis |url=https://archive.org/details/watchskieschroni0000peeb_k3q2 |title=Watch the Skies!: A Chronicle of the Flying Saucer Myth |date=1994 |publisher=The Smithsonian Institution |isbn=978-1-56098-343-9 |location=Washington, DC}}</ref>
Die publiek was verdeeld oor die potensiële oorsprong van die pierings.<ref name="Bartholomew-2000">{{cite journal |last1=Bartholomew |first1=Robert E. |title=From Airships to Flying Saucers: Oregon's Place in the Evolution of UFO Lore |journal=Oregon Historical Quarterly |date=2000 |volume=101 |issue=2 |pages=192–213 |jstor=20615052 |url=https://www.jstor.org/stable/20615052 |issn=0030-4727}}</ref> Arnold het militêre intelligensiebeamptes vertel dat hy vermoed die skywe was eksperimentele vliegtuie, en vroeë koerante het Arnold as sêende aangehaal: "Ek weet nie wat hulle was nie—tensy hulle geleide missiele was."<ref>{{cite news |title=Whizzing 'Pie-Pan' Plane Report Gets Army Skepticism |date=26 June 1947 |newspaper=The Oregon Daily Journal |location=Pendleton, Oregon |url=https://www.newspapers.com/article/the-oregon-daily-journal/159608237/}}</ref><ref name="Garber-2014" /> Nuusmedia het gespekuleer oor ’n [[Sowjetunie|Sowjet]]-oorsprong, en baie oorlogsveterane het hulle verbind met die foo fighters wat tydens die Tweede Wêreldoorlog gesien is.<ref>{{cite book |last1=Geppert |first1=Alexander C. T. |title=Imagining Outer Space: European Astroculture in the Twentieth Century |date=2012 |publisher=Palgrave Macmillan |url=https://repository.si.edu/bitstream/handle/10088/25970/Geppert%202012%20-%20Imagining%20Outer%20Space.pdf |location=New York |isbn=978-0-230-23172-6 |pages=227}}</ref><ref name="Eghigian-2024" /> ’n Gallup-peiling het bevind dat 90% van Amerikaners bewus was van die piering-verhale, en 16 persent het geglo hulle was geheime militêre wapens, meestal Amerikaans. Die mees algemene verklaring wat gegee is, was een of ander tipe illusie of mirage.<ref name="Gallup-1947" /><ref>{{cite journal |last1=Gabilliet |first1=Jean-Paul |title=Making a Homefront Without a Battlefront: The Manufacturing of Domestic Enemies in the Early Cold War Culture |journal=European Journal of American Studies |date=29 March 2012 |volume=7 |issue=2 |doi=10.4000/ejas.9549}}</ref> Minder as een persent het geglo hulle was buitenaardse vaartuie.<ref name="Gallup-1947">{{cite news |title=9 out of 10 Heard of Flying Saucers |date=15 August 1947 |last=Gallup |first=George |work=Tampa Bay Times |location=St. Petersburg, Florida |quote='What do you think these saucers are?' No answer, don't know: 33%. Imagination, optical illusion, mirage, etc.: 29%. Hoax: 10%. U.S. secret weapon, part of atomic bomb, etc.: 15%. Weather forecasting devices: 3%. Russian secret weapon: 1%. Searchlights on airplanes: 2%. Other explanations: 9%.}}</ref><ref name="Bartholomew-2000" /> Een verslag uit Seattle, Washington, het ’n [[hamer en sekel]] geskilder op ’n vlieënde skyf beskryf.<ref name="Bartholomew-2000" /> Die stories het na ander lande versprei, waar hulle beïnvloed is deur plaaslike politieke en sosiale kwessies. In Europa, wat nog steeds herstel het van die Tweede Wêreldoorlog, was pierings dikwels gerapporteer met raket-agtige eienskappe. Duitse koerante het vlieënde pierings gerapporteer wat ontplof het of vuursterte gehad het.<ref name="Eghigian-2014">{{cite journal |last1=Eghigian |first1=Greg |title='A Transatlantic Buzz': Flying Saucers, Extraterrestrials and America in Postwar Germany |journal=Journal of Transatlantic Studies |date=3 July 2014 |volume=12 |issue=3 |pages=282–303 |doi=10.1080/14794012.2014.928032}}</ref> Die name vir die skywe was grootliks afgelei van die Engelse "flying saucer", insluitend die Franse ''soucoupe volante'', Spaanse ''platillo volante'', Portugese ''disco voador'', Sweedse ''flygande tefat'', Duitse ''fliegende Untertasse'', en Italiaanse ''disco volante''.<ref>{{multiref2
|{{cite dictionary |url=https://dictionary.cambridge.org/us/dictionary/french-english/soucoupe-volante |title=Soucoupe Volante |dictionary=Cambridge Dictionary }}
|{{cite dictionary |url=https://www.spanishdict.com/translate/platillo%20volante |title=Platillo Volante |dictionary=SpanishDictionary.com }}{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
|{{cite dictionary |url=https://dictionary.cambridge.org/us/dictionary/portuguese-english/disco-voador |title=Disco Voador |dictionary=Cambridge Dictionary }}
|{{cite dictionary |url=https://dictionary.cambridge.org/dictionary/swedish-english/flygande-tefat |title=Flygande Tefat |dictionary=Cambridge Dictionary }}
|{{cite dictionary |url=https://dictionary.cambridge.org/us/dictionary/german-english/fliegende-untertasse |title=Fliegende Untertasse |dictionary=Cambridge Dictionary }}
|{{cite dictionary |url=https://dictionary.cambridge.org/us/dictionary/italian-english/disco-volante |title=Disco Volante |dictionary=Cambridge Dictionary }} }}</ref><ref name="Eghigian-2024" />
Die 1947-waarnemings het ’n hoogtepunt bereik in die dae ná die Vierde van Julie en het vinnig tot half-Julie afgeneem.<ref>{{cite book |last1=Bloecher |first1=Ted |title=Report on the UFO Wave of 1947 |date=1967 |url=http://kirkmcd.princeton.edu/JEMcDonald/bloecher_67.pdf |oclc=429980 |quote=which reached its peak on July 6–7, 1947}}</ref><ref name="Wright-1998" /> Veelvuldige organisasies het $1 000-pryse vir harde bewyse aangebied.<ref>{{cite news |title=Thinking Flashes in the Sky (Part 3) |work=San Diego Reader |url=https://www.sandiegoreader.com/news/2013/oct/09/second-thinking-flashes-sky-part-3/ |language=en}}</ref><ref>{{cite magazine |last1=Watson |first1=Nigel |title=75 Years On, the Roswell Mythology Continues to Captivate Ufologists and the Public Alike |magazine=The Skeptic |date=22 August 2022 |url=https://www.skeptic.org.uk/2022/08/75-years-on-the-roswell-mythology-continues-to-captivate-ufologists-and-the-public-alike/}}</ref> In die wydverspreide 7 Julie 1947, Twin Falls-vlieënde piering-bedrogspul, het vier tienerlinge in Idaho ’n neergestorte skyf van jukebox-dele vervals.<ref>{{cite news |date=July 12, 1947 |title=Twin Falls Falling Disc Proves Ingenious Hoax of 4 Teen-Age Boys |url=https://www.newspapers.com/clip/94298643/twin-falls-falling-disc-proves/ |work=Deseret News |via=Newspapers.com |page=9}}</ref><ref>{{cite book |last=Weeks |first=Andy |date=2015 |title=Forgotten Tales of Idaho |chapter-url=https://books.google.com/books?id=3efuBwAAQBAJ&pg=PT67 |chapter=Fooled by a, Um... UFO |publisher=The History Press |location=Charleston, South Carolina |isbn=9781625852465}}</ref> Op 8 Julie het die Army Air Force-basis by Roswell, New Mexico, ’n persverklaring uitgereik dat hulle ’n "vlieënde skyf" van ’n nabygeleë plaas herstel het; die sogenaamde [[Roswell-voorval]] het voorbladnuus gemaak.<ref name="Becket-2022">{{cite news |last1=Becket |first1=Stefan |title=Recently Uncovered 1947 Headline From Long-Defunct Newspaper Offers "Amazing Glimpse" at UFO Incident in Roswell |url=https://www.cbsnews.com/news/roswell-ufo-incident-1947-headline-dispatch/ |work=CBS News |date=1 July 2022}}</ref><ref>{{cite book |last=Goldberg |first=Robert Alan |date=2001 |title=Enemies Within: The Culture of Conspiracy in Modern America |url=https://books.google.com/books?id=Z8e5YELGGFAC |publisher=Yale University Press |location=New Haven, Connecticut |isbn=978-0300132946 |page=192}}</ref> Internasionale media het die militêre aankondiging van ’n neergestorte skyf gedek, maar binne 24 uur het hulle die militêre terugtrekking en verduideliking gerapporteer dat die materiaal ballonpuin was.<ref>{{cite book |last=Pflock |first=Karl |url=https://archive.org/details/isbn_9781573928946 |title=Roswell: Inconvenient Facts and the Will to Believe |date=2001 |publisher=Prometheus Books |isbn=978-1-57392-894-6 |location=Amherst, New York |pages=27, 171}}</ref><ref name="Wright-1998">{{cite book |last=Wright |first=Susan |date=1998 |title=UFO Headquarters: Investigations on Current Extraterrestrial Activity in Area 51 |url=https://books.google.com/books?id=81xoS94LSncC&pg=PA39 |location=New York |publisher=St. Martin's Press |page=39 |isbn=9780312207816}}</ref> Teen 11 Julie was die wydverspreidste storie ’n inwoner van North Hollywood se bewering dat ’n 30-duim galvaniseerde ysterskyf met glas radiobuise in sy tuin neergestort het. Koerante het Brandweer-bataljonhoof Wallace Newcombe se assessering aangehaal: "Dit lyk nie vir my asof dit kan vlieg nie."<ref>{{multiref2
|{{Cite news|url=https://www.newspapers.com/article/the-press-democrat-another-one-found/163392483/ |title=Another One 'Found' |date=10 July 1947 |page=3 |work=The Press Democrat}}
|{{Cite news|url=https://www.newspapers.com/article/the-chronicle-telegram-flying-saucers-gi/163392579/ |title=Flying Saucers Give Jokesters a Field Day |date=10 July 1947 |page=10 |work=The Chronicle-Telegram}}
|{{Cite news|url=https://www.newspapers.com/article/the-lexington-herald-flying-disc-with-ra/163392625/ |title=Flying Disc With Radio Tube Found |date=10 July 1947 |page=2 |work=The Lexington Herald}}
|{{Cite news|url=https://www.newspapers.com/article/bartlesville-examiner-enterprise-flying/163392701/ |title=Flying? Disc Found |date=10 July 1947 |page=1 |work=Bartlesville Examiner-Enterprise}}
}}</ref><ref name="Wright-1998" />
Die Lugmag het meer as honderd verslae by Wright Field, nou Wright-Patterson Air Force Base, [[Ohio]], versamel.<ref>{{cite book |last=Dick |first=Steven J. |year=1998 |title=Life on Other Worlds: The 20th-Century Extraterrestrial Life Debate |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge, UK |isbn=0521620120 |url=https://books.google.com/books?id=sk51eo3fKEgC&pg=PA141 |page=141}}</ref> Lugmag-generaal Nathan Twining het Project SAUCER gestig, later hernoem na Project Sign,<ref>{{Cite web |title=CIA's Role in the Study of UFOs, 1947-90 — Central Intelligence Agency |url=https://www.cia.gov/library/center-for-the-study-of-intelligence/csi-publications/csi-studies/studies/97unclass/ufo.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20070613113822/https://www.cia.gov/library/center-for-the-study-of-intelligence/csi-publications/csi-studies/studies/97unclass/ufo.html |url-status=dead |archive-date=June 13, 2007 |website=www.cia.gov |access-date=2020-04-30}}</ref> die eerste in ’n reeks van VVV-ondersoeke deur die VSA-regering.<ref name="Eghigian-2017">{{cite web |last=Eghigian |first=Greg |date=19 December 2017 |title=That Secret Government Program to Track UFOs? It's Not the First |url=https://www.smithsonianmag.com/air-space-magazine/secret-government-program-track-ufos-its-not-first-180967597/ |website=Smithsonian Magazine |access-date=29 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230709040210/https://www.smithsonianmag.com/air-space-magazine/secret-government-program-track-ufos-its-not-first-180967597/ |archive-date=9 July 2023 |url-status=live}}</ref> Ander nasionale regerings het gevolg. Kanada het Project Magnet begin en die [[Verenigde Koninkryk]] het die Flying Saucer Working Party in 1950 geloods, wat piering-verslae toegeskryf het aan meteorologiese verskynsels, sterrekundige verskynsels, verkeerde identifikasie, optiese illusies, misverstande of grappies.<ref>{{cite news |last1=Posted |first1=Chris Rutkowski |title=May 2022: Disdain, Confusion Around Officials' Handling of UFO Reports |url=https://www.winnipegfreepress.com/arts-and-life/entertainment/books/2022/05/21/disdain-confusion-around-officials-handling-of-ufo-reports |access-date=22 August 2024 |work=Winnipeg Free Press |date=21 May 2022}}</ref><ref>{{cite news |last1=Blackshaw |first1=Ethan |last2=O'sullivan |first2=John |title=UK's Hidden UFO Probes by MoD and Their Strong Verdicts Unveiled |url=https://www.irishstar.com/news/us-news/uk-ufo-investigation-results-mod-33104213 |work=Irish Star |date=25 June 2024 |language=en}}</ref>
===Ontwikkeling===
[[Lêer:Trent2 UFOA 600dpi.jpg|duimnael|upright 1.2|alt=vae profiel van OVV wat soos ’n motor se sy-spieël lyk |Vergroting van tweede McMinnville VVV-foto van 1950]]
Teen die 1950’s was die term "vlieënde piering" wyd geassosieer met buitenaardse lewe.<ref name="Eghigian-2024" /> Nadat kommersiële vlieëniers Clarence Chiles en John Whitted in 1948 ’n gloeiende silindriese voorwerp gerapporteer het wat hul vliegtuig verbygevlie het, het die VSA Lugmag begin om ernstig die moontlikheid van ’n buitenaardse oorsprong te ondersoek, maar het ook tot die gevolgtrekking gekom dat gerapporteerde skywe "blyk onverenigbaar met die vereistes vir ruimtereis."<ref name="Eghigian-2024" /><ref name="Peebles-1994" /> In ’n 1950-onderhoud oor vlieënde pierings het Kenneth Arnold gesê: "as dit nie deur ons wetenskap of ons Army Air Forces gemaak is nie, is ek geneig om te glo dit is van ’n buitenaardse oorsprong".<ref name="Garber-2014"/> Hierdie buitenaardse hipotese is gepaard met ander ongewone teorieë. Meade Layne het gespekuleer dat hulle uit ’n alternatiewe dimensie kom.<ref name="Reece-2007">{{Cite book |last=Reece |first=Gregory L. |title=UFO Religion: Inside Flying Saucer Cults and Culture |publisher=[[I. B. Tauris]] |year=2007 |isbn=978-1845114510}}</ref> Baie mense het beweer dat hulle die uitvinders van die skywe is, maar kon geen bewyse bied nie.<ref name="Eghigian-2024" /> Van 1947 tot 1970 was daar ’n wye verskeidenheid oorvleuelende en strydige verklarings vir die oorsprong en doel van die pierings, selfs onder voorstanders.<ref name="Gulyas-2013"/>
Oortuigings oor vlieënde pierings is beïnvloed deur pulp wetenskapsfiksie.<ref name="Gulyas-2013" /> ''Amazing Stories''-redakteur Ray Palmer het oorgeskakel van die publisering van die vermeende ware Shaver Mystery, na die publisering en organiseer van VVV-ondersoeke.<ref name="Eghigian-2024" /> In 1946 het Palmer Fred Crisman se briewe oor sy ontmoetings met ondergrondse wesens gepubliseer.<ref name="Kinsella-2011">{{cite book |last1=Kinsella |first1=Michael |title=Legend-Tripping Online: Supernatural Folklore and the Search for Ong's Hat |date=2011 |publisher=University Press of Mississippi |location=Jackson |isbn=9781604739848 |url=https://academic.oup.com/mississippi-scholarship-online/book/18426 |edition=1. pr}}</ref> Die volgende jaar het Crisman pale metaalfragmente saam met ’n verslag van sy werknemer, Harold Dahl, oor ’n wanwerkende vlieënde piering aan Palmer gestuur.<ref name="Harrison-2007" /><ref name="Gulyas-2015" /> Palmer het Kenneth Arnold gerekruteer om Crisman en Dahl se Maury Island-voorval te ondersoek. Die fragmente het uitgekom as slak van ’n plaaslike smelter, maar die "men in black" wat Crisman en Dahl beweer het hulle volg, sou ’n algemene element in latere VVV-literatuur word.<ref name="Harrison-2007">{{Cite book |last=Harrison |first=Albert A. |url=https://books.google.com/books?id=ORNcQUBAEjUC&pg=PA123 |title=Starstruck: Cosmic Visions in Science, Religion, and Folklore |publisher=Berghahn Books |year=2007 |isbn=978-1-84545-286-5 |page=123 |access-date=October 2, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131012231551/http://books.google.com/books?id=ORNcQUBAEjUC&pg=PA123 |archive-date=October 12, 2013 |url-status=live}}</ref><ref name="Gulyas-2015">{{Cite book |last=Gulyas |first=Aaron John |url=https://archive.org/details/paranormalparano0000guly |title=The Paranormal and the Paranoid: Conspiratorial Science Fiction Television |publisher=Rowman & Littlefield |year=2015 |isbn=9781442251144 |location=Lanham, Maryland |pages=30–31 }}</ref> Gray Barker het die idee van "men in black" wat VVV-getuies intimideer of stilmaak in sy boek ''They Knew Too Much About Flying Saucers'' gewild gemaak.<ref>{{cite news |title=The Legacy of Men in Black |url=https://www.cnn.com/2012/05/24/living/the-legacy-of-men-in-black/index.html |access-date=4 September 2024 |work=CNN |date=24 May 2012 |language=en}}</ref> Palmer het die tydskrif ''Fate'' in 1948 geloods, met die bewering om "die waarheid oor vlieënde pierings" aan te bied.<ref name="Eghigian-2024" /> Dit was die eerste van baie nie-fiksie paranormale tydskrifte, ’n genre wat in die 1950’s gebloei het.<ref name="Mckee-2020" />{{rp|3}}
[[Lêer:Integratron-3.jpg|alt=gedomeerde wit struktuur in die woestyn |Die Integratron|duimnael|links]]
’n Vlieënde piering-beweging het tydens die 1950’s ontwikkel.<ref name="Eghigian-2024" />{{rp|83}} Dit is beïnvloed deur wetenskaplike navorsing, okkulte praktyke, popkultuur, bestaande godsdienste en vroeëre mites. In verslae en in popkultuurmedia soos die 1951-film ''The Day the Earth Stood Still'', is pierings en hul vlieëniers gekarakteriseer as boodskappers.<ref name="Partridge-2003">{{cite book |last1=Partridge |first1=Christopher |title=UFO Religions |date=2003 |publisher=Routledge |location=London |isbn=0-415-26323-9}}</ref> Die eerste golf van sogenaamde contactees, George Van Tassel, George Adamski, Truman Bethurum, Orfeo Angelucci, en George Hunt Williamson, het almal beweer dat hulle aan boord van die pierings gery het en boodskappe vir die mensdom teruggebring het.<ref name="Reece-2007" /> Nuwe godsdienste en instellings het rondom die contactees ontstaan.<ref name="Reece-2007" /> Van Tassel het die Integratron, ’n gedomeerde struktuur naby Landers, [[Kalifornië]], gebou om verdere kontak met buitenaardse wesens, fisieke verjonging en ’n soort spirituele tydreis te fasiliteer.<ref name="Reece-2007" /> Volgens George King het hy die Aetherius Society—’n nuwe godsdienstige beweging beïnvloed deur teosofie—gestig op die direkte instruksie van ’n buitenaardse wese.<ref name="Reece-2007" /> Sommige bestaande godsdienste het begin om vlieënde pierings in te sluit. Die [[Nasie van Islam]] het geleer dat die [[Eskatologie|einde van die wêreld]] deur die "Moederwiel" of "Moedervliegtuig", ’n vlieënde piering half ’n myl wyd, gebring sal word.<ref name="Partridge-2003" /> Terwyl Margaret Murray se "Ou Godsdienst" of heksekultus-hipotese in akademiese kringe diskrediet is, is die kernidee—’n verlore beskawing wat in mites onthou word—in pulp-fiksie, okkulte groepe en die groeiende VVV-beweging omhels.<ref name="Card-2019">{{cite journal |last1=Card |first1=Jeb J. |title=Witches and Aliens: How an Archaeologist Inspired Two New Religious Movements |journal=Nova Religio: The Journal of Alternative and Emergent Religions |date=2019 |volume=22 |issue=4 |pages=44–59 |doi=10.1525/nr.2019.22.4.44 |jstor=26770451 |url=https://www.jstor.org/stable/26770451 |issn=1092-6690|url-access=subscription }}</ref> Verskeie outeurs het gespekuleer dat [[Antieke ruimtevaarders|antieke buiteaardse wesens]] wat VVV’s bestuur, die oorsaak van mites en godsdienste was. Skoolonderwyser Robert Dione het ''God Drives a Flying Saucer'' geskryf om bybelse mirakels en die Miracle of the Sun as die werk van mensagtige buitenaardse wesens wat vlieënde pierings bestuur, te herinterpreteer. Later het Erich von Däniken ''Chariots of the Gods?'' vrygestel, ’n werk van [[pseudowetenskap]] wat antieke artefakte en monumente toegeskryf het aan sy vermeende antieke astronautte.<ref name="Peters-1993">{{Cite web |last=Peters |first=Ted |date=1993 |title=Chariots, UFOs, and the Mystery of God |url=https://www.religion-online.org/article/chariots-ufos-and-the-mystery-of-god/ |website=Religion Online}}</ref>
[[Lêer:1952 UFO Flap - Air Force frequency graph of UFO reports.png|alt=grafiek, details by skakel|duimnael|1952-piek in VVV-verslae]]
Ufologie het as ’n parallelle sosiale beweging ontwikkel.<ref name="Zeller-2021">{{cite journal |last1=Zeller |first1=Benjamin E. |title=(Dis)Enchanted Ufology |journal=Nova Religio |date=1 November 2021 |volume=25 |issue=2 |pages=61–86 |doi=10.1525/nr.2021.25.2.61}}</ref> Die bekende ''Variety''-kolomnis Frank Scully het ''Behind the Flying Saucers'' in 1950 gepubliseer. Die boek bied die neergestorte piering-grap in Aztec, New Mexico, as die ware rekening van ’n buitenaardse vaartuig wat "sagweg soos [[Sonja Henie]] wat ’n stervende swaan naboots, op aarde neergepancake het" en deur die Verenigde State-regering herstel is. Die grapmakers is van bedrog skuldig bevind vir die verkoop van nuttelose wichelroede-toerusting aan die olie-industrie op grond van ’n beweerde buitenaardse oorsprong, maar die boek het een van die mans as ’n dokter met "meer grade as ’n termometer" beskryf.<ref>{{cite book |last=McAndrew |first=James |url=https://www.esd.whs.mil/Portals/54/Documents/FOID/Reading%20Room/UFOsandUAPs/RoswellReportCaseClosed.pdf?ver=2017-05-22-113519-430 |title=The Roswell Report: Case Closed |date=1997 |publisher=US Government Printing Office |isbn=9780160490187 |location=Washington, DC |pages=84–85}}</ref><ref name="Reece-2007"/> Donald Keyhoe het ’n "nuts and bolts"-benadering tot die idee van die regering wat buitenaardse lewe bedek, in sy 1950-boek ''The Flying Saucers Are Real'' gevolg.<ref name="Reece-2007"/> Toe die gewilde en gerespekteerde ''[[Life (tydskrif)|Life]]''-tydskrif in 1952 "Have We Visitors From Space?" loop, wat idees van buitenaardse besoekers ernstig opneem, het ’n golf van waarnemings gevolg.<ref name="Mazur-2017">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=rjwrDwAAQBAJ&pg=PA123 |title=Implausible Beliefs: In the Bible, Astrology, and UFOs |first=Allan |last=Mazur |date=2017 |publisher=Routledge |isbn=978-1-351-51322-7 |via=Google Books}}</ref> Die 1952-waarnemings het Leonard H. Stringfield aangespoor om ’n vroeë VVV-ondersoekgroep genaamd die Civilian Investigating Group for Aerial Phenomena te vorm en navorsing oor VVV’s te publiseer.<ref name="Eghigian-2024"/> Albert K. Bender het sy eie International Flying Saucer Bureau in Bridgeport, Connecticut, in 1952 begin.<ref name="Eghigian-2024"/> Beïnvloed deur hierdie werke, het James W. Moseley begin om die land te toer, getuies te onderhou en ’n nuusbrief vir die groeiende piering-subkultuur te versprei.<ref name="Eghigian-2024"/>
Binne ’n dekade van die eerste piering-waarnemings het verslae na ander lande versprei, wat gelei het tot die ontstaan van plaaslike groepe en ufologe.<ref name="Eghigian-2024" /> Antonio Ribera het ''Centro de Estudios Interplanetarios'' in Spanje begin, en Edgar Jarrold het die Australia Flying Saucer Bureau gestig.<ref name="Eghigian-2024" /> In Frankryk het VVV-groepe oorvleuel met okkultistiese groepe en die anti-kernkragbeweging.<ref name="Eghigian-2024" /> Verslae is meer dikwels gemaak in lande waar VVV-groepe aktief is, soos die Verenigde State, Frankryk, Spanje, die Verenigde Koninkryk, Brasilië, Chili en Argentinië.<ref name="Iain-2024">{{cite web |last1=Todd |first1=Iain |title=Historian Greg Eghigian Looked at the History of Reported UFO Sightings. This Is What He Found. |url=https://www.skyatnightmagazine.com/space-science/flying-saucers-ufo-history |website=www.skyatnightmagazine.com |date=7 August 2024 |access-date=7 September 2024 |language=en}}</ref> Teen die einde van die dekade het ''The Case for the UFO''-outeur Morris K. Jessup oor sy veld nagedink: "Hierdie embrio-wetenskap is so vol kulte, vete en dogmas soos ’n hond vol vlooie. Daar is waarskynlik meer menings oor die aard en doel van VVV’s as wat daar ufologe is."<ref name="Dirda-2023">{{cite news |last1=Dirda |first1=Michael |title='Flying Saucers Are Real!': Womack's New Book Looks at the Heyday of UFO Lore |url=https://www.washingtonpost.com/entertainment/books/flying-saucers-are-real-womacks-new-book-looks-at-the-heyday-of-ufo-lore/2016/10/12/d15d6134-8b27-11e6-bff0-d53f592f176e_story.html |access-date=24 August 2024 |newspaper=Washington Post |date=12 April 2023 |archive-url=https://archive.today/20221014164916/https://www.washingtonpost.com/entertainment/books/flying-saucers-are-real-womacks-new-book-looks-at-the-heyday-of-ufo-lore/2016/10/12/d15d6134-8b27-11e6-bff0-d53f592f176e_story.html |archive-date=2022-10-14}}</ref><ref name="Eghigian-2024" />
{{multiple image
| perrow = 1
| total_width = 250
| image1 =
| image2 = Sears & Roebuck 742-461 TURD Gas Lantern 1930s (cropped) (cropped).jpg
| footer = Adamski word vermoed om ook ’n 1930’s gaslantern gebruik het.
}}
VVV-fotografie het as ’n subgenre van dokumentêre fotografie ontstaan, wat dikwels wasige of abstrakte skywe wys wat deur andersins alledaagse omgewings raam word.<ref name="Joseph-2015" /> Opmerklike voorbeelde sluit in die 1950 McMinnville-foto's,<ref name="debunker.com">{{Cite web |last=Sheaffer |first=Robert |date=10 September 2010 |title=The Trent UFO Photos McMinnville, Oregon - May 11, 1950 |url=http://www.debunker.com/trent.html |website=The Debunker's Domain}}</ref><ref name="The Trent UFO Photos">{{Cite web |last=Sheaffer |first=Robert |date=September 10, 2014 |title=The Trent UFO Photos - |url=http://www.debunker.com/trent.html |access-date=12 April 2018 |website=www.debunker.com}}</ref><ref name="Bartholomew-2000" /> die Passaic UFO photographs,<ref>{{cite web |title=Ronald Reagan Sees a UFO |url=https://science.howstuffworks.com/space/aliens-ufos/ronald-reagan-ufo.htm |website=HowStuffWorks |access-date=4 September 2024 |language=en-us |date=1 January 1970}}</ref> en die foto's van contactee George Adamski.<ref name="Joseph-2015">{{Citation |last=Joseph |first=Branden W. |title=Nose-To-Nose With a Mutant: UFO Photography |date=2015 |work=Imponderable: The Archives of Tony Oursler |url=https://comparativemedia.columbia.edu/nose-nose-mutant-ufo-photography |place=Zurich |publisher=LUMA Foundation}}</ref> Sommige van die beweerde vlieënde piering-foto's van die era was grape, geskep met alledaagse voorwerpe soos hubcaps.<ref name="Barber-2022" /> Die Duitse rakettekenaar Walther Johannes Riedel het George Adamski se VVV-foto's ontleed en gevind dat hulle vervals is. Die VVV se "landingsstutte" was General Electric gloeilampe met GE-logo's sigbaar daarop.<ref name="Nong-2021">{{cite news |last1=Nóng |first1=Xã Luận Tin |title=Do You Remember Dolores Barrios, the Woman from the Planet Venus?? |url=https://www.xaluannews.com/modules.php?name=News&file=article&sid=3226334 |access-date=21 August 2024 |work=www.xaluannews.com |date=4 August 2021}}</ref><ref name="Moseley-2002">{{cite book |last1=Moseley |first1=James W. |last2=Pflock |first2=Karl T. |title=Shockingly Close to the Truth! Confessions of a Grave-Robbing Ufologist |date=2002 |publisher=Prometheus Books |location=Amherst, NY |isbn=1-57392-991-3 |page=69}}</ref> VVV-navorsers Joel Carpenter het die liggaam van Adamski se "vlieënde piering" as die lampskerm van ’n 1930’s druklantern geïdentifiseer.<ref>{{cite web |url=http://www.beamsinvestigations.org/Adamski%20Scout%20Ship%20Hoax.pdf |title=Preliminary Notes on the Adamski Scout Ship Photos |access-date=8 June 2017 |last=Carpenter |first=Joel}}</ref><ref>{{cite book |url=https://archive.org/details/ACriticalAppraisalOfGeorgeAdamskiTheManWhoSpokeToTheSpaceBrothers |title=A Critical Appraisal of George Adamski The Man Who Spoke to the Space Brothers |last=Hallet |first=Marc |publisher=Self-published |date=2015 |page=70}}</ref>
Vlieënde pierings word nou as retro beskou en emblematies van die 1950’s en van wetenskapsfiksie B-flieks.<ref name="Kelly-2014">{{cite news |last1=Kelly |first1=Jon |title=The Lasting Allure of the Flying Saucer |url=https://www.bbc.com/news/magazine-27796697 |work=BBC News |date=12 June 2014}}</ref><ref name="Barber-2022">{{cite web |last1=Barber |first1=Nicholas |date=14 July 2022 |title=The UFO Sightings That Swept the US |url=https://www.bbc.com/culture/article/20220714-the-ufo-sightings-that-swept-the-us |website=BBC |access-date=7 September 2024}}</ref> Die term "vlieënde piering" is geleidelik deur "VVV" en later "UAP" vervang.<ref>{{Cite magazine |last=Eghigian |first=Greg |title=UFOs, UAPs—Whatever We Call Them, Why Do We Assume Mysterious Flying Objects Are Extraterrestrial? |url=https://www.smithsonianmag.com/air-space-magazine/ufos-uapswhatever-we-call-them-why-do-we-assume-mysterious-flying-objects-are-extraterrestrial-180978374/ |access-date=18 July 2024 |magazine=Smithsonian Magazine |language=en}}</ref> Skywe het opgehou om die standaardvorm in VVV-verslae te wees,<ref name="Rao-2023">{{cite news |last1=Rao |first1=Smriti |title=UFO Sightings: The Shapes They Are A-Changing |url=https://www.discovermagazine.com/the-sciences/ufo-sightings-the-shapes-they-are-a-changing |access-date=22 August 2024 |work=Discover Magazine |date=Jun 28, 2023 |language=en}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Wiley |first=Chris |date=2023-08-04 |title=The Enticing Mysteries of U.F.O. Photography |url=https://www.newyorker.com/culture/photo-booth/the-enticing-mysteries-of-ufo-photography |archive-url=https://archive.today/20230804165219/https://www.newyorker.com/culture/photo-booth/the-enticing-mysteries-of-ufo-photography |archive-date=2023-08-04 |magazine=The New Yorker}}</ref> en ’n wyer verskeidenheid voorwerpe is gerapporteer.<ref name="Gnerre-2019" /> Onlangse verslae beskryf meer dikwels sferiese en driehoekige VVV’s.<ref name="Gottschalk-2018">{{cite web |last1=Gottschalk |first1=Molly |title=These Drawings Show How Pop Culture Has Changed the Way We See UFOs |url=https://www.artsy.net/article/artsy-editorial-drawings-pop-culture-changed-way-ufos |website=Artsy |language=en |date=20 March 2018}}</ref><ref>{{cite web |title=Flying Saucers Are So 1947. This Is the New Shape of the Modern UFO |url=https://www.popularmechanics.com/military/aviation/a43918091/new-shape-of-modern-ufos/ |website=Popular Mechanics |access-date=12 October 2024 |date=17 May 2023}}</ref>
==Beskrywing==
=== Identifikasie ===
[[Lêer:Sun dog with reflection over Brofjorden.jpg|duimnael|’n [[Parhelium|byson]] veroorsaak deur yskristalle, sigbaar links van die son]]
Kenneers het die meerderheid vlieënde piering- en breër VVV-verslae geïdentifiseer met bekende verskynsels.<ref name="Huang-2022">{{cite news |last1=Huang |first1=Nancy |title=UFO Sightings Are Real, but Aliens Are Not Responsible |url=https://now.northropgrumman.com/ufo-sightings-are-real-but-aliens-are-not-responsible |work=Northrop Grumman |date=21 March 2022 |language=en}}</ref> Britse regeringsondersoeke in die 1950’s het bevind dat die oorgrote meerderheid van verslae verkeerde identifikasies of grappies was.<ref name="Eghigian-2024"/>{{rp|111}} Algemene verklarings vir piering-waarnemings sluit in die planeet Venus, weerfenomene soos yskristalle, ballonne en lugafval.<ref name="Achenbach-2021">{{cite news |last1=Achenbach |first1=Joel |title=Dear Earthlings: Please Stop Obsessing About UFOs |url=https://www.washingtonpost.com/magazine/2021/08/11/stop-ufo-mania-no-evidence-of-aliens/ |newspaper=Washington Post |date=11 August 2021 |language=en}}</ref> Die VSA Mariniers en General Mills het duisende top-geheime Skyhook spioenasie-ballonne teen die middel van die 1950’s geloods. Omdat hulle teen hoë hoogte gesweef het, was dit moeilik om die spoed van die massiewe ballonne te beoordeel, en hulle is wyd gerapporteer as vlieënde pierings.<ref name="Baker-2024">{{cite news |last1=Baker |first1=Nicholson |title=No Aliens Haven't Visited the Eart |url=https://nymag.com/intelligencer/article/leslie-kean-ufo-sightings-aliens.html |access-date=9 October 2024 |work=Intelligencer |date=31 January 2024 |language=en}}</ref> Kentucky Air National Guard-vlieënier Thomas Mantell is dood terwyl hy ’n onbekende ronde voorwerp "van geweldige grootte" agtervolg het,<ref name="Peebles-1994" /> later geïdentifiseer as ’n Skyhook-ballon.<ref name="Graff2023">{{cite news |last1=Graff |first1=Garrett M. |title=A History of Confusing Stuff in the Sky |url=https://www.theatlantic.com/ideas/archive/2023/02/-chinese-spy-balloon-shot-down-ufo-history/672982/ |access-date=16 November 2023 |work=The Atlantic |date=8 February 2023 |archive-url=https://archive.today/20230209131504/https://www.theatlantic.com/ideas/archive/2023/02/-chinese-spy-balloon-shot-down-ufo-history/672982/ |archive-date=9 February 2023 |language=en}}</ref> Nuusmedia het Mantell as iemand wat "’n vlieënde piering agtervolg" het, neergestort, en sommige verlore Skyhook-ballonne is opgespoor deur nuusverslae van VVV-waarnemings.<ref name="Hambling-2002">{{cite magazine |last1=Hambling |first1=David |title=The Secrets of Area 51: classified balloons and flying saucers |url=https://www.skeptic.org.uk/2002/07/the-secrets-of-area-51-classified-balloons-and-flying-saucers/ |website=The Skeptic |date=1 July 2002}}</ref>
In die middel van die 1950’s het sielkundiges begin om te bestudeer waarom mense in vlieënde pierings glo ten spyte van die gebrek aan bewyse. Die Franse psigiater Georges Heuyer het die verskynsel as ’n soort globale folie à deux, of gedeelde waan, gesien, uitgelok deur vrees vir ’n moontlike nukleêre holocaust.<ref name="Eghigian-2024" /> In die 1970’s het die Franse VVV-navorsers Michel Monnerie gerapporteerde verslae wat later geïdentifiseer is, met dié wat onverklaarbaar gebly het, vergelyk. Monnerie het geen verskil gevind in die frekwensie van parapsigologiese verskynsels wat langs die waarnemings gerapporteer is nie. Hierdie bevindinge het hom gelei om die tesis te ontwikkel dat die piering-spesifieke ervarings ’n "psigososiale" proses van miteskepping was wat deur, maar nie veroorsaak deur, lugverskynsels was. Hierdie psigososiale VVV-hipotese het ’n gewilde verklaring in Frankryk geword.<ref>{{cite book |last=Monnerie |first=Michel |date=1977 |title=Et Si Les OVNIs N'existaient Pas? |location=Paris |publisher=Les Humanoïdes Associés |language=fr |trans-title=What If UFOs Do Not Exist?}}</ref><ref name="Eghigian-2024" />
=== Gerapporteerde waarnemings ===
[[Lêer:UFO Sightings Chart.jpg|duimnael|alt=diagram met reeks gerapporteerde OVV-vorms |Sketse van gerapporteerde vlieënde pierings (uit die VK Nasionale Argiewe)]]
Ooggetuiebeskrywings verskil in gerapporteerde voorkoms, beweging en doel. In ’n 1963-oorsig van vlieënde pierings het sterrekundige Donald Howard Menzel sekere breë eienskappe oor waarnemings gevind, maar opgemerk dat "geen twee verslae presies dieselfde tipe VVV beskryf nie."<ref name="Menzel-1963-Description"/> Menzel het gevind dat pierings gewoonlik as rond gerapporteer word, maar sluit voorwerpe in wat soos eetskottels, traandrope, sigare, nierboontjies, die planeet [[Saturnus]], en garing spindels lyk. Pierings word dikwels gerapporteer met ’n koepel of knopvormige uitsteeksel op die boonste kant. Grootte-skattings het gewissel van 6 m tot meer as 610 m in deursnee. Menzel het gevind dat pierings in byna elke kleur gerapporteer word, dikwels gloeiend of flitsend. Die waarnemings het min konsekwentheid in gerapporteerde beweging gehad. Getuies het klanke beskryf wat wissel van ’n donderslag tot totale stilte. Waarnemings het tipies snags plaasgevind, rond sononder of sonsopkoms. Byna alle getuies het afgeleë pierings in vlug beskryf.<ref name="Menzel-1963-Description">{{Cite book |last1=Menzel |first1=Donald Howard |url=https://www.gutenberg.org/ebooks/66639 |title=The World of Flying Saucers: A Scientific Examination of a Major Myth of the Space Age |last2=Boyd |first2=Lyle Gifford |language=en |date=1963 |via=Project Gutenburg |chapter=The Saucer Worlds |pages=[https://www.gutenberg.org/cache/epub/66639/pg66639-images.html#Page_7 7], [https://www.gutenberg.org/cache/epub/66639/pg66639-images.html#Page_9 9], [https://www.gutenberg.org/cache/epub/66639/pg66639-images.html#Page_10 10]}} [https://catalog.hathitrust.org/Record/001115219 Scan] – via HathiTrust.</ref> Menzel het tot die gevolgtrekking gekom: "Geen enkele verskynsel kon moontlik sulke oneindige verskeidenheid vertoon nie."<ref name="Menzel-1963-Description"/>
As ’n getuie ’n bemanning van ’n piering beskryf, beskou hulle hulle gewoonlik as buitenaards.<ref name="Sagan-1997" /> Grys buitenaardse wesens ("grey aliens") het geleidelik die mees gerapporteerde tipe vlieënier geword, maar ’n wye verskeidenheid wesens is gerapporteer.<ref name="cdbb-ce4k-1995">{{Cite book|url=https://archive.org/details/closeencounterso00brya_0|title=Close Encounters of the Fourth Kind: Alien Abduction, UFOs, and the Conference at M.I.T.|last=Bryan|first=C. D. B.|publisher=Alfred A. Knopf, Inc|year=1995|isbn=978-0-679-42975-3|edition=First|location=NY, US|oclc=32390030|url-access=registration|page=68}}</ref> Die diversiteit was groter in die 1950’s en vroeë 1960’s, toe getuies die buitenaardse wesens verskeie as behaard, onbehaard, monstersagtig, pragtig, reusagtig, dwergagtig, robotagtig, insekagtig, voëlachtig, Nordiese buitenaardse wesens, of grysvel-agtig beskryf het.<ref name="Iain-2024" /><ref name="Sagan-1997">{{cite book |last=Sagan |first=Carl |author-link=Carl Sagan |url=https://archive.org/details/B-001-001-709 |title=The Demon-Haunted World |date=1997 |publisher=Headline |isbn=978-0-7472-5156-9 |edition=Paperback |location=London |pages=69, 123–127}}</ref> Die historikus Greg Eghigian argumenteer dat hierdie geleidelike standaardisering ’n kulturele proses aandui om ’n breed herkenbare ontwerp te skep.<ref name="Iain-2024" />
Getuies beskryf en beeld vlieënde pierings konsekwent uit as vooruitgang op tydgenootlike tegnologie. By die vergelyking van die 1947 piering-verslae met die mystery airships van die 1800’s, het die sosioloog Robert Bartholomew gevind dat die beweerde waarnemings "populêre sosiale en kulturele verwagtinge van elke periode weerspieël".<ref name="Bartholomew-2000" /> Die mystery airship-waarnemings van die 1800’s het details soos metaalrompe, propellers, soekligte en groot vlerke ingesluit.<ref name="Bartholomew-2000" /> Die 1947-waarnemings—wat maande voor [[Chuck Yeager]] die [[klankmuur]] gebreek het—het die "ongelooflike spoed" van vlieënde pierings beklemtoon.<ref name="Kottmeyer-2017">{{cite book |last=Kottmeyer |first=Martin S. |url=https://books.google.com/books?id=eHo2DwAAQBAJ&pg=PT238 |title=Why Statues Weep: The Best of the "Skeptic" |date=2017 |publisher=Routledge |isbn=978-1134962525 |editor-last=Grossman |editor-first=Wendy M. |location=Oxfordshire, England |chapter=Why Have UFOs Changed Speed Over the Years? |editor-last2=French |editor-first2=Christopher C. |chapter-url=https://archive.org/details/whystatuesweepbe0000gros/page/170/}}</ref> Terwyl die meeste 1947-verslae op spoed gefokus het, het dit in 1971 tot 41 persent en in 1986 tot 22 persent gedaal.<ref name="Kottmeyer-2017" /> In die 1950’s was swevende vlieënde pierings geassosieer met kontakpersone en grappies. Teen 1986 is byna die helfte van gerapporteerde VVV’s gesê om stadig te sweef of roerloos te bly.<ref name="Kottmeyer-2017" />
=== Fiksie-uitbeeldings ===
In popkultuurmedia het vlieënde pierings ’n verandering in beweging ondergaan wat soortgelyk is aan die verskuiwing in ooggetuieverslae. Vroeë uitbeeldings het klem gelê op hoëspoedmanoeuvres, maar later media het geleidelik verskuif na stadig swevende skywe.<ref name="Kottmeyer-2017" /> Vroeë rolprente soos ''The Flying Saucer'' (1950) en fliekreekse soos ''Bruce Gentry – Daredevil of the Skies'' (1949), wys pierings wat teen hoë snelhede verbyjaag. ''The Day the Earth Stood Still'' (1951) noem hoë snelhede wat deur radar opgespoor is, maar sluit ook ’n stadige landingtoneel in. Die 1960’s televisiereeks ''The Invaders'' bevat prominent ’n stadige landingtoneel in elke episode. Baie latere ikoniese vlieënde piering-films, insluitend ''[[Close Encounters of the Third Kind]]'' (1977) en ''Fire in the Sky'' (1993), beeld sweef- en stadige bewegings uit.<ref name="Kottmeyer-2017" />{{rp|175}}
=== Popkultuur ===
[[Lêer:Earth vs. the Flying Saucers (1956) by Fred F. Sears, trailer.webm|duimnael|thumbtime=10|''Earth vs. the Flying Saucers'' (1956)]]
Sedert die laat 1940’s het vlieënde skywe toenemend geassosieer geword met ’n kulturele konsep van buitenaardse wesens wat die sosiale en politieke angs van die 20ste eeu weerspieël. Fiktiewe vlieënde pierings verteenwoordig kommer oor atomoorlog, die Koue Oorlog, verlies van liggaamlike integriteit, xenofobie, regeringsgeheimhouding, en die vraag of die mensdom alleen in die heelal is.<ref name="Horton-2021">{{Cite web |last=Horton |first=Adrian |date=25 June 2021 |title=How Pop Culture Has Shaped Our Understanding of Aliens |url=https://www.theguardian.com/culture/2021/jun/25/how-pop-culture-has-shaped-our-understanding-of-aliens |access-date=12 September 2024 |website=The Guardian}}</ref> Verslae van getuies het popkultuurmedia beïnvloed, wat gelei het tot groter belangstelling in vlieënde pierings.<ref name="Horton-2021" /> Vir die film ''Earth vs. the Flying Saucers'' het produsent Charles H. Schneer Donald Keyhoe se VVV-boeke vir die draaiboek aangepas, terwyl spesiale effekte-kunstenaar Ray Harryhausen met contactee George Adamski oor die piering-ontwerp geraadpleeg het.<ref>{{cite book |last1=Hankin |first1=Mike |title=Ray Harryhausen - Master of the Majicks Vol. 2: The American Films |date=14 September 2008 |publisher=Ray Harryhausen - Majicks |isbn=978-0-9817829-0-4 |url=https://books.google.com/books?id=1voGbBwpB9sC |pages=146–147}}</ref> Geen korrelasie is gevind tussen die vrystelling van groot VVV-films en pieke in waarnemings nie.<ref name="Eghigian-2024" /> ’n Skyf, dikwels met ’n koepel of wat ’n ligstraal uitsit, het visuele kortsluiting vir buitenaardse wesens geword.<ref name="Barber-2022" /> In 2017 is die vlieënde piering-emoji by [[Unicode]] gevoeg.<ref>{{multiref2
|{{Cite web |date=26 May 2021 |title=Ready To Make Contact With The 🛸 UFO Emoji? |url=https://www.dictionary.com/e/emoji/ufo-emoji/ |access-date=4 September 2024 |website=Dictionary.com}}
|{{cite dictionary |title=🛸 UFO emoji |date=26 May 2021 |url=https://www.dictionary.com/e/emoji/ufo-emoji/ |dictionary=Dictionary.com}}
|{{cite news |title=Face palm: When the emoji you want doesn't exist |url=https://www.bbc.com/news/technology-57848226 |access-date=4 September 2024 |date=23 July 2021 |first1=Sarah |last1=Treanor |first2=Vivienne |last2=Nunis}}
}}</ref>
Alhoewel die simbool nou buitenaardse lewe beteken, het soortgelyke motiewe in die verlede onverwante godsdienstige en sterrekundige betekenisse gehad. Sommige ufologe het probeer om premoderne kuns te herinterpreteer om pseudohistoriese aansprake van antieke buitenaardse interaksies met die mensdom te ondersteun. Ufologe beweer dat vroeë uitbeeldings van vlieënde skywe ’n historiese basis kan vestig vir hul bestaan as fisieke vaartuie of een of ander ander tipe eksterne verskynsel. Tog het kenners konsekwent vermeende uitbeeldings van antieke VVV’s as artefakte van die kulture wat hulle geproduseer het, verduidelik. Byvoorbeeld, die Italiaanse Renaissance-skilder Carlo Crivelli het ’n skyfvormige element in sy 1486 altaarstuk ''The Annunciation, with Saint Emidius'' geplaas wat kuns-historikus Massimo Polidoro as "’n wervelstorm van engele in die wolke" beskryf het. Die kunstenaars en gehore van daardie tyd het dit as ’n artistieke toestel verstaan wat die invloed van die Christelike God verteenwoordig, nie buitenaardse wesens nie. Die toestel is duideliker in baie tydgenootlike werke gesien, veral Luca Signorelli se 1491 ''Annunciation''.<ref>{{multiref2
|{{cite magazine |last1=Kreidler |first1=Marc |title=There's a UFO in My Painting! |date=1 May 2005 |volume=29 |issue=3 |pages=22–23 |magazine=Skeptical Inquirer |url=https://cdn.centerforinquiry.org/wp-content/uploads/sites/29/2005/05/22164635/p22.pdf}}
|{{cite magazine |last1=Polidoro |first1=Massimo |date=2018 |title=Does the Vatican Hold a Painting of a UFO? |journal=Skeptical Inquirer |publisher=Committee for Skeptical Inquiry |volume=42 |issue=3 |page=19}}
|{{Cite web |last=Cuoghi |first=Diego |date=2002 |title=Part 1 |url=http://sprezzatura.it/Arte/Arte_UFO_1_eng.htm |website=Art and UFO |translator-first=Daniela |translator-last=Cisi}}
|{{cite web |last1=Cuoghi |first1=Diego |title=Part 2 |url=http://sprezzatura.it/Arte/Arte_UFO_2_eng.htm |work=Art and UFO |translator-first=Daniela |translator-last=Cisi |date=2002}}
|{{cite web |last1=Cuoghi |first1=Diego |title=Part 5 |url=http://sprezzatura.it/Arte/Arte_UFO_5_eng.htm |work=Art and UFO |translator-first=Leonardo |translator-last=Serni |date=2002}}
|{{Cite web |last=Speigel |first=Lee |date=2015-12-23 |title=Look! Is That A UFO Over Jesus' Head? |url=https://www.huffpost.com/entry/ufos-in-renaissance-art_n_5679991de4b014efe0d7044b |access-date=2024-09-13 |website=HuffPost |language=en}}
}}</ref>
=== Literatuur ===
{{multiple image
| align = right
| caption_align = center
| total_width = 320
| image1 = Amazing Stories August 1946 back cover.png
| alt1 = omslag, details by skakel
| caption1 = 1946
| image2 = Amazing Stories October 1957.jpg
| alt2 = omslag, details by skakel
| caption2 = 1957
| footer = Vlieënde skyf-vormige vaartuie uitgebeeld op pulp-tydskrifte uit 1946 en 1957
}}
Verskeie voorlopers van moderne vlieënde pierings het in wetenskapsfiksie-literatuur verskyn, insluitend The Shaver Mystery.<ref name="Maughan-2016">{{cite web |last1=Maughan |first1=Tim |title=Your Coffee Table Needs This Lavish Collection of Retro UFO Pulp Fiction Art |url=https://www.vice.com/en/article/flying-saucers-are-real-jack-womack-pulp-fiction-cover-art/ |website=VICE |access-date=2 October 2024 |date=10 August 2016}}</ref> Richard Sharpe Shaver se verhale oor ’n geheime tegnologies gevorderde beskawing van "skadelike robotte" binne die aarde is as ’n ware rekening van sy lewe gepubliseer.<ref name="Gulyas-2013">{{cite book |last1=Gulyas |first1=Aaron John |title=Extraterrestrials and the American Zeitgeist: Alien Contact Tales Since the 1950s |date=11 May 2013 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0168-7 |pages=30–36 |url=https://books.google.com/books?id=bPxRk_-Wv1wC |language=en}}</ref> Terugslag uit die wetenskapsfiksie-gemeenskap het oorgedra na VVV-literatuur.<ref name="Mckee-2020"/> Pierings het wel in konvensionele wetenskapsfiksie verskyn,<ref>{{cite book |last1=Asimov |first1=Isaac |editor-last1=Asimov |editor-first1=Isaac |editor-last2=Greenberg |editor-first2=Martin Harry |editor-last3=Waugh |editor-first3=Charles Gordon |title=Flying Saucers |date=1987 |publisher=Fawcett Crest |isbn=978-0-449-21400-8 |language=en |chapter=Introduction}}</ref> maar ’n genre het ontstaan wat fantastiese verhale as óf waar óf plausibel waar behandel het.<ref name="Stupple-1977">{{cite journal |last1=Stupple |first1=David |last2=Dashti |first2=Abdollah |title=Flying Saucers and Multiple Realities: A Case Study in Phenomenological Theory |journal=Journal of Popular Culture |date=1977 |volume=11 |issue=2 |pages=479–493 |doi=10.1111/j.0022-3840.1977.00479.x |hdl=2027.42/75099 |url=https://deepblue.lib.umich.edu/bitstream/handle/2027.42/75099/j.0022-3840.1977.00479.x.pdf}}</ref> Die debuutuitgawe van ''Mystic''-tydskrif het lesers gevra: "Wanneer jy hierdie storie lees, sal jy vir jouself sê dat dit fiksie is; die redakteurs verseker jou dat dit is. Maar wat as—dit nie is nie?"<ref>{{cite web |last1=Crumm |first1=David |title=Amazing Ray Palmer, the Pulp Pioneer Behind the Flying Saucer Craze |url=https://readthespirit.com/explore/ray-palmer-interview-with-biographer-fred-nadis-about-flying-saucers-and-pulp-fiction/ |website=Read the Spirit |publisher=Front Edge Publishing |access-date=2 October 2024 |date=June 29, 2013}}</ref> ''The Fortec Conspiracy'', ’n wetenskapsfiksie-roman, het beide uit en in neergestorte piering-gerugte geput.<ref name="Smith-2000">{{cite book |last=Smith |first=Toby |url=https://books.google.com/books?id=9qSxyR0i6goC |title=Little Gray Men: Roswell and the Rise of a Popular Culture |date=2000 |publisher=University of New Mexico Press |isbn=978-0826321213 |location=Albuquerque |page=82}}</ref> Groot koerante het selde resensies vir piering-boeke gedoen, maar het hul sensasionele advertensies gedruk wat beweer het dat vlieënde pierings geland het of bedek word. Kultuurstudies-geleerde Jonathan Gray beskryf hierdie tipe wydgesiene alarmistiese advertensie as ’n parateks (verwantskap met die sentrale teks, maar nie deel daarvan nie), wat ’n veel wyer gehoor as die teks self kan bereik.<ref name="McAllister-2022"/>
[[Lêer:They Knew Too Much About Flying Saucers ad (crop).png|duimnael|alt=’n Advertensie lees: "Waarom is hierdie mans verstil? Hulle het te veel geweet oor vlieënde pierings"|Advertensie geformateer soos ’n koerantartikel<ref>{{cite news |author=University Books |title=They Knew Too Much About Flying Saucers |url=https://www.newspapers.com/article/the-los-angeles-times-they-knew-too-much/163409755/They |work=The Los Angeles Times |date=24 June 1956 |page=100}}</ref>]]
Advertensies het kulturele belangstelling in vlieënde pierings vanaf die vroegste verslae benut. Tydskrifte is bevorder as biedend skeptiese, ontmaskerende verklarings vir die verskynsel. Van 1947 tot in die 1970’s het bemarking die skywe se potensiaal as gevorderde tegnologie benut. Teen die 1980’s is pierings in advertensies gebruik om eerder ontzag vir hul potensiële vlieëniers as futurisme op te roep.<ref name="McAllister-2022">{{cite journal |last1=McAllister |first1=Matthew P. |last2=Eghigian |first2=Greg |title=Flying Saucers and UFOs in US Advertising During the Cold War, 1947–1989 |journal=Advertising & Society Quarterly |date=2022 |volume=23 |issue=3 |doi=10.1353/asr.2022.0028 |url=https://muse.jhu.edu/article/868219 |issn=2475-1790}}</ref>
Buitenaardse wesens en vlieënde skywe was algemeen in 1950’s wetenskapfiksie-streekstrips wat gebloei het ná die "Golden Age of Comic Books".<ref name="Reece-2014" /> Geloods in die 1960’s, het die stripverhaal-antologie ''UFO Flying Saucers'' illustrasies van vermeende ware waarnemings bevat.<ref name="Reece-2014">{{cite web |last1=Reece |first1=Gregory L. |title=Where Do They Come From? What Do They Want? |url=https://www.popmatters.com/182966-where-do-they-come-from-what-do-they-want-2495648430.html |website=PopMatters |access-date=1 October 2024 |date=19 June 2014}}</ref> Die openingslyn van sy eerste uitgawe het verklaar: "Ons wetenskaplikes het hulle gesien! Ons vlieëniers het teen hulle geveg!"<ref>{{cite web |title=UFO Flying Saucers |issue=1 |date=1968 |publisher=[[Gold Key Comics]] |story=The UFOs and Flying Saucers! |url=https://archive.org/details/ufo-flying-saucers-issue-1/page/n2/mode/1up |page=1 |writer=[[Leo Dorfman|Dorfman, Leo]] |artist=Certa, Joe}}</ref> Soos die 1950’s vorder het, het vorige pulp-lesers hul aandag na die groeiende medium van televisie verskuif.<ref>{{cite news |title=Out of This World |url=https://www.smh.com.au/entertainment/movies/out-of-this-world-20050423-gdl6jq.html |website=The Sydney Morning Herald |access-date=2 October 2024 |language=en |date=23 April 2005}}</ref>
=== Film en televisie ===
[[Lêer:Encina Drive-in Ad - 4 May 1956, CA.jpg|duimnael|Filmplakkaat vir ’n drive-in bioskoop wat ''Forbidden Planet'' wys]]
Baie vroeë uitbeeldings van vlieënde pierings het hulle met die Koue Oorlog verbind.<ref name="Eghigian-2024"/> Die 1949-filmreeks ''Bruce Gentry – Daredevil of the Skies'' het ’n mensgemaakte vlieënde piering uitgebeeld,<ref>Greer, John Michael. ''The UFO Phenomenon: Fact, Fantasy and Disinformation''. Woodbury, Minnesota: Llewellyn Publications, 2009. {{ISBN|978-0-73871-319-9}}. p.33</ref> en die 1950-film ''The Flying Saucer'' het op Koue Oorlog-spioenasie gefokus.<ref name="Eghigian-2024"/> Piering-films in die 1950’s het buitenaardse vlieëniers uitgebeeld, maar baie het steeds op Koue Oorlog-vrese gefokus.<ref name="meehan-1998"/> ''The Thing from Another World'' (1951) was ’n losse aanpassing van John W. Campbell se "Who Goes There?", opgedateer om buitenaardse wesens in te sluit en na Alaska verplaas, waar Amerikaners ’n Russiese aanval gevrees het.<ref name="meehan-1998"/> Later daardie jaar het ''The Day the Earth Stood Still'' sy mensagtige buitenaardse Klaatu gehad om gehore eksplisiete waarskuwings oor ’n moontlike kernholocaust te gee.<ref name="meehan-1998"/>{{rp|4}} ''The Day the Earth Stood Still'' en ''The Thing from Another World'' was finansiële suksesse wat die mark vir ’n "buitenaardse besoeker"-subgenre van wetenskapsfiksie gevestig het wat vlieënde pierings in bestaande ruimte-opera-tropes ingesmelt het.<ref name="Eghigian-2024"/> Stadig swevende skywe, soos dié uit die landingstoneel in ''The Day the Earth Stood Still'', het deur wetenskapsfiksie verskyn, insluitend ''It Came from Outer Space'' (1953), ''Earth vs. the Flying Saucers'' (1956), en die televisiereeks ''The Invaders''.<ref name="Kottmeyer-2017" /> Terwyl contactees buitenaardse wesens as weldadige boodskappers beskryf het, het Hollywood-flieks hulle dikwels as monstersagtige antagoniste uitgebeeld.<ref name="Eghigian-2024"/>
Ander lande het die grotendeels Amerikaanse verskynsel op verskillende tye aangepas en elemente van die plaaslike kultuur bygevoeg. Vroeë Britse rolprente was lae-begroting produksies soos ''Devil Girl from Mars'' (1954) en ''Stranger from Venus'' (1954).<ref name="BFIsearch">{{Cite web|title=Devil Girl from Mars|url=https://collections-search.bfi.org.uk/web/Details/ChoiceFilmWorks/150016673|access-date=16 December 2023|website=British Film Institute Collections Search}}</ref><ref>{{Cite web|last=Lenera|first=Dr|date=7 January 2024|title=Devil Girl From Mars [1954]|url=https://horrorcultfilms.co.uk/2024/01/devil-girl-from-mars-1954/|access-date=13 September 2024|website=Horror Cult Films}}</ref> Japannese rolprentmakers het vlieënde skywe en buitenaardse indringers in die ''tokusatsu''-tradisie ingesluit in middel-50’s films soos ''Fearful Attack of the Flying Saucers'' en ''Warning from Space''.<ref name="Warning-from-Space">{{multiref2
|{{cite book |last1=Galbraith |first1=Stuart |title=Japanese science fiction, fantasy, and horror films : a critical analysis of 103 features released in the United States, 1950-1992 |date=1994 |publisher=McFarland |location=Jefferson, North Carolina |isbn=978-0-89950-853-5 |pages=21–23 |url=https://archive.org/details/japanesesciencef00unse}}
|{{Cite web |last=Erickson |first=Glenn |date=29 September 2020 |title=Warning from Space |url=https://trailersfromhell.com/warning-from-space/ |access-date=13 September 2024 |website=Trailers From Hell}}
|{{cite web |last1=Lenera |title=Warning From Space [1956]: On Blu-ray Now |url=https://horrorcultfilms.co.uk/2020/10/warning-from-space-1956-on-blu-ray-now/ |website=Horror Cult Films |access-date=13 September 2024 |date=29 October 2020}}
|{{Cite book |last=Galbraith |first=Stuart |url=https://archive.org/details/japanesefilmogra0000galb |title=The Japanese filmography : a complete reference to 209 filmmakers and the over 1250 films released in the United States, 1900 through 1994 |date=1996 |publisher=McFarland |isbn=978-0-7864-0032-4 |location=Jefferson, North Carolina |page=63}}
}}</ref> Indiese rolprente het begin om buitenaardse indringers in die 1960’s in te sluit, begin met die Tamil-taalrolprent ''Kalai Arasi''.<ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=Wg_RCwAAQBAJ&q=kalaiarasi+queen+of+arts&pg=PA56 |title=The Liverpool Companion to World Science Fiction Film |publisher=[[Oxford University Press]] |year=2014 |isbn=978-1-78138-038-3 |editor-last=Fritzsche |editor-first=Sonja |pages=56 |access-date=18 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210607141822/https://books.google.com/books?id=Wg_RCwAAQBAJ&q=kalaiarasi+queen+of+arts&pg=PA56 |archive-date=7 June 2021 |url-status=live}}</ref> ’n aanpassing van ''Bankubabur Bandhu'' deur [[Satyajit Ray]] is nooit voltooi nie, maar mag ander werke van wetenskapsfiksie beïnvloed het.<ref>{{Cite news |last=Khan |first=Murtaza Ali |date=16 June 2018 |title=Did Steven Spielberg Plagiarise Satyajit Ray's The Alien? |url=https://www.newslaundry.com/2018/06/16/did-steven-spielberg-plagiarise-satyajit-rays-the-alien |access-date=13 September 2024 |work=Newslaundry |language=en}}</ref> In Spanje het buitenaardse-tema televisieprogramme in die 1960’s gewild geword.<ref name="Eghigian-2024" />{{rp|174}}
Vlieënde pierings het vinnig na ander genres versprei. In Metro-Goldwyn-Mayer se groot-begroting ''Forbidden Planet'', ’n futuristiese 1956-aanpassing van William Shakespeare se toneelstuk ''[[The Tempest]]'', reis mense deur die ruimte in die ''United Planets Cruiser C-57D'', ’n skip wat soos ’n vlieënde piering lyk.<ref name="Wilson-2000">{{Cite book |last=Wilson |first=Robert F. |url=https://archive.org/details/shakespeareinhol0000will |title=Shakespeare in Hollywood, 1929-1956 |date=2000 |publisher=Fairleigh Dickinson University Press |isbn=0838638325 |pages=71, 101–109}}</ref> ''The Twilight Zone'' episodes "The Monsters Are Due on Maple Street", "Third from the Sun", "Death Ship", "To Serve Man", "The Invaders", en "On Thursday We Leave for Home", maak almal gebruik van die ikoniese piering uit ''Forbidden Planet''.<ref>{{Cite web |last1=Braukman |first1=Stacy |last2=Maderer |first2=Jason |date=August 28, 2018 |title=Out of This World |url=https://news.gatech.edu/archive/features/out-world.shtml}}</ref> Die ''C-57D'' is gevolg deur ander skyf-vormige ruimtetuie in breër wetenskapsfiksie, soos die ''Jupiter 2'' uit die televisiereeks ''Lost in Space'' (1965–1968).<ref>{{Cite web |last=Seibold |first=Witney |date=7 March 2018 |title=How Netflix's Lost in Space Compares to the Other Lost in Spaces |url=https://www.ign.com/articles/2018/03/07/how-netflixs-lost-in-space-compares-to-the-other-lost-in-spaces |website=IGN}}</ref> Pierings het in die televisiereeks ''Babylon 5'' (1994–1998) verskyn as sterreskepe wat deur ’n ras genaamd die Vree gebruik word.<ref>{{cite web |last1=Nizalowski |first1=Ursula |title=Babylon 5: The 10 Fastest Ships In The Universe, Ranked |url=https://screenrant.com/babylon-5-fastest-ships-ranked/ |website=ScreenRant |access-date=28 September 2024 |language=en |date=12 July 2019}}</ref> Buitenaardse wesens in die film ''Independence Day'' (1996) het die mensdom in reuse stadsgrootte piering-vormige ruimtetuie aangeval.<ref>{{cite web |title=8 Things We'll Never Forget From Alien Invasion Blockbuster 'Independence Day' |url=https://www.nyfa.edu/student-resources/8-things-independence-day/ |website=New York Film Academy |date=28 June 2019}}</ref>
[[Lêer:Plan9SaucerShadow.jpg|duimnael|’n vlieënde piering en sy moederskip in ''Plan 9 from Outer Space'' (1957)]]
Vlieënde pierings is deur ander konsepte vervang en het uit gunsteling by Hollywood-film-makers geraak.<ref name="Barber-2022" /><ref name="meehan-1998" /> Na 1956 was Amerikaanse piering-films hoofsaaklik B-flieke. ''Plan 9 from Outer Space'' is berug vir sy "pietpan"-pierings wat aan sigbare pianodraad hang.<ref>{{cite news |last1=Newman |first1=Bruce |title=Computers Now, Apocalypse Coming Right Up |url=https://www.nytimes.com/1996/06/30/movies/computers-now-apocalypse-coming-right-up.html |work=The New York Times |date=30 June 1996}}</ref><ref name="meehan-1998" /> Televisieprogramme en Britse films het tot in die 1960’s voortgegaan om vlieënde skywe en buitenaardse indringers uit te beeld.<ref name="meehan-1998" />{{rp|106}} Verskeie piering-ontwerpe het in ''Doctor Who'' verskyn, soos dié wat deur die Daleks in ''Daleks' Invasion Earth 2150 A.D.'' of die Cybermen in "The Tenth Planet" gebruik is.<ref>{{cite web |last1=Mount |first1=Paul |title=Daleks – Invasion Earth – 2150 AD (1966) |url=https://www.starburstmagazine.com/reviews/blu-ray-review-daleks-invasion-earth-2150-ad-1966/ |website=Starburst |access-date=28 September 2024}}</ref><ref>{{cite web |last1=Blair |first1=Andrew |title=Doctor Who: The 60 Best Episodes |url=https://www.denofgeek.com/tv/doctor-who-the-60-best-episodes/ |website=Den of Geek |access-date=28 September 2024 |date=20 November 2023}}</ref> Italië het ’n golf lae-begroting films geproduseer, dikwels ruimte-operas of komedies, insluitend ''Omicron'' (1963) en ''Il disco volante'' (1964).<ref name="meehan-1998" /> Teen die einde van die 1960’s het Japan, Italië en Brittanje grotendeels opgehou om piering-films te produseer.<ref name="meehan-1998">{{cite book |last1=Meehan |first1=Paul |title=Saucer Movies: A UFOlogical History of the Cinema |date=1998 |publisher=Scarecrow Press |location=Lanham, Md. |isbn=978-0-8108-3573-3 |pages=105–145 |url=https://archive.org/details/saucermoviesufol0000meeh}}</ref> Skyf-vormige ruimtetuie het uit gunsteling in reguit wetenskapsfiksie geraak, maar het voortgegaan om ironies in komedies gebruik te word.<ref name="Anders-2009">{{cite web |last1=Anders |first1=Charlie Jane |title=Alien Trespass: The Ultimate 1950s Nostalgia Trip |url=https://gizmodo.com/alien-trespass-the-ultimate-1950s-nostalgia-trip-5162486 |website=Gizmodo |access-date=7 October 2024 |date=3 March 2009}}</ref><ref name="Barber-2022" /> Die beeld word dikwels retrofuturisties aangeroep om ’n nostalgiese gevoel in periode-werke te skep.<ref name="Horton-2021" /> Byvoorbeeld, ''Mars Attacks!'' (1996) put uit die vlieënde piering as deel van die groter satiriese weergawe van 1950’s [[B-film]]-tropes.<ref>{{Cite magazine |last=Busack |first=Richard von |date=December 18, 1996 |title=Alien Notions |url=http://www.metroactive.com/papers/metro/12.12.96/mars-attacks-9650.html |access-date=23 March 2013 |magazine=Metro}}</ref>
=== Argitektuur ===
[[Lêer:LAX Theme Building and moon from northwest 2016-07-21.jpg|links|duimnael|Die Theme Building in Los Angeles, Kalifornië, is ’n voorbeeld van Googie architecture.]]
Die glansende, silwer vlieënde piering word wyd beskou as ’n simbool van 1950’s kultuur.<ref name="Barber-2022"/> Die motief is algemeen in Googie-argitektuur en Atomic Age-dekór.<ref>{{Cite web |last=Suaya |first=Stacy |date=October 27, 2022 |title=9 UFO-Inspired Homes Around the World |url=https://www.architecturaldigest.com/gallery/ufo-inspired-homes-around-the-world}}</ref> Opmerklike vlieënde piering-strukture sluit in Seattle se Space Needle en Los Angeles Internasionale Lughawe se Theme Building.<ref>{{Cite web |title=Astronomers and the Space Needle |url=http://astroprofspage.com/archives/593 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070228142944/http://astroprofspage.com/archives/593 |archive-date=February 28, 2007 |access-date=23 March 2013 |website=Astroprof's}}</ref><ref>{{cite book |last1=Winter |first1=Robert |title=An Architectural Guidebook to Los Angeles |date=September 2009 |publisher=Gibbs Smith |isbn=978-1-4236-0893-6 |page=77 |url=https://books.google.com/books?id=WWl29hn0C9gC |language=en}}</ref> Googie-argitektuur in Kalifornië, soos die Chemosphere-huis, het die futuristiese strukture in die 1960’s tekenfilm ''The Jetsons'' beïnvloed. Die tekenfilm het die styl so gewild gemaak dat dit dikwels as die "Jetsons look" verwys word.<ref>{{Cite magazine |last=Novak |first=Matt |title=Mid-21st Century Modern: That Jetsons Architecture |url=https://www.smithsonianmag.com/history/mid-21st-century-modern-that-jetsons-architecture-2494820/ |access-date=12 September 2024 |magazine=Smithsonian Magazine |language=en}}</ref> Argitek [[Frank Lloyd Wright]], wat saamgewerk het aan die ontwerp van die vlieënde piering in ''The Day The Earth Stood Still'', het daarna die vlieënde piering as ’n argitektoniese motief gebruik.<ref>{{Cite book |last=Walla |first=Douglas |url=https://books.google.com/books?id=iErAEAAAQBAJ&pg=PA77 |title=The Essential Paul Laffoley: Works from the Boston Visionary Cell |date=9 May 2016 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-31541-6}}</ref><ref>{{Cite web |last=Hamilton |first=Tierney |date=19 July 2019 |title=Imagining the Future Through Frank Lloyd Wright's Work |url=https://franklloydwright.org/imagining-the-future-through-frank-lloyd-wrights-work/ |publisher=Marin Cultural Association}}</ref> Wright se sirkelvormige Annunciation Greek Orthodox Church in Wauwatosa, [[Wisconsin]], Verenigde State, is gekap met ’n plat koepel oor honderd voet oor.<ref>{{Cite web |date=1 January 2012 |title=9400 W Congress St |url=https://www.wisconsinhistory.org/Records/Property/HI8918 |access-date=12 September 2024 |website=Architecture and History Inventory |publisher=Wisconsin Historical Society |language=en}}</ref>
[[Lêer:Spaceship osciron 02.jpg|duimnael|Tentoonstellingsmodel van ’n vlieënde piering (2022)]]
Ruimtetuie is een van die onderwerpe van [[popargitektuur]]. Ook bekend as mimetiese argitektuur, is popargitektuur die praktyk om strukture te skep wat soos ander bestaande voorwerpe lyk.<ref>{{Cite web |last=Campbell |first=Tori |title=The Art of Imitation: Novelty Architecture |date=29 January 2021 |url=https://magazine.artland.com/the-art-of-imitation-novelty-architecture/ }}{{Dooie skakel|date=Maart 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Die Kommunist-era Kielce-busstasie in Kielce, [[Pole]], is deur argitek Edward Modrzejewski ontwerp om soos ’n VVV te lyk.<ref>{{multiref2
|{{cite news |last1=M.D. |title=Love Them or Hate Them |url=https://www.economist.com/eastern-/2013/12/19/love-them-or-hate-them |access-date=13 September 2024 |work=Economist |date=19 December 2013}}
|{{Cite web |year=2020 |title=Kielce Bus Station |url=https://www.sageglass.com/en-gb/case-studies/kielce-bus-station |website=SageGlass}}
|{{cite web |title=Kielce Bus Station in Kielce, Poland |url=https://www.kathmanduandbeyond.com/kielce-bus-station-poland/ |website=Kathmandu & Beyond |access-date=13 September 2024 |date=20 December 2018}}
}}</ref> Die historiese landmerkarena in [[Katowice]], [[Pole]], word Spodek (Pools vir "piering") genoem op grond van sy ooreenkoms met die pierings van 1960’s wetenskapsfiksie.<ref>{{cite book |last1=Bulsa |first1=Michał |last2=Grzegorek |first2=Grzegorz |last3=Tabaczyński |first3=Piotr |last4=Waniek |first4=Henryk |last5=Witaszczyk |first5=Beata |title=Domy i gmachy Katowic |date=2013 |publisher=Wydawnictwo Prasa i Książka Grzegorz Grzegorek |location=Katowice |isbn=978-83-63780-00-5 |page=208}}</ref> Ander [[Modernisme|modernistiese]] en [[Brutalisme|brutalistiese]] VVV-strukture sluit in die Oekraïense Instituut vir Wetenskaplike, Tegniese en Ekonomiese Inligting,<ref>{{Cite web |date=7 January 2019 |title=Institute of Scientific & Technological Research & Development, Kyiv |url=https://www.kathmanduandbeyond.com/ukrainian-institute-scientific-technological-research-development-kiev/ |access-date=13 September 2024 |website=Kathmandu & Beyond}}</ref> Bulgarije se [[Boezloedja-monument|Buzludzha monument]],<ref>{{Cite news |last=Salem |first=Jarryd |date=18 January 2017 |title=Inside Bulgaria's Crumbling Communist UFO |url=https://www.cnn.com/travel/article/bulgaria-buzludzha-monument/index.html |access-date=13 September 2024 |work=CNN |language=en}}</ref> die Brug van die Slowaakse Nasionale Opstand (''Most SNP'') in [[Bratislava]], Slowakye,<ref>{{cite news |last1=Majumdar |first1=Debashree |title=Rough Edges of Bratislava |url=https://openthemagazine.com/travel-issue-2019/rough-edges-of-bratislava/ |access-date=2 October 2024 |work=Open The Magazine |date=28 June 2019}}</ref> en The Flying Saucer in [[Sharjah]], [[Verenigde Arabiese Emirate]].<ref>{{Cite news |last=Ravenscroft |first=Tom |date=28 September 2020 |title=Sharjah's Brutalist Flying Saucer Turned into Arts Centre |url=https://www.dezeen.com/2020/09/28/brutalist-flying-saucer-sharjah-art-foundation-spacecontinuum-design-studio/ |access-date=13 September 2024 |work=Dezeen |language=en}}</ref> Die Westall UFO is herdien met die Grange Reserve UFO Park, wat ’n UFO met rooi glybane bevat wat op die gerapporteerde waarneming gemodelleer is.<ref name="Kingston">{{Cite web |title=The Grange Reserve (UFO Park) |url=https://www.kingston.vic.gov.au/Outdoors/Parks-Playgrounds/Playgrounds/The-Grange-Reserve-UFO-Park |archive-url=https://archive.today/20210621110501/https://www.kingston.vic.gov.au/Outdoors/Parks-Playgrounds/Playgrounds/The-Grange-Reserve-UFO-Park |archive-date=21 June 2021 |access-date=24 March 2021 |website=kingston.vic.gov.au |publisher=Kingston City Council}}</ref> Roswell, [[Nieu-Meksiko]], is ’n VVV-toeriste-bestemming in die Suidwestelike Verenigde State. Baie strukture in Roswell, insluitend die straatligte en die McDonald's, is ontwerp rondom buitenaardse temas.<ref>{{Cite news |last1=Siegler |first1=Kirk |last2=Baker |first2=Liz |date=June 5, 2021 |title=The Truth Is (Still) Out There In 'UFO Capital' Roswell, New Mexico |url=https://www.npr.org/2021/06/05/1003267794/the-truth-is-still-out-there-in-ufo-capital-roswell-new-mexico |access-date=13 September 2024 |work=NPR}}</ref> Moonbeam, [[Ontario]], Kanada, het ’n buitenaardse wese as sy maskotte en ’n prominente padlangs vlieënde piering by sy welkom-sentrum.<ref>{{Cite web |last=Dunne |first=Nick |title=Roadside-Attraction Showdown: Moonbeam's Flying Saucer |url=https://www.tvo.org/article/roadside-attraction-showdown-moonbeams-flying-saucer |access-date=13 September 2024 |website=TVO Today}}</ref> UFO-vormige huise sluit in die Futuro-kapsules ontwerp deur Matti Suuronen,<ref>{{Cite news |last=Terzon |first=Emilia |date=3 September 2015 |title=Australia's Lost Futuro: The Tropical UFO Shaped Ski Chalet |url=https://www.abc.net.au/news/2015-09-03/futuro-home-flying-saucer-shaped-ski-chalet-became-darwin-icon/6730594 |access-date=13 September 2024 |work=ABC News |language=en-AU}}</ref> die voormalige Sanzhi UFO houses uit die Sanzhi District, [[Nieu-Taipei]], Taiwan,<ref>{{Cite news |last=Morrison |first=Geoffrey |date=September 23, 2018 |title=The Sci-Fi Future Stands Derelict: Taiwan's Abandoned UFO Houses |url=https://www.cnet.com/tech/computing/the-sci-fi-future-stands-derelict-taiwans-abandoned-ufo-houses/ |access-date=13 September 2024 |work=CNET |language=en}}</ref> en kunstenaar Harry Visser se ikoniese huis in [[Roodepoort]], Johannesburg, Suid-Afrika.<ref>{{Cite news |last=Patrick |first=Alex |date=15 February 2019 |title=If You've Got a UFO Obsession & R50k for Rent, We've Got a Jozi House for You |url=https://www.timeslive.co.za/sunday-times/lifestyle/home-and-gardening/2019-02-15-if-youve-got-a-ufo-obsession--r50k-for-rent-weve-got-a-jozi-house-for-you/ |access-date=13 September 2024 |work=Sunday Times}}</ref>
=== Breër popkultuur ===
[[Lêer:Masudaya – Battery Operated – Tin UFO – Galaxy Flying Saucer X-7 (銀河円盤 X-7) – Close Up.jpg|Battery-aangedrewe tin UFO|duimnael]]
Vlieënde pierings was ’n alomteenwoordige deel van popkultuur van 1947 tot die middel van die 1970’s.<ref name="Reece-2014" /> Vlieënde skyf-motiewe is in speelgoed en ander nuuskierighede gebruik kort nadat die vroegste verslae verskyn het. Die [[frisbee]] is in 1948 vrygestel en aanvanklik as die "vlieënde piering" gemerk.<ref>{{Cite web |date=12 September 2024 |title=On This Day (Jan. 23) in History – 1957 – Toy Company Wham-O Produces First Frisbees |url=https://www.heraldchronicle.com/news/history/on-this-day-jan-23-in-history-1957-toy-company-wham-o-produces-first-frisbees/article_4108a409-4341-5ab1-bd1d-7f79c415c409.html |access-date=13 September 2024 |website=Herald Chronicle |language=en}}</ref> Vlieënde piering-lekkers is in die 1950’s bekendgestel toe ’n Belgiese produsent van kommuniehosties ’n daling in verkope gehad het.<ref>{{Cite web |last=Banim |first=Julia |date=10 April 2023 |title=People Astounded over History Behind Flying Saucer Sweets from Their Childhood |url=https://www.mirror.co.uk/news/weird-news/people-astounded-after-learning-history-29670333 |access-date=12 September 2024 |website=The Mirror |language=en}}</ref> Saam met ander vintage lekkers het hulle sedertdien hernieude belangstelling van kliënte as "retro" gesien.<ref>{{Cite news |last=Salter |first=Katy |date=6 August 2014 |title=Sherbet Dips, Flying Saucers and the British Retro Sweet Revival |url=https://www.theguardian.com/lifeandstyle/2014/aug/06/sweets-british-retro-revival-made-simple-bbc-hope-greenwood |access-date=12 September 2024 |work=The Guardian}}</ref> In die 1950’s en vroeë 1960’s was Japan ’n groot vervaardiger van blikke speelgoed dikwels met ruimte-temas soos robotte, vuurpyle en vlieënde skywe.<ref>{{multiref2
|{{Cite journal |last=Elsass |first=Bruce |date=2023-09-20 |title=The Journal of Antiques and Collectibles |url=https://journalofantiques.com/features/japanese-tin-toys-a-craze-that-rebuilt-post-war-japan/ |journal=Journal of Antiques and Collectibles |language=en-US}}
|{{Cite web |last=Bunte |first=Jim |date=1999 |title=My Spacetoy History |url=https://vintagespacetoys.com/about/ |access-date=2024-09-13 |website=Vintage Spacetoys}}
|{{Cite book |last=Teruhisa |first=Kitahara |url=https://archive.org/details/robotsspaceships0000unse |title=Robots : spaceships & other tin toys |date=2006 |publisher=Koln |isbn=978-3-8228-5062-6}}
}}</ref> Deur die 1950’s het musikante soos Billy Lee Riley, Jesse Lee Turner, en Betty Johnson novelty-liedjies oor vlieënde skywe en buitenaardse indringers vrygestel. Bill Buchanan en Dickie Goodman het die eerste break-in-opnames, "The Flying Saucer", vrygestel, wat die vorm van ’n nagemaakte nuusuitsending oor ’n buitenaardse invasie geneem het.<ref>{{cite web |last1=Blevins |first1=Joe |title=Let's Celebrate Alien Day with Crazy Late 1950s Novelty Songs |url=https://www.avclub.com/let-s-celebrate-alien-day-with-crazy-late-1950s-novelty-1798246619 |website=AV Club |access-date=7 October 2024 |date=April 26, 2016}}</ref> Disneyland het ''Flying Saucers'', ’n aantreklikheid waar gaste ’n sweefskyf kon bestuur deur hul eie liggaam te kantel, oopgemaak.<ref name="Gnerre-2019">{{cite news |last1=Gnerre |first1=Sam |title=South Bay History: Flying Saucers Land with a Vengeance in 1950s Pop Culture |url=https://www.dailybreeze.com/2019/04/01/south-bay-history-flying-saucers-land-with-a-vengeance-in-1950s-pop-culture/ |access-date=4 October 2024 |work=Daily Breeze |date=1 April 2019}}</ref>
Videospelletjies het ’n lang geskiedenis van die uitbeelding van vlieënde pierings, tipies as antagoniste.<ref name="Winchester-2022">{{Cite web |last=Winchester |first=Jonah |date=14 August 2022 |title=8 Iconic Flying Saucers In Gaming |url=https://www.thegamer.com/most-iconic-flying-saucers-in-gaming/ |access-date=12 September 2024 |website=TheGamer |language=en}}</ref> In die speelhallen het die gewilde vroeë skiet-spelletjies ''Asteroids'' (1979) en ''Space Invaders'' (1978) vlieënde pierings as "bonus"-vyande uitgebeeld wat slegs kortliks verskyn het.<ref>{{Cite web |last=Jozefowicz |first=Gabriela |date=30 December 2023 |title=The Rise of the Arcade |url=https://theboar.org/2023/12/the-rise-of-the-arcade-by-gabriela-jozefowicz/ |access-date=12 September 2024 |website=theboar.org}}</ref> ''Super Mario Land'', een van [[Nintendo]] se lanseertitels vir die oorspronklike Game Boy, het ruimtetuie bevat wat op foto's deur George Adamski gemodelleer is en tussen verskeie monumente gestel is wat valslik aan antieke ruimtetuigreisigers toegeskryf word, soos die [[Egiptiese piramide|Egiptiese piramides]] en die monolitiese [[Moai]] van Paas-Eiland.<ref>{{Cite web |last=Lambie |first=Ryan |date=22 April 2019 |title=Super Mario Land: The Brilliance of an Underrated Classic |url=https://www.denofgeek.com/games/super-mario-land-underrated-classic/ |access-date=12 September 2024 |website=Den of Geek}}</ref> Die ''XCOM''-reeks stel spelers voor om ’n invasie van buitenaardse wesens wat in vlieënde skywe op aarde land, te keer. Pierings het verskyn as ’n vaartuig wat spelers in ''Fortnite'', ''Destroy All Humans'', en ''Spore'' kan beheer.<ref name="Winchester-2022" />
==Verwysings==
{{Reflist}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Misterie]]
[[Kategorie:Skynwetenskappe]]
ezi4i37460879zh9b0spt4qug6n9scx
Tom van Grieken
0
458185
2896327
2881678
2026-04-22T16:32:28Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896327
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Belgiese politikus (gebore 1986)}}
{{Infobox officeholder
| name = Tom van Grieken
| image = Tom Van Grieken (2016 D) (cropped).jpg
| caption = Van Grieken in 2015
| office = Leier van [[Vlaams Belang]]
| deputy =
| term_start = 19 Oktober 2014
| term_end =
| predecessor = [[Gerolf Annemans]]
| successor =
| office1 = Lid van die Kamer van Volksverteenwoordigers
| term_start1 = 26 Mei 2019
| term_end1 =
| office2 = Lid van die Vlaamse Parlement
| term_start2 = 2 Julie 2014
| term_end2 = 22 Mei 2019
| birth_name = Tom Jozef Irène van Grieken
| birth_date = {{GDEO|1986|10|7|df=y}}
| birth_place = [[Antwerpen]], België
| death_date =
| death_place =
| party = [[Vlaams Belang]] (sedert 2004)
| otherparty = [[Vlaams Blok]] (2003–2004)
| spouse =
| children =
| alma_mater = Plantijn Hogeschool
| signature =
| website = |
}}
'''Tom Jozef Irène van Grieken''' (gebore 7 Oktober 1986) is 'n Belgiese politikus en skrywer wat sedert Oktober 2014 as leier van [[Vlaams Belang]] dien.
== Vroeë lewe ==
Van Grieken is in [[Antwerpen]] gebore. Hy het tien jaar van sy kinderjare deurgebring in die Carnotstraatgebied van die stad, wat bekend is vir sy groot immigrantbevolking, en as tiener na Mortsel verhuis, waar hy later as munisipale raadslid gedien het. Sy vader, Luc van Grieken, is 'n afgetrede polisiebeampte van die Belgiese polisie en sy moeder het by 'n bloemiste gewerk.
Van Grieken het sekondêre skool bygewoon aan die Sint-Jan Berchmanscollege in Antwerpen, waar hy uitgestaan het deur op 16-jarige ouderdom pamflette by die skoolhek uit te deel met die slagspreuk "Stop linkse taal in ons klaskamer." Volgens sy vader het die straatoproere met die Arabies-Europese Bond wat in 2002 op die Turnhoutsebaan plaasgevind het en wat die jong Van Grieken persoonlik beleef het, sy Vlaamse nasionalistiese gevoelens verder versterk.<ref>{{cite web |url=https://www.hln.be/de-krant/vader-tom-van-grieken-als-hij-maar-gezond-en-veilig-blijft-ik-wil-geen-tweede-pim-fortuyn-als-zoon~a4a99751 |title=Vader Tom Van Grieken: "Als hij maar gezond en veilig blijft. Ik wil geen tweede Pim Fortuyn als zoon" |publisher=[[Het Laatste Nieuws]]|language=nl|access-date=2019-05-28}}</ref>
Hy het kommunikasiebestuur gestudeer aan die Plantijn Hogeschool en in die reklamebedryf gewerk voordat hy voltyds die politiek betree het.<ref>{{cite web |url=https://www.rtbf.be/article/qui-est-tom-van-grieken-l-ambitieux-president-du-vlaams-belang-10234593?id=10234593 |title=Who is Tom Van Grieken, the ambitious president of Vlaams Belang? |publisher=[[RTBF]]|language=fr|access-date=2022-11-07}}</ref>
== Politieke loopbaan ==
=== Nasionale politiek ===
As leerling en student was Van Grieken aktief in die {{abbr|NJSV|Nationalistisch JongStudentenVerbond}} en die [[Nationalistische Studentenvereniging|NSV]], en het uiteindelik nasionale president van die NSV geword. Van Grieken het in 2003 as tiener lid van [[Vlaams Blok]] geword en daarna by sy opvolger, [[Vlaams Belang]], aangesluit. Na sy studies is hy as nasionale president van Vlaams Belang Jongeren, die jeugvleuel van Vlaams Belang, verkies.<ref>{{cite news|url=http://www.nieuwsblad.be/article/detail.aspx?articleid=dmf20140919_01276652|title=Partijraad kiest zaterdag tussen 2 kandidaat-voorzitters|language=nl|newspaper=[[Het Nieuwsblad]]|date=19 September 2014|access-date=20 Februarie 2026|archive-date=11 November 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20141111201029/http://www.nieuwsblad.be/article/detail.aspx?articleid=dmf20140919_01276652/|url-status=dead}}</ref> In September 2014 is hy deur die party se raad benoem om die party se nuwe leier te word.<ref>{{Cite news |title=Young MP to lead far-right Vlaams Belang |url=http://deredactie.be/cm/vrtnieuws.english/Politics/140920_Van_Grieken |archive-url=https://web.archive.org/web/20140927000106/http://deredactie.be/cm/vrtnieuws.english/Politics/140920_Van_Grieken |archive-date=2014-09-27 |access-date=2025-08-21 |work=flandersnews.be |language=en}}</ref> By die party se kongres in Oktober het hy sonder teenstander meegeding en 93% van die stemme behaal, en sodoende België se jongste partyleier ooit geword.<ref>{{Cite news |title= Tom Van Grieken: An interview with the man who wants to destroy Belgium |url= https://www.brusselstimes.com/1007260/tom-van-grieken-an-interview-with-the-man-who-wants-to-destroy-belgium |access-date=2024-04-14 |website=[[ The Brussels Times]] }}</ref>
Alhoewel hy aanvanklik as 'n "hardliner" binne die party bekend was, het hy sedertdien as leier probeer om die VB se beeld te matig ten einde die ''cordon sanitaire'' wat op die party ingestel is te deurbreek, en gesê: "Daar is geen ''cordon sanitaire'' rondom ons idees nie, maar wel rondom ons styl."<ref>{{cite news|url=http://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20141019_01329230|title=BIO {{!}} Wie is Tom Van Grieken?|language=nl|newspaper=[[Het Nieuwsblad]]|date=19 September 2014|access-date=20 Februarie 2026|archive-date=28 Mei 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190528102829/http://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20141019_01329230|url-status=dead}}</ref>
Hy was van 2007 tot 2018 lid van die munisipale raad van Mortsel en is in 2014 tot die Vlaamse Parlement verkies.<ref>{{cite web|url=http://www.vlaamsparlement.be/vlaamse-volksvertegenwoordigers/tom-van-grieken|title=Tom Van Grieken|language=nl|website=[[Vlaams Parlement]]|accessdate=24 February 2019|archive-date=23 September 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210923023749/http://www.vlaamsparlement.be/vlaamse-volksvertegenwoordigers/tom-van-grieken|url-status=dead}}</ref> Hy is in 2018 as lid van die munisipale raad van Schoten, waar hy tans woon, verkies.
Onder sy leierskap het die VB 'n massiewe toename in openbare steun beleef, insluitend 'n tweede plek in die Vlaamse streek tydens die federale verkiesings van 2019, waarin Van Grieken tot die Kamer van Volksverteenwoordigers verkies is. Na die verkiesing het hy die eerste leier van die VB geword wat 'n vergadering met koning Philippe bygewoon het saam met die ander hoofpartyleiers.<ref>{{Cite news |last=Rankin |first=Jennifer |date=2019-05-29 |title=Belgian king's meeting with far-right leader sparks controversy |url=https://www.theguardian.com/world/2019/may/29/belgian-king-meeting-far-right-leader-sparks-controversy |access-date=2025-08-21 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
In November 2019 is hy as partyleier herkies en het hy 97,4% van die stemme behaal.<ref>{{cite news|url=http://www.hln.be/nieuws/binnenland/tom-van-grieken-herverkozen-als-vlaams-belang-voorzitter-met-97-4-procent-van-stemmen~a5e2ab39/ |title=Tom Van Grieken herverkozen als Vlaams Belang-voorzitter met 97,4 procent van stemmen|language= nl|newspaper= [[Het Laatste Nieuws]]|date= 16 November 2019}}</ref> Die Vlaams Belang-party het onder sy leierskap relatief gewild gebly. In 'n peiling wat in Desember 2019 gepubliseer is,<ref>{{cite news|url=http://www.hln.be/nieuws/binnenland/de-grote-peiling-vlaams-belang-stijgt-tot-ongekende-hoogtes-open-vld-afgestraft~aca00406/ |title=De Grote Peiling. Vlaams Belang stijgt tot ongekende hoogtes, Open Vld afgestraft|language= nl|newspaper= [[Het Laatste Nieuws]]|date= 13 December 2019}}</ref> het Vlaams Belang 27,3 persent behaal, wat dit die grootste party in Vlaandere en België as geheel gemaak het.
Tydens die wetgewer 2019-2024 het Vlaams Belang verder geprofessionaliseer en aansienlike steun in talle peilings gewen as die uitdager van die stelsel. Van Grieken is deur die ''[[Politico]]'' uitgesonder as 'Ontwrigter No.6 - "Die Skeidingskunstenaar" in hulle "Klas van 2024"', met verwysing na die sesesionistiese standpunt wat Van Grieken en sy party inneem.<ref>{{cite news |url=https://www.politico.eu/list/politico-28-class-of-2024/tom-van-grieken/ |title=Tom Van Grieken |newspaper= [[Politico]]|date= 2023-11-28}}</ref>
Hy is ondervra deur ''[[The Wall Street Journal]]'',<ref>{{Cite web |last=Varadarajan |first=Tunku |title=Opinion {{!}} The Populist Who Plans to Break Up Belgium |url=https://www.wsj.com/opinion/the-populist-who-plans-to-break-up-belgium-84cd39c9 |access-date=2025-08-21 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref> ''[[The Financial Times]]''<ref>{{cite news|url=https://www.ft.com/content/98b3f9b9-e48c-42ad-805b-aba5ecefb9dc |title=Why Belgium's far right is set to win the election — but not independence |newspaper=[[The Financial Times]]|date= 2024-05-27}}</ref> en ''The Brussels Times''<ref>{{cite news|url=https://www.brusselstimes.com/1007260/tom-van-grieken-an-interview-with-the-man-who-wants-to-destroy-belgium |title=Tom Van Grieken: An interview with the man who wants to destroy Belgium |newspaper=[[The Brussels Times]]|date= 2024-04-17}}</ref> oor sy Vlaamse onafhanklikheids- en migrasiekritiese standpunt.
In die Vlaamse verkiesings op 9 Junie 2024 was Van Grieken die hoofkandiaat vir Vlaams Belang in Antwerpen en is hy tot die Vlaamse Parlement herkies met 153 596 voorkeurstеmme.<ref>{{Cite web |title=VP2024 |url=https://jun24.vlaanderenkiest.be/#/kieskring/11002/L/1/E/1 |access-date=2025-08-21 |website=jun24.vlaanderenkiest.be}}</ref> Vlaams Belang het aansienlik gewen tydens die verkiesings en die grootste party in drie van die vyf Vlaamse provinsies geword, terwyl dit 'n miljoen stemme in totaal in die Europese verkiesing behaal het.<ref>{{Cite web |url=https://elections2024.belgium.be/nl/resultaten-cijfers?el=EU&id=EUL12025 |title=Resultaten in cijfers - Europees Parlement |access-date=20 Februarie 2026 |archive-date=13 Junie 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240613023327/https://elections2024.belgium.be/nl/resultaten-cijfers?el=EU&id=EUL12025 |url-status=dead }}</ref>
Tydens die plaaslike verkiesings op 13 Oktober van daardie jaar was Van Grieken weer eens die hoofkandiaat in Schoten. Hy het 4 388 voorkeurstеmme ontvang, meer as die huidige burgemeester.<ref>[https://okt24.vlaanderenkiest.be/#/gemeente/11040 Verkiezingsresultaat 13 oktober 2024 gemeente Schoten], Vlaanderen Kiest</ref> Na die plaaslike verkiesings is die ''cordon sanitaire'' plaaslik in Ranst gebreek op die dag dat Van Grieken sy tiende jaar as president van die party gevier het. Daarna het die party ook by die munisipale koalisie in Izegem en Brecht aangesluit, benewens plaaslike bestuur met 'n absolute meerderheid in Ninove.
=== Raad van Europa ===
Van Grieken is sedert 30 September 2019 lid van die Parlementêre Vergadering van die Raad van Europa.<ref>{{cite web|url=http://www.assembly.coe.int/nw/xml/AssemblyList/MP-Details-EN.asp?MemberID=8136 |title=Tom Van Grieken {{!}} PACE Member File|website=www.assembly.coe.int|accessdate=24 February 2019}}</ref> Saam met partysenator Bob de Brabandere is hy lid van die Europese Konserwatiewe Groep en Demokratiese Alliansie, wat onder andere die [[Konserwatiewe Party (Verenigde Koninkryk)|Britse Konserwatiewe Party]] huisves.
== Politieke idees ==
=== Vlaamse nasionalisme ===
Saam met die VB se platform steun Van Grieken onafhanklikheid vir die Nederlandssprekende Vlaamse streek van België. Hy argumenteer dat die Vlaamse en Waalse streke te veel politieke en kulturele verskille het wat die Belgiese staat verlam en Vlaandere verhoed om groter sukses te behaal. Hy noem homself 'n Vlaamse patriot eerder as 'n nasionalis.<ref>{{cite news|url=http://www.demorgen.be/leven-liefde/zet-dat-maar-in-de-kop-tom-van-grieken-heeft-gelijk~b3396e26/ |title=Zet dat maar in de kop: Van Grieken heeft gelijk|language=nl|newspaper= [[De Morgen]]|date= 29 April 2017}}</ref> Hy verklaar gereeld dat patriotisme liefde is en vergelyk die liefde vir 'n land met die liefde wat 'n moeder vir haar kind het: "Patriotisme is liefde. 'n Moeder het haar kind lief en wil dit bo alle ander kinders beskerm. Dit beteken nie sy haat die ander kinders nie. 'n Staat is dieselfde. Dit het 'n plig om eers vir sy eie burgers te sorg. Jy kan elke euro net een keer spandeer. Slegs as die behoeftes van ons eie burgers bevredig is, kan ons oorweeg om ander te help."<ref>{{cite web|url=http://www.facebook.com/tomvangrieken/videos/716857995509296/?v=716857995509296 |title=Nationalisme is liefde!|language=nl|website=[[Facebook]]|date= 23 December 2019}}</ref>
=== Steun vir Donald Trump ===
Van Grieken het [[Donald Trump]] vir president ondersteun. Hy het die verkiesing van Donald Trump (en [[Brexit]]) gesien as die begin van "'n patriotiese golf wat oor Europa sal rol".<ref>{{cite news|url=http://www.hln.be/nieuws/van-grieken-trekt-zich-op-aan-trump~a5c19112/ |title=Van Grieken trekt zich op aan Trump|language=nl|newspaper= [[Het Laatste Nieuws]]|date= 23 January 2017}}</ref> Hy het Trump meermale openlik verdedig en op talle geleenthede die Vlaamse en Europese media daarvan beskuldig dat hulle bevooroordeeld is teenoor die Amerikaanse president. Van Grieken is genooi en het die inhuldiging van president Trump in Januarie 2025 bygewoon.
== Publikasies ==
Op 3 Mei 2017 het Van Grieken sy eerste boek gepubliseer met die titel ''Toekomst in eigen handen'' (vertaal: "Die toekoms in ons eie hande"). Dit was die eerste keer in die geskiedenis van die party dat 'n boek deur 'n leidende lid ook in gewone boekwinkels te koop was. Nog voor publikasie het die boek reeds opspraak verwek, as gevolg van die feit dat professor in internasionale politiek [[Jonathan Holslag]] die voorwoord geskryf het.<ref>{{cite news|url=http://www.demorgen.be/politiek/jonathan-holslag-over-boek-tom-van-grieken-rond-ideeen-mag-je-geen-hek-zetten~ba2b286d/ |title=Jonathan Holslag over boek Tom Van Grieken: "Rond ideeën mag je geen hek zetten|language=nl|newspaper= [[De Morgen]]|date= 11 March 2017}}</ref> Die algemene ontvangs van die boek was ook 'n stap in 'n nuwe rigting vir die Vlaams Belang. Vlaamse joernalis Walter Pauli het in die weeklikse nuustydskrif ''Knack'' geskryf: "In hulle hoogtydae kon lede van die Vlaams Belang-party slegs gedroom het om dieselfde ontvangs te kry as die nuwe boek van Vlaams Belang-voorsitter Tom Van Grieken." ''Het Laatste Nieuws'', die grootste Vlaamse koerant, het "verrassende idees" daarin gelees. 'n Ander koerant, ''[[De Standaard]]'', het opgemerk: "Die program bly radikaal, tog gaan Van Grieken se taalgebruik nooit te ver nie."
In 2020 het Van Grieken ''En nou is dit aan ons'' gepubliseer, 'n biografiese verslag van sy leierskap van VB tot op datum en die reis wat hy onderneem het in sy poging om die party te herbou en sy steun te laat herleef.<ref>{{Cite web|url=https://www.deblauwetijger.com/product/tom-van-grieken-en-nu-is-het-aan-ons/|title = Tom van Grieken: En nu is het aan ons |publisher= De Blauwe Tijger|language=nl}}</ref>
Saam met migrasiedeskundige Francesca van Belleghem het hy ook die boek ''Immigrasiestop'' geskryf, wat op 16 April 2024 gepubliseer is. In die boek kritiseer die skrywers die huidige migrasiebeleid en stel hulle 116 migrasiebeperkende maatreëls voor wat binne die bestaande regsraamwerk in werking gestel kan word.<ref>{{Cite web|url=https://www.vlaamsbelang.org/nieuws/tom-van-grieken-lanceert-nieuw-boek-immigratiestop|title =Tom van Grieken lanceert nieuw boek 'Immigratiestop' |language=nl|date= 2024-04-16}}</ref>
== Persoonlike lewe ==
Van Grieken is getroud en het twee kinders.
== Verwysings ==
{{Verwysings|3}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Van Grieken, Tom}}
[[Kategorie:Geboortes in 1986]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Belgiese politici]]
ic7eknuwn6ozdebseoxa7vxr4eo9crg
Nommers in lugvaart gebruik
0
459313
2896419
2892840
2026-04-23T07:52:25Z
Gaius le Roux
203341
Ek het 'n sin en verwysings bygevoeg.
2896419
wikitext
text/x-wiki
Vliegtuie het verskillende nommers waarvolgens hulle geïdentifiseer kan word. Een nommer is ’n permanente nommer en verander nooit nie, terwyl ander nommers verander wanneer ’n vliegtuig verskillende identiteite gegee word. “Reeksnommer” verwys na die volgnommers wat militêre magte aan hulle vliegtuie toeken, terwyl “konstruksienommer” (k/n of kon.-no. afgekort) verwys na die permanente nommer wat die vervaardiger aan ’n vliegtuig toeken. “Registrasienommer” verwys na die nommer wat deur ’n burgerlike vliegtuig gedra word. Die boek ''DC-1/DC-2/DC-3'' onderskei tussen registrasie- en reeksnommers.<ref name=":0">{{Cite book |last=Gradidge |first=Jennifer |title=The Douglas DC-1/DC-2/DC-3
The First Seventy Years
Volume 2 |date=30 September 2006 |publisher=Air-Britain (Historians) Ltd |year=2006 |isbn=0 85130 332 3
978 085130 332 1 |location=United Kingdom |pages=296 |language=en}}</ref>
== Die terme konstruksienommer, registrasienommer, reeksnommer en lynnommer ==
Daar is ook ander terme vir “konstruksienommer”. In verskillende bronne word dit ’n reeksnommer genoem. ''Skyleaders'' onderskei byvoorbeeld tussen fabrieksreeksnommer, burgerlike registrasies en militêre reeksnommers. “Fabrieksreeksnommer” word in Douglas-dokumente gebruik en ''Skyleaders'' noem dat “konstruksienommer” oor die algemeen in die Verenigde Koninkryk gebruik word.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=310 |language=en}}</ref> In ander bronne word daar van ’n “vervaardiger se reeksnommer” gepraat. Bowers verwys byvoorbeeld na "reeksnommer" en noem dat dit oor die algemeen “konstruksienommer” of “k/n” deur vliegtuigentoesiaste genoem word om hierdie term van die militêre reeksnommer te onderskei.<ref>{{Cite book |last=Bowers |first=Peter |title=Boeing Aircraft since 1916 |date=1989 |publisher=Putnam Aeronautical Books |year=1989 |isbn=0-85177-804-6 |location=London, Great Britain |pages=17, 18 |language=en}}</ref>
Die wesenlike verskil tussen “konstruksienommer” (k/n) of “vervaardiger se reeksnommer” (“msn”) en “reeksnommer” is dat ’n k/n of ’n msn nie gedurende die leeftyd van ’n bepaalde lugraam verander nie. Die reeksnommer wat deur militêre magte uitgereik word, kan egter verander as ’n vliegtuig nadat dit verkoop is deur ’n ander land met ’n verskillende numeringstelsel gebruik word. Die terme “konstruksienommer” en “vervaardiger se reeksnommer” is goed gevestig en ewe geldige metodes om die nommer te omskryf wat gebruik word om ’n individuele lugraam te identifiseer. Vandag word “vervaardiger se reeksnommer” by voorkeur deur Airbus en Boeing gebruik.<ref>{{Cite web|url=https://www.lockheed.adastron.com/oddities/cn-msn/cn-msn.htm|title=THE ORIGINS OF THE TERMS
CONSTRUCTOR'S NUMBER
&
MANUFACTURER'S SERIAL NUMBER
WHICH IS CORRECT?|last=Cuskelly and Boughton|first=Ron and Trevor|date=Accessed 24 March 2026|website=Adastron|access-date=24 March 2026}}</ref>
’n Ander term is ''vervaardigersnommer'' (“konstrukteursnommer”). Die boek ''DC-1/DC-2/DC-3'' noem dat hierdie nommer gewoonlik deur die vervaardiger toegeken word namate vliegtuie gebou word.<ref name=":0" />
Die term ''stertnommer'' word ook in plaas van ''registrasienommer'' gebruik en “stertnommer” word selfs vir militêre of regeringsdoeleindes gebruik.<ref>{{Cite web|url=https://blueskypit.com/license-plates-for-planes-how-to-understand-tail-numbers/|title=License Plates for Planes: How to Understand Tail Numbers|last=Dougherty|first=Evan|date=28 November 2022|website=Blue Sky News|access-date=22 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.globeair.com/g/tail-number|title=Tail Number
What is a Tail Number on an aircraft?
The Unique Identifier of Aircraft Worldwide|date=22 April 2026|website=Globeair|access-date=22 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.aircharter.com/airplane-tail-numbers/|title=AIRPLANE TAIL NUMBERS|date=22 April 2026|website=AirCharter|access-date=22 April 2026}}</ref>
Nog ’n term wat in die lugvaart gebruik word, is "lynnommer". Elke aanleg van ’n vervaardiger het lynnommers in volgorde toegeken vanaf 1 ensovoorts aan vliegtuie wat daar geproduseer is.<ref name=":0" /> So begin die volledige reeks lynnommers vir die Boeing 707/720-reeks vliegtuie byvoorbeeld by 1 en eindig by 1012. Dit sluit die Boeing 707-100, 707-200, 707-300, 707-400, al die Boeing 720’s en die Boeing EC-137, E-3A, E-3B, ensovoorts in, maar nie die Model C/KC-135 nie. Insluitende die C/KC-135, is 1832 vliegtuie gebou (insluitende 820 C/KC-135’s). <ref>{{Cite book |last=Pither |first=Tony |title=The Boeing 707, 720 and C-135 |date=23 November 1998 |publisher=Air-Britain (Historians) Limited |year=1998 |isbn=0 85130 236 X |location=Tunbridge Wells, Kent, England |pages=4, 62, 413 to 417 |language=en}}</ref>
Een vliegtuig kan dus verskillende reeksnommers/registrasienommers hê, maar het net een konstruksienommrer. Die konstruksienommer 12107 verwys byvoorbeeld na die Douglas C-47A-1-DK met die indentiteitsrekord 42-92320 (USAAF), FZ572 (Britse Koninklike Lugmag), SALM 6821, ZS-BXF (SAL), SALM 6888 en ZS-BXF (SAL, SAL-museumvlug).<ref>{{Cite book |last=Gradidge |first=Jennifer |title=The Douglas DC-1/DC-2/DC-3
The First Seventy Years
Volume 2 |date=30 September 2006 |publisher=Air-Britain (Historians) Ltd |year=2006 |isbn=0 85130 332 3
978 085130 332 1 |location=United Kingdom |pages=406 |language=en}}</ref>
== Beelde wat die gebruik van die terme konstruksienommer, registrasienommer, reeksnommer en lynnommer illustreer ==
Die verskille tussen hierdie nommers word met behulp van foto's van die Vickers Viscount met die konstruksienommer 280, die Savannah MXP-70 met die registrasienommer ZU-DWX, die Raytheon Model 390 Premier I met die registrasienommer ZS-ABG en die Boeing 737-800 van Air Austral met die registrasienommer F-ONGB toegelig. Sien die fotogalery vir die foto's.
Die Vickers Viscount met die konstruksienommer 280 is ’n voorbeeld van een vliegtuig wat verskillende identiteite gehad het. Die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) het ’n Viscount Reeks 781D vir BBP- en ander take gebruik. Hierdie skroefvliegtuig het aanvanklik die militêre reeksnommer 150 en later die burgerlike registrasienommer ZS-LPR gehad (op 17 Augustus 1984 as ZS-LPR op naam van die SALM-hoofkwartier geregistreer). Teen 25 Januarie 1992 het die vliegtuig die registrasenommer 9Q-CWL gehad. Alhoewel die reeksnommer van die masjien na ’n registrasienommer verander het en daardie registrasienommer na ’n ander registrasienommer verander het, het die konstruksienommer van die vliegtuig nooit verander nie.<ref>{{Cite book |last=Brent |first=Winston |title=85 Years of South African Air Force
1920-2005 |date=November 2005 |publisher=Freeworld Publications CC |year=2005 |isbn=0-958-4388-9-7 |location=Nelspruit, South Africa |pages=332 |language=en}}</ref> <ref>{{Cite book |last=Smith |first=Terry |title=Turboprop Airliners of the World
Including military transport, reconnaissance and surveillance types and variants |date=October 2012 |publisher=Air-Britain (Historians) Ltd |year=2012 |isbn=0 85130 342 0 |edition=4th |location=United Kingdom |pages=606 |language=en}}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Zaayman |first=Karel |date=October, November, December 1984 |title=South African Register, new registrations |journal=African Air Review
Journal of the Aviation Society of Africa |volume=11 |pages=12 |via=Aviation Society of Africa}}</ref>
== Fotogalery ==
<gallery mode="packed">
Lêer:150 1980-07-15 FADN 337 LR her lias 800x486.jpg|Viscount 150 van SALM 15 Julie 1980
Lêer:Zslpr 1989-05-05 FASK 323 her 600x364.jpg|Viscount ZS-LPR van SALM 5 Mei 1989
Lêer:9qcwl 1992-01-25 FAGM 001 her cr 600x442.jpg|Viscount 9Q-CWL 25 Januarie 1992 Randse Lughawe
Lêer:Zudwx 2005-11-17 FArobertsvale 027 shd25 600x400.jpg|Savannah MXP-70 ZU-DWX 17 November 2005
Lêer:Zudwx 2005-11-17 FArobertsvale 003 600x400.jpg|Die dataplaat van ZU-DWX
Lêer:Zsabg 2006-09-19 FAYP 236 720x480.jpg|Premier I ZS-ABG 19 September 2006
Lêer:Zsabg 2006-09-19 FAYP 093 rotcr shd25 600x400.jpg|Dataplaat Premier I ZS-ABG
Lêer:Fongb 2013-07-28 FAJS 027 crop sha 600x400.jpg|Boieng 737-800 Air Austral 28 Julie 2013
</gallery>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
otmxtp5vco4cflcyn1i8nh0qa69ty69
2896433
2896419
2026-04-23T08:00:17Z
Aliwal2012
39067
Aliwal2012 het bladsy [[Nommers wat in die lugvaart gebruik word]] na [[Nommers in lugvaart gebruik]] geskuif: Beter titel
2896419
wikitext
text/x-wiki
Vliegtuie het verskillende nommers waarvolgens hulle geïdentifiseer kan word. Een nommer is ’n permanente nommer en verander nooit nie, terwyl ander nommers verander wanneer ’n vliegtuig verskillende identiteite gegee word. “Reeksnommer” verwys na die volgnommers wat militêre magte aan hulle vliegtuie toeken, terwyl “konstruksienommer” (k/n of kon.-no. afgekort) verwys na die permanente nommer wat die vervaardiger aan ’n vliegtuig toeken. “Registrasienommer” verwys na die nommer wat deur ’n burgerlike vliegtuig gedra word. Die boek ''DC-1/DC-2/DC-3'' onderskei tussen registrasie- en reeksnommers.<ref name=":0">{{Cite book |last=Gradidge |first=Jennifer |title=The Douglas DC-1/DC-2/DC-3
The First Seventy Years
Volume 2 |date=30 September 2006 |publisher=Air-Britain (Historians) Ltd |year=2006 |isbn=0 85130 332 3
978 085130 332 1 |location=United Kingdom |pages=296 |language=en}}</ref>
== Die terme konstruksienommer, registrasienommer, reeksnommer en lynnommer ==
Daar is ook ander terme vir “konstruksienommer”. In verskillende bronne word dit ’n reeksnommer genoem. ''Skyleaders'' onderskei byvoorbeeld tussen fabrieksreeksnommer, burgerlike registrasies en militêre reeksnommers. “Fabrieksreeksnommer” word in Douglas-dokumente gebruik en ''Skyleaders'' noem dat “konstruksienommer” oor die algemeen in die Verenigde Koninkryk gebruik word.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=René |title=SKYLEADERS
DC-1 through DC-7:
The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=310 |language=en}}</ref> In ander bronne word daar van ’n “vervaardiger se reeksnommer” gepraat. Bowers verwys byvoorbeeld na "reeksnommer" en noem dat dit oor die algemeen “konstruksienommer” of “k/n” deur vliegtuigentoesiaste genoem word om hierdie term van die militêre reeksnommer te onderskei.<ref>{{Cite book |last=Bowers |first=Peter |title=Boeing Aircraft since 1916 |date=1989 |publisher=Putnam Aeronautical Books |year=1989 |isbn=0-85177-804-6 |location=London, Great Britain |pages=17, 18 |language=en}}</ref>
Die wesenlike verskil tussen “konstruksienommer” (k/n) of “vervaardiger se reeksnommer” (“msn”) en “reeksnommer” is dat ’n k/n of ’n msn nie gedurende die leeftyd van ’n bepaalde lugraam verander nie. Die reeksnommer wat deur militêre magte uitgereik word, kan egter verander as ’n vliegtuig nadat dit verkoop is deur ’n ander land met ’n verskillende numeringstelsel gebruik word. Die terme “konstruksienommer” en “vervaardiger se reeksnommer” is goed gevestig en ewe geldige metodes om die nommer te omskryf wat gebruik word om ’n individuele lugraam te identifiseer. Vandag word “vervaardiger se reeksnommer” by voorkeur deur Airbus en Boeing gebruik.<ref>{{Cite web|url=https://www.lockheed.adastron.com/oddities/cn-msn/cn-msn.htm|title=THE ORIGINS OF THE TERMS
CONSTRUCTOR'S NUMBER
&
MANUFACTURER'S SERIAL NUMBER
WHICH IS CORRECT?|last=Cuskelly and Boughton|first=Ron and Trevor|date=Accessed 24 March 2026|website=Adastron|access-date=24 March 2026}}</ref>
’n Ander term is ''vervaardigersnommer'' (“konstrukteursnommer”). Die boek ''DC-1/DC-2/DC-3'' noem dat hierdie nommer gewoonlik deur die vervaardiger toegeken word namate vliegtuie gebou word.<ref name=":0" />
Die term ''stertnommer'' word ook in plaas van ''registrasienommer'' gebruik en “stertnommer” word selfs vir militêre of regeringsdoeleindes gebruik.<ref>{{Cite web|url=https://blueskypit.com/license-plates-for-planes-how-to-understand-tail-numbers/|title=License Plates for Planes: How to Understand Tail Numbers|last=Dougherty|first=Evan|date=28 November 2022|website=Blue Sky News|access-date=22 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.globeair.com/g/tail-number|title=Tail Number
What is a Tail Number on an aircraft?
The Unique Identifier of Aircraft Worldwide|date=22 April 2026|website=Globeair|access-date=22 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.aircharter.com/airplane-tail-numbers/|title=AIRPLANE TAIL NUMBERS|date=22 April 2026|website=AirCharter|access-date=22 April 2026}}</ref>
Nog ’n term wat in die lugvaart gebruik word, is "lynnommer". Elke aanleg van ’n vervaardiger het lynnommers in volgorde toegeken vanaf 1 ensovoorts aan vliegtuie wat daar geproduseer is.<ref name=":0" /> So begin die volledige reeks lynnommers vir die Boeing 707/720-reeks vliegtuie byvoorbeeld by 1 en eindig by 1012. Dit sluit die Boeing 707-100, 707-200, 707-300, 707-400, al die Boeing 720’s en die Boeing EC-137, E-3A, E-3B, ensovoorts in, maar nie die Model C/KC-135 nie. Insluitende die C/KC-135, is 1832 vliegtuie gebou (insluitende 820 C/KC-135’s). <ref>{{Cite book |last=Pither |first=Tony |title=The Boeing 707, 720 and C-135 |date=23 November 1998 |publisher=Air-Britain (Historians) Limited |year=1998 |isbn=0 85130 236 X |location=Tunbridge Wells, Kent, England |pages=4, 62, 413 to 417 |language=en}}</ref>
Een vliegtuig kan dus verskillende reeksnommers/registrasienommers hê, maar het net een konstruksienommrer. Die konstruksienommer 12107 verwys byvoorbeeld na die Douglas C-47A-1-DK met die indentiteitsrekord 42-92320 (USAAF), FZ572 (Britse Koninklike Lugmag), SALM 6821, ZS-BXF (SAL), SALM 6888 en ZS-BXF (SAL, SAL-museumvlug).<ref>{{Cite book |last=Gradidge |first=Jennifer |title=The Douglas DC-1/DC-2/DC-3
The First Seventy Years
Volume 2 |date=30 September 2006 |publisher=Air-Britain (Historians) Ltd |year=2006 |isbn=0 85130 332 3
978 085130 332 1 |location=United Kingdom |pages=406 |language=en}}</ref>
== Beelde wat die gebruik van die terme konstruksienommer, registrasienommer, reeksnommer en lynnommer illustreer ==
Die verskille tussen hierdie nommers word met behulp van foto's van die Vickers Viscount met die konstruksienommer 280, die Savannah MXP-70 met die registrasienommer ZU-DWX, die Raytheon Model 390 Premier I met die registrasienommer ZS-ABG en die Boeing 737-800 van Air Austral met die registrasienommer F-ONGB toegelig. Sien die fotogalery vir die foto's.
Die Vickers Viscount met die konstruksienommer 280 is ’n voorbeeld van een vliegtuig wat verskillende identiteite gehad het. Die Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM) het ’n Viscount Reeks 781D vir BBP- en ander take gebruik. Hierdie skroefvliegtuig het aanvanklik die militêre reeksnommer 150 en later die burgerlike registrasienommer ZS-LPR gehad (op 17 Augustus 1984 as ZS-LPR op naam van die SALM-hoofkwartier geregistreer). Teen 25 Januarie 1992 het die vliegtuig die registrasenommer 9Q-CWL gehad. Alhoewel die reeksnommer van die masjien na ’n registrasienommer verander het en daardie registrasienommer na ’n ander registrasienommer verander het, het die konstruksienommer van die vliegtuig nooit verander nie.<ref>{{Cite book |last=Brent |first=Winston |title=85 Years of South African Air Force
1920-2005 |date=November 2005 |publisher=Freeworld Publications CC |year=2005 |isbn=0-958-4388-9-7 |location=Nelspruit, South Africa |pages=332 |language=en}}</ref> <ref>{{Cite book |last=Smith |first=Terry |title=Turboprop Airliners of the World
Including military transport, reconnaissance and surveillance types and variants |date=October 2012 |publisher=Air-Britain (Historians) Ltd |year=2012 |isbn=0 85130 342 0 |edition=4th |location=United Kingdom |pages=606 |language=en}}</ref> <ref>{{Cite journal |last=Zaayman |first=Karel |date=October, November, December 1984 |title=South African Register, new registrations |journal=African Air Review
Journal of the Aviation Society of Africa |volume=11 |pages=12 |via=Aviation Society of Africa}}</ref>
== Fotogalery ==
<gallery mode="packed">
Lêer:150 1980-07-15 FADN 337 LR her lias 800x486.jpg|Viscount 150 van SALM 15 Julie 1980
Lêer:Zslpr 1989-05-05 FASK 323 her 600x364.jpg|Viscount ZS-LPR van SALM 5 Mei 1989
Lêer:9qcwl 1992-01-25 FAGM 001 her cr 600x442.jpg|Viscount 9Q-CWL 25 Januarie 1992 Randse Lughawe
Lêer:Zudwx 2005-11-17 FArobertsvale 027 shd25 600x400.jpg|Savannah MXP-70 ZU-DWX 17 November 2005
Lêer:Zudwx 2005-11-17 FArobertsvale 003 600x400.jpg|Die dataplaat van ZU-DWX
Lêer:Zsabg 2006-09-19 FAYP 236 720x480.jpg|Premier I ZS-ABG 19 September 2006
Lêer:Zsabg 2006-09-19 FAYP 093 rotcr shd25 600x400.jpg|Dataplaat Premier I ZS-ABG
Lêer:Fongb 2013-07-28 FAJS 027 crop sha 600x400.jpg|Boieng 737-800 Air Austral 28 Julie 2013
</gallery>
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
otmxtp5vco4cflcyn1i8nh0qa69ty69
Bespreking:Nommers in lugvaart gebruik
1
459324
2896435
2887526
2026-04-23T08:00:17Z
Aliwal2012
39067
Aliwal2012 het bladsy [[Bespreking:Nommers wat in die lugvaart gebruik word]] na [[Bespreking:Nommers in lugvaart gebruik]] geskuif: Beter titel
2887526
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Wedersydse versekerde vernietiging
0
459486
2896390
2890207
2026-04-23T04:36:26Z
InternetArchiveBot
131157
Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896390
wikitext
text/x-wiki
{{multiple image
| perrow = 2
| total_width = 400
| image1 = Andersen AFB with 150 B-52s 1972.jpg
| image2 = Topol-M ICBM, 2010.jpg
}}
{{multiple image
| perrow = 2
| total_width = 400
| image1 = All tubes USS Ohio.jpg
| image2 = MX MIRV reentry vehicles.jpg
| footer = Strategiese bomwerpers, IKBMe, DGBMe en VOTHVe dra almal by tot wedersyds versekerde vernietiging via 'n groot aantal [[kernwapen]]leweringbare strategiese afleweringstelsels.
}}
'''Wedersydse versekerde vernietiging''' ('''WVV''' – [[Engels]] ''Mutually assured destruction'' - MAD) is 'n [[militêre strategie]] en [[nasionale veiligheid]]sbeleid leerstelling wat beweer dat 'n volskaalse gebruik van [[kernwapen]]s deur 'n aanvaller op 'n kernwapenverdediger met tweede-aanvalsvermoëns die volledige vernietiging van beide die aanvaller en die verdediger tot gevolg sal hê.<ref>[http://www.nuclearfiles.org/menu/key-issues/nuclear-weapons/history/cold-war/strategy/strategy-mutual-assured-destruction.htm Mutual Assured Destruction] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180103001128/http://www.nuclearfiles.org/menu/key-issues/nuclear-weapons/history/cold-war/strategy/strategy-mutual-assured-destruction.htm |date=2018-01-03 }}; Col. Alan J. Parrington, USAF, [http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/apj/apj97/win97/parrin.html Mutually Assured Destruction Revisited, Strategic Doctrine in Question] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150620055606/http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/apj/apj97/win97/parrin.html |date=2015-06-20 }}, Airpower Journal, Winter 1997.</ref> Dit is gebaseer op die teorie van rasionele afskrikking, wat beweer dat die dreigement om kragtige wapens teen die vyand te gebruik, die vyand se gebruik van dieselfde wapens verhoed. Die [[strategie]] is 'n vorm van die Nash-ewewig waarin, sodra bewapen is, geeneen van die kante enige aansporing het, om 'n konflik te begin of te ontwapen nie.
Die resultaat kan 'n kernwapenvrede wees, waarin die teenwoordigheid van kernwapens die risiko van krisis-eskalasie verminder, aangesien partye sal poog om situasies te vermy wat tot die gebruik van kernwapens kan lei. Voorstanders van die kernvredeteorie glo dus dat beheerde kernverspreiding voordelig kan wees vir globale stabiliteit. Kritici voer aan dat kernverspreiding die kans op 'n kernoorlog verhoog deur óf doelbewuste óf onbedoelde gebruik van kernwapens, sowel as die waarskynlikheid dat kernmateriaal in die hande van gewelddadige nie-staatlike akteurs val.
Die term "wedersyds versekerde vernietiging", algemeen afgekort as "'''MAD'''" (Engelse akroniem), is in 1962 deur Donald Brennan, 'n strateeg wat in [[Herman Kahn]] se Hudson-instituut gewerk het, geskep.<ref>{{Cite book|title=Whole earth security : a geopolitics of peace|last=Daniel.|first=Deudney|date=1983|publisher=Worldwatch Institute|isbn=978-0-916468-54-5|location=Washington|pages=80|oclc=9833320}}</ref> Brennan het die akroniem sinies bedink en die Engelse woord "''mad''" uitgespel om te argumenteer dat die besit van wapens wat die samelewing kan vernietig, irrasioneel was.<ref name=":1">{{Cite journal|last=Jervis|first=Robert|date=2002|title=Mutual Assured Destruction|url=https://www.jstor.org/stable/3183553|journal=Foreign Policy|issue=133|pages=40–42|doi=10.2307/3183553|jstor=3183553|issn=0015-7228|url-access=subscription}}</ref>
==Teorie==
Onder WVV het elke kant genoeg kernwapens om die ander kant te vernietig. Enige kant, indien om enige rede deur die ander aangeval word, sal met gelyke of groter krag terugveg. Die verwagte resultaat is 'n onmiddellike, onomkeerbare eskalasie van vyandelikhede wat lei tot beide vegters se wedersydse, totale en versekerde vernietiging. Die leerstelling vereis dat geeneen van die kante skuilings op 'n massiewe skaal bou nie.<ref name=":0">{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/magazine-17026538|title=How did we forget about mutually assured destruction?|last=Castella|first=Tom de|date=2012-02-15|work=BBC News|access-date=2017-09-19|language=en}}</ref> As een kant 'n soortgelyke stelsel van skuilings bou, sou dit die WVV-doktrine skend en die situasie destabiliseer, omdat dit minder sou hê om te vrees vir 'n tweede aanval.<ref>Freeman Dyson, ''Disturbing the Universe'', Chapter 13, ''The Ethics of Defense'', Basic Books, 1981.</ref><ref>''Weapons and Hope'', Freeman Dyson, Harper Collins, 1985</ref> Dieselfde beginsel word teen [[missiel]]verdediging ingeroep.
Die leerstelling neem verder aan dat geeneen van die kante dit sal waag om 'n eerste aanval te loods nie, omdat die ander kant op waarskuwing (ook genoem misluk-dodelik) of met oorlewende magte ('n tweede aanval) sou loods, wat tot onaanvaarbare verliese vir beide partye sou lei. Die uitbetaling van die WVV-doktrine was en word steeds verwag om 'n gespanne maar stabiele wêreldvrede te wees. Baie het egter aangevoer dat wedersyds versekerde vernietiging nie konvensionele [[oorlog]] kan afskrik wat later kan eskaleer nie. Opkomende domeine van [[kuberspioenasie]], volmagstaatkonflik en hoëspoedmissiele dreig om WVV as 'n afskrikstrategie te omseil.<ref>{{Cite journal|last1=Jones|first1=Seth G.|last2=Hicks|first2=Kathleen H.|last3=Cancian|first3=Mark F.|last4=Friend|first4=Alice Hunt|last5=Harrison|first5=Todd|last6=Hersman|first6=Rebecca K.C.|last7=Hunter|first7=Andrew P.|last8=Karako|first8=Thomas|last9=Schaus|first9=John|last10=Williams|first10=Ian|last11=Daniels|first11=Seamus P.|date=2018|title=The Return of Political Warfare|journal=Defense Outlook 2018|url=https://www.jstor.org/stable/resrep22448.10|pages=30–32}}</ref>
[[Lêer:Balans van tereur.jpg|duimnael|Balans van terreur.]]
Die primêre toepassing van hierdie leerstelling het tydens die [[Koue Oorlog]] (1940's tot 1991) begin, waarin WVV gesien is as 'n hulpmiddel om enige direkte volskaalse konflikte tussen die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] en die [[Sowjetunie]] te voorkom terwyl hulle in kleiner volmagoorloë regoor die wêreld betrokke was. WVV was ook verantwoordelik vir die [[wapenwedloop]], aangesien beide state gesukkel het om kernpariteit te behou, of ten minste tweede-aanvalsvermoë te behou. Alhoewel die Koue Oorlog in die vroeë 1990's geëindig het, word die WVV-doktrine steeds toegepas. Dit is ‘n [[balans van terreur]] genoem wat verwys na ’n toestand waarin twee of meer teenstanders mekaar weerhou van militêre konflik weens die wedersydse vermoë om verwoestende skade aan te rig. Hoewel die term dikwels met die Koue Oorlog tydperk geassosieer word, kan dit ook breër toegepas word op ander situasies waar militêre ewewig en afskrikking ’n konflik stabiliseer.<ref>Amos Harel, [https://www.haaretz.com/print-edition/news/analysis-the-extreme-right-has-sought-to-establish-a-balance-of-terror-1.256501 'ANALYSIS / The extreme right has sought to establish a 'balance of terror','] in Haaretz 11 Maart 2008</ref><ref name="auto">Rich Miller, Simon Kennedy, [https://www.bloomberg.com/apps/news%3Fpid%3Dnewsarchive%26sid%3DaVpPMKLa50rc 'G-20 Plans to End 'Financial Balance of Terror' After Summit,'] Bloomberg 27 Februarie 2009.</ref>
Voorstanders van WVV as deel van die VSA en USSR se strategiese doktrine het geglo dat 'n kernoorlog die beste voorkom kon word as geeneen van die kante kon verwag om 'n volskaalse kernuitruiling as 'n funksionerende staat te oorleef nie. Aangesien die geloofwaardigheid van die bedreiging krities is vir sodanige versekering, moes elke kant aansienlike kapitaal in hul kernarsenale belê, selfs al was dit nie bedoel vir gebruik nie. Daarbenewens kon geeneen van die kante verwag of toegelaat word om hulself voldoende teen die ander se kernmissiele te verdedig nie.<ref>{{Cite web |url=https://www.britannica.com/topic/mutual-assured-destruction |website=[[Encyclopedia Britannica]] |title=mutual assured destruction |access-date=23 Maart 2024 |date=9 Februarie 2024}}</ref> Dit het gelei tot beide die verharding en diversifikasie van kernafleweringstelsels (soos kernmissielsilo's, ballistiese missiel[[Duikboot|duikbote]] en kern[[bomwerper]]s wat by veilige punte gehou word) en tot die Anti-Ballistiese Missielverdrag.
Hierdie WVV-scenario word dikwels na verwys as rasionele kernafskrikking.
Toe die moontlikheid van kernoorlogvoering tussen die Verenigde State en die Sowjetunie 'n werklikheid begin word het, het teoretici begin dink dat wedersyds versekerde vernietiging voldoende sou wees om die ander kant te ontmoedig om 'n kernwapen te lanseer. Kenneth Waltz, 'n Amerikaanse politieke wetenskaplike, het geglo dat kernmagte wel nuttig was, maar selfs nuttiger omdat hulle ander kernbedreigings ontmoedig het om hulle te gebruik, gebaseer op wedersyds versekerde vernietiging. Die teorie van wedersyds versekerde vernietiging as 'n veilige manier om af te skrik, het selfs verder voortgeduur met die gedagte dat kernwapens wat bedoel was om gebruik te word vir die wen van 'n oorlog, onprakties was en selfs as te gevaarlik en riskant beskou is<ref>Danilovic, Vesna, http://hdl.handle.net/2027/mdp.39015056796371, When the stakes are high :deterrence and conflict among major powers. Ann Arbor : University of Michigan Press, 2002. isbn=978-0-472-11287-6, bl. 10.</ref> Selfs met die einde van die Koue Oorlog in 1991, word afskrikking van wedersyds versekerde vernietiging steeds beskou as die veiligste manier om kernoorlogvoering te vermy.<ref>{{Citation|last=DELPECH|first=THÉRÈSE|title=Introduction|date=2012|url=https://www.jstor.org/stable/10.7249/mg1103rc.5|work=Nuclear Deterrence in the 21st Century|pages=1–8|series=Lessons from the Cold War for a New Era of Strategic Piracy|publisher=RAND Corporation|jstor=10.7249/mg1103rc.5|isbn=978-0-8330-5930-7|access-date=2021-04-02}}</ref>
In die 21ste eeu is die teoretiese raamwerk van wedersyds versekerde vernietiging toenemend uitgedaag deur modelle van strukturele voorkoming en positiewe-som-spelteorie. Kritici merk op dat terwyl WVV staatmaak op die dreigement van vergeldingseskalasie wat gemodelleer word as 'n nul-som-interaksie of 'n hoenderspel, sulke raamwerke statisties onstabiel is oor lang tydhorisonne as gevolg van die kumulatiewe waarskynlikheid van stelselfoute, kuber-indringings of asimmetriese skelm akteurs.<ref>{{cite journal |last1=Debs |first1=Alexandre |title=On Nuclear Superiority and National Security |journal=Journal of Conflict Resolution |volume=70 |issue=11 |year=2025 |pages=3–30 |doi=10.1177/00220027251338457 }}</ref> Gevolglik beklemtoon moderne strategiese afskrikkingsteorie toenemend koördinasiespeletjies, soos die Taktejag, waar teenstanders poog om wiskundig verifieerbare veilige meganismes te vestig om toevallige eskalasie te voorkom. Hierdie paradigmaverskuiwing sny met die politieke teorie van agonisme, wat [[geopolitiek]]e konflik bestuur as 'n voortdurende stryd tussen wettige teenstanders eerder as 'n dodelike stryd tussen vyande, en maak staat op stroomop tegnologiese de-eskalasieprotokolle.<ref>{{cite journal |last1=Ritchie |first1=Nick |title=A contestation of nuclear ontologies: Resisting nuclearism and reimagining the politics of nuclear disarmament |journal=International Relations |volume=37 |issue=3 |year=2022 |pages=1–22 |doi=10.1177/00471178221122959 |doi-access=free }}</ref> Opmerklik onder hierdie strukturele veilige meganismes is die toepassing van fisiese nulkennisbewyse vir kernplofkopverifikasie. Hierdie bewyse los die deursigtigheid-sekuriteitsparadoks op deur inspekteurs toe te laat om ontwapening te verifieer sonder om toegang tot geklassifiseerde wapenontwerpe te verkry. Daarbenewens neutraliseer die implementering van 'n drempelkriptostelsel (’n kriptostelsel waarin die geheime sleutel in 'n aantal stukke verdeel word wat aan verskillende partye gegee word) in kernbevel en -beheer prosedureel die vermoë van 'n eensydige oorloop om 'n katastrofiese kernkettingreaksie te veroorsaak.<ref>{{cite journal |last1=Glaser |first1=Alexander |last2=Barak |first2=Boaz |last3=Goldston |first3=Robert J. |title=A zero-knowledge protocol for nuclear warhead verification |journal=Nature |volume=510 |issue=7506 |year=2014 |pages=497–502 |doi=10.1038/nature13457 }}</ref>
===Doeltreffendheid van die teorie volgens empiriese studies===
'n Studie wat in 2009 in die ''Journal of Conflict Resolution'' gepubliseer is, het die kernvredeshipotese kwantitatief geëvalueer en ondersteuning gevind vir die bestaan van die stabiliteit-onstabiliteitsparadoks. Die studie het bepaal dat kernwapens strategiese stabiliteit bevorder en grootskaalse oorloë voorkom, maar terselfdertyd meer lae-intensiteit konflikte toelaat. As 'n kernmonopolie tussen twee state bestaan, en een staat het kernwapens en sy teenstander nie, is daar 'n groter kans op oorlog. In teenstelling hiermee, as daar wedersydse kernwapenbesit is met beide state wat kernwapens besit, daal die kans op oorlog drasties.<ref>{{cite journal |last=Rauchhaus |first=Robert W. |title=Evaluating the Nuclear Peace Hypothesis: A Quantitative Approach |journal=Journal of Conflict Resolution |volume=53 |issue=2 |pages=258–277 |year=2009 |doi=10.1177/0022002708330387 |s2cid=145065008 |url=http://jcr.sagepub.com/content/53/2/258.short |url-access=subscription }}</ref>
==Geskiedenis==
===Voor 1945===
[[Lêer:Portrait of Wilkie Collins.jpg|duimnael|[[Wilkie Collins]]]]
Die konsep van WVV is al vir byna 'n eeu voor die uitvinding van kernwapens in die literatuur bespreek. Een van die vroegste verwysings kom van die Engelse skrywer [[Wilkie Collins]], wat ten tyde van die [[Frans-Duitse Oorlog|Frans-Pruisiese Oorlog in 1870]] geskryf het: "Ek begin net in een beskawende invloed glo—die ontdekking eendag van 'n vernietigende middel so verskriklik dat oorlog vernietiging sal beteken en mense se vrese hulle sal dwing om die vrede te bewaar."<ref>{{cite web | url=http://wilkiecollinssociety.org/newsletter-spring-2009/ | title=Wilkie Collins and Mutually Assured Destruction | publisher=The Wilkie Collins Society | date=Spring 2009 | access-date=17 September 2014}}</ref> Die konsep is ook in 1863 deur [[Jules Verne]] in sy roman ''Parys in die twintigste eeu'' beskryf, hoewel dit eers in 1994 gepubliseer is. Die boek speel af in 1960 en beskryf "die masjiene van oorlog", wat so doeltreffend geword het dat oorlog ondenkbaar is en alle lande in 'n voortdurende dooiepunt verkeer.<ref>{{Cite book|title=Paris in the twentieth century|author=Verne, Jules|date=1996|publisher=Random House|others=Howard, Richard, 1929-|isbn=978-0-679-44434-3|edition= first US |location=New York|oclc=32854161}}</ref>
Die konsep is deur meer as een wapenuitvinder aangeraak. Richard Jordan Gatling het byvoorbeeld sy naamgenoot Gatling-masiengeweer in 1862 gepatenteer met die gedeeltelike bedoeling om die nutteloosheid van oorlog te illustreer.<ref>Paul Wahl and Don Toppel, ''The Gatling Gun'', Arco Publishing, 1971.</ref> Net so, na sy uitvinding van [[dinamiet]] in 1867, het [[Alfred Nobel]] gesê dat "die dag wanneer twee leërkorps mekaar in een sekonde kan vernietig, alle beskaafde nasies, word daar gehoop, van oorlog sal terugdeins en hul troepe sal ontslaan." In 1937 het [[Nikola Tesla]] "''The Art of Projecting Concentrated Non-dispersive Energy through the Natural Media''" gepubliseer,<ref>Tesla, Nikola, [http://www.teslaradio.com/pages/teleforce.htm ''The New Art of Projecting Concentrated Non-dispersive Energy through the Natural Media, System of Particle Acceleration for Use in National Defense''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191217001955/http://www.teslaradio.com/pages/teleforce.htm |date=17 Desember 2019 }}, circa 16 Mei 1935.</ref> 'n verhandeling oor gelaaide deeltjiestraalwapens.<ref name="Seifer454">{{cite book |last=Seifer |first=Marc J. |title=Wizard: the life and times of Nikola Tesla: biography of a genius |year=2001 |publisher=Citadel |isbn=978-0-8065-1960-9 |url=https://books.google.com/books?id=h2DTNDFcC14C |page=454}}</ref> Tesla het sy toestel beskryf as 'n "superwapen wat 'n einde aan alle oorlog sou maak."
Die Frisch-Peierls-memorandum van Maart 1940, die vroegste tegniese uiteensetting van 'n praktiese [[kernwapen]], het afskrikking as die hoofmiddel om 'n vyand met kernwapens te bestry, verwag.<ref>{{Cite journal|last1=Brown|first1=Andrew|last2=Arnold|first2=Lorna|date=2010-09-20|title=The Quirks of Nuclear Deterrence|journal=International Relations|language=en|volume=24|issue=3|pages=293–312|doi=10.1177/0047117810377278|s2cid=143594540}}</ref>
===Vroeë Koue Oorlog===
[[Lêer:Hiroshima Aftermath - cropped Version.jpg|duimnael|Nadraai van die [[Atoombomaanvalle van Hiroshima en Nagasaki|atoombomontploffing oor Hiroshima]]]]
In Augustus 1945 het die Verenigde State die eerste kernmoondheid geword na die [[Atoombomaanvalle van Hiroshima en Nagasaki|kernwapenaanvalle op Hiroshima en Nagasaki]]. Vier jaar later, op 29 Augustus 1949, het die Sowjetunie sy eie kernbom laat ontplof. Op daardie tydstip het beide kante nie die middele gehad om kernbom doeltreffend teen mekaar te gebruik nie. Met die ontwikkeling van vliegtuie soos die Amerikaanse [[Convair B-36 Peacemaker|Convair B-36]] en die Sowjet [[Toepolef Tu-95]], het beide kante egter 'n groter vermoë verkry om kernwapens in die binneland van die opponerende land af te lewer. Die amptelike beleid van die Verenigde State het een van "Onmiddellike Vergelding" geword, soos geskep deur die Minister van Buitelandse Sake [[John Foster Dulles]], wat 'n massiewe kernwapenaanval teen die Sowjetunie vereis het as hulle [[Europa]] sou binneval, ongeag of dit 'n konvensionele of 'n kernaanval was.<ref>{{cite news |last1=Abel |first1=Elie |title=DULLES SAYS PACTS GIVE TO PRESIDENT RETALIATION RIGHT; Declares Congress Need Not Be Consulted First if Foe Strikes U. S. or Allies |url=https://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1954/03/17/92820904.pdf?pdf_redirect=true&ip=0 |access-date=22 September 2022 |agency=The New York TImes Archives |work=The New York TImes |date=17 Maart 1954}}</ref>
Teen die tyd van die [[Kubaanse missielkrisis]] van 1962 het beide die Verenigde State en die Sowjetunie die vermoë ontwikkel om 'n kernpuntmissiel vanaf 'n ondergedompelde [[duikboot]] te lanseer, wat die "derde been" van die kerntriade-wapenstrategie voltooi het wat nodig was om die WVV-doktrine ten volle te implementeer. Deur 'n drie-armige kernvermoë te hê, is die moontlikheid uitgeskakel dat 'n vyand al 'n nasie se kernmagte in 'n eerste-aanval kon vernietig; dit het weer die geloofwaardige bedreiging van 'n verwoestende vergeldingsaanval teen die aggressor verseker, wat 'n nasie se kernafskrikking verhoog het.<ref name="NW">{{cite magazine |author=John Barry |url=http://www.newsweek.com/id/226494 |title=Do We Still Need a Nuclear 'Triad'? |magazine=[[Newsweek]] |date=2009-12-12 |access-date=2010-10-08}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.acq.osd.mil/ncbdp/nm/USNuclearDeterrence.html |title=Nuclear Stockpile |publisher=US Department of Defense |author=Office for the Deputy Assistant to the Secretary of Defense for Nuclear Matters |access-date=2010-10-08 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100510015329/http://www.acq.osd.mil/ncbdp/nm/USNuclearDeterrence.html |archive-date=2010-05-10 }}</ref><ref name="Time">{{cite magazine|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,959948,00.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20080307080808/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,959948,00.html |url-status=dead |archive-date=7 Maart 2008 |title=Toning Up the Nuclear Triad |magazine=Time |date=1985-09-23 |access-date=2010-10-08}}</ref>
Campbell Craig en Sergey Radchenko voer aan dat [[Nikita Chroesjtsjof]] (Sowjet-leier 1953 tot 1964) besluit het dat beleide wat kernoorlog vergemaklik het, te gevaarlik vir die Sowjetunie was. Sy benadering het nie sy [[buitelandse beleid]] of militêre doktrine grootliks verander nie, maar is duidelik in sy vasberadenheid om opsies te kies wat die risiko van oorlog verminder het.<ref>Campbell Craig and Sergey Radchenko, "MAD, not Marx: Khrushchev and the nuclear revolution." ''Journal of Strategic Studies'' (2018) 41#1/2:208-233.</ref>
===Strategiese Lugbevel===
[[Lêer:Boeing B-47B rocket-assisted take off on April 15, 1954 061024-F-1234S-011.jpg|duimnael|Boeing B-47B Stratojet met vuurpyl-ondersteunde opstyg tegniek op 15 April 1954.]]
Vanaf 1955 het die Verenigde State se Strategiese Lugbevel (SAC) een derde van sy [[bomwerper]]s op gereedheidsgrondslag gehou, met bemannings gereed om binne vyftien minute op te styg en na aangewese teikens binne die Sowjetunie te vlieg en hulle met kernbomme te vernietig in die geval van 'n Sowjet-eerste-aanval op die Verenigde State. In 1961 het president [[John F. Kennedy]] die befondsing vir hierdie program verhoog<ref>{{cite web | url=https://library.cqpress.com/cqalmanac/document.php?id=cqal61-1373672# | title=CQ Almanac Online Edition }}</ref> en die verbintenis tot 50 persent gereedheid van SAC-vliegtuie verhoog.
Gedurende periodes van verhoogde spanning in die vroeë 1960's het SAC 'n deel van sy [[Boeing B-52 Stratofortress|B-52]]-vloot te alle tye in die lug gehou om 'n uiters vinnige vergeldingsaanval teen die Sowjetunie moontlik te maak in die geval van 'n verrassingsaanval op die Verenigde State. Hierdie program het tot 1969 voortgeduur. Tussen 1954 en 1992 het bomwerpervlerke ongeveer een derde tot die helfte van hul toegewyse vliegtuie op vinnige reaksie-grondwaarskuwing gehad en kon hulle binne 'n paar minute opstyg.<ref>{{cite web | url=https://www.presidency.ucsb.edu/documents/annual-budget-message-the-congress-fiscal-year-1961 | title=Annual Budget Message to the Congress: Fiscal Year 1961. | the American Presidency Project }}</ref> SAC het ook die Nasionale Noodlugmagbevelpos (NEACP), ook bekend as "Looking Glass", in stand gehou, wat uit verskeie EC-135's bestaan het, waarvan een te alle tye van 1961 tot 1990 in die lug was.<ref>{{cite web | url=https://www.stratcom.mil/About/History/ | title=History }}</ref> Tydens die Kubaanse Missielkrisis is die bomwerpers na verskeie verskillende vliegvelde versprei, en vyf-en-sestig B-52's was te alle tye in die lug.<ref>{{cite web | url=https://nsarchive.gwu.edu/document/20815-08-us-strategic-air-command-history-and-research-division-historical-study-no-90-vol | title=U.S. Strategic Air Command, History and Research Division, Historical Study No. 90, Vol. I, Strategic Air Command Operations during the Cuban Crisis of 1962, circa 1963, Top Secret, Excised Copy | National Security Archive }}</ref>
Gedurende die hoogtepunt van die spanning tussen die VSA en die USSR in die 1960's, is twee gewilde films gemaak wat handel oor wat vreeslik verkeerd kon gaan met die beleid om vliegtuie met kernbom gereed te hou: ''Dr. Strangelove'' (1964)<ref>{{Cite news |url=https://www.tvovermind.com/movies/50-years-later-2001-a-space-odyssey-is-still-an-unparalleled-marvel-on-the-big-screen |title=50 Years Later, '2001: A Space Odyssey' Is Still an Unparalleled Marvel on the Big Screen |date=2018-08-31 |work=TVOvermind |access-date=2018-09-15 |language=en-US}}</ref> en ''Fail Safe'' (1964).<ref>{{Cite news |url=https://www.hollywoodreporter.com/news/gerald-hirschfeld-dead-young-frankenstein-fail-safe-cinematographer-was-95-977763 |title=Gerald Hirschfeld, Cinematographer on 'Young Frankenstein' and 'Fail-Safe,' Dies at 95 |work=The Hollywood Reporter |access-date=2018-09-15 |language=en}}</ref>
===Vergeldingsvermoë (tweede aanval)===
[[Lêer:Robert McNamara official portrait.jpg|links|duimnael|Robert McNamara]]
[[Lêer:Boeing B-52D-70-BO (SN 56-0582) is refueled by Boeing KC-135A-BN (SN 55-3127) 061127-F-1234S-009.jpg|duimnael|Boeing B-52D-70-BO (SN 56-0582) word hervul deur Boeing KC-135A-BN (SN 55-3127).''' ''']]
Die [[strategie]] van WVV is in die vroeë 1960's ten volle verklaar, hoofsaaklik deur die Amerikaanse minister van verdediging, Robert McNamara. In McNamara se formulering was daar die werklike gevaar dat 'n nasie met kernwapens kon probeer om 'n ander nasie se vergeldingsmagte met 'n verrassende, verwoestende eerste aanval uit te skakel en teoreties 'n kernoorlog relatief ongedeerd te "wen". Die ware tweede-aanval-vermoë kon slegs bereik word wanneer 'n nasie 'n gewaarborgde vermoë gehad het om ten volle te vergeld na 'n eerste-aanval.<ref name=":0" />
Die Verenigde State het 'n vroeë vorm van tweede-aanvalsvermoë bereik deur voortdurende patrollies van strategiese kernbomwerpers te stuur, met 'n groot aantal vliegtuie altyd in die lug, op pad na of van veilige punte naby die grense van die Sowjetunie. Dit het beteken dat die Verenigde State steeds kon terugveg, selfs na 'n verwoestende eerste-aanval. Die taktiek was duur en problematies as gevolg van die hoë koste om genoeg vliegtuie te alle tye in die lug te hou en die moontlikheid dat hulle deur Sowjet-lugafweermissiele afgeskiet sou word voordat hulle hul teikens bereik het. Daarbenewens, soos die idee van 'n missielkloof tussen die VSA en die Sowjetunie ontwikkel het, is daar toenemende voorkeur gegee aan interkontinentale ballistiese missiele (IKBMe) bo bomwerpers.
Dit was eers met die koms van kernaangedrewe ballistiese missielduikbote, beginnende met die George Washington-klas in 1959, dat 'n werklike oorleefbare kernmag moontlik geword het en 'n vergeldende tweede aanvalsvermoë gewaarborg is.
[[Lêer:USS George Washington (SSBN-598) underway at sea, circa in the 1970s.jpg|duimnael|Die [[USS George Washington (SSBN-598)|USS George Washington]] (SSBN-598), die hoofskip van die Amerikaanse Vloot se eerste klas Vlootballistiese kernkragmissielduikbote.]]
Die ontplooiing van vlote ballistiese missielduikbote het 'n gewaarborgde tweede aanvalsvermoë gevestig as gevolg van hul onopspoorbaarheid en deur die aantal wat deur elke Koue Oorlog-teenstander operasioneel gemaak het - dit was hoogs onwaarskynlik dat almal van hulle geteiken en voorkomend vernietig kon word (in teenstelling met, byvoorbeeld, 'n missielsilo met 'n vaste ligging wat tydens 'n eerste aanval geteiken kon word). Gegewe hul langafstand, hoë oorleefbaarheid en vermoë om baie medium- en langafstand-kernmissiele te dra, was duikbote geloofwaardige en effektiewe middele vir volskaalse vergelding, selfs na 'n massiewe eerste aanval.<ref>{{cite web | url=https://www.acq.osd.mil/ncbdp/nm/NMHB2020rev/chapters/chapter3.html | title=NMHB 2020 [Revised] }}</ref>
Hierdie afskrikkingsstrategie en die program het tot in die 21ste eeu voortgeduur, met kernduikbote wat Trident II-ballistiese missiele dra as een been van die VSA se strategiese kernafskrikmiddel en as die enigste afskrikmiddel van die [[Verenigde Koninkryk]]. Die ander elemente van die Amerikaanse afskrikmiddel is interkontinentale ballistiese missiele (IKBMe) wat op gereedheidsgrondslag in die kontinentale Verenigde State is, en kernkrag-bekwapende bomwerpers. Ballistiese missielduikbote word ook deur die vlote van die [[Volksrepubliek China]], [[Frankryk]], [[Indië]] en [[Rusland]] bedryf.
Die Amerikaanse Departement van Verdediging verwag 'n voortgesette behoefte aan 'n see-gebaseerde strategiese kernmag. Die eerste van die huidige Ohio-klas SSBN's sal na verwagting teen 2029 afgetree word, wat beteken dat 'n vervangingsplatform teen daardie tyd reeds seewaardig moet wees. 'n Vervanging kan meer as $4 miljard per eenheid kos in vergelyking met die USS Ohio se $2 miljard.<ref name="Frost">
{{cite news
|url = http://www.dailypress.com/news/dp-local_subs_0424apr24,0,5810806.story
|title = Newport News contract awarded
|newspaper = Daily Press
|last = Frost
|first = Peter
|access-date = 2011-09-27
|url-access=subscription
|url-status = dead
|archive-url = https://web.archive.org/web/20090426041620/http://www.dailypress.com/news/dp-local_subs_0424apr24,0,5810806.story
|archive-date = 2009-04-26
}}</ref> Die USN se opvolgklas van SSBN's sal die Columbia-klas wees, wat in 2021 met konstruksie begin het en in 2031 in diens getree het.<ref>{{cite web |title=Navy Columbia(SSBN-826) Class Ballistic Missile Submarine Program: Background and Issues for Congress, Updated 24 Junie 2019 |url=https://fas.org/sgp/crs/weapons/R41129.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20110504225457/http://www.fas.org/sgp/crs/weapons/R41129.pdf |archive-date=2011-05-04 |url-status=live |website=fas.org |publisher=Congressional Research Service |access-date=17 Julie 2019}}</ref>
===ABM's bedreig WVV===
In die 1960's het beide die Sowjetunie (A-35 anti-ballistiese missielstelsel) en die Verenigde State (LIM-49 Nike Zeus) anti-ballistiese missielstelsels ontwikkel. As sulke stelsels effektief teen 'n vergeldingsaanval kon verdedig, sou WVV ondermyn gewees het. Verskeie wetenskaplike studies het egter tegnologiese en logistieke probleme in hierdie stelsels getoon, insluitend die onvermoë om tussen regte en lokwapens te onderskei.<ref>{{Cite journal|last=HSIN|first=HONOR|date=2003|title=Episode II: US Ballistic Missile Defense|url=https://www.jstor.org/stable/43648994|journal=Harvard International Review|volume=25|issue=3|pages=15–16|jstor=43648994|issn=0739-1854}}</ref>
=== VOTHVe ===
==== VOTHVe as teenvoeter teen ABM====
[[Lêer:Peacekeeper RV vehicles.jpg|duimnael|'n Tydblootstelling van sewe VOTHVe van 'n Peacekeeper-missiel wat deur wolke beweeg.]]
Die veelvuldige onafhanklik teikenbare herbetredingsvoertuig (VOTHV) (Engelse akroniem MIRV) was nog 'n wapenstelsel wat spesifiek ontwerp is om te help met die WVV-kernafskrikkingsleerstelling. Met 'n VOTHV-vrag kon een IKBM baie afsonderlike plofkoppe dra. VOTHVe is aanvanklik deur die Verenigde State geskep om die Sowjet A-35 anti-ballistiese missielstelsels rondom [[Moskou]] teë te werk. Aangesien elke verdedigingsmissiel slegs een offensiewe missiel sou vernietig, het die feit dat elke offensiewe missiel byvoorbeeld drie plofkoppe gehad het (soos met vroeë VOTHV -stelsels) beteken dat drie keer soveel verdedigingsmissiele vir elke offensiewe missiel nodig was. Dit het verdediging teen missielaanvalle duurder en moeiliker gemaak. Een van die grootste Amerikaanse VOTHV-missiele, die LGM-118A Peacekeeper, kon tot 10 plofkoppe hou, elk met 'n opbrengs van ongeveer 300 kiloton TNT (1.3 PJ) - altesaam 'n plofbare vrag gelykstaande aan 230 Hiroshima-tipe bomme. Die veelvuldige plofkoppe het verdediging onhoudbaar gemaak met die beskikbare tegnologie, wat die bedreiging van vergeldingsaanvalle as die enigste lewensvatbare verdedigingsopsie gelaat het. VOTHV-draende landgebaseerde IKBM'e is geneig om 'n premie op eerste aanval te plaas. Die START II-ooreenkoms het voorgestel om hierdie tipe wapen te verbied, maar dit het nooit in werking getree nie.
In die geval van 'n Sowjet-konvensionele aanval op [[Wes-Europa]], het [[NAVO]] beplan om taktiese kernwapens te gebruik. Die Sowjetunie het hierdie bedreiging teëgewerk deur 'n verklaring uit te reik dat enige gebruik van kernwapens (takties of andersins) teen Sowjetmagte gronde sou wees vir 'n volskaalse Sowjet-vergeldingsaanval (massiewe vergelding). Dus is daar algemeen aanvaar dat enige geveg in Europa met apokaliptiese gevolgtrekkings sou eindig.
====Landgebaseerde VOTHVe IKBMe bedreig WVV====
VOTHV-landgebaseerde IKBMe word oor die algemeen as geskik beskou vir 'n eerste aanval (inherente teenkrag) of 'n tweede teenkrag-aanval, as gevolg van:
#. Hul hoë akkuraatheid (lae sirkelvormige fout waarskynlik), in vergelyking met duikboot-gelanseerde ballistiese missiele wat vroeër minder akkuraat en meer geneig tot defekte was;
#. Hul vinnige reaksietyd, in vergelyking met bomwerpers wat as te stadig beskou word;
#. Hul vermoë om verskeie VOTHV -plofkoppe gelyktydig te dra, nuttig om 'n hele missielveld of verskeie stede met een missiel te vernietig.
Anders as 'n onthoofdingsaanval of 'n teenwaarde-aanval, kan 'n teenmag-aanval lei tot 'n potensieel meer beperkte vergelding. Alhoewel die Minuteman III van die middel-1960's toegerus was met drie VOTHV kernplofkoppe, het swaar VOTHV -voertuie gedreig om die balans te versteur; dit het die SS-18 Satan ingesluit wat in 1976 ontplooi is en as 'n bedreiging vir Minuteman III-silo's beskou is, wat sommige neokonserwatiewes laat besluit het dat 'n Sowjet-eerste aanval voorberei word. Dit het gelei tot die ontwikkeling van die voorgenoemde Pershing II, die Trident I en Trident II, sowel as die MX-missiel, en die [[Rockwell B-1 Lancer|B-1 Lancer]].
VOTHV-landgebaseerde IKBM's word as destabiliserend beskou omdat hulle geneig is om 'n premie op eerste aanval te plaas. Wanneer 'n missiel VOTHV plofkoppe dra, kon dit tot agt wees in bestaande Amerikaanse missiele, hoewel Trident II in staat was om tot 12 te dra <ref>{{Cite web |url=http://missilethreat.com/missiles/ugm-133-trident-d-5/ |title=UGM-133 Trident D-5 - Missile ThreatTrident 2 | Missile Threat |access-date=2015-02-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151027084659/http://missilethreat.com/missiles/ugm-133-trident-d-5/ |archive-date=2015-10-27 |url-status=dead }}</ref> en dit na aparte teikens te lewer. Indien aanvaar word dat elke kant 100 missiele het, met vyf plofkoppe elk, en verder dat elke kant 'n 95 persent kans het om die teenstander se missiele in hul silo's te neutraliseer deur twee plofkoppe op elke silo af te vuur, dan kan die aanvallende kant die vyandelike IKBM-mag van 100 missiele tot ongeveer vyf verminder deur 40 missiele met 200 plofkoppe af te vuur, en die res van 60 missiele in reserwe te hou. As sodanig was hierdie tipe wapen bedoel om verbied te word onder die START II-ooreenkoms; die START II-ooreenkoms is egter nooit in werking getree nie, en nóg Rusland nóg die Verenigde State het die ooreenkoms bekragtig.
===Laat Koue Oorlog===
[[Lêer:SDI Logo.svg|duimnael|Strategiese Verdedigingsinisiatief se logo.]]
Die oorspronklike Amerikaanse WVV-doktrine is op 25 Julie 1980 gewysig met die Amerikaanse president [[Jimmy Carter]] se aanvaarding van 'n teenwerkende strategie met Presidensiële Direktief 59. Volgens die argitek daarvan, die minister van verdediging Harold Brown, het "teenwerkende strategie" beklemtoon dat die beplande reaksie op 'n Sowjet-aanval nie meer hoofsaaklik was om Sowjet-bevolkingsentrums en stede te bombardeer nie, maar eers om die Sowjet-leierskap dood te maak, en dan militêre teikens aan te val, in die hoop van 'n Sowjet-oorgawe voor totale vernietiging van die Sowjetunie (en die Verenigde State). Hierdie gewysigde weergawe van WVV is gesien as 'n wenbare kernoorlog, terwyl die moontlikheid van versekerde vernietiging vir ten minste een party steeds gehandhaaf is. Hierdie beleid is verder ontwikkel deur die Reagan-administrasie met die aankondiging van die Strategiese Verdedigingsinisiatief (SVI, met bynaam "Star Wars"), waarvan die doel was om ruimtegebaseerde tegnologie te ontwikkel om Sowjet-missiele te vernietig voordat hulle die Verenigde State bereik het.
SVI is gekritiseer deur beide die Sowjtunie en baie van Amerika se bondgenote (insluitend die Eerste Minister van die Verenigde Koninkryk, [[Margaret Thatcher]]) omdat, indien dit ooit operasioneel en effektief was, dit die "versekerde vernietiging" wat vir WVV vereis word, sou ondermyn het. As die Verenigde State 'n waarborg teen Sowjet-kernaanvalle gehad het, het hul kritici aangevoer, sou dit eerste-aanvalsvermoë hê, wat 'n polities en militêr destabiliserende posisie sou gewees het. Kritici het verder aangevoer dat dit 'n nuwe wapenwedloop kon veroorsaak, hierdie keer om teenmaatreëls vir SVI te ontwikkel. Ten spyte van die belofte van kernveiligheid, is SVI deur baie van sy kritici (insluitend die Sowjet-kernfisikus en latere vredesaktivis [[Andrei Sacharof]]) beskryf as selfs gevaarliker as WVV as gevolg van hierdie politieke implikasies. Ondersteuners het ook aangevoer dat SVI 'n nuwe wapenwedloop kon veroorsaak, wat die USSR sou dwing om 'n toenemende deel van die BBP aan verdediging te bestee - iets wat beweer is 'n indirekte oorsaak van die uiteindelike ineenstorting van die Sowjetunie te gewees het. Gorbatsjof self het in 1983 aangekondig dat “die voortsetting van die SVI-program die wêreld in 'n nuwe stadium van die wapenwedloop sal vee en die strategiese situasie sal destabiliseer.”<ref>{{Cite book|last1=Webb|first1=Rachel|last2=Connolly|first2=Erin|last3=Gott|first3=Jessica|last4=Hadfield|first4=Zach|last5=Hamel|first5=Michael|last6=Heimer|first6=Brandon W.|last7=Kattan|first7=Ari|last8=Kirkegaard|first8=Marie C.|last9=Kuhns|first9=Ryan|last10=Maloney|first10=Jillian|last11=Mascaro|first11=Anthony D.|date=2019|title=Defensive Satellites:: Who Will Shoot First?|chapter=Defensive Satellites |journal=On the Horizon|chapter-url=https://www.jstor.org/stable/resrep22545.20|pages=190–199}}</ref>
Voorstanders van ballistiese missielverdediging (BMV) voer aan dat WVV buitengewoon gevaarlik is omdat dit in wese 'n enkele plan van aksie bied in die geval van 'n kernaanval: volle vergeldingsreaksie. Die feit dat kernverspreiding gelei het tot 'n toename in die aantal nasies in die "kernklub", insluitend nasies van twyfelagtige stabiliteit (bv. [[Noord-Korea]]), en dat 'n kernnasie gekaap kan word deur 'n despoot of ander persoon of persone wat kernwapens kan gebruik sonder 'n gesonde agting vir die gevolge, bied 'n sterk saak vir voorstanders van BMV wat 'n beleid soek wat beide teen aanvalle beskerm, maar ook nie 'n eskalasie vereis in wat 'n wêreldwye kernoorlog kan word nie. Rusland het steeds 'n sterk openbare afkeer van Westerse BMV-inisiatiewe, vermoedelik omdat eie operasionele BMV-stelsels hul tegniese en finansiële hulpbronne kan oorskry en dus hul groter militêre status en gevoel van veiligheid in 'n post- WVV -omgewing kan degradeer. Russiese weiering om aanvanklike uitnodigings te aanvaar om aan NAVO BMV deel te neem, kan dui op die gebrek aan 'n alternatief vir WVV in die huidige Russiese oorlogvoeringstrategie as gevolg van die verval van konvensionele magte na die verbrokkeling van die Sowjetunie.
====Proud Prophet====
Proud Prophet was 'n reeks oorlogspeletjies wat deur verskeie Amerikaanse militêre amptenare gespeel is. Die simulasie het onthul dat WVV die gebruik van kernwapens feitlik onmoontlik gemaak het sonder totale kernvernietiging, ongeag hoe kernwapens in oorlogsplanne geïmplementeer is. Hierdie resultate het in wese die moontlikheid van 'n beperkte kernaanval uitgesluit, aangesien elke keer as dit probeer is, dit gelei het tot 'n volledige verbruik van kernwapens deur beide die Verenigde State en die USSR. Proud Prophet het 'n verskuiwing in Amerikaanse strategie aangedui; na aanleiding van Proud Prophet het die Amerikaanse retoriek van strategieë wat die gebruik van kernwapens behels het, verdwyn en Amerikaanse oorlogsplanne is verander om die gebruik van konvensionele magte te beklemtoon.<ref>{{Cite book|last=Bracken|first=Paul|title=The Second Nuclear Age: Strategy, Danger, and the New Power Politics|pages=81–90}}</ref>
====TTAPS-studie====
In 1983 het 'n groep navorsers, insluitend [[Carl Sagan]], die TTAPS-studie (genoem na die onderskeie voorletters van die outeurs) vrygestel, wat voorspel het dat die grootskaalse gebruik van kernwapens 'n "kernwinter" sou veroorsaak. Die studie het voorspel dat die puin wat in kernbomme verbrand word, in die atmosfeer sou vertroebel word en sonlig wêreldwyd sou verminder, wat wêreldtemperature met "-15° tot -25°C" sou verlaag.<ref>{{Cite journal|last1=Turco|first1=R. P.|last2=Toon|first2=O. B.|last3=Ackerman|first3=T. P.|last4=Pollack|first4=J. B.|last5=Sagan|first5=Carl|date=1983-12-23|title=Nuclear Winter: Global Consequences of Multiple Nuclear Explosions|url=https://www.science.org/doi/10.1126/science.222.4630.1283|journal=Science|language=en|volume=222|issue=4630|pages=1283–1292|doi=10.1126/science.222.4630.1283|issn=0036-8075|pmid=17773320|bibcode=1983Sci...222.1283T|s2cid=45515251|url-access=subscription}}</ref> Hierdie bevindinge het gelei tot die teorie dat WVV steeds sou plaasvind met baie minder wapens as wat deur die Verenigde State of die USSR tydens die hoogtepunt van die Koue Oorlog besit is. As sodanig is die kernwinter gebruik as 'n argument vir beduidende vermindering van kernwapens, aangesien WVV in elk geval sou plaasvind.<ref>{{Cite journal|last=Plous|first=Scott|date=1984|title=Will Deterrence Survive a Nuclear Winter?|url=https://www.jstor.org/stable/1693566|journal=Science|volume=225|issue=4659|pages=268|doi=10.1126/science.225.4659.268-a|jstor=1693566|pmid=17749541|issn=0036-8075|url-access=subscription}}</ref>
===Na-Koue Oorlog===
[[Lêer:EKV prototype launch.jpg|duimnael|'n Dravrag met 'n prototipe eksoatmosferiese doodmaakvoertuig word op 3 Desember 2001 vanaf Meck-eiland by die Kwajalein-missielbaan gelanseer vir 'n onderskepping van 'n ballistiese missielteiken oor die sentrale [[Stille Oseaan]]. ]]
Na die [[Ontbinding van die Sowjetunie|val van die Sowjetunie]]] het die [[Russiese Federasie]] na vore gekom as 'n soewereine entiteit wat die grootste deel van die gebied van die voormalige USSR omvat het. Die verhoudings tussen die Verenigde State en Rusland was, ten minste vir 'n tyd, minder gespanne as wat dit met die Sowjetunie was.
Terwyl WVV minder van toepassing geword het op die VSA en Rusland, is dit aangevoer as 'n faktor agter [[Israel]] se verkryging van kernwapens. Net so het diplomate gewaarsku dat [[Japan]] moontlik onder druk geplaas kan word om te kerbenwapen deur die teenwoordigheid van Noord-Koreaanse kernwapens. Die vermoë om 'n kernaanval teen 'n vyandelike stad te loods, is 'n relevante afskrikstrategie vir hierdie moondhede.<ref>{{Cite journal|last=SOKOLSKI|first=HENRY D.|date=2004|title=PREFACE|journal=Getting Mad|url=https://www.jstor.org/stable/resrep12035.3|pages=v–viii}}</ref>
Die administrasie van die Amerikaanse president [[George W. Bush]] het in Junie 2002 aan die Anti-Ballistiese Missielverdrag onttrek en beweer dat die beperkte nasionale missielverdedigingstelsel wat hulle voorgestel het om te bou, slegs ontwerp is om kernafpersing deur 'n staat met beperkte kernvermoë te voorkom en nie beplan was om die kernposisie tussen Rusland en die Verenigde State te verander nie.
Terwyl die verhoudings verbeter het en 'n opsetlike kernuitruiling minder waarskynlik is, kon die agteruitgang in Russiese kernvermoë in die post-Koue Oorlog-era 'n uitwerking gehad het op die voortgesette lewensvatbaarheid van die WVV-doktrine. 'n Artikel in 2006 deur Keir Lieber en Daryl Press het verklaar dat die Verenigde State 'n kernaanval op Rusland kon uitvoer en "'n goeie kans sou hê om elke Russiese bomwerperbasis, duikboot en IKBM te vernietig." Dit is toegeskryf aan vermindering in Russiese kernvoorrade en die toenemende ondoeltreffendheid en ouderdom van dit wat oorbly. Lieber en Press het aangevoer dat die WVV-era tot 'n einde kom en dat die Verenigde State op die punt staan om wêreldwye kernvoorrang te verkry.<ref>Keir A. Lieber and Daryl G. Press "The Rise of U.S. Nuclear Primacy," ''Foreign Affairs'', Maart/April 2006, bl 42–55.</ref>
In 'n opvolgartikel in dieselfde publikasie het ander egter die ontleding gekritiseer, insluitend Peter Flory, die Amerikaanse assistent-sekretaris van verdediging vir internasionale veiligheidsbeleid, wat begin het deur te skryf: "Die essay deur Keir Lieber en Daryl Press bevat soveel foute, oor 'n onderwerp van so 'n erns, dat 'n reaksie van die Departement van Verdediging nodig is om die rekord reg te stel."<ref name="PCWF">Peter C. W. Flory ''Nuclear Exchange: Does Washington Really Have (or Want) Nuclear Primacy?'' [http://www.foreignaffairs.org/20060901faresponse85514/peter-c-w-flory-keith-payne-pavel-podvig-alexei-arbatov-keir-a-lieber-daryl-g-press/nuclear-exchange.html Foreign Affairs, September/Oktober 2006] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060925140832/http://www.foreignaffairs.org/20060901faresponse85514/peter-c-w-flory-keith-payne-pavel-podvig-alexei-arbatov-keir-a-lieber-daryl-g-press/nuclear-exchange.html |date=2006-09-25 }}</ref> Wat vermindering in Russiese voorraad betref, het 'n ander reaksie gesê dat "'n soortgelyke eensydige ondersoek van [vermindering in] Amerikaanse magte 'n soortgelyke ernstige prentjie sou geskets het".
'n Situasie waarin daar eintlik van die Verenigde State verwag kan word om 'n "suksesvolle" aanval uit te voer, word as 'n nadeel vir beide lande beskou. Die strategiese balans tussen die Verenigde State en Rusland word minder stabiel, en die tegniese moontlikheid van 'n eerste aanval deur die Verenigde State neem toe. In 'n tyd van krisis kan hierdie onstabiliteit lei tot 'n toevallige kernoorlog. Byvoorbeeld, as Rusland 'n Amerikaanse kernaanval vrees, kan Moskou oorhaastige stappe doen (soos om sy magte op gereedheidsgrondslag te plaas) wat 'n Amerikaanse voorkomende aanval sou uitlok.<ref name="PCWF" />
'n Oorsig van die huidige Amerikaanse kernstrategie teenoor beide Rusland en ander nasies is in 1995 gepubliseer as die dokument "Essentials of Post-Cold War Deterrence".
In November 2020 het die VSA suksesvol 'n nabootsing-IKBM buite die atmosfeer met nog 'n missiel vernietig. ''Bloomberg Opinion'' skryf dat hierdie verdedigingsvermoë "die era van kernstabiliteit beëindig".<ref>{{Cite news|last=Kluth|first=Andreas|date=2020-11-29|title=A Successful U.S. Missile Intercept Ends the Era of Nuclear Stability|language=en|work=Bloomberg.com|url=https://www.bloomberg.com/opinion/articles/2020-11-30/a-successful-u-s-missile-intercept-ends-the-era-of-nuclear-stability|access-date=2020-11-30}}</ref>
====Indië en Pakistan====
WVV is nie van toepassing op alle kernwapen-mededingers nie. [[Indië]] en [[Pakistan]] is 'n voorbeeld hiervan; as gevolg van die meerderwaardigheid van konvensionele Indiese gewapende magte bo hul Pakistanse eweknieë, kan Pakistan gedwing word om hul kernwapens uit desperaatheid teen invallende Indiese magte te gebruik, ongeag 'n Indiese vergeldingsaanval. As sodanig kan enige grootskaalse aanval op Pakistan deur Indië die gebruik van kernwapens deur Pakistan bespoedig, wat WVV ontoepaslik maak. WVV is egter van toepassing deurdat dit Pakistan kan afskrik om 'n "selfmoord"-kernaanval te doen eerder as 'n verdedigende kernaanval.<ref name=":1"/>
====Noord-Korea====
Sedert die ontstaan van [[Noord-Korea]] as 'n kernwapenstaat, was militêre optrede nie 'n opsie om die onstabiliteit rondom Noord-Korea te hanteer nie, as gevolg van hul opsie van kernvergelding in reaksie op enige konvensionele aanval op hulle, wat nie-kernkrag buurstate soos [[Suid-Korea]] en [[Japan]] onbekwaam maak om die destabiliserende effek van Noord-Korea deur middel van militêre mag op te los.<ref>{{Cite journal|last=Baranwal|first=Sanjay|title="Nuclear Nihilism of North Korea: Perils and Path Ahead"|date=2011|url=https://www.jstor.org/stable/42761440|journal=The Indian Journal of Political Science|volume=72|issue=2|pages=547–554|jstor=42761440|issn=0019-5510}}</ref> WVV is moontlik nie van toepassing op die situasie in Noord-Korea nie, omdat die teorie staatmaak op rasionele oorweging van die gebruik en gevolge van kernwapens, wat moontlik nie die geval is vir potensiële Noord-Koreaanse ontplooiing nie.<ref>{{Cite journal|date=2017|title=Time to re-assess mutually assured destruction|url=https://www.jstor.org/stable/26951722|journal=BMJ: British Medical Journal|volume=359|jstor=26951722|issn=0959-8138}}</ref>
====China====
Sedert 2020 het die [[Volksrepubliek China]] 'n ambisieuse uitbreiding en modernisering van sy kernarsenaal onderneem. Teen Maart 2025 word beraam dat dit ongeveer 600 kernplofkoppe besit.<ref name="thebulletin.org">The Bulletin of the Atomic Scientists. "Chinese Nuclear Weapons, 2025." *The Bulletin of the Atomic Scientists*, Maart 2025. [https://thebulletin.org/premium/2025-03/chinese-nuclear-weapons-2025/](https://thebulletin.org/premium/2025-03/chinese-nuclear-weapons-2025/)</ref> Dit het nuwe variante van interkontinentale ballistiese missiele ontwikkel en is in staat om kernplofkoppe via landgebaseerde ballistiese missiele, seegebaseerde ballistiese missiele en bomwerpers te lewer.<ref name="thebulletin.org"/> 'n Pentagon-verslag van 2023 het beraam dat China teen 2030 1 000 operasionele kernkoppe kan besit.<ref name="thebulletin.org"/> China het ook die wêreld se tweede grootste ekonomie en 'n hoogs bekwame militêre mag.<ref>Council on Foreign Relations. "China and Global Governance." *Council on Foreign Relations*, 2024. [https://www.cfr.org/china-global-governance/](https://www.cfr.org/china-global-governance/)</ref> China se intense ontwikkeling van sy kernprogram kompliseer wedersydse versekerde vernietiging met ander lande, insluitend die Verenigde State. Namate sy kernprogram uitbrei, sal die vooruitsig van 'n geloofwaardige WVV-verhouding met die VSA waarskynlik toeneem. China poog om tweede-aanvalsvermoëns te ontwikkel om ander nasies teen te werk, na jare van die nakoming van 'n verklaarde geen-eerste-gebruik-beleid. Verskeie ontleders het China se kernontwikkelings aangehaal as 'n manier om mag te gebruik om China se eise te versterk as gevolg van 'n verhoogde bedreiging. Ander het egter beweer dat China bloot probeer om sy afskrikking te versterk om sy eie veiligheid in 'n vinnig ontwikkelende wêreld te versterk.<ref>Freeman Spogli Institute for International Studies. "What Chinese Nuclear Modernization Means for U.S. Deterrence Strategy." *Stanford University*, 2024. [https://fsi.stanford.edu/news/what-chinese-nuclear-modernization-means-us-deterrence-strategy](https://fsi.stanford.edu/news/what-chinese-nuclear-modernization-means-us-deterrence-strategy)</ref>
China se kernarsenaal is tans kleiner as die arsenale van Rusland en die Verenigde State. Histories het die Verenigde State 'n sterk kernvoordeel bo China gehad. Ten spyte van verskillende ontledings deur verdedigingskundiges en akademici van China se kernopbou, bly die presiese bedoelings daarvan grootliks spekulasie. Daar bestaan nie 'n amptelike konsensus oor of die Verenigde State en China volle wedersydse versekerde vernietiging het nie. China se ambisieuse kernbeleid dui egter daarop dat die land moontlik 'n WVV-verhouding met die Verenigde State wil vestig.<ref>Hudson Institute. "China–U.S. Rivalry Rests on MAD Theory." *Hudson Institute*, 2024. [https://www.hudson.org/node/44313](https://www.hudson.org/node/44313)</ref> China se kernopbou speel ook 'n rol in streekskerndinamika. In 'n konflik wat [[Taiwan]] betrek, kan die teenwoordigheid van kernmagte byvoorbeeld lei tot 'n vinnige eskalasie in die situasie. Wanneer die risiko van 'n konflik eksistensieel word, neem die dringendheid aan alle kante vinnig en intens toe. Dit kompliseer ook sekuriteitswaarborge en ander vorme van alliansies met lande regoor die wêreld, wat moontlik bondgenote en strategiese vennote regoor die wêreld betrek.
==Amptelike beleid==
Of WVV die amptelik aanvaarde leerstelling van die Verenigde State se weermag tydens die Koue Oorlog was, is grootliks 'n kwessie van interpretasie. Die [[Amerikaanse Lugmag]] het byvoorbeeld terugwerkend aangevoer dat hulle WVV nooit as 'n enigste strategie voorgestaan het nie, en dat hierdie vorm van afskrikking as een van talle opsies in die Amerikaanse kernbeleid gesien is.<ref>National Archives and Records Administration, RG 200, Defense Programs and Operations, LeMay's Memo to President and JCS Views, Box 83. Secret.</ref> Voormalige offisiere het beklemtoon dat hulle nooit so beperk gevoel het deur die logika van WVV nie (en bereid was om kernwapens in kleiner situasies te gebruik as wat "versekerde vernietiging" toegelaat het), en nie doelbewus burgerlike stede geteiken het nie (alhoewel hulle erken dat die resultaat van 'n "suiwer militêre" aanval die stede beslis ook sou verwoes). Volgens 'n gedeklassifiseerde studie van die Strategiese Lugbevel van 1959 het Amerikaanse kernwapenplanne spesifiek die bevolkings van [[Beijing]], [[Moskou]], [[Leningrad]], [[Oos-Berlyn]] en [[Warskou]] geteiken vir sistematiese vernietiging.<ref>{{Cite web|title = Strategic Air Command Declassifies Nuclear Target List from 1950s|url = http://nsarchive.gwu.edu/nukevault/ebb538-Cold-War-Nuclear-Target-List-Declassified-First-Ever/|website = nsarchive.gwu.edu|access-date = 2016-01-06}}</ref> WVV is in verskeie Amerikaanse beleide geïmpliseer en in die politieke retoriek van leiers in beide die Verenigde State en die USSR gedurende baie periodes van die Koue Oorlog gebruik:
"Om voort te gaan met afskrikking in 'n era van strategiese kern-ekwivalensie, is dit nodig om kern- (sowel as konvensionele) magte te hê sodat enige teenstander, wanneer aggressie teen ons belange oorweeg word, sal erken dat geen geloofwaardige uitkoms 'n oorwinning of enige geloofwaardige definisie van oorwinning sal verteenwoordig nie. Vir hierdie doel en om die moontlikheid te behou om effektief te onderhandel om die oorlog te beëindig op aanvaarbare terme wat so gunstig as moontlik is, indien afskrikking aanvanklik misluk, moet ons in staat wees om suksesvol te veg sodat die teenstander nie sy oorlogsdoelwitte sal bereik nie en koste sal ly wat onaanvaarbaar is, of in elk geval groter as sy winste, as gevolg van die aanval." — President [[Jimmy Carter]] in 1980, ''Presidential Directive 59, Nuclear Weapons Employment Policy''
Die leerstelling van WVV was amptelik in stryd met dié van die USSR, wat, in teenstelling met WVV, daarop aangedring het dat oorlewing moontlik was.<ref name="Richard Pipes 1977">{{cite web |url=http://people.reed.edu/~ahm/Courses/Reed-POL-422-2012-S1_NP/Syllabus/EReadings/05.2/05.2.Pipes1977Why-the-Soviet-Union.pdf |title=Why the Soviet Union Thinks It Could Fight and Win a Nuclear War |author=Richard Pipes |publisher=Reed College |year=1977 |access-date=4 September 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131214024826/http://people.reed.edu/~ahm/Courses/Reed-POL-422-2012-S1_NP/Syllabus/EReadings/05.2/05.2.Pipes1977Why-the-Soviet-Union.pdf |archive-date=14 Desember 2013 }}</ref><ref>{{cite magazine|url=https://www.scribd.com/doc/63015546/Why-Russia-Thinks-It-Could-Fight-and-Win-a-Nuclear-War |title=Why the Soviet Union thinks it can fight and win a Nuclear War |author=Richard Pipes |magazine=Commentary |year=1977 |access-date=21 April 2013}}</ref><ref name="gwu.edu">{{cite web|url=http://www.gwu.edu/~nsarchiv//nukevault/ebb285 |title=Previously Classified Interviews with Former Soviet Officials Reveal U.S. Strategic Intelligence Failure Over Decades |editor1-last=Burr |editor1-first=William |editor2-last=Savranskaya |editor2-first=Svetlana |date=11 September 2009 |location=[[Washington, DC]] |access-date=21 April 2013}}</ref> Die Sowjets het geglo dat hulle nie net 'n strategiese kernoorlog kon wen nie, wat hulle beplan het om met hul uitgebreide burgerlike verdedigingsbeplanning te absorbeer,<ref name="Richard Pipes 1977"/><ref>{{cite web |url= http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/aureview/1977/mar-apr/dorough.html |title= Soviet Civil Defense U.S.S.R. preparations for industrial-base war survival. | author= Captain John W. Dorough Jr. |publisher= Air University Review, Maart–April 1977. |access-date= 2013-09-04 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131217102003/http://www.airpower.maxwell.af.mil/airchronicles/aureview/1977/mar-apr/dorough.html |archive-date= 2013-12-17 |url-status= dead }}</ref><ref>{{cite journal|url= http://www.foreignaffairs.com/articles/30948/john-c-campbell/war-survival-in-soviet-strategy-ussr-civil-defense |title=War Survival in Soviet Strategy: USSR Civil Defense |journal=Foreign Affairs |publisher=Foreign Affairs magazine |author=Leon Gouré Reviewed by John C. Campbell |year=1977|volume=55 |issue=Januarie 1977 }}</ref> maar ook die konvensionele oorlog wat hulle voorspel het sou volg nadat hul strategiese kernarsenaal uitgeput was.<ref>{{cite journal|title=Military Planning for European Theatre Conflict During the Cold War: An Oral History Roundtable, Stockholm, 24–25 April 2006 |journal=Zürcher Beiträge zur Sicherheitspolitik |date=November 2007 |issue=79 |url=http://www.css.ethz.ch/publications/pdfs/ZB-79.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20130523195804/http://www.css.ethz.ch/publications/pdfs/ZB-79.pdf |archive-date=2013-05-23 |url-status=live|access-date=April 21, 2013 |editor1-first=Jan |editor1-last=Hoffenaar |editor2-first=Christopher |editor2-last=Findlay |editor3-first=Andreas (series) |editor3-last=Wenger |editor4-first=Victor (series) |display-editors = 3 |editor4-last=Mauer}}</ref> Amptelike Sowjet-beleid kon egter interne kritici teen die einde van die Koue Oorlog gehad het, insluitend sommige in die USSR se eie leierskap:<ref name="gwu.edu"/>
"Kernwapen gebruik sou katastrofies wees".— 1981, die Sowjet-Generale Staf <ref name="gwu.edu"/>
Ander bewyse hiervan kom van die Sowjet-minister van verdediging, Dmitriy Ustinov, wat geskryf het dat "'n Duidelike waardering deur die Sowjet-leierskap van wat 'n oorlog onder hedendaagse toestande vir die mensdom sou beteken, die aktiewe posisie van die USSR bepaal."<ref>{{Cite journal|last=Simes|first=Dimitri K.|date=1980|title=Deterrence and Coercion in Soviet Policy|url=http://dx.doi.org/10.2307/2538421|journal=International Security|volume=5|issue=3|pages=80–103|doi=10.2307/2538421|jstor=2538421|s2cid=154442754|issn=0162-2889|url-access=subscription}}</ref> Die Sowjet-doktrine, hoewel dit deur Westerse ontleders hoofsaaklik as aanstootlik beskou is, het die moontlikheid van 'n "beperkte" kernoorlog teen 1975 ten volle verwerp.<ref>{{Cite book|last=Sokolski|first=Henry|title=GETTING MAD : nuclear mutual assured destruction, its origins and practice.|date=2014|publisher=LULU COM|isbn=978-1-312-32984-3|oclc=986955494}}</ref>
==Kritiek==
[[Lêer:Redwing Apache.jpg|duimnael|Kernwapentoets Apache (opbrengs 1.85 Mt of 7.7 PJ)]]
Afskrikkingsteorie is deur talle geleerdes om verskeie redes gekritiseer. 'n Prominente vorm van kritiek voer aan dat die rasionele afskrikkingsteorie weerspreek word deur gereelde afskrikkingsmislukkings, wat toegeskryf kan word aan wanpersepsies.<ref>{{Cite book |last=Jervis |first=Robert |url=https://books.google.com/books?id=3QlsDQAAQBAJ |title=Perception and Misperception in International Politics: New Edition |date=1976 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-1-4008-8511-4 |language=en}}</ref> Kritici het ook aangevoer dat leiers nie optree op maniere wat ooreenstem met die voorspellings van die kernafskrikkingsteorie nie.<ref name=":2">{{Cite book |last=Green |first=Brendan Rittenhouse |url=https://books.google.com/books?id=wFTMDwAAQBAJ |title=The Revolution that Failed: Nuclear Competition, Arms Control, and the Cold War |date=2020 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-48986-7 |language=en}}</ref><ref name=":3">{{Citation |last=Jervis |first=Robert |title=The Nuclear Age |date=2021 |url=https://www.cambridge.org/core/books/before-and-after-the-fall/nuclear-age/3F9C601E9D5B0283487BEFCE73913C60 |work=Before and After the Fall: World Politics and the End of the Cold War |pages=115–131 |editor-last=Bartel |editor-first=Fritz |publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/9781108910194.008 |isbn=978-1-108-90677-7 |editor2-last=Monteiro |editor2-first=Nuno P. |s2cid=244858515|url-access=subscription }}</ref><ref>{{Cite journal |last=Sagan |first=Scott D. |date=1994 |title=The Perils of Proliferation: Organization Theory, Deterrence Theory, and the Spread of Nuclear Weapons |url=https://www.jstor.org/stable/2539178 |journal=International Security |volume=18 |issue=4 |pages=66–107 |doi=10.2307/2539178 |issn=0162-2889 |jstor=2539178 |s2cid=153925234|url-access=subscription }}</ref> Daar is byvoorbeeld aangevoer dat dit strydig is met die logika van die rasionele afskrikkingsteorie dat state voortgaan om kernarsenale te bou sodra hulle die tweede-aanvalsdrempel bereik het.<ref name=":2" /><ref name=":3" /> Vir 'n meer teenstrydige voorbeeld het [[Mao Zedong]] die sosialistiese kamp aangespoor om nie 'n kernoorlog met die Verenigde State te vrees nie, aangesien, selfs al "sterf die helfte van die mensdom, die ander helfte sal oorbly terwyl imperialisme met die grond gelyk gemaak sal word en die hele wêreld sosialisties sal word."<ref>{{cite news |title= Instant Wisdom: Beyond the Little Red Book |url= http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,946612,00.html |date= 20 September 1976 |magazine= [[Time (tydskrif)|Time]] |access-date= 14 April 2013 |archive-date= 29 September 2013 |archive-url= https://web.archive.org/web/20130929083531/http://content.time.com/time/magazine/article/0,9171,946612,00.html |url-status= live }}</ref>
Daarbenewens het baie geleerdes [[filosofie]]se besware teen die beginsels van afskrikkingsteorie op suiwer [[Etiek|etiese gronde]] aangevoer. Ingesluit in hierdie groep is Robert L. Holmes wat 'n ''reductio ad absurdum-''argument gebruik om op te merk dat die mensdom se afhanklikheid van 'n stelsel om oorlog te voorkom wat uitsluitlik gebaseer is op die dreigement van oorlogvoering inherent irrasioneel is en as immoreel beskou moet word volgens fundamentele deontologiese beginsels. Daarbenewens bevraagteken hy of dit afdoende gedemonstreer kan word dat so 'n stelsel wel gedien het om oorlogvoering in die verlede te voorkom en eintlik kan dien om die waarskynlikheid van oorlogvoering in die toekoms te verhoog as gevolg van die afhanklikheid daarvan van die voortdurende ontwikkeling van nuwe generasies tegnologies gevorderde kernwapens.<ref>{{Cite journal |last=Meyers |first=Diana T. |date=1992 |title=Reviewed work: On War and Morality, Robert L. Holmes |url=https://www.jstor.org/stable/pdf/2185583.pdf |journal=The Philosophical Review |volume=101 |issue=2 |pages=481–484 |doi=10.2307/2185583 |jstor=2185583}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Rock |first=Stephen R. |date=1989 |title=Reviewed work: On War and Morality, Robert L. Holmes; Paths to Peace: Exploring the Feasibility of Sustainable Peace, Richard Smoke, Willis Harman |url=https://www.jstor.org/stable/pdf/1961738.pdf |journal=The American Political Science Review |volume=83 |issue=4 |pages=1447–1448 |doi=10.2307/1961738 |jstor=1961738}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Lee |first=Steven |date=1992 |title=Reviewed work: On War and Morality., Robert L. Holmes |url=https://www.jstor.org/stable/pdf/2216042.pdf |journal=Noûs |volume=26 |issue=4 |pages=559–562 |doi=10.2307/2216042 |jstor=2216042}}</ref>
===Uitdagende aannames===
====Tweede-aanvalsvermoë====
* 'n Eerste aanval mag nie in staat wees om 'n vergeldende tweede aanval te voorkom nie, anders is wedersydse vernietiging nie gewaarborg nie. In hierdie geval sou 'n staat niks hê om te verloor met 'n eerste aanval nie, of sou probeer om die ontwikkeling van 'n teenstander se tweede-aanvalsvermoë met 'n eerste aanval te voorkom. Om dit te vermy, kan lande hul kernkragte ontwerp om onthoofdingsaanval byna onmoontlik te maak deur lanseerders oor wye gebiede te versprei en 'n kombinasie van see-, lug-, ondergrondse en mobiele land-gebaseerde lanseerders te gebruik.
*Nog 'n metode om tweede aanvalsvermoë te verseker, is deur die gebruik van 'n dooiemanskakelaar of "faal-dodelik": in die afwesigheid van voortdurende aksie van 'n funksionele bevelstruktuur – soos sou plaasvind na 'n suksesvolle onthoofdingsaanval – gaan 'n outomatiese stelsel standaard oor na die loodsing van 'n kernaanval op 'n teiken. 'n Spesifieke voorbeeld is die Sowjet (nou Russiese) Dooiehandstelsel, wat beskryf is as 'n semi-outomatiese "weergawe van Dr. Strangelove se Doomsday Machine" wat, sodra dit geaktiveer is, 'n tweede aanval sonder menslike ingryping kan loods. Die doel van die Dooiehandstelsel is om 'n tweede aanval te verseker selfs al sou Rusland 'n onthoofdingsaanval ly, en sodoende WVV te handhaaf.<ref>{{Cite journal|last=Ross|first=Douglas Alan|date=1998|title=Canada's Functional Isolationism: And the Future of Weapons of Mass Destruction|url=https://www.jstor.org/stable/40203359|journal=International Journal|volume=54|issue=1|pages=120–142|doi=10.2307/40203359|jstor=40203359|issn=0020-7020|url-access=subscription}}</ref>
====Perfekte opsporing====
*Geen vals positiewe (foute) in die toerusting en/of prosedures wat 'n lansering deur die ander kant moet identifiseer nie. Die implikasie hiervan is dat 'n ongeluk tot 'n volledige kernuitruiling kan lei. Tydens die Koue Oorlog was daar verskeie gevalle van vals positiewe, soos in die geval van Stanislav Petrov.
*Perfekte toeskrywing. As daar 'n lansering vanaf die Chinees-Russiese grens is, kan dit moeilik wees om te onderskei watter nasie verantwoordelik is – beide Rusland en China het die vermoë – en dus teen watter nasie vergelding moet plaasvind. 'n Lansering vanaf 'n kernbewapende duikboot kan ook moeilik wees om toe te skryf.
====Perfekte rasionaliteit====
*Geen skelm bevelvoerders sal die vermoë hê om die lanseringsbesluitnemingsproses te korrupteer nie. So 'n voorval het amper tydens die [[Kubaanse missielkrisis]] plaasgevind toe 'n argument uitgebreek het aan boord van 'n kernbewapende duikboot wat van radiokommunikasie afgesny was. Die tweede in bevel, Vasili Arkhipov, het geweier om te lanseer ten spyte van 'n bevel van Kaptein Savitsky om dit te doen.<ref name="Globe">{{Cite news|url= http://www.latinamericanstudies.org/cold-war/sovietsbomb.htm | date=13 Oktober 2002 |first=Marion |last=Lloyd | journal=Boston Globe |title=Soviets Close to Using A-Bomb in 1962 Crisis, Forum is Told |access-date=7 Augustus 2012 |pages=A20}}</ref>
*Alle leiers met lanseringsvermoë bly omgee vir die oorlewing van hul burgers. [[Winston Churchill]] word aangehaal asof hy gesê het dat enige strategie nie "die geval van kranksinniges of diktators in die bui [[Adolf Hitler|Hitler]] sal dek toe hy homself in sy laaste skuilplek bevind het nie."<ref>Cited in Wolfgang Panofsky, "The Mutual-Hostage Relations between America and Russia," ''Foreign Affairs'', 52/1, (Oktober 1973): bl. 118.</ref>
====Onvermoë om te verdedig====
*Geen netwerke van kernuitval beskutte skuilings met voldoende kapasiteit om groot segmente van die bevolking en/of nywerheid te beskerm nie.
*Geen ontwikkeling van antimissieltegnologie of ontplooiing van remediërende beskermende toerusting nie.
====Inherente onstabiliteit====
Nog 'n rede is dat afskrikking 'n inherente onstabiliteit het. Soos Kenneth Boulding gesê het: "As afskrikking werklik stabiel was... sou dit ophou om af te skrik." As besluitnemers volkome rasioneel was, sou hulle nooit die grootskaalse gebruik van kernwapens beveel nie, en die geloofwaardigheid van die kernbedreiging sou laag wees.
Daardie oënskynlike kritiek op volkome rasionaliteit word egter teëgespreek en is dus in ooreenstemming met die huidige afskrikkingsbeleid. In ''Essentials of Post-Cold War Deterrence'' beskryf die outeurs 'n eksplisiete pleidooi vir dubbelsinnigheid rakende "wat toegelaat word" vir ander nasies en die endossement van "irrasionaliteit" of, meer presies, die persepsie daarvan as 'n belangrike instrument in afskrikking en buitelandse beleid. Die dokument beweer dat die Verenigde State se kapasiteit, om afskrikking uit te oefen, benadeel sou word deur Amerikaanse leiers as volledig rasioneel en koelkop uit te beeld:
Die feit dat sommige elemente moontlik 'buite beheer' mag lyk, kan voordelig wees om vrese en twyfel in die gedagtes van 'n teenstander se besluitnemers te skep en te versterk. Hierdie noodsaaklike gevoel van vrees is die werkende krag van afskrikking. Dat die VSA irrasioneel en wraaksugtig kan word as sy lewensbelangrike belange aangeval word, behoort deel te wees van die nasionale persona wat ons aan alle teenstanders projekteer.
====Terrorisme====
*Die bedreiging van buitelandse en binnelandse kern[[terrorisme]] is 'n kritiek op WVV as 'n verdedigingsstrategie. Afskrikstrategieë is ondoeltreffend teen diegene wat aanval sonder om hul lewe in ag te neem.<ref name=":1" /> Verder is die leerstelling van WVV gekritiseer met betrekking tot [[terrorisme]] en [[asimmetriese oorlogvoering]]. Kritici voer aan dat 'n vergeldingsaanval nie in hierdie geval moontlik sou wees nie as gevolg van die desentralisasie van terroriste-organisasies, wat moontlik in verskeie lande opereer en onder die burgerlike bevolking versprei is. 'n Misleide vergeldingsaanval deur die geteikende nasie kan selfs terroriste-doelwitte bevorder deurdat 'n omstrede vergeldingsaanval steun vir die terroriste-saak wat die kernruil aangehits het, kan dryf.<ref>{{Cite journal|last1=Fischhoff|first1=Baruch|last2=Atran|first2=Scott|last3=Sageman|first3=Marc|date=2008|title=Mutually Assured Support: A Security Doctrine for Terrorist Nuclear Weapon Threats|url=https://www.jstor.org/stable/40375782|journal=The Annals of the American Academy of Political and Social Science|volume=618|pages=160–167|doi=10.1177/0002716208317247|jstor=40375782|s2cid=146145387|issn=0002-7162|url-access=subscription}}</ref>
Robert Gallucci, die president van die John D. en Catherine T. MacArthur-stigting, voer egter aan dat hoewel tradisionele afskrikking nie 'n effektiewe benadering is teenoor terroristegroepe wat daarop uit is om 'n kernramp te veroorsaak nie, "die Verenigde State eerder 'n beleid van uitgebreide afskrikking moet oorweeg, wat nie net fokus op die voornemende kernterroriste nie, maar ook op daardie state wat doelbewus kernwapens en -materiaal aan hulle kan oordra of onbedoeld lei. Deur vergelding teen daardie state te dreig, kan die Verenigde State dalk dit afskrik wat dit nie fisies kan voorkom nie."<ref>{{cite journal|last=Gallucci|first=Robert|title=Averting Nuclear Catastrophe: Contemplating Extreme Responses to U.S. Vulnerability|journal=Annals of the American Academy of Political and Social Science|date=September 2006|volume= 607|pages=51–58|doi=10.1177/0002716206290457|s2cid=68857650}}</ref>
Graham Allison maak 'n soortgelyke argument en voer aan dat die sleutel tot uitgebreide afskrikking is om maniere te vind om kernmateriaal na die land wat die splytbare materiaal vervaardig het, op te spoor: "Nadat 'n kernbom ontplof, sal kernforensiese polisiebeamptes puinmonsters versamel en dit na 'n laboratorium stuur vir radiologiese analise. Deur unieke eienskappe van die splytbare materiaal te identifiseer, insluitend die onsuiwerhede en kontaminante daarvan, kan 'n mens die pad terug na die oorsprong daarvan opspoor."<ref name=":0a">{{cite news|last=Allison|first=Graham|title=How to Keep the Bomb From Terrorists|url=http://www.thedailybeast.com/newsweek/2009/03/13/how-to-keep-the-bomb-from-terrorists.html|accessdate=28 Januarie 2013|newspaper=Newsweek|date=13 Maart 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20130513111324/http://www.thedailybeast.com/newsweek/2009/03/13/how-to-keep-the-bomb-from-terrorists.html|archive-date=13 Mei 2013|url-status=dead}}</ref> Die proses is analoog aan die identifisering van 'n misdadiger deur vingerafdrukke: "Die doel sou tweeledig wees: eerstens, om leiers van kernstate te ontmoedig om wapens aan terroriste te verkoop deur hulle aanspreeklik te hou vir enige gebruik van hul eie wapens; tweedens, om leiers elke aansporing te gee om hul kernwapens en -materiaal streng te beveilig."<ref name=":0a" />
====Ruimtewapens====
*Strategiese ontleders het die leerstelling van WVV gekritiseer vir die onvermoë daarvan om te reageer op die verspreiding van ruimtewapens. Eerstens het militêre ruimtestelsels ongelyke afhanklikheid tussen lande. Dit beteken dat minder afhanklike lande dit voordelig kan vind om 'n meer afhanklike land se ruimtewapens aan te val, wat afskrikking bemoeilik. Dit is veral waar vir lande soos Noord-Korea wat uitgebreide ballistiese missiele het wat ruimtegebaseerde stelsels kan tref.<ref>{{Cite journal|last1=Finch|first1=James P.|last2=Steene|first2=Shawn|date=2011|title=Finding Space in Deterrence: Toward a General Framework for "Space Deterrence"|url=https://www.jstor.org/stable/26270535|journal=Strategic Studies Quarterly|volume=5|issue=4|pages=10–17|doi=|jstor=26270535|issn=1936-1815}}</ref> Selfs tussen lande met soortgelyke afhanklikheid, het anti-satellietwapens (ASAT's) die vermoë om die bevel en beheer van kernwapens te verwyder. Dit moedig krisis-onstabiliteit en voorkomende kern-ontmanteling-aanvalle aan. Derdens is daar 'n risiko van asimmetriese uitdagers. Lande wat agterbly in die ontwikkeling van ruimtewapens, kan chemiese of biologiese wapens gebruik. Dit kan die risiko van eskalasie verhoog en enige afskrikmiddel-effekte van kernwapens omseil.<ref>{{Cite journal|last=Dorn|first=Bryan|date=2005|title=THE WEAPONISATION OF SPACE: justification and consequences|url=https://www.jstor.org/stable/45235390|journal=New Zealand International Review|volume=30|issue=3|pages=2–5|jstor=45235390|issn=0110-0262}}</ref>
====Verwikkelinge====
*Koue-oorlog bipolariteit is nie meer van toepassing op die globale [[magsbalans]] nie. Die komplekse moderne alliansiestelsel maak bondgenote en vyande aan mekaar gebonde. Dus kan optrede deur een land om 'n ander af te skrik die veiligheid van 'n derde land bedreig. "Veiligheidstrilemmas" kan spanning verhoog tydens alledaagse samewerkingsdade, wat WVV kompliseer.<ref>{{Cite journal|last=Talbot|first=Brent J.|date=2020|title=Getting Deterrence Right: The Case for Stratified Deterrence|journal=Journal of Strategic Security|volume=13|issue=1|pages=26–40|doi=10.5038/1944-0472.13.1.1748|jstor=26907411|s2cid=216198899|issn=1944-0464|doi-access=free}}</ref>
====Opkomende hipersoniese wapens====
*Hipersoniese ballistiese of kruismissiele bedreig die vergeldingsruggraat van wedersydse versekerde vernietiging. Die hoë presisie en spoed van hierdie wapens kan die ontwikkeling van "onthoofding"-aanvalle moontlik maak wat die vermoë van 'n ander nasie om 'n kenvermoë te hê, verwyder. Boonop kan die geheimsinnige aard van die ontwikkeling van hierdie wapens afskrikking meer [[Asimmetriese oorlogvoering|asimmetries]] maak.<ref>{{Cite journal|last=Ekmektsioglou|first=Eleni|date=2015|title=Hypersonic Weapons and Escalation Control in East Asia|url=https://www.jstor.org/stable/26271074|journal=Strategic Studies Quarterly|volume=9|issue=2|pages=43–68|jstor=26271074|issn=1936-1815}}</ref>
====Versuim om te vergeld====
*As dit bekend was dat 'n land se leier nie tot kernvergelding sou wend nie, sou teenstanders dalk aangemoedig word. [[Edward Teller]], 'n lid van die [[Manhattan-projek]], het hierdie bekommernisse reeds in 1985 herhaal toe hy gesê het dat "Die WVV-beleid as afskrikmiddel heeltemal ondoeltreffend is as dit bekend word dat ons in geval van 'n aanval nie teen die aggressor sou vergeld nie."<ref>{{Cite journal|last=Teller|first=Edward|date=1985|title=Defense as a Deterrent of War|url=https://www.jstor.org/stable/42762238|journal=Harvard International Review|volume=7|issue=4|pages=11–13|jstor=42762238|issn=0739-1854}}</ref>
== Verwysings ==
{{Verwysings|4}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Krygskunde]]
[[Kategorie:Kernfisika]]
[[Kategorie:Strategie]]
scdl37h6rdirvm9yymynr0f6ffbkaw5
Douglas DC-5
0
460066
2896686
2893866
2026-04-23T11:54:21Z
Aliwal2012
39067
/* Getal DC-5’s en variante gebou */ Amerikaanse Vloot
2896686
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:Douglas R3D, at Hammer Fld.jpg|duimnael|’n Douglas R3D te Hammerfield.]]
[[Lêer:Douglas DC-5 NC21701 (7861583628).jpg|duimnael|William E Boeing se persoonlike vliegtuig met die naam ''Rover'' word in April 1941 by Oakland gesien.]]
Die '''Douglas DC-5''' is 'n Amerikaanse skroefaangedrewe [[vliegtuig]] met twee radiale enjins wat deur die [[Douglas Aircraft Company]] ontwikkel en vervaardig is.
Die DC-5 is ’n enkelvlerkvliegtuig van metaal, met twee enjins, vlerke wat hoog gemonteer is en ’n driewielonderstel. Al die DC-5’s is by die El Segundo-afdeling van die Douglas-maatskappy gebou.
== Ontwikkeling ==
[[KLM]] van Nederland het die wens teenoor Douglas uitgespreek dat hy ’n lynvliegtuig met hoë vlerke wil bekom waarvan die werkverrigting vergelykbaar of beter as dié van die DC-3 sal wees en dat hy die vliegtuig op die lugredery se Europese netwerk wil gebruik (met ander woorde een met ’n korter reikafstand). KLM se wens het gewig by Donald Douglas gedra. Dit het daartoe aanleiding gegee dat die El Segundo-afdeling van die Douglas-maatskappy ’n vliegtuig ontwikkel het wat vir KLM geskik sou wees. Die romp van hierdie vliegtuig met sy elliptiese deursnit se kajuit was 6.33 meter lank en 2.46 meter wyd. Sitplekrangskikking wat wissel van 16 passasiers met ’n kombuis en toilet tot 26 passasiers sonder hierdie fasiliteite is voorgestel. Daar sou in altwee gevalle twee sitplekke weerskante van die middelgangetjie wees. Na gelang van die getal sitplekke sou daar voorsiening gemaak word vir twee kompartemente van tussen 47,24 en 74,37 kubieke meter vir bagasie en vrag. Klante kon vra dat die kajuit met 14 omskepbare sitplekke/beddens toegerus word.
== Die eerste bestellings ==
KLM en Douglas het op 13 Desember 1938 ’n brief van voorneme geteken, en KLM het ’n maand later bekend gemaak dat hy vier DC-5’s gaan verkry. KLM het uiteindelik, ten spyte van openbare teenkanting, die finale kontrak op 22 Mei 1939 onderteken. (Die registrasies PH-AXA, PH-AXB, PH-AXE en PH-AXG is vir die vier Nederlandse masjiene gereserveer.) Drie maande later, op 30 Augustus 1939, het British Airways Beperk (’n Britse openbare maatskappy) ’n kontrak vir nege eenhede onderteken. Daar is van British Airways verwag om ’n deposito te betaal (dit het ’n kwart van die totale kontrakwaarde verteenwoordig). Die vliegtuie sou tussen Desember 1939 en Maart 1940 as dekvrag verskeep word en die registrasies G-AFYG tot G-AFYO hê. Vier dae nadat die kontrak onderteken is, het Brittanje egter oorlog teen Duitsland verklaar en gevolglik is die DC-5-kontrak deur die Britse Ministerie van Lugvaart gekanselleer. Ander kontrakte is ook as gevolg van die oorlog gekanselleer: een vir ses vliegtuie wat vir Pennsylvania Central Airlines (in die Verenigde State) en een vir twee wat vir ''Sociedad Colombo-Alemana de Transportes Aéreos'' (SCADTA, in Kolombië) bestem was. Die gevolg was dat Douglas nou net ’n geringe getal bestellings van KLM en die vloot en die mariene korps van die VSA gehad het.
== Die prototipe-DC-5 ==
Die eerste DC-5, met die registrasie NX21701 en die konstruksienommer 411, is in Februarie 1939 onthul. Die vliegtuig het sy eerste vlug op 20 Februarie 1939 onderneem. Na dit is daar met toetsvlugte begin. Die grootste probleem wat gedurende die toetsvlugte ondervind is, was swak kontrolereaksie wanneer die hoogteroere gebruik word. Die oplossing was om die horisontale stertvlakke met ’n ophoek van 15˚ te modifiseer sodat die hoogteroere buite die versteurde lugvloei is wat deur die hoog gemonteerde vlerke gegenereer word. Terwyl die vliegtuig in die werkswinkel was om met die gemodifiseerde horisontale stertvlakke toegerus te word, is dit terselfdertyd met kragtiger enjins toegerus. Dit was op versoek van William E Boeing, die afgetrede stigter van die Seattle-vliegtuigvervaardiger. Hy het ook gevra dat die vliegtuig met vier pare sitplekke, twee driesitplek-rusbanke en ’n lessenaar toegerus word. Die toilet en die bagasiekompartemente is onveranderd gelos.
Die eerste kragbronne van die prototipe was Wright Cyclone SGR-1820-F62- radiale enjins van 900 perdekrag. Later is kragtiger Cyclone SGR-1820-G102A-enjins van 1100 perdekrag in die masjien gemonteer.
Nadat toetsvlugte onderneem is, is die eerste DC-5 in 1940 in ’n korporatiewe transportvliegtuig omskep en aan William E Boeing, die afgetrede stigter van die Boeing-maatskappy verkoop. (Die vliegtuig se registrasie is na NC21701 verander en dit het die naam ''Rover'' gekry.) Toe die Amerikaanse Vloot die vliegtuig in Februarie 1942 oorgeneem het, het William die masjien nie veel gebruik nie en dit het die enigste R3D-3 met die BuNo 08005 geword. Die R3D-3 is in Januarie 1944 na Naval Air Station Banana River in Florida oorgeplaas. Daar is die masjien gebruik om blindelanding-toerusting te toets. Die prototipe-DC-5 is aan die einde van Junie 1946 opgebreek nadat dit aan militêre diens onttrek is.
== Operasionele gebruik ==
=== Die Nederlandse DC-5’s ===
[[Lêer:DC-5Japan.jpg|duimnael|Hierdie DC-5-skroefvliegtuig is deur die Japannese gekonfiskeer en deur die Japannese Leër gebruik. Die masjien was voorheen PK-ADA geregistreer.]]
[[Lêer:DC-5 (USAAF C-110) over New Guinea 1942.jpg|duimnael|Die Douglas C-110 met die pseudoregistrasie VHCXA. Die vliegtuig het voorheen die registrasie PK-ADB gehad en was ook VH-CXA geregistreer.]]
Die vier DC-5’s wat vir KLM bestem was, is na Curaҫao gestuur om op KLM se netwerk op die Wes-Indiese eilande gebruik te word (met die registrasies PJ-AIW en PJ-AIZ). Die ander twee is deur KNILM op die Hollandse Oos-Indiese eilande gebruik (hulle was PK-ADA en PK-ADB geregistreer). Nadat die eerste twee vliegtuie ’n jaar lank in die Karibiese Eilande gevlieg het, is hulle na Batavië gestuur om as PK-ADC en PK-ADD vir KNILM te vlieg. Hierdie twee vliegtuie is ’n jaar lank sonder insident op die netwerk in die Hollandse Oos-Indiese eilande gebruik. PK-ADA is op 9 Februarie 1942 gedurende die eerste Japannese lugaanval by die Batavia-Kemayoran-lughawe beskadig. Ná tydelike herstelwerk is die vliegtuig na die tegniese basis by Bandung gevlieg, waar dit was toe die Japannese die Geallieerde magte se vestings op Java oorrompel het. PK-ADA is toe deur die Japannese na Tachikawa geneem, waar dit deur die lugmag van die Imperiale Japannese Leër in vliegtoetse gebruik is. Later is dit as ’n militêre transportvliegtuig en radionavigasieopleidingsvliegtuig gebruik en was in Februarie 1944 steeds lugwaardig, maar dit is onbekend wat uiteindelik van hom geword het. Die ander drie DC-5’s is in die Hollandse Oos-Indiese eilande bedryf totdat hulle vroeg in Maart 1942 na Australië geneem is. Hulle is uiteindelik die benamings C-110A-DE en reeksnommers 44-83230 tot 44-83232 deur die USAAF toegeken. Een van hulle het aan die einde van die oorlog die registrasie VH-ARD ontvang en het in 1948 deel van die nuwe lugmag in Israel geword. Die Israelis het die vliegtuig hoofsaaklik as transportvliegtuig gebruik maar ook as bomwerper. Later is dit as instruksielugraam deur die Lugvaartkundige Tegniese Skool van Tel Aviv gebruik.
AANTEKENINGE BY DIE NEDERLANDSE DC-5’s
Dekker bevestig dat die registrasies PH-AXA, PH-AXB, PH-AXE en PH-AXG vir die Nederlandse DC-5’s gereserveer is, maar hy het ’n ander uiteensetting wat die verband tussen die konstruksienommers en die registrasienommers van die vliegtuie betref. Die eerste vliegtuig was ’n Douglas DC-5-510 en die ander was almal Douglas DC-5-511’s. Dekker het voornoemde inligting in ’n opsomming oor die DC-5 bygewerk.<ref>{{Cite web|url=https://www.hdekker.info/registermap/TWEEDE.htm|title=Tweede Register 1929 – 1949|last=Dekker|first=Herman|date=12 April 2026|access-date=12 April 2026}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.hdekker.info/DIVERSEN/dc5.htm|title=DC-5|last=Dekker|first=Herman|date=Desember 2007|website=Nederlandse Luchtvaarthistorie|access-date=13 April 2026}}</ref>
{| class="wikitable"
| valign="top" |Registrasie
| valign="top" |Konstruksie-<br/>nommer
| valign="top" |Identiteitsrekord/Opmerkings
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
|-
| valign="top" |PH-AXA
| valign="top" |424
| valign="top" |PH-AXA nie opgeneem nie; instede PJ-AIW, PK-ADC, D-90#, “41-424”/VHCXB, 44-83231/VH-CXB geword; 1946 onttrek
|-
| valign="top" |PH-AXB
| valign="top" |426
| valign="top" |Nie afgelewer nie, romp in vernietigingstoetse gebruik
|-
| valign="top" |PB-AXB
| valign="top" |428
| valign="top" |PH-AXB nie opgeneem nie; instede PK-ADB/D-905, “41-428”/VHCXA, 44-83230/VH-CXA geword; 18 Augustus 1942 Parafield afgeskryf
|-
| valign="top" |PH-AXE
| valign="top" |428
| valign="top" |Gereserveer, instede bestem PH-AXB te word
|-
| valign="top" |PH-AXE
| valign="top" |430
| valign="top" |PH-AXE nie opgeneem nie; instede PK-ADA/D-904 geword; 8 Maart 1942 deur Japannese gekonfiskeer, vermoedelik 1945 onttrek
|-
| valign="top" |PH-AXG
| valign="top" |430
| valign="top" |Gereserveer, registrasie nie opgeneem nie
|-
| valign="top" |PH-AXG
| valign="top" |426
| valign="top" |In die plek van die oorspronklike konstruksienommer 426, wat vir vernietigingstoetse gebruik is, PH-AXG nie opgeneem nie; in stede PJ-AIZ, PK-ADD, D-90#, “41-426”/VHCXC, 44-83232/VH-CXC, VH-ARD, 1501 (Israelse Lugmag) geword; onttrek Haifa (4X) somer 1955; die romp daarna nog ’n paar jaar in die speelgrond van die kibboets Gevat Brenner, later ook daar onttrek
|}
=== Die militêre DC-5’s ===
Die Vlootdepartement van die VSA het sewe DC-5’s vir aflewering in 1940 bestel. Die eerste drie is as R3D-1’s met 16 sitplekke en groter vragkompartemente deur die VSA-vloot gebruik (BuNos 1901 tot 1903; nommer 1901 het egter voor aflewering neergestort). Die ander is as R3D-2’s met versterkte kajuitvloere en dubbelvraglaaideure in plaas van die enkelpassasiersingangdeur aan die Mariene Korps afgelewer (BuNos 1904 tot 1907). Die vier Mariene Korps R3D-2’s is aan transporteskaders VMJ-1 (het VMJ-151 geword) aan die Oos-kus en aan VMJ-2 (het VMJ-252 geword) aan die ander kus toegewys. Die vliegtuie van die twee magte is in 1946 aan diens onttrek.
<gallery mode="packed">
Lêer:DouglasR3D-1 (4461059899).jpg|RD3-1 met BuNo 1902
Lêer:80-G-60316.jpg|R3D-2 van die VSA se mariene korps
Lêer:Douglas DC-5 R3D-2 Oakland USMC (4460577039).jpg|R3D-2 van die VSA se mariene korps by Oakland
</gallery>
== Spesifikasies vir die DC-5 ==
[[Lêer:Douglas DC-5 3-view L'Aerophile August 1939.jpg|duimnael|Skematiese voorstelling]]
* '''Afmetings''': vlerkspan 23,77 meter, lengte 18,95 meter, hoogte 6,04 meter, vlerkoppervlakte 76,55 vierkante meter
* '''Massa''': Leeg 6 189 kg, gelaai 9 070 kg, maksimum 9 932 kg
* '''Bemanning''': Twee vlieëniers en ’n kajuitbeampte
* '''Akkommodasie''': 16 tot 26 sitplekke
* '''Kragbron''': Twee Wright Cyclone SGR-1820-G102A- radiale enjins met nege silinders wat lugskroewe met drie blaaie teen konstante spoed aandryf
* '''Brandstofvermoë''': Tenks in die sentrale deel van die vlerke met ’n totale inhoud van ongeveer 2 082 liter
* '''Werkverrigting''': Maksimum spoed: 230 myl per uur (370 km/h); diensplafon 23 700 voet (ongeveer 7 223 meter); maksimum reikafstand 1 600 myl (ongeveer 2 574 kilometer)
== Getal DC-5’s en variante gebou ==
{| class="wikitable"
| valign="top" |Konstruksie-<br/>nommer
| valign="top" |Model
| valign="top" |Klant
| valign="top" |Registrasie
| valign="top" |Getal
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
|-
| valign="top" |411
| valign="top" |DC-5
| valign="top" |Douglas
| valign="top" |NX21701
| valign="top" |1
|-
| valign="top" |422/423
| valign="top" |DC-5-518
| valign="top" |Pennsylvania Central Airlines
| valign="top" |Nie voltooi nie
| valign="top" |
|-
| valign="top" |424
| valign="top" |DC-5-510
| valign="top" |KLM (Wes-Indies)
| valign="top" |PJ-AIW
| valign="top" |1
|-
| valign="top" |425
| valign="top" |DC-5-535
| valign="top" |SCADTA (Kolombië)
| valign="top" |Nie voltooi nie
| valign="top" |
|-
| valign="top" |426
| valign="top" |DC-5-535
| valign="top" |KLM (Wes-Indies)
| valign="top" |PJ-AIZ
| valign="top" |1
|-
| valign="top" |427
| valign="top" |DC-5-518
| valign="top" |Pennsylvania Central Airlines
| valign="top" |Nie voltooi nie
| valign="top" |
|-
| valign="top" |428
| valign="top" |DC-5-511
| valign="top" |KNILM
| valign="top" |PK-ADB
| valign="top" |1
|-
| valign="top" |429
| valign="top" |DC-5-518
| valign="top" |Pennsylvania Central Airlines
| valign="top" |Nie voltooi nie
| valign="top" |
|-
| valign="top" |430
| valign="top" |DC-5-511
| valign="top" |KNILM
| valign="top" |PK-ADA
| valign="top" |1
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |Getal DC-5’s gebou
| valign="top" |5
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
|-
| valign="top" |606/608
| valign="top" |R3D-1
| valign="top" |Amerikaanse Vloot
| valign="top" |1901/1903
| valign="top" |3
|-
| valign="top" |609/612
| valign="top" |R3D-2
| valign="top" |Mariene Korps
| valign="top" |1904/1907
| valign="top" |4
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |Getal R3D’s gebou
| valign="top" |7
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
|-
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |
| valign="top" |Totale produksie
| valign="top" |12
|}
== Verwysings ==
*Hierdie artikel se inligting is grootliks op ''Skyleaders'' gegrond.<ref>{{Cite book |last=Francillon |first=Francillon |title=SKYLEADERS DC-1 through DC-7: The Douglas propliners |date=July 2011 |publisher=Haynes Publishing |year=2011 |isbn=978 0 85733 157 1 |location=Sparkford, Yeovil, Somerset, UK |pages=152 to 157 and 318 |language=en}}</ref>
{{Verwysings}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Douglas-vliegtuie]]
[[Kategorie:Passasiersvliegtuie]]
[[Kategorie:Vragvliegtuie]]
6js5pohks28moh3yv9wecvx0h2rkf3k
Wimmelbuch
0
460306
2896395
2894359
2026-04-23T06:28:03Z
InternetArchiveBot
131157
Red 0 verwysing(s) en merk 1 as dood.) #IABot (v2.0.9.5
2896395
wikitext
text/x-wiki
[[Lêer:31c3-Wimmelbild.jpg|duimnael|links|alt=see caption|Wimmelbild „Chaos Communication Congressista“]]
'n '''Wimmelbuch''' (letterlik: ''prentboek met verborge voorwerpe'') is 'n tipe grootformaat prentboek sonder teks. Dit bevat hele bladsye, soms met uitknipsels, wat gedetailleerde tonele met karakters, diere en voorwerpe illustreer. Oor die algemeen bedoel vir kinders, is hierdie tipe boek vol karakters en voorwerpe om te ontdek.
[[Jheronimus Bosch]] en [[Pieter Bruegel die Ouere]] word as die vaders van die genre beskou. Hedendaagse skrywers sluit in [[Hans Jürgen Press]], Richard Scarry, [[Ali Mitgutsch]]<ref>[https://www.leseleben.de/ali-mitgutsch-und-seine-wimmel-buecher/ Ali Mitgutsch, die vader van Wimmelbuch (in Duits)]</ref>. Mitsumasa Anno, Rotraut Susanne Berner en [[:de:Eva Scherbarth|Eva Scherbarth]]<ref>[https://www.galaxus.ch/de/page/sie-wollte-keine-wimmelbuecher-machen-jetzt-gehoert-ihr-das-genre-37987 Artikel oor Rotraut Susanne Berner, die bekendste vroulike verteenwoordiger van die Wimmelbuch-genre (in Duits)]{{Dooie skakel|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
In die VK en die VSA het Wimmelbuch gewildheid verwerf danksy die sukses van die [[Waar is Wally?]]-reeks deur die Britse illustreerder Martin Handford<ref>[https://www.walker.co.uk/wheres-wally Waar is Wally? (in Engels)]/</ref>.
== Verwysings ==
{{Verwysings}}
== Eksterne skakels ==
* [https://wimmelbuchverlag.de/ Wimmelbuchverlag - Webwerf in Duits]
* [https://www.wimmelbildspiele.de/ Wimmelspiele Webwerf]
[[Kategorie:Boeke]]
l7x38w19q5y7g7t9ept7hn15h17j3u6
Norrmalmstorg-rooftog
0
460527
2896369
2895950
2026-04-22T22:27:07Z
BurgertB
2401
Nuwe kassie
2896369
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingkas voorval
| naam= Norrmalmstorg-rooftog
| beeld= Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg
| onderskrif= 'n Vooraansig in 2005 van die voormalige Kreditbanken-gebou op die Norrmalms
| breed= 260px
| soort = Bankroof, gyselaarsdrama
| datum = 23-28 Augustus 1973
| duur = 6 dae
| plek = [[Stockholm]]
| land= [[Swede]]
| oorsaak =
| motivering =
| teiken = Kreditbanken, Norrmalmstorg
| oortreders= Jan-Erik Olsson en <br>[[Clark Olofsson]]
| dood =
| beseer = 2
| vermis =
| skade =
| verdagtes =
| aangekeer =
| vonnis = Olsson: 10 jaar tronkstraf; Olofsson: geen
| straf =
}}
Die '''Norrmalmstorg-rooftog''' was 'n bankroof en gyselaarsdrama in Augustus 1973 op die Norrmalmstorg-plein in [[Stockholm]], [[Swede]], en die eerste misdaad in Swede wat deur regstreekse [[televisie]] gedek is. Dit is die bekendste as die oorsprong van die term "[[Stockholmsindroom]]".<ref name="40-ar-sedan">{{Cite web|url=https://www.expressen.se/tv/nyheter/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150701071332/http://www.expressen.se/tv/nyheter/inrikes/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|url-status=dead|title=40 år sedan dramat vid Norrmalmstorg|archivedate=1 July 2015|website=Expressen}}</ref>
Jan-Erik Olsson was 'n veroordeelde misdadiger wat verdwyn het terwyl hy op verlof van die gevangenis was. Hy het toe die bank Kreditbanken beroof en in die proses vier gyselaars geneem. Tydens die samesprekings wat gevolg het, het die Sweedse minister van justisie, Lennart Geijer, toegelaat dat Olsson se voormalige selmaat en vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk na die bank gebring word. Hoewel Olofsson 'n loopbaanmisdadiger was, is dit as onwaarskynlik geag dat hulle kop in een mus was.<ref>{{Cite book | url=https://books.google.com/books?id=WgtzDQAAQBAJ&q=Lennart+Geijer+%26+Norrmalmstorg&pg=PT38 |title = Dramat på Norrmalmstorg: 23 till 28 augusti 1973|isbn = 978-9100169350|last1 = Svensson|first1 = Per|date = 2016| publisher=Albert Bonniers Förlag }}</ref>
In die gewilde weergawe het die gyselaars toe 'n band met hulle gevangenemers gesluit en geweier om met die polisie saam te werk. Sommige mense het egter gereken hulle het die polisie gewantrou omdat hulle bereid was om die gyselaars se lewe op die spel te plaas.<ref>{{Cite book|last=Hill|first=Jess|title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse|publisher=Black Inc.|year=2019|isbn=978-1760641405|oclc=1246246503|location=Melbourne}}</ref> Die polisie het eindelik ná vyf dae 'n traangasaanval op die bank gedoen en die rowers het oorgegee.
Olsson is vir die rooftog tot 10 jaar tronkstraf gevonnis en Olofsson is eindelik vrygespreek. Die reaksie van die gyselaars het 'n groot belangstelling onder die publiek en akademici ontketen en het onder meer gelei tot 'n Sweedse TV-prent van 2003 met die titel ''Norrmalmstorg'', 'n [[Kanada|Kanadese]] rolprent in 2018 met die titel ''Stockholm'' en 'n [[Netflix]]-minireeks in 2022 met die naam ''[[Clark (televisiereeks)|Clark]]''.<ref name=netflix>{{Cite web|url=https://www.whats-on-netflix.com/news/swedish-crime-drama-series-clark-on-netflix-everything-we-know-so-far|title=Swedish Crime-Drama Series 'Clark' on Netflix: Everything We Know So Far|date=14 December 2021|website=Netflix}}</ref>
==Gebeure==
Jan-Erik Olsson was met verlof uit die tronk toe hy Kreditbanken op die Norrmalmstorg-plein in [[Stockholm]] op 23 Augustus 1973 binnegaan en probeer beroof.<ref name="ne">{{cite encyclopedia |title = Norrmalmstorgsdramat|encyclopedia = Nationalencyklopedin|language = sv|url = http://www.ne.se/norrmalmstorgsdramat|accessdate = 30 October 2010|url-access=subscription}}</ref> Die Sweedse polisie is in kennis gestel en het op die toneel opgedaag. Een polisieman, Ingemar Warpefeldt, het beserings aan sy hand opgedoen nadat Olsson losgebrand het,<ref name=":0">{{Cite news|url = http://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/9905/02/clark.html|title = Rånarens krav: släpp Clark fri|last = Karlsson|first = Jan|date = 2 May 1999|work = Aftonbladet|access-date = 16 June 2015|language = sv|trans-title = The robbers demand: set Clark free|page = 17}}</ref> terwyl ’n ander een aangesê is om op ’n stoel te sit en ’n lied te sing.<ref name=":0"/> Olsson het toe vier bankwerknemers as gyselaars geneem: Birgitta Lundblad, Elisabeth Oldgren, Kristin Enmark en Sven Säfström.<ref name="the-bank-drama">{{cite magazine |last= Lang|first= Daniel|date= 18 November 1974|title= The Bank Drama|magazine= The New Yorker|url= https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama|archive-url= https://web.archive.org/web/20221023020818/https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama|archive-date= 23 October 2022}}</ref> Hy het geëis dat sy vriend Clark Olofsson daarheen gebring word,<ref>{{cite news |title=Stockholm Police Lock Gunman, Others in a Vault |url=https://www.nytimes.com/1973/08/26/archives/stockholm-police-lock-gunman-others-in-a-vault.html |work=The New York Times |issue=42218|volume=122 |date=26 August 1973}}</ref> saam met drie miljoen [[Sweedse kroon]], twee gewere, koeëlvaste baadjies, helms en ’n Ford Mustang.<ref name=ne /><ref>Serena, Katie. [https://allthatsinteresting.com/stockholm-syndrome Stockholm Syndrome And The Strange Bank Robbery Behind It] ''All That’s Interesting'', 19 February 2018, updated 1 May 2019.</ref>
Olofsson het gereeld gewapende rooftogte en gewelddadige dade gepleeg, die eerste toe hy 16 jaar oud was.<ref name="40-ar-sedan">{{Cite web|url=https://www.expressen.se/tv/nyheter/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150701071332/http://www.expressen.se/tv/nyheter/inrikes/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|url-status=dead|title=40 år sedan dramat vid Norrmalmstorg|archivedate=1 July 2015|website=Expressen}}</ref> Die regering het toestemming gegee dat hy gebring word as ’n kommunikasieskakel met die polisie-onderhandelaars. Die gyselaar Kristin Enmark het gesê sy het veilig by Olsson en Olofsson gevoel, maar gevrees die polisie sou die situasie vererger deur gewelddadige metodes te gebruik.<ref>{{cite web|url=http://www.history.com/news/stockholm-syndrome|title=The Birth of "Stockholm Syndrome," 40 Years Ago – History in the Headlines|date=23 August 2013 |access-date=14 August 2016}}</ref> Olsson en Olofsson het die binneste hoofkluis versper waarin hulle die gyselaars aangehou het. Onderhandelaars het ingestem dat hulle ’n motor kon kry om te ontsnap, maar sou hulle nie toelaat om gyselaars saam te neem as hulle probeer vertrek nie.<ref>{{cite web |url=http://www.nilsbejerot.se/sexdagar.pdf |title=Nils Bejerot: Strategin i sexdagarskriget vid Norrmalmstorg |accessdate=2019-08-05 |archive-date=2016-04-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160418131500/http://www.nilsbejerot.se/sexdagar.pdf |url-status=dead }}</ref>
Olsson het die Sweedse eerste minister, [[Olof Palme]], gebel en gesê hy sou die gyselaars doodmaak, en het sy dreigement geïllustreer deur een van hulle in ’n wurggreep te gryp. Sy het hoorbaar geskree toe hy ophang.<ref name=":0"/> Die volgende dag het die gyselaar Kristin Enmark Palme gebel en gesê sy is baie ontevrede met sy houding en hom gevra om die rowers en gyselaars te laat vertrek.<ref name=":0"/><ref>{{cite web|website= Sveriges Radio|language=sv |title= Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat|trans-title= Listen to Kristin Enmark talk to Olof Palme during the hostage drama|date= 5 October 2015|url= https://sverigesradio.se/artikel/6270898}}</ref>
Olofsson het in die kluis rondgeloop en [[Roberta Flack]] se "Killing Me Softly" gesing.<ref name=":0"/> Op 26 Augustus het die polisie ’n gat in die hoofkluis uit die woonstel daarbo geboor en ’n wydverspreide foto van die gyselaars saam met Olofsson geneem.<ref>{{cite magazine | url=https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama | title=The Origins of Stockholm Syndrome | magazine=The New Yorker | date=18 November 1974 | last1=Lang | first1=Daniel }}</ref> Olsson het sy wapen by twee geleenthede in die gat afgevuur en ’n polisiebeampte in die hand en gesig gewond.<ref name="40-ar-sedan"/>
Olsson het sy wapen afgevuur en gedreig om die gyselaars dood te maak in geval van 'n gasaanval.<ref>{{cite web|url=https://sverigesradio.se/sida/artikel.aspx?programid=1602&artikel=5622207|title=40 år sedan Norrmalmstorgsdramat – Avgörande ögonblick|website=Sveriges Radio|date=22 August 2013 |language=sv|access-date=2019-06-07}}</ref> Nietemin het die polisie op 28 Augustus [[traangas]] gebruik, en Olsson en Olofsson het ná ’n uur oorgegee. Geen van die gyselaars het permanente beserings opgedoen nie.<ref>{{cite news |last1=Kamm |first1=Henry |title=Stockholm Police Seize 2 in Vault, Free 4 Hostages |url=https://www.nytimes.com/1973/08/29/archives/stockholm-police-seize-2-in-vault-free-4-hostages-3-women-leave.html |work=The New York Times |issue=42221|volume=122 |date=29 August 1973}}</ref>
==Nadraai==
Beide Olsson en Olofsson is skuldig bevind, en Olofsson is tot ’n verlengde tronkstraf vir die roof gevonnis. Sy verweer was dat hy Olsson nie gehelp het nie, maar slegs probeer het om die gyselaars te red deur die situasie kalm te hou. Hy is later vrygespreek en het slegs die oorblywende deel van sy vorige vonnis uitgedien. Hy het daarna die gyselaar Kristin Enmark verskeie kere ontmoet, en hulle families het bevriend geraak. Hy het ook nog verskeie misdade gepleeg.<ref name="AB 2000-05-21">{{cite news |url=http://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/0005/21/clark.html |newspaper=Aftonbladet |title=Exklusiv intervju med Clark Olofsson |first=Suzanne |last=Kordon |date=21 May 2000 |accessdate=21 July 2008 |language=sv |archive-date=7 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201107195412/https://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/0005/21/clark.html |url-status=live}}</ref>
Olsson is tot 10 jaar gevangenisstraf gevonnis.<ref>{{cite web |url=http://www.worldcrunch.com/default/forty-years-ago-a-swedish-bank-robber-gave-us-quot-stockholm-syndrome-quot-/stockholm-syndrome-jan-erik-olsson-hostage-hostages/c0s13206/ |website=Worldcrunch|title=Forty Years Ago, A Swedish Bank Robber Gave Us "Stockholm Syndrome"|accessdate=2013-08-28 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141011004222/http://www.worldcrunch.com/default/forty-years-ago-a-swedish-bank-robber-gave-us-quot-stockholm-syndrome-quot-/stockholm-syndrome-jan-erik-olsson-hostage-hostages/c0s13206/ |archive-date=2014-10-11}}</ref> Hy het baie bewonderende briewe ontvang van vroue wat gedink het hy is aantreklik. Hy het later verloof geraak aan ’n vrou wat nie, ten spyte van wat sommige beweer, een van die voormalige gyselaars was nie.<ref name="annin1985">{{cite magazine |last=Annin |first=Peter |date=8 July 1985 |title=Hostages: Living in The Aftermath |magazine=U.S. News & World Report |page=34}}</ref><ref>{{Cite news |date=21 August 2013 |title=What is Stockholm syndrome? |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2025-02-11 |work=BBC News |language=en}}</ref> Ná sy vrylating is beweer hy het nog misdade gepleeg. Nadat hy 10 jaar lank aan die vlug was van die Sweedse owerhede vir beweerde finansiële misdade, het hy homself in 2006 aan die polisie oorgegee, net om meegedeel te word die aanklagte word nie meer aktief vervolg nie.<ref>{{cite web|url=https://www.expressen.se/kvallsposten/janne-olsson-anmalde-sig-sjalv/|title=Janne Olsson anmälde sig själv {{!}} Kvällsposten|website=Expressen|date=5 May 2006 |language=sv|access-date=2019-06-07}}</ref>
Die gyselaars het met hul ontvoerders gesimpatiseer, wat tot akademiese belangstelling in die saak gelei het. Die [[Sweeds]]e term ''"Norrmalmstorgssyndromet"'' (Norrmalmstorg-sindroom”), later bekend as [[Stockholmsindroom]], is geskep deur die kriminoloog Nils Bejerot.<ref>{{cite web|url=https://www.ne.se/uppslagsverk/encyklopedi/l%C3%A5ng/nils-bejerot|title=Nils Bejerot – Uppslagsverk – NE.se|website=www.ne.se|access-date=2019-06-07}}</ref> Die gyselaars, hoewel hulle deur Olsson gedreig is, het nooit gewelddadig teenoor iemand opgetree nie.<ref name="40-ar-sedan"/>
In 1996 het Olsson saam met sy vrou en seun na Noordoos-[[Thailand]] verhuis.<ref name=":0" /><ref>{{Cite news|url = http://www.bangkokpost.com/news/investigation/34810/inhuman-beast-finds-his-peace|archive-url = https://web.archive.org/web/20100323115623/http://www.bangkokpost.com/news/investigation/34810/inhuman-beast-finds-his-peace|archive-date = 23 March 2010|url-status=dead|work=Bangkok Post|title ='Inhuman beast' finds his peace |date =21 March 2010 }}</ref> Hy het in 2013 na Swede teruggekeer. Sy outobiografie, ''Stockholmssyndromet'', is in 2009 in Swede gepubliseer.<ref name="40-ar-sedan"/>
==Verwysings==
{{Verwysings|3}}
==Skakels==
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Norrmalmstorg robbery}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Misdaad]]
696mcmf1vxdbxauuhrk2wt6ntvyefwa
2896374
2896369
2026-04-22T22:28:49Z
BurgertB
2401
2896374
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas voorval
| naam= Norrmalmstorg-rooftog
| beeld= Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg
| onderskrif= 'n Vooraansig in 2005 van die voormalige Kreditbanken-gebou op die Norrmalms
| breed= 260px
| soort = Bankroof, gyselaarsdrama
| datum = 23-28 Augustus 1973
| duur = 6 dae
| plek = [[Stockholm]]
| land= [[Swede]]
| oorsaak =
| motivering =
| teiken = Kreditbanken, Norrmalmstorg
| oortreders= Jan-Erik Olsson en <br>[[Clark Olofsson]]
| dood =
| beseer = 2
| vermis =
| skade =
| verdagtes =
| aangekeer =
| vonnis = Olsson: 10 jaar tronkstraf; Olofsson: geen
| straf =
}}
Die '''Norrmalmstorg-rooftog''' was 'n bankroof en gyselaarsdrama in Augustus 1973 op die Norrmalmstorg-plein in [[Stockholm]], [[Swede]], en die eerste misdaad in Swede wat deur regstreekse [[televisie]] gedek is. Dit is die bekendste as die oorsprong van die term "[[Stockholmsindroom]]".<ref name="40-ar-sedan">{{Cite web|url=https://www.expressen.se/tv/nyheter/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150701071332/http://www.expressen.se/tv/nyheter/inrikes/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|url-status=dead|title=40 år sedan dramat vid Norrmalmstorg|archivedate=1 July 2015|website=Expressen}}</ref>
Jan-Erik Olsson was 'n veroordeelde misdadiger wat verdwyn het terwyl hy op verlof van die gevangenis was. Hy het toe die bank Kreditbanken beroof en in die proses vier gyselaars geneem. Tydens die samesprekings wat gevolg het, het die Sweedse minister van justisie, Lennart Geijer, toegelaat dat Olsson se voormalige selmaat en vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk na die bank gebring word. Hoewel Olofsson 'n loopbaanmisdadiger was, is dit as onwaarskynlik geag dat hulle kop in een mus was.<ref>{{Cite book | url=https://books.google.com/books?id=WgtzDQAAQBAJ&q=Lennart+Geijer+%26+Norrmalmstorg&pg=PT38 |title = Dramat på Norrmalmstorg: 23 till 28 augusti 1973|isbn = 978-9100169350|last1 = Svensson|first1 = Per|date = 2016| publisher=Albert Bonniers Förlag }}</ref>
In die gewilde weergawe het die gyselaars toe 'n band met hulle gevangenemers gesluit en geweier om met die polisie saam te werk. Sommige mense het egter gereken hulle het die polisie gewantrou omdat hulle bereid was om die gyselaars se lewe op die spel te plaas.<ref>{{Cite book|last=Hill|first=Jess|title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse|publisher=Black Inc.|year=2019|isbn=978-1760641405|oclc=1246246503|location=Melbourne}}</ref> Die polisie het eindelik ná vyf dae 'n traangasaanval op die bank gedoen en die rowers het oorgegee.
Olsson is vir die rooftog tot 10 jaar tronkstraf gevonnis en Olofsson is eindelik vrygespreek. Die reaksie van die gyselaars het 'n groot belangstelling onder die publiek en akademici ontketen en het onder meer gelei tot 'n Sweedse TV-prent van 2003 met die titel ''Norrmalmstorg'', 'n [[Kanada|Kanadese]] rolprent in 2018 met die titel ''Stockholm'' en 'n [[Netflix]]-minireeks in 2022 met die naam ''[[Clark (televisiereeks)|Clark]]''.<ref name=netflix>{{Cite web|url=https://www.whats-on-netflix.com/news/swedish-crime-drama-series-clark-on-netflix-everything-we-know-so-far|title=Swedish Crime-Drama Series 'Clark' on Netflix: Everything We Know So Far|date=14 December 2021|website=Netflix}}</ref>
==Gebeure==
Jan-Erik Olsson was met verlof uit die tronk toe hy Kreditbanken op die Norrmalmstorg-plein in [[Stockholm]] op 23 Augustus 1973 binnegaan en probeer beroof.<ref name="ne">{{cite encyclopedia |title = Norrmalmstorgsdramat|encyclopedia = Nationalencyklopedin|language = sv|url = http://www.ne.se/norrmalmstorgsdramat|accessdate = 30 October 2010|url-access=subscription}}</ref> Die Sweedse polisie is in kennis gestel en het op die toneel opgedaag. Een polisieman, Ingemar Warpefeldt, het beserings aan sy hand opgedoen nadat Olsson losgebrand het,<ref name=":0">{{Cite news|url = http://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/9905/02/clark.html|title = Rånarens krav: släpp Clark fri|last = Karlsson|first = Jan|date = 2 May 1999|work = Aftonbladet|access-date = 16 June 2015|language = sv|trans-title = The robbers demand: set Clark free|page = 17}}</ref> terwyl ’n ander een aangesê is om op ’n stoel te sit en ’n lied te sing.<ref name=":0"/> Olsson het toe vier bankwerknemers as gyselaars geneem: Birgitta Lundblad, Elisabeth Oldgren, Kristin Enmark en Sven Säfström.<ref name="the-bank-drama">{{cite magazine |last= Lang|first= Daniel|date= 18 November 1974|title= The Bank Drama|magazine= The New Yorker|url= https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama|archive-url= https://web.archive.org/web/20221023020818/https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama|archive-date= 23 October 2022}}</ref> Hy het geëis dat sy vriend Clark Olofsson daarheen gebring word,<ref>{{cite news |title=Stockholm Police Lock Gunman, Others in a Vault |url=https://www.nytimes.com/1973/08/26/archives/stockholm-police-lock-gunman-others-in-a-vault.html |work=The New York Times |issue=42218|volume=122 |date=26 August 1973}}</ref> saam met drie miljoen [[Sweedse kroon]], twee gewere, koeëlvaste baadjies, helms en ’n Ford Mustang.<ref name=ne /><ref>Serena, Katie. [https://allthatsinteresting.com/stockholm-syndrome Stockholm Syndrome And The Strange Bank Robbery Behind It] ''All That’s Interesting'', 19 February 2018, updated 1 May 2019.</ref>
Olofsson het gereeld gewapende rooftogte en gewelddadige dade gepleeg, die eerste toe hy 16 jaar oud was.<ref name="40-ar-sedan">{{Cite web|url=https://www.expressen.se/tv/nyheter/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150701071332/http://www.expressen.se/tv/nyheter/inrikes/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|url-status=dead|title=40 år sedan dramat vid Norrmalmstorg|archivedate=1 July 2015|website=Expressen}}</ref> Die regering het toestemming gegee dat hy gebring word as ’n kommunikasieskakel met die polisie-onderhandelaars. Die gyselaar Kristin Enmark het gesê sy het veilig by Olsson en Olofsson gevoel, maar gevrees die polisie sou die situasie vererger deur gewelddadige metodes te gebruik.<ref>{{cite web|url=http://www.history.com/news/stockholm-syndrome|title=The Birth of "Stockholm Syndrome," 40 Years Ago – History in the Headlines|date=23 August 2013 |access-date=14 August 2016}}</ref> Olsson en Olofsson het die binneste hoofkluis versper waarin hulle die gyselaars aangehou het. Onderhandelaars het ingestem dat hulle ’n motor kon kry om te ontsnap, maar sou hulle nie toelaat om gyselaars saam te neem as hulle probeer vertrek nie.<ref>{{cite web |url=http://www.nilsbejerot.se/sexdagar.pdf |title=Nils Bejerot: Strategin i sexdagarskriget vid Norrmalmstorg |accessdate=2019-08-05 |archive-date=2016-04-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160418131500/http://www.nilsbejerot.se/sexdagar.pdf |url-status=dead }}</ref>
Olsson het die Sweedse eerste minister, [[Olof Palme]], gebel en gesê hy sou die gyselaars doodmaak, en het sy dreigement geïllustreer deur een van hulle in ’n wurggreep te gryp. Sy het hoorbaar geskree toe hy ophang.<ref name=":0"/> Die volgende dag het die gyselaar Kristin Enmark Palme gebel en gesê sy is baie ontevrede met sy houding en hom gevra om die rowers en gyselaars te laat vertrek.<ref name=":0"/><ref>{{cite web|website= Sveriges Radio|language=sv |title= Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat|trans-title= Listen to Kristin Enmark talk to Olof Palme during the hostage drama|date= 5 October 2015|url= https://sverigesradio.se/artikel/6270898}}</ref>
Olofsson het in die kluis rondgeloop en [[Roberta Flack]] se "Killing Me Softly" gesing.<ref name=":0"/> Op 26 Augustus het die polisie ’n gat in die hoofkluis uit die woonstel daarbo geboor en ’n wydverspreide foto van die gyselaars saam met Olofsson geneem.<ref>{{cite magazine | url=https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama | title=The Origins of Stockholm Syndrome | magazine=The New Yorker | date=18 November 1974 | last1=Lang | first1=Daniel }}</ref> Olsson het sy wapen by twee geleenthede in die gat afgevuur en ’n polisiebeampte in die hand en gesig gewond.<ref name="40-ar-sedan"/>
Olsson het sy wapen afgevuur en gedreig om die gyselaars dood te maak in geval van 'n gasaanval.<ref>{{cite web|url=https://sverigesradio.se/sida/artikel.aspx?programid=1602&artikel=5622207|title=40 år sedan Norrmalmstorgsdramat – Avgörande ögonblick|website=Sveriges Radio|date=22 August 2013 |language=sv|access-date=2019-06-07}}</ref> Nietemin het die polisie op 28 Augustus [[traangas]] gebruik, en Olsson en Olofsson het ná ’n uur oorgegee. Geen van die gyselaars het permanente beserings opgedoen nie.<ref>{{cite news |last1=Kamm |first1=Henry |title=Stockholm Police Seize 2 in Vault, Free 4 Hostages |url=https://www.nytimes.com/1973/08/29/archives/stockholm-police-seize-2-in-vault-free-4-hostages-3-women-leave.html |work=The New York Times |issue=42221|volume=122 |date=29 August 1973}}</ref>
==Nadraai==
Beide Olsson en Olofsson is skuldig bevind, en Olofsson is tot ’n verlengde tronkstraf vir die roof gevonnis. Sy verweer was dat hy Olsson nie gehelp het nie, maar slegs probeer het om die gyselaars te red deur die situasie kalm te hou. Hy is later vrygespreek en het slegs die oorblywende deel van sy vorige vonnis uitgedien. Hy het daarna die gyselaar Kristin Enmark verskeie kere ontmoet, en hulle families het bevriend geraak. Hy het ook nog verskeie misdade gepleeg.<ref name="AB 2000-05-21">{{cite news |url=http://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/0005/21/clark.html |newspaper=Aftonbladet |title=Exklusiv intervju med Clark Olofsson |first=Suzanne |last=Kordon |date=21 May 2000 |accessdate=21 July 2008 |language=sv |archive-date=7 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201107195412/https://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/0005/21/clark.html |url-status=live}}</ref>
Olsson is tot 10 jaar gevangenisstraf gevonnis.<ref>{{cite web |url=http://www.worldcrunch.com/default/forty-years-ago-a-swedish-bank-robber-gave-us-quot-stockholm-syndrome-quot-/stockholm-syndrome-jan-erik-olsson-hostage-hostages/c0s13206/ |website=Worldcrunch|title=Forty Years Ago, A Swedish Bank Robber Gave Us "Stockholm Syndrome"|accessdate=2013-08-28 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141011004222/http://www.worldcrunch.com/default/forty-years-ago-a-swedish-bank-robber-gave-us-quot-stockholm-syndrome-quot-/stockholm-syndrome-jan-erik-olsson-hostage-hostages/c0s13206/ |archive-date=2014-10-11}}</ref> Hy het baie bewonderende briewe ontvang van vroue wat gedink het hy is aantreklik. Hy het later verloof geraak aan ’n vrou wat nie, ten spyte van wat sommige beweer, een van die voormalige gyselaars was nie.<ref name="annin1985">{{cite magazine |last=Annin |first=Peter |date=8 July 1985 |title=Hostages: Living in The Aftermath |magazine=U.S. News & World Report |page=34}}</ref><ref>{{Cite news |date=21 August 2013 |title=What is Stockholm syndrome? |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2025-02-11 |work=BBC News |language=en}}</ref> Ná sy vrylating is beweer hy het nog misdade gepleeg. Nadat hy 10 jaar lank aan die vlug was van die Sweedse owerhede vir beweerde finansiële misdade, het hy homself in 2006 aan die polisie oorgegee, net om meegedeel te word die aanklagte word nie meer aktief vervolg nie.<ref>{{cite web|url=https://www.expressen.se/kvallsposten/janne-olsson-anmalde-sig-sjalv/|title=Janne Olsson anmälde sig själv {{!}} Kvällsposten|website=Expressen|date=5 May 2006 |language=sv|access-date=2019-06-07}}</ref>
Die gyselaars het met hul ontvoerders gesimpatiseer, wat tot akademiese belangstelling in die saak gelei het. Die [[Sweeds]]e term ''"Norrmalmstorgssyndromet"'' (Norrmalmstorg-sindroom”), later bekend as [[Stockholmsindroom]], is geskep deur die kriminoloog Nils Bejerot.<ref>{{cite web|url=https://www.ne.se/uppslagsverk/encyklopedi/l%C3%A5ng/nils-bejerot|title=Nils Bejerot – Uppslagsverk – NE.se|website=www.ne.se|access-date=2019-06-07}}</ref> Die gyselaars, hoewel hulle deur Olsson gedreig is, het nooit gewelddadig teenoor iemand opgetree nie.<ref name="40-ar-sedan"/>
In 1996 het Olsson saam met sy vrou en seun na Noordoos-[[Thailand]] verhuis.<ref name=":0" /><ref>{{Cite news|url = http://www.bangkokpost.com/news/investigation/34810/inhuman-beast-finds-his-peace|archive-url = https://web.archive.org/web/20100323115623/http://www.bangkokpost.com/news/investigation/34810/inhuman-beast-finds-his-peace|archive-date = 23 March 2010|url-status=dead|work=Bangkok Post|title ='Inhuman beast' finds his peace |date =21 March 2010 }}</ref> Hy het in 2013 na Swede teruggekeer. Sy outobiografie, ''Stockholmssyndromet'', is in 2009 in Swede gepubliseer.<ref name="40-ar-sedan"/>
==Verwysings==
{{Verwysings|3}}
==Skakels==
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Norrmalmstorg robbery}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Misdaad]]
ateerpxvjldvuh1m4xqnqw74filq7c0
2896404
2896374
2026-04-23T07:27:29Z
Aliwal2012
39067
/* Gebeure */
2896404
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas voorval
| naam= Norrmalmstorg-rooftog
| beeld= Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg
| onderskrif= 'n Vooraansig in 2005 van die voormalige Kreditbanken-gebou op die Norrmalms
| breed= 260px
| soort = Bankroof, gyselaarsdrama
| datum = 23-28 Augustus 1973
| duur = 6 dae
| plek = [[Stockholm]]
| land= [[Swede]]
| oorsaak =
| motivering =
| teiken = Kreditbanken, Norrmalmstorg
| oortreders= Jan-Erik Olsson en <br>[[Clark Olofsson]]
| dood =
| beseer = 2
| vermis =
| skade =
| verdagtes =
| aangekeer =
| vonnis = Olsson: 10 jaar tronkstraf; Olofsson: geen
| straf =
}}
Die '''Norrmalmstorg-rooftog''' was 'n bankroof en gyselaarsdrama in Augustus 1973 op die Norrmalmstorg-plein in [[Stockholm]], [[Swede]], en die eerste misdaad in Swede wat deur regstreekse [[televisie]] gedek is. Dit is die bekendste as die oorsprong van die term "[[Stockholmsindroom]]".<ref name="40-ar-sedan">{{Cite web|url=https://www.expressen.se/tv/nyheter/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150701071332/http://www.expressen.se/tv/nyheter/inrikes/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|url-status=dead|title=40 år sedan dramat vid Norrmalmstorg|archivedate=1 July 2015|website=Expressen}}</ref>
Jan-Erik Olsson was 'n veroordeelde misdadiger wat verdwyn het terwyl hy op verlof van die gevangenis was. Hy het toe die bank Kreditbanken beroof en in die proses vier gyselaars geneem. Tydens die samesprekings wat gevolg het, het die Sweedse minister van justisie, Lennart Geijer, toegelaat dat Olsson se voormalige selmaat en vriend [[Clark Olofsson]] uit die tronk na die bank gebring word. Hoewel Olofsson 'n loopbaanmisdadiger was, is dit as onwaarskynlik geag dat hulle kop in een mus was.<ref>{{Cite book | url=https://books.google.com/books?id=WgtzDQAAQBAJ&q=Lennart+Geijer+%26+Norrmalmstorg&pg=PT38 |title = Dramat på Norrmalmstorg: 23 till 28 augusti 1973|isbn = 978-9100169350|last1 = Svensson|first1 = Per|date = 2016| publisher=Albert Bonniers Förlag }}</ref>
In die gewilde weergawe het die gyselaars toe 'n band met hulle gevangenemers gesluit en geweier om met die polisie saam te werk. Sommige mense het egter gereken hulle het die polisie gewantrou omdat hulle bereid was om die gyselaars se lewe op die spel te plaas.<ref>{{Cite book|last=Hill|first=Jess|title=See What You Made Me Do: Power, Control and Domestic Abuse|publisher=Black Inc.|year=2019|isbn=978-1760641405|oclc=1246246503|location=Melbourne}}</ref> Die polisie het eindelik ná vyf dae 'n traangasaanval op die bank gedoen en die rowers het oorgegee.
Olsson is vir die rooftog tot 10 jaar tronkstraf gevonnis en Olofsson is eindelik vrygespreek. Die reaksie van die gyselaars het 'n groot belangstelling onder die publiek en akademici ontketen en het onder meer gelei tot 'n Sweedse TV-prent van 2003 met die titel ''Norrmalmstorg'', 'n [[Kanada|Kanadese]] rolprent in 2018 met die titel ''Stockholm'' en 'n [[Netflix]]-minireeks in 2022 met die naam ''[[Clark (televisiereeks)|Clark]]''.<ref name=netflix>{{Cite web|url=https://www.whats-on-netflix.com/news/swedish-crime-drama-series-clark-on-netflix-everything-we-know-so-far|title=Swedish Crime-Drama Series 'Clark' on Netflix: Everything We Know So Far|date=14 December 2021|website=Netflix}}</ref>
==Gebeure==
Jan-Erik Olsson was met verlof uit die tronk toe hy Kreditbanken op die Norrmalmstorg-plein in [[Stockholm]] op 23 Augustus 1973 binnegaan en probeer beroof het.<ref name="ne">{{cite encyclopedia |title = Norrmalmstorgsdramat|encyclopedia = Nationalencyklopedin|language = sv|url = http://www.ne.se/norrmalmstorgsdramat|accessdate = 30 October 2010|url-access=subscription}}</ref> Die Sweedse polisie is in kennis gestel en het op die toneel opgedaag. Een polisieman, Ingemar Warpefeldt, het beserings aan sy hand opgedoen nadat Olsson losgebrand het,<ref name=":0">{{Cite news|url = http://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/9905/02/clark.html|title = Rånarens krav: släpp Clark fri|last = Karlsson|first = Jan|date = 2 May 1999|work = Aftonbladet|access-date = 16 June 2015|language = sv|trans-title = The robbers demand: set Clark free|page = 17}}</ref> terwyl ’n ander een aangesê is om op ’n stoel te sit en ’n lied te sing.<ref name=":0"/> Olsson het toe vier bankwerknemers as gyselaars geneem: Birgitta Lundblad, Elisabeth Oldgren, Kristin Enmark en Sven Säfström.<ref name="the-bank-drama">{{cite magazine |last= Lang|first= Daniel|date= 18 November 1974|title= The Bank Drama|magazine= The New Yorker|url= https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama|archive-url= https://web.archive.org/web/20221023020818/https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama|archive-date= 23 October 2022}}</ref> Hy het geëis dat sy vriend Clark Olofsson daarheen gebring word,<ref>{{cite news |title=Stockholm Police Lock Gunman, Others in a Vault |url=https://www.nytimes.com/1973/08/26/archives/stockholm-police-lock-gunman-others-in-a-vault.html |work=The New York Times |issue=42218|volume=122 |date=26 August 1973}}</ref> saam met drie miljoen [[Sweedse kroon]], twee gewere, koeëlvaste baadjies, helms en ’n Ford Mustang.<ref name=ne /><ref>Serena, Katie. [https://allthatsinteresting.com/stockholm-syndrome Stockholm Syndrome And The Strange Bank Robbery Behind It] ''All That’s Interesting'', 19 February 2018, updated 1 May 2019.</ref>
Olofsson het gereeld gewapende rooftogte en gewelddadige dade gepleeg, die eerste toe hy 16 jaar oud was.<ref name="40-ar-sedan">{{Cite web|url=https://www.expressen.se/tv/nyheter/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150701071332/http://www.expressen.se/tv/nyheter/inrikes/40-ar-sedan-dramat-vid-norrmalmstorg/|url-status=dead|title=40 år sedan dramat vid Norrmalmstorg|archivedate=1 July 2015|website=Expressen}}</ref> Die regering het toestemming gegee dat hy gebring word as ’n kommunikasieskakel met die polisie-onderhandelaars. Die gyselaar Kristin Enmark het gesê sy het veilig by Olsson en Olofsson gevoel, maar gevrees die polisie sou die situasie vererger deur gewelddadige metodes te gebruik.<ref>{{cite web|url=http://www.history.com/news/stockholm-syndrome|title=The Birth of "Stockholm Syndrome," 40 Years Ago – History in the Headlines|date=23 August 2013 |access-date=14 August 2016}}</ref> Olsson en Olofsson het die binneste hoofkluis versper waarin hulle die gyselaars aangehou het. Onderhandelaars het ingestem dat hulle ’n motor kon kry om te ontsnap, maar sou hulle nie toelaat om gyselaars saam te neem as hulle probeer vertrek nie.<ref>{{cite web |url=http://www.nilsbejerot.se/sexdagar.pdf |title=Nils Bejerot: Strategin i sexdagarskriget vid Norrmalmstorg |accessdate=2019-08-05 |archive-date=2016-04-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160418131500/http://www.nilsbejerot.se/sexdagar.pdf |url-status=dead }}</ref>
Olsson het die Sweedse eerste minister, [[Olof Palme]], gebel en gesê hy sou die gyselaars doodmaak, en het sy dreigement geïllustreer deur een van hulle in ’n wurggreep te gryp. Sy het hoorbaar geskree toe hy ophang.<ref name=":0"/> Die volgende dag het die gyselaar Kristin Enmark Palme gebel en gesê sy is baie ontevrede met sy houding en hom gevra om die rowers en gyselaars te laat vertrek.<ref name=":0"/><ref>{{cite web|website= Sveriges Radio|language=sv |title= Lyssna på Kristin Enmark prata med Olof Palme under gisslandramat|trans-title= Listen to Kristin Enmark talk to Olof Palme during the hostage drama|date= 5 October 2015|url= https://sverigesradio.se/artikel/6270898}}</ref>
Olofsson het in die kluis rondgeloop en [[Roberta Flack]] se "Killing Me Softly" gesing.<ref name=":0"/> Op 26 Augustus het die polisie ’n gat in die hoofkluis uit die woonstel daarbo geboor en ’n wydverspreide foto van die gyselaars saam met Olofsson geneem.<ref>{{cite magazine | url=https://www.newyorker.com/magazine/1974/11/25/the-bank-drama | title=The Origins of Stockholm Syndrome | magazine=The New Yorker | date=18 November 1974 | last1=Lang | first1=Daniel }}</ref> Olsson het sy wapen by twee geleenthede in die gat afgevuur en ’n polisiebeampte in die hand en gesig gewond.<ref name="40-ar-sedan"/>
Olsson het sy wapen afgevuur en gedreig om die gyselaars dood te maak in geval van 'n gasaanval.<ref>{{cite web|url=https://sverigesradio.se/sida/artikel.aspx?programid=1602&artikel=5622207|title=40 år sedan Norrmalmstorgsdramat – Avgörande ögonblick|website=Sveriges Radio|date=22 August 2013 |language=sv|access-date=2019-06-07}}</ref> Nietemin het die polisie op 28 Augustus [[traangas]] gebruik, en Olsson en Olofsson het ná ’n uur oorgegee. Geen van die gyselaars het permanente beserings opgedoen nie.<ref>{{cite news |last1=Kamm |first1=Henry |title=Stockholm Police Seize 2 in Vault, Free 4 Hostages |url=https://www.nytimes.com/1973/08/29/archives/stockholm-police-seize-2-in-vault-free-4-hostages-3-women-leave.html |work=The New York Times |issue=42221|volume=122 |date=29 August 1973}}</ref>
==Nadraai==
Beide Olsson en Olofsson is skuldig bevind, en Olofsson is tot ’n verlengde tronkstraf vir die roof gevonnis. Sy verweer was dat hy Olsson nie gehelp het nie, maar slegs probeer het om die gyselaars te red deur die situasie kalm te hou. Hy is later vrygespreek en het slegs die oorblywende deel van sy vorige vonnis uitgedien. Hy het daarna die gyselaar Kristin Enmark verskeie kere ontmoet, en hulle families het bevriend geraak. Hy het ook nog verskeie misdade gepleeg.<ref name="AB 2000-05-21">{{cite news |url=http://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/0005/21/clark.html |newspaper=Aftonbladet |title=Exklusiv intervju med Clark Olofsson |first=Suzanne |last=Kordon |date=21 May 2000 |accessdate=21 July 2008 |language=sv |archive-date=7 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201107195412/https://wwwc.aftonbladet.se/nyheter/0005/21/clark.html |url-status=live}}</ref>
Olsson is tot 10 jaar gevangenisstraf gevonnis.<ref>{{cite web |url=http://www.worldcrunch.com/default/forty-years-ago-a-swedish-bank-robber-gave-us-quot-stockholm-syndrome-quot-/stockholm-syndrome-jan-erik-olsson-hostage-hostages/c0s13206/ |website=Worldcrunch|title=Forty Years Ago, A Swedish Bank Robber Gave Us "Stockholm Syndrome"|accessdate=2013-08-28 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141011004222/http://www.worldcrunch.com/default/forty-years-ago-a-swedish-bank-robber-gave-us-quot-stockholm-syndrome-quot-/stockholm-syndrome-jan-erik-olsson-hostage-hostages/c0s13206/ |archive-date=2014-10-11}}</ref> Hy het baie bewonderende briewe ontvang van vroue wat gedink het hy is aantreklik. Hy het later verloof geraak aan ’n vrou wat nie, ten spyte van wat sommige beweer, een van die voormalige gyselaars was nie.<ref name="annin1985">{{cite magazine |last=Annin |first=Peter |date=8 July 1985 |title=Hostages: Living in The Aftermath |magazine=U.S. News & World Report |page=34}}</ref><ref>{{Cite news |date=21 August 2013 |title=What is Stockholm syndrome? |url=https://www.bbc.com/news/magazine-22447726 |access-date=2025-02-11 |work=BBC News |language=en}}</ref> Ná sy vrylating is beweer hy het nog misdade gepleeg. Nadat hy 10 jaar lank aan die vlug was van die Sweedse owerhede vir beweerde finansiële misdade, het hy homself in 2006 aan die polisie oorgegee, net om meegedeel te word die aanklagte word nie meer aktief vervolg nie.<ref>{{cite web|url=https://www.expressen.se/kvallsposten/janne-olsson-anmalde-sig-sjalv/|title=Janne Olsson anmälde sig själv {{!}} Kvällsposten|website=Expressen|date=5 May 2006 |language=sv|access-date=2019-06-07}}</ref>
Die gyselaars het met hul ontvoerders gesimpatiseer, wat tot akademiese belangstelling in die saak gelei het. Die [[Sweeds]]e term ''"Norrmalmstorgssyndromet"'' (Norrmalmstorg-sindroom”), later bekend as [[Stockholmsindroom]], is geskep deur die kriminoloog Nils Bejerot.<ref>{{cite web|url=https://www.ne.se/uppslagsverk/encyklopedi/l%C3%A5ng/nils-bejerot|title=Nils Bejerot – Uppslagsverk – NE.se|website=www.ne.se|access-date=2019-06-07}}</ref> Die gyselaars, hoewel hulle deur Olsson gedreig is, het nooit gewelddadig teenoor iemand opgetree nie.<ref name="40-ar-sedan"/>
In 1996 het Olsson saam met sy vrou en seun na Noordoos-[[Thailand]] verhuis.<ref name=":0" /><ref>{{Cite news|url = http://www.bangkokpost.com/news/investigation/34810/inhuman-beast-finds-his-peace|archive-url = https://web.archive.org/web/20100323115623/http://www.bangkokpost.com/news/investigation/34810/inhuman-beast-finds-his-peace|archive-date = 23 March 2010|url-status=dead|work=Bangkok Post|title ='Inhuman beast' finds his peace |date =21 March 2010 }}</ref> Hy het in 2013 na Swede teruggekeer. Sy outobiografie, ''Stockholmssyndromet'', is in 2009 in Swede gepubliseer.<ref name="40-ar-sedan"/>
==Verwysings==
{{Verwysings|3}}
==Skakels==
{{vertaaluit| taalafk = en | il = Norrmalmstorg robbery}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Misdaad]]
af9c763bmu96s1runvr8wttn0s3lc1w
UMhlatuzanarivier
0
460671
2896301
2026-04-22T14:37:48Z
JMK
649
begin
2896301
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = Mhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die Mhlatuzana (aangedui as Umhlatusan) op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''Mhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] wat in die eThekwini-munisipaliteit van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika vloei en in [[Durban-hawe]] uitmond.
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''E. coli''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde residensiële gebiede soos [[Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] is aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende wortelbome bewaar word. Die nabygeleë Umhlatuzana-rotsskuiling is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
ev2r7x3qvdgjkuu8sy8fmsal12mig6q
2896302
2896301
2026-04-22T14:48:21Z
JMK
649
skakels, details
2896302
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = Umhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die Umhlatuzanarivier (aangedui as Umhlatusan) op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''Umhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] wat in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]].
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde residensiële gebiede soos [[Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] is aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[Umhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
54f9237gfjiexz4fxfnh2cu9fkc0yps
2896313
2896302
2026-04-22T15:16:11Z
JMK
649
skakel
2896313
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = Umhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die Umhlatuzanarivier, aangedui as Umhlatusan, op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''Umhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] wat in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]].
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde residensiële gebiede soos [[Chatsworth, KwaZulu-Natal|Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] is aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[Umhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
0o3crd4l2p60sr33r2yikie8wdhotlx
2896314
2896313
2026-04-22T15:49:33Z
JMK
649
viaduk, verw
2896314
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = Umhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die Umhlatuzanarivier, aangedui as Umhlatusan, op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''Umhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] wat in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]].
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde residensiële gebiede soos [[Chatsworth, KwaZulu-Natal|Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] is aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[Umhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
==Umhlatuzana-viaduk==
Die Umhlatuzana-viaduk van die [[N3 (Suid-Afrika)|N3]] se Mariannhill-tolpad oor [[Gibakloof-natuurreservaat|Gibakloof]] is in 1983 voltooi en in 1986 verbreed. Dit bestaan uit tweelingstrukture van 410 meter lank met 'n maksimumhoogte van 60 meter bo die vallei. Die viaduk bestaan uit sewe spanne van 47 meter lank en twee eindspanne, elk 40,5 meter lank.<ref name="CE1986">{{cite journal |last= |first= |date=Julie 1986 |title=Feature of the Month: Mariannhill Toll Road wins SAICE Most Outstanding Achievement Award |journal=The Civil Engineer in South Africa |pages=245–251}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
8lujwsgo9jm6fes7rqvxgvcux2k7wff
2896325
2896314
2026-04-22T16:29:40Z
JMK
649
details
2896325
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = uMhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die uMhlatuzanarivier, aangedui as Umhlatusan, op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''uMhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]]. Die uMhlatuzana-, uMbilo- en aManzimnyama-rivieropvanggebiede aan die oostelike kus van die KwaZulu-Natal-provinsie in Suid-Afrika vorm die kern van verstedeliking en industrialisasie en dra by tot die enigste natuurlike varswaterinvloei na die Bayhead-kanaalgedeelte van die Durban-hawe.
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde woongebiede soos [[Chatsworth, KwaZulu-Natal|Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[uMhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
==uMhlatuzana-viaduk==
Die uMhlatuzana-viaduk van die [[N3 (Suid-Afrika)|N3]] se Mariannhill-tolpad oor [[Gibakloof-natuurreservaat|Gibakloof]] is in 1983 voltooi en in 1986 verbreed. Dit bestaan uit tweelingstrukture van 410 meter lank met 'n maksimumhoogte van 60 meter bo die vallei. Die viaduk bestaan uit sewe spanne van 47 meter lank en twee eindspanne, elk 40,5 meter lank.<ref name="CE1986">{{cite journal |last= |first= |date=Julie 1986 |title=Feature of the Month: Mariannhill Toll Road wins SAICE Most Outstanding Achievement Award |journal=The Civil Engineer in South Africa |pages=245–251}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
3px0n73s656bsckenepowozfux5hfuz
2896326
2896325
2026-04-22T16:31:48Z
JMK
649
2896326
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = uMhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die uMhlatuzanarivier, aangedui as Umhlatusan, op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''uMhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]]. Die uMhlatuzana-, uMbilo- en aManzimnyama-rivieropvanggebiede is gesamentlik vir die natuurlike varswaterinvloei na die Bayhead-kanaal verantwoordelik.
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde woongebiede soos [[Chatsworth, KwaZulu-Natal|Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[uMhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
==uMhlatuzana-viaduk==
Die uMhlatuzana-viaduk van die [[N3 (Suid-Afrika)|N3]] se Mariannhill-tolpad oor [[Gibakloof-natuurreservaat|Gibakloof]] is in 1983 voltooi en in 1986 verbreed. Dit bestaan uit tweelingstrukture van 410 meter lank met 'n maksimumhoogte van 60 meter bo die vallei. Die viaduk bestaan uit sewe spanne van 47 meter lank en twee eindspanne, elk 40,5 meter lank.<ref name="CE1986">{{cite journal |last= |first= |date=Julie 1986 |title=Feature of the Month: Mariannhill Toll Road wins SAICE Most Outstanding Achievement Award |journal=The Civil Engineer in South Africa |pages=245–251}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
ro9k9ia8jcfprmwevybpzpp5l416ay5
2896328
2896326
2026-04-22T16:35:48Z
JMK
649
hofie, korr
2896328
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = uMhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die uMhlatuzanarivier, aangedui as Umhlatusan, op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''uMhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]]. Die uMhlatuzana-, uMbilo- en aManzimnyama-rivieropvanggebiede is gesamentlik vir die natuurlike varswaterinvloei na die Bayhead-kanaal verantwoordelik.
==Waterkwaliteit==
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde woongebiede soos [[Chatsworth, KwaZulu-Natal|Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[uMhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
==uMhlatuzana-viaduk==
Die uMhlatuzana-viaduk van die [[N3 (Suid-Afrika)|N3]] se Mariannhill-tolpad oor [[Gibakloof-natuurreservaat|Gibakloof]] is in 1983 voltooi, en tolpad in 1986 oopgestel. Dit bestaan uit tweelingstrukture van 410 meter lank met 'n maksimumhoogte van 60 meter bo die vallei. Die viaduk bestaan uit sewe spanne van 47 meter lank en twee eindspanne, elk 40,5 meter lank.<ref name="CE1986">{{cite journal |last= |first= |date=Julie 1986 |title=Feature of the Month: Mariannhill Toll Road wins SAICE Most Outstanding Achievement Award |journal=The Civil Engineer in South Africa |pages=245–251}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
pq6s5cyffkmswkbizoel0d4fto3v4rj
2896329
2896328
2026-04-22T16:39:38Z
JMK
649
JMK het bladsy [[Umhlatuzanarivier]] na [[UMhlatuzanarivier]] geskuif: Korrekte titel
2896328
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = uMhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die uMhlatuzanarivier, aangedui as Umhlatusan, op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''uMhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]]. Die uMhlatuzana-, uMbilo- en aManzimnyama-rivieropvanggebiede is gesamentlik vir die natuurlike varswaterinvloei na die Bayhead-kanaal verantwoordelik.
==Waterkwaliteit==
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde woongebiede soos [[Chatsworth, KwaZulu-Natal|Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[uMhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
==uMhlatuzana-viaduk==
Die uMhlatuzana-viaduk van die [[N3 (Suid-Afrika)|N3]] se Mariannhill-tolpad oor [[Gibakloof-natuurreservaat|Gibakloof]] is in 1983 voltooi, en tolpad in 1986 oopgestel. Dit bestaan uit tweelingstrukture van 410 meter lank met 'n maksimumhoogte van 60 meter bo die vallei. Die viaduk bestaan uit sewe spanne van 47 meter lank en twee eindspanne, elk 40,5 meter lank.<ref name="CE1986">{{cite journal |last= |first= |date=Julie 1986 |title=Feature of the Month: Mariannhill Toll Road wins SAICE Most Outstanding Achievement Award |journal=The Civil Engineer in South Africa |pages=245–251}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
pq6s5cyffkmswkbizoel0d4fto3v4rj
2896331
2896329
2026-04-22T16:40:46Z
JMK
649
2896331
wikitext
text/x-wiki
{{kleinletter}}{{Inligtingskas Rivier
|rivier_naam = uMhlatuzanarivier
|ander_naam =
|beeld = The Colony of Natal - an account of the characteristics and capabilities of this british dependency (1859) (14781275482).jpg
|beeld_byskrif = Die uMhlatuzanarivier, aangedui as Umhlatusan, op 'n ou kaart van Durban
|oorsprong = <!--tussen [[]] en [[]]-->
|monding = [[Durban-hawe]], [[KwaZulu-Natal]]<br />in die [[Indiese Oseaan]]
|stroomgebied_lande = [[KwaZulu-Natal]], [[Suid-Afrika]]
|lengte = <!--000 km-->
|hoogte = <!--0 000 m-->
|monding_hoogte = 0 m
|afloop =
|stroomgebied = <!--0 000 km²-->
|duimdrukkerkaart = Suid-Afrika
|duimdrukkeretiketposisie = onderkant
|duimdrukkerkaartgrootte = 250
|duimdrukkerkaartbyskrif =
|breedtegraad = 29
|breedtegraad_m = 54
|breedtegraad_s = 05
|breedtegraad_NS = S
|lengtegraad = 31
|lengtegraad_m = 00
|lengtegraad_s = 05
|lengtegraad_OW = O
}}
Die '''uMhlatuzanarivier''' is 'n [[rivier]] in die [[eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit|eThekwini-munisipaliteit]] van [[KwaZulu-Natal]], Suid-Afrika. Dit mond uit in die Bayhead-kanaal aan die suidekant van [[Durban-hawe]]. Die uMhlatuzana-, uMbilo- en aManzimnyama-rivieropvanggebiede is gesamentlik vir die natuurlike varswaterinvloei na die Bayhead-kanaal verantwoordelik.
==Waterkwaliteit==
Die rivier vloei deur industriële en residensiële gebiede en word swaar daardeur geaffekteer. Nogtans word die water onbehandeld deur sommige inwoners van die gebied benut. Die rivierwater toon hoë ''[[Escherichia coli|E. coli]]''- en verwante besoedelingsvlakke weens wanfunksionele afvalwater-behandelingswerke. Opeenvolgende jare van vloedskade het die plaaslike rioolinfrastruktuur verder belemmer. Die opvangsgebied sluit ook ouer, histories gevestigde woongebiede soos [[Chatsworth, KwaZulu-Natal|Chatsworth]] in.
==Aanliggende natuurgebiede==
Sowat 6 km van die monding is die [[Kenneth Stainbank-natuurreservaat]] aan die regteroewer geleë. Digby die hawe-monding is ook die Bayhead-natuurerfenisarea waar oorblywende [[Wortelboommoerasse van Suid-Afrika en Mosambiek|wortelbome]] bewaar word. Die nabygeleë [[uMhlatuzana-rotsskuiling]] is 'n belangrike argeologiese terrein waar klipwerktuie gevind is.
==uMhlatuzana-viaduk==
Die uMhlatuzana-viaduk van die [[N3 (Suid-Afrika)|N3]] se Mariannhill-tolpad oor [[Gibakloof-natuurreservaat|Gibakloof]] is in 1983 voltooi, en die tolpad is in 1986 in gebruik gestel. Dit bestaan uit tweelingstrukture van 410 meter lank met 'n maksimumhoogte van 60 meter bo die vallei. Die viaduk bestaan uit sewe spanne van 47 meter lank en twee eindspanne, elk 40,5 meter lank.<ref name="CE1986">{{cite journal |last= |first= |date=Julie 1986 |title=Feature of the Month: Mariannhill Toll Road wins SAICE Most Outstanding Achievement Award |journal=The Civil Engineer in South Africa |pages=245–251}}</ref>
==Verwysings==
{{verwysings}}
{{KwaZulu-Natal saadjie}}
{{Normdata}}
[[Kategorie:Riviere in KwaZulu-Natal]]
clkojjxlpg7g8hnaqiq8io27itbmri7
Umhlatuzanarivier
0
460672
2896330
2026-04-22T16:39:38Z
JMK
649
JMK het bladsy [[Umhlatuzanarivier]] na [[UMhlatuzanarivier]] geskuif: Korrekte titel
2896330
wikitext
text/x-wiki
#AANSTUUR [[UMhlatuzanarivier]]
6akbdsh1kf1s2qhb0ciaueik0ckv27a
Lêer:Laeveld 18 April 2026.mp3
6
460673
2896334
2026-04-22T17:33:04Z
Sobaka
328
{{Beeldinligting
|beskrywing= Klankgreep Saterdag Ontbyt 18 April 2026
|bron= Radio Laeveld
|datum= 18 April 2026
|daarsteller= Sobaka
|outeur= Sobaka
|ander_weergawes=
}}
<!-- VERPLIG: Moenie vergeet om n lisensie te kies ASOOK n bron EN n outeur in te vul nie! -->
2896334
wikitext
text/x-wiki
== Opsomming ==
{{Beeldinligting
|beskrywing= Klankgreep Saterdag Ontbyt 18 April 2026
|bron= Radio Laeveld
|datum= 18 April 2026
|daarsteller= Sobaka
|outeur= Sobaka
|ander_weergawes=
}}
<!-- VERPLIG: Moenie vergeet om n lisensie te kies ASOOK n bron EN n outeur in te vul nie! -->
== Lisensiëring ==
{{PD-outeur}}
1jyqio9yxz8z41y2hxryze1fhcf3t8f
Sjabloon:Inligtingskas voorval
10
460676
2896366
2026-04-22T21:59:54Z
BurgertB
2401
Nuwe sjabloon
2896366
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox generiek
| bgcolor = #FFA500
| kop = {{{naam|}}}
| image = {{{beeld|}}}
| width = {{{breed}}}
| caption = {{{onderskrif|}}}
| kop1 = Voorval
| head1_1 = Soort | item1_1 = {{{soort|}}}
| head1_2 = Datum | item1_2 = {{{datum|}}}
| head1_3 = Duur | item1_3 = {{{duur|}}}
| head1_4 = Plek | item1_4 = {{{plek|}}}
| head1_5 = Land | item1_5 = {{{land|}}}
| head1_6 = Oorsaak | item1_6 = {{{oorsaak|}}}
| head1_7 = Motivering | item1_7 = {{{motivering|}}}
| head1_8 = Teiken | item1_8 = {{{teiken|}}}
| head1_9 = Oortreders | item1_9 = {{{oortreders|}}}
| kop2 = Verliese
| head2_1 = Dood | item2_1 = {{{dood|}}}
| head2_2 = Beseer | item2_2 = {{{beseer|}}}
| head2_3 = Vermis | item2_3 = {{{vermis|}}}
| head2_4 = Skade | item2_4 = {{{Skade|}}}
| kop3 = Gevolge
| head3_1 = Verdagtes |{{{verdagtes|}}}
| head3_2 = Aangekeer |{{{aangekeer|}}}
| head3_3 = Vonnis | item3_3 = {{{vonnis|}}}
| head3_4 = Straf | item3_4 = {{{straf|}}}
}}<noinclude>{{Documentation}}</noinclude>
fu6bo0xuzmqlklswov5ub5ph2hz79qe
2896370
2896366
2026-04-22T22:27:59Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Sjabloon:Inligtingkas voorval]] na [[Sjabloon:Inligtingskas voorval]] geskuif
2896366
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox generiek
| bgcolor = #FFA500
| kop = {{{naam|}}}
| image = {{{beeld|}}}
| width = {{{breed}}}
| caption = {{{onderskrif|}}}
| kop1 = Voorval
| head1_1 = Soort | item1_1 = {{{soort|}}}
| head1_2 = Datum | item1_2 = {{{datum|}}}
| head1_3 = Duur | item1_3 = {{{duur|}}}
| head1_4 = Plek | item1_4 = {{{plek|}}}
| head1_5 = Land | item1_5 = {{{land|}}}
| head1_6 = Oorsaak | item1_6 = {{{oorsaak|}}}
| head1_7 = Motivering | item1_7 = {{{motivering|}}}
| head1_8 = Teiken | item1_8 = {{{teiken|}}}
| head1_9 = Oortreders | item1_9 = {{{oortreders|}}}
| kop2 = Verliese
| head2_1 = Dood | item2_1 = {{{dood|}}}
| head2_2 = Beseer | item2_2 = {{{beseer|}}}
| head2_3 = Vermis | item2_3 = {{{vermis|}}}
| head2_4 = Skade | item2_4 = {{{Skade|}}}
| kop3 = Gevolge
| head3_1 = Verdagtes |{{{verdagtes|}}}
| head3_2 = Aangekeer |{{{aangekeer|}}}
| head3_3 = Vonnis | item3_3 = {{{vonnis|}}}
| head3_4 = Straf | item3_4 = {{{straf|}}}
}}<noinclude>{{Documentation}}</noinclude>
fu6bo0xuzmqlklswov5ub5ph2hz79qe
2896377
2896370
2026-04-22T22:48:33Z
BurgertB
2401
2896377
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox generiek
| bgcolor = #FFDEAD
| kop = {{{naam|}}}
| image = {{{beeld|}}}
| width = {{{breed}}}
| caption = {{{onderskrif|}}}
| kop1 = Voorval
| head1_1 = Soort | item1_1 = {{{soort|}}}
| head1_2 = Datum | item1_2 = {{{datum|}}}
| head1_3 = Duur | item1_3 = {{{duur|}}}
| head1_4 = Plek | item1_4 = {{{plek|}}}
| head1_5 = Land | item1_5 = {{{land|}}}
| head1_6 = Oorsaak | item1_6 = {{{oorsaak|}}}
| head1_7 = Motivering | item1_7 = {{{motivering|}}}
| head1_8 = Teiken | item1_8 = {{{teiken|}}}
| head1_9 = Oortreders | item1_9 = {{{oortreders|}}}
| kop2 = Verliese
| head2_1 = Dood | item2_1 = {{{dood|}}}
| head2_2 = Beseer | item2_2 = {{{beseer|}}}
| head2_3 = Vermis | item2_3 = {{{vermis|}}}
| head2_4 = Skade | item2_4 = {{{Skade|}}}
| kop3 = Gevolge
| head3_1 = Verdagtes |{{{verdagtes|}}}
| head3_2 = Aangekeer |{{{aangekeer|}}}
| head3_3 = Vonnis | item3_3 = {{{vonnis|}}}
| head3_4 = Straf | item3_4 = {{{straf|}}}
}}<noinclude>{{Documentation}}</noinclude>
c9o4apyzx46yiiyg95zw79r7du4t2d6
2896378
2896377
2026-04-22T22:51:34Z
BurgertB
2401
2896378
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox generiek
| bgcolor = #FFCBA4
| kop = {{{naam|}}}
| image = {{{beeld|}}}
| width = {{{breed}}}
| caption = {{{onderskrif|}}}
| kop1 = Voorval
| head1_1 = Soort | item1_1 = {{{soort|}}}
| head1_2 = Datum | item1_2 = {{{datum|}}}
| head1_3 = Duur | item1_3 = {{{duur|}}}
| head1_4 = Plek | item1_4 = {{{plek|}}}
| head1_5 = Land | item1_5 = {{{land|}}}
| head1_6 = Oorsaak | item1_6 = {{{oorsaak|}}}
| head1_7 = Motivering | item1_7 = {{{motivering|}}}
| head1_8 = Teiken | item1_8 = {{{teiken|}}}
| head1_9 = Oortreders | item1_9 = {{{oortreders|}}}
| kop2 = Verliese
| head2_1 = Dood | item2_1 = {{{dood|}}}
| head2_2 = Beseer | item2_2 = {{{beseer|}}}
| head2_3 = Vermis | item2_3 = {{{vermis|}}}
| head2_4 = Skade | item2_4 = {{{Skade|}}}
| kop3 = Gevolge
| head3_1 = Verdagtes |{{{verdagtes|}}}
| head3_2 = Aangekeer |{{{aangekeer|}}}
| head3_3 = Vonnis | item3_3 = {{{vonnis|}}}
| head3_4 = Straf | item3_4 = {{{straf|}}}
}}<noinclude>{{Documentation}}</noinclude>
d5w4gldkawh49wqbsi9u8ge2vwwk38c
2896379
2896378
2026-04-22T22:56:11Z
BurgertB
2401
2896379
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox generiek
| bgcolor = #CCCC99
| kop = {{{naam|}}}
| image = {{{beeld|}}}
| width = {{{breed}}}
| caption = {{{onderskrif|}}}
| kop1 = Voorval
| head1_1 = Soort | item1_1 = {{{soort|}}}
| head1_2 = Datum | item1_2 = {{{datum|}}}
| head1_3 = Duur | item1_3 = {{{duur|}}}
| head1_4 = Plek | item1_4 = {{{plek|}}}
| head1_5 = Land | item1_5 = {{{land|}}}
| head1_6 = Oorsaak | item1_6 = {{{oorsaak|}}}
| head1_7 = Motivering | item1_7 = {{{motivering|}}}
| head1_8 = Teiken | item1_8 = {{{teiken|}}}
| head1_9 = Oortreders | item1_9 = {{{oortreders|}}}
| kop2 = Verliese
| head2_1 = Dood | item2_1 = {{{dood|}}}
| head2_2 = Beseer | item2_2 = {{{beseer|}}}
| head2_3 = Vermis | item2_3 = {{{vermis|}}}
| head2_4 = Skade | item2_4 = {{{Skade|}}}
| kop3 = Gevolge
| head3_1 = Verdagtes |{{{verdagtes|}}}
| head3_2 = Aangekeer |{{{aangekeer|}}}
| head3_3 = Vonnis | item3_3 = {{{vonnis|}}}
| head3_4 = Straf | item3_4 = {{{straf|}}}
}}<noinclude>{{Documentation}}</noinclude>
rwwulh8mxaytltu6px0cryc28kzfjak
Sjabloon:Inligtingskas voorval/doc
10
460677
2896367
2026-04-22T22:13:12Z
BurgertB
2401
nuut
2896367
wikitext
text/x-wiki
==Gebruik==
<pre>{{Inligtingskas voorval
| naam=
| beeld=
| onderskrif=
| breed=
| soort =
| datum =
| duur =
| plek =
| land=
| oorsaak =
| motivering =
| teiken =
| oortreders=
| dood =
| beseer =
| vermis =
| skade =
| verdagtes =
| aangekeer =
| vonnis =
| straf =
}}</pre>
it5u3j6bvgtfv4iciuhywtapn1axiai
2896372
2896367
2026-04-22T22:27:59Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Sjabloon:Inligtingkas voorval/doc]] na [[Sjabloon:Inligtingskas voorval/doc]] geskuif
2896367
wikitext
text/x-wiki
==Gebruik==
<pre>{{Inligtingskas voorval
| naam=
| beeld=
| onderskrif=
| breed=
| soort =
| datum =
| duur =
| plek =
| land=
| oorsaak =
| motivering =
| teiken =
| oortreders=
| dood =
| beseer =
| vermis =
| skade =
| verdagtes =
| aangekeer =
| vonnis =
| straf =
}}</pre>
it5u3j6bvgtfv4iciuhywtapn1axiai
2896375
2896372
2026-04-22T22:30:57Z
BurgertB
2401
2896375
wikitext
text/x-wiki
==Gebruik en voorbeeld==
===Gebruik===
<pre>{{Inligtingskas voorval
| naam=
| beeld=
| onderskrif=
| breed=
| soort =
| datum =
| duur =
| plek =
| land=
| oorsaak =
| motivering =
| teiken =
| oortreders=
| dood =
| beseer =
| vermis =
| skade =
| verdagtes =
| aangekeer =
| vonnis =
| straf =
}}</pre>
===Voorbeeld===
{{Inligtingskas voorval
| naam= Norrmalmstorg-rooftog
| beeld= Former Kreditbanken Norrmalmstorg Stockholm Sweden.jpg
| onderskrif= 'n Vooraansig in 2005 van die voormalige Kreditbanken-gebou op die Norrmalms
| breed= 260px
| soort = Bankroof, gyselaarsdrama
| datum = 23-28 Augustus 1973
| duur = 6 dae
| plek = [[Stockholm]]
| land= [[Swede]]
| oorsaak =
| motivering =
| teiken = Kreditbanken, Norrmalmstorg
| oortreders= Jan-Erik Olsson en <br>[[Clark Olofsson]]
| dood =
| beseer = 2
| vermis =
| skade =
| verdagtes =
| aangekeer =
| vonnis = Olsson: 10 jaar tronkstraf; Olofsson: geen
| straf =
}}
ec4jbyvwfqfqwk2gstgsfxyrqenndpv
Sjabloon:Inligtingkas voorval
10
460678
2896371
2026-04-22T22:27:59Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Sjabloon:Inligtingkas voorval]] na [[Sjabloon:Inligtingskas voorval]] geskuif
2896371
wikitext
text/x-wiki
#AANSTUUR [[Sjabloon:Inligtingskas voorval]]
f8kcu4f0m8grbw2x8hugxkjq10i5npp
Sjabloon:Inligtingkas voorval/doc
10
460679
2896373
2026-04-22T22:27:59Z
BurgertB
2401
BurgertB het bladsy [[Sjabloon:Inligtingkas voorval/doc]] na [[Sjabloon:Inligtingskas voorval/doc]] geskuif
2896373
wikitext
text/x-wiki
#AANSTUUR [[Sjabloon:Inligtingskas voorval/doc]]
a3sqfsm9l00dbjd0daww72wc568d981
Kategoriebespreking:Argentynse sokkerklubs
15
460680
2896410
2026-04-23T07:48:47Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896410
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:River Plate
1
460681
2896411
2026-04-23T07:49:04Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896411
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Kategoriebespreking:Brasiliaanse sokkerklubs
15
460682
2896412
2026-04-23T07:49:34Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896412
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Kategoriebespreking:Coritiba-sokkerklub
15
460683
2896413
2026-04-23T07:49:46Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896413
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:SE Palmeiras
1
460684
2896423
2026-04-23T07:54:47Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896423
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Kategoriebespreking:Sport in São Paulo (stad)
15
460685
2896424
2026-04-23T07:55:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896424
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Kategoriebespreking:Sokkerkompetisies in Brasilië
15
460686
2896431
2026-04-23T07:59:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896431
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Kategoriebespreking:Brasiliaanse sokkerafrigters
15
460687
2896432
2026-04-23T08:00:01Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896432
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Nommers wat in die lugvaart gebruik word
0
460688
2896434
2026-04-23T08:00:17Z
Aliwal2012
39067
Aliwal2012 het bladsy [[Nommers wat in die lugvaart gebruik word]] na [[Nommers in lugvaart gebruik]] geskuif: Beter titel
2896434
wikitext
text/x-wiki
#AANSTUUR [[Nommers in lugvaart gebruik]]
i7v3oyjod7sfms0i1bff53g3hkf8kcz
Bespreking:Nommers wat in die lugvaart gebruik word
1
460689
2896436
2026-04-23T08:00:17Z
Aliwal2012
39067
Aliwal2012 het bladsy [[Bespreking:Nommers wat in die lugvaart gebruik word]] na [[Bespreking:Nommers in lugvaart gebruik]] geskuif: Beter titel
2896436
wikitext
text/x-wiki
#AANSTUUR [[Bespreking:Nommers in lugvaart gebruik]]
8g9dgm93wxn7hra5z3fdugsvpv7bus1
Bespreking:Alisson Becker
1
460690
2896447
2026-04-23T08:11:53Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896447
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Cafu
1
460691
2896448
2026-04-23T08:12:05Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896448
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Bebeto
1
460692
2896449
2026-04-23T08:12:48Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896449
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Dunga
1
460693
2896453
2026-04-23T08:15:23Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896453
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Emerson Ferreira da Rosa
1
460694
2896454
2026-04-23T08:15:39Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896454
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Kaká
1
460695
2896459
2026-04-23T08:21:16Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896459
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Marquinhos
1
460696
2896463
2026-04-23T08:22:55Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896463
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Richarlison
1
460697
2896468
2026-04-23T08:25:05Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896468
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Rivaldo
1
460698
2896469
2026-04-23T08:25:26Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896469
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Roberto Carlos
1
460699
2896470
2026-04-23T08:25:42Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896470
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Robinho
1
460700
2896471
2026-04-23T08:26:00Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896471
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Mário Zagallo
1
460701
2896481
2026-04-23T08:31:45Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896481
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Kategoriebespreking:Sokkerafrigters
15
460702
2896484
2026-04-23T08:34:01Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896484
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Kategoriebespreking:Afrigters
15
460703
2896485
2026-04-23T08:34:24Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896485
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Fred Rutten
1
460704
2896487
2026-04-23T08:35:26Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896487
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Massimiliano Allegri
1
460705
2896488
2026-04-23T08:35:48Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896488
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Carlo Ancelotti
1
460706
2896489
2026-04-23T08:36:10Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896489
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Mikel Arteta
1
460707
2896492
2026-04-23T08:36:56Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896492
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:John Barnes
1
460708
2896493
2026-04-23T08:37:20Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896493
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Enzo Bearzot
1
460709
2896494
2026-04-23T08:37:44Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896494
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Rafael Benítez
1
460710
2896497
2026-04-23T08:41:13Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896497
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Santiago Bernabéu
1
460711
2896498
2026-04-23T08:44:08Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896498
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:José Luis Brown
1
460712
2896501
2026-04-23T08:46:44Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896501
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Jorge Burruchaga
1
460713
2896502
2026-04-23T08:47:04Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896502
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Phillip Cocu
1
460714
2896503
2026-04-23T08:47:34Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896503
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Ali Daei
1
460715
2896504
2026-04-23T08:48:09Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896504
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Kenny Dalglish
1
460716
2896505
2026-04-23T08:48:27Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896505
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Frank de Boer
1
460717
2896506
2026-04-23T08:48:50Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896506
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Daniele De Rossi
1
460718
2896507
2026-04-23T08:49:16Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896507
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Didier Deschamps
1
460719
2896508
2026-04-23T08:49:57Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896508
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Joe Fagan
1
460720
2896517
2026-04-23T08:53:43Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896517
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Alex Ferguson
1
460721
2896518
2026-04-23T08:53:59Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896518
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Gennaro Gattuso
1
460722
2896520
2026-04-23T08:54:27Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896520
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Steven Gerrard
1
460723
2896526
2026-04-23T09:01:09Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896526
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Ryan Giggs
1
460724
2896528
2026-04-23T09:01:28Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896528
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Dean Gorré
1
460725
2896529
2026-04-23T09:02:13Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896529
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Fabio Grosso
1
460726
2896530
2026-04-23T09:02:30Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896530
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Ernst Happel
1
460727
2896533
2026-04-23T09:03:53Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896533
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:John Heitinga
1
460728
2896534
2026-04-23T09:04:14Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896534
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Filippo Inzaghi
1
460729
2896537
2026-04-23T09:05:22Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896537
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Simone Inzaghi
1
460730
2896538
2026-04-23T09:05:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896538
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Jorge Jesus
1
460731
2896539
2026-04-23T09:06:00Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896539
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Robbie Keane
1
460732
2896542
2026-04-23T09:06:34Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896542
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Jürgen Klinsmann
1
460733
2896544
2026-04-23T09:07:13Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896544
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Jürgen Klopp
1
460734
2896545
2026-04-23T09:07:32Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896545
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Vincent Kompany
1
460735
2896547
2026-04-23T09:07:55Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896547
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Frank Lampard
1
460736
2896548
2026-04-23T09:08:13Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896548
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Marcello Lippi
1
460737
2896551
2026-04-23T09:09:19Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896551
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Julen Lopetegui
1
460738
2896552
2026-04-23T09:09:42Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896552
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Rafael Márquez
1
460739
2896553
2026-04-23T09:10:29Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896553
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Giuseppe Meazza
1
460740
2896554
2026-04-23T09:11:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896554
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Hernán Medford
1
460741
2896555
2026-04-23T09:11:44Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896555
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Stanley Menzo
1
460742
2896557
2026-04-23T09:12:25Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896557
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Rinus Michels
1
460743
2896558
2026-04-23T09:12:41Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896558
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Moerad Moesajef
1
460744
2896560
2026-04-23T09:13:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896560
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:José Mourinho
1
460745
2896561
2026-04-23T09:13:57Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896561
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Johan Neeskens
1
460746
2896564
2026-04-23T09:15:01Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896564
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Bill Nicholson
1
460747
2896566
2026-04-23T09:15:34Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896566
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Bob Paisley
1
460748
2896568
2026-04-23T09:15:55Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896568
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Scott Parker
1
460749
2896571
2026-04-23T09:16:22Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896571
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Mauricio Pochettino
1
460750
2896574
2026-04-23T09:16:50Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896574
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Cor Pot
1
460751
2896577
2026-04-23T09:17:32Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896577
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Vittorio Pozzo
1
460752
2896581
2026-04-23T09:17:59Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896581
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Robert Prosinečki
1
460753
2896582
2026-04-23T09:18:17Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896582
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Frank Rijkaard
1
460754
2896589
2026-04-23T09:20:24Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896589
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Bobby Robson
1
460755
2896590
2026-04-23T09:20:50Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896590
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Arrigo Sacchi
1
460756
2896592
2026-04-23T09:22:17Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896592
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Willy Sagnol
1
460757
2896593
2026-04-23T09:22:37Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896593
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Diego Simeone
1
460758
2896597
2026-04-23T09:24:06Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896597
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Allan Simonsen
1
460759
2896598
2026-04-23T09:24:37Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896598
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Andrij Sjewtsjenko
1
460760
2896599
2026-04-23T09:25:12Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896599
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Ole Gunnar Solskjær
1
460761
2896608
2026-04-23T09:29:32Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896608
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Hristo Stoitsjkof
1
460762
2896609
2026-04-23T09:29:50Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896609
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Marco Tardelli
1
460763
2896610
2026-04-23T09:30:25Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896610
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Jon Dahl Tomasson
1
460764
2896612
2026-04-23T09:30:48Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896612
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Carlos Tévez
1
460765
2896613
2026-04-23T09:31:25Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896613
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Jorge Valdano
1
460766
2896615
2026-04-23T09:31:57Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896615
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Giovanni van Bronckhorst
1
460767
2896616
2026-04-23T09:32:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896616
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Louis van Gaal
1
460768
2896617
2026-04-23T09:33:00Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896617
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Ruud van Nistelrooy
1
460769
2896618
2026-04-23T09:33:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896618
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Janine van Wyk
1
460770
2896621
2026-04-23T09:34:29Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896621
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Patrick Vieira
1
460771
2896623
2026-04-23T09:35:55Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896623
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Rudi Völler
1
460772
2896624
2026-04-23T09:36:09Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896624
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Sarina Wiegman
1
460773
2896625
2026-04-23T09:36:33Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896625
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Xavi Hernández
1
460774
2896626
2026-04-23T09:37:02Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896626
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Hugo Bueno
1
460775
2896628
2026-04-23T09:38:15Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896628
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Sergio Busquets
1
460776
2896629
2026-04-23T09:38:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896629
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Olga Carmona
1
460777
2896630
2026-04-23T09:38:51Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896630
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Iker Casillas
1
460778
2896631
2026-04-23T09:39:04Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896631
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Fábian Ruiz
1
460779
2896632
2026-04-23T09:39:21Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896632
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Édgar Méndez
1
460780
2896634
2026-04-23T09:39:52Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896634
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Nico González
1
460781
2896635
2026-04-23T09:40:33Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896635
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Samu Aghehowa
1
460782
2896637
2026-04-23T09:41:21Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896637
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Fernando Torres
1
460783
2896638
2026-04-23T09:41:40Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896638
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Bespreking:Gabri Veiga
1
460784
2896639
2026-04-23T09:41:55Z
Maximiliaan Ronaldszoon
194050
Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}'
2896639
wikitext
text/x-wiki
{{Kop van besprekingsbladsy}}
{{Bladtrekke}}
2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv
Trinnaphop Thongchay
0
460785
2896679
2026-04-23T11:17:50Z
Mtmew
206649
Nuwe bladsy geskep met '{{Inligtingskas Akteur | Naam = Trinnaphop Thongchay | Beeld = Trinnaphop.jpg | Beeldbeskrywing = Trinnaphop Thongchay in 2026 | Beeldonderskrif = | Geboortenaam = Thanadach Sriratchaha | Alias = Afong, Li Yicheng (李懿丞) | Geboortedatum = {{Geboortedatum en ouderdom|2006|4|21}} | Geboorteplek = Prachinburi, [[Thailand]] | Nasionaliteit...'
2896679
wikitext
text/x-wiki
{{Inligtingskas Akteur
| Naam = Trinnaphop Thongchay
| Beeld = Trinnaphop.jpg
| Beeldbeskrywing = Trinnaphop Thongchay in 2026
| Beeldonderskrif =
| Geboortenaam = Thanadach Sriratchaha
| Alias = Afong, Li Yicheng (李懿丞)
| Geboortedatum = {{Geboortedatum en ouderdom|2006|4|21}}
| Geboorteplek = Prachinburi, [[Thailand]]
| Nasionaliteit = [[Thailand|Thais]]
| Sterfdatum =
| Sterfplek =
| Ouers = Wanchai Thongchay (aangenome)<br>Kanokorn Thongchay (aangenome)
| Lewensmaat =
| Kinders =
| Skool = Bangkok Christian College
| Universiteit = Ming Chuan-universiteit (Taiwan)<ref name="mcu">{{cite web|url=https://www.mcu.edu.tw|title=Ming Chuan University International Students|publisher=MCU Official|access-date=2026-04-23}}</ref>
| Beroep = Akteur, sanger, model
| Aktiewe jare = 2018–nou
| Noemenswaardige rolprente = Pee Nak 3
| Webwerf =
| IMDb = 6105683
| Toekennings = New Face of the Year (2025)<ref name="guitarmag">{{cite web|url=https://www.theguitarmag.com|title=The Guitar Mag Awards 2025 Winners|publisher=The Guitar Mag|access-date=2026-04-23}}</ref>
}}
'''Trinnaphop Thongchay''' (gebore 21 April 2006), ook bekend onder sy Chinese naam '''Li Yicheng''' (李懿丞) en sy bynaam '''Afong''', is 'n [[Thailand|Thaise]] akteur en sanger.<ref name="tmdb">{{cite web|url=https://www.themoviedb.org/person/6105683|title=Trinnaphop Thongchay Profile|publisher=TMDB|access-date=2026-04-23}}</ref> Hy het bekendheid verwerf vir sy rolle in gewilde televisiedramas soos ''Love Destiny'' (2018) en ''Krong Kam'' (2019).
== Biografie ==
Trinnaphop is in Prachinburi gebore as Thanadach Sriratchaha. Hy is die oudste van vier kinders en is in 2007 wettiglik deur sy grootouers, Wanchai en Kanokorn Thongchay, aangeneem. Hy studeer tans Kommunikasie-arts (Toneelspel) aan die '''Ming Chuan-universiteit''' in [[Taiwan]]. Hy is vlot in Thais en Mandaryns-Chinees.
== Loopbaan ==
In Maart 2025 het hy die "New Face of the Year"-toekenning by die Guitar Mag-toekennings gewen vir sy werk as onafhanklike musikant. Sy ateljee-albums sluit in ''DAYDREAM STATION'' (2024) en ''Midnight Walk'' (2025).
== Filmografie ==
=== Rolprente ===
* 2022: ''Pee Nak 3''
* 2025: ''Ho Taew Tak''
=== Televisiereekse ===
* 2018: ''Love Destiny''
* 2019: ''Krong Kam''
* 2020: ''Deceitful Love''
* 2025: ''Chao Khun Phi Kap E-Nang Kham Duang''
== Verwysings ==
{{reflist}}
== Eksterne skakels ==
* {{IMDb|6105683|Trinnaphop Thongchay}}
* {{Instagram|Trinaphop|Trinnaphop Thongchay}}
* {{YouTube|kanaal=justtrinaphop|Trinnaphop Thongchay}}
{{Normdata}}
{{DEFAULTSORT:Thongchay, Trinnaphop}}
[[Kategorie:Geboortes in 2006]]
[[Kategorie:Lewende mense]]
[[Kategorie:Thaise manlike akteurs van die 21ste eeu]]
[[Kategorie:Thaise sangers]]
fa58eh9ascr4k4u8jlf05x13lezo8jz