Wikipedia afwiki https://af.wikipedia.org/wiki/Tuisblad MediaWiki 1.47.0-wmf.6 first-letter Media Spesiaal Bespreking Gebruiker Gebruikerbespreking Wikipedia Wikipediabespreking Lêer Lêerbespreking MediaWiki MediaWikibespreking Sjabloon Sjabloonbespreking Hulp Hulpbespreking Kategorie Kategoriebespreking Portaal Portaalbespreking TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 494 2911678 2863016 2026-06-15T21:20:32Z SpesBona 2720 /* Geboortes */ + [[Abdullah Ibrahim]] 2911678 wikitext text/x-wiki {{jare|beeld=Marie Curie (1900).jpg|teks=Marie Curie}} Die '''jaar 1934''' was 'n [[gewone jaar]] wat volgens die [[Gregoriaanse kalender]] op 'n [[Maandag]] begin het. Dit was die 34ste jaar van die [[20ste eeu]] n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad. == Gebeure == * [[10 Januarie]] – Teregstelling van Marinus van der Lubbe wat die [[Reichstag (gebou)|Reichstag]] op 27 Februarie die vorige jaar aan die brand gesteek het. * [[17 Januarie]] – Jacobus Jonker, ’n delwer op die plaas Elandsfontein naby [[Pretoria]], vind die vierde grootste [[diamant]] tot nog toe (ongeslyp 726 [[karaat]]), die [[Jonker-diamant]]. * [[29 Januarie]] – [[Oos-Londen]] se [[Afrikaans]]e gemeenskap kry sy eie hoërskool, die [[Hoërskool Grens]]. * [[1 Februarie]] – [[Suid-Afrikaanse Lugdiens]], Suid-Afrika se nasionale lugredery, kom tot stand. * [[1 Maart]] – [[Mantsjoerye]] word [[Mantsjoekwo]], 'n Japanese [[vasalstaat]]. * [[6 April]] – [[Rudyard Kipling]] en [[William Butler Yeats]] ontvang die Gothenburg-prys vir digkuns. * [[23 Mei]] – [[FBI]]-agente skiet die bankrowers [[Bonnie en Clyde]] naby hulle wegkruipplek in Black Lake, [[Louisiana]]. * [[27 Mei]]-[[10 Junie]] – Die tweede [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1934|FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi]] word in [[Italië]] gespeel, wat deur dié land gewen word. * [[9 Junie]] - [[Donald Duck]] het sy nooiensoptrede in Silly Symphony se tekenprent ''The Wise Little Hen''. * [[30 Junie]] – [[Nag van die lang messe]] (Duits: ''Nacht der langen Messer'')- [[Nazi]]s vermoor die leierskap van die ''Sturmabteilung''. * [[25 Julie]] – [[Oostenryk]]se Nazis vermoor kanselier Engelbert Dollfuss gedurende 'n mislukte staatsgreep. * [[2 Augustus]] – [[Adolf Hitler]] word die leier van [[Duitsland]]. * [[21 September]] – [[Tifoon]] in [[Honshu]], [[Japan]] – 4000 sterftes. * [[16 Oktober]] – Die [[Lang mars]] van die [[China|Chinese]] [[kommunisme|kommuniste]] begin. * [[13 November]] – Die [[Italië|Italiaanse]] regering bepaal dat onderwysers 'n militêre uniform of partyuniform in klaskamers moet dra. * [[1 Desember]] – Die [[Groot Suiwering]] begin in [[Rusland]]. * [[27 Desember]] – [[Persië]] se naam word na [[Iran]] verander. == Geboortes == * ''onbekend'' – [[Chen Pao-pei]], Olimpiese vroue[[tafeltennis]]speler uit Taiwan († [[1975]]). * [[7 Januarie]] – [[Hendrik Witbooi (politikus)|Hendrik Witbooi]], Namibiese politikus en die sewende kaptein van die ǀKhowesin-stam († [[2009]]). * [[11 Januarie]] – [[Jean Chrétien]], politikus, 20ste premier van Kanada. * 11 Januarie – [[Mitchell Ryan]], Amerikaanse akteur († [[2022]]). * [[20 Januarie]] – [[Hennie Aucamp]], Afrikaanse skrywer († [[2014]]). * [[7 Februarie]] – [[Rona Rupert]], Afrikaanse kinderboekskrywer († [[1995]]). * [[15 Februarie]] – [[Tjaart van der Walt (akademikus)|Tjaart van der Walt]], rektor van die [[Potchefstroomse Universiteit vir C.H.O.]] († [[2019]]). * [[21 Februarie]] – [[Rue McClanahan]], Amerikaanse aktrise en vervaardiger († [[2010]]). * [[9 Maart]] – [[Joeri Gagarin]], Russiese [[ruimtevaarder]] en die eerste mens wat om die aarde gewentel het († [[1968]]). * [[14 Maart]] – [[Eugene Cernan]], Amerikaanse ruimtevaarder († [[2017]]). * [[22 Maart]] – [[Orrin Hatch]], Amerikaanse senator en komponis († [[2022]]). * [[23 Maart]] – [[Martin Pelser]], [[Springbokrugbyspeler]] († [[2018]]). * [[31 Maart]] – [[Richard Chamberlain]], Amerikaanse akteur († [[2025]]). * [[2 April]] – [[Brian Glover]], Britse akteur, skrywer en stoeier. († [[1997]]). * [[3 April]] – [[Jane Goodall]], Britse dierkundige. * [[6 April]] – [[Willie Toweel]], Suid-Afrikaanse bokskampioen († 2017). * [[24 April]] – [[Shirley MacLaine]], Amerikaanse [[aktrise]] en [[outeur]]. * [[26 April]] – [[Alan Arkin]], Amerikaanse akteur. * [[8 Mei]] – [[Nelie Smith]], [[Suid-Afrika]] se een-en-dertigste [[Springbokkapteins|Springbokkaptein]] († [[2016]]). * 8 Mei – [[Sibusiso Bengu]], Suid-Afrikaanse Minister van Onderwys in die [[kabinet van Nelson Mandela]] († [[2024]]). * [[18 Mei]] – [[Dwayne Hickman]], Amerikaanse akteur en regisseur († [[2022]]). * [[26 Mei]] – [[Dullah Omar]], Suid-Afrikaanse anti-apartheidsaktivis, prokureur en kabinetsminister († [[2004]]). * [[30 Mei]] – [[Aleksei Leonof]], Sowjetse [[ruimtevaarder]] en eerste mens wat 'n ruimtewandeling uitgevoer het († 2019). * [[8 Junie]] – [[Mikio Aoki]], Japannese politikus, kortliks [[Eerste minister van Japan]] († [[2023]]). * [[14 Junie]] – [[Mieke Telkamp]], Nederlandse sangeres († 2016). * [[18 Junie]] – [[Wilf Rosenburg]], Springbokrugbyspeler († 2019). * [[11 Julie]] – [[Giorgio Armani]], Italiaanse ontwerper. * [[14 Julie]] – [[PG du Plessis]], Afrikaanse skrywer († 2017). * [[4 Augustus]] – [[Rutger Kopland]], Nederlandse digter († 2012). * [[5 Augustus]] – [[Cammie King]], Amerikaanse aktrise († 2010). * [[8 Augustus]] – [[Sam Nzima]], Suid-Afrikaanse fotojoernalis († 2018). * [[9 Augustus]] – [[Graeme Gibson]], Kanadese skrywer († 2019). * [[31 Augustus]] – [[Raymond Buckland]], Brits-gebore Amerikaanse skrywer († 2017). * [[17 September]] – [[Marlene le Roux]], bekroonde [[Afrikaanse skrywer]] van jeugverhale. * [[21 September]] – [[Leonard Cohen]], Kanadese sanger, liedjieskrywer, musikant, digter en romanskrywer († 2016). * [[28 September]] – [[Brigitte Bardot]], Franse aktrise, fotomodel, sangeres en aktivis vir diereregte († [[2025]]). * [[8 Oktober]] – [[Kader Asmal]], Suid-Afrikaanse kabinetsminister († [[2011]]). * [[9 Oktober]] – [[Abdullah Ibrahim]], Suid-Afrikaanse pianis en komponis († [[2026]]). * [[18 Oktober]] – [[Inger Stevens]], Amerikaanse aktrise († [[1970]]). * [[7 November]] – [[Wille Martin]], Afrikaanse skryfster († 2016). * [[9 November]] – [[Carl Sagan]], Amerikaanse sterrekundige, astrofisikus, kosmoloog en skrywer († [[1996]]). * [[10 November]] – [[Pippa Scott]], Amerikaanse aktrise, vervaardiger en regisseuse († [[2025]]). * [[13 November]] – [[Garry Marshall]], Amerikaanse akteur († [[2016]]). * [[24 November]] – [[Alfred Schnittke]], Sowjet-Duitse komponis († [[1998]]). * [[9 Desember]] – [[Judi Dench]], Britse aktrise. * [[26 Desember]] – [[Matt Zimmerman (akteur)|Matt Zimmerman]], Kanadese akteur († [[2022]]). * Onbekend – [[Khaled al-Asaad]], [[Sirië|Siriese]] [[argeoloog]] († [[2015]]). == Sterftes == * [[23 Februarie]] – [[Edward Elgar]], Engelse komponis (* [[1857]]). * [[3 Maart]] – [[Norman O'Neill]], Britse dirigent en komponis (* [[1875]]). * [[27 Maart]] – [[Francis William Reitz]], President van die [[Vrystaat]] (* [[1844]]). * [[20 Junie]] – Thorne Smith, Amerikaanse skrywer (* [[1892]]). * [[26 Junie]] – Sir [[Godfrey Lagden]] KCMG KBE, 'n [[VK|Britse]] koloniale administrateur in Afrika (* [[1851]]). * [[27 Junie]] – [[Isidoor Teirlinck]], [[Vlaminge|Vlaamse]] [[skrywer]] (* [[1851]]). * [[1 Julie]] – [[Ernst Röhm]], die leier van die ''Sturmabteilung'' (SA) van die [[Nasionaal-Sosialistiese Duitse Arbeidersparty]] (* [[1887]]). * [[4 Julie]] – [[Marie Curie]], Poolse wetenskaplike en ontvanger van die [[Nobelprys vir Chemie]], [[1911]] en [[Nobelprys vir Fisika|Fisika]], [[1903]] (* [[1867]]). * [[13 September]] – [[Sam Allen]], Amerikaanse akteur (* [[1861]]). * [[15 Oktober]] – [[Sydney Charles Buxton, 1ste Graaf Buxton|Sydney Charles Buxton]], Britse politikus en tweede [[Goewerneur-generaal van Suid-Afrika]] (1914–1920) (* [[1853]]). [[Kategorie:1934| ]] [[Kategorie:20ste eeu]] bo8l6ti5chxtu8ilmzosk7onbpyw9nl 0 2171 2911679 2911513 2026-06-15T21:20:40Z SpesBona 2720 /* Sterftes */ + [[Abdullah Ibrahim]] 2911679 wikitext text/x-wiki {{JunieKalender}} '''15 Junie''' is die 166ste dag van die jaar in die [[Gregoriaanse kalender]] (167ste in [[skrikkeljaar|skrikkeljare]]). Daar volg nog 199 dae in die res van die jaar. == Gebeure == * [[653]] – [[Theodorus Calliopas]] arresteer [[Pous Martinus I]]. * [[1053]] – [[Pous Leo IX]] word verslaan en gevange geneem by die Slag van Civitate. * [[1215]] – Koning [[Jan van Engeland]] bekragtig die [[Magna Carta]], waarvolgens die mag van die koning in die [[Koninkryk van Engeland]] formeel beperk word. * [[1219]] – Noordelike Kruistogte: Ná die Deense oorwinning onder koning [[Waldemar II van Denemarke|Waldemar II]] tydens die Slag van Lyndanisse (nou [[Tallinn]]) word die [[Estlanders]] gekersten en [[Estland]] by die [[Denemarke|Deense Ryk]] ingelyf. Volgens die Dannebrog-legende het 'n rooi doek met 'n wit kruis uit die lug geval, die [[vlag van Denemarke]]. * [[1519]] – [[Alessandro Farnese]] (later [[Pous Paulus III]]) word biskop van Frascati. * [[1520]] – [[Pous Leo X]] publiseer die bul ''Exurge Domine'' waarin [[Martin Luther]] veroordeel word. * [[1524]] – Alessandro Farnese (later Pous Paulus III) word kardinaal-aartsbiskop van Ostia. * [[1573]] – [[Giambattista Catagna]] (later [[Pous Urbanus VII]]) word pouslike nuntius in [[Venesië]]. * [[1836]] – [[Arkansas]] word die 25ste [[Deelstate van die Verenigde State van Amerika|deelstaat]] van die [[Verenigde State]]. * [[1909]] – Die [[Internasionale Krieketraad|Imperiale Krieketkonferensie]] (nou die Internasionale Krieketraad, IKR) word deur verteenwoordigers uit [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]], [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] en [[Proteas|Suid-Afrika]] by die [[Lord’s|Lord’s-krieketveld]] in [[Londen]] gestig. * [[1915]] – [[Eerste Wêreldoorlog]]: [[Duitse Keiserryk|Duitsers]] in [[Duits-Suidwes-Afrika]] gee oor aan [[Unie van Suid-Afrika|Suid-Afrikaanse]] magte onder generaal [[Louis Botha]]. * [[1954]] – Die [[UEFA|Unie van Europese Voetbal-assosiasies]] word in [[Basel]], [[Switserland]], deur 25 lande gestig. * [[1966]] – Die wêreld se eerste [[skeertuig]]skou word geopen met die nuus dat die [[Verenigde Koninkryk|Britse]] departement van verdediging 'n bestelling van sowat £1&nbsp;miljoen geplaas het. * [[2005]] – [[Sterrekunde|Sterrekundiges]] van die Lowell-observatorium ontdek die tweede en derde [[natuurlike satelliet]], [[Hidra (maan)|Hidra]] en [[Nix (maan)|Nix]], van die [[dwergplaneet]] [[Pluto (dwergplaneet)|Pluto]]. == Geboortes == * [[1842]] &ndash; [[John de Villiers, 1ste Baron de Villiers|Sir John de Villiers]], hoofregter van die [[Kaapkolonie]] en die eerste hoofregter van die [[Unie van Suid-Afrika]] (* [[1914]]). * [[1843]] &ndash; [[Edvard Grieg]], [[Noorweë|Noorse]] komponis († [[1907]]). * [[1884]] &ndash; [[Harry Langdon]], Amerikaanse [[akteur]] († 1944). * [[1896]] – [[Inez Clare Verdoorn]], Suid-Afrikaanse [[plantkundige]] († [[1989]]). * [[1897]] &ndash; [[Leo Marquard]], stigterslid van [[Suid-Afrika]] se [[Liberale Party]] († [[1974]]). * [[1902]] &ndash; [[Erik Erikson]], Duits-Amerikaanse ontwikkelingpsigoloog († 1994). * [[1907]] &ndash; [[James Robertson Justice]], Engelse akteur († 1975). * [[1914]] &ndash; [[Joeri Andropof]], Sowjetpolitikus († [[1984]]). * [[1917]] &ndash; [[Lash LaRue]], Amerikaanse akteur († 1996). * [[1937]] – [[Herbert Feuerstein]], Duitse akteur en skrywer († [[2020]]). * [[1940]] &ndash; [[Zubaida Tharwat]], Egiptiese [[aktrise]] († [[2016]]). * [[1945]] &ndash; [[Zandra Bezuidenhout]], [[Afrikaanse digter]]. * [[1946]] &ndash; [[Demis Roussos]], Egipties-Griekse sanger-liedjieskrywer († 2015). * [[1949]] &ndash; [[Jim Varney]], Amerikaanse akteur en komediant († 2000). * [[1952]] &ndash; [[Dirceu José Guimarães]], [[Brasilië|Brasiliaanse]] sokkerspeler († [[1995]]). * [[1953]] &ndash; [[Xi Jinping]], president van die [[Volksrepubliek China]], Sekretaris-generaal van die [[Kommunistiese Party van China]]. * [[1954]] &ndash; [[Jim Belushi]], Amerikaanse akteur. * [[1955]] &ndash; [[Polly Draper]], Amerikaanse aktrise en vervaardiger. * 1955 &ndash; [[Julie Hagerty]], Amerikaanse aktrise en model. * [[1958]] &ndash; [[Christa Steyn]], Afrikaanse sangeres en liedjieskrywer († [[2012]]). * [[1959]] &ndash; [[Eileen Davidson]], Amerikaanse model en aktrise. * [[1960]] &ndash; [[Michèle Laroque]], Franse aktrise en vervaardiger. * [[1963]] &ndash; [[Helen Hunt]], Amerikaanse aktrise en vervaardiger. * [[1964]] &ndash; [[Courteney Cox]], Amerikaanse aktrise en vervaardiger. * [[1969]] &ndash; [[Ice Cube]], Amerikaanse rapper, akteur en vervaardiger. * [[1970]] &ndash; [[Leah Remini]], Amerikaanse aktrise en vervaardiger. * [[1973]] &ndash; [[Neil Patrick Harris]], Amerikaanse akteur en sanger. * [[1973]] &ndash; [[Pia Miranda]], Australiese aktrise. * [[1983]] &ndash; [[Julia Fischer]], Duitse violis en pianis. * [[1986]] &ndash; [[Dann-Jacques Mouton]], Afrikaanse sepie-akteur (''[[7de Laan]]''). == Sterftes == * [[948]] – [[Romanos I van Bisantium]], [[Bisantynse Ryk|Bisantynse]] keiser (* [[circa]] [[870]]). * [[1341]] – [[Andronikos III Palaiologos]], keiser van die [[Bisantynse Ryk]] (* [[1297]]). * [[1383]] – [[Johannes VI Kantakouzenos]], [[keiser]] van die [[Bisantynse Ryk]] (* [[1292]]). * [[1467]] – [[Filips die Goeie]], die hertog van [[Boergondië]], [[Brabant]], [[Limburg, België|Limburg]] en [[Luxemburg]] (* [[1396]]). * [[1785]] – [[Jean-François Pilâtre de Rozier]], Franse [[chemie]] en [[fisika]] onderwyser en een van die eerste [[lugvaart]]pioniers (* [[1754]]). * [[1772]] – [[Louis-Claude Daquin]], [[Frankryk|Franse]] [[komponis]] van [[Jode|Joodse]] afkoms (* [[1694]]). * [[1849]] – [[James K. Polk]], elfde [[President van die Verenigde State]] (* [[1795]]). * [[1883]] – [[Simeon Jacobs]], prokureur-generaal van die [[Kaapkolonie]] (* [[1830]]). * [[1888]] – [[Friedrich III van Duitsland]], [[Koninkryk Pruise|koning van Pruise]] en [[Duitse Keiserryk|keiser van Duitsland]] (* [[1831]]). * [[1961]] – [[André Huguenet]], was die verhoognaam van die akteur ''Gert Borstlap'', ’n baanbreker van Afrikaanse toneelspel (* [[1906]]). * [[1993]] – [[James Hunt]], Britse renjaer, [[Formule Een]] Wêreldkampioen in 1976 (* [[1947]]). * [[1996]] – [[Ella Fitzgerald]], Amerikaanse sangeres (* [[1917]]). * [[1998]] – [[Anton van Wilderode|Cyriel Paul Coupé]], Belgiese priester, onderwyser, skrywer en digter (* [[1918]]). * [[2000]] – [[Gawie Cillié]], Suid-Afrikaanse komponis (* [[1916]]). * [[2011]] – [[Zack du Plessis]], Afrikaanse akteur (* [[1949]]). * [[2012]] – [[Mof Myburgh]], [[Springbokke|Springbokrugbyspeler]] (* [[1936]]). * [[2019]] – [[Franco Zeffirelli]], Italiaanse regisseur (* [[1923]]). * [[2026]] – [[Abdullah Ibrahim]], Suid-Afrikaanse pianis en komponis (* [[1934]]). == Vakansies, vierings, en waarnemingsdae == *Feesdag van [[Hieronimus van Stridon]] in die [[Ortodokse Kerk]]. {{commonskat|15 June}} [[Kategorie:Junie]] 2ydt87jilkuyik80ggsguza951bh3gv 0 2332 2911704 2725093 2026-06-16T03:28:01Z Alm76fym 73114 /* Geboortes */ 2911704 wikitext text/x-wiki {{JulieKalender}} '''5 Julie''' is die 186ste dag van die jaar in die [[Gregoriaanse kalender]] (187ste in [[skrikkeljaar|skrikkeljare]]). Daar volg nog 179 dae in die res van die jaar. == Gebeure == * [[633]] – [[Pous Vitalianus]] ontmoet keiser [[Konstans II]] by die sesde mylpaal op pad na [[Rome]]. * [[1548]] – Giacomo Boncompagni, buite-egtelike seun van [[Pous Gregorius XIII]] word gelegitimeer deur die biskop van Feltre. * [[1574]] – Pous Gregorius XIII stel sy nefie Filippo Guastavillani aan as kardinaal. * [[1687]] – [[Isaac Newton]] publiseer sy ''[[Philosophiae Naturalis Principia Mathematica]]''. * [[1830]] – [[Pous Pius VIII]] stel Louis-François-Auguste de Rohan Chabot, aartsbiskop van Besançon aan as kardinaal. * [[1859]] – Kaptein N. C. Brooks ontdek die [[Midway-atol|Midway]]-eilande en neem dit in besit namens die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]]. * [[1865]] – Die [[Amerikaanse]] Geheime Diens begin in die Tesourie om geldvervalsing te bestry. * [[1950]] – Die wet van Terugkeer word in [[Israel]] aanvaar. * [[1971]] – Die 26ste wysiging van die Amerikaanse grondwet gee stemreg aan alle burgers 18 jaar en ouer. * [[1975]] – [[Kaap Verde]] word van [[Portugal]] onafhanklik. * 1975 – [[Arthur Ashe]] verslaan Jimmy Conners in die 89ste Wimbledon tenniskampioenskap. * [[2018]] – [[Litaue]] sluit by die [[OESO]] aan. == Geboortes == * [[1810]] – [[P. T. Barnum]], [[Amerikaanse]] sakeman en sirkuskunstenaar († [[1891]]). * [[1853]] – [[Cecil John Rhodes]], [[Britse]] imperialis en stigter van [[Rhodesië]] († [[1902]]). * [[1857]] – [[Clara Zetkin]], [[Duitse]] Marxistiese aktivis en kampvegter vir [[vroueregte]] († [[1933]]). * [[1872]] – [[Édouard Herriot]], Franse politikus († [[1957]]) * [[1875]] – [[Japie Hauptfleisch]], Boerekryger († [[1901]]). * [[1886]] – [[Felix Timmermans]], Vlaamse skrywer († [[1947]]). * 1886 – [[Willem Drees]], [[Nederland]]se eerste minister († [[1988]]). * [[1889]] – [[Jean Cocteau]], [[Franse]] kunstenaar († [[1963]]). * [[1904]] – [[Ernst Mayr]], Duitse bioloog († [[2005]]). * [[1911]] – [[Georges Pompidou]], President van [[Frankryk]] († [[1974]]). * [[1925]] – [[Jean Raspail]], Franse skrywer († [[2020]]). * [[1933]] – [[Lisa Janti]], Amerikaanse aktrise († [[2023]]). * [[1956]] – [[Horacio Cartes]], President van [[Paraguay]]. * [[1959]] – [[Derrick America]], Suid-Afrikaanse politikus. * [[1962]] – [[Mandlenkosi Galo]], Suid-Afrikaanse politikus. * [[1967]] – [[Mustafa Al-Kadhimi]], Irakse politikus, [[Eerste Minister]] van [[Irak]] tot 2022. * [[1975]] – [[Hernán Crespo]], [[sokkerspeler]] van [[Argentinië]]. * [[1976]] – [[Johannes de Villiers]], [[Suid-Afrika]]anse skrywer. * [[1979]] – [[Amélie Mauresmo]], Franse [[tennisspeelster]]. * [[1980]] – [[Eva Green]], Franse aktrise. * [[1982]] – [[Alberto Gilardino]], [[Italië|Italiaanse]] [[sokkerspeler]]. * [[1987]] – [[Irvette van Zyl]], Suid-Afrikaanse langafstandatleet en wêreldkampioen oor 50 km. * [[1989]] – [[Dejan Lovren]], Kroatiese [[sokkerspeler]]. == Sterftes == * [[1676]] – [[Carl Gustav Wrangel]], [[Sweedse]] soldaat (* [[1613]]). * [[1833]] – [[Nicéphore Niépce]], Franse uitvinder (* [[1765]]). * [[1908]] – [[Jonas Lie]], skrywer van [[Noorweë]] (* [[1833]]). * [[1945]] – [[John Curtin]], [[Australië|Australiese]] joernalis en politikus, 14de Australiese Eerste Minister (* 1885). * [[1948]] – [[Carole Landis]], Amerikaanse aktrise (* [[1919]]). * [[1969]] – [[Walter Gropius]], [[argitek]] van [[Duitsland]] (* [[1883]]). * 1969 – [[Wilhelm Backhaus]], Duitse [[pianis]] en pedagoog (* [[1884]]). * [[1975]] – [[Otto Skorzeny]], Duitse [[Waffen-SS]] spesiale operasies- kenner (* [[1908]]). * [[1988]] – [[P.J. Schoeman]], [[Afrikaanse skrywer]] (* [[1904]]). * [[2002]] – [[Katy Jurado]], Meksikaanse aktrise (* [[1924]]). * [[2003]] – [[N!xau]], Namibiese rolprentakteur van [[The Gods Must Be Crazy]] (* ~1944). * [[2006]] – [[Amzie Strickland]], Amerikaanse aktrise (* [[1919]]). * [[2012]] – [[Gerrit Komrij]], Nederlandse skrywer, digter en dramaturg (* 1944). * [[2015]] – [[Hernus Kriel]], oudminister van wet en orde in die [[kabinet van Suid-Afrika]] (* [[1941]]). * 2015 – [[Piet Malan]], [[Springbokrugbyspeler]] (* [[1919]]). == Vakansies, vierings en waarnemingsdae == * {{commonskat|5 July}} [[Kategorie:Julie]] ed83hjnyc3x6raa9lqfitjdg3fkuho0 0 2656 2911677 2901720 2026-06-15T21:20:22Z SpesBona 2720 /* Geboortes */ + [[Abdullah Ibrahim]] 2911677 wikitext text/x-wiki {{OktoberKalender}} '''9 Oktober''' is die 282ste dag van die jaar in die [[Gregoriaanse kalender]] (283ste in [[skrikkeljaar|skrikkeljare]]). Daar volg nog 83 dae. == Gebeure == * [[1562]] – [[Pous Pius IV]] publiseer sy bul ''In eligendis'', waarin pouslike verkiesings gereël word. * [[1669]] – [[Pous Clemens IX]] verklaar Margaret van Savoje salig. * [[1899]] – Om 17:00 oorhandig die staatssekretaris, [[F.W. Reitz]], die Zuid-Afrikaanse Republiek ([[ZAR]]) se ultimatum aan die Britse agent in [[Pretoria]], sir William Conyngham Greene; daarin word onder meer geëis dat Britse troepe binne 48 uur aan die ZAR se grense onttrek word. Indien geen antwoord teen 17:00 op 11 Oktober ontvang word nie, sal dit as 'n formele oorlogsverklaring beskou word. Die Britse regering en pers is verheug oor die stap, want die ZAR het regtens die [[Tweede Vryheidsoorlog]] begin. * [[1918]] – Ná afloop van die Finse [[burgeroorlog]] word [[Finland]] tot koninkryk uitgeroep onder Väinö I. * [[1962]] – [[Uganda]] word van die [[Verenigde Koninkryk]] onafhanklik. * [[2024]] – ‘n [[Mosambiek algemene verkiesing van 2024|Algemene verkiesing word in Mosambiek]] gehou om die president, die 250 lede van die Vergadering van die Republiek en lede van die tien provinsiale vergaderings te verkies. == Geboortes == * [[1835]] – [[Camille Saint-Saëns]], Franse komponis († [[1921]]). * [[1847]] – [[Stephanus Jacobus du Toit]], Afrikaanse stryder en stigter van die [[GRA]] († [[1911]]). * [[1852]] – [[Emil Fischer]], Duitse chemikus en [[Nobelprys vir Chemie|Nobelpryswenner]] († [[1919]]). * [[1863]] – [[Eduard Willem Bok]], Amerikaanse redakteur en bekroonde skrywer († [[1930]]). * [[1876]] – [[Sol Plaatje]], [[Suid-Afrika]]anse joernalis, skrywer en politikus, sekretaris-generaal van die [[African National Congress]] († [[1932]]). * [[1892]] – [[Ivo Andrić]], Joego-Slawiese (Serwiese) skrywer en wenner van die [[Nobelprys vir Letterkunde]] († [[1975]]). * [[1931]] – [[Magdalena K. P. Smith Meyer]], Suid-Afrikaanse akaroloog († [[2004]]). * [[1934]] – [[Abdullah Ibrahim]], Suid-Afrikaanse pianis en komponis († [[2026]]). * [[1939]] – [[John Pilger]], Australiese joernalis, skrywer en dokumentêre rolprentmaker († [[2023]]). * [[1940]] – [[John Lennon]], Britse musikant († [[1980]]). * 1940 – [[Manto Tshabalala-Msimang]], Suid-Afrikaanse politikus en Minister van Gesondheid († [[2009]]). * [[1956]] – [[Michael Bagraim]], Suid-Afrikaanse [[politikus]] en parlementslid vir die DA. * [[1957]] – [[Herman Brusselmans]], Vlaamse digter, dramaturg en rubriekskrywer. * [[1959]] – [[Boris Nemtsof]], Russiese wetenskaplike, staatsman en liberale politikus († [[2015]]). * [[1960]] – [[Rob Hersov]], Suid-Afrikaanse entrepreneur. * [[1964]] – [[Guillermo del Toro]], [[Meksiko|Meksikaans]]-Amerikaanse regisseur, [[rolprent]]vervaardiger en [[skrywer]]. * [[1966]] – [[David Cameron]], Engelse politikus, voormalige [[Eerste Minister van die Verenigde Koninkryk]]. * [[1970]] – [[Savannah (aktrise)|Shannon Wilsey (Savannah)]], Amerikaanse [[aktrise]] en [[pornoster]] († [[1994]]). == Sterftes == * [[232]] – [[Pous Demetrius I van Alexandrië]] 12de patriarg van die Kerk in Alexandrië (* [[127]]). * [[1047]] – [[Pous Clemens II]], 149ste [[pous]] van die [[Rooms-Katolieke Kerk]] (* ±[[1005]]). * [[1841]] – [[Karl Friedrich Schinkel]], [[Pruise|Pruisiese]] argitek, stadsbeplanner, skilder, grafiese kunstenaar en dekorontwerper (* [[1781]]). * [[1881]] – [[Dirk van der Hoff]], eerste predikant in die [[Nederduitsch Hervormde Kerk]] én ontwerper van die Transvaalse [[Vierkleur]] (* [[1814]]). * [[1937]] – [[Ernst Ludwig, Groothertog van Hesse]], die laaste Groothertog van Hesse (* [[1868]]). * [[1958]] – [[Pous Pius XII]], 260ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* [[1876]]). * [[1967]] – [[Che Guevara]], Argentynse kommunistiese revolusionêr (* [[1928]]). * [[1978]] – [[Jacques Brel]], Belgiese sanger (* [[1929]]). * [[1984]] – [[Felix Wankel]], [[Duitsland|Duitse]] uitvinder van die [[Wankelenjin]] (* [[1902]]). * [[1998]] – [[Robert Allen]], Amerikaanse akteur (* [[1906]]). * [[1999]] – [[Morris West]], Australiese romansier en dramaturg (* [[1916]]). * [[2016]] – [[Andrzej Wajda]], Poolse teater- en filmregisseur (* [[1926]]). * [[2019]] – [[Samuel Hynes]], Amerikaanse [[vlieënier]] en letterkundige (* ([[1924]]). == Vakansies, vierings en waarnemingsdae == *Feesdag van [[Pous Demetrius I van Alexandrië]] volgens die [[Rooms-Katolieke Kerk|Rooms-Katolieke]] en [[Kopties-Ortodokse Kerk|Kopties-Ortodokse]] Kerke {{commonskat|9 October|9 Oktober}} [[Kategorie:Oktober]] mcrobbriqxlszznfdcm9midp4nsad76 0 4510 2911706 2867704 2026-06-16T04:35:39Z CommonsDelinker 1161 Administrateur [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] vervang "Flag_of_Italy_(1860).svg" met "Flag_of_the_Royal_Italian_Army.svg" omrede: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) · As also indicated in the description, 2911706 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Ampsbekleër | naam = Benito Mussolini | beeld = Benito Mussolini (primo piano).jpg | beeldonderskrif = | orde = Regeringshoof van Italië en Duce van Fascisme | termynaanvang = [[24 Desember]] [[1925]] | termyneinde = [[25 Julie]] [[1943]] | monarg = [[Victor Emmanuel III van Italië|Victor Emmanuel III]] | vise = | voorganger = ''Amp geskep'' | opvolger = ''Amp afgeskaf'' | geboortedatum = [[29 Julie]] [[1883]] | geboortejaar = | geboortemaand = | geboortedag = | geboorteplek = Predappio, Forlì, [[Italië]] | sterftedatum = [[28 April]] [[1945]] | sterfteplek = Giulino, Como, [[Italië]] | party = Republikeinse Fascistiese Party (1943-1945)<br />Nasionale Fascistiese Party (1921-1943)<br />Italiaanse Gevegs-Fasci (1919-1921)<br />Fasci revolusionêre Aksie (1914-1919)<br />Outonome Fasci Rewolusionêre Aksie (1914)<br />Italiaanse Sosialistiese Party (1901-1914) | orde2 = 27ste Eerste Minister van Italië | termynaanvang2 = [[31 Oktober]] [[1922]] | termyneinde2 = [[25 Julie]] [[1943]] | monarg2 = [[Victor Emmanuel III van Italië|Victor Emmanuel III]] | vise2 = | voorganger2 = [[Luigi Facta]] | opvolger2 = [[Pietro Badoglio]] | orde3 = Duce van die Italiaanse Sosiale Republiek | termynaanvang3 = [[23 September]] [[1943]] | termyneinde3 = [[25 April]] [[1945]] | vise3 = | voorganger3 = ''Amp geskep'' | opvolger3 = ''Amp afgeskaf'' | orde4 = Eerste Maarskalk van die Ryk | termynaanvang4 = [[30 Maart]] [[1938]] | termyneinde4 = [[25 Julie]] [[1943]] | vise4 = | voorganger4 = ''Amp geskep'' | opvolger4 = ''Amp afgeskaf'' | eggenoot = Rachele Mussolini | kinders = 6 | alma_mater = | religie = ''Geen'' ([[Ateïsme]]) | handtekening = Benito Mussolini Signature.svg | militer = Militêre Diens | lojaliteit = {{vlagland|Italië|1861}}<br />{{vlagland|Italië|RSI}} | tak = [[Lêer:Flag of the Royal Italian Army.svg|22px]] Koninklike Italiaanse Leër | diensjare = 1915–1917 | rang = Eerste Maarskalk van die Ryk<br />Korporaal | eenheid = 11de Bersaglieri Regiment | oorloe = [[Eerste Wêreldoorlog]]<br />[[Tweede Wêreldoorlog]] | toekennings = }} '''Benito Amilcare Andrea Mussolini''' ([[29 Julie]] [[1883]] - [[28 April]] [[1945]]) het [[Italië]] as 'n [[diktator]] regeer vanaf [[1922]] tot [[1943]]. Hy was die stigter van 'n anti-demokratiese, [[Fascisme|fascistiese]] staat deur gebruik te maak van [[propaganda]]; deur die totale beheer van die media, het hy die bestaande [[demokrasie|demokratiese regeringstelsel]] afgebreek. Anders as die Nasionaal-Sosialistiese bewind in die Duitse Ryk het Mussolini 'n bloeiende kunslewe bevorder. Ook was Italië die eerste diktatorstaat in Europa wat ná die [[Eerste Wêreldoorlog]] 'n grootskaalse program van stadsbeplanning geloods en nuwe argitektoniese visies verwesenlik het waarin ook modernisme 'n belangrike rol sou speel.<ref>Daniela Spiegel: ''Die Città Nuove des Agro Pontino im Rahmen der faschistischen Staatsarchitektur. Berliner Beiträge zur Bauforschung und Denkmalpflege.'' Berlin: Michael Imhof Verlag 2010</ref> Italië het in 1870 'n eenheidstaat met 'n parlementêre demokrasie geword. Die politieke stelsel was nie net jonk nie, maar ook vol swakhede; die bestaande partye het probleme ondervind om regeringskoalisies te vorm sodat 'n parlementêre meerderheid verkry kon word. Dit het gelei tot uitgebreide korrupsie, wat die aansien van die demokrasie in die oë van die bevolking geskaad het. Die onderskeie regerings het min aandag gegee aan die oplossing van die binnelandse sosiaal-ekonomiese probleme, wat veral ná 1918 vererger het. Dit het die sosiale onrus laat toeneem en 'n vrees vir 'n [[Bolsjewis|Bolsjewistiese]] revolusie by die gevestigde burgery laat ontstaan. Mussolini se optrede het by talle mense die hoop laat ontstaan dat hy die oorsake van hul ontevredenheid en angs uit die weg sou kon ruim. In die vestiging van sy [[Fascisme|Fascistiese staat]] het Mussolini hierdie verwagtinge tot sy voordeel aangewend. == Jeug == [[Lêer:Predappio_house.JPG|duimnael|links|Mussolini se geboortehuis]] Benito Amilcare Andrea Mussolini is op 2 Julie 1883 op die gehuggie Varano di Costa by Predappio in die streek [[Romagna]] in [[Italië|Noordoos-Italië]] as die seun van 'n smid en 'n onderwyseres gebore. Sy vader was 'n [[Ateïsme|ateïs]], 'n Republikein en 'n [[Sosialisme|Sosialis]]. Dit, saam met die [[linksgesinde|linkse]] tradisie in Romagna en sy armoedige jeug, het in 'n groot mate daartoe bygedra dat Mussolini vroeg reeds rebels en sosialisties geword het. Hy het vir 'n kort tydjie onderwys gegee, maar dit het hom nie bevredig nie. Sy avontuurlus het hom in 1902 na [[Switserland]] laat vertrek, waar hy met [[Marxisme]] in aanraking gekom het. Nadat hy sy militêre diensplig voltooi het, het hy in die destydse Trentino (toe nog in Oostenryk) sekretaris van 'n Italiaanse vakbond geword en 'n sosialistiese blad uitgegee. Dit het later tot sy uitsetting uit [[Oostenryk]] gelei. As sekretaris van die sosialistiese federasie van die provinsie Forli het Mussolini in 1910 met die weekblad ''La Lotta di Classe'' ("Klassestryd") begin. Hy het tot die linkervleuel van die sosialistiese party behoort en het onder die invloed van [[Friedrich Nietzsche]] en [[Georges Sorel]] (1847-1922) 'n voorstaander van aksie en geweld geword. Hy was ook teen parlementêre [[demokrasie]] gekant en het voorgegee dat hy teen nasionalisme en militarisme was. Mussolini het 'n onstuimige, veglustige persoonlikheid gehad. Hy was onberekenbaar, maklik beïnvloedbaar, egosentries, outoritêr en selfvoldaan. Hy het hom graag as 'n ontwikkelde man voorgedoen, hoewel hy in werklikheid net 'n oppervlakkige kennis gehad het. In 1908 het hy en Rachele Guidi, dogter van sy vader se minnares, begin saamwoon. In 1916 is hulle in die hof getroud en in 1925 in die kerk. Vyf kinders is uit die huwelik gebore. Hy het egter geen geheim daarvan gemaak dat hy aan sy vrou ontrou was en talle minnaresse gehad het. Tydens sy premierskap is hy in propagandastukke voorgestel as die beliggaming van die Fascistiese ideaal: jeugdig, gesond (hy het aan 'n maagkwaal gely) en selfversekerd. == Swaai na regs == Nadat die reformiste in 1912 uit die Partito Socialista Italiano (PSI) gesit is, het Mussolini hoofredakteur van die partyblad ''Avanti'' ("Vooruit") in Milaan geword. In 1914 het hy van die partybeleid afgewyk deur te pleit vir Italiaanse deelname aan die [[Eerste Wêreldoorlog|oorlog]]. As gevolg daarvan moes hy afstand doen van die hoofredakteurskap van die koerant. Hy het toe 'n nuwe koerant, ''Pop 010 d'ltalia'' ("Volk van Italië"), begin. Nouer kontak met nasionaliste en die behoefte aan subsidies vir sy koerant het daartoe gelei dat Mussolini al hoe minder anti-kapitalisties geword het. Ná die oorlog, waarin hy aan die front gewond is, het hy 'n aantal strydgroepe tot stand gebring wat uit veterane bestaan het: die sogenaamde ''Fasci Italiani di Combattimento''. Dié groepe se eerste aksieprogramme het nog 'n redelike linkse inslag gehad, hoewel daar ook heelparty tegemoetkominge ten opsigte van die [[regsgesinde]]s was. Die nasionalistiese digter en joernalis [[Gabriele D'Annunzio]], wat in September 1919 die Dalmatiese stad [[Fiume]] met 'n groep vrywilligers beset het, was 'n bron van inspirasie vir die Fascistiese styl: swart hemde, onderskeidingstekens, strydkrete en bulderende toesprake van balkonne af.  Mussolini moes sy laaste sosialistiese idees afsweer toe hy in 1921 leier van die nuwe Fascistiese politieke party, die Partito Nazionale Fascista (PNF), geword het. Dié party het aanhangers uit alle vlakke van die bevolking gehad. Die sogenaamde squadristi of leëreenhede wat op die been gebring is onder die voorwendsel dat hulle teen Bolsjewiste moes optree, het hulle in dié tyd al hoe meer aan terreur begin skuldig maak. Nadat die Fasciste in 1922 daarop aanspraak gemaak het dat hulle 'n staking wat deur Sosialiste georganiseer is, beëindig het, het hulle die regeringsmag geëis en 'n opmars na Rome georganiseer. Die opmars het sonder teenstand van die regering verloop omdat koning Victor Emanuel 111 geweier het om die noodtoestand af te kondig. Die eerste minister, Luigi Facta (1861 – 1930), het uitgetree en Mussolini is as sy opvolger benoem. As premier het hy aanvanklik 'n gematigde totalitêre bewind probeer nastreef. Ná die moord op die sosialis Giacomo Matteotti (1885-1924) het hy dié benadering egter laat vaar ten gunste van die standpunt van die squadristi, wat gewelddadige, diktatoriale optrede bepleit het. Van Januarie 1925 af was Italië 'n nasionalistiese diktatuur met talle totalitêre kenmerke. Mussolini was die leier (duce). == Binnelandse politiek == [[Lêer:Vista panoramica latina.jpg|duimnael|links|Latina, gestig in 1932, is een van vyf ''città nuove'' of nuutgestigte stedelike nedersettings suid van Rome en dien as administratiewe setel van die eweneens nuutgestigte gelyknamige provinsie in die ''Agro Pontino'']] Hoewel Mussolini altyd teen die [[Rooms-Katolieke Kerk|Kerk]] gekant was, was hy opportunisties genoeg om ter wille van sy prestige en gewildheid 'n verdrag met die Kerk aan te gaan. [[Pous Pius XI]] (1922-1939), wat die Fascisme as 'n bolwerk teen die Kommunistiese bedreiging beskou het, het in 1929 die Lateraanse Verdrae met Mussolini gesluit. Hiervolgens het die pous die koninkryk Italië erken en self die soewereine mag oor die Vatikaanstad verkry. Roomse Katolisisme het die staatsgodsdiens geword. Die opvoeding van die jeug het egter 'n twispunt gebly: Mussolini het vergeefs probeer om dit geheel en al in die hande van die staat te hou. Mettertyd het die pous hom ook verset teen die voorneme om in navolging van [[Adolf Hitler|Hitler]] die sogenaamde rassewette in Italië in te stel. In 1925 is daar begin met 'n stelsel van [[korporatisme]]: die ekonomiese lewe is in bedryfstakke onder leiding van die staat ingedeel. Sowel werkgewers as werknemers in bepaalde bedryfstakke is in die groepe verenig. Dié stelsel het vir die werknemers agteruitgang beteken, hoewel die teendeel in propaganda aangevoer is. [[Lêer:Bundesarchiv Bild 146-1969-065-24, Münchener Abkommen, Ankunft Mussolini.jpg|duimnael|Benito Mussolini saam met Adolf Hitler, met wie hy die Spil- en later die Staalverdrag aangegaan het.]] Mussolini het na ekonomiese selfbestuur (outargie) en die uitbreiding van die bevolking gestreef; 'n uitgebreide propagandaveldtog vir groot gesinne is gevoer. 'n Groeiende bevolking sou egter meer ruimte nodig hê, en om hierin te voorsien, het Mussolini die Pontynse moerasse suidoos van [[Rome]] laat drooglê en [[malaria]] uitgeroei wat die gebied geteister het sedert die gesofistikeerde Romeinse besproeiingstelsel daar in die laat-antieke tydperk in verval geraak het. Tussen 1927 en 1939 is sowat 3&nbsp;000 setlaargesinne (meestal uit Noordoos-Italië) hier in landboudorpe gevestig asook vyf nuwe stedelike nedersettings (''città nuove'') aangelê. Die ''Agro Pontino'', soos dit in Italiaans bekendstaan, word as een van die fascistiese bewind se groot suksesse gereken. Tans het die gebied, wat deel uitmaak van die provinsie Latina en waar [[wyn]], [[graan]] en [[vrugte]] verbou word, 'n bevolking van meer as 'n halfmiljoen. == Buitelandse politiek == Om sy ekonomiese en bevolkingspolitiek te verwesenlik, het Mussolini die Italiaanse grondgebied buite die landsgrense probeer uitbrei. Sy buitelandse beleid is egter in groot mate beïnvloed deur sy wrok ten opsigte van die [[Verdrag van Versailles]] (1919). waarvolgens Italië na sy mening te min ontvang het. Hy het daarna gestreef om die [[Middellandse See]] weer 'n ''mare nostrum'' ("ons see", soos die Romeine in die Oudheid dit genoem het) te maak. Hy het onder meer ook graag na die "grootse verlede" van Italië verwys. [[Lêer:Bundesarchiv Bild 146-1970-052-24, Münchener Abkommen, Mussolini, Hitler, Chamberlain.jpg|duimnael|Mussolini, Hitler, Schmidt en Chamberlain, 1938]] In Oktober 1935 het Mussolini 'n aanval op [[Ethiopië]] geloods. Die [[Volkebond]] het ekonomiese sanksies teen Italië ingestel, maar dié sanksies is net gedeeltelik toegepas en kon nie voorkom dat Ethiopië in Mei 1936 verower is nie. Die gemeenskaplike vyandskap van die meeste Europese moondhede het daartoe gelei dat Mussolini en Hitler 'n bondgenootskap gevorm het. Dié samewerking het in Oktober 1936 uitgeloop op die [[Spilmoondhede|Spilverdrag]] tussen Berlyn en Rome. Mussolini was later geheel en al ondergeskik aan Hitler, met wie hy in 1939, nadat [[Albanië]] verower is, die militêre [[Staalverdrag]] gesluit het. == Die Tweede Wêreldoorlog == [[Lêer:Mussolini e Petacci a Piazzale Loreto, 1945.jpg|duimnael|Die lewelose liggame van (van links) die voormalige kommunistiese politikus Nicola Bombacci, Benito Mussolini, sy minnares Clara Petacci, die minister Alessandro Pavolini en die bekende fascistiese politikus Achille Starace word in 1945 op die Plaza Loreto in die stad Milaan uitgestal.]] Toe Hitler [[Pole]] in 1939 binneval, was Italië nie voorbereid op die oorlog nie en hy het tot in Julie 1940 neutraal gebly. Nadat Italië tot die oorlog toegetree het, moes Duitsland Mussolini teen die einde van 1940 in Griekeland en Noord-Afrika te hulp snel. Die Italianers het al hoe meer teen Mussolini gekant geraak en in Julie 1943 is hy ná 'n [[mosie van wantroue]] deur die koning uit die Groot Raad van die Fasciste ontslaan. Die invalsleër van die [[Geallieerdes van die Tweede Wêreldoorlog|Geallieerde Magte]] was toe reeds in die suide van Italië. Mussolini is eers op die eilandjie La Maddalena en daarna op Gran Sasso gevange gehou, van waar hy in 'n skouspelagtige vliegtuigoperasie deur die Duitsers bevry is. Met Duitse steun het hy 'n nuwe bewind in Noord-Italië tot stand gebring: die Republiek Salò, of die Italiaanse Sosiale Republiek, wat bloot 'n satelliet van Duitsland was. Mussolini het in dié tyd baie geskryf en na sy sosialistiese idees van vroeër teruggekeer. Toe die Duitse oorgawe in April 1945 dreig, het hy saam met sy minnares [[Clara Petacci]] na Switserland probeer vlug. Naby die grens is hulle egter deur Italiaanse kommuniste gevange geneem en op 28 April 1945 is hulle naby die [[Comomeer]] deur 'n vuurpeloton tereggestel. Hulle is na [[Milaan]] gebring en daar by 'n motorhawe in die openbaar onderstebo opgehang. == Bronnelys == * [[Wêreldspektrum]], Vol. 20, 22-24, {{ISBN|0 908409 61 3}} == Verwysings == {{Verwysings}} == Eksterne skakels == ;Mussolini as toeriste-aantreklikheid * [https://www.theguardian.com/world/2019/jul/27/mussolini-birthplace-cashes-in-on-rise-far-right-tourism ''Mussolini’s birthplace cashes in on the surge of far-right tourism''] {{Eerste ministers van Italië}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Mussolini, Benito}} [[Kategorie:Eerste Ministers van Italië]] [[Kategorie:Italiaanse joernaliste]] [[Kategorie:Italiaanse militariste]] [[Kategorie:Italiaanse ministers]] [[Kategorie:Italianers in die Eerste Wêreldoorlog]] [[Kategorie:Italianers in die Tweede Wêreldoorlog]] [[Kategorie:Diktators]] [[Kategorie:Maarskalke]] [[Kategorie:Ministers van Binnelandse Sake]] [[Kategorie:Ministers van Buitelandse Sake]] [[Kategorie:Ministers van Verdediging]] [[Kategorie:Oorlogsmisdadigers]] [[Kategorie:Tereggestelde mense]] [[Kategorie:Fascisme]] [[Kategorie:Geboortes in 1883]] [[Kategorie:Sterftes in 1945]] j0uxrfjix9dhiai3p4dnrmmbza0e4qb 0 7240 2911721 2870148 2026-06-16T05:54:14Z Jcb 223 2911721 wikitext text/x-wiki : ''Hierdie artikel handel oor Parys in [[Frankryk]]. Vir die dorp in die [[Vrystaat]], sien [[Parys, Vrystaat]].'' {| align="right" cellpadding="2" cellspacing="0" style="border:1px solid #88a; background:#CEDAF2; padding:5px; font-size: 85%; margin: 0 0 0.5em 1em; border-collapse:collapse;" ! align="center" colspan="2" style="color: #000000; background: #f7f8ff; padding: 4px; font-size:170%;" | '''Parys'''<br /><small>Paris</small><br /> [[Lêer:Paris montage.jpg|280px]] |- style="background: #CEDAF2; text-align:center;border-bottom:1px solid #999" | '''Kaart''' |style="border-left:1px solid #999"| '''Wapen''' |- style="background:white" |rowspan=6| [[Lêer:Paris map.png|180px|senter]] |- style="background: white" |style="border-left:1px solid #999"| [[Lêer:Armoiries de la ville de Paris (1949).svg|75px|senter]] |- style="background: #f7f8ff;border-top:1px solid #999; text-align:center;" |style="border-left:1px solid #999"| |- style="background: #CEDAF2; text-align:center;" |style="border-left:1px solid #999;border-top:1px solid #999"| '''Vlag''' |- style="background: white; border-top:1px solid #999;" |style="border-left:1px solid #999"| [[Lêer:Flag of Paris with coat of arms.svg|90px|senter]] |- style="background: #f7f8ff; border-top:1px solid #999; text-align:center;" |style="border-left:1px solid #999"| |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Land''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | {{vlagland|Frankryk}} |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Région (Admin. gewes)''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[Lêer:Flag of Île-de-France.svg|23px]] [[Île-de-France]] |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Département''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[Lêer:Flag of Paris with coat of arms.svg|23px]] Parys |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Arrondissement''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | Paris -<br />onderverdeel in <br />20 ''arrondissements'' <br />''municipaux'' |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Koördinate''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | {{Koördinate|48|51|N|2|21|O|aansig=inlyn,titel}} |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Stigting''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[3de eeu v.C.]] |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Oppervlakte:''' | style="background: #f7f8ff" | &nbsp; |- | &nbsp;- Admin. stadsgebied | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 105,4 [[vierkante kilometer|vk km]] |- | &nbsp;- Métropole du Grand Paris | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 814 [[vierkante kilometer|vk km]] |- | &nbsp;'''Hoogte bo seevlak''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 28–131 m |- style="border-top:1px solid #999;" |- style="border-top:1px solid #999;" |- |&nbsp;'''Bevolking:''' | style="background: #f7f8ff" | &nbsp; |- | &nbsp;- Stadsgebied (1 Januarie 2019) | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 2&nbsp;140&nbsp;526<ref>{{fr}} [https://www.insee.fr/fr/statistiques/1893198 ''insee.fr: Statistiques. Besoek op 27 Februarie 2019'']</ref> |- | &nbsp;- Métropole du Grand Paris (2016) | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 7&nbsp;026&nbsp;945 |- | &nbsp;- Bevolkingsdigtheid | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 20&nbsp;309/vk km (stad) |- |&nbsp;'''Tydsone''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[UTC]] +1 (MET) |- style="border-top:1px solid #999;" | &nbsp;- [[Somertyd]] | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[UTC]] +2 (MEST) |- |&nbsp;'''Klimaat''' | style="background: #f7f8ff" | &nbsp; |- | &nbsp;- Tipe | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | Gematig-oseanies |- | &nbsp;- Gemiddelde jaarlikse temperatuur | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 10,6&nbsp;°C |- | &nbsp;- Gem. temp. Januarie/Julie | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 3,4 / 18,4&nbsp;°C |- | &nbsp;- Gemiddelde jaarlikse neerslae | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | 639&nbsp;mm |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Burgemeester (2020–2026)''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [[Anne Hidalgo]] (PS) |- style="border-top:1px solid #999;" |&nbsp;'''Amptelike Webwerf''' | style="background: #f7f8ff; text-align:center;" | [http://www.paris.fr/ ''paris.fr''] |} '''Parys''' ([[Frans]]: '''Paris''' [paˈʀi] {{Audio|Paris1.ogg|luister}}) is die [[hoofstad]] en grootste stad van [[Frankryk]] met 'n bevolking van 2,14 miljoen en 'n oppervlakte van 105,4&nbsp;km². Saam met sy voorstede vorm Parys 'n metropolitaanse gebied met sowat 12,6 miljoen inwoners. Administratief is Parys tegelykertyd 'n stad en 'n [[département]]. [[Lêer:Paris - Eiffelturm und Marsfeld2.jpg|duimnael|links|Parys se stadsentrum met die [[Eiffeltoring]], École militaire, [[Champ-de-Mars (Parys)|Champ-de-Mars]], die Palais de Chaillot en [[La Défense]] in die agtergrond]] [[Lêer:North view of Paris from the Tuileries Garden - 2019-08-19.jpg|duimnael|links|Uitsig oor Parys in 'n noordelike rigting vanaf die tuin van die [[Jardin des Tuileries|Tuileries]]]] [[Lêer:Louvre at dusk.JPG|duimnael|links|Palais du Louvre met pirateen sononder]] [[Lêer:500px photo (71503837).jpeg|duimnael|links|Argitektoniese kontraste – die historiese middestad en La Défense]] Parys is – ná [[Brussel]] – die stad waar die meeste hoofkantore van internasionale organisasies gesetel is, soos [[Unesco]], [[OESO]], die [[Internasionale Kamer van Koophandel]] (IKK), die Internasionale Energie-agentskap (IEA), die Europese afdeling van Interpol en die [[Europese Ruimtevaartorganisasie]] (ESA). Dit is verreweg die grootste Franssprekende [[metropool]] ter wêreld en die kulturele spilpunt vir die internasionale gemeenskap van Franssprekendes (die sogenaamde Frankofonie). Parys, sy voorstede (''La Petite Couronne'' – "Klein Randgebied") en die omgewing (''La Grande Couronne'' – "Groot Randgebied") word [[Île-de-France|L'Île-de-France]] genoem – dit is die historiese hartland van Frankryk en sy geestelike middelpunt. Die [[Seine]]oewer is in 1991 deur Unesco as [[wêrelderfenisgebied]] gelys. Daar is geen ander stad wat dieselfde bevoorregte stelling in sy eie land en op sy kontinent inneem soos Parys nie – dit is tradisioneel die stad van die [[avant-garde]] asook die stad wat aan die voorpunt van belangrike ontwikkelings staan. Parys het oorheersende invloed in Frankryk wat [[mode]], [[kuns]], [[politiek]], [[argitektuur]], [[filosofie]], [[musiek]] en [[film]]kuns betref en laat hierdie invloed ook elders in Europa en die wêreld geld. Die metropolitaanse gebied van Parys is een van die belangrikste finansiële en sakespilpunte van Europa waar sowat veertig persent van alle Franse maatskappye hul hoofkwartiere het. Die bruto nasionale produk van hierdie gebied is groter as dié van [[Australië]]. Die voorstad [[La Défense]] in die département [[Hauts-de-Seine]] huisves die grootste sentrale besigheidsgebied van Europa en op een na ook die grootste Europese aandelebeurs. Parys het as gasheerstad van die [[Olimpiese Somerspele 1900|Olimpiese Somerspele van 1900]], [[Olimpiese Somerspele 1924|1924]] en [[Olimpiese Somerspele 2024|2024]] opgetree en daarmee ná [[Londen]] die tweede stad geword wat vir 'n derde keer as gasheerstad vir [[Olimpiese Somerspele]] opgetree het.<ref>{{en}} {{cite web |title=Olympic Games: Paris & LA to host 2024 & 2028 respectively |url=http://www.bbc.com/sport/olympics/41259992 |publisher=[[BBC]] |date=13 September 2017 |accessdate=15 September 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200311040042/https://www.bbc.com/sport/olympics/41259992 |archive-date=11 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> == Etimologie == Die [[oppidum]] op die gebied van die huidige stad Parys is in die middel-1ste eeu v.C. deur [[Julius Caesar]] genoem as ''Luteciam Parisiorum'' ("[[Lutetia]] van die Parisii") en na dié stad is in die vyfde eeu n.C. verwys as ''Parision'' en toe as ''Paris'' in 1265.<ref>{{fr}} {{cite book |author=Ernest Nègre |title=Toponymie générale de la France |date=1990 |publisher=Librairie Droz |isbn=978-2-600-02883-7 |pages=155}}</ref><ref name="Falileyev" /> Gedurende die [[Romeinse Ryk|Romeinse tydperk]] was die stad algemeen bekend in [[Latyn]] as ''Lutetia'' of ''Lutecia'' en in [[Grieks]] as ''Leukotekía'', wat albei moontlik ontleen is aan óf die [[Kelties]]e wortel ''*lukot-'' ("muis") óf aan *''luto-'' ("moeras", vleiland").<ref>{{fr}} {{cite book |author=Pierre-Yves Lambert |title=La langue gauloise: description linguistique, commentaire d'inscriptions choisies |date=1994 |publisher=Errance |isbn=978-2-87772-089-2 |pages=38}}</ref><ref>{{fr}} {{cite book |author=Xavier Delamarre |title=Dictionnaire de la langue gauloise: Une approche linguistique du vieux-celtique continental |date=2003 |publisher=Errance |isbn=978-2-87772-369-5 |pages=211}}</ref><ref name="Falileyev" /> Die naam "Parys" is afgelei van sy vroeë inwoners, die Parisii, 'n [[Gallië|Galliese]] stam uit die [[Ystertydperk]] en die Romeinse tydperk.<ref name="d247">{{fr}} {{cite book |author=Xavier Delamarre |title=Dictionnaire de la langue gauloise: Une approche linguistique du vieux-celtique continental |date=2003 |publisher=Errance |isbn=978-2-87772-369-5 |pages=247}}</ref> Die betekenis van die Galliese etnoniem bly egter omstrede. Volgens [[Xavier Delamarre]] is dit moontlik ontleen aan die Keltiese wortel ''pario-'' ("ketel).<ref name="d247" /> [[Alfred Holder]] interpreteer die naam as "die vervaardigers" of "die bevelvoerders", deur dit te vergelyk met die [[Wallies]]e ''peryff'' ("heer", "bevelvoerder"), albei stam moontlik af van 'n [[Proto-Kelties]]e vorm wat gerekonstrueer word as *''kwar-is-io''-.<ref>{{en}} {{cite book |author=Peter E. Busse |title=Celtic Culture: A Historical Encyclopedia |date=2006 |publisher=ABC-CLIO |isbn=978-1-85109-440-0 |editor=John T. Koch |pages=195–200 |chapter=Belgae|url=https://books.google.com/books?id=f899xH_quaMC |accessdate=19 Augustus 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200819063413/https://books.google.com/books?id=f899xH_quaMC |archive-date=19 Augustus 2020 |url-status=live}}</ref> Alternatiewelik stel [[Pierre-Yves Lambert]] voor om ''Parisii'' te vertaal as "spiesmense" en verbind die eerste deel aan die Oudierse woord ''carr'' ("spies"), ontleen aan die vroeë vorm *''kwar-sā''.<ref name="Falileyev">{{fr}} {{cite book |author=Alexander Falileyev |title=Dictionary of Continental Celtic Place-names: A Celtic Companion to the Barrington Atlas of the Greek and Roman World |publisher=CMCS |date=2010 |isbn=978-0-9557182-3-6}}</ref> Die stadsnaam hou in elk geval nie verband met [[Paris]] in die [[Griekse mitologie]]. == Geografie == [[Lêer:Paris SPOT 1017.jpg|duimnael|links|[[Nasa]]-Satellietbeeld van Parys se metropolitaanse gebied]] [[Lêer:Aerial view of Paris.jpg|duimnael|Die middestad en die sakedistrik La Défense (in die agtergrond), soos gesien vanuit die Eiffeltoring]] [[Lêer:MontmartreFunicularLarge.jpg|duimnael|Die kabelkar van [[Montmartre]]]] Die kernstad – amptelik ''Ville de Paris'' – vorm administratief 'n selfstandige département met 'n oppervlakte van 105,4 vierkante kilometer en 'n bevolking van 2,2 miljoen wat van Parys die mees digbevolkte hoofstad in Europa maak. Dit word administratief onderverdeel in twintig ''[[arrondissement]]s'' (stadsdistrikte) en tagtig ''quartiers'' (stadsbuurte). Uitgestrekte voorstede – in Frans ''banlieues'' genoem – omring die kernstad in twee konsentriese ringe. Die binnekring daarvan word gevorm deur die drie départements [[Hauts-de-Seine]], [[Val-de-Marne]] en [[Seine-Saint-Denis]]. Die buitekring, waarin die vier départements [[Seine-et-Marne]], [[Essonne]], [[Val-d'Oise]] en [[Yvelines]] geleë is, het nog 'n relatief sterk landelike karakter. Die bogenoemde agt départements met 'n totale oppervlakte van 14&nbsp;518 vierkante kilometer en 'n bevolking van twaalf miljoen vorm saam die administratiewe gewes Île-de-France – die derde grootste metropolitaanse gebied in Europa en die welvarendste streek in Frankryk. Parys en sy voorstede is op 'n gemiddelde hoogte van 65 meter bo seevlak in die sentrum van die [[Paryse Bekken]], 'n vrugbare landboustreek, geleë. Die stadsgebied word deur twee groot bosgebiede omring wat as ontspanningsgebiede vir die stedelike bevolking dien. Die hoogste van sewe heuwels binne die stadsgrense is [[Montmartre|Butte Montmartre]] (130 meter). 'n Kabelkar, die ''Funiculaire de Montmartre'', neem besoekers na die bergpiek. Teen die hange van die Montmartre is die enigste wingerd in die Franse hoofstad aangelê. Die Paryse meridiaan, wat in 1718 deur die Franse sterrekundige en geodeet Jacques Cassini (1677–1756) vasgelê en in 1806 deur die natuurkundige en menseregte-aktivis François Arago (1786–1853) noukeurig bereken is, het tot en met 1884, toe die Internasionale Meridiaan-konferensie in [[Washington, D.C.]] gehou is, een van baie nulmeridiane gevorm. Dit loop regdeur die Paryse sterrewag en word sowel deur 'n aantal suile asook deur die Arago-bronsmedaljonne aangedui wat in 1995 deur die Nederlandse konsepkunstenaar Jan Dibbets op 'n diskrete manier in die straatplaveisel, sypaadjies, binnehowe en verskeie geboue (waaronder die [[Louvre]]-museum) versink is. Die medaljonne is 'n eerbetuiging vir hierdie bekende Franse natuurkundige en menseregte-aktivis. Van die oorspronklik 135 plakette, wat aanvanklik min belangstelling gewek het, is ná die vrystelling van ''The Da Vinci Code'', die Amerikaanse skrywer [[Dan Brown]] se blitsverkoper-riller, gesteel. Die skrywer se verwysing na 'n sogenaamde "Roselyn" in verband met die medaljonne is suiwer fiktief. == Klimaat == [[Lêer:Sunset over Paris 6, France August 2013.jpg|duimnael|Parys teen sononder]] [[Lêer:The sunset on Sacre Coeur, Paris 2007.jpg|duimnael|Montmartre en Sacré-Cœur word verlig in die laaste sonstrale]] Parys het 'n gematigde oseaniese klimaat wat deur die Noord-Atlantiese Stroom beïnvloed word. Daar is dus gewoonlik geen ekstreme weerstoestande wat met buitengewoon hoë of lae temperature gepaardgaan nie. Die gemiddelde jaarlikse temperatuur is 10,9&nbsp;°C. Die gemiddelde jaarlikse hoogste temperatuur is sowat 15&nbsp;°C, die gemiddelde laagste jaarlikse temperatuur sowat 7&nbsp;°C. Die hoogste temperatuur wat nog aangeteken is, was 40,4&nbsp;°C op 28 Julie 1948, en die laagste –23,9&nbsp;°C op 10 Desember 1879. In die laaste jare is die gebied van Parys met die Europese hittegolf van 2003 en die baie koue winter van 2006 deur twee ekstreme weerverskynsels getref. [[Reën]]val kom dwarsdeur die jaar voor, en Parys is bekend vir sy skielike reënbuie. Die gemiddelde jaarlikse neerslae is 641,6 millimeter. [[Sneeu]]valle word in Parys nouliks aangeteken; gewoonlik is dit 'n baie kortstondige dun sneeulaag wat in Januarie en Februarie kan voorkom. {{Tabel weergemiddeldes |locatie=Parys (Parc Montsouris), 1981–2010 |jan_a_max=16.1 |feb_a_max=21.4 |mrt_a_max=25.7 |apr_a_max=30.2 |mei_a_max=34.8 |jun_a_max=37.6 |jul_a_max=40.4 |aug_a_max=39.5 |sep_a_max=36.2 |okt_a_max=28.4 |nov_a_max=21 |dec_a_max=17.1 |jaar_a_max=40.4 |jan_gem_max=7.2 |feb_gem_max=8.3 |mrt_gem_max=12.2 |apr_gem_max=15.6 |mei_gem_max=19.6 |jun_gem_max=22.7 |jul_gem_max=25.2 |aug_gem_max=25.0 |sep_gem_max=21.1 |okt_gem_max=16.3 |nov_gem_max=10.8 |dec_gem_max=7.5 |jaar_gem_max=16.0 |jan_gem=5.0 |feb_gem=5.6 |mrt_gem=8.8 |apr_gem=11.5 |mei_gem=15.3 |jun_gem=18.3 |jul_gem=20.6 |aug_gem=20.4 |sep_gem=16.9 |okt_gem=13.0 |nov_gem=8.3 |dec_gem=5.5 |jaar_gem=12.5 |jan_gem_min=2.7 |feb_gem_min=2.8 |mrt_gem_min=5.3 |apr_gem_min=7.3 |mei_gem_min=10.9 |jun_gem_min=13.8 |jul_gem_min=15.8 |aug_gem_min=15.7 |sep_gem_min=12.7 |okt_gem_min=9.6 |nov_gem_min=5.8 |dec_gem_min=3.4 |jaar_gem_min=8.5 |jan_a_min=−14.6 |feb_a_min=−14.7 |mrt_a_min=−9.1 |apr_a_min=−3.5 |mei_a_min=−0.1 |jun_a_min=3.1 |jul_a_min=6 |aug_a_min=6.3 |sep_a_min=1.8 |okt_a_min=−3.1 |nov_a_min=−14 |dec_a_min=−23.9 |jaar_a_min=−23.9 |jan_gem_ns=53.7 |feb_gem_ns=43.7 |mrt_gem_ns=48.5 |apr_gem_ns=53 |mei_gem_ns=65 |jun_gem_ns=64.6 |jul_gem_ns=63.1 |aug_gem_ns=43 |sep_gem_ns=54.7 |okt_gem_ns=59.7 |nov_gem_ns=51.9 |dec_gem_ns=58.7 |jaar_gem_ns=649.6 |bron = Météo-France,<ref>{{fr}} {{cite web |url=http://www.meteofrance.com/climat/france/paris/75114001/normales |title=Données climatiques de la station de Paris |publisher=Meteo France |accessdate=15 September 2017 |date=15 September 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200424063521/http://www.meteofrance.com/climat/france/paris/75114001/normales |archive-date=24 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> Infoclimat.fr<ref>{{fr}} {{cite web|title = Normales et records pour la période 1981–2010 à Paris-Montsouris|url = http://www.infoclimat.fr/stations-meteo/climato-moyennes-records.php?staid=07156&from=1981&to=2010&redirect=1|accessdate = 22 Julie 2015|publisher = Infoclimat.fr}}</ref>}} == Geskiedenis == === Antieke tydperk === [[Lêer:CoinsOfTheParisii.jpg|duimnael|Goue muntstukke wat deur die Keltiese Parisii in die tydperk tussen 100 en 50 v.C. geslaan is]] [[Lêer:RomeinsParijs.JPG|duimnael|'n Skaalmodel van die Romeinse Lutetia]] [[Lêer:Le forum de Lutèce, maquette.JPG|duimnael|Die Romeinse ''forum'' van Lutetia]] Die vroegste [[Kelte|Keltiese]] nedersettings het verrys op twee klein eilande in die rivier Seine, wat deur die stad vloei. In daardie tyd het die nedersetting bekend gestaan as ''Louk-teih'' (Plek van die Moeras) of ''Lutu-hezi'' (Waterwoning). Hoewel dit net uit 'n klompie houthutte bestaan het, was dit 'n plek van strategiese belang. [[Julius Caesar|Gaius Julius Caesar]], wat [[Gallië]] in die 1ste eeu v.C. verower en onder Romeinse bewind gebring het, was die eerste wat na die [[oppidum]] of Keltiese nedersetting as ''Lutetia'' verwys het. Ander antieke bronne gee die naam as ''Lucotecia''. In elk geval is die nedersetting met die plaaslike Galliese stam verbind wat in [[Latyn]]s ''Parisii'' genoem is – as ''Lutetia Parisiorum''. Topografies is die nedersetting, meer nog as vandag, deur die Seinerivier oorheers. Die rivierbedding, wat in die stadsgebied vandag 'n maksimum breedte van tweehonderd meter bereik, was in die Kelties-Romeinse tydperk op plekke moontlik 'n halwe kilometer breed. Aangesien [[winter]]s indertyd redelik koud was, was die Seine gedurende die koudste maande met 'n yslaag bedek wat die bou van brûe bemoeilik het. Die ys kon geweldige druk daarteen uitoefen en die brûe meesleur. Daarnaas kon voedselvoorrade gedurende lang koue periodes opgebruik wees sodat bewoners deur hongersnode geteister is. Die antieke Seine was ook minder diep, met uitgestrekte moerasse aan weerskante. Aan die linkeroewer het 'n syrivier, die Bièvre, in die Seine uitgemond (waarskynlik naby die huidige Austerlitz-stasie). Die laagliggende grond langs die regteroewer is deur oorstromings bedreig. Dieselfde geld vir die antieke Île de la Cité, die eiland waarop die Parisii hul nedersetting gebou het, wat sowat ses meter laer as vandag geleë was. Dié eiland was betreklik kleiner as vandag – sewe of agt hektaar in vergelyking met die huidige sewentien – en slegs die grootste en belangrikste temidde 'n hele eilandgroep. Drie kleiner eilandjies was aan sy westelike kant geleë, vier aan sy oostelike kant. Hulle het eers in latere eeue met die oewerland of die Île versmelt; in die antieke tyd het die topografie navigasie op die rivier bemoeilik en beperk tot skepe met weinig diepgang. As Romeinse veldheer het Julius Caesar nie soseer belang in Lutetia se strategiese waarde of topografiese besonderhede gestel nie. Die [[Romeinse Republiek]] was teen omstreeks 50 v.C. besig om sy magsgebied aansienlik uit te brei en uiteindelik die hele Gallië onder sy beheer te kry. Die suidelike deel van Gallië, wat destyds as [[Gallia Narbonensis]] bekend gestaan het, het reeds sedert 121 v.C. deel uitgemaak van die [[Romeinse Ryk]] en was 'n belangrike landverbinding tussen die Italiese en [[Iberiese Skiereiland]]e. Casar het sy Galliese Oorloë tussen 58 en 51 v.C. gevoer om die Romeinse invloedsfeer in Suid-Gallië te beskerm, Galliese en Germaanse aanvalle uit die noorde af te weer en die Ryksgrens verder noordwaarts te verskuif – na die "Harige Gallië", soos dit ter onderskeiding van die geromaniseerde suide genoem is.<ref>{{en}} Colin Jones: ''Paris. Biography of a City''. London: Penguin Books 2006. Kindle e-boek-uitgawe, pos. 497</ref> Dit was dus allesbehalwe spesifiek op die Parisii-stam gemik, maar eerder op ander, magtige stamme in Galliese streke suid van Lutetia soos die Averni in die [[Sentraalmassief]], die Carnutes in die gebied van die huidige [[Orléans]] en die Senones rondom die huidige Sens. Die Parisii het aanvanklik moeite gedoen om nie by die konflik betrokke te raak nie. Hulle het selfs Caesar se guns geniet. In 53 v.C. het die veldheer in Lutetia 'n vergadering van alle Galliese stamme byeengeroep. [[Lêer:Romanbathparis.jpg|duimnael|links|Die [[ruïne]] van 'n Romeinse badhuis in die Quartier Latin]] In die volgende jaar het die Parisii egter na die vyand oorgeloop. Caesar het troepe onder bevel van sy getroue luitenant Labenius na Lutetia ontbied waar die Parisii onder bevel van Camulogenus in 'n beslissende veldslag gedwing en verpletterend verslaan is. Parisii-stryders wat kon ontsnap het suidwaarts gevlug om by [[Vercingetorix]] se Galliese weerstandsmag aan te sluit. Volgens Caesar se verslae het sowat 8&nbsp;000 Parisii aan die [[Slag van Alesië]] in 52 v.C. deelgeneem wat nog eens in 'n rampspoedige Galliese neerlaag geëindig het. Ná die Galliese Oorlog is Gallië by die Romeinse Ryk ingelyf en in drie provinsies verdeel, waarby Lutetia deel uitgemaak het van [[Gallia Belgica]], die mees noordelike van die drie administratiewe eenhede. [[Argeologie]]se vondse dui daarop dat Lutetia in die beginjare van die Romeinse bewind 'n fase van ekonomiese agteruitgang beleef het, sigbaar in die verminderde metaalwaarde van muntstukke wat in die stad geslaan is. Hierdie munte kontrasteer met indrukwekkende goue munte wat dekades voor die Romeinse verowering deur die Parisii vervaardig is en van die florerende ekonomie en handel in die gebied getuig.<ref>{{en}} Jones (2006), pos. 522</ref> So het Lutetia uiters stadig tot 'n stedelike nedersetting volgens die klassieke Romeinse model ontwikkel. Die stad het heel waarskynlik 'n roostervormige straatuitleg gehad, waarby vir die tradisionele ''cardo'', die hoofstraat wat in noord-suidelike rigting aangelê is, 'n bestaande pad gekies is wat parallel met die huidige Rue Saint-Jacques geloop het. Die grootste deel van die Romeinse nedersetting was aan die linkeroewer van die Seine in die huidige Vde arrondissement geleë. Die stadsgebied het vanaf die huidige Rue Mouffetard in die ooste tot Rue de Vaugirard (VIde arrondissement) in die weste en vanaf die huidige [[Boulevard Saint-Germain]] tot die heuwelpiek Montagne Sainte-Geneviève gestrek. Volgens oorlewering het Sint Genoveva (Frans: ''Sainte-Geneviève'', 422–502 of 512), wat later die beskermheilige van Parys sou word, in die tyd van die Hunne-invalle 'n beroep op Parysenaars gedoen om nie uit die Gallo-Romeinse stad te vlug nie. Almal sou bid en boete doen. Parys is inderdaad in 451 deur die [[Hunne]] – wat toe groot dele van Europa verwoes het – gespaar.<ref>{{en}} [http://www.catholic-saints.net/saints/st-genevieve.php ''www.catholic-saints.net: St Genevieve Catholic Church Biography, Patron Saint Life Prayers. Besoek op 20 Februarie 2019''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190205152603/http://www.catholic-saints.net/saints/st-genevieve.php |date=5 Februarie 2019}}</ref> === Middeleeue === [[Lêer:Palais de la Cite.jpg|duimnael|Die ''Palais de la Cité'' en ''Sainte-Chapelle'', soos gesien vanaf die linkeroewer in die ''Très Riches Heures du Duc de Berry'', Junie 1410]] [[Lêer:Model-Paris-NW.JPG|duimnael|'n Model van 16de eeuse Parys wys 'n stad met 'n oorwegend Middeleeuse karakter<br /><small>Musée Carnavalet, Parys</small>]] Onder die Frankiese bewind het Parys as die hoofstad van die Neustriese Deelryk gedien, maar dit is in die [[Karolingers|Karolingiese]] tydperk weer afgeskaal tot hoofstad van die graafskap, terwyl die politieke magsentrum ooswaarts verskuif het. Maar desondanks het die stad as handelsplek gefloreer en die bevolking teen omtrent 800 reeds 20&nbsp;000 beloop. Ongelukkig het ook [[Wikings]] aangetrokke gevoel tot Parys se rykdomme en die stad verskeie kere geplunder. Eers in 885 het graaf Odo uit die Robertynse dinastie daarin geslaag om die Noormanne te verslaan. Met die bekroning van hertog [[Hugo Capet]] as koning van Frankryk in 987 het Parys sy status as hoofstad van die ryk herwin. Parys het groot welvaart uit sy ligging ervaar – belangrike handelsroetes het hier bymekaar gekom. Tydens die heerskappy van die konings [[Lodewyk VI van Frankryk|Lodewyk VI]] en [[Lodewyk VII van Frankryk|Lodewyk VII]] het die stad meer en meer administratiewe funksies as hoofstad van Frankryk begin waarneem, en sy beroemde skole – soos byvoorbeeld die katedraalskool van Sainte-Geneviève – het die vernaamste geleerdes en 'n groot aantal studente van verskillende Europese lande gelok. Hierdie skole wat hulle hoofsaaklik aan die linkeroewer van die rivier Seine geleë was, was die voorlopers van die Universiteit van Parys wat in die twaalfde eeu gestig is. Die studente het gewoonlik Latyn met mekaar gepraat sodat na hulle woonbuurt (wat vandag nog bestaan) as die [[Quartier Latin]] verwys is. Nogtans was Parys in die 12de eeu nog 'n betreklik klein hoofstad wat naas die Île de la Cité uit verskeie klein nedersettings aan weerskante van die Seine bestaan het. Hierdie nedersettings het oorspronklik rondom abdye ontstaan. Aan die linkeroewer is die abdye van St-Germain-des-Prés, St-Marcel en St-Gervais danksy koninklike finansiële steun oor 'n tydperk van sowat 150 jaar geleidelik heropgebou na verwoestende Wiking-aanvalle. Die Seine se regteroewer het oor beter aanlêplekke beskik en kon sodoende voordeel trek uit die groeiende rivierhandel. Hier was drie nedersettings rondom die abdye van St-Germain-l'Auxerrois, St-Martin-des-Champs en St-Gervais geleë. Die regentskap van koning Filips-Augustus tussen 1180 en 1223 word as wentelpunt in die geskiedenis van Parys beskou. In hierdie periode het die eerste permanente markgeboue in Les Halles ontstaan. Die bou van 'n stadsmuur, waarmee aanvanklik die sakesentrum aan die regteroewer, later ook buurte op die linkeroewer beskerm is, het 'n veilige omgewing vir 'n verskeidenheid gildes geskep wat ekonomiese welvaart vir die stad en hoër belastinginkomste vir die monarg verseker het. In die weste van Parys het Filips-Augustus 'n kasteel, die Louvre, laat bou om Parys teen moontlike aanvalle te beskerm. In 'n tyd, toe die hertog van Normandië ook as koning van Engeland geregeer het, is die pad tussen Parys en Normandië as potensiële invalsroete beskou. Die stad het ook in die 13de eeu nog sterk gegroei; die koninklike paleis is vergroot en die [[Gotiese argitektuur|Gotiese]] [[katedraal]] in die ''cité'' (historiese stadskern) is opgerig. === Vroeë moderne tydperk === Koning [[Filips II van Frankryk]] het die stad, wat nou sowat 80&nbsp;000 inwoners getel het, laat versterk, en onder koning [[Lodewyk IX van Frankryk|Lodewyk IX]] het dit uiteindelik tot een van die grootste en belangrikste stede in Europa ontwikkel. Die stad het saam met die [[monargie]] gegroei, maar weens sy oorgrote politieke belang is dit nooit stadstatus toegestaan nie. 'n Koninklike ''provost'' het Parys geregeer, en behalwe vir die gildes – by name die koopliede van die Seine – het die burgerskap nie daarin geslaag om 'n stadsraad of ander verteenwoordigende liggame te skep nie. Die Sonkoning [[Lodewyk XIV van Frankryk|Lodewyk XIV]] het verkies om in die nabygeleë [[Versailles]] te bly waar die [[Paleis van Versailles]] as uitgestrekte koninklike residensie ontstaan het. Versailles het sodoende tussen 1643 en 1715 as koninklike hoofstad gedien. === Franse Rewolusie === Die burgerlike verset teen die absolutistiese "Ancien Régime" het 'n hoogtepunt in die [[Franse Rewolusie]] bereik. Op 14 Julie 1789 het die burgers die gevangenis [[Bastille]] gestorm. Die Rewolusionêre het geprobeer om die land van die adelsheerskappy, die geestelikheid en ook die Christelike "bygeloof" te bevry. Die nekslag wat die adel en kerk toegedien is, het verseker dat Frankryk tot 'n sekulêre maatskappy van selfstandige burgers ontwikkel het. === Die skepping van 'n wêreldstad === [[Lêer:Gustave Caillebotte - Paris Street; Rainy Day - Google Art Project.jpg|duimnael|Gustave Caillebotte – La Place de Dublin in die reëntyd (laat 19de eeu)]] [[Lêer:Gare Saint-Lazare 1868.jpg|duimnael|Die nuwe treinstasie ''Gare Saint-Lazare'' in aanbou, omstreeks 1868]] In 1848 is Parys sterk deur rewolusionêre onluste geraak. [[Napoleon III van Frankryk|Louis-Napoléon]], wat Frankryk aanvanklik as president geregeer het en vanaf 1852 'n diktatoriese bewind as [[keiser]] daargestel het, was van voorneme om Parys in 'n monumentele wêreldstad om te skep. Georges Eugène Haussmann (1809–1891), 'n bekwame provinsiale prefek sonder enige formele opleiding in argitektuur of stadsbeplanning, is deur die keiser in 1852 as prefek van die département Seine – en dus Parys – benoem om dié plan te verwesenlik.<ref>{{de}} Bernhard Schulz: ''Wie Paris zur Weltstadt wurde''. In: ''Der Tagesspiegel'', Berlyn, 21 November 2010</ref> Dit was die begin van vier dekades se ongekende boubedrywighede. Altesaam 2,5 miljard goudfrank is gedurende die Tweede Keiserryk tussen 1852 en 1870 aan dié projek bestee (banklenings, wat hiervoor aangegaan is, was eers in 1929 afbetaal). In dié twee dekades het die Franse hoofstad ongekende groei ervaar – die inwonertal het van 1,2 miljoen in 1850 toegeneem tot twee miljoen in 1870.<ref>{{de}} Dr. Madeleine Reincke en Hilke Maunder: ''Paris''. Ostfildern: Mairdumont – Karl Baedeker 2013, bl. 29</ref> In daardie tyd het die binnestad van Parys in baie opsigte nog 'n sterk middeleeuse karakter gehad, terwyl voorstede en krotbuurte langs die stadsrand uitgebrei het. Die [[Higiëne|onhigiëniese]] toestande in kwartiere soos die Marais het nie net ernstige gesondheidsrisiko's vir hul bewoners ingehou nie ([[cholera]] en [[tifus]] was 'n konstante bedreiging), ook die stank was ondraaglik.<ref>{{en}} [http://www.bbc.com/culture/story/20160126-how-a-modern-city-was-born ''BBC Culture, 26 Januarie 2016: The man who created Paris. Besoek op 17 Februarie 2016'']</ref> Die veranderinge, wat Parys gedurende Haussmann se stadsvernuwing ondergaan het, was radikaal en omvattend. Geen ander stad is ooit in vredestye só ingrypend omgevorm soos die Franse hoofstad gedurende Haussmann se ampstermyn nie. Die herstrukturering is in drie fases deurgevoer en het die sloping van 19&nbsp;730 historiese geboue (waaronder Haussmann se geboortehuis in 55 rue de Faubourg-du-Roule) en die bou van 34&nbsp;000 nuwe woonhuise behels. Parys se historiese nou straatjies is vervang deur nuwe pragtige lane nie net vanweë hul wydte en lengte besonder indrukwekkend was nie, maar eers deur lang rye van reëlmatige ruim woonstelgeboue in die neo-klassieke styl met helder, roomkleurige fasades hul besondere karakter gekry het. Die buurt rondom die treinstasie Saint- Lazare was een van die kerngebiede van Haussmann se radikale herstrukturering. Wes daarvan was 'n heuwelagtige buurt geleë wat vanweë die groot getal [[Pole|Poolse]] immigrante "Klein-Pole" genoem is; die meeste van hulle is in barakke gehuisves. Nadat die bewoners verdryf is, is die terrein vlak gemaak en nuwe reguit strate aangelê. Kruisende strate het skerp hoeke gevorm. [[Lêer:Paris vu du ciel.jpg|duimnael|links|'n Lugfoto van Parys wys Haussmann se sentrale plein Place de l'Ètoile (tans Place Charles de Gaulle) wat, met die [[Arc de Triomphe|Triomfboog]] as sy middelpunt, die uitgangspunt vir twaalf radiale stadslane vorm]] [[Lêer:Gare du Nord night Paris FRA 001.JPG|duimnael|''Gare du Nord'' – 'n simbool van die nywerheidsomwenteling]] Die Place d'Europe, 'n plein wat reeds voor Haussmann se herstrukturering bestaan het, is in 'n soort brug bo-oor die spore van die Saint-Lazare-stasie omgeskep. Ter geleentheid van die wêreldtentoonstelling in 1867 is grootskaalse bouprojekte aangepak. Groot getalle nuwe woonhuise met vyf verdiepings het 'n besondere karakter aan die kwartier gegee. Hul neoklassieke ontwerpe met hoë "Paryse" vensters, gietysterbalkonne en 'n maksimale hoogte van 35 meter oorheers vandag nog steeds die binnestad van Parys. Die nuwe Quartier de l'Europe was 'n aantreklike woonbuurt vir die voorstanders van 'n "moderne stedelike lewe", waaronder talle [[Impressionisme|impressionistiese]] skilders soos [[Édouard Manet]], [[Claude Monet]] en [[Gustave Caillebotte]], maar ook digters soos Stéphane Mallarmé en skrywers soos Maxime du Camp. Haussmann se nuwe kwartier was daarnaas 'n geskikte woonplek vir [[Émile Zola]] se romanheld Jacques Lantier. Naas elegante woonkwartiere en lane het Haussmann se ontwerpe voorsiening gemaak vir 'n moderne stedelike infrastruktuur met ruim openbare pleine, groot stadsparke (waarvoor [[Londen]] se [[Hyde Park]] as voorbeeld gedien het), 'n nuwe rioleringstelsel, 'n nuwe akwaduk wat Parysenaars van vars [[drinkwater]] voorsien het, 'n netwerk van ondergrondse gaspyplyne vir die beligting van strate en woonhuise, kunsvolle fonteine, ryk versierde openbare toilette en lang rye nuutgeplante bome. Ewe elegant was die ontwerpe vir nuwe spoorwegstasies soos die Gare du Nord en Gare de l'Est, die opulente Paryse Operahuis, nuwe teaters op die plein Place du Châtelet, die Les Halles-markgebou met sy kunsvolle ysterraamwerk (onsterflik gemaak deur Émile Zola se roman "Die buik van Parys"), maar ook nuwe kerk- en skoolgeboue. Een van Hausmann se meesterwerke was die Place de l'Étoile (tans Place Charles de Gaulle) met sy netwerk van twaalf radiale lane. Die skadukant van Haussmann se projek was die verdrywing van armer bewoners (van Parys se arm buurte het voor die verwesenliking van Haussmann se plan tot vlakby die keiserlike paleis gestrek), onteienings en die grootskaalse sloping van bestaande woongeboue. Woonstelle in die Paryse binnestad was nou nog net vir die nouveaux riches, die nuwe welgestelde [[bourgeoisie]], bekostigbaar. Haussmann se planne was ook ná sy gedwonge aftrede in 1870 – die keiser is skerp gekritiseer vir die buitensporige koste wat aan die stadsvernuwing verbonde was en moes van sy prefek ontslae raak – rigtingwysend vir die ontwikkeling van Parys. Groot woonstelle en die nabyheid van openbare vervoer soos treine vir naweekuitstappies langs die Seinerivier het middelklashuurders na die kwartier gelok. Dit was hul leefstyl wat die Franse impressioniste in hul skilderye sou uitbeeld. === Laat 19de eeu === [[Lêer:Basilique du Sacré-Cœur, Paris 23 August 2013.jpg|duimnael|Die katedraal ''Basilique du Sacré-Cœur de Montmartre'']] [[Lêer:Le Chateau d'eau and plaza, Exposition Universal, 1900, Paris, France.jpg|duimnael|Die Paryse Wêreldtentoonstelling van 1900]] Die militêre nederlaag teen Pruisiese troepe in die slag van Sedan gedurende die [[Frans-Duitse Oorlog|Franko-Pruisiese Oorlog]] van 1870–1871 en die gevangeneming van keiser Napoléon III het die Tweede Keiserryk se ondergang ingelui. 'n Provisoriese regering het op 4 September 1870 in die Paryse Raadsaal die [[Franse Derde Republiek|Derde Franse Republiek]] geproklameer, terwyl die stad deur Pruisiese troepe beleër is. Op 28 Januarie 1871 is Parys deur Pruisiese magte beset. Die beleg van Parys het in die winter van 1870–1871 tot 'n hongersnood gelei en rewolusionêre neigings aangespoor. Tussen Maart en Mei 1871 het [[Kommunisme|kommunistiese]] en [[Sosialisme|sosialistiese]] arbeiders, die sogenaamde ''Commune van Parys'', in opstand teen die heersende regering gekom. Die rebellie is deur regeringstroepe genadeloos onderdruk. As gevolg van die oorlog het Frankryk sy leidende politieke rol in Europa kwytgeraak, maar desondanks het Parys in die tagtigerjare van die 19de eeu weer 'n tydperk van bloeiende welvaart beleef wat later as [[Belle Époque]] bekend sou staan. In hierdie tydperk het weelderige afdelingswinkels en paleise ontstaan, net soos die [[Eiffeltoring]] – 'n projek wat, toe dit in (1889 as die destyds hoogste gebou op aarde voltooi is, nog omstrede was onder Parysenaars, maar uiteindelik die bekendste baken van die Franse hoofstad geword het. Ander opspraakwekkende bouprojekte in dié tyd sluit die eerste veelverdieping-staal-betongebou (voltooi in 1892), die [[Grand Palais]] en [[Petit Palais]] (1900), die brug ''Pont Alexandre III'', die basiliek Sacré-Cœur (1900) en die ''Métro'' (moltreinlyn) tussen Maillot en Vincennes (1900) in. Naas die wêreldtentoonstellings van 1878, 1889 en 1900 het Parys ook as gasheerstad van die [[Olimpiese Somerspele 1900]] opgetree. Die tydgees van die Belle Époque is weerspieël in 'n bloeiende kunslewe, Parys se operahuise en teaters, in elegante modestyle, straatkafees en salonne. As kulturele spilpunt van Europa het Parys 'n magneet vir kunstenaars en intellektueles geword, terwyl jong welvarendes 'n besoek aan die Franse hoofstad as die afronding en bekroning van hul opleiding beskou het.<ref>{{de}} Martina Padberg: ''Paris. Kunst & Architektur''. Potsdam: H.F. Ullmann Publishing 2013, bl. 18</ref> === 20ste eeu === [[Lêer:Détail des tours de Tolbiac.jpg|duimnael|links|Die Tolbiac-toringblok is 'n voorbeeld van 20ste eeuse massabehuising in sogenaamde ''grands ensembles'']] [[Lêer:Palais Bourbon de Nuit.jpg|duimnael|Nagaansig van die noordfasade van die Palais Bourbon, setel van die Franse parlement (''Assemblée nationale'' of Nasionale Vergadering)]] [[Lêer:Fontaine-place-de-la-concorde-paris.jpg|duimnael|Fontein op die Place de la Concorde]] [[Lêer:GaleriesLafayetteNuit.jpg|duimnael|Afdelingswinkel Galeries Lafayette op Boulevard Haussmann]] In 1921 het die bevolking van Parys sy historiese maksimum van meer as 2,9 miljoen bereik.<ref>{{en}} [http://www.demographia.com/db-paris-history.htm ''Demographia – Ville de Paris Population History: Analysis and Data. Besoek op 3 Maart 2019'']</ref> Die [[Tweede Wêreldoorlog]] en die Duitse ''[[blitzkrieg]]'' het die bitter jare van Duitse besetting gebring. In die laat somer van 1944 is Parys deur [[Geallieerdes van die Tweede Wêreldoorlog|Geallieerde]] Anglo-Franse Magte bevry. Teen die middel van die 20ste eeu het groot getalle binnelandse migrante uit landelike gebiede en immigrante uit [[Franse oorsese gebiede|oorsese Franse besittings]] hulle in Parys kom vestig en nuwe demografiese uitdagings soos oorbevolking vir die stedelike administrasie gebied. 'n Maklike, maar kortsigtige oplossing was om mense in buitewyke, die sogenaamde ''banlieues'' buite die kringsnelweg ''[[Boulevard périphérique de Paris|Boulevard périphérique]]'', te huisves waar in die 1960's en 1970's uitgestrekte satellietstede ontstaan het wat hoofsaaklik uit groot woonstelblokke bestaan het, sogenaamde ''grands ensembles'' met onvermydelike hoë bevolkingsdigthede. Die bevolking van Sarcelles, die eerste van hierdie residensiële nedersettings, het van slegs 8&nbsp;000 in 1954 gegroei tot 35&nbsp;000 sewe jaar later. Ontoereikende beplanning en die gebrek aan infrastruktuur het die lewensgehalte van satellietstadsbewoners verswak. So is byvoorbeeld min nuwe werksgeleenthede geskep en is inwoners genoodsaak om lang pendelritte na die binnestad af te lê. Grootskaalse werkloosheid het mense hulself dikwels tot misdaad laat wend. [[Mei 1968-protesaksies in Frankryk|Studenteproteste en stakings dwarsoor die land]] het die Paryse regering in 1968 geskud. Anders as byvoorbeeld in Duitsland het die studente- en werkersbewegings in Frankryk saamgesluit, en die eskalerende betogings en proteste het vir sommige destydse waarnemers selfs die gevaar van 'n [[burgeroorlog]] ingehou. Die sestigerjare was nogtans 'n tydperk van ekonomiese vooruitgang; die ontwikkeling van die wolkekrabberbuurt [[La Défense]] het in hierdie periode 'n aanvang geneem. Parys het sy rol as wêreldstad in die volgende dekades met 'n reeks asemrowende argitektoniese projekte bevestig wat deur die Franse Staatspresidente bevorder is. President [[Georges Pompidou]] was die dryfkrag agter die bou van die ''Centre Culturel'' in die stadswyk Beaubourg; President [[Valéry Giscard d'Estaing]] het die ''[[Musée d'Orsay]]'', die ''Institut du Monde arabe'' en die ''[[Cité des Sciences et de l'Industrie]]'' bevorder; terwyl die glaspiramide van die Louvre, die ''Opéra-Bastille'', die ''Bibliothèque de France'' en die ''Grande Arche'' in La Défense onlosmaaklik met President [[François Mitterrand]] verbind is. === 21ste eeu === In Desember 2005 het die EPAD, die organisasie wat tans die ontwikkeling van La Défense beheer, planne bekend gestel om 'n nuwe reeks van wolkekrabbers (waarvan een met 'n hoogte van sowat vierhonderd meter) en 'n nuwe skouburg met 5&nbsp;000 sitplekke op te rig. Parys se [[banlieues]], 'n ring van voorstede wat onder meer as woonkwartiere vir minderbevoorregte bevolkingsgroepe soos immigrante uit [[Noord-Afrika|Noord]]- en Swart-Afrika dien, was in die herfs van 2005 weer eens die skouplek van gewelddadige onluste, wat vinnig oor die hele land versprei het. Grootskaalse immigrasie van ongeskooldes, wat werkloosheid, armoede, woningnood en misdaad tot gevolg het, het 'n ernstige probleem vir Franse metropole geskep. Die opgehoopte frustrasie van veral jeugdiges word vergroot deur die feit dat hulle grotendeels Franse burgerskap het, maar desondanks nie in die Franse maatskappy geïntegreer is nie. Baie van hulle kan selfs nie die bus- of treinkaartjie vir 'n besoek aan die Paryse binnestad bekostig nie en staan dus geen kans op 'n werkgeleentheid nie. Die onluste in 2005 het ná die dood van twee jeugdiges in 'n ongeluk uitgebreek. Hulle het valslik geglo dat hulle deur polisiemanne agternagesit sou word en gevlug. Gewelddadige betogings en opmerkings deur die destydse Franse Minister van Binnelandse Sake, [[Nicolas Sarkozy]], dat die voorstede "skoongemaak" moet word, het die aanleiding tot die landswye onluste gegee. [[Lêer:Place de la République, 18h50, une foule silencieuse.jpg|duimnael|links|380px|Vier dae na die Islamistiese terreuraanval op ''[[Charlie Hebdo]]'': Betogers op die plein ''Place de la République'', 11 Januarie 2015]] Op 7 Januarie 2015 het twee Moslem-ekstremiste, albei Franse burgers wat in die metropolitaanse gebied van Parys grootgemaak is, die Paryse redaksiekantoor van ''[[Charlie Hebdo]]'', 'n satiriese tydskrif wat met die [[Islam]]itiese profeet [[Mohammed]] spot gedryf het, aangeval en dertien mense doodgeskiet, onder wie vyf bekende spotprenttekenaars, die tydskrif se direkteur en drie polisielede. Twee dae later het 'n derde terroris vier gyselaars in 'n aanval op 'n [[Jode|Joodse]] supermark naby die Porte de Vincennes vermoor. Al drie aanvallers is nog op dieselfde dag deur die Paryse polisie doodgeskiet. Die twee aanvalle was die dodelikste terreuraanvalle in die Paryse hoofstad sedert 1961.<ref>{{fr}} [http://www.lemonde.fr/les-decodeurs/article/2015/01/14/attentats-terroristes-les-questions-que-vous-nous-avez-le-plus-posees_4554653_4355770.html ''Le Monde, 15 Januarie 2015: Attentats terroristes : les questions que vous nous avez le plus posées. Besoek op 24 November 2015'']</ref> Op 11 Januarie het 'n geskatte 1,5 miljoen mense, waaronder politieke leiers uit die buiteland, aan 'n betoging teen terrorisme en vir die vryheid van spraak deelgeneem.<ref>{{fr}} [http://www.lefigaro.fr/politique/le-scan/citations/2015/01/11/25002-20150111ARTFIG00086-les-politiques-s-affichent-a-la-marche-republicaine.php ''Le Figaro, 11 Januarie 2015: Les politiques s'affichent à la marche républicaine. Besoek op 24 November 2015'']</ref> Op 13 November 2015 het Moslem-ekstremiste en beweerde aanhangers van die sogenaamde [[Islamitiese Staat (in Irak en die Levant)|"Islamitiese Staat"-organisasie]] (IS) 'n reeks aanvalle op burgerlike teikens geloods. Tientalle besoekers van drie straatkafees is doodgeskiet; 'n selfmoordbommer het homself buite die stadion ''[[Stade de France]]'' opgeblaas waar op dié tydstip 'n sokker-wedstryd tussen Frankryk en Duitsland se nasionale spanne gehou is wat ook deur die Franse president [[François Hollande]] en die Duitse minister van buitelandse sake, Frank-Walter Steinmeier, bygewoon is; en terroriste, wat met Kalasjnikof-gewere bewapen was, het die ''Bataclan''-teater- en konsertsaalgebou aangeval waar hulle tientalle toeskouers doodgeskiet het voordat hulle hulself opgeblaas het. Terwyl sewe aanvallers gesterf het, kon twee terroriste ontsnap. Altesaam 130 mense het in die terreuraanvalle gesterf en meer as 350 is beseer. President Hollande het die aanvalle as 'n oorlogsdaad van die IS beskryf,<ref>{{en}} [http://www.bbc.com/news/world-europe-34820016 ''BBC News/bbc.com, 14 November 2015: Paris attacks: Hollande blames Islamic State for 'act of war'. Besoek op 24 November 2015'']</ref> die noodtoestand in heel Frankryk verklaar, grenskontrole heringestel en vyftienhonderd soldate in Parys ontplooi. Skole en universiteite is net soos ander openbare instellings in Parys op die volgende dag gesluit. Vroeg op 18 November is drie verdagte terroriste, onder wie Abdelhamid Abaaoud wat die aanvalle na bewering beplan en gekoördineer het, in die voorstad [[Saint-Denis]] deur polisielede doodgeskiet. == Administrasie == === Administratiewe struktuur === [[Lêer:Anne Hidalgo, février 2014.jpg|duimnael|upright|[[Anne Hidalgo]], burgemeesteres van Parys, is in 2020 herverkies vir die ampstermyn 2020–2026]] Volgens die Wet oor die administratiewe herstrukturering van Parys van 10 Julie 1964, wat op 1 Januarie 1968 volledig in werking getree het, vorm Parys tegelykertyd 'n nedersetting (''commune'') en 'n département. Voorheen was Parys sedert 1790 die administratiewe setel van die département Seine. Die stad word onderverdeel in twintig stedelike ''[[arrondissement]]s'' of stadsdistrikte waarvan die grense in 1860 afgebaken is. Hulle het die twaalf oorspronklike arrondissements vervang wat gedurende die Franse Rewolusie op 11 Oktober 1795 geskep is. Tans word die Paryse hoofstad verder verdeel in agttien kiesafdelings. [[Lêer:Plan des anciens arrondissements de Paris avec leurs quartiers.svg|duimnael|links|Die Paryse ''arrondissements'' en hul ''quartiers'']] Die arrondissements word op hulle beurt elkeen onderverdeel in vier ''quartiers'' of stadsbuurte. Daar is dus altesaam tagtig stadsbuurte wat spiraalvormig gerangskik is. Dié spiraal loop vanaf die Louvre, die 1ste Arrondissement, kloksgewys twee keer rondom die historiese middestad van die Île de la Cité tot by die 20ste Arrondissement by die Place de la Nation. Ook die [[poskode]] – in Frankryk 'n reeks van vyf syfers – dui aan in watter arrondissement 'n posadres geleë is. Die eerste twee syfers (75) dui die département aan (Parys), die laaste twee die arrondissement. Die name van tradisionele stadsbuurte is afgelei van vroeëre dorpe wat gaandeweg by Parys ingesluit is namate die stadsgebied uitgebrei het, soos byvoorbeeld La Villette, Belleville en Chaillot, van kerke soos [[Saint-Germain-des-Prés]], van historiese of belangrike geboue soos Les Halles en Opéra of van historiese besonderhede soos die [[Quartier Latin]]. ''Faubourgs'' – histories buurte wat buite koning Lodewyk XIII se stadsmuur geleë was – is tans voorstede wat meestal na die mees nabygeleë vroeëre nedersetting vernoem is. So was Montmartre byvoorbeeld die voorstad wat in rigting van die gelyknamige dorp geleë was.<ref>{{de}} Reincke/Maunder (2013), bl. 16</ref> Die stadsraad van Parys, die ''Conseil de Paris'' met 163 lede, word deur Paryse stemgeregtigdes vir 'n termyn van ses jaar verkies. Die stadsraad benoem nie net die burgemeester (''Maire'') nie, maar vorm tegelykertyd as ''Conseil Général'' (Algemene Raad) die wetgewende liggaam van Parys as département. In 2014 is die Sosialistiese Party se kandidaat, Anne Hidalgo, vir 'n ampstermyn van ses jaar as burgemeesteres verkies. Die prefek (''Préfet de Paris'') as administratiewe hoof van die département word deur die Franse regering benoem. Tans beklee Daniel Canepa dié pos. Canepa dien gelyktydig as prefek van die administratiewe gewes Île-de-France en as voorsitter van die administratiewe gewestelike raad (''Conseil Régional''). Die Paryse polisiediens word deur 'n polisieprefek bestuur. === Historiese ontwikkeling === [[Lêer:Hotel de Ville Paris Hoffbauer 1583.jpg|duimnael|Hôtel de Ville in 1583]] Water het 'n sentrale rol by die ontwikkeling van Parys se stedelike administrasie gespeel aangesien dit histories teruggevoer kan word na die invloedryke gilde van "Koopliede te water" wat in die middeleeue alle handelsaktiwiteite op die Seine en sy syriviere beheer het. Teen die middel van die 13de eeu het koning Lodewyk die Heilige leidende lede van dié vereniging as stadsregering benoem. Hierdie ''échevins'' of raadslede het onder leiding van 'n ''prévos des marchands'' (provoos van handelaars) vergader wat die bevoegdhede van 'n burgemeester uitgeoefen het. Die koopmansgilde se embleem – 'n boot – maak steeds deel uit van Parys se stadswapen.<ref>{{de}} Lisa Davidson & Elizabeth Ayre: ''Der National Geographic Traveler: Paris''. Tweede hersiene uitgawe. Hamburg: National Geographic Deutschland 2004, bl. 94</ref> In 1357 is die setel van die stadsregering op inisiatief van Étienne Marcel, die destydse provoos van handelaars, na die ''Maison des Piliers'', 'n 14de eeuse gebou op die ''Place de la Grève'' ("Sandoewerplein") verskuif. Die ou raadsaal is in die 16de eeu afgebreek en deur 'n nuwe gebou in die [[Renaissance]]-styl vervang. Hier is op 4 September 1870 die Derde Franse Republiek geproklameer. Een jaar later is die raadsaal gedurende die Paryse Commune-opstand deur 'n brand vernietig nadat die opstandelinge dit as hul hoofkwartier gebruik het. [[Lêer:Hotel de Ville Paris Wikimedia Commons.jpg|duimnael|links|320px|Nagaansig van die Hôtel de Ville]] Die derde en huidige raadsaal (''Hôtel de Ville'') is deur die argitekte Théodore Ballu (1817–1885) en Édouard Deperthes (1833–1898) volgens die Neorenaissancestyl met enkele Gotiese elemente ontwerp en tussen 1874 en 1882 gebou. Die fasade is met 'n groot horlosie en 146 standbeelde van bekende persoonlikhede soos wetenskaplikes, skrywers en kunstenaars versier. Die plein voor die raadsaal het deur die eeue verskeie kere in die brandpunt van politieke gebeure gestaan. In die middeleeue was die plein aan die Seine-oewer die oudste ankerplek en bakermat van die stad Parys. Hier is die belangrikste in- en uitvoergoedere gehanteer. Hier is groot feeste gehou, maar ook teregstellings het hier plaasgevind. Gedurende die Franse Rewolusie het die plein in die skadu van die [[guillotine]] gestaan en is koning Lodewyk IV hier gedwing om die [[Vlag van Frankryk|Franse driekleurvlag]] (''tricolore'') te soen. Die raadsaal het vir die rewolusionêres [[Georges Danton|Danton]], [[Jean-Paul Marat|Marat]] en Robespierre as hoofkwartier tydens hul Skrikbewind gedien. Weens die groot aantal werkers, wat gedurende stakings en betogings op die ''Place de la Grève'' vergader het, het idiome soos ''faire (la) grève'' en ''être en gréve'' ("staak") ingang tot Frans gevind. Op 19 Maart 1803 is die plein se naam gewysig na ''Place de l'Hôtel-de-Ville'' ("Raadhuisplein"). In 1982 is motors van die plein verban. === Parys as regeringsetel === [[Lêer:Palais de l'Élysée 2012.JPG|duimnael|Hoofingang tot die [[Élysée-paleis|Palais de l'Élysée]], die ampswoning van die Franse president]] Parys is die hoofstad van die Franse Republiek, setel van die staatspresident, die regering en die twee kamers van die Franse parlement – die Nasionale Vergadering as laer- en die Senaat as hoërhuis. Ondanks alle pogings om politieke, administratiewe en ekonomiese verantwoordelikhede na die provinsiale sentra te verskuif, word die meeste belangrike politieke en ekonomiese besluite steeds in Parys geneem. Die feit dat 'n vyfde van die Franse bevolking in die metropolitaanse gebied van Parys saamgetrek is en byna dertig persent van die land se bruto binnelandse produk hier gegenereer word, verleen 'n enorme gewig aan die hoofstad. === Métropole du Grand Paris === Op 1 Januarie 2016 is die sogenaamde ''Métropole du Grand Paris'' gevorm, 'n samesluiting van die Stad Parys en 130 munisipaliteite in die omliggende départements Essonne, Hauts-de-Seine, Seine-Saint-Denis, Val-de-Marne en Val-d'Oise, wat die ekonomiese, kulturele, opvoedkundige, sosiale en ekologiese ontwikkeling van Groter Parys, 'n gebied met 'n oppervlakte van 814&nbsp;km² en 'n bevolking van sewe miljoen, koördineer. == Ekonomie == [[Lêer:Channel headquarters.jpg|duimnael|links|'n Chanel-winkel]] [[Lêer:Cathédrale Notre-Dame de Paris - 12.jpg|duimnael|Die katedraal Notre-Dame]] [[Lêer:Sainte-Chapelle-Rose-window.jpg|duimnael|[[Roosvenster]] van die Sainte-Chapelle]] Parys is die vernaamste ekonomiese sentrum van Frankryk, wat met sy reusagtige afsetgebied nog steeds aantreklik is vir die vervaardigers van verbruikersgoedere. Meer as 'n kwart van alle Franse nywerhede het hulle hoofkwartiere in die metropolitaanse gebied van Parys, en altesaam 593&nbsp;000 ondernemings is in die hoofstadgewes Île-de-France gesetel. Tans is die [[Farmaseutiese middel|farmaseutiese]] nywerheid, die telekommunikasiebedryf, die uitgewersbedryf en navorsing die suksesvolste sektore van die Paryse ekonomie. Ten opsigte van navorsing en ontwikkeling het Parys nou die belangrikste stad in Europa geword, en vyf van die twaalf grootste banke het hulle hoofkwartiere in die stad, net soos talle versekeringsmaatskappye en 'n groot aantal ondernemings uit die mediabedryf. Parys is tradisioneel die sentrum van die Franse uitgewers- en [[Drukkerswese|drukkerybedryf]]. Die stad staan tradisioneel bekend vir sy groot verskeidenheid luukse artikels, wat van haute couture-mode en juweliersware tot [[reukwater]] en skoonheidspreparate strek. Ander belangrike nywerhede vervaardig chemiese produkte, elektroniese toerusting, motors en masjiene. Die meeste ondernemings van die Franse dienstesektor, veral finansiële instellings soos banke, opereer eweneens vanuit die hoofstad. Die finansiële sektor met die [[multinasionaal|multinasionale]] banke [[BNP Paribas]], [[Société Générale]] en [[Crédit Agricole]] bied tans werksgeleenthede aan sowat 270&nbsp;000 mense. Sy rol as een van die belangrikste handelsmetropole in Europa verseker ook dat groot multinasionale ondernemings soos [[Sony]], [[IBM]], [[Hewlett-Packard]] France, [[Siemens]] en Motorola hulle Franse hoofkwartiere hier het. 38 multinasionale ondernemings het hulle internasionale hoofkwartier in die stad. Parys is ook die setel van die Europese beurs Euronext. Parys trek as een van die gastronomiese hoofstede van die wêreld voordeel uit sy ligging in die hart van een van die vrugbaarste landboustreke in Europa. Landbou vorm dan ook eeue lank die ekonomiese basis van die omgewing en verskaf die voedsel vir 'n vinnig groeiende bevolking. Ondanks die feit dat Parys een van die welvarendste gebiede in die [[Europese Unie]] is, bly die [[werkloosheid]]syfer met sowat tien persent (7,5 persent in die metropolitaanse gebied) steeds sorgwekkend. Na raming is daar meer as 50&nbsp;000 dakloses wat skuiling in die metrostasies en ander plekke moet vind. === Parys se posisie in die globale ekonomie === [[Lêer:Rue Steinkerque Paris 2.jpg|duimnael|links|'n Vloedgolf van toeriste sak daagliks op Parys toe: die gewoel van Montmartre in Rue de Steinkerque]] Parys en sy onmiddellike omgewing, die Île-de-France, behoort met 'n bruto geografiese produk (BGP) van €449 miljard (VSA-$507 miljard) in die jaar 2003 tot die enjins van die wêreldekonomie en sou as 'n onafhanklike staat as die vyftiende grootste ekonomie ter wêreld gelys word. Met slegs 18,7 persent van Frankryk en 2,5 persent van die Europese Unie se totale bevolking genereer die hoofstad en sy omgewing naastenby dertig persent van Frankryk en 4,5 persent van die Europese Unie se BGP. In [[Noord-Amerika]] is daar net twee metropolitaanse gebiede met 'n groter BGP as Parys, [[New York Stad]] en [[Los Angeles]], terwyl in [[Asië]] slegs [[Tokio]] en [[Osaka]] meer dienste en goedere produseer as die Franse hoofstadgewes Île-de-France. In teenstelling met wêreldstede soos Londen en New York, wat hulle in die wêreldekonomie op die verskaffing van finansiële dienste gespesialiseer het, beskik Parys nog oor 'n relatief sterk nywerheidsbasis. Met sy 650&nbsp;000 werknemers is die Paryse nywerhede die belangrikste in Frankryk, nog voor die gebied [[Rhône-Alpes]] met sy metropool [[Lyon]]. Desondanks bly die verskaffing van dienste met toegevoegde waarde die belangrikste groeisektor van die Paryse ekonomie. Ten spyte van Frankryk en Parys se gewildheid as die vernaamste toeristebestemmings ter wêreld verskaf die [[toerisme]]bedryf minder as vier persent van die werksgeleenthede. Parys is een van die gewildste reisbestemmings op aarde, met 40 miljoen besoekers in 2018. Daarnaas is dit 'n belangrike gasheerstad vir internasionale konferensies met jaarliks meer as 1&nbsp;000 byeenkomste, waarvan 300 internasionale vergaderings en 300 handelskoue is. Sakereise verskaf 'n jaarlikse inkomste van 3,5 miljard Euro aan die stad, terwyl die [[toerisme]]bedryf meer as 9,9 miljard Euro per jaar verdien. Massatoerisme plaas nogtans toenemende druk op die stad se infrastruktuur. So is die stadsregering volgens nuusberigte van plan om toeristebusse uit die historiese middestad te verban. Besoekers en toeraanbieders word aangeraai om gebruik te maak van omgewingsvriendelike alternatiewe soos openbare vervoer, fietse of verkenning te voet.<ref>{{en}} [https://www.msn.com/en-gb/lifestyle/travel/paris-to-ban-tourist-buses-from-city-centre/ar-AADN0wq?ocid=spartanntp ''Microsoft News / The Independent, 3 Julie 2019: Paris to ban tourist buses from city centre. Besoek op 3 Julie 2019'']</ref> == Besienswaardighede == [[Lêer:Tour eiffel at sunrise from the trocadero.jpg|duimnael|Die Eiffeltoring teen sonop]] [[Lêer:Panthéon.jpg|duimnael|Die Panthéon]] [[Lêer:Pont Notre-Dame, Paris, France April 21, 2011.jpg|duimnael|Pont-Notre Dame (Notre Dame-brug)]] * Die '''[[Arc de Triomphe]]''' is 'n reusagtige triomfboog in die neoklassieke styl. Keiser [[Napoléon Bonaparte|Napoléon I]] begin die bouwerk in 1806. Die boog, wat veertien jaar later voltooi is, verrys nou bo die twaalf strate wat straalvormig van die Place de l'Étoile uitgaan. Sedert 1920 huisves die boog die [[Graf van die Onbekende Soldaat]]. Ter nagedagtenis van alle gesneuwelde Franse soldate brand hier 'n ewige vlam. * Die '''[[Notre-Dame-katedraal|Cathédrale Notre-Dame de Paris]]''' is in 1163 deur die destydse biskop Maurice de Sully begin en eers in 1345 voltooi. Die katedraal verteenwoordig twee eeue van gotiese boukuns. * Die '''Conciergerie''' is 'n reusagtige gebou aan die oewer van die Seine, wat eers as koningspaleis van die Capet-dinastie en later, tydens die Franse Rewolusie, as kerker gedien het. Die gevangenes wat hier aangehou is sluit prominentes soos Marie-Antoinette, Danton, Robespierre en André Chenier in. Die gebou, wat vandag 'n deel van die Paleis van Justisie is, beskik oor vier torings en drie sale in die gotiese styl. * Die '''[[Eiffeltoring]]''' aan die noordwestelike kant van die [[Champ-de-Mars (Parys)|Champ-de-Mars]] is die bekendste baken van die Franse hoofstad, Parys. Die toring wat van [[staal]] gemaak is, is deur die Franse ingenieur [[Alexandre Gustave Eiffel]] (1832–1923) beplan en vir die [[Wêreldtentoonstelling]] en die eeufees van die Franse Rewolusie in 1889 gebou. Die toring is 300,5 meter hoog (met sy antenne 320,8 meter) en dien vandag as uitkykpunt en uitsaaitoring. Daar is hysbakke na die uitkykplekke wat 'n voortreflike uitsig oor die stad bied, en in goeie weersomstandighede kan 'n mens sowat 70 kilometer ver sien. Waagmoediges kan met die 1&nbsp;652 trappies op na die boonste platform stap. Die toring huisves 'n poskantoor, 'n rolprentteater wat met sy films die geskiedenis van die Eiffeltoring behandel, en op die tweede verdieping, die bekende ''Jules Verne'' [[restourant]]. Dit is so gewild dat besprekings weke vooraf gemaak moet word. * Die '''[[Arche de la Défense|Grande Arche de la Défense]]''' is 'n soort moderne weergawe van die Paryse Triomfboog (''[[Arc de Triomphe]]''). Die reusagtige, hoekige boog wat sowat 110&nbsp;m hoog is, lê op die as van die Champs-Élysées. Die boog is met Italiaanse Carraramarmer en glas beklee en bied 'n asemrowende uitsig oor die stad. Die Roete van Hedendaagse Kuns met sowat 60 beeldhouwerke maak van [[La Défense]] – die grootste en modernste sakesentrum van Europa – 'n soort opelugmuseum. * Die '''Hôtel National des Invalides''' / '''Tombeau de Napoléon''' is in 1670 deur koning Lodewyk XIV (Louis XIV) vir die invalides opgerig. In die pragtige goue koepel word keiser Napoléon se as bewaar. Die gebou huisves ook die groot oorlogsmuseum '''Musée de l'Armée''' met 300&nbsp;000 historiese voorwerpe. * Die indrukwekkende moderne gebou van die '''Opéra National de Paris-Bastille''' verrys op die Place de la [[Bastille]]. Die operateater, wat deur die bekende argitek Carlos Ott ontwerp en in 1989 ingewy is, beskik oor 2&nbsp;700 sitplekke. * Die '''Opéra National de Paris-Garnier''' is deur die argitek Garnier in die ryk versierde styl van Napoléon III ontwerp. Die Italiaanse Saal beskik oor uitstekende akoestiese eienskappe; [[Marc Chagall]] het die pragtige skildery aan die plafon geskep. * Die '''[[Panteon|Panthéon]]''' is 'n indrukwekkende kerk wat in 1758 deur die argitek Jacques-Germain Soufflot (1713–1780) opgerig is. Dit verrys bo die stadswyk [[Quartier Latin]] op die hoogtes van die Montagne Sainte-Geneviève. In 1791 neem die ''Assemblée Nationale'' die besluit om van die Panthéon die begraafplaas van die groot persoonlikhede van Frankryk te maak. * '''Sainte-Chapelle''' is 'n kunsvolle gebou wat in 1246 deur [[Lodewyk die Heilige]] opgerig is om die lydensrelikwieë te bewaar. Die glasvensters uit die 13de eeu maak 'n groot deel van die mure uit. * Die '''[[Jardin du Luxembourg]]''' in die Quartier Latin (6de [[arrondissement]]) vorm die pragtige omgewing van die '''Palais du Luxembourg'''. Die paleis is tussen 1615 en 1627 deur die argitek Salomon de Brosse in die Florentynse styl opgerig. Vandag is dit die setel van die Franse Senaat. Die park met sy pragtige paaie, bome en poele is 'n gewilde ontspanningsplek vir die Parysenaars. Die talle standbeelde van Franse konings en koninginne maak van die park ook 'n historiese buitelugmuseum. == Bekende stadswyke == [[Lêer:Panorama Paris December 2007.jpg|duimnael|Uitsig oor La Défense met die Eiffeltoring in die voorgrond]] * [[La Défense]] in die weste van Parys is die grootste en belangrikste sentrale besigheidsdistrik van Europa. Dit dien as 'n gekombineerde woonbuurt en sakesentrum wat die hoofkwartiere van die belangrikste internasionale maatskappye huisves. Die stadswyk is 'n reusagtige wandellaan, terwyl die parkeerplekke, stasies, buslane en ander geriewe ondergronds aangelê is. Die futuristiese karakter van hierdie wolkekrabberbuurt word deur die reusagtige '''Grande Arche''' beklemtoon. * '''Faubourg Saint-Honoré''' is die hoofkwartier van die crème-de-la-crème van die internasionale modeontwerpers – rondom die kerk La Madeleine is name soos [[Hermès International|Hermès]], [[Yves Saint-Laurent]], Dior en Versace ou bekendes. * '''La Place de la Concorde, Champs-Élysées''': Aan die einde van een van die mooiste lanings ter wêreld lê die grootste plein van Parys: La Place de la Concorde. Sedert 1836 staan hier 'n obelisk uit die Egiptiese stad [[Luxor]]. * '''Quartier du Marais, place des Vosges''': Tydens die 17de eeu is die Quartier Marais die gewildste woonbuurt van die Paryse adel wat hier sy stadspaleise oprig. Vandag huisves die stadswyk talle kroeë en boetieke. Die [[Place des Vosges]] bekoor met sy harmoniese huisfasades. * '''Quartier Montmartre, place du Tertre''': Tot die 19de eeu bly die Quartier Montmartre 'n klein dorpie. Na sy inlywing by die stad Parys word dit die gewildste ontmoetingsplek vir die Paryse kunstenaars en intellektueles. Vandag lok dit baie toeriste. == Museums == [[Lêer:Paris Musée d'Orsay Grande nef centrale 02a Allée des sculptures.jpg|duimnael|Die Musée d'Orsay]] [[Lêer:Mona Lisa, by Leonardo da Vinci, from C2RMF retouched.jpg|duimnael|Leonardo da Vinci se Mona Lisa – een van die Paryse Louvre-museum se waardevolste skatte...]] [[Lêer:A petit crowd to see the dame.jpg|duimnael|...soos uit die getalle geesdriftige fototoeriste afgelei kan word]] * Die [[Centre Pompidou|Centre National d'Art Moderne et de Culture Georges Pompidou]] met sy hipermoderne argitektuur, wat deur die Italiaanse meesterargitek [[Renzo Piano]] ontwerp is, is in een van Parys se oudste woonbuurte en lok miljoene in- en uitheemse besoekers. Dit stel die kuns van die 20ste eeu ten toon en beskik oor een van die omvattendste versamelings. 'n Verskeidenheid uitstallings, konserte en rolprentvertonings is deel van die konsep. * Die '''Institut du Monde Arabe''' is in 1980 gestig om die verwisseling van gedagtes tussen die Westerse en die Islamitiese beskawings te bevorder. In die gebou met sy kenmerkende fasades van glas en staal is 'n museum en 'n ouditorium ingerig. Die instituut bied ook gereeld uitstallings aan. Die restourant op die boonste verdieping bied 'n pragtige uitsig oor die stad. * Die [[Louvre|Musée du Louvre]] is 'n voormalige koningspaleis wat nou een van die rykste museums wêreldwyd huisves. Die reusagtige glaspiramide in die binnehof is deur die Chinees-Amerikaanse argitek Ieoh Ming Pei ontwerp. * Die [[Musée des arts et métiers]] toegewy aan wetenskap en tegnologie. * Die '''Pavillon de Marsan''', in die noordelike vleuel van die '''Louvre''', huisves twee museums: Die '''Musée des Arts Décoratifs''' en die '''Musée des Arts de la Mode'''. Meubels, sierade, tapyte, klere en ander voorwerpe uit die verlede word hier vertoon. * Die [[Musée d'Orsay]] is 'n voormalige stasiegebou – die '''Gare d'Orsay''' – wat nou een van die grootste en belangrikste museums van Parys huisves. Sy versamelings stel die kuns van die jare 1848 tot 1914 ten toon en word deur wisselende uitstallings aangevul. * 'n Voormalige herehuis uit die 17de eeu, die '''Hôtel Salé''', huisves die '''Musée Picasso'''. Die naam van die herehuis verwys na sy oorspronklike eienaar, Pierre Aubert, Seigneur de Fontenay, wat verantwoordelik is vir die belasting op sout, die sogenaamde ''gabelle''. Die herehuis word in die jare 1656 tot 1659 deur die argitek Jean de Bouiller in die tipiese boustyl van die stadswyk Marais opgerig. Die huis word in 1964 deur die stad Parys gekoop, en in die jaar 1974 word die besluit geneem om die Picasso-museum in die Hôtel te huisves. Die museum word in 1985 geopen. Meer as 200 skilderye, 150 beeldhouwerke, 3&nbsp;000 tekeninge en prente van [[Pablo Picasso]] kan hier bewonder word. * Die '''Musée Rodin''' in die Hôtel Biron, 'n meesterlike voorbeeld van die Rocaille-boustyl en voormalige stadspaleis uit die 19de eeu, vertoon die grootste kunswerke van die beroemde beeldhouer soos ''Les Bourgeois de Calais'', ''La Porte de l'Enfer'', ''Le Penseur'' en ''Balzac''. * Die '''Museum vir Natuurgeskiedenis – Grande Galerie de l'Évolution''' beskik oor aansienlike versamelings fossiele en diergeraamtes, halfedelgesteentes (die grootste van sy soort wêreldwyd), reusagtige kristalle en meteoriete. * Die '''Stad van die Wetenskap en die Nywerheid van La Villette ([[Cité des Sciences et de l'Industrie|Cité des Sciences et de l'Industrie de la Villette]])''' bied 'n reeks permanente en wisselende uitstallings, mediateke, 'n planetarium, die Géode met sy hipermoderne rolprentteater en 'n [[duikboot]] wat nou as museum dien. Die omliggende park van 55&nbsp;ha huisves 'n aantal kulturele instellings soos die Stad van die Musiek (Cité de la Musique). * Die '''Musée Carnavalet''' in die historiese Hôtel Carnavalet behandel die geskiedenis van Parys van die prehistoriese tydperk tot by die 18de eeu. Hier word die ou sleutels van die [[Bastille]], die Verklaring van Menseregte uit die jaar 1789 en ander voorwerpe en dokumente bewaar. * Die [[Musée du quai Branly]] behandel die etniese kuns en kultuur van Afrika, Oseanië en Amerika. Die museum met 'n oppervlak van 39&nbsp;000 vierkante meter, wat deur die argitek Jean Nouvel ontwerp is, is naby die Eiffeltoring geleë en op 20 Junie 2006 deur die Staatspresident [[Jacques Chirac]] ingewy. Sy kunswerke kom oorspronklik uit die Musée de l'Homme en die Musée national d'Arts d'Afrique et d'Océanie; ander objekte is aangekoop of skenkings. == Vermaak == * Die ''Grand Rex'', opgerig in 1931, is die grootste rolprentteater in [[Europa]] met 2&nbsp;650 sitplekke, ontwerp in die [[Art Deco|Art Deco-styl]] en geleë op boulevard Poissonnière. == Winkelhoofstad == [[Lêer:GrandRexFacade 90ans.jpg|duimnael|links|Die Grand Rex-rolprentteater, een van Parys se Art Deco-juwele]] [[Lêer:Galerie Lafayette Haussmann Dome.jpg|duimnael|Kerstyd in die Groot Koepelsaal van die afdelingswinkel Galeries Lafayette]] Sestig persent van jaarliks meer as dertig miljoen toeriste, wat 'n besoek aan die Frane hoofstad bring, noem inkopiebesoeke as die hoofrede vir hul reis.<ref>{{en}} [https://press.parisinfo.com/themes/paris-lifestyle/paris-shopping ''Paris Convention and Visitors Bureau: Paris Shopping. Besoek op 12 Maart 2019'']</ref> Met sowat 62&nbsp;000 winkels – waarvan sowat 5&nbsp;500 binne die prêt-à-porter-segment val – maak Parys daarop aanspraak om Europa se hoofstad van handel, mode en kreatiwiteit te wees. Die groot [[afdelingswinkel]]s van Parys is tydens die 19de eeu gestig – die oudste van hulle is ''[[Le Bon Marché]]'' – en bied 'n oordaad van artikels vir elke smaak. Die indrukwekkendstes is ''[[Galeries Lafayette|Les Galeries Lafayette]]'' en ''Le Printemps'' met sy opvallende koepel op die Boulevard Haussmann. ''Le Bon Marché'' en ''[[La Samaritaine]]'' bekoor bowendien deur hulle argitektuur. ''Tati'' bied die laagste pryse. Die internasionale winkelsentrum ''Val d'Europe'' is 'n voorbeeld van 'n hipermoderne inkopiesentrum. Parys beskik daarnaas oor 'n aantal passages (winkelsentra met 'n oordekte wandellaan as middelpunt) wat as die voorlopers van moderne afdelingswinkels beskou word. Tydens hul bloeityd in die 19de eeu was daar 'n honderdtal passages in die Franse hoofstad, en by drie van hulle wat vandag nog bestaan moet die toeris 'n besoek aflê. Die ''Passage Jouffroy'' huisves die wasbeeldemuseum ''Musée Grévin'', terwyl die elegante neoklassisistiese ''Galerie Vivienne'' met sy spieëldekorasies en skilderye in die Pompejaanse styl onder meer 'n winkel van die bekende mode-ontwerper Jean-Paul Gaultier huisves. Die ''Passage des Panoramas'' is die oudste in Parys. == Infrastruktuur == === Straatname === [[Lêer:Plaque place Reine Astrid Paris 2.jpg|duimnael|links|Parys se befaamde blou emaljeborde wat straatname (en dikwels bykomende inligting) aandui]] Eeue lank was Parys vir besoekers 'n doolhof met nou en vuil straatjies wat geen name gedra het nie en huise wat nie genommer was nie. In die 15de eeu is daarmee begin om winkels met betreklik groot metaalborde te merk wat aan metaalstange opgehang is. Teen die middel van die 18de eeu is winkels van kleiner plakkette voorsien wat oor hul deure of teen hul fasades aangebring is en waarvan historiese voorbeelde in die ''Musée Carnavelet'' besigtig kan word. Straatname, soos hulle vandag bekend is, het eers vanaf 1728 verpligtend geword – aanvanklik net vir straatkruisings, maar kort voor lank is borde met straatname dwarsoor die stadsgebied aangebring. Parys se befaamde blou emaljeborde het hul verskyning in 1844 gemaak. In enkele historiese kwartiere soos [[Le Marais]] is oor die blou borde nog die ou straatname te sien wat in die klip van huisfasades gebeitel is. Baie Paryse strate is verskeie kere hernoem. So is in die tyd van die Franse Rewolusie alle straatname met godsdienstige of monargistiese agtergrond verwyder. Die ''Rue de Berlin'' is om politieke redes ná die Eerste Wêreldoorlog hernoem tot ''Rue de Liège''. Soms het ook plaaslike bewoners op naamwysigings aangedring – soos in die rooiligbuurt rondom die ''Rue Poil-au-Coin'' ('n straatnaam wat opsigself as aanstootlik ervaar is omdat dit as "Straat van die Harige Agterste" vertaal kan word), tans bekend as ''Rue Pélicain''. === Lig in die «Stad van Ligte» === In 1318 kon daar nog nouliks sprake wees van 'n "Stad van Ligte" nie – tenminste nie gemeet aan die aantal openbare lanterne. In totaal was daar drie – een voor die vesting ''Grand Châtelet'' (wat destyds as gevangenis gedien het), een by die Nesle-toring (geleë langs die Seine by die mees westelike punt van die stadsmuur vir die oriëntasie van skepe) en een by die begraafplaas ''Cimetière des Innocents'' – die "Lantern van oorledenes". Hoe meer straatrowers en moordenaars die duisternis die duisternis hul skuilplek gemak het, hoe meer het 'n behoefte aan een of ander vorm van straatbeligting ontstaan. In die eerste helfte van die 16de eeu – tydens die regentskap van die konings Lodewyk XII, Frans I en Hendrik II – is Parysenaars verplig om tenminste een venster straatkant toe met 'n [[kers]] te verlig. Desondanks is elke nag 'n gemiddeld van vyftien mense op Paryse strate vermoor.<ref>{{de}} Lisa Davidson & Elizabeth Ayre: ''Der National Geographic Traveler Paris''. Tweede hersiene uitgawe. Hamburg: National Geographic Deutschland 2004, bl. 108</ref> So is in 1662 'n mobiele beligtingstelsel ingevoer waarvoor nagwagters aangestel is om nagtelike voetpatrollies te hou. Waar moontlik, is Parysenaars op pad huis toe van wagters met fakkels of olielampe begelei. Vir hierdie diens moes betaal word na gelang van die brandstof wat verbruik is. Koning Lodewyk XIV het tydens sy regentskap (tussen 1643 en 1715) sowat 3&nbsp;000 straatlanterns laat installeer wat geleidelik deur olielampe vervang is. In 1837 was daar reeds 37&nbsp;000 van hulle. 240 lampaanstekers is aangestel om die lampe binne 'n driekwart uur na sononder aan te steek. In die Restourasietydperk is met die installasie van gaslampe begin. In 1845 was daar reeds sowat 8&nbsp;000 van hierdie lampe. Die eerste elektriese straatbeligting is in 1878 op die plein ''Place de l'Opéra'' geïnstalleer. Die mees onlangse tegniese innovasie is [[halogeen]]lampe wat onder meer gebruik word om die beeldhouwerke en ander argitektoniese besonderhede en versierings van brûe kunsvol te belig. Die Eiffeltoring is 'n uitsondering – dit word nie volgens die tradisionele manier met vloedligte van buite belig nie, maar van binne. === Onderwys === Parys is die tuiste van gesogte universiteite in wetenskap en tegnologie ([[Conservatoire national des arts et métiers]], [[Institut polytechnique de Paris]], [[Universiteit Paris Cité]], [[Universiteit Parys-Saclay]], [[Sorbonne Universiteit]]), politieke wetenskap ([[Institut d’études politiques de Paris|Sciences Po]]),<ref>{{fr}} [https://www.planetegrandesecoles.com/classement-qs-2024-politics Classement QS 2024 : Sciences Po devient la 2ème meilleure université mondiale en “Politics”]</ref> bestuur ([[HEC Paris]], [[ESSEC Business School]], [[ESCP Business School]], [[INSEAD]])<ref>{{fr}} [https://rankings.ft.com/rankings/2954/european-business-school-rankings-2023 European Business School Rankings 2023]</ref> en ook verskeie dissiplines ([[PSL Research University]]).<ref>{{en}} [https://www.shanghairanking.com/rankings/arwu/2023 2023 Academic Ranking of World Universities]</ref> === Vervoer === [[Lêer:Le Ciel de Paris restaurant, Tour Montparnasse, Paris 20 May 2014.jpg|duimnael|''Le Ciel de Paris'' – die "Hemel van Parys" – is 'n treffende naam vir 'n restaurant in die wolkekrabber ''[[Tour Montparnasse]]'', tans die tweede hoogste gebou in Frankryk]] Parys en die omliggende [[Île-de-France]] beskik oor drie internasionale lughawens met jaarliks meer as 100 miljoen passasiers – '''[[Roissy-Charles de Gaulle]]''' (sowat 25&nbsp;km noord van Parys, met 61,6 miljoen passasiers in 2012), '''Orly''' (14&nbsp;km suid van Parys, met 27,2 miljoen passasiers in 2012) en '''Parys-Beauvais''' (84&nbsp;km noord van Parys naby Beauvais in [[Pikardië]], met 3,9 miljoen passasiers in 2012). Die lughawe Charles de Gaulle is die derde grootste en Orly die negende grootste in Europa. Die ses stasies van die Franse Spoorweë (Société nationale des Chemins de Fer Français, SNCF) is '''Gare du Nord''', '''Gare de l'Est''', '''Gare de [[Lyon]]''', '''Gare d'Austerlitz''', '''Gare Montparnasse''' en '''Gare Saint-Lazare'''. Openbare vervoerdienste word deur die RATP verskaf (Métro, busse, tramway en RER). Die stadstreine van die RER (Réseau Express Régional) beskik oor vyf linies wat tussen 5:30 en 0:30 uur ry. Die Paryse Métropolitain is deur die ingenieur Fulgence Bienvenue ontwerp, maar dit is die kunstenaars wat die stasies tot kunswerke veral in die Art Déco-styl omskep. Vandag is daar nog sowat 90 van hierdie Art déco-pawiljoene. Die [[Paryse Metro|Métro]] of Paryse moltrein, met veertien linies, sowat driehonderd stasies en 'n netwerk van sowat 200 kilometer, is die belangrikste openbare vervoermiddel met daagliks sowat vyf miljoen passasiers. Tegelykertyd is dit 'n soort Parys in 'n neutedop. In spitstye wemel dit van duisende beroepsmense, maar vir die grootste deel van die dag is dit die wêreld van die dakloses ('''les clochards''' of '''les sans-abri'''), die musikante en kleinhandelaars. == Sport == [[Lêer:Germany vs Poland 0-0 (27103531294) (cropped).jpg|duimnael|Binnekant van die [[Stade de France]] in [[Saint-Denis]], net noord van Parys]] [[Lêer:Paris Parc des Princes 1.jpg|duimnael|Binnekant van [[Parc des Princes]] in Parys]] [[Lêer:Roland Garros 02.JPG|duimnael|Die Roland Garros-stadion, waar jaarliks die [[Franse Ope]] gehou word]] Parys is een van min stede wat reeds drie keer die [[Olimpiese Somerspele]] aangebied het: [[Olimpiese Somerspele 1900|1900]], [[Olimpiese Somerspele 1924|1924]] en [[Olimpiese Somerspele 2024]], waarmee dit net ná Londen die tweede stad wêreldwyd geword het om drie Olimpiese Somerspele te huisves. Die [[Tour de France]], die bekendste en belangrikste fietswedren ter wêreld, begin en eindig tradisioneel in Parys. Net tydens spesiale geleenthede begin of eindig dit elders. === Rugby === Van Parys se bekende [[rugby]]spanne sluit in Racing 92 en Stade Français. Internasionale wedstryde word op die [[Stade de France]] in [[Saint-Denis]], net noord van Parys, gespeel. Die eindstryd van die [[Rugbywêreldbeker 2007]] tussen die [[Springbokke]] van [[Suid-Afrika]] en die [[Engelse nasionale rugbyspan]] is op 20 Oktober 2007 hier beslis, en deur die Springbokke met 15–6 gewen. Die [[Rugbywêreldbeker 2023]]-eindstryd, wat die Springbokke teen die [[Nieu-Seeland]]e [[All Blacks]] met 12–11 kon wen, is ook hier beslis, dié keer op 28 Oktober. Die Stade de France word tydens die [[Sesnasies-toernooi]] as [[Franse nasionale rugbyspan|Frankryk]] se tuisstadion gebruik. Parys was een van twee Franse gasheerstede tydens die [[Vrouerugbywêreldbeker 2014]]. === Sokker === Die Paryse [[Paris Saint-Germain]] is een van die [[Ligue 1]] se suksesvolste [[sokker]]spanne. Hulle het die liga reeds nege keer gewen en agt keer as naaswenner geëindig. Hul tuisstadion is die [[Parc des Princes]]. Die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1938]] se eindstryd is op die Paryse Stade Olympique de Colombes gespeel, terwyl die eindstryd van beide die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998]] en [[Europese Sokkerkampioenskap 2016]] op die Stade de France gehou is. Daarnas was Parys ook een van die Franse gasheerstede tydens die [[Vrouesokkerwêreldbeker 2019]]. === Tennis === Tussen middel-Mei en vroeg-Junie word vir twee weke een van die mees prestigeryke kampioenskappe in [[tennis]] aangebied: Die [[Franse Ope]]. Dit vorm saam met die [[Australiese Ope (tennis)|Australiese Ope]], [[Wimbledon-kampioenskap]] en [[VSA Ope (tennis)|VSA Ope]] die vier "[[Grand Slam (tennis)|Grand Slam]]"-toernooie van elke jaar. == Internasionale verhoudings == Die Italiaanse hoofstad [[Rome]] is tans die enigste amptelike susterstad van Parys. Met ander metropole en stede is nogtans ooreenkomste oor samewerking en vriendskaplike verhoudinge onderteken. === Susterstede === * {{vlagikoon|Italië}} [[Rome]], [[Italië]], sedert 1956.<ref name="Susterstede">{{fr}} {{cite web|url=https://api-site.paris.fr/images/74497 |publisher=Mairie de Paris |accessdate=14 Desember 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211214140538/https://api-site.paris.fr/images/74497|title=International relations: special partners |archive-date=14 Desember 2021 |url-status=dead}}</ref> === Vennootskappe === {{columns-list|3| * {{vlagikoon|Japan}} [[Kioto]], [[Japan]], sedert 1958.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Japan}} [[Tokio]], Japan, sedert 1982.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Egipte}} [[Kaïro]], [[Egipte]], sedert 1985.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Jordanië}} [[Amman]], [[Jordanië]], sedert 1987.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Jemen}} [[Sanaa]], [[Jemen]], sedert 1987.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Duitsland}} [[Berlyn]], [[Duitsland]], sedert 1987.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Suid-Korea}} [[Seoel]], [[Suid-Korea]], sedert 1991.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Rusland}} [[Moskou]], [[Rusland]], sedert 1992.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Libanon}} [[Beiroet]], [[Libanon]], sedert 1992.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Indonesië}} [[Djakarta]], [[Indonesië]], sedert 1995.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Chicago]], [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]], sedert 1996.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Kanada}} [[Quebecstad]], [[Kanada]], sedert 1996.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Verenigde State}} [[San Francisco]], Verenigde State, sedert 1996.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Chili}} [[Santiago de Chile]], [[Chili]], sedert 1997.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Georgië}} [[Tbilisi]], [[Georgië]], sedert 1997.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Saoedi-Arabië}} [[Riaad]], [[Saoedi-Arabië]], sedert 1997.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Volksrepubliek China}} [[Beijing]], [[Volksrepubliek China]], sedert 1997.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Rusland}} [[Sint Petersburg]], Rusland, sedert 1997.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Tsjeggië}} [[Praag]], [[Tsjeggië]], sedert 1997.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Portugal}} [[Lissabon]], [[Portugal]], sedert 1998.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Bulgarye}} [[Sofia]], [[Bulgarye]], sedert 1998.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Australië}} [[Sydney]], [[Australië]], sedert 1998.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Armenië}} [[Jerewan]], [[Armenië]], sedert 1998.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Meksiko}} [[Meksikostad]], [[Meksiko]], sedert 1999.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Pole}} [[Warskou]], [[Pole]], sedert 1999.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Washington, D.C.]], Verenigde State, sedert 2000.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Spanje}} [[Madrid]], [[Spanje]], sedert 2000.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Griekeland}} [[Athene]], [[Griekeland]], sedert 2000.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Verenigde Koninkryk}} [[Londen]], [[Verenigde Koninkryk]], sedert 2001.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Switserland}} [[Genève]], [[Switserland]], sedert 2002.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Algerië}} [[Algiers]], [[Algerië]], sedert 2003.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Brasilië}} [[São Paulo]], [[Brasilië]], sedert 2004.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Senegal}} [[Dakar]], [[Senegal]], sedert 2011.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Armenië}} [[Jerewan]], [[Armenië]], sedert 2011.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Nederland}} [[Amsterdam]], [[Nederland]], sedert 2013.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Uruguay}} [[Montevideo]], [[Uruguay]], sedert 2013.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Meksiko}} [[Meksikostad]], [[Meksiko]], sedert 2014.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Suid-Korea}} [[Seoel]], [[Suid-Korea]], sedert 2014.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Italië}} [[Rome]], [[Italië]], sedert 2014.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Demokratiese Republiek die Kongo}} [[Kinshasa]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], sedert 2014.<ref name="Susterstede" /> * {{vlagikoon|Republiek die Kongo}} [[Brazzaville]], [[Republiek die Kongo]], sedert 2015.<ref name="Susterstede" /> }} == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|Paris}} {{Wikt|Parys}} ; Amptelike webwerwe ---- * {{en}} {{Wikivoyage|Paris|Parys}} * {{fr}} [http://www.paris.fr/ Amptelike webwerf] * {{fr}} [http://www.paris.culture.fr/ Die antieke Parys] * {{en}} {{fr}} [http://whc.unesco.org/sites/600.htm Amptelike Unesco-bladsy] ; Ensiklopediese inligting ---- * {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Paris|title=Paris|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=16 Mei 2024}} ; Privaat webwerwe ---- * {{en}} [https://bonjourparis.com/history/ ''Bonjour Paris – The Insider's Guide''] ; Reisgidse ---- * {{en}} [https://www.architecturaldigest.com/paris-travel-guide ''Architectural Digest: Paris Travel Guide''] * {{en}} [https://theculturetrip.com/europe/france/paris/articles/karl-lagerfelds-paris-where-to-shop-see-and-eat-in-the-capital/ ''Karl Lagerfeld’s Paris: Where To Visit, Shop and Eat in the French Capital''] ; Media ---- * {{fr}} [https://www.youtube.com/watch?v=ODSe4CqVxNU ''YouTube.com: Des Racines et des Ailes – Quand Paris s'appelait Lutèce (Toe Parys nog as Lutetia bekendgestaan het)''] {{Départements van Frankryk}} {{Hoofstede in Europa}} {{Prefekture van departemente in Frankryk}} {{Normdata}} {{Voorbladster}} [[Kategorie:Parys| ]] [[Kategorie:Nedersettings in Île-de-France]] [[Kategorie:Wêrelderfenisgebiede in Frankryk]] tnsejxrwiyfbcmzvyonn6eoc4fz838e 10 13882 2911681 2911044 2026-06-15T21:25:10Z SpesBona 2720 Onlangs oorledenes hersien 2911681 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Pope Leo XIV 3 (3x4 cropped) (2).jpg|regs|140px|Pous Leo XIV]] * Die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|23ste FIFA Sokker-Wêreldbeker]] duur voort met die groepfase in verskeie stede van [[Kanada]], [[Meksiko]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]], die drie gasheerlande. * Die [[T20I-vrouewêreldbeker 2026|tiende T20I-vrouewêreldbeker]] duur voort met die eerste rondte in verskeie stede van [[Engeland]], die gasheerland. * '''[[Pous Leo XIV]]''' publiseer sy eerste ensikliek ''[[Magnifica Humanitas]]'', waarin hy die verhouding tussen mense en [[kunsmatige intelligensie]] bespreek. * Die [[Verenigde Arabiese Emirate]], een van die wêreld se belangrikste [[ruolie]]uitvoerlande, verlaat die [[OPUL|Organisasie van Petroleumuitvoerlande]] (OPUL). * Die [[Tisza-party]] onder [[Péter Magyar]] wen tydens die [[Hongarye|Hongaarse]] parlementsverkiesing 'n volstrekte meerderheid en beëindig 16 jaar se heerskappy deur [[Viktor Orbán]] se [[Fidesz]]-party. <div class="itn-footer" style="margin-top: 0.5em;"> '''Voortdurend:''' [[Russiese inval in Oekraïne sedert 2022|Russiese inval in Oekraïne]] • [[Iran-oorlog in 2026|Iran-oorlog]] • [[Soedanese burgeroorlog (2023-hede)|Soedanese burgeroorlog]]<br /> '''[[:Kategorie:Sterftes_in_{{CURRENTYEAR}}|Onlangs oorlede]]:''' [[Ted Turner]] • [[Festus Mogae]] • [[David Burke (Britse akteur)|David Burke]] • [[Portchie]] • [[Abdullah Ibrahim]] </div> <noinclude> [[Kategorie:Voorbladsjablone]] </noinclude> 3qb5v27wb7q48tw4blans27zutis0b0 0 17107 2911717 2888420 2026-06-16T05:49:37Z Jcb 223 2911717 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Land |noem_naam = Republiek Paraguay |volle_naam = <small>''República del Paraguay'' ([[Spaans]])<br />''Paraguái Tavakuairetã'' ([[Guaraní]])</small> |algemene_naam = Paraguay |beeld_vlag = Flag of Paraguay.svg |beeld_wapen = Coat of arms of Paraguay.svg |simbool_tipe = Wapen |beeld_kaart = Paraguay (orthographic projection).svg |leuse = ''Paz y justicia''<br /><small>''(Spaans vir: "Vrede en Geregtigheid")''</small> |volkslied = ''[[Paraguayos, República o Muerte]]''<br /><small>''(Spaans vir: "Paraguane, republiek of dood")''</small><br /><center>[[Lêer:Paraguayan National Anthem.oga]]</center> |amptelike_tale = [[Spaans]] en [[Guaraní]] |hoofstad = [[Asunción]] {{Koördinate|25|16|S|57|40|W}} |latd = 25 |latm = 16 |latNS = S |longd = 57 |longm = 40 |longEW = W |grootste_stad = [[Asunción]] |regeringsvorm = Unitêre presidensiële<br />grondwetlike [[republiek]] |leiertitels = <br />• [[President]]<br />• [[Adjunkpresident]] |leiername = [[Santiago Peña]]<br />[[Pedro Allian]] |oppervlak_rang = 61^ste |oppervlak_grootte = |oppervlak = 406&nbsp;752<ref name="CIA">{{en}} {{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/paraguay|title=Paraguay|publisher=[[Central Intelligence Agency]]|accessdate=17 Desember 2025|archive-date=19 Desember 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20251219052332/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/paraguay/|url-status=dead}}</ref> |oppervlakmi² = 157&nbsp;048 |persent_water = 2,6 |bevolking_skatting = 7&nbsp;522&nbsp;549<ref name="CIA" /> |bevolking_skatting_jaar = 2024 |bevolking_rang = 104^de |bevolking_sensus = 6&nbsp;109&nbsp;903<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.ine.gov.py/censo2022/documentos/1%20Resultados%20finales%20poblacion.pdf |title=Paraguay Census 2022 – Final Results |publisher=Nasionale Statistiekinstituut |accessdate=21 Augustus 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240821200237/https://www.ine.gov.py/censo2022/documentos/1%20Resultados%20finales%20poblacion.pdf |archive-date=21 August 2024 |url-status=dead}}</ref> |bevolking_sensus_jaar = 2022 |bevolkingsdigtheid = 18,5 |bevolkingsdigtheidmi² = 47,9 |bevolkingsdigtheidrang = 223^ste |BBP_PPP = $136,442&nbsp;miljard<ref name=imf2>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/en/publications/weo/weo-database/2025/april/weo-report?c=288&s=NGDPD,PPPGDP,NGDPDPC,PPPPC&sy=2019&ey=2026&ssm=0&scsm=1&ssd=1&scc=1&ssc=1&sic=0&sort=country&ds=.&br=0 |title=Paraguay |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |date=April 2025 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> |BBP_PPP_rang = 96^ste |BBP_PPP_jaar = 2025 |BBP_PPP_per_kapita = $19&nbsp;571<ref name="imf2" /> |BBP_PPP_per_kapita_rang = 84^ste |BBP = $45,465&nbsp;miljard<ref name="imf2" /> |BBP_rang = 96^ste |BBP_jaar = 2025 |BBP_per_kapita = $6&nbsp;522<ref name="imf2" /> |BBP_per_kapita_rang = 93^ste |onafhanklikheidstipe = • Verklaar<br />• Erken<br />• Huidige grondwet |onafhanklikheidsgebeure = |onafhanklikheidsdatums = van [[Spanje]]<br />[[14 Mei]] [[1811]]<br />[[25 November]] [[1842]]<br />[[20 Junie]] [[1992]] |MOI = {{wins}} 0,756<ref name="MOI">{{en}} {{cite web |url=https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf |title=Human Development Report 2025 |publisher=United Nations Development Programme |date=6 Mei 2025 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> |MOI_rang = 99^ste |MOI_jaar = 2023 |MOI_kategorie = {{kleur|#090|hoog}} |Gini = 44,2<ref>{{en}} {{cite web |url=https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI?locations=PY |title=Gini index – Paraguay |publisher=[[Wêreldbank]] |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> |Gini_rang = |Gini_jaar = 2024 |Gini_kategorie = {{kleur|#e0584e|hoog}} |geldeenheid = [[Paraguaanse guaraní|Guaraní]] |geldeenheid_kode = PYG |land_kode = PY |tydsone = PYT |utc_afwyking = [[UTC-04:00|-4]] |tydsone_somer = PYST |utc_afwyking_DST = [[UTC-03:00|-3]] |internet_domein = [[.py]] |skakelkode = 595 |voetskrif = }} '''Paraguay''' ([[Spaans]]: [paɾaˈɣwaj], {{Audio|Es-Paraguay.ogg|luister}}; [[Guaraní]]: ''Paraguái'', [paɾaˈɰwaj]), amptelik die '''Republiek Paraguay''' (Spaans: ''República del Paraguay''; Guaraní: ''Paraguái Tavakuairetã''), is 'n [[landingeslote land]] in Sentraal-[[Suid-Amerika]]. Dit grens in die noorde aan [[Bolivië]], in die ooste aan [[Brasilië]] en in die suide en weste aan [[Argentinië]]. Paraguay beslaan 'n oppervlakte van 406&nbsp;752&nbsp;km² en het in 2024 'n bevolking van 7&nbsp;522&nbsp;549 gehad. Die [[hoofstad]] is [[Asunción]] en die [[geld]]eenheid die [[Paraguaanse guaraní|guaraní]]. Die [[Amptelike taal|amptelike tale]] is Spaans en Guaraní.<ref name="CIA" /> [[Lêer:Satellite image of Paraguay in January 2003.jpg|duimnael|links|[[Nasa]]-satellietbeeld van Paraguay]] Die inheemse [[Guaraní (volk)|Guaraní]] het ten minste 'n 1&nbsp;000 jaar lank in die ooste van die huidige Paraguay gewoon voordat die [[Spanje|Spaanse]] [[conquistador]]es in 1524 in dié gebied aangekom het. Die stad Asunción is in 1537 as die eerste hoofstad van die Visekoninkryk Río de la Plata binne die [[Spaanse Ryk]] gestig.<ref>{{es}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/mundo/noticias-america-latina-40920828 |title=Paraguay: cómo Asunción se convirtió en "madre" de más de 70 ciudades de Sudamérica hace 480 años |publisher=[[BBC]] |author=Ana Pais |date=15 Augustus 2017 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Gedurende die 17de eeu was Paraguay die sentrum van [[Jesuïet]]e-missies waar die [[Inheemse volke|inheemse mense]] gekersten en aan die Europese kultuur blootgestel is.<ref>{{en}} {{cite book |author=Philip Caraman |title=The Lost Paradise: The Jesuit republic in South America |publisher=Seabury Press |location=New York |year=1976}}</ref> Ná die uitsetting van die Jesuïete uit Spaanse gebiede in 1767 het Paraguay toenemend 'n perifere kolonie geword. Ná sy onafhanklikwording van Spanje in die vroeë 18de eeu is Paraguay deur 'n aantal outoritêre regimes geregeer. Dié tydperk het met die verwoestende [[Paraguaanse Oorlog]] (1864–1870) geëindig, waartydens die land die helfte van sy bevolking en sowat 25-33% van sy grondgebied verloor het. In die 20ste eeu het nog 'n belangrike internasionale konflik Paraguay in die gesig gestaar – die [[Chaco-oorlog]] (1932–1935) teen Bolivië – wat Paraguay gewen het. Daarop het 'n aantal militêre diktatorskappe gevolg met die hoogtepunt tydens die 35-jarige regime van [[Alfredo Stroessner]], wat in 1989 deur 'n militêre staatsgreep omvergewerp is. Dit het die begin van Paraguay se demokratiese tydperk ingelui. Paraguay is 'n [[ontwikkelende land]] en op die 99ste plek in die [[menslike-ontwikkelingsindeks]] gelys<ref name="MOI" /> met die sewende hoogste [[Lys van lande volgens BBP (koopkragpariteit) per capita|BBP (koopkragpariteit) per capita]] in Suid-Amerika. In 2024 was dit een van die vinnigs groeiende ekonomieë in die [[Westelike Halfrond]] wat staat maak op die uitvoering van [[elektrisiteit]], [[beesvleis]] en [[Sojaboon|sojabone]], asook vervaardiging en konstruksie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://americasquarterly.org/article/paraguays-boom/ |title=Paraguay’s Boom Has Yet to Fully Deliver |publisher=Americas Quarterly |author=Laurence Blair |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Paraguay is een van die wêreld se voorste uitvoerders van [[hidroëlektrisiteit]]; die [[Itaipudam]] in die [[Río Paraná]] op die grens met Brasilië is die derde grootste hidroëlektriese aanleg ter wêreld volgens opgewekte krag. Paraguay is 'n stigterslid van [[Mercosur]], die [[Verenigde Nasies]], die [[Organisasie van Amerikaanse Lande]], die [[Unie van Suid-Amerikaanse Nasies]] (UNASUR), die [[Beweging van Onverbonde Lande]], die [[Riogroep]] en die [[Limagroep]]. Daarbenewens is beide die [[CONMEBOL|Suid-Amerikaanse Sokkerkonfederasie]] en [[Suid-Amerika Rugby]] in die metropolitaanse gebied Asunción gesetel. Die meerderheid van die 7,5 miljoen Paraguane is ''[[mestizo|mestizo's]]'' met die Guaraní-kultuur wat sy groot invloed kon bewaar; meer as 90% van die bevolking praat die een of ander Guaraní-[[dialek]] saam met Spaans — die hoogste vlak aan vlotheid van 'n [[Inheemse tale van die Amerikas|inheemse taal]] in [[Latyns-Amerika]].<ref>{{en}} {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Paraguay|title=Paraguay|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Volgens 'n Positiewe Ervaringsindeks van 2014, gebaseer op wêreldwye opnames, is Paraguay "die wêreld se gelukkigste plek",<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nbcnews.com/health/health-news/worlds-happiest-country-would-you-believe-paraguay-n110981 |title=World's Happiest Country? Would You Believe Paraguay? |publisher=[[NBC]] |date=21 Mei 2014 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> en was in 2024 in die 24ste plek van die [[Wêreldgeluksverslag]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://worldscorecard.com/country-rankings/world-happiness-report-by-country/ |title=World Happiness Report by Country |publisher=World Scorecard |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> == Etimologie == Die oorsprong van die naam "Paraguay" is onduidelik. Volgens 'n teorie is dié naam ontleen aan die [[Guaraní]]-woorde ''paraguá'' "veerkroon" en ''y'' "water", dus sou ''paraguaí'' "veerkroon van waters" beteken.<ref>{{es}} {{cite dictionary |author=Antonio Ruiz de Montoya |year=1876 |title=Paraguá |dictionary=Vocabulario y tesoro de la lengua Guarani (ó mas bien Tupi) |volume=2 |page=263 |url=http://archive.org/details/gramaticaydiccio02ruiz}}</ref> Volgens 'n ander teorie is die naam afgelei van die [[Payaguá (volk)|Payaguá]],<ref>{{en}} {{cite web |url=http://lcweb2.loc.gov/frd/cs/profiles/Paraguay.pdf |title=Paraguay |publisher=[[Biblioteek van die VSA-kongres]] |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> wat na die [[Río Paraguay]] as ''Payaguá-y'' verwys het of "rivier van die Payaguás" soos die [[Guaraní (volk)|Guaraní]] dit genoem het en waarvandaan die landsnaam ontleen is; of dat, ook van die Guaraní, ''para'' "meer" sou beteken, ''gua'' "ontstaan" en ''y'' "rivier", waarvolgens Paraguay "rivier wat geboorte gee aan die see" sou beteken.<ref>{{en}} {{cite book|last1=Nickson|first1=Andrew R.|last2=Kolinski|first2=Charles J.|title=Historical Dictionary of Paraguay|url=https://books.google.com/books?id=skV7AAAAMAAJ|publisher=Scarecrow Press|year=1993|isbn=978-0-8108-2643-4|accessdate=20 Oktober 2022|archive-date=20 Oktober 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221020212325/https://books.google.com.br/books/about/Historical_Dictionary_of_Paraguay.html?id=skV7AAAAMAAJ&redir_esc=y|url-status=live}}</ref> == Geskiedenis == === Vroeë geskiedenis === [[Lêer:Cerâmica Tupi-Guarani 5.jpg|duimnael|Guaraní-[[keramiek]]]] Verskeie [[Indiane|Indiaanse volke]] het voor die Europese setlaars reeds in die gebied van die huidige Paraguay gewoon. In die weste was die [[Tupí-Guaraní-tale|Tupí-Guaraní-volke]], in die ooste die [[Arawaktale|Arawake]], Guaicurú, Mataco-Mataguayo, Chamacoco, Angaite en Lengua. Volgens skattings het sowat 280&nbsp;000 mense met die aankoms van die Europeërs in die gebied gewoon.<ref name="Zeuske">{{de}} {{cite journal |author=Max Zeuske |title=Paraguay |editor=Walter Markov |work=Weltgeschichte – Die Länder der Erde von A bis Z |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1967 |pages=552v}}</ref> Die Aché-Indiane, wat vandag die subtropiese ooste bewoon, word as die nakomelinge van Oos-Paraguay se oorspronklike bevolking beskou. Rondom 500 v.c. het [[Guaraní (volk)|Guaraní-groepe]] uit die [[Amasonerivier|Amasonegebied]] hulle in die huidige Paraguay gevestig, die gebiede langs die riviervlaktes beset, daar hulle aanplantings gedoen en die Aché-voorsate na die hoër liggende bosgebiede verdryf. Vandag word hulle taal as 'n Tupí-Guaraní-taal beskou; vermoedelik het die Aché hierdie taal aangeneem.<ref>{{de}} {{cite web |url=http://cms.dipm.de/DIPM-Suedamerika/Einsatzgebiete/Indianerstaemme.html |title=Indianerstämme |publisher=Deutsche Indianer Pionier Mission |accessdate=28 Maart 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090328034650/http://cms.dipm.de/DIPM-Suedamerika/Einsatzgebiete/Indianerstaemme.html |archive-date=28 Maart 2009 |url-status=dead}}</ref> === Koloniale tydperk === ==== Spaanse verowering ==== [[Lêer:Paraguay - O Prov de Rio de la Plata - cum regionibus adiacentibus Tvcvman et Sta. Cruz de la Sierra - ca 1600.jpg|duimnael|'n Historiese kaart van Paraguay deur Josse de Hondt, ca. 1600]] Volgens bewerings was Juan de Solis die eerste Europeër wat die gebied van die huidige Paraguay betree het en hy het in 1516 dié gebied verken en dit vir die Spaanse kroon opgeëis.<ref>{{fr}} P.F.X. de Charlevoix: ''Histoire du Paraguay, Band 1'' Didot, Giffart, Nyon, Paris 1757.</ref> 'n Ekspedisie onder Sebastiano Caboto het in 1527 die ''Sancti Spiritu''-sending ("Heilige Gees") gestig. Die uiteindelike verowering van die gebied het egter eers in 1537 met die stigting van die vesting [[Asunción|Nuestra Señora Santa María de la Asunción]], die huidige hoofstad van Paraguay langs die [[Río Paraguay]], begin. Dié stad is op 15 Augustus 1537 ([[Mariahemelvaart]]) gestig, vandaar die Spaanse naam. Daarna het veldtogte deur Juan de Ayolas (1537), Domingo Martínez de Irala (1542) en Álvar Núñez Cabeza de Vaca (1543) die Spaanse gebied in 'n westelike rigting uitgebrei.<ref name="Zeuske" /> In 1542 is die gebied by die nuut gestigte Vise-Koninkryk Peru ingelyf. Van 1559 af was die provinsie se politieke administratiewe sentrum die stad [[Sucre|Charcas]]. Gedurende hierdie tyd het die Europese immigrante met die [[Inheemse volke|inheemse bevolking]] gemeng, wat egter as gevolg van nuwe siektes soos [[sifilis]] uitgedun is.<ref>{{en}} [http://www.projectparaguay.com/ch2.htm Paiva Baruja: ''A History of Paraguay'']</ref> ==== Jesuïetesendings ==== [[Lêer:ParaguayTrinidadReduction.jpg|duimnael|Ruïnes van 'n Jesuïete-missie in Trinidad]] In 1588 het [[Jesuïet]]e in die suide van die streek die Guaraní begin kersten. In 1610 is die Jesuïete deur die Spaanse koning [[Filips III van Spanje|Filips III]] vrye teuels gegee en hulle het in die provinsie Guaira begin met die stigting van sendingstasies, groot landbounedersettings, waar die Indiane gekoloniseer is.<ref name="Zeuske" /> Dit was dorpsgemeenskappe vir tot 10&nbsp;000 Guaraní, waar mestizo's en wit setlaars nie toegelaat is nie. Dié Jesuïete-staat, wat oor dele van die huidige Paraguay, Argentinië en Brasilië gestrek het, was amptelik onder Spaanse gesag. Dit het egter oor sy eie owerheid beskik en was vir buitestaanders nie toeganklik nie. Die ekonomiese sukses het afguns en wrok onder Spaanse koloniale beamptes veroorsaak, wat derhalwe aanvalle deur slawejagters nie verhoed het nie.<ref>{{en}} [http://www.projectparaguay.com/ch3.htm Paiva Baruja: ''A History of Paraguay'']</ref> Vervolgens het veral rondom 1721–1725 en 1730–1735 grootskaalse onluste uitgebreek. Die regter José de Antequera y Castro is in 1721 deur die visekoning van Peru na Paraguay ontplooi om die inheemse bevolking te beskerm. Hy het die goewerneur van Paraguay verwyder, die pos self oorgeneem en die regstelsel heringestel, maar hom toe teen die visekoning gewend. In 1725 is hy deur die Jesuïete omvergewerp en in 1731 in Lima tereggestel. In 1730 het Fernando Mompox y Zayas 'n anti-rojalistiese opstand teen die visekoning aangevoer. Verdere onluste het gevolg nadat 'n deel van die Jesuïetesendings ná die ondertekening van die Verdrag van Madrid in 1750 aan die Portugese Brasilië oorhandig sou word. In 1767 is die Jesuïete uiteindelik uit Suid-Amerika verdryf en die sendingstasies ontbind. Die Spaanse kroon het met die gekonfiskeerde eiendom sy staatsfinansies probeer konsolideer.<ref name="Zeuske" /> ==== Verdere ontwikkelinge ==== Die kolonie het die [[Spaanse Ryk]] veral van grondstowwe voorsien. Terselfdertyd was die belasting op invoere redelik hoog, wat tot talle onluste onder die koloniste en Indiane gelei het. In 1776 het Paraguay deel geword van die nuutgestigte Visekoninkryk Río de la Plata, wat ook Argentinië, [[Bolivië]] en [[Uruguay]] ingesluit het.<ref>{{en}} [http://www.projectparaguay.com/ch4.htm Paiva Baruja: ''A History of Paraguay'']</ref> === Onafhanklikheid === ==== Diktatorskap ==== [[Lêer:José Gaspar Rodríguez de Francia.jpg|duimnael|links|upright|José Gaspar Rodríguez de Francia, Paraguay se eerste diktator]] [[Lêer:Map of the Paraguayan War 1864-1870.png|duimnael|Paraguay ná die [[Paraguaanse Oorlog]] (1864–1870)]] In die loop van die Latyns-Amerikaanse onafhanklikheidsbeweging het Argentinië in 1810 eerste sy wegbreek van Spanje verklaar. Paraguay het aanvanklik egter die kant van die moederland gekies en vroeg in 1811 selfs 'n Argentynse veldtog afgeweer. Op 14 Mei 1811 het Paraguay sy onafhanklikheid verklaar, maar nie by die Argentynse Konfederasie aangesluit nie. Die Spaanse goewerneur is afgesit en 'n raad bestaande uit vyf mans het die regering oorgeneem. Kort daarna is hierdie raad met twee konsuls, Fulgencio Yegros en José Gaspar Rodríguez de Francia, vervang, waarvan laasgenoemde in 1814 as president en absolute diktator geseëvier het.<ref name="Frobel 1">{{de}} Frobel: ''Paraguay'', bl. 335</ref> Francia het tot sy dood in 1840 geregeer. Sy bewind is gekenmerk deur die land se isolasie van sy buurlande, waarvolgens die rewolusionêre ontwikkelinge daar min invloed op die Paraguaanse samelewing gehad het. Ter versterking van die regering het Francia in 1824 beslag gelê op kerkeiendom en in 1826 die helfte van Kreoolse grondeienaars se besit gekonfiskeer. Landbou en besighede het onder hom en sy twee opvolgers 'n groot opswaai getoon, waarvolgens die land teen die middel van die 19de eeu een van die mees ontwikkelde Suid-Amerikaanse lande geword het.<ref name="Zeuske" /> Ná 'n kort [[interregnum]] het Francia se neef Carlos Antonio López die bewind in 1841 oorgeneem. Hy het dit aanvanklik met Mariano Roque Alonso gedeel, voordat hy in 1844 tot die eerste grondwetlike president van Paraguay benoem is.<ref>{{es}} {{cite web |url=https://www.abc.com.py/edicion-impresa/suplementos/escolar/biografia-de-don-carlos-antonio-lopez-156400.html |title=Biografía de Don Carlos Antonio López |publisher=ABC Color |date=6 September 2010 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> López het 'n radikale vorm van militarisme ingevoer. Hy het die weermag tot 8&nbsp;000 soldate vergroot, algemene diensplig ingestel, groter en kleiner vestings opgerig en skepe op riviere ook gedurende vredestye bewapen. Desondanks het hy slegs een keer sy militêre instrument gebruik, toe hy in die Uruguaanse Burgeroorlog (1843-1851) ingegryp het. López het in 1843 [[slawerny]] in Paraguay amptelik begin afskaf,<ref>{{es}} [https://books.google.de/books?id=Vf7vAAAAMAAJ&q=carlos+antonio+l%C3%B3pez+esclavitud&dq=carlos+antonio+l%C3%B3pez+esclavitud&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwik0rqD9ZfhAhUMbVAKHXY7CT4Q6AEIVjAG Ramiro Barboza: ''Manual de derechos humanos''], 1990, bl. 30.</ref> die algemene en gratis skoolplig ingevoer, die regstelsel hervorm en inheemse mense van staatsburgerskap voorsien.<ref>{{es}} {{cite web |url=http://www.abc.com.py/edicion-impresa/suplementos/escolar/biografia-de-don-carlos-antonio-lopez-156400.html |title=Biografía de Don Carlos Antonio López |publisher=ABC Color |date=6 September 2010 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Ná sy dood in 1862 is hy deur sy seun Francisco Solano López opgevolg.<ref name="Frobel 1" /> López het daarop gemik om Paraguay se grondgebied uit te brei en hy kon staatmaak op die destyds doeltreffendste militêre mag op die Suid-Amerikaanse vasteland. Hy het die weermag verder vergroot en in 1864 oorlog verklaar teen beide Argentinië en Brasilië. Albei lande het met Uruguay die Drievoudige Alliansie gesmee. Tydens die [[Paraguaanse Oorlog]] (1864-1870) het Paraguay die meeste van sy bevolking (omtrent 384&nbsp;000 van sowat 500&nbsp;000) verloor. Buitendien het die [[Geallieerdes]] sowat 50% van die Paraguaanse grondgebied geannekseer en Paraguay tot in 1876 beset. Gevolglik was Paraguay sy ekonomiese krag en voorspoed kwyt.<ref>{{de}} Frobel: ''Paraguay'', bl. 332–341.</ref> President López is in die laaste oorlogsjaar tydens 'n geveg dood. ==== Onstabiele republiek ==== [[Lêer:Disputed Bolivia Paraguay.jpg|duimnael|Omstrede gebiede tydens die [[Chaco-oorlog]] (1932–1935)]] Die algemene stemreg vir mans is met die 1870-grondwet ingestel.<ref name="leon">{{de}} {{cite journal |author=Marta León-Roesch |title=Paraguay |editor=Dieter Nohlen |work=Politische Organisationen und Repräsentationen in Amerika |edition=1ste |publisher=Leske + Budrich |location=Opladen |year=1993 |isbn=3-8100-1028-6 |pages=631–650, 636–637}}</ref> Die daaropvolgende jare is gekenmerk deur politieke onstabiliteit. In hierdie tydperk het veral konserwatiewe ''Colorados'' teen liberale ''Azules'' geveg. Eers teen die eeuwisseling het die ekonomiese en politieke situasie toenemend gestabiliseer. Van 1904 af het al hoe meer buitelandse [[Kapitaal (ekonomie)|kapitaal]] na Paraguay gevloei, waarmee die regering onder Eduardo Schaerer van 1912 tot 1916 sy staatskuld kon konsolideer. Tydens die [[Eerste Wêreldoorlog]] (1914-1918) het Paraguay in neutraliteit verkeer en in 1915 'n ooreenkoms met Bolivië oor die omstrede gebied [[Gran Chaco]] aangegaan. Eers ná die ontdekking van [[ruolie]] in dié streek het hierdie konflik in 1928 opnuut opgevlam en tot die [[Chaco-oorlog]] (1932-1935) gelei. Met die vredesooreenkoms van 1938 is die grootste deel van die omstrede gebied aan Paraguay toegeken, waarmee die land sy grondgebied byna verdubbel het.<ref name="Zeuske" /> Nog voor die vredesooreenkoms is president Eusebio Ayala op 17 Februarie 1936 omvergewerp deur 'n volksbeweging wat deur die weermag ondersteun is. Kolonel Rafael Franco het die nuwe president geword. Hy is egter reeds op 18 Augustus 1938 afgesit, waarmee die land in politieke chaos gedompel is. Van 1939 af het die weermag onder generaal José Félix Estigarribia, wat Higinio Morínigo van 1940 tot 1948 opgevolg het, die staatsmag oorgeneem. Onder generaal Estigarribias se regering het 'n nuwe grondwet in werking getree, waarmee die president staats- en regeringshoof asook opperbevelvoerder van die Paraguaanse weermag in een persoon geword het. Daarteen het in 1947 'n opstand uitgebreek, wat deur die Febrerista- en die Kommunistiese Party georganiseer is. In die daaropvolgende ses maande lange burgeroorlog is die rebelle deur die regeringsmagte verslaan. Hulle het oor die grense na Argentinië of Brasilië gevlug.<ref name="Zeuske" /> ==== Militêre diktatorskap ==== [[Lêer:Alfredo Stroessner at desk (cropped).jpg|duimnael|upright|Alfredo Stroessner, langjarige Paraguaanse diktatoor (1954–1989)]] In Mei 1954 het die weermag onder generaal [[Alfredo Stroessner]], die seun van 'n Beierse vader uit [[Hof]] en 'n Paraguaanse vrou, weer 'n staatsgreep teen die regering onderneem. Die generaal het 'n diktatorskap met polisie-onderdrukking gehandhaaf (dokumente wat na hierdie onderdrukking verwys, is deur [[Unesco]] as wêrelddokumente-erfenis gelys).<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.unesco.org/en/memory-world/lac/archives-terror-xxth-century |titel=Archives of Terror, XXth Century |publisher=[[Unesco]] |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Hy was 35 jaar lank aan die bewind. Dié regime is tydens die [[Koue Oorlog]] lank deur die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] ondersteun vanweë sy streng antikommunistiese beleid. Die Wet Nr. 704 het in 1961 die algemene aktiewe en passiewe vrouestemreg op nasionale vlak ingevoer.<ref name="IPU">{{en}} {{cite web |url=https://data.ipu.org/parliament/PY/PY-LC01/elections/historical-data-on-women/ |title=Paraguay |publisher=Interparlementêre Unie |accessdate=17 Desember 2025}}</ref><ref name="Almanac">{{en}} Mart Martin: ''The Almanac of Women and Minorities in World Politics.'' Westview Press Boulder, Colorado, 2000, bl. 302.</ref> Daarbenewens is onder die militêre diktatorskap migrasie aangewakker. Ná 'n ooreenkoms met [[Japan]] het sowat 8&nbsp;000 [[Japannese]] hulle in 1959 in Paraguay gevestig. Hulle het grond van die regering ontvang en [[vrugte]] en [[groente]] begin verbou. Van 1968 af is sowat 10&nbsp;000 [[Mennonisme|Mennoniete]], veral [[Wolga]]-[[Duitsers]], na Paraguay genooi vir die kultivering en bewerking van die dorre Chaco-streek. Eers in 1989 is Stroessner deur nog 'n staatsgreep onder generaal Andrés Rodríguez verwyder. Hy het in Paraguay 'n demokratiseringsproses ingelui deur mediasensuur op te hef en in 1992 'n demokratiese grondwet ingestel. Daarbenewens het Argentinië, Brasilië, Paraguay en Uruguay in 1991 [[Mercosur]] (''Mercado Común del Cono Sur'') gestig, wat onder andere voorsiening gemaak het vir die geleidelike vermindering van tariewe tussen die lidlande. Sedertdien is dié organisasie in [[Montevideo]] in Uruguay gesetel. === 'n Nuwe demokratiese bedeling === [[Lêer:Lino Oviedo.jpg|duimnael|upright|Die generaal Lino César Oviedo Silva het in 1996 'n mislukte staatsgreeppoging uitgevoer]] Op 20 Junie 1992 is Paraguay se sesde en huidige [[grondwet]] goedgekeur wat as die eerste werklik demokratiese grondwet in die Paraguaanse geskiedenis beskou word.<ref>{{es}} {{cite web |url=https://cultura.gov.py/2011/05/la-primera-constitucion-democratica-de-la-historia-del-paraguay-en-1992/ |title=La primera constitución democrática de la historia del Paraguay, en 1992 |publisher=Secretaría Nacional de Cultura del Paraguay |author=Line Bareiro |date=28 Mei 2011 |accessdate=17 Desember 2025 |archive-date=23 November 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251123084410/https://cultura.gov.py/2011/05/la-primera-constitucion-democratica-de-la-historia-del-paraguay-en-1992/ |url-status=dead }}</ref> Op 9 Mei 1993 het die ''Partido Colorado'' die eerste as 't ware demokratiese verkiesings sedert die staatstigting gewen. Juan Carlos Wasmosy het die nuwe staats- en regeringshoof van Paraguay geword. Die jongste demokratiese tydperk is egter ook deur politieke onstabiliteit gekenmerk. In Mei 1996 was daar 'n landswye algemene staking en bloedige botsings tussen betogers en veiligheidsmagte nadat opposisiepartye en vakbonde die bedanking van president Juan Carlos Wasmosy geëis het, omdat aanklagte van [[korrupsie]] hom in die gesig gestaar het. 'n Gelyktydige staatsgreeppoging deur generaal Lino César Oviedo Silva het misluk, waarna dié generaal tot tien jaar tronkstraf gevonnis is. Ná sy inhuldiging in 1998 het die nuwe president, Raúl Cubas Grau, generaal Oviedo Silva egter begenadig. Dit het tot 'n ernstige krisis gelei, waartydens opposisiepartye met 'n [[mosie van wantroue]] teen die president gedreig het. Nadat die regeringskritiese adjunkpresident Luis María Argaña in Maart 1999 in Asunción doodgeskiet is, het gewelddadige onrus en straatgevegte opnuut tussen regeringsondersteuners en die opposisie uitgebreek. Die parlement het daarna die president uit sy amp verwyder en die president van die senaat, Luis Ángel González Macchi, tot sy voorlopige opvolger benoem. Oviedo Silva het na Argentinië gevlug en die voormalige president Cubas Grau het 'n lasbrief vir inhegtenisneming ontduik deur na Brasilië te vlug, maar hy is vroeg in 2002 in Paraguay in hegtenis geneem. Einde 1999 het die diplomatieke betrekkinge tussen Argentinië en Paraguay verswak ná 'n dispuut oor generaal Oviedo Silva se uitlewering. In Mei 2000 het aanhangers van die generaal 'n staatsgreeppoging onderneem wat misluk het. Ná sy terugkeer op 28 Mei 2004 is Oviedo in hegtenis geneem en tronk toe gesuur. Ná sy vrylating het hy tydens die presidentsverkiesing in 2008 vir die ''Unión Nacional de Ciudadanos Éticos'' gestaan. Aangesien die president volgens die Paraguaanse grondwet slegs vir een termyn mag dien, kon die sittende president Nicanor Duarte Frutos nie in 2008 aan die presidentsverkiesing deelneem nie. Presidentskandidate was, naas Oviedo, Blanca Ovelar vir die regerende ''Partido Colorado'' en die voormalige biskop van San Pedro, Fernando Lugo, vir die opposisie-alliansie ''Alianza Patriótica para el Cambio''. Lugo het die verkiesings met 40,8% van die stemme gewen; hy het tien persentasiepunte meer behaal as die voormalige minister van onderwys, Blanca Ovelar. Sy het gestaan vir vir ''Partido Colorado'', wat 61 jaar lank regeer het.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.spiegel.de/politik/ausland/historischer-sieg-linker-bischof-sorgt-fuer-machtwechsel-in-paraguay-a-548570.html |title=Linker Bischof sorgt für Machtwechsel in Paraguay |publisher=Der Spiegel |date=21 April 2008 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Lugo is op 15 Augustus 2008 as president ingehuldig,<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.dw.com/de/ex-bischof-fernando-lugo-als-präsident-vereidigt/a-3566924 |title=Lugo vereidigt |publisher=Deutsche Welle |date=15 Augustus 2008 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> terwyl Federico Franco van die ''Partido Radical Liberal Auténtico'' adjunkpresident geword het. Op 15 Junie 2012 het 'n gewelddadige botsing tussen polisiebeamptes en grondbesetters in Curuguaty in die Departamento Canindeyú die lewe van 17 mense geëis, waaronder ses polisielede. Lugo is polities verantwoordelik gehou vir dié voorval, waarna die kamer van afgevaardigdes op 21 Junie 2012 'n mosie van wantroue ingedien het.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.spiegel.de/politik/ausland/paraguay-parlament-erhebt-amtsenthebungsklage-gegen-praesident-lugo-a-840289.html |title=Lugo muss sich Amtsenthebungsklage stellen |publisher=Der Spiegel |date=21 Junie 2012 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Een dag later het die Paraguaanse senaat die mosie van wantroue met 'n stemming van 39 teen 4 aanvaar. Lugo het sy afsetting deur die parlement aanvaar, maar het dié gebeurtenis meer as 'n "staatsgreep" beskou. Sy prokureurs het 'n hersiening van die afsettingsproses deur die Paraguaanse hooggeregshof en die Inter-Amerikaanse Hof vir Menseregte aangekondig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://en.mercopress.com/2012/06/23/a-coup-against-democracy-organized-by-the-political-class-and-mafia-claims-lugo |title=“A coup against democracy” organized by the political class and mafia claims Lugo |publisher=MercoPress |date=23 Junie 2012 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Die [[Organisasie van Amerikaanse Lande]] het die afsettingsproses as "ietwat haastig" gekritiseer, 'n spreker van die [[Unie van Suid-Amerikaanse Nasies]] (UNASUR) het na die gebeure as 'n bedreiging van die demokratiese orde verwys.<ref>{{de}} {{cite web |url=http://www.nzz.ch/aktuell/international/praesident-lugo-vom-parlament-abgesetzt-1.17274227 |title=Präsident Lugo vom Parlament abgesetzt |publisher=Neue Zürcher Zeitung |date=23 Junie 2012 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Lugo is deur die destydse adjunkpresident, Federico Franco, opgevolg. Ingevolge die gebeure rondom Fernando Lugo se afsetting is Paraguay se Mercosur-lidmaatskap tot die herverkiesing in April 2013 opgeskort.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.derstandard.at/1339639424379/mercosur-schliesst-paraguay-aus |title=Mercosur schließt Paraguay aus |publisher=Der Standard |date=29 Junie 2012 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Die daaropvolgende presidentsverkiesing het sonder noemenswaardige voorvalle verloop en is deur ''Partido Colorado'' se kandidaat [[Horacio Cartes]] gewen.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.faz.net/aktuell/politik/ausland/amerika/paraguay-konservativer-cartes-gewinnt-praesidentschaftswahl-12157761.html |title=Konservativer Cartes gewinnt Präsidentschaftswahl |publisher=Frankfurter Allgemeine Zeitung |date=22 April 2013 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Lino Oviedo het ook in dié verkiesing gestaan, maar hy is tydens sy verkiesingsveldtog in 'n helikopterongeluk dood.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.faz.net/aktuell/politik/ausland/paraguay-praesidentschaftskandidat-oviedo-toedlich-verunglueckt-12049798.html |title=Präsidentschaftskandidat Oviedo tödlich verunglückt |publisher=Frankfurter Allgemeine Zeitung |date=3 Februarie 2013 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Die ''Partido Colorado'' se lang bewind is ook voortgesit ná die presidentsverkiesing in 2018 wat hul kandidaat Mario Abdo Benítez gewen het.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.zeit.de/politik/ausland/2018-04/paraguay-mario-abdo-ben-tez-praesidentenwahl |title=Mario Abdo Benítez gewinnt Präsidentenwahl in Paraguay |publisher=Die Zeit |date=23 April 2018 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> In 2021 het Paraguay die eerste Suid-Amerikaanse land geword wat 100% [[hernubare energie]] genereer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://asunciontimes.com/paraguay-news/national-news/a-renewable-energy-powerhouse-embraces-green-hydrogen/ |title=Renewable Energy Powerhouse Paraguay Embraces Green Hydrogen |publisher=The Asunción Times |author=Jimena Alejandra |date=9 Augustus 2025 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Op 30 April 2023 het Santiago Peña van die ''Partido Colorado'' die presidentsverkiesing gewen en hy is op 15 Augustus 2023 ingehuldig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.reuters.com/world/americas/new-paraguayan-president-santiago-pena-sworn-2023-08-15/ |title=Paraguay's President Pena sworn in, Taiwan VP in attendance |publisher=[[Reuters]] |authors=Daniela Desantis, Lucinda Elliott |date=16 Augustus 2023 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> == Geografie == === Algemene gegewens === [[Lêer:Paraguay-CIA WFB Map.png|duimnael|Kaart van Paraguay]] Paraguay is een van die min lande in die wêreld sonder 'n kuslyn en is boonop baie plat. Dit is slegs een van twee landingeslote lande in beide die [[Amerikas]] en die [[Westelike Halfrond]], die ander is die buurland Bolivië. Die hoogste [[berg]] is Cerro Perro (842&nbsp;m) en die laagste punt is op 46&nbsp;m waar die [[Río Paraguay]] en die [[Río Paraná]] (albei riviere) saamvloei. Die langste rivier is egter die [[Río Pilcomayo]], wat by die hoofstad Asunción in die Río Paraná uitmond. Met 'n oppervlakte van sowat 407&nbsp;000&nbsp;km² is Paraguay een van die kleiner Suid-Amerikaanse lande. Die land grens nie aan die see nie en word hoofsaaklik deur riviere (Paraná, Pilcomayo en ander) van sy buurlande Argentinië, Brasilië en Bolivië geskei. Slegs die noordgrens met Bolivië word nie deur 'n rivier aangedui nie. Die [[Río Paraguay]], wat van noord na suid vloei, is die land se enigste verbinding met die [[Atlantiese Oseaan]] en verdeel die land in twee duidelik onderskeibare gebiede, naamlik die ''Oriental'' (die oostelike gebied) en die ''Occidental'' (die westelike gebied). Die oostelike deel is 'n voortsetting van die Brasiliaanse plato en lê gemiddeld 300 tot 600&nbsp;m bo [[seevlak]]. Dit omvat 40% van die totale grondgebied en is vanweë sy vrugbare grond een van die beste [[landbou]]gebiede op die vasteland. In die ooste is die gebied bergagtig. Die oostelike hellings van die bergland word deur [[reënwoud]]e bedek en verskeie onbevaarbare riviere wat in die Paraná uitmond, vloei deur die gebied. Die westelike hellings loop geleidelik af na die Río Paraguay en is die digs bevolkte gebied van die land wat hoofsaaklik uit vlaktes met hier en daar 'n heuwel bestaan. Die riviere is net deels bevaarbaar. Die westelike deel van Paraguay, die Chaco ('n [[Indiane|Indiaanse]] woord vir jaggebied), beslaan 60% van die grondgebied. Dit is veral in die ooste 'n plat gebied wat uit moerasse bestaan. Die riviere is hier oor die algemeen vlak en sommige mond uit in moerasse of eindig eenvoudig êrens onderweg na die Río Paraguay. Die Chaco kontrasteer met die [[Pantanal]] in die noordooste van Paraguay aan die grens met Brasilië, die grootste binnelandse [[vleiland]] en die grootste [[Oorstroming|oorstroomde]] grasvelde wêreldwyd, waarvan die grootste deel in Brasilië geleë is en kleiner dele in beide Paraguay en Bolivië. === Klimaat en plantegroei === [[Lêer:Koppen-Geiger Map PRY present.svg|duimnael|Klimaatsones in Paraguay volgens die [[Köppen-klimaatklassifikasie]]]] Paraguay het 'n subtropiese [[klimaat]] en groot temperatuursveranderinge kom nie voor nie. Die [[reën]]val neem af van oos na wes, van sowat 2&nbsp;000&nbsp;mm per jaar by die oosgrens, tot ongeveer 800&nbsp;mm per jaar in die westelike Chaco. In die gebied kom groot droogtes voor, wat vererger word deur verdamping en die poreusheid van die grond. As dit na so 'n droogte begin reën, kom oorstromings dikwels voor. Die natuurlike [[plante]]groei is in ooreenstemming met die reënvalsyfers. In die oostelike dele, en veral in die valleie, oorheers die tropiese woude. Die westelike hellings van die oostelike deel van Paraguay bestaan uit grasland met bosgebiede langs die riviere. Die Chaco bestaan deels uit moerasagtige streke waar die [[quebracho-boom]] (familie ''Apocynaceae'') groei. Uit die boombas word die quebracho-ekstrak vir leerlooiery verkry. Meer weswaarts word die plantegroei yler terwyl [[struik]]e en [[kaktus]]se die algemeenste voorkom. Die Chaco het 'n ryk dierelewe, veral in die woude in die ooste, waar die fauna ooreenkom met dié van die aangrensende gebiede van Brasilië. Vanweë die talryke soorte voëls, ape, tapirs en groot verskeidenheid van riviervisse is die gebied 'n vrugbare jaggebied vir die Indiaanse bewoners. === Dierelewe === [[Lêer:Yacare caiman (Caiman yacare) 2.jpg|duimnael|'n [[Paraguaanse kaaiman]] (''Caiman yacare'') in die [[Pantanal]]]] Paraguay se wildlewe kom ooreen met dié van sy buurlande Argentinië, Brasilië en Bolivië. Dit sluit in verskeie [[aap]]spesies (''Simiiformes''), [[jaguar]]s (''Panthera onca''), [[poema]]s (''Puma concolor''), [[miervreter]]s (''Vermilingua''), [[tapir]]s (''Tapiridae''), [[gordeldier]]e (''Dasypodidae''), [[kapibara]]s (''Hydrochoerus hydrochaeris''), [[panterkat]]te (''Leopardus pardalis''), asook [[reptiel]]e soos [[Paraguaanse kaaiman]]ne (''Caiman yacare''), [[anakonda]]s (''Eunectes'') en ander [[slang]]spesies. Van Paraguay se talle [[vis]]soorte is [[longvisse]] (''Ceratodontiformes'' / ''Dipneusti''), wat hulleself tydens droë tye in slik ingrawe, asook [[piranha]]s (''Serrasalmus''). Daar is ook meer as 'n 700 [[voël]]soorte, waaronder [[toekan]]s (''Ramphastidae''), [[kolibrie]]s (''Trochilidae''), asook verskeie [[papegaaie]] (''Psittaciformes'') en [[dwergpapegaaie]] (''Agapornis'') en die grootste voëls van die land, die [[nandoe]] (''Rhea americana''). Talle nasionale parke is in Paraguay gestig om die dierelewe te beskerm. Van die grootstes is in die yl bevolkte westelike deel van die land geleë. == Politiek == [[Lêer:Palacio de los López.jpg|duimnael|Die ''Palacio de López'' in Asunción is die regeringspaleis en ampswoning van die president]] Die sesde en huidige grondwet erken die [[burgerregte]] en -pligte, organiseer die staatsmag en waarborg die [[Trias politica|skeiding van magte]].<ref>{{es}} {{cite web |url=https://www.bacn.gov.py/conoce-tu-ley/5235/constitucion-nacional |title=Constitucion Nacional |publisher=Biblioteek en Argief van die Nasionale Kongres |date=6 Februarie 2017 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Volgens sy grondwet is Paraguay 'n presidensiële republiek.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.auswaertiges-amt.de/de/service/laender/paraguay-node/paraguay-politisches-portraet/225074 |title=Paraguay: Steckbrief |publisher=Auswärtiges Amt |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Die sentrale owerheid gee die departemente en munisipaliteite 'n beperkte selfbestuur, hoewel hulle grootliks finansieel en polities van die sentrale regering afhanklik is.<ref name="Auswärtiges_Amt">{{de}} {{cite web |url=https://www.auswaertiges-amt.de/de/aussenpolitik/laender/paraguay-node/paraguay-politisches-portraet/225074 |title=Paraguay: Politisches Porträt |publisher=Auswärtiges Amt |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Daar is 'n skeiding van magte tussen die [[Wetgewer|wetgewende]], uitvoerende en regterlike gesag.<ref name="Auswärtiges_Amt" /> Die uitvoerende gesag word uitsluitlik deur die [[president]] uitgeoefen, wie [[staatshoof|staats-]] en [[regeringshoof]] in een persoon is. Die wetgewende gesag bestaan uit die Nasionale Kongres (''Congreso Nacional''), wat bestaan uit 'n Kamer van Afgevaardigdes (''Cámara de Diputados'', 80 lede) en 'n Senaat (''Cámara de Senadores'', 45 lede), waarvan die lede al om die vyf jaar verkies word.<ref>{{de}} {{cite web |url=https://www.bpb.de/kurz-knapp/lexika/kosmos-weltalmanach/65768/paraguay/ |title=Paraguay |publisher=KOSMOS Welt-Almanach |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Die regbank berus by tribunale en howe van burgerlike reg en 'n nege-lede Hooggeregshof (''Corte Suprema de Justicia de Paraguay''), almal onafhanklik van die uitvoerende gesag en die wetgewer. Die algemene mansstemreg is met die 1870-grondwet ingevoer.<ref name="leon" /> Met die Wet Nr. 704 is in 1961 die algemene aktiewe en passiewe vrouestemreg op nasionale vlak ingevoer.<ref name="IPU" /><ref name="Almanac" /> Paraguay word sedert die einde van die burgeroorlog in 1947 deur die regskonserwatiewe ''Partido Colorado'' geregeer, slegs kortliks onderbreek deur die presidentskap van Fernando Lugo tussen 2008 en 2012 van die party-alliansie ''Alianza Patriótica para el Cambio''. Die lang tydperk aan bewind het gelei tot 'n noue onderlinge verweefdheid tussen die strukture van die staat en dié van die party. 'n Volledige omskakeling na 'n veelpartystelsel, soos dit in ander lande met voormalige militêre diktatorskappe in Suid-Amerika plaasgevind het (soos byvoorbeeld in Argentinië, Brasilië, Chili en Uruguay), het in Paraguay nog nie plaasgevind nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.freedomhouse.org/template.cfm?page=22&year=2007&country=7251 |title=Country Report |publisher=Freedom House |accessdate=21 Junie 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100621133041/http://www.freedomhouse.org/template.cfm?page=22&year=2007&country=7251 |archive-date=21 Junie 2010 |url-status=dead}}</ref> === Departemente === [[Lêer:Mapa do Paraguai.gif|duimnael|Die huidige ''departamentos'' van Paraguay]] [[Lêer:Paraguay regions map 2.svg|duimnael|Die twee streke van Paraguay {{sleutel|#fee793|Oostelike Paraguay (''Oriental'' of Paraneña)}} {{sleutel|#d2fc7c|Westelike Paraguay (''Occidental'' of Chaco)}}]] Paraguay bestaan in administratiewe opsig uit 17 departemente (Spaans: ''departamentos'') en een hoofstaddistrik (''distrito capital'') met die hoofstad Asunción. Daarbenewens bestaan Paraguay uit twee streke: Die ''Occidental'' of Chaco (die westelike gebied met Boquerón, Alto Paraguay en Presidente Hayes) en die ''Oriental'' (die oostelike gebied met die ander departemente en die hoofstaddistrik). {| class="wikitable sortable" ! scope="col" style="width: 50px;" | ISO 3166-2 ! scope="col" style="width: 125px;" | Department ! scope="col" style="width: 125px;" | Hoofstad ! scope="col" style="width: 50px;" | Distrikte |----- | align="right" | ASU || [[Lêer:Flag of Asunción.svg|Asunción2|20px|raam]] [[Asunción|Distrito Capital]] | align="left" | [[Asunción]] | align="right" |6 |----- | align="right" | 1 || [[Lêer:Flag of Concepción Department.svg|20px|raam]] Concepción | align="left" | [[Concepción, Paraguay|Concepción]] | align="right" |11 |----- | align="right" | 2 || [[Lêer:Flag of San Pedro Department (Paraguay).svg|20px|raam]] San Pedro | align="left" | [[San Pedro de Ycuamandiyú|San Pedro]] | align="right" |20 |----- | align="right" | 3 || [[Lêer:Bandera del Departamento de Cordillera.JPG|20px|raam]] Cordillera | align="left" | [[Caacupé]] | align="right" |20 |----- | align="right" | 4 | [[Lêer:Flag of Guairá Department.svg|20px|raam]] Guairá | align="left" | [[Villarrica, Paraguay|Villarrica]] | align="right" |18 |----- | align="right" | 5 || [[Lêer:Flag of Caaguazú Department.svg|20px|raam]] Caaguazú | align="left" | [[Coronel Oviedo]] | align="right" |23 |----- | align="right" | 6 || [[Lêer:Flag of Caazapá Department.svg|20px|raam]] Caazapá | align="left" | [[Caazapá]] | align="right" |11 |----- | align="right" | 7 || [[Lêer:Flag of Itapúa Department.svg|20px|raam]] Itapúa | align="left" | [[Encarnación, Paraguay|Encarnación]] | align="right" |30 |----- | align="right" | 8 | [[Lêer:Flag of Misiones, Paraguay.svg|20px|raam]] Misiones | align="left" | [[San Juan Bautista, Paraguay|San Juan Bautista]] | align="right" |10 |----- | align="right" | 9 | [[Lêer:Flag of Paraguarí Department.svg|20px|raam]] Paraguarí | align="left" | [[Paraguarí]] | align="right" |17 |----- | align="right" | 10 || [[Lêer:Flag of Alto Paraná Department.svg|20px|raam]] Alto Paraná | align="left" | [[Ciudad del Este]] | align="right" |22 |----- | align="right" | 11 || [[Lêer:Flag of Central Department, Paraguay.svg|20px|raam]] Central | align="left" | [[Areguá]] | align="right" |19 |----- | align="right" | 12 || [[Lêer:Flag of Ñeembucú Department.svg|20px|raam]] Ñeembucú | align="left" | [[Pilar, Paraguay|Pilar]] | align="right" |16 |----- | align="right" | 13 || [[Lêer:Flag of Amambay.svg|20px|raam]] Amambay | align="left" | [[Pedro Juan Caballero, Paraguay|Pedro Juan Caballero]] | align="right" |5 |----- | align="right" | 14 || [[Lêer:Flag of Canindeyú Department.svg|20px|raam]] Canindeyú | align="left" | [[Salto del Guairá|Saltos del Guairá]] | align="right" |13 |----- | align="right" | 15 || [[Lêer:Flag of Presidente Hayes Department.svg|20px|raam]] Presidente Hayes | align="left" | [[Villa Hayes]] | align="right" |9 |----- | align="right" | 16 || [[Lêer:Flag of Alto Paraguay Department.svg|20px|raam]] Alto Paraguay | align="left" | [[Fuerte Olimpo]] | align="right" |5 |----- | align="right" | 17 || [[Lêer:Flag of Boquerón Department.svg|20px|raam]] Boquerón | align="left" | [[Filadelfia]] | align="right" |6 |} === Buitelandse beleid === [[Lêer:06.28 總統為我國駐巴拉圭大使館新館揭牌 (27893114261).jpg|duimnael|President [[Tsai Ing-wen]] van die Republiek China wy op 28 Junie 2016 die nuwe Taiwannese ambassade in Asunción in]] Paraguay se buitelandse beleid fokus op goeie betrekkinge met sy buurlande en dit is 'n aktiewe voorstander van streeksamewerking. Paraguay is 'n lidland van die [[Verenigde Nasies]] en het van 1967 tot 1969 in die VN se [[Veiligheidsraad]] gedien. Daarnaas is dit ook 'n lidland van verskeie internasionale finansiële instellings soos die [[Wêreldbank]], die [[Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank]] en die [[Internasionale Monetêre Fonds]]. Paraguay is ook 'n aktiewe lid van die [[Beweging van Onverbonde Lande]], die [[Organisasie van Amerikaanse Lande]], die [[Latyns-Amerikaanse Integrasievereniging]] (ALADI), die [[Limagroep]], die [[Riogroep]], [[Interpol]], [[Mercosur]] (die Suidelike Gemeenskaplike Mark) en die [[Unie van Suid-Amerikaanse Nasies]] (UNASUR). Paraguay is slegs een van twaalf lande wêreldwyd wat diplomatieke verhoudinge met die [[Republiek China]] op [[Taiwan (eiland)|Taiwan]] handhaaf.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://en.mofa.gov.tw/AlliesIndex.aspx?n=1294&sms=1007 |title=Diplomatic Allies |publisher=Departement van Buitelandse Sake |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> Daarmee is dit die grootste land volgens beide bevolking en oppervlakte wat amptelike diplomatieke betrekkinge met die Republiek China het. Paraguay is ook die enigste Suid-Amerikaanse land wat die Republiek China pleks van die [[Volksrepubliek China]] as die wettige verteenwoordiger van China erken. == Demografie == === Bevolkingsverspreiding === [[Lêer:Caacupe5.jpg|duimnael|'n Saamtrek in Caacupé]] Van Paraguay se bevolking is sowat 95% [[Mestizo|mestizo's]] met beide Europese en Indiaanse herkoms. Van die sowat 7,5 miljoen Paraguane is 3,5 miljoen in die metropolitaanse gebied Asunción saamgetrek, terwyl slegs 2% in die Chaco-streek woon.<ref name="CIA" /> === Taal en godsdiens === Paraguay is amptelik tweetalig en sowel Spaans as Guaraní word erken. Die Guaraní-taal is 'n noemenswaardige nalatenskap van die inheemse Guaraní-kultuur wat in Paraguay bly voortbestaan. Guaraní is een van die laaste algemeen gebruikte inheemse nasionale tale in Suid-Amerika.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.theguardian.com/world/2020/sep/03/paraguay-guarani-indigenous-language |title='Culture is language': why an indigenous tongue is thriving in Paraguay |publisher=[[The Guardian]] |author=William Costa |date=3 September 2020 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> [[Rooms-Katolieke Kerk|Katolisisme]] is die staatsgodsdiens in Paraguay. Bykans 80% van die bevolking is Rooms-Katoliek, en ook die president moet 'n Rooms-Katoliek wees. Daar is egter ook heelparty [[Protestantisme|Protestantse]] [[Kerk (organisasie)|kerkgenootskappe]] (sowat 7%) in die land.<ref name="CIA" /> 46,3% van die bevolking praat beide Guaraní en Spaans, 34% net Guaraní, 15,2% net Spaans en 4,1% ander tale (waaronder [[Portugees]], [[Duits]] en ander [[Inheemse tale van die Amerikas|inheemse tale]]).<ref name="CIA" /> Portugees is die derde belangrikste taal in Paraguay en word veral in die departemente langs die Brasiliaanse grens gepraat.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.ethnologue.com/country/PY/ |title=Paraguay |publisher=[[Ethnologue]] |date=17 Desember 2025}}</ref> 'n Noemenswaardige godsdienstige minderheidsgroep is die [[Mennonisme|Mennoniete]] wat met [[Plautdietsch]] oor hul eie [[Nederduits]]e [[dialek]] beskik. Vandag is daar sowat 40&nbsp;000 Mennoniete in Paraguay.<ref>{{es}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/mundo/noticias-america-latina-44090918 |title=Menonitas: la secta religiosa que está siendo desplazada en Paraguay por una misteriosa guerrilla |publisher=[[BBC]] |author=Daniel Pardo |date=25 Mei 2018 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> == Ekonomie == [[Lêer:Nuevo centro corporativo.jpg|duimnael|[[Asunción]] is die hoofstad en grootste stad van Paraguay]] [[Lêer:Banco GNB.png|duimnael|GNB Paraguay]] [[Lêer:Central vista externa en gris.jpg|duimnael|Waterkragsentrale Yacyretá]] [[Lêer:ItaipuAerea2AAL.jpg|duimnael|Waterkragsentrale [[Itaipudam]]]] Vleis en vleisprodukte is Paraguay se belangrikste uitvoerprodukte. Die veeteelt, en veral [[bees]]te ([[skaap]]- en [[vark]]boerdery is relatief onbelangrik), is die belangrikste vertakking van die [[landbou]]. Die veeteelt is baie uitgebrei en word net deur 'n beperkte aantal families beoefen. Van die 40 miljoen ha landbougrond word sowat 80% deur sowat 2&nbsp;000 families bewerk. Daar bly dus nie baie oor vir die meer as een miljoen ander Paraguane wat vir hul bestaan van die landbou afhanklik is nie. [[Mielie]]s en kassawe is die belangrikste voedselgewasse, terwyl [[katoen]], [[tabak]] en oliegewasse uitgevoer word. Vir die binnelandse mark word suikerriet, [[rys]], [[Grondboontjie|grondbone]] en [[patats]] verbou. [[Sitrus]]vrugte, ander vrugte en [[koffie]] word op klein skaal verbou. Die verbouing van [[yerbe maté]], die nasionale drank, is ook belangrik. Dit word ook mate, Paraguaanse tee, Brasiliëtee en Jesuïetetee genoem. Die [[Jesuïet]]e het eerste die yerbe maté as kultuurgewas gebruik. Dit word met die gedroogde blare van ''llex paraguariensis'', 'n plant wat ook in die Chaco wild groei, voorberei. Veral vanweë die grootgrondbesit is die toestand van die Paraguaanse boere baie benard, ondanks die bestaan van 'n paar organisasies wat tegniese raad en finansiële steun verleen en beskeie pogings aanwend om die landbou te hervorm. Die bosbou word ook toenemend belangrik. Die bosbouprodukte beloop 25% van die totale uitvoer. In die oostelike deel van Paraguay kom uitgestrekte hardehoutbosse voor. Tot betreklik onlangs was ’n aansienlike deel van die hout gebruik as brandstof vir elektriese kragsentrales en 'n klein hoeveelheid is in die vorm van vlotte oor die Río Paraná na Argentinië uitgevoer. Namate die kragvoorsiening verbeter, sal die bosbou waarskynlik 'n belangriker rol in die nasionale ekonomie speel. 'n Ander bosbouproduk is die quebracho-ekstrak, wat belangrik is vir die leerlooibedryf. Die meeste quebracho-bome groei in die oostelike deel van die Chaco, maar 'n gebrek aan vervoergeriewe belemmer die snelle ontwikkeling van die sektor. Die uitvoer van sitrusolie (Iemoenblaarolie, ’n ekstrak wat berei word uit die blare en takkies van wilde sitrusplante en in die kosmetieknywerheid gebruik word) is belangrik. === Mynbou en kragvoorsiening === Paraguay het nie 'n ryk mineralerykdom nie. Behalwe geringe [[mangaan]]- en [[koper]]ontginning is net die ontginning van die natuursteengroewe van belang. Klein hoeveelhede [[yster]]erts is wel ontdek, maar die ontginning daarvan sal waarskynlik nooit lonend wees nie. Die grootste nadeel vir die land se ekonomie is die gebrek aan fossiele brandstof. Tot onlangs is daar gemeen dat [[ruolie]]voorrade in die Chaco gevind sal word, maar die soektog het niks opgelewer nie. Daar is baie water in Paraguay en die land het 'n eie studam in die Río Acaray, 'n sytak van die Río Paraná. Een van die wêreld se grootste [[Hidroëlektrisiteit|hidroëlektriese]] sentrales is in samewerking met Brasilië by 'n studam in die Río Paraná gebou. In oorleg met Argentinië is 'n studam by die eiland Yaciretá (Yaciretá-projek) gebou. === Nywerheid en vervoer === [[Lêer:Rutas Nacionales del Paraguay.svg|duimnael|Kaart van nasionale paaie]] Die grootste deel van die Paraguaanse nywerheid is gebaseer op die verwerking van landbouprodukte (vleisinmaakfabrieke, suikerfabrieke, fabrieke waar [[quebracho]]-ekstrak en sitrusolie berei word, saagmeulens, leerlooierye, skoenfabrieke, ensovoorts) en produseer net vir die binnelandse mark. [[Tekstiel]]- en [[sement]]fabrieke en 'n [[olieraffinadery]] is ook onlangs opgerig. 'n Groot belemmering in die ontwikkeling van die nywerheid is die uiters gebrekkige verbindingsweë. Tot 1950 het die land net ’n 800&nbsp;km lange padnetwerk gehad. Met lenings van die [[Wêreldbank]] is duisende kilometers nuwe paaie aangelê, waarvan 'n groot deel egter van swak gehalte was. So is groot dele van die [[Transchaco-snelweg]] van Asunción na die noordweste tydens die reëntyd onbegaanbaar. Die belangrikste spoornetwerk is die van Asunción na [[Buenos Aires]]. Vanweë die onvoldoende pad- en spoornetwerk is Paraguay baie afhanklik van die sowat 3&nbsp;000&nbsp;km bevaarbare waterweë vir die vervoer van produkte. Die Río Paraguay is bevaarbaar tot by [[Concepción, Paraguay|Concepción]], wat naas die hoofstad die belangrikste hawe is. Die sentrale ligging van Paraguay binne die Suid-Amerikaanse kontinent het die land 'n belangrike sentrum vir internasionale lugvaart gemaak. Die lughawe van Asunción is toeganklik vir die grootste moderne vliegtuie en baie lugvaartmaatskappye doen daar aan. Naas 'n eie internasionale lugvaartmaatskappy het die land 'n paar maatskappye wat net binnelandse vlugte onderneem en oor vyf behoorlike lughawens beskik, waaronder een in [[Mariscal Estigarribia]] in Sentraal-Chaco. === Ekonomiese vooruitsigte === Paraguay het lank 'n positiewe handelsbalans gehad, maar dit is geruime tyd nie meer die geval nie. Die invoer van kapitaalgoedere, wat noodsaaklik is vir die ekonomiese opbou, het baie verswak. Verder moet die land baie brandstof invoer, asook verskillende nywerheidsprodukte en weeldeartikels. Die belangrikste handelsvennote is die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]], Argentinië, [[Duitsland]], die [[Verenigde Koninkryk]] en Brasilië. Die Paraguaanse munteenheid is die guaraní (meervoud guaranís), genoem na die inheemse Guaraní. 1 guaraní bestaan uit 100 céntimos. Vanweë die aangaan van lenings, die negatiewe handelsbalans, groot militêre uitgawes en 'n belastingstelsel waardeur die rykes nie swaar betas word nie, het die land baie finansiële probleme. Ander negatiewe faktore vir die ekonomiese ontwikkeling is ernstige [[korrupsie]], smokkelhandel van allerlei artikels, die groot tekort aan geskoolde werkkragte (baie wyk uit na Argentinië) en 'n uiters swaar belaste dienssektor. Ondanks die vooruitgang op die gebied van kragvoorsiening, die instelling van 'n [[infrastruktuur]] en landhervorming is Paraguay steeds een van die armste lande in Suid-Amerika. === Handelsvennote === Paraguay se hoofuitvoervennote is [[Argentinië]] 33%, [[Brasilië]] 25%, [[Chili]] 10%, die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] 2% en [[Uruguay]] 2% (in 2023). Paraguay se hoofuitvoere is [[Sojaboon|sojabone]], [[beesvleis]], [[elektrisiteit]], [[mielie]] en sojaboonmeel. Met weinig natuurlike hulpbronne om ekonomiese ontwikkeling te onderhou steun Paraguay op ander lande vir meeste van sy grondstowwe; die land voer dus 'n verskeidenheid goedere in. Die land se hoofinvoervennote is die [[Volksrepubliek China]] 33%, Brasilië 24%, die Verenigde State 8%, Argentinië 7% en [[Duitsland]] 2% (ook in 2023). Paraguay se hoofinvoere is uitsaaitoerusting, geraffineerde petroleum, kunsmisstowwe, [[motor]]s en plaagdoders. Paraguay se algehele grootste handelsvennote is almal Mercosur-lidlande soos Argentinië, Brasilië en Chili.<ref name="CIA" /> === Ekonomiese kernsyfers === {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ Ekonomiese kernsyfers<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/external/datamapper/NGDPD@WEO/OEMDC/ADVEC/WEOWORLD |title=GDP, current prices Billions of U.S. dollars |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |date=2025 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/external/datamapper/PPPGDP@WEO/OEMDC/ADVEC/WEOWORLD |title=GDP, current prices Purchasing power parity; billions of international dollars |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |datum=2025 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/external/datamapper/NGDPDPC@WEO/OEMDC/ADVEC/WEOWORLD |title=GDP per capita, current prices. U.S. dollars per capita |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |date=2025 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.imf.org/external/datamapper/PPPPC@WEO/OEMDC/ADVEC/WEOWORLD |title=GDP per capita, current prices – Purchasing power parity; international dollars per capita |publisher=[[Internasionale Monetêre Fonds]] |datum=2025 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> |- !Jaar !! 2010 !! 2015 !! 2016 !! 2017 !! 2018 !! 2019 !! 2020 !! 2021 !! 2022 !! 2023 !! 2024 |- |Bruto binnelandse produk (BBP, nominaal, in miljard VS$) || 59,8 || 78,9 || 83,0 || 88,6 || 90,9 || 92,2 || 94,5 || 103,0 || 110,5 || 120,3 || 128,5 |- |BBP per capita (nominaal, in VS$) || 10&nbsp;484 || 12&nbsp;904 || 13&nbsp;385 || 14&nbsp;076 || 14&nbsp;237 || 14&nbsp;245 || 14&nbsp;408 || 15&nbsp;488 || 16&nbsp;444 || 17&nbsp;689 || 18&nbsp;665 |- |Reële groei van die BBP in % || 11,1% || 3,0% || 4,3% || 4,8% || 3,2% || −0,4% || −0,8% || 4,0% || 0,2% || 5,0% || 4,3% |- |Inflasiekoers in % || 4,6% || 3,1% || 4,1% || 3,6% || 4,0% || 2,8% || 1,8% || 4,8% || 9,8% || 4,6% || 3,8% |- |Publieke skuldlas (in % van die BBP) || 13% || 19% || 19% || 20% || 22% || 26% || 37% || 38% || 41% || 41% || 45% |} == Kultuur == === Oorsprong === [[Lêer:Nanduti lace.jpg|duimnael|'n Tradisionele Paraguaanse ''ñandutí'': "Die blom in die spinnekop se web" uit Asunción]] [[Lêer:Chipa Paraguay.jpg|duimnael|Paraguaanse ''chipa'']] Paraguay se kulturele erfenis gaan terug na die uitgebreide huwelike tussen manlike Spaanse setlaars en inheemse Guaraní-vroue. Hul kultuur is daarnaas veral beïnvloed deur verskeie Europese lande, waaronder Spanje. Gevolglik is die Paraguaanse kultuur 'n samesmelting van twee kulture en tradisies: dié van die Europeërs en dié van die Indiane. Meer as 95% van die Paraguane is [[mestizo|mestizo's]], waarmee Paraguay een van die mees homogene Latyns-Amerikaanse lande is. 'n Kenmerk van die kulturele samesmelting is die groot vlak van tweetaligheid tot nou toe: meer as 80% van die Paraguane praat beide Spaans en die inheemse taal Guaraní. Die kulturele samesmelting word uitgedruk in kunste soos [[borduurwerk]] (''ao po'í'') en kantvervaardiging (''ñandutí''). === Kookkuns === Paraguay se kulinêre erfenis word ook diep beïnvloed deur die kulturele samesmelting. Verskeie gewilde geregte bevat [[broodwortel]], 'n plaaslike stapelgewas, en ook ander inheemse bestanddele. 'n Gewilde gereg is ''sopa paraguaya'', soortgelyk aan 'n [[mieliebrood]]. 'n Ander noemenswaardige gereg is ''chipa'', 'n [[bagel]]agtige brood gemaak van [[mielie]]meel, maniok en [[kaas]]. Baie ander geregte bevat verskeie soorte kase, [[ui]]e, [[soetrissie]]s, [[maaskaas]], mieliemeel, [[melk]], [[spesery]]e, [[botter]], [[Eier (voedsel)|eiers]] en vars mieliepitte. === Literatuur === Die grootste deel van die Paraguaanse literatuur word in Spaans geskryf en 'n klein deel in Guaraní. [[Augusto Roa Bastos]] (1917–2005) word as die belangrikste Paraguaanse romanskrywer beskou en ná [[Gabriel García Márquez]] en [[Mario Vargas Llosa]] ook as een van die mees befaamde skrywers van Suid-Amerika. Weens die diktatuur in Paraguay het Roa Bastos egter vir 'n lang tyd in ballingskap na Argentinië en daarna na Frankryk gegaan. Sy ''Yo, el Supremo'' ("Ek, die Almagtige", 1974) is een van die belangrikste Latyns-Amerikaanse romans en handel oor die diktatuur van José Gaspar Rodríguez de Francia van 1814 tot 1840. [[Josefina Pla]] (1903–1999) is op die [[Kanariese Eilande]] gebore en het bekendheid verwerf as 'n liriese digter, storieverteller en dramaturg. === Musiek === Die Paraguaanse musiek, wat bestaan uit swaaiende polkas, springerige ''galopas'' en trae ''guaranias'', word op die inheemse [[harp]] gespeel. In [[klassieke musiek]] is die [[kitaar]]virtuoos [[Agustín Barrios]] (1885-1944) noemenswaardig, wat in San Juan Bautista gebore is en in beide Suid-Amerika en Europa sukses behaal het as 'n [[Virtuositeit|virtuoos]], [[onderwyser]] en [[komponis]]. In Paraguay is ook volksmusiek lewendig, waaronder veral polka. 'n Klassieke volksmusiekinstrument is die harp. Uit hierdie volksmusiek het José Asunción Flores die ''Guarania'' ontwikkel. Soos in baie ander Latyns-Amerikaanse lande is die ''Cumbia'' (in Paraguay ''Cachaca'' genoem) die belangrikste weergawe van vermaakmusiek. == Sport == [[Lêer:Asunción - Edificio CSF.JPG|duimnael|Hoofkantoor van [[CONMEBOL]] in Luque]] [[Sport]] is 'n belangrike deel van Paraguay se nasionale kultuur. [[Sokker]] is die gewildste sportsoort en 'n voorloper van moderne sokker is reeds in die voor-Colombiaanse tydperk deur die Guaraní beoefen. Sedert 1639 is die balsport met 'n bal gemaak van harde rubber by hulle skriftelik gedokumenteer.<ref>{{es}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/mundo/noticias/2014/08/140827_deportes_futbol_guarani_vs |title=¿Quién inventó el fútbol: los ingleses o los guaraníes? |publisher=[[BBC]] |author=Veronica Smink |date=29 Augustus 2014 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref><ref>{{es}} {{cite web |url=https://cultura.gov.py/2014/06/el-juego-de-la-pelota-con-los-pies-de-los-guaranies-que-se-transformo-en-deporte-universal/ |title=El juego de la pelota con los pies de los Guaraníes que se transformó en deporte universal |publisher=Secretaría Nacional de Cultura del Paraguay |date=22 Junie 2014 |accessdate=17 Desember 2025 |archive-date=12 November 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251112123716/https://cultura.gov.py/2014/06/el-juego-de-la-pelota-con-los-pies-de-los-guaranies-que-se-transformo-en-deporte-universal/ |url-status=dead }}</ref> Die [[Paraguaanse nasionale sokkerspan]] het in onlangse jare beter gevaar en vir altesaam nege [[FIFA]] [[Sokker-Wêreldbeker]]toernooie gekwalifiseer, waar hulle tydens die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010]] met die kwarteindrondte hul tot dusver beste prestasie behaal het. Tydens die [[Copa América]], die Suid-Amerikaanse Sokkerkampioenskap, het Paraguay tot dusver twee titels ingepalm (in 1953, 1979) en die 1999-toernooi gehuisves. Paraguay sal saam met [[Argentinië]], [[Marokko]], [[Portugal]], [[Spanje]] en [[Uruguay]] die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2030]] aanbied.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/cqx80eqqyero |title=How will the 2030 World Cup work? |publisher=[[BBC]] |author=Emma Middleton |date=11 Desember 2024 |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> [[Basketbal]] is ook baie gewild, gevolg deur [[vlugbal]], [[handbal]], [[futsal]], [[swem]] en [[tennis]].<ref>{{en}} {{cite book |author=Alison Behnke |title=Paraguay in Pictures |series=Visual Geography Series (VGS) |year=2010 |pages=[https://archive.org/details/paraguayinpictur0000behn/page/56 56, 57] |isbn=978-1-57505-962-4 |url=https://archive.org/details/paraguayinpictur0000behn/page/56}}</ref> Daarbenewens word sportsoorte en tydverdrywe soos [[rugby]], [[skaak]], [[motorsport]], [[gholf]] en [[roei]] beoefen. Beide die [[CONMEBOL|Suid-Amerikaanse Sokkerkonfederasie]] en [[Suid-Amerika Rugby]] is in die metropolitaanse gebied Asunción gesetel. Rugby is een van die snels groeiende sportsoorte in Paraguay en is ná die [[Tweede Wêreldoorlog]] deur immigrante na Paraguay gebring. Die [[Paraguaanse nasionale rugbyspan]], bekend as ''Los Yacarés'' – “die [[kaaiman]]ne” – kon tot dusver nog nie vir 'n [[rugbywêreldbeker]]toernooi kwalifiseer nie, maar hulle is tans Suid-Amerika se vyfde sterkste span ná [[Argentynse nasionale rugbyspan|Argentinië]], [[Uruguaanse nasionale rugbyspan|Uruguay]], [[Chileense nasionale rugbyspan|Chili]] en [[Brasiliaanse nasionale rugbyspan|Brasilië]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/rankings |title=Women’s and Men’s Rankings |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=17 Desember 2025}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Bronnelys == ; Algemeen ---- * {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/place/Paraguay|title=Paraguay|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=17 Desember 2025}} * {{en}} {{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/paraguay|title=Paraguay|publisher=[[Central Intelligence Agency]]|accessdate=17 Desember 2025}} * ''[[Wêreldspektrum]]'', 1982, {{ISBN|0-908409-63-X}}, volume 22, bl. 103 ; Geskiedenis ---- * {{es}} {{cite journal |author=Nidia R. Areces |title=La independencia y los tiempos que siguieron, Paraguay 1810–1850 |editor=Ivana Frasquet, Andrea Slemian |work=De las independencias a los estados republicanos (1810–1850). 200 años de historia |publisher=Vervuert |location=Frankfurt am Main |year=2009 |isbn=978-3-86527-526-4 |pages=39–59}} * {{en}} {{cite book |author=R. Andrew Nickson |title=Historical Dictionary of Paraguay |publisher=The Scarecrow Press |location=Metuchen/Londen |year=1993 |isbn=0-8108-2643-7}} * {{en}} {{cite book |author=Jan M. G. Kleinpenning |title=Paraguay 1515–1870: A thematic geography of its development |publisher=Iberoamericana |location=Madrid |year=2003 |isbn=3-89354-592-1}} * {{de}} {{cite journal |author=Max Zeuske |title=Paraguay |editor=Walter Markov |work=Weltgeschichte – Die Länder der Erde von A bis Z |publisher=VEB Bibliographisches Institut |location=Leipzig |year=1967 |pages=552v}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie}} * {{en}} {{Wikivoyage|Paraguay}} * {{es}} [https://www.paraguay.gov.py/ ''Amptelike webportaal van die Paraguaanse regering''] * {{es}} [https://www.presidencia.gov.py/ ''Amptelike webportaal van die Paraguaanse presidentskap''] {{Geografiese ligging | Senter = {{vlagland|Paraguay}} | Noord = {{vlagland|Bolivië}} | Noordoos = {{vlagland|Brasilië}} | Oos = {{vlagland|Brasilië}} • {{vlagland|Argentinië}} | Suidoos = {{vlagland|Argentinië}} | Suid = {{vlagland|Argentinië}} | Suidwes = {{vlagland|Argentinië}} | Wes = {{vlagland|Bolivië}} • {{vlagland|Argentinië}} | Noordwes = {{vlagland|Bolivië}} }} {{Lande van Suid-Amerika}} {{Normdata}} [[Kategorie:Paraguay| ]] [[Kategorie:Voormalige Spaanse kolonies]] b6yw70o2ls33tl1l3pp4c17seuhx05v 0 20101 2911594 2617269 2026-06-15T12:04:03Z JMK 649 slag 2911594 wikitext text/x-wiki {{Voormalige Land Inligtingsraampie |inheemse_naam =Vryheid Republiek |gewone_lang_naam =Nieuwe Republiek |gewone_naam =Nieuwe Republiek |kontinent =Afrika |gebied =Suider-Afrika |land =Suid-Afrika |era = |status = |status_teks = |ryk = |bestaanstydperk = |jaar_begin =1884 |jaar_einde =1888 |datum_begin =[[16 Augustus]] [[1884]] |datum_einde =[[20 Julie]] [[1888]] |datum_voor = |gebeurtenis_na = |datum_na = |v1 =Zoeloe-koninkryk |vlag_v1 = |n1 =Zuid-Afrikaansche Republiek |vlag_n1 =Flag of Transvaal.svg |beeld_vlag =Flag of Nieuwe Republiek.svg |vlag = |beeld_wapen =Coat of arms of the Nieuwe Republiek.svg |beeld_kaart =LocationNewRepublic.svg |beeld_kaart_byskrif = |nasionale_leuse = |naisonale_volkslied = |wetgewer= |godsdiens= |hoofstad =Vryheid, KwaZulu-Natal |breedtegraad_grade = |breedtegraad_minute = |breedtegraad_NS = |lengtegraad_grade = |lengtegraad_minute = |lengtegraad_OW =O |algemene_tale =[[Afrikaans]], [[Engels]], [[Nederlands]] en [[Zoeloe]] |regeringstipe =Republiek |titel_leier =President |leier1 =[[Lucas Johannes Meyer]] |jaar_leier1 =1884-1888 |leier2 = |jaar_leier2 = |leier3 = |jaar_leier3 = |leier4 = |jaar_leier4 = |leier5 = |jaar_leier5 = |leier6 = |jaar_leier6 = |leier7 = |jaar_leier7 = |leier8 = |jaar_leier8 = |titel_verteenwoordiger = |verteenwoordiger1 = |jaar_verteenwoordiger1= |titel_adjunk = |adjunk = |jaar_adjunk = |adjunk2 = |jaar_adjunk2 = |stat_jaar1 = |stat_bev1 = |stat_opp1 = |bev_digtheid1 = |stat_jaar2 = |stat_bev2 = |stat_opp2 = |bev_digtheid2 = |stat_jaar3 = |stat_bev3 = |stat_opp3 = |bev_digtheid3 = |stat_jaar4 = |stat_bev4 = |stat_opp4 = |bev_digtheid4 = |geldeenheid = }} Die '''Vryheid Republiek''' of '''Nieuwe Republiek''' was een van die kleiner [[Boererepublieke]] in die huidige [[Suid-Afrika]] wat deur die Voortrekkers gestig is nadat hulle die [[Kaapkolonie]], wat onder [[Verenigde Koninkryk|Britse]] beheer was, verlaat het. Die Nieuwe Republiek het slegs vir 'n kort tydperk tussen [[1884]] en [[1888]] bestaan voor dit in die [[Zuid-Afrikaansche Republiek]] opgeneem is as die distrik Vryheid. == Die Zoeloe-opvolgingsgeskil == [[Lêer:dinizulu2.jpg|duimnael|links|200px|Portret van Dinuzulu c. 1888]] Die [[Zoeloes|Zoeloekoning]] [[Cetshwayo]] het in Februarie [[1884]] in [[Eshowe]] gesterf. Sy seun [[Dinuzulu]] wat die aangewese opvolger was kon egter nie die troon bestyg nie as gevolg van aanhoudende binnegevegte tussen die verskillende Zoeloehoofmanne. Dinuzulu beroep hom toe op die [[Boere]] net oorkant die grens om hulp met die oogmerk dat grond geruil sou word vir Boerevuurvermoë en ondersteuning in die leierskapstryd. == Verdrag met die Boere == 'n Groep van ongeveer 800 man, wat as die Komitee van Dinuzulu se Vrywilligers bekend sou staan, het gereageer en op [[22 Mei]] 1884 het hulle Dinuzulu by Zalflaager tot Koning van die Zoeloes verklaar. Meeste van die Zoeloehoofmanne het hulle by die besluit berus, maar Isibepu (of Zibebu) het bly voortveg. Die boere help dan ook by die Slag van Etshaneni in Junie 1884 om 'n oorwinning te behaal. Die oorspronklike verdrag is op 23 Mei 1884 gesluit tussen die Boere onder leiding van Coenraad F. Meyer en Dinuzulu.<ref name=MZ>Chris de Jager en Karl-Jan Fischer (2012), Morgenzon-Kontrei 1850-1912-2012, p. 389</ref> Op [[16 Augustus]], nadat Isibepu by die [[Slag van Spookberg]] verslaan is, word 'n meer gedetailleerde traktaat onderteken. Die ondertekenaars aan Boerekant was D.C. Uys, J.F. van Staden, P.R. Spies, C.F. Meyer, A.M.J. Laas, P.J. Fourie, T.G.N. Steenkamp, J. Birkenstock en F.J. de Jager. Die Zoeloes is verteenwoordig deur koning Dinuzulu en hoofmanne Dabulo, Umjanond, Uziwetu, Shingane, Oham, Tjambezwe, N'kosana, Soukentjaan, Hemulana, Sindinga en Umgamulo.<ref name=MZ/> == Grondgebied en leierskap == [[Lêer:Lucas meyer01.jpg|duimnael|regs|200px|Portret van Lucas Meyer wat later tydens die Tweede Vryheidsoorlog geneem is]] Die traktaat besorg aan die Boere 'n reuse stuk grond en hulle begin spoedig plase uitmeet in die gebied wat gestrek het van die Transvaal tot aan die see. 500 van die gehuurde soldate sou elk 'n plaas van 1&nbsp;600 hektaar kry en 300 wat laat aangekom het kleiner 'halwe plase'. 'n [[Kompas]] en dwarshout is gebruik om die plase uit te lê. Met die eerste opmeting was daar nie genoeg plase nie al is daar tot aan die see gemeet. Die opmeting moes herhaal word en kleiner plase toegeken word.<ref>[http://www.byeways.co.za/Midlands.htm The KZN Midlands] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070907103957/http://www.byeways.co.za/Midlands.htm |date= 7 September 2007 }}. Besoek op 9 April 2007</ref> Dit het egter steeds min grond aan die Zoeloes oorgelaat wat baie ongelukkigheid veroorsaak het. Die moontlikheid dat die Boere die kus kon beset het onder die aandag van die Britse owerheid gekom wat vasbeslote was om die Boere te beheer deur hulle in die binneland te hou. Op [[5 Augustus]] [[1884]]<!--of 16 Augustus? --> is die ''Nieuwe Republiek'' (Nuwe Republiek) gevorm. 'n Nuwe grondwet is opgestel, 'n Volksraad met twaalf lede saamgestel, 'n Landdros is geleen <!--by die ZAR?--> en Generaal [[Piet Joubert]] van die ZAR is gevra om President te word. Met sy weiering is [[Lucas Johannes Meyer]] is as President van die Republiek aangestel.<ref>H Spender, ''[http://books.google.com/books?hl=en&lr=&id=f7Gx4OB0flQC&oi=fnd&pg=PA13&dq=Boers+Dinizulu+Botha+Meyer&ots=fOuMo7fpM5&sig=nGDarhndwWuTEmI0pZyZWm1K1dA#PPA47,M1 General Botha: The Career and the Man]'', Kessinger Publishing, 2005</ref> Die hoofstad [[Vryheid, KwaZulu-Natal|Vryheid]] is op [[23 September]] [[1884]] gestig. Daar is met die bou van 'n Raadsaal begin in November 1884 - die gebou huisves vandag die Vryheidmuseum. <ref name="Vryheid"/> [[Louis Botha]] wat toe 17 jaar oud was het Lukas Meyer in die ekspedisie ondersteun; sy talente is hier vir die eerste keer opgemerk en hy is as [[veldkornet]] van Wyk 2 van die nuwe republiek gekies. Toe Vryheid in 1888 deel word van die ZAR het Botha 'n burger geword van die Transvaal waar hy later 'n leidende rol sou speel in die vestiging van eers selfregering na die Tweede Vryheidsoorlog en later die vorming van die [[Unie van Suid-Afrika]].<ref>[http://freepages.genealogy.rootsweb.com/~bluepeter/n_41.html Genealogy Data Page 66 - BOTHA, Louis]. Besoek op 9 April</ref> == Geskil oor St. Luciabaai == [[Lêer:Boerenrepublieken.png|duimnael|regs|250px|Kaart van die Boererepublieke]] Intussen het die Zuid-Afrikaansche Republiek beoog om in bondgenootskap met [[Duitsland]] hulle gebied tot by die see uit te brei. Dit was op 'n stadium toe Europese koloniale moondhede deel geneem het aan die sogenaamde "[[Stormloop vir Afrika]]" ([[Engels]]: ''Scramble for Africa'') en Adolf Lüderitz se sukses in Suidwes-Afrika in 1884. Lüderitz se gesante A Einwald en A Schiel, het toe op [[13 November]] 1884 'n ooreenkoms met Dinuzulu bereik waarvolgens [[St. Lucia, KwaZulu-Natal|St Lucia]], of Santa Lucia soos dit toe bekendgestaan het, aan Schiel afgestaan is. In terme van die ooreenkoms het Lüderitz sestigduisend akker grond bekom en toestemming om 'n spoorlyn van Santa Lucia na die Transvaal te bou met kolonisasievoorregte vir een myl om die baai vir Duitse immigrante. Die Duitse aanspraak was 'n bedreiging vir Britse hegemonie in Suid-Afrika. Die Britse owerheid sou dus 'n stokkie steek voor die planne van die ZAR en Duitsland sowel as die Nieuwe Republiek se aansprake. Die gebeurtenisse het halfvergete Britse eise gegrond op 'n ou verdrag van [[1843]] met die toenmalige Zoeloekoning, Panda, laat herleef waarvolgens Santa Lucia aan Brittanje afgestaan is. Die eis het nie sterk voorgekom nie aangesien Brittanje nooit enige vestiging in die gebied gebou het nie. Brittanje het op die stadium nog nie vir Dinuzulu as koning van die Zoeloes erken nie wat die Britte as 'n verdere argument teen die Duitse aanspraak op Santa Lucia gebruik het. Om die Britse aanspraak te bevestig is ''H.M.S. Goshawk'' na die bestrede hawe gestuur en op [[21 Desember]] [[1884]] het Sir [[Henry Bulwer]], goewerneur van Natal die regering in London laat weet dat die Britse vlag oor Santa Luciabaai gewapper het. Dit lei tot hewige protes van [[Berlyn]] sowel as Pretoria. Kanselier Bismarck het 'n formele beswaar teen [[Londen]] gerig en sy seun Herbert gestuur om die saak te besleg. Lord Rosebery het die Duitser egter uitoorlê met sy geslepenheid en beter kennis van Suid-Afrika. Die insident is gesluit met 'n ooreenkoms wat bepaal het dat Duitsland sy protes teen die Britse vlag by Santa Luciabaai sou laat vaar en dat hulle hulle sou weerhou daarvan om gebied te bekom of protektorate op die kus tussen Natal en Delagoabaai te stig.<ref>C. D. Penner, ''[http://links.jstor.org/sici?sici=0022-2801%28194003%2912%3A1%3C31%3AGATTB1%3E2.0.CO%3B2-Q Germany and the Transvaal before 1896]'', The Journal of Modern History, Vol. 12, No. 1. (Mar. 1940), pp. 31-58</ref> Die Nieuwe Republiek teken op [[30 April]] [[1885]] protes aan omdat St Lucia volgens hulle wette aan die Nieuwe Republiek behoort het. Gevolglik is onderhandelinge in [[1886]] tussen die Boere en die Britse owerhede gevoer. 'n Ooreenkoms is in [[1887]] bereik waarvolgens 'n Britse Kolonie langs die kus gevestig sou word. In ruil daarvoor sou die Boere toegelaat word om 'n onafhanklike republiek op die voormalige Zoeloegrond in die weste te vestig.<ref name="Guy">Jeff Guy, ''[http://www.history.und.ac.za/MHC/holkrans.doc Holkrans: 6 May 1902. A background paper for the Ministerial committee of the South Afican History Project.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20061013174115/http://www.history.und.ac.za/MHC/holkrans.doc |date=13 Oktober 2006 }}'', Programme of Historical Studies, University of Natal, Durban 4041, 28 February 2002, Afgelaai op 8 April 2007</ref><ref name="Vryheid">[http://www.sa-venues.com/ SA-Venues.com] [http://www.sa-venues.com/attractionskzn/kzn_vryheid.htm KwaZulu Natal » Attractions » Battlefields » Vryheid], Besoek op 8 April 2007</ref> == Ooreenkoms met Brittanje, onafhanklikheid en opname in die ZAR == [[Lêer:Uniegebou.jpg|duimnael|Standbeeld van Louis Botha voor die [[Uniegebou]] in Pretoria.]] Die uiteindelike grondgebied het gestrek van die [[Zuid-Afrikaansche Republiek]] in die Noorde, langs die Phongolo af tot by die Lebomboberge. In die Suide het dit die vrugbare hoogland om Babanago en Emakhosini ingesluit waar die stigters van die Zoeloe koningkryk begrawe is. In die middel van die Republiek was die opstalle van die Mdlalose, die Ngenetsheni, die Buthelezi, en om die berge wat noord van die nuwe Boeredorpie, Vryheid, loop, die gebied van die Qulusi.<ref name="Guy"/> Benewens die republiek self het die Boere die reg verkry om plase buite die grense van die Republiek in Zoeloeland te hou in 'n blok suid daarvan wat ''Proviso B'' genoem is.<ref name="Moriis">B M Nicholls ''[http://pinetreeweb.com/journal-dinizulu.htm Zululand 1887-1889: The Court of the Special Commissioners for Zululand and the Rule of Law] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070707060226/http://pinetreeweb.com/journal-dinizulu.htm |date= 7 Julie 2007 }}'', Journal of Natal and Zulu History, Volume XV, 1994/1995. Besoek op 8 April 2007</ref> Die Nieuwe Republiek is op [[20 Julie]] [[1888]] in die Zuid-Afrikaansche Republiek opgeneem as die Distrik Vryheid.<ref name="Vryheid"/> Alhoewel die republiek in die huidige [[KwaZulu-Natal]] geleë was, was dit nie deel van die [[Natalia Republiek]] of voor die [[Tweede Vryheidsoorlog]] deel van die [[Natalkolonie]] nie. Op [[20 Julie]] [[1888]] word dit in die groter Zuid-Afrikaansche Republiek (of Transvaal) opgeneem. Na die Tweede Vryheidsoorlog is dit deur Brittanje geannekseer en by die Natalkolonie gevoeg. == Sien ook == * [[NG gemeente Utrecht]] * [[NG gemeente Vryheid]] * [[NG gemeente Paulpietersburg]] == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Boererepublieke}} {{Normdata}} [[Kategorie:Geskiedenis van Suid-Afrika]] 86n46e6n7wyu5yiyjf728skt6l1ox05 0 32533 2911676 2856843 2026-06-15T21:15:16Z SpesBona 2720 R.I.V. 2911676 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Musikale kunstenaar | naam = Abdullah Ibrahim | beeld = Abdullah Ibrahim 06N4688.jpg | beeldgrootte = 250px | dwarsformaat = | beeldbeskrywing = | beeldonderskrif = Abdullah Ibrahim tydens die Moers Festival in 2011 | agtergrondkleur = solo | geboortenaam = Adolph Johannes Brand | alias = Dollar Brand | geboortedatum = {{Geboortedatum|1934|10|9}} | geboorteplek = [[Kaapstad]], [[Unie van Suid-Afrika]] | oorsprong = {{vlagland|Suid-Afrika}} | sterfdatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1934|10|9|2026|6|15}} | sterfplek = [[Duitsland]] | genre = [[jazz]], bebop, post-bop, folk | beroep = Musikant, komponis, bandleier | instrument = Klavier, saxofoon, tjello | jare_aktief = 1955–2026 | etiket = | assosiasies = Sathima Bea Benjamin, Jean Grae | webwerf = [http://www.abdullahibrahim.co.za/ ''abdullahibrahim.co.za''] | huidige_lede = | gewese_lede = }} '''Abdullah Ibrahim''' ([[9 Oktober]] [[1934]] – [[15 Junie]] [[2026]]), voorheen bekend as '''Adolph Johannes Brand''' en as '''Dollar Brand''', was 'n bekende [[Suid-Afrika]]anse [[pianis]] en [[komponis]]. Sy [[musiek]] weerspieël die baie musikale invloede van sy jeug in die multikulturele hawe-areas van Kaapstad, en strek van tradisionele Afrikaliedere tot die evangeliese liedere van die AME Kerk en ragas, tot meer moderne [[jazz]] en ander [[Weste]]rse style. Binne jazz weerspieël sy musiek veral die invloed van [[Thelonious Monk]] en Duke Ellington. [[Lêer:Abdullah Ibrahim Oslo Jazzfestival (191441).jpg|duimnael|links|Abdullah Ibrahim (2016)]] Ibrahim is op 15 Junie 2026 ná 'n kort siekbed in [[Duitsland]] oorlede. Volgens sy familie sal hy in die Duitse deelstaat [[Beiere]] ter ruste gelê word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://iol.co.za/news/south-africa/2026-06-15-breaking-international-jazz-icon-abdullah-ibrahim-dies-aged-91/ |title=BREAKING: International jazz icon Abdullah Ibrahim dies aged 91 |publisher=[[IOL]] |date=15 Junie 2026 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> == Sien ook == * [[Lys van jazz-pianiste]] == Verwysings == {{Verwysings}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie-inlyn}} * {{en}} [http://www.abdullahibrahim.co.za/ Amptelike webwerf] * {{en}} {{IMDb naam|0104456}} {{Saadjie|musiek}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Ibrahim, Abdullah}} [[Kategorie:Geboortes in 1934]] [[Kategorie:Sterftes in 2026]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse komponiste]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse musici]] t09o3upb93kpsfyslu29aftf8niglca 0 33926 2911736 2871562 2026-06-16T07:27:20Z Jcb 223 2911736 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Min Ben Schoeman.jpg|duimnael|regs|200px|Min. [[Ben Schoeman]], voorsitter van die Dagbreektrust tydens die Persstryd.]] [[Lêer:Koos met kamera.png|duimnael|210px|regs|Die Afrikaanse liedjieskrywer [[Koos du Plessis]] het sy joernalistiekloopbaan by ''[[Die Vaderland]]'' begin en later ook by ''[[Oggendblad]]'' gewerk.]] '''Perskor''' (Die Perskorporasie van Suid-Afrika) was 'n [[Suid-Afrika]]anse persgroep. Dit is op [[1 April]] [[1971]] gevorm toe twee bestaande Afrikaanse uitgewersgroepe, [[Voortrekkerpers]] en die [[Afrikaanse Pers (1962) Beperk]], saamgesmelt het. Albei die groepe was in die destydse [[Transvaal]] gesetel en het met die [[Nasionale Pers]] van [[Kaapstad]] meegeding. Hulle het, as 'n reël, maar na gelang van die redakteur se ingesteldheid in soverre die maatskappy se bestuur dit toegelaat het, die noordelike, behoudende standpunte binne die destydse [[Nasionale Party]] verteenwoordig teenoor [[Nasionale Pers|Naspers]] wat die suidelike, verligte standpunte in die party verteenwoordig het. == Koerante == Die mededingende Afrikaanse Sondagkoerante, ''[[Die Beeld]]'' (in [[Naspers]] se besit) en ''[[Dagbreek (Sondagkoerant)|Dagbreek]]'' (in Perskor se besit), het reeds in [[1970]] saamgesmelt as ''[[Rapport]]'' om die bittere persstryd tussen die koerante te beëindig. Die verenigde koerant se eerste uitgawe het op [[29 November]] [[1970]] verskyn. Die mediagroepe het elkeen die helfte van die nuwe koerant, waarvan die sirkulasie in 'n stadium meer as 500&nbsp;000 was en by die ''[[Sunday Times]]'' kon kers vashou, beheer. Sedert die stigting in [[1974]] van Naspers se dagblad ''[[Beeld]]'', wat in [[Johannesburg]] en [[Pretoria]] met Perskor se dagblaaiemoes meeding, het die oorspronklike vier dagblaaie van Perskor die een ná die ander verdwyn. Die vier was: * ''[[Hoofstad (dagblad)|Hoofstad]]'', van 1968 tot 1983 'n middagblad in Pretoria waarvan die sirkulasie sowat 20&nbsp;000 was. * ''[[Oggendblad]]'', van 1971 tot 1983 'n oggendblad in Pretoria waarvan die sirkulasie sowat 10&nbsp;000 was. * ''[[Die Transvaler]]'', aanvanklik 'n oggendblad in Johannesburg wat in [[1937]] gestig is en waarvan die sirkulasie sowat 50&nbsp;000 was. Dit was Perskor se laaste dagblad wat vanaf Februarie 1983 as middagblad in Pretoria uitgegee is en wat die maatskappy in sy laaste jaar sowat R27&nbsp;miljoen aan verliese gekos het. * ''[[Die Vaderland]]'', 'n middagblad in Johannesburg wat in [[1936]] gestig is en waarvan die sirkulasie sowat 70&nbsp;000 in 1974 was voor ''Beeld'' se toetrede tot die noordelike mark. Perskor het in [[1960]] die Xhosa koerant ''[[Imvo Zabantsundu]]'', wat in [[1884]] gestig is, verkry. Die koerant het publikasie in [[1998]] gestaak. Die groep het ook die enigste [[Engels]]e dagblad wat tydens die [[apartheid]]sera die destydse [[Nasionale Party]] ondersteun het, ''[[The Citizen]]'', uitgegee. Dit is in [[1976]] deur [[Louis Luyt]] opgerig met geheime finansiering van die regering as teenvoeter vir wat die Nasionale Party as die "vyandiggesinde" Engelse pers beskou het.<ref>[http://www.theharbinger.co.za/wordpress/2006/09/13/lies-truth-and-good-citizen-ship/ The Harbinger: ''Lies, truth and good Citizen-ship''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200215032810/http://www.theharbinger.co.za/wordpress/2006/09/13/lies-truth-and-good-citizen-ship/ |date=15 Februarie 2020 }}. URL besoek op 23 Desember 2013.</ref> == Persstryd == Op [[16 September]] [[1974]] tree [[Naspers]] met die eerste uitgawe van ''[[Beeld]]'' toe tot die Afrikaanse koerantmark in Transvaal. Die redaksie van die nuwe toetreder het gehoop op verkope van 100&nbsp;000 per dag, maar teen Februarie 1975 het dit gedaal tot 21&nbsp;568, die laagste maandsyfer in sy bestaan. Op [[29 April]] [[1975]] is 102&nbsp;402 koerante verkoop danksy die nuus oor die [[Foxstraatbeleg]],<ref name="beukes">Beukes, W.D. (red.), "Oor grense heen. Op pad na 'n nasionale pers 1948–1990. Kaapstad: Nasionale Boekhandel. 1992</ref> maar die gemiddeld vir die ses maande Julie tot Desember 1975 (42&nbsp;774) was steeds amper 20&nbsp;000 minder as sy vernaamste mededinger, ''[[Die Transvaler]]'', se 61&nbsp;641.<ref>Botha, F.M. (red.), "Advertising & Press Annual of Africa 1976". Cape Town and Johannesburg: National Publishing Company (Pty) Ltd. 1976</ref> Saam het die twee Afrikaanse oggendkoerante in [[Johannesburg]] die eens byna ondenkbare bereik deur met 'n gesamentlike sirkulasiesyfer van 104&nbsp;000 net 27&nbsp;000 minder as Johannesburg se Engelse oggendkoerant, die ''[[Rand Daily Mail]]'', te verkoop. Die stryd om lesers tussen ''Beeld'' en ''Die Transvaler'' het daartoe gelei dat Perskor se bestuur fiktiewe syfers vir hulle drie Johannesburgse dagblaaie, ''[[Die Vaderland]]'', ''Die Transvaler'' en ''[[The Citizen]]'', geskep het. Die geknoei het in 1976 begin toe ''Beeld'' die eerste keer meer as 50&nbsp;000 koerante oor 'n sesmaandetydperk verkoop het. Die hoogtepunt van die fiktiewe syfers was toe ''Die Transvaler'' op [[1 Augustus]] [[1980]] op sy voorblad spog dat hy toe die grootste Afrikaanse dagblad in [[Suid-Afrika]] was met 'n sirkulasiesyfer vir die ses maande van Januarie tot Junie daardie jaar van 75&nbsp;287. ''Beeld'' se werklike syfer was toe 64&nbsp;901. Minder as twee maande later kom 'n Perskor-amptenaar in die geheim met die bedrog vorendag. Die Sirkulasie-Ouditburo (later Audit Bureau of Circulation – ABC) het die saak ondersoek en op [[22 September]] [[1980]] bekendgemaak dat die jongste sesmaandesyfer vir ''Die Transvaler'' 21&nbsp;306 hoër as die werklike was en ''Die Vaderland'' s'n 9&nbsp;367. ''The Citizen'' s'n is met 6&nbsp;999 verhoog. By verdere ondersoek blyk dit dat die werklike en fiktiewe verkoopsyfers selfs meer verskil het: * ''Die Transvaler'': 49&nbsp;525 (75&nbsp;287), verskil = 25&nbsp;762; * ''Die Vaderland'': 48&nbsp;594 (60&nbsp;564), verskil = 11&nbsp;970; * ''The Citizen'': 45&nbsp;000 (54&nbsp;266), verskil = 9&nbsp;226. Die drie koerante se ABC-lidmaatskap is opgeskort en ''Beeld'' kon onmiddellik sy advertensietarief opstoot omdat dit toe in werklikheid die grootste Afrikaanse koerant in Transvaal was. [[P.J. Cillié]], voorsitter van Naspers, het 'n informele gesprek versoek met Ben Schoeman, voorsitter van Dagbreektrust, wat Perskor beheer het. Dit is gehou op [[1 Desember]] [[1980]] in Pretoria. Cillié wou skadevergoeding hê vir ''Beeld'' se verlies aan advertensie-inkomste, maar Schoeman het 'n samesmelting tussen die twee persgroepe voorgestel. Cillié was hierteen gekant en gesê die Nasionale Pers het 'n afkeer in so 'n monopolivorming.<ref name="beukes" /> Perskor wou nie kopgee oor vergoeding nie. D.P. de Villiers van Naspers het in Januarie 1981 'n markverdeling in die Transvaal voorgestel met Naspers in die oggendmark en Perskor in die middagmark omdat die oggendmark vir laasgenoemde volgens hom nog nooit lonened was nie, maar die middagmark wel. Naspers het later bereken sy verlies vanweë die fiktiewe syfers was R13,7&nbsp;miljoen. Omdat Perskor skuld ontken het, het Naspers besluit om 'n eis in te stel. [[Marius Jooste]] het tot sy dood in Oktober 1982 vasgeskop teen die gedagte van 'n markverdeling, maar was wel ten gunste van amalgamering van die twee persgroepe. In November 1982 voer die nuwe voorsitter van Perskor, Willem van Heerden, en twee lede van die Dagbreektrust-direksie gesprek met twee senior Naspers-amptenare. Cillié en De Villiers verwerp 'n Perskor-voorstel vir 'n oorkoepelende maatskappy om die twee oggendblaaie in Johannesburg oor te neem. Die teenwoordiges besluit nie op 'n markverdeling nie, maar tog dat adviseurs aan albei kant die geldwaarde van Perskor se onttrekking aan die oggendmark moet bereken. Uiteindelik besluit Perskor om ''Die Transvaler'' aan die oggendmark te laat onttrek as Naspers sy eis om skadevergoeding terugtrek en R5&nbsp;miljoen vir die ontruiming van die oggendmark betaal. Naspers was oortuig daarvan dat ''Beeld'' ''Die Transvaler'' mettertyd heeltemal sou kon onderkry, maar die direksie was bang "die eventuele aftakeling van ''Die Transvaler'' as oggendblad kon groot bitterheid (wek) by 'n belangrike deel van die Transvaalse lesende publiek waarop ''Beeld'' aangewese was. Dit kon nadelige gevolge ook op politieke gebied gehad het",<ref name="beukes" /> aangesien albei koerante die [[Nasionale Party]] goedgesind was en op die party se ondersteuners vir lesers staatgemaak het. == Markverdeling == [[Beeld:Marius Jooste.jpg|duimnael|regs|180px|[[Marius Jooste]].]] Vanaf die tweede week in Februarie 1983 het ''[[Die Transvaler]]'' as middagblad na [[Pretoria]] geskuif waar Perskor se oggendkoerant, ''[[Oggendblad]]'' (wat van Julie tot Desember 1981 slegs 5&nbsp;828 koerante op weekdae kon verkoop), en sy middagkoerant, ''[[Hoofstad (dagblad)|Hoofstad]]'' (wat in dieselfde tydperk 13&nbsp;628 koerante op weeksdae verkoop het, vergeleke met die Engelstalige ''[[Pretoria News]]'' se 24&nbsp;876 op weeksdae), by ''Die Transvaler'' ingelyf is. Dit het ''[[Beeld]]'' as enigste Afrikaanse oggendkoerant in [[Johannesburg]] gelaat, hoewel dit ook in Pretoria en elders in Transvaal versprei is, en ''[[Die Vaderland]]'' as Johannesburg se Afrikaanse middagkoerant. Nadat ''Die Transvaler'' en ''[[Die Vaderland]]'' tot die ABC hertoegelaat is, was hulle weekdagverkoopsyfers vir die tydperk Julie tot Desember 1981 onderskeidelik 44&nbsp;109 en 40&nbsp;998, vergeleke met ''Beeld'' se 67&nbsp;963.<ref>"Amptelike Jaarboek van die Republiek van Suid-Afrika 1983". Johannesburg: Chris van Rensburgpublikasies. 1983</ref> Die ''[[Rand Daily Mail]]'' het in daardie tydperk teruggesak tot 106&nbsp;759, 5&nbsp;000 minder as die toe nog twee Afrikaanse oggendkoerante, maar ''Beeld'' sou eers in 1988 oor 'n volle jaar op sy eie 'n sirkulasie van meer as 100&nbsp;000 kon handhaaf. Op [[10 Februarie]] [[1983]] skryf ''Die Vaderland'' die markverdeling was onvermydelik. "Dit was 'n rasionele en logiese stap en dit is gedoen in die breë belang van Transvaalse Afrikaners." Net meer as vyf jaar later kom verdere rasionalisering toe ''Die Vaderland'' in Oktober 1988 ná 52 jaar ophou bestaan en met ''Die Transvaler'' verenig word. Dié koerant verdwyn vyf jaar later ook. Al kon ''Beeld'' lank 'n sirkulasie van meer as 100&nbsp;000 handhaaf, kon die koerant nog nooit hoegenaamd na aan die gesamentlike sirkulasie van die destydse vyf Afrikaanse dagblaaie in Transvaal van meer as 170&nbsp;000 kom nie. == Tydskrifte == Perskor was lank, voordat Naspers die leier in dié mark geword het, [[Suid-Afrika]] se grootste tydskrifuitgewer. Van die tydskrifte wat Perskor deur die Republikeinse Pers, met sy hoofkantoor in [[Durban]], beheer het, was onder meer ''[[Farmers' Weekly]]'', ''[[Personality]]'', ''[[Scope]]'', ''[[South African Garden and Home]]'', ''[[Darling (tydskrif)|Darling]]'', ''[[Family Radio and TV]]'', ''[[Rooi Rose]]'', ''[[Your Family]]'', ''[[Bona]]'', ''[[Living and Loving]]'', ''[[Radio en TV Dagboek]]'' en ''[[Vrouekeur|Keur]]''. == Caxton verkry beheer == In 1995 skryf ''Who Owns Who in the South African Print Media'' Perskor se eienaars is die Dagbreektrust, die tabak-en-drank-reus Rembrandt en [[Nasionale Pers]]. "Gee ''[[The Citizen]]'' (oggenddagblad in [[Johannesburg]]) uit; ''[[Die Transvaler|Transvaler]]'' (aanddagblad in [[Pretoria]]) en talle weekblaaie en maandblaaie en tydskrifte. Perskor is ook betrokke by die uitgee van boeke." Strawwe mededinging in 'n trae mark het Perskor van sy belangrikheid as uitgewer van koerante en boeke ontneem. Midde-in 'n felle aanslag van [[Naspers]] se ''[[Beeld]]'' het Perskor se vier [[Afrikaans]]e dagblaaie die een ná die ander gesluit. Teëspoed in die skryfbehoefte- en handboekafdeling het gelei tot 'n samesmelting in 1996 met Kagiso-uitgewery. Twee jaar later het Perskor beheer oor sy streekskoerante aan [[Caxton]] afgestaan. Perskor is amptelik op [[30 Junie]] [[1998]] deur Caxton oorgeneem.<ref>[http://www.bluprintdesign.co.za/2_portfolio/04_new%20media/websites/nasnet/4_rapport.html Nasnet]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> In 1999 verkoop die nuwe eienaar sy 50%-aandeel in ''City Press'' en ''[[Rapport]]'' aan Naspers. == Bronne == * {{af}} Swart, dr. M.J. (voorsitter redaksiekomitee). 1980. ''Afrikaanse kultuuralmanak''. Aucklandpark: Federasie van Afrikaanse Kultuurvereniginge. * {{en}} ''Africa South of the Sahara 1983–84''. Europa Publications Limited. London, 1983. * {{af}} [http://ketupa.net/perskor.htm Ketupa.net] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110813203016/http://ketupa.net/perskor.htm |date=13 Augustus 2011 }} * {{en}} [http://www.fxi.org.za/archive/Linked/update/9505/insert.html Freedom of Expression Institute] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120512094700/http://www.fxi.org.za/archive/Linked/update/9505/insert.html |date=12 Mei 2012 }} == Sien ook == * [[Lys van Suid-Afrikaanse dagblaaie]] == Eksterne skakels == * {{en}} [http://mg.co.za/printformat/single/1996-10-25-greenmail-claims-in-kagiso-bid-battle Omstredenheid oor aankoop van Kagiso] * {{en}} [http://mg.co.za/printformat/single/1996-08-01-can-print-remain-lily-white Swart bemagtiging in Perskor] * {{en}} [http://secure.financialmail.co.za/report/giant98/perskor.htm Aandeelhouding in Perskor]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * {{af}} [http://www.bestjobs.co.za/bt-empd-rnamarycke1.htm Geskiedenis van Republikeinse Nuusagentskap (RNA)] * {{af}} [http://groups.yahoo.com/group/Perskorhaan/?tab=s Yahoo-groep vir oudwerknemers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120118071651/http://groups.yahoo.com/group/Perskorhaan/?tab=s |date=18 Januarie 2012 }} * {{af}} [http://www.eprop.co.za/news/article.aspx?idArticle=9021 Perskorgebou verkoop] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120106004904/http://www.eprop.co.za/news/article.aspx?idArticle=9021 |date= 6 Januarie 2012 }} * {{af}} [http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1990/10/30/4/15.html ''Die Burger'' oor Frans Wessels, uitvoerende direkteur, se afsterwe] * {{en}} [http://www.btimes.co.za/97/0413/news/news14.htm ''Business Times'' berig oor samesmelting van Kagiso en Perskor] * {{af}} [http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2010/02/14/B1/4/mfbuitendag.html "Oud-Perskor-baas sterf ná hartaanval"], ''[[Beeld]]'', [[14 Februarie]] [[2010]] (Koos Buitendag oorlede). * {{af}} [http://perskor.blogspot.com/ K’rant, ’n webjoernaal vir oudwerknemers van Perskor]. URL besoek op 2 Oktober 2013. * {{af}} [http://mediamense.co.za/index.php?frontend_action=display_compound_text_content&item_id=12 Mediamense, 'n webtuiste met onder meer heelwat inligting oor Perskor-publikasies en -werknemers.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180716060635/http://mediamense.co.za/index.php?frontend_action=display_compound_text_content&item_id=12 |date=16 Julie 2018 }} URL besoek op 31 Januarie 2014. == Verwysings == {{Verwysings}} [[Kategorie:Koerante]] [[Kategorie:Massamedia]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse koerante]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse maatskappye]] igd4wnf9byi8f4j5pr9jtbr1ovw7vd6 0 34741 2911741 2871070 2026-06-16T08:20:43Z Jcb 223 2911741 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = PG du Plessis | bynaam = PG / Doep | beeld = | beeldbeskrywing = | onderskrif = | geboortenaam = Pieter Georg du Plessis | geboortedatum = [[14 Julie]] [[1934]] | geboorteplek = [[Boshof]], [[Oranje-Vrystaat]] | dood_datum = {{SDEO|2017|6|7|1934|7|14}} | sterfteplek = Potchefstroom | ouers = Frederik Jacobus Du Plessis en Anna Engela Venter | titel = | nasionaliteit = [[Suid-Afrika]] | beroep = [[Skrywer]] | bekend = Afrikaanse stories | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = [[Hertzogprys]], [[W.A. Hofmeyr-prys]], [[CNA-prys]] | party = | godsdiens = | huweliksmaat = Marie Susanna van der Merwe | kinders = Frits (Frederik Jacobus) en Marita | webblad = | handtekening = }} '''Pieter Georg du Plessis''' ([[14 Julie]] [[1934]] – [[7 Junie]] [[2017]]), bekend as '''PG du Plessis''', was 'n [[Afrikaanse skrywer]], [[dramaturg]] en akademikus.<ref>{{cite web |url=https://www.litnet.co.za/pg-du-plessis-1934/ |title=PG du Plessis (1934–2017) |author=Terblanche, Erika|access-date=21 Februarie 2025 |format=Doodsberig |work=[[LitNet]] |language=af |archive-url=https://web.archive.org/web/20181003180808/https://www.litnet.co.za/pg-du-plessis-1934/ |archive-date=3 Oktober 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref><ref>[http://esat.sun.ac.za/index.php/P.G._du_Plessis P.G. du Plessis op ESAT], besoek op 28 Junie 2014</ref> Hy lewer 'n groot verskeidenheid skryfwerk, met 'n beduidende bydrae tot die Afrikaanse drama. Sy rubrieke wat gedurende sy loopbaan as joernalis gepubliseer is, het later uitgeloop op die TV-reeks ''Koöperasiestories''. Sy roman ''Fees van die Ongenooides'' (2008) is wyd vereer as een van die beste Afrikaanse letterkundige werke tot op hede.<ref>Van der Walt, Leana Storiewerf: http://www.storiewerf.co.za/onderhoude/oh_pgduplessis.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170301233319/http://www.storiewerf.co.za/onderhoude/oh_pgduplessis.htm |date= 1 Maart 2017 }}</ref> == Lewe en werk == === Vroeë lewe en opleiding === Pieter Georg du Plessis is op 14 Julie 1934 as die jongste van drie kinders en enigste seun van die onderwyser Frikkie du Plessis op [[Boshof]] in die [[Oranje-Vrystaat]] gebore. Sy ouer susters is Nettie en Miemie. Hy begin sy skoolopleiding op die plaasskool by Kameelpan, en gaan vanaf sy negende jaar na die skool op [[Cornelia]], waar sy vader Engelsonderwyser was. Hy voltooi sy standerd nege en matriek dan aan die Hoër Volkskool Heidelberg. Op skool speel hy tennis, rugby en krieket, neem deel aan die skietvereniging en is leier van die Christelike Studentevereniging (CSV). In standerd nege word ’n gedig van hom in ''[[Huisgenoot|Die Huisgenoot]]'' gepubliseer. Hy studeer verder aan die [[Universiteit van Pretoria]] waar hy in [[1955]] 'n B.A.-graad behaal met Afrikaans-Nederlands en [[Geskiedenis]] as hoofvakke. Op universiteit neem hy deel aan verskeie van die studentebedrywighede en is onder andere lid van die Afrikaanse Studentebond, die Na-uurse Sosiale Raad en is hy assistent-veldkornet van die [[Voortrekkers (organisasie)|Voortrekkers]] vir die Christiaan de Wet-kommando aan die Laerskool Pretoria-Oos. === Verdere studie en begin van loopbaan === Na kwalifikasie werk hy vanaf 1956 vir ’n tyd by die Transvaalse Provinsiale Administrasie as klerk terwyl hy deeltyds aan die Pretoriase Onderwyskollege studeer vir sy Transvaalse Hoër Onderwysdiploma. Vanaf 1957 gee hy onderwys aan die Hoërskool Fakkel in Johannesburg. Hier ontmoet hy sy toekomstige vrou, Marie van der Merwe, die dogter van die skoolhoof. Benewens onderwys gee is hy ook betrokke by sportafrigting en skryf hy saam met Tom Smit die operette ''Baron Silvestro'', wat deur die skool opgevoer word. In [[1960]] behaal hy die B.A. Honneurs-graad aan die [[Universiteit van die Witwatersrand]].<ref>Esaach: http://www.esaach.org.za/index.php?title=Du_Plessis,_Pieter_Georg{{Dooie skakel|date=Januarie 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Hy word dan in 1961 vir ’n jaar lank dosent by die Johannesburg College of Education, waarna hy in 1962 deur [[N.P. van Wyk Louw]]<ref>Esat: http://esat.sun.ac.za/index.php/P.G._du_Plessis</ref> aangestel word as dosent in Afrikaans-Nederlands aan die Universiteit van die Witwatersrand en in [[1968]] bevorder word tot senior lektor. Hy promoveer in 1966 onder N.P. van Wyk Louw aan die Universiteit van die Witwatersrand met ’n verhandeling getitel ''Die literêre verwysing aan die hand van voorbeelde uit die Afrikaanse poësie'', wat in 1968 as ''Die verwysing in die literatuur'' gepubliseer word. In die sestigerjare dien hy op die redaksie van die letterkundige tydskrif ''Kol''.<ref>[[Cloete, T.T.]] “Standpunte” Nuwe reeks 82, April 1969</ref> === Insituut vir Taal, Lettere en Kuns === In 1970 word hy adjunkdirekteur van die nuutgestigte Instituut vir Taal, Lettere en Kuns van die [[Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing]] in Pretoria, waar hy aanvanklik onder professor [[P.J. Nienaber]] werk. Vanaf Junie 1974 word hy bevorder tot Direkteur. Een van die eerste ondernemings van die Instituut was die ondersoek na die stand van Afrikaans en die daarstel van die Dokumentasiesentrum. In Oktober 1974 word hy eindredakteur van ''Standpunte'', ’n taak wat hy in 1976 neerlê. === Joernalistieke loopbaan === Sy joernalistieke loopbaan begin op 1 Augustus 1978 as assistent-redakteur by ''[[Die Transvaler]]'' en vervolgens vanaf 15 Augustus 1979 as hoofredakteur van ''[[Hoofstad (dagblad)|Hoofstad]]''. Hy verlaat hierdie pos in Februarie 1983, maar bly steeds aan as deeltydse medewerker aan die [[Perskor]] koerante. Hierna word hy vryskutskrywer, filmmaker en deeltydse boer. Op televisie is hy in hierdie tyd aanbieder van die baie gewilde geselsprogramme ''P.G. gesels'' ''met…'' (waarin hy onderhoudend gesels met verskeie bekende persoonlikhede) en ''Spies en Plessie'' (waarin hy saam met [[Jan Spies]] verskeie stories en vermaaklike anekdotes aanbied waarby die breë gemeenskap aanklank vind). Die latere sukses van die televisiereeks ''Koöperasiestories'' motiveer hom om sy eie rolprentmaatskappy, Sommatel, te stig. === Taalstryder === Hy neem aktief deel aan die openbare debat oor letterkundige sake. In ''[[Sondagstem]]'' van [[14 Julie]] [[1964]] lewer hy kommentaar oor die herrie wat losgebars het oor die toekenning van die [[Hertzogprys]] aan ''Sewe dae by Silbersteins'' en vra die vraag ''Kan ons ’n hele letterkunde aan bande lê?'' en wys daarop dat daar ’n groot verskil bestaan tussen ’n boek van gehalte en ’n smerige boek. In ''Kol'' van Oktober 1969 besin hy ''Oor pornografie, fatsoenlikheid en die letterkunde'' en by die Hertzogprys bekroningsplegtigheid in 1972 aanvaar hy hierdie prys met ’n boodskap waarin hy pleit vir subsidiëring deur die staat van gehalte letterkunde. Hy lewer op [[26 Maart]] [[1976]] die referaat ''Staat en kuns: enkele aspekte'' by die sesde vyfjaarlikse kongres van die Afrikaanse Skrywerskring in Pretoria. Hy is pleitbesorger vir ’n meer verantwoorde benadering tot [[Sensuurwet (Apartheid)|sensuur]] as wat in die sewentigerjare in Suid-Afrika die geval was. By die eerste skrywersberaad van die Afrikaanse Skrywersgilde in Julie [[1975]] op [[Broederstroom]] waarsku hy dat die Afrikaanse literatuur vir die eerste keer in sy bestaan van staatsweë bedreig word en dat die gilde die [[Afrikaanse letterkunde]] moet bevorder en alles wat die vrye bestaan van ’n verantwoordelike letterkunde bedreig, moet beveg. Op [[8 Augustus]] 1975 voer hy saam met [[Bartho Smit]] samesprekings met minister Connie Mulder oor sensuur en op 3 Desember [[1975]] neem hy saam met [[Chris Barnard (skrywer)|Chris Barnard]] deel aan ’n radio-onderhoud met Connie Mulder oor sensuur. In ''Radio en TV-Dagboek'' van 8-14 Augustus [[1977]] bevestig hy weereens sy standpunt oor sensuur, naamlik dat letterkundige meriete van ’n werk by beoordeling daarvan in berekening gebring moet word, dat letterkundige werke deur deskundiges beoordeel moet word en dat die waarskynlike leser die maatstaf moet wees. Hy lewer in 1988 die D.F. Malan-gedenklesing aan die [[Universiteit van die Vrystaat]] onder die titel ''Volk en literatuur''. === Persoonlike lewe === Uit sy huwelik met Marie word ’n seun, Frits, en dogter, Marieta, gebore. Hulle bly eers in [[Johannesburg]] en daarna in [[Meyerspark]] in Pretoria, maar in 1980 koop hy by sy skoonpa ’n plasie by Rysmierbult naby [[Ventersdorp]] in die Wes-Transvaal, wat hy Sémoér noem. Hier word hoofsaaklik daglelies gekweek en dit is ook die plek waar hy na aftrede gaan bly het.<ref>SA Vryskutskrywer: http://www.savryskutskrywer.co.za/mediamekka_pg_du_plessis.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161024172958/http://www.savryskutskrywer.co.za/mediamekka_pg_du_plessis.htm |date=24 Oktober 2016 }}</ref> == Skryfwerk == === Literator === As literator behartig hy vir etlike jare die letterkundige rubriek van ''[[Sondagstem]]'' (later ''[[Dagbreek (Sondagkoerant)|Dagbreek]] en Sondagnuus'' en toe ''Dagbreek en Landstem'') en hy skryf resensies en artikels wat in ''Standpunte'', ''Lantern'' en ''[[Huisgenoot|Die Huisgenoot]]'' verskyn. As medewerker lewer hy opstelle oor [[Etienne Leroux]] en Dolf van Niekerk vir ''Perspektief en Profiel'' (destyds onder redaksie van [[P.J. Nienaber]]) en skryf hy ook die hoofstuk oor prosa na 1900 vir die boek ''Inleiding tot die Afrikaanse letterkunde'' onder redaksie van Ernst Lindenberg. Sy proefskrif word as ''Die verwysing in die literatuur'' gepubliseer, waarin hy uitvoerig ondersoek instel na verwysing in veral die poësie, aan die hand van die teorie onderliggend daaraan en toegelig met voorbeelde uit die digkuns. Later onttrek hy hom egter geheel en al aan die letterkundige kritiek en weier om verder resensies of artikels te skryf of om hom oor die kwaliteite van letterkundige werke uit te laat. === Drama === ==== Gepubliseerde dramas ==== Die kwaliteit van sy debuutdrama ''Die nag van Legio'' maak hom onmiddellik ’n belangrike Afrikaanse dramaturg. Die titel verwys na die duiwelbesetene van Gadara in Lukas 8:30, waar die besetene verklaar dat sy naam Legio is, want baie duiwels het in hom ingevaar, terwyl die nag van die titel duisternis en dus die bose impliseer, as teenpool van dag en lig. Hierdie drama ontgin die verhoog en die moontlikhede van die tydruimtelike in die teater op bekwame wyse en gee ’n ontstellende blik op die bose se alomteenwoordigheid. Die stuk opper universeel relevante kwessies soos massahisterie, demoniese besitname, magspel en manipulasie en die onderwerping van die individu. Dit speel af in ’n saal in ’n inrigting vir sielsiekes, waar vier pasiënte met verskillende ernstige en minder ernstige afwykings gehuisves word. In die loop van die aand sluit ’n vyfde pasiënt, Dogoman, by hulle aan omdat daar nie vir hom ander plek is nie.<ref>Kannemeyer, J.C. “Standpunte” Nuwe reeks 89, Junie 1970</ref><ref name="kann">Kannemeyer, J.C. “Konfrontasies” Academica Pretoria en Kaapstad Eerste uitgawe 1977</ref> In [[1990]] verwerk PG die stuk op versoek van [[Sukovs|SUKOVS]] vir vrouespelers en hierdie weergawe word ook verskeie kere opgevoer, terwyl die Engelse vertaling, ''My name is Legion'', in 1993 in Radio Africa se Monday Night Playhouse oor die radio uitgesaai word. ''Die nag van Legio'' ontvang in 1970 die [[W.A. Hofmeyr-prys]] en in 1972 die [[Hertzogprys]]. ''Die nag van Legio'' word opgevolg deur ''Siener in die suburbs'', ’n onthutsende kyk na die stryd van arm mense om die werklikheid van hulle omgewing te ontsnap. Die stuk speel af in die armoedige suidelike voorstede van Johannesburg, met die sprankelende dialoog wat hierdie mense se taalgebruik realisties weergee. Hoewel die drama aansluit by die maatskaplike probleemdrama, styg dit bo hierdie tema uit om die algemeen menslike en veral die verhoudings tussen mense ook aan te spreek. Al die karakters word uitgebeeld as mense met hulle eie persoonlikhede, problematiek en drome wat baie meer universeel is as slegs tiperend van die sogenaamde lae klas.<ref>Brink, André P. “Voorlopige Rapport” Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 1976</ref><ref>Kannemeyer, J.C. “Standpunte” Nuwe reeks 98, Desember 1971</ref><ref name="kann" /><ref>Opperman, A.J. “Beeld” 8 Oktober 2015</ref> Hierdie drama word verfilm, in 1986 oor televisie gebeeldsaai en in 1992 ook oor die radio opgevoer, ’n opvoering wat drie Artes-benoemings tot gevolg het. ''Siener in die suburbs'' ontvang die C.N.A.-prys in 1971 en die Hertzogprys in 1972. Wanneer hierdie drama in 2002 weer voor vol gehore speel by die [[Klein Karoo Nasionale Kunstefees]], word die Insig Afrikaans Onbeperk Pioniersprys aan P.G. du Plessis toegeken. ''Plaston: DNS-kind'' is gebou rondom die eksperimente van wetenskaplikes om hulle eie mense kunsmatig voort te bring en dan in die samelewing te integreer. Plaston (van die [[Grieks]] wat beteken “hy wat gemaak is”) word deur die Professor geskep en wanneer hy negentien jaar oud is, na die afgeleë dorpie Aardendal gebring om vir die eerste keer in sy lewe ander mense te ontmoet. Die mense hier is ’n deursnit van die samelewing, met karakters soos onder andere die dorpsidioot, die mooi jong meisie Kotie en die predikant Genopen (’n samevoeging van [[Genesis]] en [[Openbaring]], wat suggereer dat hy die hele [[Bybel]] in hom omdra). Plaston is ’n wese in wie daar geen kwaad is nie, maar wat juis ’n diep begeerte het om mens te word, pyn en liefde te ervaar en probeer om bo sy programmatiese self uit te styg. Die Professor en sy personeel (’n [[Sosiologie|sosioloog]] en ’n rekenaartegnikus) hou elke beweging wat hy maak fyn dop en luister na elke woord wat hy sê. Hulle raak onthuts wanneer Plaston afwyk van sy programmatiese beheer en sy nuutgevonde vryheid besef en begin geniet.<ref>Brink, André P. “Rapport” 18 November 1973</ref><ref>Brink, André P. “Voorlopige Rapport” Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 1976</ref><ref>Kannemeyer, J.C. “Standpunte” Nuwe reeks 113, Junie 1974</ref><ref name="kann" /><ref>Olivier, Fanie “Die Huisgenoot” 1 Februarie 1974</ref> ''Plaston DNS-kind'' verower in [[1973]] die W.A. Hofmeyr-prys. Die radio-uitsending van hierdie drama in 1993 besorg aan Robert Young ’n Artes as beste regisseur. Die klug ''’n Seder val in Waterkloof'' voorsien in die groot behoefte aan ligter dramas in Afrikaans wanneer die hoogdrawendheid en pretensie van die Afrikaner-elite aan die kaak gestel word. ’n Professor en sy snobistiese suster ontvang in hulle spoghuis in [[Waterkloof]] vir die naweek besoek van twee vooraanstaande akademici. Die professor hoop dat hierdie twee die stemme wat saak maak sal uitbring om hom as voorsitter van die Akademie verkies te kry. Op dieselfde naweek besluit die ongewenste familie van [[Krugersdorp]] (’n bou-inspekteur en sy platvloerse vrou, ongekultiveerde kinders en rowwe oom) om onverwags besoek af te lê. Om dinge op te kikker, laat kom hulle ’n masseuse vir die professor. Die stuk beleef vele geslaagde opvoerings en word ook verfilm en oor televisie uitgesaai.<ref>Bouwer, Anna-Retha “Beeld” 1 Julie 2011</ref><ref>Brink, André P. “Rapport” 19 Februarie 1978</ref><ref>Brink, André P. “Tweede Voorlopige Rapport” Human & Rousseau Kaapstad Pretoria Johannesburg Eerste uitgawe 1980</ref><ref>Odendaal, L.B. “Tydskrif vir Geesteswetenskappe” Jaargang 19 no. 1, Maart 1979</ref><ref>Potgieter, Tjaart “Tydskrif vir Letterkunde” Nuwe reeks 17 no. 2, Mei 1979</ref><ref>Smuts, J.P. “Standpunte” Nuwe reeks 137, Oktober 1978</ref> Die Engelse vertaling, ''Send for Dolly'', word in 2002 tydens die Volksblad-Kunstefees in [[Bloemfontein]] deur die [[Universiteit van die Vrystaat]] se Dramadepartement opgevoer. ''Vereeniging, vereniging'' word in opdrag geskryf vir die opening van die [[Suid-Afrikaanse Staatsteater|Staatsteater]] in Pretoria. Die titel verwys na die [[Verdrag van Vereeniging|Vrede van Vereeniging]] in die verlede en die probleme om in die hede vereniging tussen die strydende partye te probeer bewerkstellig. Die drama poog om rondom die persoon van die Staatspresident, Frans de Waal, die geskiedenis in perspektief te plaas deur terugflitse na die verlede en die [[Anglo-Boereoorlog]]. Die hede is egter ’n maalkolk met sy persoon en heerskappy wat van alle kante bedreig word en verskeie teenstrydige standpunte wat deur verskillende partye gehuldig word.<ref>Boekkooi, Paul “Die Burger” 7 Junie 1984</ref><ref>Brink, André P. “Rapport” 24 Maart 1985</ref><ref>Odendaal, L.B. “Tydskrif vir Geesteswetenskappe” Jaargang 26 no. 3, September 1986</ref><ref>Olivier, Fanie “Rapport” 10 Junie 1984</ref><ref>Schutte, H.J. “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 25 no. 1, Februarie 1987</ref><ref>Schutte, H.J. “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 26, no. 4 November 1989</ref><ref>Smuts, J.P. “Die Burger” 27 Junie 1985</ref> Hierdie stuk word eers drie jaar na die oorspronklike bedoeling in 1984 in die Staatsteater opgevoer, vermoedelik omdat die stuk polities te sensitief was in die tyd van die oorspronklike beplanning. ==== Ongepubliseerde dramas ==== Hy skryf verskeie dramas wat nie gepubliseer word nie. ''Inkleurboek vir twee'' word onder die regie van [[Stephan Bouwer]] in 1999 by die Theatre Rendezvous van die Staatsteater opgevoer. Hierdie stuk bestaan uit ses kort twee-persoon dramas wat vereis dat lede van die gehoor die toneelvolgorde met ’n dobbelsteen bepaal. In verwerkte vorm en onder die titel ''Teerling'' word die drama in 2012 weer opgevoer by die KKNK op Oudtshoorn. Karakters in die verskeie dele van die drama sluit in ’n welsynwerker, ’n prostituut, ’n ryk sakeman, ’n reeksmoordenaar en ’n verpleegster met ’n kontantvloeiprobleem. Vyf van die ses kort dramas of eenbedrywe naamlik ''Teerling: die opblaasmatrassie'', ''Teerling: die berader'', ''Teerling: die wiel draai'', ''Teerling: O, hel!'' en ''Teerling: Die brug'' word ook vir die radio verwerk en uitgesaai. Saam met Alexa Strachan voer Du Plessis landwyd die produksie ''Lieg dan deur jou tande'' op, waarvoor hy die stories en sy die musiek verskaf. ''Nagkantoor'', die drama oor die lewe van [[Koos du Plessis]] wat op kunstefeeste en elders opgevoer word, skryf hy saam met Carl Theunissen (’n goeie vriend van Koos). Die opdragstuk ''Bedevaart vir drie aktrises'' debuteer in 2006 by die [[Aardklop]] Kunstefees. Dit speel af in ’n lykhuis vir armlastige en onopgeëiste lyke, waar twee aktrises kom soek na hulle verlore vriendin wat saam met hulle die hekse in Shakespeare se ''Macbeth'' was. Die vriendin verskyn aan die twee aktrises en saam belewe hulle dan die verlede teen die agtergrond van die dood.<ref>Bouwer, Anna-Retha “Plus” 29 September 2006</ref> ''Sophia Mentz beredder haar boedel'' word in [[2007]] vir die eerste keer by die Aardklop Kunstefees op die planke gebring. Dit is ’n klug waar die meesteres van ’n bordeel se geld na haar dood aan haar inhalige familie uitgedeel moet word, maar sy staan self by om te help.<ref>Boekkooi, Paul “Gauteng-Rapport” 27 Julie 2008</ref> Hy skryf verder die teks vir ''Onderweg'', ’n verhoogverwerking van die sanger [[Jannie du Toit]] se lewensverhaal. Dit is ’n musiekreis met liedjies in verskillende tale geskryf deur onder andere Brel, Brecht, Koos du Plessis en Jannie du Toit. Die teks is ’n kombinasie van humor, erns en nostalgie waarvan die inhoud wissel van spottery oor onderwerpe soos die ouderdom en Afrikaanse liedjies tot by ernstige nadenke en stemmingsvolle werk. ==== Televisiedramas ==== Vir televisie lewer hy ’n groot bydrae. Sy eerste televisiedrama is ''Anderkant Sesriem'', die verhaal van ’n jong seun se ervarings saam met sy Voortrekkermaats in die [[Namibwoestyn]]. Die enkel televisiedrama ''’n Rand ’n droom'' verower die SAUK-prys vir Afrikaanse Televisiedrama in 1978. Hy skryf ook die televisiereekse ''TJ7'' (oor ’n weduwee wat saam met haar “aangenome” familie van leeglêers en kansvatters in die Tramway Hotel in [[Fordsburg]] bly, gebaseer op sketse van Wim Hartman wat voorheen in ''Die Huisgenoot'' verskyn het), ''Maplotters'', ''Andries Plak'', ''Dryfsand'' en ''Feast of the uninvited'' (wat hy later in ’n roman verwerk wat as ''Fees van die ongenooides'' gepubliseer word en as een van sy belangrikste bydraes tot die Afrikaanse literatuur beskou word). Die SAUK-prys vir Afrikaanse Televisiedrama word in 1980 toegeken vir ''TJ7'', in besonder Episode 3. ''Dryfsand'' ontvang in 2007 die ATKV-Televisieprys vir Beste Draaiboek vir ’n Afrikaanse Dramareeks, asook die Beste Regisseur-prys vir Koos Roets en die prys vir die Beste Afrikaanse Dramareeks. Hy verwerk [[Mikro]] se Gonnakolk-stories in ’n televisiereeks getiteld ''Mattewis en Meraai'', asook in ’n toneelopvoering wat deur [[Truk|TRUK]] op die planke gebring word. Sy bekendste televisiewerk is egter die reeks ''Koöperasiestories'' wat van sy sketse gemaak word wat aanvanklik in ''Die Transvaler'' verskyn het. Hierdie stories word in verskeie bundels gepubliseer en ’n rolprent word ook daarvan gemaak. Hy volg dit baie jare later op met die soortgelyke ''Pandjieswinkelstories'', wat oor [[KykNET]] gebeeldsaai word, met Han, Skroef en Toffie as die bindkarakters wat die dorpenaars se stories vertel. Hier verskuif die aksie egter weg van die platteland en word die stadslewe merendeels uitgebeeld.<ref>Bornman, Renske “Tydskrif vir Letterkunde” Nuwe reeks 19 no. 3, Augustus 1981</ref><ref>Kruger, Joan “Die Transvaler” 7 Julie 1980</ref><ref>Van Zyl, Wium “Beeld” 25 Augustus 1980</ref> ==== Rolprent draaiboeke ==== Sy draaiboeke vir die rolprente ''Nag van die 19de'' (oor ’n troue wat in ’n ramp eindig)<ref>Breytenbach, Kerneels “Insig” September 1991</ref>), ''Liewe hemel, Genis'' (die hoofkarakters van ''Koöperasiestories'' in ’n vollengte rolprent) en ''Weerskant die nag'' (’n liefdesverhaal vir volwassenes oor die onaanpasbaarheid en wanbegrip van ’n man en vrou vir mekaar) word verfilm en hy skryf ook die draaiboek oor die lewensverhaal van [[Bles Bridges]], ''The devil and the song''. === Prosa === Aan die begin van sy skrywersloopbaan skryf hy ’n aantal verhale wat in tydskrifte gepubliseer word, maar dit is slegs ''Pat O’Faggerty se verhaal'', wat op 16 Januarie 1959 in ''Die Huisgenoot'' verskyn het, wat hy in later jare as van enige waarde heg.<ref>Senekal, J.H. “P.G. du Plessis” Perskor-Uitgewery Johannesburg en Kaapstad Eerste uitgawe Eerste Druk 1981, bl 42</ref> ==== Kortverhaalbundels/ rubriekbundels ==== Ook op die gebied van die kortprosa lewer hy ’n beduidende bydrae, veral met sy ''Koöperasiestories'', wat in meer as een bundel versamel word, naamlik ''Koöperasiestories op Donderdag'', ''Nog Koöperasiestories'' en eindelik die versamelde ''Koöperasiestories'' in ''Koöperasiestories: die omnibus''. Die stories verskyn eers as rubriek in ''Die Transvaler'' en vertel die verhale van mense op ’n klein plattelandse dorpie met ’n gesonde dosis humor wat die dieper boodskap telkens half verberg. Die verhale is egter geensins oppervlakkig nie en die breë register van menswees en gebeure binne die gemeenskap kom almal op een of ander wyse onder die vergrootglas, sodat wreedheid, skynheiligheid, egbreuk, lyding, sterftes en geboortes, liefde en die volle emosionele register belig word. Die verhale gryp terug na die oerbron van alle letterkunde, naamlik die vertelkuns. Hy word baie bekend wanneer hierdie stories vir die televisie verwerk word en later word ’n vollengte film, ''Liewe hemel Genis'', ook van die reeks gemaak. ''Nog Koöperasiestories'' is in 1986 op die kortlys vir die toekenning van die Perskor-prys. In ''Hier sit die manne'', ''Het olifante elmboë?'', ''Neklis'' en ''Tussen die riewe'' sit hy hierdie volkskuns voort, telkens in ’n ander milieu, met baie van hierdie stukke wat ook eers as ’n rubriek in ’n koerant verskyn het.<ref>Cilliers, Cecile “Rapport” 7 November 1993</ref><ref>Grütter, Wilhelm “Die Burger” 5 Oktober 1993</ref> ''Hier sit die manne'' is ’n versameling kroegstories wat soos ''Koöperasiestories'' gebou is rondom ’n paar karakters. In hierdie geval is dit kroegvlieë soos Jellie Labuschaan en Fred wat in Jannetjie se kroeg boer. Deur die humor van die verhale skemer daar egter dikwels ’n lewenswaarheid of ’n stukkie hartseer menslikheid. ''Het olifante elmboë?'' word aangebied as outobiografiese verdigsels soos deur hom bygelieg. Hierin vertel PG van kennismakings met mense en menslike lotgevalle wat hom diep geraak het, hom ontstel, besiel of geamuseer het en soms op verrassende wyse sy lewensuitkyk beïnvloed het. Daar is ontmoetings met kinders waarin hy besef hoe verlossend die vrye spel van die verbeelding en die hart is in ’n samelewing wat almal wil hokslaan. Hy vertel ook van konfrontasies met die dood, soos Freddie, die skoolseun wat in Schoonspruit se bruin stormwater weggeraak het en John, die statusverslaafde sakeman wie se gejaagde lewe eindig in ’n beriggie op bladsy vyf van die koerant. Satiries van aard is sy duiwelstories, waarin hy vertel hoe Beëlsebub by sy vuurtjie op die plaas kom sit en kookwater-voorstelle doen oor die verdere uitbuiting van Afrikaner-sondes. Die hele spektrum van die lewe word hier bestryk.<ref>Van der Lugt, Pieter “Die Burger” 27 Augustus 1987</ref> Die FAK-prys vir Ontspanningsleesstof word in 1988 toegeken aan ''Het olifante elmboë?'' ''Tussen die riewe'' se titel kom van die delwersvelde. Onder-in sommige delwersgate lê daar riewe of harde rotslae wat dalk ’n blink steentjie vasgevang hou, wat vergelyk word met die dieptes van die menslikheid wat sy mooi oomblikke bêre vir diegene wat met liefde en geduldig en diep genoeg daarna soek.<ref>Cilliers, Cecile “Beeld” 20 Oktober 1997</ref><ref>Muller, Braam “Insig” Oktober 1997</ref> [[P.H. Roodt]] beskryf die stories as van sy beste kortkuns, waarin hy hom bewys as beide ’n filosoof en storiemaker. In 2006 verskyn ’n bundel kortverhale ''120+ Sommerstories''. ''Kortetjies en ’n lange'' bevat die verhale van ''Het olifante elmboë'' en ''Neklis'', maar talle van die verhale is gewysig en nuwes word ook bygevoeg, sodat hierdie bundel meer is as ’n heruitgawe. Die lange van die titel is die kortverhaal ''Ons mond'', ’n treffende verhaal gesien uit die oë van ’n kind in ’n huis waar die letsels van die [[Anglo-Boereoorlog]] en die konsentrasiekamp nog nie geheel is nie. Die titel van die versameling kom van die ou slinger-luie van plaaslynoproepe.<ref>Cilliers, Stoffel “Beeld” 8 Maart 2010</ref><ref>Bookslive: http://nb.bookslive.co.za/blog/2009/09/23/nuwe-kortverhaalbundel-kortetjies-en-n-lange-deur-pg-du-plessis/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161024173019/http://nb.bookslive.co.za/blog/2009/09/23/nuwe-kortverhaalbundel-kortetjies-en-n-lange-deur-pg-du-plessis/ |date=24 Oktober 2016 }}</ref> ==== Versamelbundels ==== Sy kortverhale word in verskeie versamelbundels opgeneem, waaronder ''Konstruktiewe lyding'' in ''Op hulle stukke'' onder redaksie van [[Jeanette Ferreira]]. Ander bundels met sy werk sluit in ''Vuurslag'' en ''Vertellers 1 en 2''. ==== Romans ==== Sy eerste roman is in Engels, naamlik ''A married man’s guide to adultery'' waar “adultery” nie net na seksuele ontrouheid verwys nie, maar ook op verdraaiing van die waarheid en die impak wat valsheid van vele vorms op die samelewing het. Die roman beslaan sewe boekdele en besin oor diep kwessies soos moraliteit, skuld, verwording en boetedoening.<ref>Du Plessis, Bertie “Rapport” 25 Oktober 1998</ref><ref>Nel, Jo “Beeld” 5 Oktober 1998</ref> Na uitsending van die televisiereeks ''Feast of the uninvited'' verwerk hy die gegewe ook in ’n Afrikaanse roman as ''Fees van die ongenooides''. Hierin word die verwoestende uitwerking van die Anglo-Boereoorlog ondersoek en veral die impak wat die Engelse se verskroeide aarde-beleid het op die lewens van ’n alledaagse Boerefamilie, die Van Wyks van die Vrystaat. ’n Oud-offisier uit die Britse magte van daardie tyd ondersoek ’n paar bundels halfverbrande foto’s oor die oorlog in ’n museum se argief en herleef sy eie aandadigheid. Daar is veral die onuitwisbare beeld van ’n mooi jong vrou wie se drome oor die toekoms deur die oorlog vernietig is. Dit is nie ’n tipiese verhaal oor die Anglo-Boereoorlog nie en vestig juis die aandag op onbekende en ongewone fasette. Die roman vra vrae oor geloof, liefhê, strewes en begeertes, die leuens in die mens wat vir ander en vir die self voorgehou word en eindelik ook watter dinge mens onthou. Daar is die kwessie van verraad op politieke en persoonlike vlak, lafhartigheid waar dapperheid verwag word en die rol en lyding van swart en bruin mense in die oorlog. Sentraal in die storielyn is die komplekse verhoudings tussen mense wat juis die naaste aan mekaar behoort te wees.<ref>Roux, Jaybee “Beeld” 27 April 2009</ref> In [[2009]] is ''Fees van die ongenooides'' op die kortlys vir die toekenning van die Universiteit van Johannesburg-prys en verower dit die ATKV-prys, terwyl dit in 2012 die Helgaard Steyn-prys ontvang vir die beste boek in enige genre wat die voorafgaande vier jaar in Afrikaans verskyn het. ==== Samesteller ==== Hy stel ''Halfeeu'' (1966) en ''Hoogtepunte'' ([[1967]]) saam, bloemlesings uit onderskeidelik die verhale en artikels wat in die eerste vyftig jaargange van ''Die Huisgenoot'' verskyn het. Uit die werk van Jan Spies stel hy die keur ''Spies op sy stukke'' saam. Saam met Marga Stoffer is hy die samesteller van die versamelbundel ''Ligvoets'', waarin humoristiese verhale opgeneem word. == Eerbewyse == Benewens die talle boekpryse wat hy ontvang, kry hy ook die ATKV se prestige toekenning vir sy bydrae tot die Afrikaanse kultuur. By die Klein Karoo Nasionale Kunstefees van 2002 word die Insig Afrikaans Onbeperk Pioniersprys aan hom toegeken en in 2011 ontvang hy die [[InniBos|Innibos]] Toekenning vir sy uitnemende skrywersbydrae tot die Afrikaanse Kultuurskat. In [[2013]] word hy vereer met ’n KykNet Fiesta-toekenning vir sy lewenslange bydrae tot die bevordering van die Afrikaanse teater en kunste. Hy ontvang in 2013 die Suid-Afrikaanse literêre toekenning vir sy lewensbydrae tot die lettere vir sy hele oeuvre. Met sy tagtigste verjaarsdag op [[14 Julie]] [[2014]] word ’n spesiale konsert tot sy eer in die [[Atterburyteater]] by Lynnwood Bridge in Pretoria gehou, waaraan bekende akteurs en kunstenaars soos onder andere Alexa Strachan, [[Sandra Prinsloo]], [[Marius Weyers]], [[Frank Opperman]] en [[Elize Cawood]] deelneem == Publikasies == {| class="wikitable" !Jaar !Naam van publikasie<ref>Springbokboeke: http://www.springbokboeke.co.za/html/skrywers.html#D {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160402204618/http://www.springbokboeke.co.za/html/skrywers.html#D |date= 2 April 2016 }}</ref> |- |1968 |''Die verwysing in die literatuur'' |- |1969 |''Die nag van Legio'' |- |1971 |''Siener in die suburbs'' |- |1973 |''Plaston DNS-kind'' |- |1977 |''’n Seder val in Waterkloof'' |- |1980 |''Koöperasiestories op Donderdag'' |- |1983 |''Hier sit die manne'' |- |1984 |''Nog Koöperasiestories'' |- |1985 |''Vereeniging, vereniging'' |- |1987 |''Het olifante elmboë?'' |- |1991 |''Koöperasiestories: die omnibus'' |- |1993 |''Neklis'' |- |1997 |''Tussen die riewe'' |- |1998 |''The married man’s guide to adultery'' ''Tweehonderd stories'' |- |2006 |''[[120+ Sommerstories]]'' |- |2008 |''Fees van die ongenooides'' |- |2009 |''Kortetjies en ’n lange'' |} === Samesteller === {| class="wikitable" !Jaar !Naam van publikasie |- |1966 |''Halfeeu'' |- |1967 |''Hoogtepunte'' |- |1990 |''Spies op sy stukke – Jan Spies'' |- |1994 |''Ligvoets'' (saam met Marga Stoffer) |} == Bronne == === Boeke === * Brink, André P. ''[[Aspekte van die nuwe drama]]''. Academica Pretoria en Kaapstad Tweede hersiene uitgawe 1986 * Cloete, T.T. (red.) ''Die Afrikaanse literatuur sedert sestig''. Nasou Beperk Eerste uitgawe 1980 * Grové, A.P. ''Letterkundige sakwoordeboek vir Afrikaans''. Nasou Beperk Vyfde uitgawe Eerste druk 1988 * Kannemeyer, J.C. ''Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 1''. Academica, Pretoria en Kaapstad Tweede druk 1984 * Kannemeyer, J.C. ''Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 2''. Academica, Pretoria, Kaapstad en Johannesburg Eerste uitgawe Eerste druk 1983 * Kannemeyer, J.C. ''Die Afrikaanse literatuur 1652-2004''. Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 2005 * Lindenberg, E. (red.) ''Inleiding tot die Afrikaanse letterkunde''. Academica Pretoria en Kaapstad Vierde uitgawe Eerste druk 1973 * Senekal, J.H. 1981. [[P.G. du Plessis (boek)|''P.G. du Plessis'']]. Johannesburg: Perskor. * Van Coller, H.P. P.G. du Plessis (1934-) in Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel I''. J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1998 * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel I''. J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1998 === Vakkundige tydskrifte === *Anker, Johan. 2018. Fotografie in ''Fees van die ongenooides'' van PG du Plessis. ''LitNet Akademies Geesteswetenskappe.''' *De Jager, Shaun. 2012. Die gemarginaliseerde "Ander" in PG du Plessis se ''Fees van die ongenooides''. ''Stilet.'' *Hesse, GH. 1989. Die groteske in die dramas van PG du Plessis en Friedrich Durrenmatt. ''Tydskrif vir Letterkunde.'' *Hesse, GN. 1986. Die individu en die gemeenskap in PG du Plessis se ''Die nag van Legio'' en Friedrich Durrenmatt se ''Der Besuch der alten Dame''. ''Tydskrif vir Letterkunde.'' *Hesse, GN. 1987. Die toeval - PG du Plessis en Friedrich Durrenmatt. ''Tydskrif vir Letterkunde.'' *Prins, MJ. 1981. Halfeeu (byeengebring deur PG du Plessis). ''Tydskrif vir Letterkunde.'' *Snyman, Henning. 1977. PG du Plessis ''Die nag van Legio''. ''Tydskrif vir Letterkunde.'' === Tydskrifte en koerante === * Anoniem “Groot opskop in Pretoria beplan vir skrywer PG se 80ste” “Beeld” 27 Junie 2014 * Badenhorst, Frik “Josefus lê ’n treffer” “Rapport” 4 Julie 1976 * Benghiat, Leoni “Politiek korrek? Gmf”” “Beeld” 9 September 2006 * Bouwer, Anna-Retha “Een van Afrikaanse se grotes vereer” “Beeld” 24 Junie 2011 * Bouwer, Stephan “PG oor ‘Inkleurboek’, sy miere en sy gal” “Plus” 11 Junie 1999 * Burger, Karin “PG ry liefs sonder brieke” “Rapport” 24 Maart 2013 * Coetzee, Terésa “Ek’t te veel gespot, te min geskryf” “Beeld” 28 Junie 2014 * De Lange, Amanda “Komedie met knal uit die PG-stal” “Plus” 18 April 2007 * De Lange, Amanda “Popelend van taaltrots” “Plus” 10 Mei 2007 * Du Plessis, P.G. “’n Alter ego vertel” “Insig” Junie 1997 * Du Plessis, P.G. “Die maak en hoop van ‘Siener’” “Insig” April 2002 * Engelbrecht, Theunis “P.G. gesels oor sy Engelse roman” “Bylae by Nasionale Koerante” 6 September 1997 * Fitzpatrick, Marida “Sy stories raak nooit op” “Beeld” 22 September 2007 * Grundling, Erns “Wat ’n vriend het ons in PG” “Rapport” 26 Mei 2013 * Hauptfleisch, Temple “Vreemde verskynsels rondom P.G. se Beëlsebul-blik” “Die Burger” 13 Mei 1991 * Hesse, G.H. “Die individu en die gemeenskap in P.G. du Plessis se ‘Die nag van Legio’ en Friedrich * Dürrenmatt se ‘Der Besuch der alten Dame" “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 24 no. 3, Augustus 1986 * Hesse, G.H. “Die toeval: P.G. du Plessis en Friedrich Dürrenmatt” “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang25 no. 4, November 1987 * Hesse, G.H. “Die groteske in die dramas van P.G. du Plessis en Friedrich Dürrenmatt” “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 27 no.3, Augustus 1989 * Human, Rochélle “PG vertel weer stories” “Beeld” 11 Julie 2014 * Le Roux, André “P.G. staan pa vir alles wat hy doen – en dis baie” “Die Burger” 13 Julie 1991 * Marx, Maggie “Du Plessis se idees legio” “Wapad” 30 September 2008 * Nieuwoudt, Stephanie “PG du Plessis wil hom deur ‘Guide to adultery’ bevry” “Kalender” 29 September 1998 * Nieuwoudt, Stephanie “‘Siener’ se PG stap weg met spogprys by KKNK” “Beeld” 8 April 2002 * Pauw, Jacques “Ek is ’n gewone heteroseksuele ou Boer” “Rapport” 18 Januarie 1987 * Petzer, Mariska “Daar’s lewe ná televisie” “Keur” 30 Junie 1995 * [[Fransjohan Pretorius|Pretorius, Fransjohan]] “Die historisiteit van resente Afrikaanse historiese fiksie oor die Anglo-Boereoorlog” “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 52 no. 2 Lente 2015 * Reinecke, C.J. “DNS-kind: ’n Onmoontlike moontlikheid?” “Standpunte”, Nuwe reeks 115, Oktober 1974 * Retief, Hanlie “Soveel PG’s in sy lewe” “Rapport” 3 Januarie 1993 * Retief, Hanlie “As ’n mens graffiti wil skryf, moet jy ’n groot muur hê” “Rapport” 30 Augustus 1998’Retief, Hanlie “PG die woordsmit is beslis van geweet” “Rapport” 4 Oktober 2009 * Richter, Anneke “Dis harde werk, maar PG loop hand om die lyf met skryf” “Die Burger” 4 Junie 1988 * Roos, Martjie “Skryf is ’n pynlike proses maar PG sal aanhou skryf” “Rapport” 20 Mei 2007 * Roos, Martjie “’n Fees van ongenooides” “Rapport” 20 Januarie 2008 * Smith, Francois “Binnevrees en verbete geloof” “Beeld” 23 Julie 2012 * Snyman, Henning “P.G. du Plessis: ‘Die nag van Legio’” “Tydskrif vir Letterkunde” Nuwe reeks 15 no. 1, Februarie 1977 * Van der Merwe, Kirby “PG se jongste is ‘so goed geskryf as ek kan’” “Beeld” 11 Oktober 2008 * Van der Merwe, Kirby “Ekskuus vir die bek” “By” 18 April 2009 * Van Wyk, Anim “Oeuvre so solied soos klipwerk” “Beeld” 18 Augustus 2012 * Visagie, Andries “Beminlike anti-held” “By” 27 Junie 2009 === Internet === * Brümmer, Willemien [[Netwerk24]] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161024173008/http://www.netwerk24.com/Stemme/Profiele/PG-du-Plessis-Tagtig-is-nie-so-erg-nie-20150321 |title=PG du Plessis Tagtig is nie so erg nie|date=24 Oktober 2016 }} == Verwysings == {{Verwysings|2}} == Eksterne skakels == {{Wikiquote-inlyn}} * [https://www.litnet.co.za/pg-du-plessis-1934/ Doodsberig] op [[LitNet]] {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Du Plessis, PG}} [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Geboortes in 1934]] [[Kategorie:Sterftes in 2017]] [[Kategorie:Alumni van Hoër Volkskool, Heidelberg]] [[Kategorie:Alumni van die Universiteit Pretoria]] 2ffz6j07cj16eqxggpbsh4u2u34ec2b 0 41087 2911630 2849597 2026-06-15T16:36:38Z Morne 672 2911630 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Alice Bailey | bynaam = | beeld = Alice Bailey in 1940s.jpg | beeldbeskrywing = | onderskrif = Alice Bailey in die 1940's | geboortenaam = Alice LaTrobe Bateman | geboortedatum = {{Geboortedatum|1880|6|16}} | geboorteplek = [[Manchester]], [[Engeland]] | sterfdatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1880|6|16|1949|12|15}} | sterfteplek = [[New York]], [[New York (deelstaat)|New York]] | ouers = | titel = | nasionaliteit = {{vlagland|Verenigde Koninkryk}}<br />{{vlagland|Verenigde State}} | beroep = Esoteriese skrywer | ander = | bekend = | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = | party = | religie = | huweliksmaat = | kinders = | webblad = | handtekening = }} '''Alice Ann Bailey''' ([[16 Junie]] [[1880]] – [[15 Desember]] [[1949]]), was 'n Brits-Amerikaanse esoterikus, teosoof en skrywer. Sy was bekend as die '''Alice A. Bailey''' of '''AAB''', is as '''Alice Latrobe Bateman''' gebore is, in [[Manchester]], [[Engeland]]- 7:32 GMT, volgens Dane Rudhyar.<ref>{{en}} Amerikaanse Astrologie Magazine, September, 1937</ref> Hulle het verhuis na die [[Verenigde State]] in 1907, waar sy die meeste van haar lewe as 'n skrywer en onderwyser deurgebring het. Sy het geskryf oor die geestelike, [[okkulte]], [[astrologiee]], [[Theosofie]], Christelike en ander godsdienstige temas. Haar werk, geskryf tussen 1919 en 1949, beskryf 'n omvattende stelsel van [[esoteriese denke]] oor onderwerpe soos hoe [[spiritualiteit]] het betrekking op die sonnestelsel, oordenking, genesing, geestelike sielkunde, die lot van nasies, en die voorskrifte vir die samelewing in die algemeen. Sy het die meeste van haar werk beskryf as gelet telepaties is aan haar gedikteer word deur 'n "Meester van die Wysheid," het aanvanklik verwys na slegs as die "Tibettaans", of deur die voorletters "DK", later geïdentifiseer as "Djwhal Khul."<ref>{{en}} A b c Bailey, Alice A. Die Unfinished Autobiography. Lucis Trust. 1951. Uit die Woord deur Foster Bailey, bl 1</ref><ref>{{en}} Bailey, Alice A. (1951). Die Unfinished Autobiography. New York: lucis Trust. bl. 162-163. {{ISBN|0-85330-124-7}}.</ref> Haar volgelinge na sy geskrifte soos Die Alice A. Bailey materiaal, of soms, as die AAB materiaal. Haar geskrifte was deur die werke van [[Madame Blavatsky]] beïnvloed. Alhoewel Bailey uit die geskrifte verskil van die ortodokse Theosofie van Madame Blavatsky, hulle het ook baie in gemeen daarmee. Sy het geskryf oor godsdienstige temas, met inbegrip van die Christendom, maar haar geskrifte is fundamenteel verskil van baie aspekte van die [[Christendom]] en van die ander ortodokse gelowe. Haar visie van 'n verenigde samelewing sluit' n globale "gees van godsdiens" verskil van die tradisionele godsdienstige vorme en met inbegrip van die konsep van die Age of Aquarius.<ref>{{en}} Bailey, Alice A. (1951). Die Unfinished Autobiography. New York: lucis Trust. bl. 233-234. {{ISBN|0-85330-124-7}}.</ref><ref>{{en}} 'N B Jenkins, Hendrik (2000). Mystics en Messiahs: kultusse en New Religions in American History. Oxford University Press. bl. 87. {{ISBN|0-19-512744-7}}. "Skrywers van die 1920's en 1930 aangebied hulself as voorstanders van 'n [[Nuwe Era]] van okkulte verligting, en Alice Bailey het nie veel om te popularizeren die dubbele woorde" New Age "en" Aquarian' "</ref> Kontroversie het ontstaan rondom sommige van Anton se stellings oor nasionalisme, Amerikaanse isola, Sowjet-totalitarisme, Fascisme, [[Zionisme]], [[Nazisme]], rasseverhoudinge, die mense van Afrika-afkoms, het die Joodse volk, en die godsdienste van die Judaïsme en die Christendom. Yonassan Gersom en ander beskryf haar Teksten as rassisties en antisemitic.<ref>{{en}} Alice Bailey's Antisemitisme</ref><ref>{{en}} Penn, Lee (2004). False Dawn: Die Verenigde Godsdienste Inisiatief, [[globalisme]], en die Quest vir 'n Een Wêreld Godsdiens. Sophia perennis. bl. 267-268, 273,299. {{ISBN|1-59731-000-X}}.</ref><ref>{{en}} Miller, Kelly (1989). 'N Crash Course oor die [[Nuwe Era]] Beweging: kan beskryf en evalueer' n groeiende beweging. Baker Book House. bl. 197. {{ISBN|0-8010-6248-9}}.</ref><ref>{{af}} A b Levy, Richard S.; Snyman Newman (2005). Antisemitisme: 'n Historiese Ensiklopedie van Prejudice en Vervolging. ABC-Clio. bl. 351-352. {{ISBN|1-85109-439-3}}.</ref> Volgens [[Robert S. Ellwood]], haar filosofie en haar geskrifte word nog steeds toegepas word deur die groepe en organisasies wat hulle gestig is, soos die Arcane Skool, die New Group of World Servers, en die volle maan Meditasie groepe wat daarop volg haar leer.<ref>{{af}} Ellwood, Robert S. (1981). Alternatiewe Altare: Onconventionele-en Oos-Spiritualiteit in Amerika. Jodium Pers. {{ISBN|0-226-20620-3}}. bl. 134: "Alice Bailey, stigter van die Arcane School en Volle Maan Meditasie groepe wat […] […] sit spesiale klem op die naderende koms van Christus en die belangrikheid van mediterend in groepe, wat voldoen aan gebruiklikerwys op die volle maan aan lyne van geestelike krag, die voorbereiding vir hierdie gebeurtenis te maak. "</ref><ref>{{af}} Ellwood, Robert S. (1973). Godsdienstige en geestelike groepe in die Moderne-Amerika. Prentice Hall. {{ISBN|0-13-773317-8}}. bl. 103-106: "Die Volle Maan Meditasie groepe" en "Lees Keuse: Die Volle Maan Meditasie groepe"</ref> == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Bailey, Alice}} [[Kategorie:Engelse skrywers]] [[Kategorie:Engelse okkultiste]] [[Kategorie:Geboortes in 1880]] [[Kategorie:Sterftes in 1949]] fvigcu6k7di99i0qlceghckten53c6l 0 46081 2911712 2867814 2026-06-16T05:42:12Z Jcb 223 2911712 wikitext text/x-wiki <div style="border:1px solid #aaaaaa; clear:right; float:right; font-size:90%; margin:1em 0 1em 1em; padding:1em; text-align:center; width:20em;"> [[Lêer:Pan Tadeusz - title page 1834 (93691847) (cropped).jpg|200px]]<br /><br /> <big>'''Pan Tadeusz'''</big><br /> '''of die laaste fete in Litaue <br/><br/>'n Verhaal oor die landadel uit die jare 1811-12'''<br /><br /> ---- '''Die nasionale heldedig van [[Pole]]''' ---- '''Geskryf deur'''<br/><br/> '''[[Adam Mickiewicz]]''' <br /><br /> [[Lêer:Wańkowicz Adam Mickiewicz.jpg|200px]] ---- '''Publikasie'''<br /> 1834 ---- '''Literêre stroming'''<br /> [[Romantiek]]<br /><br /> ---- '''Komposisie'''<br /><br /> [[Lêer:KostrzewskiFranciszek.Grzybobranie.1860.jpg|160px]]<br /><br /> ''Twaalf boeke met epiloog''<br/> ''9&nbsp;693 versreëls''<br/> ''Meter: Poolse Alexandryn''<br/> ''Rympare met 13 sillabes'' ---- '''Groepe van hoofkarakters'''<br /> *Die adellike Horeszko-familie *Die adellike Soplica-familie *Die kleinadel van die dorp Dobrzyń *Russiese militariste en troepe ---- '''Verfilming'''<br /> Andrzej Wajda (1999) </div> '''Pan Tadeusz''', die nasionale [[epos|heldedig]] van [[Pole]], word as die laaste liriese werk van die beduidendste digter van die Poolse [[Romantiek]], [[Adam Mickiewicz]] ([[1798]]-[[1855]]), beskou. Met sy publikasie in 1834 het Mickiewicz se digterskap van slegs vyftien jaar tot 'n einde gekom. Die werk, wat deur Mickiewicz oorspronklik as 'n liefdesverhaal beplan is, het tydens sy ontstaan uiteindelik tot 'n kleurryke beskrywing van die sedes en gebruike van die Pools-Litause landadel en sodoende ook tot 'n beduidende historiese dokument ontwikkel. Die manier waarop die individuele lotgevalle van die hoofkarakters met mekaar teen die agtergrond van die Poolse nasie se diepgrypende morele en patriotiese problematiek in die vroeë 19de eeu verweef word, maak van die heldedig saam met die digter se kragtige, karakter- en uitdrukkingsvolle woordkuns 'n unieke literêre werk.<ref>Rolf-Dieter Kluge (red.): ''Von Polen, Poesie und Politik... Adam Mickiewicz 1798-1998''. Tübingen: Attempto 1999, bl. 154</ref> == Ontstaansgeskiedenis == Adam Mickiewicz het die skryfwerk vir ''Pan Tadeusz'' in die najaar van 1832 begin en die werk op 13 Februarie 1834 voltooi. Toe die heldedig in 1834 in Parys gepubliseer is, was die publiek allesbehalwe gaande daaroor - ofskoon Mickiewicz in hierdie periode die hoogtepunt van sy digkuns bereik het. Toe hy die pen ná die voltooiing van ''Pan Tadeusz'' neergelê het, was hy nogtans ontnugter oor die werk: "Ek hoop dat ek my pen nooit meer vir sulke onbenullighede sal moet gebruik nie."<ref>Kluge (1999), bl. 154</ref> Die teks gee aanduidings oor die redes vir sy ontstaan: * Mickiewicz se politieke verwagtings was op daardie tydstip teleurgesteld, en hy het al hoe meer verbitter geraak oor die verdeeldheid en intriges van Poolse emigrante. * Hy het na sy verlore tuisland, Litaue, verlang. * Hy het aan sy kinderjare teruggedink en daardie tyd geïdealiseer en geromantiseer.<ref>Vergelyk Kluge (1999), bl. 156</ref> Daardie verlange en herinneringe oorheers die inleidende reëls van ''Pan Tadeusz'' - die beroemde ''Inwokacja'' wat generasies van Poolse leerders uit die hoof geleer het: {{cquote| :: Litwo! Ojczyzno moja! ty jesteś jak zdrowie. :: Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie, :: Kto cię stracił. Dziś piękność twą w caŀej ozdobie :: Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie! :: Litaue! My tuisland! Jy is soos gesondheid. :: Net diegene wat dit verloor het, sal besef wat hy kwytgeraak het. :: Maar vandag sien ek jou mooiheid in al sy prag net voor my. :: Hiervan gaan ek nou sing, want ek verlang so baie huis toe! }} Die heldedig vervul daarnaas nog 'n reeks ander politieke en literêre funksies. Dit gee uiting aan die verering wat [[Napoléon Bonaparte]] in die 19de eeuse Pole geniet het, steun die vryheidsstryd van die Poolse volk en gee 'n ideale beeld van die Poolse nasie en samelewing wat duidelik met die tradisionele verdeeldheid, egoïsme en oordrewe standsbewussyn van die [[Pools-Litause Gemenebes|Pools-Litause adelsrepubliek]] kontrasteer. == Unieke karakter == [[Lêer:KostrzewskiFranciszek.Polowanie.1886.jpg|duimnael|links|250px|Berejag. Illustrasie vir boek IV deur Franciszek Kostrzewski (1826-1911), Beeldegalery Lviv]] Dit is nie soseer die handeling van ''Pan Tadeusz'' wat 'n oorweldigende indruk op die leser maak nie - die storielyn is allesbehalwe ingewikkeld en dien vir Adam Mickiewicz eerder as 'n snoer waaraan hy die pêrels van sy woordkuns kan ryg.<ref>Bonifacy Miązek (red.): ''Adam Mickiewicz. Leben und Werk''. Frankfurt am Main: Europäischer Verlag der Wissenschaften 1998, bl. 61</ref> Die epiese verhaal, wat dikwels deur 'n ironiese ondertoon gekenmerk word, word steeds weer met natuurbeskrywings verweef wat oor die [[groentetuin]] van 'n herehuis, die Litause oerwoud, die kleure en vorms van wolke, 'n donderbui, sonsop- en sonsondergange handel. Ook musikale werke, wat in die verhaal voorkom, word noukeurig beskryf. ''Pan Tadeusz'' word as een van min werke van die wêreldliteratuur beskou waar die skrywer daarin geslaag het om die "grense tussen skildery, musiek en poësie te oorkom en die werking van die een kunsgenre met middele van die ander te bereik en lig, kleure en klankharmonie in woorde te giet wat dit treffend beskryf".<ref>Günther Wytrzens: ''Adam Mickiewicz. Der große Dichter der polnischen Nation''. In: Bonifacy Miązek (red.): ''Adam Mickiewicz. Leben und Werk''. Frankfurt am Main: Europäischer Verlag der Wissenschaften 1998, bl. 61</ref> == Handeling == === Plek, tyd en omstandighede van die hoofkarakters === ''Pan Tadeusz'' behels twaalf boeke en 9&nbsp;693 versreëls en 'n liriese epiloog met 129 versreëls wat in 1860 postuum gepubliseer is. Die handeling dek vyf somerdae - Vrydag tot Dinsdag - in die jaar 1811 in boek I tot X asook twee lentedae in 1812 in boek XI en XII - op 'n tydstip toe Napoléon Bonaparte saam met sy leër en die Poolse Legioen Litaue binnegemarsjeer het en speel af in die gebied rondom [[Novogrudok|Nowogródek]] (tans Wit-Rusland) - op die landgoed van die welvarende regter Soplica, Soplicowo; in die nabygeleë bouvalle van die magnatekasteel van die Horeszko-gesin; en in Dobrzyń, 'n [[Szlachta]]-dorp. 'n Groot aantal karakters, wat regstreeks of indirek by die handelingslyne betrokke is, figureer in die epos, maar slegs twintig van die altesaam 140 persone tree in die voorgrond as aktiewe handelende figure of as figure wat in verhale voorkom en sodoende invloed op gebeure het. Alle karakters is - ondanks die historiese inbedding van die teks - fiksioneel. Daarnaas word na historiese persoonlikhede soos Poolse generale in diens van Napoléon verwys. [[Lêer:Pan Tadeusz - Ksiega 5 2.JPG|duimnael|links|250px|''Zosia''. Illustrasie deur Michał Elwiro Andriolli vir Boek V van ''Pan Tadeusz'']] Die hoofkarakters kan in vier groepe ingedeel word: die adellike Horeszko-gesin, die adellike Soplica-gesin, die klein adel van die dorp Dobrzyń en Russiese militariste. Die 17-jarige weesmeisie Zosia, 'n kleinkind van die magnaat Horeszko, bly op die landgoed Soplicowo nadat sy onder die voogdy van haar modebewuste 30-jarige tante Telimena geplaas is. Die magnaat Horeszko is jare gelede tydens 'n Russiese aanval op sy kasteel deur Jacek Soplica, wat nie met sy dogter mog trou nie, doodgeskiet. Sy besittings is deur die 25-jarige graaf geërf wat in die buiteland opgevoed is en as jeugdige minnaar optree. Die graaf eis nou die bouvalle van die kasteel op wat byna twintig jaar gelede aan die Soplicas toegewys is en het 'n saak teen die landregter Soplica ingedien. 'n Verdere hoofkarakter, die laaste kamerdienaar Gerwazy, is 'n arm adellike en felle teenstander van die huis Soplica. Pan (Meneer) Tadeusz Soplica is die 20-jarige naamgewende hoofkarakter. Sy vader Jacek is dood verklaar, en sy oom, die welvarende regter Soplica, het vir 'n goeie akademiese opleiding vir Tadeusz gesorg. Jacek Soplica, wat as monnik verklee het, verskyn as broeder Robak (letterlik "wurm") op die toneel. Hy is in werklikheid 'n soldaat in die Poolse Dąbrowski-legioen en organiseer die ondergrondse verset teen die tsaristiese leër. Naas 'n aantal newekarakters behoort ook die Joodse kroegeienaar en meesterlike simbelspeler Jankiel tot regter Soplica se vriendekring. Hy is deur Mickiewicz doelbewus as 'n patriotiese landsburger uitgebeeld. Die belangrikste figuur uit die dorp Dobrzyń is Maciej Dobrzyński, 'n adellike veteraan wat steeds op 'n verantwoordbare en besonne manier handel. Die Russiese majoor Plut (letterlik "skurk") is daarenteen 'n duidelik negatiewe karakter: hy word as lafhartig, omkoopbaar en leuenagtig uitgebeeld. Mickiewicz kontrasteer hom met kaptein Nikita Rykow - 'n ervare en dapper militaris wat menslikheid aan die dag lê. 'n Aantal bekende historiese persoonlikhede soos die stigters van die Poolse Legioen, die generale Henryk Dąbrowski en Karol Kniaziewicz, word wél aan die leser bekend gestel, maar het self geen invloed op die handeling nie. === Die drie narratiewe handelingslyne === [[Lêer:Pan Tadeusz - Ksiega 7 1.JPG|duimnael|regs|250px|Gerwazy vuur die adellikes van Dobrzyń tot geweldpleging aan]] Die handeling begin op die vooraand van [[Napoléon Bonaparte]] se veldtog teen Rusland en eindig ook met die Franse opmars teen [[Moskou]]. Gerwazy het ongeduldig geraak met die hofsaak teen die Soplicas, en met sy verhale oor die onreg aan die Horeszko-gesin vuur hy die jong graaf en adellikes uit Dobrzyń aan om geweld te pleeg. Maar hul onregmatige optrede teen die Soplicas - hulle beset en [[plunder]] die landgoed<ref>Hierdie soort besetting is in Pole-Litaue destyds ''zajazd'' genoem - 'n regsterm wat nie maklik vertaal kan word nie en as "besetting of inneming met geweld" omskryf kan word.</ref>- lei tot Russiese militêre optrede. Die besetters is al dronk toe hulle deur Russiese soldate gevange geneem word. As Poolse patriotte begrawe die Soplicas en Horeszkos onmiddellik hul strydbyl om nou gemeenskaplik teen die Russe te veg. Die soldate slaan dan ook op die vlug. Naas hierdie stryd is daar twee ander narratiewe handelingslyne in ''Pan Tadeusz'': die liefdesverhaal van Tadeusz en Zosia en die lewensverhaal van Tadeusz se vader Jacek. Die laasgenoemde staan sentraal in die epos en word ook só in die Poolse regisseur [[Andrzej Wajda]] se [[Pan Tadeusz (rolprent)|verfilming]] uitgebeeld. Jacek raak verlief op die magnaat Horeszko se dogter, Eva, maar word vanweë die statusverskil afgewys. Eva trou met 'n welvarende graaf wat egter as deelnemer aan die Kościuszko-opstand na [[Siberië]] verban word. Eva volg hom en laat heur kind deur Telimena grootmaak. Die vertwyfelde Jacek skiet graaf Horeszko tydens 'n Russiese aanval dood. Vervolgens word hy verdag om 'n Russiese bondgenoot te wees en trou met 'n ander vrou wat kort ná die geboorte van Tadeusz sterf. Jacek laat sy seun agter, verlaat Pole en sluit in [[Rome]] by die Benediktyne-orde aan. Later tree hy in diens van die Poolse Legioen, veg in Napoléon se veldslae en keer in opdrag van die Franse heerser as Broeder Robak na sy tuisland Litaue terug om 'n opstand teen die Russiese besetters te organiseer. Hy raak in die geveg in Soplicowo swaar gewond en gee homself as Jacek Soplica aan Gerwazy te kenne. Sy laaste wens is dat Tadeusz en Zosia moet trou. Ná Napoléon se aankoms in Litaue word Jacek gerehabiliteer en ontvang postuum 'n hoë militêre dekorasie. Die epos begin egter nie in chronologiese volgorde nie, maar met Tadeusz se aankoms op die landgoed Soplicowo. Tadeusz het intussen sy studies in Vilnius voltooi. Hy raak op sowel Telimena asook Zosia verlief, maar raak uiteindelik verloof met Zosia, terwyl Telimena met 'n vriend van regter Soplica, die notaar Bolesta, in die huwelik tree. Die epos eindig met 'n vrolike fees waarin Mickiewicz sy sosiale en politieke oortuigings verwerk het: Tadeusz en Zosia besluit om die boere op hulle landgoed uit die lyfeienskap te bevry, die Horeszkos raak versoen met die Soplicas, en selfs die harmoniese eenheid van verskillende klasse, Christelike en Joodse Pole as een volk word beskryf. Met die Poolse legioene wat bereid is om teen Moskou op te marsjeer, is daar 'n optimistiese visioen van 'n voorspoedige toekoms in vrede en vryheid, wat deur 'n vrolike [[Polonaise]] gesimboliseer word. == ''Pan Tadeusz'' as nasionale heldedig == [[Lêer:Manuscript of Pan Tadeusz 10pl.jpg|duimnael|regs|Die manuskrip van ''Pan Tadeusz'' word in 'n kissie bewaar]] Volgens die Romantici se literêre opvattings moes elke volk sy eie "boek van boeke" hê, 'n nasionale heldedig, soos die ''Ilias'' in [[antieke Griekeland]], die ''[[Aeneis]]'' in [[antieke Rome]], die ''[[Rolandslied]]'' in Frankryk of die ''Nibelungen'' in Duitsland. Pole beskik met ''Pan Tadeusz'' oor 'n werk wat die inheemse landskappe op 'n oortuigende manier beskryf en daarnaas ook die tradisies, gebruike, sedes, mentale eienskappe en nasionale gees van Pole (''duch narodowy'') in 'n literêre meesterwerk huldig.<ref>Kluge (1999), bl. 166</ref> Juis op 'n tydstip toe die Poolse nasie in onvryheid verkeer het, het Mickiewicz in ''Pan Tadeusz'' die oorsake van die Pools-Litause Gemenebes se agteruitgang ontleed - die tradisionele denke rondom beperkte kategorieë soos status, klas en adel, asook die adellike klas se strydlus, egoïsme, onverdraagsaamheid en gewoonte om die reg in eie hand te neem word as euwels gebrandmerk wat uiteindelik tot die verlies van Pole-Litaue se soewereiniteit gelei het. [[Lêer:Pan Tadeusz 1882 (21149306) (cropped).jpg|duimnael|links|200px|''Jam jest Jacek Soplica...'' ("Ek is Jacek Soplica...") - Jacek Soplica op sy doodsbed. Illustrasie deur Michał Elwiro Andriolli (1836-1893) vir Boek 10 van ''Pan Tadeusz'']] Met karakters soos Jacek, 'n strydlustige edelman wat tot 'n patriotiese Pool louter, sy seun Tadeusz, wat sy diens vir volk en vaderland doen, maar ook die patrioties gesinde Jood Jankiel beeld Mickiewicz die historiese proses van moderne Poolse nasiewording uit. Die kategorisering van Pan Tadeusz in enige literêre genre bly nogtans moeilik en omstrede. ''Pan Tadeusz'' is sekerlik 'n epos met komiese en heroïese trekke en word in die Poolse vakliteratuur as 'n "patriotiese boek" en tot dusver ongekende en steeds ongeëwenaarde meesterwerk (''arcydzieło'') geklassifiseer.<ref>Marek Piechota: ''Wstęp''. In: ''Adam Mickiewicz. Pan Tadeusz we fragmentach z komentarzem''. Wybór, wstęp i komentarze Marek Piechota. Katowice 1997, bl.5</ref> Dit is ook die enigste epos in die Poolse literatuur waarna as ''arcypoemat'' ("meestergedig") verwys word.<ref>Piechota (1997), bl. 6</ref> Mickiewicz het vir sy werk relevante voorbeelde uit die skatkamer van die wêreldliteratuur gebruik wat in ''Pan Tadeusz'' maklik herkenbaar is - soos die Homeriese invloed by die beskrywing van die slag tussen die Poolse adel en Russiese troepe in Soplicowo.<ref>Kluge (1999), bl. 164</ref> Terwyl die ''Ilias'' en ander oorgelewerde meesterwerke met 'n aanroeping tot die godheid begin, wend die vertaler in ''Pan Tadeusz'' hom tot die gepersonifiseerde Litaue. Mickiewicz sluit daarnaas ook by destydse tendense in die Poolse literatuur aan - sy idilliese beskrywings herinner daarnaas ook aan vroeëre digters soos Jan Kochanowski (1530-1584) of Poolse Barok-digkuns. Poolse literatuurwetenskaplikes is daaroor eens dat ''Pan Tadeusz'' danksy die groot waardering deur die publiek as nasionale epos van Pole beskou kan word, alhoewel die groot aantal vakterme waarmee die werk gedefinieer word (''epopeja, epos, poemat, poemat romantyczny'') verduidelik dat 'n presiese kategorisering volgens literêre genres omstrede bly. So kan Jacek Soplica sonder twyfel as heldhaftige karakter beskryf word, maar dit regverdig op sigself nie die literêre klassifisering as heldedig nie. ''Pan Tadeusz'' behandel ook nie die gebeurtenisse van 'n volk gedurende sy onstaan of nasiewording soos ander heldedigte nie (een van die voorwaardes vir die kategorisering van 'n werk as nasionale heldedig<ref>Gero von Wilpert: ''Sachwörterbuch der Literatur''. Stuttgart: Kröner 1979, bl. 607</ref>), maar het ontstaan toe hierdie proses nog aan die gang was. {{clear}} == Ontvangs en vertalings in die buiteland == [[Lêer:Manuscript of Pan Tadeusz 8pl.jpg|duimnael|regs|Manuskripte van ''Pan Tadeusz'' met die handtekening van Adam Mickiewicz word in die Ossolineum te Wrocław vertoon]] ''Pan Tadeusz'' is veral in die Duitse taalgebied entoesiasties ontvang en het tot Adam Mickiewicz se groot gewildheid bygedra. Reeds twee jaar ná die publikasie van ''Pan Tadeusz'' het 'n Duitse vertaling in samewerking met die outeur verskyn.<ref>''Herr Thaddäus oder der letzte Sajasd in Lithauen. Eine Schlachtschitz-Geschichte aus den Jahren 1811 und 1812. In 12 Büchern. Aus dem Polnischen in Gemeinschaft mit dem Dichter von Richard Otto Spazier. Leipzig 1836''</ref> 'n Tweede Duitse vertaling is in 1882 gepubliseer,<ref>''Herr Thaddäus oder Der letzte Einritt in Litauen''. Vertaal deur Albert Weiss</ref> 'n derde vertaling uit 1898 is nog in die 1950's in [[Wes-Duitsland]] heruitgegee.<ref>Vertaling deur Siegfried Lipiner, Freiburg 1952 en Bonn 1955</ref> Merkwaardig genoeg het ook ná 1945 twee nuwe Duitse vertalings die lig gesien - een in die [[DDR]] (1955 deur Walter Panitz, 1956 ook in Wes-Duitsland gepubliseer) en een in Wes-Duitsland (1963 deur Hermann Buddensieg).<ref name="k168">Kluge (1999), bl. 168</ref> Die ontvangs was nie tot die literêre wêreld beperk nie. In 1891 het Engelbert Rehbronn 'n toneelstuk in vyf bedrywe onder die titel ''Junker Thaddäus'' geskep, alhoewel dit nooit opgevoer is nie.<ref name="k168" /> Terwyl Duitsland met vyf vertalings die grootste bydrae tot ''Pan Tadeusz'' se ontvangs buite Pole gelewer het, het die werk tot 1994 in altesaam 44 vertalings in 25 tale en 76 enkele uitgawes verskyn.<ref>Stanisław Pigoń: ''Wstęp''. In: ''Adam Mickiewicz: Pan Tadeusz czyli Ostatni zajazd na Litvie. Historia szlachecka z roku 1811 i 1812 we dwunastu księgach wierszem''. Wyd. 10. Opr. Stanisław Pigoń. Wrocław-Warszawa-Kraków: Biblioteka Narodowa, Seria I, nr 83, bl. CII</ref> == Verfilming == Pan Tadeusz is verskeie kere verfilm, so in 1928. In 1999 het die internasionaal bekende Poolse regisseur Andrzej Wajda (1926−2016) met sy ''Pan Tadeusz'' een van die suksesvolste Poolse rolprente van die 1990's geskep. Michał Żebrowski het die hoofrol van Tadeusz Soplica (Pan Tadeusz) vertolk. Die rolprent se Poolse klankbaan is in die oorspronklike werk se rymvorm opgeneem. Die DVD-vrystellings is onder meer van Engelse byskrifte voorsien. {{clear}} == Verwysings == {{Verwysings|3}} == Eksterne skakels == ;Media * [https://www.youtube.com/watch?v=qE44MVA79-A ''YouTube.com: Die befaamde eindtonele van Andrzej Wajda se verfilming: Die adellike feesgeselskap dans 'n polonaise buite die herehuis, terwyl die digter as emigrant in Parys die inleidende versreëls - die Inwokacja - herhaal''] {{Normdata}} [[Kategorie:Poolse digkuns]] j7ish1p98viol38cx4jn4i42ms64d9c 2911714 2911712 2026-06-16T05:44:54Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911714 wikitext text/x-wiki <div style="border:1px solid #aaaaaa; clear:right; float:right; font-size:90%; margin:1em 0 1em 1em; padding:1em; text-align:center; width:20em;"> [[Lêer:Pan Tadeusz - title page 1834 (93691847) (cropped).jpg|200px]]<br /><br /> <big>'''Pan Tadeusz'''</big><br /> '''of die laaste fete in Litaue <br/><br/>'n Verhaal oor die landadel uit die jare 1811-12'''<br /><br /> ---- '''Die nasionale heldedig van [[Pole]]''' ---- '''Geskryf deur'''<br/><br/> '''[[Adam Mickiewicz]]''' <br /><br /> [[Lêer:Wańkowicz Adam Mickiewicz.jpg|200px]] ---- '''Publikasie'''<br /> 1834 ---- '''Literêre stroming'''<br /> [[Romantiek]]<br /><br /> ---- '''Komposisie'''<br /><br /> [[Lêer:KostrzewskiFranciszek.Grzybobranie.1860.jpg|160px]]<br /><br /> ''Twaalf boeke met epiloog''<br/> ''9&nbsp;693 versreëls''<br/> ''Meter: Poolse Alexandryn''<br/> ''Rympare met 13 sillabes'' ---- '''Groepe van hoofkarakters'''<br /> *Die adellike Horeszko-familie *Die adellike Soplica-familie *Die kleinadel van die dorp Dobrzyń *Russiese militariste en troepe ---- '''Verfilming'''<br /> Andrzej Wajda (1999) </div> '''Pan Tadeusz''', die nasionale [[epos|heldedig]] van [[Pole]], word as die laaste liriese werk van die beduidendste digter van die Poolse [[Romantiek]], [[Adam Mickiewicz]] ([[1798]]–[[1855]]), beskou. Met sy publikasie in 1834 het Mickiewicz se digterskap van slegs vyftien jaar tot 'n einde gekom. Die werk, wat deur Mickiewicz oorspronklik as 'n liefdesverhaal beplan is, het tydens sy ontstaan uiteindelik tot 'n kleurryke beskrywing van die sedes en gebruike van die Pools-Litause landadel en sodoende ook tot 'n beduidende historiese dokument ontwikkel. Die manier waarop die individuele lotgevalle van die hoofkarakters met mekaar teen die agtergrond van die Poolse nasie se diepgrypende morele en patriotiese problematiek in die vroeë 19de eeu verweef word, maak van die heldedig saam met die digter se kragtige, karakter- en uitdrukkingsvolle woordkuns 'n unieke literêre werk.<ref>Rolf-Dieter Kluge (red.): ''Von Polen, Poesie und Politik... Adam Mickiewicz 1798-1998''. Tübingen: Attempto 1999, bl. 154</ref> == Ontstaansgeskiedenis == Adam Mickiewicz het die skryfwerk vir ''Pan Tadeusz'' in die najaar van 1832 begin en die werk op 13 Februarie 1834 voltooi. Toe die heldedig in 1834 in Parys gepubliseer is, was die publiek allesbehalwe gaande daaroor - ofskoon Mickiewicz in hierdie periode die hoogtepunt van sy digkuns bereik het. Toe hy die pen ná die voltooiing van ''Pan Tadeusz'' neergelê het, was hy nogtans ontnugter oor die werk: "Ek hoop dat ek my pen nooit meer vir sulke onbenullighede sal moet gebruik nie."<ref>Kluge (1999), bl. 154</ref> Die teks gee aanduidings oor die redes vir sy ontstaan: * Mickiewicz se politieke verwagtings was op daardie tydstip teleurgesteld, en hy het al hoe meer verbitter geraak oor die verdeeldheid en intriges van Poolse emigrante. * Hy het na sy verlore tuisland, Litaue, verlang. * Hy het aan sy kinderjare teruggedink en daardie tyd geïdealiseer en geromantiseer.<ref>Vergelyk Kluge (1999), bl. 156</ref> Daardie verlange en herinneringe oorheers die inleidende reëls van ''Pan Tadeusz'' - die beroemde ''Inwokacja'' wat generasies van Poolse leerders uit die hoof geleer het: {{cquote| :: Litwo! Ojczyzno moja! ty jesteś jak zdrowie. :: Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie, :: Kto cię stracił. Dziś piękność twą w caŀej ozdobie :: Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie! :: Litaue! My tuisland! Jy is soos gesondheid. :: Net diegene wat dit verloor het, sal besef wat hy kwytgeraak het. :: Maar vandag sien ek jou mooiheid in al sy prag net voor my. :: Hiervan gaan ek nou sing, want ek verlang so baie huis toe! }} Die heldedig vervul daarnaas nog 'n reeks ander politieke en literêre funksies. Dit gee uiting aan die verering wat [[Napoléon Bonaparte]] in die 19de eeuse Pole geniet het, steun die vryheidsstryd van die Poolse volk en gee 'n ideale beeld van die Poolse nasie en samelewing wat duidelik met die tradisionele verdeeldheid, egoïsme en oordrewe standsbewussyn van die [[Pools-Litause Gemenebes|Pools-Litause adelsrepubliek]] kontrasteer. == Unieke karakter == [[Lêer:KostrzewskiFranciszek.Polowanie.1886.jpg|duimnael|links|250px|Berejag. Illustrasie vir boek IV deur Franciszek Kostrzewski (1826-1911), Beeldegalery Lviv]] Dit is nie soseer die handeling van ''Pan Tadeusz'' wat 'n oorweldigende indruk op die leser maak nie - die storielyn is allesbehalwe ingewikkeld en dien vir Adam Mickiewicz eerder as 'n snoer waaraan hy die pêrels van sy woordkuns kan ryg.<ref>Bonifacy Miązek (red.): ''Adam Mickiewicz. Leben und Werk''. Frankfurt am Main: Europäischer Verlag der Wissenschaften 1998, bl. 61</ref> Die epiese verhaal, wat dikwels deur 'n ironiese ondertoon gekenmerk word, word steeds weer met natuurbeskrywings verweef wat oor die [[groentetuin]] van 'n herehuis, die Litause oerwoud, die kleure en vorms van wolke, 'n donderbui, sonsop- en sonsondergange handel. Ook musikale werke, wat in die verhaal voorkom, word noukeurig beskryf. ''Pan Tadeusz'' word as een van min werke van die wêreldliteratuur beskou waar die skrywer daarin geslaag het om die "grense tussen skildery, musiek en poësie te oorkom en die werking van die een kunsgenre met middele van die ander te bereik en lig, kleure en klankharmonie in woorde te giet wat dit treffend beskryf".<ref>Günther Wytrzens: ''Adam Mickiewicz. Der große Dichter der polnischen Nation''. In: Bonifacy Miązek (red.): ''Adam Mickiewicz. Leben und Werk''. Frankfurt am Main: Europäischer Verlag der Wissenschaften 1998, bl. 61</ref> == Handeling == === Plek, tyd en omstandighede van die hoofkarakters === ''Pan Tadeusz'' behels twaalf boeke en 9&nbsp;693 versreëls en 'n liriese epiloog met 129 versreëls wat in 1860 postuum gepubliseer is. Die handeling dek vyf somerdae - Vrydag tot Dinsdag - in die jaar 1811 in boek I tot X asook twee lentedae in 1812 in boek XI en XII - op 'n tydstip toe Napoléon Bonaparte saam met sy leër en die Poolse Legioen Litaue binnegemarsjeer het en speel af in die gebied rondom [[Novogrudok|Nowogródek]] (tans Wit-Rusland) - op die landgoed van die welvarende regter Soplica, Soplicowo; in die nabygeleë bouvalle van die magnatekasteel van die Horeszko-gesin; en in Dobrzyń, 'n [[Szlachta]]-dorp. 'n Groot aantal karakters, wat regstreeks of indirek by die handelingslyne betrokke is, figureer in die epos, maar slegs twintig van die altesaam 140 persone tree in die voorgrond as aktiewe handelende figure of as figure wat in verhale voorkom en sodoende invloed op gebeure het. Alle karakters is - ondanks die historiese inbedding van die teks - fiksioneel. Daarnaas word na historiese persoonlikhede soos Poolse generale in diens van Napoléon verwys. [[Lêer:Pan Tadeusz - Ksiega 5 2.JPG|duimnael|links|250px|''Zosia''. Illustrasie deur Michał Elwiro Andriolli vir Boek V van ''Pan Tadeusz'']] Die hoofkarakters kan in vier groepe ingedeel word: die adellike Horeszko-gesin, die adellike Soplica-gesin, die klein adel van die dorp Dobrzyń en Russiese militariste. Die 17-jarige weesmeisie Zosia, 'n kleinkind van die magnaat Horeszko, bly op die landgoed Soplicowo nadat sy onder die voogdy van haar modebewuste 30-jarige tante Telimena geplaas is. Die magnaat Horeszko is jare gelede tydens 'n Russiese aanval op sy kasteel deur Jacek Soplica, wat nie met sy dogter mog trou nie, doodgeskiet. Sy besittings is deur die 25-jarige graaf geërf wat in die buiteland opgevoed is en as jeugdige minnaar optree. Die graaf eis nou die bouvalle van die kasteel op wat byna twintig jaar gelede aan die Soplicas toegewys is en het 'n saak teen die landregter Soplica ingedien. 'n Verdere hoofkarakter, die laaste kamerdienaar Gerwazy, is 'n arm adellike en felle teenstander van die huis Soplica. Pan (Meneer) Tadeusz Soplica is die 20-jarige naamgewende hoofkarakter. Sy vader Jacek is dood verklaar, en sy oom, die welvarende regter Soplica, het vir 'n goeie akademiese opleiding vir Tadeusz gesorg. Jacek Soplica, wat as monnik verklee het, verskyn as broeder Robak (letterlik "wurm") op die toneel. Hy is in werklikheid 'n soldaat in die Poolse Dąbrowski-legioen en organiseer die ondergrondse verset teen die tsaristiese leër. Naas 'n aantal newekarakters behoort ook die Joodse kroegeienaar en meesterlike simbelspeler Jankiel tot regter Soplica se vriendekring. Hy is deur Mickiewicz doelbewus as 'n patriotiese landsburger uitgebeeld. Die belangrikste figuur uit die dorp Dobrzyń is Maciej Dobrzyński, 'n adellike veteraan wat steeds op 'n verantwoordbare en besonne manier handel. Die Russiese majoor Plut (letterlik "skurk") is daarenteen 'n duidelik negatiewe karakter: hy word as lafhartig, omkoopbaar en leuenagtig uitgebeeld. Mickiewicz kontrasteer hom met kaptein Nikita Rykow - 'n ervare en dapper militaris wat menslikheid aan die dag lê. 'n Aantal bekende historiese persoonlikhede soos die stigters van die Poolse Legioen, die generale Henryk Dąbrowski en Karol Kniaziewicz, word wél aan die leser bekend gestel, maar het self geen invloed op die handeling nie. === Die drie narratiewe handelingslyne === [[Lêer:Pan Tadeusz - Ksiega 7 1.JPG|duimnael|regs|250px|Gerwazy vuur die adellikes van Dobrzyń tot geweldpleging aan]] Die handeling begin op die vooraand van [[Napoléon Bonaparte]] se veldtog teen Rusland en eindig ook met die Franse opmars teen [[Moskou]]. Gerwazy het ongeduldig geraak met die hofsaak teen die Soplicas, en met sy verhale oor die onreg aan die Horeszko-gesin vuur hy die jong graaf en adellikes uit Dobrzyń aan om geweld te pleeg. Maar hul onregmatige optrede teen die Soplicas - hulle beset en [[plunder]] die landgoed<ref>Hierdie soort besetting is in Pole-Litaue destyds ''zajazd'' genoem - 'n regsterm wat nie maklik vertaal kan word nie en as "besetting of inneming met geweld" omskryf kan word.</ref>- lei tot Russiese militêre optrede. Die besetters is al dronk toe hulle deur Russiese soldate gevange geneem word. As Poolse patriotte begrawe die Soplicas en Horeszkos onmiddellik hul strydbyl om nou gemeenskaplik teen die Russe te veg. Die soldate slaan dan ook op die vlug. Naas hierdie stryd is daar twee ander narratiewe handelingslyne in ''Pan Tadeusz'': die liefdesverhaal van Tadeusz en Zosia en die lewensverhaal van Tadeusz se vader Jacek. Die laasgenoemde staan sentraal in die epos en word ook só in die Poolse regisseur [[Andrzej Wajda]] se [[Pan Tadeusz (rolprent)|verfilming]] uitgebeeld. Jacek raak verlief op die magnaat Horeszko se dogter, Eva, maar word vanweë die statusverskil afgewys. Eva trou met 'n welvarende graaf wat egter as deelnemer aan die Kościuszko-opstand na [[Siberië]] verban word. Eva volg hom en laat heur kind deur Telimena grootmaak. Die vertwyfelde Jacek skiet graaf Horeszko tydens 'n Russiese aanval dood. Vervolgens word hy verdag om 'n Russiese bondgenoot te wees en trou met 'n ander vrou wat kort ná die geboorte van Tadeusz sterf. Jacek laat sy seun agter, verlaat Pole en sluit in [[Rome]] by die Benediktyne-orde aan. Later tree hy in diens van die Poolse Legioen, veg in Napoléon se veldslae en keer in opdrag van die Franse heerser as Broeder Robak na sy tuisland Litaue terug om 'n opstand teen die Russiese besetters te organiseer. Hy raak in die geveg in Soplicowo swaar gewond en gee homself as Jacek Soplica aan Gerwazy te kenne. Sy laaste wens is dat Tadeusz en Zosia moet trou. Ná Napoléon se aankoms in Litaue word Jacek gerehabiliteer en ontvang postuum 'n hoë militêre dekorasie. Die epos begin egter nie in chronologiese volgorde nie, maar met Tadeusz se aankoms op die landgoed Soplicowo. Tadeusz het intussen sy studies in Vilnius voltooi. Hy raak op sowel Telimena asook Zosia verlief, maar raak uiteindelik verloof met Zosia, terwyl Telimena met 'n vriend van regter Soplica, die notaar Bolesta, in die huwelik tree. Die epos eindig met 'n vrolike fees waarin Mickiewicz sy sosiale en politieke oortuigings verwerk het: Tadeusz en Zosia besluit om die boere op hulle landgoed uit die lyfeienskap te bevry, die Horeszkos raak versoen met die Soplicas, en selfs die harmoniese eenheid van verskillende klasse, Christelike en Joodse Pole as een volk word beskryf. Met die Poolse legioene wat bereid is om teen Moskou op te marsjeer, is daar 'n optimistiese visioen van 'n voorspoedige toekoms in vrede en vryheid, wat deur 'n vrolike [[Polonaise]] gesimboliseer word. == ''Pan Tadeusz'' as nasionale heldedig == [[Lêer:Manuscript of Pan Tadeusz 10pl.jpg|duimnael|regs|Die manuskrip van ''Pan Tadeusz'' word in 'n kissie bewaar]] Volgens die Romantici se literêre opvattings moes elke volk sy eie "boek van boeke" hê, 'n nasionale heldedig, soos die ''Ilias'' in [[antieke Griekeland]], die ''[[Aeneis]]'' in [[antieke Rome]], die ''[[Rolandslied]]'' in Frankryk of die ''Nibelungen'' in Duitsland. Pole beskik met ''Pan Tadeusz'' oor 'n werk wat die inheemse landskappe op 'n oortuigende manier beskryf en daarnaas ook die tradisies, gebruike, sedes, mentale eienskappe en nasionale gees van Pole (''duch narodowy'') in 'n literêre meesterwerk huldig.<ref>Kluge (1999), bl. 166</ref> Juis op 'n tydstip toe die Poolse nasie in onvryheid verkeer het, het Mickiewicz in ''Pan Tadeusz'' die oorsake van die Pools-Litause Gemenebes se agteruitgang ontleed - die tradisionele denke rondom beperkte kategorieë soos status, klas en adel, asook die adellike klas se strydlus, egoïsme, onverdraagsaamheid en gewoonte om die reg in eie hand te neem word as euwels gebrandmerk wat uiteindelik tot die verlies van Pole-Litaue se soewereiniteit gelei het. [[Lêer:Pan Tadeusz 1882 (21149306) (cropped).jpg|duimnael|links|200px|''Jam jest Jacek Soplica...'' ("Ek is Jacek Soplica...") - Jacek Soplica op sy doodsbed. Illustrasie deur Michał Elwiro Andriolli (1836-1893) vir Boek 10 van ''Pan Tadeusz'']] Met karakters soos Jacek, 'n strydlustige edelman wat tot 'n patriotiese Pool louter, sy seun Tadeusz, wat sy diens vir volk en vaderland doen, maar ook die patrioties gesinde Jood Jankiel beeld Mickiewicz die historiese proses van moderne Poolse nasiewording uit. Die kategorisering van Pan Tadeusz in enige literêre genre bly nogtans moeilik en omstrede. ''Pan Tadeusz'' is sekerlik 'n epos met komiese en heroïese trekke en word in die Poolse vakliteratuur as 'n "patriotiese boek" en tot dusver ongekende en steeds ongeëwenaarde meesterwerk (''arcydzieło'') geklassifiseer.<ref>Marek Piechota: ''Wstęp''. In: ''Adam Mickiewicz. Pan Tadeusz we fragmentach z komentarzem''. Wybór, wstęp i komentarze Marek Piechota. Katowice 1997, bl.5</ref> Dit is ook die enigste epos in die Poolse literatuur waarna as ''arcypoemat'' ("meestergedig") verwys word.<ref>Piechota (1997), bl. 6</ref> Mickiewicz het vir sy werk relevante voorbeelde uit die skatkamer van die wêreldliteratuur gebruik wat in ''Pan Tadeusz'' maklik herkenbaar is - soos die Homeriese invloed by die beskrywing van die slag tussen die Poolse adel en Russiese troepe in Soplicowo.<ref>Kluge (1999), bl. 164</ref> Terwyl die ''Ilias'' en ander oorgelewerde meesterwerke met 'n aanroeping tot die godheid begin, wend die vertaler in ''Pan Tadeusz'' hom tot die gepersonifiseerde Litaue. Mickiewicz sluit daarnaas ook by destydse tendense in die Poolse literatuur aan - sy idilliese beskrywings herinner daarnaas ook aan vroeëre digters soos Jan Kochanowski (1530-1584) of Poolse Barok-digkuns. Poolse literatuurwetenskaplikes is daaroor eens dat ''Pan Tadeusz'' danksy die groot waardering deur die publiek as nasionale epos van Pole beskou kan word, alhoewel die groot aantal vakterme waarmee die werk gedefinieer word (''epopeja, epos, poemat, poemat romantyczny'') verduidelik dat 'n presiese kategorisering volgens literêre genres omstrede bly. So kan Jacek Soplica sonder twyfel as heldhaftige karakter beskryf word, maar dit regverdig op sigself nie die literêre klassifisering as heldedig nie. ''Pan Tadeusz'' behandel ook nie die gebeurtenisse van 'n volk gedurende sy onstaan of nasiewording soos ander heldedigte nie (een van die voorwaardes vir die kategorisering van 'n werk as nasionale heldedig<ref>Gero von Wilpert: ''Sachwörterbuch der Literatur''. Stuttgart: Kröner 1979, bl. 607</ref>), maar het ontstaan toe hierdie proses nog aan die gang was. {{clear}} == Ontvangs en vertalings in die buiteland == [[Lêer:Manuscript of Pan Tadeusz 8pl.jpg|duimnael|regs|Manuskripte van ''Pan Tadeusz'' met die handtekening van Adam Mickiewicz word in die Ossolineum te Wrocław vertoon]] ''Pan Tadeusz'' is veral in die Duitse taalgebied entoesiasties ontvang en het tot Adam Mickiewicz se groot gewildheid bygedra. Reeds twee jaar ná die publikasie van ''Pan Tadeusz'' het 'n Duitse vertaling in samewerking met die outeur verskyn.<ref>''Herr Thaddäus oder der letzte Sajasd in Lithauen. Eine Schlachtschitz-Geschichte aus den Jahren 1811 und 1812. In 12 Büchern. Aus dem Polnischen in Gemeinschaft mit dem Dichter von Richard Otto Spazier. Leipzig 1836''</ref> 'n Tweede Duitse vertaling is in 1882 gepubliseer,<ref>''Herr Thaddäus oder Der letzte Einritt in Litauen''. Vertaal deur Albert Weiss</ref> 'n derde vertaling uit 1898 is nog in die 1950's in [[Wes-Duitsland]] heruitgegee.<ref>Vertaling deur Siegfried Lipiner, Freiburg 1952 en Bonn 1955</ref> Merkwaardig genoeg het ook ná 1945 twee nuwe Duitse vertalings die lig gesien - een in die [[DDR]] (1955 deur Walter Panitz, 1956 ook in Wes-Duitsland gepubliseer) en een in Wes-Duitsland (1963 deur Hermann Buddensieg).<ref name="k168">Kluge (1999), bl. 168</ref> Die ontvangs was nie tot die literêre wêreld beperk nie. In 1891 het Engelbert Rehbronn 'n toneelstuk in vyf bedrywe onder die titel ''Junker Thaddäus'' geskep, alhoewel dit nooit opgevoer is nie.<ref name="k168" /> Terwyl Duitsland met vyf vertalings die grootste bydrae tot ''Pan Tadeusz'' se ontvangs buite Pole gelewer het, het die werk tot 1994 in altesaam 44 vertalings in 25 tale en 76 enkele uitgawes verskyn.<ref>Stanisław Pigoń: ''Wstęp''. In: ''Adam Mickiewicz: Pan Tadeusz czyli Ostatni zajazd na Litvie. Historia szlachecka z roku 1811 i 1812 we dwunastu księgach wierszem''. Wyd. 10. Opr. Stanisław Pigoń. Wrocław-Warszawa-Kraków: Biblioteka Narodowa, Seria I, nr 83, bl. CII</ref> == Verfilming == Pan Tadeusz is verskeie kere verfilm, so in 1928. In 1999 het die internasionaal bekende Poolse regisseur Andrzej Wajda (1926−2016) met sy ''Pan Tadeusz'' een van die suksesvolste Poolse rolprente van die 1990's geskep. Michał Żebrowski het die hoofrol van Tadeusz Soplica (Pan Tadeusz) vertolk. Die rolprent se Poolse klankbaan is in die oorspronklike werk se rymvorm opgeneem. Die DVD-vrystellings is onder meer van Engelse byskrifte voorsien. {{clear}} == Verwysings == {{Verwysings|3}} == Eksterne skakels == ;Media * [https://www.youtube.com/watch?v=qE44MVA79-A ''YouTube.com: Die befaamde eindtonele van Andrzej Wajda se verfilming: Die adellike feesgeselskap dans 'n polonaise buite die herehuis, terwyl die digter as emigrant in Parys die inleidende versreëls - die Inwokacja - herhaal''] {{Normdata}} [[Kategorie:Poolse digkuns]] eg5450tczgmxzomtlqub08ottpyn71t 0 47428 2911680 2911427 2026-06-15T21:20:50Z SpesBona 2720 /* Sterftes */ + [[Abdullah Ibrahim]] 2911680 wikitext text/x-wiki {{jare|beeld=Meeting of the families of the martyrs of the authority with the Leader of the Revolution on the birthday of Amir al-Mu'minin (peace be upon him) 58 (khamenei.ir, 2026) (cropped 3).jpg|teks=Die Irannese opperleier Ali Chamenei is in gekoördineerde Amerikaans-Israeliese lugaanvalle dood}} Die '''jaar 2026''' is 'n [[gewone jaar]] wat volgens die [[Gregoriaanse kalender]] op 'n [[Donderdag]] begin het. Dis is die 26ste jaar van die [[21ste eeu]] n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae. == Gebeure == * [[1 Januarie]] – [[Siprus]] neem die voorsitterskap van die [[Europese Unie]] by [[Denemarke]] oor. * 1 Januarie – Bulgarye skakel na die [[euro]] oor en word die 21ste land in die Eurosone. * [[3 Januarie]] – Die [[Amerikaanse aanvalle in Venezuela in 2026|Verenigde State loods lugaanvalle]] op verskeie plekke in Noord-[[Venezuela]], waartydens die Venezolaanse president [[Nicolás Maduro]] en sy vrou [[Cilia Flores]] gevange geneem en uit die land gevlieg is. * [[15 Januarie]] – [[Wikipedia]] vier sy 25ste verjaarsdag. * [[22 Januarie]] – Die ondertekeningseremonie vir die stigtingshandves van die [[Vredesraad]] vind plaas op die kantlyn van die 56ste [[Wêreld- Ekonomiese Forum]] in [[Davos]], [[Switserland]]. * [[6 Februarie]] – Die [[Olimpiese Winterspele 2026|25ste Olimpiese Winterspele]] begin in [[Milaan]] en [[Cortina d'Ampezzo]], [[Italië]]. * [[7 Februarie]]–[[8 Maart]] – Die [[T20I-wêreldbeker 2026|10de T20I-wêreldbeker]] word in [[Indië]] en [[Sri Lanka]] aangebied en deur [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] gewen. * [[10 Februarie]] – 'n [[2026 Tumbler Ridge-skietery|Massaskietery]] vind plaas in Tumbler Ridge, [[Brits-Columbië]], [[Kanada]], met 36 totale ongevalle (9 dood en 27 beseer). * [[20 Februarie]] – Afsluitingseremonie van die Olimpiese Winterspele 2026. * [[23 Februarie]] – Die [[Nederland]]se [[Jetten-kabinet]] word saamgestel. * [[28 Februarie]] – [[Israel]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] loods grootskaalse [[Aanvalle op Iran in 2026|lugaanvalle]] op Iran wat onder andere tot die dood van die Irannese opperleier [[Ali Chamenei]] lei. * [[4 Maart]]–[[13 Maart]] – Die [[Paralimpiese Winterspele 2026|14de Paralimpiese Winterspele]] word in Milaan en Cortina d'Ampezzo gehou. * [[25 Maart]] – Sarah Mullally word die eerste vroulike [[aartsbiskop van Kantelberg]] en daarmee van die [[Kerk van Engeland]]. * [[25 April]] – 'n [[Withuis Korrespondente aandete-skietery in 2026|Aanvaller trek skote af naby die hoofsekuriteitsondersoekarea]] tydens die jaarlikse ete vir [[Withuis]]korrespondente by die Washington Hilton in [[Washington, D.C.]], wat deur president [[Donald Trump]], [[Eerste Dame]] [[Melania Trump]], Visepresident [[J.D. Vance]] en lede van die kabinet bygewoon is. * [[14 Mei]] – [[Hemelvaartsdag]]. * [[16 Mei]] – Die [[Kakkerlak Volksparty]], word in [[Indië]] gestig na 'n uitlating van die hoofregter van Indië, Surya Kant waarin hy werklose jeug met "kakkerlakke" en "parasiete van die samelewing" vergelyk het. Binne dae het die beweging honderduisende ondersteuners gekry en aanlyn en vanlyn protesoptogte en gemeenskapsdiensaktiwiteite georganiseer. * [[10 Junie]] – [[Antoni Gaudí]] is 100 jaar gelede oorlede. * [[11 Junie]]–[[19 Julie]] – Die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|23ste Sokker-Wêreldkampioenskap]] word in [[Kanada]], [[Meksiko]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] aangebied. * [[12 Junie]]–[[5 Julie]] – Die [[T20I-vrouewêreldbeker 2026|10de T20I-vrouewêreldbeker]] word in [[Engeland]] aangebied. * [[1 Julie]] – [[Republiek Ierland|Ierland]] neem die voorsitterskap van die Europese Unie by Siprus oor. * [[4 Julie]] – Presies 250 jaar gelede word die [[Verenigde State van Amerika]] onafhanklik deur hulle ''Onafhanklikheidsverklaring''. * [[16 November]] – Die [[Afrikaanse Wikipedia]] vier sy 25ste verjaarsdag. == Sterftes == * [[18 Januarie]] – [[Patsy King]], [[Australië|Australiese]] aktrise (* [[1930]]). * [[30 Januarie]] – [[Diana Ferrus]], Afrikaanse digter en skrywer (* [[1953]]). * [[11 Februarie]] – [[James van der Beek]], Amerikaanse akteur en skrywer (* [[1977]]). * [[15 Februarie]] – [[Robert Duvall]], Amerikaanse akteur (* [[1931]]). * [[17 Februarie]] – [[Jesse Jackson]] sr., Amerikaanse burgerregte-aktivis (* [[1941]]). * [[18 Februarie]] – [[Clem Sunter]], [[Suid-Afrikaanse]] [[toekomskundige]], [[Scenariobeplanning|scenario-beplanner]], sakeleier en skrywer (* [[1944]]). * [[19 Februarie]] – [[Eric Dane]], Amerikaanse [[akteur]] en vervaardiger (* [[1972]]). * [[4 Maart]] – [[Mosiuoa Lekota]], Suid-Afrikaanse politikus (* [[1948]]). * 4 Maart – [[Soli Philander]], Suid-Afrikaanse akteur, komediant, regisseur en televisie-aanbieder (* [[1961]]). * [[8 Maart]] – [[Walid Khalidi]], Palestynse historikus (* [[1925]]). * [[14 Maart]] – [[Jürgen Habermas]], Duitse filosoof en sosioloog (* [[1929]]). * [[17 Maart]] – [[Ali Larijani]], [[Iran]]se politikus, militêre offisier en filosoof (* [[1958]]). * [[19 Maart]] – [[Chuck Norris]], Amerikaanse akteur en vegkunstenaar (* [[1940]]). * 19 Maart – [[Nicholas Haysom]], Suid-Afrikaanse prokureur, anti-apartheidsaktivis en diplomaat (* [[1952]]). * [[3 April]] – [[Ruan Fourie]], Afrikaanse digter (* [[1994]]). * [[7 April]] – [[J.C.M.D. du Plessis]], Suid-Afrikaanse leksikograaf en akademikus (* 1940). * 7 April – [[Mircea Lucescu]], [[Roemenië|Roemeense]] [[sokker]]speler en afrigter (* [[1945]]). * [[19 April]] – [[Jan Wilkens]], Suid-Afrikaanse professionele stoeier (* [[1942]]). * [[27 April]] – [[Mimi Coertse]], Suid-Afrikaanse koloratuursopraan (* [[1932]]). * [[29 April]] – [[Craig Venter]], Amerikaanse molekulêre bioloog en sakeman (* [[1946]]). * [[8 Mei]] – [[Festus Mogae]], [[Botswana]]-politikus en derde president van Botswana (1998–2008) (* [[1939]]). * [[2 Junie]] – Peabo Bryson, Amerikaanse Sanger (* [[1951]]). * [[12 Junie]] – [[Portchie]], Suid-Afrikaanse skilder en entrepreneur (* [[1963]]). * [[15 Junie]] – [[Abdullah Ibrahim]], Suid-Afrikaanse pianis en komponis (* [[1934]]). [[Kategorie:2026| ]] [[Kategorie:21ste eeu]] copgjmj5q0yfb2f2g672eqi5ocudv3f 1 47665 2911657 625848 2026-06-15T19:20:48Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911657 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} ==Titel== Die inhoud van hierdie bladsy is onlangs sonder enige gegewe rede geknip en by [[Outeniquaberge]] geplak. "Outeniekwaberge" is egter 'n aanvaarde spelling vir hierdie berge. [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] ([[Gebruikerbespreking:Anrie|kontak]]) 12:35, 16 Mei 2010 (UTC) :"Volgens my is die Afrikaanse spelling met 'n "kwa" (dus Outenikwa) en die Engelse spelling met 'n "qua" (dus Outeniqua). Puvircho (kontak) 20:58, 25 Mei 2010 (UTC)" ::Nee. My argument is dit: gebruik die spelling van die moedertaalsprekers ter plaatse. Om dit te toets, is die telefoonboek 'n handige naslaanwerk. Onder George staan Outeniqua Bakkery, Outeniqua Diereklininek, Outeniqua Finansiële Dienste, Outeniqua Handelshuis, Outeniqua Instandhouding, Laerskool Outeniqua, Outeniqua Onkologie, Outeniqua Oogkundiges, Outeniqua Skougenootsap en Outeniqua Versekeringsmakelaars. Daar is slegs een afwyking, naamlik Outeniekwa Saagmeule. En dan is die bastion van Afrikaans in die Suid-Kaap boonop nog Hoërskool Outeniqua. Na my mening moet die spellings Outenikwa en Outeniekwa verwyder word. Op Potch is daar baie studente wat uit George kom. As een van hulle weer by u in u kantoor kom, vra hulle gerus om die naam van ons bergreeks te spel. Die Burger gebruik die spelling met 'n q. Ek is 'n inwoner van George. [[Gebruiker:AFM|AFM]] ([[Gebruikerbespreking:AFM|kontak]]) 11:36, 30 Mei 2010 (UTC) :::Haai, AFM. Die beleid is nie om die naam te gebruik wat die plaaslike inwoners gebruik nie, maar om dié te gebruik wat deur gesaghebbende Afrikaanse tekste gebruik word. Ek het nou in die Wêreldspektrum, Afrikaanse Kinderensiklopedie en Pharos se Feitegids gekyk, almal gebruik "Outeniekwa". [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] ([[Gebruikerbespreking:Anrie|kontak]]) 12:25, 30 Mei 2010 (UTC) ::::Is [[Die Burger]] nie een van die mees saghebbende Afrikaanse publikasies wat tans die lewende vorm van Afrikaans gebruik nie? Ek het ook groot geword met die spelling "Outeniqua". [[Gebruiker:Jpm|Jpm]] ([[Gebruikerbespreking:Jpm|kontak]]) 13:04, 30 Mei 2010 (UTC) :::::Ons gebruik dikwels die pers indien 'n spelvorm nie in standaardwerke voorkom nie, wat nie hier die geval is nie. Hoe dit ook al sy, Die Burger gebruik beide vorms. [[Gebruiker:Anrie|Anrie]] ([[Gebruikerbespreking:Anrie|kontak]]) 13:18, 30 Mei 2010 (UTC) plulkdu1go5frwclfy3mjh9sxxvgy96 100 48852 2911683 2911045 2026-06-15T21:40:11Z SpesBona 2720 Krieketwêreldbeker 2027 se datums 2911683 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Icc cricket world cup trophy.jpg|regs|150px|Die Krieketwêreldbekertrofee waarom meegeding sal word]] * Die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|23ste FIFA Sokker-Wêreldbeker]] duur voort met die groepfase in verskeie stede van [[Kanada]], [[Meksiko]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]], die drie gasheerlande. * Die [[T20I-vrouewêreldbeker 2026|tiende T20I-vrouewêreldbeker]] duur voort met die eerste rondte in verskeie stede van [[Engeland]], die gasheerland. * Die [[Internasionale Krieketraad]] het die '''[[Krieketwêreldbeker 2027]]''' se datums bekend gemaak; dié toernooi sal op 4 Oktober begin en die eindstryd sal ná sewe weke se wedstryde op 21 November op [[Wanderersstadion|Wanderers]] in [[Johannesburg]] beslis word. * Twee maande ná die [[Afrikanasiesbeker 2025]]-eindstryd, wat oorspronklik deur [[Senegal]] gewen is, het die [[Konfederasie van Afrikasokker|CAF]] die titel aan [[Marokko]] toegeken. * [[Franse nasionale rugbyspan|Frankryk]] wen tydens die [[Sesnasies-toernooi]] in 2026 hul 28ste titel algeheel, terwyl [[Portugese nasionale rugbyspan|Portugal]] tydens die [[Europese Rugbykampioenskap]] hul tweede titel inpalm. <noinclude> [[Kategorie:Portaal:Sport|Nuus]] </noinclude> 7wbygyab4ddm58w3ye456s9zc1kohku 0 50997 2911719 2887835 2026-06-16T05:52:39Z Jcb 223 2911719 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Parliament-Ottawa.jpg|duimnael|Die Kanadese parlementsgebou in Ottawa]] [[Lêer:Canadian parliament MAM.JPG|duimnael|Die Kanadese Parlement op die Parlementsheuwel]] [[Lêer:Flag of the Governor-General of Canada.svg|duimnael|Die vlag van die Kanadese goewerneur-generaal.]] Die '''Kanadese Parlement''' ([[Engels]]: ''Parliament of Canada''; [[Frans]]: ''Parlement du Canada'') is die instelling wat wette skep vir die [[Kanada|Kanadese nasie]]. Die [[parlement]] bestaan uit drie dele nl. die Kroon, die Senaat (of Hoërhuis) en die Laerhuis.<ref>{{en}} http://www.gg.ca/document.aspx?id=13264{{Dooie skakel|date=Maart 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Die Parlement is geleë in [[Ottawa]], [[Ontario]], [[Kanada]]. == Die Struktuur van die Parlement == Die Kanadese Parlement is ’n tweekamerparlement, en van die twee kamers is die Laerhuis normaalweg die belangrikste een. Die Laerhuis (Engels: ''House of Commons''; Frans: ''Chambre des Communes'') is [[Demokrasie|demokraties]] verkose en die regering stel gewoonlik hul wetsontwerpe eers daar voor. Die Laerhuis is die enigste instelling wat belasting kan oplê.<ref name="can3862">{{en}} {{cite web |url=http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0003862 |title=argiefkopie |accessdate=17 Oktober 2010 |archive-date=24 Januarie 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080124050508/http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0003862 |url-status=dead }}</ref> Die Senaat (Engels: ''Senate''; Frans: ''Sénat'') is die hoërhuis van die Parlement, maar normaalweg speel hy nie ’n baie groot rol in die skepping van die wet nie omdat die senatore aangestel word deur die Kroon op die advies van die eerste minister. Dit is gewoonlik die gebruik dat die keuse van die Eerste Minister se keuse aangestel word.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0007286 |title=argiefkopie |accessdate=17 Oktober 2010 |archive-date=11 Februarie 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100211042224/http://thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0007286 |url-status=dead }}</ref> Die Kroon (Engels: ''Crown''; Frans: ''Couronne'') is die monarg van Kanada, wat ook die monarg van die [[Verenigde Koninkryk]] is. Die huidige Koning van Kanada (Engels: ''King of Canada''; Frans: ''Roi du Canada'') is Sy Majesteit [[Charles III van die Verenigde Koninkryk|Koning Charles III]]. Die koning is die Kanadese staatshoof en die verpersoonliking van die Kanadese Kroon.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.pch.gc.ca/eng/1266245566496 |title=argiefkopie |accessdate=17 Oktober 2010 |archive-date=16 Mei 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100516052723/http://www.pch.gc.ca/eng/1266245566496 |url-status=dead }}</ref> Omdat die koning normaalweg in [[Londen]] woon, word hy deur ’n goewerneur-generaal (Engels: ''Governor General''; Frans: ''Gouverneur Général'') verteenwoordig. Die goewerneur-generaal, soos die senatore, is aangestel deur die koning op die advies van die Eerste Minister. == Van Wetsontwerp tot Wet == [[Lêer:Charles, Prince of Wales in 2021 (cropped) (3).jpg|duimnael|Koning Charles III is die grondwetlike staatshoof van Kanada]] ’n Wetsontwerp moet die goedkeuring van al drie dele van die Parlement kry voordat dit ’n wet kan word. Hier volg die normale proses waardeur ’n wetsontwerp gaan om ’n wet te word:<ref>{{en}} {{cite web |url=http://dsp-psd.pwgsc.gc.ca/Reference/queens-e.html |title=argiefkopie |accessdate=17 Oktober 2010 |archive-date=24 Februarie 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100224124924/http://dsp-psd.pwgsc.gc.ca/Reference/queens-e.html |url-status=dead }}</ref> # Die wetsontwerp is in die Laerhuis voorgestel, sonder ’n stemming. Dit is die eerste lesing en is meestal seremonieel. # Die lede van die Laerhuis debatteer die voorgestelde wetsontwerp, en besluit of hierdie wet nodig is, en stem daaroor. Dit is die tweede lesing. # Die wetsontwerp word dan na ’n komitee verwys. Die komitee kry kundige uitsprake oor die ontwerp van o.a. spesialiste, en besluit dan wat om te verander. # Die wetsontwerp gaan dan terug na die Laerhuis. Waar die lede vroeër besluit het oor die idee van die wet debatteer en stem hulle nou oor die wetsontwerp self. Dit is die derde (en laaste) lesing. # Nou word die wetsontwerp na die Senaat gestuur, waar hy deur al dieselfde stappe gaan. # Indien die Senaat die wetsontwerp verander moet dit weer na die Laerhuis gestuur word vir goedkeuring. # Indien beide parlementskamers goedkeuring gee aan dieselfde weergawe van die wetsontwerp word dit na die goewerneur-generaal gestuur vir koninklike instemming. As die goewerneur (of die koning, as sy in Kanada is) koninklike instemming vir ’n wetsontwerp gee, word dit ’n Kanadese wet. Dit gebeur baie selde dat die goewerneur-generaal nie koninklike instemming gee nie. Trouens, in slegs een geval, in 1925, het ’n goewerneur teen die advies van sy eerste minister gegaan. As dit gebeur moet die eerste minister bedank.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0004313 |title=argiefkopie |accessdate=17 Oktober 2010 |archive-date=17 Junie 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100617022928/http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0004313 |url-status=dead }}</ref> == Die Regering en die Parlement == [[Lêer:Mark Carney.jpg|duimnael|[[Mark Carney]], die eerste minister van Kanada]] Die Kanadese regering word teoreties gelei deur die koning (of die goewerneur-generaal). Die Geheime Raad (Engels: ''Privy Council''; Frans: ''Conseil privé'') is die groep wat die koning help met die bestuur van die land. Die [[eerste minister]] (die ware leier van die regering), en al die ander ministers, is Geheime Raadslede, en is benoem deur die goewerneur-generaal namens die koning.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0006503 |title=argiefkopie |accessdate=17 Oktober 2010 |archive-date= 5 Mei 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060505053314/http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0006503 |url-status=dead }}</ref> Vroeër kon die goewerneur enigiemand aanstel as ’n minister, maar vandag is dit nie meer so nie. Hy kies amper altyd die leier van die grootste party in die Laerhuis vir eerste minister. Die rede daarvoor is omdat die regering van die land die goedkeuring van die Laerhuis moet geniet. Die eerste minister kies al die ander ministers, wie ook gewoonlik lede van die Laerhuis is.<ref name="can3862" /> Omdat die regering die goedkeuring van die Laerhuis nodig het moet die eerste minister bedank as die regering ’n [[Mosie van wantroue|mosie van vertroue]] in die Laerhuis verloor. As ’n regering ’n mosie van vertroue verloor moet die eerste minister bedank. As daar nie ’n ander party in die Laerhuis is wat ’n mosie van vertroue kan wen nie moet die goewerneur-generaal die Laerhuis ontbind en 'n nuwe federale verkiesing uitroep. Normaalweg kan die eerste minister op enige tyd die goewerneur-generaal vra om die Parlement te ontbind. == Die Huidige Parlement == === Die Kroon === Die koning van Kanada is Sy Majesteit Koning Charles III. Sy huidige goewerneur-generaal is Sy Eksellensie die Agbare Mary Simon, die 30ste sedert die Kanadese Konfederasie.<ref>{{en}} http://www.gg.ca/document.aspx?id=13874 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101029205305/http://www.gg.ca/document.aspx?id=13874 |date=29 Oktober 2010 }}</ref> === Die Senaat === [[Lêer:Cansenate.jpg|duimnael|Die Senaat van Kanada]] Die 105 setels in die Senaat is op die oomblik verdeel tussen die Onafhanklike Senatorsgroep (42 setels), Kanadese Senatorsgroep (18 setels), Progressiewe Senatorsgroep (15 setels) en die Konserwatiewe Party (12 setels). Die oorblywende 19 setels behoort aan onafhanklike senatore.<ref>{{en}} http://www.sen.parl.gc.ca/home-e.htm</ref> Die Speaker van die Senaat is die Agbare Senator Raymonde Gagné; sy is die 46ste Speaker.<ref>{{en}} http://sen.parl.gc.ca/nkinsella/English/home-e.asp</ref> === Die Laerhuis === [[Lêer:Ottawa - Parliament Hill - Commons.jpg|duimnael|Die vergaderkamer van die Kanadese Laerhuis]] Na die 2011-verkiesings hou die Konserwatiewe Party ’n meerderheid in die Laerhuis met 166 van die 305 setels. Die amptelike opposisie (amptelik bekend as ‘Haar Majesteit se Lojale Opposisie’<ref>{{en}} http://www.thecanadianencyclopedia.com/index.cfm?PgNm=TCE&Params=A1ARTA0004587{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>) is die Nuwe Demokratiese Party (NDP), wat 103 setels hou. Die derde party is die Liberale Party met 34 setels. Die twee klein partye, die ''Bloc Québecois'' en die Groen Party, het 4 en 1 setels gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.parl.gc.ca/information/about/process/house/partystandings/standings-E.htm |title=argiefkopie |accessdate=17 Oktober 2010 |archive-date=15 April 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100415171927/http://www.parl.gc.ca/information/about/process/house/partystandings/standings-e.htm |url-status=dead }}</ref> Die eerste minister van Kanada is die liberale leier, die agbare [[Mark Carney]], en die leier van Sy Majesteit se Lojale Opposisie is meneer Pierre Poilievre, die leier van die KPK. Die Speaker van die Laerhuis is meneer Greg Fergus; hy is die 38ste sedert die Kanadese Konfederasie.<ref>{{en}} http://www.parl.gc.ca/About/House/Speaker/index-e.html</ref> Die Laerhuis moet elke vyf jaar ’n verkiesing hou. Tensy die eerste minister die goewerneur-generaal vroeër vra vir ’verkiesing, moet Sy Eksellensie die Laerhuis ontbind. == Verwysings == {{Verwysings|2}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie-inlyn|Parliament of Canada}} * {{en}} {{fr}} [https://www.parl.ca/ Amptelike webwerf] * {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/topic/Canadian-Parliament|title=Parliament of Canada|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=25 April 2025}} * {{en}} {{cite web|url=https://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/parliament|title=Parliament|publisher=The Canadian Encyclopedia|accessdate=25 April 2025}} {{Koördinate|45|25|31|N|75|42|0|W|region:CA-ON_type:landmark|aansig=titel}} {{Normdata}} [[Kategorie:Geboue en strukture in Kanada]] [[Kategorie:Politiek van Kanada]] [[Kategorie:Wetgewende gesag]] mhj8yl7e67051gk8gj22uqycqx3qiiy 0 59332 2911722 2619868 2026-06-16T05:55:30Z Jcb 223 2911722 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Musikale kunstenaar | naam = Patrizio Buanne | beeld = Patrizio Buanne en México (recortada) 2017.jpg | beeldgrootte = | dwarsformaat = | beeldbeskrywing = | beeldonderskrif = Patrizio Buanne in Mexiko, 2017 | agtergrondkleur = | geboortenaam = Patrizio Franco Buanne | alias = | geboortedatum = {{GDEO|1978|9|20}} | geboorteplek = [[Wene]], [[Oostenryk]] | oorsprong = | sterfdatum = <!-- Slegs vir indiwidue --> | sterfplek = <!-- Slegs vir indiwidue --> | genre = Minnesanger<br />Volwasse Eietydse Musiek<br />[[Popmusiek]]<br />[[Goue Oues]] | beroep = <!-- Slegs vir indiwidue --> | instrument = Sang, kitaar | jare_aktief = 1991 — hede | etiket = Globe Records, Warner Music Entertainment. | assosiasies = [[Lianie May]] | webwerf = {{URL|http://patriziobuanne.com}} | huidige_lede = | gewese_lede = }} '''Patrizio''' (gebore as '''Patrizio Franco Buanne''', [[20 September]] [[1978]] in [[Wene]], [[Oostenryk]]) is 'n [[Italië|Italiaanse]] bariton, liedjieskrywer en musiekvervaardiger. Sy sake was voorheen behartig deur ''Globe Records'', 'n afdeling van ''Universal Music'', maar daar is onlangs 'n nuwe aanbod met ''Warner Music Entertainment'' beklink. == Lewenskets == Patrizio Buanne het in sy kinderjare tussen [[Napels]] (sy tuisstad) en [[Wene]] (waar sy ouers 'n restaurant besit het) grootgeword. Deur hierdie heen-en-weer pendel het hy 'n vurige liefde vir tale ontwikkel. Maar daar het op 'n vroeë ouderdom ook 'n ander talent na vore begin tree – sy talent om te sing en te vermaak. Patrizio het [[Suid-Afrika]] einde Oktober 2011 vir die sesde keer besoek, met 'n album wat hy spesiaal vir Suid-Afrikaners saamgestel het – die helfte van die liedjies in [[Afrikaans]]. Nie alleen was hy die eerste internasionale sanger wat by [[Huisgenoot-Skouspel]] opgetree het nie, maar vir homself was dit ook die eerste keer dat hy Afrikaans op die verhoog gesing het. Volgens Buanne was dit vir hom moeilik om Afrikaans onder die knie te kry:<ref name="dankie">{{Cite web |url=http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2011/10/13/SK/3/mmpatrizio.html |title=''Patrizio sê in Afrikaans dankie vir die ondersteuning'' |access-date= 1 Julie 2012 |archive-date= 1 Julie 2012 |archive-url=https://archive.ph/20120701103916/http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2011/10/13/SK/3/mmpatrizio.html |url-status=dead }}</ref> {{cquote| Ek het baie moeite gedoen om die uitspraak perfek te kry. Maar Afrikaans is ’n baie moeilike taal. ’n Mens moet respek hê vir ’n taal wat jy gebruik. Ek praat Italiaans, Spaans, Frans, Duits, Engels en Pools. Tale is my groot liefde. }} Hy is ook bevriend met verskillende Afrikaanse sangers, versamel plaaslike wyne en het 'n hoë dunk van Suid-Afrikaners.<ref name="dankie" /> Sy tweede album, ''Forever Begins Tonight'' het platinum-status in Suid-Afrika bereik.<ref>{{Cite web |url=http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2007/09/21/NJ/6/Wespartrizio2.html |title=''Italianer kook op verhoog'' |access-date= 1 Julie 2012 |archive-date= 1 Julie 2012 |archive-url=https://archive.ph/20120701101903/http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2007/09/21/NJ/6/Wespartrizio2.html |url-status=dead }}</ref> Hy is op 16 April 2019 getroud. == Diskografie == * ''Angelo di Dio'' (1997) * ''Shake the Spaghetti'' (2002) * ''The Italian'' (2005) * ''The Italian Live in Concert (DVD) (2005) * ''Forever begins Tonight'' (2007) * ''Patrizio'' (2009) * ''Home to Mama'' (DVD) (2010) * ''Life is Beautiful: Dankie Suid-Afrika (2011) * ''Wunderbar'' (2012) * ''Viva la Dolce Vita'' (2015) * ''Italianissimo'' (2018) == Verwysings == {{Verwysings}} == Eksterne skakels == * {{Facebook|PatrizioBuanneOfficial}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Buanne, Patrizio}} [[Kategorie:Geboortes in 1978]] [[Kategorie:Italiaanse sangers]] [[Kategorie:Lewende mense]] ry9ky8l3mv3lmzrowg3oka0fdctc1p8 0 60290 2911737 2851667 2026-06-16T07:32:08Z Jcb 223 2911737 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Peter Blum | bynaam = | beeld = PeterBlum.jpg | beeldbeskrywing = | onderskrif = | geboortenaam = Peter Emil Julius Blum | geboortedatum = [[4 Mei]] [[1925]] | geboorteplek = [[Wene]], [[Oostenryk]] | sterfdatum = [[5 Desember]] [[1990]] | sterfteplek = [[Londen]] | ouers = | titel = | nasionaliteit = | alma_mater = | beroep = Digter | ander = | bekend = Afrikaanse gedigte | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = [[Reina Prinsen Geerligs-prys]] | party = | religie = | huweliksmaat = Henrietta Cecilia Smit | kinders = | webblad = | handtekening = }} '''Peter Blum''' ([[4 Mei]] [[1925]] – [[5 Desember]] [[1990]]) was 'n omstrede [[Afrikaans]]e [[digter]]. Hy is weens sy teenkanting teen die destydse beleid van [[apartheid]] twee keer [[Suid-Afrika]]anse burgerskap geweier.<ref name="HAT Taal-en-feitegids">HAT Taal-en-feitegids, Pearson, Desember 2013, {{ISBN|978-1-77578-243-8}}</ref> Blum arriveer op die ouderdom van twaalf in Suid-Afrika, en was toe reeds verskeie tale magtig, insluitende [[Duits]] en [[Italiaans]]. Hy gaan skool in [[Durban]] en [[Johannesburg]] en studeer daarna by die [[Universiteit Stellenbosch]] en die [[Universiteit van Kaapstad]]. Vanaf 1949 werk hy as bibliotekaris in [[Kaapstad]] en later in [[Kroonstad]]. In 1955 trou hy met Henrietta Cecilia Smit, 'n kunsonderwyseres van Stellenbosch. Hy publiseer verskeie artikels en ontvang erkenning vir sy gedigte. In 1956 word hy met die [[Reina Prinsen Geerligs-prys]] vir ''Steenbok tot poolsee'' bekroon. Hy skryf ook resensies vir [[Die Burger]] en vertaal verskeie werke in Afrikaans, onder andere vanuit [[Frans]] (werke van Apollinaire, Anouilh en Baudelaire). Een van sy bekendste essays, ''Hoe ek dekadent geword het'', verskyn in die Oktober 1956 uitgawe van Standpunte. Ten spyte van sy baanbrekerswerk ontvang hy nie Suid-Afrikaanse burgerskap nie. Hy is diep teleurgesteld en draai sy rug op Afrikaans en die Afrikaanse kultuur, en trek saam met sy vrou na Londen, waar hy in eensaamheid en armoede sterf. == Lewe en werk == === Vroeë lewe en werk === Peter Emil Julius Blum is op 4 Mei 1925 in [[Wene]], [[Oostenryk]] gebore<ref name=":0">http://www.litnet.co.za/peter-blum-1925-1990/</ref> uit Duits-Joodse ouers (Joseph Blum en Paula Levi). As kind in [[Duitsland]] en [[Switserland]] maak hy reeds kennis met verskillende tale ([[Duits]], [[Engels]], [[Frans]] en [[Italiaans]]) wat hy met mindere of meerdere mate van gemak beheer. Waarskynlik as gevolg van verswakkende toestande in Duitsland in die lig van die opkoms van Nasionaal-Sosialisme en die anti-Semitiese beleid van die Duitse regering, kom hy in [[1937]] op twaalfjarige leeftyd saam met sy gesin na [[Suid-Afrika]]. Hulle vestig hulle eers in [[Johannesburg]], maar later in [[Durban]], waar Peter skoolgaan en in [[1942]] aan ’n Engelstalige hoërskool matrikuleer. In sy matriekjaar is hy die enigste Durbanse skolier wat die Hoër Taalbondeksamen in Afrikaans met onderskeiding aflê. Omdat Blum ’n afkeer het van die Engelse koloniale mentaliteit wat hy in Durban ervaar, verkies hy vir sy verdere opleiding ’n Afrikaanstalige inrigting en skryf hom in [[1943]] by die [[Universiteit Stellenbosch|Universiteit van Stellenbosch]] vir ’n B.A.-graad in, waar hy onder andere skrywers soos [[Jan Rabie]] en H.W. Truter leer ken. Hy raak ook bevriend met Jac A. Louw, later professor in [[Afrikatale]] aan die [[Universiteit van Suid-Afrika]], met wie hy vir ’n lang tyd briewe wissel. Hoewel sy punte uitstekend is, ontvang hy weens onvoldoende klasbywoning nie ’n predikaat van die professor vir Afrika-tale nie en word sy graad dus nie toegeken nie. Einde [[1945]] staak hy derhalwe sy studies en gaan hy na Johannesburg waar sy moeder intussen weer in die voorstad Melrose gevestig is. Blum se vader, ’n [[psigiater]], doen waarskynlik as gevolg van die probleme wat met die ontworteling uit sy land van herkoms en die moeilike aanpassing in ’n vreemde land gepaard gaan, ’n geestesongesteldheid op en word opgeneem in ’n Johannesburgse sielsieke-inrigting, waar hy vroeg in die vyftigerjare oorlede is. Blum het waarskynlik die toestand van sy vader as sosiaal problematies beskou en versin die leuen dat sy vader in [[1938]] in ’n motorongeluk oorlede is. Sy moeder knoop na Blum se terugkeer ’n verhouding aan met Willi Rosenstein, ’n boer van [[Rustenburg]], waarheen sy verhuis. Hierdie verhouding dra nie Blum se goedkeuring nie en hy beweer selfs dat sy moeder vroeër in hom belanggestel het. Hoewel die waarheid van die bewering onmoontlik vasgestel kan word, is dit aanduidend van die komplekse verhouding wat daar tussen hom en sy moeder bestaan het. === Loopbaan en studies === Teen middel [[1947]] woon Blum alleen in Kensington, waar hy sekretaris is van ’n jeugklub, ’n bymekaarkomplek vir jongmense waar goedkoop etes verskaf en sosiale byeenkomste gehou word. In Augustus 1947 word hy verkies tot voorsitter van die klubkomitee. Hier leer hy vir [[Bartho Smit]] ken en maak weer kennis met Jan Rabie. Met Jan Rabie korrespondeer hy hierna gereeld en hierdie kontak duur voort tot in die laat vyftigerjare. Later verhuis Blum na ’n goedkoper kamer in [[Rosettenville]] in Johannesburg. In [[1948]] trek hy [[Kaapstad]] toe en studeer tot [[1950]] aan die [[Universiteit van Kaapstad]], waar hy die Diploma in Biblioteekwese verwerf met ’n verhandeling oor ''The Union native policy in government legislation and publications 1910–1948''. In [[1949]] aanvaar hy ’n betrekking by die [[Suid-Afrikaanse Biblioteek]] in Kaapstad, waar hy in beheer is van die biblioteekdienste vir bruin mense.<ref>http://www.esaach.org.za/index.php?title=Blum,_Peter{{Dooie skakel|date=Januarie 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> In hierdie tyd bly hy in ’n woonstel in die Tuine. Vroeg in 1950 maak hy in Kaapstad kennis met [[Ina Rousseau]], met wie hy tussen Februarie en September 1950 ’n kortstondige verhouding het. Sy virtuose taalbeheer is duidelik uit die briewe wat hy vir haar skryf en in die adres-op-rym wat hy op die koeverte skryf. Ina besef egter dat die verhouding weens Blum se komplekse persoonlikheid nie kans het op langdurige oorlewing nie en sy beëindig dit. Blum hervat sy onderbroke B.A.-studies in [[1954]] aan die Universiteit van Stellenbosch en voltooi in [[1955]] die B.A.-graad met lof, met Engels en Duits as hoofvakke en Afrikaans-Nederlands op tweedejaarsvlak. Hy trou op 29 Maart [[1956]] in die landdroskantoor in die Strand met Henriëtta Cecilia (Hetta) Smit, ’n kunsonderwyseres van Stellenbosch, wat op [[3 November]] [[1914]] in die distrik Hopefield gebore is en dus amper twaalf jaar ouer as hy is. Aan die einde van 1956 lê hy by die Universiteit van Kaapstad die eksamen af vir sy B.A. Honneurs-graad in Engels. Vanaf Januarie [[1957]] tot Junie [[1959]] is hy bibliotekaris op [[Kroonstad]], waarna hy terugkeer na Kaapstad en hy en sy vrou ’n woonstel in [[Wynberg]] betrek. Hier het hy geen vaste werk nie, maar skryf gereeld artikels vir ''[[Die Burger]]'' se kunsbladsye en hy resenseer ook enkele boeke.<ref name=":0" /> Van meet af is hy ’n omstrede figuur in die [[Afrikaanse letterkunde]]. Sy eerste bundel, ''Steenbok tot poolsee'', kry hoë lof van [[N.P. van Wyk Louw]] en beïndruk die keurder, [[D.J. Opperman]], terwyl Ernst Lindenberg ook ’n positiewe resensie skryf. [[T.T. Cloete]] is egter baie negatief gestem teenoor die bundel in sy resensie, terwyl in Johannesburg die Afrikaanse Skrywerskring van [[C.M. van den Heever]] en S. Ignatius Mocke hulle daarvoor beywer dat die Nasionale Boekhandel die hele oplaag aan verspreiding moet onttrek. Die skrywer J. Nel van der Merwe, indertyd onderwyser en bibliotekaris aan Helpmekaar Hoërskool, lei die aanslag. Dit is veral Blum se oneerbiedige siening van die [[Voortrekkermonument]] in die gedig “''Oor monnemente gepraat''” wat vir hulle aanstoot gee. Blum se tweede bundel, ''Enklaves van die lig'', stuur hy in 1957 aan [[Koos Human]] by Nasionale Boekhandel vir publikasie, wat dit aan J. du P. Scholtz voorlê vir keuring, aangesien D.J. Opperman indertyd oorsee was. Scholtz het egter besware teen veral die groot aantal neologismes in die bundel en daar word gewag vir Opperman se terugkeer vir ’n finale mening. Opperman en Scholtz is eindelik nie ten gunste van publikasie van die bundel in sy oorspronklike formaat nie en hulle raai Blum aan om verskeie veranderinge te maak. Blum interpreteer hierdie versoek as afkeuring, weier om sy werk te verander en daar ontstaan ’n bitterheid by hom teen die Afrikaanse letterkundige elite, hoewel A.A. Balkema tog na ’n paar veranderings die digbundel aanvaar vir publikasie. Die Letterkundige Kommissie van die [[Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns]] beveel ''Enklaves van die lig'' in 1959 aan vir bekroning met die [[Hertzogprys]], maar die Fakulteitsraad besluit om hierdie jaar geen bekroning te maak nie. Dat Blum heimlik gehoop en gereken het op bekroning en dus afgehaal voel dat dit nie gebeur het nie, blyk uit uitlatings wat hy onder andere in ’n brief aan Ernst Lindenberg maak. === S.A. Burgerskap === Blum doen reeds in 1948 aansoek om naturalisasie as Suid-Afrikaanse burger, maar dit word sonder opgaaf van redes geweier. Latere navraag by die Departement van Binnelandse Sake onthul dat hy nie op daardie stadium gekwalifiseer het vir burgerskap nie, aangesien hy tydens die uitbreek van die [[Tweede Wêreldoorlog]] steeds ’n Duitse burger was en volgens die destyds geldende wette kon vyandsonderdane nie Suid-Afrikaanse burgers word nie. Hierdie beswaar is egter nie geldig nie, want die Tweede Wêreldoorlog het reeds in 1945 geëindig en het daarna verval. Blum voldoen egter nie aan ’n ander bepaling nie, wat vereis dat naturalisasie van vreemdelinge onder vyftig jaar slegs oorweeg sal word as hulle militêre diens verrig het of medies ongeskik verklaar is vir militêre diens.<ref>{{Cite web |url=http://www.nb.co.za/authors/571 |title=argiefkopie |access-date=19 September 2016 |archive-date=18 Augustus 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160818043707/http://nb.co.za/Authors/571 |url-status=dead }}</ref> Hy het verder ’n misdaadrekord gehad omdat hy skuldig bevind is daaraan dat hy [[Swaziland]] onder ’n vals naam en sonder die nodige permitte binnegegaan het. Hy het selfs ’n rukkie in die tronk deurgebring en is in ’n Swazilandse hof skuldig bevind, maar het ontkennend geantwoord op sy aansoekvorm of hy voorheen aan enige oortreding skuldig bevind is. Toe ’n verdere aansoek wat hy in 1959 indien, lank sloer, verlaat hy en sy vrou Suid-Afrika op [[18 Mei]] [[1960]] en vestig hulle in Engeland. Die Departement van Binnelandse sake ontken egter dat hy ooit ’n tweede aansoek ingedien het. Die prokureursfirma J.S. de Villiers en Seun wat namens Blum optree, het wel navraag gedoen of hy weer om naturalisasie kon aansoek doen en die nodige aansoekvorm is aan hom gestuur. ’n Voltooide aansoekvorm is nie terug ontvang nie. Daar was egter verdere briefwisseling en navrae, wat Blum waarskynlik laat vermoed het dat sy tweede aansoek dieselfde pad as die eerste een sal loop. Waarskynlik om homself die vernedering van nog ’n summiere weiering sonder opgaaf van redes te bespaar, besluit hy dus om die land te verlaat. Hy besit in hierdie stadium geen Oostenrykse paspoort nie en die owerhede staan aan hom Suid-Afrikaanse reisdokumente toe. Ander faktore wat moontlik ’n rol kon speel in sy besluit om die land te verlaat, is die politieke onrus na die [[Sharpeville-slagting|Sharpeville-onluste]] op [[21 Maart]] [[1960]] en die aanslag op die [[Eerste Minister van Suid-Afrika|Eerste Minister]], [[Hendrik Verwoerd|H.F. Verwoerd]], se lewe op [[9 April]] [[1960]]. Blum en Hetta stel doelbewus niemand in kennis van hulle besluit om te emigreer nie en het slegs die dag voor hulle vertrek Hetta se ouers in die [[Paarl]] gaan groet. === Europese verblyf === Aanvanklik reis hy en sy vrou gereeld deur die Engelse platteland en besoek ook die vasteland van [[Europa]] (onder andere Nederland, Duitsland en [[Portugal]]) maar hierdie aktiwiteite word gefinansier deur ’n erfporsie van Blum se tante wat mettertyd opraak en hulle reis dus al hoe minder. Vir ’n ruk gee sy vrou onderwys by een van die East End-skole in [[Londen]],<ref>http://www.stellenboschwriters.com/blump.html</ref> waar sy die kinders baie ongedissiplineerd vind en as resultaat begin ly aan senuweeprobleme. In die laat jare sestig moet sy weer begin werk om hulle karige inkomste aan te vul, maar die enigste betrekking wat sy kan kry, is skoonmaakwerk. Aanvanklik bly die Blums in die gegoede Londense buurt [[Hampstead]], maar moet later verhuis na ’n goedkoper tuiste in die suidooste van die stad. Eindelik kom hulle tereg in ’n gemeenskaplike huis in Brentford in die London Borough of Hounslow. Blum beklee verskeie betrekkinge, meestal slegs vir ’n kort rukkie, onder andere vanaf [[1961]] tot [[1967]] by die Commonwealth Mycological Institute (die Statebond se navorsingseenheid vir swamme, veral in landbou). Hier is hy verantwoordelik vir die verkenning van wêreldliteratuur oor swamme en swamsiektes en die vertaling en opsomming daarvan vir die Instituut se eie joernale. Die CMI was geleë te Kew, in die London Borough of Richmond upon Thames, direk aangrensend aan die wêreldbekende Kew koninklike botaniese tuin. Waarskynlik vroeg in 1967 verloor Blum sy werk by die CMI, moontlik as gevolg van personeelvermindering, maar waarskynlik as gevolg van sy gewoonte om beledigende kaartjies aan ander werknemers te stuur, wat onmin tussen die personeel veroorsaak. Aangesien sy personeelrekord nie behoue gebly het nie, is dit egter onmoontlik om die ware feite aangaande sy diensbeëindiging te agterhaal.<ref name=":1">{{Cite web |url=http://www.oulitnet.co.za/newlitnet/pdf/la/LA_6_2_coetzee.pdf |title=argiefkopie |access-date=19 September 2016 |archive-date= 1 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120901114631/http://www.oulitnet.co.za/newlitnet/pdf/la/LA_6_2_coetzee.pdf |url-status=dead }}</ref> In die sewentigerjare vind Blum meer stabiliteit in ’n betrekking as klerk by die Munisipaliteit van Hounslow. Britse burgerskap word vroeg in die sewentigerjare aan hom toegestaan en na aftrede is hy en sy vrou van ’n karige ouderdomspensioen afhanklik. Deur besoeke aan die British Museum en die Colindale Newspaper Library in Hampstead, waar hy Suid-Afrikaanse koerante kan lees, bly hy op die hoogte van wat in Suid-Afrika en op die gebied van die literatuur gebeur. Hy maak ook druk gebruik van die Brentford Library naby sy woonplek. Met die gesondheid van die egpaar gaan dit egter al hoe slegter. Hetta ly weens die stres aan angina en word later verstandelik aangetas. Sy ly waarskynlik reeds in die vroeë negentigerjare aan [[demensie]] en word in Februarie [[1994]] onder die staat se voogdyskap geplaas. Peter is in 1976 hospitaal toe vir ’n galblaasoperasie. === Laaste jare === Sy verbittering teenoor Suid-Afrika en sy inwoners skyn duidelik uit etlike beledigende briewe aan skrywerskennisse in Suid-Afrika gedurende die sestiger- en vroeë sewentigerjare, waarna hy alle kontak met Suid-Afrika verbreek, tot so ’n mate dat hy nie eens sy tantième vir die opbrengs op verkope op sy digbundels opeis nie. Sy vele verhuisings veroorsaak inderdaad dat niemand weet waar hy hom bevind nie en wanneer sy moeder in die laat sewentigerjare oorlede is, poog die eksekuteur van haar boedel tevergeefs om hom op te spoor om sy erfporsie te ontvang. Saam met sy vrou lei hy tot sy dood ’n feitlik kluisenaarsbestaan<ref name=":1" /> in die gemeenskaplike woning in Brentford, Hounslow. By die bure was die Blums as asosiale mense bekend wat nooit vriende ontvang het nie en slegs uitgegaan het om die winkels te besoek of om die duiwe in die park te voer. Die elektriese draad van hulle deurklokkie buite is afgesny, hulle naambordjie is verwyder, die deur is nooit vir enige besoeker oopgemaak nie en hulle het nie ’n telefoon gehad nie. Peter Blum kry ’n [[Beroerte|beroerte-aanval]] vroeg in Desember 1990 en is op [[5 Desember]] [[1990]] in die West Middlesex Hospitaal in Londen in eensaamheid en armoede oorlede.<ref name=":0" /> Hy was 65 jaar oud. == Skryfwerk == Aanvanklik is Blum se kreatiewe werk in Engels. Hy skryf aan ''Hero and Leander'' (wat oor die tweegeveg tussen man en vrou handel) en voltooi ’n verhaal getiteld ''The sixth oboe''. Verder voltooi hy ’n drama met die titel ''Dioclesian'', werk aan ’n stuk oor ''Don Juan in Cape Town'' en skryf ’n ''Satiric ode''. Later wissel hy sy kreatiewe werk af tussen Engels en Afrikaans. Tydens sy universiteitsjare op Stellenbosch het hy meningsverskille met die skrywer [[P.J. Schoeman]], sy dosent in Volkekunde, en wy ’n aantal ongepubliseerde hekelverse in Afrikaans aan hom wat hy in sy briewe aan Jac Louw insluit. Ná sy verhouding met [[Ina Rousseau]] beëindig is, skryf hy ’n verse-siklus wat hy ''Magdalena van Huigeldorp'' noem en aan verskeie mense stuur. In die vroeë vyftigerjare skryf hy nog ’n werk met ’n musikale struktuur in Engels oor die Jona-figuur, bestaande uit ’n prelude, drie bewegings en ’n “postlude”. Van [[1951]] af skryf hy egter in Afrikaans, hoewel die Engelse gedig ''Skolly song'' nog in Julie [[1952]] in ''Standpunte'' opgeneem word. Hy stuur vanaf 1951 enkele Afrikaanse gedigte aan [[D.J. Opperman]], indertyd redakteur van ''Standpunte'', insluitende ''Natural selection'', ''Ancien regime'', ''Graaf Arnoldus'' en ''Agterdog'', almal afgedruk in J.C. Kannemeyer se ''Wat het geword van Peter Blum?'', maar geeneen hiervan word vir publikasie aanvaar nie. Ook sy satiriese prosastuk “''Gaffelwerk''”, na aanleiding van [[N.P. van Wyk Louw]] se ''Nuwe verse'', word afgekeur, maar waarskynlik meer op grond van Opperman se gestremde verhouding met Louw as oor die gehalte van Blum se prosa, wat Opperman ongeneë laat om ’n stuk vir publikasie te aanvaar waarin Louw se werk gehekel word.<ref>[[J.C. Kannemeyer|Kannemeyer, J.C]]. (1993) ''Wat het geword van Peter Blum?'' Tafelberg: Kaapstad. {{ISBN|978-0-624-03196-3}}</ref> Van 1954 af verskyn verskeie Afrikaanse gedigte van Blum in ''Standpunte'', waaronder ook vertalings van hoofsaaklik Franse digters soos Baudelaire en Guillaume Apollinaire. Sy werk is die besliste hoogtepunt in die Afrikaanse poësie van die vyftigerjare. As immigrant staan hy buite die Afrikaanse literêre tradisie en betrek hy ook die Europese dampkring en denke, terwyl sy gedigte ook buite die religieuse tradisie val en hy baie meer openhartig is oor die erotiek as wat destyds in Afrikaans gangbaar was. === Poësie === Die gedigte wat vanaf 1954 in ''Standpunte'' verskyn, vorm die kern van sy eerste digbundel, ''Steenbok tot poolsee''. Hierin is dit opvallend dat hy die moontlikhede van die taal in versvorm beproef soos niemand voor hom nie en vir hierdie bundel ontvang hy in 1956 die Reina Prinsen Geerligs-prys. Die titel bevat ’n verwysing na die Steenbokskeerkring en die suidelike Antarktiese Oseaan, wat die geografiese ligging van Suid- en Suider-Afrika beskryf. Die titel suggereer ook teenpole, die lewende en warme teenoor die dooie en koue, maar ook Afrika teen Europa. Blum ontgin dan ook die teenoorgesteldes in ’n bundel wat van tegniese vaardigheid getuig, uitmunt in beeldspraak en ’n wye register van temas bestryk. Op verskeie maniere is hierdie bundel ’n nuwigheid in Afrikaans en slaan hy ’n eie, unieke rigting in die Afrikaanse poësie in. In ’n praatjie oor Radio Nederland beskryf [[N.P. van Wyk Louw]] die bundel as ’n “bundel met tegniese vaardighede, met ’n vát aan Afrikaans wat verbaas, met ’n register van motiewe en met ’n onafhanklikheid van Afrikaanse voorlopers, soos selde in die Afrikaanse letterkunde”. Hierdie eerste bundel het onmiddellik die kritici in twee kampe. Waar [[D.J. Opperman]], [[N.P. van Wyk Louw]] en Ernst Lindenberg positief en opgewonde is oor hierdie ryk digterspotensiaal, skryf [[T.T. Cloete]] ’n vernietigende resensie wat later deur [[J.C. Kannemeyer]] beskryf word as een van die ernstigste mistastings nog deur ’n vooraanstaande letterkundige oor ’n nuwe publikasie. Die Afrikaanse Skrywerskring van Johannesburg beywer hulle op grond van morele besware dat die hele oplaag van die bundel aan verspreiding onttrek moet word, veral weens die gedig ''Oor monnemente gepraat'', wat hulle beskou as ’n belediging vir die [[Voortrekkermonument]], die geestesbesit van die Afrikaner. Verskeie nuwe woordskeppings (neologismes) verskyn ook in hierdie bundel, ’n uitstaande kenmerk van Blum se digkuns.<ref>Antonissen, Rob “Standpunte” Nuwe reeks 11, April-Mei 1956</ref><ref name="ant">Antonissen, Rob “Kern en tooi” Nasou Beperk Eerste uitgawe Eerste druk Elsiesrivier 1963</ref> Dit is veral teen hierdie gebruik van “vreemde woorde” waaroor die afwysende kritiek voor publikasie van ''Enklaves van die lig'' gaan, hoewel hierdie eksperimentering met die wysheid van nabetragting van groot waarde vir Afrikaans is. As keurder by Nasionale Boekhandel het J. du P. Scholtz sy bedenkinge gehad oor die neologismes en verwys die bundel na [[D.J. Opperman]], wat sy voorbehoude deel. Blum lê dan die bundel aan A.A. Balkema voor, wat dit aanvaar vir publikasie.<ref name="ant" /><ref>Hambidge, Joan “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 34 no.3, Augustus 1996</ref><ref>Kannemeyer, J.C. “Rapport” 26 November 1995</ref> In 1959 beveel die keurkommissie van die Akademie ''Enklaves van die lig'' aan vir bekroning met die [[Hertzogprys]], maar daar word eindelik in hierdie jaar geen toekenning gemaak nie. Blum se gedigte word in verskeie versamelbundels opgeneem, insluitende ''Groot verseboek'', ''Die Afrikaanse poësie in ’n duisend en enkele gedigte'', ''Digters en digkuns'', ''Uit ons digkuns'', ''Afrikaanse verse'', ''Junior verseboek'', ''Die dye trek die dye aan'', ''Liggaamlose taal'', ''Kraaines'', ''Uit ons letterkunde'', ''Woordpaljas'', ''Majesteit, die kat'', ''Voorspraak'' en ''Die mooiste Afrikaanse liefdesgedigte''. Helmut Erbe vertaal van sy gedigte in Duits en neem dit in ''Afrikaanse Lyrik'' op, wat in 1959 by Max Hueber Verlag in [[München]] verskyn. === Ander skryfwerk === Blum meld in briewe van ’n roman en ’n aantal kortverhale wat hy in 1959 voltooi, maar hierdie werke bly ongepubliseer en geen manuskripte word nagelaat nie. J.C. Kannemeyer versamel die briewe wat Blum aan vriende en die pers geskryf het in ''Briewe van Peter Blum''. Uit hierdie briewe blyk sy besondere insig, maar ook sy geniepsigheid en kreatiwiteit en sy besondere beheer van Afrikaans.<ref>Aucamp, Hennie “Rapport” 29 Maart 2009</ref><ref>Rousseau, Leon “Beeld” 8 Junie 2009</ref> In ''Standpunte'' van Oktober 1956 verskyn Blum se bekendste satiriese essay, ''Hoe ek dekadent geword het'', waarin hy reageer op die moraliserende kritiek op sy eerste digbundel en parodieë lewer op sommige van die betrokke skrywers. Ander belangwekkende artikels is ''Fantasie in ligte luim'' waarin hy die “drang na rang” by doktore en professore hekel, terwyl hy in ’n ander artikel op ’n vir hom onaanvaarbare tipe eksegetiese literatuurkritiek en die naspeur van die denkstruktuur in die werk van ’n digter reageer. Veral in die jare 1959 en 1960 verskyn sy beskouinge oor figure en werke uit die Franse, Duitse, Russiese en Engelse literatuur (onder wie Tsjechof, Radiguet, Ionesco, Huysmans, Greene, Golding, Cocteau, Brecht en Burns) in ''Die Burger'', wat van sy groot belesenheid in verskeie tale en kreatiewe reaksie op die literatuur getuig. Hy resenseer ook hoofsaaklik in hierdie koerant enkele nuwe werke. In die periode 1964–1966 verskyn daar van hom ’n reeks sketse in die Vlaamse tydskrif ''Ons Erfdeel'', waarin hy sy indrukke van België en Nederland uiteensit. Hierdie reissketse is sy laaste publikasies in Afrikaans en in Maart [[1966]] verskyn in ''Ons Erfdeel'' sy laaste gedig in Engels, ’n vertaling of eerder kreatiewe verwerking van J.J. Slauerhoff se ''Ziekentroost''. Friedrich Dürrenmatt se boeiende roman ''Die belofte'' vertaal hy in Afrikaans en dit word deur [[Human en Rousseau|Human & Rousseau]] gepubliseer, terwyl sy vertaling van [[Jean Anouilh]] se drama ''Romeo + Jeannette'' deur [[Dalro]] gepubliseer word. Hy vertaal ook gedigte van Baudelaire (opgeneem in ''Steenbok tot poolsee'', met sy aantekeninge hieroor wat in 1955 in ''Standpunte'' verskyn) en Guillaume Apollinaire (opgeneem met aantekeninge in ''Standpunte'' van Augustus-September 1956) uit Frans in Afrikaans. In die vyftigerjare werk hy ook aan ’n roman in Engels wat nie gepubliseer is nie. == Eerbewyse == [[Francois Venter]] skryf in [[1993]] die drama ''Woknakwyf!'' wat in die Witsteater in Johannesburg opgevoer word. Hierin ondersoek hy Blum se siening van die wêreld soos dit in sy gedigte na vore kom en stel hy Blum teen die Afrikaner akademiese en literêre bestel. Die titel van die drama is na aanleiding van die slotreël van sy bekende gedig, ''Man wat mal word''. [[J.C. Kannemeyer]] skryf ’n uitgebreide oorsig van Blum se lewe en werk getiteld ''Wat het geword van Peter Blum?'' waarin hy ook ’n aantal verspreide stukke van Blum opneem. == Publikasies<ref>http://www.worldcat.org/identities/lccn-n94-94976/</ref> == {| class="wikitable" !Jaar !Titel van publikasie |- |1955 |''Steenbok tot poolsee'' |- |1958 |''Enklaves van die lig'' |- |2009 |''Briewe van Peter Blum'' (saamgestel deur J.C. Kannemeyer) |} === Vertalings === {| class="wikitable" !Jaar !Titel van publikasie |- |1960 |''Die belofte – Friedrich Dürrenmatt'' |- |1969 |''Romeo + Jeannette – Jean Anouilh'' |} == Bronne == === Boeke === * Antonissen, Rob. ''Die Afrikaanse letterkunde van aanvang tot hede''. Nasou Beperk Elsiesrivier Derde hersiene uitgawe Tweede druk 1964 * Antonissen, Rob. ''Kern en tooi.'' Nasou Beperk Eerste uitgawe Eerste druk Elsiesrivier 1963 * Antonissen, Rob. ''Verkenning en kritiek''. H.A.U.M. Pretoria Eerste uitgawe Eerste druk 1979 * Askes, H. en Landman, J.N. (samestellers) ''Voorspraak.'' Tafelberg-Uitgewers Beperk Kaapstad Eerste uitgawe Tiende druk 1994 * Beukes, W.D. (red.) ''Boekewêreld: Die Nasionale Pers in die uitgewersbedryf tot 1990.'' Nasionale Boekhandel Bpk. Kaapstad Eerste uitgawe eerste druk 1992 * Buning, Tj. ''Uit ons digkuns.'' J.L. van Schaik Bpk. Pretoria Nuwe omgewerkte druk 1960 * Cloete, T.T. (red.) ''Die Afrikaanse literatuur sedert sestig.'' Nasou Beperk Eerste uitgawe 1980 * Dekker, G. ''Afrikaanse Literatuurgeskiedenis''. Nasou Beperk Kaapstad Elfde druk 1970 * [[A.P. Grové|Grové, A.P.]] ''Dagsoom''. Tafelberg-Uitgewers Bpk. Kaapstad Eerste uitgawe 1978 * Grové, A.P. ''Letterkundige sakwoordeboek vir Afrikaans''. Nasou Beperk Vyfde uitgawe Eerste druk1988 * Kannemeyer, J.C. ''Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 1''. Academica, Pretoria en KaapstadTweede druk 1984 * Kannemeyer, J.C. ''Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 2.'' Academica, Pretoria, Kaapstad en Johannesburg Eerste uitgawe Eerste druk 1983 * Kannemeyer, J.C. (red.) ''Kraaines''. Human & Rousseau Kaapstad en Johannesburg Eerste uitgawe 1988 * Kannemeyer, J.C. ''Wat het geword van Peter Blum?'' Tafelberg-Uitgewers Beperk Kaapstad Eerste uitgawe 1993 * Kannemeyer, J.C. ''Ontsyferde stene''. Inset-Uitgewers Stellenbosch Eerste uitgawe Eerste druk 1996 * Kannemeyer, J.C. ''Verse vir die vraestel.'' Tafelberg-Uitgewers Beperk Eerste uitgawe 1998 * Kannemeyer, J.C. ''Die Afrikaanse literatuur 1652–2004''. Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 2005 * Lindenberg, E. ''Onsydige toets''. Academica Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 1965 * Lindenberg, E. (red.) ''Inleiding tot die Afrikaanse letterkunde.'' Academica Pretoria en Kaapstad Vierde uitgawe Eerste druk 1973 * Lindenberg, E. Peter Blum” in Nienaber, P.J. et al. ''Perspektief en Profiel.'' Afrikaanse Pers-BoekhandelJohannesburg Derde hersiene uitgawe 1969 * Nienaber, P.J., Roodt, P.H. en Snyman, N.J. (samestellers) ''Digters en digkuns''. Perskor-Uitgewers Kaapstad Vyfde uitgawe Sewende druk 2007 * Nienaber, P.J. ''Die Hertzogprys Vyftig Jaar.'' Nasionale Boekhandel Kaapstad Eerste uitgawe 1965 * Nienaber, P.J,; Senekal, J.H en Bothma, T.C. ''Mylpale in die geskiedenis van die Afrikaanse letterkunde.'' Afrikaanse Pers-Boekhandel Tweede hersiene uitgawe 1963 * Nienaber, P.J. et al. ''Perspektief en Profiel.'' Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg Derde hersiene uitgawe 1969 * Nienaber, P.J.; Erasmus, M.C.; Du Plessis, W.K. en Du Plooy, J.L. ''Uit ons letterkunde.'' Afrikaanse Pers-Boekhandel Sewende druk 1968 * Odendaal, B.J. ''Peter Blum (1925–1990)'' in Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel I.'' J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1998 * Opperman, D.J. ''Junior verseboek''. Nasionale Boekhandel Beperk Kaapstad Agste druk 1960 * Opperman, D.J. ''Verspreide opstelle.'' Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 1977 * Pheiffer, R.H. ''Woordpaljas''. Human & Rousseau Kaapstad en Johannesburg Derde uitgawe Derde druk 1993 * Pretorius, Réna. ''Ryk domeine.'' Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Tweede uitgawe Derde druk 1990 * Rabie, Jan. ''Hutspot''. Protea Boekhuis Pretoria Eerste uitgawe Eerste druk 2004 * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel'' ''2''. J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1999 === Tydskrifte en koerante === * Brink, André P. ''Die terugkeer van Peter Blum.'' Insig, Oktober 1995 * Huigen, Siegfried. ''Wachten op de barbaren. Metageschiedenis in het werk van Peter Blum.'' Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 50 no. 1 Herfs 2013 * Kannemeyer, J.C. ''Die onhebbelike Peter Blum''. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 32 no. 1, Februarie 1994 * Kannemeyer, J.C. ''Briewe oor Peter Blum.'' Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 33, no.1, Februarie 1995 * Kannemeyer, J.C. ''Hoe ek Hetta Blum uiteindelik ontmoet het''. Die Burger, 19 April 1995 * Kannemeyer, J.C. ''Blum se laaste gedig?'' By, 28 Februarie 2009 * Pretorius, Réna. ''’Man wat blind word’, ‘Drosterhonde bo Oranjesig’, Oor monnemente gepraat’ van Peter Blum''. Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 18 no. 4, November 1980 * Pretorius, Willem. ''Binnelandse Sake praat oor Blum.'' Die Burger, 24 April 1992 * Robinson, Rensia. ''Die siklus ‘Wat die hart van vol is’ uit ‘Steenbok tot Poolsee’ van Peter Blum''. Tydskrif vir Geesteswetenskappe” Jaargang 28 no. 1, Maart 1988 * Scholtz, J. du P. ''Voorgeskiedenis van die publikasie van ‘Enklaves van die lig’''. Standpunte. Nuwe reeks 153, Junie 1981 * Schutte, H.J. ''Woordafleiding’ – Die satirikus as retor''. Tydskrif vir Letterkunde, Jaargang 34 nos. 1 en 2, Februarie/Mei 1996 * Slabber, Coenie. ''Einde van die soektog: Blum is dood.'' Rapport, 12 Januarie 1992 * Toerien, Barend J. ''Briewe van Peter Blum''. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 31 no. 1, Februarie 1993 * Van Niekerk, Danie. ''Hoe ek Hetta Blum toe glad nie ontmoet het nie''. Die Burger, 19 April 1995 * Van Rensburg, Cas. ''Blum en die smoor van die leeskultuur.'' By, 25 April 2009 * Voss, Tony. ''Peter Blum and Italy: ‘Italië het ons aangegryp’''. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 52 no. 1 Vierde reeks Herfs 2015 === Internet === * Beeld: http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1992/01/23/4/5.html * Beeld: http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1993/05/13/4/2.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140203094227/http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1993/05/13/4/2.html |date= 3 Februarie 2014 }} * Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1992/03/25/13/1.html * Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1992/03/26/17/3.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140203093229/http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1992/03/26/17/3.html |date= 3 Februarie 2014 }} * Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1992/03/27/15/2.html * Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1992/04/24/1/8.html * Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1992/07/23/4/1.html * Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2009/02/21/BY/16/BYNews012-StoryA.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201143336/http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2009/02/21/BY/16/BYNews012-StoryA.html |date= 1 Februarie 2014 }} == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Blum, Peter}} [[Kategorie:Suid-Afrikaanse immigrante]] [[Kategorie:Afrikaanse digters]] [[Kategorie:Oostenrykers]] [[Kategorie:Geboortes in 1925]] [[Kategorie:Sterftes in 1990]] 6rktag1u0uwjpnuk6v2gr919qax801c 0 63126 2911662 2427650 2026-06-15T19:46:32Z Jcb 223 2911662 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Dr en mev Jansen.jpg|duimnael|regs|300px|Die goewerneur-generaal, dr. [[E.G. Jansen]], en sy vrou, [[Mabel Jansen]], omstreeks 1951. Hulle was in 1917 betrokke by die stigting van die Saamwerkunie.]] Die '''Saamwerkunie van Natalse Kultuurvereniginge''' was 'n kultuurorganisasie in [[KwaZulu-Natal|Natal]] wat hom beywer het vir die bevordering van [[Afrikaans]]. Die unie is op [[24 Mei]] [[1917]] in die Gedenksaal van die [[NG gemeente Pietermaritzburg]] onder leiding van adv. [[E.G. Jansen]], latere minister van naturellesake en uiteindelik die eerste Afrikaanssprekende en ook laaste goewerneur-generaal van die [[Unie van Suid-Afrika]], gestig. Die doel was om verskillende verenigings vir Afrikaners in Natal te verenig en sodoende Afrikaners in die provinsie "tot hegte en eendragtige optrede aan te spoor".<ref>Swart, dr. M.J. (voorsitter redaksiekomitee). 1980. ''Afrikaanse kultuuralmanak''. Aucklandpark: Federasie van Afrikaanse Kultuurvereniginge.</ref> Die eerste voorsitter was adv. [[E.G. Jansen]], bygestaan deur 'n sekretaris, dr. [[G. Besselaar]] en 'n korresponderende sekretaresse, mev. [[Mabel Jansen]]. Op die eerste bestuursvergadering het mev. Jansen die opdrag gekry om ’n skema vir eksamens in Afrikaans op te stel. Sy het dit in September van daardie jaar voorgelê en so is die eerste eksamen in Afrikaans in Suid-Afrika gebore, die latere Taalbondeksamen, wat van die jare twintig saam met die [[Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns]] aangebied is. Reeds in die eerste jaar van die eksamen het 406 kandidate deelgeneem, onder meer die latere adv. [[C.R. Swart]], die latere regter [[L.W. Hiemstra]] en Avril Malan. Oor die doelwit van die eksamens, het Jansen gesê: "Die (Afrikaanse) taal moet groei soos ’n patatrank en die hele Suid-Afrika oorrank.<ref name="jaarboek">[http://www.dbnl.org/tekst/_jaa003196201_01/_jaa003196201_01_0030.php Jaarboek van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde, 1962]</ref>" Die taaleksamens het ’n dringende behoefte aan ’n eerste Afrikaanse grammatika laat ontstaan, wat Mabel Jansen in 1917 saam met mnr. C.M. Booysen opgestel het. Omstreeks 1976 het sy oor dié onderneming gesê: "Dit bly vir my ’n verbasende iets dat daar teen die jaar vyftien, sestien nog nooit g’n poging was om ’n grammatika vas te stel nie. Hulle het tog al heelwat Afrikaans geskryf. Wat ek gedoen het, was maar ’n desperate poging om iets daar te stel vir ons leerlinge van die Afrikaanse eksamens, en kon dit maar net op die Nederlandse baseer. Ek weet hier in ''[[Die Volkstem|De Volksstem]]'' hierso was eendag so ’n venynige aanval op ons oor die junta in Natal wat hom dit aanmatig om so ’n grammatika te skryf en taaleksamens af te neem. Dit was nou vir hulle vreeslik dat iemand wat nie ’n doktorsgraad het nie, so iets kon aandurf."<ref>*Van Wyk, At. 1977. Mev. M.M. Jansen: Pomptrollie en riksja. Nienaber, Stoffel. ''Tuinprovinsie Natal'', 33 – 39. Kaapstad: Tafelberg.</ref> Buiten die Taaleksamen het die Saamwerk-Unie deur sy jaarkongresse en verskillende komitees – die histories kommissie, wedstrydkommissie, uitleenbiblioteekkommissie, Voortrekkerkommissie, besoekkommissie, onderwyskommissie – die Afrikaners in Natal bymekaar gehou, begeester om te werk en stry vir hul regte en erfenis. In Julie 1959, die jaar van [[Die Wonder van Afrikaans]], het die Saamwerk-Unie aan hulle adv. en mev. Jansen elk ’n goue medalje aangebied as huldeblyk van hulle groot kultuurwerk, ’n erkentlikeidsdaad wat hulle besonder geroer het.<ref name="jaarboek" /> Die unie se benaming is gedurende 1931 verander na Die Saamwerkunie van Afrikaanse Kultuurvereniginge, ten einde lidmaatskap op 'n nasionale grondslag te plaas. In 1948 besluit die unie om die benaming van Die Saamwerkunie van Natal te aanvaar, alhoewel die werksaamhede nog steeds op 'n breë vlak voortgesit is. == Bronne == * Potgieter, D.J. (ed.) 1974. ''[[Standard Encyclopaedia of Southern Africa]]''. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery (Nasou). * Swart, dr. M.J. (voorsitter redaksiekomitee). 1980. ''Afrikaanse kultuuralmanak''. Aucklandpark: Federasie van Afrikaanse Kultuurvereniginge. * [http://arca.uovs.ac.za/php/CompleteInv.php Argief van die Vrystaatse Universiteit]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. == Verwysings == {{Verwysings}} [[Kategorie:Afrikaans]] 3xh6ribpbebx3tutis6m4xoglxl3koi 0 63755 2911730 2736236 2026-06-16T07:18:50Z Jcb 223 2911730 wikitext text/x-wiki [[Beeld:Ds PL Louw.jpg|duimnael|regs|180px|Ds. Paul Louis Louw.]] [[Beeld:Ds Paul Louis Louw.jpg|duimnael|links|180px|Ds. Louw.]] Ds. '''Paul Louis Louw''' ([[Hopetown]], [[6 Januarie]] [[1890]] - [[Kaapstad]], [[14 Februarie]], [[1933]]) was 'n predikant in die [[Nederduitse Gereformeerde Kerk]] en 'n Afrikaanse digter. == Lewe en werk == Hy is een van ses kinders van Jan Daniël Louw en Elizabeth Johanna Röntgen.<ref name="geni">Geni-webwerf: https://www.geni.com/people/Paul-Louis-Louw/2217300</ref>Van kleinsaf voel hy ’n roeping in sy lewe om die Woord van God te bedien. Ná voorbereidende studie is hy na [[Stellenbosch Universiteitskoor|Stellenbosch]], waar hy aan die einde van 1914 sy proponentseksamen aflê. Vanaf 1915 tot 1920 bedien hy die gemeente op [[NG gemeente Venterstad|Venterstad]], waarna hy ’n beroep na [[Dealesville]] aanneem. Hier bly hy tot die einde van Januarie 1926, waarna hy na [[Kareedouw]] is. Hier het hy met sy organisasietalent, sy opgewektheid en vriendelikheid, sy heldere en pakkende evangeliebediening die gemeente so met moed besiel en aan hom gebind dat hulle hom gewillig gevolg het. Hy is een van die eerste NG-predikante wat in Afrikaans preek. Op 11 April 1916 trou hy met Jacoba Frederika Petronella Francina Magdalena Vos en die egpaar het sewe kinders,<ref name="geni" /> onder andere Jan Daniël Louw (later ’n wetenskaplike) en Louis Louw (later redaksielid van ''[[Die Burger]]''). Tydens die Sinode van 1932 ontvang hy ’n beroep na [[Piketberg]], wat hy aanvanklik aanneem. Hy trek egter hierdie aanname terug wanneer hy kort daarna uitvind dat hy aan ’n ongeneeslike siekte ly. Hoewel die aard van die siekte nie bekend is nie, was dit waarskynlik kanker. Paul is op 14 Februarie 1933 in [[Kaapstad]] oorlede en is op Kareedouw begrawe<ref>Eggsa-webwerf: http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=52161{{Dooie skakel|date=Februarie 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Skryfwerk == Onder die skuilnaam [[Lodovikus]] verskyn sy eerste verse in Die Kerkbode en Die Burger<ref>Lewensbesonderhede soos in P.J. Nienaber se “Hier is ons skrywers!”</ref> en sy eerste bundel het in 1920 verskyn, naamlik ''Ontwaking en ander gedigte''. Hierin gee hy duidelike blyke van sy tegniese vaardigheid, hoewel daar nie verrassende insigte na vore kom nie. Temas wat hy aanspreek is onder andere die natuur, terwyl daar ook roudigte en enkele kinderversies is. Van hierdie gedigte word deur [[Pirow Bekker]] opgeneem in die versamelbundel ''Digters op die toring'', met gedigte van die digters uit die twintigerjare, en deur [[D.F. Malherbe]] in die versamelbundel “Afrikaanse letterkunde”. Saam met [[Jan F.E. Celliers]] en [[G.B.A. Gerdener]] doen hy ook van die eerste vertalings van die Gesange in Afrikaans, wat as “Proewe van oorsetting van de Gesange-bundel in Afrikaans” in 1924 in Amsterdam gepubliseer word. Hierdie vertalings word egter nooit deur die kerke goedgekeur nie. == Publikasies == {| class="wikitable" !Jaar !Publikasies |- |1920 |Ontwaking en ander gedigte |- |1924 |Proewe van oorsetting van de Gesange-bundel in Afrikaans (saam met Jan F.E. Celliers en G.B.A. Gerdener) |} == Verwysings == {{Verwysings}} == Bronne == * {{af}} [[P.J. Nienaber|Nienaber, P.J.]] ''Hier Is Ons Skrywers! Biografiese Sketse van Afrikaanse Skrywers''. Johannesburg: Afrikaanse Pers-Boekhandel * [[A.P. Smit|Smit, ds. A.P.]]. ''Eeufeesalbum Hanover''. Hanover: N.G. Kerkraad. * [[Phil Olivier|Olivier, ds. P.L.]], ''[[Ons gemeentelike feesalbum]]''. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers, 1952. === Boeke === * Dekker, G. “Afrikaanse Literatuurgeskiedenis” Nasou Beperk Kaapstad Elfde druk 1970 * Kannemeyer, J.C. “Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 1” Academica, Pretoria en Kaapstad Tweede druk  1984 * Nienaber, P.J. “Hier is ons skrywers!” Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg Eerste uitgawe 1949 * Nienaber, P.J.; Senekal, J.H en Bothma, T.C. “Mylpale in die geskiedenis van die Afrikaanse letterkunde” * Afrikaanse Pers-Boekhandel Tweede hersiene uitgawe 1963 * Nienaber, P.J. et al “Perspektief en Profiel” Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg Derde hersiene uitgawe 1969 * Pienaar, E.C. “Taal en poësie van die Twede Afrikaanse Taalbeweging” Nasionale Pers Beperk Kaapstad, * Stellenbosch en Bloemfontein Vierde vermeerderde druk 1931 === Internet === * Eggsa: http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=52161 * Geni: https://www.geni.com/people/Paul-Louis-Louw/2217300 {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Louw, Paul}} [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse predikante]] [[Kategorie:Predikante van die Nederduitse Gereformeerde Kerk]] [[Kategorie:Geboortes in 1890]] [[Kategorie:Sterftes in 1933]] 42gax9z5fofz7wpenfyr99ypbqeuq0d 0 80877 2911593 2873000 2026-06-15T12:01:27Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911593 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = IUCN2.3 | name = Rooibloekom | image = 700 yr red river gum.jpg | image_caption = Hoofstam van 'n 700-jaar oue rooibloekom. | taxon = Eucalyptus camaldulensis | authority = Dehnh., (1832), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] | synonyms = }} Die '''rooibloekom''' (''Eucalyptus camaldulensis'') is 'n [[boom]] en [[indringerplant]] wat in [[Suid-Afrika]] genaturaliseer geraak het vanaf [[Australië]]. Die Rooibloekom het gladde gevlekte bas en kan geweldig groot word en is immergroen. Die bome groei vinnig. In Australië groei dit in elke deelstaat behalwe [[Tasmanië]]. == Infraspesies == Die spesie het sewe infraspesies: * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. acuta'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. arida'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. camaldulensis'' * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. minima'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. obtusa'' <small>(Blakely) Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. refulgens'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. simulata'' <small>Brooker & Kleinig</small> == Fotogalery == <gallery> River Red Gum trunk detail.jpg|Stam en bas van 'n rooibloekom. Starr 020203-0002 Eucalyptus camaldulensis.jpg|Blomme Eucalyptus camaldulensis seeds00.jpg|Sade RedGumTable.jpg|Gepoleerde tafel van rooibloekomhout 700 yr red river gum02.jpg|'n Rooibloekom wat ongeveer 700-jaar oud is. Eucalyptus camaldulensis, naby Middelburg, Mpumalanga, a.jpg|'n Rooibloekom op die hoëveld by Middelburg, Mpumalanga </gallery> == Bronne == * ''Watter Boom is dit?'' Eugene Moll 2013 {{ISBN|978 1 77007 832 1}} * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:592777-1 Plants of the World Online] == Sien ook == * [[Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome]] * [[Lys van indringerplante in Suid-Afrika]] {{Commonskat|Rooibloekom}} {{wikispecies|Eucalyptus camaldulensis}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Eucalyptus|camaldulensis]] [[Kategorie:Flora van Australië]] [[Kategorie:Endemiese plante van Australië]] [[Kategorie:Indringerplante]] nb222xiajenirbmkdemzx36pgfp8pme 2911623 2911593 2026-06-15T16:03:08Z Aliwal2012 39067 2911623 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = IUCN2.3 | name = Rooibloekom | image = 700 yr red river gum.jpg | image_caption = Hoofstam van 'n 700-jaar oue rooibloekom. | taxon = Eucalyptus camaldulensis | authority = Dehnh., (1832), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] | synonyms = }} Die '''rooibloekom''' (''Eucalyptus camaldulensis'') is 'n [[boom]] en [[indringerplant]] wat in [[Suid-Afrika]] genaturaliseer geraak het vanaf [[Australië]]. Die rooibloekom het gladde gevlekte bas en kan geweldig groot word. Die bome groei vinnig en is immergroen. In Australië groei dit in elke deelstaat behalwe [[Tasmanië]]. == Infraspesies == Die spesie het sewe infraspesies: * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. acuta'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. arida'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. camaldulensis'' * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. minima'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. obtusa'' <small>(Blakely) Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. refulgens'' <small>Brooker & M.W.McDonald</small> * ''Eucalyptus camaldulensis subsp. simulata'' <small>Brooker & Kleinig</small> == Fotogalery == <gallery> River Red Gum trunk detail.jpg|Stam en bas van 'n rooibloekom. Starr 020203-0002 Eucalyptus camaldulensis.jpg|Blomme Eucalyptus camaldulensis seeds00.jpg|Sade RedGumTable.jpg|Gepoleerde tafel van rooibloekomhout 700 yr red river gum02.jpg|'n Rooibloekom wat ongeveer 700-jaar oud is. Eucalyptus camaldulensis, naby Middelburg, Mpumalanga, a.jpg|'n Rooibloekom op die hoëveld by Middelburg, Mpumalanga </gallery> == Bronne == * ''Watter Boom is dit?'' Eugene Moll 2013 {{ISBN|978 1 77007 832 1}} * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:592777-1 Plants of the World Online] == Sien ook == * [[Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome]] * [[Lys van indringerplante in Suid-Afrika]] {{Commonskat|Rooibloekom}} {{wikispecies|Eucalyptus camaldulensis}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Eucalyptus|camaldulensis]] [[Kategorie:Flora van Australië]] [[Kategorie:Endemiese plante van Australië]] [[Kategorie:Indringerplante]] sayupar5h87hm18z3nitjyajrjwl3g1 0 84265 2911592 2904342 2026-06-15T12:01:02Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911592 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = Gardeniaflower.jpg |image_caption = ''Gardenia jasminoides'' |display_parents = 3 |taxon = Gardenia |authority = [[John Ellis|J.Ellis]], (1761), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Boomspesies|Sien teks]]</center> |synonyms =* ''Bergkias'' <small>Sonn.</small> * ''Caquepiria'' <small>J.F.Gmel.</small> * ''Decameria'' <small>Welw.</small> * ''Piringa'' <small>Juss.</small> * ''Sahlbergia'' <small>Neck.</small> * ''Sulipa'' <small>Blanco</small> * ''Thunbergia'' <small>Montin</small> * ''Warneria'' <small>L.</small> * ''Yangapa'' <small>Raf.</small> }} '''Gardenia''' is 'n [[genus]] van [[Boom|bome]] wat hoort tot die [[familie (biologie)|familie]] ''[[Rubiaceae]]''. Daar is sewe [[spesie]]s wat hoort tot die familie en almal het wit tot geel buisvormige blomme, eiervormige vrugte en stywe [[blaar|blare]] in kranse van drie. Die meeste [[spesie]]s is meerstammige [[struik]]e of klein bome. == Spesies == Daar is 123 [[spesie]]s wat tot die genus hoort met vyf wat in Suid-Afrika voorkom: {{CompactTOC2}} == A == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia actinocarpa]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia anapetes]]'' <small>A.C.Sm.</small> * ''[[Gardenia angkorensis]]'' <small>Pit.</small> * ''[[Gardenia annamensis]]'' <small>Pit.</small> * ''[[Gardenia aqualla]]'' <small>Stapf & Hutch.</small> * ''[[Gardenia archboldiana]]'' <small>Merr. & L.M.Perry</small> * ''[[Gardenia aubryi]]'' <small>Vieill.</small> {{div col end}} == B == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia barnesii]]'' <small>Merr.</small> * ''[[Gardenia beamanii]]'' <small>Y.W.Low</small> * ''[[Gardenia boninensis]]'' <small>(Nakai) Tuyama ex T.Yamaz.</small> * ''[[Gardenia brachythamnus]]'' <small>(K.Schum.) Launert</small> * ''[[Gardenia brevicalyx]]'' <small>Rakoton. & A.P.Davis</small> * ''[[Gardenia brighamii]]'' <small>H.Mann</small> * ''[[Gardenia buffalina]]'' <small>(Lour.) Poir.</small> {{div col end}} == C == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia candida]]'' <small>A.C.Sm.</small> * ''[[Gardenia carinata]]'' <small>Wall. ex Roxb.</small> * ''[[Gardenia carstensensis]]'' <small>Wernham</small> * ''[[Gardenia chanii]]'' <small>Y.W.Low</small> * ''[[Gardenia chevalieri]]'' <small>Pit.</small> * ''[[Gardenia clemensiae]]'' <small>Merr. & L.M.Perry</small> * ''[[Gardenia cornuta]]'' <small>Hemsl.</small> * ''[[Gardenia coronaria]]'' <small>Banks</small> * ''[[Gardenia costulata]]'' <small>Ridl.</small> * ''[[Gardenia crameri]]'' <small>Tirveng.</small> * ''[[Gardenia cuneata]]'' <small>Kurz</small> {{div col end}} == D == * ''[[Gardenia dacryoides]]'' <small>A.Cunn. ex Puttock</small> == E == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia elata]]'' <small>Ridl.</small> * ''[[Gardenia epiphytica]]'' <small>Jongkind</small> * ''[[Gardenia erubescens]]'' <small>Stapf & Hutch.</small> * ''[[Gardenia esculenta]]'' <small>Stokes</small> * ''[[Gardenia ewartii]]'' <small>Puttock</small> {{div col end}} == F == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia faucicola]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia fiorii]]'' <small>Chiov.</small> * ''[[Gardenia flava]]'' <small>(Lour.) Poir.</small> * ''[[Gardenia fosbergii]]'' <small>Tirveng.</small> * ''[[Gardenia fucata]]'' <small>[[Robert Brown (botanis)|R.Br.]] ex Benth.</small> * ''[[Gardenia fusca]]'' <small>E.T.Geddes</small> {{div col end}} == G == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia gardneri]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia gjellerupii]]'' <small>Valeton</small> * ''[[Gardenia gordonii]]'' <small>Baker</small> * ''[[Gardenia grievei]]'' <small>Horne ex Baker</small> * ''[[Gardenia griffithii]]'' <small>Hook.f.</small> * ''[[Gardenia gummifera]]'' <small>L.f.</small> {{div col end}} == H == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia hageniana]]'' <small>Gilli</small> * ''[[Gardenia hainanensis]]'' <small>Merr.</small> * ''[[Gardenia hansemannii]]'' <small>K.Schum.</small> * ''[[Gardenia hillii]]'' <small>Horne ex Baker</small> * ''[[Gardenia hutchinsoniana]]'' <small>Turrill</small> {{div col end}} == I == * ''[[Gardenia imperialis]]'' <small>K.Schum.</small> * ''[[Gardenia invaginata]]'' <small>Merr. & L.M.Perry</small> * ''[[Gardenia ixorifolia]]'' <small>R.Br. ex Hook.f.</small> == J == * ''[[Gardenia jabiluka]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia jasminoides]]'' <small>J.Ellis</small> == K == * ''[[Gardenia kabaenensis]]'' <small>Y.W.Low</small> * ''[[Gardenia kakaduensis]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia kamialiensis]]'' <small>Takeuchi</small> == L == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia lacciflua]]'' <small>K.Krause</small> * ''[[Gardenia lamingtonii]]'' <small>F.M.Bailey</small> * ''[[Gardenia lanutoo]]'' <small>Reinecke</small> * ''[[Gardenia latifolia]]'' <small>Aiton</small> * ''[[Gardenia leopoldiana]]'' <small>De Wild. & T.Durand</small> * ''[[Gardenia longistipula]]'' <small>Y.W.Low</small> {{div col end}} == M == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia magnifica]]'' <small>E.T.Geddes</small> * ''[[Gardenia mannii]]'' <small>H.St.John & Kuykendall</small> * ''[[Gardenia manongarivensis]]'' <small>Rakoton. & A.P.Davis</small> * ''[[Gardenia megasperma]]'' <small>F.Muell.</small> * ''[[Gardenia moszkowskii]]'' <small>Valeton</small> * ''[[Gardenia mutabilis]]'' <small>Reinw. ex Blume</small> {{div col end}} == N == * ''[[Gardenia nitida]]'' <small>Hook.</small> == O == * ''[[Gardenia obtusifolia]]'' <small>Roxb. ex Kurz</small> * ''[[Gardenia ornata]]'' <small>K.M.Wong</small> * ''[[Gardenia oudiepe]]'' <small>Vieill.</small> * ''[[Gardenia ovularis]]'' <small>F.M.Bailey</small> == P == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia pallens]]'' <small>Merr. & L.M.Perry</small> * ''[[Gardenia panduriformis]]'' <small>Pierre ex Pit.</small> * ''[[Gardenia papuana]]'' <small>F.M.Bailey</small> * ''[[Gardenia philastrei]]'' <small>Pierre ex Pit.</small> * ''[[Gardenia posoquerioides]]'' <small>S.Moore</small> * ''[[Gardenia propinqua]]'' <small>Lindl.</small> * ''[[Gardenia psidioides]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia pterocalyx]]'' <small>Valeton</small> * ''[[Gardenia pyriformis]]'' <small>A.Cunn. ex Benth.</small> {{div col end}} == R == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia racemulosa]]'' <small>Korth.</small> * ''[[Gardenia reflexisepala]]'' <small>N.H.Xia & X.E.Ye</small> * ''[[Gardenia reinwardtiana]]'' <small>Blume</small> * ''[[Gardenia remyi]]'' <small>H.Mann</small> * ''[[Gardenia resinifera]]'' <small>Roth</small> * ''[[Gardenia resiniflua]]'' <small>Hiern</small> * ''[[Gardenia resinosa]]'' <small>F.Muell.</small> * ''[[Gardenia rupicola]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia rutenbergiana]]'' <small>(Baill. ex Vatke) J.-F.Leroy</small> {{div col end}} == S == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia sambiranensis]]'' <small>Rakoton. & A.P.Davis</small> * ''[[Gardenia saxatilis]]'' <small>E.T.Geddes</small> * ''[[Gardenia scabrella]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia schlechteri]]'' <small>Bonati & Petitm.</small> * ''[[Gardenia schwarzii]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia sericea]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia siphonocalyx]]'' <small>Valeton</small> * ''[[Gardenia sokotensis]]'' <small>Hutch.</small> * ''[[Gardenia sootepensis]]'' <small>Hutch.</small> * ''[[Gardenia stenophylla]]'' <small>Merr.</small> * ''[[Gardenia storckii]]'' <small>Oliv.</small> * ''[[Gardenia subacaulis]]'' <small>Stapf & Hutch.</small> * ''[[Gardenia subcarinata]]'' <small>(Corner) Y.W.Low</small> {{div col end}} == T == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia taitensis]]'' <small>DC.</small> * ''[[Gardenia tannaensis]]'' <small>Guillaumin</small> * ''[[Gardenia ternifolia]]'' <small>Schumach. & Thonn.</small> * ''[[Gardenia tessellaris]]'' <small>Puttock</small> * ''[[Gardenia thailandica]]'' <small>Tirveng.</small> * ''[[Gardenia thunbergia]]'' <small>Thunb.</small> * ''[[Gardenia tinneae]]'' <small>Kotschy & Heuglin</small> * ''[[Gardenia transvenulosa]]'' <small>Verdc.</small> * ''[[Gardenia trochainii]]'' <small>Sillans</small> * ''[[Gardenia tropidocarpa]]'' <small>Wernham</small> * ''[[Gardenia truncata]]'' <small>Craib</small> * ''[[Gardenia tubifera]]'' <small>Wall.</small> {{div col end}} == U == * ''[[Gardenia urvillei]]'' <small>Montrouz.</small> == V == {{div col|colwidth=26em}} * ''[[Gardenia vernicosa]]'' <small>Merr. & L.M.Perry</small> * ''[[Gardenia vilhelmii]]'' <small>Domin</small> * ''[[Gardenia vitiensis]]'' <small>Seem.</small> * ''[[Gardenia vogelii]]'' <small>Hook.f.</small> * ''[[Gardenia volkensii]]'' <small>K.Schum.</small> * ''[[Gardenia vulcanica]]'' <small>K.M.Wong</small> {{div col end}} == Sien ook == * [[Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome]] == Verwysings == {{Verwysings}} == Bronnelys == * ''Algemene gids tot BOME''. Keith, Paul & Meg Coates Palgrave. 2000. {{ISBN|1-86872-527-8}} * ''Watter Boom is dit?'' Eugene Moll 2013 {{ISBN|978 1 77007 832 1}} * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331627-2 Plants of the World Online] == Eksterne skakels == * {{Commonskat-inlyn|Gardenia}} * {{Wikispecies-inlyn|Gardenia}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Gardenia| ]] [[Kategorie:Bome van Afrika]] em70kizv5n81jrx5mj16tmdln4l61zt 0 88337 2911663 2736219 2026-06-15T19:47:28Z Jcb 223 2911663 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Predikant | Naam = Pieter Rossouw | Beeld = Ds PD Rossouw.jpg | Beeldbeskrywing = Ds. Pieter Daniël Rossouw | Beeldonderskrif = Ds. P.D. Rossouw | Geboortenaam = Pieter Daniël Rossouw | Geboortedatum = [[17 Oktober]] [[1845]] | Geboorteplek = [[Kaapstad]], [[Kaapkolonie]] | Sterftedatum = [[11 Oktober]] [[1896]] | Sterfteplek = [[Fraserburg]], [[Kaapkolonie]] | Kerkverband = [[Nederduitse Gereformeerde Kerk|Nederduits Gereformeerd]] | Gemeente = [[NG gemeente Uniondale|Uniondale]], [[NG gemeente Steynsburg|Steynsburg]], [[NG gemeente Franschhoek|Franschhoek]], [[NG gemeente Fraserburg|Fraserburg]] | Jare aktief = 1870–1896 | Kweekskool = [[Kweekskool]], [[Stellenbosch]] | Sendingwerk = }} Ds. '''Pieter Daniël Rossouw''' ([[Kaapstad]], [[17 Oktober]] [[1845]] – [[Fraserburg]], [[11 Oktober]] [[1896]]) was 'n predikant in die [[Nederduitse Gereformeerde Kerk]] en 'n vroeë [[Afrikaans]]e letterkundige. Die letterkundige prof. [[P.J. Nienaber]] beskryf hom as "een van die eerste en knapste Afrikaanse digters en skrywers, 'n voorstander van Afrikaans in 'n tyd toe die Kerk oor die algemeen baie vyandig was teenoor die 'kombuistaal'". Nienaber skryf: "Dit het destyds moed vereis vir 'n predikant om hom openlik ten gunste van Afrikaans uit te spreek, en veral nog in Afrikaans te skryf. Maar ds. Rossouw het nog verder gegaan as wat 'n evangeliedienaar in daardie dae geoorloof was: Hy het die eerste preke in Afrikaans in die gehate ''[[Die Afrikaanse Patriot|Patriot]]'' geskryf onder die titel 'Evangeli in di Volkstaal'."<ref>{{af}} Nienaber, P.J. 1949. ''Hier Is Ons Skrywers! Biografiese Sketse van Afrikaanse Skrywers''. Johannesburg: Afrikaanse Pers-Boekhandel.</ref> L.B. Odendaal in die ''[[Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek]]'' Deel III skryf ds. Rossouw "se belangrikste bydrae tot die taalstryd lê in Afrikaanse klerikale geskrifte, en sy digwerk is ongetwyfeld van betekenis".<ref>{{af}} Krüger, D.W. en Beyers, C.J. (hoofred.). 1977. ''[[Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek]]'' Deel III. Kaapstad: Tafelberg-Uitgewers.</ref> [[John Kannemeyer]] staan net een sin in ''Die Afrikaanse literatuur 1652–2004'' aan P.D. Rossouw af: "Van Pieter Daniel Rossouw (1845–1896) word vandag veral die hekelvers 'Stellaland' onthou, 'n gedig wat betrekking het op die herroeping van die Engelse kommissaris Mckenzie van die republiek [[Stellaland]] en waarin hy met die herhaling van die naam en die drie rymklanke in elke strofe 'n volkse spoteffek bereik."<ref>{{af}} [[John Kannemeyer|Kannemeyer, J.C.]]. 2005. ''Die Afrikaanse literatuur 1652–2004''. Kaapstad en Pretoria: Human & Rousseau.</ref> == Herkoms en kinderjare == Daniël Pieter Rossouw was nog jonk toe sy vader oorlede is, waarna sy moeder uit Kaapstad na [[Burgersdorp]] verhuis het. Hy moes in 'n winkel werk om in sy moeder se onderhoud te voorsien. Op skool aan die plaaslike Albert Academy het hy die aandag getrek van die skoolhoof, dr. [[John Brebner]], wat 'n groot inspirasie was vir die jong mense op Burgersdorp. Van kleins af het Daniël Rossouw 'n groot begeerte gehad om te leer. Dr. Brebner het moeite gedoen om die begaafde leerling vir verdere studie aan die [[Suid-Afrikaanse Kollege]] na Kaapstad, waarheen hy is met karige middele, en vir teologiese opleiding aan die NG Kerk se [[Kweekskool]] na [[Stellenbosch]] te stuur. Die latere ds. Rossouw het dikwels vertel hoe hy 'n klein kamertjie gehuur en by die lig van 'n walvisolielampie tot laat in die nag studeer het. Gedurende vakansietye het hy werk van allerlei aard gedoen om geld te vind vir verdere studie. Toe hy na die kweekskool op Stellenbosch is, het dit beter gegaan met sy geldelike sake, hoewel hy nog altyd spaarsaam moes leef. Op [[12 Maart]] [[1869]] het hy sy studie as teologiese student voltooi en is tot die kerkdiens gelegitimeer. Dis nie bekend waar hy oral in tydelike hoedanigheid gewerk het nie. In Julie 1869 het hy ook op [[Uniondale]] 'n diens gehou, en so het hy daar bekend geword. == Op Uniondale == [[Lêer:Ds PD Rossouw Uniondale.jpg|duimnael|links|190px|Ds. Rossouw as jong leraar op [[Uniondale]]. Hy was van [[22 Januarie]] [[1870]] die gemeente se eerste leraar, ook sy eerste werkkring.]] Hy is getroud met mej. Sophia Agnes Johanna Human, die dogter van Jurgen Johannes Human. Een van ds. Rossouw se seuns, Pierre Daniël Rossouw, het as skoolinspekteur goeie opgang in die onderwysveld gemaak. 'n Kleinseun van hom, dr. Pierre Ettienne Rousseau, was hoof van die staatsonderneming op [[Sasolburg]]. Ds. Rossouw is op [[21 Januarie]] [[1870]] op Uniondale ontvang en die dag daarna deur ds. J.G.J. Horak van [[NG gemeente Mosselbaai|Mosselbaai]] bevestig. Ds. Kuys sou hom kom ontvang het, maar is weens ernstige siekte tuis verhinder. Die verrigtinge is ook bygewoon deur ds. M.C. Botha van Knysna en ds. [[George Murray]] van [[NG gemeente Willowmore|Willowmore]]. Die plaaslike Independente Sendingkerk is verteenwoordig deur eerw. Dower. Die Saterdagaand ná die bevestiging is 'n spesiale kerkraadsvergadering onder voorsitterskap van ds. Horak gehou. Met 'n gepaste woord het die konsulent die gemeente aan sy eerste leraar oorhandig. Nadat ds. Rossouw met 'n kort en hartlike woord geantwoord het, is die vergadering verdaag tot die Maandagmôre om vyfuur. Die notule van die vergadering lui: "Op Maandag ochtend op den bepaalden tyd kwam de gehele kerkraad weder byeen." Die heel dringendste probleem waarmee die kerkraad te doen gekry het, was huisvesting vir die leraar. 'n Komitee is aangestel om die saak te behartig, maar hulle het besluit om liewer te wag ten einde die leraar self daaroor te raadpleeg by sy aankoms. Mnr. F. Taute van Molenrivier het sy woning en erf op Uniondale vir 'n [[pastorie]] teen £550 aangebied. Hierdie aanbod is van die hand gewys en die kerkraad besluit om voorlopig 'n woonhuis te huur. Toe kom die geldsake aan die beurt. Die kassier-diaken rapporteer dat daar nog 'n tekort van £25 op die lopende rekening was, behalwe die £300 skuld vir die aankoop van die Lyon-erwe. Die dorp het in 1856 ontstaan toe die eienaars van elk van die twee dele van die plaas Rietvallei, menere James Stewart en ene Du Preez, elkeen 'n dorpie aangelê het, naamlik Hopedale en Lyon. Die dorpies het aan mekaar gegrens, maar daar was onenigheid tussen die twee eienaars tot hulle op [[24 September]] [[1865]] 'n brief aan die NG Ring van George geskryf het waarin hulle te kenne gegee het dat hulle graag die dorpies wou verenig as Uniondale. Daarom vra hulle die ring moet hier 'n gemeente die NG gemeente George afstig. Die ring het op [[19 Oktober]] [[1865]] aan die versoek voldoen en op [[20 Januarie]] [[1866]] is die gemeente amptelik gestig met ds. A.G.M. Kuys van George as konsulent. Hy het die gemeente vier jaar lank bedien. Die kerkraad het onderneem om twee basaars te organiseer, want die uitgawes sou van toe af baie hoër as vroeër wees. Die kerkraad het onderneem om £200 aan die nuwe leraar jaarliks te betaal en 'n voorleser-koster is teen £50 per jaar in diens geneem. Die omstrede aankoop van die erwe het ook op die lappe gekom. Ds. Rossouw wou hierdie skuld ook so gou moontlik afbetaal sien. Aangesien mnr. Wehmeyer nie meer lid van die kerkraad was nie, is diaken A.N. Smuts in sy plek tot diaken-kassier verkies. Maar in die praktyk is die inkomste- en uitgaweboek deur die dominee self gehou. By die oorname van die boeke het ds. Rossouw die uittredende diaken-kassier hartlik bedank "voor zijne jaren lange en trouwe diensten", en die vertroue uitgespreek dat hy nog lank die gemeente in alle opsigte behulpsaam sou wees. Drie kerkraadslede, te wete C. J. Fourie, H. J. Kritzinger en J. H. Barnard, het onderneem om die £300 aan die kerk voor te skiet ten einde die skuld op die erwe af te betaal. Ds. Rossouw, wat ook as scriba opgetree het, het onderneem om met die verbandhouers, Barry en Neven, oor die afbetaling van die skuld, en die oorneem van die kerkerwe te onderhandel. Aangesien hy self geen ervaring van sulke transaksies gehad het nie, nader hy 'n ou skoolvriend, prokureur John Cairncross van [[Mosselbaai]], om die saak vir hom af te handel. Mnr. Wehmeyer, wat self as agent opgetree het, het dit as 'n [[mosie van wantroue]] in hom beskou. In die verlede het hy altyd in saketransaksies opgetree, maar nou is hy verbygegaan. Toe die erwe-kwessie op 'n latere kerkraadsvergadering bespreek is, het van die kerkraadslede op beledigende wyse van mnr. Wehmeyer gepraat. As gevolg daarvan het 'n skerp briefwisseling tussen Wehmeyer en ds. Rossouw gevolg. Mnr. Wehmeyer eis dat die uitdrukkinge wat in die openbaar teen hom gebesig is, (die kerkraadsvergaderings is steeds met ope deur gehou) nou ook in die openbaar teruggetrek word. Aan mnr. Wehmeyer is die geleentheid gegun om die kerkraad oor die geskil te ontmoet. By hierdie byeenkoms het die twee partye besluit om die kwessie uit die weg te ruim en mekaar die broederhand te reik. Ongelukkig sou dit later blyk dat die wedersydse wantroue voortgeduur het, en die direkte aanleiding was tot 'n ongelukkige hofsaak. Intussen het Cairncross in opdrag van die kerkraad voortgegaan om die koopsom op die erwe af te betaal en die transportaktes deur sy Kaapstadse verteenwoordigers deur te sit. Dit was 'n blye dag toe hy kon rapporteer dat die kerkraad uiteindelik in besit was van die transportbriewe van al sy besittings op Uniondale en Krakeel. Aan prokureur Cairncross moes sowat £125 betaal word, wat ook die opgeloopte rente op die koopsom ingesluit het. Ondanks al die verhoogde en ekstra uitgawes kon ds. Rossouw aan die einde van die jaar met 'n klein batige saldo spog. Aandag is ook gewy aan sake te Krakeel; 'n taamlike som geld is bestee om die bouvallige kerkgeboue te herstel. Vier dienste sou voortaan jaarliks daar gehou word pleks van net twee. Sondae tussen die predikant se besoeke is die dienste gelei deur die onderwyser en voorleser, D.P. Terburgh, wat sedert 1855 daar gewerk het. Hy kon nie altyd goed oor die weg kom se met die mense op Krakeel nie en een keer wou die kerkraad selfs vir Terburgh en een van die Strydoms weens hul onchristelike optrede teenoor mekaar onder sensuur plaas. Dit het nie so ver gekom nie, maar 'n tydjie daarna het Terburgh sy betrekking neergelê en elders in die gemeente as onderwyser en winkelier 'n bestaan gevind. Ook op Uniondale het die voorleser, J. van der Werff, bedank en in diens van die Independente kerk as onderwyser te [[Dysselsdorp]] opgetree. Die kerkraad het gesukkel om 'n permanente opvolger te kry. Eers het mnr. P. Mostert die betrekking as koster gevul. Daarna het F.W. Schmidt die driedubbele pos van koster, voorleser en onderwyser op Uniondale 'n tydjie gevul. Met die aanstelling van die jongeheer [[P.C. Schoonees|Pieter Cornelis Schoonees]] in 1872 as voorleser en koster teen £50 per jaar is die kosterprobleem op Uniondale opgelos. As jong seun was hy vanaf 1858 sy vader, mnr. L. A. Schoonees, koster en voorleser op Mosselbaai, behulpsaam. Die twee voorleser-gesinne, Terburgh en Schoonees, is deur die huwelik met mekaar verbind: Die twee seuns Schoonees, P. C. en L. J., is met twee susters Terburgh getroud. Soos die eerste Schoonees op Mosselbaai sy seuns van jongs af geleer het om hom in sy werk by te staan, so het ook Uniondale se Schoonees sy seuns dikwels ingespan om soos hul vader en grootvader ook die rol van "klokluider" te vervul. === Eerste pastorie op Uniondale === In 1872 het die kwessie van 'n eie pastorie ter sprake gekom, want die pastoriegesin het nog altyd in 'n gehuurde huis van mnr. J. Stewart gewoon. Dit was dieselfde man wat in 1865 saam met mnr. A.L. du Preez belowe het om 'n pastorie aan die gemeente te skenk. Die kerkraad het hom van hierdie verpligting ontslaan nadat Du Preez insolvent geraak het en hy aan die kerkraad 'n belofte van erwe gegee het. Maar ook hierdie belofte is nog nie nagekom nie, tot die kerkraad 'n konferensie met mnr. J. Stewart kon reël in die teenwoordigheid van mnre. Wehmeyer en M.P. Zondagh wat in 1865 in die kerkraad gedien het. Uiteindelik bied mnr. Stewart £15 aan om ook van sy laaste verpligting ontslaan te word. Die jaar daarop knoop die kerkraad weer onderhandelings met mnr. Stewart aan. 'n Ander huis van mnr. Stewart het in die mark gekom en die kerkraad het met hom ooreengekom om dit vir £700 aan te koop. Hierdie huis (die huidige pastorie) is destyds deur die Engelse predikant, eerw. Dorrell, bewoon en hy het tegelykertyd die huidige pastoriesaaltjie vir sy Engelse gemeentetjie as kerkgebou gebruik, solank hy nog besig was met die bou van die Engelse kerkie wat nog op Uniondale staan. Onmiddellik ná die koop van die pastorie is begin met herstelwerk daaraan. Die grondvloere is vervang deur duursame geelhoutplanke wat te Haarlem aangekoop is. Nieteenstaande die stygende uitgawes kon die gemeente nog die mas opkom, danksy die ywer waarmee ds. Rossouw self gewerk het en sy kerkraadslede mee inspireer het. Veral in die Krakeel-wyk het die lidmate se bydraes baie mooi gestyg. In 1872 byvoorbeeld het die Krakeel-basaar sowat £172 opgelewer wat sowat £66 beter was as die Uniondale-basaar. Nieteenstaande die ontsettende droogte van 1875 het die twee basaars daardie jaar tog £270 opgelewer. Dit het so goed gevorder dat voordat ds. Rossouw die gemeente verlaat het, die pastorie sonder skuld die eiendom van die gemeente was. === 'n Skokkende broedermoord === Al het dit op materiële gebied heelwat beter begin gaan, hoofsaaklik danksy die opkomende volstruisboerdery, was die kerkraad somtyds diep besorg oor die geestelike toestande veral in sommige dele van die gemeente. Die onrusbarende gevalle van onsedelikheid en smokkelhandel in drank is in die godsdiensverslae van daardie jare dikwels genoem. In die godsdiensverlag van 1874 word die skokkende broedermoord van daardie jaar vermeld. 'n Sewentienjarige seun, Theunis J. Swart, is deur sy ouer broer, Hendrik, op barse wyse gebied om die dag die vee te gaan oppas. Theunis was nie heeltemal normaal nie, en was reeds desperaat weens die baasspelerige wyse waarop die ander lede van die gesin hom behandel het. In sy woede het hy 'n geweer gegryp en sy broer koelbloedig doodgeskiet. Die seun is op [[Oudtshoorn]] verhoor en ter dood veroordeel. In die betreklike rustige en vredeliewende atmosfeer van Uniondale se gemeenskap het dit groot sensasie veroorsaak. === Die Pace-hofsaak === [[Lêer:NG kerk Uniondale ou toring.jpg|duimnael|295px|Uniondale se NG kerk soos dit in 1884 ingewy is met die ou toring volgens die argitek [[Carl Otto Hager]] se ontwerp. Die plaaslike NG lidmate moes van 1862 gebruik maak van 'n noodkerk, wat uit die staanspoor te klein was, maar weens die vertraging wat die Pace-saak meegebring het, kon daar nie met bouwerk aan 'n nuwe kerkgebou begin word nadat die kerkraad die moontlikheid al in 1875 genoem het nie.]] Robert Pace was 'n winkelier en een van die eerste inwoners van Lyon. As getroue ondersteuner van mnr. G.W.B. Wehmeyer op politieke en kerklike gebied, was hy een van die eerste mense wat op die waarborglys vir die predikantsalaris £10 gewaarborg het. In 1865 was hy reeds in 'n hofsaak betrokke toe die vrugtebome op sy erf moedswillig deur ander inwoners op die dorpie beskadig is. Die regter wat die hofsaak op [[George]] verhoor het, het hom by dié geleentheid baie ongunstig oor die dorpie Lyon uitgelaat: "Lyon waar die zaak was voorgevallen moet een ellendige plaats wezen, en dat liet hoog tyd werd aan zulke gevallen een einde te maken." Hy het gevolglik die aanhitser van die wandaad tot ses maande tronkstraf veroordeel. George se kerkraad het die voorval ook in 'n ernstige lig beskou omdat nog twee vooraanstaande inwoners, volgens die gelewerde getuienis, hulle aan drankmisbruik skuldig gemaak het. Daarna was Pace weer in 'n geskil met die ouderling Dannhauser betrokke, maar die kerkraad het dit besleg. Teen einde 1876 het hy 'n ernstige saak teen die kerkraad aanhangig gemaak wat die gemeente baie nadelig getref het. Op die vendusie van die Lyon-erwe het drie Jode, die gebroeders Gompert, 'n blok erwe gekoop. Hulle het 'n tydelike gebou daarop opgerig en as winkel ingerig. Hulle is egter later [[Kimberley]] toe en het hul erwe te koop aangebied, waarop Pace hierdie erwe aangekoop en op sy naam laat transporteer het. By die maak van die kaart van die dorp Lyon het die landmeter, Melvill, 'n baie ernstige fout gemaak ten opsigte van dié blok erwe. Op die kaart is die blok erwe as blok T gemerk, maar volgens die ligging van die erwe sowel as die omskrywing van die grenslyne moes dit eintlik blok J gewees het. Pace wou die fout in sy grondbriewe laat herstel, maar aangesien die oorspronklike verkoper, A.L. du Preez, in [[Transvaal]] was, kon dit nie gebeur nie. Toe Wehmeyer in 1867 die "remaining extent of Lyon" vir die kerk aankoop, het die blok wat T gemerk was (maar eintlik J moes gewees het) kerkeiendom geword. Die kerkraad het dus gereken dat blok J hul eiendom was en dat Pace dit onwettig besit. In die Junie-notule van 1876 is opgeteken dat die kerkraad besluit het om 'n veiling van die kerkerwe in September a.s. te hou. Die volgende aanmerking in die notule wys daarop dat die kerkraad die erwe in blok J soos aangegee op die kaart as hul eiendom beskou, al het die Gomperts reeds in die sestigerjare 'n tydelike gebou op die grond gebou. "Als ook om uittevinden wie het fondament op het erf Blok J no. 6 en aan de kerk toebehoorende heeft opgebroken en zoo de dader ontdekt worde om dan tegen hem door den agent der gemeente de noodige stappen te nemen." Hierdie aanhaling bewys dat die kerkraad bewus daarvan was dat die betrokke erf tevore bewoon is. Tog het die kerkraad voortgegaan met sy voorneme en op die vendusie is erf no. 6, Blok J aan diaken D.J. Swart verkoop, al het Pace op die vendusie heftig beswaar aangeteken. Hy wou die afslaer en ds. Rossouw aan die hand van die dorpplan verduidelik dat die betrokke erf volgens die beskrywing van die hoekbakens en die grenslyne daarvan die erf is wat hy van die Gompert-broers gekoop het. Ds. Rossouw het sy humeur verloor en die kaart uit die hande van Pace geruk en die afslaer, G. Haese, opdrag gegee om voort te gaan met die vendusie. Volgens latere getuienis tydens die hofsaak het ook Wehmeyer aan een van die kerkraadslede verduidelik dat die verkoop van die erwe onwettig was. Omdat Wehmeyer die erwe in 1860 verkoop het, het hy eerstehandse kennis daaromtrent gehad, maar die gevoelens het teen hierdie tyd reeds so hoog geloop dat geen skikking meer moontlik was nie. Dr. [[J.A. Heese]] skryf in die gemeente Uniondale se eeufees-gedenkboek:<ref>{{af}} [[J.A. Heese|Heese, J.A.]] 1966. ''Die kerk in die wolke. Eeufees-gedenkboek Uniondale, 1866–1966''. Uniondale: NG Kerkraad.</ref> "Daardie [[23 September]] [[1876]] was werklik 'n noodlottige dag in Uniondale se gemeentegeskiedenis. In 'n groot mate is die pragtige bouwerk van beide die heer Wehmeyer en ds. Rossouw deur die hofsaak tot in die grond afgebreek." Die aand is die verkoping van die erwe op die kerkraadsvergadering bespreek en goedgekeur. Daar het die aand ook 'n petisie gedien, geteken deur 23 lede van die gemeente, waarin 'n gemeentevergadering oor die finansiële aangeleenthede van die gemeente geëis is. Mnr. Wehmeyer was die eerste ondertekenaar van die petisie. Die kerkraad besluit egter "dat het beneden hare waardigheid is, om van gemelde petitie kennis te nemen". Dié hooghartige besluit het verder daartoe bygedra dat Pace, gesteun deur Wehmeyer, 'n interdik teen die verkoop van die erwe onder blok J by die hooggeregshof aangevra het. As gevolg daarvan is 'n hofbevel in Desember 1876 teen ds. Rossouw en die kerkraadslede individueel gedien waarby die verkoop van die erwe in blok J voorlopig opgehef is, tot die kerkraad in 'n hofsaak sy reg op die erwe kon bewys. Op spesiale kerkraadsvergaderings gehou op [[9 Desember|9]] en [[23 Desember]] het die kerkraad besluit om sy reg in 'n hofsaak te toets. Op 'n latere vergadering (op [[31 Maart]] [[1877]]) het die kerkraad prokurasie aan ds. Rossouw verleen om namens die kerkraad regsverteenwoordiging te verkry om sy saak te bepleit. Ds. Rossouw is daarop [[Wellington, Wes-Kaap|Wellington]] toe om die dienste van ds. [[Andrew Murray]] waar te neem en tegelyk naby die Kaap vir die hofsaak te wees. In ''[[Het Volksblad]]'' van [[5 Junie]] [[1877]] verskyn die koerantverslag van die hofuitspraak oor die saak wat op [[1 Junie]] uitgewys is. Die hofsaak sou vroeër gedien het, maar die skip waarmee die hoofgetuies na die Kaap sou gaan, is eers deur 'n storm na die hawe by [[Mosselbaai]] teruggedwing. Een van die kerkraad se vernaamste getuies het nie kans gesien om 'n tweede storm te trotseer nie, en het teruggedraai Uniondale toe. Die ander getuies vir die kerkraad, G. Haese en J. Cairncross, was mense wat eers ná i860 na Uniondale gekom en dus nie oor eerstehandse kennis van die vendusie van i860 beskik het nie. Daarenteen was die getuies vir Pace, Wehmeyer en M. P. Mostert, ou inwoners van Lyon. Die kerkraad se prokureurs, Buchanan en Jones, het besef dat die kerkraad se saak verlore was en wou ds. Rossouw nie self in die getuiebank roep nie. Die uitspraak van die hoofregter bygestaan deur regter Denyssen was verdoemend teen die kerkraad. Laasgenoemde het die optrede van die kerkraad as "schandelyk" beskryf. Die kerkraad moes die volle hofkoste van meer as £500 betaal. Gelukkig was ds. Rossouw se skoonvader, mnr. J.J. Human, in staat om byna die hele bedrag voor te skiet. Slegs 'n geringe gedeelte van die hofkoste is uit gemeentegeld betaal. Ds. Rossouw en die meeste kerkraadslede het hul hand diep in hul sak gesteek en onder mekaar is byna £150 bygedra om mnr. Human terug te betaal. Die kerkraadslede het met kollektelyste by die gemeentelede om "vrywillige" bydraes aangeklop. Omtrent £350 is so byeengebring sodat voor ds. Rossouw se vertrek, die grootste gedeelte van die skuld aan mnr. Human vereffen is. === Afskeid van Uniondale === Dr. [[J.A. Heese]] skryf<ref name="heese">{{af}} Heese, J.A. 1966. ''Die kerk in die wolke. Eeufees-gedenkboek Uniondale, 1866–1966''. Uniondale: NG Kerkraad.</ref> teen ds. Rossouw is soms die aantyging gemaak dat hy die gemeente in die skuld gedompel het en toe padgegee het. "Dit is nie waar nie. Dit is wel waar dat ds. Rossouw se impulsiewe optrede hom baie ongewild gemaak het by 'n deel van die gemeente en veral nadat die hofuitspraak so verdoemend teen die kerkraad was. Hy het reeds 'n beroep na die [[NG gemeente Hofmeyr|gemeente Maraisburg]] van die hand gewys, maar toe hy in 1878 na die nabygeleë [[NG gemeente Steynsburg|Steynsburg]] beroep word, het hy besluit om te gaan. Sy besluit is soos te verstane is, met gemengde gevoelens ontvang." Uit koerantbriewe en berigte is dit duidelik dat een deel van die gemeente bly was dat hy weggaan, maar die Onder-Langklowers was baie geheg aan hom en het swaar afskeid geneem van hul "geliefde leraar". In 'n koerantberig daaroor verklaar 'n korrespondent dat Krakeel eintlik die hoofdorp van die gemeente moes gewees het en dat die Langklowers kans sien om met Krakeel as middelpunt 'n eie gemeente te stig. Ook ds. [[W.A. Joubert]], sy opvolger, getuig dat ds. Rossouw nieteenstaande sy impulsiewe aard tog baie gelief was by 'n groot deel van sy gemeente. == Op Franschhoek == [[Lêer:Ds PD Rossouw se portret in die NG kerk Franschhoek, Morné van Rooyen, 4 Junie 2017.jpg|duimnael|links|200px|Ds. Rossouw was leraar van [[NG gemeente Franschhoek|Franschhoek]] van 1881 tot 1883 toe hy vertrek na sy vier en laaste gemeente, [[NG gemeente Fraserburg|Fraserburg]]. Dié portret van hom hang in die konsistorie van Franschhoek se kerk.]] [[Lêer:NG kerk Franschhoek 2012.jpg|duimnael|320px|[[NG gemeente Franschhoek|Franschhoek se NG kerk]] is in 1847 ingewy, in 1883 vergroot en in 1967/'8 deeglik gerestoureer. Ds. Rossouw was die plaaslike leraar van [[8 September]] [[1881]] tot [[2 Februarie]] [[1883]], toe hy na [[NG gemeente Fraserburg|Fraserburg]] vertrek.]] Die [[NG gemeente Franschhoek]] was ná die vertrek van ds. Jacobus George Joubert Krige (1873–1881) ses maande vakant totdat ds. Rossouw, indertyd die leraar van [[NG gemeente Steynsburg|Steynsburg]], in die gemeente verwelkom is. Op [[8 September]] [[1881]] het 'n groot aantal gemeentelede die nuwe leraar 'n paar myl buite die dorp tegemoet gegaan en op feestelike wyse ingebring. Op [[9 September]] het die bevestiging plaasgevind in 'n goed gevulde kerk, waar 'n hele aantal predikante teenwoordig was, naamlik di. [[J.H. Neethling]] (konsulent), J.G.J. Krige (vorige leraar), [[E.Z.J. de Beer]], [[Andrew Murray|A. Murray]], J. Stegmann en prof. J. Marais. Ds. Neethling, wat die bevestigingsrede gehou het, het oor die visvangs in [[Lukas]] 5 gespreek en die intreepreek het gegaan oor [[Eksodus]] 3:14 ([[Statebybel]]): "En God zeide tot Mozes: IK ZAL ZIJN, Die IK ZIJN ZAL! Ook zeide Hij: Alzo zult gij tot de kinderen Israëls zeggen: IK ZAL ZIJN heeft mij tot ulieden gezonden!".<ref>{{nl}} [http://www.statenvertaling.net/bijbel/exod/3.html Statenvertaling.net].</ref> In die tyd het 'n mens van [[Steynsburg]] nog met 'n seereis na [[Franschhoek]] gekom. Ds. Rossouw is per wa na [[Port Elizabeth]] en van daar per boot, die Nubian, na Kaapstad. Die hele reis het byna £70 gekos, en omdat ds. Rossouw nie 'n volle vier jaar op Steynsburg gebly het nie, moes 'n gedeelte van sy reiskoste van Uniondale na Steynsburg, naamlik £25, vergoed word. Met die vertrek van ds. Krige het die gemeente die regeringstoelaag tot die salaris van die predikant verloor. Tog het die gemeente nie daaraan getwyfel dat alle verpligtinge in verband met die instandhouding van die eredienste nagekom sou word nie. Ten spyte van die verlies van die toelaag was die gemeente vol moed en het die saak van die vergroting van die kerkgebou waarvan daar reeds sprake was in die tyd van die vorige predikant, dadelik aandag geniet. Op [[3 Oktober]] [[1881]] het die kerkraad besluit om 'n gemeentevergadering te belê wat op 20 Oktober gehou sou word. Op hierdie vergadering is 'n boukommissie aangestel om op sake in te gaan. Toe die verslag van die kommissie voor die kerkraadsvergadering van 15 November gelê is, het dit geblyk dat daar by die gemeentelede groot verskil van gevoele was omtrent die wyse waarop die kerk vergroot moes word. Die kerkraad besluit dus om die saak nogeens voor 'n gemeentevergadering op [[21 November]] te lê. Wat die uitslag van die vergadering was, is moeilik om vas te stel, maar na alle waarskynlikheid is daar ooreengekom om die gebou met twee vleuels te vergroot en kon die werk begin. Weer het die water vir die pastorie aandag vereis. Daar is 'n skikking met die munisipaliteit gemaak waarby 3/4 duim water onafgebroke, en die volle straal gedurende ses uur op twee dae in die week vir die pastorie afgestaan sou word. Om die saak finaal af te handel is G.J. Kriel uit die kerkraad benoem om saam met iemand uit die munisipaliteit die saak met die goewerment te beslis. Jac. Hugo, wat weer die saak van die water tussen hom en die kerkraad aangeroer het, moes wag op die uitslag van genoemde kommissie. Volgens verslag is die water aan die munisipaliteit gegee op voorwaarde dat die pastorie 'n genoegsame aandeel sou kry. Die kerkraad het darem ten einde die pastorie van [[drinkwater]] te voorsien op sy vergadering van [[2 Oktober]] [[1882]] besluit om pleks van 'n pyp aan te lê 'n put op die pastoriegrond te maak om te sien of water gekry sou word, en indien die put beantwoord, om dan 'n pomp op te sit. In 1882 kon die godsdiensverslag sê dat hoewel die goewermentstoelaag gemis word, die Here gesorg het selfs waar die algemene omstandighede nie te goed was nie. Die verslag deel mee dat in weerwil van "de gedruktheid in den handel, de aanwezigheid van de pokken in de Kaapstad en de algemene schaarsheid der tijden" wat op Franschhoek miskien meer gevoel is as op ander plekke, die kollektes by die eredienste net soveel was as die vorige jaar en veel meer as die twee vorige jare. Die dankfees was ook besonder goed en die sustentasiefonds is opgebou tot 'n bedrag van £758 6s. 8d. Gedurende ds. Rossouw se tyd is daar 'n aanvang gemaak met die aanddienste pleks van in die namiddag, en dit word meegedeel dat die jongmense die dienste goed bywoon. Hoewel ds. Rossouw nie lank op Franschhoek gebly het nie is daar met deeglikheid voortgebou. Aan die einde van 1882 het hy 'n beroep na Fraserburg aangeneem en op [[28 Januarie]] [[1883]] het hy afskeid geneem. Omdat ds. Rossouw nie 'n volle vier jaar op Franschhoek was nie, het Fraserburg nou aan die beurt gekom om reisonkoste aan Franschhoek te vergoed. == Op Fraserburg == [[Lêer:Ou NG kerk Fraserburg.jpg|duimnael|340px|'n Straattoneel op Fraserburg omstreeks ds. Rossouw se sowat 13 jaar lange dienstyd. Die tweede NG kerkgebou, op kerkplein aan die bopunt van Cilliersstraat, is ontwerp deur [[Carl Otto Hager]] en op [[8 September]] [[1868]]. Die straat wat voor kerkplein verbyloop, is ná sy dood ter ere van Fraserburg se tweede leraar Rossouwstraat genoem.]] Nadat ds. Bamberger sy demissie van die [[NG gemeente Fraserburg]] aanvaar het, het die kerkraad sy eerste beroep op [[25 September]] [[1882]] uitgebring op ds. [[Adriaan Moorrees]] van die [[NG gemeente Richmond]]. Hy het die beroep van die hand gewys, waarna die gemeente ds. Rossouw op [[20 November]] [[1882|daardie jaar]] met volstrekte meerderheid beroep het. Op [[5 Februarie]] [[1883]] is ds. Rossouw in die gemeente verwelkom en bevestig. D.A. Kotzé skryf: "As sy voorganger se funksie hier die van fondamentlêer was op tydelik gebied, dan was syne die van grondlêer van geestelike werk en geestelike waardes. 'n Opvolger van hom verklaar dat hy 'gesond gesaai en diep geploeg' het. Dit is ook asof die beloop van omstandighede hom hierin behulpsaam was. Daar was byna voortdurend droogte gedurende sy verblyf alhier. Hierdie tydelike beproewing het skuldbesef in die harte van onverskilliges gewerk, met die gevolg dat die gemeente aan geestelike verdieping verryk en vergoed is, vir wat sy aan tydelike waarde verloor het." === Langdurige droogtes === Tydens ds. Rossouw se dienstyd het sendingwerk en onderwys die wagwoorde van die gemeente geword. Die lidmate het sending- en onderwysbewus geword onder sy besieling. In 1951, met die viering van die gemeente se eeufees, het van die oudste lidmate hom beskryf as "'n groot sielwinner, skool- en sendingman". Hy was knap in organisasiewerk, beslis in sy optrede en 'n wakker prediker. Skaars 'n jaar ná sy aankoms kon die kerkraad reeds aan die Ring rapporteer dat "sedert zyne bevestiging, heeft de Kerkeraad het genoegen kunnen smaken, van in de volstrekste harmonie met hem te kunnen samen werken, in het bevorderen van de eeuwige, zoowel als van de tydelyke belangen der Gemeente". As dit nie gebeur het nie, skryf Kotzé, "sou die omvang van die rampe wat daaruit kon voortspruit, nie te bepaal en te voorsien gewees het nie, want groot, haas onbeskryflike droogtes, het die streek voortdurend en genadeloos geteister". In 1884 is melding gemaak van buitengewone, aanhoudende droogte. Dit was so erg dat huisbesoek onmoontlik tot sy reg kon kom. Nogtans het die leraar gereeld buitekerke besoek en so met die gemeentelede in voeling gebly. Die droogte was so noodlottig vir die onderwys dat dit die pogings wat die kerkraad reeds aangewend het om weer die kerkskole op gesonde grondslag te plaas, vergeefs gemaak het. Nogtans is twee Sondagskole, een vir wit mense en een vir bruin mense, op die dorp in stand gehou, waarin die nuttige werk ten spyte van die droogte. Die droogtes het ook veroorsaak dat baie gemeentelede "in ver en vreemde streke moes rondswerf om weiding vir hulle vee te vind". Dit ten spyt, het die opkoms by die openbare dienste bemoedigend gebly. "Meer as een getuig dat hy sy volstrekte onafhanklikheid van God nog nooit so diep gevoel het soos nou nie," was die slotwoorde van 'n Ringsverslag uit dié tyd. Die droogte van 1884 het in 1885 sulke afmetings aangeneem dat as die Opperwese "die harte van ander landgenote jeens ons nie oopgemaak het nie sou ganse huisgesinne van gebrek omgekom het. Maar geld en provisie is ons mildelik gestuur waarvoor ons die Heer prys. Aan hulle sal ons ons dank verskuldig wees solank as ons lewe." 'n Komitee is in die lewe geroep om hulp te verleen aan die noodlydendes. Die lede het drie maal per week vergader "en nou terwyl die provisie byna geheel uitgereik is, en ons binne enige dae niks meer sal hê nie, is daar nog geen einde aan die nood, maar het ons alle rede om met groot besorgdheid aan die onmiddellike toekoms van menig huisgesin te dink. Dat daar vele verarm is, hoef ons nie te sê nie, dit spreek vanself. Gemeentelede met groot huisgesinne, kort gelede nog in besit van 'n goeie vermoë het alles verloor, en moet nou genadebrood eet, en is van ander afhanklik vir die dak oor hulle hoof. Hoe dit verder met die ongelukkiges sal gaan, weet die Heer alleen, daar die gevaar nog nie verby is nie en die nood meer aan die toeneem is." Die gemeente was teen hierdie tyd so te sê ontvolk, want oor 'n groot gedeelte het dit toe twee jaar laas gereën. Die boere het reeds rondgeswerf op soek na weiding in die distrikte [[Prieska]], [[Hopetown]], [[Richmond]], [[Britstown]] en [[Murraysburg]], selfs tot by die [[Sneeuberge]] en [[Middelburg, Oos-Kaap|Middelburg, Kaap]]. In hierdie tyd is die bidure in die gemeente vermeerder van een wat al 20 jaar bestaan het, tot vier. In Februarie 1887, toe die nood op sy hoogste was en groot benouing geheers het, was daar gedeeltelike uitkoms. Daar was weer vooruitgang in die opvoeding te bespeur en ook het die gemeente hul roeping verband met die sending begin besef. Wat veral hiertoe bygedra het, was 'n baie geseënde sendingkonferensie wat aan begin van Junie in die gemeente gehou is. Die oorgrote meerderheid van die lidmate het dit bygewoon. 'n Aansienlike som is bygedra tot die delging van die Binnelandse Sendingskuld. Maar die verbetering was net tydelik, want in die Ringsverslae van 1888, en die daaropvolgende jaar, is daar weer sprake van 'n droogte. Die voorafgaande sewe jaar was die sewe maer jare in Fraserburg se bestaan. Vanaf 1882 was daar nooit voldoende water en toereikende weiding in die gemeente nie. "Onze menschen hebben honderden, wat zeggen wy, duizenden van ponden sterling moeten uitgeven voor huur van weiveld, voor het koopen van water in vreemde streken. Bowendien zyn er in die jaren duizenden van schapen omgekomen. Zelfs in de laatste vyftien maanden zyn er ettelyke duizende schapen van gebrek gestorven, en waar men verlede jaar 2,000 lammeren kreeg, heeft men vanjaar schaarsch 1,000, en in een ander geval waar men 3,000 lammeren kreeg, heeft men vanjaar geen 400." Nogtans het leraar en gemeente, te oordeel na die kerkraadsnotule, gevoel dat God hulle nie verlaat het nie. "Dog onze God was niet alleen in het midden van de brandende Braambos, en heeft hem bewaard, maar heeft denzelven door zyn Alvermogende Kracht instaat gesteld, te midden van, de vlammen niet alleen welig te groeijen maar ook de heerlijkste vruchteii van zich aftewerpen." Vandaar hulle bydraes van £14 vir die [[Betsjoeanaland]]se gemeente; £5 vir Binnelandse Sending; nog £15 vir Sending; £14 10s. vir die [[Kweekskool]] en, ten spyte van nog vooroordeel teen sending en sendelinge, nog £20 7s. vir hierdie saak. Selfs die dankoffer het bo verwagting goed opgelewer. Aan kontant alleen is £450 geïn. Dan was daar nog 500 skape en twee perde om te verkoop. Op [[1 September]] die dag waarop die dankofferfees sou begin, was dit droër as ooit. Die nood was op sy hoogste. Die mense wat nog nie getrek het nie, het ook al aan trek begin dink. Toe, in die nag van [[5 September]], het reën oor die hele distrik uitgesak en daarna het dit ál meer gereën. Die oggend toe die dankfees begin, het die gemeenteskuld nog £1&nbsp;183 beloop. Op [[1 Oktober]] het dit reeds op £840 gestaan en daar was geen rente agterstallig nie. Bowendien het die Kerkraad nog 650 skape, twee perde en twee bale wol op hande gehad. Dit het dus weer beter gegaan en die toekoms het rooskleuriger gelyk. Die Sondagskole het vordering gemaak. Daar is omgesien na die sendingarbeid in die gemeente. Die mansbiduur, wat die leraar gehou het, "is zeer gezegend"; die vrouebiduur ook. Die buitewyksbidure het ook hul werk hervat. Ongelukkig het die jaar 1889 weer droog ingesit en droog deurgehou. Damme was steeds droog; fonteine het gedurig swakker geword; velde is verskroei deur verdorrende en verskroeiende winde; saailande het niks buiten stof opgelewer nie. "Op vele plaatsen gaat de stank der doode schapen op, rondom de kraalen, terwyl men tevergeefs uitsiet naar uitkomst. Nauwelyks zyn wy begonnen ons te verblyden over gunstige teekenen voor regen , die wy aan de lucht aanschouwen, of de wind gaat naar het westen, en er komt eene haast onverdragelyke kouden, waardoor de toestand van zaken nog hachelyker word gemaakt." Eers in Desember 1889 het oorvloedige reëns geval "zoodat de droogte nu zoo als wy vertrouwen voor goed is opgebroken, en het gansche gelaat van ons distrikt veranderd is". Die lammeroes van 1890 was dan ook baie geseën — baie tweelinge. In 1889 was die skuld van die gemeente nog £1&nbsp;000, maar die geloof in die toekoms was so sterk dat die dankfeesopbrings van 1890 toereikend was om die hele skuld te delg. Van 1891 af het die gemeente aan niemand iets geskuld nie. In hierdie tyd het ds. Rossouw byna ongelooflik herstel van 'n ernstige, vier jaar lange siekte. === Traliewerk om die tweede kerk === [[Lêer:Traliewerk, NG kerk Fraserburg.jpg|duimnael|links|Die traliewerk om die kerkgebou is in 1892 uit [[Skotland]] bestel; dit het die sloping van die tweede kerkgebou in 1955 oorleef.]] In 1890 is die kerkraad vergroot met vier lede, twee ouderlinge en twee diakens. Daar is ook 'n gemeentevergadering gehou om te besluit of die kerkraad daartoe behoort oor te gaan om 'n traliewerk om die kerk te laat oprig. Die gemeente was ten gunste van so 'n stap mits die koste nie meer as £1&nbsp;000 beloop nie. Op [[12 Januarie]] [[1891]] het ds. Rossouw aan die kerkraad gerapporteer hy tydens die afgelope Sinodesitting die here De Waal en de Kock, vermoedelik handelaars, geraadpleeg het in verband met die prys van so 'n traliewerk. Hulle het onderneem om na 'n firma in [[Skotland]] te skryf en kwotasies te vra. Die antwoord was dat so 'n traliewerk die gemeente £600 in Tafelbaai gelewer, sou kos. Die skeepsvrag van £120 was ingesluit. Die heer Frans Maritz het die materiaal van die naaste spoorwegstasie vervoer teen 2/6 per 100 pond min £5, wat hy laat val het as sy bydrae tot die saak. Die kerkraad het besluit dat die traliewerk behoorlik ingewy moes word omdat die tye verbeter het en 'n feestelike stemming die gemeente ná al die jare van beproewing geen kwaad sou doen nie. Prof. [[Nicolaas Hofmeyr]] van die [[Stellenbosch|Stellenbosse]] [[Kweekskool]] is uitgenooi om as feesredenaar op te tree. Hierdie eer is hom aangedoen omdat hy die voorstel om 'n traliewerk om die kerk op te rig, aan die leraar gedoen het. Die oorweging was dat dit sou bydra tot die aantreklikheid van die gebou en dat dit sou pas by die vereiste stemming van afsondering en gewydheid van 'n Godshuis. Die hoogeerwaarde professor het nie kans gesien om na [[Fraserburg]] te kom nie, en die kerkraad moes van sy spyt daaroor verneem op [[3 Oktober]] [[1892]] nadat die traliewerk reeds op [[3 September]] ingewy is. Die totale koste van die traliewerk was einde ten laaste £1&nbsp;320. == Ds. Rossouw se siekte en dood == [[Lêer:Begrafnis ds PD Rossouw Fraserburg.jpg|duimnael|Ds. Rossouw se begrafnis in Oktober 1896 op [[Fraserburg]]. Al is die tweede kerk in 1955 gesloop, het die traliewerk van 1892 om die kerkperseel en ds. Rossouw se graf behoue gebly.]] Op [[3 Desember]] [[1892]] moes ds. Rossouw die kerkraad verlof vra. Die moeisame arbeid gedurende die lang jare van teisterende droogte, die ontberings van die gemeente, gepaardgaande met bekommernis en sorge vir die herder, het sy kragte uitgeput en hom gebreek. Kotzé skryf: "Skuld en armoede van kerk en lidmaat onderskeidelik, die siekte van sy gewaardeerde en onontbeerlike hulp, sy vrou, het nie in sy klere gaan sit nie. Dit was te veel vir vlees en bloed, want ds. Rossouw het 'n teer hart in hom omgedra. Hy het saam gevoel en saam gely. Nou sou hy liggaamlik ondergaan saam met baie van sy gemeentelede wat in die stryd ongemerk gekwyn en ondergegaan het." Ds. Rossouw was van plan om [[Boland]] toe gaan om "aan het Strand" te rus en aan te sterk en te herstel. Op [[23 Januarie]] [[1893]] het die raad 'n brief van hom en twee doktersertifikate behandel, waaruit dit geblyk het dat sy gesondheidstoestand ernstig was. Die Kerkraad was terneergedruk en skryf aan hom 'n brief waarin hulle hul "hartelyke spyt te kennen geeft over de bezoekende hand Gods, die thans op onzen geliefde Leeraar rustende is" en dat aan hom verlof toegestaan word vir ses maande. Die verlof het hom baie goed gedoen en hy het weereens sy werk hervat en nog vier jaar sy geseënde arbeid in die gemeente voortgesit, hoewel hy nooit heeltemal gesond was nie. Sy kragte het gaandeweg afgeneem, en in Oktober 1896 was sy gesondheidstoestand bedenklik. Op [[11 Oktober]] [[1896]] is ds. Rossouw, wat 14 jaar leraar van die gemeente Fraserburg was, oorlede. ''[[De Zuid-Afrikaan]]'' skryf op [[15 Oktober]] as volg oor Fraserburg se ontslape leraar: "Hy was 'n Evangeliedienaar wat oorvloei het van 'n diepe erns, 'n heilige vuur en 'n onuitputbare arbeidskrag. Hy was nie alleen prediker nie, maar 'n deelnemende vriend in die beste sin van die woord van armes en beproefdes." Ds. E.Z.J. de Beer sê (in ''De Vereeniging''): "Hij was een prediker van ongewone zalving." Vir hulle wat hom as student in Kaapstad geken het, was sy sukses op die preekstoel 'n groot verassing omdat hy in sy jongelingsjare baie gehakkel het. [[P.J. Nienaber|P.J.]] en G.S. Nienaber skryf in ''Geskiedenis van Afrikaanse letterkunde'': "Ds Rossouw was ook begaafd met 'n fyn humorsin. So vertel ds. De Beer dat hy tydens 'n Sinodesitting 'n swaar verkoue gehad het en dikwels die sakdoek moes gebruik met 'n luidrugtigheid wat hinderlik was. Ds. Rossouw buk toe vooroor en sê vir hom: 'Broeder u moet toch niet zoveel uw eigen trompet blazen.'" Op [[26 Oktober]] [[1896]] het die kerkraad te boek gestel "hoe diep zy het groote verlies gevoeld, dat de Kerk in het algemeen en die gemeente in het byzonder, geleden heeft door zijn vroegtydigen dood. Dat de Kerkraad zyn getrouwe arbeid in de gemeente hoog waardeerd en Gode dankzeg voor hetgeen Hy in hem aan de Kerk en de gemeente geschonken heeft." Ds. Rossouw is onder blyke van groot en innige deelname begrawe in die kerkgebouterrein. Die gemeente het vir hom in dankbare herinnering 'n grafmonument opgerig. Ook die dorpsraad het sy nagedagtenis geëer deur die naam Rossouwstraat, wat destyds deur die dorp se sakekern geloop het. == Letterkundige bydrae == [[Lêer:Grafsteen ds PD Rossouw Fraserburg.jpg|duimnael|links|Ds. Rossouw se grafsteen op die perseel van die [[NG gemeente Fraserburg|NG kerk op Fraserburg]].]] Dr. J.A. Heese skryf in 1966 in die eeufees-gedenkboek van die [[NG gemeente Uniondale]]: "Ds. Rossouw verdien 'n ereplek onder ons eerste taalleiers".<ref name="heese" /> Op [[4 Oktober]] [[1878]] het 'n brief van ds. Rossouw in ''[[Die Afrikaanse Patriot]]'' verskyn waarin hy die publikasie van preke in Afrikaans in die blad bepleit het. Skaars drie maande later, op [[10 Januarie]] [[1879]], het ''[[Die Afrikaanse Patriot]]'' dan ook 'n Afrikaanse preek van ds. Rossouw gepubliseer, die heel eerste keer dat 'n Afrikaanse preek in druk verskyn het.<ref>{{af}} [[P.J. Nienaber|Nienaber, P.J.]] 1949. ''Hier Is Ons Skrywers! Biografiese Sketse van Afrikaanse Skrywers''. Johannesburg: Afrikaanse Pers-Boekhandel.</ref> Sy Afrikaanse preke is in 1881 in boekvorm uitgegee onder die titel "Godsdienstige stukke". Ds. Rossouw het in die ''Patriot'' van [[28 September]] [[1884]] verduidelik waarom hy in Afrikaans skryf: "Ons skryf in di Afrikaanse taal omdat ons weet dat dit werklik 'n taal is, en dat di argumente van di voorstanders daarvan, nog nooit weerleg is ni, en nooit weerleg kan word ni. 'n Ander rede is, omdat 'n mens ver hom in di Afrikaanse taal kragtiger kan uitdruk dan in Hollands, en omdat daar 'n seggingskrag, 'n direktheid, 'n onnoembare iets is, wat in baing tale nie word gevonde ni. Ook verstaan di meeste van onse mense dit beter dan iets anders, en word die veragterste van ons landgenote daardeur in di gelegenheid gesteld om omtrent di dinge wat di saligheid van sy siel aangaan te hoor lees in 'n taal wat hy alle dage spreek en hoor." P.J. en G.S. Nienaber skryf in ''Geskiedenis van Afrikaanse letterkunde'': "Ds, Rossouw het van hart tot hart gepraat met sy lesers en ook nie geskroom om hulle naas die versoeningsdood van Christus die vreeslikheid van die hel voor te hou nie." Hulle gee dan die volgende voorbeelde: "O hoe verskriklik sal dit nie wees nie, als daar onder die lesers van die Patriot 'n vader of moeder is wat 'n onsedelike lewe ly, wat ver hulle skuldig maak aan sonde wat ons liewer nie kan noem nie! Ouers wat drink!!... Ons verseker u of u jong of oud is, dat daar 'n hel is, 'n eeuwige verdoemenis, 'n skrikkelike plaas der pyniging, voor hulle wat die saligheid uit die hand van die Heere Jesus nie aanneem nie. Laat dus vir u geseg, en kom nie in die verdoemenis." Op [[12 Desember]] [[1879]] het ds. Rossouw se preek gehandel oor die vraag: Wat die sonde is? en aan die einde van sy preek vra hy aan die sondaar: "Het jy nog nooit gebeef by die gesig van jou sonde, of gesidder by die gedachte aan die hel en die eeuwige verdoemnis? Beef dan vandag, sidder dan vandag!!" Sy preke was baie gewild en is met graagte gelees. Van oral het hy briewe van waardering gekry en getuienisse van lesers wat tot bekering gekom het. Deur die ''Patriot'', skryf Nienaber, het hy mense bereik wat nooit in 'n kerk gekom het nie, wat nooit hul Bybel gelees het of nooit deur 'n predikant besoek is nie. Dié preke is nietemin op [[31 Oktober]] [[1884]] gestaak. Die invloed daarvan was groot, nie alleen om hul godsdienstige waarde nie, maar ook vir die bevordering van Afrikaans as taal in 'n tyd toe dit baie moed gekos het om in Afrikaans te skryf.<ref name="heese" /> Aan die "Bijbelsch Dagboek" (1880) het hy saam met ds. [[Stephanus Jacobus du Toit|S.J. du Toit]] en ander predikante meegewerk. Die doel van die boek was om die [[Nuwe Testament]] binne 'n jaar deur die huisgesin te laat deurlees. By die verskillende Skrifafdelings was daar 'n toepaslike verklaring en Psalmverse om te sing. Kort voor sy heengaan in 1896 het hy nog in opdrag van ds. [[Andrew Murray]] 'n Nederlandse vertaling van John Foxe se boek onder die naam "Het Nieuwe Martelaarsboek. Eene Geschiedenis van de vervolgingen der Christelijke Kerk" laat verskyn. Hierin is die verskriklike martelinge waaraan die Christene onderhewig was vanaf die marteldood van die eerste [[Martelaar]], Jesus Christus, uitvoerig en, volgens prof. Nienaber, "besonder boeiend" verhaal. Volgens ds. Rossouw se kleinseun Leon Rousseau het dié vertaling "daartoe bygedra om Nederlanders en Afrikaners minder verdraagsaam teenoor die Katolieke Kerk te maak".<ref>{{af}} [http://kerkbode.co.za/die-geur-van-gouestroop/ ''Die geur van goue stroop''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140327110234/http://kerkbode.co.za/die-geur-van-gouestroop/ |date=27 Maart 2014 }}, ''[[Kerkbode]]'', [[4 September]] [[2013]].</ref> By sy bedrywige lewe as leraar in 'n groot gemeente wat tydens die eerste sewe jaar van sy bediening byna deurentyd onder knellende droogtes gebuk gegaan het, het ds. Rossouw ook tyd gevind om aan sy literêre aanleg uiting te gee deur die skryf van gedigte in Afrikaans, Nederlands en Engels. Van sy Nederlandse gedigte het onder die skuilnaam "P.D.R. van Uiendal" in die [[Kaapstad]]se koerant ''[[De Zuid-Afrikaan]]'' verskyn het. Ook Engelse gedigte, een oor die [[Slag van Majuba]], het in die ''South African News'' verskyn. Onder die skuilnaam, Cefas, het die algemeen bekende Afrikaanse gedig "John MacKensie moenie grens nie" in ''[[Die Afrikaanse Patriot]]'' van [[29 Augustus]] [[1884]] verskyn. Hiermee het hy sy naam gevestig en bekend geraak onder die volk. Dit het betrekking op die republiekies Stellaland en Goosen, wat in 1882 deur blankes gestig is in die gebied van die kapteins Montsioa en Mankoroane, wat oorwin is deur Moshette en Massouw met behulp van hierdie blankes. By die Konvensie van Londen in 1884 is die republiekies tussen Engeland en Transvaal verdeel. Die Engelse gedeelte het direk onder ryksbeheer gestaan en eerw. John Mackenzie is aangestel as kommissaris daarvan. John Mackenzie was miskien 'n goeie sendeling, maar geen staatsman nie, veral wat sy naturellepolitiek betref. Sir Hercules Robinson het self ingesien dat sy aanstelling 'n fout was en het hom daarom teruggeroep.<ref>{{af}} [[P.J. Nienaber]] en G.S. Nienaber. 1941. ''Geskiedenis van die Afrikaanse letterkunde''. Pretoria: J.L. van Schaik, Bepk.</ref> Prof. Nienaber skryf hy was "tuis in die werke van die beste Hollandse en Engelse digters". <blockquote>Stellaland Aan die adres van John Mackenzie John Mackensie, moenie grens nie! Ja, jou tyd was kort; jy het nie kan toon nie wat daar in jou woon nie; sonder seremonie moes jy somaar vort! John Mackensie, moenie grens nie! Jy moes gou laat vat; ag, die swarte brawe moet nou goud gaan grawe as die "Boers" hul slawe - en jy in die pad John Mackensie, moenie grens nie - word nie stapelgek! Van jou fraaie drome is daar niks gekome; hulle bly maar drome - en jy moet laat trek! John Mackensie, moenie grens nie - ons het medely!. Jy het nie gebrom nie om so ver te kom nie; wie was nie verstom nie? En nou moet jy gly! John Mackensie, moenie grens nie - ons doet niks as sug! Wie kon dit voorspelle dat hul jou sou kwelle tot jy heen moes snelle, bondel op die rug? John Mackensie, moenie grens nie - hou jou by jou lees! Want dit hou geen steek nie om die wet te preek nie as jy dit self breek nie - Jy is daar gewees!!</blockquote> == Leon Rousseau skryf oor sy oupa == [[Leon Rousseau]] (gebore [[5 Maart]] [[1931]]<ref>{{af}} [http://www.humanrousseau.com/authors/989 Biografiese inligting op [[Human & Rousseau]] se webtuiste] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191023123336/http://www.humanrousseau.com/authors/989 |date=23 Oktober 2019 }}.</ref> en oorlede op [[24 Februarie]] [[2016]]), die Afrikaanse skrywer, uitgewer en medestigter van die uitgewery Human & Rousseau, skryf in 2013 in die ''[[Kerkbode]]''<ref>{{af}} [http://kerkbode.co.za/die-geur-van-gouestroop/ ''Die geur van goue stroop''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140327110234/http://kerkbode.co.za/die-geur-van-gouestroop/ |date=27 Maart 2014 }}, ''[[Kerkbode]]'', [[4 September]] [[2013]].</ref> hoe hy sy oupa, ds. Rossouw, se [[Statebybel]] oopgemaak het nadat dit 60 jaar ongelees op sy rak gestaan het. Hy het dit geërf by sy pa, Pierre, wat gebore is op [[22 Februarie]] [[1882]] en 14 jaar oud was toe sy predikant-pa sterf en self op [[22 November]] [[1954]] oorlede is.<ref>{{Cite web |url=http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=852390 |title='n Foto van die grafsteen in &#91;&#91;Maitland&#93;&#93; se begraafplaas van Pierre en Elise Rousseau. |access-date= 5 Julie 2014 |archive-date=11 Oktober 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151011170932/http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=852390 |url-status=dead }}</ref> Rousseau skryf nie hoeveel kinders ds. Rossouw gehad het nie (ander bronne gee dit aan as agt), maar wel dat hy die familienaam verander het deur sy kinders “Rousseau” te doop. "Oupa was dikwels met die Bybel of met ’n preek in sy werkkamer doenig, en Ouma met haar talryke kroos." Pierre het sy pa se Werkbybel geërf. In 1901 het die 19-jarige seun by genl. Kritzinger se invallende kommando’s aangesluit en is hy ernstig gewond. Hy is later as [[Kaapse Rebelle|Kaapse rebel]] ter dood veroordeel, maar begenadig. Enkele jare ná die [[Tweede Vryheidsoorlog|Driejarige Oorlog]] is hy getroud met die 20-jarige Elise Gerdener, Leon Rousseau se ma. Dié Elisabeth Luise Rousseau was die suster van prof. [[G.B.A. Gerdener]]<ref>[http://www.geni.com/people/Johann-Gerdener/6000000029406290757 Besonderhede oor Johann Gerdener op Geni.com]. URL besoek op 17 November 2014</ref> en tante van die kleurryke politikus [[Theo Gerdener]]. Pierre Rousseau was later skoolhoof op Worcester. Die Rossouw-egpaar het agt kinders gehad:<ref>{{en}} [http://houliston.lisaandroger.com/getperson.php?personID=I1348&tree=Rossouw Genealogiese besonderhede oor P.D. Rossouw].</ref> * Sophia Agnes Johanna Rousseau (getroude van Knobel),<ref>[http://www.geni.com/people/Johannes-Rousseau/6000000020269308142 Besonderhede van Johannes Zacharias Human Rousseau]</ref> 23 Februarie 1870 – 7 November 1916 * Gideon Jacobus Rousseau, 5 Februarie 1875 – 30 Oktober 1918 * Johannes Zacharias Human Rousseau, gebore 15 Junie 1878 * Catharina Maryna Elizabeth Rousseau (getroude van Van der Merwe),<ref>[http://www.geni.com/people/Johannes-Rousseau/6000000020269308142 Besonderhede van Johannes Zacharias Human Rousseau]</ref> 16 Oktober 1879 – 27 Junie 1964 * Pierre Daniël Rousseau, 22 Februarie 1882 – 20 November 1954 * Andrew Murray Rousseau, 21 Julie 1884 – 20 November 1941<ref>{{Cite web |url=http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=1074017 |title='n Foto van sy graf in die begraafplaas op Wolmaransstad |access-date= 5 Julie 2014 |archive-date=12 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150912050110/http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=1074017 |url-status=dead }}</ref> * Maria Luise Rousseau (getroude van Michau),<ref>[http://www.geni.com/people/Johannes-Rousseau/6000000020269308142 Besonderhede van Johannes Zacharias Human Rousseau].</ref> gebore 1 Maart 1890–1915 * Johan Heinrich Bruchhauser Rousseau, 25 Maart 1894 – 10 Oktober 1900<ref>{{Cite web |url=http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=582676 |title='n Foto van sy graf in die Onderpapegaai-begraafplaas op Stellenbosch |access-date= 5 Julie 2014 |archive-date=11 Oktober 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151011170921/http://www.eggsa.org/library/main.php?g2_itemId=582676 |url-status=dead }}</ref> == Verwysings == {{Verwysings|2}} == Bronne == * {{af}} [[J.A. Heese|Heese, dr. J.A.]] 1966. ''Die kerk in die wolke. Eeufees-gedenkboek Uniondale, 1866–1966''. Uniondale: NG Kerkraad. * {{af}} [[John Kannemeyer|Kannemeyer, J.C.]]. 2005. ''Die Afrikaanse literatuur 1652–2004''. Kaapstad en Pretoria: Human & Rousseau. * {{af}} Kotzé, D.A. 1951. ''Die Gemeente Fraserburg. 'n Eeufees-gedenkboek (1851–1951)''. Fraserburg: NG Kerkraad. * {{af}} [[D.W. Krüger|Krüger, prof. D.W.]] en Beyers, C.J. (hoofred.). 1977. ''[[Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek]]'' Deel III. Kaapstad: Tafelberg-Uitgewers. * {{af}} [[P.J. Nienaber]] en [[G.S. Nienaber]]. 1941. ''Geskiedenis van die Afrikaanse letterkunde''. Pretoria: J.L. van Schaik, Bepk. * {{af}} Nienaber, P.J. 1949. ''Hier Is Ons Skrywers! Biografiese Sketse van Afrikaanse Skrywers''. Johannesburg: Afrikaanse Pers-Boekhandel. * {{af}} [[J.A.S. Oberholster|Oberholster, ds. J.A.S.]] 1945. ''Eeufees-Gedenkboek Franschhoek. 'n Oorsig van die Geskiedenis van die Gemeente, 1845–1945''. Franschhoek: NG Kerkraad. * {{af}} [[Phil Olivier|Olivier, ds. P.L.]]. 1952. ''[[Ons gemeentelike feesalbum]]''. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers. == Eksterne skakels == * [http://books.google.co.za/books/about/Evangeli_in_di_volkstaal.html?id=EFvbYgEACAAJ&redir_esc=y Besonderhede oor die heruitgawe in 1943 van ds. Rossouw se Afrikaanse preke, "Evangeli in di volkstaal".] {{Voorbladster}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Rossouw, P.D.}} [[Kategorie:Predikante van die Nederduitse Gereformeerde Kerk]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse predikante]] [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Karoo]] [[Kategorie:Geboortes in 1845]] [[Kategorie:Sterftes in 1896]] ide1myjdkw1z0u2yxqofm0ssmv9m4ky 0 95336 2911664 2871069 2026-06-15T19:48:11Z Jcb 223 2911664 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Piet Schoeman | bynaam = | beeld = PJ Schoeman.jpg | beeldbeskrywing = | onderskrif = | geboortenaam = Pieter Johannes Schoeman | geboortedatum = [[20 September]] [[1903]] | geboorteplek = [[Utrecht]] | sterfdatum = [[5 Julie]] [[1988]] | sterfteplek = [[Stellenbosch]] | ouers = | titel = | nasionaliteit = [[Suid-Afrika]] | beroep = Skrywer | ander = | bekend = Boeke | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = | party = | religie = | huweliksmaat = Ester Hofmeyr | kinders = 2 dogters | webblad = | handtekening = }} '''Pieter Johannes (Piet) Schoeman''' (1903–1988) was 'n [[Afrikaans]]e [[skrywer]] van hoofsaaklik natuurverhale (vir beide volwassenes en kinders). Hy is gebore in [[Utrecht]] en beleef sy grootwordjare in [[Natal]].<ref name=":0">Stellenbosch Writers: http://www.stellenboschwriters.com/schoemanp.html</ref> == Lewe en werk == === Vroeë lewe en herkoms === Pieter Johannes Schoeman is op [[20 September]] [[1903]] in ’n nagmaalwa op [[Utrecht, KwaZulu-Natal|Utrecht]] in Natal gebore. Hy is die derde jongste en een van nege seuns uit ’n gesin van dertien kinders van Stefanus Schoeman en Helena Classina Smuts. Sy oupa is generaal Stefanus Schoeman, wat ’n tyd lank waarnemende president van die [[Zuid-Afrikaansche Republiek]] ([[Transvaal]]) was en hy was getroud met die weduwee van die Voortrekkerleier [[Andries Hendrik Potgieter]]. Sy vader ry as jong man transport tussen [[Johannesburg]], [[Barberton]], [[Kimberley]] en [[Durban]] en sluit dan by die staatsdiens aan. Hy word deur president [[Paul Kruger|Kruger]] as vrederegter in [[Swaziland]] aangestel, waarna hy Kommandant van Polisie vir Suidoos-Transvaal op [[Amersfoort, Mpumalanga|Amersfoort]] word. Gedurende die [[Anglo-Boereoorlog]] word sy vader en sy oudste broer, Fanie, gevange geneem en as bannelinge na die eiland [[Bermuda]] gestuur. Na die oorlog begin sy vader boer, maar is nooit werklik suksesvol in hierdie beroep nie. Die klein Pieter word groot in die veld op die familieplaas St. Helena naby Utrecht aan die voet van die [[Drakensberge|Drakensberg]] en gaan aanvanklik aan ’n plaasskooltjie op die familieplaas skool. Die gesin besit ook ’n bees- en jagplaas naby [[Nongoma|Nongomo]] in die [[Zoeloeland]]se bosveld, waarheen hulle gereeld in die winter gaan. Reeds as jong kind leer Pieter om Zoeloe vlot te praat. Sy vader verkoop die familieplaas wanneer hy dertien jaar oud is en om verder te kan leer gaan bly hy op [[Belfast]] by sy tante Ella (kleindogter van Andries Hendrik Potgieter) en haar man, dominee Jan Stoffberg. Hulle neem hom aan as eie kind, verander sy doopname van Pieter Lafras Uys na Pieter Johannes om sy tante se pa te vernoem en laat hom verder leer. Hy begin dus eers op veertienjarige ouderdom die skool op ’n gereelde grondslag besoek. Hy slaag standerd vyf in Belfast en wanneer dominee Stoffberg na Langlaagte beroep word, slaag hy standerd ses aan die Milnerpark Afrikaanse Laerskool. Hierna gaan hy na die Hoërskool Helpmekaar in Johannesburg, waar hy in [[1925]] matrikuleer. Hy druip Latyn aanvanklik en slaag dit eers met die hereksamen. Reeds in hierdie tyd kom sy skrywerstalent na vore wanneer hy ’n Engelse opstelkompetisie wen met ’n inskrywing oor ''The Inundation of the Nile''. Ná matriek gaan help hy weens gebrek aan geld om verder te studeer vir etlike jare sy broer Martiens op sy plaas naby Wakkerstroom. Die [[NG gemeente Wakkerstroom|NG gemeente van Wakkerstroom]], waar [[G.B.A. Gerdener]] destyds predikant was, borg dan gedeeltelik sy verdere studie op voorwaarde dat hy predikant word en hy leen die res wat benodig is by sy familie. === Verdere studie en loopbaan as Akademikus === In [[1928]] is hy na die [[Universiteit Stellenbosch|Universiteit van Stellenbosch]]<ref>Esaach: http://www.esaach.org.za/index.php?title=Schoeman,_Pieter_Johannes{{Dooie skakel|date=Januarie 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> waar hy in [[1930]] die B.A.-graad met lof behaal met Volkekunde en Bantoetale as hoofvakke en Afrikaans tot op tweedejaarsvlak. Hierna behaal hy die M.A.-graad in [[1931]] met lof. Aan die einde van sy M.A.-jaar besluit hy om nie langer predikant te word nie en moet al die geld wat aan hom bewillig is, terugbetaal. Sy uitstekende resultate besorg hom egter die Ebden-stipendium vir drie jaar, waarmee hy sy doktorsgraad sou kon voltooi. In [[1933]] behaal hy dan sy D.Phil.-graad met ’n proefskrif oor ''Grepe uit die lewe van die Swazies en ’n verhandeling oor die ‘sakrale kompleks’ in hulle kultuur''. In hierdie tyd trou hy met Elizabeth Johanna Maria (Betsie) Bosman van Mooirivier. Hy bring feitlik al sy vrye tyd in die veld deur en onderneem onder andere in [[1932]] ’n staptoer van 2500 myl deur die binneland van Afrika. Die doel van hierdie staptoer was om stof in te samel vir sy akademiese verhandeling en om persoonlik met die stamme kennis te maak. Op hierdie toer doen hy in [[Tanzanië]] swartwaterkoors op en is vir nege dae bewusteloos. Wanneer hy herstel keer hy per boot vanaf [[Dar-es-Salaam]] terug huis toe. Hierna studeer hy vir ’n jaar verder in [[Londen]]<ref name=":0" /> onder die beroemde etnoloog professor Bronislav Malinowski. In Londen motiveer sy verlange na die veld hom om sy eerste jeugverhaal, ''Drie jong jagters'', te skryf. By sy terugkeer na Suid-Afrika is dit midde-in die depressietyd en hy kan aanvanklik nie werk kry nie, wat hom noop om by sy vrou se ouers op die plaas in te woon terwyl hy skryf aan sy boeke ''Die jagterprins'' en ''Mboza die Swazi''. In [[1935]] kry hy ’n pos as joernalis by ''[[Die Vaderland]]'' in [[Pretoria]], ’n koerant waar sy neef, [[Gustav Preller]], die redakteur is. In hierdie tyd deel hy en sy vrou ’n huis met [[Sangiro]] en [[Coert Steynberg]]. Hierna word hy in [[1936]] senior lektor en in [[1938]] professor en hoogleraar in Volkekunde aan die Universiteit van Stellenbosch. Hierdie aanstelling bied hom die geleentheid om sy navorsing oor die inboorlingstamme voort te sit, onder meer gepubliseer as ''Die Swazies se jaarlikse'' ''seremonie van die eerste vrugte'' ([[1937]]) en ''Gevalle van onwettige bevrugting by die Zoeloe'' ([[1940]]). Hy sluit rondom die [[Tweede Wêreldoorlog]] aan by die [[Ossewabrandwag]] as bevelvoerder van die Berghaankommando, waar hy sy kennis van die veld tydens bergtogte en veldoefeninge aan die kommandolede oordra.<ref name="schoe">Schoeman, P.J. ''Geliefde ou Afrika-vriende 2.'' Perskor-Uitgewery Johannesburg Eerste uitgawe 1976</ref> === Voltydse skrywer en politikus === In [[1947]] bedank hy sy betrekking as professor aan die Universiteit van Stellenbosch om hom uitsluitlik aan skeppende werk te wy en hy gaan woon op [[Stilbaai]]. Hy word oorgehaal om kort nadat die [[Nasionale Party]] in [[1948]] aan bewind gekom het, as naturelleverteenwoordiger kandidaat van die Nasionale Party aan ’n verkiesing deel te neem. Sy visie was om aan die swart mense dieselfde respek te gun wat die witmense vir hulself opgeëis het. Sy boodskap van toenadering en samewerking is egter nie suksesvol nie en hy ly ’n groot nederlaag. Hierna begewe hy hom nie weer in die politiek nie.<ref name="schoe" /> In die jare [[1950]] tot [[1955]] word hy as hoofwildkurator in [[Suidwes-Afrika]] aangestel en volg vir Sangiro op in hierdie posisie. Terselfdertyd word hy aangestel as Voorsitter van die Boesman-Kommissie en in hierdie hoedanigheid onderneem hy ’n sensus van Suidwes se San en probeer vasstel wat gedoen kan word om hierdie volk van uitwissing te red. Aan die Kus van die Dood in [[Suidwes-Afrika]] se [[Namibwoestyn|Namib-woestyn]] doen hy waarnemings in verband met die verkryging van varswater in die tye van oorlog. Wanneer die vader van sy tweede vrou, dr. Esther Gertruida Wilhelmina Hofmeyr, in 1955 te sterwe kom, verhuis hulle weer terug na Stellenbosch om naby haar moeder te wees. Hier skryf Schoeman weer voltyds. In [[1972]] is hy betrokke in ’n ernstige motorongeluk, waarna hy vir elf dae in ’n koma is. Schoeman en Esther Hofmeyr het twee dogters, naamlik Estie en Elise. Hy is op [[5 Julie]] [[1988]] in [[Stellenbosch]] aan hartversaking oorlede.<ref>Anoniem. P.J. Schoeman op Stellenbosch oorlede. Die Burger, 6 Julie 1988</ref><ref>Fensham, Charles. P.J. Schoeman oorlede. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 27 no. 1, Februarie 1989</ref> == Skryfwerk == === Prosa === Hy maak sy debuut as prosaskrywer met artikels en kortverhale wat sedert 1931 in ''[[Huisgenoot|Die Huisgenoot]]'' gepubliseer word. Sy werke behandel grootliks die veld, natuur en diere, asook die inheemse stamme soos die [[Boesman|San]], die [[Swazi's|Swazi’s]] en Nguni’s. Sy eerste werk is ''Die swerwerjagter'', waarin die sketse wat hy aanvanklik vir ’n reeks in ''Die Huisgenoot'' geskryf het, saamgebundel word. Hierin beskryf hy sonder sentimentaliteit die dierelewe en sy ervarings in die veld, asook sy waarnemings oor die gedrag en kultuur van die [[inheemse volke]].<ref>Anoniem. Nuwe Brandwag, Deel 5 no. 4, November 1933</ref> Die verhale van ''Strepies, die sebratjie'' en ''Tiere, leeus en buffels'' uit hierdie boek word deur [[G.S. Nienaber]] en [[P.J. Nienaber]] opgeneem in die versamelbundel ''Die Afrikaanse dierverhaal''. Ook sy tweede boek, ''Die jagterprins en ander verhale'', is sketse wat voorheen eers in ''Die Huisgenoot'' gepubliseer is. Dit is ’n weergawe van sy eie en inboorlinge se jagavonture in Swaziland en Oos-Afrika. Die keurkommissie vir die [[Hertzogprys]] vir 1936 voel dat ''Die swerwerjagter'' en ''Die jagterprins'' eervolle vermelding verdien. ''Op die groot spore'' bestaan uit twee verhale. In die titelverhaal bly die skrywer in [[Zoeloeland]] op die spore van die grootwild, maar skiet slegs in lewensgevaar of om iets vir die pot vir sy spoorsnyers in die hande te kry. Deurentyd vind hy meer uit oor die Zoeloetradisies wat met voortdurende verwestering aan die uitsterf is. Hy wen die vertroue van die koning deur ’n leeu te skiet en word bevoorreg om saam met die koning se beroepsjagters op ’n jagtog te gaan om geheime medisynsoorte bymekaar te maak. Die toordokter vertrou egter nie die witman nie en probeer om hom te vermoor. Dit lei tot spannende insidente, terwyl jagtogte afgewissel word deur interessante gesprekke rondom die kampvuur, waar hy inligting verkry oor stamgebruike en tradisies. Die fragment ''Slaags met die buffels'' uit hierdie verhaal word opgeneem in die versamelbundel ''Die Afrikaanse dierverhaal''. Die tweede verhaal in die bundel is ''Nobiyane, die ou Zoeloefilosoof'', wat later apart gepubliseer word as ''Nobiyane, die Zoeloeminnaar''. Hierdie filosoof besin oor sy volk se geskiedenis en hulle voorvaderlike sedes wat besig is om te verdwyn, terwyl hy ook sy beleë wysheid met die leser deel. Outobiografies is ''Uit die dagboek van ’n wildbewaarder'', wat die leser saam met hom en sy spoorsnyer, die Heikum-San Langman, die wildernis van die [[Nasionale Etoshawildtuin|Etosha Nasionale Park]] in Namibië inneem. Die stryd om hierdie wildtuin te bewaar en te verbeter vorm die agtergrond van die boek. Die veld en sy inwoners word bekend gestel en die boek gee ’n magdom inligting weer op ’n rustige verteltrant wat beide vermaak en inlig. In die dagboek laat die skrywer ook baie van sy innerlike bepeinsings en lewenswysheid deurskemer.<ref>Buys, Junita. Kakkerlak, Uitgawe 3, 2005</ref><ref>De Kock, Helene. Beeld, 14 November 2005</ref> ''Van jagter tot wildliefhebber'' besin outobiografies oor lewensherinneringe en die al dieper besef dat die wilde diere beskerm moet word en nie uitgeroei moet word nie, want hulle is lewend onmisbaar vir die diversiteit van die wêreld en die mens kan hulle nie namaak as hulle sou uitsterf nie.<ref>Barnard, Chris. Beeld, 17 Februarie 2003</ref> Semi-outobiografies is ''Op ver paaie''. Hierdie boek speel af op die noordgrens van die Kaokoveld in Suidwes-Afrika, waar die skrywer op soek is na ’n wilde perd wat die leier is van ’n trop sebras. Die soektog ontwikkel tot ’n onverwagte verkenning van die gees. Dit is ’n boeiende verhaal van die swerflus en heimwee na die onbereikbare van die veldmens. Hierdie stemming oorheers, maar die boek is vol onderhoudende interaksie met wilde diere en ’n inheemse stam, sodat die boek ’n interessante mengsel word van werklikheid, fantasie en stemming. Die wyse veldfilosoof Kalimo maak in hierdie boek sy eerste verskyning in Schoeman se werk en maak die Westerse skrywer se oë oop vir die eenheid van die omgewing en mens. Die skrywer ontmoet ook vir Tjimaka, die vrou met die heimwee in haar oë, en besin oor die stadsmens se verlies aan eenvoud. Die bindende element is ’n liefdesverhaal en die romantiek en heimwee wat dit meebring, veral in die eensaamheid van die veld.<ref>Smith, Charles. Beeld, 17 November 2014</ref><ref>Van Zyl, Wium. Rapport, 5 April 2015</ref> ''Terug op ver paaie'' neem hierdie motiewe verder en is ’n vervolg op ''Op ver paaie''. Die skrywer en sy vriend, die veldfilosoof Kalimbo, is weer op die ver paaie, waar hulle die geheime van die veld en die diere wil oordra aan die jonger geslag, aan Dawid en Miemsie en hulle seuntjie Dawie. ''Jagters van die woestynland'' word in Engels vertaal as ''Hunters of the desert''. Hierdie boek speel af in die byna waterlose woestynstreke in die verre en minder bekende dele van Suidwes-Afrika, waar die skrywer kennis maak met die San, die geheimsinnige jagters van die woestynland. Hy beskryf die herkoms van hierdie swerwersvolk en lê die misterie en romantiek van hul bestaan bloot in hulle verhale en rituele, soos die drifbelaaide dans van die gemsbok om die grasvure. ''Waar ver winde waai'' speel af by Kowares, net suid van die [[Kunene]] in ’n afgeleë deel van Suidwes-Afrika. Johan en sy [[Zoeloe]] spoorsnyer Kalimbo ontmoet ’n Amerikaanse toergeselskap wat gekom het om die diere te verfilm en boeke oor die natuurlewe te skryf. Johan en Kalimbo se vertellings skets dan hierdie wêreld, die diere en hulle gewoontes aan die geselskap. Verweef in hierdie agtergrond is ook die liefdestryd van ’n buitelandse meisie en die ander menslike verhoudings tussen die karakters.<ref>Buys, Junita. Kakkerlak, Uitgawe 3, 2005</ref><ref>Gouws, Andries. Beeld, 17 September 2007</ref> Verskeie van sy werke behandel primêr die inheemse volke van Suider-Afrika en hulle geskiedenis, volksverhale en kultuur. Hierdie werke het besondere kultuurhistoriese waarde. Dit sluit in boeke soos ''Swerwersprokies'', wat Sansprokies en volksverhale vertel wat twee Santolke, van die Kung en Heikum-stamme, in die vroeë vyftigerjare aan die skrywer vertel het.<ref>Brink, André P. Rapport, 22 April 1984</ref> In die soortgelyke ''Trados, die swerwer-Boesman'' word ’n wyse ou man aan die woord gestel om aan ’n blanke verteller die mites en gebruike van sy volk te verduidelik. Aangrypend is die verhaal van die drie liefdes in Trados se lewe. ''Pampata, die beminde van koning Tsjaka'' (in Engels vertaal as ''Phampatha, the beloved of king Shaka'') vertel die geskiedenis van [[Shaka|Tsjaka]] soos gesien uit die gesigspunt van Pampata. Die verhaal dek Tsjaka se lewensloop van sy kleintyd af, toe hy teen veel groter seuns moes leer veg en reeds toe sy buitengewone vaardighede bewys. Tsjaka die jong krygsman ontwikkel sy eie vegtegniek en word ’n verskrikking vir die ander stamme, waarna hy ook die magtige koning Zwide oorwin en die Zoeloe-nasie onder hom verenig. Hy ontsien geen wreedheid om sy dissipline af te dwing nie, maar is terselfdertyd ’n tere minnaar vir Pampata. Soomloos in die verhaal ingevleg is boeiende inligting oor die gebruike en oeroue wyshede van die Zoeloes. In ''Mboza, die Swazi en ander verhale'' gaan die titelverhaal oor ’n jong swart man wat deur die invloed van die leringe van blanke skole van die voorvaderlike paaie afwyk en so van sy stam afvallig word. Die botsing tussen die voorvaderlike tradisies en die blanke beskawing word hier mooi uitgebeeld, met die konflik wat in lewendige dialoog weergegee word. ''Rook op die horison'' is ’n beskrywing van die negatiewe impak wat die stadslewe het op die stamlewe van die Swazi’s. ''Jabula die Zoeloe'' het ’n soortgelyke tema en hierdie boek word ook in Kwanyama vertaal. Hierdie roman het verskeie fasette. Dit belig ’n vader se soektog na sy seuns in die groot stad Johannesburg en dit vertel van ’n eensame kind se ontdekking van dié dinge wat haar mense aan mekaar verweef maar wat in die stad verlore gaan. Bowenal is dit ’n liefdesverhaal tussen man en vrou, ’n Zoeloe vir sy beeste en tussen ouer en kind. ''Vulindaba'' (wat beteken om ’n saak oop te maak of iets aan die lig te bring) is die verhale van ’n Zoeloe storieverteller wat oor sy volk se verlede praat en uit hulle verhaalskat aan ’n luisterende ek vertel. Die verhale begin toe Vulindaba nog ’n jong veewagter was en hy en sy maats beeste opgepas het. Hy vertel ook van die keer toe hy as pakdraer saam met koning Mpande se spogregiment uitgegaan het om die vier gevaarlikste diere dood te maak vir medisyne vir die koning. ''Spore wat nie toewaai nie'' is laat in die skrywer se lewe geskryf as hulde aan sy vader en vertel van hoe hy as seun van nege jaar oud sy ouers vir die eerste keer op ’n tog na die Bosveld vergesel. Hier word hy touwys gemaak in die geheimenisse van die veld en diere, hoor sy eerste kampvuurstorie en skiet sy eerste dier. Die wysheid wat hy opdoen sluit ook die Zoeloe-wysheid in en hy leer deur die ouer Zoeloes se voorbeeld en deur hulle vertellinge.<ref>Botha, J. Die Transvaler, 1 Desember 1979</ref> ''Geliefde ou Afrika-vriende'' word aanvanklik as praatjies oor die radio uitgesaai, waarna dit weens die gewildheid daarvan ook in twee dele in boekvorm saamgebundel word. Dit is interessante vertellings oor die diere en voëls van die veld. Die styl is soos dié van ’n toergids wat die leser rondneem en die interessanthede uitwys waardeur inligting direk oorgedra word, aangevul met verhale en filosofiese en selfs religieuse besinning.<ref>Spangenberg, D.F. Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 14 no. 2, Mei 1976</ref> ''Die kleinvolk van Afrika'' is ’n boeiende beskrywing van die kleiner vorms van natuurlewe en gee in die besonder aandag aan miere, visse en voëls, insluitende die visarend, witkruisarend, berghaan en sekretarisvoël. ==== Versamelbundels ==== Van sy kortverhale word in verskeie versamelbundels opgeneem, waaronder ''’n Boesman se liefdesverhaal'' in ''Dekade:'' ''Resente Afrikaanse kortverhale'' onder redaksie van [[F.V. Lategan]], ''Strepies – die Sebratjie'' (’n fragment uit ''Die swerwerjagter'') in F.V. Lategan se ''Kernbeeld van die Afrikaanse kortverhaal'' en ''Krokodiljag'' (’n fragment uit ''Rook op die horison'') in ''Mooi loop'' onder redaksie van [[G.H. Franz]]. Ander versamelbundels waarin sy korter werk verskyn sluit in ''Steekbaard'' van [[Abraham H. de Vries]], ''Die groot oerwoudboek'' van [[Leon Rousseau]] en ''Voorsmaak'' van F.V. Lategan, laasgenoemde ’n versamelbundel uit die werke van [[Scheepersprys vir Jeugliteratuur|Scheepersprys]]-wenners. Hy publiseer ook kortverhale en sprokies uit die mitologie van die swart volkere in letterkundige tydskrifte soos ''Standpunte''. === Jeugwerke === ==== Fanie-reeks ==== Vir die jeug skryf hy verskeie verhale. Die ''Fanie''-reeks bestaan uit drie titels (''Fanie se veldskooldae'', ''Fanie word grootwildjagter'' en ''Fanie se vuurdoop'') wat afspeel in die jare net voor en tydens die Anglo-Boereoorlog. Hierin word in die opeenvolgende boeke Fanie en sy liefde vir ’n Afrikaanse boerenooi (Soekie) en Engelse meisie (Jekkie, dogter van ’n Engelse majoor) beskryf, die boerelewe waaraan hy gewoond is, sy grootwordproses en die aanloop en verloop van die Anglo-Boereoorlog. Fanie se wisselwerking met swart mense gee besonder baie inligting weer van hierdie mense se kultuur, met die Afrikaans wat mooi verryk word deur die Zoeloe-idioom. Hierdie boeke word ook in Ndonga vertaal. ''Fanie se veldskooldae'' verskyn oorspronklik in ''Die Ruiter'' as vervolgverhaal. Fanie word groot aan die oewers van die Swart-Umfoloos, waar hy sy inwyding ontvang van Gryskop Hlabisa, die Zoeloe filosoof. By hom leer Fanie die veld se geheime en kan hy ook praat oor sy geheime, soos sy gevoelens vir Jekkie. Fanie is hier nog die onskuldige jong seun, gevul met liefde jeens sy medemens, die diere van die veld en die natuur.<ref>Van Pletzen, A.J.J. Die Transvaler, 10 Augustus 1981</ref> In ''Fanie word grootwildjagter'' stuur sy pa hom op ’n jagtog na die ongerepte bosse van Noord-KwaZulu. Met behulp van Hlabisa kan hy sy eerste leeu skiet en sodoende sy vrees oorwin, waarna nog leeus, buffels en seekoeie volg. Hier is Fanie reeds ouer en besig om volwasse te word, met steeds geen klaarheid oor wie van Soekie of Jekkie hy verkies nie. ''Fanie se vuurdoop'' vertel van sy deelname aan die Anglo-Boereoorlog. Hy maak sy vuurdoop teen die fluitende koeëls, maar moet ook op ’n ander manier ’n vuurdoop deurstaan wanneer hy eindelik moet kies tussen Soekie en Jekkie, met die oorlog wat eindelik die keuse vergemaklik. ==== Nie-reeks jeugverhale ==== ''Drie jong jagters'' handel oor ’n verbygegane tyd waarin drie broers hulle in die veldlewe verlustig en met mekaar kompeteer om te sien wie eintlik die beste jagter is. Die aksie speel af tydens ’n jagtog in die Bosveld. ''Uitspring kêrels'' speel ook in die laat negentiende eeu af en gee ’n beskrywing van die pionierbestaan van hierdie tyd en hoe seuns van jongs af moes hand bysit by die boerdery. Oom Fanie en sy nege seuns bly op ’n Bosveldplaas waar dit nog wemel van grootwild en waar die seuns moet leer om te boer en hoe om ’n geweer te hanteer. Oom Fanie besef dat die plaas te klein is vir almal en die ouer seuns moet dan uitspring en elkeen ’n eie plasie aanlê. Dit is ’n hartseer dag vir die moeder, maar Hendrik en Eddie, Martiens en Piet is mans genoeg vir die uitdaging. ''Inspring kêrels'' is ’n vervolg op ''Uitspring kêrels''. Martiens en Piet bly nou op hulle eie plaas in die Bosveld en hulle moet mooi kophou om al die uitdagings van die grootmenswêreld te bowe te kom. Oom Lafras, die afgetrede polisiesersant, maak hulle oë egter oop vir die wonders in die natuur, van die klein goggatjies tot die groot leeumannetjie wat hulle saans vanuit die koppie met sy brul begroet. ''Jabulies, my eerste hond'' verwerk gedeeltes van ''Kampvure wat nie uitbrand nie'' en vertel van die skrywer se eerste hond en die wedervaringe wat hulle saam het. Jabulies beteken “hy wat bly maak”. Saam word hulle groot, terwyl die jong Pieter lewenslesse leer en sy eerste liefde ervaar. Hulle paaie saam loop ver draaie, ook op die berg waar Gedoriewaar, die skelmste bobbejaanmannetjie in die kontrei, die septer swaai.<ref>Walters, A. Die Transvaler, 19 Oktober 1981</ref> In [[1982]] ontvang ''Jabulies, my eerste hond'' die Perskor Jeugprys.<ref>Kruger, Joan. Uit ’n ossewa kom Perskor se pryswenner. Die Transvaler, 11 Junie 1982</ref> Hierdie boek word ook in [[Herero]] vertaal. ==== Jagboeke ==== Jagters en jagavonture is die tema van verskeie boeke, waaronder ''Jetwa – die buffelbul''. Jetwa is ’n uitgestote buffelbul met skewe voorpoot wat alleen loop en nie oorlog in sy hart het nie. Hy het egter groot horings en Carel Pretorius se skatryk peetpa beloof hom ’n duisend rand vir sulke buffelhorings. Met soveel geld kan hy sy droom van ’n universiteitsopleiding verwesenlik. By die Zoeloelandse wildtuin se wildbewaarder kry hy die reg om die buffel te skiet op voorwaarde dat hy eers ’n foto van die dier neem. Hier ontmoet hy ook vir Jeannie, die wildbewaarder se dogter. Na vele avonture lei Dalindaba, sy Zoeloe-gids, hom na Jetwa, waar hy die foto moet neem en besluit of hy die dier gaan skiet.<ref>Steynberg, Babsie. Die Transvaler, 16 November 1981</ref> ''Jagters op die groot spore'' is ’n keur uit sy werk deur J.H. van Dyk wat gemik is op die voorskryfmark vir die hoërskool. Die taal is hierin vereenvoudig en die boek bevat ook ’n register wat potensieel moeilike of onbekende woorde verduidelik. ''Kampvure wat nie uitbrand nie'' is herinneringe uit sy eie jeug, veral van ’n jagtog wat hy as vyftienjarige kind per ossewa saam met sy ouers meegemaak het. Dit is op hierdie jagtog wat hy met nuwe oë na die natuur begin kyk, met sy pa wat hom wys op die wonders van die natuur en hoe interessant en geestesverrykend kennis daarvan kan wees. Dit is ook die eerste keer wat hy met leeus te doene kry en bowenal was daar Martie, die vyftienjarige dogter wat vir die eerste keer liefde in sy hart laat ontwaak. === Boeke vir jonger kinders === ==== Reeksverhale ==== Ook vir jonger kinders lewer hy werk, wat insluit die drie boeke in die ''Dronkie''-reeks. In al drie hierdie verhale tree ’n katjie as medium op om jong kinders op te voed aangaande aspekte van die natuur. Die inspirasie vir die katkarakter kry Schoeman toe sy eie kat deur ’n motor raakgery word en daarna permanent skeef loop, amper asof hy dronk is. ''Katteland'' stel Dronkie, ouma Tessa en oupa Boesman aan die leser bekend. Ouma Tessa besluit dat te veel katte deur honde gevang word en dat hulle ’n Katteland moet soek. Die verkenners kry ’n wonderlike land, met ’n meer van melk omring deur berge. Die katte trek daarheen en onderweg beleef hulle baie avonture en moeilikhede, terwyl die katte se katterigheid ook na vore kom. ''Dronkie by die kabouters en feetjies'' vertel van die lekker lewe in Katteland, waar Dronkie wonder of sy met haar skewe rug ook kleintjies sal kan kry. Ouma Tessa stuur haar na die kabouters en feetjies om vir hulle te vra. By hulle leer Dronkie waar die melk vir Katteland se melkmeer vandaan kom en baie ander dinge waaroor sy altyd gewonder het. ''Dronkie maak kinders groot'' vertel hoe Dronkie se hartewens vervul is, sodat sy ook kleintjies kon kry. Nou maak sy die vierstuks groot. By ander diere vra sy stories wat sy vir haar kinders kan vertel, terwyl sy ook sommer baie ander dinge by hierdie diere uitvind. ==== Nie-reeks verhale vir jonger kinders ==== ''Sonogies die Swazi-prinsessie'' is ’n tradisionele sprokie. Dit speel af in die tyd toe die veldkinders nog met die diere kon praat, want toe is Sonogies gebore. Die enigste maatjie wat sy in die stat gehad het, was haar boetie Mazwi. Toe Mazwi moet weggaan om ’n soldaat te word, was Sonogies baie hartseer. Saam met Mazwi het sy geleer om ’n pyl en boog net so goed soos ’n seun te hanteer en sy was baie dapper. Toe besluit Sonogies om ook ’n soldaat te word. Sy moes egter leer dat dit die werk vir ’n man is. ''Jovindaba se drie meisies'' is ’n jeugverhaal met die Zoeloekultuur as agtergrond, met tipiese beeldspraak uit hierdie milieu. Jovindaba is ’n jong Zoeloe en dit is sy emosionele en fisieke rypwording wat behandel word, met sy wyse toordoktervader as sy begeleier. ==== Afrika-fantasieë ==== Verder verrig Schoeman baanbrekerswerk met die skryf van Afrika-fantasieë. ''Op die klein spoortjies'' is ’n goeie voorbeeld van sy werk in hierdie verband, waar die leser karakters soos die goeie Doemdoempie en die bose Gagaboemboem as San-karakters ontmoet. Sakkibiaan is ’n agtjarige seuntjie wat tydens sy ouers se trek deur die Kalaharidorsland verlore raak. Hy word aangeneem deur ’n jong San en sy interessante groepie vriende. Saam het hulle baie avonture, met werklikheid en fantasie wat vernuftig vermeng word. Die wyfiejakkals Peppitan se towermelk laat Sakkibiaan die taal van die San en die diere verstaan; hy maak kennis met Tjierlabaai, die wyse oupa van die boomsprinkane en Liewenatan, die mannetjiesjakkals wat eers aan die vyand se kamp behoort het. Gagaboemboem is ’n swarthart-San en verteenwoordig die Bose saam met sy Doemdemaais en wolwe en hy wil vir Sakkibiaan doodmaak. ''Waar motors nie kan kom nie'' is ’n vervolg hiervan en met ’n tweede uitgawe van ''Op die klein spoortjies'' word hierdie twee boeke as een verhaal aangebied, terwyl dit later weer herdruk word as ''Sakkibiaan, die Kalahariseuntjie''. In hierdie dele ontmoet die leser ook vir Geeltand, die ryperd-leeu, en Grootvlerk die arend, wat vir Sakkibiaan en sy vriende op verre vlugte neem. Schoeman ontvang die [[Scheepersprys vir Jeugliteratuur]] by twee geleenthede. In [[1956]] ontvang hy die heel eerste toekenning van hierdie prys vir ''Drie jong jagters'', ''Fanie se veldskooldae'', ''Fanie word grootwildjagter'' en ''Uitspring, kêrels'' en in [[1967]] word die jeugwerke sedert die eerste toekenning bekroon, naamlik ''Inspring, kêrels'', ''Fanie se vuurdoop'', ''Nobiyane die Zoeloeminnaar'', ''Vulindaba'', ''Katjieland'', ''Dronkie by die kabouters en feetjies,'' ''Dronkie maak kinders groot'', ''Kampvure wat nie uitbrand nie'' en ''Jetwa – die buffelbul''. == Eerbewyse == ’n Dokumentêre rolprent met die titel ''P.J. Schoeman: Die swerwer-filosoof'' word in [[1970]] deur die Nasionale Filmraad gemaak tydens ’n ekspedisie in Botswana se Kalahari. == Wetenswaardig == P.J. Schoeman se geboortedatum word deur meeste bronne aangegee as 1904, maar P.B. Malherbe toon oortuigend in sy ongepubliseerde M.A.-verhandeling aan die Universiteit van Pretoria oor ''Die kunstenaarskap van P.J. Schoeman (''[[1976]]) aan dat dit ’n jaar vroeër is. P.B. Malherbe lewer ook ’n kort maar insiggewende oorsig oor Schoeman se lewe en werk in die tydskrif ''Kakkerlak'' van Winter 2005, Uitgawe 3. Laasgenoemde bron dui die skrywer foutief aan as P.J. Malherbe. == Publikasies == Werke uit sy pen sluit in:<ref>Worldcat: http://www.worldcat.org/search?q=au%3ASCHOEMAN%2C+Pieter+Johannes.&qt=hot_author</ref><ref>Digitale bibliotheek voor Nederlandse letteren: http://www.dbnl.org/auteurs/auteur.php?id=scho106</ref><ref>Worldcat: http://www.worldcat.org/identities/lccn-n85-95130/</ref><ref>Springbokboeke: http://www.springbokboeke.co.za/html/pj_schoeman_boeke.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307073516/http://www.springbokboeke.co.za/html/pj_schoeman_boeke.html |date= 7 Maart 2016 }}</ref> {| class="wikitable" !Jaar !Naam van publikasie |- |1933 |''Die swerwerjagter'' |- |1935 |''Die jagterprins en ander jagverhale'' ''Drie jong jagters'' |- |1938 |''Sonogies, die Swazi-prinsessie'' |- |1939 |''Mboza, die Swazi en ander verhale'' |- |1942 |''Op die groot spore'' |- |1944 |''Op die klein spoortjies'' |- |1948 |''Waar motors nie kan kom nie'' ''Fanie se veldskooldae'' |- |1949 |''Op ver paaie'' ''Rook op die horison'' |- |1950 |''Fanie word grootwildjagter'' |- |1951 |''“Uitspring, kêrels!”'' ''Jagters van die woestynland'' |- |1957 |''Waar ver winde waai'' |- |1958 |''Jagters op die groot spore'' |- |1960 |''“Inspring, kêrels!”'' |- |1961 |''Fanie se vuurdoop'' |- |1962 |''Terug op die ver paaie'' |- |1963 |''Trados, die swerwer-Boesman'' ''Nobiyane, die Zoeloeminnaar'' |- |1964 |''Vulindaba'' |- |1965 |''Jetwa – die buffelbul'' ''Katjieland'' ''Dronkie by die kabouters en feetjies'' |- |1966 |''Kampvure wat nie uitbrand nie'' ''Dronkie maak kinders groot'' |- |1967 |''Uit die dagboek van ’n wildbewaarder'' |- |1969 |''Van jagter tot wildliefhebber'' |- |1972 |''Jabula, die Zoeloe'' |- |1975 |''Geliefde ou Afrika-vriende I'' |- |1976 |''Geliefde ou Afrika-vriende II'' |- |1978 |''Pampata, die beminde van koning Tsjaka'' |- |1979 |''Spore wat nie toewaai nie'' |- |1980 |''Jabulies, my eerste hond'' |- |1983 |''Die kleinvolk van Afrika'' ''Jovindaba se drie meisies'' ''Sakkibiaan, die Kalahari-seuntjie'' |- |1984 |''Swerwersprokies'' |- |1994 |''Om die aandvuur'' |} == Bronne == === Boeke === * Antonissen, Rob. ''Die Afrikaanse letterkunde van aanvang tot hede''. Nasou Beperk Derde hersiene uitgawe Tweede druk 1964 * Beukes, Gerhard J. en Lategan, F.V. ''Skrywers en rigtings''. J.L. van Schaik Bpk. Pretoria Eerste uitgawe 1952 * Dekker, G. ''Afrikaanse Literatuurgeskiedenis''. Nasou Beperk Kaapstad Elfde druk 1970 * Grové, A.P. ''Letterkundige sakwoordeboek vir Afrikaans''. Nasou Beperk Vyfde uitgawe Eerste druk 1988 * HAUM. ''Stellenbosse Galery''. HAUM-Uitgewers Kaapstad en Pretoria 1974 * Kannemeyer, J.C. ''Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 1''. Academica, Pretoria en Kaapstad Tweede druk 1984 * Kannemeyer, ''J.C. Die Afrikaanse literatuur 1652–2004''. Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 2005 * Lategan, F.V. ''Kernbeeld van die Afrikaanse kortverhaal.'' Nasionale Boekhandel Bpk. Kaapstad, Bloemfontein en Johannesburg 1961 * Lategan, F.V. ''Dekade: Resente Afrikaanse kortverhale''. Nasionale Boekhandel Bpk. Kaapstad 1965 * Lategan, F.V. ''Voorsmaak.'' J.L. van Schaik Bpk. Pretoria Eerste druk 1972 * Lategan, F.V. ''Skrywers in woord en beeld P.J. Schoeman''. Perskor-Uitgewery Johannesburg Eerste uitgawe 1979 * Lategan, F.V. ''P.J. Schoeman,'' in Nienaber, P.J. et al. ''Perspektief en Profiel''. Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg Derde hersiene uitgawe 1969 * Lindenberg, E. (red.) ''Inleiding tot die Afrikaanse letterkunde''. Academica Pretoria en Kaapstad Vierde uitgawe Eerste druk 1973 * Nasionale Pers Beperk''. Ons skrywers en hul werke: ’n Plate-album''. Nasionale Pers Bpk. Kaapstad 1936 * Nienaber, P.J. ''Die Hertzogprys Vyftig Jaar''. Nasionale Boekhandel Kaapstad Eerste uitgawe 1965 * Nienaber, P.J. ''Hier is ons skrywers!'' Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg Eerste uitgawe 1949 * Nienaber, P.J,; Senekal, J.H en Bothma, T.C. ''Mylpale in die geskiedenis van die Afrikaanse letterkunde''. Afrikaanse Pers-Boekhandel Tweede hersiene uitgawe 1963 * Nienaber, P.J. et al. ''Perspektief en Profiel''. Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg Derde hersiene uitgawe 1969 * Schoeman, P.J. ''Geliefde ou Afrika-vriende 1''. Perskor-Uitgewery Johannesburg Eerste uitgawe 1975 * Schoonees, P.C. ''Die prosa van die tweede Afrikaanse beweging''. J.H. de Bussy, Pretoria / Hollandsch-Afrikaansche Uitgevers Maatschappij v/h J. Dusseau & Co, Kaapstad 1939 (derde druk) * Schoonees, P.C. ''Tien jaar prosa''. Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg 1950 * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel I''. J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1998 * Wybenga, Gretel en Snyman, Maritha (reds.) ''Van Patrys-hulle tot Hanna Hoekom.'' Lapa-Uitgewers Eerste uitgawe Tweede druk 2005 === Tydskrifte en koerante === * Burger, Willie. Fanie se lesse vir vandag. By, 5 Julie 2008 * Le Roux, André. Ons word uiteindelik wat ons aan andere gee. Die Burger, 6 Julie 1988 * Malherbe, P.J. P.J. Schoeman – liefhebber van die bosse. Kakkerlak. Uitgawe 3, 2005 * Matieland: http://www.sun.ac.za/english/entities/archives/Documents/1984%20Matieland%203.pdf == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Schoeman, P.J.}} [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Geboortes in 1904]] [[Kategorie:Sterftes in 1988]] cx8q8zex9ccvswyh02qbcpknyy79vzu 0 96086 2911740 2564730 2026-06-16T08:19:39Z Jcb 223 2911740 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Petra Müller | bynaam = | beeld = | beeldbeskrywing = | onderskrif = | geboortenaam = | geboortedatum = [[27 Julie]] [[1935]] | geboorteplek = [[Botrivier]] | dood_datum = {{SDEO|1935|7|27|2021|6|25}} | sterfteplek = Kaapstad | ouers = | titel = | nasionaliteit = [[Suid-Afrika]] | beroep = Digter, skrywer | bekend = | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = [[Eugène Maraisprys]]<br />[[Hertzogprys]] | party = | godsdiens = | huweliksmaat = Wilhelm Grütter | kinders = | webblad = | handtekening = }} '''Petra Müller''' (27 Julie 1935 - 25 Junie 2021) was ’n [[joernalis]], uitgewer en [[Afrikaans]]e [[digter]] en [[skrywer]]. Die [[Hertzogprys]] is aan haar toegeken vir haar [[poësie]]. == Lewe en werk == Petronella Helena Müller is op [[27 Julie]] [[1935]] op [[Botrivier]] gebore as een van vyf kinders van Hermanus Barend Müller en Anna Susanna Dippenaar. Sy het drie broers, Manie, Kobus en Nico, en ’n suster, Elsa. Haar broer Nico is as jong man van 22 jaar dood nadat hy verdrink het, wat die dryfveer was agter haar toewyding aan die digkuns. Haar vader se mense was volstruisboere en hy was ’n berede [[polisie|polisieman]]. Wanneer sy tien is, verhuis die gesin na [[Swellendam]], waar haar vader later uit die polisie tree en die plaas Eenzaamheid onder die [[Langeberg]]e koop. Die ouers is albei bedrewe storievertellers en stimuleer so die jong Petra om ook haar eie stories te skep. Sy matrikuleer in 1951 in Swellendam aan die plaaslike hoërskool en werk daarna ’n jaar lank as klerk by Nasionale Pers. Hierna studeer sy vanaf 1953 aan die [[Universiteit Stellenbosch|Universiteit van Stellenbosch]] en behaal in 1955 ’n [[B.A.-graad]] met Afrikaans-Nederlands en Engels as hoofvakke. Sy werk dan as joernalis byna drie jaar by ''[[Die Burger]]''. In 1958 trou sy met [[Wilhelm Grütter]], ook joernalis, en uit die huwelik word drie seuns gebore, Anton, Herman en Philip. As getroude vrou moet sy noodgedwonge by Nasionale Pers as verslaggeefster uittree, omdat dit ’n personeelreëling is in daardie tyd. Sy maak dus die kinders groot as tuisteskepper en skryf ontspanningsverhale onder die skuilnaam Magriet Smalberger. Die gesin bly eers in [[Tamboerskloof]] in ’n woonstel waarna hulle die huis ''Vlagmanshoogte'' hoog teen die hange van [[Tafelberg]] laat bou. Wanneer die kinders groot genoeg is, begin sy in 1969 weer werk, hierdie keer as verhaalredaktrise by [[Sarie Maré|''Sarie'']], ’n pos wat sy sowat tien jaar lank beklee. In 1980 word die [[Eugène Maraisprys]] aan haar toegeken vir ''Patria''. Van 1980 tot 1989 is sy redaksielid by [[Tafelberg Uitgewers|Tafelberg-Uitgewers]], waar sy keuring doen en veral werk met die ontwikkeling van jong skrywers. Sy skaf vir haar ’n klein plasie, Waterval in die [[Piketberg]]-omgewing aan, waar sy rustig met die natuur kan omgaan – belewenisse wat ook in haar digkuns neerslag vind. ’n Verwoestende brand rig in Januarie 1984 groot skade aan op hierdie plaas en vernietig ook die woonhuise, ’n gebeurtenis wat inspirerend is vir haar digbundel “''My plek se naam is Waterval''”. Vanaf 1989 lê sy haar toe op haar eie skryfwerk, hoewel sy steeds as vryskutkeurder vir verskeie uitgewers werk. Sy skryf kortstories, kinderboeke en gedigte. Haar digbundel ''Die Aandag Van Jou Oë'' (2002) het haar bekend gemaak, en in 2005 word die [[Hertzogprys]] vir poësie aan haar toegeken. Na die dood van haar man in 2001 koop sy ook ’n huis naby haar familie op [[Swellendam]], waar sy merendeels bly wanneer sy nie in [[Kaapstad]] is nie. In 2006 betrek sy ’n woonstel in [[Vredehoek]] in Kaapstad, by Lamenier Village van die Nazareth-klooster se hospitaal. Sy neem in 2013 deel aan die Dansende Digtersfees wat in Mei op die [[Spier]]-landgoed buite Stellenbosch gehou word as ’n gesamentlike projek tussen Spier en die Pirogue-kollektief, ’n verlengstuk van die [[Gorée]]-Instituut in [[Senegal]]. Sy tree hier op saam met [[Breyten Breytenbach]], [[Antjie Krog]] en [[Marlene van Niekerk]], en digters van lande soos [[China]], [[Amerika]], [[Suid-Korea]], [[Duitsland]], [[Nederland]], [[Slowenië]] en [[Israel]]. == Skryfwerk == Sy skryf kortstories, kinderboeke en gedigte. Haar digbundel ''Die Aandag Van Jou Oë'' (2002) het haar bekend gemaak. In 1980 word die [[Eugène Maraisprys]] aan haar toegeken vir ''Patria'' en in 2005 word die [[Hertzogprys]] vir poësie aan haar toegeken. Hoewel sy hoofsaaklik onder haar nooiensnaam Petra Müller skryf, publiseer sy ook onder haar getroude naam, Petra Grütter. === Poësie === Haar ouers se stories stimuleer haar om reeds as kind sprokies, raaisels en fantasieë te vertel. Op tienjarige ouderdom word ’n storie van haar in ''Die Jongspan'' gepubliseer. Die verdrinking van haar broer Nico in November 1961 is vir haar die aansporing om te begin dig om die hartseer te verwerk. In die aanloop tot haar eerste bundel stuur sy sommige van hierdie gedigte (in Afrikaans en Engels) na ''Contrast'' vir publikasie en publiseer ook later in ''Tydskrif vir Letterkunde'' en ''Standpunte''. Haar eerste digbundel is<ref>Brink, André P. “Rapport” 5 Februarie 1978</ref> “''Obool''”. Die titel verwys na<ref>Cloete, T.T. “Tydskrif vir Geesteswetenskappe” Jaargang 18 no. 2, Junie 1978</ref> die muntstukkie wat familielede in die Griekse mitologie onder <ref>Cloete, T.T. “Tydskrif vir Letterkunde” Nuwe reeks 17 no. 2, Mei 1979</ref>die tong van die oorledene geplaas het as reisgeld vir die bootsman Charon wat die siel oor die Styx-rivier na die Onderwêreld moes voer.<ref>Van Zyl, Dorothea “Beeld” 2 Oktober 1978</ref> Die gedigte in die bundel staan dus in die teken van die tydelike en nietige wat oorbrug wil word om na ’n meer blywende staat oor te gaan. Hierdie versugting kom in uiting in die elegiese aanroep van gestorwenes, pogings om lewe en dood te versoen, asook mens en aarde, alles in ’n poging om heiligheid te verwerf. Die bundel word in sewe afdelings verdeel. Die eerste afdeling, wat ook die titel “''Obool''” dra, bevat gedigte oor die dood. Die openingsgedig is “''Nico''”, ’n elegie aan haar gestorwe broer. “''Halfpad''” gee die bootreis saam met Charon weer. Die afdeling “''Saad''” verteenwoordig die teenoorgestelde van dood met sy lewegewende krag. “''Kind''” bevat gedigte oor en vir die kind, met “''Die kind''” wat getuig van onafhanklikheid en ontdekkingsdrif, terwyl “''Onwaarheid''” die kind gerusstel oor die werklike bedreiging van die wilde diere. “''Oggend op die vlakte''” is die aangrypende weergawe van die verkragting en moord op ’n klein dogtertjie, wat veral tref deur sy sobere suggestie. Die afdeling “''Profeet''” bevat gedigte oor Bybelse en ander historiese figure. “''Landslied''” se gedigte gaan oor die vestiging aan die Kaap en ander vaderlandse verse, terwyl “''The world at war''” die gruwele van die [[Tweede Wêreldoorlog]] beskryf. In “''Pelikane oor die oorlogstad''” sien die spreker hierdie [[voël]]s eers as [[bomwerper]]s aan en spreek die vers van hoe die menslike verwoesting die natuur vervreem het. Die bundel sluit af met die afdeling “''Klein begin''”, waarin twee gedigte oor die Skepping opgeneem is. Die opvolgbundel is<ref>Brink, André P. “Rapport” 5 Oktober 1980</ref> “''Patria''”, waar die titel die vaderland aandui<ref>Brink, André P. “Tweede Voorlopige Rapport” Human & Rousseau Kaapstad Pretoria Johannesburg Eerste uitgawe 1980</ref> en ook die digter se eie naam (Petra) en ervaringswêreld of persoonlike vaderland suggereer.<ref>Cloete, T.T. “Tydskrif vir Geesteswetenskappe” Jaargang 20 no. 2, Junie 1980</ref>Die temas van die gedigte wentel dan ook rondom verse oor die land (en ander lande), persoonlike ervarings en soeke na perspektief en oor die digkuns en die tuiste wat ’n gedig bied. Deur verkenning van die siklus van geboorte<ref>Coetzee, A.J. “Standpunte” Nuwe reeks 151, Februarie 1981</ref> tot dood (waarna mens weer deel word van die aarde) en die noue verbintenis wat hierdie siklus met die natuur het, word hierdie gedigte almal met verwysing na die aarde of vaderland verbind.<ref>Snyman, Henning “Beeld” 7 Julie 1980</ref> Die bundel word in vier afdelings verdeel.<ref>Viljoen, Hein “Tydskrif vir Letterkunde” Nuwe reeks 18 no. 3, Augustus 1980</ref> Die eerste is “''Fokus''”, met gedigte oor strooptogte van verskillende aard, uitgevoer deur Inkas, Vikings en die alchemiste. Die afdeling “''Patria''” bevat verskillende temas en motiewe. Die persoonlike wissel van die gedagtes van die verwagtende vrou in “''April voor my geboorte''”, herinneringe aan die impak van ’n ouma in “''Watter boom se bitter wortel''”, kindermites en drome in “''Krismisprente''” en “''Terug uit Bisantium''” en die ouer vrou se jeugherinneringe in “''Die Witsand''”. Alledaagse dinge is oënskynlik die tema van “''Gesprek met ’n oogarts''”, maar hier bevind die spreker haar eers in die posisie dat sy glad nie kan sien wat die oogarts na kyk nie en dit net kan verbeel, wat daartoe lei dat sy haarself in ’n kosmiese gedaante sien en bewus raak van God, waarna die werklikheid en tyd weer die plek van die oneindige inneem. Die verhouding tussen ouer en kind word mooi saamgevat in die weergawe van die kinderspeletjies (“''Laat-aand''”) en die swerftogte van ouer kinders (“''Brief aan ’n bekende''”). “''Kinderkonsert''” handel oor die kinders se uitbeelding van die aankondiging aan Maria dat sy aan Christus geboorte sal skenk. Die kinders is nog onhandig en die ironiese woorde van die engel aan die einde het nie slegs betrekking op Jesus nie, maar ook op die kinders, wat self “groot en magtig” sal word en die naïewe kindwees sal ontgroei. “''Skaatsplankryer''” gee ’n mooi uitbeelding van die seun wat genoeg spoed teen die afdraand optel om hom soos ’n windswael van die aarde se swaartekrag te bevry. Daar is ook ’n afdeling met reisgedigte (“''Reis''”), wat die mense se verbondenheid tot ander vaderlande weerspieël. Hierin is ook ’n paar Christus-gedigte soos die drieluik oor “''Visbraai by Tiberias''” en “''Lasarus''” se ervaring na sy opwekking uit die dode. Die laaste afdeling is “''Brood op die water''”, met die titelgedig wat die versugtinge van Moses se moeder vir haar kind beskryf. In die gedigte waarin sy werk met persoonlike perspektief gebruik sy op indrukwekkende wyse haar eienaam (Petra – wat klip beteken) as vroulik van Petrus om sodoende ekstra dimensie aan die reeks Petrus-gedigte in die bundel te verleen. Die gedig “''Stad Petra, in Jordanië''” lê weer die teenstelling tussen Petra (persoonlike fokus) en Patria (die fokus op vaderland), ’n dubbelfokus wat regdeur die bundel loop. [[T.T. Cloete]]<ref>''Tydskrif vir Geesteswetenskappe'' Junie 1980</ref> noem “''Patria''” “’n bundel van voortreflike, glansende gedigte”. “''Patria''” word in 1980 met die Eugène Marais-prys bekroon. “''Liedere van land en see''”<ref>Brink, André P. “Rapport” 16 Desember 1984</ref> is ’n dig gekomponeerde bundel, met die titel wat reeds die vastigheid <ref>Cloete, T.T. “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 24 no. 4, November 1986</ref>en vloeibaarheid van die lewe beklemtoon. Beide die land en see is egter ook simbole van die mens se reis en beweging.<ref>Gilfillan, F.R. “Die Burger” 24 Januarie 1985</ref> Die gedigte wys gedurig heen en terug na mekaar.<ref>Grové, A.P. “Tydskrif vir Geesteswetenskappe” Jaargang 25 no. 3, September 1985</ref> Deur hierdie skakels word die huidige verbind met die Griekse, Egiptiese, Bybelse en prehistoriese mitologie en religie. Die soeke van Odysseus na Ithaca (sy tuiste waar hy vrede en rus kan vind) word simbool van die mens se soeke na ’n holte vir die voet, iewers tussen land en see waar die droomland is. “''Vir Eraine, wat sing terwyl sy skilder''” is ’n hoogtepunt, met die lied wat soomloos uit die skildery uitvloei en een kunssoort in ’n ander transponeer. “''Op sy branderplank''” is ’n uitbeelding van ’n lewenslustige seun wat op sy branderplank strand toe beur. Wanneer hy op die strand kom spoeg hy die seewater uit, net soos die Grieks- mitologiese Glaukus dit gedoen het, waarmee die gedig aansluit by die mitologiese. Nou word die seun los van die see, net soos sy voorgeslagte ten spyte van hulle seereise steeds gebonde was aan die land. Die Bybelse verse sluit in “''Hy trek Hom dit aan''”, waar Christus sy mensheid aantrek en daaraan gewoond raak en “''Pilatus skryf aan ’n vriend''”, waar Pilatus se emosionele trauma na Jesus se kruisiging voortduur, ten spyte van die skyn van normaliteit wat hy probeer handhaaf. Die “''Here-maak-tuin''” reeks verse se aardsheid sluit aan by die “''Klipwerk''”-reeks van [[N.P. van Wyk Louw]], terwyl veral die Odysseus en Glaukus-figure aansluiting vind by die werke van [[D.J. Opperman]] se “''Komas uit ’n bamboesstok''”. Die algemene toonaard van die bundel is nou strakker en soberder van aard. “''My plek se naam is Waterval''”<ref>Brink, André P. “Rapport” 22 November 1987</ref> bevat gedigte wat geïnspireer is deur die vernietigende <ref>Grové, A.P. “Beeld” 16 November 1987</ref>brand wat haar plasie Waterval in Januarie 1984 verwoes het. Die bundel het twaalf onderafdelings, waarin deur middel van flardes waarnemings en indrukke die verwoesting en herstel weergegee word. Hierdie brokke aaneengeskakelde inligting herinner aan die Chinese en Japannese natuurpoësie en die eerste afdeling <ref>Grové, A.P. “Tydskrif vir Geesteswetenskappe” Jaargang 28 no. 3, September 1988</ref>van die bundel (“''Kwashaal''”) bevat dan ook hoofsaaklik gevoelige omgedigte verse van hierdie digters, waarin die stemminge van vrees, geluk, droefheid en verlange vasgevang word. Die gedigte word nie chronologies gebundel nie, maar vloei eerder soos die water in die waterval in bewussynstroom en gedurige verwysing na mekaar en die lewe.<ref>Hambidge, Joan “Die Burger” 3 Desember 1987</ref> Uit hierdie skerwe en bont stukkies mosaïek kom die beeld van die verwoesting en latere herstel na vore. Soos die bundel voortgaan, neem die Afrikaanse sfeer gaandeweg oor by die Oosterse om die eiesoortigheid van die landstreek en ervarings weer te gee. Ook hierdie bekende omgewing word later verdig deur gebruik te maak van veral elemente uit die Griekwa-volkskuns te gebruik om die herlewing van die natuur en plantegroei te beskryf. Die flarde poësie bevat telkens mooi beelding en kort frases wat indruk maak. “''Sy hang haar vlae wyd''” oor die koms van die reën herinner aan [[Eugène Marais]] se “''Dans van die reën''”. Die afdeling “''Volopkos''” bevat talle verwysings na die San se folklore, met die San as jagter wat as oersimbool dien vir die oorwinning van die skeppingsdrang oor die vernietigingsdrang. “''Swerfgesange vir Susan en ander''” <ref>Cloete, T.T. “Beeld” 8 September 1997</ref>word volgens die voorwoord opgedra aan die nagedagtenis van die afsterf van drie geliefde vriende van Petra in 1995.<ref>Hambidge, Joan “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 35 no. 4, Augustus 1997</ref> Hulle is die sanger en skilder Eraine Nankin, die filosoof Marthinus Versfeld en Susan Radnitzky, niggie van haar man,<ref>Olivier, Fanie “Rapport” 2 November 1997</ref> na wie sy in September 1995 ’n reis na [[Switserland]] onderneem het om haar by te staan in haar laaste reis en die liggaamlike aftakeling en vrees vir en uitreik na die dood meemaak. Dit is na aanleiding van laasgenoemde wat die bundel sy titel kry. Die titel dui ook op die motiewe van reis en ronddwaal, deur aardse ruimtes maar ook met verdieping na ons diepste menswees, soos waar ons vandaan kom en waarheen ons gaan. Hierdie motief sluit dan aan by die talle gedigte oor die dood en sterfte van verskeie aard, wat aan die bundel ’n elegiese toon gee. Die herinneringe wat geboekstaaf word gee ’n verwysingsraamwerk en betekenis aan die swerftog. Verskeie vertalings van die Russiese digter Osip Mandelstam word ook ingesluit, wat mooi inpas by die tematiek. Mandelstam sterf in ’n kamp naby [[Wladiwostok]] tydens die Stalinistiese vervolging en sy poësie het slegs oorleef omdat hy dit aan sy vrou voorgedra het, wat dit gememoriseer het en daarna neergeskryf het. So word die bundel ten spyte van die dood ook ’n bundel van oorlewing, waar die gedigte namens die dooies praat. Die bundel word in ses genommerde afdelings verdeel. Die vierde afdeling is hoofsaaklik gebaseer op die Switserse besoek aan Susan, waar die eerste gedig in die vyfde afdeling finaal afskeid neem van haar (“''Vaarwel''”). Hierdie gedig beskryf die afreis as ’n imposante maar ook vreugdevolle ritueel, waardeur die verskrikking van die dood besweer word. Telkens word musiek gebruik om die emosionele register te verbreed, soos in die onderhawige gedig, waar Katsjatoerian viole uitstuur, “wild soos wolftroppe”, of in “''Dumky trio''”, waar Antonin Dvořák se akkoorde hulle nie met rus wil laat nie. “''Die aandag van jou oë''”<ref>Cloete, T.T. “Insig” Augustus 2002</ref> het as subtitel “gedigte vir die liefde”.<ref>De Wet, Karen “Beeld” 19 Augustus 2002</ref> Die bundel beskryf dan ook hoe die liefde lyk en verval, met die aarde as gebondenheid en ook as wins wanneer die verlies van die geliefde ervaar word. In hierdie geval is die gestorwene haar man, Wilhelm Grütter. Baie plekke, geskiedenis, kulture en godsdienste word betrek. Soos die titel aandui, is die kyk-aksie en die oë ’n deurlopende motief, soos ook aangedui deur die talle gedigte oor skilders. Die bundel word in ses afdelings verdeel. “''Oëmblik I''” is liefdesgedigte waarin daar besef word dat afskeid van die geliefde naby is. In “''Die aandag van jou oë''” word die spreker se oë afgewend, want sy weet die aandag van die geliefde se oë is reeds op ’n ander horison gerig. “''Yashmak''” (die sluier wat deur Moslemvroue gedra word sodat net die oë uitsteek) is elegiese gedigte oor die geliefde wat nie meer daar is nie. Die afdeling “''Strandloper''” bevat liefdesgedigte waarin die see (veral in “''Skemergesprek''”) as die metafoor van die minnaar geskets word. “''Broodblom''” bevat gedigte wat ’n loflied is aan die lewe en die liefde, met ook natuurdinge wat haarfyn beskryf word, soos die skilpadjie in “''Tjie''”. “''Ystyd''” se gedigte beskryf verwydering tussen die geliefdes, soos wanneer hulle op reis van mekaar geskei is. Benewens die reisgedigte is hier ook etlike gedigte oor skilders, insluitende Chagall en Picasso. Die laaste afdeling is “''Oëmblik II''”, waarin die siektegeskiedenis beskryf word. In “''Tyding''” word die besoek aan die onkoloog beskryf en “''Voorskrif''” gee die aanwysings aan die pasiënt oor hoe hy die res van sy lewe moet hanteer. Die aftakeling van die liggaam volg (“''Wintersnag I''”) waarna die eindelose moegheid besit neem van die liggaam (“''Klarinet om 6 vm.''”). Vir die eerste keer staan die geliefde nie meer op ’n Sondagoggend op nie (“''Jesus bleibet meine Freude''”), waarna die dood kom (“''Maanveld''”). Die bundel sluit af met “''Warm middag''”, waarin die spreker na die liggaam van die gestorwe liefde kyk en die bundelmotief tot sy finale punt deurgetrek word. Die spreker wil nie haar oë toemaak nie en wil net aanhou kyk en onthou. In 2005 word die Hertzogprys aan “''Die aandag van jou oë''” toegeken. Hierna gee sy die Engelse digbundel<ref>Kozain, Rustum “Rapport” 25 Maart 2007</ref> “''Night crossing''” uit, ’n bundel wat sy skryf vir haar kleinkinders in [[Kanada]] wat vra dat sy iets moet skryf wat hulle ook kan verstaan. In die drie afdelings bundel sy verse oor die liefde, die dood en verlies, waar die temas vernuftig aanmekaar gekoppel word op intertekstuele wyse. Sy verwoord die kuns van die lewe as die vermoë om aarde toe te kom. In “''Om die gedagte van geel''” <ref>De Wet, Karen “Beeld” 13 Augustus 2012</ref>se titel verteenwoordig geel die kleur van lig en lewe,<ref>Olivier, Fanie “Rapport” 2 September 2012</ref> met ’n skildery van die ruimtevaarder [[Neil Armstrong]] wat die buiteblad versier. Die bykans 190 gedigte in hierdie bundel is dan ook ’n viering van die lewe, wat op fyn wyse dinge waarneem en belewenisse beskryf. Deurgaans is daar ’n bewustheid dat waarnemings en die lewe self tydelik en vervlietend is, maar terselfdertyd deel en simbool van die ewigheid. Die bundel bestaan uit sewe afdelings, elkeen ingelei met ’n gedig wat as soort van motto dien. “''Telefoonpale''” verwys na die getal sewe (kinders, sieners en sprekers) wat voltooidheid impliseer, terwyl daar ook ’n agste spreker is, naamlik die “Onvindbare Een”, wat die mistieke belewenis verteenwoordig. Die telefoonpale is simbool van die kommunikasie en ook afstand tussen mense, die hede en verlede. Die tweede afdeling is “''Agter ’n drywende son aan''”, wat herinneringsgedigte bevat oor die onskuldige jeugwêreld en die ouers, wat met deernis beskryf word. “''Om mee te begin''” delf verder in die herinneringe, waarin afstand gedoen word van die kinderlike en die spreker se biografiese verhaal verander. “''Lief''” is ’n afdeling met liefdesgedigte, waarin veral die onvoltooidheid of nimmereindigende aard van die liefde verklaar word. “''Somer in Eleusis''” is gedigte oor en rondom Griekeland, waarin talle mitologiese verwysings voorkom. “''Met Afrika af''” verken die meer bekende eie wêreld, hierdie keer met groter insig as tydens die jeugherinneringe. Die laaste afdeling verken die seelandskappe van die spreker se jeug. Hierdie digbundel wen in 2013 die ATKV-poësieprys en die Suid-Afrikaanse literêre toekenning vir poësie en is in dieselfde jaar op die kortlys vir die toekenning van die [[W.A. Hofmeyr-prys]] en die Universiteit van Johannesburg-prys. Van haar gedigte word in verskeie versamelbundels opgeneem, insluitende “''Groot verseboek''”, “''Die Afrikaanse poësie in ’n duisend en enkele gedigte''”, “''Miskien sal ek die wingerd prys''”, “''Digters en digkuns''”, “''Kraaines''”, “''Woordpaljas''”, “''Voorspraak''” en “''Die dye trek die dye aan''”. Saam met Nelleke de Jager stel sy die versamelbundel “''Nuwe stemme 2''” saam, waar ongepubliseerde digters die kans kry om hulle debuut te maak. In 2020 word van haar gedigte in ''Vers en vrou'' opgeneem. <ref>De Wet, K. (samest.) Vers & vrou. Kaapstad: Human & Rousseau. 2020</ref> Sy skryf ook Engelse gedigte en van hierdie gedigte word oorsee gepubliseer. Haar gedigte is onder andere in Frans, Nederlands en Russies vertaal en dit word ook getoonset, onder andere deur Lize Beekman, wat “''Die aandag van jou oë''” opneem op die CD “''Draadkar oor die see''”. === Prosa === Haar eerste storie verskyn reeds op laerskool in ''Die Jongspan'' en later skryf sy verskeie kortverhale vir die tydskrifmark. Op kortverhaalgebied maak sy ’n beduidende bydrae. Haar debuut is die bundel<ref>Blignault, Audrey “Die Transvaler” 6 Oktober 1980</ref> “''Werf in die rûens''”. Soos die titel aandui, speel meeste van hierdie verhale af in die Rûens, of die heuwelagtige saaiwêreld van die Suidwes-Kaap, waar “werf” ’n omheinde of getemde gebied aandui. Die verhale speel dan ook af in ’n klein gemeenskap, met drie plaasverhale en agt dorpsverhale. Die “getemde” kom gereeld in botsing met die “ongetemde”, of dit nou die buitestaander is wat indring in die gemeenskap of die mens se verbintenis met die landskap en natuur, waarin hy graag iets moois wil skep. In die verhaal “''Jerusalem is omgeploeg''” word die verhouding tussen Jode en Afrikaners op sensitiewe wyse uitgebeeld. “''Hannie se kinders''” is die verhaal van Naomi en Rut, die twee dogters van Hannie Wessels, wat dood is toe sy weer ’n kind sou baar. Na hulle pa se dood trou Rut met Pieter Smit, wat die plaas versorg en Naomi word onderwyseres op die dorp. Daar is nie jongmans in die distrik nie en Naomi het nie ’n kêrel nie. ’n Vurige jong dominee los vir ’n ruk af op die dorp en na sy vertrek word Naomi siek. Gerugte wil dit hê dat sy swanger is met die dominee se kind, maar Naomi gaan weer werk en dit lyk nie of sy verwag nie. In die Desembervakansie gaan Naomi plaas toe, waar Rut agterkom wat aan die gang is. Die geheim bly egter tussen die susters. In “''Voëls van die hemel''”<ref>Brink, André P. “Rapport” 2 Januarie 1983</ref> is die voëls of ander gevleueldes van die hemel telkens boodskapper <ref>Smuts, J.P. “Die Burger” 17 Maart 1983</ref>van die goddelike, die dood of selfs die apokalips. Die figure waarmee gewerk word is meermale die afwykende persoonlikhede, wat geïsoleerd of haweloos of emosioneel wanaangepas is.<ref>Smuts, J.P. “Burgerband” Tafelberg-Uitgewers Beperk Kaapstad Eerste uitgawe 1985</ref> Die bundel word geheg deur die motief in die titel en die eerste verhaal aan te kondig, waarna<ref>Van Zyl, Ia “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 21 no. 2, Mei 1983</ref> die verhale self talryke variasies en verbredings hiervan bevat, om weer in die slotafdeling bymekaar gebring te word. “''Marcu Taillefer''” speel af in die verdroomde stad Vercours, waar die ineenskakeling van die karakters die droom van versoening van teenoorgesteldes bewerkstellig. “''Vlerke oop en vlerke toe''” is mal Maans se bynaam weens sy abnormale vrees vir sprinkane, wat hy glo die Armageddon aankondig. Hy smeek tekens van God af op ’n dorsvloer in sy veld, maar die dag dat die helikopter sy noodlanding daar maak, is hy nie daar nie. So mis hy die openbaring en met dankbaarheid kan hy agterna die tekens sien, maar is hy die veldslag gespaar. In “''Junkheap in Oktober''” versamel ’n groep swart seuns rommel op die stad se vullishope en maak dan beelde daarvan. In die krisistydperk waarbinne hulle lewe word die beeld egter ’n saambindende simbool wat hulle verenig en onheilspellend aan hulle ’n besef gee van hulle gesamentlike mag. Ten spyte van die wyer geografiese en tydsruimtes wat die verhale in<ref>Aucamp, Hennie “Die Burger” 28 September 1993</ref> “''Die dwerg van die Infanta en ander verhale''” <ref>Kannemeyer, J.C. “Op weg na 2000” Tafelberg-Uitgewers Beperk Eerste uitgawe 1998</ref> betrek, word dit alles steeds beskryf in Müller se kenmerkende volkse styl, wat alles weer<ref>Van Niekerk, Marlene “Rapport” 24 Oktober 1993</ref> herkenbaar ook op die plaaslike maak. Die verhale toon ’n voorkeur vir buitestaanders en verstotelinge, wat magies meevoerend gestalte kry. Die titel van die bundel word gekies na aanleiding van die hofportret “''Las Meninas''” van die beroemde skilder [[Diego Velázquez]]. Die titelverhaal bring ook Oscar Wilde se “''The birthday of the Infanta''”, na aanleiding van dieselfde portret, in die herinnering. Müller keer egter Wilde se fantasie om, sodat die Infanta (die kinderprinsessie) broos en nie wreed is nie en dit die Infanta is wat sterf, nie die dwerg nie. Hierdie verhaal het magiese eienskappe, aangesien die figure in die skildery lewendig word en hulle soos karakters in ’n sprokie begin gedra. Die dwerg van die titel moet baie ervaar en deur verlies eers méns word voordat hy deur die skilder as waardig geag word om as model vir die skildery te dien. “''Dis dag, Hans Klou''” is ’n hoogtepunt. Hans Klou is ’n voortvlugtige misdadiger wat agtervolg word deur die polisieman Wind, wat hom voorheen ook gevang het. Hans se houvrou is Maria, vir wie hy by ’n vorige geleentheid so erg aangerand het dat sy haar oog verloor het. Wanneer Hans by Maria opdaag, is sy afwysend en jaag hom weg, maar sy laat hom tog toe om later die nag by haar in die bed te kruip. In die donker streel hy teen haar wang en hol oogkas, sodat sy emosioneel raak van die teerheid. Haar liefde ten spyte van alles laat haar aan die einde die polisieman ontwyk sodat sy vir Hans kos kan bring in sy geheime skuilplek waarvan ander nog nie weet nie.  “''Desembers''” vertel die verhaal van ’n klein dogtertjie wat elke Desember saam met haar gesin by Kleinmond vakansie hou en dan alleen bou aan ’n pragtige kasteel, wat eindelik wanneer hulle vertrek deur die wind en see vernietig sal word. Hierdie jaar is die eerste jaar van haar puberteit. Daar is nou ’n visserseun wat in die nag help bou aan die kasteel en dit nog mooier maak, maar wanneer sy dit uitvind, vernietig sy self die kasteel. Sy wil eenkant bly, afgesonder van die ander en duld nie toenadering en liefde nie. In “''Die oë, die oë''” gaan werk Alida Swart op die plaas by Ouwolf Beneke en sy seuns. Al wat sy vra, is dat haar Pekinees ongestoord by haar mag bly. Een laat aand gaan stap sy met die hondjie met die uitpeuloë en kom die Beneke-seuns op pad teë. Hulle is dronk gedrink en verkrag haar. Baie jare later kom die seuns weer bymekaar en op ’n dronk ingewing gaan soek hulle vir Alida Swart. Die jong man wat die deur oopmaak, sê dat sy ma die vorige jaar oorlede is. Die seuns is geskok, want die seun lyk nes ’n Beneke, maar met uitsonderlike oë. “''Belhambra''” is ’n tipe boom wat bessies dra en in die Kompanjiestuin staan, waaronder die verteller gereeld soggens saam met haar baba gaan sit. Hier ontmoet sy vir Laurens, wat haar versoek om net aan te hou om met haar te gesels, maak nie saak wat sy sê nie. Hy beweer dat daar ’n Duitse Jood is wat die Tweede Wêreldoorlog ontsnap het wat hom volg en daarom kom hy vrede soek in die park. Daar is egter geen teken van die Jood nie. Die verteller is seker dat Laurens nie heeltemal reg in die kop is nie. Nadat Laurens weg is, kom sit daar egter ’n persoon wat lyk soos Laurens se beskrywing by haar. “''In die omtes van die hart en ander verbeeldings''”<ref>Britz, Etienne “Rapport” 19 November 1995</ref> bevat ’n groot aantal kort-kortverhale, waarin jeugherinneringe en verhale oor die Overbergstreek vertel word. Die boek is saamgestel op versoek van die skrywer se kinders vir ’n hele sak stories, want hulle was nie meer tevrede met een-een stories nie. Die outobiografiese en anekdotiese aard van die verhale oor ’n vertroude wêreld kom duidelik uit die omstreke van die hart, waaraan die titel van die bundel ontleen is. “''Koendoes''” is die verhaal van Koendoes Bojé en sy pa, nuwe intrekkers op die dorp. Koendoes (van die Latyn secundus, omdat hy die tweede van ’n tweeling is) kan tot in die ewigheid tel en as hy begin, kan hy nie ophou nie en die kinders moet dus glad nie syfers voor hom noem nie. Die verteller kom agter dat die ligflikkerings op die water hom kan laat ophou tel en saam jaag hulle dan die lig op die water. Dan word haar pa verplaas, en hulle verlaat die dorp. Wanneer hulle na jare terugkom, vind hulle uit dat Koendoes na die verteller se vertrek nie kon ophou na haar soek nie en eindelik in sy soektog na die lig dood is. Rachelle Greeff maak ’n keur uit haar kortverhale wat in 2007 onder die titel “''Desembers''”<ref>Aucamp, Hennie “Rapport” 9 September 2007</ref> gebundel word.<ref>Pakendorf, Margot “Beeld” 19 November 2007</ref> Die verhaal “''By die ghoeniebos''” word opgeneem in die versamelbundel “''Vrou: Mens''” onder redaksie van Corlia Fourie en “''Waar son en maan verbykom''” in “''Blommetjie gedenk aan my''” onder redaksie van Hennie Aucamp. Ander versamelbundels waarin haar werk opgeneem word, sluit in “''Borde borde boordevol''”, “''Wys my waar is Timboektoe''” en “''Vuurslag''”, almal onder redaksie van Hennie Aucamp; “''Die Afrikaanse kortverhaalboek''” en “''Uit die kontreie vandaan''” van Abraham H. de Vries; “''Vertellers''” en “''Vertellers 2''” van Merwe Scholtz; “''Op Afrikaanse werf''” van A. Schwerdtfeger en N.J. Snyman; “''Majesteit, die kat''” van Lina Spies; “''Stad en stedelig''”, ’n versamelbundel met sketse en vertellings oor wêreldstede; en “''Soort soek soort''” onder redaksie van Johann de Lange. Sy publiseer ook kortverhale in ''Tydskrif vir Letterkunde''. Aanvanklik, terwyl sy by die huis is en kinders grootmaak, skryf sy ontspanningsverhale vir tydskrifte, hoofsaaklik onder die skuilnaam Magriet Smalberger. Die kortverhaal “''Helletjie''” wat sy onder hierdie naam skryf word in die versamelbundel “''Om lief te hê''” opgeneem, wat ’n keur bevat van die mooiste liefdesverhale wat in ''Sarie'' verskyn het. Sommige van haar vervolgverhale word later in boekvorm gepubliseer, insluitende “''Die elande van Kruisberg''”, “''Die koue vuur''” en “''Tant Madeleine se somer''”. “''Hy wat die goud bring''” is ook aanvanklik ’n vervolgverhaal. Tessa Louw is ’n suster in ’n groot stedelike hospitaal, waar sy ’n verhouding aanknoop met die bedorwe seun van ’n ryk sakeman. Hulle uiteenlopende agtergronde bring egter ernstige komplikasies mee, wat vererger word deurdat ’n ander jong man en ook haar vriendin by die verhouding betrokke raak. Kort voor lank bevind Tessa haar in ’n onmoontlike situasie waaruit sy haar nie meer kan loswikkel nie, Onder haar getroude naam (P. Grütter) verskyn die roman “''Verlore vallei''” en onder die naam Petra Müller verskyn die roman “''Die windskerm''”. Jansie Swart se pa is nie op die braklandjies gebore nie en sy verlange na die wêreld daarbuite maak dat hy die windskerm uit groen populiere maak. Jansie aard na hom en hunker na die onbekende. Sy kan haar nie vereenselwig met haar trotse en selfstandige ma, tant Maria, se aanvaarding van die alewige stryd teen die natuur nie. Só ontwikkel daar ’n stryd tussen ma en dogter, maar ook ’n stryd in Jansie se gemoed. Sy moet kies tussen die rustige Koen en haar pligsgevoel wat haar vashou waar sy is, of die onvoorspelbare en geheimsinnige nuwe dokter wat haar kan wegvat. Petra Müller skryf ook die kinderboeke “''Die kind van konings''” (van ’n akkerboom, die koningsboom, se stryd om aan die lewe te bly in ’n bos populiere); “''KleinWiek se groot pampoen''” (van Wikus se pampoen wat die hele dorp vol groei en ’n so ’n groot pampoen word dat almal kan eet); en “''’n Reënboog vir Hannatjie''” (waar Hannatjie se droom om die son te vang en so ’n reënboog te kry en vas te hou, op ’n ander manier waar word nadat sy met haar wit rok in die pruime, moerbeie, hawe, klei en delfiniums gespeel het). Laasgenoemde boek word in Engels vertaal as “''A rainbow for Christmas''”. Haar werk is onder andere in Engels, Frans, Nederlands en Russies vertaal en sy doen self vertalings, hoofsaaklik van jeugboeke, in Afrikaans uit Engels, Duits en Sweeds. Sommige van hierdie vertalings is “''Die groot sneeustorm''”, “''Ferdinand die fluitspeler''”, “''Die drie konings''”, “''Die lepelboom''” en “''Die verhaal van die drie bome''”. == Eerbewyse == Petra Müller kry in 1996 die Leserskring toekenning as Boekjoernalis van die Jaar vir haar resensies en letterkundige essays. In 2016 word sy by die [[KKNK]] met ’n Afrikaans Onbeperk-prys vereer vir haar lewensbydrae. == Publikasies == {| class="wikitable" !Jaar !Publikasies |- | !Petra Müller |- |1963 |Die windskerm |- |1968 |Die kind van konings |- |1977 |Obool |- |1979 |Patria |- |1980 |Werf in die rûens |- | |KleinWiek se groot pampoen |- |1982 |Voëls van die hemel |- |1984 |Liedere van land en see |- |1987 |My plek se naam is Waterval |- |1990 |’n Reënboog vir Hannatjie |- |1993 |Die dwerg van die Infanta en ander verhale |- |1995 |In die omtes van die hart en ander verbeeldings |- |1997 |Swerfgesange vir Susan en ander |- |2002 |Die aandag van jou oë |- |2006 |Night crossing |- |2007 |Desembers |- |2012 |Om die gedagte van geel |- | !Vertalings |- |1967 |Die lepelboom – Mary B. Palmer |- |1969 |Die muisvroutjie – Rumer Godden |- |1975 |Die drie konings: ’n Kerslegende – Kurt Baumann |- | |Ferdinand die fluitspeler – Bernadette Watts |- | |Die groot sneeustorm – Harold A. Peterson |- |1990 |Die verhaal van die drie bome – Angela Ellwell Hunt |- | !Samesteller en redakteur |- |2001 |Nuwe stemme 2 (saam met Nèlleke de Jager) |- | !P. Grütter |- |1962 |Verlore vallei |- | !Magriet Smalberger |- |1959 |Die elande van Kruisberg |- |1966 |Hy wat die goud bring |- |1970 |Die koue vuur |- |1974 |Tant Madeleine se somer |- |1982 |Die Magriet Smalberger-omnibus |} == Sien ook == * [[Lys van Afrikaanse digters]] * [[Lys van Afrikaanse skrywers]] == Bronne == === Boeke === * Askes, H. en Landman, J.N. (samestellers) “Voorspraak” Tafelberg-Uitgewers Beperk Kaapstad Eerste uitgawe Tiende druk 1994 * Cloete, T.T. (red.) “Die Afrikaanse literatuur sedert sestig” Nasou Beperk Eerste uitgawe 1980 * De Vries, Abraham H. “Kortom 2” Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 1989 * De Wet, Karen (red.) “Petra Muller: Die Skerpgevylde Oomblik. 'n Huldiging” [[Naledi Uitgewers|Naledi]] Eerste uitgawe 2023 * Grové, A.P. “Letterkundige sakwoordeboek vir Afrikaans” Nasou Beperk Vyfde uitgawe Eerste druk 1988 * Kannemeyer, J.C. (red.) “Kraaines” Human & Rousseau Kaapstad en Johannesburg Eerste uitgawe 1988 * Kannemeyer, J.C. “Verse vir die vraestel” Tafelberg-Uitgewers Beperk Eerste uitgawe 1998 * Kannemeyer, J.C. “Die Afrikaanse literatuur 1652-2004” Human & Rousseau Kaapstad en Pretoria Eerste uitgawe 2005 * Nienaber, P.J., Roodt, P.H. en Snyman, N.J. (samestellers) “Digters en digkuns” Perskor-Uitgewers Kaapstad Vyfde uitgawe Sewende druk 2007 * Pheiffer, R.H. “Woordpaljas” Human & Rousseau Kaapstad en Johannesburg Derde uitgawe Derde druk 1993 * Schwerdtfeger, A en Snyman, N.J. “Op Afrikaanse werf” Tafelberg-Uitgewers Beperk Kaapstad Tweede uitgawe 1988 * Van Biljon, Madeleine “Geliefde leesgoed” Quellerie-Uitgewers Edms. Bpk. Kaapstad Eerste uitgawe 1996 * Van Coller, H.P. (red.) “Perspektief en Profiel Deel I” J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1998 * Van Coller, H.P. (red.) “Perspektief en Profiel Deel 2” J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1999 * Van Coller, H.P. (red.) “Perspektief en Profiel Deel 3” Van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 2006 === Tydskrifte en koerante === * Botha, Amanda “Petra Müller: Digteres van die Rûens” “Die Transvaler” 27 Maart 1981 * Brand, Gerrit “In ’n toestand van poësie” “Beeld” 8 April 2005 * De Vries, Anastasia “Petra Müller kry die Hertzogprys” “Rapport” 3 April 2005 * Du Plessis, Sonia en Snyman, N.J. “Die weerklank van San-folklore op ‘Waterval’” “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 31 no.3, Augustus 1993 * Grobler, Melanie “Petra Müller 80” “Beeld” 29 Julie 2015 * Hambidge, Joan “Mylpaal vir digter wat oë vir anders sien oopmaak” “Die Burger” 5 Augustus 1995 * La Vita, Murray “Lewend in die oomblik” “Naweek-Beeld” 1 September 2007 * Marais, Danie “Om agter eendag aan te skryf” “By” 4 Augustus 2012 * Meyer, S. “Natuur en (skrywende) mens: Petra Müller se verhaalkuns binne die raamwerk van letterkunde as kulturele ekologie” “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 47 no. 1, Herfs 2010 * Mittner, Esmé “Petra het ’n ‘glasie te veel van die fontein van die jeug’” “Die Burger” 27 Julie 1995 * Prins, M.J. “Enkele verhale uit ‘Hoogtepunte in die Afrikaanse verhaalkuns’ byeengebring deur  A.P. Grové" “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 24 no. 3, Augustus 1986 * Prins, M.J. “Die gebruik van beeldspraak in ‘Gesprek met ’n oogarts’ deur Petra Müller” “Tydskrif vir  Letterkunde” Jaargang 35 no. 4, Augustus 1997 * Scheepers, Riana “Sjeherazade met die wilde nuk” “Die Burger” 13 Oktober 1993 * Scholtz, Hettie “Petra Müller: Hopeloos verlief op die lewe” “Insig” Julie 2000 * Smith, Francois “Ode met die kleur van grond” “Plus” 31 Mei 2002 * Smith, Francois “’n Wandelende kraai het altyd wát” “Rapport” 1 Oktober 2006 * Snyman, N.J. “Besoek van die kunstenaars” “Tydskrif vir Letterkunde” Jaargang 26 no. 4, November 1988 * Van Zyl, Dine “Sommer net Sus” “Insig” Junie 2005 === Internet === * Brand, Gerrit Volksblad: http://152.111.11.6/argief/berigte/volksblad/2005/04/07/VB/12/01.html * De Vries, Anastasie Rapport: http://152.111.1.87/argief/berigte/rapport/2005/04/03/R1/6/05.html * Esaach: http://www.esaach.org.za/index.php?title=M%C3%83%C2%BCller,_Petra_(Petronella_Helena_Gr%C3%83%C2%BCtter) * Grové, Stefans Beeld: http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1993/04/26/2/19.html * Hambidge, Joan Beeld: http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1995/08/10/3/11.html{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * Hambidge, Joan Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2010/07/29/SK/16/brief1.html{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * KKNK: http://kknk.co.za/2015/11/24/petra-muller/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305190604/http://kknk.co.za/2015/11/24/petra-muller/ |date= 5 Maart 2016 }} * La Vita, Murray Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/2007/08/31/SK/11/petram-025.html * LitNet ATKV-Skrywersalbum 3. Junie 2014: http://www.litnet.co.za/petra-m-ller-1935/ * Marais, Danie Beeld: http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/2012/09/20/BJ/3/4AugPetraM.html * Mittner, Esmé Die Burger: http://152.111.1.87/argief/berigte/dieburger/1995/07/27/4/5.html{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * Scheepers, Riana Beeld: http://152.111.1.88/argief/berigte/beeld/1993/10/21/8/3.html * Smith, Francois Volksblad: http://152.111.11.6/argief/berigte/volksblad/2002/07/15/6/8.html * Spier Poetry Festival: http://spierpoetryfestival.co.za/poet/petra-muller/ * Stellenbosch Writers: http://www.stellenboschwriters.com/mullerpetra.html * Strutt, F.C. Universiteit van Suid-Afrika: http://uir.unisa.ac.za/handle/10500/16130 * Van Rooyen, Nanette Oulitnet: http://www.oulitnet.co.za/mond/pmuller.asp {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130604032736/http://www.oulitnet.co.za/mond/pmuller.asp |date= 4 Junie 2013 }} * Van Zyl, Wium Oulitnet: http://www.oulitnet.co.za/onderwys/petramdouspoor.asp {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170911064307/http://www.oulitnet.co.za/onderwys/petramdouspoor.asp |date=11 September 2017 }} * Versindaba: http://versindaba.co.za/gedigte/petra-muller/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170715222740/http://versindaba.co.za/gedigte/petra-muller/ |date=15 Julie 2017 }} * http://www.stellenboschwriters.com/mullerpetra.html besoek op 30 Januarie 2015. * http://www.poetryinternationalweb.net/pi/site/poet/item/12681/10/Petra-Muller besoek op 30 Januarie 2015. == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Müller, Petra}} [[Kategorie:Geboortes in 1935]] [[Kategorie:Sterftes in 2021]] [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Afrikaanse digters]] q21aplcvgw04x6nk65zey9bf9nyqo0r 0 96093 2911743 2838231 2026-06-16T08:22:49Z Jcb 223 2911743 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Pieter Fourie | bynaam = | beeld = | beeldbeskrywing = | onderskrif = | geboortenaam = Pieter Johannes Fourie | geboortedatum = [[3 April]] [[1940]] | geboorteplek = [[Philippolis]] | sterfdatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1940|4|3|2021|9|12}} | sterfteplek = | ouers = | titel = | nasionaliteit = [[Suid-Afrika]] | beroep = [[Skrywer]] | ander = | bekend = | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = [[Hertzogprys]] | party = | religie = | huweliksmaat = | kinders = | webblad = | handtekening = }} '''Pieter Johannes Fourie''' (3 April 1940 - 12 September 2021) was ’n Afrikaanse dramaturg. Ná skool studeer hy Afrikaans Nederlands aan die [[Universiteit van Stellenbosch]] en verwerf sy B.A. Honneurs-graad. Vanaf 1964–1966 toer hy met sy eie teatermaatskappy. Vanaf 1967–1987 was hy die kunsdirekteur by [[KRUIK]]. Daarna was hy werksaam by [[TRUK]] en later was hy die hoofdirekteur van die [[KKNK]]. Hy was die regisseur van verskeie dramas en het ook in ’n paar gespeel.<ref>Esat: http://esat.sun.ac.za/index.php/Pieter_Fourie</ref> In 1996 ontvang Fourie die Erepenning vir Toneelkuns en die [[Gerhard Beukesprys]] van die [[Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns]]. In 2003 ontvang hy die [[Hertzogprys]] vir sy dramaöeuvre.<ref>http://www.stellenboschwriters.com/fouriep.html besoek op 30 Januarie 2015.</ref> == Lewe en werk == === Herkoms en vroeë lewe === Fourie is op 3 April 1940 op [[Philippolis]] in die Vrystaat gebore as die middelste van drie kinders. Sy pa, Fritz, was ’n vervoerkontrakteur en as kind ry Fourie baie kilometers saam met sy vader. Op sewejarige ouderdom trek hy saam met sy ouers na [[Luckhoff]] in die Vrystaat, waar hy grootword en skoolgaan. Op die Vrystaatse platteland raak hy bekend met die toneel deur die rondreisende geselskap van [[André Huguenet]] en maak sy toneeldebuut op Philippolis as gordyntrekker. Op sestienjarige ouderdom verlaat hy die skool met slegs standerd agt om op [[Koffiefontein]] as briewebesteller en klerk by die Poskantoor te werk, maar sit na aanmoediging van [[Etienne Leroux]] weer sy skoolloopbaan voort op negentienjarige ouderdom. Hy matrikuleer aan die M.T. Steyn Hoërskool op Philippolis. Hierna studeer hy drama aan die [[Universiteit van Stellenbosch]], maar ná ’n onderonsie met professor Fred Engelen skakel hy oor na letterkunde en verwerf die B.A.-graad en in 1964 ook die B.A. Honneurs-graad in Afrikaans-Nederlands. Hier is hy een van die eerste studente in [[D.J. Opperman]] se Letterkundige Laboratorium. As student is hy die stigter en eerste voorsitter van die Stellenbosse Aktuele Aangeleenthedekring (SAAK) en laat die wenkbroue lig wanneer hy voorstel dat [[Albert Luthuli]] die openingsvergadering toespreek. Vir vier jaar agtereenvolgens is hy die wenner van die Senior Redenaarsbeker. In sy studentejare resenseer hy ook professionele produksies vir ''Die Burger'' se kunsteblad, onder redakteurskap van [[W.E.G. Louw]].<ref>Stellenbosch Writers: http://www.stellenboschwriters.com/fouriep.html</ref> === Pieter Fourie Genootskap === Hierna stig hy die Pieter Fourie Genootskap, ’n reisende toneelgeselskap in die jare 1964 tot 1966, wat ook die laaste Afrikaanse reisende toneelgeselskap is. [[Christine Basson (aktrise)|Christine Basson]] en [[Marie Pentz]] is saam met hom lede van hierdie geselskap. Hulle repertorium sluit stukke in wat deur Fourie geskryf en geregisseer is. As akteur speel hy in hierdie jare in vele dramas (waaronder ''Vergewe ons ons skulde''), terwyl hy daarna soms nog rolle vertolk op die verhoog en ook op die televisie, waar hy in die televisiereeks ''Herberg'' ’n groot rol vertolk. Rolprente waarin hy rolle vertolk sluit in ''[[Dr. Kalie]],'' ''[[Vlug van die seemeeu]]'' en ''[[My broer se bril]]''. In 1966 sluit hy as bestuurder van die Afrikaanse toneelgeselskap by die Kaapse Raad vir Uitvoerende Kunste (KRUIK) aan, in 1967 word hy hoof van die Afrikaanse toneelafdeling en in 1968 artistieke direkteur, ’n posisie wat hy tot 1983 beklee. As regisseur met ’n onortodokse en vindingryke aanslag is hy verantwoordelik vir meer as sestig opvoerings soos ''Fando en Lis'' en ''Die twee laksmanne'' van Arrabal, ''Die selfmoordenaar'' van Erdmann, ''’n Kop vir die strop'' van Feydeau, ''Die huwelik van mnr. Mississippi'' van Friedrich Dürrenmatt, Shakespeare se ''Othello'' en ''So ’n liefde'', ''Roulette'' en ''Arme moordenaar'', almal van Pavel Kohout. Hy word in 1978 aangestel as redakteur van beide die Engelse en Afrikaanse toneelafdelings. In hierdie tyd bly hy in ’n huis in Tamboerskloof in Kaapstad. === Persoonlike lewe === Uit sy eerste huwelik, met die aktrise Liz Dick, word twee dogters gebore, naamlik Tanya en Mashinka. Na sy tweede huwelik, op 17 Desember 1983 met Marlize Herselmann, vestig hy hom op die kleinhoewe La Terra de Luc naby Franschhoek en is resident-dramaturg vir KRUIK en vanaf 1 Januarie 1987 vir die Transvaalse Raad vir Uitvoerende Kunste (TRUK).<ref>Le Roux, André. ''Truk-Toneel palm Pieter Fourie in''. Die Burger, 12 November 1986.</ref> Hy en Marlize het twee dogters, Natasha en Nandi. In 1990 vestig hy hom as knoffelboer op die plaas Kapteinskloof tussen Piketberg en Velddrif. Na sy tweede egskeiding vestig hy hom in 1993 op Luckhoff, waar hy groot geword het. By al hierdie wonings is hyself ten nouste betrokke met die restourasie van die geboue. Hy word op 1 Junie 1994 die eerste hoofdirekteur van die [[Klein-Karoo Nasionale Kunstefees]] wat vanaf 1994 jaarliks te [[Oudtshoorn]] aangebied word, waarna hy in 1998 artistieke direkteur (woordkuns) van hierdie fees word en in 1999 die fees verlaat om weer voltyds te skryf.<ref>Nieuwoudt, Stephanie. ''Fourie verheug omdat hy nie meer feesdirekteur is''. Plus, 23 Oktober 1998.</ref> In 2000 verhuis hy na ’n huis in die Swartberg, naby Oudtshoorn in die Klein Karoo. In hierdie jaar stig hy die produksiemaatskappy Rooderandt Produksies, wat verskeie van sy werke opvoer. Hy is in 1995 weer getroud, hierdie keer met die skilder en weduwee Maletta, wat ’n dogter, Sonja, uit haar vorige huwelik het. Hulle koop later ’n huis in Stilbaai en trek daarna in 2010 na Robertson. == Skryfwerk == === Digkuns === Hy begin sy kreatiewe werk deur gedigte te skryf, wat in tydskrifte soos ''Standpunte'', ''Sestiger'' en ''Tydskrif vir Letterkunde'' gepubliseer word. [[D.J. Opperman]] neem ook van sy gedigte op in ''Stiebeuel 2'', wat in 1965 gepubliseer word. Hy begin hom egter redelik vroeg in sy skrywersloopbaan meer toespits op die drama. In 2017, op 77-jarige ouderdom, debuteer hy met 'n boeiende, stewige bundel getiteld ''Knapsekêrels'' wat allerweë goed ontvang word. Sy omvangryke kennis van en liefde vir die volkse blyk uit elke gedig. === Drama === ==== Kinderdrama ==== Sy eerste gepubliseerde drama is ’n kinderdrama, ''Hansie die hanslam'' wat landwyd opgevoer is. Die slagter Rondomlelik wil vir Hansie tydens ’n droogte slag om sy vleis aan die burgemeester se vrou te verkoop. Die handeling geskied tussen diegene wat die slagter ondersteun en diegene wat hom in sy poging teenstaan. Hy skryf ook twee ander kinderstukke as deel van ’n Oude Libertas-opdrag, naamlik ''Husse met lang ore'' en ''Luilummel en Flenterpiet''. ==== Gepubliseerde dramas ==== Met ''Faan se trein'' en die opvolg daarop, ''Faan se stasie'',<ref>Brink, André P. Rapport, 27 Junie 1976.</ref> skep hy volksteater in die tradisionele sin van die woord en die opvoerings van hierdie stukke is uiters gewild, selfs wanneer dit na dertig jaar herhaal word. ''Faan se trein''<ref>Boekkooi, Paul. Beeld, 24 Januarie 2014.</ref><ref>Brink, André P. ''Voorlopige Rapport''. Human & Rousseau. Kaapstad en Pretoria. Eerste uitgawe, 1976.</ref> is sonder twyfel die grootste lokettreffer onder Afrikaanse dramas tot op hede. Dit vertel van die verstandelik vertraagde en per definisie onskuldige Faan wat die bedrog, gierigheid en valsheid in die samelewing deur sy kinderlike eerlikheid ontbloot. Na sy vader, Frik Oosthuizen, se dood word hy weggeneem om na ’n gestig te gaan. In die proses word verskeie aktuele kwessies aangeraak, soos die behandeling wat die “amperbase” (die Kleurlinge) by die blankes kry en die skynheiligheid en veral selfsugtigheid en gierigheid onder mense. Wanneer ''Faan se trein''<ref>Brink, André P. Rapport, 23 November 1975.</ref> in 2005 na dertig jaar weer opgevoer word, verower dit by die Klein Karoo Nasionale Kunstefees die Herrie Kanna-gewildheidprys as die gewildste opvoering by die fees. Die rolprentregte van hierdie drama word in 2010 verkoop aan Koos Roets en hulle twee verwerk saam die drama in ’n draaiboek. Die film word in Januarie 2014 kommersieel vrygestel, nadat dit by die KykNet Silwerskerm-fliekfees van 2013 met nege toekennings bekroon is, wat insluit beste fliek, beste draaiboek, beste akteur vir Willie Esterhuizen in die rol van Faan en beste regisseur vir Koos Roets.<ref>Bouwer, Anna-Retha. ''’Faan se trein’ stoom voort as ’n rolprent.'' Beeld, 20 November 2010.</ref> In 2015 word die film ook met twee Saftas (Suid-Afrikaanse rolprent- en televisiepryse) bekroon.<ref>Imdb: http://www.imdb.com/name/nm4583234/</ref><ref>Burger, Kobus. ''’Faan se trein’ nou op ’n nuwe spoor.'' Beeld, 7 Junie 2005.</ref><ref>Swanepoel, Yolandè. ''Verwyl tyd op Faan se stasie''. Wapad, 27 September 2006.</ref><ref>Potgieter, Org. ''Faan het gevloei uit ’n onrustige gevoel.'' By, 25 Mei 2013.</ref><ref>Steyn, Pieter. ''Op Faan se spoor.'' By, 25 Mei 2013.</ref> ''Faan se stasie''<ref>De Kock, Corli. Spat, 29 September 2006.</ref> neem Faan se storie verder waar hy in drie verskillende areas vasgekeer is, eers in die dorpstronk op wag vir die trein, dan in die treinkompartement en laastens in die gestig. Sy kinderlike gedagtegang stuit teen totale onbegrip van die situasie en eindelik is dit slegs die toneelganger en leser wat insig verkry in sy gemoedstoestand. Met ''Die joiner''<ref>Breytenbach, Kerneels. Die Burger, 15 November 1982.</ref> beweeg Fourie op vir sy tyd gevaarlike grond wat die tematiek betref. Sarel was as vyftienjarige seun ’n joiner uit die [[Tweede Vryheidsoorlog]]. Om sy ma en meisie en ander vroue te red, lei hy die Engelse magte na die Boere se skuiling, waar 98 Boere doodgeskiet word. Hierna word hy deur sy mense as ’n verraaier verstoot en omdat sy eie mense hom nie wil hê nie, trou hy met ’n swart vrou, maar stem tog in 1948 vir D.F. Malan en die Nasionale Party. Elke jaar op 4 Oktober word hy deur oudstryders verneder oor sy dade van verraad teenoor die Afrikaner. In die drama ondersoek Fourie die Afrikaner se houding teenoor ander rassegroepe, sy selfsug en die manier waarop hy God vir homself annekseer.<ref>Slabber, Coenie. Rapport, 21 November 1982.</ref> Dit is veral deur eksperimentering met dramategnieke wat ’n nuwe landskap vir die Afrikaanse drama betree word. Benewens die vernuftige gebruik van tydverloop en terugflitse, is dit hier die eerste keer dat die gedagtewêreld van die karakters selfstandige bestaan kry, sodat Sarel en sy gedagtes deur drie akteurs vertolk word. Sarel 1 is die karakter soos hy teenoor ander optree, Sarel 2 gee sy gedagtes weer en Sarel 3 verteenwoordig die stemme van sy selfverwyt. Opvallend is ook die nuwe gebruik van simultane situasies en handelinge op die verhoog. Die versdrama oor die lewe van ''Tsjaka''<ref>Brink, André P. Rapport, 21 November 1976.</ref><ref>Cloete, T.T. Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 16 no. 1, Februarie 1978.</ref> word deur Sheila Gillham in Engels vertaal as ''Shaka''.<ref>Brink, André P. Rapport, 7 Augustus 1977.</ref> Hierin word veral Tsjaka se komplekse verhouding met sy moeder ondersoek asook die gebeure na haar dood, wat lei tot sy uiteindelike dood aan die hand van sy halfbroer Dingaan. Interessant is ook die uitbeelding van sekere Zoeloe-tradisies in die stuk, terwyl die gebruik van Zoeloe-frases die outensiteit van die dialoog versterk.<ref>Gray, Stephen. Beeld, 7 Maart 1977.</ref> Tsjaka se eie menigvuldige wreedhede, wat ook uitgebeeld word, doen egter afbreek aan simpatie vir hom en veroorsaak dat hierdie stuk as tragedie misluk. ''Die plaasvervangers''<ref>Odendaal, L.B. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 20 no. 3, September 1980.</ref> het sy aanloop in die Anglo-Boereoorlog, maar speel in die toekoms af (die tagtigerjare). Deur simboliese tonele en figure word die geleidelike morele degenerasie van die Afrikanervolk oor die afgelope dekades openbaar, met die suggestie dat die bruin mense die wit Afrikaner verlede en tradisies as plaasvervangers deel en by hulle hoort.<ref>Van der Merwe, C.N. Beeld, 21 Mei 1979.</ref> Die aksie vind plaas op die vooraanstaande familie Bonthuys se familieplaas, Stoetdrif, êrens in die Vrystaat. Die honderdjarige kampmoeder besluit onverwags om op haar geboortedag, die dag waarop Afrikanerdag tradisioneel gevier word, die ou familieplaas te besoek. Sy word gehuldig omdat sy in die konsentrasiekamp deur ’n Boerekryger bevrug is en ’n kind verwek het as simbool van die voortbestaan en herrysenis van die Afrikanervolk. Haar nageslag (argetipes van die “tipiese” Afrikaner) het toegelaat dat die Griekwa Koela en sy familie in die plaashuis woon, hulle het die kosbare meubels en stoetdiere verkoop en die herinneringe aan die verlede, gesimboliseer deur die verbondskerkie, ontwy. Vir die fees word daar gepoog om alles te restoureer, maar met die kampmoeder se onverwagte koms word die bedrog ontdek en word allerhande vrae oor die Afrikaner se werklike identiteit oopgevlek. Selfs die kampmoeder is skuldig aan bedrog. ''Mooi Maria''<ref>Anoniem. Die Transvaler, 13 Februarie 1982.</ref> het as tema die onbaatsugtigheid van die mens. Die hoofkarakter, Maria, bly by haar ma en oom. Sy was die mooiste meisie van die onderdorp en verloof aan die rykste boer van die distrik, Neels, maar word dan deur ’n hondsdol meerkat gebyt.<ref>Conradie, P.J. Standpunte. Nuwe reeks 158, April 1982.</ref> Van buite swel sy op en word lelik en haar spraak word aangetas, maar binne bly sy die mooi mens wat sy was. Sy maak egter of sy mal is, want dit sal dit makliker maak vir Neels om haar te los. Die situasie en haar ongeluk word geblameer op haar joiner-vader, Piet Lokasie, wat haar vervloek het nadat sy nie wou toelaat dat hy haar met haar verlowing gelukwens nie. Vir vyftien jaar hou sy hierdie spel vol en Neels keer dan terug na die dorp, wat weer al die ou gebeure in herinnering roep.<ref>Bruwer, Johan. Rapport, 22 Junie 1980.</ref> Piet Lokasie is sterwend en niemand behalwe ’n ou bediende wil hom help nie, maar Maria ontferm haar oor hom en gaan help met die begrafnis. So kan sy dan eindelik simbolies die verlede saam met haar vader begrawe. Vir ’n volksdrama soos hierdie word gebruik gemaak van die interessante tegniek om beide die mooi Maria<ref>Beneke, Hannes. Die Transvaler, 30 Maart 1981.</ref> en die latere Maria gelyktydig op die verhoog te hê, sodat hulle as alter ego’s van mekaar optree en gedurig in wisselwerking is. Wanneer hierdie drama in 2011<ref>Bouwer, Anna-Retha. Beeld, 6 Oktober 2011.</ref> ná baie jare onder Albert Maritz se regie by Aardklop opgevoer word, wen dit die AngloGold Ashanti Fyngoud-prys vir die beste Afrikaanse aanbieding op die fees, asook die prys vir beste regisseur. ''Ek, Anna van Wyk''<ref>Britz, E.C. Die Burger, 18 Desember 1986.</ref><ref>Olivier, Fanie. Rapport, 8 September 1985.</ref>bied Anna se lewensverhaal aan in die vorm van ’n gesprek wat sy met Die Stem voer. Hierdie drama sit die ontleding van die Afrikaner voort deur die verligte en die verkrampte teen mekaar af te speel. Met weereens vernuftige gebruik van verskillende tydvakke en ook ’n onsigbare stem, asook die eerste naaktoneel op die Afrikaanse verhoog, bewys Fourie hier sy vooraanstaande rol as innoveerder in die drama. Hierdie drama is deur die resensent [[Barrie Hough]] beskou as “’n massamoord op Afrikaanse heilige koeie”. Anna van Wyk is ontslaan uit ’n geestelike inrigting en probeer sin in haar lewe kry deur te bewys dat sy haar skoonpa, die aartsverkrampte patriarg Pierre Terre’Blanche, vermoor het. Sy glo dat die moord haar suksesvolle opstand is teen sy verdrukkende gesag, wat ook uitgekring het na die gekleurde arbeiders, en haar oorgawe aan drank verskoon en regverdig.<ref>Van Rooyen, Johan. Beeld, 12 Julie 1999.</ref> Haar skoonpa se beheptheid met die familienaam, die erfplaas (Nouvelle Liberté, wat nuwe vryheid beteken) en die familietradisies bepaal sy verhouding met haar.<ref>Olivier, Fanie. Rapport, 18 November 1984.</ref> Sy word dan gesien as middel om dit alles te bestendig deur ’n manlike erfgenaam voort te bring. Haar epilepsie word egter openbaar, waarna sy as onbevoeg geag word. Wanneer sy wel swanger word, is die kind ’n swakkeling, wat die degenerasie van die familie aantoon eerder as om hoop te bring vir die toekoms. So misluk haar verhoudings heeltemal en eindelik skei haar man haar en sy word van die plaas afgejaag. Die familie se lotgevalle word simbolies gekoppel aan die blanke se lotgevalle in Suid-Afrika, met die plaas se naam wat in stede van bestendiging van blanke heerskappy eerder nuwe vryheid vir die ander volke aandui. In die stuk kom die rassisme van baie Afrikaners, die huigelary onder die dekmantel van godsdiens en manlike chauvinisme alles onder skoot. Interessant is die teatertegniek wat die gegewe aanbied as ’n opgevoerde sielkundige gevallestudie, met ’n regisseur en verhoogbestuurder as personasies, sodat dit letterlik teater oor teater is.<ref>Schutte, H.J. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 25 no. 1, Februarie 1987.</ref> In 1999 word ''Ek, Anna van Wyk''<ref>Brink, André P. Rapport, 28 September 1986.</ref> benoem vir 23 ENB Vita-pryse, waarvan dit 14 inpalm – beide die getal benoemings en toekennings is rekords in die geskiedenis van die Vita-prys.<ref>Breytenbach, Kerneels. ''Verlig en verkramp in ‘Ek, Anna van Wyk’''. Die Burger, 26 Oktober 1984.</ref><ref>Burger, Kobus. ''‘Anna’ ’n hoogtepunt vir Basson''. Plus, 15 Julie 1999.</ref> ''Die koggelaar''<ref>Boekkooi, Paul. Insig, Junie 1989.</ref> se titel verwys na die wyse waarop mense mekaar (of vir God) op oneerbiedige wyse na-aap en uitdaag, met die doel om te frustreer en reaksie uit te lok. Die drama is ook sterk polities gekleur en vat die establishment van die dag kaalvuis aan rondom die tema van ’n Boer se stryd teen die droogte. Boet Cronjé is voluit op pad met God as vennoot, met ’n familieplaas en erfgenaam wat die toekoms laat goed lyk. Hy glo dat God sy selfgesentreerde regte sal beskerm, wat hy as Godgegewe en onvervreembaar beskou.<ref>Odendaal, L.B. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 29 no. 4, Desember 1989.</ref> ’n Langdurige droogte en die dood van sy seun laat hom egter glo dat God hom spot. Hy kom in opstand en koggel God, wat ’n reeks gebeure aan die gang sit wat eindelik lei tot die ondergang van Boet en sy familie. Die drama begin pas na sy selfmoord en dui dan aan hoe hy van sy God, vrou en grond vervreemd geraak het. Die rassekwessie word pertinent aangeraak met die beskrywing van sy verhouding met sy bruin jeugvriend Anker, wat later blyk sy halfbroer te wees en vir Boet ’n klad is op die suiwerheid van die familienaam. Met Boet se dood kom daar bevryding vir die ander mense en milde reën sak uit. ''Die koggelaar''<ref name="schutte264">Schutte, H.J. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 26, no. 4 November 1989.</ref> word in 1986 bekroon met die SAKRUK-prys<ref>Le Roux, André. ''Pieter Fourie wen gesogte prys.'' Die Burger, 25 Oktober 1986</ref> en in 1987 met die Dawie Malan-prys vir beste nuwe inheemse werk. In ''Die groot wit roos''<ref>Hough, Barrie. Rapport, 3 September 1989.</ref> vorm die Afrikaner se eng seksuele en politieke menings en sy rol as chauvinistiese stoetbul die tema. Die rolprentregisseuse Lorna maak na ’n mislukte verhouding met André, seun van Louis du Toit, ’n rolprent van die rokkejagter Louis wat nou in ’n rolstoel gekluister is. Sy wil hom uitbeeld as chauvinis en selfsugtige man wat onskuldige meisies misbruik het vir sy eie seksuele genot. Soos die prent vorder, word dit duidelik dat sy seksuele ervarings nie so eenvoudig was nie. Hoewel hy glad nie vry te spreek is van wanpraktyke nie, was hy self ’n slagoffer van seksuele manipulasie deur ’n ouer vrou en waarsku die drama teen die seksuele manipulasie van jong mense deur volwassenes. In stede daarvan dat die prent vir Louis uitbeeld in sy manlikheid en viriliteit, is dit eerder ’n ontbloting van sy swakheid en weerloosheid. ''Donderdag se mense''<ref>Schutte, H.J. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 31, no. 2, Mei 1993.</ref> is ’n eenbedryf waarin die Afrikaanse patriarg as wreed, wellustig, pervers en skynheilig uitgebeeld word. Hierin ontwikkel die anderskleurige karakters ook vanaf newekarakters tot die werklike hoofkarakters en word die rassetema sentraal gestel. Die boer Piet en sy vrou Letta besoek soms Sun City waar hulle ’n belangstelling in pornografie ontwikkel om hulle saai liefdeslewe op te kikker, simbolies van die liefdeloosheid en gebrek aan intimiteit wat tussen hulle heers. Hulle is bevoorreg, ry ’n BMW, besit ’n televisie en kan koop wat hulle wil. Al hierdie besonderhede is egter slegs aanduidend van hulle sinlose en dekadente leefstyl. Hulle verhouding word gekontrasteer met dié van die swart egpaar Tem en Sina, wat ten spyte van armoede vol deernis en liefde is. ''Donderdag se mense'' vorm saam met ''Ek, Anna van Wyk'',<ref>Breytenbach, Kerneels. Die Burger, 10 November 1984.</ref> ''Die koggelaar'' en ''Die groot wit roos''<ref name="schutte264" /> ’n eenheid deurdat dit die Afrikaner-patriarg in verskillende fasette uitbeeld en ontmasker. ''Elke duim ’n koning''<ref>Coetser, Johan. Beeld, 7 April 2003.</ref> debuteer in 2001 by die Klein Karoo Nasionale Kunstefees. Dit is ’n drama oor die legendariese akteur André Huguenet. ’n Student wat pas ’n navorsingsprojek oor Huguenet se lewe voltooi het, roep hom uit die dood terug op die verhoog. Huguenet word as mens en akteur opgeweeg teen sy eie woorde, wat aangehaal word uit werke soos sy eie biografie, ''Applous! Die kronieke van ’n toneelspeler'' en ander bronne. So word stukke van die teatergeskiedenis van Afrikaans vanaf die tyd van die rondreisende toneelgeselskappe deel van die drama. Persoonlike aspekte, soos Huguenet se seksualiteit, word ook aangeraak. Die stuk groei verder uit tot ’n ondersoek van die toneelkuns en die dramateorie en die verhouding tussen spel en werklikheid. Die slottoneel beklemtoon Huguenet se grootheid, soos in die titel van die drama vervat, asook sy wesenlike onkenbaarheid. Die opdragstuk ''Naelstring''<ref>Coetser, Johan. Beeld, 10 Desember 2001.</ref> is vir Aardklop van 2001 geskryf en verken die balans tussen woord en die visuele en handeling in die drama. Die twee karakters is Vrou en haar pasgebore kind (Baba), met Baba wat tot op 41-jarige ouderdom slegs babawoordeskat gebruik. Vrou was met ’n swart man (dr. James Mamoleki) getroud en Baba is hulle kind, maar Mamoleki het politieke mag gekies bo sy vrou en kind. Baba het ’n opvallende naelstring en probeer gedurig, sonder Vrou se medewete, hiervan ontslae raak. Deur die loop van die drama groei Baba van kleuter tot volwassene, maar raak nie van die naelstring ontslae nie. Eers nadat Mamoleki sterf word Baba se naelstring gebreek en kan hy ook volwasse woorde gebruik. Die drama is metafoor van die stryd wat mens moet deurloop, op menslike maar ook in politieke sin, om eindelik werklike onafhanklikheid te bereik. Swart bemagtiging en magsvergryp en die impak wat dit het op die ontwikkeling en groei tot wasdom van die jong nasie word ondersoek. Slegs wanneer die magsugtiges uit die weg geruim is, kan normale groei plaasvind. Die stryd van ’n kind wat sonder ’n vader grootword, is ’n verdere betekenislaag. Verskeie van die elemente van die teater van die absurde word in die handeling gebruik. ''Koggelmanderman''<ref>Coetser, Johan. Beeld, 16 Junie 2003.</ref> is gebaseer op die geloof van die San dat ’n vrou tevrede lê waar die bloukopkoggelmander sit. Die drama ondersoek die liefde binne die huwelik en die positiewe asook destruktiewe magte wat dit loslaat. Die koggelmanderman is die 62-jarige boer Karel, wat trou met die buurdogter Dina, ’n gewese ballerina. Alles is egter nie pluis met hulle liefdeslewe nie en Karel merk dat tydens Dina se besoeke aan die dorp daar ’n koggelmander op die werf is. Sy jaloesie dryf hom om soutsuur oor haar gesig uit te gooi en hy begin hom verbeel dat hy die koggelmander is. Die drama ondersoek die aard en impak van liefde en die jaloesie daaraan verbonde. Dit speel in die Kalahari af en die omringende fisieke droogte word simbolies van die geestelike droogte in die hoofkarakter. Fourie betrek in die teks verskeie ander werke op intertekstuele wyse, waaronder sy eie vorige dramas (veral ''Die koggelaar''), Jung se sielkunde en die wêreld van die San. ''Koggelmanderman'' is in 2002 die eerste wenner van die Nagtegaal/KKNK-prys vir nuwe verhoogtekste.<ref>Friis, Jens Oulitnet: http://www.oulitnet.co.za/teater/koggelmander.asp {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170630235550/http://oulitnet.co.za/teater/koggelmander.asp |date=30 Junie 2017 }}</ref> ''Jasmyn''<ref>Coetser, Johan. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 46 no. 1, Herfs 2009.</ref> se titel verwys na die kenmerkende skoonheid en geur van hierdie blom, wat egter verganklik is. Wanneer die hoofkarakter die skoonheid van die blom verewig in diamante word dit hard en reukloos en verloor sy bekoring. Baron Carlos is ’n vorige minnaar van die hoofkarakter Beulah wat na sy dood aan haar R40 miljoen nalaat op voorwaarde dat sy ’n minnaar werf wat minstens twintig jaar jonger is as sy en dat sy ’n verjongingsprogram voltooi en vir haarself ikoonstatus skep. Dit moet sy probeer doen deur ’n nuwe skoonheidseep, Beulah Jasmine, internasionaal te bemark. Sy moet dus probeer om ewige skoonheid te skep, ’n onmoontlike droom. Fourie voorsien ook in die groot vraag na ligter Afrikaanse stukke om die Afrikaner sover te kry om vir homself te begin lag.  In ''Die proponentjie''<ref>Brink, André P. Rapport, 17 April 1988.</ref> bevind ds. Gaffie Geringer hom in die laat vyftigerjare in sy eerste gemeente in Duskantdroogtefontein in die Klein-Karoo. Hier is hubare mans net so skaars soos water. Daar is dan ook ’n swetterjoel jong dames (en hulle liewe moeders) wat hom help om sy pastorie in orde te kry en terselfdertyd probeer om die proponentjie tot ’n troue te oorreed sodat daar darem ’n pastorie-moeder ook is. Hierdie dogters kompeteer met ’n ou vriendin van sy universiteitsjare, wat ook daar opdaag. ''Vat hom Flaffie''<ref>Hough, Barrie. Rapport, 5 November 1989.</ref> (ook opgevoer as ''Hups in die Hydro'') is ’n seksklug wat die wisselwerking tussen vier pare in ’n gesondheidspa uitbeeld. Almal is daar vir ’n wegglipnaweek, maar loop hulle onverwags in die spa vas teen mense wat hulle ken. In 2003 verower Pieter Fourie die Hertzogprys vir al sy gepubliseerde dramatiese werk tot op daardie stadium, te wete ''Faan se'' ''trein'',<ref>Boekkooi, Paul. Plus, 8 Julie 2005.</ref> ''Faan se stasie'', ''Die joiner'',<ref>Brink, André P. ''Tweede Voorlopige Rapport''. Human & Rousseau. Kaapstad, Pretoria Johannesburg. Eerste uitgawe, 1980.</ref> ''Die koggelaar'', ''Ek, Anna van Wyk'',<ref>Odendaal, L.B. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 27 no. 3, September 1987.</ref> ''Donderdag se mense'', ''Die groot wit roos'', ''Naelstring'', ''Die plaasvervangers'',<ref>Aucamp, Henne. “Rapport, 31 Desember 1978.</ref> ''Die proponentjie'', ''Tsjaka'' en ''Vat hom'' ''Flaffie''<ref>Olivier, Fanie. ''Eers gordynsakker, nou wenner van die Hertzogprys''. Beeld, 4 April 2003.</ref> ==== Ongepubliseerde dramas ==== Baie van sy dramas word nie gepubliseer nie. ''Beeld van ’n seun'', waarskynlik die eerste gay-stuk in Afrikaans, word in 1985 by die Kampustoneelfees opgevoer. Dit is ’n verwerking van sy Engelse drama ''The parents''. ’n Homoseksuele paar, ’n snydokter en ’n akteur, droom oor die seun wat hulle nooit kon hê nie. Hy is natuurlik perfek, fisiek beeldskoon en ’n fyn kultuurmens wat in die kunste en teater belangstel. Dan vind hulle ’n motorfietsjaer ná ’n ongeluk wat die fisieke ewebeeld is van hulle droom. Hulle neem hom by hulle in die huis in, maar die werklikheid is glad nie soos die droom nie.<ref>Burger, Kobus. ''Gays, die teater en versoening.'' Plus, 15 Oktober 2002.</ref> By die Kampustoneelfees van 1986 word ''Tienuur maak die deure oop''<ref>Anoniem. Rapport, 4 Mei 1986.</ref> opgevoer, wat die rasseprobleme uit ’n nuwe hoek belig. Die stuk behandel nie bevryding van apartheid soos ander tydgenootlike stukke nie, maar neem as gegewe aan dat apartheid reeds afgeskaf is en besin dan oor wat daarna gebeur.<ref>Hattingh, Charl. Die Burger, 1 April 1986.</ref> Dit speel af in ’n plattelandse kroeg op die eerste dag van ’n oop Suid-Afrika. Onder die klante tel die spookfigure van ’n tweehonderd jaar oue Voortrekker en ’n Swartman, die personifikasie van baie mense se vrese. In 1993 word sy drama ''Post mortem'' by die Kampustoneelfees opgevoer. Hierin roep ’n verontregte vrou haar skynheilige man, ’n anderskleurige meisie en jongman uit die dood op om sodoende uit te vind wat werklik gebeur het. Die man en vrou se neuroses en probleme met seksuele vervulling kom dan onder die soeklig. Vir ’n lang ruk tydens sy betrokkenheid by die KKNK skryf hy niks nie, maar in 2000 word die ongepubliseerde dokumentêre drama ''Boetman is die bliksem in!'' by Aardklop en in 2001 by die KKNK opgevoer. Hierdie stuk neem die debat rondom die ervarings van die gewone soldaat tydens die bosoorlog en die politieke misbruik wat van hulle gemaak is terwyl die hoogste offer gevra is, onder die loep. Dit word deur sommiges beskou as die Afrikaner se Waarheid- en Versoeningskommissie (WVK) en is ’n drama gebaseer op die openbare briefwisseling wat gevolg het nadat die joernalis Chris Louw in Mei 2000 sy bekende ope brief aan [[Willem de Klerk]] geskryf het. Hierna het talle Afrikaners hulle misnoeë met die regering van daardie tyd te kenne gegee oor die manier waarop hulle mislei en misbruik is. Die drama gee nie ’n boodskap nie, maar bied die geleentheid vir verskillende menings om gehoor te word. Menings sluit in dié van Boetman, De Klerk, vroue, die jong geslag, ’n bruin man en ’n koor van agtergeblewe stemme.<ref>Griebenow, Francois. ''Boetman-volksdrama.'' Beeld, 30 Mei 2000.</ref> ''Gert Garries: ’n Baaisiekel babelas'' word in 2002 by die KKNK opgevoer en gee vleis aan ’n karakter uit [[Etienne Leroux]] se roman ''Magersfontein, O Magersfontein!'' Die plaaswerker Gert Garries ry vir drie dae met die verbrande liggaam van sy kind op sy fiets rond. Hy wil ’n doodsertifikaat bekom, ’n voorvereiste voordat hy die kind kan begrawe. Weens sy velkleur word hy egter deur die burokrate van bakboord na stuurboord gestuur. Na sy ontmoeting met Le Grange, ’n empatiese verkeersbeampte, ontstaan ’n sonderlinge verhouding tussen hulle. Hierdie verhouding suggereer ’n beter toekoms en menslike identiteit vir Gert, terwyl die kind simbool word van ’n bitter en wrang verlede. Eindelik begrawe Gert sy kind saam met die room van die Engelse. ’n Ligter ongepubliseerde drama is ''Daan se doilie''<ref>Roux, Koos. Rapport, 2 September 1990.</ref> waarin Oupa sy dogter Bella help om haar tweeling, Daan en Doortjie, groot te maak, met Daan wat benewens slagter en provinsiale rugbyslot ook nog ’n doilie-maker is. Hy skryf ook ''Pietman se bloekom'' (vir twaalf spelers) en enkele ander stukke. Sy debuut as Engelse dramaturg is met ''The Parents'' wat, hoewel ongepubliseer, tog in 1980 in Kaapstad opgevoer word. Dit behandel die tema van ’n homoseksuele paar, ’n snydokter en ’n akteur, wat droom oor die seun wat hulle nooit kon hê nie. Hy is natuurlik perfek, fisiek beeldskoon en ’n fyn kultuurmens wat in die kunste en teater belangstel. Dan vind hulle ’n motorfietsjaer, hulpbehoewend ná ’n ongeluk, wat die fisieke ewebeeld is van hulle droom. Hulle neem hom by hulle in die huis in, maar die werklikheid is nie soos die droom nie. Hierdie drama word vir die ATKV se Kampustoneelfees in 1985 in Afrikaans verwerk as “''Beeld van ’n seun''”. === Omstredenheid === Fourie haal hom, soos ander belangrike Suid-Afrikaanse dramaturge, ook dikwels die gramskap van die toe-heersende establishment op die hals. Sy drama ''Die plaasvervangers''<ref>Brink, André P. Rapport, 6 April 1980.</ref> word in Januarie 1979 deur die Administrateur van die Kaap (Lapa Munnik) verbied omrede dit te “omstrede” sou wees. Sy verklaarde voorneme om kort na Steve Biko se dood in aanhouding ’n drama oor hom te skryf (wat hy dan ook doen onder die titel ''Die martelare''), word met groot teenkanting en polemiek begroet weens die parallel wat hy trek tussen Biko en Jopie Fourie. Na vele wroegings vernietig Fourie die drama. In die drama sou hy generaal Smuts en minister Jimmy Kruger in die beskuldigdebank geplaas het. Hy speel by KRUIK ook ’n groot rol om die Nico Malan-teaterkompleks vir alle rassegroepe oopgestel te kry en verbied in die tagtigerjare die opvoering van sy stukke in teaters waar “klein apartheid” toegepas word. Sy ''Ek, Anna van Wyk''<ref>Hough, Barrie. Die Burger, 17 April 1984.</ref> bevat die eerste naaktoneel op die gesubsidieerde Afrikaanse verhoog. In 1987 kanselleer SUKOVS die SAKRUK-produksie van ''Die koggelaar'', maar voer dit dan tog twee jaar later op. == Eerbewyse == Hy kry in 1968 die Johann Nel-prys vir sy substansiële bydrae tot die toneel in [[Suid-Afrika]] en in 1976 ontvang hy die Drie Blare-toekenning vir sy regie van Pavel Kohout se ''So ’n liefde''. Die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns vereer hom in 1996 met ’n erepenning vir toneelkuns en ook die Gerhard Beukes-prys en in dieselfde jaar vereer die Rapportryers van die Langenhoven-streek hom vir sy voortreflike bydrae tot die vestiging en uitbouing van die KKNK op Oudtshoorn.<ref>Korrespondent. ''Fourie wen nuwe dramaprys''. Beeld, 6 November 2002.</ref> In 2003 word hy deur die Sakekamer van Oudtshoorn vereer vir sy bydrae tot die ontwikkeling van die streek. In 2006 word hy met die Fleur du Cap-merieteprys vereer as voortreflike, veelsydige teater-praktisyn. Die bekende dramaturg Nico Luwes skryf sy tesis vir sy doktorsgraad oor Fourie se bydrae as Afrikaanse dramaturg en kunstebestuurder. In 2010 word hy by die KKNK vereer met die Afrikaans Onbeperk-prys vir sy lewensbydrae. Die Universiteit van die Vrystaat ken in 2011 ’n eredoktorsgraad (D.Litt. honoris causa) in drama aan hom toe.<ref>Le Roux, Liesel Die Hoorn: http://www.diehoorn.co.za/2011/03/24/vrystaat-gee-pieter-fourie-eredoktersgraad/#.VrBJDDFumM8{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> By die Innibos-Kunstefees word hy in 2012 vereer vir sy uitnemende skrywersbydrae tot die Afrikaanse kultuurskat.<ref>LitNet: http://www.litnet.co.za/innibos-vereer-pieter-fourie/</ref> == Publikasies == Werke wat uit sy pen verskyn sluit in:<ref>Esaach: http://www.esaach.org.za/index.php?title=Fourie,_Pieter_(Johannes){{Dooie skakel|date=Januarie 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable" !Jaar !Publikasie |- |1970 |''Hansie die hanslam'' |- |1975 |''Faan se trein'' |- |1976 |''Faan se stasie'' |- | |''Tsjaka'' |- | |''Die joiner<ref>Olivier, Fanie. Beeld, 25 Oktober 1976.</ref>'' |- |1978 |''Die plaasvervangers<ref>Conradie, P.J. Standpunte. Nuwe reeks 146, April 1980.</ref>'' |- |1980 |''Mooi Maria<ref>De Villiers, Aart. Die Transvaler, 25 Februarie 1982.</ref>'' |- |1986 |''Ek, Anna van Wyk<ref>Coetser, Johan. Beeld, 7 April 2003.</ref>'' |- |1987 |''Die proponentjie'' |- |1988 |''Die koggelaar'' |- |1989 |''Die groot wit roos'' |- | |''Vat hom, Flaffie'' |- |1990 |''Donderdag se mense'' |- |2001 |''Naelstring'' |- |2002 |''Elke duim ’n koning'' |- |2003 |''Koggelmanderman'' |- |2008 |''Jasmyn'' |- |2017 |'' Knapsekêrels'' (poësie) |- |2018 |''Bidsnoer'' (poësie) |- |2019 |''Gert Garries – ’n Baaisiekel blues'' |- | |''Stof en ster'' (poësie) |} == Bronnelys == === Boeke === * Brink, André P. ''Aspekte van die nuwe drama''. Academica. Pretoria en Kaapstad. Tweede hersiene uitgawe, 1986. * Cloete, T.T. (red.) ''Die Afrikaanse literatuur sedert sestig''. Nasou Beperk. Eerste uitgawe, 1980. * Grové, A.P. ''Letterkundige sakwoordeboek vir Afrikaans.'' Nasou Beperk. Vyfde uitgawe. Eerste druk, 1988. * Kannemeyer, J.C. ''Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 2''. Academica. Pretoria, Kaapstad en Johannesburg. Eerste uitgawe. Eerste druk, 1983. * Kannemeyer, J.C. ''Die Afrikaanse literatuur 1652–2004''. Human & Rousseau. Kaapstad en Pretoria. Eerste uitgawe, 2005. * Keuris, Marisa. ''Pieter Fourie (1940-)'' in Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel I''. J.L. van Schaik-Uitgewers. Pretoria. Eerste uitgawe, 1998. * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel I.'' J.L. van Schaik-Uitgewers. Pretoria. Eerste uitgawe, 1998. * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel 3''. Van Schaik-Uitgewers. Pretoria. Eerste uitgawe, 2006. === Vakkundige artikels === *Coetser, J.L.. 1991. Dat die klip kan heers- Pieter Fourie se ''Die koggelaar''. ''Literator.'' *Coetser, Johan. 2017. ''Post mortem'' (Pieter Fourie) . ''Tydskrif vir Letterkunde.'' *Human, Thys en Matty Strydom. 2006. En wie is 'ons' dan?" - 'n bespreking van die stem wat aan die gehoor gegee word in ''Ek, Anna van Wyk'' deur Pieter Fourie. ''Stilet.'' *Keuris, Marisa. 2007. An Ecocritical Reading of Pieter Fourie's ''Die Koggelaar''. ''Journal of Literary Studies.'' *Keuris, Marisa. 2020. ’n Baldadige rit saam met Pieter Fourie se ''Gert Garries''. ''Literator.'' *Louw, Salomi. 2020. Eerbetoon aan Pieter Fourie. ''Literator.'' *Mouton, M. 1988. ’n Bespreking van enkele aspekte in Pieter Fourie se ''Ek, Anna van Wyk''. ''Literator.'' *Van Zyl, Dorothea. 2004. Gert Garries, die nimlike hy. Die konstruksie van 'die ander' in ''Magersfontein, o Magersfontein!'' deur Etienne Leroux en ''Gert Garries, 'n baaisiekel babelas'' deur Pieter Fourie. ''Stilet.'' *Vermeulen, HJ. 1997. The subtext of Pieter Fourie's ''Donderdag se mense'' and the Demise of Afrikaner Nationalism. ''Journal of Literary Studies.'' === Tydskrifte en koerante === * Botha, Amanda. ''Pieter Fourie: ‘Ek wil ’n volkskrywer wees’.'' Die Transvaler, 22 Mei 1981. * Breytenbach, Kerneels. ''Neem die massa in ag.'' Die Burger, 7 Desember 1984. * Bruwer, Johan. ''Die veranderende gesig van die Afrikaner.'' Rapport, 17 Desember 1978. * Bruwer, Johan. ''Maar oplaas maak dié droom seer''. Rapport, 30 Maart 1980. * Burger, Kobus. ''Daar is baie Fane in die land.'' Plus, 5 Julie 2006. * Coetzee, A.J. ''Die verlede: Gedagtenis en noodlot in die dramas van Pieter Fourie.'' Standpunte. Nuwe reeks 136, Augustus 1978. * Du Preez, Susanne. ''Is Pieter nou ’n drama-boer?'' Rapport-Tydskrif, 26 Julie 1992. * Fourie, Pieter. ''Aanloop tot ’n drama – ’n vertelling.'' Insig, April 2003. * Griebenow, Francois. ''Ek dink mense gaan geruk word''. Beeld, 22 September 2000. * Griebenow, Francois. ''Pen wat nooit opdroog''. Beeld, 23 Junie 2001. * Hough, Barrie. ''Dramaturg word hengelaar en die gehoor ’n skool vis.'' Rapport, 30 September 2001.. * Malan, Pieter. ''Uiteindelik, die Boere-Nobel en ’n groot ‘kick’''. Rapport, 6 April 2003. * Pople, Laetitia. ’''n Droom word waar…'' Beeld, 24 Mei 2013. * Van Coller, H.P. ''Onderhoud gevoer met die dramaturg Pieter Fourie.'' Tydskrif vir Letterkunde, Jaargang 32 no. 2, Mei 1994. * Van Wyk, Pierre. ''Sy Biko beland toe in vuur.'' Rapport, 12 Februarie 1984. * Vorster, Roelof. ''Drama kom oor Biko''. Rapport, 27 Mei 1979. === Internet === * Grundling, Erns Oulitnet: http://www.oulitnet.co.za/heupvuur/pf_gesels.asp {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170701021801/http://oulitnet.co.za/heupvuur/pf_gesels.asp |date= 1 Julie 2017 }} * Jooste, Margaretha Universiteit van Pretoria: http://repository.up.ac.za/handle/2263/40198 * LitNet ATKV-Skrywersalbum 9 September 2008: www.litnet.co.za * Luwes, Nico Universiteit van die Vrystaat: http://scholar.ufs.ac.za:8080/xmlui/handle/11660/1330?show=full * Luwes, Nico De Kat: http://dekat.co.za/dekatboekeblad/klink-n-glasie-op-pieter-fourie/{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Fourie, Pieter}} [[Kategorie:Geboortes in 1940]] [[Kategorie:Sterftes in 2021]] [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse dramaturge]] etpr2bzrdyi97f671bi6w60v9nmcrmb 0 101975 2911665 2619843 2026-06-15T19:49:03Z Jcb 223 2911665 wikitext text/x-wiki <div style="background:#f9f9f9; border:1px solid #aaaaaa; clear:right; float:right; font-size:90%; margin:1em 0 1em 1em; padding:1em; text-align:center; width:20em;"> [[Lêer:Palouse_Hills_from_Steptoe_Butte.jpg|240px]]<br /><br /> <big>'''Palouse'''</big><br /> '''Landskap, landboustreek en ekostelsel in die noordweste van die Verenigde State''' ---- '''Strek oor die deelstate''' <br /> <br /> Washington<br /> Idaho<br /> Oregon ---- '''Ligging in Noord-Amerika'''<br /><br /> [[Lêer:Palouse_grasslands_map.svg|200px]]<br /><br /> ---- '''Hoogste bergpiek'''<br /><br /> Moscow Mountain, Idaho (1&nbsp;519 m) </div> Die '''Palouse''' [pəˈluːs] is 'n streek in die noordwestelike [[Verenigde State]] wat, afhangende van die geografiese definisie, oor twee of drie deelstate strek - die suidooste van [[Washington (deelstaat)|Washington]] en die noorde van [[Idaho|Sentraal-Idaho]]. Volgens sommige definies strek die Palouse ook verder suidwaarts na [[Oregon|Noordoos-Oregon]]. Die streek beslaan sowat 4&nbsp;000 vierkante myl.<ref>Julie R. Monroe: ''The Making of America Series - Moscow: Living and Learning on the Palouse''. Charleston, SC: Arcadia Publishing 2003, bl. 9</ref> [[Lêer:Palouse hills - 9652 3 4.jpg|duimnael|links|Herfskleure in die Palouse-heuwels in die ooste van Washington]] Ondanks sy buitengewone landskapsvorme met golwende groen heuwels, wat aan die streek die bynaam "[[Toskane]] van Amerika" besorg het, was die yl bevolkte landelike gebied met sy halfdroë klimaat nooit 'n toeristetrekpleister nie. Weens die geografiese nabyheid van een van die vernaamste setlaarsroetes in die VSA - dit is net 260 km noord van die ''Oregon Trail'' geleë - het die Palouse in die laat 19de eeu vinnige groei ervaar toe baie setlaars hulle hier as graanboere gevestig het. Op een tydstip het sy bevolking getallegewys selfs by dié van die digbevolkte Puget Sound-gebied verbygesteek om die mees bevolkte streek van die deelstaat Washington te word.<ref> D. W. Meinig: ''The Great Columbia Plains: A Historical Geography, 1805-1910.'' Seattle: University of Seattle Press 1968 (Hersiene uitgawe 1995), bl. 248</ref> So is die bevolking van Walla Walla volgens die sensus van 1880 as 3&nbsp;588 bepaal - iets meer as dié van [[Seattle]] met 3&nbsp;533. Vir die grootste deel van sy gedokumenteerde geskiedenis is die Palouse met graan en peulgroente vereenselwig en het sy rooi skure ikoniese simbole van die gebied geword wat as een van die vrugbaarste landboustreke in die Verenigde State beskou word. Sowat 90 persent van die graanoes word na hoofsaaklik Asiatiese bestemmings in die [[Stille Oseaan]]gebied uitgevoer. Gronderosie bly die grootste uitdaging vir die plaaslike landboubedryf.<ref>United States Department of Agriculture - Soil Conservation Service | Forest Service | Economics, Statistics, and Cooperatives Service: ''Erosion in the Palouse: A Summary of the Palouse River Basin Study''. Washington, February 1979, bl. 5. Aanlyn beskikbaar: [http://pnwsteep.wsu.edu/resourcelinks/eip.pdf ''PDF-lêer''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210423185811/http://pnwsteep.wsu.edu/resourcelinks/eip.pdf |date=23 April 2021 }}</ref> Pullman in Washington en [[Moscow, Idaho|Moscow]] in Idaho is die streek se ekonomiese spilpunte. Hier is ook twee sogenaamde landskenkingsuniversiteite geleë wat in die vroeë 1890's op federale grond gevestig is, die Universiteit van Idaho in [[Moscow, Idaho|Moscow]] en die Universiteit van die Deelstaat Washington (''Washington State University''). Die twee instellings is slegs agt myl of dertien km van mekaar geleë. == Geologie == [[Lêer:Palouse hills from Steptoe Butte.jpg|duimnael|links|Die Palouse-heuwellandskap in die vroeë oggendsonlig, soos gesien vanaf Steptoe Butte]] Die Palouse-streek se unieke topografie is miljoene jare gelede gevorm. Tans is die Palouse teen die oostelike rand van die Columbiarivierplato geleë - tussen die [[Rotsgebergte]] in die ooste en die Kaskadebergreeks in die weste. Die plato rus op basaltlae wat oor 'n lang tydperk, tussen 6 en 17 miljoen jaar gelede, gevorm is en as ''Columbia River Basalts'' bekend staan. Hulle het oorsprong in 'n reeks lawastrome wat teen 'n spoed van tussen twintig en dertig myl per uur beweeg en dele van die huidige deelstate Washington, Oregon en Idaho bedek het. Die duinagtige Palouse-heuwels is 100&nbsp;000 jaar gelede deur hewige windstorms gevorm wat uit die suidweste gewaai en die basaltlaag met 'n groot loessmassa bedek het. Geoloë het verskeie hipoteses oor die oorsprong van hierdie sandafsettings ontwikkel. Volgens sommige wetenskaplikes is dit vulkaanas wat tydens uitbarstings in die Kaskadebergreeks ontstaan het. Ander neem aan dat [[gletser]]s, wat oorspronlik gebiede noord van die Palouse bedek het, gesteentes tot sand (sogenaamde rotspoeier of -meel) fyngemaal het. Die mees aanvaarde teorie is dat die sand van die Columbiaplato se westelike rand naby die Kaskadereeks afkomstig is. Die loessafsettings het danksy 'n besondere eienskap tot die huidige vrugbare landbougrond ontwikkel: hul vermoë om - danksy die hoë gehalte van vulkaanas in die sand - vog te stoor. Uitbarstings van vulkane in die Kaskadereeks het die landskap verskeie kere met 'n laag vulkaanas bedek. Die mees onlangse uitbarsting was dié van [[Mount Saint Helens|Mount St. Helens]] in Washington op 18 Mei 1980. 'n [[Blizzard]] van vulkaanas het oor die Palouse gewaai en die streek 'n tyd lank in volslae duisternis gedompel. Vrese van boere dat die vulkaanas nadelige uitwerkings op landboubedrywighede sou hê was nogtans ongegrond - hulle kon 'n rekordoes insamel.<ref name="m10">Monroe (2003), bl. 10</ref> Palouse se vrugbare laag bogrond is op plekke sowat 250 meter diep - een van die redes hoekom die streek uiters geskik is vir die verbouing van graan en peulgewasse. Die bogrond se vermoë om vog te stoor maak van droëlandboerdery hier 'n buitengewoon suksesvolle bedryf. Koring is by verre die belangrikste graansoort in die Palouse, maar daar word ook ertjies en lensies op groot skaal geoes. Die distrikte Latah County (met Moscow) in Idaho en Whitman County in Washington lewer feitlik die Verenigde State se hele kommersieel verboude opbrengste van ertjies en lensies op.<ref name="m10" /> == Verwysings == {{Verwysings|3}} == Eksterne skakels == ;Geskiedenis ---- * [https://www.palousebrand.com/pages/palouse-history ''Palouse Brand: Palouse History''] ;Wolga-Duitse immigrante in die Pasifiese Noordweste ---- * [https://magazine.wsu.edu/2019/04/28/hardship-to-homeland-pacific-northwest-volga-germans/ ''Washington State University | Washington Magazine, Summer 2019: Hardship to Homeland: Pacific Northwest Volga Germans''] * [https://cvgs.cu-portland.edu/who-are-volga-germans/history/immigration/united-states/oregon/portland ''Concordia University Portland, Oregon | The Center for Volga German Studies: Who are the Volga Germans?''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200523222337/https://cvgs.cu-portland.edu/who-are-volga-germans/history/immigration/united-states/oregon/portland |date=23 Mei 2020 }} ;Landbou-erfenis ---- * [https://www.palouseheritage.com/farm ''Palouse Heritage: Palouse Colony Farm''] ;Toerismeverwante artikels ---- * [http://www.bbc.com/travel/story/20150629-saving-a-picture-perfect-americana ''BBC Travel, Amanda Castleman: Saving a picture-perfect Americana, 9 Augustus 2015. Besoek op 11 Augustus 2015''] ;Media ---- * [https://video.idahoptv.org/video/outdoor-idaho-a-palouse-paradise/ ''Idaho Public Television | PBS: Outdoor Idaho - Seisoen 24, 1ste aflewering: A Palouse Paradise''] ;Bekamping van gronderosie ---- * [https://earthobservatory.nasa.gov/images/84263/contour-plowing-in-the-palouse ''NASA Earth Observatory: Contour Plowing in the Palouse''] * [https://www.nacdnet.org/2015/04/10/conservation-on-the-palouse/ ''National Association of Conservation Districts: Conservation on the Palouse''] ;Agtergrondinligting oor rotspoeier (rotsmeel) ---- * [https://indianapublicmedia.org/amomentofscience/rock-flour.php ''Indiana Public Media - Moment of Science: What Is Rock Flour?''] [[Kategorie:Geografie van die Verenigde State van Amerika]] 1bwjzayehg695eqxqx8omrbam5r844t 0 104234 2911744 2660364 2026-06-16T08:23:40Z Jcb 223 2911744 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Predikant | Naam = Pieter Barend Jacobus Stofberg | Beeld = Ds_PJB_Stofberg.jpg | Beeldbeskrywing = Ds. Pieter Stofberg | Beeldonderskrif = Ds. Pieter Stofberg | Geboortenaam = Pieter Barend Jacobus Stofberg | Geboortedatum = [[3 Oktober]] [[1869]] | Geboorteplek = [[Rawsonville]], [[Kaapkolonie]] | Sterftedatum = [[7 Junie]] [[1908]] | Sterfteplek = [[Robertson]], [[Kaapkolonie]] | Kerkverband = [[Nederduitse Gereformeerde Kerk|Nederduits Gereformeerd]] | Gemeente = [[NG gemeente Boksburg|Boksburg]] | Jare aktief = 1895–1908 | Kweekskool = [[Kweekskool]], [[Universiteit Stellenbosch]] | Sendingwerk = [[Mochudi]], [[Betsjoeanaland]] }} Ds. '''Pieter Barend Jacobus Stofberg''' (Goudini [[Rawsonville]], [[Kaapkolonie]], [[3 Oktober]] [[1869]] – [[Robertson]], [[Kaapkolonie]], [[7 Junie]] [[1907]]) was 'n predikant en een van die mees begaafde en bekwame sendelinge van die [[Nederduitse Gereformeerde Kerk]]. Deur sy ernstige bepleiting het die Kaapse Kerk ontwaak tot die besef van die dringende noodsaaklikheid van 'n inboorling-opleidingskool, wat kort ná sy dood opgerig en na hom genoem is.<ref> {{nl}} [[Andries Dreyer|Dreyer, eerw. Andries]]. 1924. ''Eeuwfeest-Album van de Nederduits Gereformeerde-Kerk in Zuid-Afrika, 1824–1924''. Kaapstad: Publikatie-Kommissie van de Z.A. Bijbelvereniging.</ref> Stofberg het sy arbeid op [[Mochudi]] in [[Betsjoeanaland]] op [[13 Augustus]] [[1898]] begin en ontwikkel die werk daar in 'n groot mate, veral danksy sy groot en heilige gawes.<ref> {{nl}} [[Andries Dreyer|Dreyer, eerw. Andries]] 1910. ''Historisch Album van de Nederduitsche Gereformeerde Kerk in Zuid Afrika''. Kaapstad: Cape Times Beperkt.</ref> Hy is getrou bygestaan deur sy "teerbeminde gade", Annie Hofmeyr (1871–1899), die dogter van dr. [[Servaas Hofmeyr]],<ref> {{en}} [http://www.geni.com/people/Annie-Stofberg/6000000022275706931 Besonderhede op Geni.com]. URL besoek op 10 Oktober 2015.</ref> wat reeds in hul eerste jaar in die buiteland deur die koors ([[malaria]]) afgemaai is nadat hulle slegs agt maande in die sendingveld gearbei het. In Maart 1904 kon ds. Stofberg die voorreg smaak om 'n groot en sierlike kerkgebou met duisend sitplekke teen 'n koste van £2&nbsp;000 in te wy. Die geld is op bevel van die opperhoof van die plaaslike stam deur die mense self byeengebring. Maar die Mochudi-sending kon sy ywerige en toegewyde arbeider nie lank behou nie, want hy het juis besluit om die aanbod van die Buitelandse Sendingkommissie van die nuwe werkkring in [[Masjonaland]], deur die [[Berlynse Sendinggenootskap]] aan die NG Kerk oorgemaak, te aanvaar toe hy siek word en ná 'n smartvolle lyding, wat hy met geloof en geduld verduur het, op [[Robertson]] oorlede is op [[7 Junie]] [[1907]]. Op die Sinode van die Kaapse Kerk van 1906 het hy met groot erns die behoefte aan 'n inrigting vir die opleiding van evangeliste bepleit. Nie lank ná sy dood nie is sy wens vervul toe op [[1 Oktober]] [[1908]] aan die [[Vaalrivier]] in die distrik [[Heilbron]], [[Oranje-Vrystaat]], die Stofberg-gedenkskool, na hom genoem, geopen word met die doel om inboorling-onderwysers, -evangeliste en -sendelinge op te lei. == Herkoms en opleiding == [[Beeld:Ds en mev Pieter Stofberg.jpg|duimnael|250px|links|Ds. Stofberg en sy vrou, Annie Hofmeyr, wat skaars agt maande nadat hulle op Mochudi begin werk het, oorlede is.]] Pieter Stofberg is op [[3 Oktober]] [[1869]] op [[Goudini]] in die [[Kaapkolonie]] gebore. Sy vader was Hendrik Christoffel Stofberg (1835–1912) van Goudini ([[Rawsonville]]) en sy moeder Maria Hester Gertruida Botha (1837–1914). In 1890 behaal hy die B.A.-graad aan die [[Universiteit Stellenbosch|Victoria-kollege]] op [[Stellenbosch]] en verwerf daarna as buitemuurse student die B.D.-graad aan die Universiteit St. Andrews, [[Skotland]]. Hierna voltooi hy sy kursus aan die [[Kweekskool|teologiese kweekskool]] op Stellenbosch en word op [[27 September]] [[1894]] as predikant gelegitimeer. == Boksburg == Kort nadat die goudvelde op die [[Witwatersrand]] geproklameer is, het die prospekteerder Pieter Kilian op Vogelfontein ook goud ontdek en is [[Boksburg]], genoem na die staatsekretaris [[Willem Bok|W.E. Bok]], in 1887 op hierdie plaas aangelê. Ná die gemeentes [[NG gemeente Johannesburg|Johannesburg]] (1887), [[NG gemeente Krugersdorp|Krugersdorp]] (1890) en [[NG gemeente Langlaagte|Langlaagte]] (1892), is [[NG gemeente Boksburg|Boksburg]] as vierde gemeente aan die Rand, en die eerste aan die [[Oos-Rand]], gestig met ds. [[Attie Louw|A.J. Louw]] van [[NG gemeente Heidelberg, Gauteng|Heidelberg]], Transvaal, as konsulent. In Desember 1894 is die eerste kerkgeboutjie ingewy en op [[26 Januarie]] [[1895]] is ds. Stofberg as die eerste predikant bevestig. Ds. Stofberg het veral te kampe gehad met 'n snelgroeiende bevolking aan die Oos-Rand, wat gestrek het oor 'n afstand van meer as 60&nbsp;km van [[Germiston]] in die weste tot by [[Delmas]] in die ooste. Sy dienstyd hier was egter van korte duur, want op [[31 Mei]] [[1898]] vertrek hy na [[Mochudi]] in die destydse [[Betsjoeanaland]] (nou [[Botswana]]) as sendeling onder die Bakgatla. == Mochudi == [[Beeld:Eerw en mev Pieter Brink.jpg|duimnael|200px|regs|Nadat hy sy vrou verloor het, het eerw. Pieter Brink saam met die Bakgatla van [[Pilanesberg]] die Kalahari ingetrek en as hul sendeling gearbei nadat hulle hul op [[Mochudi]] gaan vestig het.]] [[Beeld:Debora Retief.jpg|duimnael|links|180px|Mej. Debora Retief het die werk op die sendingstasie [[Mochudi]] twee jaar lank aan die gang gehou ná die dood van eerw. Beyer en voor die koms van ds. [[Willie Neethling]].]] [[Beeld:Ds Willie Neethling.jpg|duimnael|regs|180px|Ds. Stofberg se voorganger op [[Mochudi]], ds. [[Willie Neethling]], is ná net 10 maande daar oorlede weens ernstige beserings wat hy opgedoen het nadat hy tydens 'n storm van die kerk se gewel afgeval het.]] === Agtergrond === Eerw. Pieter Brink van [[Wellington, Wes-Kaap|Wellington]] het enkele jare lank as ds. Henri Gonin se assistent op die sendingstasie [[Saulspoort]], sowat 65&nbsp;km noord van [[Rustenburg]], onder die Bakgatlastam gewerk. toe die ou kaptein Gamjan, kaptein Lentswe (Linchwe) se vader, met die grootste deel van sy volk na die [[Pilanesberg]] trek, het eerw. Brink hom daarheen gevolg en enkele jare onder hulle gewerk. Nie lank daarna nie het Gamjan nog dieper die woestyn ingetrek en 'n ander stam verslaan, maar die onverskrokke sendeling, wat onlangs sy vrou verloor het, het hom ook derwaarts gevolg. Die plek wat die stam en hul sendeling bereik het, staan sedertdien as [[Mochudi]] bekend. Eerw. Brink het sy eerste indrukke van die ou kaptein se kraal as volg beskryf (uit die Nederlands vertaal): "Ons was nog nie lank uitgespan nie, toe ek die koppies begin beklim om 'n duidelik beeld van die ligging van die plek te kry. Ek is egter telkens teleurgestel, want daar was steeds hoër punte wat gedurig die uitsig belemmer het. Enige dae later het na die hoogste koppie gestap wat taamlik ver van die kraal verwyder is. Ek moes twee uur ver deur bosse en struike stap, deur gate en spelonke my weg deurdring ten einde my doel te bereik. Eindelik kom ek toe op die kruin van die hoogste koppie te staan waar ek 'n krans hoër as die bome gevind het en wat gemaklik uitgeklim kon word. Van hierdie plek af het ek 'n fraai uitsig oor die groot Kalahariwoestyn met haar onafsienbare vlaktes, geheel bedek met donker groen bome en bosse, wat herinner aan 'n groen see. Daar sit ek toe op 'n hoë rots, menslik gesproke heeltemal eensaam en alleen in die doodstil woestyn, waar net die blare van die bome, deur die sagte suidewind beweeg, hulle laat hoor. Wat ek daar gevoel het, kan ek nie beskryf nie. Die gedagte aan die duisende heidene wat in die grote woestyn om my ronddwaal, die gedagte aan die sending van ons Kerk en aan die werk wat ek kom doen het, die gedagte aan my dierbare vrou daarbo – sulke gedagtes het my hele siel vervul. Hoe leeg het my wêreld nou geword! Hoe vreemd voel ek my daarin! Ek was alleen en tog nie alleen nie, want die Here was met my as 'n sterke Held." Toe eerw. Brink na die kaptein se kraal terugkeer, het hy hom "geheel beschonken" aangetref. Veel hulp het hy dus nie van hom gekry nie, maar die sendeling het sy werk moedig voortgesit. Later het hy in die huwelik getree met 'n mej. Rousseau, wat 12 jaar lank te midde van vele ontberinge en opofferinge saam met eggenoot gearbei het op die sendingstasie Mochudi, waarvan die jong egpaar die stigters was. Ná eerw. Brink se dood het eerw. Beyer, 'n Duitse sendeling, op Mochudi kom arbei. Hy het egter nie lank gelewe nie en ná sy vertrek moes die toegewyde en moedige Debora Retief twee jaar lank die werk aan die gang hou tot 'n sendeling weer gestuur kon word, maar ds. [[Willie Neethling]] is oorlede slegs 10 maande nadat hy na Mochudi gekom het. Hy is oorlede drie uur nadat hy ernstige beserings opgedoen het toe hy van die kerk se gewel afgeval het terwyl hy tydens 'n storm daarna gaan omsien het. === Ds. Stofberg se koms na Mochudi === Die Buitelandse Sendingkommissie van die Kaapse Kerk het ds. Stofberg beroep om sy ou klasmaat, [[Willie Neethling|William James Neethling]], op te volg as sendeling onder die Bakgatlastam op [[Mochudi]]. Kort ná die aanvaarding van dié beroep, trou Stofberg in [[Johannesburg]] met Anna Hofmeyr ([[17 Augustus]] [[1871]] – [[23 Maart]] [[1899]]<ref name="kock"> {{af}} De Kock, W.J. (hoofred.) 1968. ''[[Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek]]'' deel I. Kaapstad: Nasionale Boekhandel Beperk.</ref>), die dogter van dr. [[Servaas Hofmeyr]] van Montagu. Voor haar huwelik het sy onderwys gegee en in [[Engeland]] opleiding as verpleegster en evangelisasie-werkster ontvang. Op [[31 Julie]] [[1898]] is die egpaar op Stellenbosch na hul nuwe werkkring afgevaardig waar ds. Stofberg op [[13 Augustus]] [[1898]] deur ds. Henri L. Gonin op Mochudi bevestig is. Die eerste paar maande van ds. en mev. Stofberg se dienstyd is deur groot hongersnood onder die inboorlinge gekenmerk. Naas die sendingwerk, onderwys en geneeskundige hulp, moes die egpaar dus ook vir noodleniging sorg. Slegs agt maande ná hul aankoms sterf sy vrou onverwags aan die koors ([[malaria]]).<ref> {{en}} [[G.B.A. Gerdener|Gerdener, prof. G.B.A.]] in Potgieter, D.J. (hoofred.) 1974. ''[[Standard Encyclopaedia of Southern Africa]]'' vol. 10. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery.</ref> Ten spyte van dié tragiese verlies sit ds. Stofberg sy taak met ywer voort tot 'n tweede terugslag die sendingstasie sewe maande later tref met die uitbreek van die [[Tweede Vryheidsoorlog]]. Op [[22 Oktober]] [[1899]] is al die blanke lede van die sendingpersoneel deur die Britse troepe gevange geneem en na [[Bulawayo]] in [[Suid-Rhodesië]] gestuur. Later is hulle toegelaat om na die [[Kaapkolonie]] of [[Transvaal]] te gaan, terwyl slegs een, Debora Retief, toestemming kon kry om na Mochudi terug te keer. === Die Tweede Vryheidsoorlog === Ds. Stofberg vertrek gevolglik in Junie 1901 na [[Europa]] om 'n kursus in geneeskunde te volg. Van die begin van 1902 af tot die einde van die oorlog tree hy as kapelaan van die Boerekrygsgevangenes in [[Portugal]] op. Hy keer in Julie 1902 na [[Suid-Afrika]] terug en hervat die volgende maand sy werk op Mochudi. Tydens sy afwesigheid het 'n reeks ongelukkige gebeurtenisse langs die grens tussen Transvaal en Betsjoeanaland plaasgevind. Hoewel die Bakgatla onder hul opperhoof, Lentswe (Linchwe), aanvanklik neutraal wou bly, is hulle tog aan die Britse kant in die Driejarige Oorlog betrek. Dit het uitgeloop op 'n aanval – bekend as die moord van Derdepoort – sonder Britse magtiging deur Bakgatla en ander Tswana op 'n Boerelaer op [[25 November]] [[1899]]; die verbranding (as vergelding) van die inboorlingstatte langs die Maricorivier deur die Boere, en herhaalde rooftogte deur die inboorlinge op die plase aan die grens. Hierdie gebeurtenisse, tesame met die langdurige afwesigheid van die sendelinge, het die sendingwerk benadeel en die verhouding tussen die wit en swart mense versteur. Dit het Stofberg, wat 'n Afrikaner met sterk nasionale gevoel was, in 'n moeilike posisie geplaas. === Ná die oorlog === [[Beeld:Ds Pieter Stofberg en die sendingskool op Mochudi.jpg|duimnael|regs|360px|Ds. Pieter Stofberg en onderwysers saam met die leerlinge van die sendingskool op [[Mochudi]].]] Nogtans het Lentswe die leiding in verband met die oprigting van 'n groot nuwe kerkgebou geneem wat in Maart 1904 in gebruik geneem is teen 'n koste van £2&nbsp;000, wat hy self onder sy mense bymekaargemaak het, terwyl 'n nuwe skoolgebou in Junie 1906 voltooi is. Gedurende sy dienstyd op Mochudi het ds. Stofberg etlike beroepe na makliker standplase in Suid-Afrika<ref> {{en}} [[G.B.A. Gerdener|Gerdener, prof. G.B.A.]] in Potgieter, D.J. (hoofred.) 1974. ''[[Standard Encyclopaedia of Southern Africa]]'' vol. 10. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery.</ref> en selfs een in Londen van die hand gewys. Omstreeks 1906 het hy hom verloof aan Helen Elizabeth Hofmeyr ([[Somerset-Oos]], [[24 Mei]] [[1880]] – [[Somerset-Oos]], [[18 Augustus]] [[1964]]), die tweede jongste van ds. [[Jan Hendrik Hofmeyr (predikant)|J.H. Hofmeyr]] van die [[NG gemeente Somerset-Oos]] se 13 kinders van wie 12 volwassenheid bereik het. Sy was orreliste op haar tuisdorp en is op [[25 Maart]] [[1911]] met Oswin Boys Bull getroud.<ref> {{af}} {{en}} Hofmeyr, W. Lou(w); Hofmeyr, Nico J.; Hofmeyr, S.M.; Hofmeyr, George S.; Hofmeyr, Johannes W. (samestellers). 1987. ''Die Hofmeyrs: 'n Familiegeskiedenis''. Lynnwoodrif en Bloemfontein: Die Samestellers.</ref> Kort ná sy verlowing besluit ds. Stofberg om as sendeling na Gutu, in [[Masjonaland]], te gaan. === Ds. Stofberg se dood === [[Beeld:Helen Elizabeth Hofmeyr.jpg|duimnael|links|180px|Ds. Stofberg het hom omstreeks 1906 verloof aan Helen Elizabeth (Queenie) Hofmeyr, 'n pastoriedogter van die [[NG gemeente Somerset-Oos]], maar is oorlede voor hulle kon trou.]] In Februarie 1907 was hy egter in 'n ongeluk op Mochudi betrokke en spoedig het dit geblyk dat hy 'n ongeneeslike kwaal opgedoen het (prof. [[G.B.A. Gerdener]] beskryf dit as "'n geheimsinnige en ongeneeslike siekte"<ref> {{en}} [[G.B.A. Gerdener|Gerdener, prof. G.B.A.]] in Potgieter, D.J. (hoofred.) 1974. ''[[Standard Encyclopaedia of Southern Africa]]'' vol. 10. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery.</ref>). Ná 'n siekbed van etlike maande waartydens hy swaar gely het, sterf hy in Junie 1908 aan die woning van sy suster op [[Robertson]] en word op [[Worcester]] begrawe. == Stofberg-gedenkskool == Die [[Stofberg-gedenkskool]] is op [[1 Oktober]] [[1908]] naby [[Viljoensdrif]] in die Noord-Vrystaat gestig nadat die Sinodes van die gefedereerde Nederduitse Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika eenparig besluit het om 'n opleidingskool vir swart predikante, evangeliste en onderwysers op te rig. Dit is na ds. Stofberg genoem na aanleiding van sy welsprekende pleidooi op die Kaapse Kerk se Sinode van 1906. Die klas vir evangeliste het begin met een dosent en een student. Die lektor was ds. [[Andrew Hofmeyr]] (1866–1936), die eerste hoof van die instelling, wat in dié amp aangebly het tot sy aftrede in Desember 1934, toe hy opgevolg is deur sy tweede oudste seun, ds. H. Murray Hofmeyr (1898–1977, later rektor van die teologiese skool aan die Universiteit van die Noorde). 'n Groot instelling met talle onderafdelings het mettertyd ontwikkel. Vroeg in 1956 het die [[Nasionale Party]]-regering die normaalkollege kragtens die Wet op Bantoe-onderwys (Wet. No. 47 van 1953) oorgeneem toe daar 16 personeellede en 364 in dié afdeling was. In die laerskool, wat as oefenskool vir die normaalkollege gedien het, was daar ses onderwysers en 326 leerlinge. Einde 1959, toe daar vier lektore en 120 studente in die teologiese skool was, moes die Stofberg-gedenkskool verskuif na 'n "bantoe-gebied" omdat dit in 'n blanke groepsgebied geleë was. Tot in daardie stadium is 84 predikante, 651 evangeliste en sowat 1&nbsp;100 ten volle opgeleide onderwysers aan die skool opgelei. Die verslag van die Sinodale Sendingkommissie wat voor die Sinode van die NG Kerk van Transvaal van 1957 gedien het, het die omstandighede van destyds as volg beskryf: "Soos reeds gemeld moet al drie opvoedingsinrigtings (Stofberg-gedenkskool, Bethesda-normaalskool en Emmarentia Geldenhuys-skool) óf gesluit óf verskuiwe word binne vyf jaar omdat hulle volgens die Groepsgebiedewet swart kolle binne die wit kolle is, of inrigtings binne blanke gebiede. Na lange onderhandelinge met die Naturellasake Departement het dit geblyk noodsaaklik te wees, niks kon gedoen word om dit te voorkom nie. Die Besture het toe deur memorandums en onderhandelinge met die Departement probeer om die beste daarvan te maak deur uit te vind waarheen verskuiwe kon word en wat vir die Kerk die voordeligste sal wees om te doen en tog nog sy deel aan die opvoeding te behou sover dit enigsins moontlik is. Die Regering was baie toegeeflik, altyd genaakbaar en het die besture met die beste advies bedien. "Stofberggedenkskool se Normaalskool-studente sal opgeneem word in die inrigtings van die Staat soos byvoorbeeld by Thaba Nchu in die Vrystaat en ’n moontlike opleidingskool in die Pietersburg-distrik. Die Teologiese afdeling van Stofberg, t.w. die opleiding van evangeliste en inboorlingleraars moet deur die Kerk voorsiening voor gemaak word; grond sal deur die Staat op trustgronde geskenk word en okkupasiereg verleen word om die kerklike geboue daar op te rig. Ruimte sal genoeg wees vir die bou van al die nodige geboue, klaskamers, hostels, privaatwonings, ens. Die Staat sal dit verwelkom as die Kerk sy inrigtings by hul opvoedingsinrigtings plaas vir die goeie invloed van sy leerlinge en studente. Die Kerk aan die ander kant sal dankbaar wees as hy van die Staat se opvoedingsinrigtings kan gebruik maak vir die akademiese opleiding van sy teologiese studente. Oor die verkoop van die gronde en geboue van Stofberg moet die vier Gefedereerde Kerke besluit."<ref> {{af}} ''Handelinge 1957 van die vier-en-twintigste Sinode van die N.H. of G. Kerk van Suid-Afrika te Pretoria op 24 April en volgende dae''. Pretoria: NG Kerk van Transvaal.</ref> Sedert 1960 is die opleiding voorgesit op vier verskillende plekke. Die teologiese afdeling van die oorspronklike skool het na Turfloop naby die huidige [[Polokwane]] in die destydse Noord-Transvaal verskuif (waar die NG Kerk en die [[Nederduitsch Hervormde Kerk|Hervormde Kerk]] saamwerk); 'n nuwe teologiese seminarium is op Witsieshoek in die [[Vrystaat]] gestig en die seminariums op Dingaanstat in [[Natal]] en Decoligny by [[Mthatha|Umtata]] by die nuwe skema ingelyf. Dié vier instellings is deur 'n sentrale bestuur beheer waarin die streeksinodes van die NG Kerk en die sendingkerke verteenwoordig is. Elke instelling het sy eie plaaslike komitee gehad. == Waardering == [[Beeld:Ds Pieter Stofberg.jpg|duimnael|regs|180px|Ds. Pieter Stofberg.]] W.L. Maree skryf in die ''[[Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek]]'': "Stofberg het sy arbeid as sendeling planmatig en doelgerig uitgevoer en het geweet hoe om die belange van die sending en die inheemse volk te bevorder deur doeltreffende gebruikmaking van die stamorganisasie soos dit in die opperhoof gesentraliseer was. Hy was 'n vurige voorstander van 'n opleidingskool vir Bantoeleraars, evangeliste en onderwysers, en lewer in 1906 in die Kaapse NG sinode 'n ernstige pleidooi vir die oprigting van so 'n skool. Toe die ideaal die jaar na sy dood verwesenlik word, word die skool (tans by [[Pietersburg]]) die Stofberg-gedenkskool genoem."<ref name="kock" /> Onder die leiding van 'n neef van ds. Stofberg se verloofde, ds. [[Andrew Hofmeyr]], het dié inrigting, wat begin het op 'n beskeie skaal, bestendig uitgebrei. == Bronne == * {{nl}} [[Andries Dreyer|Dreyer, eerw. Andries]] 1910. ''Historisch Album van De Nederduitsche Gereformeerde Kerk in Zuid Afrika''. Kaapstad: Cape Times Beperkt. * {{nl}} [[Andries Dreyer|Dreyer, eerw. Andries]]. 1924. ''Eeuwfeest-Album van de Nederduits Gereformeerde-Kerk in Zuid-Afrika, 1824–1924''. Kaapstad: Publikatie-Kommissie van de Z.A. Bijbelvereniging. * {{af}} De Kock, W.J. (hoofred.) 1968. ''[[Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek]]'' deel I. Kaapstad: Nasionale Boekhandel Beperk. * {{en}} [[G.B.A. Gerdener|Gerdener, prof. G.B.A.]] in Potgieter, D.J. (hoofred.) 1974. ''[[Standard Encyclopaedia of Southern Africa]]'' vol. 10. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery. * {{en}} Murray, ds. H. Murray in Potgieter, D.J. (hoofred.) 1974. ''[[Standard Encyclopaedia of Southern Africa]]'' vol. 10. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery. * {{af}} {{en}} Hofmeyr, W. Lou(w); Hofmeyr, Nico J.; Hofmeyr, S.M.; Hofmeyr, George S.; Hofmeyr, Johannes W. (samestellers). 1987. ''Die Hofmeyrs: 'n Familiegeskiedenis''. Lynnwoodrif en Bloemfontein: Die Samestellers. == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{DEFAULTSORT:Stofberg, Pieter}} [[Kategorie:Suid-Afrikaanse sendelinge]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse predikante]] [[Kategorie:Predikante van die Nederduitse Gereformeerde Kerk]] [[Kategorie:Geboortes in 1869]] [[Kategorie:Sterftes in 1907]] miz4ecsqql10ckt8hfqw0tytm4cf5zn 0 107838 2911745 2839354 2026-06-16T08:25:54Z Jcb 223 2911745 wikitext text/x-wiki '''Pieter Willem Grobbelaar''' (25 Desember 1930, [[Bloemfontein]] – 19 Januarie 2013, [[Worcester]]) was 'n Suid-Afrikaanse skrywer.<ref>Lizmar Boeke: http://www.lizmarboeke.co.za/Skrywers/Pieter-W-Grobbelaar/pieter-w-grobbelaar.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160321052804/http://lizmarboeke.co.za/Skrywers/Pieter-W-Grobbelaar/pieter-w-grobbelaar.html |date=21 Maart 2016 }}</ref> Hy verwerf meestal bekendheid vir sy kinder- en jeugverhale, maar lewer ook werke vir volwassenes. == Lewe en werk == === Herkoms en vroeë lewe === Pieter Willem Grobbelaar is in 1930 in Bloemfontein gebore. Hy ontvang sy laerskoolopleiding tot standerd ses aan die Laerskool De Brug naby Bloemfontein en gaan dan na die Hoërskool Rouxville vir standerds sewe en agt. In 1947 matrikuleer hy aan die Sentraal Hoërskool in Bloemfontein. Sy verdere studies is aan die [[Universiteit van die Vrystaat|Universiteit van die Oranje-Vrystaat]],<ref>Esaach: http://www.esaach.org.za/index.php?title=Grobbelaar,_Pieter_Willem{{Dooie skakel|date=Januarie 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> waar hy die B.A.-graad en baie later in 1974 die M.A.-graad in Wysbegeerte behaal. Vir 'n ruk gee hy onderwys. Hy begin sy loopbaan as joernalis by ''Die Burger'' en sit dit voort by ''Die Volksblad'' in Bloemfontein. Hierna word hy in 1956 omroeper-regisseur by die [[Suid-Afrikaanse Uitsaaikorporasie]] (SAUK) in Johannesburg en Kaapstad, waar hy onder andere jeugprogramme soos ''By die boekrak'' en ''Skrywers van die toekoms'' behartig. Dan word hy in 1961 uitgewersredakteur by [[Tafelberg Uitgewers]]. === Loopbaan en verdere studie === Sedert 1962 woon hy op die wyn- en vrugteplaas Uitkyk naby [[Franschhoek]] in die Kaap<ref>Botha, Danie. ''Pieter W. Grobbelaar.'' Die Kaapse Bibliotekaris, Volume 33 no. 4 April 1989.</ref> en boer eers voltyds totdat hy vanaf 1970 dosent is in Afrikaanse Kultuur- en Volkskunde aan die [[Universiteit Stellenbosch|Universiteit van Stellenbosch]]. Hier behaal hy in 1981 die D.Phil.-graad met 'n proefskrif oor ''Die volksvertelling as kultuuruiting met besondere verwysing na Afrikaans''. Sedert 1982 is hy departementshoof en vanaf 1984 professor in die Departement van Afrikaanse Kultuur<ref>NB-Uitgewers: http://www.nb.co.za/authors/2972 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160822100958/http://nb.co.za/authors/2972 |date=22 Augustus 2016 }}</ref> aan die Universiteit van Stellenbosch.<ref>Stellenbosch Writers: http://www.stellenboschwriters.com/grobbelaar.html</ref> Aan die einde van 1995 tree hy af. In hierdie tyd is sy vernaamste belangstelling die opspoor van ou Afrikaanse verhale en liedjies, waarvoor hy die land deurkruis om dit te vind en te dokumenteer. Sy nalatenskap in hierdie verband is 'n ryk kultuurhistoriese erfenis. Hy is op 28 Februarie 1953 getroud met sy skoolvriendin Cornelia Joubert van [[Senekal]] en die egpaar het vier kinders, Erika, Johannes, Marina en Francois. Hy was redakteur van 'n standaardreeks oor die Afrikaanse kultuur, naamlik ''Die Afrikaner en sy kultuur'' en aanbieder van die weeklikse radioprogram ''Ons erfenis'' wat ook oor die Afrikaanse volkskultuur handel. Saam met [[Randall Wicomb]], bekende Afrikaanse sanger, was hy ook aanbieder van die radioprogram ''Die volk as digter'', waarin hulle ou Afrikaanse liedjies aan die luisteraars bekend stel. Wicomb speel die liedjie en Grobbelaar vertel die agtergrond daarvan, waar hy dit opgespoor het, waaroor dit gaan en wat dit beteken. Later kry hulle soortgelyke televisieprogramme by, soos ''Daar staan 'n blom.'' === Persoonlike lewe === Sy vrou is in Desember 2012 in hulle huis in [[Wellington]] dood en op Saterdag 19 Januarie<ref>Kakkerlak: http://kakkerlak.co.za/skrywersprofiele/grobbelaar-pieter-w/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160315193225/http://kakkerlak.co.za/skrywersprofiele/grobbelaar-pieter-w/ |date=15 Maart 2016 }}</ref> 2013 is hy in 'n ouetehuis in Worcester oorlede.<ref>Brits, Elsabé. '' 'n Lewe: Jakkals en Wolf se skepper sterf.'' Beeld, 21 Januarie 2013.</ref> == Skryfwerk == === Werke vir volwassenes === Sy eerste kortverhaal verskyn in Julie 1954 in ''[[Huisgenoot|Die Huisgenoot]]''. Aanvanklik publiseer hy 'n paar kortverhale in tydskrifte, waarna hy vir 'n ruk uitsluitlik vir die radio kortverhale, vervolgverhale, hoorbeelde en hoorspele skryf. Hierna spits hy hom feitlik uitsluitlik toe op volksvertellings en ander verhale vir die jeug, terwyl hy ook gedigte vir hierdie mark en 'n meer volwasse gehoor skryf. ==== Digkuns ==== Sy eerste digbundel is ''Onder die skedelvlag'', waarin hy 'n soort singvers skryf in klaarblyklike teenstelling met die spreektaalverse van hierdie tyd. Hy verklaar dan ook in ''Digter'' dat “ek moet sing, nie praat”. Aan die einde van sommige gedigte sluit hy “ 'n storie met lesse” in, soos by ''Ruk-en-roller''. ''Klawerjas'' se gedigte het 'n volkse inslag wat herinner aan die verse van [[Boerneef]]. ''Hessie Kwedet''<ref>Grové, A.P. Beeld, 6 Mei 2002.</ref><ref>Kombuis, Koos. Rapport, 19 Mei 2002.</ref> is 'n versameling volksryme wat onder die hoofde ''Daggaryme'', ''Dopryme'' en ''Dryfryme'' versamel word. ===== Versamelbundels ===== Van sy gedigte word in verskeie versamelbundels opgeneem, insluitende ''Groot verseboek'', ''Die Afrikaanse poësie in 'n duisend en enkele gedigte'', ''Goudaar'', ''Die dye trek die dye aan'' en ''Die mooiste Afrikaanse liefdesgedigte''. ''Die rooi lappieskombers''<ref>Grové, A.P. Beeld, 14 Julie 1997.</ref><ref>Hambidge, Joan. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 35 no. 4 en Jaargang 36 no. 1, November 1997/Februarie 1998</ref> is 'n versameling van volkskwatryne opgeteken uit die volksmond, wat volgens tema in 29 afdelings verdeel word. ''Stories op rym'' en ''Die tweede gerf''<ref>Loots, Sonja. Rapport, 19 Oktober 2003.</ref><ref>Wybenga, Gretel. Beeld, 19 Januarie 2004.</ref> is beide versamelings van verhalende verse in Afrikaans, hoofsaaklik uit die ouer digters. In ''Kommandeer!'' bundel hy volksang uit die tyd van die Anglo-Boereoorlog. ==== Monografieë en kortverhale ==== Vir volwassenes skryf hy ook akademiese monografieë en kortverhale. ''Skrywers in beeld: C. Louis Leipoldt''<ref>Muller, H.C.T. Beeld, 2 Junie 1980.</ref> word deur hom versorg, waar hy deur middel van foto’s en verklarende aantekeninge hierdie digter en dramaturg se lewe en werk belig. As redakteur stel hy die boek ''Die Vrystaat en sy mense''<ref>Kruger, J. Die Transvaler, 11 Mei 1981.</ref> saam, waarin die Vrystaat se geskiedenis, mense en kultuur deur verskillende skrywers beskryf word. ''Waar die volk skep'' is 'n samestelling van Abel Coetzee se rubriek oor volkskultuurgoed uit die ''Brandwag'', wat hy in boekvorm bestendig. Hy is ook redakteur van die reeks ''Die Afrikaner en sy kultuur''. In ''Volkslewe van die Afrikaner''<ref>P.G.N. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 15 no. 2, Junie 1975</ref> gee hy 'n uiteensetting van die Afrikaanse volkskunde in vier afdelings: ''Die baanbrekers'', ''Die eerste bloei'', ''Die Genootskappers'' en ''Die nuwe bedeling''. Hy bespreek aspekte soos volkstaal, geloof, wetenskap, lewensvorms, woningbou, volksbedrywe, kleredrag en handwerkkuns as alles voorbeelde van stoflike kultuur. ''Poorters''<ref>Brink, André P. Rapport, 9 September 1984.</ref><ref>Van Zyl, Ia. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 23 no. 2, Mei 1985.</ref> is 'n bundel met verhale oor die Vrystaat se mense wat uit sy eie pen kom. Hierin vertel hy, op 'n wyse wat aan [[Herman Charles Bosman]] se tegniek herinner, van die mense van De Poort, 'n stasiegemeenskap in die Wes-Vrystaat. '' 'n Swakheid van die vlees'' word deur [[Abraham H. de Vries]] in ''Die Afrikaanse kortverhaalboek'' opgeneem. Dit is 'n humoristiese variasie op die “hensopper”-tema vanuit die Anglo-Boereoorlog. Oom Schalkie word hierin deur sy makkers aangespoor om te gaan “hensop” (“vir ons Republiek”) as gevolg van die maagprobleme wat hy ondervind waarvoor geen kruierate werk nie en wat hulle kommando die bron van talle grappe van die ander Boere maak. ''Die alsiende oog''<ref>Van Zyl, Ia. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 25 no. 4, November 1987.</ref> bevat nog verhale oor die mense van De Poort, met as verteller van die meeste verhale Wim, seun van die destydse skoolhoof Diem Verwerker. Die titel verwys na die afbeelding van die alsiende oog van God wat talle huise in die verlede tradisioneel versier het, met die implikasie dat niks sy aandag ontgaan nie, selfs al is hy onbetrokke. ''Kinders van die waterslang'', wat deur Abraham H. de Vries in ''Uit die kontreie vandaan'' opgeneem word, is spesifiek vir hierdie publikasie geskryf. Ander versamelbundels waarin sy werk opgeneem word, sluit in ''Kleinbegin in die prosa'' en ''Vertellers''. === Werke vir kinders en die jeug === Hy groepeer self sy werke vir kinders en die jeug as Afrikaanse sprokies, Afrikaanse kampvuurstories, Afrikaanse heldeverhale, Afrikaanse volksvertellings, volksrympies, verwerkings van ander lande se volksverhale, werke gebaseer op die volksrympie, kultuurhistoriese romans vir die jeug, rymbundels, kinderboeke, berymings vir kinders, oorspronklike prenteboeke en ander. Onder laasgenoemde tel ''Die groot nuwe Kinderbybel'' en die bundel kortverhale vir die jeug, ''Knapsak'', wat hy saam met sy oom, [[J.J.G. Grobbelaar]], versamel. ==== Samesteller en versamelaar ==== As samesteller en versamelaar doen hy waardevolle werk deur veral kinder- en jeugverse en -stories in bundels saam te stel en so te sorg dat dit vir opeenvolgende geslagte behoue bly. ''Trompettertjie'' is versies vir 4-6 jariges, ''Wieliewalie'' is gemik op 6-8 jariges en ''Mallemeule'' bevat verse vir 8-10 jariges. Volksrymelaars soos C.W. Joubert, G.A. Hahnekom, Willem Versfeld, W.H. Boshoff en [[Francis William Reitz|F.W. Reitz]] se werk word naas van sy eie versies en gediggies van digters soos [[A.G. Visser]], [[Pirow Bekker]], [[Ronnie Belcher]], [[Tienie Holloway]] en [[Helena Lochner|Helena J.F. Lochner]] in hierdie versamelings opgeneem. Met ''Straatryme''<ref>Kannemeyer, J.C. Insig, Maart 1994.</ref> bundel hy versies wat nie tot die tradisionele volksrympies behoort nie, maar met hierdie rympies dikwels as bron deur hoofsaaklik tieners omvorm word tot 'n stouter en blatanter weergawe. ''Turkse tapyt''<ref>Steenberg, Elsabe. Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 18 no. 1, Februarie 1980.</ref> en ''Hopla Hans'' bevat oorspronklike stories en kinderverse. Van sy kinderverse word opgeneem in ''Nuwe klein verseboek''. Hy doen ook tientalle vertalings, terwyl van sy eie werk ook in Engels vertaal word. ==== Sprokies ==== Hy verwerk vele sprokies in Afrikaans en skryf self 'n aantal oorspronklike Afrikaanse sprokies. Verhale oor Uilspieël (''Die vermaaklike lewe van [[Tyl Uilspieël]]'', ''Uiltjie, uiltjie in die spieël''), die Swape (''Die Swaaplanders'', ''Die avonture van die sewe swape'') en Dom-Jan en Slim-Jan (onder andere in ''Eendag was daar 'n Domjan'') kom wyd verspreid in sy oeuvre voor, in die gemelde en ook ander bundels. ''Die mense is bang vir Petrus Alsander'' is 'n soort Afrikaanse Uilspieël, terwyl ''Die hoë land'' 'n Afrikaanse variasie is van ''Jan en die boontjierank''. ''Die troue in die poppekas''<ref name="wiehahn153">Wiehahn, Rialette. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 15 no. 3, September 1975.</ref> is 'n fantasieverhaal waarin die marionette vermenslik word. Die mooi danseressie Anjenette en die soldaat Joors is verlief op mekaar. Die Groot Rot besoek egter die poppekas en saai verwoesting onder die marionette, maar die twee verliefdes word tog eindelik met mekaar herenig. Hy bundel ook Afrikaanse sprokies in ''Die mooiste Afrikaanse sprokies'', ''Klaas Luiaard'', ''Hasie Musikant'', ''Die dief in die nag'', ''Die lui skoenmaker'', ''Ou Waarsêer'', ''Vlerkvoet'', ''Lanterntjie brand'', ''Ouvrou Rooimus'', ''Die rob-vrou'' en ander bundels. ===== Diereverhale ===== Dierverhale oor Jakkals en Wolf soos ''Wolf en Jakkals in die lang pad'' en ''Jakkalsdraf en Wolwedans'', asook ander dierverhale (''Klaas Naald-hulle'' en ''Doer in Dierlandy'') is ook volop. In ''Koning Leeu se verjaarsdag''<ref name="wiehahn151">Wiehahn, Rialette. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 15 no. 1, April 1975.</ref> kry ons uitlegte oor verskeie diere se eienskappe, soos byvoorbeeld waarom Krokodil se bek so wyd is, hoe Leeu 'n wilde snorbaard gekry het en hoe die eerste Seekoei ontstaan het. '''n Koning genaamd Leeu'' bevat Afrikaanse oustories oor diere. In 2012 is ''Jakkals en wolf'' op die kortlys vir die toekenning van die [[MER-prys|M.E.R.-prys]] vir die beste geïllustreerde kinderboek. Sy kampvuurstories is van uiteenlopende aard en word gebundel in onder meer ''Die laaste leeu van die Karoo'', '''n Man genaamd Mot,'' ''Slang! Slang!'', ''Die twee broers'' en ''Die vurige wa''. Hierdie bundels bevat dierverhale, jagverhale, spookstories en historiese vertellings, waar die klem grotendeels op die storie val. ''Wensfontein'' is 'n versameling Afrikaanse oustories van diverse aard. Heldeverhale verskyn eers verspreid in verskeie bundels en word later versamel in “''Die groot Afrikaanse heldeboek''”. Hierin vertel hy die verhale van [[Racheltjie de Beer]], [[Klara Majola]], [[Wolraad Woltemade]], [[Paul Kruger]], [[Japie Greyling]], [[Dick King]], [[Tsjaka]], [[Dirkie Uys]] en vele meer. Fabels hoort streng gesproke nie by sprokies nie en kan selfs beskou word as leesstof eerder vir volwassenes as kinders weens die moraliserende en lerende aard daarvan. In ''Die groot Afrikaanse fabelboek''<ref>Steenberg, Elsabe. Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 20 no. 3, Augustus 1982.</ref> versamel hy fabels van ons bekendste skrywers, insluitende [[Willem Postma|Dr. O’Kulis]] en [[C.J. Langenhoven]]. ===== Afrikaanse volksverhale ===== Afrikaanse volksverhale sluit in stories oor Klein Duimpie (''Pinkie'' en ''Duimeling''). ''Blou-ogies,''<ref name="wiehahn153" />'n plaaslike soort Aspoesterverhaal vir dogters van ses tot agt jaar. Blou-ogies is deur die mensvreter Ou Voetoog gevang om vir hom, sy vrou Eenoog en hul twee dogters, Rooi-Een en Rooi-Twee, huis te hou. Na die fee-peetma tussenbeide kom, word Blou-ogies met haar pa herenig. ''Die maanklip'' is 'n toekomsverhaal wat ontstaan na aanleiding van die aardbewings in [[Tulbagh]] in die Boland in 1969, waar ruimtereisigers 'n klip van die maan na die aarde bring, met rampspoedige gevolge. In “''Keiser keiser Karelyn''” word 'n ryk man en 'n arm dogter teen mekaar afgespeel. ''Kabouterman''<ref>Steenberg, Elsabe. Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 20 no. 3, Augustus 1982.</ref> bevat sestien Maleierverhale en ook drie verhale oor Toon Prens, 'n karakter wat ook in die prosa van Minnie Postma voorkom. In ''Towerlantern'' versamel hy dertien volksverhale. Sy eerste boek, ''Ou Mi’kai vertel hoe die melkweg sy vuur gekry het,'' is gebaseer op volksverhale van die San en hy skryf nog Ou Mi’kai-boeke soos ''Tafelberg se karos'', ''Die storie van die Kangogrotte'' en ''Uit Ou Mi’kai se dae''. Ou Mi’kai is 'n ou San-vrou. ''Die wit pyl''<ref name="wiehahn153" /> (wat verduidelik waar die suidewind vandaan kom) en ''Die drie wonderdogters'' (waarin eggo, lugspieëling en water as vroue voorgestel word) het ook hulle oorsprong by die San. Volksverhale hoofsaaklik uit ander lande verskyn in ''Aandstories vir kleuters'' (wat ook sprokies soos ''Rooikappie'' en ''Gouelokkies'' bevat) en ''Aandstories vir kinders'', waarin hy onder andere die verhaal vertel van koning Arthur en die held Siegfried. ===== Kinderverhale ===== ''Die aarde moet vry wees'' is een van sy bekendste kinderverhale. Die karakters Jorse, Morse, Luie en Lakke ondertrou in Walhal met rampspoedige gevolge. Hierdie luilakke is ook morsjorse en die verhaal het die eksplisiete natuurbewaringsboodskap dat ons afhanklik is van die aarde en verantwoordelik daarmee moet omgaan. In ''Die goue appel''<ref>Snyman, Lydia. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 26 no. 2, Junie 1986.</ref> is daar 'n wonderboom wat 'n goue appel dra. Tania neem die appel na die stad om dit daar te gaan verkoop en ontmoet verskeie vriendelike karakters op pad daarheen. Elkeen het 'n onskuldige versoek, maar sy jak hulle af, want sy wil die goue appel vir haarself toe-eien. Sy verloor dan die appel, wat die gevolge van selfsug illustreer. ''Die ontvoering van Gawie Gans'' is 'n aanlasverhaal wat vertel hoe die tou mense wat agter die gansdief aanhardloop al hoe langer word, terwyl ''Lank lewe Leeuhart'' gebaseer is op die ou resep waar die monster eintlik 'n vermomming is van 'n prins. ===== Rympies ===== Berymings vir kinders sluit in die ''Moesan''-boeke, ''Moesan die Muisman'' (later herdruk as ''Moesan die muis'') en ''Moesan die president''. Moesan is 'n kordate muis wat sy stryd op onverwagte wyse wen, in die eerste verhaal om kos vir sy muisgesin te verskaf en in die tweede verhaal om muise van die bedreigings van honde, katte en muisvalle te verlos. Met sy volksrympies lewer hy belangrike werk deur eerstens bestaande volksrympies te versamel en te laat publiseer en ook daartoe by te voeg deur eie oorspronklike werk. Die aanvang van hierdie werk is die lywige bundel ''Trippe trappe trone'', wat hy daarna opvolg met ''Varkies in die bone''<ref name="wiehahn151" /> en ''Koeitjies in die klawer''. ''Trippe trappe trone'' bevat hoofsaaklik bestaande volksrympies, waarna ''Varkies in die bone'' benewens bestaande rympies ook nege gediggies van W.H. Boshoff en nege van W. Versfeld insluit, tesame met twaalf van sy eie rympies wat onder die invloed van die volksrympie ontstaan het. In drie volumes versamel hy vanaf 1989 ''Die groot Afrikaanse kinderversekeur''. Van sy kinderversies word opgeneem in ''Nuwe Kleinverseboek'' en ''Nuwe Kleuterverseboek''. ===== Jeugromans ===== Hoewel meeste van sy werke op die kleiner kinders gerig is, skryf hy ook romans vir die jeug, veral van kultuurhistoriese aard. ''Die nagberg'' (wat hy saam met sy oom, J.J.G. Grobbelaar, skryf) vertel die verhaal van [[Louw Wepener]]. ''Geliefde generaal'' is die verhaal van generaal [[Barry Hertzog|J.B.M. Hertzog]] in romanvorm. ''Die seun in die pad'' is 'n verhaal oor die Vryburgertyd aan die Kaap, soos gesien uit die oogpunt van 'n jong seun. ''Langkappie is haar naam''<ref>Pretorius, J.C. Tydskrif vir Letterkunde. Nuwe reeks 15 no. 2, Mei 1977.</ref> is 'n Voortrekkerverhaal oor bygelowe, spoke en die bonatuurlike in hierdie tyd. Langkappie was die spookvrou van die Trek en na oorlewering 'n duiwel of verlore siel uit die hel en die verhaal is gegrond op geskrifte uit hierdie tyd en ook latere koerantberigte. ''Die kinders en die veldkornet'' (later heruitgegee onder die titel ''Tyd van die penkoppe''<ref>Anoniem. Beeld, 18 Junie 2001.</ref>) vertel van veldkornet Röhm en sy kinderbataljon se spannende wedervaringe tydens die [[Anglo-Boereoorlog]], gebaseer op ware gebeurtenisse. ''Korporaal Woltemade'' is 'n verhaal oor die Kaap van die agtiende eeu, met die seun van Wolraad Woltemade as die hoofkarakter. ''Avontuurkamp'', wat hy saam met Marius du Plooy skryf, handel oor 'n groep jong seuns wat op 'n oorlewingskamp gaan en daar baie van die veld en die natuur leer. ''Die verlore stad'' skryf hy saam met J.J.G. Grobbelaar. Reinette gaan saam met haar pa, die beroemde argeoloog dr. Heinrich Haller, na die Kalahari op 'n soektog na die geheimsinnige verlore stad. Terwyl Reinette uitsien na die avontuur, is die stadseun Lafras Vermaak, wat ook die soektog saam met sy pa deurmaak, minder beïndruk en sou hy verkies het om in die stad agter te bly. In die Kalahari beleef hy egter 'n ander stel waardes en ervaar ook wat ware kameraadskap beteken wanneer hy en Reinette ontvoer word en die geselskap deurmekaar raak met 'n bende terroriste wat na Suid-Afrika op pad is. == Eerbewyse == Hy verower in 1968 die [[C.P. Hoogenhout-prys]]<ref>Storiewerf: http://www.storiewerf.co.za/cvs/cv_pieterwgrobbelaar_ph.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140913125827/http://www.storiewerf.co.za/cvs/cv_pieterwgrobbelaar_ph.htm |date=13 September 2014 }}</ref> vir ''Die mooiste Afrikaanse sprokies'' en in 1971 die [[Tienie Hollowaymedalje vir Kleuterliteratuur|Tienie Holloway-medalje]] vir ''Trippe trappe trone'' en al sy kleuterboeke wat geskik is vir hardop voorlees. Die Genootskap vir Afrikaanse Volkskunde en die [[Afrikaanse Taal- en Kultuurvereniging|ATKV]] vereer hom in 1972 en 1975 onderskeidelik met 'n oorkonde vir sy werk oor die Afrikaanse volksvertelling en met 'n erepenning vir sy volkskundige geskrifte.<ref>De Vries, Willem. ''Pieter Grobbelaar onthou vir sy ‘restourasie’.'' Beeld, 25 Januarie 2013.</ref> In 1976 kry hy 'n toekenning van die Federasie van Rapportryerskorpse vir sy werk oor die Afrikaanse volksrympie en die [[Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing]] gee in die jare 1982–1984 'n toekenning aan hom om veldnavorsing oor die Afrikaanse volksliedjie in afgeleë dele van die land te doen. Hy word in 1984 vereer met die Katrine Harries-toekenning<ref>Maandblad Zuid-Afrika: http://www.maandbladzuidafrika.nl/node/81 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130606202812/http://www.maandbladzuidafrika.nl/node/81 |date= 6 Junie 2013 }}</ref> vir ''Die aarde moet vry wees'' en weer in 1988 vir ''Moesan Muis'' en ''Lank lewe Leeuhart''. In 1986 verower hy 'n Artes-toekenning<ref>Anoniem. L''iedjie-navorser wen Artes-toekenning''. Matieland, Jaargang 31 no. 2 1987.</ref> vir die beste radioprogram met sy reeks programme oor Afrikaanse volksliedjies getiteld ''Die volk as digter''. ''Hoera vir Moesan'' is in 1992 naaswenner van 'n ATKV-kinderboekprys vir ouderdomsgroep 6-7 jaar. Hy is medewerker aan verskeie ensiklopedieë, waaronder ''Die skatkis'', ''Ensiklopedie van die wêreld'', ''Die Afrikaanse Kinderensiklopedie'' en ''Die Suid-Afrikaanse biografiese woordeboek''. In 2011 ken die Stellenbosse Woordfees<ref>De Vries, Willem. ''Cloete, Grobbelaar en Bakkes met Woordfees-medaljes vereer''. Beeld, 16 Maart 2011.</ref> hulle Woordtrofee-medalje aan hom toe vir sy lewenswerk.<ref>Anoniem. ''Profiel: Pieter W''. Grobbelaar. Publicare, April 1988.</ref> == Publikasies == '''1963''' * ''Ou Mi’kai vertel hoe die melkweg sy vuur gekry het'' '''1964''' * ''Ou Mi’kai vertel Tafelberg se wit karos'' '''1965''' * ''Antjie Somers loop weer'' * ''Die nagberg'' (saam met J.J.G. Grobbelaar) * ''Knapsak'' (saam met J.J.G. Grobbelaar) '''1966''' * ''Kietsie die sirkuskat'' * ''Die lelikste padda'' * ''Man van die volk'' '''1967''' * ''Die verlore stad'' (saam met J.J.G. Grobbelaar) * ''Die vermaaklike lewe van Tyl Uilspieël'' '''1968''' * ''Geliefde generaal'' * ''Onder die skedelvlag'' * ''Moesan die Muisman'' * ''Die mooiste Afrikaanse sprokies'' '''1969''' * ''As die fluitspeler kom'' * ''Trippe trappe trone'' * ''Hiert! Daar kom die speelman aan'' * ''Kaskenades op Kykuit'' * ''Klaas Luiaard en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Die mense is bang vir Petrus Alsander'' * ''Die Swaaplanders'' '''1970''' * ''Wolraad Woltemade en ander Afrikaanse heldedade'' * ''Die twee kapteins en ander Afrikaanse heldeverhale'' * ''Die eensame jagter en ander Afrikaanse heldeverhale'' * ''Hasie Musikant en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Die lui skoenmaker en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Die maanklip'' '''1971''' * ''Die seun in die pad'' * ''Die dief in die nag en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Japie Greyling en ander Afrikaanse heldeverhale'' * ''Japsnoet'' * ''Die laaste leeu van die Karoo en ander Afrikaanse kampvuurstories'' * ''Maans se straf en ander Afrikaanse kampvuurstories'' * '' 'n Man genaamd Mot en ander Afrikaanse kampvuurstories'' * ''Die merkwaardige en ongelooflike geskiedenis van dokter Dinkel van die'' * ''Ou-Kaap'' * ''Ou Waarsêer en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Racheltjie de Beer en ander Afrikaanse heldeverhale'' * ''Slang! slang! en ander Afrikaanse kampvuurstories'' * ''So by my kool! en ander Afrikaanse kampvuurstories'' * ''Die twee broers en ander Afrikaanse kampvuurstories'' * ''Vlerkvoet en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Die vurige wa en ander Afrikaanse kampvuurstories'' '''1972''' * ''Die avonture van die sewe swape'' * ''Die dokter wat dieretaal kon praat'' * ''Die hoë land'' * ''Lanterntjie brand en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Ouvrou Rooimus en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Die rob-vrou en ander Afrikaanse sprokies'' * ''Storieman se tyd'' '''1973''' * ''Pas op vir Rapetal!'' * ''Varkies in die bone'' * ''Koning leeu se verjaardag'' '''1974''' * ''As Pa vertel'' * ''Blou-ogies: 'n ou Afrikaanse volksverhaal'' * ''Stories vir die lente'' * ''Verhale van die veld'' * ''Volkslewe van die Afrikaner'' * ''Die wit pyl, of Waar die Suidewind vandaan kom'' * ''Die troue in die poppekas'' * ''Krek die vrek'' * ''Die mier en die olifant'' '''1975''' * ''Koeitjies in die klawer'' * ''Duimeling: 'n ou Afrikaanse volksverhaal'' * ''Stories vir die somer'' '''1976''' * ''Hopla Hans'' * ''Die groot Afrikaanse heldeboek'' * ''Langkappie is haar naam'' * ''Die nag der nagte'' * ''Pietervlie'' * ''Uit ou Mi’kai se dae'' '''1977''' * ''Boerewysheid<ref>Pienaar, Lydia. Tydskrif vir Geesteswetenskappe. Jaargang 18 no. 1, Maart/April 1978.</ref>'' * ''Die groot nuwe Kinderbybel met toeligting'' * ''Hans die geluksoeker'' * ''Harrie Hus hik'' * ''Die kinders en die veldkornet'' * ''My mooi rympieboek'' * ''Die petaljes van die drie patatte'' '''1978''' * ''Daar’s 'n ding aan die gang in die akkerbos'' * ''Die groot Afrikaanse fabelboek'' * ''Korporaal Woltemade'' * ''Mooi potte! Mooi panne!'' '''1979''' * ''Die Turkse tapyt'' '''1980''' * ''Aandstories vir kleuters'' * ''Rensie en Raaitjie hardloop resies'' * ''Die somer van die jagluiperd'' * ''Skrywers in beeld: C. Louis Leipoldt'' '''1981''' * ''Keiser, keiser Karelyn'' * ''Kabouterman'' * ''Kyk, daar’s vuur in die bome'' '''1982''' * ''Jakkalsdraf en wolwedans'' * ''Die vermaaklike lewe van Tyl Uilspieël'' '''1983''' * ''Eendag was daar 'n Domjan'' * ''Fluit-fluit'' * ''Mannie Aap'' * '' 'n Koning genaamd leeu'' '''1984''' * ''Poorters'' * ''1 tot 12, my telboek'' * ''Die aarde moet vry wees'' * ''Die drie wonderdogters'' * ''Die goue appel'' * ''A is 'n akker: 'n ABC-boek'' * ''Die mooiste Afrikaanse sprokies'' * ''Uiltjie, uiltjie in die spieël'' '''1985''' * ''As Liefie en Grr kom kuier'' * ''Avontuurkamp'' (saam met Marius du Plooy) * ''Dankie, meneer Nols'' * ''Klaas Naald-hulle'' * ''Wipplank, ons speel met woorde'' * ''Yslike Awie'' '''1986''' * ''Wensfontein'' * ''Die alsiende oog'' * ''Klawerjas'' * ''Doer in Dierlandy'' * ''Die boebels van Biebelbommel'' '''1987''' * ''Lank lewe Leeuhart'' * ''Die drie geskenke'' * ''Pietrie Petronella'' * ''Sewes Papegaai'' * ''Towerlantern'' '''1988''' * ''Moesan Muis'' * ''Hier’s ons weer!'' * ''Die huis met die sewe deure'' * '' 'n Liewe lawwe lollery'' * ''O, die vrolike Kersfees ver oor die see'' * ''Die ontvoering van Gawie Gans'' '''1989''' * ''Bonso Beertjie'' * ''Die gelukkigste beer'' * ''Mallemeule'' * ''Trompettertjie'' * ''Wieliewalie'' '''1990''' * ''Lelik en Lieflik: 'n ou Franse verhaal'' * ''Wie werk die hardste?'' '''1991''' * ''Hoera vir Moesan!'' * ''Voëls van eenderse vere'' '''1992''' * ''Kardoes'' '''1993''' * ''Straatryme'' '''1997''' * ''Die rooi lappieskombers'' '''1999''' * ''Kommandeer! Kommandeer!'' '''2001''' * ''Tyd van die penkoppe'' '''2002''' * ''Hessie Kwedet'' '''2003''' * ''Die tweede gerf'' === Redakteur en samesteller === '''1962''' * ''Die elfde uur'' – Dirk kamfer '''1980''' * ''Die Vrystaat en sy mense'' '''1994''' * ''Waar die volk skep'' – Abel Coetzee '''2000''' * ''Stories op rym'' === Vertalings === '''1963''' * ''Rotjie'' * Anne de Vries '''1964''' * ''Gevleuelde broers'' – Geoffrey Norris * ''Die ongelooflike reis'' – Sheila Burnford '''1968''' * ''Heidi'' – Johanna Spyri * ''Roepstem van die wildernis'' – Jack London '''1969''' * ''Grysling'' – Jane Hyatt Yolen '''1972''' * ''Die mier en die olifant'' – Bill Peet '''1974''' * ''Maerland die minstreel'' – William Steig * ''Moedige Maks'' – Kin Platt * ''Otjie Vark'' – Arnold Lobel * ''Vlieg op vlug'' – Mike MacClintock '''1975''' * ''Sors die onstuitbare seeslang'' – Bill Peet '''1976''' * ''My lekker groot storieboek'' – Richard Scarry '''1988''' * ''Die Helen Oxbury storieboek'' – Helen Oxbury == Bronne == * Kannemeyer, J.C. ''Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 2''. Academica. Pretoria, Kaapstad en Johannesburg; Eerste uitgawe; Eerste druk, 1983. * Cloete, T.T. (red.) ''Die Afrikaanse literatuur sedert sestig.'' Nasou Beperk. Eerste uitgawe, 1980. * De Vries, Abraham H. ''Kortom 2.'' Human & Rousseau. Kaapstad en Pretoria. Eerste uitgawe, 1989. * Grové, A.P. ''Letterkundige sakwoordeboek vir Afrikaans.'' Nasou Beperk. Vyfde uitgawe. Eerste druk, 1988. * HAUM. ''Stellenbosse Galery.'' HAUM-Uitgewers. Kaapstad en Pretoria, 1974. * Kannemeyer, J.C. ''Die Afrikaanse literatuur 1652–2004''. Human & Rousseau. Kaapstad en Pretoria; Eerste uitgawe, 2005. * Malan, Charles. ''Kleinbegin in die prosa''. De Jager-HAUM Uitgewers. Pretoria. Tweede uitgawe; Sewentiende druk, 1994. * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel I''. J.L. van Schaik-Uitgewers. Pretoria. Eerste uitgawe, 1998. * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel 2''. J.L. van Schaik-Uitgewers. Pretoria. Eerste uitgawe, 1999. * Van Coller, H.P. (red.) ''Perspektief en Profiel Deel 3''. Van Schaik-Uitgewers. Pretoria. Eerste uitgawe, 2006. * Wybenga, Gretel en Snyman, Maritha (reds.) ''Van Patrys-hulle tot Hanna Hoekom''. Lapa-Uitgewers; Eerste uitgawe; Tweede druk, 2005. * Du Plessis, Sonia. ''Verhale uit ‘Verlore paradyse’''. Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 35 no. 2, Mei 1997 * Malan, Marlene. ''Ou sontjie sak weg.'' Rapport. 20 Januarie, 2013. * Pieterse, H.J. ''Van messel tot lakenskeur: ‘Verlore paradyse’.'' Tydskrif vir Letterkunde. Jaargang 35 no. 4 en Jaargang 36 no. 1, November 1997/Februarie 1998. * Supreme Court reporter. ''Get rid of pig stench.'' The Cape Times, 17 Maart 1990. == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Grobbelaar, Pieter}} [[Kategorie:Suid-Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Geboortes in 1930]] [[Kategorie:Sterftes in 2013]] 6dtm1advgkzwjt8hhr64abdn30kc1il 0 110843 2911729 2776793 2026-06-16T07:16:48Z Jcb 223 2911729 wikitext text/x-wiki [[Beeld:Prof Paul Daniel Hahn.jpg|duimnael|regs|180px|Prof. P.D. Hahn.]] Prof. '''Paul Daniel Hahn''' ([[Bethanie|Bethanien]], [[Suidwes-Afrika]], [[5 Januarie]] [[1849]] – [[Kaapstad]], [[Suid-Afrika]], [[9 Maart]] [[1919]] was ’n opvoedkundige chemiese analitikus en professor in die skeikunde. Hy word beskou as 'n pionier in die onderwys van natuurwetenskappe in [[Suid-Afrika]].<ref name="naspers">{{af}} [http://m24arg02.naspers.com/argief/berigte/dieburger/1996/01/27/7/12.html Betotteldes se houding oor Boesmans laat bloed kook, deur Pieter Spaarwater]{{Dooie skakel|date=Augustus 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, ''[[Die Burger]]'', 27 Januarie 1996. URL besoek op 18 Mei 2016.</ref> == Herkoms en opleiding == Hahn was die jongste seun van [[Johannes Samuel Hahn]], 'n sendeling van die [[Rynse Sendinggenootskap]], en sy vrou, Helene Langenbeck. Toe hy ongeveer vier jaar oud was, keer die gesin na [[Duitsland]] terug; hy woon daar die gimnasium in Soest in Wesfale by en kry sy verdere opleiding aan die [[Universiteit van Halle]], waar hy die M.A. en Ph.D. in 1874 verwerf terwyl hy dieselfde jaar in die Staats Examen slaag wat hom in staat stel om aan 'n hoërskool onderwys te gee. Hy studeer ook aan die universiteite van [[Universiteit van Londen|Londen]] en [[Universiteit van Edinburg|Edinburg]] en trou op [[28 Junie]] [[1875]] met Marie Aneck van Gotha. Drie seuns en drie dogters is uit die huwelik gebore. == Akademiese loopbaan in Suid-Afrika == Hahn kom in September 1875 na [[Suid-Afrika]]. In Januarie 1876 word hy die Jamison-professor in eksperimentele fisika en praktiese skeikunde aan die [[Suid-Afrikaanse Kollege]], Kaapstad, (en van 1893 af professor in die skeikunde) waarna hy hierdie leerstoel tot sy dood beklee en saam met proff. C.E. Lewis en W. Ritchie 'n driemanskap vorm wat die kollege tot die einde van die eeu beheer. In 1876 word hy in die raad van die [[Universiteit van die Kaap die Goeie Hoop]] verkies, waarvan die SA Kollege (voorloper van die [[Universiteit van Kaapstad]] en waaruit [[SACS]] ook ontstaan het) 'n konstituerende kollege is, en bly vir die res van sy lewe lid. == Bydra tot hoër onderwys == Hahn begin onmiddellik om verbeterde geriewe vir die onderrig van sy vakke agiteer en slaag teen 1881 daarin om 'n nuwe chemie-laboratorium te laat bou met £1 500 wat mev. S.B.E. Jamison geskenk het, en om die natuurwetenskap in 'n belangrike onderdeel van die leerplan om te skep. Dit was ook sy wat die £5 000 geskenk het vir die instelling van die Jamison-leerstoel. Hahn was hoofsaaklik daarvoor verantwoordelik dat die staat se pogings om gereelde besoeke deur skoolinspekteurs aan die kollege in te voer, op niks uitgeloop het nie, en ook dat die kollege-owerheid eindelik in 1887 instem om vroue tot alle klasse toe te laat. Dit was nadat hy die jaar vantevore vier vroue as ’n proeflopie tot sy chemieklas toegelaat het. Danksy die uitsonderlike hoë standaard van die vroue se werk, het die kollege besluit om in 1887 vrouestudente heeltyds toe te laat ter ere van koningin Victoria se diamantjubileum.<ref>{{en}} [http://www.commerce.uct.ac.za/Managementstudies/orgpsy/why-uct/ Organisational Psychology at UCT] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160319144411/http://www.commerce.uct.ac.za/Managementstudies/orgpsy/why-uct/ |date=19 Maart 2016 }}. URL besoek op 17 Mei 2016.</ref> Terwyl hy steeds gretig was om die onderrig van die natuurwetenskappe te bevorder, het Hahn ’n leidende rol in die stigting van 'n mynbouskool aan die kollege gespeel, en die latere samesmelting daarvan met die Johannesburgse School of Mines. Hy onderneem saam met prof. Lewis 'n geslaagde toer deur [[Transvaal]] en besoek [[Kimberley]] in 1894 om geld vir 'n nuwe fisikalaboratorium in te samel en neem ywerig deel aan bewegings wat in 1911 tot die stigting van 'n mediese skool aan die kollege lei. In 1900 word hy en prof. (later sir) J.C. Beattie as buite-akademiese lektore deur die Skotse universiteite erken. Hy was meermale sekretaris van die kollege-senaat, en hy en Lewis word in 1897 die eerste twee senaatsassessore in die kollegeraad. Hy speel 'n belangrike rol in die stryd van die kollege om universiteitstatus, wat tot gevolg het dat dit op [[2 April]] [[1918]], 'n jaar voor sy dood, die [[Universiteit van Kaapstad]] word.<ref>{{en}} [http://rainboweduonline.com/list.html Lys van Suid-Afrikaanse universiteite] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131103145539/http://www.rainboweduonline.com/list.html |date= 3 November 2013 }}. URL besoek op 18 Mei 2016.</ref><ref>{{en}} [http://www.uct.ac.za/about/intro/history/ Die geskiedenis van die UK op sy webtuiste] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130815204514/http://www.uct.ac.za/about/intro/history/ |date=15 Augustus 2013 }}. URL besoek op 18 Mei 2016.</ref> == Breër bydrae == Toe hy besef in watter swak ontwikkelingstadium die wetenskappe in Suid-Afrika verkeer, doen hy – heeltemal afgesien van sy pogings as dosent – alles in sy vermoë om die situasie te verbeter. Hy stel veral in die wyn- en tabakboerdery belang en onderneem in vakansietye baie togte om die boere se probleme met hulle te gaan bespreek. Hy is saam met [[Onze Jan Hofmeyr|J.H. (Onze Jan) Hofmeyr]] verantwoordelik vir die aankoop van [[Groot Constantia]] deur die Kaapse goewerment as modelwynplaas in 1882, terwyl hy in twee staatskommissies gedien het wat die [[filloksera]]-siekte in die Kaapse wingerde bestudeer het.<ref name="naspers" /> Hy het hom ook beywer vir die ontwikkeling van die staatsbosbouskool en die invoer van landbou-onderrig aan die Victoria-kollege, tans die [[Universiteit Stellenbosch]]. Jare lank was hy die enigste skeikundige ontleder en raadgewende chemikus in Suid-Afrika. Hy het ontwikkeling van die staatslaboratoria in Kaapstad aangemoedig en sy raad is oor 'n groot verskeidenheid wetenskaplike en wetenskaplik-regskundige probleme gevra. Teen die eeuwisseling het die [[Duitsland|Duitse]] regering ter erkenning van sy lang en toegewyde diens aan die saak van die wetenskap en opvoedkunde die tradisionele titel Königlicher Hofrat aan hom toegeken, wat gewoonlik ná 25 jaar professorale diens geskied. Hy was 'n lid van die [[Royal Society of South Africa]], 'n stigter van en twee maal voorsitter van die Cape Chemical Society, voorsitter van die Suid-Afrikaanse Genootskap ter Bevordering van die Wetenskap (1911), en ook lid van talle ander wetenskaplike verenigings. Hoewel Hahn nie graag geskryf het nie, het hy wel 'n aantal pamflette en artikels gepubliseer, hoofsaaklik oor die wynbou en mineralogie. == Persoonlike lewe en waardering == Hahn was 'n hartstogtelike musiekliefhebber en stig in die 1890’s die orkesvereniging van die kollege. Die beminde professor wat as "Oom Daantjie" bekendgestaan het, was ook die “vader” van die kollege, want hy het hom met die persoonlike sowel as sedelike welsyn van alle studente bemoei wat deur sy hande gegaan het. Hy was lank, breedgeskouerd en gesond, 'n kragtige persoonlikheid met onbeperkte energie, baie deeglik, nougeset van aard, en 'n strenge tugmeester. As besielende leermeester wat sy eie, besonderse soort Engels gepraat het, was hy bemind onder almal wat hom geken het. == Bronne == * De Kock, W.J. (hoofred.) ''[[Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek]] Deel I''. Kaapstad: Nasionale Boekhandel Beperk, 1968. == Verwysings == {{Verwysings|2}} [[Kategorie:Onderwys in Suid-Afrika]] [[Kategorie:Akademiese personeel van die Universiteit Kaapstad]] gf554f2eu3h0n0wujpr9oo2h4ol5rut 0 115529 2911620 2868487 2026-06-15T15:28:31Z JMK 649 teksdetails, sp 2911620 wikitext text/x-wiki [[Lêer:LL1882 pg008 LANGALIBALELE.jpg|duimnael|Langalibalele, hoofman van die amaHlubi]] [[Lêer:AnthonyWilliamDurnfordRE.jpg|duimnael|Anthony Durnford in 1870]] [[Lêer:John William Colenso by Samuel Sidley.jpg|duimnael|John Colenso, Biskop van Natal in 1866]] Die '''Langalibalele-opstand''' van 1873 was 'n rebellie van die Hlubi-sibbe teen die koloniale bewind in [[Natal]]. == Langalibalele == Die Hlubi-sibbe was 'n [[Nguni]]-stamgroep wat in die middel van die 19de eeu nog min of meer 'n onafhanklike bestaan gevoer het. Hulle het in die omgewing van [[Utrecht]], tussen die [[Bloedrivier]] en die [[Buffelsrivier (KwaZulu-Natal)|Buffelsrivier]], gewoon. In 1836 het die kragtigste reënmaker in die streek, die agttienjarige [[Langalibalele]] ('n naam met die betekenis van “die son is kokend warm”), hul hoofman geword. [[Mpande]], die Zoeloe-koning, het in 1848 met 'n sterk leër bewapen met vuurwapens teen die Hlubi opgetrek. Gevolglik vlug die Hlubi-groep uit [[Zoeloeland]] na die omgewing van die [[Kliprivier, KwaZulu-Natal|Kliprivier]] in Natal. Die Natalse koloniale regering wou die Hlubi gebruik as 'n buffer tussen die stropersbendes van die Boesmans en die blanke koloniste en verskuif daarom die sibbe van 7&nbsp;000 siele na die gebied by die oorsprong van die [[Boesmansrivier (KwaZulu-Natal, lat -29,08, long 29,81)|Boesmansrivier]], tussen [[Champagne Castle]], [[Cathkinpiek]] en [[Giant's Castle]]. Hierdie streek was oos van die Drakensberge en wes van die huidige [[Estcourt]] in die [[uThukela-distriksmunisipaliteit|Thukela-distrik]]. == Oorsake == Groot getalle mans van baie stamme in Suider-Afrika is as arbeiders na die diamantvelde van [[Griekwaland-Wes]] ([[Kimberley]]) gelok. Dikwels het hulle vuurwapens as betaling vir hul arbeid ontvang. Met die Natalse koloniale regering het dit destyds finansieel nie te goed gegaan nie, en daarom is allerhande belastings gehef. Boonop is die mans opgeroep om militêre diens te doen. Toe kom die regering ook nog met die eis dat alle vuurwapens geregistreer moet word. Stadig het al hierdie maatreëls die gesag van die stamkapteins ondermyn. Langalibalele verset hom teen die regering se eis van vuurwapenregistrasie, want hy beskou dit as 'n truuk om sy mense te ontwapen. Hy het hom goed herinner hoe sy sibbe 25 jaar tevore deur Mpande se leër met vuurwapens aangeval en verdryf is. Gevolglik word Langalibalele gedagvaar om in persoon voor die hof te verskyn. Hy weier, want met sy kennis van die stamtradisie en die gewoontereg vermoed hy dat hy gevang en vermoor kan word. Deur 'n hele reeks sulke misverstande versleg die verhouding met die koloniale regering. Die inkonsekwente beleid in die verskillende Britse kolonies teenoor die inheemse bevolking het verder tot die onsekerhede bygedra en verhoudinge verder bemoeilik. == Rebellie == Uit vrees vir 'n algemene opstand het die Natalse regering drasties teen Langalibalele en sy ondersteueners opgetree. In Oktober 1873 trek 'n 200 soldate, 300 blanke vrywilligers en 6&nbsp;000 swart lojaliste, insluitende die Natalse luitenant-goewerneur sir [[Benjamin Pine]] en sir [[Theophilus Shepstone]], met twee kanonne na die onrusgebied. Langalibalele, sy krygers en hul beeste trek daarop met die Boesmanskloofpas (teenswoordig bekend as die Langalibalele-pas) die [[Drakensberge]] in en lok so die invalsmag onder maj. {{Intertaalskakel|Anthony Durford|en}} agter hulle aan die klowe in. Hierdie trek van Langalibalele oor die landsgrens is deur die regering as 'n daad van afskeiding en dus verraad beskou. Onbekende terrein, ongeoefende vrywilligers, onervare koloniale soldate en die digte mis het veroorsaak dat Durnford se mag hul rigting verloor, moedeloos en uitgeput raak en honger ly. Boonop is Durnford gewond, en sneuwel drie lede van die Natal Carbineers en twee Zoeloe-verkenners. Paniek grensende aan muitery het onder die koloniale mag losgebars. Ten spyte van hul verouderde vuurwapens en dat hulle swak skuts was, tree die Hlubi as die wenners uit die stryd. Langalibalele en sy krygers trek hulle daarna terug in [[Basoetoland]] (Lesotho). Op 5 November is Durnford en sy mag weer terug in hul basis by [[Nottingham Road]]. Die Natalse regering kondig op 11 November [[krygswet]] af. In 'n weerwraakaksie val die koloniale mag die Hlubi-nedersetting aan en vermoor 150 mans, vroue en kinders. Langalibalele is as stamhoof ontsetel, die stam is ontbind en hul land en vee gekonfiskeer. Op 11 Desember het die Basoeto-hoofman Molapo vir Langalibalele en vyf van sy seuns naby Leribe laat aankeer en hulle is in kettings aan die koloniale owerheid uitgelewer. == Hofsaak == Die saak teen Langalibalele het op 16 Januarie 1874 begin. In die 19de eeu het Natal twee regstelsels gehad, naamlik 'n Westerse en die inheemse gewoontereg. 'n Spesiale hof waarin die stamreg sou geld, is vir hierdie saak saamgestel. Pine en Shepstone was die voorsittende beamptes en die aanklaers. Verder het die hof bestaan uit drie magistrate en ses stamkapteins. Langalibalele is slegs beperkte regsverteenwoordiging gegun, geen kruisondervraging is toegelaat nie en teen die uitspraak kon geen appél aangeteken word nie. Langalibalele is tot lewenslange verbanning na [[Robbeneiland]] veroordeel. Dit maak hom een van die eerste swart aktiviste wat op Robbeneiland gehuisves is. Van sy volgelinge is ook swaar gestraf. Deur die bemoeienis van die regering in [[Londen]] en veral van biskop Colenso is Langalibalele in Januarie 1875 op die plaas Uitvlugt by Oude Molen, by die huidige [[Mowbray]] in [[Kaapstad]], in huisarres geplaas. Hier het enkele van sy familielede by hom kom woon. Twaalf jaar later is hy begenadig en is hy terug na [[Pietermaritzburg]]. Hier is hy in 1889 in die Swartkopwoonbuurt oorlede. Die ligging van sy graf by [[Giant's Castle]] is geheim gehou. Eers in 1950 het sy familie die juiste ligging daarvan bekendgemaak en jare later het [[Nelson Mandela]] 'n krans op die graf gelê. == Gevolge == Die hele verhoor van Langalibalele en sy volgelinge het geweldige kritiek ontlok. In die hele Suider-Afrika is die saak bespreek. Alhoewel dit die bedoeling was om stamreg te laat geld, is die Afrika-tradisies juis nié in ag geneem nie. Swartmense het hul respek vir die blanke se administrasie verloor en dit het tot verdere onrus en opstande gelei. Die hof is beskryf as 'n boendoehof, daar is beweer dat daar verskeie ongeoorloofde regsprosedures was en dat dit 'n bespotting van die regstelsel gemaak het. Dr. [[John William Colenso]], die omstrede Anglikaanse biskop van Natal (en kenner van die Zoeloe-taal) het 'n afvaardiging na [[Engeland]] gelei om die onregverdige verhoor, swaar vonnis en behandeling van Langalibalele onder die politici se aandag te bring. Dit het groot opskudding in die Britse politiek veroorsaak. In die [[Kaapkolonie]] het [[John X. Merriman]] hom ook skerp uitgelaat oor die onwettige verhoor en growwe rassevooroordeel in die saak. Geen blanke sou, volgens Merriman, so streng gevonnis wees nie. Die gevolg hiervan was dat Pine op 1 April 1875 as luitenant-goewerneur van Natal ontslaan en Shepstone van sy regterlike mag gestroop is. [[Henry Howard Molyneux Herbert, 4de Graaf van Carnarvon|Lord Carnarvon]], die Britse minister van kolonies, het nou besef dat Shepstone se beleid om swartmense nié te verwesters nie, maar hulle deur middel van hul eie kapteins, beklee met onbeperkte mag, te regeer, nie meer wenslik was nie. Carnarvon en ander Britse politici het beweer dat die enigste haalbare oplossing van die probleem op daardie stadium was om 'n eenvormige beleid teenoor al die inheemse volkere in al die gebiede in Suider-Afrika te voer. Dit kon egter alleen verkry word as al die kolonies tot 'n konfederasie toetree. == Bibliografie == * {{cite book| last=Davenport |first=T.R.H. |title =South Africa – a modern history. |location = Johannesburg |publisher = MacMillan |year = 1977 |language = Engels |isbn = 0-86954-028-9}} *{{cite book |last =Derwent |first =Sue |title = KwaZulu-Natal Heritage Sites – a guide to some great places |location = Claremont |publisher = David Philip Publishers |year = 2006 |language = Engels |isbn = 0-86486-653-4}} *{{cite journal |last = Saks |first = David |title = Durnford, 'Long Belly' and the Farce at the Pass |journal = Military History Journal |volume = 14 |number = 2 |date = Desember 2007 |language = Engels |url= http://samilitaryhistory.org/vol142ds.html}} * {{Cite encyclopedia |encyclopedia = Standard Encyclopaedia of Southern Africa |volume = 6 |location = Kaapstad |publisher = Nasou |year = 1972 |language = Engels |isbn = 0-625-00322-5}} *{{cite book |url=https://emandulo.apc.uct.ac.za/collection/FHYA%20Depot/Government_and_Institutional_Record/Command_papers_1141-1875.pdf |title = Langalibalele and the amaHlubi Tribe |author = The Bishop of Natal [JW Colenso] |publisher = Her Majesty's Stationery Office |year = 1875 |language = Engels |location = Londen}} [[Kategorie:Geskiedenis van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Opstande]] h3zaqk0sf0jimtqirrrv1jaz08jbwbc 0 116327 2911732 2446471 2026-06-16T07:21:23Z Jcb 223 2911732 wikitext text/x-wiki {{Weesbladsy|datum=Augustus 2017}} '''Paul J. Smit''' is ’n [[Afrikaans]]e [[skrywer]] van jeugverhale en ook skrywer van verskeie werke oor sportwetenskap en liggaamlike opvoeding. Smith skryf ook onder die skuilnaam '''Paul Jaco'''. == Lewe en werk == Paul Jacobus Smit behaal in [[1964]] die B.A. Honneurs-graad en in [[1965]] die M.A.-graad in Liggaamlike Ontwikkeling aan die [[Universiteit van Pretoria]], laasgenoemde met ’n verhandeling oor ''Die invloed van apnoïiese duike op sekere fisiologiese prosesse''. In [[1969]] verwerf hy ’n Ph.D.-graad aan die [[Universiteit van die Witwatersrand]] met ’n proefskrif oor ''Anthropometric motor performance and physiological studies on South African children involved in a nutritional status survey''.<ref name="worldcat">Worldcat: http://www.worldcat.org/search?q=au%3ASmit%2C+Paul+Jacobus.&qt=hot_author</ref> Hy is vir lank betrokke by die Universiteit van Pretoria se Sportnavorsing-instituut en skryf verskeie artikels in vakkundige tydskrifte en hoofstukke in boeke oor menslike groei en geestelike ontwikkeling. As fiksheidsfanatikus het hy [[Tasmanië]] te voet deurkruis en het al geduik reg rondom die Suidkus van [[Afrika]], die Middellandse See en in [[Australië]]<ref>NB-Uitgewers se outeursinligting: http://www.nb.co.za/Authors/6606 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160812095059/http://nb.co.za/Authors/6606 |date=12 Augustus 2016 }}</ref> Hy bly in [[Phalaborwa]]. == Skryfwerk == Hy skryf die jeugreeks oor ''Die Paddaman'', waarin ’n sportonderwyser ’n paar seuns leer diepseeduik en hulle dan spannende avonture beleef langs en in die water. Onder die skuilnaam Paul Jaco skryf hy die jeugroman ''Die luiperds van Sh’ong'' wat handel oor die tiener Seevie, wat ’n passie het vir wildbewaring en op ’n plaas in Kwa-Violentia bly. Hy word groot as die seun van kolonel Merbe en Andrietti Bikoson, maar die raaisels oor sy familiegeskiedenis laat hom vermoed dat hy ’n aangenome kind is. Hy red ’n dagoud luiperdwyfie en noem haar Shuna. Sy help hom hierna in sy soeke na eie identiteit en in die proses van groot word. Daar is ook spanning tussen die plaaslike gemeenskap en ’n terroristegroep, waarby Seevie en sy meisie Tensy betrek word, met Shuma wat redding bring. Hierdie boek word ook in Engels vertaal. Die South African Association for Sport Science, Physical Education and Recreation publiseer sy handleidings vir skoolleerlinge oor ''Homework in Physical Education'' en ''Experiments in Physical Education''. == Publikasies == Werke uit sy pen sluit in:<ref name="worldcat" /> {| class="wikitable" !Jaar !Publikasies |- |1959 |''Die Paddaman'' |- |1960 |''Die Paddaman in die diepsee'' |- |1962 |''Die Fransman'' |- |1964 |''Die Paddaman se akwarium'' |- | |''Gerrie en die smokkelaars'' |- |1965 |''Die De Xaviers se nuwe vaderland'' |- | |''Gerrie se kroon'' |- | |''Shongwaneskop'' |- |1979 |''Groei en sport'' |- |2008 |''Die luiperds van Sh’ong'' (Paul Jaco) |- | !Vertalings |- |1958 |''Moby Dick'' – Herman Melville |} == Verwysings == {{Verwysings}} {{DEFAULTSORT:Smit, Paul}} [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] s9sr5sg6yl9leyp8ngrfd3dowsr5s52 0 121257 2911713 2881056 2026-06-16T05:42:49Z Jcb 223 2911713 wikitext text/x-wiki [[Lêer:JacmelMardiGras.jpg|duimnael|Mardi Gras-papier-maché-maskers, Haïti.]] [[Lêer:Catrinas 2011.jpg|duimnael|Papier-mâché-Catrinas, tradisionele figure vir dag van die dooies-vieringe in Mexiko.]] '''Papier-maché''', wat letterlik "gekoude papier" beteken, is 'n saamgestelde stof wat bestaan uit [[papier]]stukke of papierpulp, wat soms met [[tekstiel]]e versterk word, en met kleefstof gebind word soos gom, stysel of muurpapierlym. == Metodes == [[Lêer:Papier mache.jpg|regs|duimnael|Papier-maché met die strokemetode waarmee 'n vark gemaak word.]] [[Lêer:Paper mache mask with feet with grey background.JPG|regs|duimnael|'n Papier-maché-masker wat met die pulp-metode gemaak is.]] Daar is twee vername maniere om papier-maché te maak; die een gebruik papierstroke wat met gom aanmekaarvasgeplak word, en die ander gebruik papierpulp wat verkry word deur papier te deurweek of te kook waarby gom dan gevoeg word. Met die eerste metode is 'n vorm nodig waarteen die papierstroke geplak kan word. Met die tweede metode is dit moontlik om die pulp van die begin af in die verlange fatsoen te vorm. In albei gevalle kan versterking met draad, ogiesdraad, liggewigvorms, ballonne of tekstiele nodig wees. Die tradisionele manier om papier-maché-kleefstof te maak, is om 'n mengsel van water en meel of 'n ander stysel te gebruik, wat gemeng word tot die dikte van dik room. Ander kleefmiddels kan gebruik word as dit verdun word tot dieselfde tekstuur, insluitend polivinielasitaat gegronde gomsoorte (soos houtgom, wat ook koue lym genoem word). Deur kaneelolie of ander bymiddel soos sout by die mengsel te voeg, sal dit die kanse verminder dat die produk muf sal kry. Vir die papierstroke-metode word die papier in repe geny of geskeur en in die lym geweek totdat dit deurnat is. Die deurweekte stroke word dan teen die oppervlak geplaas en laat staan om stadig droog te word. Die stroke kan geplak word oor 'n stutraam, of geraamte, wat dikwels bestaan uit ogies- of maasdraad oor 'n bouraam, of dit kan oor 'n objek geplak word om 'n gietvorm te maak. Indien nodig kan olie of ghries gebruik word dat dit nie vasplak nie. Wanneer dit droog is, kan die materiaal wat só geskep is gesny, geskuur en geverf word, en waterdig gemaak word deur dit met gepaste waterwerende verf te verf.<ref name="costumes">{{cite book|title=Costumes for Plays and Playing|first=Gail E|last=Haley|year=2002|publisher=Parkway Publishers|isbn=1-887905-62-6}}</ref> Voordat enige produk van papier-maché geverf word, moet die gom eers heeltemal droog wees, anders kan dit muf en sal die produk van binne af vrot. Vir die pulp-metode word die papier vir ten minste oornag in water gelos om te week, of in baie water gekook totdat die papier in pulp oplos. Die oortollige water word afgegiet, 'n kleefmiddel word bygevoeg en die papier-maché word teen 'n vorm geplak, of, veral vir kleiner en eenvoudige objekte, omvorm in die verlangde vorm. == Geskiedenis == In antieke Egipte is doodskiste en dodemaskers gemaak van ''catonnage'' - lae papirus of linne wat met gips bedek is. In Persië is papier-maché gebruik om klein geverfde boksies, skinkborde, étagères (oop rakkies waarop ornamente uitgestel word) en kiste mee te maak. Japan en China het ook gelamineerde papierartikels geskep deur papier-maché te gebruik. Dit is ook gebruik om versierende elemente aan harnasse en skilde aan te bring.<ref name="egerton">{{Cite book|last=Egerton|year=1896|first=Wilbraham|title=A Description of Indian and Oriental Armour|publisher=WH Allen & Co}}</ref> In Kasjmir, soos in Persië, is papier-maché gebruik om klein geverfde boksies, komme met metaal aan die binnekant, skinkborde, étagères en kiste te vervaardig. Dit word nog baie in Indië verkoop en is 'n deel van die weelderige ornamentele handwerkmark.<ref name="egerton" /> [[Lêer:Detail of C17th papier-mâché frame.jpg|duimnael|Detail van vergulde papier-maché wat teen 'n Engelse prentraam aangewend is.]] Teen sowat 1725 in Europa het vergulde papier-maché begin voorkom as 'n goedkoop alternatief vir vergulde gips of gekerfde hout in argitektuur. Henry Clay van [[Birmingham]], [[Engeland]], het in 1772 'n patent uitgeneem op 'n proses om gelamineerde velle papier met lynsaadolie te behandel om waterdigte panele mee te maak. Hierdie panele is onder meer gebruik om koetsdeure te maak. Theodore Jennens het 'n proses in 1847 gepatenteer om hierdie gelamineerde velle in verskillende vorme te stoom en druk, wat dan gebruik is om skinkborde, die rugkante van stoele en strukturele panele mee te maak, wat gewoonlik oor 'n hout- of metaalraam gelê is vir sterkte. Die papier-maché is glad gemaak en vernis, of afgewerk met 'n pêrelskulpafwerking. Die bedryf het regdeur die 19de eeu voortgeduur. <ref>{{Cite book|last=Rivers|year=2003|first=Shayne|title=Conservation of Furniture|publisher=Butterworth-Heinemann|pages=205–6|isbn=0-7506-0958-3}}</ref> Rusland het 'n florerende bedryf van ornamentele papier-maché gehad. 'n Groot verskeidenheid geverfde Russiese papier-maché-artikels is te sien in 'n katalogus van [[Tiffany & Co.]] van 1893.<ref>{{Cite book|year=1893|title=Blue Book|publisher=Tiffany & Co}}</ref> Martin Travers, die Engelse kerkontwerper, het papier-maché gebruik vir die afwerking van sy kerke in die 1930's. Papier-maché is al van so vroeg as 1540 gebruik om die koppe van poppe te maak. Dit is in twee dele gevorm van 'n mengsel van papierpulp, klei en gips en dan met gom aanmekaarvasgeplak. Die kop word dan glad gemaak, geverf en vernis.<ref>{{Webaanhaling|url=http://www.papiermache.co.uk/articles/history-of-papier-mache-dolls/}}</ref> Een artikel wat algemeen in die 19de eeu in Amerika gemaak is, is 'n papierkano, vernaamlik deur Waters & Sons van Troy, New York. Die uitvinding van die aaneenlopende-papier-masjien het dit moontlik gemaak dat velle papiere in enige lengte gemaak kan word, en dit het 'n ideale materiaal uitgemaak om 'n soomlose romp te bou. Die papier van daardie tyd was aansienlik rekbaarder as moderne papier, veral wanneer dit klam is, en dit is heel doeltreffend in die vervaardiging van papierbote gebruik. 'n Laag dik, klam papier is oor die rompvorm geplaas en aan die kante vasgespyker. 'n Laag gom is bygevoeg, gelos om droog te word en afgeskuur. Bykomende lae papier en gom kan bygevoeg word om die verlangde dikte te kry, en lap kan ook gebruik word om dit sterker en harder te maak. Die eindproduk word dan netjies geknip en versterk met houtstroke by die kiel en boordwande om dit onbuigsaam en waterdig te maak. Ligte papierroeibote, ook genoem snelbote, was baie mededingend in die einde van die 19de eeu. Een van die beroemdste papierbote was die kano "Maria Theresa" wat Nathaniel Holmes Bishop gebruik het om in 1874–75 van New York na Florida te roei. 'n Vertelling van sy reise is uitgegee in die boek ''Voyage of the Paper Canoe''.<ref>{{Citation|title=A history of paper boats|url=http://www.cupery.net/SH.html|publisher=Cupery}}.</ref><ref>{{Citation|title=Voyage of the Paper Canoe|last=Bishop|first=Nathaniel Holmes|url=http://www.gutenberg.org/etext/1082|publisher=[[Project Gutenburg]]}}.</ref> Dit is algemene ding vir laerskooolkinders en handwerkentoesiaste om papier-maché-maskers te maak. 'n Mens kan óf 'n gesig óf 'n ballon vir 'n gietvorm gebruik. Dit word baie vir Allerheiligeaand (''Halloween'') gedoen omdat 'n gesigmasker heelwat bydra tot die kostuum.<ref>{{Citation|title=Family crafts|url=http://familycrafts.about.com/od/papermache/a/plmaskcraft.htm|contribution=How to Make Paper Mache Masks|publisher=About|access-date=17 Mei 2017|archivedate= 9 Januarie 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170109081005/http://familycrafts.about.com/od/papermache/a/plmaskcraft.htm}}.</ref> Papier-maché-panele is aan die einde van die 19de eeu en vroeë 20ste eeu gebruik om liggewigkoepels te maak, wat hoofsaaklik in sterrewagte gebruik is. Die koepel is oor 'n hout- of ysterraam gebou, en die eerstes is gemaak deur dieselfde vervaardiger wat die vroeë papierbote gemaak het, Waters & Sons. Die koepels wat in sterrewagte gebruik is, moes min weeg sodat hulle maklik gedraai kan word om die teleskoop se opening in enige rigting te kan plaas, en groot genoeg sodat dit die groot refraktorteleskope wat toe gebruik is kon bedek.<ref>{{Webaanhaling|url=http://www.cupery.net/dome.html}}</ref><ref>{{Cite journal|date=11 April 1884|url=https://query.nytimes.com/mem/archive-free/pdf?_r=1&res=9501EED9113BE033A25752C1A9629C94659FD7CF&oref=slogin|title=Columbia's New Observatory|format=PDF|journal=The New York Times|access-date=17 Mei 2017|archive-date= 5 Maart 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305120530/http://query.nytimes.com/mem/archive-free/pdf?_r=1&res=9501EED9113BE033A25752C1A9629C94659FD7CF&oref=slogin|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal|date=19 Maart 1883|url=http://www.thecrimson.com/article.aspx?ref=316698|title=The special feature of the new observatory at Columbia College will be a paper dome|journal=The Harvard Crimson|access-date=17 Mei 2017|archive-date=26 Januarie 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090126043442/http://www.thecrimson.com/article.aspx?ref=316698|url-status=dead}}</ref> Papier-maché is in 'n aantal vuurwapens gebruik as 'n stof om klompe mee te vorm. Ondanks die geweldig hoë drukking in die sielwand van 'n vuurwapen, het dit geblyk dat papier-maché sterk genoeg is om die druk te weerstaan en sterk genoeg om 'n projektiel wat kleiner as die loop se kaliber is met 'n hoë mate van akkuraatheid deur die loop te druk. Papier-maché-klompe is gebruik in alles, van 'n klein vuurwapen soos die Dreyse-naaldgeweer tot grofgeskut, soos die Schenkl-projektiel.<ref>{{Citation|title=A Treatise on Ordnance and Armor|year=1865|last=Holley|first=Alexander Lyman|publisher=Trübner & Co}}</ref><ref name="spon">{{Citation|title=Spon's Dictionary of Engineering|year=1872|last1=Spon|last2=Byrne|first1=Edward|first2=Oliver|publisher=E&FN}}</ref> == Moderne gebruike == Met moderne plastieke en samestellings wat die dekoratiewe en struktuurrolle oorgeneem het wat papier-maché in die verlede gespeel het, het papier-maché minder van 'n kommersiële produk geword. Daar is uitsonderings, soos Micarta, 'n moderne papiersamestelling, en tradisionele gebruike soos vir 'n piñata - 'n versierde figuur of diertjie wat met lekkergoed gevul is. Dit word nog gebruik waar dit belangrik is dat dit maklik is om mee te werk en nie duur is nie, soos in handwerk. [[Lêer:Preparazione vendola.jpg|links|duimnael|Die bou van 'n masker van papier-mâché vir die beeld van Nichi Vendola in die Karnaval van Massafra.]] Papier-maché word dikwels gebruik vir groot, tydelike beeldhouwerke soos karnaval-vlotte. 'n Basiese struktuur van hout, metaal en draad (soos ogiesdraad) word met papier-maché bedek. Sodra dit droog is, word detail bygevoeg. Die papier-maché word dan afgeskuur en geverf. Karnavalvlotte kan baie groot wees en 'n hele aantal karakters, rekwesiete en toneelelemente behels wat almal om 'n gekose tema wentel. Hulle kan ook plek hê vir dosyne mense, insluitend die mense wat die meganisme beheer. Die vlotte kan bewegende dele hê, soos gesigsuitdrukkings van die karakter of hul liggaamsdele. Dit is nie ongewoon vir plaaslike professionele argitekte, ingenieurs, skilders, beeldhouers en pottebakers om deel te neem aan die ontwerp en bou van die vlotte nie. 'n Vlotmaker vir die New Orleans Mardi Gras, Blaine Kern, bestuurder van die Mardi Gras-wêreldvlotmuseum, kry karnavalvlotkunstenaars van Italië om aan sy vlotte te werk.<ref>{{Cite book|last=Barghetti|year=2007|first=Adriano|title=1994–2003: 130 anni di storia del Carnevale di Viareggio, Carnevale d’Italia e d’Europa|language=Italian|publisher=Pezzini}}</ref><ref>{{Cite book|last=Abrahams|year=2006|first=Roger D|title=Blues for New Orleans: Mardi Gras And America's Creole Soul|publisher=University of Pennsylvania Press|isbn=0-8122-3959-8}}</ref> In [[Ecuador]] en ander Suid-Amerikaanse lande word die ou jaar simbolies verbrand; die beelde van die ou jaar word gewoonlik gemaak van papier-mâché oor rame van hout en papierwatte. Papier-maché is 'n bekostigbare boumateriaal in teaters vir elemente van sowel die stelle as die kostuums.<ref>{{Cite book|last=Bendick|year=1945|first=Jeanne|title=Making the Movies|publisher=McGraw-Hill|location=Whittlesey House}}</ref> Papier-mâché word gebruik in die maak van toneelpoppe, insluitend marionette, handpoppe en draadpoppe. Papier-maché word ook gebruik om elektriese lampe mee te maak. == Gebruike in oorlogstye == Gedurende die [[Tweede Wêreldoorlog]] is militêre vliegtuie se brandstoftenks gemaak van papier wat met plastiek deurdrenk is, en is gebruik om die reikafstand van vliegtuie te vergroot. Hierdie tenks is aan die gewone brandstoftenk gekoppel met pype met losmaakbare hekstukke en is losgemaak van die vliegtuig wanneer die brandstof opgebruik is, wat dit vir kortafstandvliegtuie soos vegvliegtuie moontlik gemaak het om saam met langafstandvliegtuie soos bomwerpers op lang togte te vlieg as beskerming. Twee soorte papiertenks is gebruik, een van 409 liter wat die VSA vir die [[Republic P-47 Thunderbolt|P-47 Thunderbolt]] gemaak het, en 'n silindriese valtenk wat die Britte gemaak het en wat die P-47 en die [[North American P-51 Mustang|P-51 Mustang]] gebruik het.<ref>{{Cite book|last=Freeman|year=1970|first=Roger Anthony|title=The mighty Eighth: units, men, and machines (a history of the US 8th Army Air Force)|publisher=Doubleday}}</ref><ref>{{Cite book|last=Grant|year=1980|first=William Newby|title=P-51 Mustang|publisher=Chartwell Books|isbn=978-0-89009-320-7}}</ref> Die Britte het papier-maché-figure wat soos soldate lyk gebruik om sluipskutters uit te lok om te skiet. Party het 'n toestel gehad wat rook van 'n sigaretmodel gemaak het. Die koeëlgate in die lokmiddels is gebruik om te bepaal waar die vyandige sluipskutters is. == Verwysings == {{Verwysings}} == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn|Papier-mâché}} {{Normdata}} [[Kategorie:Papierkuns]] j3lvm1lnbcp6fwg0sd6zvlnzezpwwdd 0 124309 2911742 2859165 2026-06-16T08:21:22Z Jcb 223 2911742 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Wetenskaplike | naam = Pieter Bleeker | beeld = Pieter Bleeker.jpg | beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks --> | beeldonderskrif = | geboortenaam = Pieter Bleeker | geboortedatum = [[10 Julie]] [[1819]] | geboorteplek = Zaandam | sterftedatum = {{SDEO|1878|1|24|1819|7|10}} | sterfteplek = [[Den Haag]], [[Nederland]] | plek van graf = | blyplek = | burgerskap = | nasionaliteit = Nederlands | vakgebied = igtiologie, medies, herpetologie | werkplek = ''Royal Dutch Academy of Sciences''<br />''National Museum of Natural History (Frankryk)''<br />''Royal Netherlands Institute of Southeast Asian and Caribbean Studies'' | alma mater = | doktorale promotor = | akademiese adviseurs = | doktorale studente = | ander studente = | bekend vir = | beïnvloed deur = | invloed op = | toekennings = | handtekening = | webblad = | voetnotas = }} '''Pieter Bleeker''' (10 Julie, 1819, [[Zaandam]] – 24 Januarie, 1878, [[Den Haag]]) was 'n [[Nederland]]se dokter, [[Igtiologie|igtioloog]] en [[Herpetologie|herpetoloog]]. Hy is ook bekend vir sy boek, ''Atlas Ichthyologique des Orientales Neerlandaises'', sy groot werk oor [[vis]]se in oos-Asië wat tussen 1862 en 1877 gepubliseer is. == Lewe en werk == Hy het gewerk as 'n mediese offisier in die Koninklike Nederlandese Oos-Indiese Leër van 1842 tot 1860 <ref name="AbsHeiningen">{{cite journal | pmid = 21560380 | volume=44 | title=Pieter Bleeker (1819-1878) physician and passionate naturalist | journal=Hist Sci Med | pages=257-67 | last1 = van Heiningen | first1 = TW}}</ref>in [[Indonesië]]. Gedurende hierdie tyd het hy die meeste van sy igtiologie werk gedoen terwyl hy in die leër gewerk het. Hy het die meeste van sy [[spesie]]s van die plaaslike vissers gekry maar het ook 'n groot netwerk van kontakte opgebou in verskeie staats buiteposte oor die eiland wat ook vir hom spesies verskaf het. Hy het oor die 12,000 spesies versamel waarvan die meeste tans in die ''Natural History Museum'' in [[Leiden]] is. Hy het ook met Auguste Duméril gekommunikeer in [[Parys]]. Sy werk oor igtiologie en tropiese medisyne is beloon met twee ere-doktorate deur Leiden Universiteit in 1846 en Utrecht Universiteit in 1849. Nadat hy terug gekeer het na Nederland in 1860, het hy sy ''Atlas Ichthyologique des Indes Orientales Néerlandaises'' gepubliseer. Dit is 'n omvattende dokument oor studies in Indonesië gedoen met 1,500 illustrasies. Dit was gepubliseer in 36 volumes tussen 1862 tot en met sy dood in 1878 .<ref name="AbsHeiningen" /> Tussen 1977 en 1983 het die Smithsonian Instituut sy werk in 10 volumes herpubliseer. Bleeker het meer as 500 papiere oor igtiologie gepubliseer waarin hy 511 nuwe [[Genus|genera]] en 1,925 spesies beskryf het. Hy het ook werk gedoen in herpetologie; hy het onder andere 14 spesies van [[reptiel]]e beskryf.<ref>{{cite journal | last1 = Bleeker | first1 = P | year = 1860 | title = Over de Reptiliën-fauna van Sumatra". ''Natuurkundig Tijdschrift voor Nederlandsch Indië ( | url = | journal = Nat. Tijdschr. Ned. Ind.) | volume = 21 | issue = | pages = 284–298 }}</ref><ref>[http://www.reptile-database.org/ The Reptile Database]</ref> die meeste van hulle beskryf in ''Reptilien van Agam''.<ref>Bleeker, P. 1860 [http://biodiversitylibrary.org/page/13420936 Reptilien van Agam]. Natuurkundig Tijdschrift voor Nederlandsch Indie, Batavia, 20: 325-329</ref> In 1855 word hy 'n korrespondent van die Koninklike Nederlandse Akademie vir Kuns en Wetenskappe, departement Natuurkunde en in 1862 word hy 'n lid. <ref name="knaw">{{cite web |author= |url=http://www.dwc.knaw.nl/biografie/pmknaw/?pagetype=authorDetail&aId=PE00002704 |title=Pieter Bleeker (1819 - 1878) |publisher=Royal Netherlands Academy of Arts and Sciences |date= |accessdate=19 July 2015 |archive-date=23 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923232346/http://www.dwc.knaw.nl/biografie/pmknaw/?pagetype=authorDetail&aId=PE00002704 |url-status=dead }}</ref> In 1856 was hy verkies as die korrespondent vir die ''Muséum national d'histoire naturelle'' in Parys. In Januarie 1864 ontvang hy Franse ridderskap van die ''Légion d'honneur''.<ref name="AbsHeiningen" /> Hy was president van die Koninklike Nederlandse Instituut van Suidoos Asië en Karibiese Studies.<ref name="knaw" /> == Galery == <gallery> File:Pieter Bleeker.gif Pieter Bleeker - Royal Dutch Academy of Sciences.jpg Pieter-Bleeker-1819-1878.jpg </gallery> == Verwysings == {{Verwysings}} == Verdere naslaanwerk == *Beolens B, Watkins M, Grayson M. 2011. ''The Eponym Dictionary of Reptiles''. Baltimore: Johns Hopkins University Press. xiii + 296 pp. {{ISBN|978-1-4214-0135-5}}. ("Bleeker", p.&nbsp;28). * {{nl}} [http://www.dwc.knaw.nl/DL/levensberichten/PE00002704.pdf P. Bleeker, ''Levensbericht'' in: Jaarboek, 1877, Amsterdam, pp. 5-159 (Autobiography of Bleeker with an introduction by Pieter Harting)] * {{cite journal | last1 = Bleeker | first1 = P | last2 = van Oijen | first2 = MJP | last3 = Loots | first3 = GMP | last4 = van Limburg | first4 = FJG | year = 2009 | title = A precursor of the fish of the Indian Archipelago. Part 1: Siluri | url = http://www.repository.naturalis.nl/record/314190 | journal = [[Zoologische Mededelingen]] | volume = 83 | issue = | pages = 1–317 }} * {{cite journal | last1 = Norman | first1 = D | last2 = Whitehead | first2 = PJP | year = 1984 | title = The Bleeker/Günther letters and the sale of Bleeker specimens to the British Museum | url = http://www.repository.naturalis.nl/record/319221 | journal = Zoologische Mededelingen | volume = 58 | issue = | pages = 295–312 }} * {{cite journal | last1 = Whitehead | first1 = PJP | last2 = Boeseman | first2 = M | last3 = Wheeler | first3 = AC | year = 1966 | title = The types of Bleeker's Indo-Pacific Elopoid and Clupeoid Fishes | url = http://www.repository.naturalis.nl/record/317728 | journal = Zoologische Verhandelingen | volume = 84 | issue = | pages = 1–152 }} {{en-vertaal|Pieter Bleeker}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Bleeker, Pieter}} [[Kategorie:Nederlandse wetenskaplikes]] [[Kategorie:Igtioloë]] [[Kategorie:Geboortes in 1819]] [[Kategorie:Sterftes in 1878]] drxs297f62daubbjfucljwat8jcga3s 0 126074 2911674 2911439 2026-06-15T21:05:38Z SpesBona 2720 Bygewerk, nog besig 2911674 wikitext text/x-wiki {{sportnuus}} {{Inligtingskas internasionale sokkerkompetisie | titel = FIFA Sokker-Wêreldbeker | jaar = 2026 | bo = 2026 FIFA World Cup {{en}}<br />Copa Mundial de Fútbol 2026 {{es}}<br />Coupe du monde de football de 2026 {{fr}} | beeld = 2026 FIFA World Cup emblem.svg | grootte = 175px | onderskrif = | land = Kanada | land-vlagpar = | land2 = Meksiko | land2-vlagpar = | land3 = Verenigde State | land3-vlagpar = | stad = | datums = 11 Junie – 19 Julie | konfederasies = 6 | num_spanne = 48 | stadions = 16 | stede = 16 | kampioen = | aantal = | tweede = | derde = | vierde = | wedstryde = 14 | doele = 40 | bywoning = 895557 | top_puntemaker = {{vlagikoon|Swede}} [[Yasin Ayari]]<br />{{vlagikoon|Verenigde State}} [[Folarin Balogun]]<br />{{vlagikoon|Duitsland}} [[Kai Havertz]] (2 elk) | speler = | vorige = [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]] | volgende = [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2030|2030]] }} Die 23ste '''[[FIFA]] [[Sokker-Wêreldbeker]]toernooi''' ([[Engels]]: ''2026 FIFA World Cup''; [[Spaans]]: ''Copa Mundial de Fútbol 2026''; [[Frans]]: ''Coupe du monde de football de 2026'') word van 11 Junie tot 19 Julie 2026 in [[Kanada]], [[Meksiko]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] beslis.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nytimes.com/2018/06/13/sports/world-cup/fifa-2026-vote-north-america-morocco.html |title=World Cup 2026: United States, Canada and Mexico Win FIFA Vote |publisher=[[The New York Times]] |date=13 Junie 2018 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> FIFA het op 13 Junie 2018, net voor die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018]] in [[Rusland]], die gasheerlande aangekondig. Dit is die eerste toernooi wat deur drie lande saam aangebied word. Daarbenewens is dit die vierde toernooi in [[Noord-Amerika]], die eerste in Kanada, die tweede in die Verenigde State ná die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1994|1994-toernooi]], asook die derde in Meksiko ná die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1970|1970-]] en [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986-toernooie]]. Kandidate vir gasheer was [[Marokko]] asook die gemeenskaplike Noord-Amerikaanse bod.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |title=FIFA Congress confirms next steps of the bidding process for the 2026 FIFA World Cup |publisher=[[FIFA]] |date=11 Mei 2017 |accessdate=15 September 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180915095957/https://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |archive-date=15 September 2018 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> [[Lêer:FIFA World Cup Icon (Campionato mondiale di calcio).svg|duimnael|links|upright|Die Sokker-Wêreldbekertrofee waarom meegeding word]] Die toernooi word vir die eerste keer deur 48 nasionale spanne beslis, waaronder dié van die drie gasheerlande.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=1/news=fifa-council-unanimously-decides-on-expansion-of-the-fifa-world-cuptm--2863100.html |title=Unanimous decision expands FIFA World Cup™ to 48 teams from 2026 |publisher=[[FIFA]] |date=10 Januarie 2017 |accessdate=11 Desember 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181211213938/https://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=1/news=fifa-council-unanimously-decides-on-expansion-of-the-fifa-world-cuptm--2863100.html |archive-date=11 Desember 2018 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die spanne is in twaalf groepe van vier elk verdeel, waarvan die twee beste spanne van elke groep en die agt beste derdeplek-spanne na die 16de eindrondte deurdring. Altesaam 104 wedstryde word gespeel, waarvan 78 in die Verenigde State en 13 elk in Kanada en Meksiko.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |title=World Cup 2026 schedule announcement live updates: Latest as FIFA selects host city for final |publisher=[[The New York Times]] |author=Dominski Michael |date=4 Februarie 2024 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026 is die langste toernooi volgens beide aantal deelnemende spanne en wedstryde. Die nasionale sokkerspanne van [[Curaçao]], [[Kaap Verde]], [[Jordanië]] en [[Oesbekistan]] neem vir die eerste keer aan 'n Sokker-Wêreldbekertoernooi deel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/c79ve0qzy9go |title=Who are the 2026 World Cup debutants? |publisher=[[BBC]] |author=Gary Rose |date=5 Desember 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> [[Suid-Afrikaanse nasionale sokkerspan|Suid-Afrika]] neem vir die eerste keer sedert 2010 weer aan 'n Sokker-Wêreldbekertoernooi deel. == Toewysing == [[Lêer:Mapa Candidaturas Mundial Fútbol 2026.png|duimnael|400px| {{sleutel|red|Kandidaat vir 2026}} {{sleutel|#a244ff|Gekanselleerde bod}} {{sleutel|#ff6600|Onverkiesbaar vir 2026}}]] [[Lêer:2026 world cup bid election.png|duimnael|400px|FIFA-lede en hul stemme vir die kandidate: {| ! Toegelaat om te stem !! Onbevoeg om te stem |- |{{sleutel|#867650|Stem vir die Verenigde bod}}||{{sleutel|#FFBD41|Kanada-Meksiko-Verenigde State}} |- |{{sleutel|#2770AB|Stem vir die Marokkaanse bod}}||{{sleutel|#55208D|Marokko}} |- |{{sleutel|#008E2A|Neutraal}}||{{sleutel|#000000|Geskors}} |- |{{sleutel|#B32A2F|Onthouding}}||{{sleutel|#C1C1C1|Nie 'n geassosieerde FIFA-lid}} |}]] Volgens FIFA se beleid mag net al om die derde toernooi deur dieselfde kontinentale beheerliggaam aangebied word. Lande van [[AFC]] en [[UEFA]] was dus onverkiesbaar vir 2026, omdat die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018-toernooi]] aan [[Rusland]] en die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022-toernooi]] aan [[Katar]] toegewys is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/7067187.stm |title=Fifa abandons World Cup rotation |publisher=[[BBC]] |date=29 Oktober 2007 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Kanada, Meksiko en die Verenigde State is op 13 Junie 2018 in [[Moskou]] deur FIFA gekies as die gasheerlande vir die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026. Die enigste ander kandidaatland was Marokko. Die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026 is een van vyf groot internasionale sporttoernooie wat die Verenigde State binne een dekade aanbied, saam met die [[T20I-wêreldbeker 2024]] (saam met [[Wes-Indië]]), die [[Olimpiese Somerspele 2028]], die [[Rugbywêreldbeker 2031]] en die [[Vrouerugbywêreldbeker 2033]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.wpp.com/en/wpp-iq/2022/09/helping-sports-to-cross-the-atlantic |title=Helping sports to cross the Atlantic |publisher=WPP |author=Dominic Grainger |date=30 September 2022 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://lastwordonsports.com/rugby/2022/05/12/usa-rugby-2033-womens-rugby-2031-rugby-world-cup-hosts/ |title=USA Rugby: 2033 Women’s Rugby and 2031 Rugby World Cup Hosts |publisher=Last Word On Sports |author=Raheem Bashir |date=12 Mei 2022 |accessdate=7 Januarie 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240107190038/https://lastwordonsports.com/rugby/2022/05/12/usa-rugby-2033-womens-rugby-2031-rugby-world-cup-hosts/ |archive-date=7 Januarie 2024 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cityam.com/us-and-mexico-launch-bid-for-2027-football-womens-world-cup/ |title=US and Mexico launch bid for 2027 football Women’s World Cup |publisher=City A.M. |author=Matt Hardy |date=20 April 2023 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die stemming het as volg verloop: {|class="wikitable collapsible" ! colspan="7" | Stemming vir gasheer van die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026<ref>{{en}} {{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/77948410df016fb/original/vpnl19m2xr8zk50mnor3-pdf.pdf |title=Voting Results for the 2026 FIFA World Cup |publisher=[[FIFA]] |date=13 Junie 2018 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> |- ! Land | style="background:silver;" | '''Rondte 1''' |- | {{vlagland|Kanada}}, {{vlagland|Meksiko}}, {{vlagland|Verenigde State}} || style="text-align:center;" | '''134''' |- | {{vlagland|Marokko}} || style="text-align:center;" | 65 |} == Kwalifisering == Die gashere Kanada, Meksiko en die Verenigde State se spanne het regstreeks vir die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026 gekwalifiseer. Van die 45 oorblywende plekke was 16 vir [[UEFA]] ([[Europa]]) gereserveer, nege vir [[CAF]] ([[Afrika]]), agt vir [[AFC]] ([[Asië]]), ses vir [[CONMEBOL]] ([[Suid-Amerika]]), drie vir [[CONCACAF]] ([[Karibiese gebied]], [[Noord-Amerika|Noord]]- en [[Sentraal-Amerika]]) en een vir [[OFC]] ([[Oseanië]]). Twee plekke is tydens uitspeelwedstryde tussen Afrika en Noord-/Sentraal-Amerika en tussen Suid-Amerika en Oseanië beslis. Die kontinentale kwalifiseringswedstryde is tussen 7 September 2023 en 31 Maart 2026 beslis. Weens die [[Russiese inval in Oekraïne sedert 2022|voortgesette Russiese inval in Oekraïne sedert 2022]] het [[Rusland]] se skorsing deur beide [[FIFA]] en UEFA bly voortbestaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/c4gry9zp412o |title=Why are Russia still playing international football despite ban? |publisher=[[BBC]] |author=Daniel Austin |date=6 Junie 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Vir die eerste keer neem agt [[Arabiere|Arabiese]] lande ([[Algerië]], [[Egipte]], [[Irak]], [[Jordanië]], [[Katar]], [[Marokko]], [[Saoedi-Arabië]] en [[Tunisië]]) aan dieselfde Sokker-Wêreldbekertoernooi deel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://sana.sy/en/sport/2307218/ |title=Eight Arab teams make history at the 2026 World Cup |publisher=Syrian Arab News Agency |date=1 April 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Noemenswaardige lande wat nie gekwalifiseer het nie sluit in die viermalige wêreldbekerwenner [[Italië]], [[Denemarke]], [[Kameroen]], [[Nigerië]] en [[Pole]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://supersport.com/football/news/9d3ac852-85ce-4a3a-839b-08f9774070d0/top-five-giants-who-will-miss-the-2026-fifa-world-cup |title=Top five giants who will miss the 2026 FIFA World Cup |publisher=[[SuperSport]] |date=1 April 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> === Kwalifiserende spanne === Die volgende 48 spanne het vir die hooftoernooi gekwalifiseer:<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/world-cup-2026-who-has-qualified |title=Qualified teams for the FIFA World Cup 26 |publisher=[[FIFA]] |date=18 November 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> [[Lêer:2026 world cup qualification map.svg|duimnael|400px|Uitslag van die kwalifisering: {{sleutel|#cccccc|Nie ’n geassosieerde lid van FIFA nie}} {{sleutel|#000000|Land het homself onttrek of is geskors}} {{sleutel|#ffcc00|Land het nie gekwalifiseer nie}} {{sleutel|#2ad4ff|Land neem aan die kwalifisering deel}} {{sleutel|#0000ff|Land het gekwalifiseer}}]] {| class="wikitable" style="text-align: center;" !width=165|Span !width=80|Verskynings by eindstryde !width=50|Agtereen-volgende deelnames !width=80|Laaste verskyning !width=80|Vorige beste prestasie |- |align="left"|{{vlagland|Algerië}} |5de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]]||Agtste eindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Argentinië}} |19de||14||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||'''Kampioen''' <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1978|1978]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Australië}} |7de||6||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Agtste eindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|België}} |15de||4||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Derde plek <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Bosnië en Herzegowina}} |2de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Brasilië}} |23ste||23||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||'''Kampioen''' <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1958|1958]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1962|1962]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1970|1970]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1994|1994]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Colombia}} |7de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]]||Kwarteindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Curaçao}} |1ste||1||–||Debuut |- |align="left"|{{vlagland|Duitsland}} |21ste||19||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||'''Kampioen''' <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1954|1954]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1990|1990]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Ecuador}} |5de||2||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Agtste eindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Egipte}} |4de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1934|1934]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1990|1990]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Engeland}} |17de||8||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||'''Kampioen''' <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1966|1966]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Frankryk}} |17de||8||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||'''Kampioen''' <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Ghana}} |5de||2||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]]||Kwarteindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Haïti}} |2de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Irak}} |2de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Iran}} |7de||4||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1978|1978]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Ivoorkus}} |4de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Japan}} |8ste||8||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Agtste eindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Jordanië}} |1ste||1||–||Debuut |- |align="left"|{{vlagland|Kaap Verde}} |1ste||1||–||Debuut |- |align="left"|{{vlagland|Kanada}} |3de||2||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Katar}} |2de||2||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagikoon|Demokratiese Republiek die Kongo}} [[Demokratiese Republiek die Kongo|DR Kongo]] |2de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Kroasië}} |7de||4||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Naaswenner <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Marokko}} |7de||3||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Vierde plek <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Meksiko}} |18de||9||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Kwarteindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1970|1970]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Nederland}} |12de||2||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Naaswenner <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1978|1978]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Nieu-Seeland}} |3de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1982|1982]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Noorweë}} |4de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]]||Agtste eindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Oesbekistan}} |1ste||1||–||Debuut |- |align="left"|{{vlagland|Oostenryk}} |9de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]]||Derde plek <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1954|1954]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Panama}} |2de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Paraguay}} |9de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]]||Kwarteindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Portugal}} |9de||7||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Derde plek <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1966|1966]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Saoedi-Arabië}} |7de||3||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Agtste eindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1994|1994]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Senegal}} |4de||3||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Kwarteindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Skotland}} |10de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1954|1954]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1958|1958]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1974|1974]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1978|1978]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1982|1982]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986|1986]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1990|1990]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Spanje}} |17de||13||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||'''Kampioen''' <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Suid-Afrika}} |4de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010|2010]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Suid-Korea}} |12de||11||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Vierde plek <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Swede}} |13de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]]||Naaswenner <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1958|1958]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Switserland}} |13de||6||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Kwarteindrondte <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1934|1934]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1938|1938]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1954|1954]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Tsjeggië}} |9de||2||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]]||Naaswenner <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1934|1934]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1962|1962]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Tunisië}} |7de||3||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Groepfase <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1978|1978]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2006|2006]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Turkye}} |2de||1||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]]||Derde plek <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2002|2002]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Uruguay}} |15de||5||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||'''Kampioen''' <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1930|1930]], [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1950|1950]])</small> |- |align="left"|{{vlagland|Verenigde State}} |12de||2||[[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022]]||Derde plek <small>([[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1930|1930]])</small> |} == Stadions == Die 104 wedstryde word op die volgende 16 stadions gespeel, waarvan twee in Kanada, drie in Meksiko en elf in die Verenigde State:<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.olympics.com/en/news/fifa-world-cup-2026-full-list-stadiums-mexico-canada-usa |title=FIFA World Cup 2026: Full list of stadiums for the men's event in Canada, Mexico, and the United States |publisher=[[Internasionale Olimpiese Komitee]] |author=Sebastian Mikkelsen |date=28 September 2023 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> <center> {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! {{vlagikoon|Meksiko}} [[Meksikostad]]<ref name="bid_cities">{{en}} {{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/3c077448dcd5c0ab/original/w3yjeu7dadt5erw26wmu-pdf.pdf |title=United 2026 bid book |publisher=[[FIFA]] |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[New York]]/[[New Jersey]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Dallas]]–[[Fort Worth]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Kansas City]]<ref name="bid_cities" /> |- | [[Azteca-stadion]]<br />'''(Estadio Banorte)'''<br /> | [[MetLife-stadion]]<br />'''(New York/New Jersey-stadion)'''<br /><small>([[East Rutherford]])</small> | [[AT&T-stadion]]<br />'''(Dallas-stadion)'''<br /><small>([[Arlington, Texas|Arlington]])</small> | [[Arrowhead-stadion]]<br />'''(Kansas City-stadion)''' |- | <small>{{Koördinate|19|18|11|N|99|9|2|W|aansig=inlyn|name=Azteca-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|40|48|48.7|N|74|4|27.7|W|aansig=inlyn|name=MetLife-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|32|44|52|N|97|5|34|W|aansig=inlyn|name=AT&T-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|39|2|56|N|94|29|2|W|aansig=inlyn|name=Arrowhead-stadion}}</small> |- | Kapasiteit: '''83&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit">{{en}} {{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/world-cup-2026-stadiums-fifa-soccer-football-mexico-usa-canada |title=The FIFA World Cup 26™ stadiums |publisher=[[FIFA]] |date=15 Julie 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | Kapasiteit: '''82&nbsp;500'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''94&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''73&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> |- | [[Lêer:Vista aérea del Estadio Azteca - 2026 - 02.jpg|200px]] | [[Lêer:Copa America game between Columbia vs Peru at the MetLife Stadium.jpg|200px]] | [[Lêer:Cowboys stadium inside view 4.JPG|200px]] | [[Lêer:25 July 2010 Kansas City Wizards vs Manchester United friendly.jpg|200px]] |- ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Houston]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Atlanta]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Los Angeles]]<ref name="bid_cities" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.lasec.net/los-angeles-2026/ |title=Los Angeles 2026 |publisher=Los Angeles Sports & Entertainment Commission |accessdate=29 Junie 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210629172852/https://www.lasec.net/los-angeles-2026/ |archive-date=29 Junie 2021 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Philadelphia]]<ref name="bid_cities" /> |- | [[NRG-stadion]]<br />'''(Houston-stadion)''' | [[Mercedes-Benz-stadion]]<br />'''(Atlanta-stadion)''' | [[SoFi-stadion]]<br />'''(Los Angeles-stadion)'''<br /><small>([[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]])</small> | [[Lincoln Financial Field]]<br />'''(Philadelphia-stadion)''' |- | <small>{{Koördinate|29|41|5|N|95|24|39|W|aansig=inlyn|name=NRG-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|33|45|20|N|84|24|0|W|aansig=inlyn|name=Mercedes-Benz-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|33|57|10.8|N|118|20|20.4|W|aansig=inlyn|name=SoFi-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|39|54|3|N|75|10|3|W|aansig=inlyn|name=Lincoln Financial Field}}</small> |- | Kapasiteit: '''72&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''75&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''70&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''69&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> |- | [[Lêer:USA vs Argentina (Moments before Messi kicked a goal - color).jpg|200px]] | [[Lêer:2017 Orlando City at Atlanta United MLS Game.jpg|200px]] | [[Lêer:SoFi Stadium interior 2021.jpg|200px]] | [[Lêer:United States v Paraguay, Copa América Centenario (cropped).jpg|200px]] |- ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Seattle]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[San Francisco]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Boston]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Verenigde State}} [[Miami]]<ref name="bid_cities" /> |- | [[Lumen Field]]<br />'''(Seattle-stadion)''' | [[Levi's-stadion]]<br />'''(San Franciscobaaigebiedstadion)'''<br /><small>([[Santa Clara, Kalifornië|Santa Clara]])</small> | [[Gillette-stadion]]<br />'''(Boston-stadion)'''<br /><small>([[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]])</small> | [[Hard Rock-stadion]]<br />'''(Miami-stadion)'''<br /><small>([[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]])</small> |- | <small>{{Koördinate|47|35|42.72|N|122|19|53.76|W|aansig=inlyn|name=Lumen Field}}</small> | <small>{{Koördinate|37|24|10.8|N|121|58|12|W|aansig=inlyn|name=Levi's-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|42|5|27.6|N|71|15|50.4|W|aansig=inlyn|name=Gillette-stadion}}</small> | <small>{{Koördinate|25|57|29|N|80|14|20|W|aansig=inlyn|name=Hard Rock-stadion}}</small> |- | Kapasiteit: '''69&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''71&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''65&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''65&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> |- | [[Lêer:2022 CONCACAF Champions League Final - View from southeast end.jpg|200px]] | [[Lêer:Entering Levi's Stadium.JPG|200px]] | [[Lêer:New England Revolution Game; 7.06.2013; 745pm.JPG|200px]] | [[Lêer:Hard Rock Stadium 2017 2.jpg|200px]] |- ! {{vlagikoon|Kanada}} [[Vancouver]]<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/update-on-fifa-world-cup-2026-candidate-host-city-process |title=Update on FIFA World Cup 2026 candidate host city process |publisher=[[FIFA]] |date=14 April 2022 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> ! {{vlagikoon|Meksiko}} [[Monterrey]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Meksiko}} [[Guadalajara]]<ref name="bid_cities" /> ! {{vlagikoon|Kanada}} [[Toronto]]<ref name="bid_cities" /> |- | [[BC Place]]<br />'''(BC Place Vancouver)''' | [[Estadio BBVA]]<br />'''(Estadio Monterrey)'''<br /><small>([[Guadalupe, Nuevo León|Guadalupe]])</small> | [[Estadio Akron]]<br />'''(Estadio Guadalajara)'''<br /><small>([[Zapopan]])</small> | [[BMO Field]]<br />'''(Toronto-stadion)''' |- | <small>{{Koördinate|49|16|36|N|123|6|43|W|aansig=inlyn|name=BC Place}}</small> | <small>{{Koördinate|25|40|9|N|100|14|40|W|aansig=inlyn|name=Estadio BBVA}}</small> | <small>{{Koördinate|20|40|54|N|103|27|46|W|aansig=inlyn|name=Estadio Akron}}</small> | <small>{{Koördinate|43|37|58|N|79|25|7|W|aansig=inlyn|name=BMO Field}}</small> |- | Kapasiteit: '''54&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''53&nbsp;500'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''48&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> | Kapasiteit: '''45&nbsp;000'''<ref name="Kapasiteit" /> |- | [[Lêer:BC Place 2015 Women's FIFA World Cup.jpg|200px]] | [[Lêer:Estadio BBVA Bancomer - Diciembre 2017.jpg|200px]] | [[Lêer:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho.jpg|200px]] | [[Lêer:Bmo Field 2016 East Stand.jpg|200px]] |} {| cellpadding="0" style="border:0 solid darkgrey;" |- style="text-align:center;" |style="border:0 solid blue;"| {{location map+|Kanada|width=250|float=left|caption=Plekke in Kanada|places= {{location map~|Kanada|lat=49.276667|long=-123.111944|label=[[Vancouver]]|position=right}} {{location map~|Kanada|lat=43.633333|long=-79.418611|label=[[Toronto]]|position=left}} }} |style="border:0 solid #777;"| {{location map+|Verenigde State|float=center|width=400|caption=Plekke in die Verenigde State|places= {{location map~|Verenigde State|lat=33.755|long=-84.39|label=[[Atlanta]]|position=right}} {{location map~|Verenigde State|lat=42.358056|long=-71.063611|label=[[Boston]]|position=left}} {{location map~|Verenigde State|lat=32.775833|long=-96.796667|label=[[Dallas]]|position=top}} {{location map~|Verenigde State|lat=29.762778|long=-95.383056|label=[[Houston]]|position=top}} {{location map~|Verenigde State|lat=39.099722|long=-94.578333|label=[[Kansas City]]|position=bottom}} {{location map~|Verenigde State|lat=34.05|long=-118.25|label=[[Los Angeles]]|position=bottom}} {{location map~|Verenigde State|lat=25.775278|long=-80.208889|label=[[Miami]]|position=right}} {{location map~|Verenigde State|lat=40.817097|long=-74.085024|label=[[New York|NY/NJ]]|position=right}} {{location map~|Verenigde State|lat=39.9500|long=-75.1667|label=[[Philadelphia]]|position=left}} {{location map~|Verenigde State|lat=37.354444|long=-121.969167|label=[[San Francisco]]|position=bottom}} {{location map~|Verenigde State|lat=47.5952|long=-122.3316|label=[[Seattle]]|position=bottom}} }} |style="border:0 solid #2a5;"| {{location map+|Meksiko|float=right|width=320|caption=Plekke in Meksiko|places= {{location map~|Meksiko|lat=19.303056|long=-99.150556|label=[[Meksikostad]]|position=bottom}} {{location map~|Meksiko|lat=25.669167|long=-100.244444|label=[[Monterrey]]|position=left}} {{location map~|Meksiko|lat=20.681667|long=-103.462778|label=[[Guadalajara]]|position=left}} }} |}</center> == Formaat == Die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026 word oor 39 dae tussen 48 verskillende spanne oor 104 wedstryde beslis. Dit het op 11 Junie 2026 op die Azteca-stadion, Meksikostad, Meksiko, met die openingswedstryd tussen die medegasheer Meksiko en Suid-Afrika afgeskop. Die toernooi eindig op die MetLife-stadion, East Rutherford, Verenigde State, op 19 Julie met die eindstryd, waartydens die wenner die Sokker-Wêreldbekertrofee inpalm. === Kalender === Die volgende tabel dui die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026 se daaglikse program aan. ’n Pers blokkie dui op wedstryde tydens die groepfase, ’n groen blokkie op wedstryde tydens die uitklopfase, ’n blou blokkie op die bronseindstryd en ’n geel blokkie op die eindstryd. {| | {| class="wikitable left center" "style=margin:0.5em auto;font-size:95%;line-height:1.25em" |+ Aantal daaglikse wedstryde tydens die toernooi |- ! scope=col |Groepfase<br />Junie ! scope=col |Do<br />11 ! scope=col |Vr<br />12 ! scope=col |Sa<br />13 ! scope=col |So<br />14 ! scope=col |Ma<br />15 ! scope=col |Di<br />16 ! scope=col |Wo<br />17 ! scope=col |Do<br />18 ! scope=col |Vr<br />19 ! scope=col |Sa<br />20 ! scope=col |So<br />21 ! scope=col |Ma<br />22 ! scope=col |Di<br />23 ! scope=col |Wo<br />24 ! scope=col |Do<br />25 ! scope=col |Vr<br />26 ! scope=col |Sa<br />27 |- align=center |align=left|Seremonies <!-- 11 -->| bgcolor=#d6325b|'''{{Afkorting|OS|Openingseremonie}}''' <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| |- align=center | align=left|Groep A <!-- 11 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep B <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 13 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep C <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep D <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 13 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep E <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep F <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep G <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep H <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep I <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 27 -->| |- align=center |align=left|Groep J <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 23 -->| <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| bgcolor=#c364f3| 2 |- align=center |align=left|Groep K <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| bgcolor=#c364f3| 2 |- align=center |align=left|Groep L <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| <!-- 21 -->| <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| bgcolor=#c364f3| 2 |- ! scope=col |Uitklopfase<br />Junie/Julie ! scope=col |So<br />28 ! scope=col |Ma<br />29 ! scope=col |Di<br />30 ! scope=col |Wo<br />1 ! scope=col |Do<br />2 ! scope=col |Vr<br />3 ! scope=col |Sa<br />4 ! scope=col |So<br />5 ! scope=col |Ma<br />6 ! scope=col |Di<br />7 ! scope=col |Wo<br />8 ! scope=col |Do<br />9 ! scope=col |Vr<br />10 ! scope=col |Sa<br />11 ! scope=col |So<br />12 ! scope=col |Ma<br />13 ! scope=col |Di<br />14 ! scope=col |Wo<br />15 ! scope=col |Do<br />16 ! scope=col |Vr<br />17 ! scope=col |Sa<br />18 ! scope=col |So<br />19 |- align=center |align=left|Seremonies <!-- 28 -->| <!-- 29 -->| <!-- 30 -->| <!-- 1 -->| <!-- 2 -->| <!-- 3 -->| <!-- 4 -->| <!-- 5 -->| <!-- 6 -->| <!-- 7 -->| <!-- 8 -->| <!-- 9 -->| <!-- 10 -->| <!-- 11 -->| <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| bgcolor=#d6325b|'''{{Afkorting|SS|Sluitingseremonie}}''' |- align=center |align=left|Uitklopfase <!-- 28 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 29 -->| bgcolor=#00cc33| 3 <!-- 30 -->| bgcolor=#00cc33| 3 <!-- 1 -->| bgcolor=#00cc33| 3 <!-- 2 -->| bgcolor=#00cc33| 3 <!-- 3 -->| bgcolor=#00cc33| 3 <!-- 4 -->| bgcolor=#00cc33| 2 <!-- 5 -->| bgcolor=#00cc33| 2 <!-- 6 -->| bgcolor=#00cc33| 2 <!-- 7 -->| bgcolor=#00cc33| 2 <!-- 8 -->| <!-- 9 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 10 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 11 -->| bgcolor=#00cc33| 2 <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| <!-- 14 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 15 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| bgcolor=#3399ff| 1 <!-- 19 -->| bgcolor=#ffcc00| '''1''' |} | {| style="margin:0.5em auto;" wikitable right | colspan=2 |'''Verklaring''' |- | {{sleutel|#d6325b|Seremonies}} |- | {{sleutel|#c364f3|Groepwedstryde}} |- | {{sleutel|#00cc33|Uitklopfase}} |- | {{sleutel|#3399ff|Derde plek}} |- | {{sleutel|#ffcc00|Eindstryd}} |} |} === Groepfase === Die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026 word tussen 48 nasionale sokkerspanne beslis. Vir die groepfase is die 48 deelnemende spanne in twaalf groepe van vier elk verdeel; elke span speel een wedstryd teen elk van die ander spanne in dieselfde groep, dus speel elke span drie wedstryde in die groepfase. Drie punte word vir ’n oorwinning toegeken, een vir ’n gelykop en geen punte vir ’n nederlaag: spanne wat met dieselfde aantal punte eindig, word volgens aangetekende doele gerangskik. Klassifisering binne elke groep sal gegrond wees op die volgende puntestelsel: * Drie wedstrydpunte vir ’n oorwinning; * Een vir ’n gelykop; * geen vir ’n nederlaag. Aan die einde van die groepfase word die spanne gerangskik van die eerste na die vierde posisie, gegrond op versamelde wedstrydpunte, met die twee beste spanne en die agt beste derde-plekspanne wat na die uitklopfase deurdring. As twee spanne gelykop in punte is, word die rangorde deur hul aantal aangetekende doele bepaal. === Uitklopfase === Van die begin van dié fase af neem die toernooi ’n uitklopformaat aan wat uit 32 wedstryde bestaan: 16 16de eindstryde, agt agtste eindstryde, vier kwarteindstryde, twee halfeindstryde, ’n wedstryd om die derde plek en die eindstryd. Die wenner en naaswenner van elk van die groepe dring saam met die agt beste derde-plekspanne na die uitklopfase deur. Groepwenners speel teen naaswenners in ander groepe in die 16de eindstryde, byvoorbeeld: die wenner van Groep A speel teen die naaswenner van Groep B en die wenner van Groep B teen die naaswenner van Groep A. Spanne van dieselfde groep kan dus eers weer in óf die klein finale óf die eindstryd mekaar ontmoet. Elke wedstryd in die uitklopstadium moet met ’n oorwinning vir een van die spanne eindig. As daar ná negentig minute van gewone spel ’n gelykopuitslag is, word daar verder gespeel word om die wenner te bepaal. Aanvanklik word daar twee periodes van [[ekstra tyd]] gespeel, 15 minute in elke rigting. As daar steeds nie ’n wenner ná 120 minute is nie, word die wenner deur ’n [[Strafskop (sokker)|strafskopkompetisie]] bepaal. == Wedstryde == {| class="infobox bordered" | style="background:#cfc;"|Kwalifiseer vir die uitklopfase. |- | style="background:#ffc;"|Moontlike uitklopdeelname. |- | style="background:;"|Uit die toernooi geskakel. |} Die wedstryde is in twee fases opgedeel, naamlik die groep- en die uitklopfase. Die loting is op 5 Desember 2025 in die John F. Kennedy Center in [[Washington, D.C.]] gehou.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/final-draw-results |title=Groups revealed in star-studded Final Draw |publisher=[[FIFA]] |date=5 Desember 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> === Groepuitdunne === 48 spanne neem aan die groepfase deel. Die twee beste spanne dring saam met die agt beste derde-plekspanne in elke groep na die tweede rondte (die uitklopfase) deur. ==== Groep A ==== [[Lêer:South Corea-Czechia2026FWC.jpg|duimnael|Wedstryd tussen Suid-Korea en Tsjeggië]] {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Meksiko}} |1||1||0||0||2||0||+2||'''3''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Suid-Korea}} |1||1||0||0||2||1||+1||'''3''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Tsjeggië}} |1||0||0||1||1||2||–1||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Suid-Afrika}} |1||0||0||1||0||2||–2||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[11 Junie]] [[2026]] |time = 13:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Meksiko}}''' |score = 2–0 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021443 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Suid-Afrika}}''' |goals1 = [[Julián Quiñones|Quiñones]] {{goal|9}}<br />[[Raúl Jiménez|Jiménez]] {{goal|67}} |goals2 = |stadium = [[Azteca-stadion]], [[Meksikostad]] |attendance = 80&nbsp;824 |referee = Wilton Sampaio (Brasilië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[11 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Suid-Korea}}''' |score = 2–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021441 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Tsjeggië}}''' |goals1 = [[Hwang In-beom]] {{goal|67}}<br />[[Oh Hyeon-gyu]] {{goal|80}} |goals2 = {{goal|59}} [[Ladislav Krejčí|Krejčí]] |stadium = [[Estadio Akron]], [[Zapopan]] |attendance = 44&nbsp;985 |referee = Amin Mohamed Omar (Egipte)}} {{sokkerwedstryd |date = [[18 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Tsjeggië}}''' |score = Wedstryd 25 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021440 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Suid-Afrika}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[18 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Meksiko}}''' |score = Wedstryd 28 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021442 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Suid-Korea}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Estadio Akron]], [[Zapopan]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[24 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Tsjeggië}}''' |score = Wedstryd 53 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021444 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Meksiko}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Azteca-stadion]], [[Meksikostad]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[24 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Suid-Afrika}}''' |score = Wedstryd 54 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021445 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Suid-Korea}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Estadio BBVA]], [[Guadalupe, Nuevo León|Guadalupe]] |attendance = |referee = }} ==== Groep B ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Kanada}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Bosnië en Herzegowina}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Katar}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Switserland}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[12 Junie]] [[2026]] |time = 15:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Kanada}}''' |score = 1–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021449 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Bosnië en Herzegowina}}''' |goals1 = [[Cyle Larin|Larin]] {{goal|78}} |goals2 = {{goal|21}} [[Jovo Lukić|Lukić]] |stadium = [[BMO Field]], [[Toronto]] |attendance = 43&nbsp;002 |referee = Facundo Tello (Argentinië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[13 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Katar}}''' |score = 1–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021447 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Switserland}}''' |goals1 = [[Boualem Khoukhi|Khoukhi]] {{goal|90+4}} |goals2 = {{goal|17|straf}} [[Breel Embolo|Embolo]] |stadium = [[Levi's-stadion]], [[Santa Clara, Kalifornië|Santa Clara]] |attendance = 67&nbsp;966 |referee = Saíd Martínez (Honduras)}} {{sokkerwedstryd |date = [[18 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Switserland}}''' |score = Wedstryd 26 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021446 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Bosnië en Herzegowina}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[18 Junie]] [[2026]] |time = 15:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Kanada}}''' |score = Wedstryd 27 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021450 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Katar}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BC Place]], [[Vancouver]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[24 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Switserland}}''' |score = Wedstryd 51 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021451 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Kanada}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BC Place]], [[Vancouver]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[24 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Bosnië en Herzegowina}}''' |score = Wedstryd 52 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021448 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Katar}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lumen Field]], [[Seattle]] |attendance = |referee = }} ==== Groep C ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Skotland}} |1||1||0||0||1||0||+1||'''3''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Marokko}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Brasilië}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Haïti}} |1||0||0||1||0||1||–1||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[13 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Brasilië}}''' |score = 1–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021456 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Marokko}}''' |goals1 = [[Vinícius Júnior|Vinícius]] {{goal|32}} |goals2 = {{goal|21}} [[Ismael Saibari|Saibari]] |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = 80&nbsp;663 |referee = Slavko Vinčić (Slowenië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[13 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Haïti}}''' |score = 0–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021453 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Skotland}}''' |goals1 = |goals2 = {{goal|28}} [[John McGinn|McGinn]] |stadium = [[Gillette-stadion]], [[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]] |attendance = 64&nbsp;146 |referee = Mustapha Ghorbal (Algerië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[19 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Skotland}}''' |score = Wedstryd 29 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021454 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Marokko}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Gillette-stadion]], [[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[19 Junie]] [[2026]] |time = 21:30 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Brasilië}}''' |score = Wedstryd 30 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021457 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Haïti}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lincoln Financial Field]], [[Philadelphia]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[24 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Skotland}}''' |score = Wedstryd 49 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021455 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Brasilië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Hard Rock-stadion]], [[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[24 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Marokko}}''' |score = Wedstryd 50 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021452 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Haïti}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = |referee = }} ==== Groep D ==== [[Lêer:2026 FIFA World Cup Match 4, United States v Paraguay (stadium 3 hours before).jpg|duimnael|Die SoFi-stadion voor die wedstryd tussen die Verenigde State en Paraguay]] {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Verenigde State}} |1||1||0||0||4||1||+3||'''3''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Australië}} |1||1||0||0||2||0||+2||'''3''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Turkye}} |1||0||0||1||0||2||–2||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Paraguay}} |1||0||0||1||1||4||–3||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[12 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Verenigde State}}''' |score = 4–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021458 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Paraguay}}''' |goals1 = [[Damián Bobadilla|Bobadilla]] {{goal|7|e.d.}}<br />[[Folarin Balogun|Balogun]] {{goal|31}}, {{goal|45+5}}<br />[[Giovanni Reyna|Reyna]] {{goal|90+8}} |goals2 = {{goal|73}} [[Maurício]] |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = 70&nbsp;492 |referee = Danny Makkelie (Nederland)}} {{sokkerwedstryd |date = [[13 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Australië}}''' |score = 2–0 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021463 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Turkye}}''' |goals1 = [[Nestory Irankunda|Irankunda]] {{goal|27}}<br />[[Connor Metcalfe|Metcalfe]] {{goal|75}} |goals2 = |stadium = [[BC Place]], [[Vancouver]] |attendance = 52&nbsp;497 |referee = Jesús Valenzuela (Venezuela)}} {{sokkerwedstryd |date = [[19 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Turkye}}''' |score = Wedstryd 31 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021460 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Paraguay}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Levi's-stadion]], [[Santa Clara, Kalifornië|Santa Clara]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[19 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Verenigde State}}''' |score = Wedstryd 32 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021462 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Australië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lumen Field]], [[Seattle]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[25 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Turkye}}''' |score = Wedstryd 59 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021459 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Verenigde State}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[25 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Paraguay}}''' |score = Wedstryd 60 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021461 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Australië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Levi's-stadion]], [[Santa Clara, Kalifornië|Santa Clara]] |attendance = |referee = }} ==== Groep E ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Duitsland}} |1||1||0||0||7||1||+6||'''3''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Ivoorkus}} |1||1||0||0||1||0||+1||'''3''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Ecuador}} |1||0||0||1||0||1||–1||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Curaçao}} |1||0||0||1||1||7||–6||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[14 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Duitsland}}''' |score = 7–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021464 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Curaçao}}''' |goals1 = [[Felix Nmecha|Nmecha]] {{goal|6}}<br />[[Nico Schlotterbeck|Schlotterbeck]] {{goal|38}}<br />[[Kai Havertz|Havertz]] {{goal|45+5|straf}}, {{goal|88}}<br />[[Jamal Musiala|Musiala]] {{goal|47}}<br />[[Nathaniel Brown|Brown]] {{goal|68}}<br />[[Deniz Undav|Undav]] {{goal|78}} |goals2 = {{goal|21}} [[Livano Comenencia|Comenencia]] |stadium = [[NRG-stadion]], [[Houston]] |attendance = 68&nbsp;021 |referee = Jalal Jayed (Marokko)}} {{sokkerwedstryd |date = [[14 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Ivoorkus}}''' |score = 1–0 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021467 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Ecuador}}''' |goals1 = [[Amad Diallo|Diallo]] {{goal|90}} |goals2 = |stadium = [[Lincoln Financial Field]], [[Philadelphia]] |attendance = 68&nbsp;274 |referee = François Letexier (Frankryk)}} {{sokkerwedstryd |date = [[20 Junie]] [[2026]] |time = 16:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Duitsland}}''' |score = Wedstryd 33 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021469 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Ivoorkus}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BMO Field]], [[Toronto]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[20 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Ecuador}}''' |score = Wedstryd 34 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021465 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Curaçao}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Arrowhead-stadion]], [[Kansas City]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[25 Junie]] [[2026]] |time = 16:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Curaçao}}''' |score = Wedstryd 55 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021468 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Ivoorkus}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lincoln Financial Field]], [[Philadelphia]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[25 Junie]] [[2026]] |time = 16:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Ecuador}}''' |score = Wedstryd 56 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021466 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Duitsland}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = |referee = }} ==== Groep F ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Swede}} |1||1||0||0||5||1||+4||'''3''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Japan}} |1||0||1||0||2||2||±0||'''1''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Nederland}} |1||0||1||0||2||2||±0||'''1''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Tunisië}} |1||0||0||1||1||5||–4||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[14 Junie]] [[2026]] |time = 15:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Nederland}}''' |score = 2–2 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021470 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Japan}}''' |goals1 = [[Virgil van Dijk|Van Dijk]] {{goal|50}}<br />[[Crysencio Summerville|Summerville]] {{goal|64}} |goals2 = {{goal|57}} [[Keito Nakamura|Nakamura]]<br />{{goal|88}} [[Daichi Kamada|Kamada]] |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = 69&nbsp;285 |referee = Ismail Elfath (Verenigde State)}} {{sokkerwedstryd |date = [[14 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Swede}}''' |score = 5–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021474 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Tunisië}}''' |goals1 = [[Yasin Ayari|Ayari]] {{goal|7}}, {{goal|90+6}}<br />[[Alexander Isak|Isak]] {{goal|30}}<br />[[Viktor Gyökeres|Gyökeres]] {{goal|59}}<br />[[Mattias Svanberg|Svanberg]] {{goal|84}} |goals2 = {{goal|43}} [[Omar Rekik|Rekik]] |stadium = [[Estadio BBVA]], [[Guadalupe, Nuevo León|Guadalupe]] |attendance = 50&nbsp;987 |referee = Yael Falcón (Argentinië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[20 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Nederland}}''' |score = Wedstryd 35 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021472 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Swede}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[NRG-stadion]], [[Houston]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[20 Junie]] [[2026]] |time = 22:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Tunisië}}''' |score = Wedstryd 36 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021475 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Japan}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Estadio BBVA]], [[Guadalupe, Nuevo León|Guadalupe]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[25 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Japan}}''' |score = Wedstryd 57 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021471 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Swede}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[25 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Tunisië}}''' |score = Wedstryd 58 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021473 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Nederland}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Arrowhead-stadion]], [[Kansas City]] |attendance = |referee = }} ==== Groep G ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|België}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Egipte}} |1||0||1||0||1||1||±0||'''1''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Iran}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Nieu-Seeland}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[15 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Iran}}''' |score = Wedstryd 15 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021476 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Nieu-Seeland}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = |referee = César Arturo Ramos (Meksiko)}} {{sokkerwedstryd |date = [[15 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|België}}''' |score = 1–1 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021478 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Egipte}}''' |goals1 = [[Mohamed Hany|Hany]] {{goal|66|e.d.}} |goals2 = {{goal|19}} [[Emam Ashour|Ashour]] |stadium = [[Lumen Field]], [[Seattle]] |attendance = 66&nbsp;775 |referee = Ramon Abatti (Brasilië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[21 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|België}}''' |score = Wedstryd 39 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021477 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Iran}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[21 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Nieu-Seeland}}''' |score = Wedstryd 40 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021480 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Egipte}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BC Place]], [[Vancouver]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[26 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Egipte}}''' |score = Wedstryd 63 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021479 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Iran}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lumen Field]], [[Seattle]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[26 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Nieu-Seeland}}''' |score = Wedstryd 64 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021481 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|België}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BC Place]], [[Vancouver]] |attendance = |referee = }} ==== Groep H ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Spanje}} |1||0||1||0||0||0||±0||'''1''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Kaap Verde}} |1||0||1||0||0||0||±0||'''1''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Saoedi-Arabië}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Uruguay}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[15 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Spanje}}''' |score = 0–0 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021482 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Kaap Verde}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = 67&nbsp;640 |referee = Adham Makhadmeh (Jordanië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[15 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Saoedi-Arabië}}''' |score = Wedstryd 14 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021486 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Uruguay}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Hard Rock-stadion]], [[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]] |attendance = |referee = Maurizio Mariani (Italië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[21 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Spanje}}''' |score = Wedstryd 37 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021483 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Saoedi-Arabië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[21 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Uruguay}}''' |score = Wedstryd 38 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021487 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Kaap Verde}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Hard Rock-stadion]], [[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[26 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Kaap Verde}}''' |score = Wedstryd 65 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021485 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Saoedi-Arabië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[NRG-stadion]], [[Houston]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[26 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 CDT (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Uruguay}}''' |score = Wedstryd 66 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021484 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Spanje}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Estadio Akron]], [[Zapopan]] |attendance = |referee = }} ==== Groep I ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Frankryk}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Senegal}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Irak}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Noorweë}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[16 Junie]] [[2026]] |time = 15:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Frankryk}}''' |score = Wedstryd 17 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/40002144390 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Senegal}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = |referee = Alireza Faghani (Australië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[16 Junie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Irak}}''' |score = Wedstryd 18 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021488 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Noorweë}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Gillette-stadion]], [[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]] |attendance = |referee = Pierre Atcho (Gaboen)}} {{sokkerwedstryd |date = [[22 Junie]] [[2026]] |time = 17:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Frankryk}}''' |score = Wedstryd 41 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021492 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Irak}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lincoln Financial Field]], [[Philadelphia]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[22 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Noorweë}}''' |score = Wedstryd 42 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021491 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Senegal}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[26 Junie]] [[2026]] |time = 15:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Noorweë}}''' |score = Wedstryd 61 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021489 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Frankryk}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Gillette-stadion]], [[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[26 Junie]] [[2026]] |time = 15:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Senegal}}''' |score = Wedstryd 62 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021493 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Irak}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BMO Field]], [[Toronto]] |attendance = |referee = }} ==== Groep J ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Argentinië}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Algerië}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Oostenryk}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Jordanië}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[16 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Argentinië}}''' |score = Wedstryd 19 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021496 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Algerië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Arrowhead-stadion]], [[Kansas City]] |attendance = |referee = Szymon Marciniak (Pole)}} {{sokkerwedstryd |date = [[16 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Oostenryk}}''' |score = Wedstryd 20 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021498 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Jordanië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Levi's-stadion]], [[Santa Clara, Kalifornië|Santa Clara]] |attendance = |referee = Dahane Beida (Mauritanië)}} {{sokkerwedstryd |date = [[22 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Argentinië}}''' |score = Wedstryd 43 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021494 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Oostenryk}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[22 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 PT (UTC−7) |team1 = '''{{vlagland|Jordanië}}''' |score = Wedstryd 44 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021499 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Algerië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Levi's-stadion]], [[Santa Clara, Kalifornië|Santa Clara]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[27 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Algerië}}''' |score = Wedstryd 69 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021497 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Oostenryk}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Arrowhead-stadion]], [[Kansas City]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[27 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Jordanië}}''' |score = Wedstryd 70 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021495 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Argentinië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = }} ==== Groep K ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Portugal}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagikoon|Demokratiese Republiek die Kongo}} [[Demokratiese Republiek die Kongo|DR Kongo]] |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Oesbekistan}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Colombia}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[17 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Portugal}}''' |score = Wedstryd 23 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021502 Verslag] |team2 = '''{{vlagikoon|Demokratiese Republiek die Kongo}} [[Demokratiese Republiek die Kongo|DR Kongo]]''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[NRG-stadion]], [[Houston]] |attendance = |referee = Abdulrahman Al-Jassim (Katar)}} {{sokkerwedstryd |date = [[17 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Oesbekistan}}''' |score = Wedstryd 24 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021504 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Colombia}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Azteca-stadion]], [[Meksikostad]] |attendance = |referee = Anthony Taylor (Engeland)}} {{sokkerwedstryd |date = [[23 Junie]] [[2026]] |time = 21:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Portugal}}''' |score = Wedstryd 47 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021503 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Oesbekistan}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[NRG-stadion]], [[Houston]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[23 Junie]] [[2026]] |time = 20:00 CST (UTC−6) |team1 = '''{{vlagland|Colombia}}''' |score = Wedstryd 48 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021501 Verslag] |team2 = '''{{vlagikoon|Demokratiese Republiek die Kongo}} [[Demokratiese Republiek die Kongo|DR Kongo]]''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Estadio Akron]], [[Zapopan]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[27 Junie]] [[2026]] |time = 19:30 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Colombia}}''' |score = Wedstryd 71 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021505 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Portugal}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Hard Rock-stadion]], [[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[27 Junie]] [[2026]] |time = 19:30 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagikoon|Demokratiese Republiek die Kongo}} [[Demokratiese Republiek die Kongo|DR Kongo]]''' |score = Wedstryd 72 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021500 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Oesbekistan}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = |referee = }} ==== Groep L ==== {| class="wikitable" style="text-align: center; !width=165|Land !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Engeland}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Kroasië}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#ffc" |style="text-align:left;"|{{vlagland|Ghana}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|{{vlagland|Panama}} |0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |} {{sokkerwedstryd |date = [[17 Junie]] [[2026]] |time = 15:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''{{vlagland|Engeland}}''' |score = Wedstryd 21 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021507 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Kroasië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = Clément Turpin (Frankryk)}} {{sokkerwedstryd |date = [[17 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Ghana}}''' |score = Wedstryd 22 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021510 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Panama}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BMO Field]], [[Toronto]] |attendance = |referee = Glenn Nyberg (Swede)}} {{sokkerwedstryd |date = [[23 Junie]] [[2026]] |time = 16:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Engeland}}''' |score = Wedstryd 45 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021506 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Ghana}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Gillette-stadion]], [[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[23 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Panama}}''' |score = Wedstryd 46 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021511 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Kroasië}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BMO Field]], [[Toronto]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[27 Junie]] [[2026]] |time = 17:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Panama}}''' |score = Wedstryd 67 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021508 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Engeland}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[27 Junie]] [[2026]] |time = 17:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''{{vlagland|Kroasië}}''' |score = Wedstryd 68 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021509 Verslag] |team2 = '''{{vlagland|Ghana}}''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lincoln Financial Field]], [[Philadelphia]] |attendance = |referee = }} ==== Ranglys van die derdeplek-spanne ==== {| class="wikitable" style="text-align: center;" !width=165|Land !width=30|Groep !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|DV|Doele vir}} !width=20|{{Afkorting|DT|Doele teen}} !width=20|{{Afkorting|+/–|Doelverskil}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep A |A||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep B |B||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep C |C||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep D |D||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep E |E||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep F |F||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep G |G||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- style="background:#cfc" |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep H |H||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep I |I||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep J |J||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep K |K||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |- |style="text-align:left;"|Derde Plek Groep L |L||0||0||0||0||0||0||0||'''0''' |} === Uitklopfase === {{Wedstrydskema laaste 32 | RD1 = 16de eindrondte | RD2 = Agtste eindrondte | RD3 = Kwarteindrondte | RD4 = Halfeindrondte | RD5 = Eindstryd | RD6 = derde plek | RD1-header-01 = 29 Junie – Foxborough | RD1-team01 = Wenner Groep E | RD1-score01 = | RD1-team02 = 3de Groep A/B/C/D/F | RD1-score02 = | RD1-header-02 = 30 Junie – East Rutherford | RD1-team03 = Wenner Groep I | RD1-score03 = | RD1-team04 = 3de Groep C/D/F/G/H | RD1-score04 = | RD1-header-03 = 28 Junie – Inglewood | RD1-team05 = Naaswenner Groep A | RD1-score05 = | RD1-team06 = Naaswenner Groep B | RD1-score06 = | RD1-header-04 = 29 Junie – Guadalupe | RD1-team07 = Wenner Groep F | RD1-score07 = | RD1-team08 = Naaswenner Groep C | RD1-score08 = | RD1-header-05 = 2 Julie – Toronto | RD1-team09 = Naaswenner Groep K | RD1-score09 = | RD1-team10 = Naaswenner Groep L | RD1-score10 = | RD1-header-06 = 2 Julie – Inglewood | RD1-team11 = Wenner Groep H | RD1-score11 = | RD1-team12 = Naaswenner Groep J | RD1-score12 = | RD1-header-07 = 1 Julie – Santa Clara | RD1-team13 = Wenner Groep D | RD1-score13 = | RD1-team14 = 3de Groep B/E/F/I/J | RD1-score14 = | RD1-header-08 = 1 Julie – Seattle | RD1-team15 = Wenner Groep G | RD1-score15 = | RD1-team16 = 3de Groep A/E/H/I/J | RD1-score16 = | RD1-header-09 = 29 Junie – Houston | RD1-team17 = Wenner Groep C | RD1-score17 = | RD1-team18 = Naaswenner Groep F | RD1-score18 = | RD1-header-10 = 30 Junie – Arlington | RD1-team19 = Naaswenner Groep E | RD1-score19 = | RD1-team20 = Naaswenner Groep I | RD1-score20 = | RD1-header-11 = 30 Junie – Meksikostad | RD1-team21 = Wenner Groep A | RD1-score21 = | RD1-team22 = 3de Groep C/E/F/H/I | RD1-score22 = | RD1-header-12 = 1 Julie – Atlanta | RD1-team23 = Wenner Groep L | RD1-score23 = | RD1-team24 = 3de Groep E/H/I/J/K | RD1-score24 = | RD1-header-13 = 3 Julie – Miami Gardens | RD1-team25 = Wenner Groep J | RD1-score25 = | RD1-team26 = Naaswenner Groep H | RD1-score26 = | RD1-header-14 = 3 Julie – Arlington | RD1-team27 = Naaswenner Groep D | RD1-score27 = | RD1-team28 = Naaswenner Groep G | RD1-score28 = | RD1-header-15 = 2 Julie – Vancouver | RD1-team29 = Wenner Groep B | RD1-score29 = | RD1-team30 = 3de Groep E/F/G/I/J | RD1-score30 = | RD1-header-16 = 3 Julie – Kansas City | RD1-team31 = Wenner Groep K | RD1-score31 = | RD1-team32 = 3de Groep D/E/I/J/L | RD1-score32 = | RD2-header-1 = 4 Julie – Philadelphia | RD2-team01 = Wenner Wedstryd 74 | RD2-score01 = | RD2-team02 = Wenner Wedstryd 77 | RD2-score02 = | RD2-header-2 = 4 Julie – Houston | RD2-team03 = Wenner Wedstryd 73 | RD2-score03 = | RD2-team04 = Wenner Wedstryd 75 | RD2-score04 = | RD2-header-3 = 6 Julie – Arlington | RD2-team05 = Wenner Wedstryd 83 | RD2-score05 = | RD2-team06 = Wenner Wedstryd 84 | RD2-score06 = | RD2-header-4 = 6 Julie – Seattle | RD2-team07 = Wenner Wedstryd 81 | RD2-score07 = | RD2-team08 = Wenner Wedstryd 82 | RD2-score08 = | RD2-header-5 = 5 Julie – East Rutherford | RD2-team09 = Wenner Wedstryd 76 | RD2-score09 = | RD2-team10 = Wenner Wedstryd 78 | RD2-score10 = | RD2-header-6 = 5 Julie – Meksikostad | RD2-team11 = Wenner Wedstryd 79 | RD2-score11 = | RD2-team12 = Wenner Wedstryd 80 | RD2-score12 = | RD2-header-7 = 7 Julie – Atlanta | RD2-team13 = Wenner Wedstryd 86 | RD2-score13 = | RD2-team14 = Wenner Wedstryd 88 | RD2-score14 = | RD2-header-8 = 7 Julie – Vancouver | RD2-team15 = Wenner Wedstryd 85 | RD2-score15 = | RD2-team16 = Wenner Wedstryd 87 | RD2-score16 = | RD3-header-1 = 9 Julie – Foxborough | RD3-team01 = Wenner Wedstryd 89 | RD3-score01 = | RD3-team02 = Wenner Wedstryd 90 | RD3-score02 = | RD3-header-2 = 10 Julie – Inglewood | RD3-team03 = Wenner Wedstryd 93 | RD3-score03 = | RD3-team04 = Wenner Wedstryd 94 | RD3-score04 = | RD3-header-3 = 11 Julie – Miami Gardens | RD3-team05 = Wenner Wedstryd 91 | RD3-score05 = | RD3-team06 = Wenner Wedstryd 92 | RD3-score06 = | RD3-header-4 = 11 Julie – Kansas City | RD3-team07 = Wenner Wedstryd 95 | RD3-score07 = | RD3-team08 = Wenner Wedstryd 96 | RD3-score08 = | RD4-header-1 = 14 Julie – Arlington | RD4-team01 = Wenner Wedstryd 97 | RD4-score01 = | RD4-team02 = Wenner Wedstryd 98 | RD4-score02 = | RD4-header-2 = 15 Julie – Atlanta | RD4-team03 = Wenner Wedstryd 99 | RD4-score03 = | RD4-team04 = Wenner Wedstryd 100 | RD4-score04 = | RD5-header-1 = 19 Julie – East Rutherford | RD5-team01 = Wenner Wedstryd 101 | RD5-score01 = | RD5-team02 = Wenner Wedstryd 102 | RD5-score02 = | RD6-header-1 = 18 Julie – Miami Gardens | RD6-team01 = Verloorder Wedstryd 101 | RD6-score01 = | RD6-team02 = Verloorder Wedstryd 102 | RD6-score02 = }} ==== 16de eindrondte ==== {{sokkerwedstryd |date = [[28 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Naaswenner Groep A''' |score = Wedstryd 73 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289287/400021518 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep B''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[29 Junie]] [[2026]] |time = 16:30 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Groep E''' |score = Wedstryd 74 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021513 Verslag] |team2 = '''Derde Groep A/B/C/D/F''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Gillette-stadion]], [[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[29 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 CST (UTC−6) |team1 = '''Wenner Groep F''' |score = Wedstryd 75 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021522 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep C''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Estadio BBVA]], [[Guadalupe, Nuevo León|Guadalupe]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[29 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 CDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Groep C''' |score = Wedstryd 76 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021516 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep F''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[NRG-stadion]], [[Houston]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[30 Junie]] [[2026]] |time = 17:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Groep I''' |score = Wedstryd 77 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021523 Verslag] |team2 = '''Derde Groep C/D/F/G/H''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[30 Junie]] [[2026]] |time = 12:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''Naaswenner Groep E''' |score = Wedstryd 78 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021514 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep I''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[30 Junie]] [[2026]] |time = 19:00 CST (UTC−6) |team1 = '''Wenner Groep A''' |score = Wedstryd 79 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021520 Verslag] |team2 = '''Derde Groep C/E/F/H/I''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Azteca-stadion]], [[Meksikostad]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[1 Julie]] [[2026]] |time = 12:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Groep L''' |score = Wedstryd 80 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021512 Verslag] |team2 = '''Derde Groep E/H/I/J/K''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[1 Julie]] [[2026]] |time = 17:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Wenner Groep D''' |score = Wedstryd 81 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021524 Verslag] |team2 = '''Derde Groep B/E/F/I/J''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Levi's-stadion]], [[Santa Clara, Kalifornië|Santa Clara]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[1 Julie]] [[2026]] |time = 13:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Wenner Groep G''' |score = Wedstryd 82 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021525 Verslag] |team2 = '''Derde Groep A/E/H/I/J''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lumen Field]], [[Seattle]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[2 Julie]] [[2026]] |time = 19:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Naaswenner Groep K''' |score = Wedstryd 83 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021526 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep L''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BMO Field]], [[Toronto]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[2 Julie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Wenner Groep H''' |score = Wedstryd 84 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021519 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep J''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[2 Julie]] [[2026]] |time = 20:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Wenner Groep B''' |score = Wedstryd 85 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021527 Verslag] |team2 = '''Derde Groep E/F/G/I/J''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BC Place]], [[Vancouver]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[3 Julie]] [[2026]] |time = 18:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Groep J''' |score = Wedstryd 86 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021521 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep H''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Hard Rock-stadion]], [[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[3 Julie]] [[2026]] |time = 20:30 CDT (UTC−5) |team1 = '''Wenner Groep K''' |score = Wedstryd 87 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021517 Verslag] |team2 = '''Derde Groep D/E/I/J/L''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Arrowhead-stadion]], [[Kansas City]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[3 Julie]] [[2026]] |time = 13:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''Naaswenner Groep D''' |score = Wedstryd 88 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021515 Verslag] |team2 = '''Naaswenner Groep G''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = }} ==== Agtste eindrondte ==== {{sokkerwedstryd |date = [[4 Julie]] [[2026]] |time = 17:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 74''' |score = Wedstryd 89 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021533 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 77''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lincoln Financial Field]], [[Philadelphia]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[4 Julie]] [[2026]] |time = 12:00 CDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 73''' |score = Wedstryd 90 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021530 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 75''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[NRG-stadion]], [[Houston]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[5 Julie]] [[2026]] |time = 16:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 76''' |score = Wedstryd 91 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021532 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 78''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[5 Julie]] [[2026]] |time = 18:00 CST (UTC−6) |team1 = '''Wenner Wedstryd 79''' |score = Wedstryd 92 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021531 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 80''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Azteca-stadion]], [[Meksikostad]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[6 Julie]] [[2026]] |time = 14:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''Wenner Wedstryd 83''' |score = Wedstryd 93 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021529 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 84''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[6 Julie]] [[2026]] |time = 17:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Wenner Wedstryd 81''' |score = Wedstryd 94 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021534 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 82''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lumen Field]], [[Seattle]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[7 Julie]] [[2026]] |time = 12:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 86''' |score = Wedstryd 95 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021528 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 88''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[7 Julie]] [[2026]] |time = 13:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Wenner Wedstryd 85''' |score = Wedstryd 96 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021535 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 87''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[BC Place]], [[Vancouver]] |attendance = |referee = }} ==== Kwarteindrondte ==== {{sokkerwedstryd |date = [[9 Julie]] [[2026]] |time = 16:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 89''' |score = Wedstryd 97 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021536 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 90''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Gillette-stadion]], [[Foxborough, Massachusetts|Foxborough]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[10 Julie]] [[2026]] |time = 12:00 PT (UTC−7) |team1 = '''Wenner Wedstryd 93''' |score = Wedstryd 98 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021538 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 94''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[SoFi-stadion]], [[Inglewood, Kalifornië|Inglewood]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[11 Julie]] [[2026]] |time = 17:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 91''' |score = Wedstryd 99 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021539 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 92''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Hard Rock-stadion]], [[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[11 Julie]] [[2026]] |time = 20:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''Wenner Wedstryd 95''' |score = Wedstryd 100 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021537 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 96''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Arrowhead-stadion]], [[Kansas City]] |attendance = |referee = }} ==== Halfeindrondte ==== {{sokkerwedstryd |date = [[14 Julie]] [[2026]] |time = 14:00 CDT (UTC−5) |team1 = '''Wenner Wedstryd 97''' |score = Wedstryd 101 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021541 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 98''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[AT&T-stadion]], [[Arlington, Texas|Arlington]] |attendance = |referee = }} {{sokkerwedstryd |date = [[15 Julie]] [[2026]] |time = 15:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 99''' |score = Wedstryd 102 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021540 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 100''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Mercedes-Benz-stadion]], [[Atlanta]] |attendance = |referee = }} ==== Klein finale (om die derde plek) ==== {{sokkerwedstryd |date = [[18 Julie]] [[2026]] |time = 17:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Verloorder Wedstryd 101''' |score = Wedstryd 103 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021542 Verslag] |team2 = '''Verloorder Wedstryd 102''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Hard Rock-stadion]], [[Miami Gardens, Florida|Miami Gardens]] |attendance = |referee = }} ==== Eindstryd ==== {{sokkerwedstryd |date = [[19 Julie]] [[2026]] |time = 15:00 EDT (UTC−4) |team1 = '''Wenner Wedstryd 101''' |score = Wedstryd 104 |report = [https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021543 Verslag] |team2 = '''Wenner Wedstryd 102''' |goals1 = |goals2 = |stadium = [[MetLife-stadion]], [[East Rutherford]] |attendance = |referee = }} <br /> {| class="wikitable" style="text-align: center; margin: 0 auto;" !Sokkerwêreldkampioen 2026 |- |align=center|'''Eindstrydwenner''' |} == Sien ook == * [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1970]] * [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1986]] * [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1994]] == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|2026 FIFA World Cup|FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026}} * {{en}} {{es}} {{fr}} [https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Amptelike webwerf] * {{en}} [http://www.worldcup-history.com/index.php?siden=VM&aaret=2026 worldcup-history.com: ''2026''] * {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/event/2026-FIFA-World-Cup|title=2026 FIFA World Cup|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=14 Junie 2026}} * {{en}} {{IMDb-titel|32915471|2026 FIFA World Cup}} {{Navigasie Sokker-Wêreldbekertoernooie}} {{Normdata}} [[Kategorie:Geskiedenis van Kanada]] [[Kategorie:Geskiedenis van Meksiko]] [[Kategorie:Geskiedenis van die Verenigde State van Amerika]] [[Kategorie:Sokkerkompetisies in Kanada]] [[Kategorie:Sokkerkompetisies in Meksiko]] [[Kategorie:Sokkerkompetisies in die Verenigde State van Amerika]] [[Kategorie:FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi|2026]] [[Kategorie:Sport in 2026]] 1jq518yhw2bbylinndbgi5cv1vuuht5 0 130314 2911691 2876563 2026-06-15T23:20:14Z ~2026-33386-18 208878 2911691 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = W. Somerset Maugham | bynaam = | beeld = Maugham retouched.jpg | breedte = 250px | beeldbeskrywing = | onderskrif = W. Somerset Maugham in 1934 | geboortenaam = William Somerset Maugham | geboortedatum = {{Geboortedatum|1874|1|25}} | geboorteplek = [[Parys]], [[Frankryk]] | sterfdatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1874|1|25|1965|12|16}} | sterfteplek = [[Nice]], Frankryk | ouers = | familie = | titel = | nasionaliteit = {{vlagland|Verenigde Koninkryk}} | alma_mater = St Thomas's Hospital Medical School (nou deel van King's College London), M.B.B.S., 1897 | beroep = Dramatikus, romanskrywer, kortverhaalskrywer | ander = | bekend = ''Of Human Bondage''<br />''The Moon and Sixpence''<br />''Cakes and Ale''<br />''The Razor's Edge'' | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = | party = | religie = | huweliksmaat = Syrie Wellcome (1917–1929; geskei) | kinders = Mary Elizabeth Maugham | kleinkinders = | webblad = | handtekening = W. Somerset Maugham signature.svg }} '''W. Somerset Maugham''' (25 Januarie 1874 – 16 Desember 1965) was 'n Engelse skrywer van romans, toneelstukke en kortverhale. ''Of human bondage'' (1915) en ''The razor's edge'' (1944) behoort tot sy beste werke. William Somerset Maugham is op 25 Januarie 1874 in [[Parys]] gebore, waar sy vader aan die [[Verenigde Koninkryk|Britse]] ambassade verbonde was. Toe hy tien jaar oud was, het sy ouers kort ná mekaar gesterf en 'n oom in Engeland het hom grootgemaak. Daar het hy die King's School in Canterbury bygewoon en sy skoolopleiding in [[Heidelberg, Duitsland|Heidelberg]], [[Duitsland]], voltooi. Hoewel hy op 'n vroeë ouderdom reeds geweet het dat hy skrywer wou word, het hy sy [[Mediese beroep|mediese]] opleiding aan die St. Thomas Mediese Skool in [[Londen]] voltooi. Die ervarings wat hy as verloskundige in die agterbuurte opgedoen het, het hom geïnspireer om sy eerste roman, ''Liza of Lambeth'' (1897), te skryf. Die sukses van hierdie boek, hoewel gering, het hom aangemoedig om die mediese beroep te laat vaar en hom op skryfwerk toe te lê. Hy het sterk onder die invloed van [[Gustave Flaubert|Flaubert]] en [[Guy de Maupassant|de Maupassant]] gestaan, wie se realisme nog relatief onbekend in Engeland was, en gevolglik is Somerset Maugham dikwels as 'n sinikus beskou wat negatief teenoor die wêreld gestaan het. Omdat hy situasies en gesprekke beter kon uitbeeld as verhalende beskrywings, het hy toneelstukke begin skryf. Tussen 1898 en 1933 het hy verskeie stukke, veral komedies, geskryf. Sy eerste toneelstuk, ''A man of Honour'' (beïnvloed deur [[Henrik Ibsen|Ibsen]]), is in 1903 opgevoer. Daarna het hy 'n aantal suksesvolle komedies oor die destydse samelewing geskryf. In 1915 het sy bekendste roman, ''Of Human Bondage,'' verskyn. In hierdie boek, wat hy self outobiografies genoem het, het hy sy eensame jeugjare treffend weergegee, hoewel dit onwaarskynlik is dat die slot enige verband met sy lewe hou. Gedurende die [[Eerste Wêreldoorlog]] het Maugham eers as ambulansman diens gedoen, maar later was hy in diens van die [[MI6|Britse geheime intelligensiediens (MI6)]]. Die ondervindinge wat hy opgedoen het, het hom onder andere geïnspireer om 'n versameling spioenasieverhale, ''Ashenden, or the British Agent,'' te skryf. Ná die oorlog het Maugham baie gereis en onder andere stof versamel vir sy boek ''The Moon and Sixpence'' (1919), wat handel oor die lewe van die skilder [[Paul Gauguin]]. Uit sy skryfwerk het hy genoeg geld verdien om heelwat te kon reis en baie van die reisindrukke het hy in verhale gebruik, soos in ''The Trembling of a Leaf'' (1921) en die reisbeskrywing ''On a Chinese Screen'' (1922). In 1928 het Maugham 'n herehuis by Cape Ferrat in Suid-Frankryk gekoop, waar hy, buiten gedurende die [[Tweede Wêreldoorlog]], gewoon het tot met sy dood op 16 Desember 1965. In 1930 het ''Cakes and Ale,'' 'n [[Satire|satiriese]] roman, verskyn. In ''The Summing Up'' (1938) het hy 'n oorsig gegee oor sy lewe, sy beskouings van die roman en toneel en sy lewensoortuigings, wat gegrond was op 'n berustende [[ateïsme]] en skeptisisme oor die inherente goedheid van die mens. Uit hierdie boek, asook uit ''A Writer's Notebook,'' wat in 1949 verskyn het, het geblyk dat Maugham bewus was van sy beperkinge. Hy wou nie die verhaalvorm nuut maak nie, maar slegs 'n goeie verhaal op 'n duidelike en eenvoudige manier vertel. In 1944 het sy laaste belangrike roman, ''The Razor's Edge,'' verskyn. Dit handel oor 'n jong Amerikaanse oorlogsveteraan wat na vervulling en sin in die lewe soek. == Sien ook == * [[Lys van werke deur W. Somerset Maugham|Lys van Maugham se werke]] == Bronnelys == * [[Wêreldspektrum]], Vol. 18, 79-80, {{ISBN|0 908409 591}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie-inlyn|William Somerset Maugham}} * {{en}} {{cite web|url=https://www.britannica.com/biography/W-Somerset-Maugham|title=W. Somerset Maugham|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|accessdate=9 September 2019}} * {{en}} {{Find a Grave|6165895}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Somerset Maugham, William}} [[Kategorie:Engelse skrywers]] [[Kategorie:Geboortes in 1874]] [[Kategorie:Sterftes in 1965]] 194i6uwh2wff544cs7i9buthvdh8zop 0 137180 2911707 2601610 2026-06-16T04:35:49Z CommonsDelinker 1161 Administrateur [[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] vervang "Flag_of_Italy_(1860).svg" met "Flag_of_the_Royal_Italian_Army.svg" omrede: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) · As also indicated in the description, 2911707 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Ampsbekleër | naam = Giuseppe Garibaldi | beeld = Garibaldi (1866).jpg | beeldonderskrif = Giuseppe Garibaldi in 1866 | orde = Diktator van [[Sisilië]] | termynaanvang = [[17 Mei]] [[1860]] | termyneinde = [[4 November]] [[1860]] | voorganger = | opvolger = | geboortedatum = {{Geboortedatum|1807|7|22}} | geboortejaar = | geboortemaand = | geboortedag = | geboorteplek = [[Nice]], [[Frankryk]]<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/biography/Giuseppe-Garibaldi |title=Giuseppe Garibaldi |publisher=[[Encyclopædia Britannica]] |access-date=22 Mei 2018 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200427171159/https://www.britannica.com/biography/Giuseppe-Garibaldi |archive-date=27 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> | sterftedatum = {{Sterfdatum en ouderdom|1807|7|22|1882|6|2}} | sterfteplek = [[Caprera]], [[Italië]] | party = Jong Italië <small>(1831–1848)</small><br />Aksieparty <small>(1848–1867)</small><br />Historiese Linkerkant <small>(1867–1877)</small><br />Uiterste Linkerkant <small>(1877–1882)</small> | orde2 = Lid van die Italiaanse Senaat | termynaanvang2 = [[18 Februarie]] [[1861]] | termyneinde2 = [[2 Junie]] [[1882]] | voorganger2 = | opvolger2 = | orde3 = Lid van die Franse Nasionale Vergadering | termynaanvang3 = [[1871]] | termyneinde3 = [[1872]] | voorganger3 = | opvolger3 = | eggenoot = Anita Garibaldi <small>(1842–1849; haar dood)</small><br />Giuseppina Raimondi <small>(vir een dag)</small><br />Francesca Armosino | kinders = ag kinders insluitende Ricciotti Garibaldi <small>(1847–1924)</small> | alma_mater = | religie = [[Christendom]] <small>([[Deïsme]]<ref>{{it}} "Come è noto Garibaldi maturò un forte anticlericalismo, per quanto non fosse ateo, ma anzi profondamente religioso e, una volta iniziato alla massoneria, 'appassionatamente credente nel suo Ente deistico in ''Garibaldi: cultura e ideali Atti del LXIII congresso di storia del Risorgimento italiano'' (a cura di Stefania Bonanni). Roma, Istituto per la storia del Risorgimento italiano, 2008, bl. 511</ref>)</small> | handtekening = Appletons' Garibaldi Giuseppe signature.png | militer = Militêre Diens | lojaliteit = <br /> * [[Lêer:Flag of Colorado Party (Uruguay).svg|23px]] Colorados * [[Lêer:Bandera argentina unitaria de guerra.png|23px]] Vryheidsparty * [[Lêer:Flag of Piratini Republic.svg|23px]] Riograndense Republiek * {{vlagland|Frankryk}} * {{vlagland|Verenigde Koninkryk}} * {{vlagikoon|Frankryk}} Tweede Franse Republiek * [[Lêer:Flag of the Roman Republic (19th century).svg|23px]] Romeinse Republiek * [[Lêer:Flag of the Kingdom of Sardinia (1848-1851).svg|23px]] Koninkryk Sardinië * [[Lêer:Flag of the Royal Italian Army.svg|23px]] Koninkryk van Italië | tak = <br /> * [[Lêer:Flag of the Kingdom of Sardinia (1848-1851).svg|23px]] Koninkryk Sardinië * [[Lêer:Flag of the Royal Italian Army.svg|23px]] Koninkryk van Italië | diensjare = 1835–1871 | rang = Generaal | eenheid = Jagters van die Alpe | oorloe = <br /> * Ragamuffin-oorlog * Uruguaanse Burgeroorlog ** Groot Beleg van Montevideo ** Anglo-Franse blokkering van die Río de la Plata ** Franse beleg van Rome * Tweede Italiaanse Onafhanklikheidsoorlog ** Ekspedisie van die Duisend ** Slag van Aspromonte ** Slag van Volturnus ** Slag van Calatafimi ** Slag van Bezzecca ** Slag van Mentana * Kretaanse Rewolusie * Derde Italiaanse Onafhanklikheidsoorlog * [[Frans-Duitse Oorlog]] | toekennings = Ere Grootmeester van die Vrymesselaars in Italië, 1867<ref>{{en}} [http://freemasonry.bcy.ca/biography/garibaldi_g/garibaldi.html Garibaldi – the mason]</ref><ref>{{en}} http://freemasonry.bcy.ca/biography/garibaldi_g/garibaldi.html "Garibaldi — the mason". Grand Lodge of British Columbia and Yukon A.F. & A. M., 2003.</ref> }} '''Giuseppe Garibaldi''' ([[Nizza]], [[4 Julie]] [[1807]] – Caprera, [[2 Junie]] [[1882]]) was ’n [[Italiaanse]] generaal, [[politikus]] en nasionalis wat ’n belangrike rol gespeel het in die [[geskiedenis]] van [[Italië]]. Saam met [[Camillo Benso di Cavour]], Victor Emanuel II van Italië en Giuseppe Mazzini word hy beskou as een van die Italiaanse “vaders van die vaderland”. Garibaldi het ’n sentrale rol gespeel tydens die [[Italiaanse eenwording]], die ''Risorgimento'' waarin hy persoonlik geveg en leiding gee in militêre veldtogte wat uiteindelik tot ’n verenigde Italië gelei het. Hy was generaal tydens die tydelike regering in [[Milaan]] in die [[Revolusiejaar 1848]], generaal wat die Romeinse Republiek teen Franse leërs beskerm het (1849) en vanaf 1860 het Garibaldi met sy 1 089 Rooihemde, tussen 11 en 70 jaar oud, geveg vir vryheid van Italië. In sy tyd is hy ook ‘Held van Twee Wêrelde’ genoem as gevolg van sy militêre veldtogte in [[Suid-Amerika]] en [[Europa]], ’n reputasie wat hy nie net in Italië gehad het nie, maar ook as gevolg van die opkoms van die internasionale media. Hy is bewonder deur sommige van die belangrikste intellektuele van sy tyd, soos [[Victor Hugo]], [[Alexandre Dumas]] en George Sand. == Jeug == Garibaldi is in [[1807]] in [[Nice]] (Nizza) gebore as die seun van Giovanni Domenico Garibaldi en Maria Rosa Nicoletta Raimondo. Hy het van ’n familie gekom wat hulle as handelaars bekwaam het. In [[1827]] het hy Nice aan boord van die skip Cortese verlaat met die [[Swartsee]] as bestemming, maar die skip is erg deur Griekse seerowers geplunder. Die reis is voortgesit en Garibaldi het siek geword. Hy het die skip in [[Konstantinopel]] verlaat en tot aan die einde van [[1832]] daar gebly. Hy het hom by die Italiaanse gemeenskap in die stad aangesluit en het ’n bestaan gemaak deur [[Italiaans]], [[Frans]] en [[Wiskunde]] te onderrig. In [[1833]] het hy na Taganrog in [[Rusland]] gereis. == Jong Italië == Nice was sedert [[1792]] deur die Eerste Franse Republiek beheer en is in [[1815]] aan die koninkryk van [[Sardinië]] teruggegee. As ’n amptenaar van die vloot [[Piëmont]] het Garibaldi hom in [[1833]] by die ''Giovane Italia'', ’n nasionalistiese politieke beweging wat deur Giuseppe Mazzini gestig is, aangesluit. Hierdie beweging het gestreef na ’n verenigde Italiaanse republiek, [[demokrasie]] en wou die land van oorheersende vreemde heersers, soos [[Oostenryk]], bevry. Op [[11 Februarie]] [[1834]] het hierdie groep onder leiding van Mazzini in [[Genua]] in opstand gekom. Garibaldi het gedros om hom hierby aan te sluit. Die opstand het misluk en Garibaldi is ter [[dood]] veroordeel. == Suid-Amerikaanse periode == Nadat hy ter dood veroordeel is, het hy via [[Tunisië]] tot in [[Suid-Amerika]] gevlug , waar hy aktief was in die Ragamuffin-oorlog in [[Brasilië]] en as Uruguaanse generaal en admiraal in die Uruguaanse Burgeroorlog. In Brasilië ontmoet hy Anna Maria Ribeiro da Silva (Anita), wat sy geliefde geword het; hulle het vier kinders saam gehad, mekaar se lewens gedeel tot haar dood in 1848 en ook saam aan gevegte deelgeneem. In [[1842]] is hulle getroud (ten tyde van hul ontmoeting was Anita steeds met ’n ander man getroud as gevolg van ’n gedwonge kinderhuwelik). == Terug na Italië == Ná die [[revolusiejaar 1848]], wat ook nie die Italiaanse skiereiland onaangeraak het nie, het Garibaldi na sy vaderland teruggekeer om die stryd teen Oostenryk te lei. Ongelukkig het Piëmont vrede gesluit, terwyl Garibaldi begin het met guerrilla-oorlog in die Lago Maggiore gebied wat ’n meer in die grensgebied van Italië en Switserland is. Garibaldi het die vrede geïgnoreer en die [[oorlog]] op sy eie voortgesit. Sy leër word ontbind en hy het weer gevlug. Vir die tweede keer was hy ''[[persona non grata]]'' in Piëmont. In [[1849]] het Garibaldi betrokke geraak in die Romeinse Republiek in [[Rome]], ’n nuwe, revolusionêre staat wat gestaan het vir godsdienstige vryheid, die skeiding van kerk en staat en die afskaffing van die [[doodstraf]]. Franse troepe gelei deur die latere keiser [[Napoleon III]] het die opstand onderdruk en die sekulêre gesag van [[Pous Pius IX]] oor die kerklike staat herstel. Die berigte oor sy toevlug met sy manskappe na die neutrale [[San Marino]] in die buitelandse pers het hom 'n internasionale held gemaak. Anita het tydens die vlug aan malaria gesterf, terwyl albei deur Oostenrykse troepe agtervolg is. Piëmont het nie Garibaldi na sy revolusionêre avonture toegelaat nie en hy moes in ballingskap gaan. Hy het via [[Tangier]] na die [[Verenigde State]] en daarna [[Peru]] gegaan en vir ’n rukkie as handelaar gewerk. Nadat hy deur premier Cavour van Piedmont begenadig is, het hy hom in [[1854]] op Caprera naby Sardinië gevestig, waar hy grond kon koop. Vanaf [[1860]] het Garibaldi geveg vir die vryheid van Italië met 1089 Rooi hemde, tussen 11 en 70 jaar oud. Deur die verowering van [[Sisilië]], [[Kalabrië]] en uiteindelik [[Napels]] het hy die koninkryk van die twee Sisiliës tot ’n val. Garibaldi oorhandig die mag aan Vittorio Emanuele, wat die eerste koning van Italië geword het. Die Kerklike Staat het baie grond verloor, sodat dit nie meer die Italiaanse skiereiland in twee verdeel het nie. Lombardië-Venesië is in [[1866]] verower. Na ’n onsuksesvolle poging wat in [[1867]] in die Slag van Mentana geëindig het, moes die inname van Rome tot [[1870]] wag. Die Franse-Duitse oorlog het die Franse troepe wegeroep, waarna die Switserse Wagte en die sogenaamde ''Zuavi Pontifici'' (Pouslike infantrie-eenhede) met 13 157 mans nie meer weerstand kon bied bied teen 50 000 Italianers nie. Rome word hoofstad van Italië en die pouse het hul sekulêre mag verloor. ’n Konflik het ontstaan tussen die pouse en konings, wat eers geëindig het met die bekragtiging van die Lateran-verdrag tussen die Heilige Stoel en die Italiaanse regering onder die [[Fascisme |fascistiese]] [[diktator]] [[Benito Mussolini]] in [[1929]]. == Latere jare == Giuseppe Garibaldi het ’n parlementslid geword en is in 1882 in Caprera dood, een maand voor sy 75ste verjaardag. == Nalatenskap == Ter herinnering aan Giuseppe Garibaldi is ’n groot aantal paaie en pleine na hom vernoem. Daar is talle gedenktekens is vir hom opgerig, veral in Italië. === Strate, pleine en brûe genoem na Garibaldi === * ''Boulevard Garibaldi'', ’n boulevard in Parys * Place Garibaldi, ’n neoklassieke plein in Nice, gebou in 1780 en reeds in 1870 herbenoem na die bekendste seun van die stad. In 1891 is ’n monument ter ere van Garibaldi opgerig. * ''Lungolago Garibaldi'', boulevard aan die [[Gardameer]] * ''Ponte Garibaldi'', ’n brug oor die [[Tiber]]rivier in Rome * ''Via Garibaldi'', ’n straat in Genua * ''Corso Giuseppe Garibaldi'', ’n belangrike straat in Napels * Garibaldi straat, ’n straat in Saint-Gilles in [[België]] === Monumente === * Garibaldi-monument ([[Buenos Aires]]), ’n monument in Buenos Aires * Garibaldi-monument (New York) is ’n beeld in Washington Square Park in [[New York]] * Garibaldi-monument (Rome), ’n monument in Rome * Monument van Garibaldi (San Marino), ’n monument in San Marino * Monument Garibaldi (Napels), ’n monument in [[Napels]] == Verwysings == {{Verwysings|2}} == Bron == * Hierdie artikel is vertaal van die Nederlandse Wikipedia == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Garibaldi, Giuseppe}} [[Kategorie:Italiaanse militariste]] [[Kategorie:Italiaanse politici]] [[Kategorie:Italiaanse Vrymesselaars]] [[Kategorie:Admiraals]] [[Kategorie:Generaals]] [[Kategorie:Nasionalisme]] [[Kategorie:Geboortes in 1807]] [[Kategorie:Sterftes in 1882]] ryuc49us4620r988sjojohbbrpefebr 0 223528 2911670 2787262 2026-06-15T20:38:50Z Dostojewskij 61970 Kategorie:Geboortes in 1988 2911670 wikitext text/x-wiki {{Weesbladsy}} {{Inligtingskas Akteur | Naam = Cody Horn | Beeld = Codyhorn.jpg | Beeldbeskrywing = <!-- Vir oormuis-info/ vir siggestremdes; sonder wiki-sintaks --> | Beeldonderskrif = | Geboortenaam = | Alias = | Geboortedatum = {{Geboortedatum en ouderdom|1988|6|12}} | Geboorteplek = | Nasionaliteit = [[Verenigde State|Amerikaans]] | Sterfdatum = | Sterfplek = | Ouers = | Lewensmaat = | Kinders = | Skool = | Universiteit = | Beroep = Aktrise | Aktiewe jare = 2010–nou | Noemenswaardige rolprente = | Webwerf = | IMDb = 3158974 | Toekennings = <!-- slegs noemenswaardiges --> }} '''Cody Horn''' (gebore 12 Junie 1988) is 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente ''Flipped'' (2010), ''Violet & Daisy'' (2011), ''Magic Mike'' (2012), en ''End of Watch'' (2012). == Filmografie == === Rolprente === * 2010: ''Flipped'' * 2011: ''Violet & Daisy'' * 2011: ''Occupant'' * 2012: ''Magic Mike'' * 2012: ''End of Watch'' * 2014: ''Worst Friends'' * 2015: ''Demonic'' * 2015: ''Burning Bodhi'' * 2017: ''A Change of Heart'' * 2018: ''Ask for Jane'' === Televisierolprente === * 2015: ''Broad Squad'' == Eksterne skakels == * {{IMDb|3158974|Cody Horn}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Horn, Cody}} [[Kategorie:Lewende mense]] [[Kategorie:Amerikaanse aktrises van die 21ste eeu]] [[Kategorie:Geboortes in 1988]] rhw55tnwxgezl7cz431alkbhfsswzc3 3 260858 2911607 1999579 2026-06-15T13:42:31Z Jules* 45477 Jules* het bladsy [[Gebruikerbespreking:Ylovoir]] na [[Gebruikerbespreking:Yl0o0]] geskuif: Bladsy is outomaties geskuif na hernoeming van gebruiker "[[Spesiaal:CentralAuth/Ylovoir|Ylovoir]]" na "[[Spesiaal:CentralAuth/Yl0o0|Yl0o0]]" 1999579 wikitext text/x-wiki == Welkom == {| class="toccolours" width="100%" style="font-size:100%; margin-bottom:0.5em;" | {| width="100%" cellspacing="0" cellpadding="6" style="font-size:95%; line-height:125%; background-color:#faf6ed; border:1px solid #faecc8;" |- | colspan="4" style="background-color:#faecc8;" |<big>'''{{#ifeq: {{lc:{{BASEPAGENAME}}}} | {{uc:{{BASEPAGENAME}}}} | Hallo,&nbsp;gebruiker vanaf [[IP-adres]] {{BASEPAGENAME}} | Hallo&nbsp;{{PAGENAME}}}},''' [[Wikipedia:Welkom nuwelinge|hartelik welkom]] op die Afrikaanse Wikipedia!</big> |- | colspan="4" | Dankie vir jou belangstelling in [[Wikipedia]]. Ons werk hier aan die ideaal van ’n gratis en vrylik beskikbare, vrylik bewerkbare, neutrale en volledige ensiklopedie. |- | colspan="4" | Die [[Afrikaanse Wikipedia]] bestaan al sedert Desember 2001 en bevat reeds ''{{NUMBEROFARTICLES}}'' artikels. Vanaf die begin van die projek het die gebruikers ’n aantal riglyne en uitgangspunte vir artikelbewerking en onderlinge samewerking opgestel. Nuwelinge kan hieruit voordeel trek. Jy mag dit behulpsaam vind om van die skakels in hierdie raampie te volg en met die projek vertroud te raak voordat jy begin bydra. Indien jou vingers jeuk om te eksperimenteer, kan jy gerus ons [[Wikipedia:Sandput|Sandput]] besoek: dit is juis vir die rede daar. Uiteindelik wil ons dat al ons gebruikers [[Wikipedia:Voel vry en gaan jou gang|vry voel om hulle gang te gaan]], maar dit doen natuurlik geen kwaad om ’n bietjie houvas te kry voor 'n mens in die diep kant in spring nie! Besoek gerus ook ons [[Wikipedia:Geselshoekie|Geselshoekie]], ons gebruikers staan gereed om hand by te sit, of bloot net hand te skud. |- | align="right" | {{Klik|Afbeelding=Books-aj.svg aj ashton 01.svg|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Verifieerbaarheid}} | [[Wikipedia:Verifieerbaarheid|'''Verifieerbaarheid''']]<br />Die eerste van Wikipedia se drie kernbeleide | align="right" | {{Klik|Afbeelding=Konversation.svg|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Geselshoekie}} | [[Wikipedia:Geselshoekie|'''Geselshoekie''']]<br />Die gewilde bymekaarkomplek |- | width="8%" align="right" | {{Klik|Afbeelding=OrgChem Nomen pictograph.png|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Geen oorspronklike navorsing}} | width="38%" | [[Wikipedia:Geen oorspronklike navorsing|'''Geen oorspronklike navorsing''']]<br/>Die tweede van Wikipedia se drie kernbeleide | align="right" | {{Klik|Afbeelding=Bucket in the sand.svg|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Sandput}} | width="38%" | [[Wikipedia:Sandput|'''Sandput''']]<br />Eksperimenteer na hartelus |- | align="right" |{{Klik|Afbeelding=Unbalanced scales.svg|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Neutrale standpunt}} | [[Wikipedia:Neutrale standpunt| '''Neutrale standpunt''']]<br />Die derde van Wikipedia se drie kernbeleide | width="8%" align="right" | {{Klik|Afbeelding=Icon tools.svg|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Redigeringsinstruksies}} | [[Wikipedia:Redigeringsinstruksies|'''Redigeringsinstruksies''']]<br />Hoe maak ek: teks wat skuinsgedruk is? ’n opskrif? tabelle? |- | align="right" | {{Klik|Afbeelding=Nuvola apps important yellow.svg|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Wat Wikipedia nie is nie}} | [[Wikipedia:Wat Wikipedia nie is nie|'''Wat Wikipedia nie is nie''']]<br />Daar is ook ’n paar dinge wat ons nié hier doen nie | align="right" | {{Klik|Afbeelding=Icon - upload photo 2.svg|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Beelde}} | [[Wikipedia:Beelde|'''Beelde''']]<br />As jy beelde wil oplaai |- | align="right" | {{Klik|Afbeelding=Crystal Clear app ksmiletris.png|Grootte=30px|Link=Wikipedia:Beleefdheid}} | [[Wikipedia:Beleefdheid|'''Beleefdheid''']]<br />Ken jou maniere | align="right" | {{Klik|Afbeelding=Crystal Clear app kedit.svg||Grootte=30px|Link=Wikipedia:Wenke vir die skryf van ’n goeie artikel}} | [[Wikipedia:Wenke vir die skryf van ’n goeie artikel|'''Wenke vir die skryf van ’n goeie artikel''']]<br />Soms sê die naam alles {{#ifeq: {{lc:{{BASEPAGENAME}}}} | {{uc:{{BASEPAGENAME}}}} | {{!}}- {{!}} colspan="4" style="border-top:2px solid #faecc8;" {{!}}Jou bydrae word nou geregistreer onder jou IP-adres. Daar is verskeie voordele gebonde aan die skep van ’n rekening - sluit gerus by ons aan!| }} |- | colspan="4" style="border-top:2px solid #faecc8;" | Hierdie bladsy, wat nou op jou skerm staan, is trouens jou persoonlike besprekingsbladsy. Die plek waar ander Wikipediane jou in die toekoms kan kontak en jy hulle dan kan beantwoord. Elke gebruiker het so ’n bladsy. Jy kan dus ook boodskappe op ander gebruikers se besprekingsbladsye los. Sluit boodskappe en besprekings altyd af met <big><nowiki>~~~~</nowiki></big> of deur op die handtekeningknop in die wysigingsvenster te kliek: sodoende word jou boodskap onderteken met jou gebruikersnaam en die datum en tyd waarop die boodskap voltooi is. Kliek dan as laaste op "Stoor bladsy" om enige bewerkings te stoor. |} |} — [[Gebruiker:KabouterBot|KabouterBot]] ([[Gebruikerbespreking:KabouterBot|kontak]]) 12:25, 10 Junie 2019 (UTC) rdt1z7zsgpnv8ty6hdayrcpi8bqj5o0 0 262703 2911733 2831191 2026-06-16T07:22:28Z Jcb 223 2911733 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas rolprent | naam = Paul, Apostle of Christ | beeld = | regisseur = Andrew Hyatt | produksieleier = {{Plainlist| * David Zelon * T.J. Berden }} | geskryf_deur = {{Plainlist| * Andrew Hyatt * T.J. Berden }} | verteller = | met = {{Plainlist| * [[Jim Caviezel]] * [[Olivier Martinez]] * [[James Faulkner (akteur)]] * [[Joanne Whalley]] * [[John Lynch]] }} | musiek = [[Jan A.P. Kaczmarek]] | kinematografie = Geraldo Madrazo | redigeerder = Scott Richter | ateljee = {{Plainlist| * [[Affirm Films]]<ref name="odb">{{cite web|title=Paul, Apostle of Christ|url=https://odbfilms.com/paul|publisher=ODB Films|accessdate=14 Junie 2018|archive-date=26 September 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220926163139/https://odbfilms.com/paul|url-status=dead}}</ref> * ODB Films<ref name="odb" /> }} | verspreider = [[Sony Pictures]] | vrygestel = [[23 Maart]] [[2018]] | speeltyd = 106 minute<ref>{{cite web |url=https://www.amctheatres.com/movies/a-paul-postle-of-christ-54662 |title=Paul, Apostle Of Christ |publisher=[[AMC Theatres]] |access-date=21 Februarie 2018 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200314053347/https://www.amctheatres.com/movies/a-paul-postle-of-christ-54662 |archive-date=14 Maart 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> | land = [[Verenigde State van Amerika]] | taal = Engels | begroting = $5 miljoen<ref> name=BOM</ref> | bruto = $23 miljoen<ref> name="BOM">{{cite web |url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=paulapostleofchrist.htm |title=''Paul, Apostle of Christ'' (2018)|publisher=[[Box Office Mojo]]|accessdate=30 November 2018}}</ref> | voorafgegaan_deur = | opgevolg_deur = | webtuiste = | imdb_id = }} '''''Paul, Apostle of Christ''''' ([[Afrikaans]]: '''''Paul, [[Apostel]] van [[Christus]]''''') is 'n 2018 Amerikaanse dramarolprent gebaseer op die [[Bybel]], wat geskryf en geproduseer is deur Andrew Hyatt. [[James Faulkner (akteur)]] speel die rol van [[Paulus van Tarsus]] en [[Jim Caviezel]] (wat die rol van [[Jesus]] in die 2004 rolprent ''[[The Passion of the Christ]]'' gespeel het) speel die rol van die Apostel Lukas. Die rolprent vertel die verhaal van Paulus van Tarsus, wat bekend was as 'n ongenaakbare vervolger van Christene, voordat hy hom tot die Christendom bekeer het. Die verhaal fokus op sy vormingsdae as 'n belangrike figuur in die formasie van die vroeë Kerk voordat hy deur [[Nero]] in [[Rome]] tereggestel is. Die prinsipiële verfilming het in September 2017 in [[Malta]] begin. Die rolprent was op 23 Maart 2018 deur [[Sony Pictures]] vrygestel.<ref name=SonyApostles>{{cite web |url=http://www.comingsoon.net/movies/news/922643-sony-release-dates-for-the-equalizer-2-paul-apostle-of-christ |title=Sony Release Dates for The Equalizer 2, Paul, Apostle of Christ |website=ComingSoon.net |publisher=[[CraveOnline Media]] |last1=Busch |first1=Jenna |date=13 Februarie 2018 |access-date=14 Februarie 2018 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20181109115246/https://www.comingsoon.net/movies/news/922643-sony-release-dates-for-the-equalizer-2-paul-apostle-of-christ |archive-date=9 November 2018 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> ==Rolverdeling== * [[James Faulkner (akteur)]] as [[Paulus van Tarsus]]<ref name="mcnary">{{cite web |last1=McNary |first1=Dave |title=James Faulkner, Jim Caviezel, Olivier Martinez to Star in 'Paul, Apostle of Christ' |url=https://variety.com/2017/film/news/james-faulkner-jim-caviezel-olivier-martinez-star-paul-apostle-of-christ-1202550703/ |publisher=[[Penske Business Media]] |work=[[Variety (magazine)|Variety]] |access-date=14 Januarie 2018 |date=8 September 2017 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20190828021330/https://variety.com/2017/film/news/james-faulkner-jim-caviezel-olivier-martinez-star-paul-apostle-of-christ-1202550703/ |archive-date=28 Augustus 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> ** [[Yorgos Karamihos]] as ''Saulus van Tarsus'',dit wil se Paulus van Tarsus voor sy bekering<ref name="kalafatis">{{cite web|last1=Kalafatis|first1=Joanna|title=Yorgos Karamihos on His New Film 'Paul, Apostle of Christ'|url=http://hollywood.greekreporter.com/2017/10/19/yorgos-karamihos-on-his-new-film-paul-apostle-of-christ/|work=[[Greek Reporter]]|accessdate=January 14, 2018|date=October 19, 2017}}</ref> * [[Jim Caviezel]] as Lukas<ref name="mcnary" /> * [[Olivier Martinez]] as Mauritius, prefek van Mamertine Gevangenis<ref name="mcnary"/> * [[Antonia Campbell-Hughes]] as Irenica, vrou van Mauritius * [[Joanne Whalley]] as Priscilla, metgesel van Paul, en Aquilla se vrou<ref name="chattaway">{{cite web |last1=Chattaway |first1=Peter T. |title=Jim Caviezel returns to the Bible-movie genre in Paul, Apostle of Christ |url=http://www.patheos.com/blogs/filmchat/2017/09/jim-caviezel-returns-bible-movie-genre-paul-apostle-christ.html |work=Filmchat |publisher=[[Patheos]] |access-date=14 Januarie 2018 |date=8 September 2017 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20191115235051/https://www.patheos.com/blogs/filmchat/2017/09/jim-caviezel-returns-bible-movie-genre-paul-apostle-christ.html |archive-date=15 November 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> * [[John Lynch]] as Aquilla, metgesel van Paul en Priscilla se man<ref name="chattaway" /> * [[Noah Huntley]] as Publius *[[Alessandro Sperduti]] as Cassius ==Temas== Tydens 'n onderhoud met ''Variety'', het Berden gesê dat een van die hooftemas van die rolprent vergifnis is: "Paulus het verander van 'n persoon wat Christene vermoor het tot iemand wat een van hulle mees invloedryke leiers sou word. Sy lewe versinnebeeld 'vergifnis,' 'n begrip wat amper onmoontlik lyk vandag — maar baie benodig word."<ref name="mcnary" /> ==Vrystelling== ''Paul, Apostle of Christ'' was oorspronklik geskeduleer om op die Woensdag (28 Maart 2018) voor Paasnaweek deur Affirm Films vrygestel te word.<ref name="odb" /> Die rolprent se datum van vrystelling was egter in Februarie 2018 opgeskuif tot 23 Maart 2018.<ref> name=SonyApostles </ref> Die rolprent was op 12 Junie 2018 op DVD, Blu-ray en digitale platvorms vrygestel. ==Toekennings== {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="width: 99%;" |- ! scope="col"| Toekenning ! scope="col"| Datum van seremonie ! scope="col"| Kategorie ! scope="col" style="width:30%;"| Ontvangers ! scope="col"| Resultaat |- | GMA Dove Awards<ref>{{Cite web |url=https://doveawards.com/49th-annual-gma-dove-awards-winners-revealed-tuesday-night-in-nashville/ |title=argiefkopie |access-date=24 Junie 2019 |archive-date=19 Oktober 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181019122121/https://doveawards.com/49th-annual-gma-dove-awards-winners-revealed-tuesday-night-in-nashville/ |url-status=dead }}</ref> | 49th Annual GMA Dove Awards|17 Oktober 2018 | Inspirational Film of the Year | ''Paul, Apostle of Christ'' | {{nom}} |- ! rowspan="3" scope="row" | Ted Baehr#The Movieguide Awards|27th Annual Movieguide Awards<ref>{{cite news |url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/movieguide-awards-full-list-nominations-1174906/item/movieguide-awards-noms-best-movies-mature-audiences-1174896 |title=Movieguide Awards: 'Mary Poppins Returns,' 'Spider-Verse' Among Nominees (Exclusive) |author=Kimberly Nordyke |date=9 Januarie 2019 |work=The Hollywood Reporter |access-date=15 Januarie 2019 |language=en-US |archive-url=https://web.archive.org/web/20190709165238/https://www.hollywoodreporter.com/lists/movieguide-awards-full-list-nominations-1174906/item/movieguide-awards-noms-best-movies-mature-audiences-1174896 |archive-date=9 Julie 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> | rowspan="3" | February 8, 2019 | Best Movie For Families | ''Paul, Apostle of Christ'' | Hangende |- | Epiphany Prize for Most Inspiring Movie | ''Paul, Apostle of Christ'' | Hangende |- | Grace Award for Movies | Jim Caviezel and James Faulkner, for their roles in ''Paul, Apostle of Christ'' | Hangende |} ==Verwysings== {{reflist|30em}} ==Eksterne skakels== * {{official website|http://www.paulmovie.com/site/}} * {{IMDb title|7388562|Paul, Apostle of Christ}} [[Kategorie:Amerikaanse rolprente]] ir2ttf9vwo2z67vy419zc7zpsczj8dr 0 274809 2911705 2893320 2026-06-16T04:23:23Z InternetArchiveBot 131157 Red 2 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5 2911705 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Akira Yoshino 20170920 (cropped 2).jpg|duimnael]] '''Akira Yoshino''' (吉野 彰 ''Yoshino Akira'', gebore 30 Januarie 1948) is a Japannese chemikus. Hy is 'n professor van Meijo Universiteit. Hy is die uitvinder van die [[litiumioonbattery]] wat gereeld in [[Selfoon|selfone]] en [[Skootrekenaar|skootrekenaars]] gebruik word. Hy is in 2019 met die [[Nobelprys vir Chemie]] toegeken, saam met [[John B. Goodenough]] en [[M. Stanley Whittingham]].<ref name="NYT-20191009" /> == Vroeë lewe en onderwys == Yoshino is gebore in Suita op 30 Januarie 1948.<ref name="ze140108" /> Hy het 'n B.S. (1970) en 'n M.S. in [[Ingenieurswese]] (1972) by die [[Universiteit van Kioto]] en 'n Doktorsgraad in Ingenieurswese van Osaka Universiteit in 2005 verwerf.<ref name="asianscientist" /><ref name="ak-lib" /> == Loopbaan == Akira Yoshino het sy hele nie-akademiese loopbaan deurgebring by Asahi Kasei Corp.<ref name="profile" /> * 1972: Begin werk by Asahi Kasei Corp. * 1982: Begin werk by die Kawasaki Laboratorium by Asahi Kasei * 1992: Bestuurder, Produkontwikkelingsgroep, Litiumioonbattery Besigheidspromosie-afdeling, Asahi Kasei Corp. * 1994: Bestuurder, Tegnieseontwikkeling, A&T Battery Corp. (LIB vervaardiger. Gesamentlike onderneming van [[Asahi Kasei]] en [[Toshiba]])) * 2003–hede: Groepgenoot, Asahi Kasei Corp. / navorsing oor volgende generasie temas * 2005–hede: Algemene bestuurder, Yoshino Laboratorium, Asahi Kasei Corp. / gevorderde batterynavorsing == Toekennings == *1998 : ''Chemical Technology Prize'' van die [[Chemical Society of Japan]]<ref name="profile" /> *1999 : ''Battery Division Technology Award'' van die [[Electrochemical Society]]<ref name="profile" /> *2001 : ''Ichimura Prizes in Industry—Meritorious Achievement Prize''<ref name="profile" /> *2003 : ''Commendation for Science and Technology by the Minister of Education, Culture, Sports, Science and Technology—Prize for Science and Technology, Development Category''<ref name="profile" /> *2004 : ''Medal with Purple Ribbon'', van die Regering van Japan<ref name="profile" /> *2011 : ''Yamazaki-Teiichi Prize'' van die ''Foundation for Promotion of Material Science and Technology of Japan''<ref name="yamazaki" /> *2011 : ''C&C Prize'' van die [[NEC]] C&C Foundation<ref name="C&C" /> *2012 : ''IEEE Medal for Environmental and Safety Technologies'' van die [[IEEE]]<ref name="IEEE" /> *2013 : ''Global Energy Prize''<ref name="japantimes" /> *2014 : ''Charles Stark Draper Prize''<ref name="utexas" /> *2018 : ''Japan Prize''<ref name="forbes" /> *2019 : ''European Inventor Award''<ref name="epo" /> *2019 : [[Nobelprys vir Chemie]]<ref name="NYT-20191009" /> == Verwysings == {{Verwysings|verwysings= <ref name="NYT-20191009">{{cite news |last=Specia |first=Megan |title=Nobel Prize in Chemistry Honors Work on Lithium-Ion Batteries - John B. Goodenough, M. Stanley Whittingham and Akira Yoshino were recognized for research that has “laid the foundation of a wireless, fossil fuel-free society.” |url=https://www.nytimes.com/2019/10/09/science/nobel-prize-chemistry.html |date=9 Oktober 2019 |work=[[The New York Times]] |access-date=9 Oktober 2019 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200427035501/https://www.nytimes.com/2019/10/09/science/nobel-prize-chemistry.html |archive-date=27 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> <ref name="ze140108">https://www.asahi-kasei.co.jp/asahi/jp/news/2013/pdf/ze140108.pdf</ref> <ref name="asianscientist">{{cite web |url=https://www.asianscientist.com/2018/06/features/akira-yoshino-japan-prize-2018/ |title=Akira Yoshino: Inventing The Lithium Ion Battery |date=1 Junie 2018 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200607042935/https://www.asianscientist.com/2018/06/features/akira-yoshino-japan-prize-2018/ |archive-date=7 Junie 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> <ref name="ak-lib">{{Cite web |url=http://www.asahi-kasei.co.jp/asahi/en/r_and_d/interview/yoshino/pdf/lithium-ion_battery.pdf |title=Profile of Akira Yoshino and Overview of His Invention of the Lithium-ion Battery |access-date=10 Oktober 2019 |archive-date=10 September 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190910053759/https://www.asahi-kasei.co.jp/asahi/en/r_and_d/interview/yoshino/pdf/lithium-ion_battery.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name="profile">{{cite web |title=Profile of Dr. Akira Yoshino |url=https://www.asahi-kasei.co.jp/asahi/en/news/2019/pdf/e191009.pdf |website=Asahi Kasei |accessdate=10 October 2019 |archive-date=11 Oktober 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191011182445/https://www.asahi-kasei.co.jp/asahi/en/news/2019/pdf/e191009.pdf |url-status=dead }}</ref> <ref name="yamazaki">{{cite web |url=http://www.mst.or.jp/prize/2011/zairyou_en.html |title=MST　山崎貞一賞　-　トップページ |website=www.mst.or.jp |language=vi |archive-url=https://web.archive.org/web/20120330111502/http://www.mst.or.jp/prize/2011/zairyou_en.html |archive-date=30 Maart 2012 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> <ref name="C&C">{{cite web |url=http://www.candc.or.jp/en/2011/group_a.html |title=NEC C&C Foundation |website=www.candc.or.jp |archive-url=https://web.archive.org/web/20191024080444/http://www.candc.or.jp/en/2011/group_a.html |archive-date=24 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all |access-date=10 Oktober 2019 }}</ref> <ref name="IEEE">[https://web.archive.org/web/20100619212548/http://ieee.org/about/awards/bios/envsaf_recipients.html The reason for the award-winning of the IEEE Medal and prize winners], [[John B. Goodenough]] and [[Rachid Yazami]] were awarded jointly.</ref> <ref name="japantimes">{{cite web |url=https://www.japantimes.co.jp/news/2013/06/23/national/russia-honors-lithium-ion-scientist/ |title=Russia honors lithium-ion scientist |date=23 Junie 2013 |via=Japan Times Online |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20191009145732/https://www.japantimes.co.jp/news/2013/06/23/national/russia-honors-lithium-ion-scientist/ |archive-date=9 Oktober 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> <ref name="utexas">{{cite web |url=https://news.utexas.edu/2014/01/06/goodenough-wins-highest-engineering-honor |title=UT Austin's John B. Goodenough Wins Engineering's Highest Honor for Pioneering Lithium-Ion Battery |date=6 Januarie 2014 |access-date=10 Julie 2018 |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20160216180648/http://news.utexas.edu/2014/01/06/goodenough-wins-highest-engineering-honor |archive-date=16 Februarie 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> <ref name="forbes">{{cite web |url=https://www.forbes.com/sites/brucelee/2018/04/30/10-lessons-on-how-to-innovate-from-this-years-japan-prize-winners/ |title=10 Lessons On How To Innovate From This Year's Japan Prize Winners |first=Bruce Y. |last=Lee |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200416153904/https://www.forbes.com/sites/brucelee/2018/04/30/10-lessons-on-how-to-innovate-from-this-years-japan-prize-winners/ |archive-date=16 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> <ref name="epo">{{cite web |url=https://www.epo.org/learning-events/european-inventor/finalists/2019/yoshino.html |title=Akira Yoshino (JP) |first=European Patent |last=Office |website=www.epo.org |language=en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200416153939/https://www.epo.org/learning-events/european-inventor/finalists/2019/yoshino.html |archive-date=16 April 2020 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> }} == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn}} * [https://www.chemistryworld.com/careers/the-father-of-lithium-ion-batteries/3009106.article Die vader van litiumioonbatterye (Chemistry World, Julie 2018)] {{Nobelprys vir Chemie}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Yoshino, Akira}} [[Kategorie:Japannese wetenskaplikes]] [[Kategorie:Akademici]] [[Kategorie:Chemici]] [[Kategorie:Geboortes in 1948]] [[Kategorie:Lewende mense]] [[Kategorie:Nobelprys vir Chemie wenners]] 64e9f0fdyugppe9jgd76mt0ibgsctfj 0 285458 2911649 2901503 2026-06-15T19:00:23Z SpesBona 2720 Statistieke hersien 2911649 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Rugbyspan | land = Korea | beeld = Kenteken van die Koreaanse nasionale rugbyspan.png | unie = [[Koreaanse Rugbyunie]] (KRU) | bynaam = Mugunghwas | embleem = die Roos van Saron | kaptein = [[Lee Jin-kyu]] | afrigter = {{vlagikoon|Suid-Korea}} [[Lee Myung-geun]]<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/lee-myung-geun-nommé-sélectionneur-de-la-corée-du-sud-à-xv |title=Lee Myung Geun nommé sélectionneur de la Corée du sud à XV |publisher=Asie Rugby |date=4 Januarie 2022 |accessdate=3 Mei 2026}}</ref> <small>(sedert 2022)</small> | stadion = [[Incheon Namdong Asiad-rugbyveld]], [[Incheon]] | kapasiteit = 4&nbsp;968 | patroon_la1 = _Southkorealeft | patroon_b1 = _Southkoreakit | patroon_ra1 = _Southkorearight | patroon_sh1 = _Southkoreashorts | patroon_so1 = _Southkoreasocks | linkerarm1 = ffffff | liggaam1 = ffffff | regterarm1 = ffffff | broek1 = ffffff | kouse1 = ffffff | patroon_la2 = _Southkorealeftb | patroon_b2 = _Southkoreakitb17 | patroon_ra2 = _Southkorearightb | patroon_sh2 = _Southkoreashortsb | patroon_so2 = _Southkoreasocks | linkerarm2 = 0000ff | liggaam2 = 0000ff | regterarm2 = 0000ff | broek2 = 000040 | kouse2 = 0000ff | statistiek = Statistiek | toetse = [[Sung-soo Kim]] (19)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=matches;team=49;template=results;type=player |title=Most matches |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | toptoetspuntebehaler = [[Youn-hyung Oh]] (98)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=points;team=49;template=results;type=player |title=Most points |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | meestedrieë = [[Jin-wook Lee]] (13)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=tries;team=49;template=results;type=player |title=Most tries |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | jongstespeler = | eerste = {{TPEru}} 15–9 {{KORru-r}}<br />([[Tokio]], [[Japan]]; 8 Maart 1969) | grootwen = {{KORru}} 135–3 {{MYSru-r}}<br />([[Seoel]], [[Suid-Korea]]; 20 September 1992) | grootverloor = {{TGAru}} 119–0 {{KORru-r}}<br />([[Nukuʻalofa]]; [[Tonga]]; 21 Maart 2003) | Wêreldbekerverskynings = | jaar = | beste = | url = www.rugby.or.kr | unieurl = }} {{Koreaanse name |titel = Koreaanse nasionale rugbyspan |beeld = |onderskrif = |beeldbreedte = |Hangul = 대한민국 럭비 유니언 국가대표팀 |Hanja = 大韓民國 ラグビー ユニオン 國家代表팀 |Hersiende Romanisering = ''Daehan Min'guk Reogbi Yunieon Gukga Daepyo Tim'' |McCune-Reischauer = ''Taehan Min'guk Ragubī Yunion Kukka Taep'yo T'im'' |ander = |betekenis = }} Die '''Suid-Koreaanse nasionale rugbyspan''' ([[Koreaans]]: 대한민국 럭비 유니언 국가대표팀, ''Daehan Min'guk Reogbi Yunieon Gukga Daepyo Tim''), deur [[Wêreldrugby]] erken as '''Korea''', is die nasionale [[rugby]]span wat [[Suid-Korea]] in internasionale wedstryde (toetswedstryde) verteenwoordig. Rugby word in Suid-Korea geadministreer deur die [[Koreaanse Rugbyunie]] ([[Engels]]: ''Korea Rugby Union'', afgekort KRU; Koreaans: 대한럭비협회) wat in 1946 gestig is. Hulle dra die bynaam “Mugunghwas”, na die [[Hibiscus syriacus|alteaboompie]] (''Hibiscus syriacus''), die nasionale blom van dié Asiatiese land. Suid-Korea word deur Wêreldrugby as ’n vlak drie-span erken. Die Suid-Koreaanse rugbyspan is tans (Junie 2026) 38ste op Wêreldrugby se wêreldranglys gelys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/rankings |title=Women’s and Men’s Rankings |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Saam met [[Hongkongse nasionale rugbyspan|Hongkong]] is Suid-Korea tradisioneel een van die sterker [[Asië|Asiatiese]] nasionale rugbyspanne ná [[Japannese nasionale rugbyspan|Japan]]. Rugby in Korea dateer uit die Japannese besetting en word sedertdien sterk deur die voormalige koloniale mag beïnvloed. In 1969 het Suid-Korea sy eerste toetswedstryd tydens die eerste Asiatiese Kampioenskap teen [[Taiwannese nasionale rugbyspan|Taiwan]] gespeel. Die Suid-Koreaanse span het hul hoogtepunt in die 1980’s bereik, toe hulle drie opeenvolgende Asiatiese Rugbykampioenskaptoernooie kon wen (en ook ’n volstoom Japan verslaan het). Hulle het tydens die Asiatiese Beker vyf titels ingepalm, 18-keer as naaswenner en nege keer in die vierde plek geëindig. Suid-Korea het gereeld na die uitspeelwedstryde van die [[rugbywêreldbeker]]kwalifisering deurgedring, maar hulle kon nog nie vir dié toernooi kwalifiseer nie. Die Koreaanse span speel tradisioneel in donkerblou truie met rooi kleuraksente, wit broeke en donkerblou sokkies – wat aan die kleure van die [[vlag van Suid-Korea]] ontleen is. == Beheerliggaam == {{Hoofartikel|Koreaanse Rugbyunie}} Die beheerliggaam vir rugby in Suid-Korea is die Koreaanse Rugbyunie (Engels: ''Korea Rugby Union'', afgekort KRU; Koreaans: 대한럭비협회). Die KRU is in 1946 gestig en het in 1988 by die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]) aangesluit.<ref name="Wêreldrugby">{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/organisation/membership/asia/korea |title=Korea |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarbenewens was die KRU in 1968 ’n stigterslid van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: ''Asian Rugby Football Union'', ARFU; nou [[Asië Rugby]]).<ref name="Asië Rugby">{{en}} {{cite web |url=https://www.asiarugby.com/unions/korea/ |title=Korea Rugby Union |publisher=[[Asië Rugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die hoogste rugbyliga in Suid-Korea is die in 2003 gestigte Koreaanse Superrugbyliga, waaraan vier spanne deelneem. Die meeste spelers van die Koreaanse nasionale span is uit dié liga afkomstig. Van die ander spelers is veral op professionele vlak in Japan aktief. Naas die amptelike nasionale span roep die KRU ook ander keurspanne byeen. Net soos ander rugbylande beskik Suid-Korea oor ’n o/20-nasionale span wat aan die [[Wêreldrugby o/20-trofee]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/tournaments/u20/trophy |title=World Rugby U20 Trophy |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die ''Korea Sevens'' is die Suid-Koreaanse [[sewesrugby]]span en hulle neem aan internasionale toernooie soos Wêreldrugby se Sewesreeks, Sewesrugbywêreldbeker en [[Olimpiese Somerspele]] deel. Kinders en jongmense word reeds op skool aan rugby bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Noord-Korea, wat net soos Suid-Korea op dieselfde skiereiland geleë is, beskik nie oor sy eie nasionale rugbyspan nie en is ook nie ’n lid van die wêreldbeheerliggaam Wêreldrugby nie. Wêreldrugby erken Suid-Korea onder die amptelike naam Korea as verteenwoordiger van die hele [[Korea|Koreaanse Skiereiland]].<ref name="Wêreldrugby" /> == Geskiedenis == === Invoering en vestiging van rugby === Dit is onbekend wanneer rugby vir die eerste keer in [[Korea]] gespeel is. Gedurende die middel-19de eeu het Europese seemanne van die vroegste rugbywedstryde in Noordoos-Asiatiese hawestede soos [[Shanghai]] en [[Jokohama]] in die buurlande [[Chinese Keiserryk|China]] en [[Japannese Keiserryk|Japan]] gespeel, maar dit is onbekend wanneer dit in die destydse [[Koreaanse Keiserryk]] begin het. In 1905 is Korea deur Japan beset en in 1910 geannekseer, die vernaamste rugbyland in Asië, en rugby is glo daarna deur Japanners na Korea gebring. [[Suid-Korea]] handhaaf tot vandag toe ’n sterk rugbymededinging met Japan.<ref name="Bath70">{{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks |year=1997 |isbn=1-86200-013-1 |pages=70}}</ref> Ná die [[Tweede Wêreldoorlog]], en later, gedurende die [[Korea-oorlog]], het die groot teenwoordigheid van troepe uit die [[Britse Statebond]]lande die sport se teenwoordigheid versterk.<ref name="Bath70" /> Sedertdien word rugby in Suid-Korea veral by die weermag beoefen.<ref name="Bath70" /> Die [[Koreaanse Rugbyunie]] (KRU) is in 1946 gestig.<ref name="Asië Rugby" /> Die Suid-Koreaanse rugby het egter ook ’n tweede hupstoot gekry. Die sterk groei van dié land se ekonomie sedert die 1960’s het tot ’n sterk samewerking tussen Japannese en Suid-Koreaanse maatskappye gelei, wat die weermag se voormalige rugby-oorheersing beëindig het.<ref name="Bath70" /> In 1968 was Suid-Korea een van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: ''Asian Rugby Football Union'', ARFU; nou [[Asië Rugby]]) se stigterslede; die ander was [[Hongkong]], [[Japan]], [[Maleisië]], [[Singapoer]], [[Sri Lanka]] en [[Thailand]].<ref name="Asië Rugby" /> In Maart 1969 het die Suid-Koreaners aan die eerste Asiatiese Rugbykampioenskap in Japan deelgeneem, hulle het egter drie nederlae gely teen [[Taiwannese nasionale rugbyspan|Taiwan]], [[Hongkongse nasionale rugbyspan|Hongkong]] en [[Japannese nasionale rugbyspan|Japan]], terwyl die wedstryd teen [[Thaise nasionale rugbyspan|Thailand]] weens sterk [[sneeu]]val afgelas moes word.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1969 |titel=1969 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later het die span die uitspeelwedstryd om die vyfde plek teen [[Sri Lankaanse nasionale rugbyspan|Ceylon]] gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1970 |titel=1970 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> === Eerste Asiatiese Rugbykampioenskappe === Gedurende die 1970’s het Suid-Korea wedstryde teen die meeste Asiatiese buurlande met ’n rugbytradisie begin speel, insluitende Hongkong, Japan, Taiwan, Thailand, [[Maleisiese nasionale rugbyspan|Maleisië]], Sri Lanka en [[Singapoerse nasionale rugbyspan|Singapoer]]. Suid-Korea het gemengde resultate teen sy bure aangeteken en tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1972 weereens vyfde eindig, dié keer het hulle Sri Lanka oorrompel.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1972 |titel=1972 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Van 1974 af het die span ’n opwaartse neiging begin toon en vir die eerste keer in die derde plek geëindig, nadat hulle Maleisië in die uitspeelwedstryd verneder het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1974 |titel=1974 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later het die Suid-Koreaners die tweede plek ná die Japanners behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1976 |titel=1976 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 1978 en 1980 het hulle die eindstryd gehaal, maar hulle is telkens deur Japan geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1978 |titel=1978 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1980 |titel=1980 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Gedurende die 1980’s het Suid-Korea volgens sy mededingingvermoeë Japan ingehaal en by Hongkong verbygesteek. In 1982 het die span eindelik deurgebreek en kon Japan in die eindstryd naelskraap klop, gelyk aan hul eerste Asiatiese titel.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1982 |titel=1982 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In die vierde agtereenvolgende eindstryd tussen Japan en Suid-Korea was die telling ná afloop van die gereelde speeltyd op 14–14. In [[ekstra tyd]] het die Koreaanse [[losskakel]] [[Moon Yuang-chan]] die beslissende skepdoel aangeteken en Suid-Korea die eindstryd met 12–9 laat beklink.<ref>{{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks Ltd. |date=1997 |ISBN=1-86200-013-1 |pages=26}}</ref> In 1984 moes hulle met die tweede plek ná Japan tevrede wees, terwyl hulle in 1986, 1988 en 1990 drie agtereenvolgende eindstrydoorwinnings oor Japan kon aanteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1984 |titel=1984 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1986 |titel=1986 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1988 |titel=1988 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1990 |titel=1990 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarmee het Suid-Korea homself naas Japan en Hongkong as ’n vername rugbyland in Asië gevestig.<ref name="Bath70" /> Die sport was destyds veral onder die militêre personeel stewig gevestig wat ook die plaaslike rugbyliga weerspieël het: Slegs een van die 14 spanne was ’n maatskaplike span.<ref>{{en}} {{cite book |author=Huw Richards |title=A Game for Hooligans: The History of Rugby Union |publisher=Mainstream Publishing |location=Edinburg |year=2007 |isbn=978-1-84596-255-5 |pages=228}}</ref> Die Koreane kon veral voordeel trek uit hul groter en sterker [[liggaamsbou]] in vergelyking met die meeste ander Asiatiese spanne asook die dril by talle militêre klubs. Van die destydse noemenswaardige spelers sluit in [[Lee Ken-yok]], [[Kaptein (sport)|kaptein]] [[Kim Yeon-ki]] en die speelmaker [[Sung Hae-kyoung]].<ref name="Bath70" /> === Gemengde prestasies === In 1985 het die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]), wat destyds baie eksklusief was en slegs agt lede gehad het, op die invoering van die [[rugbywêreldbeker]]toernooi besluit. Vir die eerste [[Rugbywêreldbeker 1987]] het die IRVR nege spanne vir deelname genooi, maar Suid-Korea het geen uitnodiging ontvang nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://nzhistory.govt.nz/culture/1987-rugby-world-cup/the-world-cup-is-born |title=1987 Rugby World Cup: The long road to the cup |publisher=New Zealand History |date=2021 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Suid-Korea het probeer om van rugby weer ’n Olimpiese sport te maak, toe hulle die [[Olimpiese Somerspele 1988]] in [[Seoel]] aangebied het.<ref name="Wesclark">{{en}} {{cite web |url=http://wesclark.com/rrr/1924_olympics_2.html |title=Rugby at the 1924 Olympics |publisher=Wesclark |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> [[Roh Tae-woo]], die destydse Suid-Koreaanse president en voormalige rugbyspeler, was ’n voorstander van dié idee.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://wesclark.com/rrr/famous.html |title=Famous Ruggers by Wes Clark and others |publisher=Wesclark |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die voorstel is egter naelskraap verwerp.<ref name="Wesclark" /><ref>{{en}} {{cite web |url=http://uk.geocities.com/moseleyfan/historic/MoseleyOlympic.html |title=Rugby football in the Olympics |publisher=uk.geocities.com/moseleyfan |accessdate=5 November 2005 |archive-url=https://web.archive.org/web/20051105172156/http://uk.geocities.com/moseleyfan/historic/MoseleyOlympic.html |archive-date=5 November 2005 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugby.com.au/news/2002_october/rugby_sevens_ready_to_offer_world_cup_to_oly_14801%2C7891.html |title=Rugby sevens ready to offer World Cup to Olympics |publisher=[[Rugby Australia]] |date=3 Oktober 2002 |accessdate=25 Augustus 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060825194215/http://www.rugby.com.au/news/2002_october/rugby_sevens_ready_to_offer_world_cup_to_oly_14801%2C7891.html |archive-date=25 Augustus 2006 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In dieselfde jaar het Suid-Korea by die IRVR aangesluit<ref name="Wêreldrugby" /> en aan die [[Rugbywêreldbeker 1991]]-kwalifisering deelgeneem, maar drie nederlae teen [[Samoaanse nasionale rugbyspan|Wes-Samoa]], Japan en [[Tongaanse nasionale rugbyspan|Tonga]] gely.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/175?Stagione=1991 |title=1991 Rugby World Cup – Asia/Oceania qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Van die 1990’s af het Japan tydens die Asiatiese Rugbykampioenskappe in ’n onoorwinlike teenstander ontpop en daarmee ook in die rugbywêreldbekerkwalifiserings. In 1992 het die gasheer in [[Seoel]] ook teenoor Hongkong teruggeval en kon slegs die uitspeelwedstryd om die derde plek haal, wat hulle teen Taiwan gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1992 |titel=1992 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1994, wat deel was van die [[Rugbywêreldbeker 1995]]-kwalifisering, het Suid-Korea die eindstryd gehaal, maar hulle is deur Japan geklop, wat vir die hooftoernooi in [[Suid-Afrika]] kon kwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1994 |titel=1994 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 1996, 1998 en 2000 het Suid-Korea telkens as naaswenner ná Japan afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1996 |titel=1996 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1998 |titel=1998 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2000 |titel=2000 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die 1998-toernooi is in ag geneem vir die [[Rugbywêreldbeker 1999]]-kwalifisering en die Suid-Koreaners het as naaswenner die uitspeelrondte gehaal, waar hulle teen [[Nederlandse nasionale rugbyspan|Nederland]] te staan gekom het. Hulle het met ’n algehele telling van 108–45 geseëvier en in die daaropvolgende rondte teen Tonga te staan gekom. Suid-Korea het egter met ’n algehele telling van 41–140 vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=1999 |title=1999 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarteenoor kon die Suid-Koreaners tydens beide die Asiatiese Spele in 1998 in [[Bangkok]] en in 2002 in [[Busan]] met die goue medalje voor die Japanners wegstap. === In die nuwe millennium === [[Lêer:ARC2016-Top3 JPN-KOR 20160430c.jpg|duimnael|Japan teen Korea tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap in 2016]] In 2002 het Suid-Korea tydens die [[Rugbywêreldbeker 2003]]-kwalifisering ná twee nederlae teen Japan en twee oorwinnings oor Taiwan die uitspeelrondte gehaal, maar hulle het dié keer teen Tonga met 0–194 vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=2003 |title=2003 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die daaropvolgende Asiatiese Rugbykampioenskap het hulle ná maklike oorwinnings oor Taiwan en Hongkong, asook ’n naelskraapse oorwinning oor Japan hul vyfde Asiatiese titel ingepalm.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2002 |titel=2002 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Hoewel Suid-Korea homself met hierdie suksesse oor die Japannese mededinger vir die eerste keer bo-aan die Asiatiese rugby kon vestig, was die spelbedryf in die land in vergelyking met die buurland steeds baie klein. Die KRU het slegs oor drie korporatiewe klubs teenoor die [[Japannese Rugbyvoetbalunie]] (JPRU) se 300 beskik en 1&nbsp;000 gelisensieerde spelers teenoor die 120&nbsp;000 in Japan. Nadat die [[Korea Electric Power Corporation]] aangekondig het, sy rugbyspan te ontbind, het die Koreaanse beheerliggaam aangekondig om die maatskappy- en universiteitstoernooie in een liga te verenig en die Koreaanse Rugbyliga (KRL; nou Koreaanse Superrugbyliga, KSRL) te stig. In sy stigtingsjaar het sewe spanne aan dié liga deelgeneem.<ref name="Asie Rugby">{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/de-son-lancement-en-2003-à-nos-jours-l-histoire-de-la-korea-rugby-league |title=De son lancement en 2003 à nos jours: L'histoire de la Korea Rugby League |publisher=Asie Rugby |date=15 November 2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2004 het die span ná ’n maklike oorwinning oor Taiwan die eindstryd gehaal, maar hulle is eweneens deur Japan geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2004 |titel=2004 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2006/07 was gelyktydig die vastelandse [[Rugbywêreldbeker 2007]]-kwalifisering en die Suid-Koreaners het ná ’n oorwinning oor Hongkong en ’n nederlaag teen Japan die uitspeelrondte gehaal, maar hulle is weereens deur Tonga met 3–85 geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=2007 |title=2007 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In dieselfde jaar het die Japannese [[Japan Rugby League One|Top League]] quotas ingestel vir Asiatiese spelers, waarna baie Koreaanse spelers na dié liga oorgeskakel het. Dit het ’n regstreekse invloed gehad op die Koreaanse s’n wat sy aantal spanne op ses moes verminder. Een jaar later het die Koreaanse Rugbyliga met die Nasionale Lenteliga tot die Koreaanse Lenteliga verenig, waaraan vyf spanne deelgeneem het.<ref name="Asie Rugby" /> === Verdere ontwikkeling === Van 2008 af is die Asiatiese Rugbykampioenskap jaarliks in die eerste afdeling onder die naam “Top 5” tussen vyf spanne beslis met een promosie en relegasie elk. Dit het die tydelike naam “Asiatiese Vyfnasies” gedra. Suid-Korea het die eerste toernooi met ’n nederlaag teen Japan afgeskop, waarna hulle die debutante [[Kasakse nasionale rugbyspan|Kasakstan]] en die Arabiese Golfspan, asook Hongkong kon klop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2008 |titel=2008 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Vyfnasies 2009 is Suid-Korea naas Japan ook deur Kasakstan geklop en moes met die derde plek tevrede wees.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2009 |titel=2009 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Vyfnasies 2010 was deel van die [[Rugbywêreldbeker 2011]]-kwalifisering, Suid-Korea is egter ná vier nederlae teen Hongkong, Japan, die Arabiese Golfspan en Kasakstan na afdeling een gerelegeer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2010 |titel=2010 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later het die span regstreekse promosie behaal ná maklike oorwinnings oor [[Filippynse nasionale rugbyspan|Filippyne]] in die halfeindstryd en Singapoer in die eindstryd.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/133?Stagione=2011 |title=2011 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarna het hulle in 2012 en 2013 telkens die tweede plek ná Japan behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2012 |title=2012 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2013 |title=2013 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later was dié toernooi deel van die [[Rugbywêreldbeker 2015]]-kwalifisering, maar Suid-Korea kon slegs Sri Lanka en Filippyne klop, terwyl hulle deur Japan en Hongkong verslaan is en sodoende die uitspeelwedstryde misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2014 |titel=2014 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 2015 het [[Samsung Heavy Industries]] aangekondig om sy rugbyspan weens finansiële redes te ontbind. By dié klub was die meeste Koreaanse nasionale spelers aktief. Dit het ’n direkte invloed op die nasionale span se prestasies gehad.<ref name="Asie Rugby" /> In dieselfde jaar is die Asiatiese kampioenskap in Asiatiese Rugbykampioenskap hernoem. Suid-Korea het tydens dié en die twee daaropvolgende toernooie in 2016 en 2017 slegs die derde plek ná Japan en Hongkong beklee.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2015 |title=2015 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2016 |title=2016 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2017 |title=2017 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In November 2016 kon die Suid-Koreaanse span ’n 38–36-oorwinning oor [[Chileense nasionale rugbyspan|Chili]] aanteken.<ref name="Asie Rugby" /> Die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2018 en 2019 het as [[Rugbywêreldbeker 2019]]-kwalifisering gedien. Aangesien die Japanners as gasheer reeds vir die toernooi gekwalifiseer was, het hulle nie daaraan deelgeneem nie. Suid-Korea kon dié toernooie egter slegs as naaswenner ná Hongkong afsluit en het sodoende die uitspeelwedstryd misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2018 |titel=2018 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2019 |titel=2019 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> As gevolg van die reisbeperkings tydens die wêreldwye [[Covid-19-pandemie]] het die Suid-Koreaanse span in 2020 en 2021 nie in ’n enkele wedstryd gespeel nie. In 2021 het Choi Yoon die nuwe president van die Koreaanse beheerliggaam geword en die rugbyliga het sy huidige naam gekry: Koreaanse Superrugbyliga.<ref name="Asie Rugby" /> Aangesien die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2022 en 2023 deel was van die [[Rugbywêreldbeker 2023]]-kwalifisering het Japan nie daaraan deelgeneem nie, maar Suid-Korea het weer telkens as naaswenner ná Hongkong geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2022 |titel=2022 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2023 |titel=2023 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 2023 het spelers vir die eerste keer professionele kontrakte onderteken en, nadat die Japannese liga sy quotas vir Asiatiese spelers geskrap het, het baie Koreaanse nasionale spelers na die plaaslike liga teruggekeer. Daarbenewens het die Koreaanse beheerliggaam by die regering aangeklop vir ondersteuning met die stigting van nog korporatiewe klubs, ten einde van ’n soliede basis vir die liga en om die nasionale span se spelerpoel uit te brei.<ref name="Asie Rugby" /> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2024 het Suid-Korea ná ’n maklike oorwinning oor Maleisië, ’n verrassende naelskraapse nederlaag teen die Verenigde Arabiese Emirate en ’n swak nederlaag teen Hongkong slegs die derde plek behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2024 |titel=2024 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2024 |accessdate=22 Junie 2024}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025 het die Koreane weer in die derde plek afgesluit, nadat hulle ’n oorwinning oor Sri Lanka aangeteken het, maar deur die Verenigde Arabiese Emirate geklop en deur Hongkong verneder is. Aangesien dié toernooi die Asiatiese kwalifisering vir die [[Rugbywêreldbeker 2027]]-kwalifisering was, het hulle die uitspeelwedstryde misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.rugbypass.com/news/hong-kong-china-power-past-south-korea-into-first-rugby-world-cup/ |title=Hong Kong China power past South Korea into first Rugby World Cup |publisher=RugbyPass |author=Francisco Isaac |date=5 Julie 2025 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2026 het Suid-Korea as naaswenner ná Hongkong beëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.asiarugby.com/2026/06/12/final-match-cancelled/ |title=Asia Rugby Emirates Men’s Championship 2026 Final Match Cancelled Due to Travel Visa Issues |publisher=[[Asië Rugby]] |date=12 Junie 2026 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> == Kleure en embleem == [[Lêer:Koreanroseofsharon.JPG|duimnael|Die [[Hibiscus syriacus|alteaboompie]], embleem van die Koreaanse nasionale rugbyspan]] Suid-Korea speel tradisioneel in ’n donkerblou trui met rooi kleuraksente, wit broeke en donkerblou sokkies, die kleure van die [[Vlag van Suid-Korea|nasionale vlag]]. Hul alternatiewe trui is wit met donkerblou kleuraksente, donkerblou broeke en donkerblou sokkies. Die huidige truiverskaffer is die Suid-Koreaanse sportuitruster Pro-Specs<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/prospecs-devient-le-nouvel-équipementier-officiel-de-la-corée-du-sud |title=Prospecs devient le nouvel équipementier officiel de la Corée du sud |publisher=Asie Rugby |date=28 September 2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> en die truiborg is die Suid-Koreaanse finansiële maatskappy [[OK Financial Group]].<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/la-kru-signe-un-contrat-de-sponsoring-avec-8-nouvelles-entreprises-nationales |title=La KRU signe un contrat de sponsoring avec 8 nouvelles entreprises nationales |publisher=Asie Rugby |date=23 Junie 2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die beheerliggaam se kenteken verskyn op die regterbors, die truiverskaffer se kenteken links en die borgkenteken in die middel. Die Koreaanse Rugbyunie se kenteken toon ’n gestileerde [[Hibiscus syriacus|alteaboompie]] (''Hibiscus syriacus'', ook “Roos van Saron” genoem) in pienk op ’n gestiliseerde rugbybal met die belettering ''Korea Rugby'' in Engels. Van die nasionale blom se Koreaanse naam is die nasionale span se bynaam ''Mugunghwas'' ([[Hangul]]: 무궁화, [[Hanja]]: 無窮花) afgelei, vertaalbaar as “die ewige blom”.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.mois.go.kr/eng/sub/a03/nationalSymbol_3/screen.do |title=The National Flower – Mugunghwa |publisher=Suid-Koreaanse Departement van Binnelandse Sake en Veiligheid |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> == Tuisstadion == Suid-Korea se tuisstadion is die Incheon Namdong Asiad Rugbyveld in [[Incheon]] naby die hoofstad [[Seoel]] met ’n kapasiteit van 4&nbsp;968. Dit is in besit van die stad Incheon, wat dit aan die rugbyunie beskikbaar stel vir gebruik. Hier word amper al die nasionale span se tuiswedstryde, wedstryde van die professionele span Hyundai Glovis,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.glovis.net/Eng/rugby/training/contentsid/256/index.do |title=Training ground |publisher=Hyundai Glovis |accessdate=4 Desember 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204185436/https://www.glovis.net/Eng/rugby/training/contentsid/256/index.do |archive-date=4 Desember 2024 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> die meeste wedstryde tydens die nasionale rugbykampioenskap en ander rugbybyeenkomste aangebied. Die tweede hoofgebruiker is die vrouesokkerklub Incheon Hyundai Steel Red Angels. == Toetswedstryde == Suid-Korea het 93 van sy 167 toetswedstryde gewen, ’n wenrekord van 55,69%. Suid-Korea se statistieke in toetswedstryde teen alle lande, in alfabetiese volgorde, is soos volg (korrek teen Junie 2026)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=team;team=49;template=results;type=team;view=opposition |title=International Rugby Union Statistics – Korea |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> {| class="sortable wikitable" ! Teenstander ! Gespeel ! Gewen ! Verloor ! Gelykop ! % Gewen |- bgcolor="#d0ffd0" align="center" |- | [[Lêer:GCC Flag.svg|20px]] Arabië || 3 || 2 || 1 || 0 || 66,67 |- | {{AUSru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{CHIru}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 50,00 |- | {{PHLru}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{HKGru}} || 41 || 14 || 27 || 0 || 34,15 |- | {{JPNru}} || 36 || 9 || 26 || 1 || 25,00 |- | {{KASru}} || 5 || 3 || 2 || 0 || 60,00 |- | {{MYSru}} || 14 || 14 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{NEDru}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 50,00 |- | {{TPEru}} || 15 || 14 || 1 || 0 || 93,33 |- | {{SAMru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{SGPru}} || 8 || 7 || 1 || 0 || 87,50 |- | {{LKAru}} || 12 || 11 || 1 || 0 || 91,67 |- | {{THAru}} || 11 || 9 || 1 || 1 || 81,81 |- | {{TGAru}} || 6 || 0 || 6 || 0 || 0,00 |- | {{AREru}} || 5 || 3 || 0 || 2 || 60,00 |- | {{CHNru}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{ZIMru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | align="left" |'''Algeheel''' || '''167''' || '''93''' || '''72''' || '''2''' || '''55,69''' |} == Rekords == === Wêreldbekerrekord === Suid-Korea kon tot dusver nog nie vir ’n [[rugbywêreldbeker]]toernooi kwalifiseer nie. {| class="wikitable" ! Jaar !! Uitslag |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1987|1987]] || Nie genooi nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1991|1991]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1995|1995]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1999|1999]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2003|2003]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2011|2011]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2015|2015]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2027|2027]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}} |} === Asiatiese Spele === Tydens die Asiatiese Spele is in 1998 en 2002 rugbytoernooie aangebied (sedertdien word [[sewesrugby]] gebruik). * 1998: Goue medalje * 2002: Goue medalje === Asiatiese Rugbykampioenskappe === Die Koreaanse nasionale rugbyspan neem sedert 1969 aan die jaarlikse Asiatiese Rugbykampioenskap deel. Hulle het sedertdien vyf titels gewen. * Toernooititels (5): 1982, 1986, 1988, 1990, 2002 === Ander toetswedstryde === Vanweë sy laat vestiging het Suid-Korea gedurende die amateurtydperk min toere volgens die ou tradisie onderneem, aangesien dit teen die jaar 2000 tot ’n einde gekom het. Deesdae is toetswedstryde teen die spanne van die Suidelike Halfrond tweekeer per jaar moontlik. Gedurende Juniemaand se [[midjaarrugbytoetsreeks]] en gedurende Novembermaand se [[eindjaarrugbytoetsreeks]]. In teenstelling met die meeste ander rugbylande speel Suid-Korea nie vir enige trofee teen sy teenstanders nie. == Spelers == === Huidige span === Die volgende spelers het die Koreaanse span gevorm tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025:<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/le-groupe-sud-coréen-pour-l-asia-rugby-championship-2025 |title=Le groupe sud-coréen pour l'Asia Rugby Championship 2025 |publisher=Asie Rugby |date=6 Junie 2025 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> {| | valign="top"| {| class="wikitable" |+ Agterspelers |- ! Speler !! Posisie !! Klub !! Toetswedstryde |- | [[Lee Geon]] || [[Skrumskakel]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}5 |- | [[Chae Min-seong]] || Skrumskakel || [[POSCO]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Kim Ki-min]] || [[Losskakel]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Kim Nam-uk]] || [[Senter]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 27 |- | [[Lee Jin-kyu]] || Senter || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Kim Won-ju]] || Senter || [[Universiteit van Korea]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Jeong Yeon-sik]] || [[Vleuel]] || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| 18 |- | [[Jang Jeong-min]] || Vleuel || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 13 |- | [[Chang Yong-heung]] || Vleuel || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 12 |- | [[Jang Hyun-goo]] || Vleuel || [[Korea Armed Forces Athletic Corps|Sangmu]] || style="text-align:center"| {{0}}1 |} | | valign="top"| {| class="wikitable" |+ Voorspelers |- ! Speler !! Posisie !! Klub !! Toetswedstryde |- | [[Kim Jeep]] || [[Haker]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 18 |- | [[Hwang In-bum]] || Haker || [[POSCO]] || style="text-align:center"| {{0}}1 |- | [[Na Kwan-young]] [[Lêer:Captain sports.svg|15px|Kaptein]] || [[Stut]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 23 |- | [[Choi Ho-young]] || Stut || [[Korea Armed Forces Athletic Corps|Sangmu]] || style="text-align:center"| {{0}}8 |- | [[Kang Soon-hyuck]] || Stut || [[POSCO]] || style="text-align:center"| {{0}}9 |- | [[Lee Hyun-soo]] || Stut || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Jang Seok-hwan]] || [[Slot (rugby)|Slot]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}9 |- | [[Yang Dae-young]] || Slot || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Noh Ok-gi]] || [[Losvoorspeler]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Choi Seong-deok]] || Losvoorspeler || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}6 |- | [[Hwang Jeong-wook]] || Losvoorspeler || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}4 |- | [[Lee Hyeon-je]] || Losvoorspeler || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Park Jun-yung]] || Losvoorspeler || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}2 |} |} === Bekende spelers === Tot dusver is nog geen Suid-Koreaanse speler in Wêreldrugby se Heldesaal opgeneem nie. === Spelerstatistieke === Vervolgens die belangrikste statistieke van Korea se spelers. Die spelers wat met <nowiki>*</nowiki> gekenmerk is, is nog aktief en kan hul statistieke verbeter. <small>(Korrek teen Junie 2026)</small> {| | {| class="wikitable" |+ Meeste toetswedstryde<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;team=49;template=results;type=player |title=Total matches played (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Toetswedstryde |- | {{0}}1 || [[Kim Sung-soo]] || 2005–2017 || 19 |- | {{0}}2 || [[Oh Youn-hyung]] || 2003–2018 || 17 |- | {{0}}3 || [[Yang Young-hun]] || 2003–2014 || 14 |- | {{0}}4 || [[Yoo Min-suk]] || 1996–2004 || 14 |- | {{0}}5 || [[Woo Youn-kwon]] || 2005–2016 || 13 |- | {{0}}6 || [[Kang Dong-ho]] || 1994–2002 || 13 |- | {{0}}7 || [[Park Jin-bae]] || 1996–2002 || 12 |- | {{0}}8 || [[Lee Kwang-moon]] || 2003–2014 || 12 |- | {{0}}9 || [[Kim Dong-sun]] || 1996–2004 || 12 |- | 10 || [[Kwan Chul-woong]] || 1996–2006 || 10 |} <!-- | {| class="wikitable" |+ Meeste toetswedstryde as kaptein<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?captain=1;class=1;filter=advanced;orderby=matches;team=49;template=results;type=player |title=Total matches played as captain (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Toetswedstryde |- | {{0}}1 || || || |- | {{0}}2 || || || |- | {{0}}3 || || || |- | {{0}}4 || || || |- | {{0}}5 || || || |- | {{0}}6 || || || |- | {{0}}7 || || || |- | {{0}}8 || || || |- | {{0}}9 || || || |- | 10 || || || |} --> |} {| | {| class="wikitable" |+ Meeste punte aangeteken<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;filter=advanced;orderby=points;team=49;template=results;type=player |title=Total points scored (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Punte |- | {{0}}1 || [[Oh Youn-hyung]] || 2003–2018 || 98 |- | {{0}}2 || [[Kim Jae-sung]] || 1998–2002 || 77 |- | {{0}}3 || [[Lee Jin-wook]] || 1998–2002 || 65 |- | {{0}}4 || [[Kim Hyung-ki]] || 1998–2005 || 45 |- | {{0}}5 || [[Shin Chang-kyu]] || 1986–1990 || 29 |- | {{0}}6 || [[Jang Seong-min]] || 2012–2019 || 25 |- | {{0}}7 || [[Yong Hwan-myung]] || 1994–2002 || 25 |- | {{0}}8 || [[Bin Je-gal]] || 2012–2016 || 20 |- | {{0}}9 || [[Hong Jun-ki]] || 2008–2008 || 20 |- | 10 || [[Kim Sung-soo]] || 2005–2017 || 20 |} | {| class="wikitable" |+ Meeste drieë gedruk<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;filter=advanced;orderby=tries;team=49;template=results;type=player |title=Total tries scored (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Drieë |- | {{0}}1 || [[Lee Jin-wook]] || 1998–2002 || 13 |- | {{0}}2 || [[Kim Hyung-ki]] || 1998–2005 || {{0}}9 |- | {{0}}3 || [[Jang Seong-min]] || 2012–2019 || {{0}}5 |- | {{0}}4 || [[Park Jin-bae]] || 1996–2002 || {{0}}4 |- | {{0}}5 || [[Kim Yeon-ki]] || 1988–1994 || {{0}}3 |- | {{0}}6 || [[Park Chang-min]] || 2000–2007 || {{0}}3 |- | {{0}}7 || [[Kim Young-choon]] || 1988–1996 || {{0}}2 |- | {{0}}8 || [[Kim Keun-hyun]] || 2003–2013 || {{0}}2 |- | {{0}}9 || [[Woo Tae-il]] || 1998–2002 || {{0}}2 |- | 10 || colspan=3 | Baie spelers met een drie elk |} |} == Afrigters == Die volgende persone het al as hoofafrigters van die Suid-Koreaanse nasionale rugbyspan gedien: {| class="wikitable sortable" ! Naam !! Tydperk |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Seo Chun-oh || 2004 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Cho Sung-chul || 2005 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Kim Do-hyun || 2006 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Song No-il || April 2006 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Moon Young-chan || 2006–2007 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Chung Hyung-suk & Seo Chun-oh || November 2006–2007 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Choi Chang-ryul || 2018–2022 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Lee Myung-geun || sedert 2022 |} == Sien ook == {{Portaal|Rugby|Ru ball.svg}} * [[Suid-Koreaanse nasionale sokkerspan]] == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Bronnelys == * {{en}} {{cite book |author=Huw Richards |title=A Game for Hooligans: The History of Rugby Union |publisher=Mainstream Publishing |location=Edinburg |year=2007 |isbn=978-1-84596-255-5}} * {{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks |year=1997 |isbn=1-86200-013-1}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|South Korea national rugby union team|Koreaanse nasionale rugbyspan}} * {{en}} {{ko}} [http://www.rugby.or.kr/ Amptelike webwerf van die Koreaanse Rugbyunie] * {{en}} [https://www.world.rugby/organisation/membership/asia/korea Korea by Wêreldrugby] {{Nasionale rugbyspanne}} {{Normdata}} {{Voorbladster}} [[Kategorie:Rugby in Suid-Korea]] [[Kategorie:Nasionale rugbyspanne van Asië]] gp6t7ud2lsn7tq5t4s72i2xeiogppuy 2911660 2911649 2026-06-15T19:30:05Z SpesBona 2720 Jammer! 2911660 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Rugbyspan | land = Korea | beeld = Kenteken van die Koreaanse nasionale rugbyspan.png | unie = [[Koreaanse Rugbyunie]] (KRU) | bynaam = Mugunghwas | embleem = die Roos van Saron | kaptein = [[Na Kwan-young]] | afrigter = {{vlagikoon|Suid-Korea}} [[Lee Myung-geun]]<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/lee-myung-geun-nommé-sélectionneur-de-la-corée-du-sud-à-xv |title=Lee Myung Geun nommé sélectionneur de la Corée du sud à XV |publisher=Asie Rugby |date=4 Januarie 2022 |accessdate=3 Mei 2026}}</ref> <small>(sedert 2022)</small> | stadion = [[Incheon Namdong Asiad-rugbyveld]], [[Incheon]] | kapasiteit = 4&nbsp;968 | patroon_la1 = _Southkorealeft | patroon_b1 = _Southkoreakit | patroon_ra1 = _Southkorearight | patroon_sh1 = _Southkoreashorts | patroon_so1 = _Southkoreasocks | linkerarm1 = ffffff | liggaam1 = ffffff | regterarm1 = ffffff | broek1 = ffffff | kouse1 = ffffff | patroon_la2 = _Southkorealeftb | patroon_b2 = _Southkoreakitb17 | patroon_ra2 = _Southkorearightb | patroon_sh2 = _Southkoreashortsb | patroon_so2 = _Southkoreasocks | linkerarm2 = 0000ff | liggaam2 = 0000ff | regterarm2 = 0000ff | broek2 = 000040 | kouse2 = 0000ff | statistiek = Statistiek | toetse = [[Sung-soo Kim]] (19)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=matches;team=49;template=results;type=player |title=Most matches |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | toptoetspuntebehaler = [[Youn-hyung Oh]] (98)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=points;team=49;template=results;type=player |title=Most points |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | meestedrieë = [[Jin-wook Lee]] (13)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=tries;team=49;template=results;type=player |title=Most tries |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | jongstespeler = | eerste = {{TPEru}} 15–9 {{KORru-r}}<br />([[Tokio]], [[Japan]]; 8 Maart 1969) | grootwen = {{KORru}} 135–3 {{MYSru-r}}<br />([[Seoel]], [[Suid-Korea]]; 20 September 1992) | grootverloor = {{TGAru}} 119–0 {{KORru-r}}<br />([[Nukuʻalofa]]; [[Tonga]]; 21 Maart 2003) | Wêreldbekerverskynings = | jaar = | beste = | url = www.rugby.or.kr | unieurl = }} {{Koreaanse name |titel = Koreaanse nasionale rugbyspan |beeld = |onderskrif = |beeldbreedte = |Hangul = 대한민국 럭비 유니언 국가대표팀 |Hanja = 大韓民國 ラグビー ユニオン 國家代表팀 |Hersiende Romanisering = ''Daehan Min'guk Reogbi Yunieon Gukga Daepyo Tim'' |McCune-Reischauer = ''Taehan Min'guk Ragubī Yunion Kukka Taep'yo T'im'' |ander = |betekenis = }} Die '''Suid-Koreaanse nasionale rugbyspan''' ([[Koreaans]]: 대한민국 럭비 유니언 국가대표팀, ''Daehan Min'guk Reogbi Yunieon Gukga Daepyo Tim''), deur [[Wêreldrugby]] erken as '''Korea''', is die nasionale [[rugby]]span wat [[Suid-Korea]] in internasionale wedstryde (toetswedstryde) verteenwoordig. Rugby word in Suid-Korea geadministreer deur die [[Koreaanse Rugbyunie]] ([[Engels]]: ''Korea Rugby Union'', afgekort KRU; Koreaans: 대한럭비협회) wat in 1946 gestig is. Hulle dra die bynaam “Mugunghwas”, na die [[Hibiscus syriacus|alteaboompie]] (''Hibiscus syriacus''), die nasionale blom van dié Asiatiese land. Suid-Korea word deur Wêreldrugby as ’n vlak drie-span erken. Die Suid-Koreaanse rugbyspan is tans (Junie 2026) 38ste op Wêreldrugby se wêreldranglys gelys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/rankings |title=Women’s and Men’s Rankings |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Saam met [[Hongkongse nasionale rugbyspan|Hongkong]] is Suid-Korea tradisioneel een van die sterker [[Asië|Asiatiese]] nasionale rugbyspanne ná [[Japannese nasionale rugbyspan|Japan]]. Rugby in Korea dateer uit die Japannese besetting en word sedertdien sterk deur die voormalige koloniale mag beïnvloed. In 1969 het Suid-Korea sy eerste toetswedstryd tydens die eerste Asiatiese Kampioenskap teen [[Taiwannese nasionale rugbyspan|Taiwan]] gespeel. Die Suid-Koreaanse span het hul hoogtepunt in die 1980’s bereik, toe hulle drie opeenvolgende Asiatiese Rugbykampioenskaptoernooie kon wen (en ook ’n volstoom Japan verslaan het). Hulle het tydens die Asiatiese Beker vyf titels ingepalm, 18-keer as naaswenner en nege keer in die vierde plek geëindig. Suid-Korea het gereeld na die uitspeelwedstryde van die [[rugbywêreldbeker]]kwalifisering deurgedring, maar hulle kon nog nie vir dié toernooi kwalifiseer nie. Die Koreaanse span speel tradisioneel in donkerblou truie met rooi kleuraksente, wit broeke en donkerblou sokkies – wat aan die kleure van die [[vlag van Suid-Korea]] ontleen is. == Beheerliggaam == {{Hoofartikel|Koreaanse Rugbyunie}} Die beheerliggaam vir rugby in Suid-Korea is die Koreaanse Rugbyunie (Engels: ''Korea Rugby Union'', afgekort KRU; Koreaans: 대한럭비협회). Die KRU is in 1946 gestig en het in 1988 by die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]) aangesluit.<ref name="Wêreldrugby">{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/organisation/membership/asia/korea |title=Korea |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarbenewens was die KRU in 1968 ’n stigterslid van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: ''Asian Rugby Football Union'', ARFU; nou [[Asië Rugby]]).<ref name="Asië Rugby">{{en}} {{cite web |url=https://www.asiarugby.com/unions/korea/ |title=Korea Rugby Union |publisher=[[Asië Rugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die hoogste rugbyliga in Suid-Korea is die in 2003 gestigte Koreaanse Superrugbyliga, waaraan vier spanne deelneem. Die meeste spelers van die Koreaanse nasionale span is uit dié liga afkomstig. Van die ander spelers is veral op professionele vlak in Japan aktief. Naas die amptelike nasionale span roep die KRU ook ander keurspanne byeen. Net soos ander rugbylande beskik Suid-Korea oor ’n o/20-nasionale span wat aan die [[Wêreldrugby o/20-trofee]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/tournaments/u20/trophy |title=World Rugby U20 Trophy |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die ''Korea Sevens'' is die Suid-Koreaanse [[sewesrugby]]span en hulle neem aan internasionale toernooie soos Wêreldrugby se Sewesreeks, Sewesrugbywêreldbeker en [[Olimpiese Somerspele]] deel. Kinders en jongmense word reeds op skool aan rugby bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Noord-Korea, wat net soos Suid-Korea op dieselfde skiereiland geleë is, beskik nie oor sy eie nasionale rugbyspan nie en is ook nie ’n lid van die wêreldbeheerliggaam Wêreldrugby nie. Wêreldrugby erken Suid-Korea onder die amptelike naam Korea as verteenwoordiger van die hele [[Korea|Koreaanse Skiereiland]].<ref name="Wêreldrugby" /> == Geskiedenis == === Invoering en vestiging van rugby === Dit is onbekend wanneer rugby vir die eerste keer in [[Korea]] gespeel is. Gedurende die middel-19de eeu het Europese seemanne van die vroegste rugbywedstryde in Noordoos-Asiatiese hawestede soos [[Shanghai]] en [[Jokohama]] in die buurlande [[Chinese Keiserryk|China]] en [[Japannese Keiserryk|Japan]] gespeel, maar dit is onbekend wanneer dit in die destydse [[Koreaanse Keiserryk]] begin het. In 1905 is Korea deur Japan beset en in 1910 geannekseer, die vernaamste rugbyland in Asië, en rugby is glo daarna deur Japanners na Korea gebring. [[Suid-Korea]] handhaaf tot vandag toe ’n sterk rugbymededinging met Japan.<ref name="Bath70">{{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks |year=1997 |isbn=1-86200-013-1 |pages=70}}</ref> Ná die [[Tweede Wêreldoorlog]], en later, gedurende die [[Korea-oorlog]], het die groot teenwoordigheid van troepe uit die [[Britse Statebond]]lande die sport se teenwoordigheid versterk.<ref name="Bath70" /> Sedertdien word rugby in Suid-Korea veral by die weermag beoefen.<ref name="Bath70" /> Die [[Koreaanse Rugbyunie]] (KRU) is in 1946 gestig.<ref name="Asië Rugby" /> Die Suid-Koreaanse rugby het egter ook ’n tweede hupstoot gekry. Die sterk groei van dié land se ekonomie sedert die 1960’s het tot ’n sterk samewerking tussen Japannese en Suid-Koreaanse maatskappye gelei, wat die weermag se voormalige rugby-oorheersing beëindig het.<ref name="Bath70" /> In 1968 was Suid-Korea een van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: ''Asian Rugby Football Union'', ARFU; nou [[Asië Rugby]]) se stigterslede; die ander was [[Hongkong]], [[Japan]], [[Maleisië]], [[Singapoer]], [[Sri Lanka]] en [[Thailand]].<ref name="Asië Rugby" /> In Maart 1969 het die Suid-Koreaners aan die eerste Asiatiese Rugbykampioenskap in Japan deelgeneem, hulle het egter drie nederlae gely teen [[Taiwannese nasionale rugbyspan|Taiwan]], [[Hongkongse nasionale rugbyspan|Hongkong]] en [[Japannese nasionale rugbyspan|Japan]], terwyl die wedstryd teen [[Thaise nasionale rugbyspan|Thailand]] weens sterk [[sneeu]]val afgelas moes word.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1969 |titel=1969 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later het die span die uitspeelwedstryd om die vyfde plek teen [[Sri Lankaanse nasionale rugbyspan|Ceylon]] gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1970 |titel=1970 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> === Eerste Asiatiese Rugbykampioenskappe === Gedurende die 1970’s het Suid-Korea wedstryde teen die meeste Asiatiese buurlande met ’n rugbytradisie begin speel, insluitende Hongkong, Japan, Taiwan, Thailand, [[Maleisiese nasionale rugbyspan|Maleisië]], Sri Lanka en [[Singapoerse nasionale rugbyspan|Singapoer]]. Suid-Korea het gemengde resultate teen sy bure aangeteken en tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1972 weereens vyfde eindig, dié keer het hulle Sri Lanka oorrompel.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1972 |titel=1972 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Van 1974 af het die span ’n opwaartse neiging begin toon en vir die eerste keer in die derde plek geëindig, nadat hulle Maleisië in die uitspeelwedstryd verneder het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1974 |titel=1974 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later het die Suid-Koreaners die tweede plek ná die Japanners behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1976 |titel=1976 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 1978 en 1980 het hulle die eindstryd gehaal, maar hulle is telkens deur Japan geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1978 |titel=1978 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1980 |titel=1980 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Gedurende die 1980’s het Suid-Korea volgens sy mededingingvermoeë Japan ingehaal en by Hongkong verbygesteek. In 1982 het die span eindelik deurgebreek en kon Japan in die eindstryd naelskraap klop, gelyk aan hul eerste Asiatiese titel.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1982 |titel=1982 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In die vierde agtereenvolgende eindstryd tussen Japan en Suid-Korea was die telling ná afloop van die gereelde speeltyd op 14–14. In [[ekstra tyd]] het die Koreaanse [[losskakel]] [[Moon Yuang-chan]] die beslissende skepdoel aangeteken en Suid-Korea die eindstryd met 12–9 laat beklink.<ref>{{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks Ltd. |date=1997 |ISBN=1-86200-013-1 |pages=26}}</ref> In 1984 moes hulle met die tweede plek ná Japan tevrede wees, terwyl hulle in 1986, 1988 en 1990 drie agtereenvolgende eindstrydoorwinnings oor Japan kon aanteken.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1984 |titel=1984 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1986 |titel=1986 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1988 |titel=1988 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1990 |titel=1990 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarmee het Suid-Korea homself naas Japan en Hongkong as ’n vername rugbyland in Asië gevestig.<ref name="Bath70" /> Die sport was destyds veral onder die militêre personeel stewig gevestig wat ook die plaaslike rugbyliga weerspieël het: Slegs een van die 14 spanne was ’n maatskaplike span.<ref>{{en}} {{cite book |author=Huw Richards |title=A Game for Hooligans: The History of Rugby Union |publisher=Mainstream Publishing |location=Edinburg |year=2007 |isbn=978-1-84596-255-5 |pages=228}}</ref> Die Koreane kon veral voordeel trek uit hul groter en sterker [[liggaamsbou]] in vergelyking met die meeste ander Asiatiese spanne asook die dril by talle militêre klubs. Van die destydse noemenswaardige spelers sluit in [[Lee Ken-yok]], [[Kaptein (sport)|kaptein]] [[Kim Yeon-ki]] en die speelmaker [[Sung Hae-kyoung]].<ref name="Bath70" /> === Gemengde prestasies === In 1985 het die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]), wat destyds baie eksklusief was en slegs agt lede gehad het, op die invoering van die [[rugbywêreldbeker]]toernooi besluit. Vir die eerste [[Rugbywêreldbeker 1987]] het die IRVR nege spanne vir deelname genooi, maar Suid-Korea het geen uitnodiging ontvang nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://nzhistory.govt.nz/culture/1987-rugby-world-cup/the-world-cup-is-born |title=1987 Rugby World Cup: The long road to the cup |publisher=New Zealand History |date=2021 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Suid-Korea het probeer om van rugby weer ’n Olimpiese sport te maak, toe hulle die [[Olimpiese Somerspele 1988]] in [[Seoel]] aangebied het.<ref name="Wesclark">{{en}} {{cite web |url=http://wesclark.com/rrr/1924_olympics_2.html |title=Rugby at the 1924 Olympics |publisher=Wesclark |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> [[Roh Tae-woo]], die destydse Suid-Koreaanse president en voormalige rugbyspeler, was ’n voorstander van dié idee.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://wesclark.com/rrr/famous.html |title=Famous Ruggers by Wes Clark and others |publisher=Wesclark |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die voorstel is egter naelskraap verwerp.<ref name="Wesclark" /><ref>{{en}} {{cite web |url=http://uk.geocities.com/moseleyfan/historic/MoseleyOlympic.html |title=Rugby football in the Olympics |publisher=uk.geocities.com/moseleyfan |accessdate=5 November 2005 |archive-url=https://web.archive.org/web/20051105172156/http://uk.geocities.com/moseleyfan/historic/MoseleyOlympic.html |archive-date=5 November 2005 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugby.com.au/news/2002_october/rugby_sevens_ready_to_offer_world_cup_to_oly_14801%2C7891.html |title=Rugby sevens ready to offer World Cup to Olympics |publisher=[[Rugby Australia]] |date=3 Oktober 2002 |accessdate=25 Augustus 2006 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060825194215/http://www.rugby.com.au/news/2002_october/rugby_sevens_ready_to_offer_world_cup_to_oly_14801%2C7891.html |archive-date=25 Augustus 2006 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In dieselfde jaar het Suid-Korea by die IRVR aangesluit<ref name="Wêreldrugby" /> en aan die [[Rugbywêreldbeker 1991]]-kwalifisering deelgeneem, maar drie nederlae teen [[Samoaanse nasionale rugbyspan|Wes-Samoa]], Japan en [[Tongaanse nasionale rugbyspan|Tonga]] gely.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/175?Stagione=1991 |title=1991 Rugby World Cup – Asia/Oceania qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Van die 1990’s af het Japan tydens die Asiatiese Rugbykampioenskappe in ’n onoorwinlike teenstander ontpop en daarmee ook in die rugbywêreldbekerkwalifiserings. In 1992 het die gasheer in [[Seoel]] ook teenoor Hongkong teruggeval en kon slegs die uitspeelwedstryd om die derde plek haal, wat hulle teen Taiwan gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1992 |titel=1992 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1994, wat deel was van die [[Rugbywêreldbeker 1995]]-kwalifisering, het Suid-Korea die eindstryd gehaal, maar hulle is deur Japan geklop, wat vir die hooftoernooi in [[Suid-Afrika]] kon kwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1994 |titel=1994 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 1996, 1998 en 2000 het Suid-Korea telkens as naaswenner ná Japan afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1996 |titel=1996 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1998 |titel=1998 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2000 |titel=2000 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die 1998-toernooi is in ag geneem vir die [[Rugbywêreldbeker 1999]]-kwalifisering en die Suid-Koreaners het as naaswenner die uitspeelrondte gehaal, waar hulle teen [[Nederlandse nasionale rugbyspan|Nederland]] te staan gekom het. Hulle het met ’n algehele telling van 108–45 geseëvier en in die daaropvolgende rondte teen Tonga te staan gekom. Suid-Korea het egter met ’n algehele telling van 41–140 vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=1999 |title=1999 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarteenoor kon die Suid-Koreaners tydens beide die Asiatiese Spele in 1998 in [[Bangkok]] en in 2002 in [[Busan]] met die goue medalje voor die Japanners wegstap. === In die nuwe millennium === [[Lêer:ARC2016-Top3 JPN-KOR 20160430c.jpg|duimnael|Japan teen Korea tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap in 2016]] In 2002 het Suid-Korea tydens die [[Rugbywêreldbeker 2003]]-kwalifisering ná twee nederlae teen Japan en twee oorwinnings oor Taiwan die uitspeelrondte gehaal, maar hulle het dié keer teen Tonga met 0–194 vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=2003 |title=2003 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die daaropvolgende Asiatiese Rugbykampioenskap het hulle ná maklike oorwinnings oor Taiwan en Hongkong, asook ’n naelskraapse oorwinning oor Japan hul vyfde Asiatiese titel ingepalm.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2002 |titel=2002 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Hoewel Suid-Korea homself met hierdie suksesse oor die Japannese mededinger vir die eerste keer bo-aan die Asiatiese rugby kon vestig, was die spelbedryf in die land in vergelyking met die buurland steeds baie klein. Die KRU het slegs oor drie korporatiewe klubs teenoor die [[Japannese Rugbyvoetbalunie]] (JPRU) se 300 beskik en 1&nbsp;000 gelisensieerde spelers teenoor die 120&nbsp;000 in Japan. Nadat die [[Korea Electric Power Corporation]] aangekondig het, sy rugbyspan te ontbind, het die Koreaanse beheerliggaam aangekondig om die maatskappy- en universiteitstoernooie in een liga te verenig en die Koreaanse Rugbyliga (KRL; nou Koreaanse Superrugbyliga, KSRL) te stig. In sy stigtingsjaar het sewe spanne aan dié liga deelgeneem.<ref name="Asie Rugby">{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/de-son-lancement-en-2003-à-nos-jours-l-histoire-de-la-korea-rugby-league |title=De son lancement en 2003 à nos jours: L'histoire de la Korea Rugby League |publisher=Asie Rugby |date=15 November 2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2004 het die span ná ’n maklike oorwinning oor Taiwan die eindstryd gehaal, maar hulle is eweneens deur Japan geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2004 |titel=2004 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2006/07 was gelyktydig die vastelandse [[Rugbywêreldbeker 2007]]-kwalifisering en die Suid-Koreaners het ná ’n oorwinning oor Hongkong en ’n nederlaag teen Japan die uitspeelrondte gehaal, maar hulle is weereens deur Tonga met 3–85 geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=2007 |title=2007 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In dieselfde jaar het die Japannese [[Japan Rugby League One|Top League]] quotas ingestel vir Asiatiese spelers, waarna baie Koreaanse spelers na dié liga oorgeskakel het. Dit het ’n regstreekse invloed gehad op die Koreaanse s’n wat sy aantal spanne op ses moes verminder. Een jaar later het die Koreaanse Rugbyliga met die Nasionale Lenteliga tot die Koreaanse Lenteliga verenig, waaraan vyf spanne deelgeneem het.<ref name="Asie Rugby" /> === Verdere ontwikkeling === Van 2008 af is die Asiatiese Rugbykampioenskap jaarliks in die eerste afdeling onder die naam “Top 5” tussen vyf spanne beslis met een promosie en relegasie elk. Dit het die tydelike naam “Asiatiese Vyfnasies” gedra. Suid-Korea het die eerste toernooi met ’n nederlaag teen Japan afgeskop, waarna hulle die debutante [[Kasakse nasionale rugbyspan|Kasakstan]] en die Arabiese Golfspan, asook Hongkong kon klop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2008 |titel=2008 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Vyfnasies 2009 is Suid-Korea naas Japan ook deur Kasakstan geklop en moes met die derde plek tevrede wees.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2009 |titel=2009 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Vyfnasies 2010 was deel van die [[Rugbywêreldbeker 2011]]-kwalifisering, Suid-Korea is egter ná vier nederlae teen Hongkong, Japan, die Arabiese Golfspan en Kasakstan na afdeling een gerelegeer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2010 |titel=2010 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later het die span regstreekse promosie behaal ná maklike oorwinnings oor [[Filippynse nasionale rugbyspan|Filippyne]] in die halfeindstryd en Singapoer in die eindstryd.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/133?Stagione=2011 |title=2011 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarna het hulle in 2012 en 2013 telkens die tweede plek ná Japan behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2012 |title=2012 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2013 |title=2013 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later was dié toernooi deel van die [[Rugbywêreldbeker 2015]]-kwalifisering, maar Suid-Korea kon slegs Sri Lanka en Filippyne klop, terwyl hulle deur Japan en Hongkong verslaan is en sodoende die uitspeelwedstryde misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2014 |titel=2014 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 2015 het [[Samsung Heavy Industries]] aangekondig om sy rugbyspan weens finansiële redes te ontbind. By dié klub was die meeste Koreaanse nasionale spelers aktief. Dit het ’n direkte invloed op die nasionale span se prestasies gehad.<ref name="Asie Rugby" /> In dieselfde jaar is die Asiatiese kampioenskap in Asiatiese Rugbykampioenskap hernoem. Suid-Korea het tydens dié en die twee daaropvolgende toernooie in 2016 en 2017 slegs die derde plek ná Japan en Hongkong beklee.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2015 |title=2015 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2016 |title=2016 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2017 |title=2017 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In November 2016 kon die Suid-Koreaanse span ’n 38–36-oorwinning oor [[Chileense nasionale rugbyspan|Chili]] aanteken.<ref name="Asie Rugby" /> Die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2018 en 2019 het as [[Rugbywêreldbeker 2019]]-kwalifisering gedien. Aangesien die Japanners as gasheer reeds vir die toernooi gekwalifiseer was, het hulle nie daaraan deelgeneem nie. Suid-Korea kon dié toernooie egter slegs as naaswenner ná Hongkong afsluit en het sodoende die uitspeelwedstryd misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2018 |titel=2018 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2019 |titel=2019 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> As gevolg van die reisbeperkings tydens die wêreldwye [[Covid-19-pandemie]] het die Suid-Koreaanse span in 2020 en 2021 nie in ’n enkele wedstryd gespeel nie. In 2021 het Choi Yoon die nuwe president van die Koreaanse beheerliggaam geword en die rugbyliga het sy huidige naam gekry: Koreaanse Superrugbyliga.<ref name="Asie Rugby" /> Aangesien die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2022 en 2023 deel was van die [[Rugbywêreldbeker 2023]]-kwalifisering het Japan nie daaraan deelgeneem nie, maar Suid-Korea het weer telkens as naaswenner ná Hongkong geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2022 |titel=2022 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2023 |titel=2023 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 2023 het spelers vir die eerste keer professionele kontrakte onderteken en, nadat die Japannese liga sy quotas vir Asiatiese spelers geskrap het, het baie Koreaanse nasionale spelers na die plaaslike liga teruggekeer. Daarbenewens het die Koreaanse beheerliggaam by die regering aangeklop vir ondersteuning met die stigting van nog korporatiewe klubs, ten einde van ’n soliede basis vir die liga en om die nasionale span se spelerpoel uit te brei.<ref name="Asie Rugby" /> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2024 het Suid-Korea ná ’n maklike oorwinning oor Maleisië, ’n verrassende naelskraapse nederlaag teen die Verenigde Arabiese Emirate en ’n swak nederlaag teen Hongkong slegs die derde plek behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2024 |titel=2024 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2024 |accessdate=22 Junie 2024}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025 het die Koreane weer in die derde plek afgesluit, nadat hulle ’n oorwinning oor Sri Lanka aangeteken het, maar deur die Verenigde Arabiese Emirate geklop en deur Hongkong verneder is. Aangesien dié toernooi die Asiatiese kwalifisering vir die [[Rugbywêreldbeker 2027]]-kwalifisering was, het hulle die uitspeelwedstryde misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.rugbypass.com/news/hong-kong-china-power-past-south-korea-into-first-rugby-world-cup/ |title=Hong Kong China power past South Korea into first Rugby World Cup |publisher=RugbyPass |author=Francisco Isaac |date=5 Julie 2025 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2026 het Suid-Korea as naaswenner ná Hongkong beëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.asiarugby.com/2026/06/12/final-match-cancelled/ |title=Asia Rugby Emirates Men’s Championship 2026 Final Match Cancelled Due to Travel Visa Issues |publisher=[[Asië Rugby]] |date=12 Junie 2026 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> == Kleure en embleem == [[Lêer:Koreanroseofsharon.JPG|duimnael|Die [[Hibiscus syriacus|alteaboompie]], embleem van die Koreaanse nasionale rugbyspan]] Suid-Korea speel tradisioneel in ’n donkerblou trui met rooi kleuraksente, wit broeke en donkerblou sokkies, die kleure van die [[Vlag van Suid-Korea|nasionale vlag]]. Hul alternatiewe trui is wit met donkerblou kleuraksente, donkerblou broeke en donkerblou sokkies. Die huidige truiverskaffer is die Suid-Koreaanse sportuitruster Pro-Specs<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/prospecs-devient-le-nouvel-équipementier-officiel-de-la-corée-du-sud |title=Prospecs devient le nouvel équipementier officiel de la Corée du sud |publisher=Asie Rugby |date=28 September 2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> en die truiborg is die Suid-Koreaanse finansiële maatskappy [[OK Financial Group]].<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/la-kru-signe-un-contrat-de-sponsoring-avec-8-nouvelles-entreprises-nationales |title=La KRU signe un contrat de sponsoring avec 8 nouvelles entreprises nationales |publisher=Asie Rugby |date=23 Junie 2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die beheerliggaam se kenteken verskyn op die regterbors, die truiverskaffer se kenteken links en die borgkenteken in die middel. Die Koreaanse Rugbyunie se kenteken toon ’n gestileerde [[Hibiscus syriacus|alteaboompie]] (''Hibiscus syriacus'', ook “Roos van Saron” genoem) in pienk op ’n gestiliseerde rugbybal met die belettering ''Korea Rugby'' in Engels. Van die nasionale blom se Koreaanse naam is die nasionale span se bynaam ''Mugunghwas'' ([[Hangul]]: 무궁화, [[Hanja]]: 無窮花) afgelei, vertaalbaar as “die ewige blom”.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.mois.go.kr/eng/sub/a03/nationalSymbol_3/screen.do |title=The National Flower – Mugunghwa |publisher=Suid-Koreaanse Departement van Binnelandse Sake en Veiligheid |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> == Tuisstadion == Suid-Korea se tuisstadion is die Incheon Namdong Asiad Rugbyveld in [[Incheon]] naby die hoofstad [[Seoel]] met ’n kapasiteit van 4&nbsp;968. Dit is in besit van die stad Incheon, wat dit aan die rugbyunie beskikbaar stel vir gebruik. Hier word amper al die nasionale span se tuiswedstryde, wedstryde van die professionele span Hyundai Glovis,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.glovis.net/Eng/rugby/training/contentsid/256/index.do |title=Training ground |publisher=Hyundai Glovis |accessdate=4 Desember 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241204185436/https://www.glovis.net/Eng/rugby/training/contentsid/256/index.do |archive-date=4 Desember 2024 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> die meeste wedstryde tydens die nasionale rugbykampioenskap en ander rugbybyeenkomste aangebied. Die tweede hoofgebruiker is die vrouesokkerklub Incheon Hyundai Steel Red Angels. == Toetswedstryde == Suid-Korea het 93 van sy 167 toetswedstryde gewen, ’n wenrekord van 55,69%. Suid-Korea se statistieke in toetswedstryde teen alle lande, in alfabetiese volgorde, is soos volg (korrek teen Junie 2026)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=team;team=49;template=results;type=team;view=opposition |title=International Rugby Union Statistics – Korea |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> {| class="sortable wikitable" ! Teenstander ! Gespeel ! Gewen ! Verloor ! Gelykop ! % Gewen |- bgcolor="#d0ffd0" align="center" |- | [[Lêer:GCC Flag.svg|20px]] Arabië || 3 || 2 || 1 || 0 || 66,67 |- | {{AUSru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{CHIru}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 50,00 |- | {{PHLru}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{HKGru}} || 41 || 14 || 27 || 0 || 34,15 |- | {{JPNru}} || 36 || 9 || 26 || 1 || 25,00 |- | {{KASru}} || 5 || 3 || 2 || 0 || 60,00 |- | {{MYSru}} || 14 || 14 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{NEDru}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 50,00 |- | {{TPEru}} || 15 || 14 || 1 || 0 || 93,33 |- | {{SAMru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{SGPru}} || 8 || 7 || 1 || 0 || 87,50 |- | {{LKAru}} || 12 || 11 || 1 || 0 || 91,67 |- | {{THAru}} || 11 || 9 || 1 || 1 || 81,81 |- | {{TGAru}} || 6 || 0 || 6 || 0 || 0,00 |- | {{AREru}} || 5 || 3 || 0 || 2 || 60,00 |- | {{CHNru}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{ZIMru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | align="left" |'''Algeheel''' || '''167''' || '''93''' || '''72''' || '''2''' || '''55,69''' |} == Rekords == === Wêreldbekerrekord === Suid-Korea kon tot dusver nog nie vir ’n [[rugbywêreldbeker]]toernooi kwalifiseer nie. {| class="wikitable" ! Jaar !! Uitslag |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1987|1987]] || Nie genooi nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1991|1991]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1995|1995]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1999|1999]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2003|2003]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2011|2011]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2015|2015]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2027|2027]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}} |} === Asiatiese Spele === Tydens die Asiatiese Spele is in 1998 en 2002 rugbytoernooie aangebied (sedertdien word [[sewesrugby]] gebruik). * 1998: Goue medalje * 2002: Goue medalje === Asiatiese Rugbykampioenskappe === Die Koreaanse nasionale rugbyspan neem sedert 1969 aan die jaarlikse Asiatiese Rugbykampioenskap deel. Hulle het sedertdien vyf titels gewen. * Toernooititels (5): 1982, 1986, 1988, 1990, 2002 === Ander toetswedstryde === Vanweë sy laat vestiging het Suid-Korea gedurende die amateurtydperk min toere volgens die ou tradisie onderneem, aangesien dit teen die jaar 2000 tot ’n einde gekom het. Deesdae is toetswedstryde teen die spanne van die Suidelike Halfrond tweekeer per jaar moontlik. Gedurende Juniemaand se [[midjaarrugbytoetsreeks]] en gedurende Novembermaand se [[eindjaarrugbytoetsreeks]]. In teenstelling met die meeste ander rugbylande speel Suid-Korea nie vir enige trofee teen sy teenstanders nie. == Spelers == === Huidige span === Die volgende spelers het die Koreaanse span gevorm tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025:<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/le-groupe-sud-coréen-pour-l-asia-rugby-championship-2025 |title=Le groupe sud-coréen pour l'Asia Rugby Championship 2025 |publisher=Asie Rugby |date=6 Junie 2025 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> {| | valign="top"| {| class="wikitable" |+ Agterspelers |- ! Speler !! Posisie !! Klub !! Toetswedstryde |- | [[Lee Geon]] || [[Skrumskakel]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}5 |- | [[Chae Min-seong]] || Skrumskakel || [[POSCO]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Kim Ki-min]] || [[Losskakel]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Kim Nam-uk]] || [[Senter]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 27 |- | [[Lee Jin-kyu]] || Senter || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Kim Won-ju]] || Senter || [[Universiteit van Korea]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Jeong Yeon-sik]] || [[Vleuel]] || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| 18 |- | [[Jang Jeong-min]] || Vleuel || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 13 |- | [[Chang Yong-heung]] || Vleuel || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 12 |- | [[Jang Hyun-goo]] || Vleuel || [[Korea Armed Forces Athletic Corps|Sangmu]] || style="text-align:center"| {{0}}1 |} | | valign="top"| {| class="wikitable" |+ Voorspelers |- ! Speler !! Posisie !! Klub !! Toetswedstryde |- | [[Kim Jeep]] || [[Haker]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 18 |- | [[Hwang In-bum]] || Haker || [[POSCO]] || style="text-align:center"| {{0}}1 |- | [[Na Kwan-young]] [[Lêer:Captain sports.svg|15px|Kaptein]] || [[Stut]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| 23 |- | [[Choi Ho-young]] || Stut || [[Korea Armed Forces Athletic Corps|Sangmu]] || style="text-align:center"| {{0}}8 |- | [[Kang Soon-hyuck]] || Stut || [[POSCO]] || style="text-align:center"| {{0}}9 |- | [[Lee Hyun-soo]] || Stut || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Jang Seok-hwan]] || [[Slot (rugby)|Slot]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}9 |- | [[Yang Dae-young]] || Slot || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Noh Ok-gi]] || [[Losvoorspeler]] || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Choi Seong-deok]] || Losvoorspeler || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}6 |- | [[Hwang Jeong-wook]] || Losvoorspeler || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}4 |- | [[Lee Hyeon-je]] || Losvoorspeler || [[Hyundai Glovis Rugby|Hyundai Glovis]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Park Jun-yung]] || Losvoorspeler || [[Korea Electric Power Corporation|KEPCO]] || style="text-align:center"| {{0}}2 |} |} === Bekende spelers === Tot dusver is nog geen Suid-Koreaanse speler in Wêreldrugby se Heldesaal opgeneem nie. === Spelerstatistieke === Vervolgens die belangrikste statistieke van Korea se spelers. Die spelers wat met <nowiki>*</nowiki> gekenmerk is, is nog aktief en kan hul statistieke verbeter. <small>(Korrek teen Junie 2026)</small> {| | {| class="wikitable" |+ Meeste toetswedstryde<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;team=49;template=results;type=player |title=Total matches played (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Toetswedstryde |- | {{0}}1 || [[Kim Sung-soo]] || 2005–2017 || 19 |- | {{0}}2 || [[Oh Youn-hyung]] || 2003–2018 || 17 |- | {{0}}3 || [[Yang Young-hun]] || 2003–2014 || 14 |- | {{0}}4 || [[Yoo Min-suk]] || 1996–2004 || 14 |- | {{0}}5 || [[Woo Youn-kwon]] || 2005–2016 || 13 |- | {{0}}6 || [[Kang Dong-ho]] || 1994–2002 || 13 |- | {{0}}7 || [[Park Jin-bae]] || 1996–2002 || 12 |- | {{0}}8 || [[Lee Kwang-moon]] || 2003–2014 || 12 |- | {{0}}9 || [[Kim Dong-sun]] || 1996–2004 || 12 |- | 10 || [[Kwan Chul-woong]] || 1996–2006 || 10 |} <!-- | {| class="wikitable" |+ Meeste toetswedstryde as kaptein<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?captain=1;class=1;filter=advanced;orderby=matches;team=49;template=results;type=player |title=Total matches played as captain (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Toetswedstryde |- | {{0}}1 || || || |- | {{0}}2 || || || |- | {{0}}3 || || || |- | {{0}}4 || || || |- | {{0}}5 || || || |- | {{0}}6 || || || |- | {{0}}7 || || || |- | {{0}}8 || || || |- | {{0}}9 || || || |- | 10 || || || |} --> |} {| | {| class="wikitable" |+ Meeste punte aangeteken<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;filter=advanced;orderby=points;team=49;template=results;type=player |title=Total points scored (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Punte |- | {{0}}1 || [[Oh Youn-hyung]] || 2003–2018 || 98 |- | {{0}}2 || [[Kim Jae-sung]] || 1998–2002 || 77 |- | {{0}}3 || [[Lee Jin-wook]] || 1998–2002 || 65 |- | {{0}}4 || [[Kim Hyung-ki]] || 1998–2005 || 45 |- | {{0}}5 || [[Shin Chang-kyu]] || 1986–1990 || 29 |- | {{0}}6 || [[Jang Seong-min]] || 2012–2019 || 25 |- | {{0}}7 || [[Yong Hwan-myung]] || 1994–2002 || 25 |- | {{0}}8 || [[Bin Je-gal]] || 2012–2016 || 20 |- | {{0}}9 || [[Hong Jun-ki]] || 2008–2008 || 20 |- | 10 || [[Kim Sung-soo]] || 2005–2017 || 20 |} | {| class="wikitable" |+ Meeste drieë gedruk<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;filter=advanced;orderby=tries;team=49;template=results;type=player |title=Total tries scored (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- style="background:#ABCDEF" ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Drieë |- | {{0}}1 || [[Lee Jin-wook]] || 1998–2002 || 13 |- | {{0}}2 || [[Kim Hyung-ki]] || 1998–2005 || {{0}}9 |- | {{0}}3 || [[Jang Seong-min]] || 2012–2019 || {{0}}5 |- | {{0}}4 || [[Park Jin-bae]] || 1996–2002 || {{0}}4 |- | {{0}}5 || [[Kim Yeon-ki]] || 1988–1994 || {{0}}3 |- | {{0}}6 || [[Park Chang-min]] || 2000–2007 || {{0}}3 |- | {{0}}7 || [[Kim Young-choon]] || 1988–1996 || {{0}}2 |- | {{0}}8 || [[Kim Keun-hyun]] || 2003–2013 || {{0}}2 |- | {{0}}9 || [[Woo Tae-il]] || 1998–2002 || {{0}}2 |- | 10 || colspan=3 | Baie spelers met een drie elk |} |} == Afrigters == Die volgende persone het al as hoofafrigters van die Suid-Koreaanse nasionale rugbyspan gedien: {| class="wikitable sortable" ! Naam !! Tydperk |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Seo Chun-oh || 2004 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Cho Sung-chul || 2005 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Kim Do-hyun || 2006 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Song No-il || April 2006 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Moon Young-chan || 2006–2007 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Chung Hyung-suk & Seo Chun-oh || November 2006–2007 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Choi Chang-ryul || 2018–2022 |- | {{vlagikoon|Suid-Korea}} Lee Myung-geun || sedert 2022 |} == Sien ook == {{Portaal|Rugby|Ru ball.svg}} * [[Suid-Koreaanse nasionale sokkerspan]] == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Bronnelys == * {{en}} {{cite book |author=Huw Richards |title=A Game for Hooligans: The History of Rugby Union |publisher=Mainstream Publishing |location=Edinburg |year=2007 |isbn=978-1-84596-255-5}} * {{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks |year=1997 |isbn=1-86200-013-1}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|South Korea national rugby union team|Koreaanse nasionale rugbyspan}} * {{en}} {{ko}} [http://www.rugby.or.kr/ Amptelike webwerf van die Koreaanse Rugbyunie] * {{en}} [https://www.world.rugby/organisation/membership/asia/korea Korea by Wêreldrugby] {{Nasionale rugbyspanne}} {{Normdata}} {{Voorbladster}} [[Kategorie:Rugby in Suid-Korea]] [[Kategorie:Nasionale rugbyspanne van Asië]] f2ns8sy969o9s4swojwqr47ey3avvxd 0 285459 2911648 2901109 2026-06-15T19:00:05Z SpesBona 2720 Statistieke hersien 2911648 wikitext text/x-wiki : ''Hierdie artikel handel oor die Hongkongse nasionale mansrugbyspan. Vir die artikel oor die nasionale vrouerugbyspan, sien [[Hongkongse nasionale vrouerugbyspan]].'' {{Inligtingskas Rugbyspan | land = Hongkong | beeld = Kenteken van die Hongkongse nasionale rugbyspan.png | unie = [[Hongkongse Rugbyunie]] (HKRU) | bynaam = die Drake | embleem = [[Chinese draak]] | kaptein = [[Joshua Hrstich]] | afrigter = {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} [[Logan Asplin]]<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hkrugby.com/news/details/hong-kong-china-mens-xvs-announce-logan-asplin-as-new-head-coach |title=Hong Kong China Men’s XVs announce Logan Asplin as new head coach |publisher=[[Hongkongse Rugbyunie]] |date=18 Augustus 2025 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> <small>(sedert 2025)</small> | stadion = | kapasiteit = | patroon_la1 = _Hongkongleft17 | patroon_b1 = _Hongkongkit17 | patroon_ra1 = _Hongkongright17 | patroon_sh1 = | patroon_so1 = _Hongkongsocks16 | linkerarm1 = 000080 | liggaam1 = 000080 | regterarm1 = 000080 | broek1 = ffffff | kouse1 = 000080 | patroon_la2 = _Hongkongleftb17 | patroon_b2 = _Hongkongkitb17 | patroon_ra2 = _Hongkongrightb17 | patroon_sh2 = | patroon_so2 = _Hongkongsocks16 | linkerarm2 = 000080 | liggaam2 = 000080 | regterarm2 = 000080 | broek2 = ffffff | kouse2 = 000080 | statistiek = Statistiek | toetse = [[Nick Hewson]] (58)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=matches;team=26;template=results;type=player |title=Most matches |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | toptoetspuntebehaler = [[Matthew Rosslee]] (217)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=points;team=26;template=results;type=player |title=Most points |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | meestedrieë = [[Salom Yiu-kam Shing]] (20)<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=tries;team=26;template=results;type=player |title=Most tries |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> | jongstespeler = | eerste = {{JPNru}} 24–22 '''Hongkong''' {{vlagikoon|Hongkong|1959}}<br />([[Tokio]], [[Japan]]; 9 Maart 1969) | grootwen = {{vlagikoon|Hongkong|1959}} '''Hongkong''' 164–13 {{SGPru-r}}<br />([[Kuala Lumpur]], [[Maleisië]]; 27 Oktober 1994) | grootverloor = {{JPNru}} 94–5 {{HKGru-r}}<br />(Tokio, Japan; 22 Mei 2010) | Wêreldbekerverskynings = | jaar = | beste = | url = www.hkrugby.com | unieurl = }} {{Chinese name |titel = Hongkongse nasionale rugbyspan |beeld = |onderskrif = |beeldbreedte = |TChinees = 香港欖球代表隊 |VChinees = 香港榄球代表队 |Pinyin = ''Xiānggǎng Lǎnqiú Dàibiǎoduì'' |WadeGiles = |Kantonees = |Jyutping = ''Hoeng1gong2 Laam5kau4 Doi6biu2deoi6'' |TaiwanHakka = |Minnanyu = |ander = |betekenis = }} Die '''Hongkongse nasionale rugbyspan''' ([[Engels]]: ''Hong Kong national rugby union team''; [[Chinees]]: [[Tradisionele Chinese karakters|Tradisionele karakters]]: 香港欖球代表隊, [[Vereenvoudigde Chinese karakters|Vereenvoudigde karakters]]: 香港榄球代表队, [[Pinyin]]: ''Xiānggǎng Lǎnqiú Dàibiǎoduì'', [[Jyutping]]: ''Hoeng1gong2 Laam5kau4 Doi6biu2deoi6'') is die nasionale [[rugby]]span wat die spesiale administratiewe streek van die [[Volksrepubliek China]] [[Hongkong]] in internasionale wedstryde (toetswedstryde) verteenwoordig. Rugby word in Hongkong geadministreer deur die [[Hongkongse Rugbyunie]] (Engels: ''Hong Kong Rugby Union'', HKRU; Chinees: 中國香港欖球總會) wat in 1952 gestig is. Hulle dra die bynaam “die drake”, na die [[Chinese draak]]. Hongkong word deur [[Wêreldrugby]] as ’n vlak drie-span erken. Die Hongkongse rugbyspan is tans (Junie 2026) 23ste op Wêreldrugby se wêreldranglys gelys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/rankings |title=Women’s and Men’s Rankings |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Saam met [[Koreaanse nasionale rugbyspan|Korea]] is Hongkong tradisioneel een van die sterker [[Asië|Asiatiese]] nasionale rugbyspanne ná [[Japannese nasionale rugbyspan|Japan]]. Hongkong beskik oor een van die oudste rugbytradisies in Asië, en hul rugbygeskiedenis streek terug na die 19de eeu, toe [[Verenigde Koninkryk|Britse]] koloniste hulle in Hongkong gevestig en die sport saamgebring het. Oor ’n lang tydperk was rugby in Hongkong tradisioneel met die Engelstalige burgers van Britse herkoms geassosieer, maar sedert die 1990’s is die sport ook deur die [[Kantonees]]talige gemeenskap oorgeneem. In 1969 het Hongkong sy eerste toetswedstryd tydens die eerste Asiatiese Kampioenskap teen Japan gespeel. Hulle het tydens die Asiatiese Beker sewe titels ingepalm, agt keer as naaswenner en 15 keer in die derde plek geëindig. In 2025 het Hongkong vir die eerste keer vir ’n [[rugbywêreldbeker]]toernooi gekwalifiseer en daarmee die tweede Asiatiese land geword wat daarin geslaag het. Hongkong speel tradisioneel in donkerblou truie met wit broeke en donkerblou sokkies. == Beheerliggaam == {{Hoofartikel|Hongkongse Rugbyunie}} Die beheerliggaam vir rugby in Hongkong is die Hongkongse Rugbyunie (Engels: ''Hong Kong Rugby Union'', HKRU; Chinees: 中國香港欖球總會). Die HKRU is in 1952 gestig en het in 1988 by die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]) aangesluit.<ref name="Wêreldrugby">{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/organisation/membership/asia/hong-kong |title=Hong Kong |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarbenewens was die HKRU in 1968 ’n stigterslid van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: ''Asian Rugby Football Union'', ARFU; nou [[Asië Rugby]]).<ref name="Asië Rugby">{{en}} {{cite web |url=https://www.asiarugby.com/unions/hong-kong/ |title=Hong Kong Rugby Union |publisher=[[Asië Rugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die hoogste rugbyliga in Hongkong is die Hongkong Premiership, waaraan agt spanne deelneem. Die meeste spelers van die Hongkongse nasionale span is uit dié liga afkomstig. Van die ander spelers is veral in Engeland aktief. Naas die amptelike nasionale span roep die HKRU ook ander keurspanne byeen. Net soos ander rugbylande beskik Hongkong oor ’n o/20-nasionale span wat aan die [[Wêreldrugby o/20-trofee]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/tournaments/u20/trophy |title=World Rugby U20 Trophy |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die ''Hongkong Sevens'' is die Hongkongse [[sewesrugby]]span en hulle neem aan internasionale toernooie soos Wêreldrugby se Sewesreeks, Sewesrugbywêreldbeker en [[Olimpiese Somerspele]] deel. Kinders en jongmense word reeds op skool aan rugby bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Ten einde hiervan word jeugligas met twee ouderdomsvlakke en oefenprogramme in meer as 200 skole beslis.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hkrugby.com/play-rugby/mini-rugby |title=Mini, Youth and School Rugby |publisher=[[Hongkongse Rugbyunie]] |date=2024 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> == Geskiedenis == === Invoering en vestiging van rugby === Enkele dekades ná die Britse oorname van Hongkong het ook die rugbyspel in dié kroonkolonie gevestig. Volgens ou koerantberigte het dit in die laat 1870’s gebeur, waarmee Hongkong die oudste rugbyspelende land in Asië sou wees. Die spelers van hierdie tydperk was almal Britse seemanne, maar ook polisiemanne en handelaars. Die eerste sekretaris van rugby in Hongkong was Jock McGregor.<ref name="Asië Rugby" /> Die oudste klub is die op 12 Februarie 1886 gestigte Hongkong FC, waarvan die rugby-afdeling vier dae later die eerste wedstryd teen ’n Britse garnisoen gereël het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://hkfcrugby.com/rugby-section/years-of-history/ |title=135 years of history |publisher=Hongkong FC |date=2024 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> ’n Formele ligabedryf is van die 1910/11-seisoen af van stapel gestuur met aanvanklik vyf spanne. Van 1924 tot 1949 het ’n nieamptelike Hongkonse keurspan gereeld teen ’n span uit [[Shanghai]] gespeel. Albei spanne het uitsluitlik uit Britse emigrante bestaan wat hulle hulle in die hawestede gevestig het. In 1934 het ’n ander Hongkongse span teen ’n [[Australië|Australiese]] universiteitspan te staan gekom en met 11–5 gewen. Die wedstryde teen Shanghai is ná die stigting van die [[Volksrepubliek China]], wat ’n uitbreiding van rugby na die Chinese vasteland vir eers gekniehalter het, gestaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.treatyportsport.com/hong-kong.html |title=The History of Sport Played in China's Treaty Ports |publisher=treatyportsport.com |accessdate=5 November 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141105025240/http://www.treatyportsport.com/hong-kong.html |archive-date=5 November 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die [[Hongkongse Rugbyunie]] (HKRU) is in 1952 gestig.<ref name="Asië Rugby" /> Die voortgesette Britse heerskap in Hongkong, maar ook die toestroom van Britse immigrante en vastelandse kapital, saam met die vestiging van Hongkong as ’n belangrike hawestad het die rugbysport laat bloei, alhoewel dit eers op die Britse gemeenskap beperk was. Die HKRU het die eerste amptelike wedstryde begin reël. In 1958 het Hongkong ’n [[Nieu-Seeland]]se universiteitspan gehuisves, maar dié wedstryd met 0–47 verloor. In dieselfde jaar het Larry Abel, een van Hongkong se vroeë rugbypioniere, kleiner rugbytoernooie van stapel gestuur, wat sedertdien jaarliks beslis is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hkrugby.com/about/roll-of-honour |title=Hong Kong Rugby Roll of Honour |publisher=[[Hongkongse Rugbyunie]] |accessdate=3 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240903031311/https://www.hkrugby.com/about/roll-of-honour |archive-date=3 September 2024 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In 1968 was Hongkong een van die Asiatiese Rugbyvoetbalunie (Engels: ''Asian Rugby Football Union'', ARFU; nou [[Asië Rugby]]) se stigterslede; die ander was [[Japan]], [[Maleisië]], [[Singapoer]], [[Sri Lanka]], [[Suid-Korea]] en [[Thailand]].<ref name="Asië Rugby" /> In Maart 1969 het die Hongkongers aan die eerste Asiatiese Rugbykampioenskap in Japan deelgeneem; hulle het teen die gasheer ’n naelskraapse nederlaag gely, terwyl hulle [[Taiwannese nasionale rugbyspan|Taiwan]], [[Koreaanse nasionale rugbyspan|Suid-Korea]] en [[Thaise nasionale rugbyspan|Thailand]] geklop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1969 |titel=1969 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later kon die span die uitspeelwedstryd teen [[Singapoerse nasionale rugbyspan|Singapoer]] wen.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1970 |titel=1970 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> === Eerste Asiatiese Rugbykampioenskappe === Gedurende die 1970’s het Hongkong wedstryde teen die meeste Asiatiese buurlande met ’n rugbytradisie begin speel, insluitende Japan, Suid-Korea, Taiwan, Thailand, Maleisië, Sri Lanka en Singapoer. Hongkong kon gemengde resultate teen sy bure aanteken en het tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1972 tweede eindig, nadat hulle teen Japan tuis met 0–16 verloor het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1972 |titel=1972 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 1974 en 1978 kon die span nie die uitklopfase haal nie, terwyl hulle nie aan die 1976-toernooi deelgeneem het nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1974 |titel=1974 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1976 |titel=1976 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1978 |titel=1978 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 1976 is die Hongkong Sewes vir die eerste keer beslis, wat deurslaggewend in die vestiging van die variant [[sewesrugby]] was en gevolglik ook ’n positiewe uitwerking gehad het op die nou verwante unie-variant. Die konsep is deur die handelsvennote Ian Gow en Tokkie Smith, wat ’n haalbare rugbytoernooi in Asië wou vestig, bedink. Die eerste borge van die toernooi was [[Cathay Pacific]] en [[Rothmans International]], later vervang met die [[HSBC]]. Die eerste spanne wat aan hierdie toernooi deelgeneem het, was Asiaties, maar ook twee verteenwoordigende spanne van beide Australië en Nieu-Seeland. Die toernooi het vinnig gegroei met deelnemende spanne van die hele wêreld, voordat dit ’n amptelike toernooi van die jaarlikse sewesrugbykalender geword het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugby7.com/7HkHistory.asp |title=History of the Hong Kong Sevens |publisher=Rugby7.com |author=Emil Signes |accessdate=29 Desember 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191229200011/http://www.rugby7.com/7HkHistory.asp |archive-date=29 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> === Gemengde prestasies === Gedurende die 1980’s het Hongkong volgens sy mededingingvermoeë agter Japan en Suid-Korea teruggeval. Hoewel Hongkong ander Asiatiese spanne gereeld kon klop, het hulle in 1980, 1982, 1988 en 1990 slegs in die derde plek geëindig, terwyl Japan en Suid-Korea teen mekaar om die kroon meegeding het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1980 |titel=1980 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1982 |titel=1982 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1988 |titel=1988 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1990 |titel=1990 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 1985 het die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]), wat destyds baie eksklusief was en slegs agt lede gehad het, op die invoering van die [[rugbywêreldbeker]]toernooi besluit. Vir die eerste [[Rugbywêreldbeker 1987]] het die IRVR nege spanne vir deelname genooi, maar Hongkong het geen uitnodiging ontvang nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://nzhistory.govt.nz/culture/1987-rugby-world-cup/the-world-cup-is-born |title=1987 Rugby World Cup: The long road to the cup |publisher=New Zealand History |date=2021 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Hongkong het in 1988 amptelik by die IRVR aangesluit,<ref name="Wêreldrugby" /> maar hulle het nie aan die [[Rugbywêreldbeker 1991]]-kwalifisering deelgeneem nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/175?Stagione=1991 |title=1991 Rugby World Cup – Asia/Oceania qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die 1990’s het ’n meer suksesvolle dekade vir Hongkong geword. Van die noemenswaardige spelers was Ashley Billington, David Lewis, Leung Yeung Kit en Chan Fuk Ping. Hongkong het in 1992 sy eerste toets teen ’n nie-Asiatiese span gespeel, toe hulle met 16–23 teen die [[Verenigde State se nasionale rugbyspan|Verenigde State]] in [[San Francisco]] se Boxer-stadion verloor het. In dieselfde jaar het Hongkong uiteindelik die eindstryd van die Asiatiese Rugbykampioenskap gehaal, nadat hulle Suid-Korea met 20–13 kon klop, maar hulle het met 9–37 teen Japan vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1992 |titel=1992 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1994, wat deel was van die [[Rugbywêreldbeker 1995]]-kwalifisering, het Hongkong sy openingswedstryd teen Suid-Korea met 17–28 verloor, maar kon sy ander teenstanders klop en het die derde plek behaal; hulle kon egter nie vir die toernooi in [[Suid-Afrika]] kwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1994 |titel=1994 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Ashley Billington het ’n indrukwekkende prestasie behaal, toe hy op 10 November 1994 tien [[Drie (sport)|drieë]] teen Singapoer kon druk; dit is die meeste drieë wat ’n enkele speler tydens ’n rugbywêreldbekerkwalifisering kon druk.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://en.espn.co.uk/scrum/rugby/player/11877.html |title=Ashley Billington |publisher=ESPNscrum |accessdate=4 November 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161104085823/http://en.espn.co.uk/scrum/rugby/player/11877.html |archive-date=4 November 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1996 se uitspeelwedstryd om die derde plek het Hongkong Taiwan afgeransel en met 114—12 geseëvier.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1996 |titel=1996 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 1997 is die kroonkolonie Hongkong deur die Britte aan die [[Volksrepubliek China]] oorhandig, wat die nasionale span se internasionale deelname egter nie beïnvloed het nie. Gedurende die 1990’s het Hongkong toetse teen nie-Asiatiese spanne begin speel. Die Drake het onder andere teen [[Namibiese nasionale rugbyspan|Namibië]], Papoea-Nieu-Guinee, die Verenigde State en [[Kanadese nasionale rugbyspan|Kanada]] gespeel. Hongkong kon verskeie noemenswaardige oorwinnings aanteken, insluitende drie oorwinnings oor die Arende, waaronder een in San Francisco, en ’n oorwinning oor Kanada in 1998. Ondanks ’n goeie vordering in die 1990’s kon Hongkong tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 1998, wat in ag geneem is vir die [[Rugbywêreldbeker 1999]]-kwalifisering, slegs Suid-Korea verslaan, maar hulle het teen Japan verloor en ook ’n verrassende nederlaag teen Taiwan gely, waardeur hulle vierde geëindig het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=1998 |titel=1998 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> === In die nuwe Millennium === [[Lêer:Asian 5 Nations 2014, JPN-HKG, 2014-05-25 (01).jpg|duimnael|Hongkong teen Japan tydens die Asiatiese Vyfnasies-toernooi in 2014]] [[Lêer:Asia Rugby Championship 2015, JPNvHKG 03.jpg|duimnael|Hongkong teen Japan tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap in 2015]] [[Lêer:ARC2017JPNxHKG1.jpg|duimnael|Hongkong teen Japan tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap in 2017]] Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2000 het nog erger as die vorige toernooi verloop met nederlae teen Japan, Suid-Korea en Taiwan.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2000 |titel=2000 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In dieselfde jaar het Hongkong geskiedenis gemaak toe hulle teen die Volksrepubliek China te staan gekom het; dit was die eerste toets wat Hongkong teen ’n span van die Chinese vasteland gespeel het. Dié wedstryd is in Shanghai ter herinnering aan die ou rugbywedstryde tussen die keurspanne uit Hongkong en Shanghai gespeel. Die Volksrepubliek China kon met 17–15 ’n verrassende oorwinning oor Hongkong aanteken. Een Jaar later is Hongkong weereens verras deur die Volksrepubliek China wat in [[Guangzhou]] ’n 25-elk-gelykop kon behaal. Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2002 het Hongkong in die derde groepplek afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2002 |titel=2002 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die [[Rugbywêreldbeker 2003]]-kwalifisering is Hongkong ook deur Taiwan verrassend met 20–15 geklop, hoewel Hongkong die Volksrepubliek China vir die eerste keer tydens dieselfde kwalifisering kon klop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/173?Stagione=2003 |titel=2003 Rugby World Cup – Asian qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2004 het Hongkong die derde plek behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/156?Stagione=2004 |titel=2004 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Asiatiese Rugbykampioenskap 2006/07 was gelyktydig die vastelandse [[Rugbywêreldbeker 2007]]-kwalifisering, maar Hongkong is in al sy wedstryde geklop en het sodoende die uitspeelwedstryd misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2006 |titel=2006 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Van 2008 af is die Asiatiese Rugbykampioenskap jaarliks in die eerste afdeling onder die naam “Top 5” tussen vyf spanne beslis met een promosie en relegasie elk. Dit het die tydelike naam “Asiatiese Vyfnasies” gedra. Hongkong kon tydens die eerste toernooi die debutante [[Kasakse nasionale rugbyspan|Kasakstan]] en die Arabiese Golfspan klop, maar hulle het teen Japan en Suid-Korea vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2008 |titel=2008 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Vyfnasies 2009 is Hongkong naas Japan en Suid-Korea ook deur Kasakstan geklop en moes met die vierde plek tevrede wees.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2009 |titel=2009 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Vyfnasies 2010 was deel van die [[Rugbywêreldbeker 2011]]-kwalifisering. Hongkong kon beide Suid-Korea en Kasakstan klop, maar hulle is deur die Arabiese Golfspan verslaan; danksy meer bonuspunte het Kasakstan pleks van Hongkong die uitspeelwedstryd gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2010 |titel=2010 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Die Asiatiese Vyfnasies 2011 het Hongkong ná oorwinnings oor Kasakstan, [[Sri Lankaanse nasionale rugbyspan|Sri Lanka]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate se nasionale rugbyspan|Verenigde Arabiese Emirate]] ná Japan in die tweede plek afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2011 |titel=2011 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Sowel in 2012 as in 2013 het die Hongkongers ná die Japanners en Suid-Koreaners die derde plek behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2012 |titel=2012 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2013 |titel=2013 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Een jaar later was dié toernooi deel van die [[Rugbywêreldbeker 2015]]-kwalifisering en Hongkong het beter gevaar. Die span is in een groep met hul tradisionele teenstanders Japan en Suid-Korea, maar ook Sri Lanka en die nuweling Filippyne geloot. Die Hongkongers kon Suid-Korea tuis met 39–6 klop en ook ’n historiese oorwinning oor Filippyne met 108–0 aanteken. Daarmee het hulle tweede geëindig en gevolglik die uitspeelwedstryd gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2014 |titel=2014 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Hulle kon in dié wedstryd teen [[Uruguaanse nasionale rugbyspan|Uruguay]] in [[Montevideo]] in die eerste helfte treed hou en was slegs met 3–6 agter; in die tweede helfte het hulle egter weens ’n gebrek aan dissipline en onbeskikbare sleutelspelers teruggeval en met 3–28 verloor, waarvolgens hulle uit die kwalifisering geskakel is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=2015 |titel=2015 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In 2015 is die Asiatiese kampioenskap in Asiatiese Rugbykampioenskap hernoem. Hongkong kon dié toernooi ná Japan in die tweede plek afsluit, nadat die finale wedstryd teen Japan ná enkele minute afgelas en as ’n 0–0-gelykop geag moes word, nadat sterk reën die speelveld oorstroom het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2015 |titel=2015 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.asiarugby.com/news/2015/05/japan-men-2015-asia-rugby-champions |title=Japan Men 2015 Asia Rugby Champions |publisher=[[Asië Rugby]] |date=25 Mei 2015 |accessdate=23 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923175253/https://www.asiarugby.com/news/2015/05/japan-men-2015-asia-rugby-champions |archive-date=23 September 2015 |url-status=dead}}</ref> Aan die einde van dieselfde jaar het Hongkong die Nasiesbeker gehuisves, waaraan met [[Portugese nasionale rugbyspan|Portugal]], [[Russiese nasionale rugbyspan|Rusland]] en [[Zimbabwiese nasionale rugbyspan|Zimbabwe]] drie ander ontluikende rugbylande deelgeneem het. Hongkong het tweede geëindig, nadat hulle beide die Portugese en Zimbabwiërs kon klop, maar deur die Russe verslaan is. In 2016 het Hongkong Leigh Jones, Japan se verdedigingsafrigter wat ’n beslissende rol in Japan se verrassingsoorwinning oor die [[Springbokke]] tydens die Rugbywêreldbeker 2015 gespeel het, as hoofafrigter ten einde van ’n beter vertoning aangestel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.scmp.com/sport/rugby/fifteens/article/1901799/leigh-jones-helped-mastermind-japans-stunning-rugby-world-cup |title=Leigh Jones helped mastermind Japan’s stunning Rugby World Cup campaign – now he aims to do the same for Hong Kong |publisher=South China Morning Post |author=James Porteous |date=18 Januarie 2016 |accessdate=29 Desember 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191229200006/https://www.scmp.com/sport/rugby/fifteens/article/1901799/leigh-jones-helped-mastermind-japans-stunning-rugby-world-cup |archive-date=29 Desember 2019 |url-status=live |df=dmy-all}}</ref> In 2016 en 2017 het die span weer die tweede plek ná Japan en voor Suid-Korea beklee.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2016 |titel=2016 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2017 |titel=2017 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Ten einde van ’n toekomstige sukses het die HKRU onder leiding van Leigh Jones sy eerste professionele rugbyprogram, die Elite Rugbyprogram, van stapel gestuur. Die korttermyndoel van dié program was om plaaslike rugbyspelers rugby op ’n professionele vlak in Hongkong te laat speel; die langtermyndoel was ’n professionele toernooi soortgelyk aan Japan se [[Japan Rugby League One|Topliga]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://coconuts.co/hongkong/news/hong-kong-rugby-union-launches-first-fully-professional-15s-programme/ |title=Hong Kong Rugby Union launches first fully professional 15s programme |publisher=Hong Kong cocounuts.co |date=24 Maart 2016 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Nasiesbeker in 2016 is Hongkong deur Rusland verslaan, maar hulle kon beide Zimbabwe en Papoea-Nieu-Guinee klop. Een Jaar later is hulle weer deur Rusland verslaan, maar hulle kon beide [[Chileense nasionale rugbyspan|Chili]] en [[Keniaanse nasionale rugbyspan|Kenia]] verslaan. Tydens die eerste ''Global Rapid Rugby''-toernooi 2018 het Hongkong onder andere teen die [[Western Force (Superrugbyspan)|Western Force]] te staan gekom. === Internasionale deurbraak === Die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2018 en 2019 het as [[Rugbywêreldbeker 2019]]-kwalifisering gedien. Aangesien die Japanners as gasheer reeds vir die toernooi gekwalifiseer was, het hulle nie daaraan deelgeneem nie. Dié geleentheid het die Hongkongers aangegryp en in albei toernooie hul eerste Asiatiese titeloorwinnings beklink, albei toernooie voor Suid-Korea en Maleisië.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2018 |titel=2018 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2019 |titel=2019 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Daarmee het die span die uitspeelwedstryd in [[Marseille]] gehaal; hulle kon Kenia klop, maar is deur beide [[Duitse nasionale rugbyspan|Duitsland]] en Kanada verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=2019 |titel=2019 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> As gevolg van die reisbeperkings tydens die wêreldwye [[Covid-19-pandemie]] het die Hongkongse span in 2020 en 2021 nie in ’n enkele wedstryd gespeel nie. Aangesien die Asiatiese Rugbykampioenskappe in 2022 en 2023 deel was van die [[Rugbywêreldbeker 2023]]-kwalifisering het Japan nie daaraan deelgeneem nie, waarvolgens Hongkong nog twee Asiatiese titels kon inpalm, waarmee hulle die uitspeelwedstryd tussen Asië en Oseanië gehaal het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2022 |titel=2022 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2023 |titel=2023 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2023 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> In die Australiese Sunshine Coast is hulle egter deur [[Tongaanse nasionale rugbyspan|Tonga]] geklop. Tydens die daaropvolgende uitspeelwedstryd om die laaste plek in [[Doebai (stad)|Doebai]] kon hulle slegs Kenia klop, terwyl hulle deur beide Portugal en die Verenigde State verslaan is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/176?Stagione=2023 |titel=2023 Rugby World Cup – Qualifiers repechage |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.rugbyworldcup.com/2023/news/777606/rugby-world-cup-2023-final-qualification-tournament-match-day-three-recap |title=Samuel Marques kicks Portugal to Rugby World Cup 2023 |publisher=rugbyworldcup.com |date=18 November 2022 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2024 het Hongkong ná maklike oorwinnings oor die Verenigde Arabiese Emirate, Maleisië en Suid-Korea sy vyfde agtereenvolgende titel ingepalm.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/10?Stagione=2024 |titel=2024 Asian Rugby Championship |publisher=rugbyarchive.net |date=2024 |accessdate=22 Junie 2024}}</ref> Die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025 het die Hongkongers ná maklike oorwinnings oor die Verenigde Arabiese Emirate, Sri Lanka en Suid-Korea beklink, waarmee hulle hulle sesde titel ingepalm het. Aangesien dié toernooi die Asiatiese kwalifisering vir die [[Rugbywêreldbeker 2027]]-kwalifisering was, het hulle ná Japan die tweede Asiatiese span geword wat vir ’n [[rugbywêreldbeker]]toernooi kon kwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.scmp.com/sport/rugby/hong-kong-rugby-union/article/3317080/hong-kong-men-make-history-qualify-rugby-world-cup-first-time |title=Hrstich ‘super, super proud’ as Hong Kong men make Rugby World Cup history |publisher=[[South China Morning Post]] |author=Josh Ball |date=5 Julie 2025 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> Tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2026 het Hongkong sy sewende titel gewen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.asiarugby.com/2026/06/12/final-match-cancelled/ |title=Asia Rugby Emirates Men’s Championship 2026 Final Match Cancelled Due to Travel Visa Issues |publisher=[[Asië Rugby]] |date=12 Junie 2026 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> == Kleure, embleem en bynaam == [[Lêer:Chinese Dragon.svg|duimnael|Die [[Chinese draak]], embleem van die Hongkongse nasionale rugbyspan]] Hongkong speel tradisioneel in ’n donkerblou trui met donkerblou moue, wit broeke en donkerblou sokkies. Hul alternatiewe trui is rooi met rooi moue, wit broeke en donkerblou sokkies. Die huidige truiverskaffer is die Britse sportuitruster Kukri Sports<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.kukrisports.hk/news/kukri-sports-unveils-2018-hkru-and-hk7s-ranges/ |title=Kukri Sports unveils 2018 HKRU and HK7's ranges |publisher=[[Kukri Sports]] |date=24 November 2017 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> en die truiborg is die Britse bank [[HSBC]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.hkrugby.com/news/hkru-sponsor-spotlight-hsbc |title=HKRU Sponsor Spotlight – HSBC |publisher=[[Hongkongse Rugbyunie]] |date=8 Oktober 2020 |accessdate=6 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240406181507/https://www.hkrugby.com/news/hkru-sponsor-spotlight-hsbc |archive-date=6 April 2024 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die beheerliggaam se kenteken verskyn op die regterbors, die truiverskaffer se kenteken links en die borgkenteken in die middel. Die Hongkongse Rugbyunie se kenteken toon ’n gestileerde [[Chinese draak]] in blou met die belettering ''HKRU'' in Engels en 中國香港欖球總會 in Chinees. Die nasionale span se bynaam is ''Dragons'' (“die drake”). == Stadions == Hongkong beskik oor geen amptelike tuisstadion vir sy nasionale span nie. Die Hongkongse nasionale rugbyspan gebruik vir hul rugbywedstryde eerder ’n verskeidenheid stadions dwarsdeur die spesiale administratiewe streek: die [[Hongkong-stadion]] in Wan Chai, die [[Mong Kok-stadion]] in [[Kowloon]], die [[Hongkong-sokkerklubstadion]] in Happy Valley en die [[King’s Park-sportveld]] in Ho Man Tin. == Toetswedstryde == Hongkong het 138 van sy 238 toetswedstryde gewen, ’n wenrekord van 57,98%. Hongkong se statistieke in toetswedstryde teen alle lande, in alfabetiese volgorde, is soos volg (korrek teen Junie 2026):<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;orderby=team;team=26;template=results;type=team;view=opposition |title=International Rugby Union Statistics – Hongkong |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> {| class="sortable wikitable" ! Teenstander ! Gespeel ! Gewen ! Verloor ! Gelykop ! % Gewen |- bgcolor="#d0ffd0" align="center" |- | [[Lêer:GCC Flag.svg|20px]] Arabië || 6 || 4 || 2 || 0 || 66,67 |- | {{BELru}} || 4 || 3 || 1 || 0 || 75,00 |- | {{BRAru}} || 4 || 3 || 1 || 0 || 75,00 |- | {{CHIru}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 50,00 |- | {{COKru}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{GERru}} || 5 || 2 || 3 || 0 || 40,00 |- | {{FIJru}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0,00 |- | {{PHLru}} || 4 || 4 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{JPNru}} || 36 || 4 || 31 || 1 || 11,11 |- | {{CANru}} || 7 || 1 || 6 || 0 || 14,29 |- | {{KASru}} || 5 || 4 || 1 || 0 || 80,00 |- | {{KENru}} || 7 || 5 || 1 || 1 || 71,43 |- | {{KORru}} || 41 || 27 || 14 || 0 || 65,85 |- | {{MYSru}} || 14 || 14 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{NAMru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{NEDru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{NORru}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{PNGru}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{PARru}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{PORru}} || 3 || 1 || 2 || 0 || 33,33 |- | {{TPEru}} || 21 || 12 || 8 || 1 || 57,14 |- | {{RUSru}} || 5 || 0 || 5 || 0 || 0,00 |- | {{SGPru}} || 13 || 11 || 2 || 0 || 84,62 |- | {{ESPru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{LKAru}} || 11 || 11 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{THAru}} || 11 || 8 || 3 || 0 || 72,72 |- | {{TGAru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{CZEru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{TUNru}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 50,00 |- | {{URUru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{AREru}} || 7 || 7 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{USAru}} || 8 || 4 || 4 || 0 || 50,00 |- | {{CHNru}} || 5 || 3 || 1 || 1 || 60,00 |- | {{ZIMru}} || 3 || 3 || 0 || 0 || 100,00 |- | align="left" |'''Algeheel''' || '''238''' || '''138''' || '''95''' || '''4''' || '''57,98''' |} == Rekords == === Wêreldbekerrekord === In 2025 het Hongkong vir die eerste keer vir ’n [[rugbywêreldbeker]]toernooi gekwalifiseer. {| class="wikitable" ! Jaar !! Uitslag |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1987|1987]] || Nie genooi nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1991|1991]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1995|1995]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1999|1999]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2003|2003]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2011|2011]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2015|2015]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2027|2027]] || ''gekwalifiseer'' |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}} |} === Asiatiese Rugbykampioenskappe === Die Hongkongse nasionale rugbyspan neem sedert 1969 aan die jaarlikse Asiatiese Rugbykampioenskap deel. Hulle het sedertdien sewe titels gewen. * Toernooititels (7): 2018, 2019, 2022, 2023, 2024, 2025, 2026 === Ander toetswedstryde === Vanweë sy laat vestiging het Hongkong gedurende die amateurtydperk min toere volgens die ou tradisie onderneem, aangesien dit teen die jaar 2000 tot ’n einde gekom het. Deesdae is toetswedstryde teen die spanne van die Suidelike Halfrond tweekeer per jaar moontlik. Gedurende Juniemaand se [[midjaarrugbytoetsreeks]] en gedurende Novembermaand se [[eindjaarrugbytoetsreeks]]. In teenstelling met die meeste ander rugbylande speel Hongkong nie vir enige trofee teen sy teenstanders nie. == Spelers == === Huidige span === Die volgende spelers het die Hongkongse span gevorm tydens die Asiatiese Rugbykampioenskap 2025:<ref>{{fr}} {{cite web |url=https://www.asierugby.com/post/le-groupe-des-dragons-pour-l-asia-rugby-championship-2025 |title=Le groupe des Dragons pour l'Asia Rugby Championship 2025 |publisher=[[Asië Rugby]] |date=11 Junie 2025 |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> {| | valign="top"| {| class="wikitable" |+ Agterspelers ''(backs)'' |- ! Speler !! Posisie !! Klub !! Toetswedstryde |- | [[James Christie]] || [[Skrumskakel]] || [[Hong Kong Scottish]] || style="text-align:center"| {{0}}4 |- | [[Anthony Coebergh]] || Skrumskakel || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Jack Combes]] || Skrumskakel || [[USRC Tigers RFC|USRC Tigers]] || style="text-align:center"| 13 |- | [[Jamie Lauder]] || Skrumskakel || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 18 |- | [[Matteo Avitabile]] || [[Losskakel]] || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| {{0}}7 |- | [[Joe Barker]] || Losskakel || [[Kowloon RFC|Kowloon]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Julien Bourron]] || Losskakel || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Nathan De Thierry]] || Losskakel || [[Hunter Wildfires]] || style="text-align:center"| 19 |- | [[Gregor McNeish]] || Losskakel || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 10 |- | [[Jack Abbott]] || [[Senter]] || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| {{0}}1 |- | [[Benjamin Axten-Burrett]] || Senter || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 22 |- | [[Liam Herbert]] || Senter || [[USRC Tigers RFC|USRC Tigers]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Thomas Hill]] || Senter || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 16 |- | [[Guy Spanton]] || Senter || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| {{0}}8 |- | [[Maxwell Threlkeld]] || Senter || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| {{0}}2 |- | [[Brandon Bellamin]] || [[Vleuel]] || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Murray Brechin]] || Vleuel || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Max Denmark]] || Vleuel || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 10 |- | [[Harry Sayers]] || Vleuel || [[Valley RFC|Valley]] || style="text-align:center"| 17 |- | [[Matt Worley]] || Vleuel || [[Bedford Blues]] || style="text-align:center"| 15 |- | [[Paul Altier]] || [[Heelagter]] || [[Stade Olympique Chambérien Rugby|Chambéry]] || style="text-align:center"| 15 |- | [[Dylan White]] || Heelagter || [[Kowloon RFC|Kowloon]] || style="text-align:center"| {{0}}1 |} | | valign="top"| {| class="wikitable" |+ Voorspelers ''(forwards)'' |- ! Speler !! Posisie !! Klub !! Toetswedstryde |- | [[Harry Baron]] || [[Haker]] || [[Hong Kong Scottish]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Alexander Post]] || Haker || [[Richmond FC|Richmond]] || style="text-align:center"| 23 |- | [[Calum Scott]] || Haker || [[London Scottish]] || style="text-align:center"| {{0}}8 |- | [[Benedict Sheldon]] || Haker || [[Kowloon RFC|Kowloon]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Lam Jak Shing]] || Haker || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| {{0}}2 |- | [[Keelan Chapman]] || [[Stut]] || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| {{0}}9 |- | [[Mikkel Christensen]] || Stut || [[Hong Kong Scottish]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Rory Cinnamond]] || Stut || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| 10 |- | [[Zacceus Cinnamond]] || Stut || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| 17 |- | [[Sunia Fameitau]] || Stut || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| {{0}}5 |- | [[James Holmes]] || Stut || [[Kowloon RFC|Kowloon]] || style="text-align:center"| {{0}}3 |- | [[Faizal Solomona-Penesa]] || Stut || [[Hong Kong Scottish]] || style="text-align:center"| 20 |- | [[Callum McCullough]] || [[Slot (rugby)|Slot]] || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 17 |- | [[Patrick Jenkinson]] || Slot || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 13 |- | [[Jamie Pincott]] || Slot || [[Hong Kong Scottish]] || style="text-align:center"| 16 |- | [[Mark Prior]] || Slot || HKU Sandy Bay || style="text-align:center"| 13 |- | [[Kyle Sullivan (rugbyspeler)|Kyle Sullivan]] || Slot || [[USRC Tigers RFC|USRC Tigers]] || style="text-align:center"| 28 |- | [[Jack Bartlett]] || [[Losvoorspeler]] || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| {{0}}0 |- | [[Joshua Hrstich]] [[Lêer:Captain sports.svg|15px|Kaptein]] || Losvoorspeler || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 19 |- | [[Tyler McNutt]] || Losvoorspeler || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 10 |- | [[Pierce MacKinlay-West]] || Losvoorspeler || [[Hongkong FC|Hong Kong Football Club]] || style="text-align:center"| 14 |- | [[Alessandro Nardoni]] || Losvoorspeler || [[Hong Kong Scottish]] || style="text-align:center"| {{0}}1 |- | [[James Sawyer]] || Losvoorspeler || [[Kowloon RFC|Kowloon]] || style="text-align:center"| 15 |- | [[Luke van der Smit]] || Losvoorspeler || [[Valley RFC|Valley]] || style="text-align:center"| 18 |} |} === Bekende spelers === Tot dusver is nog geen Hongkongse speler in Wêreldrugby se Heldesaal opgeneem nie. === Spelerstatistieke === [[Lêer:Rowan Varty 20170506.jpg|duimnael|upright|Rowan Varty in 2017]] [[Lêer:Yiu Kam Shing 20170506.jpg|duimnael|upright|Salom Yiu-kam Shing in 2017]] Vervolgens die belangrikste statistieke van Hongkong se spelers. Die spelers wat met <nowiki>*</nowiki> gekenmerk is, is nog aktief en kan hul statistieke verbeter. <small>(Korrek teen Junie 2026)</small> {| | {| class="wikitable" |+ Meeste toetswedstryde<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;team=26;template=results;type=player |title=Total matches played (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Toetswedstryde |- | {{0}}1 || [[Nick Hewson]] || 2009–2018 || 58 |- | {{0}}2 || [[Alexander Ng Wai Shing]] || 2008–2017 || 51 |- | {{0}}3 || [[Salom Yiu-kam Shing]] || 2009–2018 || 49 |- | {{0}}4 || [[Rowan Varty]] || 2008–2017 || 43 |- | {{0}}5 || [[Alex Harris]] || 2010–2018 || 30 |- | {{0}}6 || [[Alex McQueen]] || 2008–2017 || 30 |- | {{0}}7 || [[Jamie Hood]] || 2011–2018 || 29 |- | {{0}}8 || [[Matt Lamming]] || 2012–2017 || 29 |- | {{0}}9 || [[Jack Parfitt]] || 2014–2019 || 29 |- | 10 || [[Tyler Spitz]] || 2014–2019 || 29 |} <!-- | {| class="wikitable" |+ Meeste toetswedstryde as kaptein<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?captain=1;class=1;filter=advanced;orderby=matches;team=26;template=results;type=player |title=Total matches played as captain (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Toetswedstryde |- | {{0}}1 || || || |- | {{0}}2 || || || |- | {{0}}3 || || || |- | {{0}}4 || || || |- | {{0}}5 || || || |- | {{0}}6 || || || |- | {{0}}7 || || || |- | {{0}}8 || || || |- | {{0}}9 || || || |- | 10 || || || |} --> |} {| | {| class="wikitable" |+ Meeste punte aangeteken<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;filter=advanced;orderby=points;team=26;template=results;type=player |title=Total points scored (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Punte |- | {{0}}1 || [[Matthew Rosslee]] || 2016–2019 || 217 |- | {{0}}2 || [[Alex McQueen]] || 2008–2017 || 138 |- | {{0}}3 || [[Ben Rimene]] || 2015–2018 || 129 |- | {{0}}4 || [[Kenzo Pannell]] || 2007–2009 || 102 |- | {{0}}5 || [[Salom Yiu-kam Shing]] || 2009–2018 || 100 |- | {{0}}6 || [[Chris McAdam]] || 2012–2015 || {{0}}92 |- | {{0}}7 || [[Rowan Varty]] || 2008–2017 || {{0}}90 |- | {{0}}8 || [[Keith Robertson]] || 2009–2012 || {{0}}87 |- | {{0}}9 || [[Chris Gordon]] || 1997–2002 || {{0}}75 |- | 10 || [[Ashley Billington]] || 1994–1998 || {{0}}70 |} | {| class="wikitable" |+ Meeste drieë gedruk<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;filter=advanced;orderby=tries;team=26;template=results;type=player |title=Total tries scored (descending) |publisher=ESPNscrum |accessdate=15 Junie 2026}}</ref> |- ! style="width:50px"| Rang !! style="width:175px"| Naam !! style="width:100px"| Tydperk !! style="width:75px"| Drieë |- | {{0}}1 || [[Salom Yiu-kam Shing]] || 2009–2018 || 20 |- | {{0}}2 || [[Rowan Varty]] || 2008–2017 || 18 |- | {{0}}3 || [[Alex McQueen]] || 2008–2017 || 15 |- | {{0}}4 || [[Ashley Billington]] || 1994–1998 || 14 |- | {{0}}5 || [[Jon Dingley]] || 1994–1998 || 10 |- | {{0}}6 || [[Tom McQueen]] || 2010–2015 || {{0}}9 |- | {{0}}7 || [[Luke Nabaro]] || 1997–1998 || {{0}}9 |- | {{0}}8 || [[Tyler Spitz]] || 2014–2019 || {{0}}9 |- | {{0}}9 || [[Paul Dingley]] || 1997–2002 || {{0}}8 |- | 10 || [[Vaughan Going]] || 1994–1998 || {{0}}8 |} |} == Afrigters == [[Lêer:Leigh jones hong kong rugby head coach 20170506.jpg|duimnael|upright|Leigh Jones in 2017]] Die volgende persone het reeds as hoofafrigters van die Hongkongse nasionale rugbyspan gedien: {| class="wikitable sortable" ! Naam !! Tydperk |- | {{vlagikoon|Engeland}} Jim Rowark || 1987–1992 |- | {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} George Simpkin || 1993–1998 |- | {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Phil Campbell || 1998–2001 |- | {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Chris Roden || 2001–2003 |- | {{vlagikoon|Engeland}} Ivan Torpey || 2004–2007 |- | {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} John Walters || 2007–2008 |- | {{vlagikoon|Wallis}} Dai Rees || 2008–2014 |- | {{vlagikoon|Skotland}} Andrew Hall || 2014–2015 |- | {{vlagikoon|Wallis}} Leigh Jones || 2016–2018 |- | {{vlagikoon|Skotland}} Andrew Hall || 2019–2021 |- | {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Craig Hammond || 2021 |- | {{vlagikoon|Engeland}} Simon Armor (tussentyds) || 2021 |- | {{vlagikoon|Wallis}} Lewis Evans || 2022–2023 |- | {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Andrew Douglas || 2023–2025 |- | {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Logan Asplin || sedert 2025 |} == Sien ook == {{Portaal|Rugby|Ru ball.svg}} * [[Hongkongse nasionale krieketspan]] * [[Hongkongse nasionale vrouerugbyspan]] == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Bronnelys == * {{en}} {{cite book |author=Huw Richards |title=A Game for Hooligans: The History of Rugby Union |publisher=Mainstream Publishing |location=Edinburg |year=2007 |isbn=978-1-84596-255-5}} * {{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks |year=1997 |isbn=1-86200-013-1}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|Hong Kong national rugby union team|Hongkongse nasionale rugbyspan}} * {{en}} {{zh}} [https://www.hkrugby.com/ Amptelike webwerf van die Hongkongse Rugbyunie] * {{en}} [https://www.world.rugby/organisation/membership/asia/hong-kong Hongkong by Wêreldrugby] {{Nasionale rugbyspanne}} {{Normdata}} {{Voorbladster}} [[Kategorie:Rugby in Hongkong]] [[Kategorie:Nasionale rugbyspanne van Asië]] hoqohbb8hli5bk8be7v842uatpi8e57 0 364941 2911734 2455961 2026-06-16T07:23:24Z Jcb 223 2911734 wikitext text/x-wiki Die '''Pebco-drie''' of '''Pebco 3''' verwys na drie swart Suid-Afrikaanse anti-[[apartheid]]saktiviste, [[Sipho Hashe]], [[Champion Galela]] en [[Qaqawuli Godolozi]], wat in 1985 deur lede van die [[Buro vir Staatsveiligheid|Suid-Afrikaanse veiligheidspolisie]] ontvoer en daarna vermoor is. == Geskiedenis van PEBCO == Na 'n toename in die lewenskoste vir die swart bevolking in Port Elizabeth, grotendeels deur 'n prysverhoging van 100% in die huurprys in die laat 1970's, het die inwoners van Port Elizabeth besluit om hulself te organiseer en 'n organisasie te stig wat gemik was daarop om sosio-ekonomiese ongeregtighede, as een van die gevolge van die apartheidswetgewing, aan te spreek. Nadat die '''Port Elizabeth Black Civic Organisation''' (PEBCO) amptelik op 10 Oktober 1979 gestig is, is 'n openbare vergadering gehou waar besluit is dat 'n protes teen die verhoging in huur, vervoer, brandstof en beligting, munisipale heffingskoste en voedselkoste gehou word.<ref name="msila">Msila, V. (2014) ''A Place to Live: Red Location and its history from 1903 to 2013''. SUN PRESS</ref> PEBCO se onmiddellike doelstellings en eise was: om te veg vir gelyke regte vir alle inwoners van Port Elizabeth; om alle diskriminerende wetgewing wat deur die regering en plaaslike owerhede ingestel is, te beveg; om deel te neem aan besluitneming oor alle aangeleenthede wat die inwoners van Suid-Afrika raak; om te veg vir die verleen van die reg aan anderskleuriges om grond onder eiendomsreg te koop op enige plek van hul keuse; en om enige regstreekse of indirekte poging om swartes van hul Suid-Afrikaanse burgerskap te ontneem, teen te staan.<ref>Houston, G.F. (1999) ''The National Liberation Struggle in South Africa: A Case Study of the United Democratic Front 1983–1987''. Aldershot:Ashgate</ref> Hul fundamentele doel was om 'n munisipaliteit vir die hele Port Elizabeth te skep, en het daarom die stelsel van gemeenskapsrade en afsonderlike munisipaliteite vir swart en wit verwerp.<ref name="msila" /> == Die verdwyning == Die 1980's was 'n wisselvallige tydperk vir aktivisme in Port Elizabeth en as sodanig is leiers van PEBCO kort-kort aangehou. In 1980 is vyf van sy leiers in hegtenis geneem, waaronder Thozamile Botha, die stigterslid, wat in die vorige jaar, 1979, by die [[Ford Motormaatskappy]] in [[New Brighton|Struandale]] ontslaan is vir sy politieke betrokkenheid en die organisering van werkers op die terrein. Hy het die land in Mei 1980 verlaat om hom by die ANC in ballingskap aan te sluit, en sy kameraad Qaqawuli Godolozi as die nuwe president van PEBCO agtergelaat. Vyf jaar later, op 8 Mei 1985, het drie lede, Sipho Hashe, Champion Galela en Qaqawuli Godolozi, van die lughawe in [[Port Elizabeth]], [[Suid-Afrika]], verdwyn. Dit was te wyte aan die feit dat PEBCO nou verbonde was aan die [[United Democratic Front]] (UDF), wat destyds deur sommige as 'n interne vleuel van die destydse verbode [[African National Congress]] (ANC) beskou is. As gevolg van die verdwyning van die drie het die Komitee vir Verbruikersboikot 'n groot verbruikersboikot gereël wat in Julie 1985 begin het. Alhoewel daar sterk vermoede bestaan dat die Veiligheidspolisie iets met die verdwyning van die drie aktiviste te doen gehad het, was daar tot November 1997 niks oor hul lot bekend nie. == Die Belydenis == Op 11 November 1997, tydens die Waarheids- en Versoeningskommissie onderhoudes, het die voormalige veiligheidspolisiebeampte, kolonel Gideon Nieuwoudt,<ref>News24 | https://www.news24.com/SouthAfrica/News/Nieuwoudt-charged-for-Pebco-3-20040211 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190526162756/https://www.news24.com/SouthAfrica/News/Nieuwoudt-charged-for-Pebco-3-20040211 |date=26 Mei 2019 }}</ref> om amnestie aansoek gedoen vir sy deelname aan die ontvoering, marteling, roof en moord op die PEBCO Drie. Volgens sy getuienis het Nieuwoudt die drie mans uitgelok deur middel van 'n betaalde polisie-informant wat homself voorgedoen het as Britse ambassadeursamptenaar wat 'n kontantskenking aan PEBCO wou doen. Die informant het Sipho en sy twee vriende oortuig om na die lughawe te kom om die donasie af te haal. Nieuwoudt het later geweier om die informant te benoem uit vrees vir sy veiligheid. Die drie mans is deur lede van die veiligheidspolisie aangekeer en na 'n verlate polisiekantoor op 'n plaas by Post Chalmers, naby Cradock, geneem. Hulle is ondervra, van hul besittings gestroop, gemartel, verdoof en uiteindelik verwurg. Die lyke is verbrand en die oorskot is in die nabygeleë [[Groot-Visrivier|Visrivier]] gegooi. Kol. Eugene de Kock, 'n voormalige hoof van afdeling C1 op die polisieplaas [[Vlakplaas]], suid van [[Pretoria]], het in sy voorlegging aan die Waarheids- en Versoeningskommissie (WVK) oor die dood van die PEBCO Drie, erken dat daar in 1985 'n rusie tussen twee lede van sy Vlakplaas-span, sers Joe Mamasela en offisier Gert Beeslaar, ontstaan het en dat beide persone betrokke was by 'n operasie in Port Elizabeth waarin die PEBCO Drie vermoor is.<ref>Msila, V. (2014) A Place to Live: Red Location and its history from 1903 to 2013. SUN PRESS</ref> == Die hofsaak == Die voormalige polisielede Johan Martin van Zyl en Johannes Koole is ook in die saak beskuldig. Van Zyl het hom op 11 Februarie 2004 vrywillig aan die polisie in Port Elizabeth oorgegee.<ref>Department of Justice | https://www.iol.co.za/news/south-africa/pebco-three-bodies-may-have-been-found-362244</ref> Hy is aangekla weens moord en drie aanklagte van aanranding om ernstig te beseer. Die verhoor is vir 12 Oktober vasgestel, maar die verdediging het om uitstel gevra, hangende 'n hersiening van die Waarheids- en Versoeningskommissie van die Motherwell-bomaanval in 1989 waarby Nieuwoudt ook betrokke was. Die WVK het geweier om amnestie aan die drie oortreders Van Zyl, Nieuwoudt en Lotz te verleen, met verwysing dat die drie nie 'n volledige openbaarmaking in die geval van die PEBCO Drie gemaak het nie.<ref>Department of Justice | https://www.iol.co.za/news/south-africa/pebco-three-bodies-may-have-been-found-362244</ref> == Sien ook == * [[Vlakplaas]] == Eksterne skakels == * [http://www.saha.org.za/news/2010/May/revelations_of_the_trc_the_case_of_the_pebco_three.htm/ Suid-Afrikaanse Geskiedenis-argief] * [https://web.archive.org/web/20110303211247/http://www.justice.gov.za/trc/media/pr/1999/p990618a.htm Departement van Justisie] == Verwysings == {{Verwysings}} [[Kategorie:Anti-apartheidsaktiviste]] [[Kategorie:Port Elizabeth]] [[Kategorie:Sterftes in 1985]] [[Kategorie:Moord in Suid-Afrika]] peuafv1j3bu7tibr26thcjjf0mgb75p 0 367575 2911587 2871244 2026-06-15T11:59:16Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911587 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = Vlamlelie | image = | taxon = Gloriosa superba | authority = [[Carolus Linnaeus|L.]], (1753), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] | synonyms =<center>[[#Sinonieme|Sien teks]]</center> }} Die '''vlamlelie''' (''Gloriosa superba'') is 'n giftige knol- en [[rankplant]] wat wydverspreid in [[Afrika]] voorkom. Dit staan ook as die vuurlelie, boslelie, geelboslelie of rooiboslelie bekend. Die blomme word uitsluitlik in die somer voortgebring. Die kleur van die sierlike kroonblare wissel van gebied tot gebied, en kan rooi, oranje of geel wees. Die vrug is 'n kapsule wat etlike rooibruin sade vrystel. Aanraking kan velirritasie veroorsaak, maar die plant word ook gebruik as medisyne of rate vir 'n hele reeks kwale en parasiet-infestasies, of om wonde te disinfekteer. Dit is die nasionale plant van [[Zimbabwe]]. == Sinonieme == Die spesie het sestien sinonieme: {{div col|colwidth=20em}} * ''Eugone superba'' <small>(L.) Salisb.</small> * ''Gloriosa angulata'' <small>Schumach.</small> * ''Gloriosa cirrhifolia'' <small>Stokes</small> * ''Gloriosa doniana'' <small>Schult. & Schult.f.</small> * ''Gloriosa lutea'' <small>Mast.</small> * ''Gloriosa nepalensis'' <small>G.Don</small> * ''Gloriosa rockefelleriana'' <small>Stehlé & M.Stehlé</small> * ''Gloriosa rothschildiana'' <small>O'Brien</small> * ''Gloriosa superba f. angustifolia'' <small>Kuntze</small> * ''Gloriosa superba var. angustifolia'' <small>Baker</small> * ''Gloriosa superba f. doniana'' <small>(Schult. & Schult.f.) T.Durand & Schinz</small> * ''Gloriosa verschuurii'' <small>Hoog</small> * ''Methonica doniana'' <small>(Schult. & Schult.f.) Kunth</small> * ''Methonica gloriosa'' <small>Salisb.</small> * ''Methonica senegalensis'' <small>Poit.</small> * ''Methonica superba'' <small>(L.) Crantz</small> {{div col end}} == Galery == <gallery> 121215 Fata Morgana Gloriosa superba 1.JPG 121215 Fata Morgana Gloriosa superba 2.JPG Curled Perfection (5967683296).jpg Gardenology.org-IMG 0739 rbgs10dec.jpg Gloriosa superba (BG Zurich)-01.JPG </gallery> == Bronnelys == * [http://redlist.sanbi.org/species.php?species=3993-1 REDLIST Sanbi] * [http://plantsoftheworldonline.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:535953-1 Plants of the World Online] * [http://pza.sanbi.org/gloriosa-superba PlantZAfrica] {{taksonbalk}} [[Kategorie:Gloriosa|superba]] [[Kategorie:Blomme]] [[Kategorie:Rankplante]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] 1pxhqly200v6fnfksyfo0855xyut6zv 0 373888 2911684 2911391 2026-06-15T21:45:38Z SpesBona 2720 Bygewerk 2911684 wikitext text/x-wiki {{sporttoekoms}} {{Inligtingskas Krieketwêreldbeker | naam = Krieketwêreldbeker 2027 | beeld = | beeldgrote = 200px | onderskrif = Die Krieketwêreldbekertrofee waarom meegeding sal word | vanafdatum = 4 Oktober | totdatum = 21 November | bestuurder = [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) | krieketformaat = [[Internasionale eendagwedstryd|Internasionale eendagkrieket]] (EDI) | toernooiformaat = Groepfase, Super Ses en uitklopfase | gashere = {{vlagland|Suid-Afrika}}<br />{{vlagland|Zimbabwe}}<br />{{vlagland|Namibië}} | kampioen = | naaswenner = | getal = | deelnemers = 14 | wedstryde gespeel = 54 | bywoning = | speler van die reeks = | meeste lopies = | meeste paaltjies = | vorige jaar = 2023 | vorige toernooi = Krieketwêreldbeker 2023 | volgende jaar = 2031 | volgende toernooi = Krieketwêreldbeker 2031 }} Die '''Krieketwêreldbeker 2027''' ([[Engels]]: ''2027 Cricket World Cup'') word van 4 Oktober tot 21 November 2027 in [[Suid-Afrika]], [[Zimbabwe]] en [[Namibië]] beslis.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/mens-odi-world-cup-2027-dates-set-to-run-from-october-4-to-november-21-1540479 |title=Men's ODI World Cup 2027 set to run from October 4 to November 21 |publisher=ESPNcricinfo |date=11 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Dit is die 14de [[krieketwêreldbeker]]toernooi van die vierjaarlikse krieketwêreldkampioenskap in [[Internasionale eendagwedstryd|internasionale eendagkrieket]] (EDI) wat deur die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangebied word en ná die [[Krieketwêreldbeker 2003]] die tweede in [[Suider-Afrika]]. Die 2003-toernooi is deur Suid-Afrika, Zimbabwe en [[Kenia]] saam aangebied. Namibië sal vir die eerste keer ’n [[wêreldbeker]]toernooi aanbied. [[Lêer:Icc cricket world cup trophy.jpg|duimnael|links|upright|Die Krieketwêreldbekertrofee waarom meegeding sal word]] 14 nasionale [[krieket]]spanne neem aan die Krieketwêreldbeker 2027 deel, waartydens 54 wedstryde gespeel word, waaronder 42 tydens die groepfase, nege in die Super Ses, en drie in die uitklopfase, insluitende die eindstryd.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thehindu.com/sport/cricket/cricket-world-cup-to-revert-to-14-teams-from-2027/article61813302.ece |title=Cricket World Cup to revert to 14 teams from 2027 |publisher=The Hindu |date=2 Junie 2021 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die spanne word in twee groepe van sewe elk verdeel, waarvan elke span een keer teen al die ander spanne in die groep speel. Die drie beste spanne van elke groep kwalifiseer hierna vir die Super Ses, waarvandaan die vier beste spanne vir die halfeindrondte kwalifiseer en die wenners mekaar in die eindstryd ontmoet, terwyl die sewe beste spanne saam met die gasheer Indië regstreeks vir die [[Kampioenetrofee 2029]] sal kwalifiseer. Elke wedstryd bestaan uit 50 boulbeurte per span. Dieselfde formaat is voorheen tydens die 1999- en 2003-toernooie gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/icc-expands-men-s-world-events-odi-world-cup-to-14-teams-t20-world-cup-to-20-teams-1264847 |title=ICC expands men's world events: ODI WC to 14 teams, T20 WC to 20 teams |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=1 Junie 2021 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] is die verdedigende kampioen nadat hulle die vorige [[Krieketwêreldbeker 2023]] teen die gasheer [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-cricket-world-cup-2023-24-1367856/india-vs-australia-final-1384439/match-report |title=Head's magnificent 137 leads Australia to sixth World Cup title |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Miller |date=19 November 2023 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> == Toewysing == [[Krieket Suid-Afrika]] het in Mei 2021 aangekondig dat hy ’n bod vir die Krieketwêreldbeker 2027 ingedien het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://sports.ndtv.com/cricket/south-africa-to-bid-for-2027-cricket-world-cup-2425615 |title=South Africa To Bid For 2027 Cricket World Cup |publisher=NDTV Sports |date=1 Mei 2021 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die Internasionale Krieketraad het die gasheerlande van beide die 2027- en 2031-manstoernooie op 16 November 2021 aangewys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/2354682 |title=USA to stage T20 World Cup: 2024–2031 ICC Men's tournament hosts confirmed |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=16 November 2021 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Suid-Afrika, Zimbabwe en Namibië is gesamentlik as gashere vir die 2027-toernooi benoem, terwyl die 2031-toernooi aan [[Indië]] en [[Bangladesj]] toegewys is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-co-hosts-for-2024-t20-wc-pakistan-gets-2025-champions-trophy-india-and-bangladesh-2031-world-cup-1289589 |title=USA co-hosts for 2024 T20 WC, Pakistan gets 2025 Champions Trophy, India and Bangladesh 2031 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=16 November 2021 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> == Voorbereiding == In voorbereiding op die Krieketwêreldbeker 2027 is in Augustus 2025 ’n reëlingskomitee van 15 lede aangestel. [[Trevor Manuel]] is as die voorsitter aangewys.<ref name=comm>{{en}} {{cite web |url=https://www.thestatesman.com/sports/trevor-manuel-appointed-chair-of-2027-icc-world-cup-organising-committee-1503474929.html |title=Trevor Manuel appointed chair of 2027 ICC World Cup organising committee |publisher=The Statesman |date=21 Augustus 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die voormalige adjunkpresident [[Phumzile Mlambo-Ngcuka]] is ook aangewys as een van die sewe onafhanklike direkteure van die toernooi.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.outlookindia.com/sports/cricket/odi-world-cup-2027-local-organising-committee-trevor-manuel-head-15-member-team |title=ODI World Cup 2027 Organising Committee Revealed: Trevor Manuel To Lead 15-Member Team |publisher=Outlook |author=Navneet Oberoi |date=21 Augustus 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> == Deelnemers == [[Lêer:Qualification Pathway for 2027 ICC Cricket World Cup 2.png|duimnael|Grafiek van die kwalifiseringsproses vir die Krieketwêreldbeker 2027]] Die medegashere [[Proteas|Suid-Afrika]] en [[Zimbabwiese nasionale krieketspan|Zimbabwe]], asook die agt beste spanne op die IKR se EDI-ranglys soos op 31 Maart 2027 sal regstreeks vir die Krieketwêreldbeker 2027 kwalifiseer, terwyl die oorblywende vier plekke tydens vastelandse kwalifiserings beslis sal word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/2025-champions-trophy-qualification-at-stake-during-odi-world-cup-1406055 |title=2025 Champions Trophy qualification at stake during ODI World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi, Matt Roller |date=29 Oktober 2023 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Hoewel Namibië tydens die toernooi vir die eerste keer as gasheer optree, sal hulle as ’n assosiaatlid nie regstreeks vir die toernooi kan kwalifiseer nie en [[Namibiese nasionale krieketspan|Namibië]] sal aan die kwalifiseringstoernooi moet deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricket.com/news/icc-announces-qualification-pathway-for-2027-world-cup-1668316873192 |title=ICC announces qualification pathway for 2027 World Cup |publisher=Cricket.com |author=Pramod Ananth |date=13 November 2022 |accessdate=14 Maart 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230314001834/https://www.cricket.com/news/icc-announces-qualification-pathway-for-2027-world-cup-1668316873192 |archive-date=14 Maart 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> === Kwalifiserende spanne === Die volgende twee spanne het reeds vir die Krieketwêreldbeker 2027 gekwalifiseer. Later sal nog twaalf spanne aansluit. {| class="wikitable sortable" !Span !Kwalifiseringmetode !Verskynings by eindstryde !Laaste verskyning !Vorige beste prestasie |- |{{Cr-ZA}} | rowspan="2" |'''Gashere''' |Tiende |[[Krieketwêreldbeker 2023|2023]] |Halfeindrondte <small>([[Krieketwêreldbeker 1992|1992]], [[Krieketwêreldbeker 1999|1999]], [[Krieketwêreldbeker 2007|2007]], [[Krieketwêreldbeker 2015|2015]], [[Krieketwêreldbeker 2023|2023]])</small> |- |{{Cr-ZW}} |Tiende |[[Krieketwêreldbeker 2015|2015]] |Super Ses <small>([[Krieketwêreldbeker 1999|1999]], [[Krieketwêreldbeker 2003|2003]])</small> |} == Stadions == Op 10 April 2024 het [[Krieket Suid-Afrika]] die agt stadions op die kortlys bekend gemaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.firstpost.com/firstcricket/sports-news/south-africa-venues-2027-odi-world-cup-13758371.html |title=Wanderers, Kingsmead, Newlands confirmed as venues for 2027 ODI World Cup: Report |publisher=Firstpost |date=10 April 2024 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Pholetsi Moseki, [[hoof- uitvoerende beampte]] van dié krieketraad, het verduidelik dat van die elf IKR-geakkrediteerde stadions in Suid-Afrika die finale agt stadions volgens verskeie faktore soos die beskikbaarheid van lughawens en hotelverblyf gekies is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.business-standard.com/amp/cricket/world-cup/odi-world-cup-2027-wanderers-kingsmead-newlands-among-eight-sa-venues-124041000810_1.html |title=ODI World Cup 2027: Wanderers, Kingsmead, Newlands among eight SA venues |publisher=Business Standard |date=10 April 2024 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> In Augustus 2025 is aangekondig dat Suid-Afrika 44 wedstryde dwarsdeur die agt gasheerstede sal huisves, terwyl die oorblywende tien wedstryde tussen Namibië en Zimbabwe verdeel sal word.<ref name=comm /> Die wedstryde in Namibië sal in die [[Nasionale Krieketstadion]] in [[Windhoek]] aangebied word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/new-cricket-world-cup-2027-venue-hosts-thrilling-first-international-fixture |title=New Cricket World Cup 2027 venue hosts thrilling first international fixture |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=20 Maart 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> <center> {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" !colspan=5|{{vlagland|Suid-Afrika}} |- ! [[Paarl]], [[Wes-Kaap]] ! [[Oos-Londen]], [[Oos-Kaap]] ! [[Centurion]], [[Gauteng]] ! [[Durban]], [[KwaZulu-Natal]] |- | [[Bolandpark]] | [[Buffalopark]] | [[SuperSport-park]] | [[Kingsmead-stadion|Kingsmead]] |- | <small>{{Koördinate|33|44|29|S|18|59|54|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=Bolandpark}}</small> | <small>{{Koördinate|33|0|24.14|S|27|55|09.72|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=Buffalopark}}</small> | <small>{{Koördinate|25|51|35.69|S|28|11|43.35|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=SuperSport-park}}</small> | <small>{{Koördinate|29|51|0.21|S|31|1|40.13|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=Kingsmead}}</small> |- | Kapasiteit: '''10&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''15&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''22&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''25&nbsp;000''' |- | [[Lêer:Boland Park Cricket Ground.jpg|150px]] | | [[Lêer:SS park.jpg|150px]] | [[Lêer:Kingsmead2009.jpg|150px]] |- ! [[Bloemfontein]], [[Vrystaat]] ! [[Kaapstad]], Wes-Kaap ! [[Gqeberha]], Oos-Kaap ! [[Johannesburg]], Gauteng |- | [[Mangaung-ovaal]] | [[Nuweland-krieketveld|Nuweland]] | [[St. Georgespark, Port Elizabeth|St. Georgespark]] | [[Wanderersstadion|Wanderers]] |- | <small>{{Koördinate|29|7|0.04|S|26|12|18.97|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=Mangaung-ovaal}}</small> | <small>{{Koördinate|33|58|25.32|S|18|28|8.16|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=Nuweland}}</small> | <small>{{Koördinate|33|57|59.35|S|25|36|36|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=St. Georgespark}}</small> | <small>{{Koördinate|26|7|52.17|S|28|3|26.69|O|type:landmark|aansig=inlyn|name=Wanderers}}</small> |- | Kapasiteit: '''20&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''25&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''19&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''34&nbsp;000''' |- | | [[Lêer:Newlandsoverview.jpg|150px]] | [[Lêer:Sahara Oval St George's, uploaded 2005.jpg|150px]] | [[Lêer:The Wanderers 2.jpg|150px]] |- !colspan=2|{{vlagland|Zimbabwe}} !{{vlagland|Namibië}} |- ! [[Harare]] ! [[Bulawayo]] ! [[Windhoek]] |- | [[Harare Sportklub]] | [[Queens Sportklub]] | [[Nasionale Krieketstadion]] |- | <small>{{Koördinate|17|48|50.67|S|31|3|2.08|O|region:ZW_type:landmark|aansig=inlyn|name=Harare Sportklub}}</small> | <small>{{Koördinate|20|08|42.39|S|28|35|20.20|O|region:ZW_type:landmark|aansig=inlyn|name=Queens Sportklub}}</small> | <small>{{Koördinate|22|36|23.3|S|17|05|33.7|O|region:NA_type:landmark|aansig=inlyn|name=Nasionale Krieketstadion}}</small> |- | Kapasiteit: '''10&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''12&nbsp;500''' | Kapasiteit: '''7&nbsp;500''' |- | [[Lêer:Harare sports club.jpg|200px]] | | |} {| cellpadding="0" style="border:0 solid darkgrey;" |- style="text-align:center;" |style="border:0 solid blue;"| {{Location map+|Namibië|width=250|float=left|caption=Plekke in Namibië|places= {{Location map~|Namibië|lat=-22.606463|long=17.092703|position=bottom|background=|label=[[Windhoek]]}} }} |style="border:0 solid #777;"| {{Location map+|Suid-Afrika|width=280|float=center|caption=Plekke in Suid-Afrika|places= {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-33.741389|long=18.998333|position=top|background=|label=[[Paarl]]}} {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-33.006706|long=27.919367|position=top|background=|label=[[Oos-Londen]]}} {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-25.859914|long=28.195375|position=top|background=|label=[[Centurion]]}} {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-29.850058|long=31.027814|position=bottom|background=|label=[[Durban]]}} {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-29.116678|long=26.205269|position=bottom|background=|label=[[Bloemfontein]]}} {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-33.9737|long=18.468933|position=bottom|background=|label=[[Kaapstad]]}} {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-33.966486|long=25.61|position=bottom|background=|label=[[Gqeberha]]}} {{Location map~|Suid-Afrika|lat=-26.131158|long=28.057414|position=bottom|background=|label=[[Johannesburg]]}} }} |style="border:0 solid #2a5;"| {{Location map+|Zimbabwe|width=250|float=right|caption=Plekke in Zimbabwe|places= {{Location map~|Zimbabwe|lat_deg=-17|lat_min=-50|lon_deg=31|lon_min=04|position=left|background=|label=[[Harare]]}} {{Location map~|Zimbabwe|lat_deg=-20|lat_min=-10|lon_deg=28|lon_min=34|position=right|background=|label=[[Bulawayo]]}} }} |}</center> == Formaat == Die Krieketwêreldbeker 2027 word oor 49 dae tussen 14 verskillende spanne oor 54 wedstryde beslis. Dit begin op 4 Oktober met die openingswedstryd. Die toernooi eindig op 21 November op Wanderers in Johannesburg met die eindstryd, waartydens die wenner die Krieketwêreldbekertrofee inpalm. Dieselfde formaat is voorheen tydens die Krieketwêreldbekertoernooie in 1999 en 2003 gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/a-matter-of-formats-how-the-men-s-odi-world-cup-has-changed-over-the-years-1264912 |title=A matter of formats – how the men's ODI World Cup has changed over the years |publisher=ESPNcricinfo |author=Varun Shetty |date=2 Junie 2021 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> === Groepfase en Super Ses === Die Krieketwêreldbeker 2027 word deur 14 nasionale krieketspanne beslis. Vir die groepfase word die 14 deelnemende spanne in twee groepe van sewe elk verdeel; elke span speel een wedstryd teen elk van die ander spanne in dieselfde groep, dus speel elke span ses wedstryde in die groepfase. Twee punte word vir ’n oorwinning toegeken, een vir ’n gelykop of onbesliste wedstryd en geen punte vir ’n nederlaag: spanne wat met dieselfde aantal punte eindig, word volgens lopietempo, dan boultempo en dan die uitslag van die direkte ontmoeting gerangskik. Die drie beste spanne van albei groepe dring na die Super Ses deur. In die Super Ses-rondte speel elke span teen die spanne, waarteen in die groepfase geen wedstryde gespeel is nie. Spanne wat alreeds in die groepfase ontmoet het, speel nie teen mekaar nie en die punte van dié wedstryde word na die Super Ses-rondte se tabel oorgedra. Die kwalifisering sal gegrond wees op dieselfde kriterias as in die groepfase. === Uitklopfase === Van die begin van dié fase af neem die toernooi ’n uitklopformaat aan wat uit drie wedstryde bestaan: twee halfeindstryde en die eindstryd. Die vier beste spanne van die Super Ses dring na die uitklopfase deur. Die eerste span speel teen die vierde span en die tweede span teen die derde span in die halfeindstryde. Elke wedstryd in die uitklopstadium moet met ’n oorwinning vir een van die spanne eindig. As daar ná albei kolfbeurte ’n gelykopuitslag is, sal die wedstryd deur ’n Superboulbeurt beslis word. === Effek op Kampioenetrofee 2029-kwalifisering === Die beste sewe spanne sal saam met die gasheer Indië regstreeks kwalifiseer vir die Kampioenetrofee 2029. == Wedstryde == Die wedstryde word in drie fases opgedeel, naamlik die groepfase, die Super Ses en die uitklopfase. === Groepfase === {| class="infobox bordered" | style="background:#cfc;"|Kwalifiseer vir die Super Ses én regstreeks vir die [[Kampioenetrofee 2029]]. |- | style="background:#ffc;"|Uit die toernooi geskakel, maar kwalifiseer regstreeks vir die Kampioenetrofee 2029. |- | style="background:;"|Uit die toernooi geskakel én loop regstreekse kwalifisering vir die Kampioenetrofee 2029 mis. |} 14 spanne neem aan die groepfase deel. Die drie beste spanne in elke groep dring na die Super Ses deur. Die sewe beste spanne kwalifiseer saam met die gasheer Indië vir die [[Kampioenetrofee 2029]]. ==== Groep A ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|S|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|W|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|V|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|O|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|G|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} !width=20|{{Afkorting|P|Punte}} !width=20|{{Afkorting|P/o|Punte oorgedra (na Super Ses)}} |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#ffc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Groep B ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|S|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|W|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|V|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|O|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|G|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} !width=20|{{Afkorting|P|Punte}} !width=20|{{Afkorting|P/o|Punte oorgedra (na Super Ses)}} |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#ffc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} === Super Ses === {| class="infobox bordered" | style="background:#cfc;"|Kwalifiseer vir die uitklopfase. |- | style="background:;"|Uit die toernooi geskakel. |} Die punte wat oorgedra word, word soos volg bereken: Vier punte vir ’n oorwinning oor ’n ander kwalifiseerder, een vir ’n oorwinning oor ’n niekwalifiseerder, twee vir ’n afgelaste of onbesliste wedstryd teen ’n ander kwalifiseerder, 0.5 vir ’n afgelaste of onbesliste wedstryd teen ’n niekwalifiseerder. {| class="wikitable" style="text-align:center;" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|S|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|W|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|V|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|O|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|G|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} !width=20|{{Afkorting|P|Punte}} !width=20|{{Afkorting|P/o|Punte oorgedra (vanaf groepfase)}} |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} === Uitklopfase === Die uitklopfase bestaan uit twee halfeindstryde, waarvan die twee wenners mekaar in die eindstryd op Wanderers in Johannesburg ontmoet. [[Lêer:Wanderers Stadium 2024.jpg|duimnael|Die eindstryd word op 21 November op Wanderers in Johannesburg beslis]] {{Tabel Beker 4 | RD1 = Halfeindrondte | RD2 = Eindrondte | RD1-hofie01 = 17 November | RD1-span01 = '''Kwalifiseerder 1''' | RD1-telling01 = | RD1-span02 = '''Kwalifiseerder 4''' | RD1-telling02 = | RD1-hofie02 = 18 November | RD1-span03 = '''Kwalifiseerder 2''' | RD1-telling03 = | RD1-span04 = '''Kwalifiseerder 3''' | RD1-telling04 = | RD2-hofie01 = 21 November – Johannesburg | RD2-span01 = '''Wenner Halfeindstryd 1''' | RD2-telling01 = | RD2-span02 = '''Wenner Halfeindstryd 2''' | RD2-telling02 = }} ==== Halfeindrondte ==== {{Krieketwedstryd | datum = 17 November 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = Kwalifiseerder 1 | telling1 = | span2 = Kwalifiseerder 4 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 18 November 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = Kwalifiseerder 2 | telling1 = | span2 = Kwalifiseerder 3 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Eindstryd ==== {{Krieketwedstryd | datum = 21 November 2027 | tyd = | dagnag = | span1 = Wenner Halfeindstryd 1 | telling1 = | span2 = Wenner Halfeindstryd 2 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = [[Wanderersstadion|Wanderers]], [[Johannesburg]], [[Suid-Afrika]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} <br /> {| class="wikitable" style="text-align: center; margin: 0 auto;" !Krieketwêreldkampioen 2027 |- |align=center|'''Wenner Eindstryd''' |} == Sien ook == {{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}} * [[Rugbywêreldbeker 2027]] == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|Cricket World Cup 2027|Krieketwêreldbeker 2027}} * {{en}} [https://www.cricketworldcup.com/ Amptelike webwerf van die Krieketwêreldbeker 2027] * {{en}} [https://www.icc-cricket.com/ Amptelike webtuiste van die Internasionale Krieketraad] {{Navigasie Krieketwêreldbeker}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Krieketwereldbeker 2027}} [[Kategorie:Geskiedenis van Namibië]] [[Kategorie:Geskiedenis van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Geskiedenis van Zimbabwe]] [[Kategorie:Krieket in Namibië]] [[Kategorie:Krieketkompetisies in Suid-Afrika]] [[Kategorie:Krieketkompetisies in Zimbabwe]] [[Kategorie:Krieketwêreldbeker|2027]] [[Kategorie:Sport in 2027]] slra4phvp1vmkg1lwrvjg02b97jcno3 0 374433 2911715 2843980 2026-06-16T05:46:13Z Jcb 223 2911715 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Krieketspan | naam = Papoea-Nieu-Guinee | beeld = Kenteken van die Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan.png | byskrif = Kenteken van die Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan | bynaam = ''Barramundis'' | konferensie = [[Krieket PNG]] (CPNG) | kaptein = [[Assad Vala]] | afrigter = {{vlagikoon|Zimbabwe}} [[Tatenda Taibu]] | toetsstatusjaar = | ikr_status = Assosiaatlid | ikr_aansluiting = 1973 | ikr_streek = [[IKR Oos-Asië-Oseanië|Oos-Asië-Oseanië]] | toetsrang = | beste_toetsrang = | edi-rang = | beste_edi-rang = 16de (23 Mei 2019) | t20i-rang = 22ste | beste_t20i-rang = 15de (9 September 2016) | eerste_toets = | mees_onlangse_toets = | aantal_toetse = | aantal_toetse_vanjaar = | toetsrekord = | toetsrekord_vanjaar = | eerste_edi = t {{Cr-HK}} op [[Riverway-stadion]], [[Townsville]]; 8 November 2014 | mees_onlangse_edi = t {{Cr-CA}} op [[United Ground]], [[Windhoek]]; 5 April 2023 | aantal_edis = 66 | aantal_edis_vanjaar = 0 | edi-rekord = 14/51 (21,21%)<br />(1 gelykop, 0 onbeslis) | edi-rekord_vanjaar = 0/0<br />(0 gelykop, 0 onbeslis) | wb_verskynings = 0/13 | wb_eerste = | wb_beste = | wbk_verskynings = 10 | wbk_eerste = 1979 | wbk_beste = 3de plek (in 1982) | kt_verskynings = 0/9 | kt_eerste = | kt_beste = | eerste_t20i = t {{Cr-IE}} op [[Stormont (krieketveld)|Stormont]], [[Belfast]]; 15 Julie 2015 | mees_onlangse_t20i = t {{Cr-OM}} op [[Omaanse Krieketakademieveld]], [[Maskat]]; 10 Oktober 2025 | aantal_t20is = 68 | aantal_t20is_vanjaar = 3 | t20i-rekord = 36/31 (53,73%)<br />(0 gelykop, 1 onbeslis) | t20i-rekord_vanjaar = 1/2<br />(0 gelykop, 0 onbeslis) | wt20-verskynings = 2/10 | eerste_wt20 = [[T20I-wêreldbeker 2021|2021]] | beste_wt20 = Eerste rondte (in [[T20I-wêreldbeker 2021|2021]] en [[T20I-wêreldbeker 2024|2024]]) | wt20k-verskynings = 6 | eerste_wt20k = 2012 | beste_wt20k = Wenner (in 2023) | h_patroon_la = | h_patroon_b = | h_patroon_ra = | h_patroon_broek = | h_linkerarm = | h_liggaam = | h_regterarm = | h_broek = | a_patroon_la = | a_patroon_b = _png_25 | a_patroon_ra = | a_patroon_broek = | a_linkerarm = 000000 | a_liggaam = FF1326 | a_regterarm = 000000 | a_broek = 000000 | t_patroon_la = | t_patroon_b = | t_patroon_ra = | t_patroon_broek = | t_linkerarm = | t_liggaam = | t_regterarm = | t_broek = | a_titel = Lys A en T20I-klere }} Die '''Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan''' ([[Engels]]: ''Papua New Guinea national cricket team''), met die bynaam ''Barramundis'', is die nasionale [[krieket]]span wat [[Papoea-Nieu-Guinee]] in internasionale krieket verteenwoordig. Hulle word bestuur deur [[Krieket PNG]] (''CPNG'', van Engels: ''Cricket PNG'') en het in 1973 ’n assosiaatlid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) geword.<ref name="CAP">{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Countries/77.html |title=Papua New Guinea |publisher=Cricket Archive |accessdate=2 September 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180902052245/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Countries/77.html |archive-date=2 September 2018 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref name="EWC">{{en}} {{cite book |author=Roy Morgan |title=Encyclopedia of world cricket |date=2007 |publisher=SportsBooks |isbn=978-1-899807-51-2 |location=Cheltenham |oclc=84998953}}</ref> Ná hul vierde plek tydens die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2014 is aan Papoea-Nieu-Guinee [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-status]] toegeken.<ref name="odistatus">{{en}} {{cite web |url=http://www.icc-cricket.com/news/2014/media-releases/77919/scotland-and-uae-battle-lock-horns-in-final-of-icc-cwcq-2014 |title=Scotland and UAE battle lock horns in final of ICC CWCQ 2014 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=31 Januarie 2014 |accessdate=31 Januarie 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140131233903/http://www.icc-cricket.com/news/2014/media-releases/77919/scotland-and-uae-battle-lock-horns-in-final-of-icc-cwcq-2014 |archive-date=31 Januarie 2014 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In Maart 2018 was Papoea-Nieu-Guinee beide sy EDI- en [[Twintig20|T20I-status]] kwyt, nadat hulle in die uitspeelwedstryd van die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2018 deur [[Nepalese nasionale krieketspan|Nepal]] verslaan is, waardeur hul opponent op sy beurt EDI- en T20I-status ontvang het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/nepal-claim-odi-status-for-the-first-time-1140406 |title=Nepal claim ODI status for the first time |publisher=ESPNcricinfo |date=15 Maart 2018 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Op 26 April 2019 het Papoea-Nieu-Guinee in die eindstryd van die Wêreldkrieketliga se afdeling twee [[Omaanse nasionale krieketspan|Oman]] verslaan en sodoende in die vierde plek geëindig en hul EDI-status herwin.<ref name="ODI2">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/1198795 |title=Papua New Guinea secure top-four finish on dramatic final day |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 April 2019 |accessdate=4 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231104093617/https://www.icc-cricket.com/media-releases/1198795 |archive-date=4 November 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Papoea-Nieu-Guinee is tradisioneel die sterkste span sonder toetsstatus in die [[IKR Oos-Asië-Oseanië]]-streek en hulle het die meeste plaaslike IKR-toernooie gewen en beskik oor ’n soortgelyke rekord in die Stille Oseaan-spele se kriekettoernooi.<ref name="EWC" /><ref name="SPG07">{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/DATABASE/2007/TOURNAMENTS/SOUTHPACIFIC/about.shtml |title=XIII South Pacific Games 2007 |publisher=[[Europese Krieketraad]] |accessdate=14 Junie 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120614105934/https://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/DATABASE/2007/TOURNAMENTS/SOUTHPACIFIC/about.shtml |archive-date=14 Junie 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die span het ook aan elke Krieketwêreldbekerkwalifisering (voorheen die IKR-trofee genoem) deelgeneem, maar kon nie vir ’n [[krieketwêreldbeker]]toernooi kwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://cricketarchive.com/Archive/Records/PapuaNewGuinea/ICC_Trophy/Team/List_of_Matches.html |title=List of Matches for Papua New Guinea in ICC Trophy Matches |publisher=Cricket Archive |accessdate=2 Maart 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200302191802/https://cricketarchive.com/Archive/Records/PapuaNewGuinea/ICC_Trophy/Team/List_of_Matches.html |archive-date=2 Maart 2020 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Papoea-Nieu-Guinee hou die wêreldrekord vir die hoogste telling in ’n EDI-wedstryd, nadat hulle in 2007 572/7 teen [[Nieu-Kaledonië]] aangeteken het.<ref name="PNGRec">{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketeurope4.net/DATABASE/ARTICLES/articles/000056/005620.shtml |title=Papua New Guinea run riot |publisher=[[Europese Krieketraad]] |author=Andrew Nixon |date=1 September 2007 |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303170226/https://www.cricketeurope4.net/DATABASE/ARTICLES/articles/000056/005620.shtml |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In April 2018 het die IKR besluit om aan al sy lede volle T20I-status toe te ken. Vervolgens word al die [[Twintig20|T20I-wedstryde]] wat Papoea-Nieu-Guinee ná 1 Januarie 2019 teen ander IKR-lede speel as ’n volle T20I erken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |title=All T20 matches between ICC members to get international status |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 April 2018 |accessdate=3 Oktober 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231003012749/https://www.icc-cricket.com/media-releases/672322 |archive-date=3 Oktober 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Papoea-Nieu-Guinee is tans (Oktober 2025) 22ste op die Twintig20-wêreldranglys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/rankings/team-rankings/mens/t20i |title=Men's T20I Team Rankings |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=13 Oktober 2025 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> == Beheerliggaam == {{Hoofartikel|Krieket PNG}} Krieket PNG (Engels: ''Cricket PNG'', CPNG) is in 1972 gestig en verantwoordelik vir die reëling van krieket in Papoea-Nieu-Guinee. In 1973 het hulle as ’n assosiaatlid by die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/papua-new-guinea |title=Cricket PNG |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Talle nasionale spelers vervul verskeie rolle by die beheerliggaam.<ref name="ci_team">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/papua-new-guinea-s-rise-as-associate-cricket-s-heroes-1205347 |title=Papua New Guinea's rise as Associate cricket's heroes |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=1 November 2019 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Krieket PNG bestuur al die Papoea-Nieu-Guinee-verteenwoordigende nasionale spanne, insluitende die mans, vroue en jeug. Hulle is ook verantwoordelik vir die bestuur en organisasie van EDI- en T20I-reekse teen ander spanne, en die reëling van internasionale wedstryde tuis. Daarbenewens is CPNG verantwoordelik vir inkomsteverkryging deur die verkoop van kaartjies, borgskappe en uitsaairegte, veral in verband met die Papoea-Nieu-Guinese span. Kinders en jongmense word reeds op skool aan krieket bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. Net soos ander krieketlande beskik Papoea-Nieu-Guinee oor ’n o/19-nasionale span wat aan die [[o/19-krieketwêreldbeker]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/the-under-19-world-cup-232496 |title=The Under-19 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Martin Williamson |date=11 Januarie 2006 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> == Geskiedenis == === Voor hul IKR-toetrede === [[Lêer:Cricket match on Kwato Island near Samarai ca. 1905 (22630421580).jpg|duimnael|links|’n Krieketwedstryd op Kwato-eiland, Papoea-Nieu-Guinee, ca. 1905]] Krieket is in die 1890’s deur Christelike predikante uit [[Engeland]] na die Territorium Papoea saamgebring.<ref name="ci_team" /> Dit is opgeneem deur verskeie inheemse stamme wat dit in hul eie variante beoefen het, waarby spanne met meer as vyftig spelers algemeen was.<ref name="sportskeeda2">{{en}} {{cite web |url=https://www.sportskeeda.com/cricket/rise-of-png-cricket |title=Rise of PNG Cricket |publisher=Sportskeeda |date=3 Junie 2012 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> In die kolonie Duits-Nieu-Guinee was krieket egter heeltemal onbekend. Daar het die sport eers ’n verskyning begin maak, toe [[Australië]] in 1920 die Territorium Nieu-Guinee as ’n [[Volkebond]]mandaat begin administreer het.<ref name="EWC" /> Sedertdien word krieket in landelike gebiede veral deur die [[Inheemse volke|inheemse bevolking]] uitgeoefen, terwyl dit in stedelike gebiede soos [[Port Moresby]] veral deur Britse en Australiese emigrante gespeel word. In 1937 is ’n toernooi vir klubs in dié stad van stapel gestuur. In 1972 is die eerste amptelike wedstryd op internasionale vlak teen ’n Australiese keurspan op [[Aminipark]] in Port Moresby gespeel.<ref name="ci_team" /><ref name="sportkeeda">{{en}} {{cite web |url=https://www.sportskeeda.com/cricket/meet-the-barramundis-who-are-the-heroes-of-papua-new-guinea-cricket |title=Meet the Barramundis: Who are the heroes of Papua New Guinea cricket? |publisher=Sportskeeda |author=Isaac Marshall |date=8 Februarie 2020 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Vir Papoea-Nieu-Guinee het nege emigrante uit Australië en die [[Verenigde Koninkryk]] en twee inheemse spelers verskyn.<ref name="EWC" /><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Seasons/PNG/1971-72_PNG_Australia_XI_in_Papua_New_Guinea_1971-72.html |title=Australia XI in Papua New Guinea 1971/72 |publisher=Cricket Archive |accessdate=18 Oktober 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121018020529/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Seasons/PNG/1971-72_PNG_Australia_XI_in_Papua_New_Guinea_1971-72.html |archive-date=18 Oktober 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die dorp [[Hanuabada]] naby Port Moresby het in die sentrum van Papoea-Nieu-Guinese krieket ontwikkel, wat sedertdien baie spelers vir die nasionale span oplewer.<ref name="sportskeeda2" /> === IKR-lidmaatskap en eerste wêreldbekerkwalifiseringstoernooie === In 1972 is die beheerliggaam [[Krieket PNG]] as Papoea-Nieu-Guinese Krieketbeheerraad (Engels: ''Papua New Guinea Cricket Board of Control'', PNGCBC) gestig<ref>{{en}} {{cite journal |author=Peter N. Street; Mark C. Maestrone |title=Cricket and Philately: Cricket Tales of Southeast Asia |journal=Journal of Sports Philately |publisher=Sports Philatelists International |date=2011 |url=https://aicolympic.org/wp-content/uploads/SPI-Publications/JSP-vol-49-no-03-2011Spring.pdf |volume=49 |issue=3 |pages=20}}</ref> en dit het een jaar later ’n assosiaatlid van die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) geword.<ref name="EWC" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/1149566 |title='Most of us didn't know cricket was played on turf' – Norman Vanua reminisces about PNG's rise |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=1 April 2019 |accessdate=14 November 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221114062125/https://www.icc-cricket.com/news/1149566 |archive-date=14 November 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref name="CAP" /> Ná die land se onafhanklikheidswording in 1975 het die wêreldkampioen [[Wes-Indiese nasionale krieketspan|Wes-Indië]] op pad na Australië Papoea-Nieu-Guinee vir twee wedstryde besoek.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://static.espncricinfo.com/db/ARCHIVE/1970S/1975-76/OTHERS+ICC/WI_IN_PNG/WI_PNG-COMB-XI_22OCT1975.html |title=West Indies in Papua New Guinea, 1975–76 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Vir die gasheer het ses inheemse spelers verskyn en sedertdien word die span, wat die bynaam ''Barramundis'' dra, deur hulle oorheers.<ref name="EWC" /> Vir die eerste [[Krieketwêreldbeker 1975]] is Papoea-Nieu-Guinee nie genooi nie. Die Papoeane het hul eerste internasionale verskyning gemaak tydens die IKR-trofee 1979 wat as kwalifisering vir die [[Krieketwêreldbeker 1979]] gedien het. Hulle is egter in die eerste rondte uitgeskakel en het die hooftoernooi misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Seasons/ENG |title=ICC Trophy 1979 |publisher=Cricket Archive |accessdate=1 Oktober 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121001192327/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Seasons/ENG/1979_ENG_ICC_Trophy_1979.html |archive-date=1 Oktober 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In dieselfde jaar het hulle tydens die eerste Suid-Stille Oseaan-spele se kriekettoernooi die goue medalje gewen en sedertdien elke keer met dié medalje weggestap.<ref name="EWC" /><ref name="SPG07" /> Ná ’n toer na Australië in 1981<ref>{{en}} {{cite web |url=http://cricketarchive.com/Archive/Events/5/Papua_New_Guinea_in_Australia_1980-81.html |title=Papua New Guinea in Australia 1980/81 |publisher=Cricket Archive |accessdate=3 April 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160403035628/http://cricketarchive.com/Archive/Events/5/Papua_New_Guinea_in_Australia_1980-81.html |archive-date=3 April 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> het Papoea-Nieu-Guinee tydens die IKR-trofee 1982 derde geëindig, nadat hulle in die halfeindstryd teen [[Bermudaanse nasionale krieketspan|Bermuda]] verloor het, maar in die uitspeelwedstryd [[Bengaalse nasionale krieketspan|Bangladesj]] verslaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/42/42589.html |title=Scorecard of Bangladesh v Papua New Guinea, 9 July 1982 |publisher=Cricket Archive |accessdate=18 Oktober 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121018020652/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/42/42589.html |archive-date=18 Oktober 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Nogtans het hulle die [[Krieketwêreldbeker 1983]] misgeloop. Tydens die IKR-trofee 1986 het Papoea-Nieu-Guinee weer versuim om vanaf die eerste rondte te vorder en sodoende die [[Krieketwêreldbeker 1987]] misgeloop,<ref>{{en}} {{cite web |url=http://cricketarchive.com/Archive/Events/0/ICC_Trophy_1986.html |title=ICC Trophy 1986 |publisher=Cricket Archive |accessdate=13 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160313141102/http://cricketarchive.com/Archive/Events/0/ICC_Trophy_1986.html |archive-date=13 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> hoewel die span teen [[Gibraltar]] die rekord vir die hoogste telling in die toernooigeskiedenis aangeteken het, toe hulle in hul eie beurt 455/9 opgestel en die wedstryd met 369 lopies gewen het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Records/Icct/Overall/Highest_Team_Totals.html |title=Team totals of 300 and more in an innings in the ICC Trophy |publisher=Cricket Archive |accessdate=5 Oktober 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121005194916/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Records/Icct/Overall/Highest_Team_Totals.html |archive-date=5 Oktober 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Hulle het daarvan herstel en die Suid-Stille-Oseaan-spele se kriekettoernooi die volgende jaar in Nieu-Kaledonië gewen.<ref name="EWC" /> Tydens die IKR-trofee 1990 in [[Nederland]] het hulle die tweede rondte gehaal, maar nogtans die [[Krieketwêreldbeker 1992]] misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://cricketarchive.com/Archive/Events/1/Unibind_ICC_Trophy_1990.html |title=Unibind ICC Trophy 1990 |publisher=Cricket Archive |accessdate=9 Julie 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170709101844/http://cricketarchive.com/Archive/Events/1/Unibind_ICC_Trophy_1990.html |archive-date=9 Julie 2017 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Suid-Stille Oseaan-spele se kriekettoernooi op eie bodem het hulle die goue medalje ingepalm.<ref name="EWC" /> Tydens die IKR-trofee 1994 in [[Nairobi]] het Papoea-Nieu-Guinee die “plate-eindstryd” (uitspeelwedstryd tussen die eerste rondte se derde en vierde spanne) gehaal, maar nie in dié wedstryd verskyn nie, nadat hul beheerliggaam reeds die vlug huis toe bespreek het, omdat hulle nie ’n kwalifisering verwag het nie. Om dié rede is die nasionale span uit die kwalifisering vir die [[Krieketwêreldbeker 1996]] geskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/58/58641.html |title=Scorecard of Denmark v Namibia, 1 March 1994 |publisher=Cricket Archive |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303191919/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/58/58641.html |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Dit is ’n algemene probleem vir Papoea-Nieu-Guinee, aangesien vlugte van en na die land slegs ongereeld aangebied word. Die Papoeane het ook die AKR-trofee 1998 in [[Nepal]] vroeg verlaat, nadat hulle hul eerste twee wedstryde verloor en sodoende hul wedstryd teen die Maledive misgeloop het, omdat hulle andersins meer as ’n week vir die volgende vlug sou moes gewaag het. As gevolg daarvan het hulle selde oorsese toere buite amptelike internasionale toernooie onderneem, noemenswaardige uitsonderinge is ’n besoek aan [[Fidji]] in 1977, ’n toer na [[Hongkong]] in die vroeë 1980’s en die 1981-toer na Australië.<ref name="EWC" /> === Moderne tydperk === Die AKR-trofee 1996 in [[Kuala Lumpur]] het vir Papoea-Nieu-Guinee ’n nuwe kans van internasionale deelname meegebring. Hulle het tot die halfeindstryd gevorder, maar hulle is deur Bangladesj verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/102/102651.html |title=Scorecard of Bangladesh v Papua New Guinea, 13 September 1996 |publisher=Cricket Archive |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303180736/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/102/102651.html |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In 1998 het hulle weer aan dié toernooi deelgeneem, maar dit vroeg verlaat. Sedert die stigting van die [[IKR Oos-Asië-Oseanië]]-ontwikkelingsstreek in 1996 het hulle nie meer aan die toernooi deelgeneem nie,<ref name="EWC" /> aangesien hulle dienooreenkomstig die [[Asiatiese Krieketraad]] verlaat het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://asiancricket.org/report0607/images/020a.jpg |title=The Formation of the ACC |publisher=[[Asiatiese Krieketraad]] |accessdate=6 Januarie 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120106044047/http://asiancricket.org/report0607/images/020a.jpg |archive-date=6 Januarie 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Sedert hul oorskakeling word die span as die sterkste in Oos-Asië-Oseanië na die twee [[Toetskrieket|toetslande]] [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] en [[Nieu-Seelandse nasionale krieketspan|Nieu-Seeland]] beskou.<ref name="EWC" /> Tussen die twee AKR-trofeë het Papoea-Nieu-Guinee tydens die IKR-trofee 1997 in die 13de plek geëindig, wat nie genoeg was om vir die [[Krieketwêreldbeker 1999]] te kwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/63/63785.html |title=Scorecard of Papua New Guinea v Singapore, 5 April 1997 |publisher=Cricket Archive |accessdate=11 November 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171111204958/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/63/63785.html |archive-date=11 November 2017 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die IKR-trofee 2001 in [[Ontario]] het die Papoeane versuim om vanaf die eerste rondte te vorder en sodoende die [[Krieketwêreldbeker 2003]] misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://cricketarchive.com/Archive/Events/0/ICC_Trophy_2001.html |title=ICC Trophy 2001 |publisher=Cricket Archive |accessdate=2 Junie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190602131508/https://cricketarchive.com/Archive/Events/0/ICC_Trophy_2001.html |archive-date=2 Junie 2019 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die ''Pacifica''-beker 2001 het hulle in die derde plek geëindig,<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/71/71601.html |title=Scorecard of Papua New Guinea v Tonga, 8 February 2001 |publisher=Cricket Archive |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303190223/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/71/71601.html |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> en die ''Pacifica''-beker 2002 het hulle met ’n oorwinning oor Tonga in die eindstryd beklink.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/74/74743.html |title=Scorecard of Papua New Guinea v Tonga, 5 June 2002 |publisher=Cricket Archive |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303222430/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/74/74743.html |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Suid-Stille Oseaan-spele 2003 se kriekettoernooi het Papoea-Nieu-Guinee weer die goue medalje ingepalm<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.sportingpulse.com/comp_info.cgi?a=ROUND&compID=18028&c=2-1976-0-0-0 |title=Results for SPG 2003 Cricket |publisher=Sporting Pulse |date=29 Julie 2003 |accessdate=8 Februarie 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130208171437/http://www.sportingpulse.com/comp_info.cgi?a=ROUND&compID=18028&c=2-1976-0-0-0 |archive-date=8 Februarie 2013 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> en in die uitspeelwedstryde vir die IKR-trofee 2005 het hulle in die eindstryd Fidji verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/102/102370.html |title=Scorecard of Fiji v Papua New Guinea, 27 February 2005 |publisher=Cricket Archive |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303223455/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/102/102370.html |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Daarmee het die Papoeane vir die IKR-trofee 2005 gekwalifiseer, waar hulle slegs in die elfde plek geëindig en sodoende die [[Krieketwêreldbeker 2007]] misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/82/82975.html |title=Scorecard of Papua New Guinea v Uganda, 11 July 2005 |publisher=Cricket Archive |accessdate=3 Maart 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303165735/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/82/82975.html |archive-date=3 Maart 2016 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Wêreldkrieketliga se afdeling drie in [[Darwin]] het die Papoeane in die derde plek geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/122/122318.html |title=Scorecard of Cayman Islands v Papua New Guinea, 2 June 2007 |publisher=Cricket Archive |accessdate=29 Julie 2012 |archive-url=https://archive.today/20120729182824/http://www.cricketarchive.co.uk/Archive/Scorecards/122/122318.html |archive-date=29 Julie 2012 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die Suid-Stille Oseaan-spele 2007 se kriekettoernooi het hulle weer goud gewen.<ref name="SPG07" /> Tydens dié toernooi het hulle in die eendaagse wedstryd teen Nieu-Kaledonië ’n rekordtelling van 572/7 aangeteken.<ref name="PNGRec" /> In laat Januarie 2009 het Papoea-Nieu-Guinee vir die Wêreldkrieketliga se afdeling drie die Argentynse hoofstad [[Buenos Aires]] besoek, waar hulle die gasheer, die Kaaimanseilande, [[Ugandese nasionale krieketspan|Uganda]] en die beste twee spanne van die Wêreldkrieketliga 2008 se afdeling vier – [[Afghaanse nasionale krieketspan|Afghanistan]] en [[Hongkongse nasionale krieketspan|Hongkong]] – ontmoet het. Dié toernooi se beste twee spanne kon vir die Krieketwêreldbekerkwalifisering later die jaar in [[Suid-Afrika]] kwalifiseer, waarvandan hulle vir die [[Krieketwêreldbeker 2011]] kon kwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/DATABASE/TOURNAMENTS/GLOBAL/WCL/structure0609.pdf |title=ICC World Cricket League Division 1–5 Structure for 2006–2009 |publisher=[[Europese Krieketraad]] |accessdate=4 Oktober 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071004231108/http://www.cricketeurope4.net/CRICKETEUROPE/DATABASE/TOURNAMENTS/GLOBAL/WCL/structure0609.pdf |archive-date=4 Oktober 2007 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Die Papoeane het die kwalifisering net naelskraap misgeloop en weens hul swakker lopietempo in die derde plek na [[Afghaanse nasionale krieketspan|Afghanistan]] en Uganda geëindig (Afghanistan met +0.971, Uganda met +0.768 en Papoea-Nieu-Guinee met +0.665).<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketeurope4.net/DATABASE/ARTICLES2/articles/000050/005065.shtml |title=Big hitting heroics from Vani send PNG top of the table |publisher=[[Europese Krieketraad]] |accessdate=7 November 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20091107102701/http://www.cricketeurope4.net/DATABASE/ARTICLES2/articles/000050/005065.shtml |archive-date=7 November 2009 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In April 2011 het die Papoeane aan die Wêreldkrieketliga se afdeling drie in die [[Verenigde Arabiese Emirate]] deelgeneem en in die derde plek geëindig, waarmee hulle vir die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2014 in [[Nieu-Seeland]] gekwalifiseer het. In Februarie 2013 het Papoea-Nieu-Guinee aan die IKR Oos-Asië-Oseanië in [[Auckland]] deelgeneem, waar hulle gedurende die groepfase onoorwonne gebly en in die eindstryd Vanuatu verslaan het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.icc-europe.org/match_zone/series/newsdetails.php#selection-751.0-751.52|title=Papua New Guinea advance to World Twenty20 Qualifier |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=7 Februarie 2013 |accessdate=29 Maart 2013}}</ref> Daarmee het hulle vir die T20I-wêreldbekerkwalifisering in die Verenigde Arabiese Emirate in Oktober gekwalifiseer. === EDI- en T20I-status === [[Lêer:Geraint Jones.jpg|duimnael|upright|Die [[paaltjiewagter]] [[Geraint Jones]] het van 2004 tot 2006 vir [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] en van 2012 tot 2014 vir Papoea-Nieu-Guinee gespeel<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/player/geraint-jones-15501 |title=Geraint Jones |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref>]] In die daaropvolgende Wêreldkrieketliga het hulle daarin geslaag om in afdeling drie vanaf die eerste rondte te vorder<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-cricket-league-division-three-2010-11-474676/italy-vs-united-states-of-america-494739/match-report |title=Hong Kong through to finals |publisher=ESPNcricinfo |date=28 Januarie 2011 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> en hulle is ondanks die nederlaag in die eindstryd teen Hongkong gepromoveer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/world-cricket-league-division-3-hong-kong-take-title-498721 |title=Hong Kong take title |publisher=ESPNcricinfo |date=29 Januarie 2011 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Tydens die afdeling twee het die Papoeane die derde plek behaal en sodoende vir die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2014 gekwalifiseer. Hulle het vanaf die eerste rondte gevorder en die Super Ses in die vierde plek afgesluit. Daarmee het hulle die [[Krieketwêreldbeker 2015]] misgeloop, maar vir hul vertoning [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-status]] ontvang.<ref name="sportskeeda2" /><ref name="odistatus" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/netherlands-kenya-and-canada-lose-odi-status-714845 |title=Netherlands, Kenya and Canada lose ODI status |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Februarie 2014 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> In November dieselfde jaar het hulle tydens ’n reeks van twee wedstryde teen Hongkong in Australië in hul eerste EDI gespeel en hulle kon dié reeks beklink.<ref name="sportkeeda" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/papua-new-guinea-set-to-make-odi-debut-791609 |title=Papua New Guinea set to make ODI debut |publisher=ESPNcricinfo |date=23 Oktober 2014 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Nadat die Papoeane die eerste EDI met vier paaltjies en die tweede met drie paaltjies gewen het, het hulle die eerste span geword, wat sy eerste twee EDIs kon wen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketcountry.com/articles/papua-new-guinea-create-history-to-become-first-team-to-win-first-two-odis-208766 |title=Papua New Guinea create history to become first team to win first two ODIs |publisher=Cricket Country |author=Abhishek Mukherjee |date=13 November 2014 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Saam met EDI-status het die IKR aan Papoea-Nieu-Guinee ook [[Twintig20|T20I-status]] toegeken.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/nepal-netherlands-get-t20-international-status-756175 |title=Nepal, Netherlands get T20 international status |publisher=ESPNcricinfo |date=28 Junie 2014 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> In T20I het die Papoeane aan die kwalifiseringstoernooie vir die drie eerste [[T20I-wêreldbeker]]toernooie (in [[T20I-wêreldbeker 2007|2007]], [[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] en [[T20I-wêreldbeker 2010|2010]]) nie deelgeneem nie. Tydens die T20I-wêreldbekerkwalifisering 2012 het hulle die agtste plek behaal,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2011-12-532912/nepal-vs-papua-new-guinea-69th-match-7th-place-play-off-546474/match-report |title=Scotland claim fifth in dramatic finish |publisher=ESPNcricinfo |date=23 Maart 2012 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> só ook in 2013<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2013-14-660011/papua-new-guinea-vs-scotland-67th-match-7th-place-play-off-660225/match-report |title=Afghanistan to meet Ireland in final |publisher=ESPNcricinfo |date=29 November 2013 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> en in 2015.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2015-875401/afghanistan-vs-papua-new-guinea-3rd-qualifying-play-off-875545/match-report |title=Mangal, bowlers put Afghanistan in World T20 |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=23 Julie 2015 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Daarmee het hulle die T20I-wêreldbekertoernooie in [[T20I-wêreldbeker 2012|2012]], [[T20I-wêreldbeker 2014|2014]] en [[T20I-wêreldbeker 2016|2016]] misgeloop. Tydens laasgenoemde kwalifiseringstoernooi sou Papoea-Nieu-Guinee op 13 Julie 2015 sy eerste T20I teen Hongkong speel. Dié wedstryd moes egter weens reën afgelas word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2015-875401/hong-kong-vs-papua-new-guinea-17th-match-group-a-875489/full-scorecard |title=17th Match, Group A, Bready, Jul 13 2015, ICC World Twenty20 Qualifier |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Twee dae later het hulle eindelik hul T20I-debuut teen [[Ierse nasionale krieketspan|Ierland]] gemaak en met twee paaltjies gewen.<ref name="sportkeeda" /><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2015-875401/ireland-vs-papua-new-guinea-23rd-match-group-a-875501/match-report |title=Vanua blitz leads PNG to shock win |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=15 Julie 2015 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Met die oorwinning oor [[Nepalese nasionale krieketspan|Nepal]] op 17 Julie het hulle as eerste span in die toernooi die uitspeelwedstryde gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-world-twenty20-qualifier-2015-875401/nepal-vs-papua-new-guinea-29th-match-group-a-875513/match-report |title=Dominant PNG progress to knockouts with easy win |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=17 Julie 2015 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Met die EDI-status het Papoea-Nieu-Guinee tydens die Interkontinentale Beker 2015/2017 sy eerste [[eersterangse krieket]]wedstryde gespeel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/tim-wigmore-profiles-papua-new-guinea-batsman-lega-siaka-812971 |title=Meet Hanuabada's latest flagbearer |publisher=ESPNcricinfo |author=Tim Wigmore |date=24 Desember 2014 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Hulle het egter slegs in die sewende plek onder agt deelnemers geëindig. In EDI-krieket het die Papoeane destyds aan die Wêreldkrieketligakampioenskap 2015/17 deelgeneem. Met hul vierde plek het hulle regstreeks vir die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2018 gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/493905 |title=Netherlands and PNG qualify for ICC Cricket World Cup Qualifier 2018 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=16 Oktober 2017 |accessdate=9 Desember 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221209054931/https://www.icc-cricket.com/media-releases/493905 |archive-date=9 Desember 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens dié toernooi se eerste rondte is hulle egter in al hul wedstryde verslaan en het slegs die negende plek behaal. Daarmee het Papoea-Nieu-Guinee sy EDI-status weer verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/cricket-wc-qualifier-2017-18-1132997/hong-kong-vs-papua-new-guinea-27th-match-9th-place-play-off-1133023/match-report |title=Norman Vanua, Charles Amini help PNG defend 200 |publisher=ESPNcricinfo |author=Liam Brickhill |date=17 Maart 2018 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> In September 2017 het die destydse hoofafrigter [[Jason Gillespie]] voorgestel dat Papoea-Nieu-Guinee aan die Australiese EDI-beker moet deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/jason-gillespie-named-interim-png-coach-1110839 |title=Jason Gillespie named interim PNG coach |publisher=ESPNcricinfo |date=13 Julie 2017 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricket.com.au/news/jason-gillespie-papua-new-guines-coach-inclusion-jlt-one-day-domestic-australia-new-team/2017-09-06 |title=Throw PNG a one-day lifeline: Gillespie |publisher=[[Krieket Australië]] |author=Adam Burnett |date=6 September 2017 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Tydens die Wêreldkrieketliga se afdeling twee 2019 het die Papoeane die vierde plek behaal, waarmee hulle hul EDI-status teruggewen het.<ref name="ODI2" /> Met die verkryging van EDI-status het Papoea-Nieu-Guinee gekwalifiseer vir die Krieketwêreldbekerliga 2 2019–2023 wat as kwalifisering vir die [[Krieketwêreldbeker 2023]] gedien het. Die eerste rondte in Skotland het die Papoeane na die gasheer en [[Omaanse nasionale krieketspan|Oman]] in die derde plek afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://emergingcricket.com/events/cwc-leagues/cwc-league-2/all-round-oman-performance-hands-png-their-fourth-defeat/ |title=All-round Oman performance hands PNG their fourth defeat |publisher=Emerging Cricket |author=Daniel Hay |date=21 Augustus 2019 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Tydens die tweede rondte in die Verenigde State het hulle al die twee wedstryde elk teen die gasheer en [[Namibiese nasionale krieketspan|Namibië]] verloor.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.cricketcountry.com/series/usa-tri-nation-series-2019-201192/schedule/ |title=USA Tri-Nation Series, 2019 Full Schedule: All Matches Date and Time Table With Ground Details |publisher=Cricket Country |accessdate=21 September 2022}}</ref> Tydens die sewende rondte het hulle weer al hul vier wedstryde verloor, dié keer teen Oman en [[Skotse nasionale krieketspan|Skotland]].<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/2282445 |title=Global Game: CWCL2, U19 World Cup Africa qualifiers headline a busy week |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=4 Oktober 2021 |accessdate=17 Februarie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230217071315/https://www.icc-cricket.com/news/2282445 |archive-date=17 Februarie 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Tydens die tiende rondte in die Verenigde Arabiese Emirate het hulle vir die eerste keer ’n EDI in dié reeks gewen, toe hulle die vierde wedstryd teen die gasheer met ses paaltjies kon wen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.thenationalnews.com/sport/cricket/2022/03/19/papua-new-guinea-secure-victory-at-last-after-outplaying-uae-in-world-cup-league-2/ |title=Papua New Guinea secure victory at last after outplaying UAE in World Cup League 2 |publisher=The National |author=Paul Radley |date=19 Maart 2022 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Die elfte rondte sou oorspronklik in Papoea-Nieu-Guinee beslis word, maar vanweë reisbeperkings is dit na die Verenigde Arabiese Emirate verskuif.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.cricketscotland.com/icc-announce-cwcl2-fixtures-for-2022/ |title=ICC announce CWCL2 fixtures for 2022 |publisher=[[Krieket Skotland]] |date=4 Maart 2022 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Die Papoenae is weer in al hul wedstryde deur Oman en Skotland verslaan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://emergingcricket.com/events/cwc-leagues/cwc-league-2/cwc-league-2-round-11-wrap-elation-for-scotland-familiar-feeling-for-png/ |title=CWC League 2 Round 11 Wrap – Elation for Scotland, familiar feeling for PNG |publisher=Emerging Cricket |author=Tom Grunshaw |date=18 April 2022 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> In die 16de rondte het hulle een wedstryd teen die Verenigde State gewen, terwyl albei wedstryde teen Namibië in nederlae geëindig het; in die eerste wedstryd teen die Verenigde State het hulle gelykop gespeel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.namibian.com.na/116253/read/Namibia-close-in-on-leaders |title=Namibia close in on leaders |publisher=[[The Namibian]] |author=Helge Schütz |date=21 September 2022 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> In die 17de rondte kon die span geen wedstryd teen Namibië en die Verenigde State wen nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.namibian.com.na/118303/read/Fish-Eagles-scalp-Bald-Eagles |title=Fish Eagles scalp Bald Eagles |publisher=[[The Namibian]] |author=Helge Schütz |date=28 November 2022 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> In die 20ste rondte kon Papoea-Nieu-Guinee twee wedstryde elk teen Nepal en die Verenigde Arabiese Emirate wen.<ref name="keep">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/3098274 |title=Nepal keep Qualifier hopes alive as UAE crash out of the race in must-win League 2 clash |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=6 Maart 2023 |accessdate=30 September 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230930003802/https://www.icc-cricket.com/news/3098274 |archive-date=30 September 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> In die 21ste rondte teen dieselfde opponente kon hulle slegs een oorwinning oor die Verenigde Arabiese Emirate aanteken.<ref name="keep" /> Daarmee het die Papoeane die Krieketwêreldbekerliga 2 2019–2023 in die laaste plek afgesluit en die Krieketwêreldbeker-uitspeelrondte 2023 gehaal. Hulle het egter weer in die laaste plek geëindig en sodoende die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2023 vir die Krieketwêreldbeker 2023 misgeloop. As ’n troosprys het hulle die Wêreldkrieketliga 2 2023–2027 vir die [[Krieketwêreldbeker 2027]] gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES2023/articles/000003/000365.shtml |title=UAE and Canada win on final day in Windhoek |publisher=[[Europese Krieketraad]] |author=Andrew Nixon |date=5 April 2023 |accessdate=18 Oktober 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230405195114/https://www.cricketeurope.com/DATABASE/ARTICLES2023/articles/000003/000365.shtml |archive-date=5 April 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> === Eerste krieketwêreldbekerdeelnames === Op 30 Maart 2021 is [[Carl Sandri]] as nuwe hoofafrigter en hoëprestasiebestuurder vir al die drie nasionale spanne aangestel en hy is opdrag gegee om talente vir die Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan te vind.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://postcourier.com.pg/cricket-png-board-announces-new-coach/ |title=Cricket PNG board announces new coach |publisher=Papua New Guinea Post-Courier |date=29 Maart 2021 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://emergingcricket.com/news/carl-sandri-to-coach-png-replaces-joe-dawes |title=Carl Sandri to coach PNG, replaces Joe Dawes |publisher=Emerging Cricket |date=29 Maart 2021 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Nadat hulle tydens die plaaslike kwalifisering vir die T20I-wêreldbekerkwalifisering kon presteer, het hulle daarin geslaag om met hul eerste plek in die eerste rondte regstreeks vir die eerste keer vir ’n wêreldbeker te kwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/men-s-t20-wc-qualifier-2019-20-1199473/kenya-vs-papua-new-guinea-38th-match-group-a-1199536/match-report |title=Vanua, Bau dig PNG out of 19 for 6 hole to seal T20 World Cup qualification |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=27 Oktober 2019 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Tydens die [[T20I-wêreldbeker 2021|T20I-wêreldbeker]], wat na 2021 uitgestel en in beide Oman en die Verenigde Arabiese Emirate beslis is, het die Papoeane al hul drie wedstryde teen [[Bengaalse nasionale krieketspan|Bangladesj]], Oman en Skotland swak verloor en is sodoende in die eerste rondte uitgeskakel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-men-s-t20-world-cup-2021-22-1267897/bangladesh-vs-papua-new-guinea-9th-match-first-round-group-b-1273720/match-report |title=Shakib, Mahmudullah star as Bangladesh rout PNG to seal Super 12s spot |publisher=ESPNcricinfo |author=Mohammad Isam |date=21 Oktober 2021 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Tydens die T20I-wêreldbekerkwalifisering se groep B 2022 het Papoea-Nieu-Guinee die derde plek behaal wat egter nie genoeg was om vir die [[T20I-wêreldbeker 2022]] te kwalifiseer nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/t20-wc-qualifiers-muhammad-waseem-powers-uae-to-glory-in-qualifier-final-against-ireland-1302546 |title=Muhammad Waseem powers UAE to glory in qualifier final against Ireland |publisher=ESPNcricinfo |author=Peter Della Penna |date=24 Februarie 2022 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Hulle het egter daarin geslaag om die Oos-Asiatiese-Stille-Oseaan-kwalifisering vir die [[T20I-wêreldbeker 2024]] in die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] en [[Wes-Indië]] te wen.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/2024-mens-t20-world-cup-papua-new-guinea-qualify-from-east-asia-pacific-region-1389780 |title=Papua New Guinea qualify for 2024 Men's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |date=27 Julie 2023 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Tydens dié toernooi was die span egter sonder enige kans en het swak nederlae gely teen Wes-Indië, Uganda, Afghanistan en Nieu-Seeland, waarmee hulle weer in die eerste rondte uitgeskakel is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-men-s-t20-world-cup-2024-1411166/new-zealand-vs-papua-new-guinea-39th-match-group-c-1415739/match-report |title=Ferguson's incredible 4-4-0-3 helps NZ exit T20 World Cup on a high |publisher=ESPNcricinfo |author=Vithushan Ehantharajah |date=17 Junie 2024 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Tydens die gesamentlike Asië-Stille-Oseaan-kwalifisering is die Papoeane reeds in die eerste rondte uitgeskakel en het vervolgens die [[T20I-wêreldbeker 2026]] in Indië en Sri Lanka misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.outlookindia.com/sports/cricket/oman-vs-papua-new-guinea-icc-mens-t20-world-cup-east-asia-pacific-qualifier-2025-live-score-updates-highlights |title=Oman Vs Papua New Guinea Highlights, ICC Men’s T20 World Cup East Asia Pacific Qualifier 2025: OMA Beat PNG By 52 Runs |publisher=Outlook |author=Navneet Oberoi |date=11 Oktober 2025 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> == Kleure, kenteken en bynaam == In EDI- en T20I-krieket dra Papoea-Nieu-Guinee rooi truie met swart kleuraksente, rooi moue, ’n swart V-halslyn en swart broeke. Veldwerkers dra ’n rooi bofbalpet of ’n rooi sonhoed. Die kolwers se helms is op ’n soortgelyke manier geverf. Gedurende IKR-toernooie verskyn die borg se embleem op die regtermou en die belettering ''PNG'' in die middel van die trui. Tydens die T20I-wêreldbeker 2021 het die span ’n nuwe kleurskema met swart, geel en oranje gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.timesofsports.com/cricket/t20i-world-cup/all-team-jersey/ |title=T20 World Cup Jersey 2021 – All Teams New Look |publisher=Times of Sports |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Krieket PNG se kenteken toon ’n rooi krieketbal met geel bewegingslyne wat ’n paaltjie tref. Op die agtergrond is ’n [[paradysvoël]], Papoea-Nieu-Guinee se wapendier, in ’n vereenvoudigde vorm uitgebeeld. Die Papoea-Nieu-Guinese nasionale krieketspan se bynaam is ''[[Barramundi]]s'', ontleen aan die gelyknamige visspesies, wat in die waters rondom Papoea-Nieu-Guinee voorkom. == Tuisstadion == {{Location map+ |Papoea-Nieu-Guinee |caption=Ligging van Papoea-Nieu-Guinese krieketstadions |places= {{location map~|Papoea-Nieu-Guinee|label=<small>[[Aminipark]]</small>|position=bottom|lat=-9.4715|long=147.2004}} }} Papoea-Nieu-Guinee se enigste internasionale stadion is die [[Aminipark]] in Port Moresby wat deur Krieket PNG besit en sedert 1972 deur die nasionale span vir al hul tuiswedstryde gebruik word.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/papuanewguinea/content/ground/518990.html |title=Grounds / Amini Park |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> Dit is genoem na die Amini-gesin wat talle nasionale spelers opgelewer het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.foxsports.com.au/cricket/t20-world-cup-2021/t20-world-cup-2021-icc-cricket-preview-oman-vs-png-start-time-how-papua-new-guinea-made-tournament-in-uae/news-story/1da6de9dc6741899615c133232804520 |title=‘All we have is heart’: The stunning 50-year rise of World Cup’s ‘village cricketers’ |publisher=Fox Sports |date=17 Oktober 2021 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> {| border="0" class="wikitable sortable" |-bgcolor="#cccccc" ! No. !! Stadion !! Plek !! Eerste wedstryd |- | 1 | [[Aminipark]] | [[Port Moresby]] | 6 Oktober 2017 |} == Spelers == === Spelerstatistieke === Daar het altesaam 29 spelers [[Internasionale eendagwedstryd|EDI-]] en 34 spelers [[Twintig20|T20I-krieket]] vir Papoea-Nieu-Guinee gespeel. Vervolgens die spelers wat vir die Papoea-Nieu-Guinese span die meeste lopies aangeteken en die meeste paaltjies geneem het. ==== Lopies ==== {| class="wikitable" ! colspan="4" |EDI ! colspan="4" |T20I |- ! scope=col | Speler ! scope=col | Tydperk ! scope=col | EDIs ! scope=col | Lopies ! scope=col | Speler ! scope=col | Tydperk ! scope=col | T20Is ! scope=col | Lopies |- |style="text-align:left;"| [[Assad Vala]] | 2014–2023 | align=center | 66 | align=center | '''2&nbsp;003''' | [[Tony Ura]] | 2015–hede | align=center | 60 | align=center | '''1&nbsp;634''' |- | [[Tony Ura]] | 2014–2023 | align=center | 61 | align=center | '''1&nbsp;363''' | [[Assad Vala]] | 2015–hede | align=center | 66 | align=center | '''1&nbsp;336''' |- | [[Charles Amini]] | 2014–2023 | align=center | 49 | align=center | '''1&nbsp;128''' | [[Sese Bau]] | 2016–hede | align=center | 59 | align=center | '''1&nbsp;091''' |- | [[Sese Bau]] | 2016–2023 | align=center | 57 | align=center | '''1&nbsp;089''' | [[Charles Amini]] | 2015–hede | align=center | 59 | align=center | '''1&nbsp;028''' |- | [[Lega Siaka]] | 2014–2022 | align=center | 47 | align=center | '''{{0}}931''' | [[Lega Siaka]] | 2015–hede | align=center | 64 | align=center | '''{{0}}780''' |- class=sortbottom | colspan=4 | <small>Korrek teen: 18 Oktober 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=2;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / One-Day Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> | colspan=4 | <small>Korrek teen: 18 Oktober 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/batting/most_runs_career.html?class=3;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / Twenty20 Internationals / Most Runs |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> |} ==== Paaltjies ==== {| class="wikitable" ! colspan="4" |EDI ! colspan="4" |T20I |- ! scope=col | Speler ! scope=col | Tydperk ! scope=col | EDIs ! scope=col | Paaltjies ! scope=col | Speler ! scope=col | Tydperk ! scope=col | T20Is ! scope=col | Paaltjies |- | [[Chad Soper]] | 2016–2023 | align=center | 56 | align=center | '''70''' | [[Norman Vanua]] | 2015–hede | align=center | 58 | align=center | '''66''' |- | [[Norman Vanua]] | 2014–2023 | align=center | 57 | align=center | '''61''' | [[Charles Amini]] | 2015–hede | align=center | 59 | align=center | '''47''' |- | [[Assad Vala]] | 2014–2023 | align=center | 66 | align=center | '''55''' | [[Assad Vala]] | 2015–hede | align=center | 66 | align=center | '''38''' |- | [[Semo Kamea]] | 2022–2023 | align=center | 22 | align=center | '''33''' | [[Kabua Morea]] | 2021–hede | align=center | 24 | align=center | '''37''' |- | [[Charles Amini]] | 2014–2023 | align=center | 49 | align=center | '''32''' | [[Chad Soper]] | 2015–hede | align=center | 31 | align=center | '''34''' |- class=sortbottom | colspan=4 | <small>Korrek teen: 18 Oktober 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=2;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / One-Day Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> | colspan=4 | <small>Korrek teen: 18 Oktober 2025</small><ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/bowling/most_wickets_career.html?class=3;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / Twenty20 Internationals / Most Wickets |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> |} === Spankapteins === Tot op hede was twee spelers reeds die [[Kaptein (sport)|kaptein]] vir Papoea-Nieu-Guinee tydens ’n EDI-wedstryd en vier tydens ’n T20I.<ref>Die tydperk verwys na die ooreenstemmende krieketseisoen waarin die eerste of laaste wedstryd van die tyd as kaptein gespeel is.</ref> {| border="0" class="wikitable sortable" |-bgcolor="#cccccc" ! colspan="3" | EDI<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=2;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / One-Day Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> ! colspan="2" | T20I<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/individual/list_captains.html?class=3;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / Twenty20 Internationals / List of Captains |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> |- ! No. !! Naam !! Tydperk !! Naam !! Tydperk |- | 1 | Chris Amini | 2014 | Jack Vare | 2015–2016 |- | 2 | Assad Vala | 2016–2023 | '''Assad Vala''' | 2016–hede |- | 3 | | | Tony Ura | 2024 |- | 4 | | | Norman Vanua | 2024 |} == Rekords == === EDI-rekord teen ander lande === {| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px" ! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste oorwinning |- |colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Toetslande''' |- |align="left"| {{Cr-IE}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-WI}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |colspan="16" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede''' |- |align="left"| {{Cr-HK}} || 8 || 4 || 4 || 0 || 0 || 50,00 || 8 November 2014 |- |align="left"| {{vlagland|Jersey}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-CA}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-NA}} || 7 || 0 || 7 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-NP}} || 10 || 2 || 8 || 0 || 0 || 20,00 || 25 Maart 2022 |- |align="left"| {{Cr-OM}} || 6 || 0 || 6 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-XS}} || 10 || 1 || 9 || 0 || 0 || 10,00 || 8 Oktober 2017 |- |align="left"| {{Cr-AE}} || 11 || 5 || 6 || 0 || 0 || 45,45 || 2 April 2017 |- |align="left"| {{Cr-US}} || 10 || 2 || 7 || 1 || 0 || 20,00 || 27 April 2019 |- |- class="sortbottom" |align="left"| '''Algeheel''' || '''66''' || '''14''' || '''51''' || '''1''' || '''0''' || '''21,21''' || 8 November 2014 |- |colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met EDI #4910 op 18 Oktober 2025. Laaste keer hersien op 18 Oktober 2025. Wenpersentasies sluit geen uitslae uit en tel gelykop as ’n halwe oorwinning.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=2;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / ODI matches / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=18 Oktober 2025 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> |} === Krieketwêreldbekerrekord === {| class="wikitable" !Jaar!!Uitslag |- |[[Krieketwêreldbeker 1975|1975]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 1979|1979]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 1983|1983]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 1987|1987]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 1992|1992]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 1999|1999]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 2003|2003]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 2011|2011]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 2015|2015]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Krieketwêreldbeker 2027|2027]] || {{n.v.t.}} |- |[[Krieketwêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}} |} === Kampioenetrofeerekord === {| class="wikitable" !Jaar!!Uitslag |- |[[Kampioenetrofee 1998|1998]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2000|2000]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2002|2002]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2004|2004]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2006|2006]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2009|2009]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2013|2013]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2017|2017]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2025|2025]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[Kampioenetrofee 2029|2029]] || {{n.v.t.}} |} === T20I-rekord teen ander lande === {| class="wikitable" style="text-align:center;width:600px" ! Teenstander !! Wedstryde !! Gewen !! Verloor !! Gelykop !! Onbeslis !! % Gewen !! Eerste T20I-oorwinning |- |colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Toetslande''' |- |align="left"| {{Cr-AF}} || 2 || 0 || 2 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-BD}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-IE}} || 4 || 2 || 2 || 0 || 0 || 50,00 || 15 Julie 2015 |- |align="left"| {{Cr-NZ}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-WI}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-ZW}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |colspan="15" style="text-align:center"| '''t. Assosiaatlede''' |- |align="left"| {{Cr-BM}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 19 Oktober 2019 |- |align="left"| {{vlagland|Filippyne}} || 4 || 3 || 0 || 0 || 1 || 75,00 || 22 Maart 2019 |- |align="left"| {{vlagland|Guernsey}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 14 Augustus 2025 |- |align="left"| {{Cr-HK}} || 4 || 3 || 1 || 0 || 0 || 75,00 || 22 September 2023 |- |align="left"| {{vlagland|Japan}} || 2 || 2 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 25 Julie 2023 |- |align="left"| {{Cr-KE}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 27 Oktober 2019 |- |align="left"| {{vlagland|Maleisië}} || 6 || 4 || 2 || 0 || 0 || 66,67 || 1 April 2022 |- |align="left"| {{Cr-NA}} || 3 || 2 || 1 || 0 || 0 || 66,67 || 20 Oktober 2019 |- |align="left"| {{Cr-NL}} || 3 || 1 || 2 || 0 || 0 || 33,33 || 24 Oktober 2019 |- |align="left"| {{Cr-NP}} || 6 || 2 || 4 || 0 || 0 || 33,33 || 17 Julie 2015 |- |align="left"| {{Cr-OM}} || 5 || 1 || 4 || 0 || 0 || 20,00 || 7 Maart 2024 |- |align="left"| {{vlagland|Samoa}} || 3 || 2 || 1 || 0 || 0 || 66,67 || 8 Julie 2019 |- |align="left"| {{vlagland|Singapoer}} || 3 || 2 || 1 || 0 || 0 || 66,67 || 25 Oktober 2019 |- |align="left"| {{Cr-XS}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-UG}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 0 || 50,00 || 12 Julie 2022 |- |align="left"| {{vlagland|Vanuatu}} || 7 || 7 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 22 Maart 2019 |- |align="left"| {{Cr-AE}} || 3 || 0 || 3 || 0 || 0 || 0,00 || – |- |align="left"| {{Cr-US}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 0 || 100,00 || 17 Julie 2022 |- |- class="sortbottom" |align="left"| '''Algeheel''' || '''68''' || '''36''' || '''31''' || '''0''' || '''1''' || '''53,73''' || 15 Julie 2015 |- |colspan="9"| ''Rekords volledig tot en met T20I #3527 op 18 Oktober 2025. Gelykop verwys na wedstryde wat deur ’n valbyl (soos ’n Superboulbeurt) beslis is. Wenpersentasies sluit geen uitslae uit en gelykop as ’n halwe oorwinning (ongeag die valbyl).''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://stats.espncricinfo.com/ci/engine/records/team/results_summary.html?class=3;id=20;type=team |title=Records / Papua New Guinea / Twenty20 Internationals / Result summary |publisher=ESPNcricinfo |date=18 Oktober 2025 |accessdate=18 Oktober 2025}}</ref> |} === T20I-wêreldbekerrekord === {| class="wikitable" !Jaar!!Uitslag |- |[[T20I-wêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2009|2009]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2010|2010]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2012|2012]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2014|2014]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2016|2016]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2021|2021]] || Eerste rondte |- |[[T20I-wêreldbeker 2022|2022]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2024|2024]] || Eerste rondte |- |[[T20I-wêreldbeker 2026|2026]] || Nie gekwalifiseer nie |- |[[T20I-wêreldbeker 2028|2028]] || {{n.v.t.}} |- |[[T20I-wêreldbeker 2030|2030]] || {{n.v.t.}} |} == Sien ook == {{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}} == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Eksterne skakels == * {{en}} [https://www.cricketpng.org.pg/ Amptelike webwerf van Krieket PNG] * {{en}} [https://www.espncricinfo.com/team/papua-new-guinea-20 Papoea-Nieu-Guinee op ESPNcricinfo] * {{en}} [https://www.icc-cricket.com/about/members/associate/papua-new-guinea Papoea-Nieu-Guinee by die IKR] {{Nasionale krieketspanne}} {{Normdata}} {{Voorbladster}} [[Kategorie:Krieket in Papoea-Nieu-Guinee]] [[Kategorie:Nasionale krieketspanne van Oseanië]] sxtb6hgavbsndjuzjh7gt4tdfym2ufx 0 374612 2911731 2881857 2026-06-16T07:20:27Z Jcb 223 2911731 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Flag of Westarctica.png|duimnael|Die vlag van Wes-Artika]] '''Wes-Arktika''' (amptelik die '''Protektoraat van Wes-Arktika''', voorheen bekend as die '''Groothertogdom van Wes-Arktika''')<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=eqMbSlBrZMwC&pg=PA2010|title=Micronations: For Those Who Are Tired of Existing Incompetent Governments and Are Longing for Something New and Refreshing|last=Bahareth|first=Mohammad|date=Desember 2011|publisher=iUniverse|isbn=9781462069262|language=en}}</ref> is 'n [[mikronasie]] wat in 2001 deur Travis McHenry gestig is.<ref>{{cite web|title=Molossia, Westarctica und Co.: Kennen Sie diese Mikronationen?|url=https://web.de/magazine/wissen/molossia-westarctica-co-kennen-mikronationen-32779634|author=Milan Aleck|date=2 February 2018|work=Web.de|lang=German}}</ref> Dit maak aanspraak op die gebied bekend as Marie Byrd Land, geleë tussen die [[Nieu-Seeland|Nieu-Seelandse]] Antarktiese gebied en die [[Chili|Chileense]] gebied, spesifiek die gedeelte van [[Antarktika]] wat tussen 90 grade en 150 grade weslengtegraad en suid van die 60ste breedtegraad geleë is. Dit beslaan 620 000 vierkante kilometer grond, en alhoewel meer as 2 000 burgers beweer word, woon nie een van hulle binne die geëiste gebied nie.<ref>{{cite news|work=Inquisitr|title=Micronations Summit In California: Biggest Names From Tiniest Nations|url=https://www.inquisitr.com/2001850/micronations-summit-in-california-biggest-names-from-tiniest-nations/|author=Justin Streight|date=11 April 2015|access-date=24 Junie 2021|archive-date=22 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211122070853/https://www.inquisitr.com/2001850/micronations-summit-in-california-biggest-names-from-tiniest-nations/|url-status=dead}}</ref><ref>[https://www.cntraveller.in/story/running-country-15-years-hopes-see-someday/ Chaudhuri, Raj Aditya "After running a country for 15 years, he hopes to see it someday" Conde Nast Traveller (27 Oktober 2016)]</ref> Wes-Arktika word soos al die ander mikronasies nie deur enige soewereine staat erken nie. In 2018 het die regering van Wes-Arktika 'n ere-konsulaat in Nerja, [[Spanje]], geopen<ref>{{cite web|title=Westarctica abre una embajada en Nerja|url=https://www.diariosur.es/axarquia/westarctica-abre-embajada-20181102213713-nt.html|date=1 November 2018|work=Sur|author=Eugenio Cabezas|language=Spanish}}</ref> en gaan voort om ander ere-konsulate regoor die wêreld oop te maak.<ref name="fake">[https://www.wsj.com/articles/fake-countries-had-a-hard-time-dealing-with-the-pandemic-too-11592766597 Hookway, James "Fake Countries Have a Hard Time Dealing with the Pandemic, Too" ''Wall Street Journal'' (21 Junie 2020)]</ref> Die "Wes-Arktiese regering" het 'n Amerikaanse liefdadigheidsorganisasie gestig om bewustheid te verhoog oor die impak van [[klimaatsverandering]] op die natuurlewe van Antarktika<ref name="fake" /> en het ook aktief die behoefte aan 'n effektiewe wêreldwye reaksie op [[Covid-19-pandemie]] gesteun.<ref>[https://www.newsweek.com/micronations-united-states-usa-coronavirus-response-international-pandemic-covid-19-1497167 Whalen, Andrew "Micronations in the United States Prepare for Coronavirus, Send Messages of Goodwill to the American People" ''Newsweek'' 10 (April 2020)]</ref> Die "Wes-Arktiese regering" het die "staat" Maeland in 2020 onafhanklikheid verleen en aan hulle 'n gedeelte grond aan die kusstreek van Wes-Arktika gegee. == Verwysings == {{Verwysings}} == Notas == {{vertaaluit| taalafk = en|Westarctica}} ==Eksterne skakels== * {{Official website}} {{Normdata}} [[Kategorie:Antarktika]] sied513y97tedhk50ij3wzp0512j81l 0 386786 2911685 2725974 2026-06-15T21:45:39Z SpesBona 2720 Bygewerk 2911685 wikitext text/x-wiki {{sporttoekoms}} {{Inligtingskas Krieketwêreldbeker | naam = Krieketwêreldbeker 2031 | beeld = | beeldgrote = 200px | onderskrif = | vanafdatum = Oktober | totdatum = November | bestuurder = [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) | krieketformaat = [[Internasionale eendagwedstryd|Internasionale eendagkrieket]] (EDI) | toernooiformaat = Groepfase, Super Ses en uitklopfase | gashere = {{vlagland|Indië}}<br />{{vlagland|Bangladesj}} | kampioen = | naaswenner = | getal = | deelnemers = 14 | wedstryde gespeel = 54 | bywoning = | speler van die reeks = | meeste lopies = | meeste paaltjies = | vorige jaar = 2027 | vorige toernooi = Krieketwêreldbeker 2027 | volgende jaar = 2035 | volgende toernooi = Krieketwêreldbeker 2035 }} Die '''Krieketwêreldbeker 2031''' ([[Engels]]: ''2031 Cricket World Cup'') word van Oktober tot November 2031 in [[Indië]] en [[Bangladesj]] beslis.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/2354682 |title=USA to stage T20 World Cup: 2024–2031 ICC Men's tournament hosts confirmed |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=16 November 2021 |accessdate=23 Maart 2023}}</ref> Dit is die 15de [[krieketwêreldbeker]] van die vierjaarlikse krieketwêreldkampioenskap in [[Internasionale eendagwedstryd|internasionale eendagkrieket]] (EDI) wat deur die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangebied word en die vyfde op die [[Indiese subkontinent]]. In dié streek is voorheen die toernooie van [[Krieketwêreldbeker 1987|1987]] (Indië en [[Pakistan]]), [[Krieketwêreldbeker 1996|1996]] (Indië, Pakistan en [[Sri Lanka]]), [[Krieketwêreldbeker 2011|2011]] (Indië, Bangladesj en Sri Lanka) en [[Krieketwêreldbeker 2023|2023]] (Indië) aangebied. Daarmee sal Indië die meeste toernooie huisves, een meer as [[Engeland]]. [[Lêer:Icc cricket world cup trophy.jpg|duimnael|links|upright|Die Krieketwêreldbekertrofee waarom meegeding sal word]] Die toernooi se formaat van 2027 bly onveranderd en 14 nasionale [[krieket]]spanne neem aan die Krieketwêreldbeker 2031 deel, waartydens 54 wedstryde gespeel word, waaronder 42 tydens die groepfase, nege in die Super Ses, en drie in die uitklopfase, insluitende die eindstryd. Die spanne word in twee groepe van sewe elk verdeel, waarvan elke span een keer teen al die ander spanne in die groep speel. Die drie beste spanne van elke groep kwalifiseer hierna vir die Super Ses, waarvandaan die vier beste spanne vir die halfeindrondte kwalifiseer en die wenners mekaar in die eindstryd ontmoet. Elke wedstryd bestaan uit 50 boulbeurte per span. ’n Soortgelyke formaat is voorheen tydens die [[Krieketwêreldbeker 1999]], [[Krieketwêreldbeker 2003]] en [[Krieketwêreldbeker 2027]] aangewend.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/icc-expands-men-s-world-events-odi-world-cup-to-14-teams-t20-world-cup-to-20-teams-1264847 |title=ICC expands men's world events: ODI WC to 14 teams, T20 WC to 20 teams |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=1 Junie 2021 |accessdate=23 Maart 2023}}</ref> == Toewysing == Die Internasionale Krieketraad het die gasheerlande van beide die 2027- en 2031-manstoernooie op 16 November 2021 aangewys. [[Suid-Afrika]], [[Zimbabwe]] en [[Namibië]] is as gashere vir die 2027-toernooi benoem, terwyl die 2031-toernooi aan Indië en Bangladesj toegewys is.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/usa-co-hosts-for-2024-t20-wc-pakistan-gets-2025-champions-trophy-india-and-bangladesh-2031-world-cup-1289589 |title=USA co-hosts for 2024 T20 WC, Pakistan gets 2025 Champions Trophy, India and Bangladesh 2031 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=16 November 2021 |accessdate=23 Maart 2023}}</ref> == Deelnemers == Die medegashere [[Bengaalse nasionale krieketspan|Bangladesj]] en [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]], asook die agt beste spanne op die IKR se EDI-ranglys sal regstreeks vir die Krieketwêreldbeker 2031 kwalifiseer, terwyl die oorblywende vier plekke tydens die Krieketwêreldbekerkwalifisering 2030 beslis sal word. === Kwalifiserende spanne === Die volgende twee spanne het reeds vir die Krieketwêreldbeker 2031 gekwalifiseer. Later sal nog twaalf spanne aansluit. * {{Cr-BD}} (medegasheer) * {{Cr-IN}} (medegasheer) == Formaat == Die Krieketwêreldbeker 2031 word tussen 14 verskillende spanne oor 54 wedstryde beslis. Dieselfde formaat is voorheen tydens die Krieketwêreldbekertoernooie in 1999, 2003 en 2027 gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/a-matter-of-formats-how-the-men-s-odi-world-cup-has-changed-over-the-years-1264912 |title=A matter of formats – how the men's ODI World Cup has changed over the years |publisher=ESPNcricinfo |author=Varun Shetty |date=2 Junie 2021 |accessdate=23 Maart 2023}}</ref> === Groepfase en Super Ses === Die Krieketwêreldbeker 2031 word deur 14 nasionale krieketspanne beslis. Vir die groepfase word die 14 deelnemende spanne in twee groepe van sewe elk verdeel; elke span speel een wedstryd teen elk van die ander spanne in dieselfde groep, dus speel elke span ses wedstryde in die groepfase. Twee punte word vir ’n oorwinning toegeken, een vir ’n gelykop of onbesliste wedstryd en geen punte vir ’n nederlaag: spanne wat met dieselfde aantal punte eindig, word volgens lopietempo, dan boultempo en dan die uitslag van die direkte ontmoeting gerangskik. Die drie beste spanne van albei groepe dring na die Super Ses deur. In die Super Ses-rondte speel elke span teen die spanne, waarteen in die groepfase geen wedstryde gespeel is nie. Spanne wat alreeds in die groepfase ontmoet het, speel nie teen mekaar nie en die punte van dié wedstryde word na die Super Ses-rondte se tabel oorgedra. Die kwalifisering sal gegrond wees op dieselfde kriterias as in die groepfase. === Uitklopfase === Van die begin van dié fase af neem die toernooi ’n uitklopformaat aan wat uit drie wedstryde bestaan: twee halfeindstryde en die eindstryd. Die vier beste spanne van die Super Ses dring na die uitklopfase deur. Die eerste span speel teen die vierde span en die tweede span teen die derde span in die halfeindstryde. Elke wedstryd in die uitklopstadium moet met ’n oorwinning vir een van die spanne eindig. As daar ná albei kolfbeurte ’n gelykopuitslag is, sal die wedstryd deur ’n Superboulbeurt beslis word. == Wedstryde == Die wedstryde word in drie fases opgedeel, naamlik die groepfase, die Super Ses en die uitklopfase. === Groepfase === {| class="infobox bordered" | style="background:#cfc;"|Kwalifiseer vir die Super Ses. |- | style="background:;"|Uit die toernooi geskakel. |} 14 spanne sal aan die groepfase deelneem. Die drie beste spanne in elke groep dring na die Super Ses deur. ==== Groep A ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|Onb|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} !width=20|{{Afkorting|Pte/o|Punte oorgedra (na Super Ses)}} |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Groep B ==== {| class="wikitable" style="text-align:center;" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|Onb|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} !width=20|{{Afkorting|Pte/o|Punte oorgedra (na Super Ses)}} |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} === Super Ses === {| class="infobox bordered" | style="background:#cfc;"|Kwalifiseer vir die uitklopfase. |- | style="background:;"|Uit die toernooi geskakel. |} Die punte wat oorgedra word, word soos volg bereken: Vier punte vir ’n oorwinning oor ’n ander kwalifiseerder, een vir ’n oorwinning oor ’n niekwalifiseerder, twee vir ’n afgelaste of onbesliste wedstryd teen ’n ander kwalifiseerder, 0.5 vir ’n afgelaste of onbesliste wedstryd teen ’n niekwalifiseerder. {| class="wikitable" style="text-align:center;" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|Wed|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|Wen|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|Ver|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|Onb|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|Gel|Gelykop}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} !width=20|{{Afkorting|Pte|Punte}} !width=20|{{Afkorting|Pte/o|Punte oorgedra (vanaf groepfase)}} |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- style="background:#cfc;" |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |- |style="text-align:left;"|n.v.t. |0||0||0||0||0||–||'''0'''||– |} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = | telling1 = | span2 = | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} === Uitklopfase === Die uitklopfase bestaan uit twee halfeindstryde, waarvan die twee wenners mekaar in die eindstryd ontmoet. {{Tabel Beker 4 | RD1 = Halfeindrondte | RD2 = Eindrondte | RD1-hofie01 = | RD1-span01 = '''Kwalifiseerder 1''' | RD1-telling01 = | RD1-span02 = '''Kwalifiseerder 4''' | RD1-telling02 = | RD1-hofie02 = | RD1-span03 = '''Kwalifiseerder 2''' | RD1-telling03 = | RD1-span04 = '''Kwalifiseerder 3''' | RD1-telling04 = | RD2-hofie01 = | RD2-span01 = '''Wenner Halfeindstryd 1''' | RD2-telling01 = | RD2-span02 = '''Wenner Halfeindstryd 2''' | RD2-telling02 = }} ==== Halfeindrondte ==== {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = Kwalifiseerder 1 | telling1 = | span2 = Kwalifiseerder 4 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = Kwalifiseerder 2 | telling1 = | span2 = Kwalifiseerder 3 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Eindstryd ==== {{Krieketwedstryd | datum = 2031 | tyd = | dagnag = | span1 = Wenner Halfeindstryd 1 | telling1 = | span2 = Wenner Halfeindstryd 2 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = | plek = | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} <br /> {| class="wikitable" style="text-align: center; margin: 0 auto;" !Krieketwêreldkampioen 2031 |- |align=center|'''Wenner Eindstryd''' |} == Sien ook == {{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}} * [[Rugbywêreldbeker 2031]] == Verwysings == {{Verwysings}} == Eksterne skakels == * {{en}} [https://www.cricketworldcup.com/ Amptelike webwerf van die Krieketwêreldbeker 2031] * {{en}} [https://www.icc-cricket.com/ Amptelike webtuiste van die Internasionale Krieketraad] {{Navigasie Krieketwêreldbeker}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Krieketwereldbeker 2031}} [[Kategorie:Geskiedenis van Bangladesj]] [[Kategorie:Geskiedenis van Indië]] [[Kategorie:Krieketkompetisies in Bangladesj]] [[Kategorie:Krieketkompetisies in Indië]] [[Kategorie:Krieketwêreldbeker|2031]] [[Kategorie:Sport in 2031]] 8ke82ajcwbpzokjg14371kp1o5qoz6y 0 387113 2911612 2871752 2026-06-15T14:03:44Z InternetArchiveBot 131157 Red 1 verwysing(s) en merk 0 as dood.) #IABot (v2.0.9.5 2911612 wikitext text/x-wiki {{Weesbladsy}} [[Lêer:Ab Akkad 2022.jpg|duimnael|Akkad in 2022.]] '''Abdulrahman Akkad''' (gebore in [[Aleppo]] op 17 Mei 1998), is 'n Siriese Gay politieke blogger<ref>{{Verwysing|last=France 24|title=...مـجـتمع الـميم/عين.. مــيــم تصرخ أنا مثلــكــم وعــي|date=September 2, 2021|url=https://www.youtube.com/watch?v=6DoZf2xDlzI|language=ar|access-date=September 5, 2021}}</ref> en Menseregte-verdediger,<ref name=":3">{{Cite web|url=https://mannschaft.com/gefluechteter-youtuber-macht-lgbtiq-aufklaerung-auf-arabisch/|title=Geflüchteter Youtuber betreibt LGBTIQ-Aufklärung auf Arabisch|last=Mannschaft magazine|date=December 28, 2020|website=mannschaft.com|language=de-DE|access-date=June 30, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.france24.com/ar/%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%AC/%D9%81%D9%8A-%D9%81%D9%84%D9%83-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9/20210903-%D9%85%D9%80%D8%AC%D9%80%D9%85%D8%B9-%D8%A7%D9%84%D9%80%D9%85%D9%8A%D9%85-%D8%B9%D9%8A%D9%86-%D9%85%D9%80%D9%80%D9%8A%D9%80%D9%80%D9%85-%D8%AA%D8%B5%D8%B1%D8%AE-%D8%A3%D9%86%D8%A7-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%80%D9%80%D9%83%D9%80%D9%80%D9%85-%D9%88%D8%B9%D9%80%D9%80%D9%8A%D9%80%D9%80%D9%86-%D8%AA%D8%B9%D9%80%D8%AC%D9%80%D8%A8-%D9%85%D9%86-%D8%B9%D9%86%D9%81%D9%83%D9%85|title=في فلك الممنوع – مـجتـمع الـميم/عين.. مــيــم تصرخ أنا مثلــكــم وعــيــن تعـجـب من عنفكم!|last=France 24|date=September 3, 2021|website=france24.com|language=ar|access-date=September 5, 2021}}</ref> Hy woon tans in [[Berlyn]].<ref name=":7">{{Cite web|url=https://philosophia-perennis.com/2019/11/21/abdulrahman-akkad-er-floh-aus-syrien-kritisierte-den-islam-und-wird-nun-in-deutschland-zensiert/|title=Abdulrahman Akkad: Er floh aus Syrien, kritisierte den Islam und wird nun in Deutschland zensiert|last=David Berger|date=November 21, 2019|website=philosophia-perennis.com|language=de-DE|access-date=June 30, 2021}}</ref> == Vroeë lewe en opvoeding == Akkad is in 1998 in die stad [[Aleppo]] in Noord-Sirië gebore as Siriese Moslem ouers van Joodse oorsprong, sy ma se naam is "Manal Akkad"<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/login/?next=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fdw.jaafartalk%2Fvideos%2F370727923653366%2F|title=اسم أمي ليس عيبا، أريد أن أنسب إلى أمي كذلك!|last=Jaafar Abdul Karim|first=|date=February 17, 2019|website=Deutsche Welle|language=ar|archive-date=October 23, 2021|access-date=October 23, 2021}}</ref> sy familie stam af van [[Sefardiese Jode|Sefardi Jode]] wat Spanje en Portugal in 1492 moes verlaat en immigreer na Sirië en later tot Islam bekeer.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.uno-fluechtlingshilfe.de/informieren/aktuelles/blog/artikel/ich-dachte-dass-ich-ein-mensch-sei-der-das-leben-nicht-verdient|title="Ich dachte, dass ich ein Mensch sei, der das Leben nicht verdient."|last=U. N. O. Flüchtlingshilfe|first=|date=July 15, 2020|website=uno-fluechtlingshilfe.de|language=de-DE|access-date=July 15, 2021}}</ref> Akkad het drie broers en 'n suster,<ref>{{Verwysing|last=Podcast Deutsch-Arabisch بودكاست عربي-ألماني|title=#34 أنا مثلي جنسي مع عبد الرحمن عقاد{{!}} المثلية الجنسية{{!}}نظرة المجتمع العربي للمثلية{{!}}|date=November 29, 2020|url=https://www.youtube.com/watch?v=CiiPbd8mHko|language=ar|access-date=October 16, 2021}}</ref> Akkad het eers sy intermediêre opleiding voltooi.<ref>{{Cite web|url=https://dakhiloutsider.com/post/abdulrahman-akkad/|title=عبد الرحمن عقاد|date=August 18, 2020|website=dakhiloutsider.com|language=ar|access-date=August 3, 2021|archive-date=29 Oktober 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211029205843/https://dakhiloutsider.com/post/abdulrahman-akkad/|url-status=dead}}</ref> Met die eskalasie van gebeure en die [[Siriese Burgeroorlog|Siriese burgeroorlog]], is Akkad en sy gesin gedwing om Sirië in Julie 2013 te verlaat, hulle het agtervolg en deur die [[Sirië|Assad-regime]] gesoek.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://xsxm.de/ave-281-abdulrahman-akkad/|title=AVE #281: Abdulrahman Akkad|last=Christian Schneider|date=September 26, 2019|website=xsxm.de|language=de-DE|access-date=June 30, 2021}}</ref> == Asiel == Sy vriend het voorgestel dat hy na Europa moet reis omdat die situasie in Turkye vir hom gevaarlik is, veral omdat Akkad se familie invloed in Turkye het en omdat die Turkse owerhede hom nie teen die onderdrukking van hierdie familie sal beskerm nie, en inderdaad Akkad het onwettig na Griekeland gereis. aan die einde van November 2015 en sy vriend het sy reiskoste gedek.<ref>{{Cite web|url=https://www.br.de/mediathek/podcast/willkommen-im-club-der-lgbtiq-podcast-von-puls/queer-refugees-wie-geht-es-gefluechteten-lgbtiq-in-deutschland/1828590|title=Queer Refugees – wie geht es geflüchteten LGBTIQ* in Deutschland? – Willkommen im Club – der LGBTIQ*-Podcast von PULS|last=Bayerischer Rundfunk|first=|date=June 9, 2021|website=br.de|language=de|access-date=August 3, 2021}}</ref> Akkad het onwettig per see na Griekeland gereis, en daarna na [[Koninkryk van Masedonië|Masedonië]], [[Serwië]], [[Kroasië]], [[Slowenië]] en Oostenryk gereis totdat hy op 5 Desember 2015 in Duitsland aangekom het, waar hy om asiel aansoek gedoen het op grond van sy seksuele oriëntasie.<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/dw.arabic/videos/878965502594214/|title=DW Arabic: An exclusive interview with a gay Syrian refugee and his story of suffering|last=Deutsche Welle|date=July 26, 2020|website=Deutsche Welle|language=ar|access-date=October 17, 2021}}</ref> Akkad is in 2016 asiel toegestaan en sy asielprosedure is vertraag omdat hy toe minderjarig was In 2017, voordat Akkad uitgekom het, het Akkad ingestem om verloof te wees aan 'n meisie uit die familie weens die druk wat sy familie op hom geplaas het, Sy ma het vir hom gesê dat sy seksuele oriëntasie sou verander nadat hy getroud is. Binne 'n paar maande het die saak ernstig geword en die troue sou in Istanbul gehou word. Akkad het probeer om die huwelikseremonie te kanselleer en uit te stel, maar hy het misluk.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.br.de/mediathek/podcast/willkommen-im-club-der-lgbtiq-podcast-von-puls/how-to-coming-out-diese-tipps-koennen-euch-beim-coming-out-helfen/1818917|title=How to Coming-Out – diese Tipps können euch beim Coming-Out helfen – Willkommen im Club – der LGBTIQ*-Podcast von PULS|last=Bayerischer Rundfunk|first=|date=September 24, 2021|website=br.de|language=de|access-date=May 24, 2021}}</ref> Op die ou end het Akkad besluit om 'n regstreekse video op Facebook te plaas,<ref name=":8">{{Verwysing|title=أنا #مثلي_جنسياً|date=July 24, 2017|url=https://www.facebook.com/abodyakkad98/videos/256233848213467|language=ar|access-date=September 5, 2021}}</ref> waarin hy sy seksuele oriëntasie aangekondig het. Die video was slegs aan sy familie gerig, maar die video is teruggetrek en op baie Arabiese bladsye en groepe gepubliseer. Die video het binne 'n week honderde duisende kyke gekry. Akkad is deur Arabiere en Moslems in Duitsland geboelie, beledig en met die dood gedreig.<ref name=":4">{{Cite web|url=https://www.bild.de/bild-plus/politik/ausland/politik-ausland/fluechtlinge-angst-vor-anderen-fluechtlingen-weil-sie-sich-fuer-frauen-oder-schw-67527054.bild.html|title=Flüchtlinge: Angst vor anderen Flüchtlingen, weil sie sich für Frauen oder Schwule einsetzen|last=Bild|date=February 1, 2020|website=bild.de|language=de-DE|access-date=June 30, 2021}}</ref> Op 24 Julie 2017 het Akkad 'n regstreekse video op Facebook gestroom, wat as gay uitgekom het nadat hy gevrees het dat sy familie hom sou gedwing het om teen sy wil met 'n vrou te trou.<ref name=":2"/> Die video is op verskeie Arabiese sosiale kanale gedeel, aangesien dit die eerste keer ooit was van 'n gay Siriese man wat sy seksuele oriëntasie in die openbaar uitdruk in 'n video met sy regte naam en gesig.<ref>{{Verwysing|last=Funk|title=Schwul & geflüchtet: LGBTQ-Youtuber riskiert sein Leben {{!}} reporter|date=December 16, 2020|url=https://www.youtube.com/watch?v=w-L6fm2Wanw|language=de-DE|access-date=June 30, 2021}}</ref> Op 24 Julie 2020 het Akkad 'n foto van hom met sy familie gedeel en amptelik aangekondig dat hulle sy seksuele oriëntasie aanvaar en dat hulle hom onvoorwaardelik liefhet, en ook oorwinning oor gebruike, tradisies en die samelewing verklaar<ref>{{Cite web|url=https://stepagency-sy.net/2020/07/25/%d8%b9%d8%a8%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d8%ad%d9%85%d9%86-%d8%b9%d9%82%d8%a7%d8%af-%d8%b3%d9%88%d8%b1%d9%8a-%d9%85%d8%ab%d9%84%d9%8a-%d8%ac%d9%86%d8%b3%d9%8a%d9%8b%d8%a7/|title=شاهد{{!}} عبد الرحمن عقاد سوري مثلي جنسيًا يعلن انتصاره بتقبل أهله له.. تعرف عليه|last=Step News Agency|date=July 25, 2020|website=stepagency-sy.net|language=ar|access-date=August 25, 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://raseef22.com/article/1079190-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%A8-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B5%D8%B1-%D8%B4%D8%A7%D8%A8-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D9%86%D8%B3-%D9%8A%D8%B9%D9%84%D9%86-%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%84%D8%AD-%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%87-%D9%85%D8%B9%D9%87|title=''الحبّ انتصر!''... شاب سوري مثليّ الجنس يُعلن تصالح والديه معه|last=Raseef22|date=July 27, 2020|website=raseef22.com|language=ar|access-date=August 25, 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://7al.net/2020/07/26/بعد-حرب-أكون-أو-لا-أكون-عائلة-سورية-ت/aber_mo/slide/|title="After a war, to be or not to be" .. a Syrian family accepts its son from the LGBT community.|last=7al News|first=|date=July 25, 2020|website=7al.net|language=ar|access-date=June 30, 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://mufakerhur.org/%D8%B4%D8%A7%D9%87%D8%AF-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B9-%D9%84%D8%A7%D8%AC%D8%A6-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D9%88%D9%82%D8%B5%D8%A9-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA/|title=Dialogue with a gay Syrian refugee and his story of suffering.|last=مفكر حر|first=|date=July 26, 2020|website=mufakerhur.org/|language=ar|access-date=June 30, 2021|archive-date= 9 Julie 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709183134/https://mufakerhur.org/%D8%B4%D8%A7%D9%87%D8%AF-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%B9-%D9%84%D8%A7%D8%AC%D8%A6-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D9%88%D9%82%D8%B5%D8%A9-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://mufakerhur.org/%d8%b9%d8%a7%d8%a6%d9%84%d8%a9-%d8%ad%d9%84%d8%a8%d9%8a%d8%a9-%d8%a8%d8%a3%d9%84%d9%85%d8%a7%d9%86%d9%8a%d8%a7-%d8%aa%d9%82%d8%a8%d9%84-%d8%a8%d8%a5%d8%a8%d9%86%d9%87%d8%a7-%d8%a7%d9%84%d9%85%d8%ab/?fbclid=IwAR1RxQdW3WFlm3-ej72ZrgfOk7Jc4PeJ456FbjOxvaLQyNV1c8acEbcfmN8|title=An Aleppo family in Germany accepts their gay son and showers him with unlimited love.|last=mufakerhur|date=July 26, 2021|website=mufakerhur.org|language=ar|access-date=October 17, 2021|archive-date=16 Julie 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210716105220/https://mufakerhur.org/%D8%B9%D8%A7%D8%A6%D9%84%D8%A9-%D8%AD%D9%84%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D8%A8%D8%A3%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%A7-%D8%AA%D9%82%D8%A8%D9%84-%D8%A8%D8%A5%D8%A8%D9%86%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AB/?fbclid=IwAR1RxQdW3WFlm3-ej72ZrgfOk7Jc4PeJ456FbjOxvaLQyNV1c8acEbcfmN8|url-status=dead}}</ref> Hierdie foto word ook beskou as die eerste van sy soort met 'n Arabiese gesin wat hul gay seun se seksuele oriëntasie in die openbaar aanvaar.<ref>{{Cite web|url=https://awtanpost.net/post/6973/%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%AD%D9%85%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D8%AC%D9%86%D8%B3%D9%8A%D9%8B%D8%A7/|title=Abdulrahman Akkad, a Syrian "Gay", declares his victory over society by accepting him.. Get to know him (video)|last=Awtan Post|date=July 26, 2020|website=awtanpost.net|language=ar|access-date=June 30, 2021|archive-date=15 Junie 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210615011700/https://awtanpost.net/post/6973/%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%AD%D9%85%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D8%AC%D9%86%D8%B3%D9%8A%D9%8B%D8%A7/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://trendingsy.com/2020/07/26/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%A7%D8%AC%D8%A6-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%AD%D9%85%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D9%8A%D8%AA%D8%B5%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B1/|title=Syrian refugee Abdulrahman Akkad leads the trend in Germany.. What is his story?|last=Trending SYR|date=July 26, 2020|website=trendingsy.com|language=ar|access-date=June 30, 2021|archive-date=22 Mei 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210522102552/https://trendingsy.com/2020/07/26/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%A7%D8%AC%D8%A6-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%AD%D9%85%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D9%8A%D8%AA%D8%B5%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B1/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://alnatoor.com/%D8%B9%D8%A7%D8%A6%D9%84%D8%A9-%D8%B9%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D9%84%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%B9%D8%A7%D8%A6%D9%84%D8%A9-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A9-%D8%AA%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%84%D8%AD-%D9%85%D8%B9-%D9%82%D8%B6%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D8%A8%D9%86%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D8%AC%D9%86%D8%B3%D9%8A%D8%A7|title=The Akkad family of Aleppo.. The first Syrian family to reconcile with the issue of their "homosexual" son {{!}} Syria news {{!}} Alnatoor|last=Alnatoor|date=July 27, 2020|website=alnatoor.com|language=ar|access-date=June 30, 2021|archive-date=22 Mei 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210522102553/https://alnatoor.com/%D8%B9%D8%A7%D8%A6%D9%84%D8%A9-%D8%B9%D9%82%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D9%84%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%B9%D8%A7%D8%A6%D9%84%D8%A9-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A9-%D8%AA%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%84%D8%AD-%D9%85%D8%B9-%D9%82%D8%B6%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D8%A8%D9%86%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D8%AC%D9%86%D8%B3%D9%8A%D8%A7|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://hibrpress.com/%D8%B4%D8%A7%D8%A8-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D8%B4%D8%A7%D8%B0-%D8%AC%D9%86%D8%B3%D9%8A%D8%A7%D9%8B-%D9%8A%D8%AB%D9%8A%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%AF%D9%84-%D9%85%D8%A7/|title=A gay Syrian young man raises controversy.. What is his family's position? {{!}} Hibrpress newspaper|last=Hibr press|date=July 25, 2020|website=hibrpress.com|language=ar|access-date=June 30, 2021|archive-date=22 Mei 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210522102635/https://hibrpress.com/%D8%B4%D8%A7%D8%A8-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%8A-%D8%B4%D8%A7%D8%B0-%D8%AC%D9%86%D8%B3%D9%8A%D8%A7%D9%8B-%D9%8A%D8%AB%D9%8A%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%AF%D9%84-%D9%85%D8%A7/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Verwysing|last=Orient News|title=شاب سوري يعلن عن ميوله المثلية في المانيا ويثير ردود فعل غاضبة – FollowUp|date=July 27, 2020|url=https://www.youtube.com/watch?v=Au-XYNPYwC0|language=ar|access-date=June 30, 2021}}</ref><ref name=":5">{{Cite web|url=https://www.facebook.com/watch/?extid=CL-UNK-UNK-UNK-IOS_GK0T-GK1C&v=989361231511285&_rdr|title=DW: a five year wait for acceptance after coming out.|last=Deutsche Welle|date=September 1, 2020|website=Deutsche Welle|language=en|access-date=October 17, 2021}}</ref> == Aktivisme in Duitsland == In die daaropvolgende jare het Akkad baie onderhoude aan verskeie media, hoofsaaklik Duitse en Arabiese media, gegee oor sy ervarings en sy politieke opinies. Veral oor die situasie van homoseksualiteit en [[LGBT|LGBT-]] regte in die Midde-Ooste, het Akkad sy eerste onderhoud aan die beroemde Duitse koerant gelewer. ( Bild ) in Duitsland en gesê dat hy nie in Duitsland wil bly nie weens die dreigemente wat hy ontvang het. Akkad het aan die Me Too-beweging deelgeneem en erken dat hy seksueel geteister is en mense aangemoedig om aan die veldtog deel te neem en uit te spreek.<ref>{{Cite web|url=https://sherepost.com/2020/09/05/%d8%b9%d8%a8%d8%af%d8%a7%d9%84%d8%b1%d8%ad%d9%85%d9%86-%d8%b9%d9%82%d8%a7%d8%af-metoo-%d8%a3%d9%88%d9%84-%d9%85%d8%b1%d8%a9-%d8%a8%d8%aa%d8%b9%d8%b1%d8%b6-%d9%84%d9%84%d8%aa%d8%ad%d8%b1%d8%b4.html|title=عبدالرحمن عقاد {{!}} #MeToo أول مرة بتعرض للتحرش الجنسي بعمر 6 سنوات من قبل الفرّان "بائع » شيربوست|date=September 5, 2020|website=sherepost.com|language=ar|access-date=August 15, 2021|archive-date=15 Augustus 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210815125311/https://sherepost.com/2020/09/05/%d8%b9%d8%a8%d8%af%d8%a7%d9%84%d8%b1%d8%ad%d9%85%d9%86-%d8%b9%d9%82%d8%a7%d8%af-metoo-%d8%a3%d9%88%d9%84-%d9%85%d8%b1%d8%a9-%d8%a8%d8%aa%d8%b9%d8%b1%d8%b6-%d9%84%d9%84%d8%aa%d8%ad%d8%b1%d8%b4.html|url-status=dead}}</ref> Akkad het saam met (Ateïstiese vlugtelinghulporganisasie) in Duitsland gewerk en baie vlugtelinge gehelp<ref name=":6">{{Cite web|url=https://atheist-refugees.com/sonstiges/wohnsitzauflage-gefaehrdet-homosexuellen-gefluechteten/|title=Wohnsitzauflage gefährdet homosexuellen Geflüchteten – Atheist Refugee Relief|last=Atheist Refugee Relief|date=April 4, 2019|website=atheist-refugees.com|language=de-DE|access-date=June 30, 2021}}</ref><ref>{{Verwysing|last=Atheist Refugee Relief|title="Menschenrecht: Glaubens-Freiheit" – Säkulare Flüchtlingshilfe e.V.|date=March 30, 2020|url=https://www.youtube.com/watch?v=_3cEu55RphU|language=de-DE|access-date=July 17, 2021}}</ref> en het saam met hulle by die Cologne Pride in 2019 verskyn met die [[Nikab|Niqab]] om vroue te ondersteun wat gedwing word om dit in Saoedi-Arabië en in die Midde-Ooste te dra. Akkad het in 2020 'n video geplaas met die reënboogvlag voor 'n moskee in Duitsland in die [[Gay Pride|Gay-trots]] in 2020 en hy Solidariteit met homoseksuele in die Midde-Ooste en Islamitiese lande, waar homoseksualiteit onwettig is en met die dood strafbaar is.<ref>{{Cite web|url=https://arab-turkey.com/2020/07/27/%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%B3%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%B0%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D9%84%D9%87%D9%8A%D8%A9-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D9%86%D8%B3-%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84/|title=Abdulrahman Akkad dancing in front of the mosque|last=Turkey in Arabic|first=|date=July 27, 2020|website=arab-turkey.com|language=ar|access-date=October 17, 2021|archive-date=27 Oktober 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211027185424/https://arab-turkey.com/2020/07/27/%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%B3%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%B0%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D9%84%D9%87%D9%8A%D8%A9-%D9%85%D8%AB%D9%84%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D9%86%D8%B3-%D8%B9%D8%A8%D8%AF-%D8%A7%D9%84/|url-status=dead}}</ref> == Beroep == Akkad is 'n openlik gay-aktivis in die Midde-Ooste en Noord-Afrika- streek  en die Duitse media beskryf hom as 'n "gehate figuur" in die [[Arabiese wêreld]] .<ref>{{Cite web|url=https://www.instagram.com/p/CJWYO1tqTZO/|title=Flüchtling und Schwul|last=Funk (service)|date=December 28, 2020|website=|language=de-DE|access-date=October 28, 2021}}</ref> == Politieke standpunte == Akkad identifiseer as [[Sekularisme|sekulêr]], wat die beginsel van skeiding van die staat van godsdienstige instellings ondersteun. En as 'n voormalige lid van die (Ateïstiese vlugtelinghulporganisasie), het Akkad baie [[Ateïsme|Atheist]] & [[LGBT]] + Midde-Oosterse vlugtelinge in Duitsland gehelp. Akkad se storie is tydens die federale regeringsessie van die [[Bundestag|Federale parlement van Duitsland]] vir Menseregte in 2020<ref>{{Cite web|url=https://www.bundestag.de/ausschuesse/a17_menschenrechte/anhoerungen/837642-837642|title=Deutscher Bundestag – 14. Bericht der Bundesregierung über ihre Menschenrechtspolitik...|last=[[Bundestag]]|date=May 5, 2021|website=bundestag.de|language=de-DE|access-date=June 30, 2021|archive-date=27 Junie 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210627233458/https://www.bundestag.de/ausschuesse/a17_menschenrechte/anhoerungen/837642-837642|url-status=dead}}</ref> deur die Duitse filosoof David Berger genoem nadat [[Instagram]] sy rekening verbied het omdat hy gay was en die dreigemente waaraan hy blootgestel is.<ref>{{Cite web|url=https://philosophia-perennis.com/2020/07/01/islamophob-instagram-loescht-profil-von-atheistischem-homosexuellen-islamkritiker/|title=Islamophob? Instagram löscht Profil von atheistischem, homosexuellen Islamkritiker|last=David Berger|first=|date=July 1, 2020|website=philosophia-perennis.com|language=de-DE|access-date=June 30, 2021}}</ref> Akkad en sy gesin was ook sterk teenstanders van die Siriese regime, veral nadat Akkad se skoonsuster in 2012 deur 'n regime-sluipskutter doodgeskiet is, wat daartoe gelei het dat sy broer van die weermag afwyk en sy hele gesin gedwing het om uit die land te vlug. land ná erge druk wat deur [[Basjar al-Assad|al-Assad]] se owerhede uitgeoefen is.<ref>{{Cite web|url=https://daraj.com/51352/|title=Daraj News: Abdulrahman Akkad The Syrian revolution and the rejection of homosexuals.|last=Daraj Media|first=|date=July 31, 2020|website=daraj.com|language=ar|access-date=June 30, 2021|archive-date=22 Mei 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210522102604/https://daraj.com/51352/|url-status=dead}}</ref> Akkad het die Duitse regering se beleid in die hantering van vlugteling- en integrasiewette gekritiseer en gesê hy is moeg daarvoor om die Duitse polisie te verwaarloos omdat hulle nie weet hoe om die dreigemente wat hy van Arabiere in Duitsland en Europa ontvang het, te hanteer nie.<ref name=":7" /> == Reaksies == Daar was 'n lang geskiedenis van onderdrukking en diskriminasie teen die LGBT-gemeenskap in die Arabiese wêreld deur sensuur, haatspraak en regeringsgekoördineerde vervolging. Akkad se storie is met 'n paar ondersteunende, maar meestal homofobiese reaksies ontvang deur mediadekking en openbare diskoers. Akkad het selfs doodsdreigemente begin ontvang nadat hy uitgekom het.<ref name=":4" /> == Sien ook == * [[LGBT-regte in Duitsland]] == Verwysings == {{Verwysings|2}} == Eksterne skakels == {{Commons category-inline}} * [https://abdulrahmanakkad.com/ Amptelike webwerf] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210905100526/https://abdulrahmanakkad.com/ |date= 5 September 2021 }} {{Normdata}} [[Kategorie:Lewende mense]] [[Kategorie:Geboortes in 1998]] fpj3glf33jmr7rxgype4xqku3v4vfwf 0 387656 2911720 2653051 2026-06-16T05:53:17Z Jcb 223 2911720 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Cape Town, Houses of Parliament.JPG|duimnael|Die parlementsgebou van [[Suid-Afrika]] in Kaapstad.]] '''Die parlementsgebou''' van [[Suid-Afrika]] is in [[Kaapstad]] geleë. Die gebou bestaan uit drie hoofafdelings: die oorspronklike gebou, wat in [[1884]] voltooi is, en aanbouings wat in die 1920's en 1980's bygevoeg is. Die nuwer toevoegings huisves die Nasionale Vergadering (die laerhuis van die tweekamerparlement van Suid-Afrika), en die oorspronklike gebou huisves die [[Nasionale Raad van Provinsies]] (die hoërhuis van die [[Parlement van Suid-Afrika|Parlement]]). Die oorspronklike parlementsgebou is in 'n neoklassieke styl ontwerp, met kenmerke van die [[Kaaps-Hollandse Styl|Kaaps-Hollandse argitektuur]]. Die latere toevoegings is so ontwerp dat dit met die oorspronklike gebou saamsmelt. Die parlementsgebou is deur die [[Suid-Afrikaanse Erfenishulpbronagentskap]] (SAEHA) tot 'n [[Nasionale erfenisterreine van Suid-Afrika|Nasionale Erfenisterrein]] verklaar en het graad 1 nasionale erfenisstatus gegee, die hoogste graad wat deur SAEHA vasgestel is.<ref>{{cite web |url=http://www.sahra.org.za/sahris/about/news/sa-parliament-declared-national-heritage-site |title=SA Parliament declared a National Heritage Site |publisher=South African Heritage Resources Agency |archive-url=https://web.archive.org/web/20180530040856/http://www.sahra.org.za/sahris/about/news/sa-parliament-declared-national-heritage-site |archive-date=2018-05-30 |url-status=dead |access-date=2022-01-04 }}</ref> Op [[2 Januarie]] [[2022]] het 'n groot brand in die parlementsgebou uitgebreek. ==Geskiedenis== [[Lêer:GoedeHoop Masonic Lodge 1872 - Cape Parliament.jpg|duimnael|Die Vrymesselaarslosie wat gedien het as die lokaal van die tweede Kaapse Parlement.]] [[Koningin Victoria]] het toestemming verleen vir die stigting van 'n parlement in die [[Kaapkolonie]] in 1853. Die eerste sittings is in die Goewerneurswoning, die [[Tuynhuys]], gehou, waarna sittings in die Goede Hoop Vrymesselaarslosie gehou is. Hierdie gebou is deur die Suid-Afrikaanse [[Vrymesselary|Vrymesselaars]] gebruik <ref>{{cite web |url=https://www.artefacts.co.za/main/Buildings/bldgframes.php?bldgid=277 |title=Masonic Hall - Lodge de Goede Hoop |access-date=8 September 2018}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.news24.com/SouthAfrica/News/Parliaments-secret-temple-revealed-20140608 |title=Parliament's secret temple revealed |author=Lamprecht, M. |publisher=City Press newspaper |date=8 Junie 2014 |access-date=9 September 2018}}</ref> (Hulle Losie is de Goede Hoop genoem). Die destydse hoër huis was gehuisves in die ou hooggeregshofgebou, wat self die [[Slawelosie]] onder [[VOC]]-bewind was. ==Die oorspronklike parlementsgebou== LP's het opgemerk dat die Vrymesselaarslosiegebou onopvallend was en geen respek afgedwing het nie. [[Lêer:Original plan for the Cape Parliament - Freeman.jpg|duimnael|Freeman se oorspronklike uitgebreide plan vir die nuwe Parlement.]] Alhoewel dit weens finansiële oorwegings deur die destydse Kaapkolonie eerste minister [[John Molteno]] gekant is, is 'n komitee saamgestel om ontwerpe vir 'n nuwe parlementsgebou te ontvang. Die komitee het 'n uitgebreide ontwerp deur argitek [[Charles Freeman]] gekies, en bouwerk het op 12 Mei 1875 begin, met die destydse Goewerneur van die Kaapkolonie, [[Henry Barkly]], wat die hoeksteen gelê het. Byna dadelik is ontdek dat Freeman se planne foutief was. Freeman se foute is vererger deur die teenwoordigheid van grondwater, en 'n herberekening van die begroting het aan die lig gebring dat die werklike koste baie meer as die oorspronklike syfer sou wees waarvoor die regering toegelaat het. Vir sy onbevoegdheid is Freeman afgedank, en Henry Greaves is in 1876 as argitek aangestel. Freeman se planne is verander om oënskynlik onnodig duur kenmerke soos 'n sentrale koepel, [[standbeeld]]e, borswerings en [[fontein]]e uit te sluit. Bouwerk het weer begin, maar is vertraag – hierdie keer deur die Britse omverwerping van die Kaapse regering in 1878, die daaropvolgende Konfederasie-oorloë, en uiteindelik deur die boumaatskappy wat in 1883 bankrot gegaan het. Greaves het die taak egter volhardend voltooi, en die groot, statige , maar relatief onpretensieuse gebou is uiteindelik in 1884 geopen.<ref>Phyllis Lewsen: ''The First Crises in Responsible Government in the Cape Colony''. University of The Witwatersrand / Argief-jaarboek vir Suid-Afrikaanse geskiedenis. 1940/3.</ref> Kaapse premier [[Thomas Scanlen]], en die Britse goewerneur Henry Robinson het die openingseremonie in die gebou gelei, wat uiteindelik as waardig verklaar is vir die land se wetgewer.<ref name="artef">{{Cite web |url=http://www.artefacts.co.za/main/Buildings/archframes.php?archid=648 |title=GREAVES, Henry &#91;Harry&#93; Sidon}}</ref> [[Lêer:Parliament of the Cape of Good Hope - CapeArch.jpg|duimnael|Die finale parlementsgebou soos gebou. (sonder standbeelde, koepel of fonteine)]] ==Latere toevoegings== In die 1920's het die Parlement sir [[Herbert Baker]] opdrag gegee om 'n uitbreiding aan die gebou te bou, insluitend 'n nuwe kamer vir die Volksraad. Die ou Vergaderingskamer het die Parlementêre Eetkamer geword, wat deur die spysenieringsafdeling van Suid-Afrikaanse Spoorweë en Hawens bestuur word. 'n Verdere uitbreiding is in die 1980's geskep, toe die 1910-grondwet vervang is met die ongemaklike en nuwe driekamerparlement wat elk 'n parlementêre huis vir Blankes, Kleurlinge en Indiërs voorsien het. Verdere grondwetlike veranderings het die magsentrum wegbeweeg van die ou gebou en na die nuwer vleuel.<ref name="artef" /> ==2022 brand== [[Lêer:SouthAfricanNationalAssembly.jpg|duimnael|Huidige Nasionale Vergaderinggebou, aangebou in die 1980's.]] Gedurende die oggend van 2 Januarie 2022 het 'n brand in kantore op die derde verdieping in die parlementêre gebied uitgebreek en na die onder- en boonste huise versprei <ref>{{Cite web |title=National Assembly barely visible as heavy cloud of smoke covers Parliament |url=https://www.news24.com/news24/southafrica/news/live-fire-breaks-out-in-parliament-firefighters-battling-to-contain-blaze-20220102 |date=2 January 2022 |website=News24 |access-date=2 January 2022}}</ref>Meer as 35 brandbestryders het dit aanvanklik gereageer.<ref name=GBN196145>{{cite web |url=https://www.gbnews.uk/news/cape-town-fire-south-african-parliament-building-ablaze-as-firefighters-rushed-to-the-scene/196145 |title=Cape Town fire: South African Parliament building ablaze as firefighters rushed to the scene |date=2 Januarie 2022 |publisher=GB News |access-date=2 Januarie 2022}}</ref>Teen die middel van die oggend was brandweermanne nog besig om die brand te beheer<ref>{{Cite web |title=Fire at parliament has spread to another building |url=https://www.businesslive.co.za/bd/national/2022-01-02-parliament-on-fire-city-of-cape-town-says/ |date=22 Januarie 2022 |website=BusinessLIVE |access-date=2 Januarie 2022}}</ref> Die geboue is erg beskadig. Daar is berig dat die sprinkelstelsel nie reg gefunksioneer het nie<ref name=BBC59850904>{{Cite news |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-59850904 |title=Cape Town: Major blaze rips through South Africa parliament building |work=[[BBC News]] |date=2 Januarie 2022 }}</ref> en beskermingsdienstepersoneel was nie aan diens nie.<ref>{{Cite web |title=Major fire wracks parliament building, raising questions about why no protection services staff were on duty |url=https://www.dailymaverick.co.za/article/2022-01-02-major-fire-wracks-parliament-building-raising-questions-about-why-no-protection-services-staff-were-on-duty/ |date=2 Januarie 2022 |website=Daily Maverick |first=Marianne |last=Merten |access-date=2 Januarie 2022}}</ref> Die polisie het bevestig dat 'n 49-jarige man, Zandile Christmas Mafe vir ondervraging aangehou is.<ref>{{Cite web |title=Police confirm 49-year-old man being questioned for Parliament fire |url=https://www.news24.com/news24/southafrica/news/live-fire-breaks-out-in-parliament-firefighters-battling-to-contain-blaze-20220102 |date=2 Januarie 2022 |website=News24 |access-date=2 Januarie 2022}}</ref> Hy is daarna deur die Valke se prioriteitsmisdaadeenheid gearresteer.<ref>{{Cite web |title=Hawks take over investigation of Parliament fire, arrest 49-year-old |url=https://www.news24.com/news24/southafrica/news/live-fire-breaks-out-in-parliament-firefighters-battling-to-contain-blaze-20220102 |date=2 Januarie 2022 |website=News24 |access-date=2 Januarie 2022}}</ref> Hy is aangekla van brandstigting, huisbraak en diefstal ingevolge die Wet op Nasionale Sleutelpunte.<ref>{{Cite web |title=Hawks take over investigation of Parliament fire, arrest 49-year-old |url=https://www.news24.com/news24/southafrica/news/live-fire-breaks-out-in-parliament-firefighters-battling-to-contain-blaze-20220102 |date=2 Januarie 2022 |website=News24 |access-date=2 Januarie 2022}}</ref> Op 29 Januarie 2022 het die staat beweer dat Mafe beken het dat hy 'n brand in die parlementêre gebou gestig het. Luidens ’n beëdigde verklaring wat ná sy arrestasie aan ondersoekers gegee is en aan die hof voorgelees is, het Mafe gesê dit is “die regte ding” om die parlement aan die brand te steek aangesien hy President [[Cyril Ramaphosa]] wil verhoed om sy jaarlikse [[Staatsrede (Suid-Afrika)|staatsrede]] te lewer. Hy het ook Ramaphosa se bedanking geëis, die vrylating van [[Janusz Waluś]] asook R1 500 vir werklose Suid-Afrikaners.<ref>{{Cite web|title=Zandile Mafe wanted to burn Parliament to prevent SONA, demand president's resignation, court hears|url=https://www.news24.com/news24/southafrica/news/zandile-mafe-wanted-to-burn-parliament-to-prevent-sona-demand-presidents-resignation-court-hears-20220129|access-date=2022-01-30|website=News24|language=en-US}}</ref> ==Verwysings== {{Verwysings|2}} == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn|Houses of Parliament, Cape Town}} {{Normdata}} {{Coord|33|55|34|S|18|25|09|E|display=inline,title}} [[Kategorie:Erfenishulpbronne in Suid-Afrika]] [[Kategorie:Geboue en strukture in Kaapstad]] 4qvkxb625s3itc6b92mhb49ntws0f3u 100 397283 2911682 2911046 2026-06-15T21:40:09Z SpesBona 2720 Krieketwêreldbeker 2027 se datums 2911682 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Icc cricket world cup trophy.jpg|regs|150px|Die Krieketwêreldbekertrofee waarom meegeding sal word]] * Die [[T20I-vrouewêreldbeker 2026|tiende T20I-vrouewêreldbeker]] duur voort met die eerste rondte in verskeie stede van [[Engeland]], die gasheerland. * In die eindstryd van die [[T20I-wêreldbeker 2026]] op die Narendra Modi-stadion in [[Ahmedabad]] verslaan die medegasheer en verdedigende wêreldkampioen [[Indiese nasionale krieketspan|Indië]] vir [[Nieu-Seelandse nasionale krieketspan|Nieu-Seeland]] met 96 lopies en palm sodoende sy derde [[T20I-wêreldbeker]]titel in. [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] en [[Proteas|Suid-Afrika]] was die ander twee semi-finaliste. * Die [[Internasionale Krieketraad]] het die '''[[Krieketwêreldbeker 2027]]''' se datums bekend gemaak; dié toernooi sal op 4 Oktober begin en die eindstryd sal ná sewe weke se wedstryde op 21 November op [[Wanderersstadion|Wanderers]] in [[Johannesburg]] beslis word. * Die verdedigende kampioen [[Australiese nasionale krieketspan|Australië]] behou [[die As]]-urn, nadat hulle die 2025–26-tuisreeks teen [[Engelse nasionale krieketspan|Engeland]] met 4–1 wen. * In die eindstryd van die [[Vrouekrieketwêreldbeker 2025|13de Vrouekrieketwêreldbekertoernooi]] op die DY Patil-stadion in [[Navi Mumbai]] verslaan die medegasheer [[Indiese nasionale vrouekrieketspan|Indië]] [[Suid-Afrikaanse nasionale vrouekrieketspan|Suid-Afrika]] met 52 lopies en palm sodoende sy eerste [[vrouekrieketwêreldbeker]]titel in. Die verdedigende kampioen [[Australiese nasionale vrouekrieketspan|Australië]] en [[Engelse nasionale vrouekrieketspan|Engeland]] was die ander twee semi-finaliste. <noinclude> [[Kategorie:Portaal:Krieket|Nuus]] </noinclude> es6q65qoz29urll8mqtwfrdj1nlm5d5 0 397962 2911718 2897253 2026-06-16T05:50:47Z Jcb 223 2911718 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Stadion | stadionnaam = Paris Expo Porte de Versailles | bynaam = | beeld = | byskrif = [[Lêer:P1050990 Paris XV pte de Versailles entrée du parc des expositions rwk.JPG|300px]] | vollenaam = | vorigenaam = | ligging = [[Parys]], [[Frankryk]] | koördinate = {{Koördinate|48|49|57.414|N|2|17|14.83|E|aansig=inlyn,titel}} | sooi_gespit = | gebou = 1923 | geopen = 1923 | renovasie = | uitgebrei = | gesluit = | afgebreek = | eienaar = | operateur = | oppervlak = | boukoste = | argitek = | struktuuringenieur = | diensteingenieur = | algemene_kontrakteur= | projekbestuurder = | hoofkontrakteurs = | tuisveld_van = | sitplekke = | dimensies = }} Die '''Paris Expo Porte de Versailles''' is 'n uitstalling- en konferensiesentrum in [[Parys]], [[Frankryk]]. Dit is in distrik 15 by die Metro Porte de Versailles-stasie tussen ''Boulevard Périphérique'' en ''Boulevards des Maréchaux'' geleë. Dit is die grootste uitstallingspark in Frankryk.<ref name="urw">[https://www.urw.com/fr-fr/website~o~content/assets/convention~o~exhibition/paris-expo-porte-de-versailles/portfolio Paris Expo Porte de Versailles]</ref> ''Paris Expo Porte de Versailles'' het 228 211 m² blootstellingsruimte, 8 pawiljoene, 2 ouditoriums en 32 vergaderlokale. Die uitstallingsentrum huisves elke jaar meer as 120 handelskoue, sowel as geleenthede en konvensies, en baie produkte word vrygestel.<ref name="urw" /> Daar word beplan om die ''Tour Triangle'', 'n glaspiramide wat 180 meter hoog sal wees, naby die terrein te bou. Dit bevat 'n hotel van 120 kamers en 70 000 vierkante meter kantore. Die Paris Expo sal tydens die [[Olimpiese Somerspele 2024|Olimpiese Somerspele van 2024]] die handbal-, vlugbal- en tafeltenniskompetisies huisves.<ref>{{Cite web |url=https://www.aleou.fr/salle-seminaire/14293-paris-expo-porte-de-versailles.html |title=PARIS EXPO PORTE DE VERSAILLES |access-date=26 Februarie 2023 |archive-date=18 Februarie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230218101831/https://www.aleou.fr/salle-seminaire/14293-paris-expo-porte-de-versailles.html |url-status=dead }}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie}} * [https://www.viparis.com/nos-lieux/paris-expo-porte-de-versailles Amptelike webwerf] {{Normdata}} [[Kategorie:Geboue en strukture in Parys]] [[Kategorie:Sport in Parys]] 5ud32cjimz3tu7ky6texs39p41b8rk1 0 406043 2911671 2905585 2026-06-15T20:51:59Z Sobaka 328 inligtingskas 2911671 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Ray Kurzweil | bynaam = | beeld = Ray Kurzweil @ SXSW 2017 (32594766664).jpg | beeldbeskrywing = | onderskrif = Ray Kurzweil in 2017 | geboortenaam = Raymond Kurzweil | geboortedatum = [[12 Februarie]] [[1948]] | geboorteplek = Queens, [[New York]] | sterfdatum = | sterfteplek = | ouers = Fredric Kurzweil en Hannah Kurzweil | titel = | nasionaliteit = {{vlagland|Verenigde State}} | beroep = Futuris, skrywer | ander = | bekend = Sy voorspellings, ''The Singularity is Near'' | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = | party = | religie = | huweliksmaat = | kinders = | webblad = | handtekening = }} '''Raymond Kurzweil''' (/ˈkɜːrzwaɪl/ KURZ-wyle; gebore [[12 Februarie]] [[1948]]) is 'n [[Amerikaanse]] rekenaarwetenskaplike, skrywer, uitvinder en [[Futuris|toekomskundige]]. Hy is betrokke by velde soos [[Optiese karakterherkenning|optiese karakterherkenning (OCR)]], teks-na-spraak-sintese, spraakherkenningstegnologie en elektroniese sleutelbordinstrumente. Hy het boeke geskryf oor [[gesondheid]], [[kunsmatige intelligensie]] (KI), [[transhumanisme]], die [[tegnologiese singulariteit]] en futurisme. Kurzweil is 'n openbare voorstander van die futuristiese en transhumanistiese bewegings en hou openbare toesprake om sy optimistiese uitkyk op lewensverlengingstegnologieë en die toekoms van [[nanotegnologie]], [[robotika]] en [[biotegnologie]] te deel.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Dvb0DAAAQBAJ&q=He+was+exposed+via+Unitarian+Universalism+to+a+diversity+of+religious+faiths+during+his+upbringing&pg=PT106|title=The Universal Mind: The Evolution of Machine Intelligence and Human Psychology|last=Press|first=Xiphias|date=September 1, 2016|publisher=Xiphias Press|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.kurzweilai.net/reinvent-yourself-the-playboy-interview-with-ray-kurzweil|title=featured {{!}} Reinvent Yourself: the Playboy interview with Ray Kurzweil {{!}} Kurzweil|website=www.kurzweilai.net|language=en-US|access-date=2018-11-26}}</ref> Kurzweil het die 1999 Nasionale Medalje van Tegnologie en Innovasie, die Verenigde State se hoogste eer in tegnologie, van destydse president [[Bill Clinton]] in 'n Withuis-seremonie ontvang. Hy was die ontvanger van die $500 000 Lemelson–MIT-prys vir 2001. Hy is in 2001 tot 'n lid van die Nasionale Akademie vir Ingenieurswese verkies vir die toepassing van tegnologie om mens-masjien kommunikasie te verbeter. In 2002 is hy opgeneem in die National Inventors Hall of Fame, gestig deur die Amerikaanse Patente Kantoor. Hy het 21 eredoktorsgrade ontvang, en eerbewyse van drie Amerikaanse presidente. Die Amerikaanse Openbare Uitsaaidiens (PBS) het Kurzweil ingesluit as een van 16 "revolusionêres wat Amerika gemaak het" saam met ander uitvinders van die afgelope twee eeue. ''Inc.'' tydskrif het hom nommer 8 onder die "fassinerendste" entrepreneurs in die Verenigde State geplaas en hom "[[Thomas Edison|Edison]] se regmatige erfgenaam" genoem. == Lewe, uitvindings en besigheidsloopbaan == ===Vroeë lewe=== Kurzweil het in Queens, [[New York]], grootgeword. Hy het NYC Openbare Onderwys Kingsbury Elementêre Skool PS188 bygewoon. Hy is gebore in 'n sekulêre Joodse gesin wat net voor die aanvang van die [[Tweede Wêreldoorlog]] uit [[Oostenryk]] geëmigreer het. Hy is tydens sy opvoeding deur Unitariese universalisme aan 'n verskeidenheid godsdienstige gelowe blootgestel.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Dvb0DAAAQBAJ&q=He+was+exposed+via+Unitarian+Universalism+to+a+diversity+of+religious+faiths+during+his+upbringing&pg=PT106|title=The Universal Mind: The Evolution of Machine Intelligence and Human Psychology|last=Press|first=Xiphias|date=1 September 2016|publisher=Xiphias Press|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.kurzweilai.net/reinvent-yourself-the-playboy-interview-with-ray-kurzweil|title=featured {{!}} Reinvent Yourself: the Playboy interview with Ray Kurzweil {{!}} Kurzweil|website=www.kurzweilai.net|language=en-US|access-date=2018-11-26}}</ref> Sy Unitariese kerk het die [[filosofie]] gehad van baie paaie na die [[waarheid]] – sy godsdiensopvoeding het bestaan uit die bestudering van 'n enkele godsdiens vir ses maande voordat hy aanbeweeg het na die volgende.<ref>{{Cite book|last=Kurzweil|first=Ray|title=The Singularity Is Near: When Humans Transcend Biology|publisher=Viking|year=2005|isbn=978-0-670-03384-3|location=United States|pages=Prologue}}</ref> Sy pa, Fredric, was 'n konsertpianis, 'n bekende [[dirigent]] en 'n musiekopvoeder. Sy ma, Hannah, was 'n visuele kunstenaar. Hy het een broer of suster, sy suster Enid. Kurzweil het op die ouderdom van vyf besluit dat hy 'n uitvinder wou wees.<ref>Interview:Ray Kurzweil. {{cite book |url=https://books.google.com/books?id=vfztUIpZm7UC&q=sonya+kurzweil&pg=PA75 |title=Computerworld – Google Books |date=18 Maart 1991|access-date=15 September 2014|author=Glen Rifken}}</ref> As 'n jong seun het Kurzweil 'n inventaris gehad van onderdele van verskeie konstruksiespeelgoed wat hy gekry het en ou elektroniese toebehore wat hy by bure afgehaal het. Kurzweil was in sy jeug 'n ywerige leser van [[Wetenskapsfiksie|wetenskapfiksie]]literatuur. Op die ouderdom van agt, nege en tien het hy die hele Tom Swift Jr.-reeks gelees. Op die ouderdom van sewe of agt het hy 'n robotpoppeteater en robotspeletjie gebou. Hy was op die ouderdom van 12 (in 1960) by [[rekenaar]]s betrokke, toe slegs 'n dosyn rekenaars in die hele New York Stad bestaan het, en het rekenaartoestelle en statistiese programme vir die voorganger van Head Start gebou.<ref>{{Cite web | url=http://blogs.scientificamerican.com/streams-of-consciousness/on-tv-ray-kurzweil-tells-me-how-to-build-a-brain/ |title = On TV, Ray Kurzweil Tells Me How to Build a Brain}}</ref> Op die ouderdom van veertien het Kurzweil 'n referaat geskryf waarin sy teorie van die neokorteks uiteengesit word.<ref>{{cite web |url=http://thedianerehmshow.org/shows/2012-11-27/ray-kurzweil-how-create-mind-secret-human-thought-revealed/transcript |title=Ray Kurzweil: "How to Create a Mind: The Secret of Human Thought Revealed" – The Diane Rehm Show from WAMU and NPR |access-date=15 September 2014 |archive-date=24 Julie 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140724134136/http://thedianerehmshow.org/shows/2012-11-27/ray-kurzweil-how-create-mind-secret-human-thought-revealed/transcript |url-status=dead }}</ref> Sy ouers was betrokke by die kunste, en hy word in die dokumentêr ''Transcendent Man''<ref name="transcendentman.com">{{cite web |url=https://transcendentman.com/mind-boggling-technological-singularity-defined/ |title=Answering all your questions about The Technological Singularity |access-date=3 Oktober 2017}}</ref> aangehaal wat sê dat die huishouding altyd besprekings oor die toekoms en [[tegnologie]] opgelewer het. Kurzweil het Hoërskool Martin Van Buren bygewoon. Tydens die klas het hy dikwels sy klashandboeke vasgehou om oënskynlik deel te neem, maar eerder gefokus op sy eie projekte wat agter die boek versteek was. Sy oom, 'n ingenieur by Bell Labs, het jong Kurzweil die basiese beginsels van [[rekenaarwetenskap]] geleer.<ref>{{cite web|url=http://web.mit.edu/invent/iow/kurzweil.html |title=Inventor of the Week |publisher=Web.mit.edu |access-date=2011-04-21 |url-status=bot: unknown |archive-url=https://web.archive.org/web/20140102111050/http://web.mit.edu/invent/iow/kurzweil.html |archive-date=2014-01-02 }}</ref> In 1963, op die ouderdom van 15, het hy sy eerste rekenaarprogram geskryf.<ref>{{cite web |url=http://www.kurzweilai.net/meme/frame.html?main=%2Farticles%2Fart0467.html |title=KurzweilAI.net |publisher=KurzweilAI.net |access-date=2011-04-21 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20050222180825/http://www.kurzweilai.net/meme/frame.html?main=%2Farticles%2Fart0467.html |archive-date=2005-02-22 }}</ref> Hy het patroonherkenningsagteware geskep wat die werke van klassieke komponiste ontleed het, en dan sy eie liedjies in soortgelyke style gesintetiseer het. In 1965 is hy genooi om op die CBS-televisieprogram ''I've Got a Secret'' te verskyn<ref>{{cite web|title= Ray Kurzweil Biography and Interview |website=www.achievement.org|publisher=American Academy of Achievement|url= https://achievement.org/achiever/ray-kurzwell/#interview}}</ref> waar hy 'n klavierstuk opgevoer het wat gekomponeer is deur 'n rekenaar wat hy ook laat bou het.<ref name=booktv>{{cite video |url=http://www.c-span.org/video/?194500-1/depth-ray-kurzweil |title=In Depth with Ray Kurzweil |publisher=Book TV |date=5 November 2006 |access-date=2015-04-22}}</ref> Later daardie jaar het hy die eerste prys in die International Science Fair vir die uitvinding gewen; <ref name=ssp>{{cite web |url=http://www.societyforscience.org/Page.aspx?pid=261 |title=Alumni Honors |publisher=Society for Science and the Public |access-date=2010-05-18 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120729231138/http://www.societyforscience.org/page.aspx?pid=261 |archive-date=2012-07-29 }}</ref> Kurzweil se voorlegging aan ''Westinghouse Talent Search'' van sy eerste [[rekenaarprogram]] saam met verskeie ander projekte het daartoe gelei dat hy een van die nasionale wenners was, wat hom toegelaat het om te wees persoonlik deur president [[Lyndon B. Johnson]] tydens 'n [[Withuis]]-seremonie gelukgewens. Hierdie aktiwiteite het saam op Kurzweil die oortuiging beïndruk dat byna enige probleem oorkom kan word.<ref>{{cite news |url=http://techland.time.com/2010/04/02/an-interview-with-ray-kurzweil/ |title=An Interview With Ray Kurzweil |author=Doug Aamoth |publisher=Time Inc. |magazine=Time |date=2 April 2010 |access-date=25 September 2014 |archive-date= 2 Desember 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141202191746/http://techland.time.com/2010/04/02/an-interview-with-ray-kurzweil/ |url-status=dead }}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Kurzweil, Raymond}} [[Kategorie:Amerikaanse skrywers]] [[Kategorie:Geboortes in 1948]] [[Kategorie:Lewende mense]] j9wy75586xhjikhn09km4ik2h5p08xf 3 406670 2911631 2910242 2026-06-15T16:49:12Z MediaWiki message delivery 55541 /* Tech News: 2026-25 */ nuwe afdeling 2911631 wikitext text/x-wiki == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-22</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595] '''Updates for editors''' * For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120] * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis. * After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723] '''Updates for technical contributors''' * The legacy CSS classes <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tright</nowiki></code></bdi> have been replaced with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W22"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:52, 25 Mei 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30584502 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-23</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month. * The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed "Community" tab and a personalized "For You" tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W23"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:09, 1 Junie 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30613639 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-24</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/"Which came first?" Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's "On This Day" content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]]. * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-cite&language=en&action_source=search&filter=%21translated&optional=1&action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using <code><nowiki>__HIDDENCAT__</nowiki></code> (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662] * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias. * The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups. * The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171] '''Updates for technical contributors''' * The function signature for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink()</nowiki></code></bdi> has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');</nowiki></code></bdi> use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });</nowiki></code></bdi>. Script maintainers are encouraged to review existing uses of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>addPortletLink()</nowiki></code></bdi> and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945] * '''Community Wishlist discussion''': Product & Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W24"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:30, 8 Junie 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30650573 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-25</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use <code>class=notpageimage</code> excluding it from thumbnail previews, or <code>class=noviewer</code> excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word <code><nowiki>__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__</nowiki></code>. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class="wikitable"|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding <code dir=ltr>data-sort-order="desc"</code> to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page. * Wikis that wish to replace the "indefinitely" button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change. * The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited. * The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server]. * The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4). * Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W25"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:49, 15 Junie 2026 (UTC) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30689604 --> avjzx4qbz4vt5aa3kjsi84796bxmtwz 0 413494 2911601 2890384 2026-06-15T12:13:31Z Oesjaar 7467 Skakel 2911601 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks | image = Soybean.USDA.jpg | image_caption = ''Glycine max'': [[sojaboon|sojabone]] | display_parents = 3 | taxon = Glycine (plant) | authority = [[Willd.]] (1802), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] | type_species = ''[[Glycine clandestina]]'' | type_species_authority = J.C. Wendl. | subdivision_ranks = Spesies | subdivision = [[#Spesies|Sien teks]] | synonyms = * ''Cadelium'' {{small|Medik. (1787)}} * ''Chrystolia'' <small>Montrouz. ex Beauvis. (1901)</small> * ''Kennedynella'' {{small|Steud. (1840), nom. superfl.}} * ''Leptocyamus'' <small>Benth. (1839)</small> * ''Leptolobium'' <small>Benth. (1837), nom. illeg.</small> * ''Soja'' <small>Moench (1794), nom. rej.</small> * ''Triendilix'' {{small|Raf. (1836)}} | synonyms_ref = <ref name="powo" /> }} '''''Glycine''''' is 'n genus in die [[Fabaceae]] [[Familie (biologie)|familie]]. Die bekendste spesie is die [[sojaboon|gekweekte sojaboon]] (''Glycine max''). Terwyl die meerderheid van die spesies slegs in Australië gevind word, is die sojaboon se inheemse reeks in Oos-Asië. 'n Paar spesies strek van Australië tot Oos-Asië (bv. ''G. tomentella'' en ''G. tabacina''). ''Glycine'' spesies word as voedselplante gebruik deur die [[Larwe|larwes]] van sommige [[Lepidoptera]] spesies. ==Spesies== 28 spesies is aanvaar:<ref name = powo/> Subgenus ''Glycine''<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.theplantlist.org/|title=Home — The Plant List|website=www.theplantlist.org|access-date=2019-04-25}}</ref><ref name=":1">{{Cite web|url=https://ildis.org/LegumeWeb10.01.shtml|title=ILDIS LegumeWeb (version 10)|website=ildis.org|access-date=2019-04-25}}</ref> {{Div col|colwidth=250px}} *''[[Glycine albicans]]'' {{small|Tindale & Craven}} *''[[Glycine aphyonotos]]'' {{small|B.E.Pfeil}} *''[[Glycine arenaria]]'' {{small|Tindale}} *''[[Glycine argyrea]]'' {{small|Tindale}} *''[[Glycine canescens]]'' {{small|F.J.Herm.}} *''[[Glycine clandestina]]'' {{small|J.C.Wendl.}} *''[[Glycine curvata]]'' {{small|Tindale}} *''[[Glycine cyrtoloba]]'' {{small|Tindale}} *''[[Glycine dolichocarpa]]'' {{small|Tateishi & H.Ohashi}} *''[[Glycine falcata]]'' {{small|Benth.}} *''[[Glycine gracei]]'' {{small|B.E.Pfeil & Craven}} *''[[Glycine hirticaulis]]'' {{small|Tindale & Craven}} **''[[Glycine hirticaulis subsp. leptosa]]'' {{small|B.E.Pfeil}} *''[[Glycine koidzumii]]'' {{small|Ohwi}} *''[[Glycine lactovirens]]'' {{small|Tindale & Craven}} *''[[Glycine latifolia]]'' {{small|(Benth.) C.Newell & Hymowitz}} *''[[Glycine latrobeana]]'' {{small|(Meissner) Benth.}} *''[[Glycine microphylla]]'' {{small|(Benth.) Tindale}} *''[[Glycine montis-douglas]]'' {{small|B.E.Pfeil & Craven}} *''[[Glycine peratosa]]'' {{small|B.E.Pfeil & Tindale}} *''[[Glycine pescadrensis]]'' {{small|Hayata}} *''[[Glycine pindanica]]'' {{small|Tindale & Craven}} *''[[Glycine pullenii]]'' {{small|B.E.Pfeil, Tindale & Craven}} *''[[Glycine remota]]'' {{small|M.D.Barrett & R.L.Barrett}} *''[[Glycine rubiginosa]]'' {{small|Tindale & B.E.Pfeil}} *''[[Glycine stenophita]]'' {{small|B.E.Pfeil & Tindale}} *''[[Glycine syndetika]]'' {{small|B.E.Pfeil & Craven}} *''[[Glycine tabacina]]'' {{small|(Labill.) Benth.}} *''[[Glycine tomentella]]'' {{small|Hayata}} Subgenus ''Soja'' (Moench) F.J. Herm. *''[[Glycine max]]'' {{small|(L.) Merr.}} (die sojaboon) *''[[Glycine soja]]'' {{small|Sieb. & Zucc.}} {{Div col end}} == Bronnelys == *[https://plants.usda.gov/java/ClassificationServlet?source=profile&symbol=GLYCI&display=31 Genus ''Glycine'' Willd., Plants Database, US Department of Agriculture, Natural Resources Conservation Service] ===Nuwer taksonomiese verwysings=== *Barrett, R. L. and M. D. Barrett. (2015). Twenty-seven new species of vascular plants from Western Australia. ''Nuytsia'' 26, 21–87. *Pfeil, B. E., et al. (2006). Three new species of northern Australian ''Glycine'' (Fabaceae, Phaseolae), ''G. gracei'', ''G. montis-douglas'' and ''G. syndetika''. ''Australian Systematic Botany'' 19, 245–258. *Pfeil, B. E. and L. A. Craven. (2002). New taxa in ''Glycine'' (Fabaceae: Phaseoleae) from north-western Australia. ''Australian Systematic Botany'' 15, 565–573. *Pfeil, B. E., et al. (2001). A review of the ''Glycine clandestina'' species complex (Fabaceae, Phaseoleae) reveals two new species. ''Australian Systematic Botany'' 14, 891–900. *Pfeil, B. E. and M. D. Tindale. (2001). ''Glycine''. in Flora of NSW, revised edition. Vol. 2. Harden, G. (ed.). Sydney, NSW University Press. *Doyle, J. J., et al. (2000). Confirmation of shared and divergent genomes in the ''Glycine tabacina'' polyploid complex (Leguminosae) using histone H3-D sequences. ''Systematic Botany'' 25, 437–448. *Tindale, M. D. and L. A. Craven. (1993). ''Glycine pindanica'' (Fabaceae: Phaseolae), a new species from west Kimberley, Western Australia. ''Australian Systematic Botany'' 6, 371–376. *Tindale, M. D. and L. A. Craven. (1988). Three new species of ''Glycine'' (Fabaceae: Phaseolae) from North-western Australia, with notes on amphicarpy in the genus. ''Australian Systematic Botany'' 1, 399–410. *Tindale, M. D. (1986). Taxonomic notes on three Australian and Norfolk Island species of ''Glycine'' Willd. (Fabaceae: Phaseolae) including the choice of a neotype for ''G. clandestina'' Wendl. ''Brunonia'' 9, 179–191. *Tindale, M. D. (1984). Two new eastern Australian species of ''Glycine'' Willd. (Fabaceae). ''Brunonia'' 7, 207–213. *Newell, C. A. and T. Hymowitz. (1980). A taxonomic revision on the genus ''Glycine'' subgenus ''Glycine'' (Leguminosae). ''Brittonia'' 32, 63–69. *Hermann, F. J. (1962). A revision of the genus ''Glycine'' and its immediate allies. ''Tech. Bull. U.S.D.A.'' 1268. ===Ouer taksonomiese verwysings=== *Hayata. (1920). ''Ic. Pl. Formos.'' 9: 29. *Bentham, G. (1864). ''Glycine''. ''Fl. Austral.'' 2: 242–245. == Verwysings == {{Verwysings|verwysings= <ref name="powo">[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331628-2 ''Glycine'' Willd.] ''[[Plants of the World Online]]''. Retrieved 31 August 2023</ref>}} {{Commons category|Glycine (Fabaceae)}} {{Taksonbalk}} {{Normdata}} [[Kategorie:Glycine (plant)| ]] [[Kategorie:Phaseoleae]] 3haaky4pq6zcojhuwn2gsgbkrqb84lx 0 416639 2911735 2843976 2026-06-16T07:24:15Z Jcb 223 2911735 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Perplexity AI logo.svg|duimnael|Perplexity AI se kenteken.]] '''Perplexity AI''' is 'n [[KI]]-[[kletsbot]]-gedrewe navorsings- en gespreksoekenjin wat navrae beantwoord deur natuurlike taalvoorspelteks te gebruik.<ref>{{Cite web |last=Shrivastava |first=Rashi |date=11 April 2024 |title='Like Wikipedia And ChatGPT Had A Kid': Inside The Buzzy AI Startup Coming For Google's Lunch |url=https://www.forbes.com/sites/rashishrivastava/2024/04/11/inside-the-buzzy-ai-startup-coming-for-googles-lunch/?sh=3bd446821781 |website=Forbes}}</ref><ref name=":4">{{Cite news |title=TNB Tech Minute: Startup Perplexity Challenges Google With AI Search - Tech News Briefing - WSJ Podcasts |url=https://www.wsj.com/podcasts/tech-news-briefing/tnb-tech-minute-startup-perplexity-challenges-google-with-ai-search/984362d5-a8f0-48b4-8b55-ad7e570a74d2 |access-date=2024-01-10 |website=WSJ |language=en}}</ref> Perplexity, wat in 2022 bekendgestel is, genereer antwoorde deur bronne van die web af te gebruik en haal skakels binne die teksreaksie aan.<ref name=":0" /> Perplexity werk op 'n halfgratis(''freemium'')-model; die gratis produk gebruik [[Anthropic]] se Claude 3 Haiku-model gekombineer met die maatskappy se selfstandige [[groot taalmodel]] (LLM) wat [[natuurliketaalverwerking]] (NLP) vermoëns insluit, terwyl die betaalde weergawe Perplexity Pro toegang het tot [[ChatGPT|GPT-4]], Claude 3, Mistral Large, Llama 3 en 'n eksperimentele "Perplexitʏ-model".<ref name=":4"/><ref name=":0">{{Cite web |title=Perplexity AI raises $73.6M in funding round led by Nvidia, Bezos, now valued at $522M |url=https://www.businesstoday.in/entrepreneurship/start-up/story/perplexity-ai-raises-736m-in-funding-round-led-by-nvidia-bezos-now-valued-at-522m-412130-2024-01-06 |website=Business Today |first=Shubham |last=Singh |date=2024-01-06 |access-date=2024-01-15}}</ref><ref name=":1">{{Cite news |last=Ghaffary |first=Shirin |date=2024-04-23 |title=AI Search Startup Perplexity Valued at $1 Billion in Funding Round |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-04-23/ai-search-startup-perplexity-valued-at-1-billion-in-funding-round |access-date= |work=Bloomberg |language=}}</ref> Vanaf vroeg in 2024 het dit ongeveer 10 miljoen maandelikse gebruikers.<ref name="wiggers">{{Cite web |last=Wiggers |first=Kyle |date=2024-01-04 |title=AI-powered search engine Perplexity AI, now valued at $520M, raises $73.6M |url=https://techcrunch.com/2024/01/04/ai-powered-search-engine-perplexity-ai-now-valued-at-520m-raises-70m/ |access-date=2024-01-07 |website=TechCrunch |language=en-US}}</ref> == Geskiedenis == Perplexity is in 2022 gestig deur Aravind Srinivas, Denis Yarats, Johnny Ho en Andy Konwinski, ingenieurs met agtergronde in agterkant stelsels, [[KI]] en [[masjienleer]]. Yarats, die CTO, was 'n KI-navorsingswetenskaplike by Meta, terwyl Srinivas, die [[HUB]], by [[ OpenAI]] as 'n KI-navorser gewerk het. Ho, die hoofstrategiebeampte, het as 'n ingenieur by Quora gewerk, toe as 'n kwantitatiewe handelaar op Wall Street, en Konwinski was onder die stigterspan by Databricks.<ref>{{Cite web |date=2023-04-04 |title=AI-powered search engine Perplexity AI lands $26M, launches iOS app |url=https://techcrunch.com/2023/04/04/ai-powered-search-engine-perplexity-ai-lands-26m-launches-ios-app/ |website=TechCrunch}}</ref> Vanaf 2024 het Perplexity $165 miljoen in befondsing ingesamel, wat die maatskappy op meer as $1 miljard waardeer.<ref name=":1" /> Beleggers sluit in [[Jeff Bezos]], [[Nvidia]], Databricks, Bessemer Venture Partners, Susan Wojcicki, Jeff Dean, [[Yann LeCun]], [[Andrej Karpathy]], Nat Friedman en Garry Tan.<ref name="wiggers" /><ref name=":3">{{Cite web |last= |first= |date=2023-04-28 |title=Announcing our series A funding round and mobile app launch |url=https://www.perplexity.ai/hub/blog/announcing-our-series-a-funding-round-and-mobile-app-launch |website=Perplexity.ai}}</ref><ref name=":1" /> ==Funksionaliteit== Perplexity se hoofproduk is sy [[soekenjin]], wat staatmaak op [[natuurliketaalverwerking]].<ref name="wiggers" /> Dit gebruik die konteks van die gebruikernavrae om 'n persoonlike soekresultaat te verskaf. Perplexity som die soekresultate op en produseer 'n teks met inlyn-aanhalings.<ref name="wiggers" /> dit laat gebruikers toe om opvolgvrae te vra wat in dieselfde konteks geïnterpreteer word. Perplexity gebruik 'n halfgratis-model en bied basiese soekfunksies en alle soekmodusse gratis. Die 'Fokus'-kenmerk stel gebruikers in staat om die soektog te beperk tot [[Reddit]], Youtube, Wolfram|Alpha of om dit te beperk tot die akademie (vir die soek van navorsingsvraestelle) of tot skryf (deaktiveer internettoegang vir die LLM)<ref name="focus">{{Cite web |title="What is Search Focus?" |url=https://www.perplexity.ai/hub/faq/what-is-search-focus |website=Perplexity.ai}}</ref> Aravind Srinivas het die skryfwerk beskryf kenmerk as "meer geneig tot hallusinasies", aangesien dit vals inligting of vervaardigde aanhalings kan genereer.<ref name="focus" /> Perplexity se betaalde variant, die "Pro"-modus (voorheen Copilot), vra die gebruiker ophelderende vrae om navrae te verfyn. Dit stel gebruikers in staat om plaaslike lêers, insluitend beelde, op te laai en te ontleed, saam met die generering van beelde met behulp van KI. Daarbenewens bied dit toegang tot 'n API.<ref name="wiggers" /><ref>{{Cite web |last=Team |first=AI |date=4 Oktober 2023 |title=Introducing pplx-api |url=https://www.perplexity.ai/hub/blog/introducing-pplx-api |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240311214747/https://www.perplexity.ai/hub/blog/introducing-pplx-api |archive-date=11 Maart 2024 |access-date=27 Maart 2024 |website=perplexity.ai}}</ref> wat apart van die Perplexity is, en slegs toegang het tot oopbronmodelle. Perplexity het 'n nuwe ondernemingsweergawe van sy produk in April 2024 bekendgestel.<ref name=":1" /> ==Gebruik van inhoud van media-afsetpunte== In Junie 2024 het ''[[Forbes]]'' Perplexity in die openbaar gekritiseer vir hul gebruik van ''Forbes'' se inhoud. Volgens ''Forbes'' het Perplexity 'n storie gepubliseer wat grootliks uit 'n eie ''Forbes''-artikel gekopieer is, sonder om ''Forbes'' te noem of prominent aan te haal. In reaksie hierop het Srinivas gesê dat die kenmerk 'n paar "rowwe rande" het en terugvoer aanvaar, maar het volgehou dat Perplexity slegs inligting "aggregeer" eerder as [[plagiaat]].<ref name="APForbes">{{cite web |last1=O'Brien |first1=Matt |title=AI startup Perplexity wants to upend search business. News outlet Forbes says it’s ripping them off |url=https://apnews.com/article/perplexity-ai-search-engine-forbes-f307cb607f0db871b05f843a3f744340 |website=Associated Press |access-date=20 Junie 2024 |date=15 Junie 2024}}</ref><ref>{{cite web |last1=Lane |first1=Randall |title=Why Perplexity’s Cynical Theft Represents Everything That Could Go Wrong With AI |url=https://www.forbes.com/sites/randalllane/2024/06/11/why-perplexitys-cynical-theft-represents-everything-that-could-go-wrong-with-ai/ |website=Forbes |access-date=20 Junie 2024 |date=11 Junie 2024}}</ref> Later daardie maand het aparte ondersoeke deur die tydskrif ''Wired'' en die webontwikkelaar Robb Knight bevind dat Perplexity nie die robots.txt-standaard respekteer nie, wat webwerwe na webwerwe toelaat om webkruipers te keer om inhoud te skraap, ten spyte van Perplexity wat die teendeel beweer. Perplexity lys die [[IP]]-adresse van sy webskrapers in die openbaar, maar volgens ''Wired'' skraap Perplexity webwerwe wat aandui dat hulle nie via hul robots.txt geskraap wil word met 'n ander IP-adres wat hulle nie bekend maak nie.<ref>{{cite web |last1=Mehrotra |first1=Dhruv |last2=Marchman |first2=Tim |title=Perplexity Is a Bullshit Machine |url=https://www.wired.com/story/perplexity-is-a-bullshit-machine/ |website=|Wired |access-date=20 Junie 2024 |date=19 Junie 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=Perplexity AI Is Lying about Their User Agent |url=https://rknight.me/blog/perplexity-ai-is-lying-about-its-user-agent/ |website=Robb Knight |date=15 Junie 2024}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings|2}} {{Normdata}} [[Kategorie:Kunsmatige intelligensie]] 99pzt17lsqkca4i0qn2g3simrigbse2 0 422656 2911598 2874906 2026-06-15T12:12:13Z Oesjaar 7467 Skakel 2911598 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = Nymphaea alba.001 - Breendonk.jpg |image_caption = ''Nymphaea alba'' |display_parents = 3 |taxon = Nymphaea |authority = [[Carolus Linnaeus|L.]], (1753), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Spesies|Sien teks]]</center> |synonyms = * ''Castalia'' <small>Salisb.</small> * ''Leuconymphaea'' <small>Kuntze</small> * ''Ondinea'' <small>Hartog</small> }} '''''Nymphaea''''' (waterlelies) is 'n [[genus]] van [[plant]]e wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] Nymphaeaceae. Die genus is [[inheems]] aan al die kontinente behalwe [[Antarktika]]. == Spesies == Daar is 65 [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:330032-2 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=21em}} * ''[[Nymphaea abhayana]]'' <small>A.Chowdhury & M.Chowdhury</small> * ''[[Nymphaea alba]]'' <small>L.</small> * ''[[Nymphaea alexii]]'' <small>S.W.L.Jacobs & Hellq.</small> * ''[[Nymphaea amazonum]]'' <small>Mart. & Zucc.</small> * ''[[Nymphaea ampla]]'' <small>(Salisb.) DC.</small> * ''[[Nymphaea atrans]]'' <small>S.W.L.Jacobs</small> * ''[[Nymphaea belophylla]]'' <small>Trickett</small> * ''[[Nymphaea × borealis]]'' <small>E.G.Camus</small> * ''[[Nymphaea caatingae]]'' <small>C.T.Lima & Giul.</small> * ''[[Nymphaea candida]]'' <small>C.Presl</small> * ''[[Nymphaea carpentariae]]'' <small>S.W.L.Jacobs & Hellq.</small> * ''[[Nymphaea conardii]]'' <small>Wiersema</small> * ''[[Nymphaea × daubenyana]]'' <small>W.T.Baxter ex Daubeny</small> * ''[[Nymphaea dimorpha]]'' <small>I.M.Turner</small> * ''[[Nymphaea divaricata]]'' <small>Hutch.</small> * ''[[Nymphaea elegans]]'' <small>Hook.</small> * ''[[Nymphaea elleniae]]'' <small>S.W.L.Jacobs</small> * ''[[Nymphaea francae]]'' <small>C.T.Lima & Giul.</small> * ''[[Nymphaea gardneriana]]'' <small>Planch.</small> * ''[[Nymphaea georginae]]'' <small>S.W.L.Jacobs & Hellq.</small> * ''[[Nymphaea gigantea]]'' <small>Hook.</small> * ''[[Nymphaea glandulifera]]'' <small>Rodschied</small> * ''[[Nymphaea gracilis]]'' <small>Zucc.</small> * ''[[Nymphaea guineensis]]'' <small>Schumach. & Thonn.</small> * ''[[Nymphaea harleyi]]'' <small>C.T.Lima & Giul.</small> * ''[[Nymphaea hastifolia]]'' <small>Domin</small> * ''[[Nymphaea heudelotii]]'' <small>Planch.</small> * ''[[Nymphaea immutabilis]]'' <small>S.W.L.Jacobs</small> * ''[[Nymphaea jacobsii]]'' <small>Hellq.</small> * ''[[Nymphaea jamesoniana]]'' <small>Planch.</small> * ''[[Nymphaea kakaduensis]]'' <small>Hellq., A.Leu & M.L.Moody</small> * ''[[Nymphaea kimberleyensis]]'' <small>(S.W.L.Jacobs) S.W.L.Jacobs & Hellq.</small> * ''[[Nymphaea lasiophylla]]'' <small>Mart. & Zucc.</small> * ''[[Nymphaea leibergii]]'' <small>(Morong) Rydb.</small> * ''[[Nymphaea lingulata]]'' <small>Wiersema</small> * ''[[Nymphaea loriana]]'' <small>Wiersema, Hellq. & Borsch</small> * ''[[Nymphaea lotus]]'' <small>L.</small> * ''[[Nymphaea lukei]]'' <small>S.W.L.Jacobs & Hellq.</small> * ''[[Nymphaea macrosperma]]'' <small>Merr. & L.M.Perry</small> * ''[[Nymphaea maculata]]'' <small>Schumach. & Thonn.</small> * ''[[Nymphaea manipurensis]]'' <small>Asharani & Biseshwori</small> * ''[[Nymphaea mexicana]]'' <small>Zucc.</small> * ''[[Nymphaea micrantha]]'' <small>Guill. & Perr.</small> * ''[[Nymphaea noelae]]'' <small>S.W.L.Jacobs & Hellq.</small> * ''[[Nymphaea nouchali]]'' <small>Burm.f.</small> * ''[[Nymphaea novogranatensis]]'' <small>Wiersema</small> * ''[[Nymphaea odorata]]'' <small>Aiton</small> * ''[[Nymphaea ondinea]]'' <small>Löhne, Wiersema & Borsch</small> * ''[[Nymphaea oxypetala]]'' <small>Planch.</small> * ''[[Nymphaea paganuccii]]'' <small>C.T.Lima & Giul.</small> * ''[[Nymphaea pedersenii]]'' <small>(Wiersema) C.T.Lima & Giul.</small> * ''[[Nymphaea potamophila]]'' <small>Wiersema</small> * ''[[Nymphaea prolifera]]'' <small>Wiersema</small> * ''[[Nymphaea pubescens]]'' <small>Willd.</small> * ''[[Nymphaea pulchella]]'' <small>DC.</small> * ''[[Nymphaea rapinii]]'' <small>C.T.Lima & Giul.</small> * ''[[Nymphaea rubra]]'' <small>Roxb. ex Andrews</small> * ''[[Nymphaea rudgeana]]'' <small>G.Mey.</small> * ''[[Nymphaea siamensis]]'' <small>Puripany.</small> * ''[[Nymphaea stuhlmannii]]'' <small>([[Adolf Engler|Engl.]]) Schweinf. & Gilg</small> * ''[[Nymphaea sulphurea]]'' <small>Gilg</small> * ''[[Nymphaea × sundvikii]]'' <small>Hiitonen</small> * ''[[Nymphaea tenuinervia]]'' <small>Casp.</small> * ''[[Nymphaea tetragona]]'' <small>Georgi</small> * ''[[Nymphaea thermarum]]'' <small>Eb.Fisch.</small> * ''[[Nymphaea × thiona]]'' <small>D.B.Ward</small> * ''[[Nymphaea vanildae]]'' <small>C.T.Lima & Giul.</small> * ''[[Nymphaea vaporalis]]'' <small>S.W.L.Jacobs & Hellq.</small> * ''[[Nymphaea violacea]]'' <small>[[Johann Georg Christian Lehmann|Lehm.]]</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Nymphaea| ]] 8x3yamfgu9ly1zequnhr3mt4sbn3u41 0 423720 2911589 2844088 2026-06-15T11:59:59Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911589 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = Podalyria calyptrata - Cape Town 9.JPG |image_caption = ''Podalyria calyptrata'' |display_parents = 3 |taxon = Podalyria |authority = Willd., (1799), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = |synonyms =* ''Aphora'' <small>Neck. ex Kuntze</small> }} '''''Podalyria''''' (keurtjie) is 'n [[genus]] van klein [[struik]]e wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] ''Aizoaceae''. Die genus is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in [[KwaZulu-Natal]], die [[Oos-Kaap]] en die [[Wes-Kaap]] voor. Die meeste spesies in die genus staan as ''keurtjie'' bekend. == Spesies == Daar is sewentien [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331863-2 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=20em}} * ''[[Podalyria amoena]]'' <small>[[Christian Friedrich Ecklon|Eckl.]] & [[Karl Ludwig Philipp Zeyher|Zeyh.]]</small> * ''[[Podalyria biflora]]'' <small>([[Carolus Linnaeus|L.]]) Lam.</small> * ''[[Podalyria burchellii]]'' <small>DC.</small> * ''[[Podalyria buxifolia]]'' <small>Lam.</small> * ''[[Podalyria calyptrata]]'' <small>(Retz.) Willd.</small> * ''[[Podalyria cordata]]'' <small>[[Robert Brown (botanis)|R.Br.]]</small> * ''[[Podalyria hirsuta]]'' <small>(Aiton) Willd.</small> * ''[[Podalyria lanceolata]]'' <small>([[Ernst Heinrich Friedrich Meyer|E.Mey.]]) Benth.</small> * ''[[Podalyria leipoldtii]]'' <small>[[Louisa Bolus|L.Bolus]] ex A.L.Schutte</small> * ''[[Podalyria microphylla]]'' <small>E.Mey.</small> * ''[[Podalyria myrtillifolia]]'' <small>(Retz.) Willd.</small> * ''[[Podalyria oleifolia]]'' <small>Salisb.</small> * ''[[Podalyria orbicularis]]'' <small>(E.Mey.) Eckl. & Zeyh.</small> * ''[[Podalyria pearsonii]]'' <small>E.Phillips</small> * ''[[Podalyria racemulosa]]'' <small>DC.</small> * ''[[Podalyria sericea]]'' <small>(Andrews) R.Br.</small> * ''[[Podalyria variabilis]]'' <small>A.L.Schutte</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Podalyria| ]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] 4c3mo59kzlcavrzce4lsg7rrvd0xb31 0 424329 2911709 2890124 2026-06-16T05:04:36Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911709 wikitext text/x-wiki {{Sokkerklub infoboks | beeld = [[Lêer:Flag of Croatia (3-2).svg|200px]] | klubnaam = Kroasië | vollenaam = Kroatiese nasionale sokkerspan | bynaam = ''Vatreni'' (Die Vurige)</br>''Kockasti'' (Die Geruites) | stigting = | stadion = Stadion Maksimir, [[Zagreb]] | kapasiteit = 25&nbsp;912 | voorsitter = | afrigter = Zlatko Dalić | kaptein = [[Luka Modrić]] | patroon_la1=_cro24h | patroon_b1=_cro24h | patroon_ra1=_cro24h | patroon_sh1=_cro24h | patroon_so1= | linkerarm1=FFFFFF | liggaam1=FFFFFF | regterarm1=FFFFFF | broek1=FFFFFF | kouse1=FFFFFF | patroon_la2=_cro24a | patroon_b2=_cro24a | patroon_ra2=_cro24a | patroon_sh2=_cro24a | patroon_so2= | linkerarm2=000081 | liggaam2=000081 | regterarm2=000081 | broek2=000081 | kouse2=000081 |konfederasie=[[UEFA]]}} Die '''Kroatiese nasionale sokkerspan''' ([[Kroaties]]: Hrvatska nogometna reprezentacija) verteenig [[Kroasië]] in internasionale sokkerkompetisies en word bestuur deur die Kroatiese Sokkervereniging (HNS). Die span het sy eerste amptelike wedstryd in [[1990]] gespeel ná Kroasië se onafhanklikheid van [[Joego-Slawië]].<ref>{{Cite book |last=Rogić |first=Marijan |title=Hrvatsko nogometno predstavništvo 1940. - 2008. |publisher=Gipa |year=2008 |isbn=9789539529718 |location=Zagreb |language=hr}}</ref><ref>{{Cite web |last=Sengupta |first=Arjun |date=2022-12-10 |title=The improbable rise of the Croatian football team |url=https://indianexpress.com/article/explained/explained-sports/croatia-brazil-fifa-world-cup-luka-modric-8316331/ |access-date=2022-12-16 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> Kroasië het vinnig 'n sterk sokkernasie geword en het by talle groot toernooie deelgeneem, insluitend die [[Sokker-Wêreldbeker|FIFA Wêreldbeker]] en die [[UEFA Europa-beker|UEFA Europese Kampioenskap]]. Hul beste prestasie was in 2018, toe hulle as naaswenner in die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|FIFA Wêreldbeker in Rusland]] geëindig het. Hulle het ook 'n derde plek in die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1998|1998 Wêreldbeker]] en 'n derde plek in die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022 Wêreldbeker]] in Katar behaal.<ref>{{Cite web |date=2022-12-17 |title=World Cup 2022: Croatia 2-1 Morocco: Josko Gvardiol, Achraf Dari and Mislav Orsic score |url=https://www.bbc.com/sport/football/63926145 |access-date=2025-02-19 |website=BBC |language=en}}</ref> Die span staan bekend vir sy uitstekende middeveldspel en het talle top sokkerspelers voortgebring, soos [[Luka Modrić]], [[Davor Šuker]] en Ivan Rakitić. Modrić, wat as een van die beste middevelders ter wêreld beskou word, het die [[Ballon d'Or]] in 2018 gewen.<ref>{{Cite web |date=2018-12-03 |title=Ballon d'Or: Luka Modric ends dominance of Lionel Messi and Cristiano Ronaldo |url=https://www.bbc.com/sport/football/46432933 |access-date=2025-02-19 |website=BBC |language=en}}</ref> Kroasië se tradisionele truikleure is rooi-en-wit geruite hempies, wat simbolies is vir die Kroatiese nasionale identiteit. Hul tuiswedstryde word gewoonlik in die Maksimir-stadion in [[Zagreb]] of die Poljud-stadion in Split gespeel.<ref>{{Cite web |date= |title=A Complete Guide to the Croatia National Team |url=https://www.soccer.com/guide/guide-to-croatia-national-team |access-date= |website=soccer.com |language=en}}</ref> ==Verwysings== {{verwysings}} == Eksterne skakels == * [https://www.rsssf.org/tablesk/kroa-intres.html Lys van internasionale wedstryde] {{Commons-kategorie inlyn|Croatia national association football team}} {{Sokkersaadjie}} {{Normdata}} [[Kategorie:Nasionale sokkerspanne]] [[Kategorie:Sokker in Kroasië]] cjt00vy2id33ziss4u121cekqp72kz1 0 426178 2911588 2844097 2026-06-15T11:59:41Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911588 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = Anacampseros rufescens3 ies.jpg |image_caption = ''Anacampseros rufescens'' |display_parents = 3 |taxon = Anacampseros |authority = [[Carolus Linnaeus|L.]], (1758), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Spesies|Sien teks]]</center> |synonyms = }} '''''Anacampseros''''' (meer bekend as ''haaskos'') is 'n [[genus]] van [[sukkulent]]e wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] Anacampserotaceae. Die genus is [[inheems]] aan [[Afrika]], [[Australië]], [[Noord-Amerika]] en [[Suid-Amerika]]. == Spesies == Daar is 59 [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:326007-2 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=21em}} * ''[[Anacampseros affinis]]'' <small>H.Pearson & Stephens</small> * ''[[Anacampseros albidiflora]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros albissima]]'' <small>[[Hermann Wilhelm Rudolf Marloth|Marloth]]</small> * ''[[Anacampseros arachnoides]]'' <small>(Haw.) Sims</small> * ''[[Anacampseros australiana]]'' <small>J.M.Black</small> * ''[[Anacampseros baeseckei]]'' <small>Dinter ex Poelln.</small> * ''[[Anacampseros bayeriana]]'' <small>S.A.Hammer</small> * ''[[Anacampseros coahuilensis]]'' <small>(S.Watson) Eggli & Nyffeler</small> * ''[[Anacampseros comptonii]]'' <small>Pillans</small> * ''[[Anacampseros decapitata]]'' <small>Burgoyne & J.van Thiel</small> * ''[[Anacampseros densifolia]]'' <small>Dinter ex Poelln.</small> * ''[[Anacampseros depauperata]]'' <small>(A.Berger) Poelln.</small> * ''[[Anacampseros dielsiana]]'' <small>Dinter</small> * ''[[Anacampseros dinteri]]'' <small>Schinz</small> * ''[[Anacampseros filamentosa]]'' <small>(Haw.) Sims</small> * ''[[Anacampseros fissa]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros gariepensis]]'' <small>(G.Will.) [[Dierdré Snijman|Snijman]]</small> * ''[[Anacampseros gracilis]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros grisea]]'' <small>(G.Will.) Dreher</small> * ''[[Anacampseros harveyi]]'' <small>(J.van Thiel & Lavranos) Dreher</small> * ''[[Anacampseros herreana]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros hillii]]'' <small>G.Will.</small> * ''[[Anacampseros karasmontana]]'' <small>Dinter</small> * ''[[Anacampseros kurtzii]]'' <small>Bacig.</small> * ''[[Anacampseros lanceolata]]'' <small>(Haw.) Sweet</small> * ''[[Anacampseros lavbleckiana]]'' <small>(G.Will.) Dreher</small> * ''[[Anacampseros mallei]]'' <small>(G.Will.) G.Will.</small> * ''[[Anacampseros marlothii]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros meyeri]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros namaquensis]]'' <small>H.Pearson & Stephens</small> * ''[[Anacampseros nebrownii]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros nitida]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros papyracea]]'' <small>[[Ernst Heinrich Friedrich Meyer|E.Mey.]] ex Fenzl</small> * ''[[Anacampseros paradoxa]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros perplexa]]'' <small>(G.Will.) Snijman</small> * ''[[Anacampseros pisina]]'' <small>G.Will.</small> * ''[[Anacampseros prominens]]'' <small>G.Will.</small> * ''[[Anacampseros quinaria]]'' <small>E.Mey. ex Fenzl</small> * ''[[Anacampseros quinarioides]]'' <small>Dreher, Rodgerson & A.J.Young</small> * ''[[Anacampseros recurvata]]'' <small>[[Selmar Schönland|Schönland]]</small> * ''[[Anacampseros retusa]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros rhodesica]]'' <small>N.E.Br.</small> * ''[[Anacampseros rubroviridis]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros rufescens]]'' <small>(Haw.) Sweet</small> * ''[[Anacampseros ruschii]]'' <small>Dinter & Poelln.</small> * ''[[Anacampseros schoenlandii]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros scopata]]'' <small>G.Will.</small> * ''[[Anacampseros septentrionalis]]'' <small>Bruyns</small> * ''[[Anacampseros specksii]]'' <small>Dreher</small> * ''[[Anacampseros starkiana]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros subnuda]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros telephiastrum]]'' <small>DC.</small> * ''[[Anacampseros tomentosa]]'' <small>A.Berger</small> * ''[[Anacampseros truncata]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros ustulata]]'' <small>E.Mey. ex Fenzl</small> * ''[[Anacampseros vanthielii]]'' <small>G.Will.</small> * ''[[Anacampseros variabilis]]'' <small>Poelln.</small> * ''[[Anacampseros vespertina]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Anacampseros vulcanensis]]'' <small>Añon</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Anacampseros| ]] gnu3lx739j21b3r811ztfvd3ne4kqpj 0 449801 2911595 2810834 2026-06-15T12:10:53Z Oesjaar 7467 Skakel 2911595 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image =Oedera capensis Hanklip 01.jpg |image_caption = ''Oedera capensis'' |display_parents = 3 |taxon = Oedera |authority = [[Carolus Linnaeus|L.]], (1771), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Spesies|Sien teks]]</center> |synonyms =* ''Antithrixia'' <small>DC.</small> * ''Comborhiza'' <small>Anderb. & K.Bremer</small> * ''Eclopes'' <small>Banks ex Gaertn.</small> * ''Eroeda'' <small>Levyns</small> * ''Lapeirousia'' <small>[[Carl Peter Thunberg|Thunb.]]</small> * ''Oederia'' <small>DC.</small> * ''Oreoleysera'' <small>K.Bremer</small> * ''Osmites'' <small>L.</small> * ''Peyrousea'' <small>DC.</small> * ''Polychaetia'' <small>Tausch ex Less.</small> * ''Relhania'' <small>L'Hér.</small> * ''Rosenia'' <small>Thunb.</small> }} '''''Oedera''''' is 'n [[genus]] van [[struik]]e wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] Asteraceae. Die genus is [[inheems]] aan [[Botswana]], [[Namibië]] en [[Suid-Afrika]]. == Spesies == Daar is 40 [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331810-2 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=20em}} * ''[[Oedera acerosa]]'' <small>(DC.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera calycina]]'' <small>(L.f.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera capensis]]'' <small>(L.) Druce</small> * ''[[Oedera conferta]]'' <small>(Hutch.) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera corymbosa]]'' <small>([[Harry Bolus|Bolus]]) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera decussata]]'' <small>(L'Hér.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera dieterlenii]]'' <small>(E.Phillips) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera epaleacea]]'' <small>Beyers</small> * ''[[Oedera flavicoma]]'' <small>(DC.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera foveolata]]'' <small>(K.Bremer) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera fruticosa]]'' <small>(L.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera garnotii]]'' <small>(Less.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera genistifolia]]'' <small>(L.) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera glandulosa]]'' <small>(Thunb.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera hirta]]'' <small>Thunb.</small> * ''[[Oedera humilis]]'' <small>(Less.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera imbricata]]'' <small>Lam.</small> * ''[[Oedera intermedia]]'' <small>DC.</small> * ''[[Oedera laevis]]'' <small>DC.</small> * ''[[Oedera longipes]]'' <small>(K.Bremer) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera montana]]'' <small>(Bolus) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera muirii]]'' <small>[[Christo Albertyn Smith|C.A.Sm.]]</small> * ''[[Oedera multipunctata]]'' <small>(DC.) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera nordenstamii]]'' <small>(K.Bremer) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera oppositifolia]]'' <small>(DC.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera pungens]]'' <small>(L'Hér.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera relhanioides]]'' <small>(Schltr.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera resinifera]]'' <small>(K.Bremer) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera rotundifolia]]'' <small>(Less.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera sedifolia]]'' <small>(DC.) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera silicicola]]'' <small>(K.Bremer) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera spathulifolia]]'' <small>(K.Bremer) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera speciosa]]'' <small>(DC.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera spinescens]]'' <small>(DC.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera squarrosa]]'' <small>(L.) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera steyniae]]'' <small>([[Louisa Bolus|L.Bolus]]) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera tricephala]]'' <small>(DC.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera uniflora]]'' <small>(L.f.) Anderb. & K.Bremer</small> * ''[[Oedera virgata]]'' <small>(N.E.Br.) N.G.Bergh</small> * ''[[Oedera viscosa]]'' <small>(L'Hér.) Anderb. & K.Bremer</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Oedera| ]] il1g5vh3bt6zdji1jrp56949u01mjou 0 450201 2911591 2874899 2026-06-15T12:00:38Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911591 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = Cyathula prostrata leaves.jpg |image_caption = ''Cyathula prostrata'' |display_parents = 3 |taxon = Cyathula |authority = Blume, (1826), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Spesies|Sien teks]]</center> |synonyms =* ''Nelsia'' <small>Schinz</small> * ''Polyscalis'' <small>Wall.</small> * ''Sericocomopsis'' <small>Schinz</small> }} '''''Cyathula''''' is 'n [[genus]] van [[plant]]e wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] Amaranthaceae. Die genus is [[inheems]] aan [[Afrika]], [[Asië]], [[Australië]], [[Noord-Amerika]] en [[Suid-Amerika]]. == Spesies == Daar is 42 [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:331535-2 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=20em}} * ''[[Cyathula achyranthoides]]'' <small>(Kunth) Moq.</small> * ''[[Cyathula angolensis]]'' <small>(Bamps) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula biflora]]'' <small>Schinz</small> * ''[[Cyathula braunii]]'' <small>Gilg ex Schinz</small> * ''[[Cyathula capitata]]'' <small>Moq.</small> * ''[[Cyathula carsonii]]'' <small>(Baker) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula ceylanica]]'' <small>Hook.f.</small> * ''[[Cyathula confusa]]'' <small>(C.C.Towns.) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula coriacea]]'' <small>Schinz</small> * ''[[Cyathula cylindrica]]'' <small>Moq.</small> * ''[[Cyathula divulsa]]'' <small>Suess.</small> * ''[[Cyathula elegantissima]]'' <small>(Schinz) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula erinacea]]'' <small>Schinz</small> * ''[[Cyathula fernando-poensis]]'' <small>Suess. & Friedrich</small> * ''[[Cyathula heudelotii]]'' <small>(Moq.) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula hildebrandtii]]'' <small>(Schinz) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula humbertiana]]'' <small>Cavaco</small> * ''[[Cyathula involucrata]]'' <small>(Moq.) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula lanceolata]]'' <small>Schinz</small> * ''[[Cyathula madagascariensis]]'' <small>Cavaco</small> * ''[[Cyathula meruensis]]'' <small>(Suess.) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula mollis]]'' <small>C.C.Towns.</small> * ''[[Cyathula natalensis]]'' <small>Sond.</small> * ''[[Cyathula obtusifolia]]'' <small>Cavaco</small> * ''[[Cyathula officinalis]]'' <small>K.C.Kuan</small> * ''[[Cyathula perrieriana]]'' <small>Cavaco</small> * ''[[Cyathula pobeguinii]]'' <small>Jacq.-Fél.</small> * ''[[Cyathula polycephala]]'' <small>Baker</small> * ''[[Cyathula porphyrargyrea]]'' <small>(Suess. & Overkott) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula prostrata]]'' <small>(L.) Blume</small> * ''[[Cyathula quadrangula]]'' <small>([[Adolf Engler|Engl.]]) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula ramulosa]]'' <small>(Hiern) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula richardsiae]]'' <small>(Suess.) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula rubrolutea]]'' <small>(Lopr.) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula semirosulata]]'' <small>Masam.</small> * ''[[Cyathula sphaerocephala]]'' <small>Baker</small> * ''[[Cyathula tomentosa]]'' <small>(Schult.) Moq.</small> * ''[[Cyathula trichinioides]]'' <small>(Suess.) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> * ''[[Cyathula triuncinata]]'' <small>Moq.</small> * ''[[Cyathula triuncinella]]'' <small>Schinz</small> * ''[[Cyathula uncinulata]]'' <small>(Schrad.) Schinz</small> * ''[[Cyathula welwitschii]]'' <small>(Schinz) Di Vincenzo, Berends., Wondafr. & Borsch</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Cyathula| ]] mz330e5r2bnj9rejje7w9wyhq55v1p1 0 451469 2911687 2821056 2026-06-15T23:04:07Z ~2026-33386-18 208878 /* Niefiksie-titels */ 2911687 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Ernest Hemingway Writing at Campsite in Kenya - NARA - 192655.jpg|duimnael|Hemingway aan't skrywe in [[Kenia]], 1953]] [[Ernest Hemingway]] (1899–1961)<ref>{{cite news|last=Lehmann-Haupt|first=Christopher|date=2 November 1992|title=A Life of Hemingway, The Esthete and Loner|url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/books/99/07/04/specials/hemingway-mellow.html|work=The New York Times|access-date=26 Junie 2021}}</ref> was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] [[roman]]sier, kortverhaalskrywer en joernalis. Sy ekonomiese en onderskatte styl—wat hy die ysberg-teorie genoem het—het 'n sterk invloed uitgeoefen op 20ste eeuse [[fiksie]]. Baie van sy werke word beskou as klassieke werke van die Amerikaanse letterkunde. Hemingway het die meeste van sy werk tuusen die middel-1920's en midde--1950's geskryf. In [[1954]] ontvang hy die [[Nobelprys vir Letterkunde]]. Hy het sewe romans, ses kortverhaalbundels en twee niefiksie werke geskryf. Drie romans, vier kortverhaalbundels en drie niefiksie werke is postuum gepubliseer. Hy is ook bekend as die skrywer van verskeie praktiese hulpstukke vir skrywers. Die populêrste hiervan, "Write drunk, edit sober," word [https://www.writersdigest.com/be-inspired/did-hemingway-say-write-drunk-edit-sober-nope-he-preferred-to-write-sober foutiewelik toegeskryf] aan Hemingway. == Werke == === Romans en novelle === [[Lêer:The Sun Also Rises (1st ed. cover).jpg|duimnael|upright|''The Sun Also Rises'' (1926)]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col"| Nota |- !scope=row| ''The Torrents of Spring''<ref>Mellow (1992), p. 321.</ref> | 1926 | rowspan=10|Scribner's | Novelle |- !scope=row| ''The Sun Also Rises'' | 1926 | Roman |- !scope=row| ''A Farewell to Arms'' | 1929 | Roman |- !scope=row| ''To Have and Have Not'' | 1937 | Roman |- !scope=row| ''For Whom the Bell Tolls'' | 1940 | Roman |- !scope=row| ''Across the River and into the Trees'' | 1950 | Roman |- !scope=row| ''The Old Man and the Sea'' | 1952 | Novelle |- !scope=row| ''Islands in the Stream'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | Roman |- !scope=row| ''The Garden of Eden'' |style="background:#D7CBF6;"| 1986 | Roman |- |} {| class="wikitable" |+Key | style="background:#D7CBF6;"| |Postuum uitgegee<ref name="hemingway">{{cite book|last =Hemingway|first =Ernest|author-link =Ernest Hemingway|author2 =A. E. Hotchner|title =Dear Papa, Dear Hotch: The Correspondence of Ernest Hemingway And A. E. Hotchner|publisher =University of Missouri Press|year =2005|location =Columbia|isbn =0-8262-1605-6|url-access =registration|url =https://archive.org/details/dearpapadearhotc00hemi}}</ref><ref name="post">{{cite book | title = Hemingway: The Postwar Years and the Posthumous Novels | year = 1996 | last = Burwell | first = Rose Marie |publisher=Drukpers van die [[Universiteit van Cambridge]] |location=New York |isbn=0-521-48199-6 | url = https://archive.org/details/hemingwaypostwar0000burw | url-access = registration |access-date = 2009-12-11 }}</ref> |} === Bloemlesing === * (1942) ''Men at War: The Best War Stories of All Time'' geredigeer, met 'n voorwoord deur Hemingway, alhoewel hy nie die primêre skrywer is nie. === Kortverhaalbundels === * (1923) ''Three Stories and Ten Poems.'' * (1924) ''In our time'' (bevat agtien vignettes ['n Vignette is 'n [[Frans]]e [[leenwoord]]. Dit is 'n kort en beskrywende stuk skryfwerk wat 'n oomblik in tyd vasvang.<ref name=":1">{{Cite book|last=Akinci|first=Ugur|title=How to Write a Vignette|year=2012}}</ref> Vignettes is meer gefokus daarop om kleurryke en lewendige beelde te skep as op die verhaal as geheel.<ref name=":0">{{Cite web|title=The House on Mango Street Writing Style|url=http://www.shmoop.com/house-on-mango-street/writing-style.html|access-date=2016-04-18|website=www.shmoop.com}}</ref>'n Vignette kan alleenstaande wees, maar hulle is meer algemeen deel van 'n groter verhaal, soos vignettes wat in romans of kortverhaalbundels voorkom.<ref name=":1" />). * (1925) ''In Our Time'' (Weer gepubliseer in 1925 met veertien bykomende kortverhale, sluit die vignettes uit die 1924-uitgawe in). * (1927) ''Men Without Women.'' * (1933) ''Winner Take Nothing.'' * (1938) ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'' (Die bundel sluit die verhale in ''In Our Time'', ''Men Without Women'' en ''Winner Take Nothing'' in). * (1947) ''The Essential Hemingway.'' * (1961) ''The Snows of Kilimanjaro and Other Stories.'' * (1969) ''The Fifth Column and Four Stories of the Spanish Civil War.'' * (1972) ''The Nick Adams Stories.'' * (1979) ''88 Poems.'' * (1979) ''Complete Poems.'' * (1984) ''The Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1987) ''The Complete Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1995) ''The Collected Stories (Everyman's Library).'' * (1999) ''Hemingway on Writing.'' * (2000) ''Hemingway on Fishing.'' * (2003) ''Hemingway on Hunting.'' * (2003) ''Hemingway on War.'' * (2008) ''Hemingway on Paris.'' === Niefiksie-titels === [[Lêer:Dasngersummer.jpg|duimnael|upright|''The Dangerous Summer'' is postuum gepubliseer in 1985.]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col" class="unsortable" | Verw. |- !scope=row| ''Death in the Afternoon'' | 1932 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Green Hills of Africa'' | 1935 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Wild Years'' |style="background:#D7CBF6;"| 1962 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''A Moveable Feast'' |style="background:#D7CBF6;"| 1964 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''By-Line: Ernest Hemingway'' |style="background:#D7CBF6;"| 1967 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Ernest Hemingway: Cub Reporter'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Dangerous Summer'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Dateline: Toronto'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''True at First Light'' |style="background:#D7CBF6;"| 1999 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Under Kilimanjaro'' |style="background:#D7CBF6;"| 2005 | |style="text-align:center;"| |} {| class="wikitable" |+Sleutel | style="background:#D7CBF6;"| |Dui postuum publikasies aan<ref name="hemingway"/><ref name="post"/> |} === Briewe === * (1981) ''Ernest Hemingway Selected Letters 1917–1961'' * (2011–) ''The Cambridge Edition of the Letters of Ernest Hemingway'' ** (2011) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 1, 1907–1922'' ** (2013) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 2, 1923–1925'' ** (2015) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 3, 1926–1929'' ** (2017) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 4, 1929–1931'' ** (2020) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 5, 1932–1934'' ** (2024) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 6, 1934–1936''<ref name="cup-store-vol6">{{cite web |title=The Letters of Ernest Hemingway - Volume 6 – 1934–1936 |url=https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |publisher=Drukpers van die Universiteit van Cambridge |access-date=17 Februarie 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240217132542/https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |archive-date=17 Februarie 2024 |url-status=live }}</ref> === Toneelstukke === * (1938) ''The Fifth Column'' (gepubliseer in die kortverhaalbundel ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'') == Verwerkings van sy werk == === Rolprentverwerkings === * (1932) ''A Farewell to Arms'' (met [[Gary Cooper]] en [[Helen Hayes]]) * (1943) ''For Whom the Bell Tolls'' (met [[Gary Cooper]] en [[Ingrid Bergman]]) * (1944) ''To Have and Have Not'' (met [[Humphrey Bogart]] en [[Lauren Bacall]]) * (1946) ''The Killers'' (met [[Burt Lancaster]]) * (1947) ''The Macomber Affair'' (met [[Gregory Peck]] en [[Joan Bennett]]) * (1950) ''The Breaking Point'' (met [[John Garfield]] en [[Patricia Neal]]) * (1950) ''Under My Skin'' (met [[John Garfield]]) * (1952) ''The Snows of Kilimanjaro'' (met [[Gregory Peck]] en [[Susan Hayward]]) * (1957) ''A Farewell to Arms'' (met [[Rock Hudson]] en [[Jennifer Jones]]) * (1957) ''The Sun Also Rises'' (met [[Tyrone Power]] en [[Ava Gardner]]) * (1958) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Spencer Tracy]]) * (1962) ''Hemingway's Adventures of a Young Man'' (met Richard Beymer) * (1964) ''The Killers'' (met [[Lee Marvin]]) * (1977) ''Islands in the Stream'' (met [[George C. Scott]]) * (2008) ''The Garden of Eden'' (met [[Mena Suvari]] en [[Jack Huston]]) === Televisie === * (1959) ''For Whom the Bell Tolls'' Playhouse 90 (met Jason Robards Jnr. en Maria Schell) * (1959) ''The Killers'' CBS Buick Electra Playhouse (met Ingemar Johansson en [[Diane Baker]]) * (1960) ''The Fifth Column'' CBS (met [[Richard Burton]] en [[Maximilian Schell]]) * (1960) ''The Snows of Kilimanjaro'' CBS (met [[Robert Ryan]] en [[Ann Todd]]) * (1960) ''The Gambler, the Nun, and the Radio'' CBS (met [[Richard Conte]] en [[Eleanor Parker]]) * (1960) ''After the Storm'' (onvoltooid) * (1965) ''For Whom the Bell Tolls'' BBC (met John Ronane en Ann Bell) * (1979) ''My Old Man'' (met [[Warren Oates]] en [[Kristy McNichol]]) * (1984) ''The Sun Also Rises'' 20th Century Fox (met [[Hart Bochner]] en [[Jane Seymour]]) * (1990) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Anthony Quinn]]) * (2001) ''After the Storm'' met [[Benjamin Bratt]] In 1958 het Hemingway ook die regte verkry tot Frederick Russell Burnham se [[memoires]], ''Scouting on Two Continents''. Dit sou vervaardig word vir televisie deur CBS met [[Gary Cooper]], maar Hemingway is oorlede voordat vervaardiging kon plaasvind. === Ander rolprentverwerkings === * (1956) ''The Killers'' (geregisseer deur [[Andrei Tarkovsky]]) * (1999) ''The Old Man and the Sea'' (geregisseer deur Aleksandr Petrov) == Verwysings == {{Verwysings}} == Bronne == *{{cite book|last=Mellow|first=James R.|title=Hemingway: A Life Without Consequences|year=1992|publisher=Houghton Mifflin|location=New York|isbn=0395377773|ref=Mellow}} == Eksterne skakels == *{{IMDb name|0002133|Ernest Hemingway}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Hemingway Ernest Bibliografie}} [[Kategorie:Bibliografieë]] 3z6notlnrvi73awlyt95lenuzqiik0a 2911688 2911687 2026-06-15T23:04:48Z ~2026-33386-18 208878 /* Werke */ 2911688 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Ernest Hemingway Writing at Campsite in Kenya - NARA - 192655.jpg|duimnael|Hemingway aan't skrywe in [[Kenia]], 1953]] [[Ernest Hemingway]] (1899–1961)<ref>{{cite news|last=Lehmann-Haupt|first=Christopher|date=2 November 1992|title=A Life of Hemingway, The Esthete and Loner|url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/books/99/07/04/specials/hemingway-mellow.html|work=The New York Times|access-date=26 Junie 2021}}</ref> was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] [[roman]]sier, kortverhaalskrywer en joernalis. Sy ekonomiese en onderskatte styl—wat hy die ysberg-teorie genoem het—het 'n sterk invloed uitgeoefen op 20ste eeuse [[fiksie]]. Baie van sy werke word beskou as klassieke werke van die Amerikaanse letterkunde. Hemingway het die meeste van sy werk tuusen die middel-1920's en midde--1950's geskryf. In [[1954]] ontvang hy die [[Nobelprys vir Letterkunde]]. Hy het sewe romans, ses kortverhaalbundels en twee niefiksie werke geskryf. Drie romans, vier kortverhaalbundels en drie niefiksie werke is postuum gepubliseer. Hy is ook bekend as die skrywer van verskeie praktiese hulpstukke vir skrywers. Die populêrste hiervan, "Write drunk, edit sober," word [https://www.writersdigest.com/be-inspired/did-hemingway-say-write-drunk-edit-sober-nope-he-preferred-to-write-sober foutiewelik toegeskryf] aan Hemingway. == Werke == === Romans en novelle === [[Lêer:The Sun Also Rises (1st ed. cover).jpg|duimnael|upright|''The Sun Also Rises'' (1926)]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col"| Nota |- !scope=row| ''The Torrents of Spring''<ref>Mellow (1992), p. 321.</ref> | 1926 | rowspan=10|Scribner's | Novelle |- !scope=row| ''The Sun Also Rises'' | 1926 | Roman |- !scope=row| ''A Farewell to Arms'' | 1929 | Roman |- !scope=row| ''To Have and Have Not'' | 1937 | Roman |- !scope=row| ''For Whom the Bell Tolls'' | 1940 | Roman |- !scope=row| ''Across the River and into the Trees'' | 1950 | Roman |- !scope=row| ''The Old Man and the Sea'' | 1952 | Novelle |- !scope=row| ''Islands in the Stream'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | Roman |- !scope=row| ''The Garden of Eden'' |style="background:#D7CBF6;"| 1986 | Roman |- |} {| class="wikitable" |+Sleutel | style="background:#D7CBF6;"| |Postuum uitgegee<ref name="hemingway">{{cite book|last =Hemingway|first =Ernest|author-link =Ernest Hemingway|author2 =A. E. Hotchner|title =Dear Papa, Dear Hotch: The Correspondence of Ernest Hemingway And A. E. Hotchner|publisher =University of Missouri Press|year =2005|location =Columbia|isbn =0-8262-1605-6|url-access =registration|url =https://archive.org/details/dearpapadearhotc00hemi}}</ref><ref name="post">{{cite book | title = Hemingway: The Postwar Years and the Posthumous Novels | year = 1996 | last = Burwell | first = Rose Marie |publisher=Drukpers van die [[Universiteit van Cambridge]] |location=New York |isbn=0-521-48199-6 | url = https://archive.org/details/hemingwaypostwar0000burw | url-access = registration |access-date = 2009-12-11 }}</ref> |} === Bloemlesing === * (1942) ''Men at War: The Best War Stories of All Time'' geredigeer, met 'n voorwoord deur Hemingway, alhoewel hy nie die primêre skrywer is nie. === Kortverhaalbundels === * (1923) ''Three Stories and Ten Poems.'' * (1924) ''In our time'' (bevat agtien vignettes ['n Vignette is 'n [[Frans]]e [[leenwoord]]. Dit is 'n kort en beskrywende stuk skryfwerk wat 'n oomblik in tyd vasvang.<ref name=":1">{{Cite book|last=Akinci|first=Ugur|title=How to Write a Vignette|year=2012}}</ref> Vignettes is meer gefokus daarop om kleurryke en lewendige beelde te skep as op die verhaal as geheel.<ref name=":0">{{Cite web|title=The House on Mango Street Writing Style|url=http://www.shmoop.com/house-on-mango-street/writing-style.html|access-date=2016-04-18|website=www.shmoop.com}}</ref>'n Vignette kan alleenstaande wees, maar hulle is meer algemeen deel van 'n groter verhaal, soos vignettes wat in romans of kortverhaalbundels voorkom.<ref name=":1" />). * (1925) ''In Our Time'' (Weer gepubliseer in 1925 met veertien bykomende kortverhale, sluit die vignettes uit die 1924-uitgawe in). * (1927) ''Men Without Women.'' * (1933) ''Winner Take Nothing.'' * (1938) ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'' (Die bundel sluit die verhale in ''In Our Time'', ''Men Without Women'' en ''Winner Take Nothing'' in). * (1947) ''The Essential Hemingway.'' * (1961) ''The Snows of Kilimanjaro and Other Stories.'' * (1969) ''The Fifth Column and Four Stories of the Spanish Civil War.'' * (1972) ''The Nick Adams Stories.'' * (1979) ''88 Poems.'' * (1979) ''Complete Poems.'' * (1984) ''The Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1987) ''The Complete Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1995) ''The Collected Stories (Everyman's Library).'' * (1999) ''Hemingway on Writing.'' * (2000) ''Hemingway on Fishing.'' * (2003) ''Hemingway on Hunting.'' * (2003) ''Hemingway on War.'' * (2008) ''Hemingway on Paris.'' === Niefiksie-titels === [[Lêer:Dasngersummer.jpg|duimnael|upright|''The Dangerous Summer'' is postuum gepubliseer in 1985.]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col" class="unsortable" | Verw. |- !scope=row| ''Death in the Afternoon'' | 1932 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Green Hills of Africa'' | 1935 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Wild Years'' |style="background:#D7CBF6;"| 1962 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''A Moveable Feast'' |style="background:#D7CBF6;"| 1964 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''By-Line: Ernest Hemingway'' |style="background:#D7CBF6;"| 1967 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Ernest Hemingway: Cub Reporter'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Dangerous Summer'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Dateline: Toronto'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''True at First Light'' |style="background:#D7CBF6;"| 1999 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Under Kilimanjaro'' |style="background:#D7CBF6;"| 2005 | |style="text-align:center;"| |} {| class="wikitable" |+Sleutel | style="background:#D7CBF6;"| |Dui postuum publikasies aan<ref name="hemingway"/><ref name="post"/> |} === Briewe === * (1981) ''Ernest Hemingway Selected Letters 1917–1961'' * (2011–) ''The Cambridge Edition of the Letters of Ernest Hemingway'' ** (2011) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 1, 1907–1922'' ** (2013) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 2, 1923–1925'' ** (2015) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 3, 1926–1929'' ** (2017) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 4, 1929–1931'' ** (2020) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 5, 1932–1934'' ** (2024) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 6, 1934–1936''<ref name="cup-store-vol6">{{cite web |title=The Letters of Ernest Hemingway - Volume 6 – 1934–1936 |url=https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |publisher=Drukpers van die Universiteit van Cambridge |access-date=17 Februarie 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240217132542/https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |archive-date=17 Februarie 2024 |url-status=live }}</ref> === Toneelstukke === * (1938) ''The Fifth Column'' (gepubliseer in die kortverhaalbundel ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'') == Verwerkings van sy werk == === Rolprentverwerkings === * (1932) ''A Farewell to Arms'' (met [[Gary Cooper]] en [[Helen Hayes]]) * (1943) ''For Whom the Bell Tolls'' (met [[Gary Cooper]] en [[Ingrid Bergman]]) * (1944) ''To Have and Have Not'' (met [[Humphrey Bogart]] en [[Lauren Bacall]]) * (1946) ''The Killers'' (met [[Burt Lancaster]]) * (1947) ''The Macomber Affair'' (met [[Gregory Peck]] en [[Joan Bennett]]) * (1950) ''The Breaking Point'' (met [[John Garfield]] en [[Patricia Neal]]) * (1950) ''Under My Skin'' (met [[John Garfield]]) * (1952) ''The Snows of Kilimanjaro'' (met [[Gregory Peck]] en [[Susan Hayward]]) * (1957) ''A Farewell to Arms'' (met [[Rock Hudson]] en [[Jennifer Jones]]) * (1957) ''The Sun Also Rises'' (met [[Tyrone Power]] en [[Ava Gardner]]) * (1958) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Spencer Tracy]]) * (1962) ''Hemingway's Adventures of a Young Man'' (met Richard Beymer) * (1964) ''The Killers'' (met [[Lee Marvin]]) * (1977) ''Islands in the Stream'' (met [[George C. Scott]]) * (2008) ''The Garden of Eden'' (met [[Mena Suvari]] en [[Jack Huston]]) === Televisie === * (1959) ''For Whom the Bell Tolls'' Playhouse 90 (met Jason Robards Jnr. en Maria Schell) * (1959) ''The Killers'' CBS Buick Electra Playhouse (met Ingemar Johansson en [[Diane Baker]]) * (1960) ''The Fifth Column'' CBS (met [[Richard Burton]] en [[Maximilian Schell]]) * (1960) ''The Snows of Kilimanjaro'' CBS (met [[Robert Ryan]] en [[Ann Todd]]) * (1960) ''The Gambler, the Nun, and the Radio'' CBS (met [[Richard Conte]] en [[Eleanor Parker]]) * (1960) ''After the Storm'' (onvoltooid) * (1965) ''For Whom the Bell Tolls'' BBC (met John Ronane en Ann Bell) * (1979) ''My Old Man'' (met [[Warren Oates]] en [[Kristy McNichol]]) * (1984) ''The Sun Also Rises'' 20th Century Fox (met [[Hart Bochner]] en [[Jane Seymour]]) * (1990) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Anthony Quinn]]) * (2001) ''After the Storm'' met [[Benjamin Bratt]] In 1958 het Hemingway ook die regte verkry tot Frederick Russell Burnham se [[memoires]], ''Scouting on Two Continents''. Dit sou vervaardig word vir televisie deur CBS met [[Gary Cooper]], maar Hemingway is oorlede voordat vervaardiging kon plaasvind. === Ander rolprentverwerkings === * (1956) ''The Killers'' (geregisseer deur [[Andrei Tarkovsky]]) * (1999) ''The Old Man and the Sea'' (geregisseer deur Aleksandr Petrov) == Verwysings == {{Verwysings}} == Bronne == *{{cite book|last=Mellow|first=James R.|title=Hemingway: A Life Without Consequences|year=1992|publisher=Houghton Mifflin|location=New York|isbn=0395377773|ref=Mellow}} == Eksterne skakels == *{{IMDb name|0002133|Ernest Hemingway}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Hemingway Ernest Bibliografie}} [[Kategorie:Bibliografieë]] n6m6qmz4ezxrc3oe4pcv7vtwurcuj3c 2911689 2911688 2026-06-15T23:05:54Z ~2026-33386-18 208878 /* Ander rolprentverwerkings */ 2911689 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Ernest Hemingway Writing at Campsite in Kenya - NARA - 192655.jpg|duimnael|Hemingway aan't skrywe in [[Kenia]], 1953]] [[Ernest Hemingway]] (1899–1961)<ref>{{cite news|last=Lehmann-Haupt|first=Christopher|date=2 November 1992|title=A Life of Hemingway, The Esthete and Loner|url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/books/99/07/04/specials/hemingway-mellow.html|work=The New York Times|access-date=26 Junie 2021}}</ref> was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] [[roman]]sier, kortverhaalskrywer en joernalis. Sy ekonomiese en onderskatte styl—wat hy die ysberg-teorie genoem het—het 'n sterk invloed uitgeoefen op 20ste eeuse [[fiksie]]. Baie van sy werke word beskou as klassieke werke van die Amerikaanse letterkunde. Hemingway het die meeste van sy werk tuusen die middel-1920's en midde--1950's geskryf. In [[1954]] ontvang hy die [[Nobelprys vir Letterkunde]]. Hy het sewe romans, ses kortverhaalbundels en twee niefiksie werke geskryf. Drie romans, vier kortverhaalbundels en drie niefiksie werke is postuum gepubliseer. Hy is ook bekend as die skrywer van verskeie praktiese hulpstukke vir skrywers. Die populêrste hiervan, "Write drunk, edit sober," word [https://www.writersdigest.com/be-inspired/did-hemingway-say-write-drunk-edit-sober-nope-he-preferred-to-write-sober foutiewelik toegeskryf] aan Hemingway. == Werke == === Romans en novelle === [[Lêer:The Sun Also Rises (1st ed. cover).jpg|duimnael|upright|''The Sun Also Rises'' (1926)]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col"| Nota |- !scope=row| ''The Torrents of Spring''<ref>Mellow (1992), p. 321.</ref> | 1926 | rowspan=10|Scribner's | Novelle |- !scope=row| ''The Sun Also Rises'' | 1926 | Roman |- !scope=row| ''A Farewell to Arms'' | 1929 | Roman |- !scope=row| ''To Have and Have Not'' | 1937 | Roman |- !scope=row| ''For Whom the Bell Tolls'' | 1940 | Roman |- !scope=row| ''Across the River and into the Trees'' | 1950 | Roman |- !scope=row| ''The Old Man and the Sea'' | 1952 | Novelle |- !scope=row| ''Islands in the Stream'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | Roman |- !scope=row| ''The Garden of Eden'' |style="background:#D7CBF6;"| 1986 | Roman |- |} {| class="wikitable" |+Sleutel | style="background:#D7CBF6;"| |Postuum uitgegee<ref name="hemingway">{{cite book|last =Hemingway|first =Ernest|author-link =Ernest Hemingway|author2 =A. E. Hotchner|title =Dear Papa, Dear Hotch: The Correspondence of Ernest Hemingway And A. E. Hotchner|publisher =University of Missouri Press|year =2005|location =Columbia|isbn =0-8262-1605-6|url-access =registration|url =https://archive.org/details/dearpapadearhotc00hemi}}</ref><ref name="post">{{cite book | title = Hemingway: The Postwar Years and the Posthumous Novels | year = 1996 | last = Burwell | first = Rose Marie |publisher=Drukpers van die [[Universiteit van Cambridge]] |location=New York |isbn=0-521-48199-6 | url = https://archive.org/details/hemingwaypostwar0000burw | url-access = registration |access-date = 2009-12-11 }}</ref> |} === Bloemlesing === * (1942) ''Men at War: The Best War Stories of All Time'' geredigeer, met 'n voorwoord deur Hemingway, alhoewel hy nie die primêre skrywer is nie. === Kortverhaalbundels === * (1923) ''Three Stories and Ten Poems.'' * (1924) ''In our time'' (bevat agtien vignettes ['n Vignette is 'n [[Frans]]e [[leenwoord]]. Dit is 'n kort en beskrywende stuk skryfwerk wat 'n oomblik in tyd vasvang.<ref name=":1">{{Cite book|last=Akinci|first=Ugur|title=How to Write a Vignette|year=2012}}</ref> Vignettes is meer gefokus daarop om kleurryke en lewendige beelde te skep as op die verhaal as geheel.<ref name=":0">{{Cite web|title=The House on Mango Street Writing Style|url=http://www.shmoop.com/house-on-mango-street/writing-style.html|access-date=2016-04-18|website=www.shmoop.com}}</ref>'n Vignette kan alleenstaande wees, maar hulle is meer algemeen deel van 'n groter verhaal, soos vignettes wat in romans of kortverhaalbundels voorkom.<ref name=":1" />). * (1925) ''In Our Time'' (Weer gepubliseer in 1925 met veertien bykomende kortverhale, sluit die vignettes uit die 1924-uitgawe in). * (1927) ''Men Without Women.'' * (1933) ''Winner Take Nothing.'' * (1938) ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'' (Die bundel sluit die verhale in ''In Our Time'', ''Men Without Women'' en ''Winner Take Nothing'' in). * (1947) ''The Essential Hemingway.'' * (1961) ''The Snows of Kilimanjaro and Other Stories.'' * (1969) ''The Fifth Column and Four Stories of the Spanish Civil War.'' * (1972) ''The Nick Adams Stories.'' * (1979) ''88 Poems.'' * (1979) ''Complete Poems.'' * (1984) ''The Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1987) ''The Complete Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1995) ''The Collected Stories (Everyman's Library).'' * (1999) ''Hemingway on Writing.'' * (2000) ''Hemingway on Fishing.'' * (2003) ''Hemingway on Hunting.'' * (2003) ''Hemingway on War.'' * (2008) ''Hemingway on Paris.'' === Niefiksie-titels === [[Lêer:Dasngersummer.jpg|duimnael|upright|''The Dangerous Summer'' is postuum gepubliseer in 1985.]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col" class="unsortable" | Verw. |- !scope=row| ''Death in the Afternoon'' | 1932 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Green Hills of Africa'' | 1935 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Wild Years'' |style="background:#D7CBF6;"| 1962 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''A Moveable Feast'' |style="background:#D7CBF6;"| 1964 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''By-Line: Ernest Hemingway'' |style="background:#D7CBF6;"| 1967 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Ernest Hemingway: Cub Reporter'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Dangerous Summer'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Dateline: Toronto'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''True at First Light'' |style="background:#D7CBF6;"| 1999 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Under Kilimanjaro'' |style="background:#D7CBF6;"| 2005 | |style="text-align:center;"| |} {| class="wikitable" |+Sleutel | style="background:#D7CBF6;"| |Dui postuum publikasies aan<ref name="hemingway"/><ref name="post"/> |} === Briewe === * (1981) ''Ernest Hemingway Selected Letters 1917–1961'' * (2011–) ''The Cambridge Edition of the Letters of Ernest Hemingway'' ** (2011) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 1, 1907–1922'' ** (2013) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 2, 1923–1925'' ** (2015) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 3, 1926–1929'' ** (2017) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 4, 1929–1931'' ** (2020) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 5, 1932–1934'' ** (2024) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 6, 1934–1936''<ref name="cup-store-vol6">{{cite web |title=The Letters of Ernest Hemingway - Volume 6 – 1934–1936 |url=https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |publisher=Drukpers van die Universiteit van Cambridge |access-date=17 Februarie 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240217132542/https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |archive-date=17 Februarie 2024 |url-status=live }}</ref> === Toneelstukke === * (1938) ''The Fifth Column'' (gepubliseer in die kortverhaalbundel ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'') == Verwerkings van sy werk == === Rolprentverwerkings === * (1932) ''A Farewell to Arms'' (met [[Gary Cooper]] en [[Helen Hayes]]) * (1943) ''For Whom the Bell Tolls'' (met [[Gary Cooper]] en [[Ingrid Bergman]]) * (1944) ''To Have and Have Not'' (met [[Humphrey Bogart]] en [[Lauren Bacall]]) * (1946) ''The Killers'' (met [[Burt Lancaster]]) * (1947) ''The Macomber Affair'' (met [[Gregory Peck]] en [[Joan Bennett]]) * (1950) ''The Breaking Point'' (met [[John Garfield]] en [[Patricia Neal]]) * (1950) ''Under My Skin'' (met [[John Garfield]]) * (1952) ''The Snows of Kilimanjaro'' (met [[Gregory Peck]] en [[Susan Hayward]]) * (1957) ''A Farewell to Arms'' (met [[Rock Hudson]] en [[Jennifer Jones]]) * (1957) ''The Sun Also Rises'' (met [[Tyrone Power]] en [[Ava Gardner]]) * (1958) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Spencer Tracy]]) * (1962) ''Hemingway's Adventures of a Young Man'' (met Richard Beymer) * (1964) ''The Killers'' (met [[Lee Marvin]]) * (1977) ''Islands in the Stream'' (met [[George C. Scott]]) * (2008) ''The Garden of Eden'' (met [[Mena Suvari]] en [[Jack Huston]]) === Televisie === * (1959) ''For Whom the Bell Tolls'' Playhouse 90 (met Jason Robards Jnr. en Maria Schell) * (1959) ''The Killers'' CBS Buick Electra Playhouse (met Ingemar Johansson en [[Diane Baker]]) * (1960) ''The Fifth Column'' CBS (met [[Richard Burton]] en [[Maximilian Schell]]) * (1960) ''The Snows of Kilimanjaro'' CBS (met [[Robert Ryan]] en [[Ann Todd]]) * (1960) ''The Gambler, the Nun, and the Radio'' CBS (met [[Richard Conte]] en [[Eleanor Parker]]) * (1960) ''After the Storm'' (onvoltooid) * (1965) ''For Whom the Bell Tolls'' BBC (met John Ronane en Ann Bell) * (1979) ''My Old Man'' (met [[Warren Oates]] en [[Kristy McNichol]]) * (1984) ''The Sun Also Rises'' 20th Century Fox (met [[Hart Bochner]] en [[Jane Seymour]]) * (1990) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Anthony Quinn]]) * (2001) ''After the Storm'' met [[Benjamin Bratt]] In 1958 het Hemingway ook die regte verkry tot Frederick Russell Burnham se [[memoires]], ''Scouting on Two Continents''. Dit sou vervaardig word vir televisie deur CBS met [[Gary Cooper]], maar Hemingway is oorlede voordat vervaardiging kon plaasvind. === Ander rolprentverwerkings === * (1956) ''The Killers'' (geregisseer deur [[Andrei Tarkovski]]) * (1999) ''The Old Man and the Sea'' (geregisseer deur Aleksandr Petrov) == Verwysings == {{Verwysings}} == Bronne == *{{cite book|last=Mellow|first=James R.|title=Hemingway: A Life Without Consequences|year=1992|publisher=Houghton Mifflin|location=New York|isbn=0395377773|ref=Mellow}} == Eksterne skakels == *{{IMDb name|0002133|Ernest Hemingway}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Hemingway Ernest Bibliografie}} [[Kategorie:Bibliografieë]] 9m46ymmc3cypgbfpxr3spnzoiyszo4k 2911690 2911689 2026-06-15T23:06:25Z ~2026-33386-18 208878 /* Ander rolprentverwerkings */ 2911690 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Ernest Hemingway Writing at Campsite in Kenya - NARA - 192655.jpg|duimnael|Hemingway aan't skrywe in [[Kenia]], 1953]] [[Ernest Hemingway]] (1899–1961)<ref>{{cite news|last=Lehmann-Haupt|first=Christopher|date=2 November 1992|title=A Life of Hemingway, The Esthete and Loner|url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/books/99/07/04/specials/hemingway-mellow.html|work=The New York Times|access-date=26 Junie 2021}}</ref> was 'n [[Verenigde State|Amerikaanse]] [[roman]]sier, kortverhaalskrywer en joernalis. Sy ekonomiese en onderskatte styl—wat hy die ysberg-teorie genoem het—het 'n sterk invloed uitgeoefen op 20ste eeuse [[fiksie]]. Baie van sy werke word beskou as klassieke werke van die Amerikaanse letterkunde. Hemingway het die meeste van sy werk tuusen die middel-1920's en midde--1950's geskryf. In [[1954]] ontvang hy die [[Nobelprys vir Letterkunde]]. Hy het sewe romans, ses kortverhaalbundels en twee niefiksie werke geskryf. Drie romans, vier kortverhaalbundels en drie niefiksie werke is postuum gepubliseer. Hy is ook bekend as die skrywer van verskeie praktiese hulpstukke vir skrywers. Die populêrste hiervan, "Write drunk, edit sober," word [https://www.writersdigest.com/be-inspired/did-hemingway-say-write-drunk-edit-sober-nope-he-preferred-to-write-sober foutiewelik toegeskryf] aan Hemingway. == Werke == === Romans en novelle === [[Lêer:The Sun Also Rises (1st ed. cover).jpg|duimnael|upright|''The Sun Also Rises'' (1926)]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col"| Nota |- !scope=row| ''The Torrents of Spring''<ref>Mellow (1992), p. 321.</ref> | 1926 | rowspan=10|Scribner's | Novelle |- !scope=row| ''The Sun Also Rises'' | 1926 | Roman |- !scope=row| ''A Farewell to Arms'' | 1929 | Roman |- !scope=row| ''To Have and Have Not'' | 1937 | Roman |- !scope=row| ''For Whom the Bell Tolls'' | 1940 | Roman |- !scope=row| ''Across the River and into the Trees'' | 1950 | Roman |- !scope=row| ''The Old Man and the Sea'' | 1952 | Novelle |- !scope=row| ''Islands in the Stream'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | Roman |- !scope=row| ''The Garden of Eden'' |style="background:#D7CBF6;"| 1986 | Roman |- |} {| class="wikitable" |+Sleutel | style="background:#D7CBF6;"| |Postuum uitgegee<ref name="hemingway">{{cite book|last =Hemingway|first =Ernest|author-link =Ernest Hemingway|author2 =A. E. Hotchner|title =Dear Papa, Dear Hotch: The Correspondence of Ernest Hemingway And A. E. Hotchner|publisher =University of Missouri Press|year =2005|location =Columbia|isbn =0-8262-1605-6|url-access =registration|url =https://archive.org/details/dearpapadearhotc00hemi}}</ref><ref name="post">{{cite book | title = Hemingway: The Postwar Years and the Posthumous Novels | year = 1996 | last = Burwell | first = Rose Marie |publisher=Drukpers van die [[Universiteit van Cambridge]] |location=New York |isbn=0-521-48199-6 | url = https://archive.org/details/hemingwaypostwar0000burw | url-access = registration |access-date = 2009-12-11 }}</ref> |} === Bloemlesing === * (1942) ''Men at War: The Best War Stories of All Time'' geredigeer, met 'n voorwoord deur Hemingway, alhoewel hy nie die primêre skrywer is nie. === Kortverhaalbundels === * (1923) ''Three Stories and Ten Poems.'' * (1924) ''In our time'' (bevat agtien vignettes ['n Vignette is 'n [[Frans]]e [[leenwoord]]. Dit is 'n kort en beskrywende stuk skryfwerk wat 'n oomblik in tyd vasvang.<ref name=":1">{{Cite book|last=Akinci|first=Ugur|title=How to Write a Vignette|year=2012}}</ref> Vignettes is meer gefokus daarop om kleurryke en lewendige beelde te skep as op die verhaal as geheel.<ref name=":0">{{Cite web|title=The House on Mango Street Writing Style|url=http://www.shmoop.com/house-on-mango-street/writing-style.html|access-date=2016-04-18|website=www.shmoop.com}}</ref>'n Vignette kan alleenstaande wees, maar hulle is meer algemeen deel van 'n groter verhaal, soos vignettes wat in romans of kortverhaalbundels voorkom.<ref name=":1" />). * (1925) ''In Our Time'' (Weer gepubliseer in 1925 met veertien bykomende kortverhale, sluit die vignettes uit die 1924-uitgawe in). * (1927) ''Men Without Women.'' * (1933) ''Winner Take Nothing.'' * (1938) ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'' (Die bundel sluit die verhale in ''In Our Time'', ''Men Without Women'' en ''Winner Take Nothing'' in). * (1947) ''The Essential Hemingway.'' * (1961) ''The Snows of Kilimanjaro and Other Stories.'' * (1969) ''The Fifth Column and Four Stories of the Spanish Civil War.'' * (1972) ''The Nick Adams Stories.'' * (1979) ''88 Poems.'' * (1979) ''Complete Poems.'' * (1984) ''The Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1987) ''The Complete Short Stories of Ernest Hemingway.'' * (1995) ''The Collected Stories (Everyman's Library).'' * (1999) ''Hemingway on Writing.'' * (2000) ''Hemingway on Fishing.'' * (2003) ''Hemingway on Hunting.'' * (2003) ''Hemingway on War.'' * (2008) ''Hemingway on Paris.'' === Niefiksie-titels === [[Lêer:Dasngersummer.jpg|duimnael|upright|''The Dangerous Summer'' is postuum gepubliseer in 1985.]] {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |- style="background:#ccc; text-align:center;" !scope="col"| Titel !scope="col"| Jaar !scope="col"| Uitgewer !scope="col" class="unsortable" | Verw. |- !scope=row| ''Death in the Afternoon'' | 1932 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Green Hills of Africa'' | 1935 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Wild Years'' |style="background:#D7CBF6;"| 1962 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''A Moveable Feast'' |style="background:#D7CBF6;"| 1964 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''By-Line: Ernest Hemingway'' |style="background:#D7CBF6;"| 1967 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Ernest Hemingway: Cub Reporter'' |style="background:#D7CBF6;"| 1970 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''The Dangerous Summer'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 | rowspan=2|Scribner's |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Dateline: Toronto'' |style="background:#D7CBF6;"| 1985 |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''True at First Light'' |style="background:#D7CBF6;"| 1999 | |style="text-align:center;"| |- !scope=row| ''Under Kilimanjaro'' |style="background:#D7CBF6;"| 2005 | |style="text-align:center;"| |} {| class="wikitable" |+Sleutel | style="background:#D7CBF6;"| |Dui postuum publikasies aan<ref name="hemingway"/><ref name="post"/> |} === Briewe === * (1981) ''Ernest Hemingway Selected Letters 1917–1961'' * (2011–) ''The Cambridge Edition of the Letters of Ernest Hemingway'' ** (2011) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 1, 1907–1922'' ** (2013) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 2, 1923–1925'' ** (2015) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 3, 1926–1929'' ** (2017) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 4, 1929–1931'' ** (2020) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 5, 1932–1934'' ** (2024) ''The Letters of Ernest Hemingway: Volume 6, 1934–1936''<ref name="cup-store-vol6">{{cite web |title=The Letters of Ernest Hemingway - Volume 6 – 1934–1936 |url=https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |publisher=Drukpers van die Universiteit van Cambridge |access-date=17 Februarie 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240217132542/https://www.cambridge.org/gb/universitypress/subjects/literature/american-literature/letters-ernest-hemingway-volume-6 |archive-date=17 Februarie 2024 |url-status=live }}</ref> === Toneelstukke === * (1938) ''The Fifth Column'' (gepubliseer in die kortverhaalbundel ''The Fifth Column and the First Forty-Nine Stories'') == Verwerkings van sy werk == === Rolprentverwerkings === * (1932) ''A Farewell to Arms'' (met [[Gary Cooper]] en [[Helen Hayes]]) * (1943) ''For Whom the Bell Tolls'' (met [[Gary Cooper]] en [[Ingrid Bergman]]) * (1944) ''To Have and Have Not'' (met [[Humphrey Bogart]] en [[Lauren Bacall]]) * (1946) ''The Killers'' (met [[Burt Lancaster]]) * (1947) ''The Macomber Affair'' (met [[Gregory Peck]] en [[Joan Bennett]]) * (1950) ''The Breaking Point'' (met [[John Garfield]] en [[Patricia Neal]]) * (1950) ''Under My Skin'' (met [[John Garfield]]) * (1952) ''The Snows of Kilimanjaro'' (met [[Gregory Peck]] en [[Susan Hayward]]) * (1957) ''A Farewell to Arms'' (met [[Rock Hudson]] en [[Jennifer Jones]]) * (1957) ''The Sun Also Rises'' (met [[Tyrone Power]] en [[Ava Gardner]]) * (1958) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Spencer Tracy]]) * (1962) ''Hemingway's Adventures of a Young Man'' (met Richard Beymer) * (1964) ''The Killers'' (met [[Lee Marvin]]) * (1977) ''Islands in the Stream'' (met [[George C. Scott]]) * (2008) ''The Garden of Eden'' (met [[Mena Suvari]] en [[Jack Huston]]) === Televisie === * (1959) ''For Whom the Bell Tolls'' Playhouse 90 (met Jason Robards Jnr. en Maria Schell) * (1959) ''The Killers'' CBS Buick Electra Playhouse (met Ingemar Johansson en [[Diane Baker]]) * (1960) ''The Fifth Column'' CBS (met [[Richard Burton]] en [[Maximilian Schell]]) * (1960) ''The Snows of Kilimanjaro'' CBS (met [[Robert Ryan]] en [[Ann Todd]]) * (1960) ''The Gambler, the Nun, and the Radio'' CBS (met [[Richard Conte]] en [[Eleanor Parker]]) * (1960) ''After the Storm'' (onvoltooid) * (1965) ''For Whom the Bell Tolls'' BBC (met John Ronane en Ann Bell) * (1979) ''My Old Man'' (met [[Warren Oates]] en [[Kristy McNichol]]) * (1984) ''The Sun Also Rises'' 20th Century Fox (met [[Hart Bochner]] en [[Jane Seymour]]) * (1990) ''The Old Man and the Sea'' (met [[Anthony Quinn]]) * (2001) ''After the Storm'' met [[Benjamin Bratt]] In 1958 het Hemingway ook die regte verkry tot Frederick Russell Burnham se [[memoires]], ''Scouting on Two Continents''. Dit sou vervaardig word vir televisie deur CBS met [[Gary Cooper]], maar Hemingway is oorlede voordat vervaardiging kon plaasvind. === Ander rolprentverwerkings === * (1956) ''The Killers'' (geregisseer deur [[Andrei Tarkofski]]) * (1999) ''The Old Man and the Sea'' (geregisseer deur Aleksandr Petrov) == Verwysings == {{Verwysings}} == Bronne == *{{cite book|last=Mellow|first=James R.|title=Hemingway: A Life Without Consequences|year=1992|publisher=Houghton Mifflin|location=New York|isbn=0395377773|ref=Mellow}} == Eksterne skakels == *{{IMDb name|0002133|Ernest Hemingway}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Hemingway Ernest Bibliografie}} [[Kategorie:Bibliografieë]] imcunk3rsrui88jed6q1whtqkfdmn0h 0 453976 2911590 2839702 2026-06-15T12:00:17Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911590 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = Zaluzianskya_sp2_Vaalputs.JPG |image_caption = |display_parents = 3 |taxon = Zaluzianskya |authority = F.W.Schmidt, (1793), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Spesies|Sien teks]]</center> |synonyms =* ''Nycterinia'' <small>D.Don</small> * ''Reyemia'' <small>Hilliard</small> }} '''''Zaluzianskya''''' is 'n [[genus]] van blomdraende [[plant]]e wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] Scrophulariaceae. Die genus is [[inheems]] aan [[Afrika]]. == Spesies == Daar is 57 [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:332072-2 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=20em}} * ''[[Zaluzianskya acrobareia]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya acutiloba]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya affinis]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya angustifolia]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya bella]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya benthamiana]]'' <small>Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya capensis]]'' <small>([[Carolus Linnaeus|L.]]) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya chasmanthiflora]]'' <small>(Hilliard) [[John Charles Manning|J.C.Manning]] & [[Peter Goldblatt|Goldblatt]]</small> * ''[[Zaluzianskya chrysops]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya cohabitans]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya collina]]'' <small>Hiern</small> * ''[[Zaluzianskya crocea]]'' <small>Schltr.</small> * ''[[Zaluzianskya diandra]]'' <small>Diels</small> * ''[[Zaluzianskya distans]]'' <small>Hiern</small> * ''[[Zaluzianskya divaricata]]'' <small>([[Carl Peter Thunberg|Thunb.]]) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya elgonensis]]'' <small>Hedberg</small> * ''[[Zaluzianskya elongata]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya glandulosa]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya glareosa]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya gracilis]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya inflata]]'' <small>Diels</small> * ''[[Zaluzianskya isanthera]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya kareebergensis]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya karrooica]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya katharinae]]'' <small>Hiern</small> * ''[[Zaluzianskya lanigera]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya maritima]]'' <small>(L.f.) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya marlothii]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya microsiphon]]'' <small>(Kuntze) K.Schum.</small> * ''[[Zaluzianskya minima]]'' <small>(Hiern) Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya mirabilis]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya muirii]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya natalensis]]'' <small>Bernh.</small> * ''[[Zaluzianskya nemesioides]]'' <small>Diels</small> * ''[[Zaluzianskya oreophila]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya ovata]]'' <small>(Benth.) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya pachyrrhiza]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya parviflora]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya peduncularis]]'' <small>(Benth.) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya pilosa]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya pilosissima]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya pulvinata]]'' <small>Killick</small> * ''[[Zaluzianskya pumila]]'' <small>(Benth.) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya pusilla]]'' <small>(Benth.) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya regalis]]'' <small>J.C.Manning & Goldblatt</small> * ''[[Zaluzianskya rubrostellata]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya sanorum]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya schmitziae]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya spathacea]]'' <small>(Benth.) Walp.</small> * ''[[Zaluzianskya sutherlandica]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya synaptica]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya tropicalis]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya turritella]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Zaluzianskya vallispiscis]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya venusta]]'' <small>Hilliard</small> * ''[[Zaluzianskya villosa]]'' <small>F.W.Schmidt</small> * ''[[Zaluzianskya violacea]]'' <small>Schltr.</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Zaluzianskya| ]] dx4kbsi8yveo5lgj74ptp043i556bwa 0 454043 2911637 2911390 2026-06-15T18:00:04Z SpesBona 2720 Bygewerk, nog besig 2911637 wikitext text/x-wiki {{sportnuus}} {{Inligtingskas Krieketwêreldbeker | naam = T20I-vrouewêreldbeker 2026 | beeld = T20I-vrouewêreldbeker 2026.svg | beeldgrote = 150px | onderskrif = Kenteken van die T20I-vrouewêreldbeker 2026 | vanafdatum = 12 Junie | totdatum = 5 Julie | bestuurder = [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) | krieketformaat = [[Twintig20]] (T20I) | toernooiformaat = Eerste rondte en uitklopfase | gashere = {{vlagland|Engeland}} | kampioen = | naaswenner = | getal = | deelnemers = 12 (53 kwalifiseer) | wedstryde gespeel = 6 | bywoning = | speler van die reeks = | meeste lopies = {{vlagikoon|Engeland}} [[Danni Wyatt-Hodge]] (105)<ref name="Most_Runs">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/tournament/batting-most-runs-career/icc-women-s-t20-world-cup-2026-17195 |title=Most runs in ICC Women's T20 World Cup, 2026 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | meeste paaltjies = {{vlagikoon|Indië}} [[Deepti Sharma]] (5)<ref name="Most_Wickets">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/tournament/bowling-most-wickets-career/icc-women-s-t20-world-cup-2026-17195 |title=Most wickets For ICC Women's T20 World Cup, 2026 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | vorige jaar = 2024 | vorige toernooi = T20I-vrouewêreldbeker 2024 | volgende jaar = 2028 | volgende toernooi = T20I-vrouewêreldbeker 2028 }} Die '''T20I-vrouewêreldbeker 2026''' ([[Engels]]: ''2026 Women’s T20 World Cup'') word van 12 Junie tot 5 Julie 2026 in [[Engeland]] beslis. Dit is die tiende [[T20I-vrouewêreldbeker]]toernooi in [[Twintig20|T20I]]-[[krieket]] wat deur die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangebied word en ná die [[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009-toernooi]] die tweede in Engeland. Daarmee word dit die eerste land wat twee keer as gasvroue optree. Die T20I-vrouewêreldbeker 2026 is die eerste toernooi met twaalf deelnemende nasionale vroue[[krieket]]spanne, teenoor die tien van die vorige ses T20I-vrouewêreldbekertoernooie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/articles/ckkg1kq3qgvo |title=Women's T20 World Cup will expand to 16 teams |publisher=[[BBC]] |date=22 Julie 2024 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die twaalf deelnemende nasionale vrouekrieketspanne is: die ses regstreekse kwalifiseerders ([[Australiese nasionale vrouekrieketspan|Australië]], [[Engelse nasionale vrouekrieketspan|Engeland]], [[Indiese nasionale vrouekrieketspan|Indië]], [[Nieu-Seelandse nasionale vrouekrieketspan|Nieu-Seeland]], [[Suid-Afrikaanse nasionale vrouekrieketspan|Suid-Afrika]] en [[Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan|Wes-Indië]]), saam met die twee naasbeste spanne op die T20I-vroueranglys soos op 20 Oktober 2024 ([[Pakistanse nasionale vrouekrieketspan|Pakistan]] en [[Sri Lankaanse nasionale vrouekrieketspan|Sri Lanka]]) en die wenners van die T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026 ([[Bengaalse nasionale vrouekrieketspan|Bangladesj]], [[Ierse nasionale vrouekrieketspan|Ierland]], [[Nederlandse nasionale vrouekrieketspan|Nederland]] en [[Skotse nasionale vrouekrieketspan|Skotland]]). Nederland het vir die eerste keer vir ’n T20I-vrouewêreldbekertoernooi gekwalifiseer en die altesaam vierde span van Europa geword wat vir dié toernooi kon kwalifiseer. Gevolglik is dit die eerste T20I-vrouewêreldbekertoernooi waaraan vier Europese spanne deelneem en dit is ook die eerste internasionale vrouekriekettoernooi waaraan die vernaamste vier Europese spanne Engeland, Ierland, Nederland en Skotland saam deelneem. Tydens die T20I-vrouewêreldbeker 2026 word 33 wedstryde gespeel, waaronder 30 in die eerste rondte en drie in die uitklopfase, insluitende die eindstryd. Die spanne is in twee groepe van ses spanne elk verdeel, waarvan elke span een keer teen al die ander spanne in die groep speel. Die twee beste spanne van elke groep kwalifiseer hierna vir die halfeindrondte, waarvan die wenners mekaar in die eindstryd ontmoet. Elke wedstryd bestaan uit 20 boulbeurte per span. Die vier beste spanne van die T20I-vrouevrouewêreldbeker 2026 kwalifiseer saam met die gasvroue van die 2028-toernooi regstreeks vir die volgende [[T20I-vrouewêreldbeker 2028]] in Pakistan. == Toewysing == Die Internasionale Krieketraad het Engeland in Julie 2022 as gasheer van die T20I-vrouewêreldbeker 2026 aangewys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/2691035 |title=Hosts for ICC Women’s global events until 2027 announced |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 Julie 2022 |accessdate=28 Februarie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230228190055/https://www.icc-cricket.com/media-releases/2691035 |archive-date=28 Februarie 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/india-to-host-2025-women-s-odi-world-cup-1326281 |title=India to host 2025 Women's ODI World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=26 Julie 2022 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Daarmee word dié land die eerste wat twee keer T20I-vrouewêreldbekertoernooie aanbied.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.skysports.com/cricket/news/12123/12659535/england-to-host-2026-womens-t20-cricket-world-cup |title=England to host 2026 Women's T20 Cricket World Cup – Clare Connor hails continued growth of women's game |publisher=[[Sky News]] |date=26 Julie 2022 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> == Deelnemers == === Kwalifisering === In Julie 2022 het die Internasionale Krieketraad die kwalifiseringsproses vir die T20I-vrouewêreldbeker 2026 bekendgemaak, waarvolgens vir die eerste keer twaalf spanne aan dié toernooi deelneem. Die gasvroue Engeland het saam met die vyf beste spanne van die vorige [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024-toernooi]] regstreeks gekwalifiseer. Die twee oorblywende regstreekse kwalifiseringsplekke is deur die naasbeste spanne, wat nog nie gekwalifiseer het nie, op die T20I-vroueranglys soos op 20 Oktober 2024 bespreek. Die vier oorblywende plekke is tydens die T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026, waaraan die wenners van plaaslike kwalifiseringstoernooie deelgeneem het, beslis.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/icc-women-s-t20-world-cup-2026-qualifier-final-four-spots-up-for-grabs-in-nepal |title=ICC Women's T20 World Cup 2026 Qualifier: Final four spots up for grabs in Nepal |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=17 Januarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die volgende twaalf spanne het vir die T20I-vrouewêreldbeker 2026 gekwalifiseer: Australië, Indië, Nieu-Seeland, Suid-Afrika en Wes-Indië het as die vyf beste spanne van die T20I-vrouewêreldbeker 2024 almal saam met die gasvroue Engeland regstreeks gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/west-indies-seal-semi-final-spot-with-stunning-victory-over-england |title=West Indies seal semi-final spot with stunning victory over England |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=15 Oktober 2024 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Pakistan en Sri Lanka het as naasbeste spanne op die T20I-vroueranglys soos op 20 Oktober 2024 gekwalifiseer, terwyl Bangladesj, Ierland, Nederland en Skotland tydens die T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026 hulle plekke bespreek het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/ireland-thump-thailand-to-qualify-for-2026-women-s-t20-world-cup-1521848 |title=Ireland and Scotland qualify for 2026 women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Februarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Nederland neem vir die eerste keer aan ’n T20I-vrouewêreldbekertoernooi deel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/bangladesh-and-netherlands-qualify-for-2026-women-s-t20-world-cup-1521362 |title=Netherlands, Bangladesh qualify for Women's T20 World Cup 2026 |publisher=ESPNcricinfo |date=28 Januarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Gevolglik neem vir die eerste keer vier Europese spanne aan ’n T20I-vrouewêreldbeker deel en dit is ook die eerste vrouekriekettoernooi waaraan die vier vernaamste Europese vrouekrieketspanne Engeland, Ierland, Nederland en Skotland saam deelneem. === Kwalifiserende spanne === [[Lêer:2026 ICC Women's T20 World Cup Participating nations.svg|duimnael|400px|Uitslag van die T20I-vrouewêreldbeker 2026-kwalifisering; altesaam 53 lande het deelgeneem. {{sleutel|#000032|Gasvroue}} {{sleutel|#0000ff|Regstreeks gekwalifiseer}} {{sleutel|#01a2ffff|Gekwalifiseer deur die IKR se T20I-vroueranglys}} {{sleutel|#00ab00|Wenner van die kwalifisering}} {{sleutel|#ffaa00|Tydens die wêreldwye kwalifisering uitgeskakel}} {{sleutel|#ffc900|Tydens die plaaslike kwalifisering uitgeskakel}} {{sleutel|#c0c0c0|Nie deelgeneem nie}}]] {| class="wikitable sortable" !Span !Kwalifiseringmetode !Verskynings by eindstryde !Laaste verskyning !Vorige beste prestasie |- |{{Crv-EN}} |'''Gasvroue''' |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]])</small> |- |{{Crv-AU}} |rowspan="5"|'''Regstreeks''' |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]])</small> |- |{{Crv-IN}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Naaswenner <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]])</small> |- |{{Crv-NZ}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-ZA}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Naaswenner <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-WI}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]])</small> |- |{{Crv-PK}} |rowspan="2"|T20I-vroueranglys op<br />20 Oktober 2024 |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-LK}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-BD}} |rowspan="4"|T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026 |Sewende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-IE}} |Vyfde |[[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]])</small> |- |{{Crv-NL}} |Eerste | – |Debuut |- |{{Crv-XS}} |Tweede |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |} == Stadions == In Mei 2025 het die [[Engelse en Walliese Krieketraad]] die stadions vir die T20I-vrouewêreldbeker 2026 bevestig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.ecb.co.uk/news/4256616/seven-venues-for-icc-womens-t20-world-cup-2026-in-england-announced |title=Lord’s to host final of ICC Women’s T20 World Cup 2026 |publisher=[[Engelse en Walliese Krieketraad]] |date=30 April 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die eindstryd word op [[Lord’s]] in [[Londen]] beslis, terwyl [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[The Oval (Londen)|The Oval]] en die [[Bristol-krieketveld]] ander wedstryde tydens die toernooi huisves.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/venues-key-dates-announced-for-icc-women-s-t20-world-cup-2026-in-england |title=Venues, key dates announced for ICC Women’s T20 World Cup 2026 in England |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=1 Mei 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> <center> {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! [[Birmingham]], [[Wes-Midlands]] ! [[Bristol]], City of Bristol ! [[Leeds]], [[Wes-Yorkshire]] |- | [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]] | [[Bristol-krieketveld]] | [[Headingley-krieketveld|Headingley]] |- | <small>{{Koördinate|52|27|20.93|N|1|54|08.96|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Edgbaston}}</small> | <small>{{Koördinate|51|28|38.01|N|2|35|02.96|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Bristol-krieketveld}}</small> | <small>{{Koördinate|53|49|3.58|N|1|34|55.12|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Headingley}}</small> |- | Kapasiteit: '''25&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''17&nbsp;500''' | Kapasiteit: '''18&nbsp;350''' |- | [[Lêer:Edgbaston---close-of-play.jpg|200px]] | [[Lêer:Bristol County Ground.jpg|200px]] | [[Lêer:Headingley Cricket Stadium.jpg|200px]] |- ! [[Londen]], [[Groter Londen]] !rowspan=10|{{Location map+|Engeland|width=400|float=center|places= {{Location map~|Engeland|lat=52.455814|long=-1.902489|position=bottom|background=|label=[[Birmingham]]}} {{Location map~|Engeland|lat=51.477174|long=-2.584097|position=bottom|background=|label=[[Bristol]]}} {{Location map~|Engeland|lat=53.817686|long=-1.582070|position=top|background=|label=[[Leeds]]}} {{Location map~|Engeland|lat=53.479251|long=-2.247926|position=bottom|background=|label=[[Manchester]]}} {{Location map~|Engeland|lat=50.924000|long=-1.321900|position=bottom|background=|label=[[Southampton]]}} {{Location map~|Engeland|lat=51.529420|long=-0.172822|position=left|background=|label=[[Lord’s]]}} {{Location map~|Engeland|lat=51.483769|long=-0.114850|position=right|background=|label=[[The Oval (Londen)|The Oval]]}}}} ! Londen, Groter Londen |- | [[Lord’s]] | [[The Oval (Londen)|The Oval]] |- | <small>{{Koördinate|51|31|45.84|N|0|10|21.72|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Lord’s}}</small> | <small>{{Koördinate|51|29|1|N|0|6|54|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=The Oval}}</small> |- | Kapasiteit: '''31&nbsp;100''' | Kapasiteit: '''27&nbsp;500''' |- | [[Lêer:Nat West media centre cropped.jpg|200px]] | [[Lêer:OCS Stand (Surrey v Yorkshire in foreground).JPG|200px]] |- ! [[Manchester]], [[Groter Manchester]] ! [[Southampton]], [[Hampshire]] |- | [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]] | [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]] |- | <small>{{Koördinate|53|27|22.85|N|2|17|12.34|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Old Trafford}}</small> | <small>{{Koördinate|50|55|26.4|N|1|19|18.8|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Rose Bowl}}</small> |- | Kapasiteit: '''26&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''25&nbsp;000''' |- | [[Lêer:Old Trafford Cricket Ground August 2014 (cropped).jpg|200px]] | [[Lêer:Pavilion stands.JPG|200px]] |}</center> == Formaat == Die T20I-vrouewêreldbeker 2026 word oor 24 dae tussen twaalf verskillende spanne oor 33 wedstryde beslis. Dit het begin op 12 Junie 2026 op Edgbaston in Birmingham met die openingswedstryd tussen die gasvroue Engeland en Sri Lanka. Die toernooi eindig op Lord’s in Londen op 5 Julie met die eindstryd, waartydens die wenner die T20I-vrouewêreldbekertrofee inpalm. === Kalender === Die volgende tabel dui die T20I-vrouewêreldbeker 2026 se daaglikse program aan. ’n Pers blokkie dui op wedstryde tydens die eerste rondte, ’n groen blokkie op wedstryde tydens die uitklopfase en ’n geel blokkie op die eindstryd. {| | {| class="wikitable left center" "style=margin:0.5em auto;font-size:95%;line-height:1.25em" |+ Aantal daaglikse wedstryde tydens die toernooi |- ! scope=col |Eerste rondte<br />Junie ! scope=col |Vr<br />12 ! scope=col |Sa<br />13 ! scope=col |So<br />14 ! scope=col |Ma<br />15 ! scope=col |Di<br />16 ! scope=col |Wo<br />17 ! scope=col |Do<br />18 ! scope=col |Vr<br />19 ! scope=col |Sa<br />20 ! scope=col |So<br />21 ! scope=col |Ma<br />22 ! scope=col |Di<br />23 ! scope=col |Wo<br />24 ! scope=col |Do<br />25 ! scope=col |Vr<br />26 ! scope=col |Sa<br />27 ! scope=col |So<br />28 |- align=center | align=left|Groep A <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 14 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| bgcolor=#c364f3| 3 <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 21 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 28 -->| bgcolor=#c364f3| 2 |- align=center |align=left|Groep B <!-- 12 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 13 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 19 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 20 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 21 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 24 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 27 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 28 -->| |- align=center |- ! scope=col |Uitklopfase<br />Junie/Julie ! scope=col |Ma<br />29 ! scope=col |Di<br />30 ! scope=col |Wo<br />1 ! scope=col |Do<br />2 ! scope=col |Vr<br />3 ! scope=col |Sa<br />4 ! scope=col |So<br />5 |- align=center |align=left|Uitklopfase <!-- 29 -->| <!-- 30 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 1 -->| <!-- 2 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 3 -->| <!-- 4 -->| <!-- 5 -->| bgcolor=#ffcc00| '''1''' |} | {| style="margin:0.5em auto;" wikitable right | colspan=2 |'''Verklaring''' |- | {{sleutel|#c364f3|Eerste rondte}} |- | {{sleutel|#00cc33|Uitklopfase}} |- | {{sleutel|#ffcc00|Eindstryd}} |} |} === Groepe === {| class="wikitable" style="width:98%;" !width=25%|[[#Groep A|Groep A]] !width=25%|[[#Groep B|Groep B]] |- | {{Crv-AU}}<br /> {{Crv-BD}}<br /> {{Crv-IN}}<br /> {{Crv-NL}}<br /> {{Crv-PK}}<br /> {{Crv-ZA}} | {{Crv-EN}}<br /> {{Crv-IE}}<br /> {{Crv-NZ}}<br /> {{Crv-XS}}<br /> {{Crv-LK}}<br /> {{Crv-WI}} |} === Eerste rondte === Die T20I-vrouewêreldbeker 2026 word deur twaalf nasionale vrouekrieketspanne beslis. Vir die eerste rondte is die twaalf deelnemende spanne in twee groepe van ses spanne elk verdeel; elke span speel een wedstryd teen elk van die ander spanne in dieselfde groep, dus speel elke span vier wedstryde in die eerste rondte. Twee punte word vir ’n oorwinning toegeken, een vir ’n onbesliste wedstryd en geen punte vir ’n nederlaag: spanne wat met dieselfde aantal punte eindig, word volgens lopietempo, dan boultempo en dan die uitslag van die direkte ontmoeting gerangskik. Die twee beste spanne van elke groep dring na die uitklopfase deur.<ref name="IKR">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/all-you-need-to-know-about-icc-women-s-t20-world-cup-2026 |title=All You Need To Know about ICC Women’s T20 World Cup 2026 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=4 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref><ref name="ESPNcricinfo">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-2026-faqs-the-format-teams-rain-rules-and-more-1540193 |title=Women's T20 World Cup 2026 FAQs: the format, teams, rain rules, and more |publisher=ESPNcricinfo |author=Srinidhi Ramanujam |date=11 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> In die geval van ’n gelykop (d.w.s. as albei spanne die gelyke aantal lopies aan die einde van hul onderskeidelike kolfbeurt aanteken), word die wedstryd deur ’n Superboulbeurt beslis. Dit is van toepassing in alle fases van die toernooi.<ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> === Uitklopfase === Van die begin van dié fase af neem die toernooi ’n uitklopformaat aan wat uit drie wedstryde bestaan: twee halfeindstryde en die eindstryd. Die wenner en naaswenner van elk van die groepe dring na die uitklopfase deur. Die groepwenner van albei groepe speel teen die naaswenner van die ander groep in die halfeindstryde. Elke wedstryd in die uitklopfase moet met ’n oorwinning vir een van die spanne eindig. As daar ná albei kolfbeurte ’n gelykopuitslag is, word die wenner deur ’n Superboulbeurt bepaal.<ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> === 2026-effek op 2028-kwalifisering === Die vier beste spanne van die 2026-toernooi (saam met die 2028-gasvroue Pakistan) kwalifiseer regstreeks vir die volgende T20I-vrouewêreldbeker 2028. == Betrokkenes == === Skeidsregters en wedstrydbeamptes === ’n Paneel van 14 skeidsregters en vier wedstrydbeamptes word vir die toernooi gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/match-officials-revealed-for-women-s-t20-world-cup-2026 |title=Match officials revealed for Women's T20 World Cup 2026 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=28 Mei 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> ==== Skeidsregters ==== {| |- style="vertical-align:top" || * {{vlagikoon|Suid-Afrika}} Lauren Agenbag <small>([[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]])</small> * {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Kim Cotton <small>([[Nieu-Seeland Krieket|Nieu-Seeland]])</small> * {{vlagikoon|Engeland}} Anna Harris <small>([[Engelse en Walliese Krieketraad|Engeland]])</small> * {{vlagikoon|Bangladesj}} Shathira Jakir <small>([[Bengaalse Krieketraad|Bangladesj]])</small> * {{vlagikoon|Suid-Afrika}} Kerrin Klaaste <small>([[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]])</small> * {{vlagikoon|Wes-Indië}} Candace la Borde <small>([[Krieket Wes-Indië|Wes-Indië]])</small> * {{vlagikoon|Indië}} Narayanan Janani <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> || * {{vlagikoon|Sri Lanka}} Nimali Perera <small>([[Sri Lanka Krieket|Sri Lanka]])</small> * {{vlagikoon|Australië}} Claire Polosak <small>([[Krieket Australië|Australië]])</small> * {{vlagikoon|Indië}} Vrinda Rathi <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> * {{vlagikoon|Engeland}} Sue Redfern <small>([[Engelse en Walliese Krieketraad|Engeland]])</small> * {{vlagikoon|Australië}} Eloise Sheridan <small>([[Krieket Australië|Australië]])</small> * {{vlagikoon|Wes-Indië}} Jacqueline Williams <small>([[Krieket Wes-Indië|Wes-Indië]])</small> * {{vlagikoon|Indië}} Gayathri Venugopalan <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> |} ==== Wedstrydbeamptes ==== {| |- style="vertical-align:top" || * {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Trudy Anderson <small>([[Nieu-Seeland Krieket|Nieu-Seeland]])</small> * {{vlagikoon|Suid-Afrika}} Shandre Fritz <small>([[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]])</small> || * {{vlagikoon|Indië}} G. S. Lakshmi <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> * {{vlagikoon|Sri Lanka}} Michell Pereira <small>([[Sri Lanka Krieket|Sri Lanka]])</small> |} === Spanne === Elke land het 15 spelers vir die toernooi gekies.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/all-the-squads-at-the-icc-women-s-t20-world-cup-2026 |title=All the squads at the ICC Women's T20 World Cup 2026 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=30 Mei 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> == Wedstryde == {| class="infobox bordered" | style="background:#cfc;"|Kwalifiseer vir die uitklopfase én regstreeks vir die [[T20I-vrouewêreldbeker 2028]]. |- |Uit die toernooi geskakel én loop regstreekse kwalifisering vir die [[T20I-vrouewêreldbeker 2028]] mis. |} Die wedstryde is in twee fases opgedeel, naamlik die eerste rondte en die uitklopfase. Die groepe is op 15 Junie 2025 bekend gemaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/2026-womens-t20-world-cup-schedule-india-australia-in-group-1-eng-nz-in-group-2-1490664 |title=Women's T20 World Cup: India and Australia in Group 1, England and NZ in Group 2 |publisher=ESPNcricinfo |date=18 Junie 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Op 24 Februarie 2026 is die volledige kalender bekend gemaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/full-fixtures-for-icc-women-s-t20-world-cup-2026-unveiled |title=Full fixtures for ICC Women’s T20 World Cup 2026 unveiled |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=24 Februarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> === Eerste rondte === Twaalf spanne neem aan die eerste rondte deel. Die twee beste spanne in elke groep dring na die uitklopfase deur en kwalifiseer saam met die gasvroue Pakistan regstreeks vir die volgende T20I-vrouewêreldbeker 2028.<ref name="Explainer">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/women-s-t20-world-cup-tournament-explainer |title=Women’s T20 World Cup 2026: Tournament Explainer |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=17 April 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> ==== Groep A ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|S|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|W|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|V|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|O|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|P|Punte}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-AU}} |1||1||0||0||'''2'''||+3.250 |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-IN}} |1||1||0||0||'''2'''||+3.200 |- |style="text-align:left"|{{Crv-BD}} |1||1||0||0||'''2'''||+0.407 |- |style="text-align:left"|{{Crv-NL}} |1||0||1||0||'''0'''||—0.407 |- |style="text-align:left"|{{Crv-PK}} |1||0||1||0||'''0'''||—3.200 |- |style="text-align:left"|{{Crv-ZA}} |1||0||1||0||'''0'''||—3.250 |} {{Krieketwedstryd | datum = 13 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = 172/8 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = 107 (16.4 boulbeurte) | lopies1 = [[Phoebe Litchfield]] 50 (24) | paaltjies1 = [[Nonkululeko Mlaba]] 2/22 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Laura Wolvaardt]] 44 (39) | paaltjies2 = [[Georgia Wareham]] 3/13 (2.4 boulbeurte) | uitslag = Australië wen met 65 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-south-africa-women-3rd-match-group-1-1490679/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]]<br />Bywoning: 7&nbsp;543<ref name="Bywoning13">{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/articles/cg74zz78m7do |title=T20 crowds won't be hit by football World Cup – ICC |publisher=[[BBC]] |author=Matthew Henry |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | skeidsregters = Narayanan Janani ([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Ind]]) en Nimali Perera ([[Sri Lanka Krieket|SL]]) | speler van die wedstryd = [[Georgia Wareham]] (Aus) | rondte = | loot = Australië het die loot gewen en gekies om eerste te kolf. | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 14 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NL}} | telling1 = 139/8 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-BD}} | telling2 = 141/4 (19.1 boulbeurte) | lopies1 = [[Babette de Leede]] 50 (45) | paaltjies1 = [[Marufa Akter]] 2/31 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Juairiya Ferdous]] 50 (33) | paaltjies2 = [[Caroline de Lange]] 2/27 (4 boulbeurte) | uitslag = Bangladesj wen met ses paaltjies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-netherlands-women-5th-match-group-1-1490681/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]]<br />Bywoning: 18&nbsp;814<ref name="Bywoning14">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/sharma-stars-as-india-beat-pakistan-in-front-of-record-group-stage-crowd |title=Sharma stars as India beat Pakistan in front of record group stage crowd |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=14 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | skeidsregters = Gayathri Venugopalan ([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Ind]]) en Sue Redfern ([[Engelse en Walliese Krieketraad|Eng]]) | speler van die wedstryd = [[Juairiya Ferdous]] (Ban) | rondte = | loot = Nederland het die loot gewen en gekies om eerste te kolf. | reën = | notas = Nederland het sy T20I-vrouewêreldbekerdebuut gemaak.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-netherlands-opt-to-bat-against-bangladesh-on-debut-1541140 |title=Netherlands opt to bat against Bangladesh on T20 World Cup debut |publisher=ESPNcricinfo |date=14 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''[[Rabeya Khan]] (Ban) neem haar 50ste T20I-paaltjie.''<ref name="NEDvBAN">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-netherlands-women-5th-match-group-1-1490681/match-report |title=Ferdous, Sharmin take Bangladesh past Netherlands |publisher=ESPNcricinfo |author=Vishal Dikshit |date=14 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''Bangladesj teken hulle hoogste lopiejaagtog in dié tyd tydens ’n T20I-vrouewêreldbekerwedstryd aan.<ref name="NEDvBAN" /> }} {{Krieketwedstryd | datum = 14 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IN}} | telling1 = 170/6 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = 106 (17 boulbeurte) | lopies1 = [[Smriti Mandhana]] 68 (44) | paaltjies1 = [[Fatima Sana]] 2/33 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Muneeba Ali]] 41 (35) | paaltjies2 = [[Deepti Sharma]] 5/10 (4 boulbeurte) | uitslag = Indië wen met 64 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/india-women-vs-pakistan-women-6th-match-group-1-1490682/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]]<br />Bywoning: 18&nbsp;814<ref name="Bywoning14" /> | skeidsregters = Claire Polosak ([[Krieket Australië|Aus]]) en Jacqueline Williams ([[Krieket Wes-Indië|WI]]) | speler van die wedstryd = [[Deepti Sharma]] (Ind) | rondte = | loot = Indië het die loot gewen en gekies om eerste te kolf. | reën = | notas = [[Deepti Sharma]] (Ind) neem ’n vyf-paaltjie-oes.<ref name="Bowling">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/trophy/bowling-list-5wi/icc-women-s-t20-world-cup-136 |title=List of five-wickets-in-an-innings For ICC Women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> }} {{Krieketwedstryd | datum = 17 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-BD}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-bangladesh-women-9th-match-group-1-1490685/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 17 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NL}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/netherlands-women-vs-india-women-10th-match-group-1-1490686/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 17 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-PK}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/south-africa-women-vs-pakistan-women-11th-match-group-1-1490687/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 20 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NL}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-netherlands-women-14th-match-group-1-1490690/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 20 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-BD}} | telling1 = | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-pakistan-women-15th-match-group-1-1490691/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 21 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/south-africa-women-vs-india-women-18th-match-group-1-1490694/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 23 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-pakistan-women-21st-match-group-1-1490697/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 25 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-BD}} | telling1 = | span2 = {{Crv-IN}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-india-women-23rd-match-group-1-1490699/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 25 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-NL}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/netherlands-women-vs-south-africa-women-24th-match-group-1-1490700/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 27 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NL}} | telling1 = | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/netherlands-women-vs-pakistan-women-26th-match-group-1-1490702/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 28 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-BD}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-south-africa-women-29th-match-group-1-1490705/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 28 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-IN}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-india-women-30th-match-group-1-1490706/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Groep B ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|S|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|W|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|V|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|O|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|P|Punte}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-EN}} |1||1||0||0||'''2'''||+4.350 |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-XS}} |1||1||0||0||'''2'''||+2.000 |- |style="text-align:left"|{{Crv-WI}} |1||1||0||0||'''2'''||+0.118 |- |style="text-align:left"|{{Crv-NZ}} |1||0||1||0||'''0'''||—0.118 |- |style="text-align:left"|{{Crv-IE}} |1||0||1||0||'''0'''||—2.000 |- |style="text-align:left"|{{Crv-LK}} |1||0||1||0||'''0'''||—4.350 |} {{Krieketwedstryd | datum = 12 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = 219/1 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = 132 (20 boulbeurte) | lopies1 = [[Danni Wyatt-Hodge]] 105* (62) | paaltjies1 = [[Malki Madara]] 1/51 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Nilakshi de Silva]] 37 (32) | paaltjies2 = [[Freya Kemp]] 4/21 (4 boulbeurte) | uitslag = Engeland wen met 87 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-sri-lanka-women-1st-match-group-2-1490677/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]]<br />Bywoning: 14&nbsp;865<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nytimes.com/athletic/7355321/2026/06/13/womens-t20-world-cup-tickets-lionesses-wicked/ |title=The ‘game-changing’ Women’s T20 World Cup: Record ticket sales, a Lionesses moment and West End witches |publisher=[[The New York Times]] |author=Paul Newman |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | skeidsregters = Eloise Sheridan ([[Krieket Australië|Aus]]) en Jacqueline Williams ([[Krieket Wes-Indië|WI]]) | speler van die wedstryd = [[Danni Wyatt-Hodge]] (Eng) | rondte = | loot = Sri Lanka het die loot gewen en gekies om eerste veldwerk te doen. | reën = | notas = [[Danni Wyatt-Hodge]] word ná [[Heather Knight]] die tweede Engelse kolwer wat ’n T20I-vrouewêreldbekerhonderdtal aanteken.''<ref name="Batting">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/trophy/batting-list-hundreds/icc-women-s-t20-world-cup-136 |title=List of hundreds for ICC Women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://sportstar.thehindu.com/cricket/womens-cricket/womens-t20-world-cup-2026-danni-wyatt-hodge-century-england-vs-sri-lanka-records-centurions-in-world-cup-history/article71095222.ece |title=Women’s T20 World Cup 2026: Danni Wyatt-Hodge scores century for England against Sri Lanka |publisher=The Hindu |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''Engeland teken die hoogste T20I-vrouewêreldbekertelling in dié tyd aan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/trophy/team-highest-innings-totals/icc-women-s-t20-world-cup-136 |title=Highest totals For ICC Women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/cricket/icc-womens-t20-world-cup/england-script-history-smash-womens-t20-world-cup-record-in-sri-lanka-rout/articleshow/131700754.cms |title=England script history, smash Women's T20 World Cup record in Sri Lanka rout |publisher=[[The Times of India]] |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> }} {{Krieketwedstryd | datum = 13 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-XS}} | telling1 = 161/5 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-IE}} | telling2 = 121 (19.1 boulbeurte) | lopies1 = [[Kathryn Bryce]] 60 (39) | paaltjies1 = [[Ava Canning]] 3/27 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Amy Hunter]] 39 (36) | paaltjies2 = [[Kirstie Gordon]] 3/16 (4 boulbeurte) | uitslag = Skotland wen met 40 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-scotland-women-2nd-match-group-2-1490678/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]]<br />Bywoning: 7&nbsp;543<ref name="Bywoning13" /> | skeidsregters = Candace la Borde ([[Krieket Wes-Indië|WI]]) en Shathira Jakir ([[Bengaalse Krieketraad|Ban]]) | speler van die wedstryd = [[Kathryn Bryce]] (Sco) | rondte = | loot = Ierland het die loot gewen en gekies om eerste veldwerk te doen. | reën = | notas = Dit was die eerste vrouewêreldbekerwedstryd – beide [[vrouekrieketwêreldbeker]]- en T20I-vrouewêreldbekertoernooie – ooit tussen Ierland en Skotland.''<ref name="IRLvSCO">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-ireland-bowl-against-scotland-in-their-first-world-cup-meeting-1540965 |title=Ireland bowl against Scotland in their first World Cup meeting |publisher=ESPNcricinfo |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''[[Kirstie Gordon]] speel in haar eerste T20I-vrouewedstryd vir Skotland nadat sy tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018-toernooi]] vir Engeland gespeel het, waarmee sy die eerste krieketspeler word wat tydens T20I-vrouewêreldbekertoernooie vir twee nasionale spanne verskyn het.''<ref name="IRLvSCO" /> * ''Dit is Skotland se eerste T20I-vrouewêreldbekeroorwinning ooit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-scotland-women-2nd-match-group-2-1490678/match-report |title=Kathryn Bryce's all-round heroics lead Scotland to maiden T20 World Cup win |publisher=ESPNcricinfo |author=Sruthi Ravindranath |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> }} {{Krieketwedstryd | datum = 13 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-NZ}} | telling1 = 162/6 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = 163/3 (19.5 boulbeurte) | lopies1 = [[Brooke Halliday]] 40 (32) | paaltjies1 = [[Aaliyah Alleyne]] 4/27 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Shemaine Campbelle]] 90* (62) | paaltjies2 = [[Jess Kerr]] 2/17 (4 boulbeurte) | uitslag = Wes-Indië wen met sewe paaltjies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/west-indies-women-vs-new-zealand-women-4th-match-group-2-1490680/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = Anna Harris ([[Engelse en Walliese Krieketraad|Eng]]) en Vrinda Rathi ([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Ind]]) | speler van die wedstryd = [[Shemaine Campbelle]] (WI) | rondte = | loot = Wes-Indië het die loot gewen en gekies om eerste veldwerk te doen. | reën = | notas = [[Amelia Kerr]] speel in haar 100ste T20I-wedstryd.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-west-indies-bowl-first-bates-misses-out-for-new-zealand-1541071 |title=West Indies bowl first, Bates misses out for New Zealand |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Miller |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> }} {{Krieketwedstryd | datum = 16 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NZ}} | telling1 = | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/new-zealand-women-vs-sri-lanka-women-7th-match-group-2-1490683/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 16 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-IE}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-ireland-women-8th-match-group-2-1490684/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 18 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-XS}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/west-indies-women-vs-scotland-women-12th-match-group-2-1490688/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 19 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-IE}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NZ}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-new-zealand-women-13th-match-group-2-1490689/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 20 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-XS}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-scotland-women-16th-match-group-2-1490692/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 21 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-LK}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/west-indies-women-vs-sri-lanka-women-17th-match-group-2-1490693/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 23 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NZ}} | telling1 = | span2 = {{Crv-XS}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/new-zealand-women-vs-scotland-women-19th-match-group-2-1490695/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 23 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IE}} | telling1 = | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-sri-lanka-women-20th-match-group-2-1490696/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 24 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-west-indies-women-22nd-match-group-2-1490698/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 26 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-XS}} | telling1 = | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/scotland-women-vs-sri-lanka-women-25th-match-group-2-1490701/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 27 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IE}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-west-indies-women-27th-match-group-2-1490703/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 27 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NZ}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-new-zealand-women-28th-match-group-2-1490704/full-scorecard Telkaart] | plek = [[The Oval (Londen)|The Oval]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} === Uitklopfase === Die uitklopfase bestaan uit twee halfeindstryde, waarvan die twee wenners mekaar in die eindstryd op Lord’s in Londen ontmoet. Indien Indië vir die halfeindrondte, sal hulle in die eerste halfeindstryd speel.<ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> Albei halfeindstryde en die eindstryd het ’n reserwedag.<ref name="Explainer" /><ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> {{Tabel Beker 4 | RD1 = Halfeindrondte | RD2 = Eindrondte | RD1-hofie01 = 30 Junie – Londen | RD1-span01 = Wenner Groep A | RD1-telling01 = | RD1-span02 = Naaswenner Groep B | RD1-telling02 = | RD1-hofie02 = 2 Julie – Londen | RD1-span03 = Wenner Groep A | RD1-telling03 = | RD1-span04 = Naaswenner Groep B | RD1-telling04 = | RD2-hofie01 = 5 Julie – Londen | RD2-span01 = Wenner Halfeindstryd 1 | RD2-telling01 = | RD2-span02 = Wenner Halfeindstryd 2 | RD2-telling02 = }} ==== Halfeindrondte ==== {{Krieketwedstryd | datum = 30 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = Wenner Groep A | telling1 = | span2 = Naaswenner Groep B | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/tba-vs-tba-1st-semi-final-1490707/full-scorecard Telkaart] | plek = [[The Oval (Londen)|The Oval]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2 Julie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = Wenner Groep B | telling1 = | span2 = Naaswenner Groep A | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/tba-vs-tba-2nd-semi-final-1490708/full-scorecard Telkaart] | plek = [[The Oval (Londen)|The Oval]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Eindstryd ==== {{Krieketwedstryd | datum = 5 Julie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = Wenner Halfeindstryd 1 | telling1 = | span2 = Wenner Halfeindstryd 2 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/tba-vs-tba-final-1490709/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} <br /> {| class="wikitable" style="text-align: center; margin: 0 auto;" !T20I-vrouewêreldkampioen 2026 |- |align=center|'''Eindstrydwenner''' |} == Sien ook == {{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}} * [[T20I-wêreldbeker 2026]] == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|2026 ICC Women's T20 World Cup|T20I-vrouewêreldbeker 2026}} * {{en}} [https://www.t20worldcup.com/ Amptelike webwerf] * {{en}} [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859 T20I-vrouewêreldbeker 2026 op ESPNcricinfo] {{Navigasie T20I-vrouewêreldbeker}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:T20I-vrouewereldbeker 2026}} [[Kategorie:Geskiedenis van Engeland]] [[Kategorie:Krieketkompetisies in Engeland]] [[Kategorie:T20I-vrouewêreldbeker|2026]] [[Kategorie:Sport in 2026]] g8bb4ri8c0pd30t20ysgq7q5qhgahra 2911667 2911637 2026-06-15T20:00:06Z SpesBona 2720 Bygewerk, nog besig 2911667 wikitext text/x-wiki {{sportnuus}} {{Inligtingskas Krieketwêreldbeker | naam = T20I-vrouewêreldbeker 2026 | beeld = T20I-vrouewêreldbeker 2026.svg | beeldgrote = 150px | onderskrif = Kenteken van die T20I-vrouewêreldbeker 2026 | vanafdatum = 12 Junie | totdatum = 5 Julie | bestuurder = [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) | krieketformaat = [[Twintig20]] (T20I) | toernooiformaat = Eerste rondte en uitklopfase | gashere = {{vlagland|Engeland}} | kampioen = | naaswenner = | getal = | deelnemers = 12 (53 kwalifiseer) | wedstryde gespeel = 6 | bywoning = | speler van die reeks = | meeste lopies = {{vlagikoon|Engeland}} [[Danni Wyatt-Hodge]] (105)<ref name="Most_Runs">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/tournament/batting-most-runs-career/icc-women-s-t20-world-cup-2026-17195 |title=Most runs in ICC Women's T20 World Cup, 2026 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | meeste paaltjies = {{vlagikoon|Indië}} [[Deepti Sharma]] (5)<ref name="Most_Wickets">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/tournament/bowling-most-wickets-career/icc-women-s-t20-world-cup-2026-17195 |title=Most wickets For ICC Women's T20 World Cup, 2026 |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | vorige jaar = 2024 | vorige toernooi = T20I-vrouewêreldbeker 2024 | volgende jaar = 2028 | volgende toernooi = T20I-vrouewêreldbeker 2028 }} Die '''T20I-vrouewêreldbeker 2026''' ([[Engels]]: ''2026 Women’s T20 World Cup'') word van 12 Junie tot 5 Julie 2026 in [[Engeland]] beslis. Dit is die tiende [[T20I-vrouewêreldbeker]]toernooi in [[Twintig20|T20I]]-[[krieket]] wat deur die [[Internasionale Krieketraad]] (IKR) aangebied word en ná die [[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009-toernooi]] die tweede in Engeland. Daarmee word dit die eerste land wat twee keer as gasvroue optree. Die T20I-vrouewêreldbeker 2026 is die eerste toernooi met twaalf deelnemende nasionale vroue[[krieket]]spanne, teenoor die tien van die vorige ses T20I-vrouewêreldbekertoernooie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/articles/ckkg1kq3qgvo |title=Women's T20 World Cup will expand to 16 teams |publisher=[[BBC]] |date=22 Julie 2024 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die twaalf deelnemende nasionale vrouekrieketspanne is: die ses regstreekse kwalifiseerders ([[Australiese nasionale vrouekrieketspan|Australië]], [[Engelse nasionale vrouekrieketspan|Engeland]], [[Indiese nasionale vrouekrieketspan|Indië]], [[Nieu-Seelandse nasionale vrouekrieketspan|Nieu-Seeland]], [[Suid-Afrikaanse nasionale vrouekrieketspan|Suid-Afrika]] en [[Wes-Indiese nasionale vrouekrieketspan|Wes-Indië]]), saam met die twee naasbeste spanne op die T20I-vroueranglys soos op 20 Oktober 2024 ([[Pakistanse nasionale vrouekrieketspan|Pakistan]] en [[Sri Lankaanse nasionale vrouekrieketspan|Sri Lanka]]) en die wenners van die T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026 ([[Bengaalse nasionale vrouekrieketspan|Bangladesj]], [[Ierse nasionale vrouekrieketspan|Ierland]], [[Nederlandse nasionale vrouekrieketspan|Nederland]] en [[Skotse nasionale vrouekrieketspan|Skotland]]). Nederland het vir die eerste keer vir ’n T20I-vrouewêreldbekertoernooi gekwalifiseer en die altesaam vierde span van Europa geword wat vir dié toernooi kon kwalifiseer. Gevolglik is dit die eerste T20I-vrouewêreldbekertoernooi waaraan vier Europese spanne deelneem en dit is ook die eerste internasionale vrouekriekettoernooi waaraan die vernaamste vier Europese spanne Engeland, Ierland, Nederland en Skotland saam deelneem. Tydens die T20I-vrouewêreldbeker 2026 word 33 wedstryde gespeel, waaronder 30 in die eerste rondte en drie in die uitklopfase, insluitende die eindstryd. Die spanne is in twee groepe van ses spanne elk verdeel, waarvan elke span een keer teen al die ander spanne in die groep speel. Die twee beste spanne van elke groep kwalifiseer hierna vir die halfeindrondte, waarvan die wenners mekaar in die eindstryd ontmoet. Elke wedstryd bestaan uit 20 boulbeurte per span. Die vier beste spanne van die T20I-vrouevrouewêreldbeker 2026 kwalifiseer saam met die gasvroue van die 2028-toernooi regstreeks vir die volgende [[T20I-vrouewêreldbeker 2028]] in Pakistan. == Toewysing == Die Internasionale Krieketraad het Engeland in Julie 2022 as gasheer van die T20I-vrouewêreldbeker 2026 aangewys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/2691035 |title=Hosts for ICC Women’s global events until 2027 announced |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=26 Julie 2022 |accessdate=28 Februarie 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230228190055/https://www.icc-cricket.com/media-releases/2691035 |archive-date=28 Februarie 2023 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/india-to-host-2025-women-s-odi-world-cup-1326281 |title=India to host 2025 Women's ODI World Cup |publisher=ESPNcricinfo |author=Nagraj Gollapudi |date=26 Julie 2022 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Daarmee word dié land die eerste wat twee keer T20I-vrouewêreldbekertoernooie aanbied.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.skysports.com/cricket/news/12123/12659535/england-to-host-2026-womens-t20-cricket-world-cup |title=England to host 2026 Women's T20 Cricket World Cup – Clare Connor hails continued growth of women's game |publisher=[[Sky News]] |date=26 Julie 2022 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> == Deelnemers == === Kwalifisering === In Julie 2022 het die Internasionale Krieketraad die kwalifiseringsproses vir die T20I-vrouewêreldbeker 2026 bekendgemaak, waarvolgens vir die eerste keer twaalf spanne aan dié toernooi deelneem. Die gasvroue Engeland het saam met die vyf beste spanne van die vorige [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024-toernooi]] regstreeks gekwalifiseer. Die twee oorblywende regstreekse kwalifiseringsplekke is deur die naasbeste spanne, wat nog nie gekwalifiseer het nie, op die T20I-vroueranglys soos op 20 Oktober 2024 bespreek. Die vier oorblywende plekke is tydens die T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026, waaraan die wenners van plaaslike kwalifiseringstoernooie deelgeneem het, beslis.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/icc-women-s-t20-world-cup-2026-qualifier-final-four-spots-up-for-grabs-in-nepal |title=ICC Women's T20 World Cup 2026 Qualifier: Final four spots up for grabs in Nepal |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=17 Januarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die volgende twaalf spanne het vir die T20I-vrouewêreldbeker 2026 gekwalifiseer: Australië, Indië, Nieu-Seeland, Suid-Afrika en Wes-Indië het as die vyf beste spanne van die T20I-vrouewêreldbeker 2024 almal saam met die gasvroue Engeland regstreeks gekwalifiseer.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/west-indies-seal-semi-final-spot-with-stunning-victory-over-england |title=West Indies seal semi-final spot with stunning victory over England |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=15 Oktober 2024 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Pakistan en Sri Lanka het as naasbeste spanne op die T20I-vroueranglys soos op 20 Oktober 2024 gekwalifiseer, terwyl Bangladesj, Ierland, Nederland en Skotland tydens die T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026 hulle plekke bespreek het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/ireland-thump-thailand-to-qualify-for-2026-women-s-t20-world-cup-1521848 |title=Ireland and Scotland qualify for 2026 women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |date=1 Februarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Nederland neem vir die eerste keer aan ’n T20I-vrouewêreldbekertoernooi deel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/bangladesh-and-netherlands-qualify-for-2026-women-s-t20-world-cup-1521362 |title=Netherlands, Bangladesh qualify for Women's T20 World Cup 2026 |publisher=ESPNcricinfo |date=28 Januarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Gevolglik neem vir die eerste keer vier Europese spanne aan ’n T20I-vrouewêreldbeker deel en dit is ook die eerste vrouekriekettoernooi waaraan die vier vernaamste Europese vrouekrieketspanne Engeland, Ierland, Nederland en Skotland saam deelneem. === Kwalifiserende spanne === [[Lêer:2026 ICC Women's T20 World Cup Participating nations.svg|duimnael|400px|Uitslag van die T20I-vrouewêreldbeker 2026-kwalifisering; altesaam 53 lande het deelgeneem. {{sleutel|#000032|Gasvroue}} {{sleutel|#0000ff|Regstreeks gekwalifiseer}} {{sleutel|#01a2ffff|Gekwalifiseer deur die IKR se T20I-vroueranglys}} {{sleutel|#00ab00|Wenner van die kwalifisering}} {{sleutel|#ffaa00|Tydens die wêreldwye kwalifisering uitgeskakel}} {{sleutel|#ffc900|Tydens die plaaslike kwalifisering uitgeskakel}} {{sleutel|#c0c0c0|Nie deelgeneem nie}}]] {| class="wikitable sortable" !Span !Kwalifiseringmetode !Verskynings by eindstryde !Laaste verskyning !Vorige beste prestasie |- |{{Crv-EN}} |'''Gasvroue''' |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]])</small> |- |{{Crv-AU}} |rowspan="5"|'''Regstreeks''' |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]])</small> |- |{{Crv-IN}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Naaswenner <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]])</small> |- |{{Crv-NZ}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-ZA}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Naaswenner <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-WI}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |'''Kampioen''' <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]])</small> |- |{{Crv-PK}} |rowspan="2"|T20I-vroueranglys op<br />20 Oktober 2024 |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-LK}} |Tiende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2009|2009]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2010|2010]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2012|2012]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-BD}} |rowspan="4"|T20I-vrouewêreldbekerkwalifisering 2026 |Sewende |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2020|2020]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |- |{{Crv-IE}} |Vyfde |[[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2014|2014]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2016|2016]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018]], [[T20I-vrouewêreldbeker 2023|2023]])</small> |- |{{Crv-NL}} |Eerste | – |Debuut |- |{{Crv-XS}} |Tweede |[[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]] |Eerste rondte <small>([[T20I-vrouewêreldbeker 2024|2024]])</small> |} == Stadions == In Mei 2025 het die [[Engelse en Walliese Krieketraad]] die stadions vir die T20I-vrouewêreldbeker 2026 bevestig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.ecb.co.uk/news/4256616/seven-venues-for-icc-womens-t20-world-cup-2026-in-england-announced |title=Lord’s to host final of ICC Women’s T20 World Cup 2026 |publisher=[[Engelse en Walliese Krieketraad]] |date=30 April 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Die eindstryd word op [[Lord’s]] in [[Londen]] beslis, terwyl [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[The Oval (Londen)|The Oval]] en die [[Bristol-krieketveld]] ander wedstryde tydens die toernooi huisves.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/news/venues-key-dates-announced-for-icc-women-s-t20-world-cup-2026-in-england |title=Venues, key dates announced for ICC Women’s T20 World Cup 2026 in England |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=1 Mei 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> <center> {| class="wikitable" style="text-align:center; font-size:90%" ! [[Birmingham]], [[Wes-Midlands]] ! [[Bristol]], City of Bristol ! [[Leeds]], [[Wes-Yorkshire]] |- | [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]] | [[Bristol-krieketveld]] | [[Headingley-krieketveld|Headingley]] |- | <small>{{Koördinate|52|27|20.93|N|1|54|08.96|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Edgbaston}}</small> | <small>{{Koördinate|51|28|38.01|N|2|35|02.96|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Bristol-krieketveld}}</small> | <small>{{Koördinate|53|49|3.58|N|1|34|55.12|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Headingley}}</small> |- | Kapasiteit: '''25&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''17&nbsp;500''' | Kapasiteit: '''18&nbsp;350''' |- | [[Lêer:Edgbaston---close-of-play.jpg|200px]] | [[Lêer:Bristol County Ground.jpg|200px]] | [[Lêer:Headingley Cricket Stadium.jpg|200px]] |- ! [[Londen]], [[Groter Londen]] !rowspan=10|{{Location map+|Engeland|width=400|float=center|places= {{Location map~|Engeland|lat=52.455814|long=-1.902489|position=bottom|background=|label=[[Birmingham]]}} {{Location map~|Engeland|lat=51.477174|long=-2.584097|position=bottom|background=|label=[[Bristol]]}} {{Location map~|Engeland|lat=53.817686|long=-1.582070|position=top|background=|label=[[Leeds]]}} {{Location map~|Engeland|lat=53.479251|long=-2.247926|position=bottom|background=|label=[[Manchester]]}} {{Location map~|Engeland|lat=50.924000|long=-1.321900|position=bottom|background=|label=[[Southampton]]}} {{Location map~|Engeland|lat=51.529420|long=-0.172822|position=left|background=|label=[[Lord’s]]}} {{Location map~|Engeland|lat=51.483769|long=-0.114850|position=right|background=|label=[[The Oval (Londen)|The Oval]]}}}} ! Londen, Groter Londen |- | [[Lord’s]] | [[The Oval (Londen)|The Oval]] |- | <small>{{Koördinate|51|31|45.84|N|0|10|21.72|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Lord’s}}</small> | <small>{{Koördinate|51|29|1|N|0|6|54|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=The Oval}}</small> |- | Kapasiteit: '''31&nbsp;100''' | Kapasiteit: '''27&nbsp;500''' |- | [[Lêer:Nat West media centre cropped.jpg|200px]] | [[Lêer:OCS Stand (Surrey v Yorkshire in foreground).JPG|200px]] |- ! [[Manchester]], [[Groter Manchester]] ! [[Southampton]], [[Hampshire]] |- | [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]] | [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]] |- | <small>{{Koördinate|53|27|22.85|N|2|17|12.34|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Old Trafford}}</small> | <small>{{Koördinate|50|55|26.4|N|1|19|18.8|W|type:landmark|aansig=inlyn|name=Rose Bowl}}</small> |- | Kapasiteit: '''26&nbsp;000''' | Kapasiteit: '''25&nbsp;000''' |- | [[Lêer:Old Trafford Cricket Ground August 2014 (cropped).jpg|200px]] | [[Lêer:Pavilion stands.JPG|200px]] |}</center> == Formaat == Die T20I-vrouewêreldbeker 2026 word oor 24 dae tussen twaalf verskillende spanne oor 33 wedstryde beslis. Dit het begin op 12 Junie 2026 op Edgbaston in Birmingham met die openingswedstryd tussen die gasvroue Engeland en Sri Lanka. Die toernooi eindig op Lord’s in Londen op 5 Julie met die eindstryd, waartydens die wenner die T20I-vrouewêreldbekertrofee inpalm. === Kalender === Die volgende tabel dui die T20I-vrouewêreldbeker 2026 se daaglikse program aan. ’n Pers blokkie dui op wedstryde tydens die eerste rondte, ’n groen blokkie op wedstryde tydens die uitklopfase en ’n geel blokkie op die eindstryd. {| | {| class="wikitable left center" "style=margin:0.5em auto;font-size:95%;line-height:1.25em" |+ Aantal daaglikse wedstryde tydens die toernooi |- ! scope=col |Eerste rondte<br />Junie ! scope=col |Vr<br />12 ! scope=col |Sa<br />13 ! scope=col |So<br />14 ! scope=col |Ma<br />15 ! scope=col |Di<br />16 ! scope=col |Wo<br />17 ! scope=col |Do<br />18 ! scope=col |Vr<br />19 ! scope=col |Sa<br />20 ! scope=col |So<br />21 ! scope=col |Ma<br />22 ! scope=col |Di<br />23 ! scope=col |Wo<br />24 ! scope=col |Do<br />25 ! scope=col |Vr<br />26 ! scope=col |Sa<br />27 ! scope=col |So<br />28 |- align=center | align=left|Groep A <!-- 12 -->| <!-- 13 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 14 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| <!-- 17 -->| bgcolor=#c364f3| 3 <!-- 18 -->| <!-- 19 -->| <!-- 20 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 21 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 24 -->| <!-- 25 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 26 -->| <!-- 27 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 28 -->| bgcolor=#c364f3| 2 |- align=center |align=left|Groep B <!-- 12 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 13 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 14 -->| <!-- 15 -->| <!-- 16 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 17 -->| <!-- 18 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 19 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 20 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 21 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 22 -->| <!-- 23 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 24 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 25 -->| <!-- 26 -->| bgcolor=#c364f3| 1 <!-- 27 -->| bgcolor=#c364f3| 2 <!-- 28 -->| |- align=center |- ! scope=col |Uitklopfase<br />Junie/Julie ! scope=col |Ma<br />29 ! scope=col |Di<br />30 ! scope=col |Wo<br />1 ! scope=col |Do<br />2 ! scope=col |Vr<br />3 ! scope=col |Sa<br />4 ! scope=col |So<br />5 |- align=center |align=left|Uitklopfase <!-- 29 -->| <!-- 30 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 1 -->| <!-- 2 -->| bgcolor=#00cc33| 1 <!-- 3 -->| <!-- 4 -->| <!-- 5 -->| bgcolor=#ffcc00| '''1''' |} | {| style="margin:0.5em auto;" wikitable right | colspan=2 |'''Verklaring''' |- | {{sleutel|#c364f3|Eerste rondte}} |- | {{sleutel|#00cc33|Uitklopfase}} |- | {{sleutel|#ffcc00|Eindstryd}} |} |} === Groepe === {| class="wikitable" style="width:98%;" !width=25%|[[#Groep A|Groep A]] !width=25%|[[#Groep B|Groep B]] |- | {{Crv-AU}}<br /> {{Crv-BD}}<br /> {{Crv-IN}}<br /> {{Crv-NL}}<br /> {{Crv-PK}}<br /> {{Crv-ZA}} | {{Crv-EN}}<br /> {{Crv-IE}}<br /> {{Crv-NZ}}<br /> {{Crv-XS}}<br /> {{Crv-LK}}<br /> {{Crv-WI}} |} === Eerste rondte === Die T20I-vrouewêreldbeker 2026 word deur twaalf nasionale vrouekrieketspanne beslis. Vir die eerste rondte is die twaalf deelnemende spanne in twee groepe van ses spanne elk verdeel; elke span speel een wedstryd teen elk van die ander spanne in dieselfde groep, dus speel elke span vier wedstryde in die eerste rondte. Twee punte word vir ’n oorwinning toegeken, een vir ’n onbesliste wedstryd en geen punte vir ’n nederlaag: spanne wat met dieselfde aantal punte eindig, word volgens lopietempo, dan boultempo en dan die uitslag van die direkte ontmoeting gerangskik. Die twee beste spanne van elke groep dring na die uitklopfase deur.<ref name="IKR">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/all-you-need-to-know-about-icc-women-s-t20-world-cup-2026 |title=All You Need To Know about ICC Women’s T20 World Cup 2026 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=4 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref><ref name="ESPNcricinfo">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-2026-faqs-the-format-teams-rain-rules-and-more-1540193 |title=Women's T20 World Cup 2026 FAQs: the format, teams, rain rules, and more |publisher=ESPNcricinfo |author=Srinidhi Ramanujam |date=11 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> In die geval van ’n gelykop (d.w.s. as albei spanne die gelyke aantal lopies aan die einde van hul onderskeidelike kolfbeurt aanteken), word die wedstryd deur ’n Superboulbeurt beslis. Dit is van toepassing in alle fases van die toernooi.<ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> === Uitklopfase === Van die begin van dié fase af neem die toernooi ’n uitklopformaat aan wat uit drie wedstryde bestaan: twee halfeindstryde en die eindstryd. Die wenner en naaswenner van elk van die groepe dring na die uitklopfase deur. Die groepwenner van albei groepe speel teen die naaswenner van die ander groep in die halfeindstryde. Elke wedstryd in die uitklopfase moet met ’n oorwinning vir een van die spanne eindig. As daar ná albei kolfbeurte ’n gelykopuitslag is, word die wenner deur ’n Superboulbeurt bepaal.<ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> === 2026-effek op 2028-kwalifisering === Die vier beste spanne van die 2026-toernooi (saam met die 2028-gasvroue Pakistan) kwalifiseer regstreeks vir die volgende T20I-vrouewêreldbeker 2028. == Betrokkenes == === Skeidsregters en wedstrydbeamptes === ’n Paneel van 14 skeidsregters en vier wedstrydbeamptes word vir die toernooi gebruik.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/match-officials-revealed-for-women-s-t20-world-cup-2026 |title=Match officials revealed for Women's T20 World Cup 2026 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=28 Mei 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> ==== Skeidsregters ==== {| |- style="vertical-align:top" || * {{vlagikoon|Suid-Afrika}} Lauren Agenbag <small>([[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]])</small> * {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Kim Cotton <small>([[Nieu-Seeland Krieket|Nieu-Seeland]])</small> * {{vlagikoon|Engeland}} Anna Harris <small>([[Engelse en Walliese Krieketraad|Engeland]])</small> * {{vlagikoon|Bangladesj}} Shathira Jakir <small>([[Bengaalse Krieketraad|Bangladesj]])</small> * {{vlagikoon|Suid-Afrika}} Kerrin Klaaste <small>([[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]])</small> * {{vlagikoon|Wes-Indië}} Candace la Borde <small>([[Krieket Wes-Indië|Wes-Indië]])</small> * {{vlagikoon|Indië}} Narayanan Janani <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> || * {{vlagikoon|Sri Lanka}} Nimali Perera <small>([[Sri Lanka Krieket|Sri Lanka]])</small> * {{vlagikoon|Australië}} Claire Polosak <small>([[Krieket Australië|Australië]])</small> * {{vlagikoon|Indië}} Vrinda Rathi <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> * {{vlagikoon|Engeland}} Sue Redfern <small>([[Engelse en Walliese Krieketraad|Engeland]])</small> * {{vlagikoon|Australië}} Eloise Sheridan <small>([[Krieket Australië|Australië]])</small> * {{vlagikoon|Wes-Indië}} Jacqueline Williams <small>([[Krieket Wes-Indië|Wes-Indië]])</small> * {{vlagikoon|Indië}} Gayathri Venugopalan <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> |} ==== Wedstrydbeamptes ==== {| |- style="vertical-align:top" || * {{vlagikoon|Nieu-Seeland}} Trudy Anderson <small>([[Nieu-Seeland Krieket|Nieu-Seeland]])</small> * {{vlagikoon|Suid-Afrika}} Shandre Fritz <small>([[Krieket Suid-Afrika|Suid-Afrika]])</small> || * {{vlagikoon|Indië}} G. S. Lakshmi <small>([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Indië]])</small> * {{vlagikoon|Sri Lanka}} Michell Pereira <small>([[Sri Lanka Krieket|Sri Lanka]])</small> |} === Spanne === Elke land het 15 spelers vir die toernooi gekies.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/all-the-squads-at-the-icc-women-s-t20-world-cup-2026 |title=All the squads at the ICC Women's T20 World Cup 2026 |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=30 Mei 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> == Wedstryde == {| class="infobox bordered" | style="background:#cfc;"|Kwalifiseer vir die uitklopfase én regstreeks vir die [[T20I-vrouewêreldbeker 2028]]. |- |Uit die toernooi geskakel én loop regstreekse kwalifisering vir die [[T20I-vrouewêreldbeker 2028]] mis. |} Die wedstryde is in twee fases opgedeel, naamlik die eerste rondte en die uitklopfase. Die groepe is op 15 Junie 2025 bekend gemaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/2026-womens-t20-world-cup-schedule-india-australia-in-group-1-eng-nz-in-group-2-1490664 |title=Women's T20 World Cup: India and Australia in Group 1, England and NZ in Group 2 |publisher=ESPNcricinfo |date=18 Junie 2025 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> Op 24 Februarie 2026 is die volledige kalender bekend gemaak.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/full-fixtures-for-icc-women-s-t20-world-cup-2026-unveiled |title=Full fixtures for ICC Women’s T20 World Cup 2026 unveiled |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=24 Februarie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> === Eerste rondte === Twaalf spanne neem aan die eerste rondte deel. Die twee beste spanne in elke groep dring na die uitklopfase deur en kwalifiseer saam met die gasvroue Pakistan regstreeks vir die volgende T20I-vrouewêreldbeker 2028.<ref name="Explainer">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/tournaments/womens-t20-worldcup-2026/news/women-s-t20-world-cup-tournament-explainer |title=Women’s T20 World Cup 2026: Tournament Explainer |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=17 April 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> ==== Groep A ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|S|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|W|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|V|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|O|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|P|Punte}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-AU}} |1||1||0||0||'''2'''||+3.250 |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-IN}} |1||1||0||0||'''2'''||+3.200 |- |style="text-align:left"|{{Crv-BD}} |1||1||0||0||'''2'''||+0.407 |- |style="text-align:left"|{{Crv-NL}} |1||0||1||0||'''0'''||—0.407 |- |style="text-align:left"|{{Crv-PK}} |1||0||1||0||'''0'''||—3.200 |- |style="text-align:left"|{{Crv-ZA}} |1||0||1||0||'''0'''||—3.250 |} {{Krieketwedstryd | datum = 13 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = 172/8 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = 107 (16.4 boulbeurte) | lopies1 = [[Phoebe Litchfield]] 50 (24) | paaltjies1 = [[Nonkululeko Mlaba]] 2/22 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Laura Wolvaardt]] 44 (39) | paaltjies2 = [[Georgia Wareham]] 3/13 (2.4 boulbeurte) | uitslag = Australië wen met 65 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-south-africa-women-3rd-match-group-1-1490679/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]]<br />Bywoning: 7&nbsp;543<ref name="Bywoning13">{{en}} {{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/cricket/articles/cg74zz78m7do |title=T20 crowds won't be hit by football World Cup – ICC |publisher=[[BBC]] |author=Matthew Henry |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | skeidsregters = Narayanan Janani ([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Ind]]) en Nimali Perera ([[Sri Lanka Krieket|SL]]) | speler van die wedstryd = [[Georgia Wareham]] (Aus) | rondte = | loot = Australië het die loot gewen en gekies om eerste te kolf. | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 14 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NL}} | telling1 = 139/8 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-BD}} | telling2 = 141/4 (19.1 boulbeurte) | lopies1 = [[Babette de Leede]] 50 (45) | paaltjies1 = [[Marufa Akter]] 2/31 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Juairiya Ferdous]] 50 (33) | paaltjies2 = [[Caroline de Lange]] 2/27 (4 boulbeurte) | uitslag = Bangladesj wen met ses paaltjies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-netherlands-women-5th-match-group-1-1490681/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]] | skeidsregters = Gayathri Venugopalan ([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Ind]]) en Sue Redfern ([[Engelse en Walliese Krieketraad|Eng]]) | speler van die wedstryd = [[Juairiya Ferdous]] (Ban) | rondte = | loot = Nederland het die loot gewen en gekies om eerste te kolf. | reën = | notas = Nederland het sy T20I-vrouewêreldbekerdebuut gemaak.''<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-netherlands-opt-to-bat-against-bangladesh-on-debut-1541140 |title=Netherlands opt to bat against Bangladesh on T20 World Cup debut |publisher=ESPNcricinfo |date=14 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''[[Rabeya Khan]] (Ban) neem haar 50ste T20I-paaltjie.''<ref name="NEDvBAN">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-netherlands-women-5th-match-group-1-1490681/match-report |title=Ferdous, Sharmin take Bangladesh past Netherlands |publisher=ESPNcricinfo |author=Vishal Dikshit |date=14 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''Bangladesj teken hulle hoogste lopiejaagtog in dié tyd tydens ’n T20I-vrouewêreldbekerwedstryd aan.<ref name="NEDvBAN" /> }} {{Krieketwedstryd | datum = 14 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IN}} | telling1 = 170/6 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = 106 (17 boulbeurte) | lopies1 = [[Smriti Mandhana]] 68 (44) | paaltjies1 = [[Fatima Sana]] 2/33 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Muneeba Ali]] 41 (35) | paaltjies2 = [[Deepti Sharma]] 5/10 (4 boulbeurte) | uitslag = Indië wen met 64 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/india-women-vs-pakistan-women-6th-match-group-1-1490682/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]]<br />Bywoning: 18&nbsp;814<ref name="INDvPAK">{{en}} {{cite web |url=https://www.icc-cricket.com/media-releases/sharma-stars-as-india-beat-pakistan-in-front-of-record-group-stage-crowd |title=Sharma stars as India beat Pakistan in front of record group stage crowd |publisher=[[Internasionale Krieketraad]] |date=14 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | skeidsregters = Claire Polosak ([[Krieket Australië|Aus]]) en Jacqueline Williams ([[Krieket Wes-Indië|WI]]) | speler van die wedstryd = [[Deepti Sharma]] (Ind) | rondte = | loot = Indië het die loot gewen en gekies om eerste te kolf. | reën = | notas = [[Deepti Sharma]] (Ind) neem ’n vyf-paaltjie-oes.''<ref name="Bowling">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/trophy/bowling-list-5wi/icc-women-s-t20-world-cup-136 |title=List of five-wickets-in-an-innings For ICC Women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''Die bywoning van 18&nbsp;814 is beide die hoogste vir ’n T20I-vrouewêreldbekergroepwedstryd en ’n vrouekrieketwedstryd tussen Indië en Pakistan in dié tyd.<ref name="INDvPAK" /> }} {{Krieketwedstryd | datum = 17 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-BD}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-bangladesh-women-9th-match-group-1-1490685/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 17 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NL}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/netherlands-women-vs-india-women-10th-match-group-1-1490686/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 17 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-PK}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/south-africa-women-vs-pakistan-women-11th-match-group-1-1490687/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 20 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NL}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-netherlands-women-14th-match-group-1-1490690/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 20 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-BD}} | telling1 = | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-pakistan-women-15th-match-group-1-1490691/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 21 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/south-africa-women-vs-india-women-18th-match-group-1-1490694/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 23 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-pakistan-women-21st-match-group-1-1490697/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 25 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-BD}} | telling1 = | span2 = {{Crv-IN}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-india-women-23rd-match-group-1-1490699/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 25 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-NL}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/netherlands-women-vs-south-africa-women-24th-match-group-1-1490700/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 27 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NL}} | telling1 = | span2 = {{Crv-PK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/netherlands-women-vs-pakistan-women-26th-match-group-1-1490702/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 28 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-BD}} | telling1 = | span2 = {{Crv-ZA}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/bangladesh-women-vs-south-africa-women-29th-match-group-1-1490705/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 28 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-AU}} | telling1 = | span2 = {{Crv-IN}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/australia-women-vs-india-women-30th-match-group-1-1490706/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Groep B ==== {| class="wikitable" style="text-align:center" !width=175|Span !width=20|{{Afkorting|S|Wedstryde gespeel}} !width=20|{{Afkorting|W|Wedstryde gewen}} !width=20|{{Afkorting|V|Wedstryde verloor}} !width=20|{{Afkorting|O|Onbeslis}} !width=20|{{Afkorting|P|Punte}} !width=20|{{Afkorting|LT|Lopietempo}} |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-EN}} |1||1||0||0||'''2'''||+4.350 |- bgcolor="#cfc" |style="text-align:left"|{{Crv-XS}} |1||1||0||0||'''2'''||+2.000 |- |style="text-align:left"|{{Crv-WI}} |1||1||0||0||'''2'''||+0.118 |- |style="text-align:left"|{{Crv-NZ}} |1||0||1||0||'''0'''||—0.118 |- |style="text-align:left"|{{Crv-IE}} |1||0||1||0||'''0'''||—2.000 |- |style="text-align:left"|{{Crv-LK}} |1||0||1||0||'''0'''||—4.350 |} {{Krieketwedstryd | datum = 12 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = 219/1 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = 132 (20 boulbeurte) | lopies1 = [[Danni Wyatt-Hodge]] 105* (62) | paaltjies1 = [[Malki Madara]] 1/51 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Nilakshi de Silva]] 37 (32) | paaltjies2 = [[Freya Kemp]] 4/21 (4 boulbeurte) | uitslag = Engeland wen met 87 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-sri-lanka-women-1st-match-group-2-1490677/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Edgbaston-krieketveld|Edgbaston]], [[Birmingham]]<br />Bywoning: 14&nbsp;865<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.nytimes.com/athletic/7355321/2026/06/13/womens-t20-world-cup-tickets-lionesses-wicked/ |title=The ‘game-changing’ Women’s T20 World Cup: Record ticket sales, a Lionesses moment and West End witches |publisher=[[The New York Times]] |author=Paul Newman |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> | skeidsregters = Eloise Sheridan ([[Krieket Australië|Aus]]) en Jacqueline Williams ([[Krieket Wes-Indië|WI]]) | speler van die wedstryd = [[Danni Wyatt-Hodge]] (Eng) | rondte = | loot = Sri Lanka het die loot gewen en gekies om eerste veldwerk te doen. | reën = | notas = [[Danni Wyatt-Hodge]] word ná [[Heather Knight]] die tweede Engelse kolwer wat ’n T20I-vrouewêreldbekerhonderdtal aanteken.''<ref name="Batting">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/trophy/batting-list-hundreds/icc-women-s-t20-world-cup-136 |title=List of hundreds for ICC Women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://sportstar.thehindu.com/cricket/womens-cricket/womens-t20-world-cup-2026-danni-wyatt-hodge-century-england-vs-sri-lanka-records-centurions-in-world-cup-history/article71095222.ece |title=Women’s T20 World Cup 2026: Danni Wyatt-Hodge scores century for England against Sri Lanka |publisher=The Hindu |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''Engeland teken die hoogste T20I-vrouewêreldbekertelling in dié tyd aan.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/records/trophy/team-highest-innings-totals/icc-women-s-t20-world-cup-136 |title=Highest totals For ICC Women's T20 World Cup |publisher=ESPNcricinfo |accessdate=14 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://timesofindia.indiatimes.com/sports/cricket/icc-womens-t20-world-cup/england-script-history-smash-womens-t20-world-cup-record-in-sri-lanka-rout/articleshow/131700754.cms |title=England script history, smash Women's T20 World Cup record in Sri Lanka rout |publisher=[[The Times of India]] |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> }} {{Krieketwedstryd | datum = 13 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-XS}} | telling1 = 161/5 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-IE}} | telling2 = 121 (19.1 boulbeurte) | lopies1 = [[Kathryn Bryce]] 60 (39) | paaltjies1 = [[Ava Canning]] 3/27 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Amy Hunter]] 39 (36) | paaltjies2 = [[Kirstie Gordon]] 3/16 (4 boulbeurte) | uitslag = Skotland wen met 40 lopies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-scotland-women-2nd-match-group-2-1490678/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]]<br />Bywoning: 7&nbsp;543<ref name="Bywoning13" /> | skeidsregters = Candace la Borde ([[Krieket Wes-Indië|WI]]) en Shathira Jakir ([[Bengaalse Krieketraad|Ban]]) | speler van die wedstryd = [[Kathryn Bryce]] (Sco) | rondte = | loot = Ierland het die loot gewen en gekies om eerste veldwerk te doen. | reën = | notas = Dit was die eerste vrouewêreldbekerwedstryd – beide [[vrouekrieketwêreldbeker]]- en T20I-vrouewêreldbekertoernooie – ooit tussen Ierland en Skotland.''<ref name="IRLvSCO">{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-ireland-bowl-against-scotland-in-their-first-world-cup-meeting-1540965 |title=Ireland bowl against Scotland in their first World Cup meeting |publisher=ESPNcricinfo |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> * ''[[Kirstie Gordon]] speel in haar eerste T20I-vrouewedstryd vir Skotland nadat sy tydens die [[T20I-vrouewêreldbeker 2018|2018-toernooi]] vir Engeland gespeel het, waarmee sy die eerste krieketspeler word wat tydens T20I-vrouewêreldbekertoernooie vir twee nasionale spanne verskyn het.''<ref name="IRLvSCO" /> * ''Dit is Skotland se eerste T20I-vrouewêreldbekeroorwinning ooit.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-scotland-women-2nd-match-group-2-1490678/match-report |title=Kathryn Bryce's all-round heroics lead Scotland to maiden T20 World Cup win |publisher=ESPNcricinfo |author=Sruthi Ravindranath |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> }} {{Krieketwedstryd | datum = 13 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-NZ}} | telling1 = 162/6 (20 boulbeurte) | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = 163/3 (19.5 boulbeurte) | lopies1 = [[Brooke Halliday]] 40 (32) | paaltjies1 = [[Aaliyah Alleyne]] 4/27 (4 boulbeurte) | lopies2 = [[Shemaine Campbelle]] 90* (62) | paaltjies2 = [[Jess Kerr]] 2/17 (4 boulbeurte) | uitslag = Wes-Indië wen met sewe paaltjies | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/west-indies-women-vs-new-zealand-women-4th-match-group-2-1490680/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = Anna Harris ([[Engelse en Walliese Krieketraad|Eng]]) en Vrinda Rathi ([[Raad vir Beheer van Krieket in Indië|Ind]]) | speler van die wedstryd = [[Shemaine Campbelle]] (WI) | rondte = | loot = Wes-Indië het die loot gewen en gekies om eerste veldwerk te doen. | reën = | notas = [[Amelia Kerr]] speel in haar 100ste T20I-wedstryd.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.espncricinfo.com/story/women-s-t20-world-cup-west-indies-bowl-first-bates-misses-out-for-new-zealand-1541071 |title=West Indies bowl first, Bates misses out for New Zealand |publisher=ESPNcricinfo |author=Andrew Miller |date=13 Junie 2026 |accessdate=14 Junie 2026}}</ref> }} {{Krieketwedstryd | datum = 16 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NZ}} | telling1 = | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/new-zealand-women-vs-sri-lanka-women-7th-match-group-2-1490683/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 16 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-IE}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-ireland-women-8th-match-group-2-1490684/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 18 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-XS}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/west-indies-women-vs-scotland-women-12th-match-group-2-1490688/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 19 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-IE}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NZ}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-new-zealand-women-13th-match-group-2-1490689/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Rose Bowl (krieketveld)|Rose Bowl]], [[Southampton]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 20 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-XS}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-scotland-women-16th-match-group-2-1490692/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Headingley-krieketveld|Headingley]], [[Leeds]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 21 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-LK}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/west-indies-women-vs-sri-lanka-women-17th-match-group-2-1490693/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 23 Junie 2026 | tyd = 11:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-NZ}} | telling1 = | span2 = {{Crv-XS}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/new-zealand-women-vs-scotland-women-19th-match-group-2-1490695/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 23 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IE}} | telling1 = | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-sri-lanka-women-20th-match-group-2-1490696/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 24 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-west-indies-women-22nd-match-group-2-1490698/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 26 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-XS}} | telling1 = | span2 = {{Crv-LK}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/scotland-women-vs-sri-lanka-women-25th-match-group-2-1490701/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Old Trafford-krieketveld|Old Trafford]], [[Manchester]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 27 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = {{Crv-IE}} | telling1 = | span2 = {{Crv-WI}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/ireland-women-vs-west-indies-women-27th-match-group-2-1490703/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Bristol-krieketveld]], [[Bristol]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 27 Junie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = {{Crv-EN}} | telling1 = | span2 = {{Crv-NZ}} | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/england-women-vs-new-zealand-women-28th-match-group-2-1490704/full-scorecard Telkaart] | plek = [[The Oval (Londen)|The Oval]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} === Uitklopfase === Die uitklopfase bestaan uit twee halfeindstryde, waarvan die twee wenners mekaar in die eindstryd op Lord’s in Londen ontmoet. Indien Indië vir die halfeindrondte, sal hulle in die eerste halfeindstryd speel.<ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> Albei halfeindstryde en die eindstryd het ’n reserwedag.<ref name="Explainer" /><ref name="IKR" /><ref name="ESPNcricinfo" /> {{Tabel Beker 4 | RD1 = Halfeindrondte | RD2 = Eindrondte | RD1-hofie01 = 30 Junie – Londen | RD1-span01 = Wenner Groep A | RD1-telling01 = | RD1-span02 = Naaswenner Groep B | RD1-telling02 = | RD1-hofie02 = 2 Julie – Londen | RD1-span03 = Wenner Groep A | RD1-telling03 = | RD1-span04 = Naaswenner Groep B | RD1-telling04 = | RD2-hofie01 = 5 Julie – Londen | RD2-span01 = Wenner Halfeindstryd 1 | RD2-telling01 = | RD2-span02 = Wenner Halfeindstryd 2 | RD2-telling02 = }} ==== Halfeindrondte ==== {{Krieketwedstryd | datum = 30 Junie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = Wenner Groep A | telling1 = | span2 = Naaswenner Groep B | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/tba-vs-tba-1st-semi-final-1490707/full-scorecard Telkaart] | plek = [[The Oval (Londen)|The Oval]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} {{Krieketwedstryd | datum = 2 Julie 2026 | tyd = 19:30 (BST) | dagnag = ja | span1 = Wenner Groep B | telling1 = | span2 = Naaswenner Groep A | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/tba-vs-tba-2nd-semi-final-1490708/full-scorecard Telkaart] | plek = [[The Oval (Londen)|The Oval]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} ==== Eindstryd ==== {{Krieketwedstryd | datum = 5 Julie 2026 | tyd = 15:30 (BST) | dagnag = | span1 = Wenner Halfeindstryd 1 | telling1 = | span2 = Wenner Halfeindstryd 2 | telling2 = | lopies1 = | paaltjies1 = | lopies2 = | paaltjies2 = | uitslag = | verslag = [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859/tba-vs-tba-final-1490709/full-scorecard Telkaart] | plek = [[Lord’s]], [[Londen]] | skeidsregters = | speler van die wedstryd = | rondte = | loot = | reën = | notas = }} <br /> {| class="wikitable" style="text-align: center; margin: 0 auto;" !T20I-vrouewêreldkampioen 2026 |- |align=center|'''Eindstrydwenner''' |} == Sien ook == {{Portaal|Krieket|Cricket ball.svg}} * [[T20I-wêreldbeker 2026]] == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|2026 ICC Women's T20 World Cup|T20I-vrouewêreldbeker 2026}} * {{en}} [https://www.t20worldcup.com/ Amptelike webwerf] * {{en}} [https://www.espncricinfo.com/series/icc-women-s-t20-world-cup-2026-1483859 T20I-vrouewêreldbeker 2026 op ESPNcricinfo] {{Navigasie T20I-vrouewêreldbeker}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:T20I-vrouewereldbeker 2026}} [[Kategorie:Geskiedenis van Engeland]] [[Kategorie:Krieketkompetisies in Engeland]] [[Kategorie:T20I-vrouewêreldbeker|2026]] [[Kategorie:Sport in 2026]] swjhu5ov1upvfny1q9024kdcszxqqd9 0 454051 2911661 2848865 2026-06-15T19:45:30Z Jcb 223 2911661 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Paul Maritz | beeld = | beeldbeskrywing = | onderskrif = | geboortenaam = | geboortedatum = | geboorteplek = Suid-Afrika | nasionaliteit = Suid-Afrikaans | beroep = Skrywer, rubriekskrywer, regs- en beleidskommentator | bekend = Mede-skrywer/-redakteur van Afrikanertoekoms 101, Die Christen en sy werk en Die Christen en sy eiendom; voormalige voorman van Solidariteit Jeug; direkteur van Free SA; mede-redakteur by OntLaer | alma_mater = [[Noordwes-Universiteit]] (BTh Hons; MDiv; MTh; MA); [[Akademia]] (BSocSci); [[Universiteit Leiden]] (PhD-kandidaat) | organisasie = [[Solidariteit]] Jeug (voormalig); [[Free SA]] (direkteur); [[OntLaer]] (mede-redakteur) }} '''Paul Maritz''' is ’n Suid-Afrikaanse skrywer en kommentator, voormalige leier by [[Solidariteit|Solidariteit Jeug]], direkteur van die burgerregte organisasie Free SA (''Foundation for Rights of Expression and Equality''), en mede-redakteur by die Afrikaanse aanlynpublikasie [[OntLaer]]. Hy is mede-outeur of mede-redakteur van verskeie boeke, onder meer ''Afrikanertoekoms 101'' (2020), ''Die Christen en sy werk'' (2021) en ''Die Christen en sy eiendom'' (2024).<ref>{{cite web |title=Afrikanertoekoms 101: Flip Buys en Paul Maritz stel hul boek bekend |url=https://maroelamedia.co.za/afrikaans/boeke/afrikanertoekoms-101-flip-buys-en-paul-maritz-stel-hul-boek-bekend/ |website=Maroela Media |date=2 April 2020 |language=af}}</ref><ref name="buys">{{cite book |title=Die Christen en sy werk: etiese aspekte in die werkplek |editor=Wikus Buys |publisher=Kraal Uitgewers |year=2021 |isbn=9781990915147 |url=https://books.google.com/books?id=3NxbzwEACAAJ |language=af |chapter=Bydraers (waaronder Paul Maritz)}}</ref><ref>{{cite web |title=Eiendomsreg as grondslag van oppergesag van die reg (in ''Die Christen en sy Eiendom'') |url=https://danieleloff.com/p/academic-publications |website=danieleloff.com |publisher=Daniël Eloff |date=2024 |language=af |quote=In P. Maritz & W. Buys (reds.), ''Die Christen en sy Eiendom'' (Kameelberg)}}</ref><ref>{{cite web |title=Boekoorsig: ''Die Christen en sy eiendom'' |url=https://maroelamedia.co.za/afrikaans/boeke/boekoorsig-die-christen-en-sy-eiendom/ |website=Maroela Media |date=4 Februarie 2025 |language=af}}</ref> == Vroeë lewe en opleiding == Maritz het sy skoolloopbaan by [[Hoërskool Florida]] in [[Gauteng]] voltooi, waar hy onder meer as nasionale juniorwenner in die Wêreldkennis-olimpiade aangewys is.<ref name="flor">{{cite web |title=Die geskiedenis en prestasies van Hoërskool Florida (2024) |url=https://florries.co.za/storage/2023/11/2024geskiedenis.pdf |website=Hoërskool Florida |page=7 |language=af}}</ref> Hy het daarna aan die [[Noordwes-Universiteit]] (NWU) gestudeer, waar hy verskeie [[Teologie|teologiese]] en [[Geesteswetenskappe|geesteswetenskaplike]] kwalifikasies verwerf het (BTh Hons, MDiv, MTh, [[Magister artium|MA]]) en in 2016/17 as studenteraadvoorsitter van die [[Potchefstroom]]-kampus en as voorsitter van die institusionele studenteraad gedien het.<ref>{{cite web |title=NWU se SR-voorsitter praat oor nuwe strukture |url=https://www.netwerk24.com/nwu-se-sr-voorsitter-praat-oor-nuwe-strukture-20170424 |website=Netwerk24 |date=25 April 2017 |language=af}}</ref><ref>{{cite news |title=NWU-Pukke ‘breek die stilte’ |url=https://www.ofm.co.za/article/local-news/172590/nwu-pukke-breek-die-stilte |work=OFM |date=27 Oktober 2015 |language=af}}</ref><ref>{{cite web |title=Ons SR-Voorsitter Paul Maritz spreek eerstejaars toe |url=https://mobile.x.com/theNWU/status/820162064761192448 |website=X (NWU) |date=14 Januarie 2017}}</ref> Hy het ook ’n BSocSci-graad by [[Akademia]] voltooi.<ref>{{cite web |title=Non-racialism—Empty Filler or Constitutional Cornerstone |url=https://www.freesa.org.za/wp-content/uploads/2025/03/NON-RACIALISM-EMPTY-FILLER-OR-CONSTITUTIONAL-CORNERSTONE.pdf |website=Free SA |date=Maart 2025 |language=en |page=1 |quote=Author details … B.Th Hons. … MA (NWU); B.SocSci (Akademia)}}</ref> Maritz is tans ’n eksterne PhD-kandidaat in die politieke filosofie aan die [[Universiteit Leiden]].<ref>{{cite web |title=Paul Maritz – outeursblad |url=https://www.litnet.co.za/author/paul-maritz/ |website=LitNet |language=af |access-date=30 September 2025}}</ref> == Debatte en studenteleierskap == As student was Maritz lid van die NWU se debatspan wat die nasionale [[ATKV-Universiteitedebat]] in 2014 gewen het.<ref name="litnet">{{cite web |title=Noordwes-Universiteit se debatspan kraai koning |url=https://www.litnet.co.za/noordwes-universiteit-se-debatspan-kraai-koning/ |website=LitNet |date=16 April 2014 |language=af}}</ref><ref>{{cite web |title=NWU and Press Club share Madiba magic (Eish! 4/2014) |url=https://www.nwu.ac.za/sites/www.nwu.ac.za/files/files/i-institutional-information/Eish/Eish%202014/Eish%204%2014/ENG%20EISH%20July%202014_final_WEB.pdf |website=NWU |date=Julie 2014 |page=7}}</ref> == Loopbaan == === Solidariteit Jeug === Maritz het as koördineerder en later voorman/bestuurder van Solidariteit Jeug gedien, waar hy jeug- en loopbaaninisiatiewe help dryf het en publiek standpunt ingeneem het oor jeugbeleid en nie-rassigheid.<ref>{{cite web |title=Yes4Youth ’n finalis by Google ten spyte van rasse-uitsluiting – Solidariteit Jeug |url=https://www.politicsweb.co.za/documents/google-dragged-into-yes-racial-exclusion-scandal-- |website=Politicsweb |date=9 November 2018 |language=af}}</ref><ref>{{cite web |title=Solidariteit Jeug se voorman is ’n “groot denker” |url=https://maroelamedia.co.za/goeiegoed/goeie-nuus/solidariteit-jeug-se-voorman-is-n-groot-denker-met-n-groot-hart/ |website=Maroela Media |date=21 Mei 2018 |language=af}}</ref><ref>{{cite web |title=VangGraad – Paul Maritz is die bestuurder van Solidariteit Jeug en Loopbaanontwikkeling |url=https://x.com/solidariteit/status/1326513773222502401 |website=X (Solidariteit) |date=11 November 2020}}</ref> === OntLaer === Maritz is ’n mede-redakteur en bydraer by OntLaer, ’n Afrikaanse aanlyn [[sloernalistiek]]<nowiki/>publikasie wat in 2025 geloods is.<ref>{{cite web |title=So waarom OntLaer? |url=https://www.ontlaer.co.za/p/so-waarom-ontlaer |website=OntLaer |date=24 April 2025 |language=af}}</ref><ref>{{cite web |title=Europa is nie Afrika nie |url=https://www.ontlaer.co.za/p/europa-is-nie-afrika-nie |website=OntLaer |date=22 Augustus 2025 |language=af |quote=… mede-OntLaer-redakteur Paul Maritz …}}</ref><ref>{{cite web |title=OntLaer |url=https://www.ontlaer.co.za/ |website=OntLaer |language=af}}</ref> === Free SA === Sedert 2024/25 is hy ’n direkteur en soms woordvoerder by Free SA (''Foundation for Rights of Expression and Equality'').<ref>{{cite web |title=Insights & Analysis – The cobra on the counter: How another sin tax helps no one but the government |url=https://www.freesa.org.za/opinions/ |website=Free SA |date=13 Februarie 2025 |language=en |quote=by Paul Maritz, Director at Free SA}}</ref><ref>{{cite web |title=Non-racialism—Empty Filler or Constitutional Cornerstone |url=https://www.freesa.org.za/wp-content/uploads/2025/03/NON-RACIALISM-EMPTY-FILLER-OR-CONSTITUTIONAL-CORNERSTONE.pdf |website=Free SA |date=Maart 2025 |language=en |page=1}}</ref> === Rubrieke en meningsartikels === Benewens OntLaer publiseer Maritz meningswerk by onder meer ''BusinessLIVE'', ''Politicsweb'' en die Acton-instituut se ''Religion & Liberty Online''.<ref name="party">{{cite web |title=PAUL MARITZ: The party over the people — the legacy of another decade of bailouts |url=https://www.businesslive.co.za/bd/opinion/2025-04-11-paul-maritz-the-party-over-the-people--the-legacy-of-another-decade-of-bailouts/ |website=BusinessLIVE |date=11 April 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=The ANC’s idealessness — and the road back to democratic renewal |url=https://www.politicsweb.co.za/opinion/the-ancs-idealessness |website=Politicsweb |date=23 Mei 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=Paul Maritz — author page |url=https://rlo.acton.org/archives/author/pmaritz |website=Religion & Liberty Online (Acton Institute) |date=4 Augustus 2023 |language=en}}</ref> == Publikasies == ; Boeke en redaksiewerk * [[Flip Buys]] en Paul Maritz, ''Afrikanertoekoms 101: ’n vraag- en antwoordgids vir jong Afrikaners'' (Kraal Uitgewers, 2020).<ref>{{cite web |title=Boek-uittreksel: Buys, Maritz bied gids vir jong Afrikaners |url=https://maroelamedia.co.za/afrikaans/boeke/boek-uittreksel-buys-maritz-bied-gids-vir-jong-afrikaners/ |website=Maroela Media |date=29 Julie 2020 |language=af}}</ref><ref>{{cite web |title=In ''Afrikanertoekoms 101'' stel die jeug by monde van Paul Maritz hierdie vrae … |url=https://www.facebook.com/KraalUitgewers/posts/in-afrikanertoekoms-101-n-vraag-en-antwoordgids-vir-jong-afrikaners-stel-die-jeu/2879645612090259/ |website=Kraal Uitgewers (Facebook) |date=27 Julie 2020 |language=af}}</ref> * (reds.) Wikus Buys en Paul Maritz, ''Die Christen en sy werk: etiese aspekte in die werkplek'' (Kraal Uitgewers, 2021).<ref>{{cite web |title=Boek: ''Die Christen en sy werk'' |url=https://maroelamedia.co.za/afrikaans/boeke/boek-die-christen-en-sy-werk/ |website=Maroela Media |date=1 Mei 2021 |language=af}}</ref><ref name="buys" /> * (reds.) P. Maritz en W. Buys, ''Die Christen en sy eiendom'' (Kameelberg, 2024).<ref>{{cite web |title=Eiendomsreg as grondslag van oppergesag van die reg (hoofstukverwysing) |url=https://danieleloff.com/p/academic-publications |website=danieleloff.com |date=2024 |language=af}}</ref><ref>{{cite web |title=Die Christen en sy eiendom |url=https://begrondinstituut.co.za/die-christen-en-sy-owerheid/ |website=Begrond Instituut |date=3 Oktober 2024 |language=af}}</ref> ; Geselekteerde artikels * ''BusinessLIVE'': “The party over the people — the legacy of another decade of bailouts” (2025).<ref name="party" /> * ''Politicsweb'': “The ANC’s Crisis of Idealessness—and the Road Back to Democratic Renewal” (2025).<ref>{{cite web |title=The ANC’s idealessness |url=https://www.politicsweb.co.za/opinion/the-ancs-idealessness |website=Politicsweb |date=23 Mei 2025 |language=en}}</ref> * OntLaer: Verskeie menings- en analise-stukke (2025–).<ref>{{cite web |title=OntLaer – skrywersblad |url=https://www.ontlaer.co.za/ |website=OntLaer |language=af}}</ref> ; Akademiese publikasies * Maritz, P.J. (2024). "’n Mislukte kompromie? Die 1996-Grondwet onder spanning van die Nasionale Demokratiese Rewolusie". ''[[LitNet Akademies]]''. 21 (1). <ref>{{cite journal |last1=Maritz |first1=Paul J. |title='n Mislukte kompromie? Die 1996-Grondwet onder spanning van die Nasionale Demokratiese Rewolusie |journal=LitNet Akademies |volume=21 |issue=1 |date=26 Maart 2024 |language=af |doi=10.56273/1995-5928/2024/j21n1b10 |url=https://www.litnet.co.za/n-mislukte-kompromie-die-1996-grondwet-onder-spanning-van-die-nasionale-demokratiese-rewolusie/ }}</ref> * Maritz, P.J.; Venter, J. (2022). "A ‘radical reinterpretation’ of South African struggle mythology: from non-racialism to black nationalism". ''Commonwealth & Comparative Politics''. 60 (4): 378–400. <ref>{{cite journal |last1=Maritz |first1=Paul |last2=Venter |first2=Jan |title=A ‘radical reinterpretation’ of South African struggle mythology: from non-racialism to black nationalism |journal=Commonwealth & Comparative Politics |volume=60 |issue=4 |pages=378–400 |year=2022 |language=en |doi=10.1080/14662043.2022.2138030 |url=https://www.tandfonline.com/doi/10.1080/14662043.2022.2138030 }}</ref> * Maritz, P.J.; Venter, J.C.M. (2021). "An Analysis of transformation in South Africa post 1994". ''Journal for Christian Scholarship / Tydskrif vir Christelike Wetenskap''. 57 (1&2): 65–88. <ref>{{cite journal |last1=Maritz |first1=Paul J. |last2=Venter |first2=Jan C.M. |title=An Analysis of transformation in South Africa post 1994 |journal=Journal for Christian Scholarship / Tydskrif vir Christelike Wetenskap |volume=57 |issue=1&2 |pages=65–88 |year=2021 |language=en |url=https://pubs.ufs.ac.za/index.php/tcw/article/view/547 }}</ref> == Erkennings == * Nasionale juniorwenner: Wêreldkennis-olimpiade (Hoërskool Florida).<ref name="flor" /> * Lid van die NWU-span wat die [[ATKV-Universiteitedebat]] (2014) gewen het.<ref name="litnet" /> * [[Abe Bailey]] Reisbeurs-houer (2016), [[Noordwes-Universiteit]].<ref>{{cite web |title=Abe Bailey Travel Bursary Newsletter 2016 |url=https://abebailey.org/travel/oid/downloads/5/Abe_Bailey_newsletter_2016.pdf |website=Abe Bailey Trust |date=2016 |language=en |access-date=30 September 2025 |archive-date=11 Julie 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190711032916/http://www.abebailey.org/travel/oid/downloads/5/Abe_Bailey_newsletter_2016.pdf |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |title=Abe Bailey Newsletter 2017 |url=https://abebailey.org/travel/oid/downloads/5/Abe_Bailey_newsletter_2017.pdf |website=Abe Bailey Trust |date=2017 |language=en |access-date=30 September 2025 |archive-date=12 September 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240912084851/https://abebailey.org/travel/oid/downloads/5/Abe_Bailey_newsletter_2017.pdf |url-status=dead }}</ref> * Common Sense Society Europa Fellow (2022).<ref>{{cite web |title=2022 Class of Europa Fellows |url=https://www.commonsensesociety.org/2022/08/09/2022-class-of-europa-fellows/ |website=Common Sense Society |date=9 August 2022 |language=en}}</ref> == Sien ook == * [[OntLaer]] * [[Solidariteit]] * [[Noordwes-Universiteit]] == Verwysings == {{Verwysings}} == Eksterne skakels == * [https://www.ontlaer.co.za/ OntLaer – amptelike webwerf] * [https://www.freesa.org.za/ Free SA – amptelike webwerf] * [https://www.universiteitleiden.nl/en/staffmembers/paulus-maritz Universiteit Leiden – personeelblad vir P.J. (Paulus) Maritz] * [https://rlo.acton.org/archives/author/pmaritz Religion & Liberty Online – outeursblad] {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Maritz, Paul}} [[Kategorie:Lewende mense]] [[Kategorie:Suid-Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Afrikaanse skrywers]] [[Kategorie:Alumni van Noordwes-Universiteit]] [[Kategorie:Alumni van Akademia]] [[Kategorie:Alumni van die Universiteit Leiden]] [[Kategorie:Alumni van Hoërskool Florida]] iqergo4syo83fakg6taue1nfazsdcb8 0 455963 2911716 2867646 2026-06-16T05:48:43Z Jcb 223 2911716 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Rugbyspan | land = Paraguay | beeld = Kenteken van die Paraguaanse nasionale rugbyspan.png | unie = [[Paraguaanse Rugbyunie]] (URP) | bynaam = ''Los Yacarés'' (“die kaaimanne”) | embleem = ’n Kaaiman | stadion = [[Estadio Héroes de Curupayty]], [[Luque]] | kapasiteit = 3&nbsp;000 | kaptein = [[Mariano Garcete]] | afrigter = {{vlagikoon|Argentinië}} [[Ricardo Le Fort]] | patroon_la1 = _whitehoops | patroon_b1 = _whitehoops | patroon_ra1 = _whitehoops | patroon_sh1 = | patroon_so1 = | linkerarm1 = ff0000 | liggaam1 = ff0000 | regterarm1 = ff0000 | broek1 = 000080 | kouse1 = ff0000 | patroon_la2 = | patroon_b2 = | patroon_ra2 = | patroon_sh2 = | patroon_so2 = | linkerarm2 = 000080 | liggaam2 = FFFFFF | regterarm2 = 000080 | broek2 = 000080 | kouse2 = 000080 | statistiek = | toetse = | toptoetspuntebehaler = | meestedrieë = | jongstespeler = | eerste = {{PARru}} 3–21 {{BRAru-r}}<br />([[Asunción]], [[Paraguay]]; 5 September 1970) | grootwen = {{PARru}} 109–0 {{BOLru-r}}<br />(Asunción, Paraguay; 20 September 2019) | grootverloor = {{ARGru}} 152–0 {{PARru-r}}<br />([[Mendoza, Argentinië|Mendoza]], [[Argentinië]]; 1 Mei 2002) | Wêreldbekerverskynings = | jaar = | beste = | url = www.urp.org.py | unieurl = }} Die '''Paraguaanse nasionale rugbyspan''' ([[Spaans]]: ''Selección de rugby de Paraguay'') is die nasionale [[rugby]]span wat [[Paraguay]] in internasionale wedstryde (toetswedstryde) verteenwoordig. Hulle dra die bynaam ''Los Yacarés'' (Spaans vir: “die [[kaaiman]]ne”) na die [[Paraguaanse kaaiman]] (''Caiman yacare''). Rugby word in Paraguay geadministreer deur die [[Paraguaanse Rugbyunie]] (''Unión de Rugby del Paraguay'', URP) wat in 1970 gestig is. Paraguay word as die sewende beste rugbyspan in die [[Amerikas]] beskou (ná [[Argentynse nasionale rugbyspan|Argentinië]], die [[Verenigde State se nasionale rugbyspan|Verenigde State]], [[Kanadese nasionale rugbyspan|Kanada]], [[Uruguaanse nasionale rugbyspan|Uruguay]], [[Chileense nasionale rugbyspan|Chili]] en [[Brasiliaanse nasionale rugbyspan|Brasilië]]) en deur [[Wêreldrugby]] as ’n vlak drie-span erken. Die Paraguaanse rugbyspan is tans (November 2025) 31ste op Wêreldrugby se wêreldranglys gelys.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/rankings |title=Women’s and Men’s Rankings |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=25 November 2025}}</ref> Paraguay het in 1970 sy eerste toetswedstryd teen Brasilië gespeel. Die span het tydens die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap nog geen titel ingepalm nie, een keer in die tweede en twee keer in die derde plek geëindig. Paraguay kon tot dusver nog nie vir ’n [[rugbywêreldbeker]]toernooi kwalifiseer nie. Paraguay speel tradisioneel in gestreepte rooi en wit truie, donkerblou broeke en rooi sokkies – wat aan die kleure van die [[vlag van Paraguay]] ontleen is. == Beheerliggaam == {{Hoofartikel|Paraguaanse Rugbyunie}} Die beheerliggaam vir rugby in Paraguay is die Paraguaanse Rugbyunie (Spaans: ''Unión de Rugby del Paraguay'', URP). Die Paraguaanse Rugbyunie is in 1970 gestig en het in 1989 ’n volle lid van die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]) geword.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/organisation/membership/south-america/paraguay |title=Paraguay |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=25 November 2025}}</ref> Daarbenewens was die Paraguaanse beheerliggaam in 1988 ’n stigtingslid van CONSUR (nou [[Suid-Amerika Rugby]]).<ref name="CONSUR">{{es}} {{cite web |url=https://sudamerica.rugby/espanol/sudamerica-rugby-7#historia |title=Historia |publisher=[[Suid-Amerika Rugby]] |date=2021 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die hoogste rugbyliga in die land is die ''Campeonato Paraguayo de Rugby'' wat in 1970 gestig is en tans tussen nege spanne beslis word. In die verlede was die meeste spelers van die Paraguaanse nasionale span uit dié amateurliga afkomstig. Sedert 2020 draf die meeste Paraguaanse spelers egter uit vir die keurspan [[Yacaré]] wat aan die professionele Superrugby Amerikas deelneem. Hieraan neem ook spanne uit [[Argentinië]], [[Brasilië]], [[Chili]], [[Uruguay]] en die [[Verenigde State van Amerika|Verenigde State]] deel.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/news/786870/super-rugby-americas-kicks-off |title=Super Rugby Americas kicks off in Argentina |publisher=[[Wêreldrugby]] |date=17 Februarie 2023 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Van die ander spelers is veral op professionele vlak in [[Europa]] aktief. Naas die amptelike nasionale span roep die Paraguaanse Rugbyunie ook ander keurspanne byeen. Net soos ander rugbylande beskik Paraguay oor ’n o/20-nasionale span wat aan die [[Wêreldrugby o/20-kampioenskap]] deelneem.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.world.rugby/tournaments/u20/championship |title=World Rugby U20 Championship |publisher=[[Wêreldrugby]] |accessdate=19 November 2025}}</ref> Die ''Paraguay Sevens'' is die Paraguaanse [[sewesrugby]]span en hulle neem aan internasionale toernooie soos Wêreldrugby se Sewesreeks, Sewesrugbywêreldbeker en [[Olimpiese Somerspele]] deel. Kinders en jongmense word reeds op skool aan rugby bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hulle met hul afrigting. == Geskiedenis == === Eerste Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskappe === In 1970 is die beheerliggaam Paraguaanse Rugbyunie (Spaans: ''Unión de Rugby del Paraguay'', URP) gestig en in dieselfde jaar het die Paraguane vir hul eerste toetswedstryd tuis in [[Asunción]] [[Brasiliaanse nasionale rugbyspan|Brasilië]] verwelkom. Een jaar later het hulle vir die eerste keer aan die vastelandse Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap deelgeneem. Hulle het egter swak nederlae gely teen [[Uruguaanse nasionale rugbyspan|Uruguay]], [[Chileense nasionale rugbyspan|Chili]] en [[Argentynse nasionale rugbyspan|Argentinië]], slegs teen Brasilië was die nederlaag minder duidelik.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1971 |title=Sudamericano de Rugby 1971 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Tydens die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskappe in 1973, 1975 en 1979 is die span telkens deur Argentinië, Brasilië, Chili en Uruguay geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1973 |title=Sudamericano de Rugby 1973 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1975 |title=Sudamericano de Rugby 1975 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1979 |title=Sudamericano de Rugby 1979 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Daarteenoor het Paraguay in 1977 sy eerste oorwinning oor Brasilië aangeteken en die vierde plek behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1977 |title=Sudamericano de Rugby 1977 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Nadat die buurland [[Argentinië]] ’n verbod op alle sportiewe ontmoetings met Suid-Afrika geplaas het, is in 1980 die “skaduspan” Sudamérica XV (ook ''Jaguares Sudamericanos'' genoem) gestig. Hoewel die meeste van die spelers Argentyne was, het ook ’n aantal Paraguane vir die span uitgedraf. Die altesaam vyf betrokke beheerliggame het die span nie amptelik erken nie, maar in die geheim geduld. Gedurende die volgende vier jaar het die Sudamérica XV agt keer teen die [[Springbokke]] gespeel, maar hulle kon slegs een wedstryd wen (op 3 April 1982 in [[Bloemfontein]]).<ref>{{fr}} {{cite book |author=Henri Garcia |title=La fabuleuse histoire du rugby |publisher=Éditions de La Martinière |location=[[Parys]] |year=2011 |isbn=978-2-7324-4528-1 |pages=611–612}}</ref> Argentinië, die onoorwonne wenner van al die vorige vastelandse rugbykampioenskappe, het in 1981 nie aan die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap deelgeneem nie, waardeur die ander deelnemers die kans gehad het om dié toernooi vir die eerste keer ooit te wen. Die Paraguane het egter swak nederlae gely teen beide Uruguay en Chili, terwyl hulle Brasilië kon klop en sodoende die laaste plek vermy het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1981 |title=Sudamericano de Rugby 1981 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Twee jaar later het Argentinië weer aan die toernooi deelgeneem en Paraguay kon slegs die vierde plek ná Argentinië, Uruguay en Chili beklee; in 1985 en 1987 het hulle dieselfde uitslag behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1983 |title=Sudamericano de Rugby 1983 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1985 |title=Sudamericano de Rugby 1985 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1987 |title=Sudamericano de Rugby 1987 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> In 1985 het die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou [[Wêreldrugby]]), wat destyds baie eksklusief was en slegs agt lede gehad het, op die invoering van die [[rugbywêreldbeker]]toernooi besluit. Vir die eerste [[Rugbywêreldbeker 1987]] het die IRVR nege spanne vir deelname genooi, maar Paraguay het geen uitnodiging ontvang nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://nzhistory.govt.nz/culture/1987-rugby-world-cup/the-world-cup-is-born |title=1987 Rugby World Cup: The long road to the cup |publisher=New Zealand History |date=2021 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Ná Brasilië se terugkeer in 1989 het die Paraguane tydens die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskappe slegs in die vyfde plek geëindig.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1989 |title=Sudamericano de Rugby 1989 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> In dieselfde jaar was die Paraguaanse beheerliggaam een van die stigtingslede van die vastelandse beheerliggaam CONSUR (nou [[Suid-Amerika Rugby]])<ref name="CONSUR" /> wat in 1989 ’n IRVR-lid geword het.<ref>{{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks Ltd. |date=1997 |ISBN=1-86200-013-1 |pages=77}}</ref> Aan die [[Rugbywêreldbeker 1991]]-kwalifisering het Paraguay nie deelgeneem nie.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=1991 |title=1991 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Aan die begin van die 1990’s het Paraguay beter vertoon in die vastelandse kampioenskap, nadat hulle in 1991 die vierde plek beklee het, het die span in 1993 die derde plek agter Argentinië en Uruguay behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1991 |title=Sudamericano de Rugby 1991 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1993 |title=Sudamericano de Rugby 1993 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die laasgenoemde toernooi het gelyktydig as eerste kwalifiseringsrondte vir die [[Rugbywêreldbeker 1995]] gedien, maar die Paraguane het met hul uitslag nie die volgende rondte gehaal nie. In 1995 het hulle weer die derde plek beklee.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1995 |title=Sudamericano de Rugby 1995 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskappe in 1997 en 1998 het met die vierde plek teleurstellend vir Paraguay verloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1997 |title=Sudamericano de Rugby 1997 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=1998 |title=Sudamericano de Rugby 1998 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Tydens die tussen-in besliste [[Rugbywêreldbeker 1999]]-kwalifisering is Paraguay deur beide Chili en Uruguay geklop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=1999 |title=1999 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> === In die nuwe millennium === Van 2000 af is die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap jaarliks beslis, maar die magsbalans op die vasteland het vir eers nie verander nie. Argentinië, Uruguay en Chili was onoorwinbare opponente.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compsoverview/40 |title=Sudamericano de Rugby – Overview |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Tydens die [[Rugbywêreldbeker 2003]]-kwalifisering het die Paraguane Brasilië geklop, maar teen Chili verloor, waarmee hulle die volgende rondte misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=2003 |title=2003 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Voor die afskop van die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap 2003 het Paraguay ’n kwalifiserende wedstryd teen Brasilië gewen, waarvolgens hulle in afdeling A kon aanbly. Nietemin is hulle ná nederlae teen al drie die deelnemers tydens die kampioenskap na afdeling B gerelegeer.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2003 |title=Sudamericano de Rugby 2003 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Paraguane het dié afdeling in 2004 en 2005 in die eerste plek afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/109?Stagione=2004 |title=Sudamericano de Rugby 2004 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref name="a2005">{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/109?Stagione=2005 |title=Sudamericano de Rugby 2005 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap 2005 was deels gelyktydig die tweede [[Rugbywêreldbeker 2007]]-kwalifiseringsrondte, waar Paraguay Brasilië geklop het, maar deur Chili verslaan is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=2007 |title=2007 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Tydens die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap 2005 se afdeling B het die Paraguane weer die eerste plek beklee.<ref name="a2005" /> Daarna het hulle eers in 2008 weer aan die vastelandse kampioenskap deelgeneem en in die afdeling B tweede agter Brasilië geëindig, waarmee die span na die hoogste vlak van die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap gepromoveer is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/109?Stagione=2008 |title=Sudamericano de Rugby 2008 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap 2008 het ook gedien as die eerste [[Rugbywêreldbeker 2011]]-kwalifiseringsrondte, maar slegs Brasilië het met sy eerste groepplek die volgende rondte gehaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=2011 |title=2011 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskappe in 2009, 2010 en 2011 het Paraguay telkens in die derde plek ná Uruguay, Chili en Brasilië afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2009 |title=Sudamericano de Rugby 2009 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2010 |title=Sudamericano de Rugby 2010 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2011 |title=Sudamericano de Rugby 2011 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Vir die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap 2012 is die span weer in afdeling B gegroepeer, wat hulle onoorwonne in die eerste plek afgesluit het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2012 |title=Sudamericano de Rugby 2012 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap 2013 het Paraguay met ’n nederlaag teen Brasilië in die uitspeelwedstryd afgeskop, waarmee hulle in afdeling B aangebly het, wat hulle beklink het en gepromoveer is.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/109?Stagione=2013 |title=Sudamericano de Rugby 2013 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Aangesien die uitspeelwedstryd gelyktydig deel was van die [[Rugbywêreldbeker 2015]]-kwalifisering, het die Paraguane dié toernooi misgeloop.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=2015 |title=2015 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> === Verdere ontwikkeling === Argentinië het vanweë sy oorskakeling na die Suidelike Halfrond se [[Die Rugbykampioenskap|Rugbykampioenskapstoernooi]] van 2014 af nie meer met sy dominerende nasionale span aan die jaarlikse vastelandse toernooi deelgeneem nie. In dieselfde jaar was die Paraguane gelyk op punte met Brasilië en Chili en met hul beter punteverskil vir die eerste keer die toernooi in die tweede plek agter Uruguay afgesluit.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2014 |title=Sudamericano de Rugby 2014 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Hulle kon egter nie aangaan met dié prestasie nie en het in 2025 slegs die derde plek agter Chili en Uruguay behaal.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2015 |title=Sudamericano de Rugby 2015 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskappe in 2016 en 2017 het nog erger verloop met die vierde en laaste plek elk.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2016 |title=Sudamericano de Rugby 2016 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2017 |title=Sudamericano de Rugby 2017 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Albei toernooie het ook gedien as die [[Rugbywêreldbeker 2019]]-kwalifisering, waardeur die Paraguane ook dié hooftoernooi misgeloop het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=2019 |title=2019 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Tydens die omskepte Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap 2018 het Paraguay slegs die vyfde plek behaal, waarna hulle tydens die 2019-toernooi met die sesde plek nog swakker gevaar het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2018 |title=Sudamericano de Rugby 2018 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/40?Stagione=2019 |title=Sudamericano de Rugby 2019 |publisher=rugbyarchive.net |date=2022 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Ná die uitbreek van die wêreldwye [[Covid-19-pandemie]] aan die begin van 2020 kon vir anderhalf jaar geen toetswedstryd gespeel word nie en die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap is nie beslis nie. Eers in Julie 2021, met die afskop van die [[Rugbywêreldbeker 2023]]-kwalifisering, het die ''Yacaras'' weer aan die internasionale speelprogram deelgeneem. In rondte 1 het hulle egter teen Brasilië vasgeval.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=2023 |title=2023 Rugby World Cup – American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2023 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Gedurende die [[2024 midjaarrugbytoetsreeks]] het die Paraguane met [[Hongkongse nasionale rugbyspan|Hongkong]] en [[Belgiese nasionale rugbyspan|België]] vir die eerste keer nie-Suid-Amerikaanse opponente gehuisves.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.americasrugbynews.com/2024/04/17/paraguay-joins-annual-july-internationals/ |title=Paraguay Joins Annual July Internationals |publisher=Americas Rugby News |date=17 April 2024 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Teen Hongkong het die gasheer egter ’n swak nederlaag gely, waarna die nederlaag teen België minder erg was.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.americasrugbynews.com/2024/07/13/hong-kong-blast-past-paraguay-in-asuncion/ |title=Hong Kong Blast Past Paraguay in Asunción |publisher=Americas Rugby News |date=13 Julie 2024 |accessdate=25 November 2025}}</ref><ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.americasrugbynews.com/2024/07/21/paraguay-show-great-improvement-in-loss-to-belgium/ |title=Paraguay Show Great Improvement in Loss to Belgium |publisher=Americas Rugby News |date=21 Julie 2024 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Die Suid-Amerikaanse [[Rugbywêreldbeker 2027]]-kwalifisering het die span in Augustus 2024 in die tweede rondte afgeskop, waar hulle ná swak nederlae teen beide Brasilië en Chili teen Colombia te staan gekom het.<ref>{{en}} {{cite web |url=http://www.rugbyarchive.net/compseasons/172?Stagione=2027 |title=2027 Rugby World Cup – South American qualifiers |publisher=rugbyarchive.net |date=2025 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Daar het hulle ’n maklike oorwinning behaal, waarna die Paraguane in Julie 2025 in die tweede rondte se tuis- en wegwedstryde teen die Uruguane swak nederlae gely het, waarop in Oktober 2025 die uitspeelwedstryde teen Brasilië om die derde plek en vir die internasionale uitspeelrondte gevolg het en Paraguay ná twee oorwinnings glo die internasionale uitspeelrondte gehaal het.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.americasrugbynews.com/2025/10/18/paraguay-book-repechage-for-last-spot-at-rugby-world-cup-2027 |title=Paraguay Book Repechage for Last Spot at Rugby World Cup 2027 |publisher=Americas Rugby News |date=18 Oktober 2025 |accessdate=25 November 2025}}</ref> Nadat die Paraguaanse beheerliggaam egter kennis geneem het van ’n ongeskikte speler het die Paraguane hulleself vrywillig onttrek en hul plek aan die Brasiliane oorhandig.<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.americasrugbynews.com/2025/10/24/paraguays-withdrawal-gives-brazil-rugby-world-cup-2027-lifeline |title=Paraguay’s Withdrawal gives Brazil Rugby World Cup 2027 Lifeline |publisher=Americas Rugby News |date=24 Oktober 2025 |accessdate=25 November 2025}}</ref> == Kleure, embleem en bynaam == [[Lêer:Yacare caiman (Caiman yacare) 2.jpg|duimnael|Die [[Paraguaanse kaaiman]], embleem van die Paraguaanse nasionale rugbyspan]] Paraguay speel tradisioneel in ’n gestreepte rooi en wit trui, donkerblou broeke en rooi sokkies, die kleure van die [[Vlag van Paraguay|nasionale vlag]]. Hul alternatiewe trui is wit met donkerblou moue, donkerblou broeke en donkerblou sokkies. Die huidige truiverskaffer is die Uruguaanse sportuitruster Flash en die truiborg is die Paraguaanse [[ueno bank]]. Die beheerliggaam se kenteken verskyn op die regterbors, die truiverskaffer se kenteken links en die borgkenteken in die middel. Die beheerliggaam [[Paraguaanse Rugbyunie]] se kenteken, wat ook op die trui verskyn, toon ’n [[Paraguaanse kaaiman]] in die nasionale kleure rooi, wit en blou met die afkorting URP daaronder. Die nasionale span se bynaam ''Los Yacarés'' (“die kaaimanne”) is ontleen aan die Spaanse naam van dié reptiel uit die [[Familie (biologie)|familie]] ''[[Alligatoridae]]'' wat wydverspreid in Suid-Amerika voorkom. == Tuisstadion == Paraguay se tuisstadion is die [[Estadio Héroes de Curupayty]] in [[Luque]] naby die hoofstad [[Asunción]] met ’n kapasiteit van 3&nbsp;000. Dit is in besit van die Paraguaanse regering, wat dit deur middel van ’n konsessie-ooreenkoms aan die rugbyunie beskikbaar stel vir gebruik.<ref>{{es}} {{cite web |url=https://edicion.presidencia.gov.py/sala-de-prensa/noticias/gobierno-traves-de-la-snd-habilito-mejoras-en-cancha-de-rugby-del-parque-olimpico |title=Gobierno, a través de la SND habilitó mejoras en cancha de rugby del Parque Olímpico |publisher=Paraguaanse regering |date=25 November 2020 |accessdate=28 Oktober 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221028095611/https://edicion.presidencia.gov.py/sala-de-prensa/noticias/gobierno-traves-de-la-snd-habilito-mejoras-en-cancha-de-rugby-del-parque-olimpico |archive-date=28 Oktober 2022 |url-status=dead |df=dmy-all}}</ref> Hier word amper al die nasionale span se tuiswedstryde, die [[Yacaré]]-konsessie,<ref>{{en}} {{cite web |url=https://www.americasrugbynews.com/2020/05/20/installations-resume-at-paraguays-heroes-de-curupayty/ |title=Installations Resume at Paraguay’s Héroes de Curupayty |publisher=Americas Rugby News |date=20 Mei 2020 |accessdate=7 September 2025}}</ref> die meeste wedstryde tydens die nasionale rugbykampioenskap en ander rugbybyeenkomste aangebied; buitendien is die rugbybeheerliggaam se hoofkantoor hier gesetel. == Toetswedstryde == Paraguay het 39 van sy 146 toetswedstryde gewen, ’n wenrekord van 26,71%. Paraguay se statistieke in toetswedstryde teen al die lande, in alfabetiese volgorde, is soos volg (korrek teen November 2025):<ref>{{en}} {{cite web |url=http://stats.espnscrum.com/statsguru/rugby/stats/index.html?class=1;team=53;template=results;type=team;view=opposition |title=International Rugby Union Statistics – Paraguay |publisher=ESPNscrum |accessdate=25 November 2025}}</ref> {| class="sortable wikitable" ! Opponent ! Gespeel ! Gewen ! Verloor ! Gelykop ! % Gewen |- bgcolor="#d0ffd0" align="center" |- | {{ARGru}} || 18 || 0 || 18 || 0 || 0,00 |- | {{BELru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{BMUru}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{BOLru}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{BRAru}} || 32 || 13 || 19 || 0 || 40,63 |- | {{CHIru}} || 30 || 1 || 29 || 0 || 3,33 |- | {{GUYru}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{HKGru}} || 1 || 0 || 1 || 0 || 0,00 |- | {{CYMru}} || 1 || 1 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{COLru}} || 13 || 10 || 3 || 0 || 76,92 |- | {{MEXru}} || 2 || 1 || 1 || 0 || 50,00 |- | {{PERru}} || 5 || 5 || 0 || 0 || 100,00 |- | {{URUru}} || 28 || 0 || 27 || 1 || 0,00 |- | {{VENru}} || 4 || 4 || 0 || 0 || 100,00 |- | align="left" |'''Algeheel''' || '''146''' || '''39''' || '''107''' || '''1''' || '''26,71''' |} == Rekords == === Wêreldbekerrekord === Paraguay kon tot dusver nog nie vir ’n [[rugbywêreldbeker]]toernooi kwalifiseer nie. {| class="wikitable" ! Jaar !! Uitslag |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1987|1987]] || Nie genooi nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1991|1991]] || Nie deelgeneem nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1995|1995]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 1999|1999]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2003|2003]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2007|2007]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2011|2011]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2015|2015]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2019|2019]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2023|2023]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2027|2027]] || Nie gekwalifiseer nie |- | align=center | [[Rugbywêreldbeker 2031|2031]] || {{n.v.t.}} |} === Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskap === Paraguay neem sedert 1971 aan die Suid-Amerikaanse Rugbykampioenskappe deel. Hulle het sedertdien nog nie ’n toernooi gewen nie en een keer in die tweede en twee keer in die derde plek geëindig. === Amerikaanse Rugbyuitdaagbeker === Paraguay het in 2018 en 2019 aan die Amerikaanse Rugbyuitdaagbeker vir swakker geagte Suid-Amerikaanse spanne ná die Amerikaanse Rugbykampioenskap deelgeneem. Hul beste prestasie was die tweede plek in 2018. === Ander toetswedstryde === In teenstelling met ander tradisionele rugbylande het die Paraguaanse nasionale rugbyspan tydens die amateurtydperk nie oorsese toere onderneem nie en tot in die middel-1990’s slegs wedstryde in Suid-Amerika gespeel. Daarteenoor het hulle deur Suid-Amerika toerende nasionale spanne gehuisves. Deesdae is toetswedstryde teen die spanne van die [[Noordelike Halfrond]] tweekeer per jaar moontlik. Gedurende Juniemaand se midjaarrugbytoetsreeks tree Paraguay as gasheer op en gedurende Novembermaand se eindjaarrugbytoetsreeks reis Paraguay na Europa. In teenstelling met die meeste ander rugbylande speel Paraguay nie vir enige trofee teen sy teenstanders nie. == Sien ook == {{Portaal|Rugby|Ru ball.svg}} == Verwysings == {{Verwysings|4}} == Bronnelys == * {{fr}} {{cite book |author=Henri Garcia |title=La fabuleuse histoire du rugby |publisher=Éditions de La Martinière |location=Parys |year=2011 |isbn=978-2-7324-4528-1}} * {{en}} {{cite book |author=Huw Richards |title=A Game for Hooligans: The History of Rugby Union |publisher=Mainstream Publishing |location=Edinburg |year=2007 |isbn=978-1-84596-255-5}} * {{en}} {{cite book |author=Richard Bath |title=The Complete Book of Rugby |publisher=Seven Oaks |year=1997 |isbn=1-86200-013-1}} == Eksterne skakels == {{CommonsKategorie|Paraguay national rugby union team|Paraguaanse nasionale rugbyspan}} * {{es}} [https://www.urp.org.py/ Amptelike webwerf van die Paraguaanse Rugbyunie] * {{en}} [https://www.world.rugby/organisation/membership/south-america/paraguay Paraguay by Wêreldrugby] {{Nasionale rugbyspanne}} {{Normdata}} [[Kategorie:Rugby in Paraguay]] [[Kategorie:Nasionale rugbyspanne van Suid-Amerika]] dncl69r4klljcxzvwqgt64n0rju1r8o 0 457787 2911596 2873557 2026-06-15T12:11:15Z Oesjaar 7467 Skakel 2911596 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = Biesiesriet | image = | taxon = Bobartia indica | authority = [[Carolus Linnaeus|L.]], (1753), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] | synonyms = }} Die '''biesiesriet''' (''Bobartia indica'') is 'n wortelagtige [[geofiet]] wat deel van die [[Iridaceae]] [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Wes-Kaap]], vanaf [[Mamre]] en [[Goudini]] tot by [[Caledon]], voor. Die spesie het 'n [[voorkomsgebied]] van 79&nbsp;421&nbsp;km² maar het reeds 50% van sy [[habitat]] afgestaan aan ontwikkeling en [[Gewas (landbou)|gewasverbouing]]. Dit word ook bedreig deur te veel brande, verbedered landbou aksies en [[indringerplant]]e. Die spesie blom van Oktober tot Maart en is deel van die [[fynbos]]. == Galery == <gallery> Bobartia indica (2).jpg Bobartia indica (1).jpg Bobartia indica 1DS-II 1-C4635.jpg Bobartia indica 1DS-II 1-C4637.jpg Bobartia indica 1DS-II 1-C4639.jpg Bobartia indica 1DS-II 1-C4860.jpg </gallery> == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=1551-8 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:436275-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/2656d177-2ff0-46b8-b953-03ba69d77993 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Bobartia|indica]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] pj8sgozp62wvtmcggj7vbqjys6mydzo 0 457812 2911597 2874123 2026-06-15T12:11:54Z Oesjaar 7467 Skakel 2911597 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks | name = Wilger | oldest_fossil = Eocene | image = Salix alba Morton.jpg | image_caption = ''Salix alba'' 'Vitellina-Tristis'<br />[[Morton Arboretum]], [[Lisle, Illinois]]<!-- acc. 58–95*1 , not enough space for country but "Illnois" indicates enough in USA --> | display_parents = 2 | taxon = Salix | authority = [[Carl Linnaeus|L.]], [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]]<ref name=IPNI_325916-2/> | subdivision_ranks = Spesies | diversity = Omtrent 350 spesies | diversity_ref = <ref name="POWO_325916-2" /> | diversity_link = Lys van Salix-spesies | type_species = ''[[Salix alba]]'' | type_species_authority = [[Carl Linnaeus|L.]] }} '''Wilgers''' (van die [[genus]] '''''Salix'''''), bestaan uit [[Lys van Salix-spesies|omtrent 350 spesies]] (plus talle [[Hibried|hibriede]]) van tipies [[bladwisselend]]e [[bome]] en [[struik]]e. Hulle word hoofsaaklik in vogtige [[grond]] in koue en gematigde streke wêreldwyd aangetref. Sommige wilgers (veral [[Noordpoolgebied|arktiese]] en [[Alpe|alpiene]] spesies) is laaggroeiende of kruipende struike; byvoorbeeld, die [[Salix herbacea|dwergwilger]] (''Salix herbacea'') groei selde meer as 6 cm hoog, maar versprei wyd oor die grond. == Verwysings == {{Verwysings|verwysings= <ref name="POWO_325916-2">{{cite web |title=''Salix'' L.. |work=Plants of the World Online |publisher=Royal Botanic Gardens, Kew|url=https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:325916-2 |access-date=28 December 2022 }}</ref> <ref name=IPNI_325916-2>{{cite web |title=''Salix'' L. |work=[[International Plant Names Index|The International Plant Names Index]] |url=https://www.ipni.org/n/325916-2 |access-date=2021-05-06 }}</ref> }} {{Normdata}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Salix| ]] j2beuoyeavc7d6hpxl825fus1p590g6 0 457907 2911602 2889123 2026-06-15T12:13:51Z Oesjaar 7467 Skakel 2911602 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = |image_caption = |display_parents = 3 |taxon = Wahlenbergia |authority = Schrad. ex Roth, (1821), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Spesies|Sien teks]]</center> |synonyms = }} '''''Wahlenbergia''''' (blouklokkies) is 'n [[genus]] van eenjarige en meerjarige klein struikies wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] Campanulaceae. Die genus is [[inheems]] aan [[Afrika]], [[Asië]], [[Australië]], [[Europa]] en [[Suid-Amerika]]. Ongeveer 125 spesies kom in suidelike Afrika voor waarvan 60 deel van die [[fynbos]] is. == Spesies == Daar is 263 [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:332055-2 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=20em}} * ''[[Wahlenbergia abyssinica]]'' <small>(Hochst. ex A.Rich.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia acaulis]]'' <small>[[Ernst Heinrich Friedrich Meyer|E.Mey.]] ex A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia acicularis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia acuminata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia adamsonii]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia adpressa]]'' <small>(L.f.) Sond.</small> * ''[[Wahlenbergia akaroa]]'' <small>J.A.Petterson</small> * ''[[Wahlenbergia albens]]'' <small>(Spreng. ex A.DC.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia albicaulis]]'' <small>(Sond.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia albomarginata]]'' <small>Hook.</small> * ''[[Wahlenbergia androsacea]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia angustifolia]]'' <small>(Roxb.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia annua]]'' <small>(A.DC.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia annularis]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia annuliformis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia appressifolia]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Wahlenbergia arcta]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia aridicola]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia asparagoides]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia asperifolia]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia axillaris]]'' <small>(Sond.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia banksiana]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia berteroi]]'' <small>Hook. & Arn.</small> * ''[[Wahlenbergia bolusiana]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia bowkerae]]'' <small>Sond.</small> * ''[[Wahlenbergia brachiata]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia brachycarpa]]'' <small>Schltr.</small> * ''[[Wahlenbergia brachyphylla]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia brasiliensis]]'' <small>Cham.</small> * ''[[Wahlenbergia brehmeri]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia brevisquamifolia]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia buseriana]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia calcarea]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia calycina]]'' <small>Schltdl. ex Griseb.</small> * ''[[Wahlenbergia campanuloides]]'' <small>(Delile) Vatke</small> * ''[[Wahlenbergia candolleana]]'' <small>(Hiern) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia candollei]]'' <small>Tuyn</small> * ''[[Wahlenbergia capensis]]'' <small>(L.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia capillacea]]'' <small>(L.f.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia capillaris]]'' <small>(G.Lodd.) G.Don</small> * ''[[Wahlenbergia capillata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia capillifolia]]'' <small>E.Mey. ex Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia capitata]]'' <small>(Baker) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia cartilaginea]]'' <small>Hook.f.</small> * ''[[Wahlenbergia caryophylloides]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia celata]]'' <small>P.I.Forst.</small> * ''[[Wahlenbergia cephalodina]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia ceracea]]'' <small>Lothian</small> * ''[[Wahlenbergia cerastioides]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia cernua]]'' <small>([[Carl Peter Thunberg|Thunb.]]) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia cinerea]]'' <small>(L.f.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia clavata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia collomioides]]'' <small>(A.DC.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia compacta]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia confusa]]'' <small>Merr. & L.M.Perry</small> * ''[[Wahlenbergia congesta]]'' <small>(Cheeseman) N.E.Br.</small> * ''[[Wahlenbergia congestifolia]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia constricta]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia cooperi]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia cordata]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia cordiformis]]'' <small>Cupido & Engelbrecht</small> * ''[[Wahlenbergia costata]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia cuspidata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia debilis]]'' <small>H.Buek</small> * ''[[Wahlenbergia decipiens]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia densicaulis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia densifolia]]'' <small>Lothian</small> * ''[[Wahlenbergia dentata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia denticulata]]'' <small>([[William John Burchell|Burch.]]) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia denudata]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia depressa]]'' <small>J.M.Wood & M.S.Evans</small> * ''[[Wahlenbergia desmantha]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia dichotoma]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia dieterlenii]]'' <small>(E.Phillips) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia dilatata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia distincta]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia divergens]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia doleritica]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Wahlenbergia dunantii]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia eckloni]]'' <small>H.Buek</small> * ''[[Wahlenbergia effusa]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia epacridea]]'' <small>Sond.</small> * ''[[Wahlenbergia erecta]]'' <small>(Roth ex Schult.) Tuyn</small> * ''[[Wahlenbergia ericoidella]]'' <small>(P.A.Duvign. & Denaeyer) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia erophiloides]]'' <small>Markgr.</small> * ''[[Wahlenbergia exilis]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia fasciculata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia fernandeziana]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia filipes]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia fistulosa]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia flexuosa]]'' <small>(Hook.f. & Thomson) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia floribunda]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia fluminalis]]'' <small>(J.M.Black) E.Wimm. ex H.Eichler</small> * ''[[Wahlenbergia fruticosa]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia galpiniae]]'' <small>Schltr.</small> * ''[[Wahlenbergia glabra]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia glandulifera]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia globularis]]'' <small>E.Wimm.</small> * ''[[Wahlenbergia gloriosa]]'' <small>Lothian</small> * ''[[Wahlenbergia gracilenta]]'' <small>Lothian</small> * ''[[Wahlenbergia gracilis]]'' <small>(G.Forst.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia grahamiae]]'' <small>Hemsl.</small> * ''[[Wahlenbergia grandiflora]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia graniticola]]'' <small>Carolin</small> * ''[[Wahlenbergia hederacea]]'' <small>(L.) Rchb.</small> * ''[[Wahlenbergia hirsuta]]'' <small>(Edgew.) Tuyn</small> * ''[[Wahlenbergia hookeri]]'' <small>(C.B.Clarke) Tuyn</small> * ''[[Wahlenbergia humbertii]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia huttonii]]'' <small>(Sond.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia ingrata]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia insulae-howei]]'' <small>Lothian</small> * ''[[Wahlenbergia intermedia]]'' <small>Zahlbr.</small> * ''[[Wahlenbergia islensis]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia itatiaiensis]]'' <small>Rollim & Trovó</small> * ''[[Wahlenbergia juncea]]'' <small>(H.Buek) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia kowiensis]]'' <small>R.A.Dyer</small> * ''[[Wahlenbergia krebsii]]'' <small>Cham.</small> * ''[[Wahlenbergia lasiocarpa]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia laxiflora]]'' <small>(Sond.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia levynsiae]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia linarioides]]'' <small>(Lam.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia linifolia]]'' <small>(Roxb.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia littoralis]]'' <small>(Labill.) Sweet</small> * ''[[Wahlenbergia littoricola]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia lobelioides]]'' <small>(L.f.) Link</small> * ''[[Wahlenbergia lobulata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia loddigesii]]'' <small>(A.DC.) I.M.Turner</small> * ''[[Wahlenbergia longifolia]]'' <small>(A.DC.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia longisquamifolia]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia luteola]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia lycopodioides]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia macrostachys]]'' <small>(A.DC.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia madagascariensis]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia magaliesbergensis]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia malaissei]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia marginata]]'' <small>(Thunb.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia marunguensis]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia masafuerae]]'' <small>(Phil.) Skottsb.</small> * ''[[Wahlenbergia massonii]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia matthewsii]]'' <small>Cockayne</small> * ''[[Wahlenbergia melanops]]'' <small>[[Peter Goldblatt|Goldblatt]] & [[John Charles Manning|J.C.Manning]]</small> * ''[[Wahlenbergia meyeri]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia microphylla]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia minuta]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia mollis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia multicaulis]]'' <small>Benth.</small> * ''[[Wahlenbergia namaquana]]'' <small>Sond.</small> * ''[[Wahlenbergia nana ]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia napiformis]]'' <small>(A.DC.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia neorigida]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia neostricta]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia nodosa]]'' <small>(H.Buek) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia obovata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia oligantha]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia oligotricha]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia oocarpa]]'' <small>Sond.</small> * ''[[Wahlenbergia orae]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia oxyphylla]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia pallidiflora]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Wahlenbergia paludicola]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia paniculata]]'' <small>(L.f.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia papuana]]'' <small>P.Royen</small> * ''[[Wahlenbergia parvifolia]]'' <small>(P.J.Bergius) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia patula]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia paucidentata]]'' <small>Schinz</small> * ''[[Wahlenbergia pauciflora]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia peduncularis]]'' <small>(Wall. ex A.DC.) Hook.f. & Thomson</small> * ''[[Wahlenbergia perrieri]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia perrottetii]]'' <small>(A.DC.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia persimilis]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia peruviana]]'' <small>A.Gray</small> * ''[[Wahlenbergia petraea]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia pilosa]]'' <small>H.Buek</small> * ''[[Wahlenbergia pinifolia]]'' <small>N.E.Br.</small> * ''[[Wahlenbergia pinnata]]'' <small>[[Robert Harold Compton|Compton]]</small> * ''[[Wahlenbergia planiflora]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia polyantha]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia polycephala]]'' <small>(Mildbr.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia polyclada]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia polyphylla]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia polytrichifolia]]'' <small>Schltr.</small> * ''[[Wahlenbergia preissii]]'' <small>de Vriese</small> * ''[[Wahlenbergia procumbens]]'' <small>(L.f.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia prostrata]]'' <small>E.Mey. ex A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia psammophila]]'' <small>Schltr.</small> * ''[[Wahlenbergia pseudoandrosacea]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia pseudoinhambanensis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia pseudonudicaulis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia pulchella]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia pulvillus-gigantis]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Wahlenbergia pusilla]]'' <small>Hochst. ex A.Rich.</small> * ''[[Wahlenbergia pygmaea]]'' <small>Colenso</small> * ''[[Wahlenbergia pyrophila]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia queenslandica]]'' <small>Carolin ex P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia ramifera]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia ramosa]]'' <small>G.Simpson</small> * ''[[Wahlenbergia ramosissima]]'' <small>(Hemsl.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia rara]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia rhytidosperma]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia riversdalensis]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia rivularis]]'' <small>Diels</small> * ''[[Wahlenbergia roelliflora]]'' <small>Schltr. & Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia roxburghii]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia rubens]]'' <small>(H.Buek) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia rubioides]]'' <small>(A.DC.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia rupestris]]'' <small>G.Simpson</small> * ''[[Wahlenbergia rupicola]]'' <small>G.T.Plunkett & J.J.Bruhl</small> * ''[[Wahlenbergia saxicola]]'' <small>(R.Br.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia schistacea]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia schlechteri]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia schwackeana]]'' <small>Zahlbr.</small> * ''[[Wahlenbergia scopella]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia scopulicola]]'' <small>Carolin ex P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia scottii]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia serpentina]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia sessiliflora]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia silenoides]]'' <small>Hochst. ex A.Rich.</small> * ''[[Wahlenbergia sonderi]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia songeana]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia sphaerica]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia squamifolia]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia squarrosa]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia stellarioides]]'' <small>Cham.</small> * ''[[Wahlenbergia stricta]]'' <small>(R.Br.) Sweet</small> * ''[[Wahlenbergia subaphylla]]'' <small>(Baker) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia subfusiformis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia subpilosa]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia subrosulata]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia subtilis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia subulata]]'' <small>(L'Hér.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia subumbellata]]'' <small>Markgr.</small> * ''[[Wahlenbergia suffruticosa]]'' <small>Cupido</small> * ''[[Wahlenbergia taiwaniana]]'' <small>S.S.Ying</small> * ''[[Wahlenbergia telfordii]]'' <small>G.T.Plunkett & J.J.Bruhl</small> * ''[[Wahlenbergia tenella]]'' <small>(L.f.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia tenuiloba]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia tenuis]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia tetramera]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia thulinii]]'' <small>Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia thunbergiana]]'' <small>(H.Buek) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia thunbergii]]'' <small>(Schult.) B.Nord.</small> * ''[[Wahlenbergia tibestica]]'' <small>Quézel</small> * ''[[Wahlenbergia tomentosula]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia tortilis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia transvaalensis]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia tsaratananae]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia tuberosa]]'' <small>Hook.f.</small> * ''[[Wahlenbergia tumida]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia tumidifructa]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia umbellata]]'' <small>(Adamson) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia undulata]]'' <small>(L.f.) A.DC.</small> * ''[[Wahlenbergia unidentat]]'' <small>(L.f.) Lammers</small> * ''[[Wahlenbergia upembensis]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia urcosensis]]'' <small>E.Wimm.</small> * ''[[Wahlenbergia verbascoides]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia vernicosa]]'' <small>J.A.Petterson</small> * ''[[Wahlenbergia victoriensis]]'' <small>P.J.Sm.</small> * ''[[Wahlenbergia violacea]]'' <small>J.A.Petterson</small> * ''[[Wahlenbergia virgata]]'' <small>Engl.</small> * ''[[Wahlenbergia virgulta]]'' <small>Brehmer</small> * ''[[Wahlenbergia welwitschii]]'' <small>(A.DC.) Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia wittei]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Wahlenbergia wyleyana]]'' <small>Sond.</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia| ]] 5wmnce07ej7rrpp5h62cw9z8jzc6nte 0 458635 2911666 2910859 2026-06-15T19:59:45Z Sobaka 328 opdateer 2911666 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Militêre konflik |beeld=[[Lêer:2026 Iran war collage.jpg|300px]] |byskrif= |datum=28 Februarie 2026–[[hede]] |plek=[[Midde-Ooste]] |party1='''{{Vlag|Israel}}'''<br />'''{{Vlag|VSA}}''' |party2='''{{Vlag|Iran}}''' |aanvoerder2={{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Ali Chamenei]]'''☠}}<br /><small>(opperleier van Iran)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Masoud Pezeshkian]]'''}}<br /><small>(president van Iran)</small> |aanvoerder1={{nowrap|{{vlagikoon|Israel}} '''[[Benjamin Netanyahu]]'''}}<br /><small>(eerste minister van Israel)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|VSA}} '''[[Donald Trump]]'''}}<br /><small>(president van die VSA)</small> |resultaat= }} Op 28 Februarie 2026 het [[Israel]]<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Israel launches surprise attack on Iran {{!}} The Jerusalem Post|url=https://www.jpost.com/israel-news/article-888248|access-date=28 February 2026|website=The Jerusalem Post {{!}} JPost.com|language=en}}</ref> en die [[Verenigde State van Amerika]]<ref name=":23">{{Cite web |date=28 February 2026|title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> ’n aanval geloods, met die kodename '''Roaring Lion'''<ref>{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Live updates: US, Israel attack Iran in ‘preemptive strike,’ Trump posts video on Truth Social|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> en '''Operation Shield of Judah''', op verskeie stede in [[Iran]].<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran|url=https://www.yahoo.com/news/articles/witnesses-hear-explosion-irans-capital-061713591.html|access-date=28 February 2026|website=Yahoo News|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran - The Boston Globe|url=https://www.bostonglobe.com/2026/02/28/world/witnesses-say-they-hear-an-explosion-in-irans-capital-tehran/|access-date=28 February 2026|website=BostonGlobe.com|language=en}}</ref><ref name=":42">{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> Ontploffings is aangemeld terwyl die Israeliese minister van verdediging, [[Israel Katz]], ’n aanval deur die [[Israeliese Verdedigingsmagte|Israeliese Weermag]] (IDF) bevestig het.<ref name=":02">{{Cite web |title=Israel Launches 'Preemptive Strike' On Iran; Explosions Reported In Tehran|url=https://www.freepressjournal.in/world/israel-launches-preemptive-strike-on-iran-explosions-reported-in-tehran|access-date=28 February 2026|website=Free Press Journal|language=en}}</ref><ref name="auto2">{{Cite web |last=India|first=Today News|date=28 February 2026|title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran|url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28|access-date=28 February 2026|website=India Today|language=en}}</ref> Katz het die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” bestempel met die uitgesproke doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref>{{cite web |title=Israel, US attacking Iran; explosions seen in Tehran; Israelis told to stay near safe rooms after sirens wail |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog-february-28-2026/ |access-date=28 February 2026 |publisher=The Times of Israel}}</ref> Israel het daarna ’n noodtoestand afgekondig, met verwysing na die verwagting van ’n Irannese teenaanval.<ref name=":13">{{Cite web |last=Liebermann|first=Oren|date=28 February 2026|title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country|url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk|access-date=28 February 2026|website=[[CNN]]|language=en}}</ref> Die Amerikaanse president [[Donald Trump]] het aangekondig dat die Verenigde State saam met Israel aanvalle op Iran geloods het, en verklaar dat die doelwit was om Iran se missiel- en militêre vermoëns te vernietig, te verhoed dat dit kernwapens verkry, en uiteindelik die regime omver te werp.<ref>{{Cite news |last=Boxerman |first=Aaron |last2=Pager |first2=Tyler |last3=Fassihi |first3=Farnaz |last4=Bergman |first4=Ronen |date=28 February 2026 |title=U.S. and Israel Strike Iran: Live Updates |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Trump het lede van die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) versoek om hul wapens neer te lê in ruil vir immuniteit, en gewaarsku dat weiering “sekere dood” sou beteken.<ref name="Magid">{{Cite news |last=Magid |first=Jacob |date=28 February 2026 |title=Trump indicates goal of Iran strikes is to topple regime; tells Iranian people: ‘When we’re finished, take over your government’ |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-indicates-goal-of-iran-strikes-is-to-topple-regime-tells-iranian-people-when-we-are-finished-take-over-your-government/ |access-date=28 February 2026 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In vergelding het Iran tientalle ballistiese missiele oor die [[Midde-Ooste]] gelanseer, gerig op Israel en Amerikaanse militêre basisse in [[Jordanië]], [[Sirië]], [[Koeweit]],<ref name=":0">{{Cite AV media |url=https://apnews.com/video/smoke-seen-over-manama-doha-and-kuwait-city-39297a607e944aa2988a92d34efd6c5a |title=Smoke seen in Bahrain, Qatar and Kuwait as Iran retaliates against strikes |language=en |access-date=2026-02-28 |via=AP News}}</ref> [[Bahrein]],<ref name=":0" /> [[Katar]], [[Saoedi-Arabië]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate]]. Verder het die [[Houthi-beweging]] aangekondig dat hulle aanvalle in die [[Rooi See]] sal hervat.<ref name="How Trump's deportation plan could affect the US economy"> {{cite web | last = Murphy | first = Ann-Marie | title = How Trump's deportation plan could affect the US economy | url = https://www.bbc.com/news/articles/c204px4zddro | publisher = BBC News | date = 2026-02-28 | access-date = 2026-02-28 }}</ref><ref>{{Cite news |last=AP |date=2026-02-28 |title=Iranian-backed Houthis say they’ll resume attacks on Israel and on shipping routes |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/iranian-backed-houthis-say-theyll-resume-attacks-on-israel-and-on-shipping-routes/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In die vroeë oggendure van 1 Maart het Irannese staatsmedia bevestig dat die land se opperleier, [[Ali Chamenei]], in een van die bomaanvalle gesterf het.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t|title=Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead, state media says|date=February 28, 2026|website=[[BBC]]|language=en|access-date=February 28, 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://apnews.com/article/iran-us-explosion-tehran-c2f11247d8a66e36929266f2c557a54c|title=Iranian state media say country's supreme leader is dead|date=2026-02-28|website=AP News|language=en|access-date=2026-03-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/amp/world/supreme-leader-ayatollah-khamenei-is-dead-irans-state-tv-9936054.html|title=Iran Confirms Khamenei Killed In US-Israel Strikes, Announces 40-Day Mourning|date=1 March 2026|publisher=News18|access-date=1 March 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://gulfnews.com/amp/story/world%2Fmena%2Fkhamenei-dead-40-day-mourning-declared-iran-state-tv-1.500459085|title=Ayatollah Ali Khamenei: Supreme leader dead, Iran TV confirms as 40-day mourning declared|date=1 March 2026|publisher=Gulf News|access-date=1 March 2026}}</ref> Die oorlog se ekonomiese impak, beskryf as die wêreld se grootste voorsieningsontwrigting sedert die energiekrisis van die 1970's,<ref>{{#invoke:cite|news|last=Lindner |first=Emmett |date=13 Maart 2026 |title=Echoes of the '70s in What's Now the Largest Oil Shock Ever |url=https://www.nytimes.com/2026/03/13/world/middleeast/oil-supply-shock-1973-embargo.html |access-date=23 Maart 2026 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 }}</ref> sluit in stygings in olie- en gaspryse, wye ontwrigtings in lugvaart en toerisme, en wisselvalligheid in finansiële markte. Olie- en gasverskepings is ontwrig toe Iran die Straat van Hormuz gesluit het en Israel en Iran energiefasiliteite aangeval het.<ref>{{#invoke:cite|news|last1=Elliott |first1=Rebecca F. |last2=Eavis |first2=Peter |title=Oil Shipments in Persian Gulf Already Disrupted by Iran Attack |url=https://www.nytimes.com/2026/02/28/business/energy-environment/oil-gas-iran-attack.html |work=[[The New York Times]] |date=28 February 2026 }}</ref><ref name="uf">{{#invoke:cite|web|last=Nevitt |first=Mark |date=15 March 2026 |title=Legal and Operational Issues in the Strait of Hormuz: Transit Passage Under Fire |url=https://www.justsecurity.org/133996/legal-operational-strait-hormuz-transit-passage/ |access-date=18 March 2026 |website=Just Security |language=en-US }}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|title=US, Israel defend strikes at UN as Iran alleges 'war crime' |url=https://www.philstar.com/world/2026/03/01/2511286/us-israel-defend-strikes-un-iran-alleges-war-crime |access-date=2 March 2026 |website=Philstar.com }}</ref> Op 19 Maart is die koste van die oorlog vir die [[Amerikaanse Weermag]] op VS$18 miljard geraam,<ref name="guardianCost" /> en [[die Pentagon]] het 'n bykomende VS$200 miljard versoek.<ref name="i598">{{#invoke:cite|news|title=White House seeks $200bn in military funding in wake of Iran war |work=[[BBC News]] |date=19 Maart 2026 |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c5y73gwk1qdo |access-date=23 Maart 2026 }}</ref> Teen 31 Maart is die koste vir Arabiese lande op meer as VS$120 miljard geraam.<ref name="arabCountriesCost" /> Trump het verskeie kere oorwinning beweer,<ref>{{Cite web |last=Sherman |first=Amy |publisher=PolitiFact |date=9 April 2026 |title=Fact-checking Trump and Hegseth's claims of U.S. 'victory' in the Iran war |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/fact-checking-trump-and-hegseths-claims-of-u-s-victory-in-the-iran-war |access-date=17 April 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |date=6 April 2026 |title=Trump declares victory after pilot rescue, but threats to US aircraft and personnel remain in Iran |url=https://www.bbc.com/news/articles/cy01vg7x5ppo |access-date=17 April 2026 |website=BBC News |language=en}}</ref> valslik beweer dat Iran "niks in 'n militêre sin oor het nie,"<ref>{{cite news |title=Trump says "the war is very complete," and he's considering taking over Strait of Hormuz |url=https://www.cbsnews.com/news/trump-iran-cbs-news-the-war-is-very-complete-strait-hormuz/ |work=CBS News |date=9 Maart 2026}}</ref> en dat die VSA 'n regimeverandering in Iran teweeggebring het, ten spyte van die feit dat die Islamitiese Republiek aan bewind bly.<ref>{{cite news |title=Trump: Iran deal will immediately reopen Hormuz; if Oman doesn’t behave, we’ll blow it up |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-iran-deal-will-immediately-reopen-hormuz-if-oman-doesnt-behave-well-blow-it-up/ |work=The Times of Israel |date=27 Mei 2026}}</ref> Op 8 April het die Verenigde State, Israel en Iran ooreengekom oor 'n twee weke lange wapenstilstand, die [[Islamabad-ooreenkoms (2026)|Islamabad-ooreenkoms]].<ref>{{Cite web |date=2026-04-08 |title=Iran ceasefire deal a partial win for Trump - but at a high cost |url=https://www.bbc.com/news/articles/cwyvp55xrlro |access-date=2026-04-08 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2026-04-08 |title=US-Iran 2-week ceasefire: What’s in Tehran’s 10-point proposal to end the war |url=https://timesofindia.indiatimes.com/world/middle-east/lift-all-sanctions-us-iran-agree-to-2-week-ceasefire-whats-in-the-10-point-plan/articleshow/130099247.cms |access-date=2026-04-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Chance |first=Lex Harvey, Sophia Saifi, Nina Giraldo, Aditi Sangal, Michael Rios, Kit Maher, Zachary Cohen, Alayna Treene, Kristen Holmes, Jeremy Diamond, Jennifer Hansler, Mitchell McCluskey, Ramishah Maruf, Samantha Delouya, Max Saltman, Sarah Ferris, Eyad Kourdi, Kylie Atwood, Matt Egan, Nic Robertson, Lauren Said-Moorhouse, Christopher Lamb, Sharon Braithwaite, Rebekah Riess, Elise Hammond, Dana Karni, Zeena Saifi, Ellis Kim, Maureen Chowdhury, Annie Grayer, Catherine Nicholls, Michelle Velez, Tal Shalev, Betsy Klein, Nadeen Ebrahim, Sarah Tamimi, Joseph Ataman, Becky Anderson, Aileen Graef, Jim Sciutto, Helen Regan, Laura Sharman, Chris Isidore, Billy Stockwell, Oliver Sherwood, Hanna Ziady, Brad Lendon, Jessie Yeung, John Liu, Tim Lister, Satish Cheney, Ally Barnard, Mohammed Tawfeeq, Rashard Rose, Manveena Suri, Aleena Fayaz, Jerome Taylor, Matthew |date=2026-04-07 |title=Live updates: Trump agrees to two-week ceasefire with Iran |url=https://www.cnn.com/2026/04/07/world/live-news/iran-war-trump-us-israel |access-date=2026-04-08 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Iranse wapenstilstand het onder druk gekom toe Iran geweier het om die Hormuz-straat weer oop te maak en Israeliese aanvalle op Libanon blameer het.<ref>{{Cite web |last1=Hancock |first1=Alice |last2=John |first2=Jamie |last3=Harris |first3=Lee |date=8 April 2026 |title=Shipping stalls as Tehran dictates terms in Strait of Hormuz |url=https://www.ft.com/content/0ce6a1a0-08b0-4b2b-9634-e5c03c4fbbcd?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Na die mislukking van die Islamabad-gesprekke het Trump 'n vlootblokkade van Iran vanaf 13 April aangekondig.<ref>{{cite news |title=Trump says US will blockade strait of Hormuz after Iran peace talks fail |url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/12/trump-says-us-will-blockade-strait-of-hormuz-as-iran-peace-talks-fail |access-date=12 April 2026 |work=[[The Guardian]] |date=12 April 2026}}</ref> Daar het 'n "dubbele blokkade" van die Persiese Golf deur Iran en van Iran deur die VSA gebly.<ref name="Guardian 24 Apr 26"/> Trump het die wapenstilstand onbepaald verleng,<ref name="aljazeera21april"/> maar verdere aanvalle het sedertdien plaasgevind. Trump het ook sedert Maart meer as 30 keer valslik beweer dat die VSA en Iran vermoedelik 'n ooreenkoms nader om die oorlog te beëindig, sonder dat daar elke keer daarna 'n oplossing was.<ref name="false">{{cite web|last=Blake|first=Aaron|date=9 Junie 2026|title=How many times has Trump claimed an Iran deal is around the corner?|work=CNN|url=https://www.cnn.com/2026/06/09/politics/times-trump-iran-deal-close|access-date=9 Junie 2026}}</ref> Op 14 Junie het Trump en Iran 'n ooreenkoms aangekondig om die oorlog te beëindig en die Straat van Hormuz te heropen, met die ondertekening wat op 19 Junie in Switserland verwag word. Trump het die opheffing van die Amerikaanse vlootblokkade gemagtig, maar gewaarsku dat militêre optrede kan hervat indien 'n kernooreenkoms nie bereik word nie.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.standard-democrat.com/world/qatari-mediators-travel-to-tehran-for-final-touches-on-a-possible-deal-to-end-war-8507ea74|title=Deal is reached to end Iran war and Trump orders stop to US naval blockade|agency=Associated Press|date=14 Junie 2026|website=Standard Democrat}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/6/15/trump-allies-cheer-iran-deal-announcement-as-democrats-call-for-clarity|title=Trump allies cheer Iran 'peace deal' announcement as Democrats seek clarity|website=Al Jazeera English|date=15 Junie 2026}}</ref> Die Amerikaanse weermag het verduidelik dat die blokkade van krag sal bly totdat die ooreenkoms op 19 Junie onderteken word.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://en.bloomingbit.io/feed/news/114285|title=US Military Says Iran Port Blockade to Stay Until Junie 19 Deal Is Implemented|website=Bloomingbit|date=15 Junie 2026}}</ref> Op 15 Junie het Pakistan aangekondig dat die VSA en Iran ooreengekom het om alle militêre operasies, insluitend in Libanon, te staak om die oorlog te beëindig.<ref>{{Cite web|url=https://m.economictimes.com/news/international/world-news/breakthrough-peace-deal-iran-and-us-reach-agreement-ahead-of-historic-signing-in-switzerland-on-june-19/articleshow/131733059.cms|title=Peace deal between Iran, US reached; to be signed officially on Jun 19 in Switzerland: Pakistan's PM Shehbaz Sharif|agency=Press Trust of India|publisher=The Economic Times|date=15 Junie 2026|access-date=15 June 2026}}</ref> Israel het egter gesê dat dit sy magte in Libanon sal hou, en Hezbollah het geen operasies sedert die ooreenkoms aangemeld nie. 'n Israeliese aanval op 'n voertuig in Suid-Libanon het tot een dood gelei.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cj0grpyg4v1t|title=Iran and US agree deal to end war as Israel says its forces will stay in Lebanon|website=[[BBC News]]|date=15 Junie 2026|access-date=15 June 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://theprint.in/world/hezbollah-has-not-carried-out-operations-since-iran-us-deal-hezbollah-official-tells-reuters/2960402/|title=Hezbollah has not carried out operations since Iran-US deal, Hezbollah official tells Reuters|agency=[[Reuters]]|publisher=The Print|date=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.internazionale.it/ultime-notizie-reuters/2026/06/15/israeli-strike-kills-one-in-south-lebanon-first-deadly-attack-since-us-iran-deal-announcement|title=Israeli strike kills one in south Lebanon, first deadly attack since US-Iran deal announcement|agency=[[Reuters]]|publisher=Internazionale|date=15 Junie 2026}}</ref> == Agtergrond == Teen laat Desember 2025 het grootskaalse [[Irannese protesaksies 2025–2026|landwye anti-regime-betogings]] in Iran uitgebreek, grootliks aangevuur deur ’n ekonomiese krisis, die ineenstorting van die Irannese geldeenheid, die riaal, en stygende pryse. Die betogings, wat oproepe tot regimeverandering ingesluit het, het die grootste omvang bereik sedert die [[Irannese Rewolusie|Irannese Rewolusie van 1979]],<ref>{{Cite news |date=13 January 2026 |title=Iranian regime rallies supporters in bid to quell unrest |url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2026/01/13/iranian-regime-rallies-supporters-in-bid-to-quell-unrest_6749359_4.html |access-date=25 January 2026 |work=Le Monde |language=en}}</ref> en het na meer as 100 stede oor die land versprei.<ref name=":232">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Inside an exiled prince’s plan for regime change in Iran |url=https://www.politico.eu/article/reza-pahlavi-iran-revolution-exiled-prince-plan-regime-change/ |access-date=25 January 2026 |website=Politico |language=en}}</ref> Die Irannese regime het met gewelddadige onderdrukking gereageer, insluitend slagtings van betogers, met die dodelikste voorvalle op 8 en 10 Januarie 2026.<ref name=":32">{{Cite web |last= |first= |date=23 January 2026 |title=The night Iran went dark: Witness accounts and video reveal violence inflicted during Iran’s internet blackout |url=https://www.cnn.com/2026/01/23/middleeast/iran-internet-blackout-violent-crackdown-intl-cmd |access-date=25 January 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Opperleier [[Ali Chamenei]] het persoonlik die landwye moorde tydens die betogings beveel, met goedkeuring van Iran se hoogste staatsliggame.<ref name=":422">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Khamenei ordered killings with approval of top state bodies, sources say |url=https://www.iranintl.com/en/202601132979 |access-date=25 January 2026 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Fassihi |first=Farnaz |last2=Varghese |first2=Sanjana |last3=Browne |first3=Malachy |last4=Behrooz |first4=Parin |date=25 January 2025 |title=How Iran Crushed a Citizen Uprising With Lethal Force |url=https://www.nytimes.com/2026/01/25/world/middleeast/iran-how-crackdown-was-done.html |work=The New York Times}}</ref> Die geweld is hoofsaaklik deur die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) en [[Basij]]-magte uitgevoer,<ref name=":422" /><ref name=":32" /> wat lewendige ammunisie, haelgewere, korrelgewere, gemonteerde masjiengewere en hommeltuie gebruik het. Getuies het bloedbevlekte strate en wydverspreide beserings gerapporteer, terwyl hospitale en lykshuise oorweldig is.<ref name=":32" /> Iran het ook die langste internet-afskakeling op rekord ingestel om verslaggewing oor die onrus en die moorde te beperk en kommunikasie tussen betogers te ontwrig.<ref name=":132">{{Cite news |last=Elwelly |first=Elwely |last2=Erickson |first2=Bo |date=14 January 2026 |title=Trump urges Iranians to keep protesting, saying 'help is on its way' |url=https://www.reuters.com/world/china/iranian-mp-warns-greater-unrest-urging-government-address-grievances-2026-01-13/ |work=Reuters}}</ref> Duisende sterftes is aangemeld, hoewel syfers sterk verskil volgens bron, tesame met massa-arrestasies; volgens HRANA (''Human Rights Activists in Iran'') is minstens 26 541 mense aangehou.<ref name=":022">{{Cite news |last=Wintour |first=Patrick |date=24 January 2026 |title=Trump says US ‘armada’ heading to Middle East as Iran death toll put above 5,000 |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jan/23/trump-says-us-armada-heading-middle-east-iran-death-toll |access-date=25 January 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die dodetal word nou op tienduisende geraam, met die jongste syfers wat wissel tussen 30 000 en 43 000.<ref name=":72">{{Cite news |last=Serjoie |first=Kay Armin |last2=Saberi |first2=Roxana |last3=Jamalpour |first3=Fatemeh |date=25 January 2026 |title=Iran Protest Death Toll Could Top 30,000: Local Officials |url=https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125063424/https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-date=25 Januarie 2026 |access-date=25 January 2026 |work=Time |language=en |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |last=Naz |first=Darya |date=20 January 2026 |title=Latest Human Rights Report: 43,000 Killed in the Crackdown on Protests in Iran For Immediate Release |url=https://humanrightsintl.com/2026/01/20/latest-human-rights-report-43000-killed-in-the-crackdown-on-protests-in-iran-for-immediate-release/ |access-date=25 January 2026 |website=International Centre for Human Rights |language=en}}</ref> Tydens ’n nuuskonferensie op 27 Februarie 2026 het die Amerikaanse president [[Donald Trump]] verklaar dat die Islamitiese Republiek “ten minste, dit lyk so, 32 000 betogers” doodgemaak het,<ref>{{Cite web |date=25 February 2026 |title=Trump keeps world waiting on his plans for Iran after State of the Union |url=https://www.bbc.com/news/articles/cge821xwyz8o |access-date=27 February 2026 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 February 2026 |title=Trump says 32,000 people were killed in Iran's crackdown on protesters - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/donald-trump-iran-protest-crackdown-death-toll/ |access-date=27 February 2026 |website=www.cbsnews.com |language=en}}</ref><ref name=":62">{{Cite web |title=Iran Accuses U.S. of Spreading &#x27;Big Lies&#x27; After Trump Speech {{!}} TIME |url=https://time.com/7381094/iran-united-states-conflict-trump-nuclear-weapons-program/ }}{{Dooie skakel|date=Mei 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ’n syfer soortgelyk aan vroeëre ramings van ongeveer 30 000 deur twee senior amptenare in die Irannese ministerie van gesondheid.<ref name=":62" /><ref name=":72" /> AP News het berig dat die regering se oorweldigende gebruik van geweld wanhoop onder die Irannese publiek veroorsaak het en hoop op ’n Amerikaanse aanval laat ontstaan het.<ref>{{Cite web |date=19 February 2026 |title=Iranians grieve defiantly for thousands killed in last month's crackdown |url=https://apnews.com/article/iran-protests-memorials-chehelom-71e5db503a287126a2d31cb32a2809eb |access-date=27 February 2026 |website=AP News |language=en}}</ref> == Aanvalle == === Aanvanklike aanvalle === {{Location map+|Iran|width=300|caption=Plekke van Israeliese en Amerikaanse lugaanvalle op 28 Februarie.<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; EXPLOSIONS HEARD IN ISRAEL |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref>|places= {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.688|51.389}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.64|50.87}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.3|47.066}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.832|50.991}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|32.652|51.675}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|38.073|46.296}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.638|46.422}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.487|48.353}}}}}} Ontploffings is aangemeld nadat die minister van verdediging Israel Katz ’n Israeliese aanval bevestig het.<ref name=":0"/><ref name="auto">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran |url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28 |access-date=28 February 2026 |website=India Today |language=en}}</ref> ''The Times of Israel'' het berig dat Katz die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” beskryf het met die doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref name=":1">{{Cite web |last=Liebermann |first=Oren |date=28 February 2026 |title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country |url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk |access-date=28 February 2026 |website=[[CNN]] |language=en}}</ref> Onder die teikens was ’n distrik in Teheran waar die Irannese Opperleier [[Ali Khamenei]] normaalweg woon; dit huisves ook die presidensiële paleis en die Hoogste Nasionale Veiligheidsraad.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erica Solomon and Farnaz Fassihi |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/4b4cefc7-c909-59ae-a5ff-17a3742f68f3?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Sewe missiele is bevestig om dié gebied te tref.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions were heard near Iran's Supreme Leader's residence and office |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Daarna het ''[[The New York Times]]'' berig dat ’n “Amerikaanse amptenaar gesê het dat Amerikaanse militêre aanvalle op Iran aan die gang is”.<ref>{{cite web |title=Live Updates: Israel Says It has Launched an Attack on Iran |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump#c954c0a9-28cf-5238-9219-80b016e35130 |publisher=[[The New York Times]] |access-date=28 February 2026}}</ref> Amerikaanse amptenare het ook bevestig dat die aanvalle met die Verenigde State gekoördineer is.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Attack coordinated with the United States, Israeli source tells CNN |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Nuusberigte het gemeld dat sirenes in Israel geloei het, terwyl Israel sy burgers gewaarsku het om in beskermde gebiede te bly.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Die Amerikaanse ambassadeur in Israel, Mike Huckabee, het Amerikaanse burgers aangemoedig om onmiddellik op te tree wanneer hulle die sirenes hoor,<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US Ambassador to Israel encourages US citizens to take "immediate action" at sound of sirens |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> terwyl die Amerikaanse president Donald Trump gewaarsku het dat Amerikaanse lewens moontlik verlore kan gaan.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Trump warns US lives may be lost in mission in Iran |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Israeliese Ministerie van Gesondheid het gereageer deur hospitale ondergronds te verskuif.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Israeli hospitals shift underground as Health Ministry orders highest readiness level |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Amerikaanse amptenare het bevestig dat die Verenigde State aanvalle op Iran uitvoer en dit beskryf as “nie ’n klein aanval nie”.<ref name=":2">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Volgens ’n Amerikaanse amptenaar word dosyne Amerikaanse aanvalle uitgevoer deur aanvalsvliegtuie wat vanaf basisse rondom die [[Midde-Ooste]] en vanaf een of meer vliegdekskepe opereer.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Eric Schmitt |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/5df7d9a6-2d1a-577e-9c63-d40948472442?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> ''Reuters'' het berig dat die aanvalle per lug en see uitgevoer word.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Iran crisis live: Explosions in Tehran as Israel announces strike |url=https://www.reuters.com/world/iran-crisis-live-explosions-tehran-israel-announces-strike-2026-02-28/}}</ref> Die Fars-nuusagentskap en [[CNN]] het verdere ontploffings in ander Irannese stede aangemeld, insluitend [[Qom]], Kermanshah, [[Isfahan]] en [[Karaj]].<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erika Solomon |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/c913328f-5d1c-5841-af49-5b94acc97324?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> In Teheran is missielaanvalle op Universiteitsstraat, in die Jomhouri-gebied en in die noordelike Seyed Khandan-gebied aangemeld.<ref>{{Cite web |title=US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/2/28/explosions-in-downtown-tehran-smoke-seen-rising |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Kommunikasiedienste in Teheran is ná die aanvalle belemmer.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN; US OFFICIAL SAYS US TOOK PART IN STRIKES |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> CNN het berig dat die tydsberekening van die aanvalle simboliese betekenis in [[Judaïsme]] dra, aangesien dit plaasgevind het kort voor die Joodse fees [[Poerim]] op 2 Maart.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Timing of US-Israel attack on Iran bears symbolic meaning in Judaism |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> === Doelverklarings === Twee uur nadat die aanvalle begin het, het die Amerikaanse president Donald Trump ’n verklaring van agt minute uitgereik waarin hy gesê het dat die doel van die Amerikaanse aanvalle in Iran effektief regimeverandering was. Hy het die IRGC aangemoedig om “julle wapens neer te lê en volledige immuniteit te hê, of andersins sekere dood in die gesig te staar.” Hy het bygevoeg: “Lê julle wapens neer. Julle sal regverdig behandel word met volle immuniteit, of julle sal sekere dood in die gesig staar.” Hy het die publiek toegespreek en verklaar: “Die uur van julle vryheid het aangebreek. Bly beskut. Moenie julle huis verlaat nie. Dit is baie gevaarlik buite. Bomme sal oral val,” en gesê: “Wanneer ons klaar is, neem julle regering oor. Dit sal julle s’n wees om te neem. Dit sal waarskynlik julle enigste kans vir geslagte wees.” Hy het afgesluit: “Nou is die tyd om beheer oor julle lot te neem … Dit is die oomblik vir optrede. Moenie dit laat verbygaan nie.”<ref name="Magid" /> Kort daarna het [[Benjamin Netanyahu]] ’n videoboodskap vrygestel waarin hy gesê het dat Israel en die Verenigde State aanvalle op Iran geloods het “om die eksistensiële bedreiging te verwyder” wat deur wat hy die “terreurbewind in Iran” genoem het, inhou. Hy het gesê dat die gesamentlike optrede “die voorwaardes sal skep vir die dapper Irannese volk om hul lot in eie hande te neem” en die mense van Iran aangemoedig om “die juk van tirannie af te werp.”<ref>{{Cite news |date=2026-02-28 |title=Netanyahu says Israel, US launched strikes to ‘remove the existential threat’ posed by Iran |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/netanyahu-says-israel-us-launched-strikes-to-remove-the-existential-threat-posed-by-iran/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> === Voortgesette aanvalle en wapenstilstand === Deur die hele Maart het Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle gemik op Iran se militêre infrastruktuur, energie‑fasiliteite en missieldepots, insluitend die South Pars-gasveld en Qesjm‑eiland, terwyl Iran met ballistiese missiele, [[hommeltuie]] en kuber-aanvalle teen VSA-mag­te en Golfstate-allie­rade gereageer het. Die konflik het vinnig geografies versprei, met aanvalle en drone-operasies wat in Bahrein, Koeweit, Saoedi-Arabië, die VAE, Irak en Israel gerapporteer is. Teen die middel van Maart was duisende militêre aanvalle uitgevoer, wat beduidende skade aan Iran se stedelike sentrums, infrastruktuur en energieproduksie veroorsaak het, en burgers het toenemend die gevolge van die gevegte gevoel. Teen die einde van Maart en vroeë April het hoogprofiel-konfrontasies plaasgevind, insluitend die neerskiet van VSA-vliegtuie soos ’n F‑15E en ’n A‑10, verdere gesamentlike VSA–Israeliese aanvalle op I­ranne­se basisse, en aanhoudende missiel- en hommetuig-aktiwiteit van Iran wat sowel militêre as siviele terreine geteiken het. Verslae het toenemende burgerlike slagoffers en skade aan huise, skole en kultuurerfenisterreine aangetoon, veral in Teheran, Ahvaz en die suidelike provinsies, wat die menslike koste van die konflik duidelik weerspieël. Op 7 April 2026 het VSA-president Donald Trump, kort nadat hy op sy mikrojoernaaldiens Truth Social gewaarsku het dat “’n hele beskawing vanaand sal sterf” indien geen ooreenkoms met Iran bereik word nie, ’n tweeweekse wapenstilstand met Iran aangekondig.<ref>{{Cite web|url=https://www.pbs.org/newshour/world/trump-warns-a-whole-civilization-will-die-tonight-if-a-deal-with-iran-isnt-reached|title=Trump pulls back on Iran threats after warning a 'civilization will die tonight' if deal isn't reached|last=Magdy|first=-Samy|last2=Magdy|first2=Associated Press Samy|date=2026-04-07|website=PBS News|language=en|access-date=2026-04-07|last3=Press|first3=Associated}}</ref> Die ooreenkoms is gefasiliteer deur Pakistaanse bemiddeling en gebaseer op Teheran se voorneme om die [[Straat van Hormoes]] weer oop te stel — ’n kritieke see‑roete wat Iran vroeër in die konflik effektief gesluit het deur skippassage te beperk, wat die internasionale olie‑ en handelsverkeer ernstig ontwrig het. Die aankondiging het die ooreenkoms beskryf as ’n wederkerige wapenstilstand, bedoel om lugaanvalle en ander aanvalle tydelik te staak en moontlik die weg te baan vir breër onderhandelinge, alhoewel die besonderhede van Iran se formele aanvaarding aanvanklik onseker gebly het.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/apr/07/trump-iran-war-ceasefire|title=Donald Trump says he has agreed two-week ceasefire with Iran|date=2026-04-07|website=[[The Guardian]]|language=en|access-date=2026-04-07}}</ref> Die dag daarna het die Israeliese eerste minister Benjamin Netanyahu aangekondig dat die wapenstilstand nie Israel se lugaanvalle op teikens in Libanon insluit nie, wat Iran laat dreig het om uit die skietstilstandsooreenkoms te onttrek.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/4/8/netanyahu-says-us-iran-ceasefire-does-not-include-lebanon|title=Netanyahu says US-Iran ceasefire ‘does not include Lebanon’|last=Staff|first=Al Jazeera|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://en.apa.az/asia/tasnim-iran-may-withdraw-from-ceasefire-deal-if-attacks-on-lebanon-continue-500486|title=Tasnim: Iran may withdraw from ceasefire deal if attacks on Lebanon continue|website=Apa.az|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref> In die vroeë oggendure van 11 Junie het die Verenigde State bomaanvalle op verskeie teikens in Iran uitgevoer in 'n poging om die Iraniërs tot 'n vredesooreenkoms te dwing.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/6/10/iran-war-live-tehran-vows-response-as-us-strikes-over-downed-helicopter|title=Iran’s army says Strait of Hormuz closed as US launches new attacks|last=|first=|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-06-10}}</ref> 'n Dag later het die Amerikaanse president Donald Trump aangekondig dat die oorlog verby is.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/articles/c78y6w78828o|title=Trump claims deal to end Iran war near as Tehran says 'nothing' finalised|date=2026-06-12|website=www.bbc.com|language=en|access-date=2026-06-12}}</ref> == Reaksies == === Iran === ==== Islamitiese Republiek ==== Iran se Ministerie van Buitelandse Sake het ’n teenreaksie belowe terwyl Irannese magte Amerikaanse basisse regoor die [[Persiese Golf]] aangeval het.<ref name="persian-gulf-1">{{Cite web |date=2026-02-28 |title=Iran targets US bases across Persian Gulf states, IRGC-aligned outlet says |url=https://www.iranintl.com/en/202602282948 |access-date=2026-02-28 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602284010|title=Iran decries attacks, vows response as it appeals to Security Council|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com}}</ref> Die Opperste Nasionale Veiligheidsraad van Iran het gesê die land is geteiken deur ’n "brutale lugoperasie" wat deur die VSA en Israel uitgevoer is, en verklaar: "Dit het weer eens tydens onderhandelinge plaasgevind, en die vyand verbeel hom dat die veerkragtige Irannese nasie deur hierdie lafhartige dade aan hul kleinlike eise sal oorgee."<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; TEHRAN FIRES BACK, EXPLOSIONS ACROSS REGION |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera English |language=en}}</ref> ==== Irannese opposisie ==== Baie Iraniërs binne Iran het die gesamentlike Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran gevier en verwelkom.<ref>{{Cite web |last=Madadi |first=Afshin |date=2026-02-28 |title=Iranians cheer US strikes in street |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2026/02/28/iranians-cheer-us-strikes-in-street/ |access-date=2026-02-28 |website=The Telegraph}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602286604|title=مردم فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» سر دادند|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> ’n Aanvanklike video het sommige Irannese burgers gewys wat lag en feesvier nadat hulle ’n lugaanval in Iran aanskou het op wat hulle die "leier se huis" genoem het.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Video: Iranians laugh as they witness airstrikes |url=https://www.iranintl.com/en/202602287920 |access-date=28 February 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> ’n Ander video het ’n vrou in Iran gewys wat die aanvalle vier terwyl sy "Dood aan Chamenei" uitroep.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602288397|title=سر دادن فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» در تهران|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> Onder reaksies van die Irannese diaspora het [[Reza Pahlavi]] Iraniërs aangemoedig om gereed te maak om die [[Irannese protesaksies 2025–2026|protesaksies wat vroeër in die jaar plaasgevind het]] te hervat terwyl die Islamitiese Republiek volgens hom "ineenstort". Hy het die weermag en veiligheidsmagte versoek om hulle by die publiek te skaar eerder as by die regerende bestel, en het die Amerikaanse optrede teen Iran as ’n "humanitêre ingryping" beskryf terwyl hy Trump versoek het om burgerlike skade te vermy.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602282261|title=Prince Pahlavi calls on Iranians to get ready to return to streets|date=28 February 2026|website=Iran International|accessdate=28 February 2026}}</ref> Maryam Rajavi, die leier van die "Nasionale Raad van Weerstand van Iran", het die vorming van ’n oorgangsregering aangekondig en beide die Islamitiese Republiek en die [[Sjah]] op [[X (sosiale netwerk)|X]] verwerp.<ref>{{Cite web |last=writer |first=Staff |date=2026-02-28 |title=Announcement of provisional government by the National Council of Resistance of Iran {{!}} |url=https://english.mojahedin.org/news/announcement-of-provisional-government-by-the-national-council-of-resistance-of-iran/ |access-date=2026-02-28 |website=People's Mojahedin Organization of Iran |language=en-US}}</ref> Lede van die Irannese diaspora het vierende solidariteitsbyeenkomste gehou te midde van die Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/video/ott_408c8bff8d6c4a509fbabb08f135e88c|title=تجمع ایرانیان مقیم برلین، همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی|via=www.iranintl.com}}</ref> ==Regsposisie== ===Verenigde State regsposisie=== [[Lêer:Op epic fury timeline 100hrs - pentagon - mar4 - straight.jpg|duimnael|Kaart getiteld "Operasie Epic Fury Tydlyn – Eerste 100 Ure" wat gebruik is tydens perskonferensie by die Pentagon op 4 Maart 2026.  ]] Baie regs- en militêre kenners het gesê dat Amerikaanse optrede in Iran 'n tipe is wat kongresmagtiging vereis. Hulle het ook die gereelde gebruik van die woord "oorlog" in die Trump-administrasie se kommunikasie oor die aanvalle opgemerk, wat verdere geloofwaardigheid verleen aan die bewering dat die Trump-administrasie die kongres se oorlogsmagte omseil het. [[Marco Rubio]] het gesê dat die Trump-administrasie die Oorlogsmagte-resolusie gevolg het, maar het bevraagteken of dit wetlik bindend was.<ref name="rl">{{Cite web |last=Bagchi |first=Aysha |title='Might makes right'? Why experts have fears for rule of law |url=https://www.usatoday.com/story/news/politics/2026/03/05/war-powers-trump-iran-us/88941002007/ |access-date=17 Maart 2026 |website=USA TODAY |language=en-US}}</ref> Verskeie Amerikaanse presidente en administrasies het oorloë of militêre operasies sonder kongresgoedkeuring van stapel gestuur,<ref>{{Cite web |last=Barrow |first=Bill |agency=Associated Press |date=5 March 2026 |title=Congress hasn't officially declared war since WWII. Here's how presidential war powers have played out since then |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/congress-hasnt-officially-declared-war-since-wwii-heres-how-presidential-war-powers-have-played-out-since-then |access-date=18 Maart 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref> regskundiges het egter aangevoer dat Trump se optrede in Iran onderskei kan word van vorige nie-gemagtigde gebruike van geweld omdat die "spekulatiewe voorkomende" regverdiging vir hierdie oorlog relatief swak is wanneer dit gemeet word aan vorige binnelandse en internasionale regsrasionele.<ref>{{Cite web |last=Mohamed 'Arafa |date=6 March 2026 |title=No Authorization, No Imminence, No Plan: The Iran Strikes and the Rule of Law |url=https://www.jurist.org/commentary/2026/03/no-authorization-no-imminence-no-plan-the-iran-strikes-and-the-rule-of-law/ |access-date=24 Maart 2026 |website=Jurist News |language=en-US}}</ref> ===Internasionale reg=== Die aanvalle tussen die VSA en Israel op Iran in 2026 word wyd as onwettig beskou onder die [[internasionale reg]], aangesien dit die VN-Handves se verbod op die gebruik van geweld skend, omdat die aanvalle nie aan die kriteria vir selfverdediging voldoen nie en geen magtiging van die Veiligheidsraad van die Verenigde Nasies het nie.<ref name="sbs1march" /><ref name="guardian2march"/> Daar is geen erkende regsbasis vir voorkomende oorlog of gewelddadige regimeverandering nie.<ref>{{Cite web |last1=Cáceres |first1=Juan Zahir Naranjo |last2=Brincat |first2=Shannon |date=1 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US-Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=http://theconversation.com/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law-277173 |access-date=10 Maart 2026 |website=The Conversation |language=en-US}}</ref> Die aanvalle word dus as 'n aggressieoorlog beskou <ref>{{cite web |website=Lemkin Institute for Genocide Prevention and Human Security |date=12 Maart 2026 |url=https://www.lemkininstitute.com/red-flag-alerts/red-flag-alert%3A-israel-u.s.-war-of-aggression-against-iran |title=Red Flag Alert: Israel-U.S. War of Aggression against Iran}}</ref><ref>{{cite web |work=American Friends Service Committee |date=9 Maart 2026 |url=https://afsc.org/news/what-you-need-know-about-us-war-iran |title=What You Need to Know about The U.S. War on Iran}}</ref><ref>{{cite web |website=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights |date=12 Maart 2026 |url=https://www.ohchr.org/en/press-releases/2026/03/un-experts-denounce-aggression-iran-and-lebanon-warn-devastating-regional |title=UN Experts Denounce Aggression on Iran and Lebanon, Warn of Devastating Regional Escalation}}</ref> wat die hoogste oorlogsmisdaad is.<ref name="judgment">{{citation |title=Judgment of the International Military Tribunal for the Trial of German Major War Criminals: The Nazi Regime in Germany |url=http://avalon.law.yale.edu/imt/judnazi.asp#common |author=The International Military Tribunal for Germany |date=1946 |website=The Avalon Project,Yale University}}</ref><ref>{{cite book |last=Broomhall |first=Bruce |title=International justice and the International Criminal Court |year=2003 |publisher=Oxford University Press |edition=2nd |page=46 |isbn=978-0-19-925600-6 |url=https://books.google.com/books?id=-Ni6Qy2E9KwC&pg=PA46}}</ref> Ben Saul, spesiale rapporteur van die Verenigde Nasies oor Menseregte en Teen-terrorisme, het verklaar dat Iran nie [[uraan]] verryk het tot die punt waar dit 'n [[kernwapen]] gebou het nie, dat kenners saamgestem het dat Iran nie 'n kernwapen besit nie, en dat die saak nêrens naby selfverdediging teen 'n dreigende aanval was nie.<ref name="sbs1march" /> Don Rothwell, 'n professor in internasionale reg aan die Australiese Nasionale Universiteit, het verklaar dat die VN-Veiligheidsraad nie 'n resolusie aangeneem het om Iran aan te val nie en geen regsbasis gehad het om die gebruik van geweld te regverdig nie.<ref name="sbs1march">{{Cite news |date=1 March 2026 |title=Were the Israeli-US strikes on Iran legal under international law? These experts say no |url=https://www.sbs.com.au/news/article/were-the-israeli-us-strikes-on-iran-legal-under-international-law/x96si2914 |access-date=9 Maart 2026 |work=SBS News |language=en |last=Yosufzai |first=Rashida}}</ref> Die ''Law Society Journal'' het opgemerk dat die aanval op Iran tydens aktiewe onderhandelinge teen die beginsels van goeie trou was wat in Artikel 2(2) van die VN-Handves uiteengesit word. <ref>{{Cite web |date=2 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US‑Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=https://lsj.com.au/articles/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law/ |access-date=9 Maart 2026 |website=Law Society Journal |language=en-AU}}</ref> Volgens ''[[The Guardian]]'' het Iran kragtens internasionale reg die reg om Amerikaanse en Israeliese militêre teikens aan te val na hul aanvalle op Iran, maar Iranse aanvalle teen burgerlikes en teen lande wat nie partye by die konflik is nie, is onwettig.<ref name="guardian2march">{{Cite news |last=Siddique |first=Haroon |date=2 Maart 2026 |title=What is the legality of the US and Israeli attacks on Iran? |url=https://www.theguardian.com/law/2026/mar/02/legality-us-israel-attacks-iran-uk |access-date=10 March 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die blokkering van die Straat van Hormuz deur Iran is beskryf as 'n skending van die VN-Konvensie oor die Seereg.<ref>{{Cite web |date=25 Julie 2019 |title=Iran's blatant violations of international maritime laws |url=https://www.arabnews.com/node/1530731 |access-date=18 Maart 2026 |website=Arab News |language=en}}</ref> ===Geopolitieke implikasies=== Talle kritici en ontleders het die VSA-Israeliese aanval geïdentifiseer met 'n meer oop omhelsing van [[imperialisme]] deur die Trump-administrasie.<ref>{{Cite news |last=Tait |first=Robert |date=1 Maart 2026 |title=Trump's current war on Iran picks up where a longstanding enmity left off |url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/mar/01/trump-us-iran-war-history |access-date=16 Maart 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref><ref name="Martin-2026">{{Cite web |last1=Martin |first1=Peter |last2=Martin |first2=Eric |date=1 Maart 2026 |title=Trump's Iran Strikes Usher in an Era of Unrestrained American Power |url=https://www.bloomberg.com/news/features/2026-03-01/iran-attack-khamenei-killing-maduro-capture-begin-trump-imperialism-era |website=Bloomberg |quote='Trump is duidelik 'n imperialistiese president. Hy is duidelik iemand wat behep is met sy eie mag in terme van die ontplooiing van ons weermag,' het die Demokratiese senator van New Jersey, Andy Kim, gesê.}}</ref> Die VSA-Israeliese aanval word wyd beskou as 'n "oorlog van keuse".<ref>{{Cite news |date=13 Maart 2026 |title=Mission accomplished? The 2003 boast that haunts today's Iran conflict |url=https://www.bbc.com/news/articles/c1e9yy84we8o |access-date=16 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> 'n Aantal Amerikaanse en Israeliese amptenare, insluitend Hegseth,<ref>{{Cite news |last=Jaffe |first=Greg |last2=Dias |first2=Elizabeth |date=20 Maart 2026 |title=Hegseth Invokes Divine Purpose to Justify Military Might |url=https://www.nytimes.com/2026/03/20/us/politics/hegseth-christianity-military.html |access-date=20 Maart 2026 |work=[[The New York Times]] |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> het godsdienstige regverdigings vir die oorlog gemaak.<ref>{{Cite news |last=Shamim |first=Sarah |title=Why are the US and Israel framing the ongoing conflict as a religious war? |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/4/why-are-the-us-and-israel-framing-the-ongoing-conflict-as-a-religious-war |access-date=20 March 2026 |work=[[Al Jazeera]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ramirez |first=Marc |date=5 Maart 2026 |title=Faith and the Middle East: How religion could fuel a wider war |url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2026/03/05/middle-east-conflict-iran-religion-role/88983410007/ |access-date=20 Maart 2026 |work=USA TODAY |language=en}}</ref> Volgens sommige ontleders was die oorlog 'n terugslag vir Russiese invloed in die streek. Die ontleders het egter ook opgemerk dat dit die Verenigde State van die [[Russiese inval in Oekraïne sedert 2022|oorlog in Oekraïne]] kan aflei.<ref>{{Cite web |title=Great Power Spillover from the Iran War: Implications for China, Russia, Turkey, and Europe |url=https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/great-power-spillover-iran-war-implications-china-russia-turkey-and-europe |access-date=18 Maart 2026 |website=The Washington Institute |language=en}}</ref> Die oorlog is beskryf asof dit verskeie voordele en nadele vir Chinese [[geopolitiek]]e belange inhou. Die [[BBC]] het berig dat die sluiting van die [[Straat van Hormoes]] en die oorlog in Iran Chinese belange in lande wat op Golflande se olie staatmaak, kan verswak.<ref name="ub">{{Cite news |date=5 Maart 2026 |title=Iran conflict and China: How it is unsettling Beijing and its ambitions |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c2044vzrdpzo |access-date=18 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> Amerikaanse aggressie in Iran het in die Chinese retoriek ingespeel wat China as "'n pilaar van stabiliteit in teenstelling met 'n onvoorspelbare Amerika" beskryf. Ontleders het opgemerk dat China belange in beide Iran en in die Golfstate het, en dat Golfstate dalk nouer bande met China kan soek nadat hulle aanvalle van Iran in die gesig gestaar het as gevolg van hul VSA-belyning. Ontleders het egter ook gewys op die verlies van afgemerkte gesanksioneerde olie en die inflasionêre impak van olieskaarste as potensiële ekonomiese nadele van die oorlog.<ref>{{Cite web |last=Leahy |first=Joe |last2=White |first2=Edward |last3=Lewis |first3=Leo |last4=Tudor |first4=Daniel |date=24 Maart 2026 |title=China’s leaders hunt for strategic gains from US quagmire in Iran |url=https://www.ft.com/content/3f0b5309-2791-4370-a6d9-d0ed84820db5?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Gilbert Achcar het gesê dat die VSA 'n gemoderniseerde weergawe van kanonbootdiplomasie beoefen.<ref>{{Cite web |last=Abu-Manneh |first=Bashir |title=Middle East Wars Are Still About Oil and Empire |url=https://jacobin.com/2026/03/us-imperialism-mena-war-oil-economy |access-date=10 Maart 2026 |website=Jacobin |language=en |date=9 Maart 2026 |first2=Gilbert |last2=Achcar |quote=’n Mens kan sê dat die Verenigde State onder Trump, in sy tweede termyn, verskuif het na ’n gemoderniseerde weergawe van die negentiende-eeuse 'kanonbootdiplomasie', toe groot moondhede hul wil oor swakker state afgedwing het deur te dreig om hulle te bombardeer, of deur hulle eintlik te bombardeer as hulle weerbarstig was. Daar was toe geen besorgdheid oor die aard van regerings nie – slegs die naakte wil om imperialistiese belange op swakker lande op te lê.}}</ref> Gokay en Hamourtziadou het die aanval op Iran verbind met 'n langdurige patroon van Amerikaanse ingrypings in die streek. Hulle het ook die aanval op Iran te midde van onderhandelinge gekoppel aan die geskiedenis van die Verenigde State se verbreking van verdragte tydens westelike uitbreiding.<ref name="Hamourtziadou-2026">{{Cite web |last=Hamourtziadou |first=Lily |last2=Gokay |first2=Bulent |date=9 Maart 2026 |title=The Geopolitical Implications of the Iran War |url=https://www.e-ir.info/2026/03/09/the-geopolitical-implications-of-the-iran-war/ |access-date=10 Maart 2026 |website=E-International Relations |language=en-US |quote=Die huidige Amerikaanse diplomasie met Iran kan gekenmerk word as 'n uitbreiding van 'n imperiale modus operandi, wat 'n patroon weerspieël waarin ooreenkomste as hefboompunte dien, afhangende van volle nakoming en verwerp word wanneer opperbelangrike belange eskalasie noodsaak. Kritici beweer dat die benadering wat deur die Trump-administrasie gevolg is, wat militêre operasies integreer met 'n binêre keuse tussen oorgawe en konflik, historiese imperiale patrone van oorheersing illustreer.}}</ref> Saeed Shah het geskryf dat baie in die Globale Suide nie die oorlog beskou as die morele doel wat die VSA en baie van sy bondgenote beweer het nie, en dat hulle die oorlog eerder as 'n mislukking van diplomasie en 'n daad van aggressie teen 'n swakker nasie beskou. Internasionale betrekkinge-kundiges het gesê dat die erosie van internasionale reg nasies in die Globale Suide onseker laat voel en meer geneig is om 'n koalisie teen Amerikaanse belange te ondersteun.<ref>{{Cite news |last=Shah |first=Saeed |date=3 Maart 2026 |title='Imperialist undertones': global south condemns US-Israeli war with Iran |url=https://www.theguardian.com/world/2026/mar/03/global-south-condemns-us-israeli-war-with-iran |access-date=10 Maart 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077 |quote=Siphamandla Zondi, professor in politiek aan die Universiteit van Johannesburg, het gesê dat oorloë in die Weste as 'n morele doel beskou word, terwyl konflik in die globale suide as boos en 'n mislukking om as volwassenes op te tree, beskou word. Hy het gesê dat die VSA en Israel sommige lande deur die Abraham-ooreenkomste oorreed het om Israel diplomatieke erkenning te gee, en geweld teen ander gebruik het. 'Dit is 'n oorlog van oorheersing en ondergeskiktheid, daarom het dit imperialistiese ondertone en motiewe,' het Zondi gesê. 'Dit maak die wêreld onveilig vir ons almal.'}}</ref> 'n Analise van Iran International dui daarop dat Saoedi-Arabië en die Verenigde Arabiese Emirate hulself moontlik posisioneer vir 'n meer aktiewe rol in die stryd teen Iran.<ref>{{Cite web |date=24 March 2026 |title=Persian Gulf states weighing deeper role in war against Iran - WSJ |url=https://www.iranintl.com/en/202603249088 |access-date=24 Maart 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> == Ekonomiese impak == In Maart 2026 het ''[[Forbes]]'' berig dat die Verenigde State se militêre intervensie teen Iran reeds enorme koste vir Amerikaanse belastingbetalers veroorsaak het. Volgens [[Pentagon]]‑bronne het die oorlog se eerste week meer as $6 miljard gekos, en sommige beraamings plaas die daaglikse koste tussen ongeveer $1 miljard en $2 miljard per dag, afhangende van hoe intens die operasies is. Die hoë koste sluit munitie‑gebruik, vliegoperasies, die ontplooiing van vliegtuie en skepe, en verlies aan duur militêre toerusting in. Baie van hierdie uitgawes is nie reeds in die bestaande verdedigingsbegroting ingesluit nie, wat die regering moontlik sal dwing om ekstra fondse by die [[Amerikaanse Kongres|Kongres]] te versoek.<ref>{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/alisondurkee/2026/03/10/why-trumps-war-with-iran-is-costing-nearly-1-billion-a-day-at-least/|title=Why Trump’s War With Iran Is Costing Nearly $1 Billion A Day—At Least|date=2026-03-10|website=[[Forbes]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Op 11 Maart het verskeie groot energie‑ondernemings, waaronder [[Shell plc|Shell]] en [[Total|TotalEnergies]], aan hul kliënte meegedeel dat hulle ''force majeure'' (onmoontlike nakoming van kontrakte) “op hul Katar‑[[Vloeibare aardgas|LNG]]‑verskaffings” verklaar het weens ’n onverwagte stillegging van die LNG‑produksie in Katar. Hierdie stap volg nadat staatsonderneming QatarEnergy sy LNG‑uitsette by ’n 77 miljoen ton per jaar‑aanleg opgeskort en self ''force majeure'' op versending verklaar het, wat veroorsaak is deur onlangse ontwrigting in die streek.<ref>{{Cite web|url=https://www.reuters.com/business/energy/shell-totalenergies-others-declare-fm-their-clients-who-take-lng-qatar-sources-2026-03-11/|title=Exclusive: Shell declares force majeure to clients who buy Qatari LNG, sources say|date=2026-03-11|website=[[Reuters]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Die ekonomie van Iran, reeds in krimp onder sanksies, het verder skade aan infrastruktuur en inkomsteverliese ervaar.<ref>{{cite web|url=https://www.lombardodier.com/insights/2026/march/us-israel-iran-conflict-macroeconomic-and-investment-scenarios.html|title=US-Israel-Iran conflict: macroeconomic and investment scenarios|author=Luca Bindelli|date=2 March 2026|website=Lombard Odier|access-date=2 March 2026}}</ref> Teen 6 Maart is reeds ongeveer 4 000 burgerlike geboue deur die Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle beskadig.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Israeli-US strikes damage over 4,000 civilian buildings across Iran |url=https://www.trtworld.com/article/b504b5a0fa5d |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> Intelligensieverslae meen dat, ten spyte van die ekonomiese skade deur die Amerikaanse en Israeliese aanvalle, dit onwaarskynlik is dat die Irannese regime op kort termyn sal omvergewerp word, en dat dit nie die gefragmenteerde Irannese opposisie sal help om aan bewind te kom nie.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Large-scale war 'unlikely' to topple Iran's military, clerical structure — intelligence report |url=https://www.trtworld.com/article/0662e43463f6 |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> == Sien ook == * [[Explosive Media]] * [[Israel-Irannese Oorlog]] == Verwysings == {{Verwysings|3}} {{Normdata}} [[Kategorie:Oorloë]] j1dzdooyrrksb27sjw9paajg8zcqf9q 2911668 2911666 2026-06-15T20:07:37Z Sobaka 328 opruim 2911668 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Militêre konflik |beeld=[[Lêer:2026 Iran war collage.jpg|300px]] |byskrif= |datum=28 Februarie 2026–[[hede]] |plek=[[Midde-Ooste]] |party1='''{{Vlag|Israel}}'''<br />'''{{Vlag|VSA}}''' |party2='''{{Vlag|Iran}}''' |aanvoerder2={{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Ali Chamenei]]'''☠}}<br /><small>(opperleier van Iran)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Masoud Pezeshkian]]'''}}<br /><small>(president van Iran)</small> |aanvoerder1={{nowrap|{{vlagikoon|Israel}} '''[[Benjamin Netanyahu]]'''}}<br /><small>(eerste minister van Israel)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|VSA}} '''[[Donald Trump]]'''}}<br /><small>(president van die VSA)</small> |resultaat= }} Op 28 Februarie 2026 het [[Israel]]<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Israel launches surprise attack on Iran {{!}} The Jerusalem Post|url=https://www.jpost.com/israel-news/article-888248|access-date=28 February 2026|website=The Jerusalem Post {{!}} JPost.com|language=en}}</ref> en die [[Verenigde State van Amerika]]<ref name=":23">{{Cite web |date=28 February 2026|title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> ’n aanval geloods, met die kodename '''Roaring Lion'''<ref>{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Live updates: US, Israel attack Iran in ‘preemptive strike,’ Trump posts video on Truth Social|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> en '''Operation Shield of Judah''', op verskeie stede in [[Iran]].<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran|url=https://www.yahoo.com/news/articles/witnesses-hear-explosion-irans-capital-061713591.html|access-date=28 February 2026|website=Yahoo News|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran - The Boston Globe|url=https://www.bostonglobe.com/2026/02/28/world/witnesses-say-they-hear-an-explosion-in-irans-capital-tehran/|access-date=28 February 2026|website=BostonGlobe.com|language=en}}</ref><ref name=":42">{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> Ontploffings is aangemeld terwyl die Israeliese minister van verdediging, [[Israel Katz]], ’n aanval deur die [[Israeliese Verdedigingsmagte|Israeliese Weermag]] (IDF) bevestig het.<ref name=":02">{{Cite web |title=Israel Launches 'Preemptive Strike' On Iran; Explosions Reported In Tehran|url=https://www.freepressjournal.in/world/israel-launches-preemptive-strike-on-iran-explosions-reported-in-tehran|access-date=28 February 2026|website=Free Press Journal|language=en}}</ref><ref name="auto2">{{Cite web |last=India|first=Today News|date=28 February 2026|title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran|url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28|access-date=28 February 2026|website=India Today|language=en}}</ref> Katz het die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” bestempel met die uitgesproke doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref>{{cite web |title=Israel, US attacking Iran; explosions seen in Tehran; Israelis told to stay near safe rooms after sirens wail |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog-february-28-2026/ |access-date=28 February 2026 |publisher=The Times of Israel}}</ref> Israel het daarna ’n noodtoestand afgekondig, met verwysing na die verwagting van ’n Irannese teenaanval.<ref name=":13">{{Cite web |last=Liebermann|first=Oren|date=28 February 2026|title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country|url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk|access-date=28 February 2026|website=[[CNN]]|language=en}}</ref> Die Amerikaanse president [[Donald Trump]] het aangekondig dat die Verenigde State saam met Israel aanvalle op Iran geloods het, en verklaar dat die doelwit was om Iran se missiel- en militêre vermoëns te vernietig, te verhoed dat dit kernwapens verkry, en uiteindelik die regime omver te werp.<ref>{{Cite news |last=Boxerman |first=Aaron |last2=Pager |first2=Tyler |last3=Fassihi |first3=Farnaz |last4=Bergman |first4=Ronen |date=28 February 2026 |title=U.S. and Israel Strike Iran: Live Updates |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Trump het lede van die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) versoek om hul wapens neer te lê in ruil vir immuniteit, en gewaarsku dat weiering “sekere dood” sou beteken.<ref name="Magid">{{Cite news |last=Magid |first=Jacob |date=28 February 2026 |title=Trump indicates goal of Iran strikes is to topple regime; tells Iranian people: ‘When we’re finished, take over your government’ |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-indicates-goal-of-iran-strikes-is-to-topple-regime-tells-iranian-people-when-we-are-finished-take-over-your-government/ |access-date=28 February 2026 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In vergelding het Iran tientalle ballistiese missiele oor die [[Midde-Ooste]] gelanseer, gerig op Israel en Amerikaanse militêre basisse in [[Jordanië]], [[Sirië]], [[Koeweit]],<ref name=":0">{{Cite AV media |url=https://apnews.com/video/smoke-seen-over-manama-doha-and-kuwait-city-39297a607e944aa2988a92d34efd6c5a |title=Smoke seen in Bahrain, Qatar and Kuwait as Iran retaliates against strikes |language=en |access-date=2026-02-28 |via=AP News}}</ref> [[Bahrein]],<ref name=":0" /> [[Katar]], [[Saoedi-Arabië]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate]]. Verder het die [[Houthi-beweging]] aangekondig dat hulle aanvalle in die [[Rooi See]] sal hervat.<ref name="How Trump's deportation plan could affect the US economy"> {{cite web | last = Murphy | first = Ann-Marie | title = How Trump's deportation plan could affect the US economy | url = https://www.bbc.com/news/articles/c204px4zddro | publisher = BBC News | date = 2026-02-28 | access-date = 2026-02-28 }}</ref><ref>{{Cite news |last=AP |date=2026-02-28 |title=Iranian-backed Houthis say they’ll resume attacks on Israel and on shipping routes |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/iranian-backed-houthis-say-theyll-resume-attacks-on-israel-and-on-shipping-routes/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In die vroeë oggendure van 1 Maart het Irannese staatsmedia bevestig dat die land se opperleier, [[Ali Chamenei]], in een van die bomaanvalle gesterf het.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t|title=Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead, state media says|date=February 28, 2026|website=[[BBC]]|language=en|access-date=February 28, 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://apnews.com/article/iran-us-explosion-tehran-c2f11247d8a66e36929266f2c557a54c|title=Iranian state media say country's supreme leader is dead|date=2026-02-28|website=AP News|language=en|access-date=2026-03-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/amp/world/supreme-leader-ayatollah-khamenei-is-dead-irans-state-tv-9936054.html|title=Iran Confirms Khamenei Killed In US-Israel Strikes, Announces 40-Day Mourning|date=1 March 2026|publisher=News18|access-date=1 March 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://gulfnews.com/amp/story/world%2Fmena%2Fkhamenei-dead-40-day-mourning-declared-iran-state-tv-1.500459085|title=Ayatollah Ali Khamenei: Supreme leader dead, Iran TV confirms as 40-day mourning declared|date=1 March 2026|publisher=Gulf News|access-date=1 March 2026}}</ref> Die oorlog se ekonomiese impak, beskryf as die wêreld se grootste voorsieningsontwrigting sedert die energiekrisis van die 1970's,<ref>{{#invoke:cite|news|last=Lindner |first=Emmett |date=13 Maart 2026 |title=Echoes of the '70s in What's Now the Largest Oil Shock Ever |url=https://www.nytimes.com/2026/03/13/world/middleeast/oil-supply-shock-1973-embargo.html |access-date=23 Maart 2026 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 }}</ref> sluit in stygings in olie- en gaspryse, wye ontwrigtings in lugvaart en toerisme, en wisselvalligheid in finansiële markte. Olie- en gasverskepings is ontwrig toe Iran die [[Straat van Hormoes]] gesluit het en Israel en Iran energiefasiliteite aangeval het.<ref>{{#invoke:cite|news|last1=Elliott |first1=Rebecca F. |last2=Eavis |first2=Peter |title=Oil Shipments in Persian Gulf Already Disrupted by Iran Attack |url=https://www.nytimes.com/2026/02/28/business/energy-environment/oil-gas-iran-attack.html |work=[[The New York Times]] |date=28 Februarie 2026 }}</ref><ref name="uf">{{#invoke:cite|web|last=Nevitt |first=Mark |date=15 Maart 2026 |title=Legal and Operational Issues in the Strait of Hormuz: Transit Passage Under Fire |url=https://www.justsecurity.org/133996/legal-operational-strait-hormuz-transit-passage/ |access-date=18 March 2026 |website=Just Security |language=en-US }}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|title=US, Israel defend strikes at UN as Iran alleges 'war crime' |url=https://www.philstar.com/world/2026/03/01/2511286/us-israel-defend-strikes-un-iran-alleges-war-crime |access-date=2 March 2026 |website=Philstar.com }}</ref> Op 19 Maart is die koste van die oorlog vir die [[Amerikaanse Weermag]] op VS$18 miljard geraam,<ref name="guardianCost" /> en [[die Pentagon]] het 'n bykomende VS$200 miljard versoek.<ref name="i598">{{#invoke:cite|news|title=White House seeks $200bn in military funding in wake of Iran war |work=[[BBC News]] |date=19 Maart 2026 |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c5y73gwk1qdo |access-date=23 Maart 2026 }}</ref> Teen 31 Maart is die koste vir Arabiese lande op meer as VS$120 miljard geraam.<ref name="arabCountriesCost" /> Trump het verskeie kere oorwinning beweer,<ref>{{Cite web |last=Sherman |first=Amy |publisher=PolitiFact |date=9 April 2026 |title=Fact-checking Trump and Hegseth's claims of U.S. 'victory' in the Iran war |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/fact-checking-trump-and-hegseths-claims-of-u-s-victory-in-the-iran-war |access-date=17 April 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |date=6 April 2026 |title=Trump declares victory after pilot rescue, but threats to US aircraft and personnel remain in Iran |url=https://www.bbc.com/news/articles/cy01vg7x5ppo |access-date=17 April 2026 |website=BBC News |language=en}}</ref> valslik beweer dat Iran "niks in 'n militêre sin oor het nie,"<ref>{{cite news |title=Trump says "the war is very complete," and he's considering taking over Strait of Hormuz |url=https://www.cbsnews.com/news/trump-iran-cbs-news-the-war-is-very-complete-strait-hormuz/ |work=CBS News |date=9 Maart 2026}}</ref> en dat die VSA 'n regimeverandering in Iran teweeggebring het, ten spyte van die feit dat die Islamitiese Republiek aan bewind bly.<ref>{{cite news |title=Trump: Iran deal will immediately reopen Hormuz; if Oman doesn’t behave, we’ll blow it up |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-iran-deal-will-immediately-reopen-hormuz-if-oman-doesnt-behave-well-blow-it-up/ |work=The Times of Israel |date=27 Mei 2026}}</ref> Op 8 April het die Verenigde State, Israel en Iran ooreengekom oor 'n twee weke lange wapenstilstand, die [[Islamabad-ooreenkoms (2026)|Islamabad-ooreenkoms]].<ref>{{Cite web |date=2026-04-08 |title=Iran ceasefire deal a partial win for Trump - but at a high cost |url=https://www.bbc.com/news/articles/cwyvp55xrlro |access-date=2026-04-08 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2026-04-08 |title=US-Iran 2-week ceasefire: What’s in Tehran’s 10-point proposal to end the war |url=https://timesofindia.indiatimes.com/world/middle-east/lift-all-sanctions-us-iran-agree-to-2-week-ceasefire-whats-in-the-10-point-plan/articleshow/130099247.cms |access-date=2026-04-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Chance |first=Lex Harvey, Sophia Saifi, Nina Giraldo, Aditi Sangal, Michael Rios, Kit Maher, Zachary Cohen, Alayna Treene, Kristen Holmes, Jeremy Diamond, Jennifer Hansler, Mitchell McCluskey, Ramishah Maruf, Samantha Delouya, Max Saltman, Sarah Ferris, Eyad Kourdi, Kylie Atwood, Matt Egan, Nic Robertson, Lauren Said-Moorhouse, Christopher Lamb, Sharon Braithwaite, Rebekah Riess, Elise Hammond, Dana Karni, Zeena Saifi, Ellis Kim, Maureen Chowdhury, Annie Grayer, Catherine Nicholls, Michelle Velez, Tal Shalev, Betsy Klein, Nadeen Ebrahim, Sarah Tamimi, Joseph Ataman, Becky Anderson, Aileen Graef, Jim Sciutto, Helen Regan, Laura Sharman, Chris Isidore, Billy Stockwell, Oliver Sherwood, Hanna Ziady, Brad Lendon, Jessie Yeung, John Liu, Tim Lister, Satish Cheney, Ally Barnard, Mohammed Tawfeeq, Rashard Rose, Manveena Suri, Aleena Fayaz, Jerome Taylor, Matthew |date=2026-04-07 |title=Live updates: Trump agrees to two-week ceasefire with Iran |url=https://www.cnn.com/2026/04/07/world/live-news/iran-war-trump-us-israel |access-date=2026-04-08 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Iranse wapenstilstand het onder druk gekom toe Iran geweier het om die Hormuz-straat weer oop te maak en Israeliese aanvalle op Libanon blameer het.<ref>{{Cite web |last1=Hancock |first1=Alice |last2=John |first2=Jamie |last3=Harris |first3=Lee |date=8 April 2026 |title=Shipping stalls as Tehran dictates terms in Strait of Hormuz |url=https://www.ft.com/content/0ce6a1a0-08b0-4b2b-9634-e5c03c4fbbcd?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Na die mislukking van die Islamabad-gesprekke het Trump 'n vlootblokkade van Iran vanaf 13 April aangekondig.<ref>{{cite news |title=Trump says US will blockade strait of Hormuz after Iran peace talks fail |url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/12/trump-says-us-will-blockade-strait-of-hormuz-as-iran-peace-talks-fail |access-date=12 April 2026 |work=[[The Guardian]] |date=12 April 2026}}</ref> Daar het 'n "dubbele blokkade" van die Persiese Golf deur Iran en van Iran deur die VSA gebly.<ref name="Guardian 24 Apr 26"/> Trump het die wapenstilstand onbepaald verleng,<ref name="aljazeera21april"/> maar verdere aanvalle het sedertdien plaasgevind. Trump het ook sedert Maart meer as 30 keer valslik beweer dat die VSA en Iran vermoedelik 'n ooreenkoms nader om die oorlog te beëindig, sonder dat daar elke keer daarna 'n oplossing was.<ref name="false">{{cite web|last=Blake|first=Aaron|date=9 Junie 2026|title=How many times has Trump claimed an Iran deal is around the corner?|work=CNN|url=https://www.cnn.com/2026/06/09/politics/times-trump-iran-deal-close|access-date=9 Junie 2026}}</ref> Op 14 Junie het Trump en Iran 'n ooreenkoms aangekondig om die oorlog te beëindig en die Straat van Hormuz te heropen, met die ondertekening wat op 19 Junie in Switserland verwag word. Trump het die opheffing van die Amerikaanse vlootblokkade gemagtig, maar gewaarsku dat militêre optrede kan hervat indien 'n kernooreenkoms nie bereik word nie.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.standard-democrat.com/world/qatari-mediators-travel-to-tehran-for-final-touches-on-a-possible-deal-to-end-war-8507ea74|title=Deal is reached to end Iran war and Trump orders stop to US naval blockade|agency=Associated Press|date=14 Junie 2026|website=Standard Democrat}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/6/15/trump-allies-cheer-iran-deal-announcement-as-democrats-call-for-clarity|title=Trump allies cheer Iran 'peace deal' announcement as Democrats seek clarity|website=Al Jazeera English|date=15 Junie 2026}}</ref> Die Amerikaanse weermag het verduidelik dat die blokkade van krag sal bly totdat die ooreenkoms op 19 Junie onderteken word.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://en.bloomingbit.io/feed/news/114285|title=US Military Says Iran Port Blockade to Stay Until Junie 19 Deal Is Implemented|website=Bloomingbit|date=15 Junie 2026}}</ref> Op 15 Junie het Pakistan aangekondig dat die VSA en Iran ooreengekom het om alle militêre operasies, insluitend in Libanon, te staak om die oorlog te beëindig.<ref>{{Cite web|url=https://m.economictimes.com/news/international/world-news/breakthrough-peace-deal-iran-and-us-reach-agreement-ahead-of-historic-signing-in-switzerland-on-june-19/articleshow/131733059.cms|title=Peace deal between Iran, US reached; to be signed officially on Jun 19 in Switzerland: Pakistan's PM Shehbaz Sharif|agency=Press Trust of India|publisher=The Economic Times|date=15 Junie 2026|access-date=15 June 2026}}</ref> Israel het egter gesê dat dit sy magte in Libanon sal hou, en Hezbollah het geen operasies sedert die ooreenkoms aangemeld nie. 'n Israeliese aanval op 'n voertuig in Suid-Libanon het tot een dood gelei.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cj0grpyg4v1t|title=Iran and US agree deal to end war as Israel says its forces will stay in Lebanon|website=[[BBC News]]|date=15 Junie 2026|access-date=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://theprint.in/world/hezbollah-has-not-carried-out-operations-since-iran-us-deal-hezbollah-official-tells-reuters/2960402/|title=Hezbollah has not carried out operations since Iran-US deal, Hezbollah official tells Reuters|agency=[[Reuters]]|publisher=The Print|date=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.internazionale.it/ultime-notizie-reuters/2026/06/15/israeli-strike-kills-one-in-south-lebanon-first-deadly-attack-since-us-iran-deal-announcement|title=Israeli strike kills one in south Lebanon, first deadly attack since US-Iran deal announcement|agency=[[Reuters]]|publisher=Internazionale|date=15 Junie 2026}}</ref> == Agtergrond == Teen laat Desember 2025 het grootskaalse [[Irannese protesaksies 2025–2026|landwye anti-regime-betogings]] in Iran uitgebreek, grootliks aangevuur deur ’n ekonomiese krisis, die ineenstorting van die Irannese geldeenheid, die riaal, en stygende pryse. Die betogings, wat oproepe tot regimeverandering ingesluit het, het die grootste omvang bereik sedert die [[Irannese Rewolusie|Irannese Rewolusie van 1979]],<ref>{{Cite news |date=13 January 2026 |title=Iranian regime rallies supporters in bid to quell unrest |url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2026/01/13/iranian-regime-rallies-supporters-in-bid-to-quell-unrest_6749359_4.html |access-date=25 January 2026 |work=Le Monde |language=en}}</ref> en het na meer as 100 stede oor die land versprei.<ref name=":232">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Inside an exiled prince’s plan for regime change in Iran |url=https://www.politico.eu/article/reza-pahlavi-iran-revolution-exiled-prince-plan-regime-change/ |access-date=25 January 2026 |website=Politico |language=en}}</ref> Die Irannese regime het met gewelddadige onderdrukking gereageer, insluitend slagtings van betogers, met die dodelikste voorvalle op 8 en 10 Januarie 2026.<ref name=":32">{{Cite web |last= |first= |date=23 January 2026 |title=The night Iran went dark: Witness accounts and video reveal violence inflicted during Iran’s internet blackout |url=https://www.cnn.com/2026/01/23/middleeast/iran-internet-blackout-violent-crackdown-intl-cmd |access-date=25 January 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Opperleier [[Ali Chamenei]] het persoonlik die landwye moorde tydens die betogings beveel, met goedkeuring van Iran se hoogste staatsliggame.<ref name=":422">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Khamenei ordered killings with approval of top state bodies, sources say |url=https://www.iranintl.com/en/202601132979 |access-date=25 January 2026 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Fassihi |first=Farnaz |last2=Varghese |first2=Sanjana |last3=Browne |first3=Malachy |last4=Behrooz |first4=Parin |date=25 January 2025 |title=How Iran Crushed a Citizen Uprising With Lethal Force |url=https://www.nytimes.com/2026/01/25/world/middleeast/iran-how-crackdown-was-done.html |work=The New York Times}}</ref> Die geweld is hoofsaaklik deur die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) en [[Basij]]-magte uitgevoer,<ref name=":422" /><ref name=":32" /> wat lewendige ammunisie, haelgewere, korrelgewere, gemonteerde masjiengewere en hommeltuie gebruik het. Getuies het bloedbevlekte strate en wydverspreide beserings gerapporteer, terwyl hospitale en lykshuise oorweldig is.<ref name=":32" /> Iran het ook die langste internet-afskakeling op rekord ingestel om verslaggewing oor die onrus en die moorde te beperk en kommunikasie tussen betogers te ontwrig.<ref name=":132">{{Cite news |last=Elwelly |first=Elwely |last2=Erickson |first2=Bo |date=14 January 2026 |title=Trump urges Iranians to keep protesting, saying 'help is on its way' |url=https://www.reuters.com/world/china/iranian-mp-warns-greater-unrest-urging-government-address-grievances-2026-01-13/ |work=Reuters}}</ref> Duisende sterftes is aangemeld, hoewel syfers sterk verskil volgens bron, tesame met massa-arrestasies; volgens HRANA (''Human Rights Activists in Iran'') is minstens 26 541 mense aangehou.<ref name=":022">{{Cite news |last=Wintour |first=Patrick |date=24 January 2026 |title=Trump says US ‘armada’ heading to Middle East as Iran death toll put above 5,000 |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jan/23/trump-says-us-armada-heading-middle-east-iran-death-toll |access-date=25 January 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die dodetal word nou op tienduisende geraam, met die jongste syfers wat wissel tussen 30 000 en 43 000.<ref name=":72">{{Cite news |last=Serjoie |first=Kay Armin |last2=Saberi |first2=Roxana |last3=Jamalpour |first3=Fatemeh |date=25 January 2026 |title=Iran Protest Death Toll Could Top 30,000: Local Officials |url=https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125063424/https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-date=25 Januarie 2026 |access-date=25 January 2026 |work=Time |language=en |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |last=Naz |first=Darya |date=20 January 2026 |title=Latest Human Rights Report: 43,000 Killed in the Crackdown on Protests in Iran For Immediate Release |url=https://humanrightsintl.com/2026/01/20/latest-human-rights-report-43000-killed-in-the-crackdown-on-protests-in-iran-for-immediate-release/ |access-date=25 January 2026 |website=International Centre for Human Rights |language=en}}</ref> Tydens ’n nuuskonferensie op 27 Februarie 2026 het die Amerikaanse president [[Donald Trump]] verklaar dat die Islamitiese Republiek “ten minste, dit lyk so, 32 000 betogers” doodgemaak het,<ref>{{Cite web |date=25 February 2026 |title=Trump keeps world waiting on his plans for Iran after State of the Union |url=https://www.bbc.com/news/articles/cge821xwyz8o |access-date=27 February 2026 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 February 2026 |title=Trump says 32,000 people were killed in Iran's crackdown on protesters - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/donald-trump-iran-protest-crackdown-death-toll/ |access-date=27 February 2026 |website=www.cbsnews.com |language=en}}</ref><ref name=":62">{{Cite web |title=Iran Accuses U.S. of Spreading &#x27;Big Lies&#x27; After Trump Speech {{!}} TIME |url=https://time.com/7381094/iran-united-states-conflict-trump-nuclear-weapons-program/ }}{{Dooie skakel|date=Mei 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ’n syfer soortgelyk aan vroeëre ramings van ongeveer 30 000 deur twee senior amptenare in die Irannese ministerie van gesondheid.<ref name=":62" /><ref name=":72" /> AP News het berig dat die regering se oorweldigende gebruik van geweld wanhoop onder die Irannese publiek veroorsaak het en hoop op ’n Amerikaanse aanval laat ontstaan het.<ref>{{Cite web |date=19 February 2026 |title=Iranians grieve defiantly for thousands killed in last month's crackdown |url=https://apnews.com/article/iran-protests-memorials-chehelom-71e5db503a287126a2d31cb32a2809eb |access-date=27 February 2026 |website=AP News |language=en}}</ref> == Aanvalle == === Aanvanklike aanvalle === {{Location map+|Iran|width=300|caption=Plekke van Israeliese en Amerikaanse lugaanvalle op 28 Februarie.<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; EXPLOSIONS HEARD IN ISRAEL |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref>|places= {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.688|51.389}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.64|50.87}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.3|47.066}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.832|50.991}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|32.652|51.675}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|38.073|46.296}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.638|46.422}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.487|48.353}}}}}} Ontploffings is aangemeld nadat die minister van verdediging Israel Katz ’n Israeliese aanval bevestig het.<ref name=":0"/><ref name="auto">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran |url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28 |access-date=28 February 2026 |website=India Today |language=en}}</ref> ''The Times of Israel'' het berig dat Katz die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” beskryf het met die doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref name=":1">{{Cite web |last=Liebermann |first=Oren |date=28 February 2026 |title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country |url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk |access-date=28 February 2026 |website=[[CNN]] |language=en}}</ref> Onder die teikens was ’n distrik in Teheran waar die Irannese Opperleier [[Ali Khamenei]] normaalweg woon; dit huisves ook die presidensiële paleis en die Hoogste Nasionale Veiligheidsraad.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erica Solomon and Farnaz Fassihi |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/4b4cefc7-c909-59ae-a5ff-17a3742f68f3?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Sewe missiele is bevestig om dié gebied te tref.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions were heard near Iran's Supreme Leader's residence and office |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Daarna het ''[[The New York Times]]'' berig dat ’n “Amerikaanse amptenaar gesê het dat Amerikaanse militêre aanvalle op Iran aan die gang is”.<ref>{{cite web |title=Live Updates: Israel Says It has Launched an Attack on Iran |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump#c954c0a9-28cf-5238-9219-80b016e35130 |publisher=[[The New York Times]] |access-date=28 February 2026}}</ref> Amerikaanse amptenare het ook bevestig dat die aanvalle met die Verenigde State gekoördineer is.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Attack coordinated with the United States, Israeli source tells CNN |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Nuusberigte het gemeld dat sirenes in Israel geloei het, terwyl Israel sy burgers gewaarsku het om in beskermde gebiede te bly.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Die Amerikaanse ambassadeur in Israel, Mike Huckabee, het Amerikaanse burgers aangemoedig om onmiddellik op te tree wanneer hulle die sirenes hoor,<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US Ambassador to Israel encourages US citizens to take "immediate action" at sound of sirens |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> terwyl die Amerikaanse president Donald Trump gewaarsku het dat Amerikaanse lewens moontlik verlore kan gaan.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Trump warns US lives may be lost in mission in Iran |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Israeliese Ministerie van Gesondheid het gereageer deur hospitale ondergronds te verskuif.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Israeli hospitals shift underground as Health Ministry orders highest readiness level |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Amerikaanse amptenare het bevestig dat die Verenigde State aanvalle op Iran uitvoer en dit beskryf as “nie ’n klein aanval nie”.<ref name=":2">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Volgens ’n Amerikaanse amptenaar word dosyne Amerikaanse aanvalle uitgevoer deur aanvalsvliegtuie wat vanaf basisse rondom die [[Midde-Ooste]] en vanaf een of meer vliegdekskepe opereer.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Eric Schmitt |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/5df7d9a6-2d1a-577e-9c63-d40948472442?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> ''Reuters'' het berig dat die aanvalle per lug en see uitgevoer word.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Iran crisis live: Explosions in Tehran as Israel announces strike |url=https://www.reuters.com/world/iran-crisis-live-explosions-tehran-israel-announces-strike-2026-02-28/}}</ref> Die Fars-nuusagentskap en [[CNN]] het verdere ontploffings in ander Irannese stede aangemeld, insluitend [[Qom]], Kermanshah, [[Isfahan]] en [[Karaj]].<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erika Solomon |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/c913328f-5d1c-5841-af49-5b94acc97324?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> In Teheran is missielaanvalle op Universiteitsstraat, in die Jomhouri-gebied en in die noordelike Seyed Khandan-gebied aangemeld.<ref>{{Cite web |title=US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/2/28/explosions-in-downtown-tehran-smoke-seen-rising |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Kommunikasiedienste in Teheran is ná die aanvalle belemmer.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN; US OFFICIAL SAYS US TOOK PART IN STRIKES |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> CNN het berig dat die tydsberekening van die aanvalle simboliese betekenis in [[Judaïsme]] dra, aangesien dit plaasgevind het kort voor die Joodse fees [[Poerim]] op 2 Maart.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Timing of US-Israel attack on Iran bears symbolic meaning in Judaism |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> === Doelverklarings === Twee uur nadat die aanvalle begin het, het die Amerikaanse president Donald Trump ’n verklaring van agt minute uitgereik waarin hy gesê het dat die doel van die Amerikaanse aanvalle in Iran effektief regimeverandering was. Hy het die IRGC aangemoedig om “julle wapens neer te lê en volledige immuniteit te hê, of andersins sekere dood in die gesig te staar.” Hy het bygevoeg: “Lê julle wapens neer. Julle sal regverdig behandel word met volle immuniteit, of julle sal sekere dood in die gesig staar.” Hy het die publiek toegespreek en verklaar: “Die uur van julle vryheid het aangebreek. Bly beskut. Moenie julle huis verlaat nie. Dit is baie gevaarlik buite. Bomme sal oral val,” en gesê: “Wanneer ons klaar is, neem julle regering oor. Dit sal julle s’n wees om te neem. Dit sal waarskynlik julle enigste kans vir geslagte wees.” Hy het afgesluit: “Nou is die tyd om beheer oor julle lot te neem … Dit is die oomblik vir optrede. Moenie dit laat verbygaan nie.”<ref name="Magid" /> Kort daarna het [[Benjamin Netanyahu]] ’n videoboodskap vrygestel waarin hy gesê het dat Israel en die Verenigde State aanvalle op Iran geloods het “om die eksistensiële bedreiging te verwyder” wat deur wat hy die “terreurbewind in Iran” genoem het, inhou. Hy het gesê dat die gesamentlike optrede “die voorwaardes sal skep vir die dapper Irannese volk om hul lot in eie hande te neem” en die mense van Iran aangemoedig om “die juk van tirannie af te werp.”<ref>{{Cite news |date=2026-02-28 |title=Netanyahu says Israel, US launched strikes to ‘remove the existential threat’ posed by Iran |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/netanyahu-says-israel-us-launched-strikes-to-remove-the-existential-threat-posed-by-iran/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> === Voortgesette aanvalle en wapenstilstand === Deur die hele Maart het Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle gemik op Iran se militêre infrastruktuur, energie‑fasiliteite en missieldepots, insluitend die South Pars-gasveld en Qesjm‑eiland, terwyl Iran met ballistiese missiele, [[hommeltuie]] en kuber-aanvalle teen VSA-mag­te en Golfstate-allie­rade gereageer het. Die konflik het vinnig geografies versprei, met aanvalle en drone-operasies wat in Bahrein, Koeweit, Saoedi-Arabië, die VAE, Irak en Israel gerapporteer is. Teen die middel van Maart was duisende militêre aanvalle uitgevoer, wat beduidende skade aan Iran se stedelike sentrums, infrastruktuur en energieproduksie veroorsaak het, en burgers het toenemend die gevolge van die gevegte gevoel. Teen die einde van Maart en vroeë April het hoogprofiel-konfrontasies plaasgevind, insluitend die neerskiet van VSA-vliegtuie soos ’n F‑15E en ’n A‑10, verdere gesamentlike VSA–Israeliese aanvalle op I­ranne­se basisse, en aanhoudende missiel- en hommetuig-aktiwiteit van Iran wat sowel militêre as siviele terreine geteiken het. Verslae het toenemende burgerlike slagoffers en skade aan huise, skole en kultuurerfenisterreine aangetoon, veral in Teheran, Ahvaz en die suidelike provinsies, wat die menslike koste van die konflik duidelik weerspieël. Op 7 April 2026 het VSA-president Donald Trump, kort nadat hy op sy mikrojoernaaldiens Truth Social gewaarsku het dat “’n hele beskawing vanaand sal sterf” indien geen ooreenkoms met Iran bereik word nie, ’n tweeweekse wapenstilstand met Iran aangekondig.<ref>{{Cite web|url=https://www.pbs.org/newshour/world/trump-warns-a-whole-civilization-will-die-tonight-if-a-deal-with-iran-isnt-reached|title=Trump pulls back on Iran threats after warning a 'civilization will die tonight' if deal isn't reached|last=Magdy|first=-Samy|last2=Magdy|first2=Associated Press Samy|date=2026-04-07|website=PBS News|language=en|access-date=2026-04-07|last3=Press|first3=Associated}}</ref> Die ooreenkoms is gefasiliteer deur Pakistaanse bemiddeling en gebaseer op Teheran se voorneme om die [[Straat van Hormoes]] weer oop te stel — ’n kritieke see‑roete wat Iran vroeër in die konflik effektief gesluit het deur skippassage te beperk, wat die internasionale olie‑ en handelsverkeer ernstig ontwrig het. Die aankondiging het die ooreenkoms beskryf as ’n wederkerige wapenstilstand, bedoel om lugaanvalle en ander aanvalle tydelik te staak en moontlik die weg te baan vir breër onderhandelinge, alhoewel die besonderhede van Iran se formele aanvaarding aanvanklik onseker gebly het.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/apr/07/trump-iran-war-ceasefire|title=Donald Trump says he has agreed two-week ceasefire with Iran|date=2026-04-07|website=[[The Guardian]]|language=en|access-date=2026-04-07}}</ref> Die dag daarna het die Israeliese eerste minister Benjamin Netanyahu aangekondig dat die wapenstilstand nie Israel se lugaanvalle op teikens in Libanon insluit nie, wat Iran laat dreig het om uit die skietstilstandsooreenkoms te onttrek.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/4/8/netanyahu-says-us-iran-ceasefire-does-not-include-lebanon|title=Netanyahu says US-Iran ceasefire ‘does not include Lebanon’|last=Staff|first=Al Jazeera|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://en.apa.az/asia/tasnim-iran-may-withdraw-from-ceasefire-deal-if-attacks-on-lebanon-continue-500486|title=Tasnim: Iran may withdraw from ceasefire deal if attacks on Lebanon continue|website=Apa.az|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref> In die vroeë oggendure van 11 Junie het die Verenigde State bomaanvalle op verskeie teikens in Iran uitgevoer in 'n poging om die Iraniërs tot 'n vredesooreenkoms te dwing.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/6/10/iran-war-live-tehran-vows-response-as-us-strikes-over-downed-helicopter|title=Iran’s army says Strait of Hormuz closed as US launches new attacks|last=|first=|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-06-10}}</ref> 'n Dag later het die Amerikaanse president Donald Trump aangekondig dat die oorlog verby is.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/articles/c78y6w78828o|title=Trump claims deal to end Iran war near as Tehran says 'nothing' finalised|date=2026-06-12|website=www.bbc.com|language=en|access-date=2026-06-12}}</ref> == Reaksies == === Iran === ==== Islamitiese Republiek ==== Iran se Ministerie van Buitelandse Sake het ’n teenreaksie belowe terwyl Irannese magte Amerikaanse basisse regoor die [[Persiese Golf]] aangeval het.<ref name="persian-gulf-1">{{Cite web |date=2026-02-28 |title=Iran targets US bases across Persian Gulf states, IRGC-aligned outlet says |url=https://www.iranintl.com/en/202602282948 |access-date=2026-02-28 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602284010|title=Iran decries attacks, vows response as it appeals to Security Council|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com}}</ref> Die Opperste Nasionale Veiligheidsraad van Iran het gesê die land is geteiken deur ’n "brutale lugoperasie" wat deur die VSA en Israel uitgevoer is, en verklaar: "Dit het weer eens tydens onderhandelinge plaasgevind, en die vyand verbeel hom dat die veerkragtige Irannese nasie deur hierdie lafhartige dade aan hul kleinlike eise sal oorgee."<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; TEHRAN FIRES BACK, EXPLOSIONS ACROSS REGION |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera English |language=en}}</ref> ==== Irannese opposisie ==== Baie Iraniërs binne Iran het die gesamentlike Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran gevier en verwelkom.<ref>{{Cite web |last=Madadi |first=Afshin |date=2026-02-28 |title=Iranians cheer US strikes in street |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2026/02/28/iranians-cheer-us-strikes-in-street/ |access-date=2026-02-28 |website=The Telegraph}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602286604|title=مردم فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» سر دادند|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> ’n Aanvanklike video het sommige Irannese burgers gewys wat lag en feesvier nadat hulle ’n lugaanval in Iran aanskou het op wat hulle die "leier se huis" genoem het.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Video: Iranians laugh as they witness airstrikes |url=https://www.iranintl.com/en/202602287920 |access-date=28 February 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> ’n Ander video het ’n vrou in Iran gewys wat die aanvalle vier terwyl sy "Dood aan Chamenei" uitroep.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602288397|title=سر دادن فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» در تهران|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> Onder reaksies van die Irannese diaspora het [[Reza Pahlavi]] Iraniërs aangemoedig om gereed te maak om die [[Irannese protesaksies 2025–2026|protesaksies wat vroeër in die jaar plaasgevind het]] te hervat terwyl die Islamitiese Republiek volgens hom "ineenstort". Hy het die weermag en veiligheidsmagte versoek om hulle by die publiek te skaar eerder as by die regerende bestel, en het die Amerikaanse optrede teen Iran as ’n "humanitêre ingryping" beskryf terwyl hy Trump versoek het om burgerlike skade te vermy.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602282261|title=Prince Pahlavi calls on Iranians to get ready to return to streets|date=28 February 2026|website=Iran International|accessdate=28 February 2026}}</ref> Maryam Rajavi, die leier van die "Nasionale Raad van Weerstand van Iran", het die vorming van ’n oorgangsregering aangekondig en beide die Islamitiese Republiek en die [[Sjah]] op [[X (sosiale netwerk)|X]] verwerp.<ref>{{Cite web |last=writer |first=Staff |date=2026-02-28 |title=Announcement of provisional government by the National Council of Resistance of Iran {{!}} |url=https://english.mojahedin.org/news/announcement-of-provisional-government-by-the-national-council-of-resistance-of-iran/ |access-date=2026-02-28 |website=People's Mojahedin Organization of Iran |language=en-US}}</ref> Lede van die Irannese diaspora het vierende solidariteitsbyeenkomste gehou te midde van die Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/video/ott_408c8bff8d6c4a509fbabb08f135e88c|title=تجمع ایرانیان مقیم برلین، همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی|via=www.iranintl.com}}</ref> ==Regsposisie== ===Verenigde State regsposisie=== [[Lêer:Op epic fury timeline 100hrs - pentagon - mar4 - straight.jpg|duimnael|Kaart getiteld "Operasie Epic Fury Tydlyn – Eerste 100 Ure" wat gebruik is tydens perskonferensie by die Pentagon op 4 Maart 2026.  ]] Baie regs- en militêre kenners het gesê dat Amerikaanse optrede in Iran 'n tipe is wat kongresmagtiging vereis. Hulle het ook die gereelde gebruik van die woord "oorlog" in die Trump-administrasie se kommunikasie oor die aanvalle opgemerk, wat verdere geloofwaardigheid verleen aan die bewering dat die Trump-administrasie die kongres se oorlogsmagte omseil het. [[Marco Rubio]] het gesê dat die Trump-administrasie die Oorlogsmagte-resolusie gevolg het, maar het bevraagteken of dit wetlik bindend was.<ref name="rl">{{Cite web |last=Bagchi |first=Aysha |title='Might makes right'? Why experts have fears for rule of law |url=https://www.usatoday.com/story/news/politics/2026/03/05/war-powers-trump-iran-us/88941002007/ |access-date=17 Maart 2026 |website=USA TODAY |language=en-US}}</ref> Verskeie Amerikaanse presidente en administrasies het oorloë of militêre operasies sonder kongresgoedkeuring van stapel gestuur,<ref>{{Cite web |last=Barrow |first=Bill |agency=Associated Press |date=5 March 2026 |title=Congress hasn't officially declared war since WWII. Here's how presidential war powers have played out since then |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/congress-hasnt-officially-declared-war-since-wwii-heres-how-presidential-war-powers-have-played-out-since-then |access-date=18 Maart 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref> regskundiges het egter aangevoer dat Trump se optrede in Iran onderskei kan word van vorige nie-gemagtigde gebruike van geweld omdat die "spekulatiewe voorkomende" regverdiging vir hierdie oorlog relatief swak is wanneer dit gemeet word aan vorige binnelandse en internasionale regsrasionele.<ref>{{Cite web |last=Mohamed 'Arafa |date=6 March 2026 |title=No Authorization, No Imminence, No Plan: The Iran Strikes and the Rule of Law |url=https://www.jurist.org/commentary/2026/03/no-authorization-no-imminence-no-plan-the-iran-strikes-and-the-rule-of-law/ |access-date=24 Maart 2026 |website=Jurist News |language=en-US}}</ref> ===Internasionale reg=== Die aanvalle tussen die VSA en Israel op Iran in 2026 word wyd as onwettig beskou onder die [[internasionale reg]], aangesien dit die VN-Handves se verbod op die gebruik van geweld skend, omdat die aanvalle nie aan die kriteria vir selfverdediging voldoen nie en geen magtiging van die Veiligheidsraad van die Verenigde Nasies het nie.<ref name="sbs1march" /><ref name="guardian2march"/> Daar is geen erkende regsbasis vir voorkomende oorlog of gewelddadige regimeverandering nie.<ref>{{Cite web |last1=Cáceres |first1=Juan Zahir Naranjo |last2=Brincat |first2=Shannon |date=1 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US-Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=http://theconversation.com/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law-277173 |access-date=10 Maart 2026 |website=The Conversation |language=en-US}}</ref> Die aanvalle word dus as 'n aggressieoorlog beskou <ref>{{cite web |website=Lemkin Institute for Genocide Prevention and Human Security |date=12 Maart 2026 |url=https://www.lemkininstitute.com/red-flag-alerts/red-flag-alert%3A-israel-u.s.-war-of-aggression-against-iran |title=Red Flag Alert: Israel-U.S. War of Aggression against Iran}}</ref><ref>{{cite web |work=American Friends Service Committee |date=9 Maart 2026 |url=https://afsc.org/news/what-you-need-know-about-us-war-iran |title=What You Need to Know about The U.S. War on Iran}}</ref><ref>{{cite web |website=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights |date=12 Maart 2026 |url=https://www.ohchr.org/en/press-releases/2026/03/un-experts-denounce-aggression-iran-and-lebanon-warn-devastating-regional |title=UN Experts Denounce Aggression on Iran and Lebanon, Warn of Devastating Regional Escalation}}</ref> wat die hoogste oorlogsmisdaad is.<ref name="judgment">{{citation |title=Judgment of the International Military Tribunal for the Trial of German Major War Criminals: The Nazi Regime in Germany |url=http://avalon.law.yale.edu/imt/judnazi.asp#common |author=The International Military Tribunal for Germany |date=1946 |website=The Avalon Project,Yale University}}</ref><ref>{{cite book |last=Broomhall |first=Bruce |title=International justice and the International Criminal Court |year=2003 |publisher=Oxford University Press |edition=2nd |page=46 |isbn=978-0-19-925600-6 |url=https://books.google.com/books?id=-Ni6Qy2E9KwC&pg=PA46}}</ref> Ben Saul, spesiale rapporteur van die Verenigde Nasies oor Menseregte en Teen-terrorisme, het verklaar dat Iran nie [[uraan]] verryk het tot die punt waar dit 'n [[kernwapen]] gebou het nie, dat kenners saamgestem het dat Iran nie 'n kernwapen besit nie, en dat die saak nêrens naby selfverdediging teen 'n dreigende aanval was nie.<ref name="sbs1march" /> Don Rothwell, 'n professor in internasionale reg aan die Australiese Nasionale Universiteit, het verklaar dat die VN-Veiligheidsraad nie 'n resolusie aangeneem het om Iran aan te val nie en geen regsbasis gehad het om die gebruik van geweld te regverdig nie.<ref name="sbs1march">{{Cite news |date=1 March 2026 |title=Were the Israeli-US strikes on Iran legal under international law? These experts say no |url=https://www.sbs.com.au/news/article/were-the-israeli-us-strikes-on-iran-legal-under-international-law/x96si2914 |access-date=9 Maart 2026 |work=SBS News |language=en |last=Yosufzai |first=Rashida}}</ref> Die ''Law Society Journal'' het opgemerk dat die aanval op Iran tydens aktiewe onderhandelinge teen die beginsels van goeie trou was wat in Artikel 2(2) van die VN-Handves uiteengesit word. <ref>{{Cite web |date=2 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US‑Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=https://lsj.com.au/articles/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law/ |access-date=9 Maart 2026 |website=Law Society Journal |language=en-AU}}</ref> Volgens ''[[The Guardian]]'' het Iran kragtens internasionale reg die reg om Amerikaanse en Israeliese militêre teikens aan te val na hul aanvalle op Iran, maar Iranse aanvalle teen burgerlikes en teen lande wat nie partye by die konflik is nie, is onwettig.<ref name="guardian2march">{{Cite news |last=Siddique |first=Haroon |date=2 Maart 2026 |title=What is the legality of the US and Israeli attacks on Iran? |url=https://www.theguardian.com/law/2026/mar/02/legality-us-israel-attacks-iran-uk |access-date=10 March 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die blokkering van die Straat van Hormuz deur Iran is beskryf as 'n skending van die VN-Konvensie oor die Seereg.<ref>{{Cite web |date=25 Julie 2019 |title=Iran's blatant violations of international maritime laws |url=https://www.arabnews.com/node/1530731 |access-date=18 Maart 2026 |website=Arab News |language=en}}</ref> ===Geopolitieke implikasies=== Talle kritici en ontleders het die VSA-Israeliese aanval geïdentifiseer met 'n meer oop omhelsing van [[imperialisme]] deur die Trump-administrasie.<ref>{{Cite news |last=Tait |first=Robert |date=1 Maart 2026 |title=Trump's current war on Iran picks up where a longstanding enmity left off |url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/mar/01/trump-us-iran-war-history |access-date=16 Maart 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref><ref name="Martin-2026">{{Cite web |last1=Martin |first1=Peter |last2=Martin |first2=Eric |date=1 Maart 2026 |title=Trump's Iran Strikes Usher in an Era of Unrestrained American Power |url=https://www.bloomberg.com/news/features/2026-03-01/iran-attack-khamenei-killing-maduro-capture-begin-trump-imperialism-era |website=Bloomberg |quote='Trump is duidelik 'n imperialistiese president. Hy is duidelik iemand wat behep is met sy eie mag in terme van die ontplooiing van ons weermag,' het die Demokratiese senator van New Jersey, Andy Kim, gesê.}}</ref> Die VSA-Israeliese aanval word wyd beskou as 'n "oorlog van keuse".<ref>{{Cite news |date=13 Maart 2026 |title=Mission accomplished? The 2003 boast that haunts today's Iran conflict |url=https://www.bbc.com/news/articles/c1e9yy84we8o |access-date=16 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> 'n Aantal Amerikaanse en Israeliese amptenare, insluitend Hegseth,<ref>{{Cite news |last=Jaffe |first=Greg |last2=Dias |first2=Elizabeth |date=20 Maart 2026 |title=Hegseth Invokes Divine Purpose to Justify Military Might |url=https://www.nytimes.com/2026/03/20/us/politics/hegseth-christianity-military.html |access-date=20 Maart 2026 |work=[[The New York Times]] |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> het godsdienstige regverdigings vir die oorlog gemaak.<ref>{{Cite news |last=Shamim |first=Sarah |title=Why are the US and Israel framing the ongoing conflict as a religious war? |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/4/why-are-the-us-and-israel-framing-the-ongoing-conflict-as-a-religious-war |access-date=20 March 2026 |work=[[Al Jazeera]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ramirez |first=Marc |date=5 Maart 2026 |title=Faith and the Middle East: How religion could fuel a wider war |url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2026/03/05/middle-east-conflict-iran-religion-role/88983410007/ |access-date=20 Maart 2026 |work=USA TODAY |language=en}}</ref> Volgens sommige ontleders was die oorlog 'n terugslag vir Russiese invloed in die streek. Die ontleders het egter ook opgemerk dat dit die Verenigde State van die [[Russiese inval in Oekraïne sedert 2022|oorlog in Oekraïne]] kan aflei.<ref>{{Cite web |title=Great Power Spillover from the Iran War: Implications for China, Russia, Turkey, and Europe |url=https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/great-power-spillover-iran-war-implications-china-russia-turkey-and-europe |access-date=18 Maart 2026 |website=The Washington Institute |language=en}}</ref> Die oorlog is beskryf asof dit verskeie voordele en nadele vir Chinese [[geopolitiek]]e belange inhou. Die [[BBC]] het berig dat die sluiting van die [[Straat van Hormoes]] en die oorlog in Iran Chinese belange in lande wat op Golflande se olie staatmaak, kan verswak.<ref name="ub">{{Cite news |date=5 Maart 2026 |title=Iran conflict and China: How it is unsettling Beijing and its ambitions |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c2044vzrdpzo |access-date=18 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> Amerikaanse aggressie in Iran het in die Chinese retoriek ingespeel wat China as "'n pilaar van stabiliteit in teenstelling met 'n onvoorspelbare Amerika" beskryf. Ontleders het opgemerk dat China belange in beide Iran en in die Golfstate het, en dat Golfstate dalk nouer bande met China kan soek nadat hulle aanvalle van Iran in die gesig gestaar het as gevolg van hul VSA-belyning. Ontleders het egter ook gewys op die verlies van afgemerkte gesanksioneerde olie en die inflasionêre impak van olieskaarste as potensiële ekonomiese nadele van die oorlog.<ref>{{Cite web |last=Leahy |first=Joe |last2=White |first2=Edward |last3=Lewis |first3=Leo |last4=Tudor |first4=Daniel |date=24 Maart 2026 |title=China’s leaders hunt for strategic gains from US quagmire in Iran |url=https://www.ft.com/content/3f0b5309-2791-4370-a6d9-d0ed84820db5?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Gilbert Achcar het gesê dat die VSA 'n gemoderniseerde weergawe van kanonbootdiplomasie beoefen.<ref>{{Cite web |last=Abu-Manneh |first=Bashir |title=Middle East Wars Are Still About Oil and Empire |url=https://jacobin.com/2026/03/us-imperialism-mena-war-oil-economy |access-date=10 Maart 2026 |website=Jacobin |language=en |date=9 Maart 2026 |first2=Gilbert |last2=Achcar |quote=’n Mens kan sê dat die Verenigde State onder Trump, in sy tweede termyn, verskuif het na ’n gemoderniseerde weergawe van die negentiende-eeuse 'kanonbootdiplomasie', toe groot moondhede hul wil oor swakker state afgedwing het deur te dreig om hulle te bombardeer, of deur hulle eintlik te bombardeer as hulle weerbarstig was. Daar was toe geen besorgdheid oor die aard van regerings nie – slegs die naakte wil om imperialistiese belange op swakker lande op te lê.}}</ref> Gokay en Hamourtziadou het die aanval op Iran verbind met 'n langdurige patroon van Amerikaanse ingrypings in die streek. Hulle het ook die aanval op Iran te midde van onderhandelinge gekoppel aan die geskiedenis van die Verenigde State se verbreking van verdragte tydens westelike uitbreiding.<ref name="Hamourtziadou-2026">{{Cite web |last=Hamourtziadou |first=Lily |last2=Gokay |first2=Bulent |date=9 Maart 2026 |title=The Geopolitical Implications of the Iran War |url=https://www.e-ir.info/2026/03/09/the-geopolitical-implications-of-the-iran-war/ |access-date=10 Maart 2026 |website=E-International Relations |language=en-US |quote=Die huidige Amerikaanse diplomasie met Iran kan gekenmerk word as 'n uitbreiding van 'n imperiale modus operandi, wat 'n patroon weerspieël waarin ooreenkomste as hefboompunte dien, afhangende van volle nakoming en verwerp word wanneer opperbelangrike belange eskalasie noodsaak. Kritici beweer dat die benadering wat deur die Trump-administrasie gevolg is, wat militêre operasies integreer met 'n binêre keuse tussen oorgawe en konflik, historiese imperiale patrone van oorheersing illustreer.}}</ref> Saeed Shah het geskryf dat baie in die Globale Suide nie die oorlog beskou as die morele doel wat die VSA en baie van sy bondgenote beweer het nie, en dat hulle die oorlog eerder as 'n mislukking van diplomasie en 'n daad van aggressie teen 'n swakker nasie beskou. Internasionale betrekkinge-kundiges het gesê dat die erosie van internasionale reg nasies in die Globale Suide onseker laat voel en meer geneig is om 'n koalisie teen Amerikaanse belange te ondersteun.<ref>{{Cite news |last=Shah |first=Saeed |date=3 Maart 2026 |title='Imperialist undertones': global south condemns US-Israeli war with Iran |url=https://www.theguardian.com/world/2026/mar/03/global-south-condemns-us-israeli-war-with-iran |access-date=10 Maart 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077 |quote=Siphamandla Zondi, professor in politiek aan die Universiteit van Johannesburg, het gesê dat oorloë in die Weste as 'n morele doel beskou word, terwyl konflik in die globale suide as boos en 'n mislukking om as volwassenes op te tree, beskou word. Hy het gesê dat die VSA en Israel sommige lande deur die Abraham-ooreenkomste oorreed het om Israel diplomatieke erkenning te gee, en geweld teen ander gebruik het. 'Dit is 'n oorlog van oorheersing en ondergeskiktheid, daarom het dit imperialistiese ondertone en motiewe,' het Zondi gesê. 'Dit maak die wêreld onveilig vir ons almal.'}}</ref> 'n Analise van Iran International dui daarop dat Saoedi-Arabië en die Verenigde Arabiese Emirate hulself moontlik posisioneer vir 'n meer aktiewe rol in die stryd teen Iran.<ref>{{Cite web |date=24 March 2026 |title=Persian Gulf states weighing deeper role in war against Iran - WSJ |url=https://www.iranintl.com/en/202603249088 |access-date=24 Maart 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> == Ekonomiese impak == In Maart 2026 het ''[[Forbes]]'' berig dat die Verenigde State se militêre intervensie teen Iran reeds enorme koste vir Amerikaanse belastingbetalers veroorsaak het. Volgens [[Pentagon]]‑bronne het die oorlog se eerste week meer as $6 miljard gekos, en sommige beraamings plaas die daaglikse koste tussen ongeveer $1 miljard en $2 miljard per dag, afhangende van hoe intens die operasies is. Die hoë koste sluit munitie‑gebruik, vliegoperasies, die ontplooiing van vliegtuie en skepe, en verlies aan duur militêre toerusting in. Baie van hierdie uitgawes is nie reeds in die bestaande verdedigingsbegroting ingesluit nie, wat die regering moontlik sal dwing om ekstra fondse by die [[Amerikaanse Kongres|Kongres]] te versoek.<ref>{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/alisondurkee/2026/03/10/why-trumps-war-with-iran-is-costing-nearly-1-billion-a-day-at-least/|title=Why Trump’s War With Iran Is Costing Nearly $1 Billion A Day—At Least|date=2026-03-10|website=[[Forbes]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Op 11 Maart het verskeie groot energie‑ondernemings, waaronder [[Shell plc|Shell]] en [[Total|TotalEnergies]], aan hul kliënte meegedeel dat hulle ''force majeure'' (onmoontlike nakoming van kontrakte) “op hul Katar‑[[Vloeibare aardgas|LNG]]‑verskaffings” verklaar het weens ’n onverwagte stillegging van die LNG‑produksie in Katar. Hierdie stap volg nadat staatsonderneming QatarEnergy sy LNG‑uitsette by ’n 77 miljoen ton per jaar‑aanleg opgeskort en self ''force majeure'' op versending verklaar het, wat veroorsaak is deur onlangse ontwrigting in die streek.<ref>{{Cite web|url=https://www.reuters.com/business/energy/shell-totalenergies-others-declare-fm-their-clients-who-take-lng-qatar-sources-2026-03-11/|title=Exclusive: Shell declares force majeure to clients who buy Qatari LNG, sources say|date=2026-03-11|website=[[Reuters]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Die ekonomie van Iran, reeds in krimp onder sanksies, het verder skade aan infrastruktuur en inkomsteverliese ervaar.<ref>{{cite web|url=https://www.lombardodier.com/insights/2026/march/us-israel-iran-conflict-macroeconomic-and-investment-scenarios.html|title=US-Israel-Iran conflict: macroeconomic and investment scenarios|author=Luca Bindelli|date=2 March 2026|website=Lombard Odier|access-date=2 March 2026}}</ref> Teen 6 Maart is reeds ongeveer 4 000 burgerlike geboue deur die Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle beskadig.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Israeli-US strikes damage over 4,000 civilian buildings across Iran |url=https://www.trtworld.com/article/b504b5a0fa5d |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> Intelligensieverslae meen dat, ten spyte van die ekonomiese skade deur die Amerikaanse en Israeliese aanvalle, dit onwaarskynlik is dat die Irannese regime op kort termyn sal omvergewerp word, en dat dit nie die gefragmenteerde Irannese opposisie sal help om aan bewind te kom nie.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Large-scale war 'unlikely' to topple Iran's military, clerical structure — intelligence report |url=https://www.trtworld.com/article/0662e43463f6 |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> == Sien ook == * [[Explosive Media]] * [[Israel-Irannese Oorlog]] == Verwysings == {{Verwysings|3}} {{Normdata}} [[Kategorie:Oorloë]] 10cmjl047t8g4zyt859tzqn0hstbs4m 2911669 2911668 2026-06-15T20:08:15Z Sobaka 328 opruim 2911669 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Militêre konflik |beeld=[[Lêer:2026 Iran war collage.jpg|300px]] |byskrif= |datum=28 Februarie 2026–[[hede]] |plek=[[Midde-Ooste]] |party1='''{{Vlag|Israel}}'''<br />'''{{Vlag|VSA}}''' |party2='''{{Vlag|Iran}}''' |aanvoerder2={{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Ali Chamenei]]'''☠}}<br /><small>(opperleier van Iran)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Masoud Pezeshkian]]'''}}<br /><small>(president van Iran)</small> |aanvoerder1={{nowrap|{{vlagikoon|Israel}} '''[[Benjamin Netanyahu]]'''}}<br /><small>(eerste minister van Israel)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|VSA}} '''[[Donald Trump]]'''}}<br /><small>(president van die VSA)</small> |resultaat= }} Op 28 Februarie 2026 het [[Israel]]<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Israel launches surprise attack on Iran {{!}} The Jerusalem Post|url=https://www.jpost.com/israel-news/article-888248|access-date=28 February 2026|website=The Jerusalem Post {{!}} JPost.com|language=en}}</ref> en die [[Verenigde State van Amerika]]<ref name=":23">{{Cite web |date=28 February 2026|title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> ’n aanval geloods, met die kodename '''Roaring Lion'''<ref>{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Live updates: US, Israel attack Iran in ‘preemptive strike,’ Trump posts video on Truth Social|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> en '''Operation Shield of Judah''', op verskeie stede in [[Iran]].<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran|url=https://www.yahoo.com/news/articles/witnesses-hear-explosion-irans-capital-061713591.html|access-date=28 February 2026|website=Yahoo News|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran - The Boston Globe|url=https://www.bostonglobe.com/2026/02/28/world/witnesses-say-they-hear-an-explosion-in-irans-capital-tehran/|access-date=28 February 2026|website=BostonGlobe.com|language=en}}</ref><ref name=":42">{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> Ontploffings is aangemeld terwyl die Israeliese minister van verdediging, [[Israel Katz]], ’n aanval deur die [[Israeliese Verdedigingsmagte|Israeliese Weermag]] (IDF) bevestig het.<ref name=":02">{{Cite web |title=Israel Launches 'Preemptive Strike' On Iran; Explosions Reported In Tehran|url=https://www.freepressjournal.in/world/israel-launches-preemptive-strike-on-iran-explosions-reported-in-tehran|access-date=28 February 2026|website=Free Press Journal|language=en}}</ref><ref name="auto2">{{Cite web |last=India|first=Today News|date=28 February 2026|title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran|url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28|access-date=28 February 2026|website=India Today|language=en}}</ref> Katz het die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” bestempel met die uitgesproke doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref>{{cite web |title=Israel, US attacking Iran; explosions seen in Tehran; Israelis told to stay near safe rooms after sirens wail |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog-february-28-2026/ |access-date=28 February 2026 |publisher=The Times of Israel}}</ref> Israel het daarna ’n noodtoestand afgekondig, met verwysing na die verwagting van ’n Irannese teenaanval.<ref name=":13">{{Cite web |last=Liebermann|first=Oren|date=28 February 2026|title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country|url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk|access-date=28 February 2026|website=[[CNN]]|language=en}}</ref> Die Amerikaanse president [[Donald Trump]] het aangekondig dat die Verenigde State saam met Israel aanvalle op Iran geloods het, en verklaar dat die doelwit was om Iran se missiel- en militêre vermoëns te vernietig, te verhoed dat dit kernwapens verkry, en uiteindelik die regime omver te werp.<ref>{{Cite news |last=Boxerman |first=Aaron |last2=Pager |first2=Tyler |last3=Fassihi |first3=Farnaz |last4=Bergman |first4=Ronen |date=28 February 2026 |title=U.S. and Israel Strike Iran: Live Updates |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Trump het lede van die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) versoek om hul wapens neer te lê in ruil vir immuniteit, en gewaarsku dat weiering “sekere dood” sou beteken.<ref name="Magid">{{Cite news |last=Magid |first=Jacob |date=28 February 2026 |title=Trump indicates goal of Iran strikes is to topple regime; tells Iranian people: ‘When we’re finished, take over your government’ |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-indicates-goal-of-iran-strikes-is-to-topple-regime-tells-iranian-people-when-we-are-finished-take-over-your-government/ |access-date=28 February 2026 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In vergelding het Iran tientalle ballistiese missiele oor die [[Midde-Ooste]] gelanseer, gerig op Israel en Amerikaanse militêre basisse in [[Jordanië]], [[Sirië]], [[Koeweit]],<ref name=":0">{{Cite AV media |url=https://apnews.com/video/smoke-seen-over-manama-doha-and-kuwait-city-39297a607e944aa2988a92d34efd6c5a |title=Smoke seen in Bahrain, Qatar and Kuwait as Iran retaliates against strikes |language=en |access-date=2026-02-28 |via=AP News}}</ref> [[Bahrein]],<ref name=":0" /> [[Katar]], [[Saoedi-Arabië]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate]]. Verder het die [[Houthi-beweging]] aangekondig dat hulle aanvalle in die [[Rooi See]] sal hervat.<ref name="How Trump's deportation plan could affect the US economy"> {{cite web | last = Murphy | first = Ann-Marie | title = How Trump's deportation plan could affect the US economy | url = https://www.bbc.com/news/articles/c204px4zddro | publisher = BBC News | date = 2026-02-28 | access-date = 2026-02-28 }}</ref><ref>{{Cite news |last=AP |date=2026-02-28 |title=Iranian-backed Houthis say they’ll resume attacks on Israel and on shipping routes |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/iranian-backed-houthis-say-theyll-resume-attacks-on-israel-and-on-shipping-routes/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In die vroeë oggendure van 1 Maart het Irannese staatsmedia bevestig dat die land se opperleier, [[Ali Chamenei]], in een van die bomaanvalle gesterf het.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t|title=Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead, state media says|date=February 28, 2026|website=[[BBC]]|language=en|access-date=February 28, 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://apnews.com/article/iran-us-explosion-tehran-c2f11247d8a66e36929266f2c557a54c|title=Iranian state media say country's supreme leader is dead|date=2026-02-28|website=AP News|language=en|access-date=2026-03-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/amp/world/supreme-leader-ayatollah-khamenei-is-dead-irans-state-tv-9936054.html|title=Iran Confirms Khamenei Killed In US-Israel Strikes, Announces 40-Day Mourning|date=1 March 2026|publisher=News18|access-date=1 March 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://gulfnews.com/amp/story/world%2Fmena%2Fkhamenei-dead-40-day-mourning-declared-iran-state-tv-1.500459085|title=Ayatollah Ali Khamenei: Supreme leader dead, Iran TV confirms as 40-day mourning declared|date=1 March 2026|publisher=Gulf News|access-date=1 March 2026}}</ref> Die oorlog se ekonomiese impak, beskryf as die wêreld se grootste voorsieningsontwrigting sedert die energiekrisis van die 1970's,<ref>{{#invoke:cite|news|last=Lindner |first=Emmett |date=13 Maart 2026 |title=Echoes of the '70s in What's Now the Largest Oil Shock Ever |url=https://www.nytimes.com/2026/03/13/world/middleeast/oil-supply-shock-1973-embargo.html |access-date=23 Maart 2026 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 }}</ref> sluit in stygings in olie- en gaspryse, wye ontwrigtings in lugvaart en toerisme, en wisselvalligheid in finansiële markte. Olie- en gasverskepings is ontwrig toe Iran die [[Straat van Hormoes]] gesluit het en Israel en Iran energiefasiliteite aangeval het.<ref>{{#invoke:cite|news|last1=Elliott |first1=Rebecca F. |last2=Eavis |first2=Peter |title=Oil Shipments in Persian Gulf Already Disrupted by Iran Attack |url=https://www.nytimes.com/2026/02/28/business/energy-environment/oil-gas-iran-attack.html |work=[[The New York Times]] |date=28 Februarie 2026 }}</ref><ref name="uf">{{#invoke:cite|web|last=Nevitt |first=Mark |date=15 Maart 2026 |title=Legal and Operational Issues in the Strait of Hormuz: Transit Passage Under Fire |url=https://www.justsecurity.org/133996/legal-operational-strait-hormuz-transit-passage/ |access-date=18 March 2026 |website=Just Security |language=en-US }}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|title=US, Israel defend strikes at UN as Iran alleges 'war crime' |url=https://www.philstar.com/world/2026/03/01/2511286/us-israel-defend-strikes-un-iran-alleges-war-crime |access-date=2 March 2026 |website=Philstar.com }}</ref> Op 19 Maart is die koste van die oorlog vir die [[Amerikaanse Weermag]] op VS$18 miljard geraam,<ref name="guardianCost" /> en [[die Pentagon]] het 'n bykomende VS$200 miljard versoek.<ref name="i598">{{#invoke:cite|news|title=White House seeks $200bn in military funding in wake of Iran war |work=[[BBC News]] |date=19 Maart 2026 |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c5y73gwk1qdo |access-date=23 Maart 2026 }}</ref> Teen 31 Maart is die koste vir Arabiese lande op meer as VS$120 miljard geraam.<ref name="arabCountriesCost" /> Trump het verskeie kere oorwinning beweer,<ref>{{Cite web |last=Sherman |first=Amy |publisher=PolitiFact |date=9 April 2026 |title=Fact-checking Trump and Hegseth's claims of U.S. 'victory' in the Iran war |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/fact-checking-trump-and-hegseths-claims-of-u-s-victory-in-the-iran-war |access-date=17 April 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |date=6 April 2026 |title=Trump declares victory after pilot rescue, but threats to US aircraft and personnel remain in Iran |url=https://www.bbc.com/news/articles/cy01vg7x5ppo |access-date=17 April 2026 |website=BBC News |language=en}}</ref> valslik beweer dat Iran "niks in 'n militêre sin oor het nie,"<ref>{{cite news |title=Trump says "the war is very complete," and he's considering taking over Strait of Hormuz |url=https://www.cbsnews.com/news/trump-iran-cbs-news-the-war-is-very-complete-strait-hormuz/ |work=CBS News |date=9 Maart 2026}}</ref> en dat die VSA 'n regimeverandering in Iran teweeggebring het, ten spyte van die feit dat die Islamitiese Republiek aan bewind bly.<ref>{{cite news |title=Trump: Iran deal will immediately reopen Hormuz; if Oman doesn’t behave, we’ll blow it up |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-iran-deal-will-immediately-reopen-hormuz-if-oman-doesnt-behave-well-blow-it-up/ |work=The Times of Israel |date=27 Mei 2026}}</ref> Op 8 April het die Verenigde State, Israel en Iran ooreengekom oor 'n twee weke lange wapenstilstand, die [[Islamabad-ooreenkoms (2026)|Islamabad-ooreenkoms]].<ref>{{Cite web |date=2026-04-08 |title=Iran ceasefire deal a partial win for Trump - but at a high cost |url=https://www.bbc.com/news/articles/cwyvp55xrlro |access-date=2026-04-08 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2026-04-08 |title=US-Iran 2-week ceasefire: What’s in Tehran’s 10-point proposal to end the war |url=https://timesofindia.indiatimes.com/world/middle-east/lift-all-sanctions-us-iran-agree-to-2-week-ceasefire-whats-in-the-10-point-plan/articleshow/130099247.cms |access-date=2026-04-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Chance |first=Lex Harvey, Sophia Saifi, Nina Giraldo, Aditi Sangal, Michael Rios, Kit Maher, Zachary Cohen, Alayna Treene, Kristen Holmes, Jeremy Diamond, Jennifer Hansler, Mitchell McCluskey, Ramishah Maruf, Samantha Delouya, Max Saltman, Sarah Ferris, Eyad Kourdi, Kylie Atwood, Matt Egan, Nic Robertson, Lauren Said-Moorhouse, Christopher Lamb, Sharon Braithwaite, Rebekah Riess, Elise Hammond, Dana Karni, Zeena Saifi, Ellis Kim, Maureen Chowdhury, Annie Grayer, Catherine Nicholls, Michelle Velez, Tal Shalev, Betsy Klein, Nadeen Ebrahim, Sarah Tamimi, Joseph Ataman, Becky Anderson, Aileen Graef, Jim Sciutto, Helen Regan, Laura Sharman, Chris Isidore, Billy Stockwell, Oliver Sherwood, Hanna Ziady, Brad Lendon, Jessie Yeung, John Liu, Tim Lister, Satish Cheney, Ally Barnard, Mohammed Tawfeeq, Rashard Rose, Manveena Suri, Aleena Fayaz, Jerome Taylor, Matthew |date=2026-04-07 |title=Live updates: Trump agrees to two-week ceasefire with Iran |url=https://www.cnn.com/2026/04/07/world/live-news/iran-war-trump-us-israel |access-date=2026-04-08 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Iranse wapenstilstand het onder druk gekom toe Iran geweier het om die Straat van Hormoes weer oop te maak en Israeliese aanvalle op Libanon blameer het.<ref>{{Cite web |last1=Hancock |first1=Alice |last2=John |first2=Jamie |last3=Harris |first3=Lee |date=8 April 2026 |title=Shipping stalls as Tehran dictates terms in Strait of Hormuz |url=https://www.ft.com/content/0ce6a1a0-08b0-4b2b-9634-e5c03c4fbbcd?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Na die mislukking van die Islamabad-gesprekke het Trump 'n vlootblokkade van Iran vanaf 13 April aangekondig.<ref>{{cite news |title=Trump says US will blockade strait of Hormuz after Iran peace talks fail |url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/12/trump-says-us-will-blockade-strait-of-hormuz-as-iran-peace-talks-fail |access-date=12 April 2026 |work=[[The Guardian]] |date=12 April 2026}}</ref> Daar het 'n "dubbele blokkade" van die Persiese Golf deur Iran en van Iran deur die VSA gebly.<ref name="Guardian 24 Apr 26"/> Trump het die wapenstilstand onbepaald verleng,<ref name="aljazeera21april"/> maar verdere aanvalle het sedertdien plaasgevind. Trump het ook sedert Maart meer as 30 keer valslik beweer dat die VSA en Iran vermoedelik 'n ooreenkoms nader om die oorlog te beëindig, sonder dat daar elke keer daarna 'n oplossing was.<ref name="false">{{cite web|last=Blake|first=Aaron|date=9 Junie 2026|title=How many times has Trump claimed an Iran deal is around the corner?|work=CNN|url=https://www.cnn.com/2026/06/09/politics/times-trump-iran-deal-close|access-date=9 Junie 2026}}</ref> Op 14 Junie het Trump en Iran 'n ooreenkoms aangekondig om die oorlog te beëindig en die Straat van Hormuz te heropen, met die ondertekening wat op 19 Junie in Switserland verwag word. Trump het die opheffing van die Amerikaanse vlootblokkade gemagtig, maar gewaarsku dat militêre optrede kan hervat indien 'n kernooreenkoms nie bereik word nie.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.standard-democrat.com/world/qatari-mediators-travel-to-tehran-for-final-touches-on-a-possible-deal-to-end-war-8507ea74|title=Deal is reached to end Iran war and Trump orders stop to US naval blockade|agency=Associated Press|date=14 Junie 2026|website=Standard Democrat}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/6/15/trump-allies-cheer-iran-deal-announcement-as-democrats-call-for-clarity|title=Trump allies cheer Iran 'peace deal' announcement as Democrats seek clarity|website=Al Jazeera English|date=15 Junie 2026}}</ref> Die Amerikaanse weermag het verduidelik dat die blokkade van krag sal bly totdat die ooreenkoms op 19 Junie onderteken word.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://en.bloomingbit.io/feed/news/114285|title=US Military Says Iran Port Blockade to Stay Until Junie 19 Deal Is Implemented|website=Bloomingbit|date=15 Junie 2026}}</ref> Op 15 Junie het Pakistan aangekondig dat die VSA en Iran ooreengekom het om alle militêre operasies, insluitend in Libanon, te staak om die oorlog te beëindig.<ref>{{Cite web|url=https://m.economictimes.com/news/international/world-news/breakthrough-peace-deal-iran-and-us-reach-agreement-ahead-of-historic-signing-in-switzerland-on-june-19/articleshow/131733059.cms|title=Peace deal between Iran, US reached; to be signed officially on Jun 19 in Switzerland: Pakistan's PM Shehbaz Sharif|agency=Press Trust of India|publisher=The Economic Times|date=15 Junie 2026|access-date=15 June 2026}}</ref> Israel het egter gesê dat dit sy magte in Libanon sal hou, en Hezbollah het geen operasies sedert die ooreenkoms aangemeld nie. 'n Israeliese aanval op 'n voertuig in Suid-Libanon het tot een dood gelei.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cj0grpyg4v1t|title=Iran and US agree deal to end war as Israel says its forces will stay in Lebanon|website=[[BBC News]]|date=15 Junie 2026|access-date=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://theprint.in/world/hezbollah-has-not-carried-out-operations-since-iran-us-deal-hezbollah-official-tells-reuters/2960402/|title=Hezbollah has not carried out operations since Iran-US deal, Hezbollah official tells Reuters|agency=[[Reuters]]|publisher=The Print|date=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.internazionale.it/ultime-notizie-reuters/2026/06/15/israeli-strike-kills-one-in-south-lebanon-first-deadly-attack-since-us-iran-deal-announcement|title=Israeli strike kills one in south Lebanon, first deadly attack since US-Iran deal announcement|agency=[[Reuters]]|publisher=Internazionale|date=15 Junie 2026}}</ref> == Agtergrond == Teen laat Desember 2025 het grootskaalse [[Irannese protesaksies 2025–2026|landwye anti-regime-betogings]] in Iran uitgebreek, grootliks aangevuur deur ’n ekonomiese krisis, die ineenstorting van die Irannese geldeenheid, die riaal, en stygende pryse. Die betogings, wat oproepe tot regimeverandering ingesluit het, het die grootste omvang bereik sedert die [[Irannese Rewolusie|Irannese Rewolusie van 1979]],<ref>{{Cite news |date=13 January 2026 |title=Iranian regime rallies supporters in bid to quell unrest |url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2026/01/13/iranian-regime-rallies-supporters-in-bid-to-quell-unrest_6749359_4.html |access-date=25 January 2026 |work=Le Monde |language=en}}</ref> en het na meer as 100 stede oor die land versprei.<ref name=":232">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Inside an exiled prince’s plan for regime change in Iran |url=https://www.politico.eu/article/reza-pahlavi-iran-revolution-exiled-prince-plan-regime-change/ |access-date=25 January 2026 |website=Politico |language=en}}</ref> Die Irannese regime het met gewelddadige onderdrukking gereageer, insluitend slagtings van betogers, met die dodelikste voorvalle op 8 en 10 Januarie 2026.<ref name=":32">{{Cite web |last= |first= |date=23 January 2026 |title=The night Iran went dark: Witness accounts and video reveal violence inflicted during Iran’s internet blackout |url=https://www.cnn.com/2026/01/23/middleeast/iran-internet-blackout-violent-crackdown-intl-cmd |access-date=25 January 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Opperleier [[Ali Chamenei]] het persoonlik die landwye moorde tydens die betogings beveel, met goedkeuring van Iran se hoogste staatsliggame.<ref name=":422">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Khamenei ordered killings with approval of top state bodies, sources say |url=https://www.iranintl.com/en/202601132979 |access-date=25 January 2026 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Fassihi |first=Farnaz |last2=Varghese |first2=Sanjana |last3=Browne |first3=Malachy |last4=Behrooz |first4=Parin |date=25 January 2025 |title=How Iran Crushed a Citizen Uprising With Lethal Force |url=https://www.nytimes.com/2026/01/25/world/middleeast/iran-how-crackdown-was-done.html |work=The New York Times}}</ref> Die geweld is hoofsaaklik deur die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) en [[Basij]]-magte uitgevoer,<ref name=":422" /><ref name=":32" /> wat lewendige ammunisie, haelgewere, korrelgewere, gemonteerde masjiengewere en hommeltuie gebruik het. Getuies het bloedbevlekte strate en wydverspreide beserings gerapporteer, terwyl hospitale en lykshuise oorweldig is.<ref name=":32" /> Iran het ook die langste internet-afskakeling op rekord ingestel om verslaggewing oor die onrus en die moorde te beperk en kommunikasie tussen betogers te ontwrig.<ref name=":132">{{Cite news |last=Elwelly |first=Elwely |last2=Erickson |first2=Bo |date=14 January 2026 |title=Trump urges Iranians to keep protesting, saying 'help is on its way' |url=https://www.reuters.com/world/china/iranian-mp-warns-greater-unrest-urging-government-address-grievances-2026-01-13/ |work=Reuters}}</ref> Duisende sterftes is aangemeld, hoewel syfers sterk verskil volgens bron, tesame met massa-arrestasies; volgens HRANA (''Human Rights Activists in Iran'') is minstens 26 541 mense aangehou.<ref name=":022">{{Cite news |last=Wintour |first=Patrick |date=24 January 2026 |title=Trump says US ‘armada’ heading to Middle East as Iran death toll put above 5,000 |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jan/23/trump-says-us-armada-heading-middle-east-iran-death-toll |access-date=25 January 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die dodetal word nou op tienduisende geraam, met die jongste syfers wat wissel tussen 30 000 en 43 000.<ref name=":72">{{Cite news |last=Serjoie |first=Kay Armin |last2=Saberi |first2=Roxana |last3=Jamalpour |first3=Fatemeh |date=25 January 2026 |title=Iran Protest Death Toll Could Top 30,000: Local Officials |url=https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125063424/https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-date=25 Januarie 2026 |access-date=25 January 2026 |work=Time |language=en |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |last=Naz |first=Darya |date=20 January 2026 |title=Latest Human Rights Report: 43,000 Killed in the Crackdown on Protests in Iran For Immediate Release |url=https://humanrightsintl.com/2026/01/20/latest-human-rights-report-43000-killed-in-the-crackdown-on-protests-in-iran-for-immediate-release/ |access-date=25 January 2026 |website=International Centre for Human Rights |language=en}}</ref> Tydens ’n nuuskonferensie op 27 Februarie 2026 het die Amerikaanse president [[Donald Trump]] verklaar dat die Islamitiese Republiek “ten minste, dit lyk so, 32 000 betogers” doodgemaak het,<ref>{{Cite web |date=25 February 2026 |title=Trump keeps world waiting on his plans for Iran after State of the Union |url=https://www.bbc.com/news/articles/cge821xwyz8o |access-date=27 February 2026 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 February 2026 |title=Trump says 32,000 people were killed in Iran's crackdown on protesters - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/donald-trump-iran-protest-crackdown-death-toll/ |access-date=27 February 2026 |website=www.cbsnews.com |language=en}}</ref><ref name=":62">{{Cite web |title=Iran Accuses U.S. of Spreading &#x27;Big Lies&#x27; After Trump Speech {{!}} TIME |url=https://time.com/7381094/iran-united-states-conflict-trump-nuclear-weapons-program/ }}{{Dooie skakel|date=Mei 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ’n syfer soortgelyk aan vroeëre ramings van ongeveer 30 000 deur twee senior amptenare in die Irannese ministerie van gesondheid.<ref name=":62" /><ref name=":72" /> AP News het berig dat die regering se oorweldigende gebruik van geweld wanhoop onder die Irannese publiek veroorsaak het en hoop op ’n Amerikaanse aanval laat ontstaan het.<ref>{{Cite web |date=19 February 2026 |title=Iranians grieve defiantly for thousands killed in last month's crackdown |url=https://apnews.com/article/iran-protests-memorials-chehelom-71e5db503a287126a2d31cb32a2809eb |access-date=27 February 2026 |website=AP News |language=en}}</ref> == Aanvalle == === Aanvanklike aanvalle === {{Location map+|Iran|width=300|caption=Plekke van Israeliese en Amerikaanse lugaanvalle op 28 Februarie.<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; EXPLOSIONS HEARD IN ISRAEL |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref>|places= {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.688|51.389}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.64|50.87}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.3|47.066}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.832|50.991}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|32.652|51.675}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|38.073|46.296}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.638|46.422}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.487|48.353}}}}}} Ontploffings is aangemeld nadat die minister van verdediging Israel Katz ’n Israeliese aanval bevestig het.<ref name=":0"/><ref name="auto">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran |url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28 |access-date=28 February 2026 |website=India Today |language=en}}</ref> ''The Times of Israel'' het berig dat Katz die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” beskryf het met die doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref name=":1">{{Cite web |last=Liebermann |first=Oren |date=28 February 2026 |title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country |url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk |access-date=28 February 2026 |website=[[CNN]] |language=en}}</ref> Onder die teikens was ’n distrik in Teheran waar die Irannese Opperleier [[Ali Khamenei]] normaalweg woon; dit huisves ook die presidensiële paleis en die Hoogste Nasionale Veiligheidsraad.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erica Solomon and Farnaz Fassihi |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/4b4cefc7-c909-59ae-a5ff-17a3742f68f3?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Sewe missiele is bevestig om dié gebied te tref.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions were heard near Iran's Supreme Leader's residence and office |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Daarna het ''[[The New York Times]]'' berig dat ’n “Amerikaanse amptenaar gesê het dat Amerikaanse militêre aanvalle op Iran aan die gang is”.<ref>{{cite web |title=Live Updates: Israel Says It has Launched an Attack on Iran |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump#c954c0a9-28cf-5238-9219-80b016e35130 |publisher=[[The New York Times]] |access-date=28 February 2026}}</ref> Amerikaanse amptenare het ook bevestig dat die aanvalle met die Verenigde State gekoördineer is.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Attack coordinated with the United States, Israeli source tells CNN |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Nuusberigte het gemeld dat sirenes in Israel geloei het, terwyl Israel sy burgers gewaarsku het om in beskermde gebiede te bly.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Die Amerikaanse ambassadeur in Israel, Mike Huckabee, het Amerikaanse burgers aangemoedig om onmiddellik op te tree wanneer hulle die sirenes hoor,<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US Ambassador to Israel encourages US citizens to take "immediate action" at sound of sirens |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> terwyl die Amerikaanse president Donald Trump gewaarsku het dat Amerikaanse lewens moontlik verlore kan gaan.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Trump warns US lives may be lost in mission in Iran |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Israeliese Ministerie van Gesondheid het gereageer deur hospitale ondergronds te verskuif.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Israeli hospitals shift underground as Health Ministry orders highest readiness level |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Amerikaanse amptenare het bevestig dat die Verenigde State aanvalle op Iran uitvoer en dit beskryf as “nie ’n klein aanval nie”.<ref name=":2">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Volgens ’n Amerikaanse amptenaar word dosyne Amerikaanse aanvalle uitgevoer deur aanvalsvliegtuie wat vanaf basisse rondom die [[Midde-Ooste]] en vanaf een of meer vliegdekskepe opereer.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Eric Schmitt |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/5df7d9a6-2d1a-577e-9c63-d40948472442?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> ''Reuters'' het berig dat die aanvalle per lug en see uitgevoer word.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Iran crisis live: Explosions in Tehran as Israel announces strike |url=https://www.reuters.com/world/iran-crisis-live-explosions-tehran-israel-announces-strike-2026-02-28/}}</ref> Die Fars-nuusagentskap en [[CNN]] het verdere ontploffings in ander Irannese stede aangemeld, insluitend [[Qom]], Kermanshah, [[Isfahan]] en [[Karaj]].<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erika Solomon |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/c913328f-5d1c-5841-af49-5b94acc97324?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> In Teheran is missielaanvalle op Universiteitsstraat, in die Jomhouri-gebied en in die noordelike Seyed Khandan-gebied aangemeld.<ref>{{Cite web |title=US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/2/28/explosions-in-downtown-tehran-smoke-seen-rising |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Kommunikasiedienste in Teheran is ná die aanvalle belemmer.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN; US OFFICIAL SAYS US TOOK PART IN STRIKES |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> CNN het berig dat die tydsberekening van die aanvalle simboliese betekenis in [[Judaïsme]] dra, aangesien dit plaasgevind het kort voor die Joodse fees [[Poerim]] op 2 Maart.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Timing of US-Israel attack on Iran bears symbolic meaning in Judaism |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> === Doelverklarings === Twee uur nadat die aanvalle begin het, het die Amerikaanse president Donald Trump ’n verklaring van agt minute uitgereik waarin hy gesê het dat die doel van die Amerikaanse aanvalle in Iran effektief regimeverandering was. Hy het die IRGC aangemoedig om “julle wapens neer te lê en volledige immuniteit te hê, of andersins sekere dood in die gesig te staar.” Hy het bygevoeg: “Lê julle wapens neer. Julle sal regverdig behandel word met volle immuniteit, of julle sal sekere dood in die gesig staar.” Hy het die publiek toegespreek en verklaar: “Die uur van julle vryheid het aangebreek. Bly beskut. Moenie julle huis verlaat nie. Dit is baie gevaarlik buite. Bomme sal oral val,” en gesê: “Wanneer ons klaar is, neem julle regering oor. Dit sal julle s’n wees om te neem. Dit sal waarskynlik julle enigste kans vir geslagte wees.” Hy het afgesluit: “Nou is die tyd om beheer oor julle lot te neem … Dit is die oomblik vir optrede. Moenie dit laat verbygaan nie.”<ref name="Magid" /> Kort daarna het [[Benjamin Netanyahu]] ’n videoboodskap vrygestel waarin hy gesê het dat Israel en die Verenigde State aanvalle op Iran geloods het “om die eksistensiële bedreiging te verwyder” wat deur wat hy die “terreurbewind in Iran” genoem het, inhou. Hy het gesê dat die gesamentlike optrede “die voorwaardes sal skep vir die dapper Irannese volk om hul lot in eie hande te neem” en die mense van Iran aangemoedig om “die juk van tirannie af te werp.”<ref>{{Cite news |date=2026-02-28 |title=Netanyahu says Israel, US launched strikes to ‘remove the existential threat’ posed by Iran |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/netanyahu-says-israel-us-launched-strikes-to-remove-the-existential-threat-posed-by-iran/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> === Voortgesette aanvalle en wapenstilstand === Deur die hele Maart het Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle gemik op Iran se militêre infrastruktuur, energie‑fasiliteite en missieldepots, insluitend die South Pars-gasveld en Qesjm‑eiland, terwyl Iran met ballistiese missiele, [[hommeltuie]] en kuber-aanvalle teen VSA-mag­te en Golfstate-allie­rade gereageer het. Die konflik het vinnig geografies versprei, met aanvalle en drone-operasies wat in Bahrein, Koeweit, Saoedi-Arabië, die VAE, Irak en Israel gerapporteer is. Teen die middel van Maart was duisende militêre aanvalle uitgevoer, wat beduidende skade aan Iran se stedelike sentrums, infrastruktuur en energieproduksie veroorsaak het, en burgers het toenemend die gevolge van die gevegte gevoel. Teen die einde van Maart en vroeë April het hoogprofiel-konfrontasies plaasgevind, insluitend die neerskiet van VSA-vliegtuie soos ’n F‑15E en ’n A‑10, verdere gesamentlike VSA–Israeliese aanvalle op I­ranne­se basisse, en aanhoudende missiel- en hommetuig-aktiwiteit van Iran wat sowel militêre as siviele terreine geteiken het. Verslae het toenemende burgerlike slagoffers en skade aan huise, skole en kultuurerfenisterreine aangetoon, veral in Teheran, Ahvaz en die suidelike provinsies, wat die menslike koste van die konflik duidelik weerspieël. Op 7 April 2026 het VSA-president Donald Trump, kort nadat hy op sy mikrojoernaaldiens Truth Social gewaarsku het dat “’n hele beskawing vanaand sal sterf” indien geen ooreenkoms met Iran bereik word nie, ’n tweeweekse wapenstilstand met Iran aangekondig.<ref>{{Cite web|url=https://www.pbs.org/newshour/world/trump-warns-a-whole-civilization-will-die-tonight-if-a-deal-with-iran-isnt-reached|title=Trump pulls back on Iran threats after warning a 'civilization will die tonight' if deal isn't reached|last=Magdy|first=-Samy|last2=Magdy|first2=Associated Press Samy|date=2026-04-07|website=PBS News|language=en|access-date=2026-04-07|last3=Press|first3=Associated}}</ref> Die ooreenkoms is gefasiliteer deur Pakistaanse bemiddeling en gebaseer op Teheran se voorneme om die [[Straat van Hormoes]] weer oop te stel — ’n kritieke see‑roete wat Iran vroeër in die konflik effektief gesluit het deur skippassage te beperk, wat die internasionale olie‑ en handelsverkeer ernstig ontwrig het. Die aankondiging het die ooreenkoms beskryf as ’n wederkerige wapenstilstand, bedoel om lugaanvalle en ander aanvalle tydelik te staak en moontlik die weg te baan vir breër onderhandelinge, alhoewel die besonderhede van Iran se formele aanvaarding aanvanklik onseker gebly het.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/apr/07/trump-iran-war-ceasefire|title=Donald Trump says he has agreed two-week ceasefire with Iran|date=2026-04-07|website=[[The Guardian]]|language=en|access-date=2026-04-07}}</ref> Die dag daarna het die Israeliese eerste minister Benjamin Netanyahu aangekondig dat die wapenstilstand nie Israel se lugaanvalle op teikens in Libanon insluit nie, wat Iran laat dreig het om uit die skietstilstandsooreenkoms te onttrek.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/4/8/netanyahu-says-us-iran-ceasefire-does-not-include-lebanon|title=Netanyahu says US-Iran ceasefire ‘does not include Lebanon’|last=Staff|first=Al Jazeera|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://en.apa.az/asia/tasnim-iran-may-withdraw-from-ceasefire-deal-if-attacks-on-lebanon-continue-500486|title=Tasnim: Iran may withdraw from ceasefire deal if attacks on Lebanon continue|website=Apa.az|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref> In die vroeë oggendure van 11 Junie het die Verenigde State bomaanvalle op verskeie teikens in Iran uitgevoer in 'n poging om die Iraniërs tot 'n vredesooreenkoms te dwing.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/6/10/iran-war-live-tehran-vows-response-as-us-strikes-over-downed-helicopter|title=Iran’s army says Strait of Hormuz closed as US launches new attacks|last=|first=|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-06-10}}</ref> 'n Dag later het die Amerikaanse president Donald Trump aangekondig dat die oorlog verby is.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/articles/c78y6w78828o|title=Trump claims deal to end Iran war near as Tehran says 'nothing' finalised|date=2026-06-12|website=www.bbc.com|language=en|access-date=2026-06-12}}</ref> == Reaksies == === Iran === ==== Islamitiese Republiek ==== Iran se Ministerie van Buitelandse Sake het ’n teenreaksie belowe terwyl Irannese magte Amerikaanse basisse regoor die [[Persiese Golf]] aangeval het.<ref name="persian-gulf-1">{{Cite web |date=2026-02-28 |title=Iran targets US bases across Persian Gulf states, IRGC-aligned outlet says |url=https://www.iranintl.com/en/202602282948 |access-date=2026-02-28 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602284010|title=Iran decries attacks, vows response as it appeals to Security Council|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com}}</ref> Die Opperste Nasionale Veiligheidsraad van Iran het gesê die land is geteiken deur ’n "brutale lugoperasie" wat deur die VSA en Israel uitgevoer is, en verklaar: "Dit het weer eens tydens onderhandelinge plaasgevind, en die vyand verbeel hom dat die veerkragtige Irannese nasie deur hierdie lafhartige dade aan hul kleinlike eise sal oorgee."<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; TEHRAN FIRES BACK, EXPLOSIONS ACROSS REGION |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera English |language=en}}</ref> ==== Irannese opposisie ==== Baie Iraniërs binne Iran het die gesamentlike Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran gevier en verwelkom.<ref>{{Cite web |last=Madadi |first=Afshin |date=2026-02-28 |title=Iranians cheer US strikes in street |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2026/02/28/iranians-cheer-us-strikes-in-street/ |access-date=2026-02-28 |website=The Telegraph}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602286604|title=مردم فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» سر دادند|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> ’n Aanvanklike video het sommige Irannese burgers gewys wat lag en feesvier nadat hulle ’n lugaanval in Iran aanskou het op wat hulle die "leier se huis" genoem het.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Video: Iranians laugh as they witness airstrikes |url=https://www.iranintl.com/en/202602287920 |access-date=28 February 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> ’n Ander video het ’n vrou in Iran gewys wat die aanvalle vier terwyl sy "Dood aan Chamenei" uitroep.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602288397|title=سر دادن فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» در تهران|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> Onder reaksies van die Irannese diaspora het [[Reza Pahlavi]] Iraniërs aangemoedig om gereed te maak om die [[Irannese protesaksies 2025–2026|protesaksies wat vroeër in die jaar plaasgevind het]] te hervat terwyl die Islamitiese Republiek volgens hom "ineenstort". Hy het die weermag en veiligheidsmagte versoek om hulle by die publiek te skaar eerder as by die regerende bestel, en het die Amerikaanse optrede teen Iran as ’n "humanitêre ingryping" beskryf terwyl hy Trump versoek het om burgerlike skade te vermy.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602282261|title=Prince Pahlavi calls on Iranians to get ready to return to streets|date=28 February 2026|website=Iran International|accessdate=28 February 2026}}</ref> Maryam Rajavi, die leier van die "Nasionale Raad van Weerstand van Iran", het die vorming van ’n oorgangsregering aangekondig en beide die Islamitiese Republiek en die [[Sjah]] op [[X (sosiale netwerk)|X]] verwerp.<ref>{{Cite web |last=writer |first=Staff |date=2026-02-28 |title=Announcement of provisional government by the National Council of Resistance of Iran {{!}} |url=https://english.mojahedin.org/news/announcement-of-provisional-government-by-the-national-council-of-resistance-of-iran/ |access-date=2026-02-28 |website=People's Mojahedin Organization of Iran |language=en-US}}</ref> Lede van die Irannese diaspora het vierende solidariteitsbyeenkomste gehou te midde van die Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/video/ott_408c8bff8d6c4a509fbabb08f135e88c|title=تجمع ایرانیان مقیم برلین، همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی|via=www.iranintl.com}}</ref> ==Regsposisie== ===Verenigde State regsposisie=== [[Lêer:Op epic fury timeline 100hrs - pentagon - mar4 - straight.jpg|duimnael|Kaart getiteld "Operasie Epic Fury Tydlyn – Eerste 100 Ure" wat gebruik is tydens perskonferensie by die Pentagon op 4 Maart 2026.  ]] Baie regs- en militêre kenners het gesê dat Amerikaanse optrede in Iran 'n tipe is wat kongresmagtiging vereis. Hulle het ook die gereelde gebruik van die woord "oorlog" in die Trump-administrasie se kommunikasie oor die aanvalle opgemerk, wat verdere geloofwaardigheid verleen aan die bewering dat die Trump-administrasie die kongres se oorlogsmagte omseil het. [[Marco Rubio]] het gesê dat die Trump-administrasie die Oorlogsmagte-resolusie gevolg het, maar het bevraagteken of dit wetlik bindend was.<ref name="rl">{{Cite web |last=Bagchi |first=Aysha |title='Might makes right'? Why experts have fears for rule of law |url=https://www.usatoday.com/story/news/politics/2026/03/05/war-powers-trump-iran-us/88941002007/ |access-date=17 Maart 2026 |website=USA TODAY |language=en-US}}</ref> Verskeie Amerikaanse presidente en administrasies het oorloë of militêre operasies sonder kongresgoedkeuring van stapel gestuur,<ref>{{Cite web |last=Barrow |first=Bill |agency=Associated Press |date=5 March 2026 |title=Congress hasn't officially declared war since WWII. Here's how presidential war powers have played out since then |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/congress-hasnt-officially-declared-war-since-wwii-heres-how-presidential-war-powers-have-played-out-since-then |access-date=18 Maart 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref> regskundiges het egter aangevoer dat Trump se optrede in Iran onderskei kan word van vorige nie-gemagtigde gebruike van geweld omdat die "spekulatiewe voorkomende" regverdiging vir hierdie oorlog relatief swak is wanneer dit gemeet word aan vorige binnelandse en internasionale regsrasionele.<ref>{{Cite web |last=Mohamed 'Arafa |date=6 March 2026 |title=No Authorization, No Imminence, No Plan: The Iran Strikes and the Rule of Law |url=https://www.jurist.org/commentary/2026/03/no-authorization-no-imminence-no-plan-the-iran-strikes-and-the-rule-of-law/ |access-date=24 Maart 2026 |website=Jurist News |language=en-US}}</ref> ===Internasionale reg=== Die aanvalle tussen die VSA en Israel op Iran in 2026 word wyd as onwettig beskou onder die [[internasionale reg]], aangesien dit die VN-Handves se verbod op die gebruik van geweld skend, omdat die aanvalle nie aan die kriteria vir selfverdediging voldoen nie en geen magtiging van die Veiligheidsraad van die Verenigde Nasies het nie.<ref name="sbs1march" /><ref name="guardian2march"/> Daar is geen erkende regsbasis vir voorkomende oorlog of gewelddadige regimeverandering nie.<ref>{{Cite web |last1=Cáceres |first1=Juan Zahir Naranjo |last2=Brincat |first2=Shannon |date=1 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US-Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=http://theconversation.com/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law-277173 |access-date=10 Maart 2026 |website=The Conversation |language=en-US}}</ref> Die aanvalle word dus as 'n aggressieoorlog beskou <ref>{{cite web |website=Lemkin Institute for Genocide Prevention and Human Security |date=12 Maart 2026 |url=https://www.lemkininstitute.com/red-flag-alerts/red-flag-alert%3A-israel-u.s.-war-of-aggression-against-iran |title=Red Flag Alert: Israel-U.S. War of Aggression against Iran}}</ref><ref>{{cite web |work=American Friends Service Committee |date=9 Maart 2026 |url=https://afsc.org/news/what-you-need-know-about-us-war-iran |title=What You Need to Know about The U.S. War on Iran}}</ref><ref>{{cite web |website=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights |date=12 Maart 2026 |url=https://www.ohchr.org/en/press-releases/2026/03/un-experts-denounce-aggression-iran-and-lebanon-warn-devastating-regional |title=UN Experts Denounce Aggression on Iran and Lebanon, Warn of Devastating Regional Escalation}}</ref> wat die hoogste oorlogsmisdaad is.<ref name="judgment">{{citation |title=Judgment of the International Military Tribunal for the Trial of German Major War Criminals: The Nazi Regime in Germany |url=http://avalon.law.yale.edu/imt/judnazi.asp#common |author=The International Military Tribunal for Germany |date=1946 |website=The Avalon Project,Yale University}}</ref><ref>{{cite book |last=Broomhall |first=Bruce |title=International justice and the International Criminal Court |year=2003 |publisher=Oxford University Press |edition=2nd |page=46 |isbn=978-0-19-925600-6 |url=https://books.google.com/books?id=-Ni6Qy2E9KwC&pg=PA46}}</ref> Ben Saul, spesiale rapporteur van die Verenigde Nasies oor Menseregte en Teen-terrorisme, het verklaar dat Iran nie [[uraan]] verryk het tot die punt waar dit 'n [[kernwapen]] gebou het nie, dat kenners saamgestem het dat Iran nie 'n kernwapen besit nie, en dat die saak nêrens naby selfverdediging teen 'n dreigende aanval was nie.<ref name="sbs1march" /> Don Rothwell, 'n professor in internasionale reg aan die Australiese Nasionale Universiteit, het verklaar dat die VN-Veiligheidsraad nie 'n resolusie aangeneem het om Iran aan te val nie en geen regsbasis gehad het om die gebruik van geweld te regverdig nie.<ref name="sbs1march">{{Cite news |date=1 March 2026 |title=Were the Israeli-US strikes on Iran legal under international law? These experts say no |url=https://www.sbs.com.au/news/article/were-the-israeli-us-strikes-on-iran-legal-under-international-law/x96si2914 |access-date=9 Maart 2026 |work=SBS News |language=en |last=Yosufzai |first=Rashida}}</ref> Die ''Law Society Journal'' het opgemerk dat die aanval op Iran tydens aktiewe onderhandelinge teen die beginsels van goeie trou was wat in Artikel 2(2) van die VN-Handves uiteengesit word. <ref>{{Cite web |date=2 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US‑Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=https://lsj.com.au/articles/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law/ |access-date=9 Maart 2026 |website=Law Society Journal |language=en-AU}}</ref> Volgens ''[[The Guardian]]'' het Iran kragtens internasionale reg die reg om Amerikaanse en Israeliese militêre teikens aan te val na hul aanvalle op Iran, maar Iranse aanvalle teen burgerlikes en teen lande wat nie partye by die konflik is nie, is onwettig.<ref name="guardian2march">{{Cite news |last=Siddique |first=Haroon |date=2 Maart 2026 |title=What is the legality of the US and Israeli attacks on Iran? |url=https://www.theguardian.com/law/2026/mar/02/legality-us-israel-attacks-iran-uk |access-date=10 March 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die blokkering van die Straat van Hormuz deur Iran is beskryf as 'n skending van die VN-Konvensie oor die Seereg.<ref>{{Cite web |date=25 Julie 2019 |title=Iran's blatant violations of international maritime laws |url=https://www.arabnews.com/node/1530731 |access-date=18 Maart 2026 |website=Arab News |language=en}}</ref> ===Geopolitieke implikasies=== Talle kritici en ontleders het die VSA-Israeliese aanval geïdentifiseer met 'n meer oop omhelsing van [[imperialisme]] deur die Trump-administrasie.<ref>{{Cite news |last=Tait |first=Robert |date=1 Maart 2026 |title=Trump's current war on Iran picks up where a longstanding enmity left off |url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/mar/01/trump-us-iran-war-history |access-date=16 Maart 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref><ref name="Martin-2026">{{Cite web |last1=Martin |first1=Peter |last2=Martin |first2=Eric |date=1 Maart 2026 |title=Trump's Iran Strikes Usher in an Era of Unrestrained American Power |url=https://www.bloomberg.com/news/features/2026-03-01/iran-attack-khamenei-killing-maduro-capture-begin-trump-imperialism-era |website=Bloomberg |quote='Trump is duidelik 'n imperialistiese president. Hy is duidelik iemand wat behep is met sy eie mag in terme van die ontplooiing van ons weermag,' het die Demokratiese senator van New Jersey, Andy Kim, gesê.}}</ref> Die VSA-Israeliese aanval word wyd beskou as 'n "oorlog van keuse".<ref>{{Cite news |date=13 Maart 2026 |title=Mission accomplished? The 2003 boast that haunts today's Iran conflict |url=https://www.bbc.com/news/articles/c1e9yy84we8o |access-date=16 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> 'n Aantal Amerikaanse en Israeliese amptenare, insluitend Hegseth,<ref>{{Cite news |last=Jaffe |first=Greg |last2=Dias |first2=Elizabeth |date=20 Maart 2026 |title=Hegseth Invokes Divine Purpose to Justify Military Might |url=https://www.nytimes.com/2026/03/20/us/politics/hegseth-christianity-military.html |access-date=20 Maart 2026 |work=[[The New York Times]] |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> het godsdienstige regverdigings vir die oorlog gemaak.<ref>{{Cite news |last=Shamim |first=Sarah |title=Why are the US and Israel framing the ongoing conflict as a religious war? |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/4/why-are-the-us-and-israel-framing-the-ongoing-conflict-as-a-religious-war |access-date=20 March 2026 |work=[[Al Jazeera]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ramirez |first=Marc |date=5 Maart 2026 |title=Faith and the Middle East: How religion could fuel a wider war |url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2026/03/05/middle-east-conflict-iran-religion-role/88983410007/ |access-date=20 Maart 2026 |work=USA TODAY |language=en}}</ref> Volgens sommige ontleders was die oorlog 'n terugslag vir Russiese invloed in die streek. Die ontleders het egter ook opgemerk dat dit die Verenigde State van die [[Russiese inval in Oekraïne sedert 2022|oorlog in Oekraïne]] kan aflei.<ref>{{Cite web |title=Great Power Spillover from the Iran War: Implications for China, Russia, Turkey, and Europe |url=https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/great-power-spillover-iran-war-implications-china-russia-turkey-and-europe |access-date=18 Maart 2026 |website=The Washington Institute |language=en}}</ref> Die oorlog is beskryf asof dit verskeie voordele en nadele vir Chinese [[geopolitiek]]e belange inhou. Die [[BBC]] het berig dat die sluiting van die [[Straat van Hormoes]] en die oorlog in Iran Chinese belange in lande wat op Golflande se olie staatmaak, kan verswak.<ref name="ub">{{Cite news |date=5 Maart 2026 |title=Iran conflict and China: How it is unsettling Beijing and its ambitions |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c2044vzrdpzo |access-date=18 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> Amerikaanse aggressie in Iran het in die Chinese retoriek ingespeel wat China as "'n pilaar van stabiliteit in teenstelling met 'n onvoorspelbare Amerika" beskryf. Ontleders het opgemerk dat China belange in beide Iran en in die Golfstate het, en dat Golfstate dalk nouer bande met China kan soek nadat hulle aanvalle van Iran in die gesig gestaar het as gevolg van hul VSA-belyning. Ontleders het egter ook gewys op die verlies van afgemerkte gesanksioneerde olie en die inflasionêre impak van olieskaarste as potensiële ekonomiese nadele van die oorlog.<ref>{{Cite web |last=Leahy |first=Joe |last2=White |first2=Edward |last3=Lewis |first3=Leo |last4=Tudor |first4=Daniel |date=24 Maart 2026 |title=China’s leaders hunt for strategic gains from US quagmire in Iran |url=https://www.ft.com/content/3f0b5309-2791-4370-a6d9-d0ed84820db5?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Gilbert Achcar het gesê dat die VSA 'n gemoderniseerde weergawe van kanonbootdiplomasie beoefen.<ref>{{Cite web |last=Abu-Manneh |first=Bashir |title=Middle East Wars Are Still About Oil and Empire |url=https://jacobin.com/2026/03/us-imperialism-mena-war-oil-economy |access-date=10 Maart 2026 |website=Jacobin |language=en |date=9 Maart 2026 |first2=Gilbert |last2=Achcar |quote=’n Mens kan sê dat die Verenigde State onder Trump, in sy tweede termyn, verskuif het na ’n gemoderniseerde weergawe van die negentiende-eeuse 'kanonbootdiplomasie', toe groot moondhede hul wil oor swakker state afgedwing het deur te dreig om hulle te bombardeer, of deur hulle eintlik te bombardeer as hulle weerbarstig was. Daar was toe geen besorgdheid oor die aard van regerings nie – slegs die naakte wil om imperialistiese belange op swakker lande op te lê.}}</ref> Gokay en Hamourtziadou het die aanval op Iran verbind met 'n langdurige patroon van Amerikaanse ingrypings in die streek. Hulle het ook die aanval op Iran te midde van onderhandelinge gekoppel aan die geskiedenis van die Verenigde State se verbreking van verdragte tydens westelike uitbreiding.<ref name="Hamourtziadou-2026">{{Cite web |last=Hamourtziadou |first=Lily |last2=Gokay |first2=Bulent |date=9 Maart 2026 |title=The Geopolitical Implications of the Iran War |url=https://www.e-ir.info/2026/03/09/the-geopolitical-implications-of-the-iran-war/ |access-date=10 Maart 2026 |website=E-International Relations |language=en-US |quote=Die huidige Amerikaanse diplomasie met Iran kan gekenmerk word as 'n uitbreiding van 'n imperiale modus operandi, wat 'n patroon weerspieël waarin ooreenkomste as hefboompunte dien, afhangende van volle nakoming en verwerp word wanneer opperbelangrike belange eskalasie noodsaak. Kritici beweer dat die benadering wat deur die Trump-administrasie gevolg is, wat militêre operasies integreer met 'n binêre keuse tussen oorgawe en konflik, historiese imperiale patrone van oorheersing illustreer.}}</ref> Saeed Shah het geskryf dat baie in die Globale Suide nie die oorlog beskou as die morele doel wat die VSA en baie van sy bondgenote beweer het nie, en dat hulle die oorlog eerder as 'n mislukking van diplomasie en 'n daad van aggressie teen 'n swakker nasie beskou. Internasionale betrekkinge-kundiges het gesê dat die erosie van internasionale reg nasies in die Globale Suide onseker laat voel en meer geneig is om 'n koalisie teen Amerikaanse belange te ondersteun.<ref>{{Cite news |last=Shah |first=Saeed |date=3 Maart 2026 |title='Imperialist undertones': global south condemns US-Israeli war with Iran |url=https://www.theguardian.com/world/2026/mar/03/global-south-condemns-us-israeli-war-with-iran |access-date=10 Maart 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077 |quote=Siphamandla Zondi, professor in politiek aan die Universiteit van Johannesburg, het gesê dat oorloë in die Weste as 'n morele doel beskou word, terwyl konflik in die globale suide as boos en 'n mislukking om as volwassenes op te tree, beskou word. Hy het gesê dat die VSA en Israel sommige lande deur die Abraham-ooreenkomste oorreed het om Israel diplomatieke erkenning te gee, en geweld teen ander gebruik het. 'Dit is 'n oorlog van oorheersing en ondergeskiktheid, daarom het dit imperialistiese ondertone en motiewe,' het Zondi gesê. 'Dit maak die wêreld onveilig vir ons almal.'}}</ref> 'n Analise van Iran International dui daarop dat Saoedi-Arabië en die Verenigde Arabiese Emirate hulself moontlik posisioneer vir 'n meer aktiewe rol in die stryd teen Iran.<ref>{{Cite web |date=24 March 2026 |title=Persian Gulf states weighing deeper role in war against Iran - WSJ |url=https://www.iranintl.com/en/202603249088 |access-date=24 Maart 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> == Ekonomiese impak == In Maart 2026 het ''[[Forbes]]'' berig dat die Verenigde State se militêre intervensie teen Iran reeds enorme koste vir Amerikaanse belastingbetalers veroorsaak het. Volgens [[Pentagon]]‑bronne het die oorlog se eerste week meer as $6 miljard gekos, en sommige beraamings plaas die daaglikse koste tussen ongeveer $1 miljard en $2 miljard per dag, afhangende van hoe intens die operasies is. Die hoë koste sluit munitie‑gebruik, vliegoperasies, die ontplooiing van vliegtuie en skepe, en verlies aan duur militêre toerusting in. Baie van hierdie uitgawes is nie reeds in die bestaande verdedigingsbegroting ingesluit nie, wat die regering moontlik sal dwing om ekstra fondse by die [[Amerikaanse Kongres|Kongres]] te versoek.<ref>{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/alisondurkee/2026/03/10/why-trumps-war-with-iran-is-costing-nearly-1-billion-a-day-at-least/|title=Why Trump’s War With Iran Is Costing Nearly $1 Billion A Day—At Least|date=2026-03-10|website=[[Forbes]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Op 11 Maart het verskeie groot energie‑ondernemings, waaronder [[Shell plc|Shell]] en [[Total|TotalEnergies]], aan hul kliënte meegedeel dat hulle ''force majeure'' (onmoontlike nakoming van kontrakte) “op hul Katar‑[[Vloeibare aardgas|LNG]]‑verskaffings” verklaar het weens ’n onverwagte stillegging van die LNG‑produksie in Katar. Hierdie stap volg nadat staatsonderneming QatarEnergy sy LNG‑uitsette by ’n 77 miljoen ton per jaar‑aanleg opgeskort en self ''force majeure'' op versending verklaar het, wat veroorsaak is deur onlangse ontwrigting in die streek.<ref>{{Cite web|url=https://www.reuters.com/business/energy/shell-totalenergies-others-declare-fm-their-clients-who-take-lng-qatar-sources-2026-03-11/|title=Exclusive: Shell declares force majeure to clients who buy Qatari LNG, sources say|date=2026-03-11|website=[[Reuters]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Die ekonomie van Iran, reeds in krimp onder sanksies, het verder skade aan infrastruktuur en inkomsteverliese ervaar.<ref>{{cite web|url=https://www.lombardodier.com/insights/2026/march/us-israel-iran-conflict-macroeconomic-and-investment-scenarios.html|title=US-Israel-Iran conflict: macroeconomic and investment scenarios|author=Luca Bindelli|date=2 March 2026|website=Lombard Odier|access-date=2 March 2026}}</ref> Teen 6 Maart is reeds ongeveer 4 000 burgerlike geboue deur die Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle beskadig.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Israeli-US strikes damage over 4,000 civilian buildings across Iran |url=https://www.trtworld.com/article/b504b5a0fa5d |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> Intelligensieverslae meen dat, ten spyte van die ekonomiese skade deur die Amerikaanse en Israeliese aanvalle, dit onwaarskynlik is dat die Irannese regime op kort termyn sal omvergewerp word, en dat dit nie die gefragmenteerde Irannese opposisie sal help om aan bewind te kom nie.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Large-scale war 'unlikely' to topple Iran's military, clerical structure — intelligence report |url=https://www.trtworld.com/article/0662e43463f6 |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> == Sien ook == * [[Explosive Media]] * [[Israel-Irannese Oorlog]] == Verwysings == {{Verwysings|3}} {{Normdata}} [[Kategorie:Oorloë]] kn5p473sipbrn9beg2sgqqgizae39ue 2911675 2911669 2026-06-15T21:06:03Z Sobaka 328 opdateer 2911675 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Militêre konflik |beeld=[[Lêer:2026 Iran war collage.jpg|300px]] |byskrif= |datum=28 Februarie 2026–[[hede]] |plek=[[Midde-Ooste]] |party1='''{{Vlag|Israel}}'''<br />'''{{Vlag|VSA}}''' |party2='''{{Vlag|Iran}}''' |aanvoerder2={{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Ali Chamenei]]'''☠}}<br /><small>(opperleier van Iran)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|Iran}} '''[[Masoud Pezeshkian]]'''}}<br /><small>(president van Iran)</small> |aanvoerder1={{nowrap|{{vlagikoon|Israel}} '''[[Benjamin Netanyahu]]'''}}<br /><small>(eerste minister van Israel)</small><br />{{nowrap|{{vlagikoon|VSA}} '''[[Donald Trump]]'''}}<br /><small>(president van die VSA)</small> |resultaat= }} Op 28 Februarie 2026 het [[Israel]]<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Israel launches surprise attack on Iran {{!}} The Jerusalem Post|url=https://www.jpost.com/israel-news/article-888248|access-date=28 February 2026|website=The Jerusalem Post {{!}} JPost.com|language=en}}</ref> en die [[Verenigde State van Amerika]]<ref name=":23">{{Cite web |date=28 February 2026|title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> ’n aanval geloods, met die kodename '''Roaring Lion'''<ref>{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Live updates: US, Israel attack Iran in ‘preemptive strike,’ Trump posts video on Truth Social|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> en '''Operation Shield of Judah''', op verskeie stede in [[Iran]].<ref>{{Cite web |date=28 February 2026|title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran|url=https://www.yahoo.com/news/articles/witnesses-hear-explosion-irans-capital-061713591.html|access-date=28 February 2026|website=Yahoo News|language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Witnesses say they hear an explosion in Iran's capital, Tehran - The Boston Globe|url=https://www.bostonglobe.com/2026/02/28/world/witnesses-say-they-hear-an-explosion-in-irans-capital-tehran/|access-date=28 February 2026|website=BostonGlobe.com|language=en}}</ref><ref name=":42">{{Cite web |last=|first=|date=28 February 2026|title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says|url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl|access-date=28 February 2026|website=CNN|language=en}}</ref> Ontploffings is aangemeld terwyl die Israeliese minister van verdediging, [[Israel Katz]], ’n aanval deur die [[Israeliese Verdedigingsmagte|Israeliese Weermag]] (IDF) bevestig het.<ref name=":02">{{Cite web |title=Israel Launches 'Preemptive Strike' On Iran; Explosions Reported In Tehran|url=https://www.freepressjournal.in/world/israel-launches-preemptive-strike-on-iran-explosions-reported-in-tehran|access-date=28 February 2026|website=Free Press Journal|language=en}}</ref><ref name="auto2">{{Cite web |last=India|first=Today News|date=28 February 2026|title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran|url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28|access-date=28 February 2026|website=India Today|language=en}}</ref> Katz het die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” bestempel met die uitgesproke doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref>{{cite web |title=Israel, US attacking Iran; explosions seen in Tehran; Israelis told to stay near safe rooms after sirens wail |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog-february-28-2026/ |access-date=28 February 2026 |publisher=The Times of Israel}}</ref> Israel het daarna ’n noodtoestand afgekondig, met verwysing na die verwagting van ’n Irannese teenaanval.<ref name=":13">{{Cite web |last=Liebermann|first=Oren|date=28 February 2026|title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country|url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk|access-date=28 February 2026|website=[[CNN]]|language=en}}</ref> Die Amerikaanse president [[Donald Trump]] het aangekondig dat die Verenigde State saam met Israel aanvalle op Iran geloods het, en verklaar dat die doelwit was om Iran se missiel- en militêre vermoëns te vernietig, te verhoed dat dit kernwapens verkry, en uiteindelik die regime omver te werp.<ref>{{Cite news |last=Boxerman |first=Aaron |last2=Pager |first2=Tyler |last3=Fassihi |first3=Farnaz |last4=Bergman |first4=Ronen |date=28 February 2026 |title=U.S. and Israel Strike Iran: Live Updates |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Trump het lede van die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) versoek om hul wapens neer te lê in ruil vir immuniteit, en gewaarsku dat weiering “sekere dood” sou beteken.<ref name="Magid">{{Cite news |last=Magid |first=Jacob |date=28 February 2026 |title=Trump indicates goal of Iran strikes is to topple regime; tells Iranian people: ‘When we’re finished, take over your government’ |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-indicates-goal-of-iran-strikes-is-to-topple-regime-tells-iranian-people-when-we-are-finished-take-over-your-government/ |access-date=28 February 2026 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In vergelding het Iran tientalle ballistiese missiele oor die [[Midde-Ooste]] gelanseer, gerig op Israel en Amerikaanse militêre basisse in [[Jordanië]], [[Sirië]], [[Koeweit]],<ref name=":0">{{Cite AV media |url=https://apnews.com/video/smoke-seen-over-manama-doha-and-kuwait-city-39297a607e944aa2988a92d34efd6c5a |title=Smoke seen in Bahrain, Qatar and Kuwait as Iran retaliates against strikes |language=en |access-date=2026-02-28 |via=AP News}}</ref> [[Bahrein]],<ref name=":0" /> [[Katar]], [[Saoedi-Arabië]] en die [[Verenigde Arabiese Emirate]]. Verder het die [[Houthi-beweging]] aangekondig dat hulle aanvalle in die [[Rooi See]] sal hervat.<ref name="How Trump's deportation plan could affect the US economy"> {{cite web | last = Murphy | first = Ann-Marie | title = How Trump's deportation plan could affect the US economy | url = https://www.bbc.com/news/articles/c204px4zddro | publisher = BBC News | date = 2026-02-28 | access-date = 2026-02-28 }}</ref><ref>{{Cite news |last=AP |date=2026-02-28 |title=Iranian-backed Houthis say they’ll resume attacks on Israel and on shipping routes |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/iranian-backed-houthis-say-theyll-resume-attacks-on-israel-and-on-shipping-routes/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> In die vroeë oggendure van 1 Maart het Irannese staatsmedia bevestig dat die land se opperleier, [[Ali Chamenei]], in een van die bomaanvalle gesterf het.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cn5ge95q6y7t|title=Iran's Supreme Leader Ayatollah Ali Khamenei is dead, state media says|date=February 28, 2026|website=[[BBC]]|language=en|access-date=February 28, 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://apnews.com/article/iran-us-explosion-tehran-c2f11247d8a66e36929266f2c557a54c|title=Iranian state media say country's supreme leader is dead|date=2026-02-28|website=AP News|language=en|access-date=2026-03-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/amp/world/supreme-leader-ayatollah-khamenei-is-dead-irans-state-tv-9936054.html|title=Iran Confirms Khamenei Killed In US-Israel Strikes, Announces 40-Day Mourning|date=1 March 2026|publisher=News18|access-date=1 March 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://gulfnews.com/amp/story/world%2Fmena%2Fkhamenei-dead-40-day-mourning-declared-iran-state-tv-1.500459085|title=Ayatollah Ali Khamenei: Supreme leader dead, Iran TV confirms as 40-day mourning declared|date=1 March 2026|publisher=Gulf News|access-date=1 March 2026}}</ref> Die oorlog se ekonomiese impak, beskryf as die wêreld se grootste voorsieningsontwrigting sedert die energiekrisis van die 1970's,<ref>{{#invoke:cite|news|last=Lindner |first=Emmett |date=13 Maart 2026 |title=Echoes of the '70s in What's Now the Largest Oil Shock Ever |url=https://www.nytimes.com/2026/03/13/world/middleeast/oil-supply-shock-1973-embargo.html |access-date=23 Maart 2026 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 }}</ref> sluit in stygings in olie- en gaspryse, wye ontwrigtings in lugvaart en toerisme, en wisselvalligheid in finansiële markte. Olie- en gasverskepings is ontwrig toe Iran die [[Straat van Hormoes]] gesluit het en Israel en Iran energiefasiliteite aangeval het.<ref>{{#invoke:cite|news|last1=Elliott |first1=Rebecca F. |last2=Eavis |first2=Peter |title=Oil Shipments in Persian Gulf Already Disrupted by Iran Attack |url=https://www.nytimes.com/2026/02/28/business/energy-environment/oil-gas-iran-attack.html |work=[[The New York Times]] |date=28 Februarie 2026 }}</ref><ref name="uf">{{#invoke:cite|web|last=Nevitt |first=Mark |date=15 Maart 2026 |title=Legal and Operational Issues in the Strait of Hormuz: Transit Passage Under Fire |url=https://www.justsecurity.org/133996/legal-operational-strait-hormuz-transit-passage/ |access-date=18 Maart 2026 |website=Just Security |language=en-US }}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|title=US, Israel defend strikes at UN as Iran alleges 'war crime' |url=https://www.philstar.com/world/2026/03/01/2511286/us-israel-defend-strikes-un-iran-alleges-war-crime |access-date=2 Maart 2026 |website=Philstar.com }}</ref> Op 12 Mei is die koste van die oorlog vir die [[Amerikaanse Weermag]] op byna VS$29 miljard geraam,<ref name="AJCost">{{#invoke:cite |news |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/4/30/25bn-or-1-trillion-how-much-has-iran-war-really-cost-the-us |title=$25bn or $1 trillion: How much has Iran war really cost the US? |date=30 March 2026 |language=en |access-date=24 Mei 2026 |work=[[Al Jazeera]]}}</ref><ref>{{#invoke:cite |news |url=https://www.thehindu.com/news/international/pentagon-says-us-cost-of-iran-war-nearing-29-billion/article70973055.ece/amp/ |title=Pentagon says U.S. cost of Iran war nearing $29 billion |language=en |date=13 Mei 2026 |access-date=26 Mei 2026 |agency=Agence France Presse |publisher=The Hindu}}</ref> en die Pentagon het 'n verdere VS$200 miljard versoek <ref name="i598">{{#invoke:cite |news |title=White House seeks $200bn in military funding in wake of Iran war |work=[[BBC News]] |date=19 Maart 2026 |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c5y73gwk1qdo |access-date=23 Maart 2026}}</ref>]. Teen 31 Maart is die koste vir Arabiese lande op VS$120 miljard geraam.<ref name="arabCountriesCost">{{#invoke:cite |news |title=One month of war on Iran cost Arab countries up to $194bn: UNDP |work=[[Al Jazeera]] |date=31 Maart 2026 |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/31/one-month-of-war-in-middle-east-cost-arab-states-up-to-194bn-undp |access-date=5 April 2026}}</ref> Die Iranse regering het die skade aan hul ekonomie op minstens $300 miljard en moontlik soveel as $1 triljoen teen 11 April geraam.<ref>{{cite news |url=https://www.nytimes.com/2026/04/11/world/middleeast/iran-economy-war.html |title=Iran Tries to Grasp Economic Devastation of War, and Find a Way Past It |newspaper=[[The New York Times]] |date=11 April 2026}}</ref> Trump het verskeie kere oorwinning beweer,<ref>{{Cite web |last=Sherman |first=Amy |publisher=PolitiFact |date=9 April 2026 |title=Fact-checking Trump and Hegseth's claims of U.S. 'victory' in the Iran war |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/fact-checking-trump-and-hegseths-claims-of-u-s-victory-in-the-iran-war |access-date=17 April 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref><ref>{{Cite web |date=6 April 2026 |title=Trump declares victory after pilot rescue, but threats to US aircraft and personnel remain in Iran |url=https://www.bbc.com/news/articles/cy01vg7x5ppo |access-date=17 April 2026 |website=BBC News |language=en}}</ref> valslik beweer dat Iran "niks in 'n militêre sin oor het nie,"<ref>{{cite news |title=Trump says "the war is very complete," and he's considering taking over Strait of Hormuz |url=https://www.cbsnews.com/news/trump-iran-cbs-news-the-war-is-very-complete-strait-hormuz/ |work=CBS News |date=9 Maart 2026}}</ref> en dat die VSA 'n regimeverandering in Iran teweeggebring het, ten spyte van die feit dat die Islamitiese Republiek aan bewind bly.<ref>{{cite news |title=Trump: Iran deal will immediately reopen Hormuz; if Oman doesn’t behave, we’ll blow it up |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/trump-iran-deal-will-immediately-reopen-hormuz-if-oman-doesnt-behave-well-blow-it-up/ |work=The Times of Israel |date=27 Mei 2026}}</ref> Op 8 April het die Verenigde State, Israel en Iran ooreengekom oor 'n twee weke lange wapenstilstand, die [[Islamabad-ooreenkoms (2026)|Islamabad-ooreenkoms]].<ref>{{Cite web |date=2026-04-08 |title=Iran ceasefire deal a partial win for Trump - but at a high cost |url=https://www.bbc.com/news/articles/cwyvp55xrlro |access-date=2026-04-08 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2026-04-08 |title=US-Iran 2-week ceasefire: What’s in Tehran’s 10-point proposal to end the war |url=https://timesofindia.indiatimes.com/world/middle-east/lift-all-sanctions-us-iran-agree-to-2-week-ceasefire-whats-in-the-10-point-plan/articleshow/130099247.cms |access-date=2026-04-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=Chance |first=Lex Harvey, Sophia Saifi, Nina Giraldo, Aditi Sangal, Michael Rios, Kit Maher, Zachary Cohen, Alayna Treene, Kristen Holmes, Jeremy Diamond, Jennifer Hansler, Mitchell McCluskey, Ramishah Maruf, Samantha Delouya, Max Saltman, Sarah Ferris, Eyad Kourdi, Kylie Atwood, Matt Egan, Nic Robertson, Lauren Said-Moorhouse, Christopher Lamb, Sharon Braithwaite, Rebekah Riess, Elise Hammond, Dana Karni, Zeena Saifi, Ellis Kim, Maureen Chowdhury, Annie Grayer, Catherine Nicholls, Michelle Velez, Tal Shalev, Betsy Klein, Nadeen Ebrahim, Sarah Tamimi, Joseph Ataman, Becky Anderson, Aileen Graef, Jim Sciutto, Helen Regan, Laura Sharman, Chris Isidore, Billy Stockwell, Oliver Sherwood, Hanna Ziady, Brad Lendon, Jessie Yeung, John Liu, Tim Lister, Satish Cheney, Ally Barnard, Mohammed Tawfeeq, Rashard Rose, Manveena Suri, Aleena Fayaz, Jerome Taylor, Matthew |date=2026-04-07 |title=Live updates: Trump agrees to two-week ceasefire with Iran |url=https://www.cnn.com/2026/04/07/world/live-news/iran-war-trump-us-israel |access-date=2026-04-08 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Iranse wapenstilstand het onder druk gekom toe Iran geweier het om die Straat van Hormoes weer oop te maak en Israeliese aanvalle op Libanon blameer het.<ref>{{Cite web |last1=Hancock |first1=Alice |last2=John |first2=Jamie |last3=Harris |first3=Lee |date=8 April 2026 |title=Shipping stalls as Tehran dictates terms in Strait of Hormuz |url=https://www.ft.com/content/0ce6a1a0-08b0-4b2b-9634-e5c03c4fbbcd?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Na die mislukking van die Islamabad-gesprekke het Trump 'n vlootblokkade van Iran vanaf 13 April aangekondig.<ref>{{cite news |title=Trump says US will blockade strait of Hormuz after Iran peace talks fail |url=https://www.theguardian.com/world/2026/apr/12/trump-says-us-will-blockade-strait-of-hormuz-as-iran-peace-talks-fail |access-date=12 April 2026 |work=[[The Guardian]] |date=12 April 2026}}</ref> Daar het 'n "dubbele blokkade" van die Persiese Golf deur Iran en van Iran deur die VSA gebly.<ref name="Guardian 24 Apr 26"/> Trump het die wapenstilstand onbepaald verleng,<ref name="aljazeera21april"/> maar verdere aanvalle het sedertdien plaasgevind. Trump het ook sedert Maart meer as 30 keer valslik beweer dat die VSA en Iran vermoedelik 'n ooreenkoms nader om die oorlog te beëindig, sonder dat daar elke keer daarna 'n oplossing was.<ref name="false">{{cite web|last=Blake|first=Aaron|date=9 Junie 2026|title=How many times has Trump claimed an Iran deal is around the corner?|work=CNN|url=https://www.cnn.com/2026/06/09/politics/times-trump-iran-deal-close|access-date=9 Junie 2026}}</ref> Op 14 Junie het Trump en Iran 'n ooreenkoms aangekondig om die oorlog te beëindig en die Straat van Hormuz te heropen, met die ondertekening wat op 19 Junie in Switserland verwag word. Trump het die opheffing van die Amerikaanse vlootblokkade gemagtig, maar gewaarsku dat militêre optrede kan hervat indien 'n kernooreenkoms nie bereik word nie.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.standard-democrat.com/world/qatari-mediators-travel-to-tehran-for-final-touches-on-a-possible-deal-to-end-war-8507ea74|title=Deal is reached to end Iran war and Trump orders stop to US naval blockade|agency=Associated Press|date=14 Junie 2026|website=Standard Democrat}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/6/15/trump-allies-cheer-iran-deal-announcement-as-democrats-call-for-clarity|title=Trump allies cheer Iran 'peace deal' announcement as Democrats seek clarity|website=Al Jazeera English|date=15 Junie 2026}}</ref> Die Amerikaanse weermag het verduidelik dat die blokkade van krag sal bly totdat die ooreenkoms op 19 Junie onderteken word.<ref>{{#invoke:cite|web|url=https://en.bloomingbit.io/feed/news/114285|title=US Military Says Iran Port Blockade to Stay Until Junie 19 Deal Is Implemented|website=Bloomingbit|date=15 Junie 2026}}</ref> Op 15 Junie het Pakistan aangekondig dat die VSA en Iran ooreengekom het om alle militêre operasies, insluitend in Libanon, te staak om die oorlog te beëindig.<ref>{{Cite web|url=https://m.economictimes.com/news/international/world-news/breakthrough-peace-deal-iran-and-us-reach-agreement-ahead-of-historic-signing-in-switzerland-on-june-19/articleshow/131733059.cms|title=Peace deal between Iran, US reached; to be signed officially on Jun 19 in Switzerland: Pakistan's PM Shehbaz Sharif|agency=Press Trust of India|publisher=The Economic Times|date=15 Junie 2026|access-date=15 June 2026}}</ref> Israel het egter gesê dat dit sy magte in Libanon sal hou, en Hezbollah het geen operasies sedert die ooreenkoms aangemeld nie. 'n Israeliese aanval op 'n voertuig in Suid-Libanon het tot een dood gelei.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/live/cj0grpyg4v1t|title=Iran and US agree deal to end war as Israel says its forces will stay in Lebanon|website=[[BBC News]]|date=15 Junie 2026|access-date=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://theprint.in/world/hezbollah-has-not-carried-out-operations-since-iran-us-deal-hezbollah-official-tells-reuters/2960402/|title=Hezbollah has not carried out operations since Iran-US deal, Hezbollah official tells Reuters|agency=[[Reuters]]|publisher=The Print|date=15 Junie 2026}}</ref><ref>{{#invoke:cite|web|url=https://www.internazionale.it/ultime-notizie-reuters/2026/06/15/israeli-strike-kills-one-in-south-lebanon-first-deadly-attack-since-us-iran-deal-announcement|title=Israeli strike kills one in south Lebanon, first deadly attack since US-Iran deal announcement|agency=[[Reuters]]|publisher=Internazionale|date=15 Junie 2026}}</ref> == Agtergrond == Teen laat Desember 2025 het grootskaalse [[Irannese protesaksies 2025–2026|landwye anti-regime-betogings]] in Iran uitgebreek, grootliks aangevuur deur ’n ekonomiese krisis, die ineenstorting van die Irannese geldeenheid, die riaal, en stygende pryse. Die betogings, wat oproepe tot regimeverandering ingesluit het, het die grootste omvang bereik sedert die [[Irannese Rewolusie|Irannese Rewolusie van 1979]],<ref>{{Cite news |date=13 January 2026 |title=Iranian regime rallies supporters in bid to quell unrest |url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2026/01/13/iranian-regime-rallies-supporters-in-bid-to-quell-unrest_6749359_4.html |access-date=25 January 2026 |work=Le Monde |language=en}}</ref> en het na meer as 100 stede oor die land versprei.<ref name=":232">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Inside an exiled prince’s plan for regime change in Iran |url=https://www.politico.eu/article/reza-pahlavi-iran-revolution-exiled-prince-plan-regime-change/ |access-date=25 January 2026 |website=Politico |language=en}}</ref> Die Irannese regime het met gewelddadige onderdrukking gereageer, insluitend slagtings van betogers, met die dodelikste voorvalle op 8 en 10 Januarie 2026.<ref name=":32">{{Cite web |last= |first= |date=23 January 2026 |title=The night Iran went dark: Witness accounts and video reveal violence inflicted during Iran’s internet blackout |url=https://www.cnn.com/2026/01/23/middleeast/iran-internet-blackout-violent-crackdown-intl-cmd |access-date=25 January 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Opperleier [[Ali Chamenei]] het persoonlik die landwye moorde tydens die betogings beveel, met goedkeuring van Iran se hoogste staatsliggame.<ref name=":422">{{Cite web |date=13 January 2026 |title=Khamenei ordered killings with approval of top state bodies, sources say |url=https://www.iranintl.com/en/202601132979 |access-date=25 January 2026 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Fassihi |first=Farnaz |last2=Varghese |first2=Sanjana |last3=Browne |first3=Malachy |last4=Behrooz |first4=Parin |date=25 January 2025 |title=How Iran Crushed a Citizen Uprising With Lethal Force |url=https://www.nytimes.com/2026/01/25/world/middleeast/iran-how-crackdown-was-done.html |work=The New York Times}}</ref> Die geweld is hoofsaaklik deur die [[Islamitiese Revolusionêre Wagkorps]] (IRGC) en [[Basij]]-magte uitgevoer,<ref name=":422" /><ref name=":32" /> wat lewendige ammunisie, haelgewere, korrelgewere, gemonteerde masjiengewere en hommeltuie gebruik het. Getuies het bloedbevlekte strate en wydverspreide beserings gerapporteer, terwyl hospitale en lykshuise oorweldig is.<ref name=":32" /> Iran het ook die langste internet-afskakeling op rekord ingestel om verslaggewing oor die onrus en die moorde te beperk en kommunikasie tussen betogers te ontwrig.<ref name=":132">{{Cite news |last=Elwelly |first=Elwely |last2=Erickson |first2=Bo |date=14 January 2026 |title=Trump urges Iranians to keep protesting, saying 'help is on its way' |url=https://www.reuters.com/world/china/iranian-mp-warns-greater-unrest-urging-government-address-grievances-2026-01-13/ |work=Reuters}}</ref> Duisende sterftes is aangemeld, hoewel syfers sterk verskil volgens bron, tesame met massa-arrestasies; volgens HRANA (''Human Rights Activists in Iran'') is minstens 26 541 mense aangehou.<ref name=":022">{{Cite news |last=Wintour |first=Patrick |date=24 January 2026 |title=Trump says US ‘armada’ heading to Middle East as Iran death toll put above 5,000 |url=https://www.theguardian.com/world/2026/jan/23/trump-says-us-armada-heading-middle-east-iran-death-toll |access-date=25 January 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die dodetal word nou op tienduisende geraam, met die jongste syfers wat wissel tussen 30 000 en 43 000.<ref name=":72">{{Cite news |last=Serjoie |first=Kay Armin |last2=Saberi |first2=Roxana |last3=Jamalpour |first3=Fatemeh |date=25 January 2026 |title=Iran Protest Death Toll Could Top 30,000: Local Officials |url=https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20260125063424/https://time.com/nextgen-preview/7228edd7c55f97e885492382190da5ed793b2bc4232f62e28dc1fe33fca070ed/article/7357635/ |archive-date=25 Januarie 2026 |access-date=25 January 2026 |work=Time |language=en |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |last=Naz |first=Darya |date=20 January 2026 |title=Latest Human Rights Report: 43,000 Killed in the Crackdown on Protests in Iran For Immediate Release |url=https://humanrightsintl.com/2026/01/20/latest-human-rights-report-43000-killed-in-the-crackdown-on-protests-in-iran-for-immediate-release/ |access-date=25 January 2026 |website=International Centre for Human Rights |language=en}}</ref> Tydens ’n nuuskonferensie op 27 Februarie 2026 het die Amerikaanse president [[Donald Trump]] verklaar dat die Islamitiese Republiek “ten minste, dit lyk so, 32 000 betogers” doodgemaak het,<ref>{{Cite web |date=25 February 2026 |title=Trump keeps world waiting on his plans for Iran after State of the Union |url=https://www.bbc.com/news/articles/cge821xwyz8o |access-date=27 February 2026 |website=www.bbc.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=20 February 2026 |title=Trump says 32,000 people were killed in Iran's crackdown on protesters - CBS News |url=https://www.cbsnews.com/news/donald-trump-iran-protest-crackdown-death-toll/ |access-date=27 February 2026 |website=www.cbsnews.com |language=en}}</ref><ref name=":62">{{Cite web |title=Iran Accuses U.S. of Spreading &#x27;Big Lies&#x27; After Trump Speech {{!}} TIME |url=https://time.com/7381094/iran-united-states-conflict-trump-nuclear-weapons-program/ }}{{Dooie skakel|date=Mei 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ’n syfer soortgelyk aan vroeëre ramings van ongeveer 30 000 deur twee senior amptenare in die Irannese ministerie van gesondheid.<ref name=":62" /><ref name=":72" /> AP News het berig dat die regering se oorweldigende gebruik van geweld wanhoop onder die Irannese publiek veroorsaak het en hoop op ’n Amerikaanse aanval laat ontstaan het.<ref>{{Cite web |date=19 February 2026 |title=Iranians grieve defiantly for thousands killed in last month's crackdown |url=https://apnews.com/article/iran-protests-memorials-chehelom-71e5db503a287126a2d31cb32a2809eb |access-date=27 February 2026 |website=AP News |language=en}}</ref> == Aanvalle == === Aanvanklike aanvalle === {{Location map+|Iran|width=300|caption=Plekke van Israeliese en Amerikaanse lugaanvalle op 28 Februarie.<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; EXPLOSIONS HEARD IN ISRAEL |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref>|places= {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.688|51.389}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.64|50.87}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|34.3|47.066}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|35.832|50.991}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|32.652|51.675}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|38.073|46.296}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.638|46.422}}}} {{Location map~ | Iran | coordinates = {{coord|33.487|48.353}}}}}} Ontploffings is aangemeld nadat die minister van verdediging Israel Katz ’n Israeliese aanval bevestig het.<ref name=":0"/><ref name="auto">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions rock Tehran as Israel launches 'preventive attack' on Iran |url=https://www.indiatoday.in/world/story/explosions-rock-tehran-as-israel-launches-preventive-attack-on-iran-defence-minister-says-2875809-2026-02-28 |access-date=28 February 2026 |website=India Today |language=en}}</ref> ''The Times of Israel'' het berig dat Katz die aanvalle as ’n “voorkomende aanval” beskryf het met die doel om “bedreigings vir die Staat Israel te verwyder”.<ref name=":1">{{Cite web |last=Liebermann |first=Oren |date=28 February 2026 |title=Israel launches strike against Iran, declares state of emergency across country |url=https://www.cnn.com/2026/02/28/middleeast/israel-attack-iran-intl-hnk |access-date=28 February 2026 |website=[[CNN]] |language=en}}</ref> Onder die teikens was ’n distrik in Teheran waar die Irannese Opperleier [[Ali Khamenei]] normaalweg woon; dit huisves ook die presidensiële paleis en die Hoogste Nasionale Veiligheidsraad.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erica Solomon and Farnaz Fassihi |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/4b4cefc7-c909-59ae-a5ff-17a3742f68f3?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> Sewe missiele is bevestig om dié gebied te tref.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Explosions were heard near Iran's Supreme Leader's residence and office |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Daarna het ''[[The New York Times]]'' berig dat ’n “Amerikaanse amptenaar gesê het dat Amerikaanse militêre aanvalle op Iran aan die gang is”.<ref>{{cite web |title=Live Updates: Israel Says It has Launched an Attack on Iran |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump#c954c0a9-28cf-5238-9219-80b016e35130 |publisher=[[The New York Times]] |access-date=28 February 2026}}</ref> Amerikaanse amptenare het ook bevestig dat die aanvalle met die Verenigde State gekoördineer is.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Attack coordinated with the United States, Israeli source tells CNN |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Nuusberigte het gemeld dat sirenes in Israel geloei het, terwyl Israel sy burgers gewaarsku het om in beskermde gebiede te bly.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Die Amerikaanse ambassadeur in Israel, Mike Huckabee, het Amerikaanse burgers aangemoedig om onmiddellik op te tree wanneer hulle die sirenes hoor,<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US Ambassador to Israel encourages US citizens to take "immediate action" at sound of sirens |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> terwyl die Amerikaanse president Donald Trump gewaarsku het dat Amerikaanse lewens moontlik verlore kan gaan.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Trump warns US lives may be lost in mission in Iran |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Die Israeliese Ministerie van Gesondheid het gereageer deur hospitale ondergronds te verskuif.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Israeli hospitals shift underground as Health Ministry orders highest readiness level |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Amerikaanse amptenare het bevestig dat die Verenigde State aanvalle op Iran uitvoer en dit beskryf as “nie ’n klein aanval nie”.<ref name=":2">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=US carrying out strikes against Iran, three US officials say |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl?post-id=cmm5yyyvq00113b6pdzeb3m8o |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> Volgens ’n Amerikaanse amptenaar word dosyne Amerikaanse aanvalle uitgevoer deur aanvalsvliegtuie wat vanaf basisse rondom die [[Midde-Ooste]] en vanaf een of meer vliegdekskepe opereer.<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Eric Schmitt |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/5df7d9a6-2d1a-577e-9c63-d40948472442?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref> ''Reuters'' het berig dat die aanvalle per lug en see uitgevoer word.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Iran crisis live: Explosions in Tehran as Israel announces strike |url=https://www.reuters.com/world/iran-crisis-live-explosions-tehran-israel-announces-strike-2026-02-28/}}</ref> Die Fars-nuusagentskap en [[CNN]] het verdere ontploffings in ander Irannese stede aangemeld, insluitend [[Qom]], Kermanshah, [[Isfahan]] en [[Karaj]].<ref>{{Cite news |date=28 February 2026 |title=Update from Erika Solomon |url=https://www.nytimes.com/live/2026/02/28/world/iran-strikes-trump/c913328f-5d1c-5841-af49-5b94acc97324?smid=url-share |access-date=28 February 2026 |work=The New York Times |language=en |issn=0362-4331}}</ref><ref name=":4">{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Strikes reported in multiple Iranian cities, state media says |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> In Teheran is missielaanvalle op Universiteitsstraat, in die Jomhouri-gebied en in die noordelike Seyed Khandan-gebied aangemeld.<ref>{{Cite web |title=US, Israel launch attack on Iran, explosions across Tehran |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/2/28/explosions-in-downtown-tehran-smoke-seen-rising |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> Kommunikasiedienste in Teheran is ná die aanvalle belemmer.<ref>{{Cite web |title=ISRAEL ATTACKS IRAN; US OFFICIAL SAYS US TOOK PART IN STRIKES |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=28 February 2026 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> CNN het berig dat die tydsberekening van die aanvalle simboliese betekenis in [[Judaïsme]] dra, aangesien dit plaasgevind het kort voor die Joodse fees [[Poerim]] op 2 Maart.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Timing of US-Israel attack on Iran bears symbolic meaning in Judaism |url=https://www.cnn.com/world/live-news/israel-iran-attack-02-28-26-hnk-intl |access-date=28 February 2026 |website=CNN |language=en}}</ref> === Doelverklarings === Twee uur nadat die aanvalle begin het, het die Amerikaanse president Donald Trump ’n verklaring van agt minute uitgereik waarin hy gesê het dat die doel van die Amerikaanse aanvalle in Iran effektief regimeverandering was. Hy het die IRGC aangemoedig om “julle wapens neer te lê en volledige immuniteit te hê, of andersins sekere dood in die gesig te staar.” Hy het bygevoeg: “Lê julle wapens neer. Julle sal regverdig behandel word met volle immuniteit, of julle sal sekere dood in die gesig staar.” Hy het die publiek toegespreek en verklaar: “Die uur van julle vryheid het aangebreek. Bly beskut. Moenie julle huis verlaat nie. Dit is baie gevaarlik buite. Bomme sal oral val,” en gesê: “Wanneer ons klaar is, neem julle regering oor. Dit sal julle s’n wees om te neem. Dit sal waarskynlik julle enigste kans vir geslagte wees.” Hy het afgesluit: “Nou is die tyd om beheer oor julle lot te neem … Dit is die oomblik vir optrede. Moenie dit laat verbygaan nie.”<ref name="Magid" /> Kort daarna het [[Benjamin Netanyahu]] ’n videoboodskap vrygestel waarin hy gesê het dat Israel en die Verenigde State aanvalle op Iran geloods het “om die eksistensiële bedreiging te verwyder” wat deur wat hy die “terreurbewind in Iran” genoem het, inhou. Hy het gesê dat die gesamentlike optrede “die voorwaardes sal skep vir die dapper Irannese volk om hul lot in eie hande te neem” en die mense van Iran aangemoedig om “die juk van tirannie af te werp.”<ref>{{Cite news |date=2026-02-28 |title=Netanyahu says Israel, US launched strikes to ‘remove the existential threat’ posed by Iran |url=https://www.timesofisrael.com/liveblog_entry/netanyahu-says-israel-us-launched-strikes-to-remove-the-existential-threat-posed-by-iran/ |access-date=2026-02-28 |work=The Times of Israel |language=en |issn=0040-7909}}</ref> === Voortgesette aanvalle en wapenstilstand === Deur die hele Maart het Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle gemik op Iran se militêre infrastruktuur, energie‑fasiliteite en missieldepots, insluitend die South Pars-gasveld en Qesjm‑eiland, terwyl Iran met ballistiese missiele, [[hommeltuie]] en kuber-aanvalle teen VSA-mag­te en Golfstate-allie­rade gereageer het. Die konflik het vinnig geografies versprei, met aanvalle en drone-operasies wat in Bahrein, Koeweit, Saoedi-Arabië, die VAE, Irak en Israel gerapporteer is. Teen die middel van Maart was duisende militêre aanvalle uitgevoer, wat beduidende skade aan Iran se stedelike sentrums, infrastruktuur en energieproduksie veroorsaak het, en burgers het toenemend die gevolge van die gevegte gevoel. Teen die einde van Maart en vroeë April het hoogprofiel-konfrontasies plaasgevind, insluitend die neerskiet van VSA-vliegtuie soos ’n F‑15E en ’n A‑10, verdere gesamentlike VSA–Israeliese aanvalle op I­ranne­se basisse, en aanhoudende missiel- en hommetuig-aktiwiteit van Iran wat sowel militêre as siviele terreine geteiken het. Verslae het toenemende burgerlike slagoffers en skade aan huise, skole en kultuurerfenisterreine aangetoon, veral in Teheran, Ahvaz en die suidelike provinsies, wat die menslike koste van die konflik duidelik weerspieël. Op 7 April 2026 het VSA-president Donald Trump, kort nadat hy op sy mikrojoernaaldiens Truth Social gewaarsku het dat “’n hele beskawing vanaand sal sterf” indien geen ooreenkoms met Iran bereik word nie, ’n tweeweekse wapenstilstand met Iran aangekondig.<ref>{{Cite web|url=https://www.pbs.org/newshour/world/trump-warns-a-whole-civilization-will-die-tonight-if-a-deal-with-iran-isnt-reached|title=Trump pulls back on Iran threats after warning a 'civilization will die tonight' if deal isn't reached|last=Magdy|first=-Samy|last2=Magdy|first2=Associated Press Samy|date=2026-04-07|website=PBS News|language=en|access-date=2026-04-07|last3=Press|first3=Associated}}</ref> Die ooreenkoms is gefasiliteer deur Pakistaanse bemiddeling en gebaseer op Teheran se voorneme om die [[Straat van Hormoes]] weer oop te stel — ’n kritieke see‑roete wat Iran vroeër in die konflik effektief gesluit het deur skippassage te beperk, wat die internasionale olie‑ en handelsverkeer ernstig ontwrig het. Die aankondiging het die ooreenkoms beskryf as ’n wederkerige wapenstilstand, bedoel om lugaanvalle en ander aanvalle tydelik te staak en moontlik die weg te baan vir breër onderhandelinge, alhoewel die besonderhede van Iran se formele aanvaarding aanvanklik onseker gebly het.<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/apr/07/trump-iran-war-ceasefire|title=Donald Trump says he has agreed two-week ceasefire with Iran|date=2026-04-07|website=[[The Guardian]]|language=en|access-date=2026-04-07}}</ref> Die dag daarna het die Israeliese eerste minister Benjamin Netanyahu aangekondig dat die wapenstilstand nie Israel se lugaanvalle op teikens in Libanon insluit nie, wat Iran laat dreig het om uit die skietstilstandsooreenkoms te onttrek.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/2026/4/8/netanyahu-says-us-iran-ceasefire-does-not-include-lebanon|title=Netanyahu says US-Iran ceasefire ‘does not include Lebanon’|last=Staff|first=Al Jazeera|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://en.apa.az/asia/tasnim-iran-may-withdraw-from-ceasefire-deal-if-attacks-on-lebanon-continue-500486|title=Tasnim: Iran may withdraw from ceasefire deal if attacks on Lebanon continue|website=Apa.az|language=en|access-date=2026-04-08}}</ref> In die vroeë oggendure van 11 Junie het die Verenigde State bomaanvalle op verskeie teikens in Iran uitgevoer in 'n poging om die Iraniërs tot 'n vredesooreenkoms te dwing.<ref>{{Cite web|url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/6/10/iran-war-live-tehran-vows-response-as-us-strikes-over-downed-helicopter|title=Iran’s army says Strait of Hormuz closed as US launches new attacks|last=|first=|website=Al Jazeera|language=en|access-date=2026-06-10}}</ref> 'n Dag later het die Amerikaanse president Donald Trump aangekondig dat die oorlog verby is.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.com/news/articles/c78y6w78828o|title=Trump claims deal to end Iran war near as Tehran says 'nothing' finalised|date=2026-06-12|website=www.bbc.com|language=en|access-date=2026-06-12}}</ref> == Reaksies == === Iran === ==== Islamitiese Republiek ==== Iran se Ministerie van Buitelandse Sake het ’n teenreaksie belowe terwyl Irannese magte Amerikaanse basisse regoor die [[Persiese Golf]] aangeval het.<ref name="persian-gulf-1">{{Cite web |date=2026-02-28 |title=Iran targets US bases across Persian Gulf states, IRGC-aligned outlet says |url=https://www.iranintl.com/en/202602282948 |access-date=2026-02-28 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602284010|title=Iran decries attacks, vows response as it appeals to Security Council|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com}}</ref> Die Opperste Nasionale Veiligheidsraad van Iran het gesê die land is geteiken deur ’n "brutale lugoperasie" wat deur die VSA en Israel uitgevoer is, en verklaar: "Dit het weer eens tydens onderhandelinge plaasgevind, en die vyand verbeel hom dat die veerkragtige Irannese nasie deur hierdie lafhartige dade aan hul kleinlike eise sal oorgee."<ref>{{Cite web |last=Marsi |first=Edna Mohamed,Federica |title=US AND ISRAEL ATTACK IRAN; TEHRAN FIRES BACK, EXPLOSIONS ACROSS REGION |url=https://www.aljazeera.com/news/liveblog/2026/2/28/live-israel-launches-attacks-on-iran-multiple-explosions-heard-in-tehran |access-date=2026-02-28 |website=Al Jazeera English |language=en}}</ref> ==== Irannese opposisie ==== Baie Iraniërs binne Iran het die gesamentlike Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran gevier en verwelkom.<ref>{{Cite web |last=Madadi |first=Afshin |date=2026-02-28 |title=Iranians cheer US strikes in street |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2026/02/28/iranians-cheer-us-strikes-in-street/ |access-date=2026-02-28 |website=The Telegraph}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602286604|title=مردم فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» سر دادند|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> ’n Aanvanklike video het sommige Irannese burgers gewys wat lag en feesvier nadat hulle ’n lugaanval in Iran aanskou het op wat hulle die "leier se huis" genoem het.<ref>{{Cite web |date=28 February 2026 |title=Video: Iranians laugh as they witness airstrikes |url=https://www.iranintl.com/en/202602287920 |access-date=28 February 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> ’n Ander video het ’n vrou in Iran gewys wat die aanvalle vier terwyl sy "Dood aan Chamenei" uitroep.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/fa/202602288397|title=سر دادن فریاد «مرگ بر خامنه‌ای» در تهران|date=28 February 2026|website=www.iranintl.com |language=fa}}</ref> Onder reaksies van die Irannese diaspora het [[Reza Pahlavi]] Iraniërs aangemoedig om gereed te maak om die [[Irannese protesaksies 2025–2026|protesaksies wat vroeër in die jaar plaasgevind het]] te hervat terwyl die Islamitiese Republiek volgens hom "ineenstort". Hy het die weermag en veiligheidsmagte versoek om hulle by die publiek te skaar eerder as by die regerende bestel, en het die Amerikaanse optrede teen Iran as ’n "humanitêre ingryping" beskryf terwyl hy Trump versoek het om burgerlike skade te vermy.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/en/202602282261|title=Prince Pahlavi calls on Iranians to get ready to return to streets|date=28 February 2026|website=Iran International|accessdate=28 February 2026}}</ref> Maryam Rajavi, die leier van die "Nasionale Raad van Weerstand van Iran", het die vorming van ’n oorgangsregering aangekondig en beide die Islamitiese Republiek en die [[Sjah]] op [[X (sosiale netwerk)|X]] verwerp.<ref>{{Cite web |last=writer |first=Staff |date=2026-02-28 |title=Announcement of provisional government by the National Council of Resistance of Iran {{!}} |url=https://english.mojahedin.org/news/announcement-of-provisional-government-by-the-national-council-of-resistance-of-iran/ |access-date=2026-02-28 |website=People's Mojahedin Organization of Iran |language=en-US}}</ref> Lede van die Irannese diaspora het vierende solidariteitsbyeenkomste gehou te midde van die Amerikaans-Israeliese aanvalle op Iran.<ref>{{Cite web|url=https://www.iranintl.com/video/ott_408c8bff8d6c4a509fbabb08f135e88c|title=تجمع ایرانیان مقیم برلین، همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی|via=www.iranintl.com}}</ref> ==Regsposisie== ===Verenigde State regsposisie=== [[Lêer:Op epic fury timeline 100hrs - pentagon - mar4 - straight.jpg|duimnael|Kaart getiteld "Operasie Epic Fury Tydlyn – Eerste 100 Ure" wat gebruik is tydens perskonferensie by die Pentagon op 4 Maart 2026.  ]] Baie regs- en militêre kenners het gesê dat Amerikaanse optrede in Iran 'n tipe is wat kongresmagtiging vereis. Hulle het ook die gereelde gebruik van die woord "oorlog" in die Trump-administrasie se kommunikasie oor die aanvalle opgemerk, wat verdere geloofwaardigheid verleen aan die bewering dat die Trump-administrasie die kongres se oorlogsmagte omseil het. [[Marco Rubio]] het gesê dat die Trump-administrasie die Oorlogsmagte-resolusie gevolg het, maar het bevraagteken of dit wetlik bindend was.<ref name="rl">{{Cite web |last=Bagchi |first=Aysha |title='Might makes right'? Why experts have fears for rule of law |url=https://www.usatoday.com/story/news/politics/2026/03/05/war-powers-trump-iran-us/88941002007/ |access-date=17 Maart 2026 |website=USA TODAY |language=en-US}}</ref> Verskeie Amerikaanse presidente en administrasies het oorloë of militêre operasies sonder kongresgoedkeuring van stapel gestuur,<ref>{{Cite web |last=Barrow |first=Bill |agency=Associated Press |date=5 March 2026 |title=Congress hasn't officially declared war since WWII. Here's how presidential war powers have played out since then |url=https://www.pbs.org/newshour/politics/congress-hasnt-officially-declared-war-since-wwii-heres-how-presidential-war-powers-have-played-out-since-then |access-date=18 Maart 2026 |website=PBS News |language=en-us}}</ref> regskundiges het egter aangevoer dat Trump se optrede in Iran onderskei kan word van vorige nie-gemagtigde gebruike van geweld omdat die "spekulatiewe voorkomende" regverdiging vir hierdie oorlog relatief swak is wanneer dit gemeet word aan vorige binnelandse en internasionale regsrasionele.<ref>{{Cite web |last=Mohamed 'Arafa |date=6 March 2026 |title=No Authorization, No Imminence, No Plan: The Iran Strikes and the Rule of Law |url=https://www.jurist.org/commentary/2026/03/no-authorization-no-imminence-no-plan-the-iran-strikes-and-the-rule-of-law/ |access-date=24 Maart 2026 |website=Jurist News |language=en-US}}</ref> ===Internasionale reg=== Die aanvalle tussen die VSA en Israel op Iran in 2026 word wyd as onwettig beskou onder die [[internasionale reg]], aangesien dit die VN-Handves se verbod op die gebruik van geweld skend, omdat die aanvalle nie aan die kriteria vir selfverdediging voldoen nie en geen magtiging van die Veiligheidsraad van die Verenigde Nasies het nie.<ref name="sbs1march" /><ref name="guardian2march"/> Daar is geen erkende regsbasis vir voorkomende oorlog of gewelddadige regimeverandering nie.<ref>{{Cite web |last1=Cáceres |first1=Juan Zahir Naranjo |last2=Brincat |first2=Shannon |date=1 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US-Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=http://theconversation.com/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law-277173 |access-date=10 Maart 2026 |website=The Conversation |language=en-US}}</ref> Die aanvalle word dus as 'n aggressieoorlog beskou <ref>{{cite web |website=Lemkin Institute for Genocide Prevention and Human Security |date=12 Maart 2026 |url=https://www.lemkininstitute.com/red-flag-alerts/red-flag-alert%3A-israel-u.s.-war-of-aggression-against-iran |title=Red Flag Alert: Israel-U.S. War of Aggression against Iran}}</ref><ref>{{cite web |work=American Friends Service Committee |date=9 Maart 2026 |url=https://afsc.org/news/what-you-need-know-about-us-war-iran |title=What You Need to Know about The U.S. War on Iran}}</ref><ref>{{cite web |website=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights |date=12 Maart 2026 |url=https://www.ohchr.org/en/press-releases/2026/03/un-experts-denounce-aggression-iran-and-lebanon-warn-devastating-regional |title=UN Experts Denounce Aggression on Iran and Lebanon, Warn of Devastating Regional Escalation}}</ref> wat die hoogste oorlogsmisdaad is.<ref name="judgment">{{citation |title=Judgment of the International Military Tribunal for the Trial of German Major War Criminals: The Nazi Regime in Germany |url=http://avalon.law.yale.edu/imt/judnazi.asp#common |author=The International Military Tribunal for Germany |date=1946 |website=The Avalon Project,Yale University}}</ref><ref>{{cite book |last=Broomhall |first=Bruce |title=International justice and the International Criminal Court |year=2003 |publisher=Oxford University Press |edition=2nd |page=46 |isbn=978-0-19-925600-6 |url=https://books.google.com/books?id=-Ni6Qy2E9KwC&pg=PA46}}</ref> Ben Saul, spesiale rapporteur van die Verenigde Nasies oor Menseregte en Teen-terrorisme, het verklaar dat Iran nie [[uraan]] verryk het tot die punt waar dit 'n [[kernwapen]] gebou het nie, dat kenners saamgestem het dat Iran nie 'n kernwapen besit nie, en dat die saak nêrens naby selfverdediging teen 'n dreigende aanval was nie.<ref name="sbs1march" /> Don Rothwell, 'n professor in internasionale reg aan die Australiese Nasionale Universiteit, het verklaar dat die VN-Veiligheidsraad nie 'n resolusie aangeneem het om Iran aan te val nie en geen regsbasis gehad het om die gebruik van geweld te regverdig nie.<ref name="sbs1march">{{Cite news |date=1 March 2026 |title=Were the Israeli-US strikes on Iran legal under international law? These experts say no |url=https://www.sbs.com.au/news/article/were-the-israeli-us-strikes-on-iran-legal-under-international-law/x96si2914 |access-date=9 Maart 2026 |work=SBS News |language=en |last=Yosufzai |first=Rashida}}</ref> Die ''Law Society Journal'' het opgemerk dat die aanval op Iran tydens aktiewe onderhandelinge teen die beginsels van goeie trou was wat in Artikel 2(2) van die VN-Handves uiteengesit word. <ref>{{Cite web |date=2 March 2026 |title=Neither preemptive nor legal, US‑Israeli strikes on Iran have blown up international law |url=https://lsj.com.au/articles/neither-preemptive-nor-legal-us-israeli-strikes-on-iran-have-blown-up-international-law/ |access-date=9 Maart 2026 |website=Law Society Journal |language=en-AU}}</ref> Volgens ''[[The Guardian]]'' het Iran kragtens internasionale reg die reg om Amerikaanse en Israeliese militêre teikens aan te val na hul aanvalle op Iran, maar Iranse aanvalle teen burgerlikes en teen lande wat nie partye by die konflik is nie, is onwettig.<ref name="guardian2march">{{Cite news |last=Siddique |first=Haroon |date=2 Maart 2026 |title=What is the legality of the US and Israeli attacks on Iran? |url=https://www.theguardian.com/law/2026/mar/02/legality-us-israel-attacks-iran-uk |access-date=10 March 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref> Die blokkering van die Straat van Hormuz deur Iran is beskryf as 'n skending van die VN-Konvensie oor die Seereg.<ref>{{Cite web |date=25 Julie 2019 |title=Iran's blatant violations of international maritime laws |url=https://www.arabnews.com/node/1530731 |access-date=18 Maart 2026 |website=Arab News |language=en}}</ref> ===Geopolitieke implikasies=== Talle kritici en ontleders het die VSA-Israeliese aanval geïdentifiseer met 'n meer oop omhelsing van [[imperialisme]] deur die Trump-administrasie.<ref>{{Cite news |last=Tait |first=Robert |date=1 Maart 2026 |title=Trump's current war on Iran picks up where a longstanding enmity left off |url=https://www.theguardian.com/us-news/2026/mar/01/trump-us-iran-war-history |access-date=16 Maart 2026 |work=[[The Guardian]] |language=en |issn=0261-3077}}</ref><ref name="Martin-2026">{{Cite web |last1=Martin |first1=Peter |last2=Martin |first2=Eric |date=1 Maart 2026 |title=Trump's Iran Strikes Usher in an Era of Unrestrained American Power |url=https://www.bloomberg.com/news/features/2026-03-01/iran-attack-khamenei-killing-maduro-capture-begin-trump-imperialism-era |website=Bloomberg |quote='Trump is duidelik 'n imperialistiese president. Hy is duidelik iemand wat behep is met sy eie mag in terme van die ontplooiing van ons weermag,' het die Demokratiese senator van New Jersey, Andy Kim, gesê.}}</ref> Die VSA-Israeliese aanval word wyd beskou as 'n "oorlog van keuse".<ref>{{Cite news |date=13 Maart 2026 |title=Mission accomplished? The 2003 boast that haunts today's Iran conflict |url=https://www.bbc.com/news/articles/c1e9yy84we8o |access-date=16 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> 'n Aantal Amerikaanse en Israeliese amptenare, insluitend Hegseth,<ref>{{Cite news |last=Jaffe |first=Greg |last2=Dias |first2=Elizabeth |date=20 Maart 2026 |title=Hegseth Invokes Divine Purpose to Justify Military Might |url=https://www.nytimes.com/2026/03/20/us/politics/hegseth-christianity-military.html |access-date=20 Maart 2026 |work=[[The New York Times]] |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> het godsdienstige regverdigings vir die oorlog gemaak.<ref>{{Cite news |last=Shamim |first=Sarah |title=Why are the US and Israel framing the ongoing conflict as a religious war? |url=https://www.aljazeera.com/news/2026/3/4/why-are-the-us-and-israel-framing-the-ongoing-conflict-as-a-religious-war |access-date=20 March 2026 |work=[[Al Jazeera]] |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=Ramirez |first=Marc |date=5 Maart 2026 |title=Faith and the Middle East: How religion could fuel a wider war |url=https://www.usatoday.com/story/news/nation/2026/03/05/middle-east-conflict-iran-religion-role/88983410007/ |access-date=20 Maart 2026 |work=USA TODAY |language=en}}</ref> Volgens sommige ontleders was die oorlog 'n terugslag vir Russiese invloed in die streek. Die ontleders het egter ook opgemerk dat dit die Verenigde State van die [[Russiese inval in Oekraïne sedert 2022|oorlog in Oekraïne]] kan aflei.<ref>{{Cite web |title=Great Power Spillover from the Iran War: Implications for China, Russia, Turkey, and Europe |url=https://www.washingtoninstitute.org/policy-analysis/great-power-spillover-iran-war-implications-china-russia-turkey-and-europe |access-date=18 Maart 2026 |website=The Washington Institute |language=en}}</ref> Die oorlog is beskryf asof dit verskeie voordele en nadele vir Chinese [[geopolitiek]]e belange inhou. Die [[BBC]] het berig dat die sluiting van die [[Straat van Hormoes]] en die oorlog in Iran Chinese belange in lande wat op Golflande se olie staatmaak, kan verswak.<ref name="ub">{{Cite news |date=5 Maart 2026 |title=Iran conflict and China: How it is unsettling Beijing and its ambitions |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c2044vzrdpzo |access-date=18 Maart 2026 |work=[[BBC News]] |language=en}}</ref> Amerikaanse aggressie in Iran het in die Chinese retoriek ingespeel wat China as "'n pilaar van stabiliteit in teenstelling met 'n onvoorspelbare Amerika" beskryf. Ontleders het opgemerk dat China belange in beide Iran en in die Golfstate het, en dat Golfstate dalk nouer bande met China kan soek nadat hulle aanvalle van Iran in die gesig gestaar het as gevolg van hul VSA-belyning. Ontleders het egter ook gewys op die verlies van afgemerkte gesanksioneerde olie en die inflasionêre impak van olieskaarste as potensiële ekonomiese nadele van die oorlog.<ref>{{Cite web |last=Leahy |first=Joe |last2=White |first2=Edward |last3=Lewis |first3=Leo |last4=Tudor |first4=Daniel |date=24 Maart 2026 |title=China’s leaders hunt for strategic gains from US quagmire in Iran |url=https://www.ft.com/content/3f0b5309-2791-4370-a6d9-d0ed84820db5?syn-25a6b1a6=1 |website=Financial Times}}</ref> Gilbert Achcar het gesê dat die VSA 'n gemoderniseerde weergawe van kanonbootdiplomasie beoefen.<ref>{{Cite web |last=Abu-Manneh |first=Bashir |title=Middle East Wars Are Still About Oil and Empire |url=https://jacobin.com/2026/03/us-imperialism-mena-war-oil-economy |access-date=10 Maart 2026 |website=Jacobin |language=en |date=9 Maart 2026 |first2=Gilbert |last2=Achcar |quote=’n Mens kan sê dat die Verenigde State onder Trump, in sy tweede termyn, verskuif het na ’n gemoderniseerde weergawe van die negentiende-eeuse 'kanonbootdiplomasie', toe groot moondhede hul wil oor swakker state afgedwing het deur te dreig om hulle te bombardeer, of deur hulle eintlik te bombardeer as hulle weerbarstig was. Daar was toe geen besorgdheid oor die aard van regerings nie – slegs die naakte wil om imperialistiese belange op swakker lande op te lê.}}</ref> Gokay en Hamourtziadou het die aanval op Iran verbind met 'n langdurige patroon van Amerikaanse ingrypings in die streek. Hulle het ook die aanval op Iran te midde van onderhandelinge gekoppel aan die geskiedenis van die Verenigde State se verbreking van verdragte tydens westelike uitbreiding.<ref name="Hamourtziadou-2026">{{Cite web |last=Hamourtziadou |first=Lily |last2=Gokay |first2=Bulent |date=9 Maart 2026 |title=The Geopolitical Implications of the Iran War |url=https://www.e-ir.info/2026/03/09/the-geopolitical-implications-of-the-iran-war/ |access-date=10 Maart 2026 |website=E-International Relations |language=en-US |quote=Die huidige Amerikaanse diplomasie met Iran kan gekenmerk word as 'n uitbreiding van 'n imperiale modus operandi, wat 'n patroon weerspieël waarin ooreenkomste as hefboompunte dien, afhangende van volle nakoming en verwerp word wanneer opperbelangrike belange eskalasie noodsaak. Kritici beweer dat die benadering wat deur die Trump-administrasie gevolg is, wat militêre operasies integreer met 'n binêre keuse tussen oorgawe en konflik, historiese imperiale patrone van oorheersing illustreer.}}</ref> Saeed Shah het geskryf dat baie in die Globale Suide nie die oorlog beskou as die morele doel wat die VSA en baie van sy bondgenote beweer het nie, en dat hulle die oorlog eerder as 'n mislukking van diplomasie en 'n daad van aggressie teen 'n swakker nasie beskou. Internasionale betrekkinge-kundiges het gesê dat die erosie van internasionale reg nasies in die Globale Suide onseker laat voel en meer geneig is om 'n koalisie teen Amerikaanse belange te ondersteun.<ref>{{Cite news |last=Shah |first=Saeed |date=3 Maart 2026 |title='Imperialist undertones': global south condemns US-Israeli war with Iran |url=https://www.theguardian.com/world/2026/mar/03/global-south-condemns-us-israeli-war-with-iran |access-date=10 Maart 2026 |work=The Guardian |language=en |issn=0261-3077 |quote=Siphamandla Zondi, professor in politiek aan die Universiteit van Johannesburg, het gesê dat oorloë in die Weste as 'n morele doel beskou word, terwyl konflik in die globale suide as boos en 'n mislukking om as volwassenes op te tree, beskou word. Hy het gesê dat die VSA en Israel sommige lande deur die Abraham-ooreenkomste oorreed het om Israel diplomatieke erkenning te gee, en geweld teen ander gebruik het. 'Dit is 'n oorlog van oorheersing en ondergeskiktheid, daarom het dit imperialistiese ondertone en motiewe,' het Zondi gesê. 'Dit maak die wêreld onveilig vir ons almal.'}}</ref> 'n Analise van Iran International dui daarop dat Saoedi-Arabië en die Verenigde Arabiese Emirate hulself moontlik posisioneer vir 'n meer aktiewe rol in die stryd teen Iran.<ref>{{Cite web |date=24 March 2026 |title=Persian Gulf states weighing deeper role in war against Iran - WSJ |url=https://www.iranintl.com/en/202603249088 |access-date=24 Maart 2026 |website=Iran International |language=en}}</ref> == Ekonomiese impak == In Maart 2026 het ''[[Forbes]]'' berig dat die Verenigde State se militêre intervensie teen Iran reeds enorme koste vir Amerikaanse belastingbetalers veroorsaak het. Volgens [[Pentagon]]‑bronne het die oorlog se eerste week meer as $6 miljard gekos, en sommige beraamings plaas die daaglikse koste tussen ongeveer $1 miljard en $2 miljard per dag, afhangende van hoe intens die operasies is. Die hoë koste sluit munitie‑gebruik, vliegoperasies, die ontplooiing van vliegtuie en skepe, en verlies aan duur militêre toerusting in. Baie van hierdie uitgawes is nie reeds in die bestaande verdedigingsbegroting ingesluit nie, wat die regering moontlik sal dwing om ekstra fondse by die [[Amerikaanse Kongres|Kongres]] te versoek.<ref>{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/alisondurkee/2026/03/10/why-trumps-war-with-iran-is-costing-nearly-1-billion-a-day-at-least/|title=Why Trump’s War With Iran Is Costing Nearly $1 Billion A Day—At Least|date=2026-03-10|website=[[Forbes]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Op 11 Maart het verskeie groot energie‑ondernemings, waaronder [[Shell plc|Shell]] en [[Total|TotalEnergies]], aan hul kliënte meegedeel dat hulle ''force majeure'' (onmoontlike nakoming van kontrakte) “op hul Katar‑[[Vloeibare aardgas|LNG]]‑verskaffings” verklaar het weens ’n onverwagte stillegging van die LNG‑produksie in Katar. Hierdie stap volg nadat staatsonderneming QatarEnergy sy LNG‑uitsette by ’n 77 miljoen ton per jaar‑aanleg opgeskort en self ''force majeure'' op versending verklaar het, wat veroorsaak is deur onlangse ontwrigting in die streek.<ref>{{Cite web|url=https://www.reuters.com/business/energy/shell-totalenergies-others-declare-fm-their-clients-who-take-lng-qatar-sources-2026-03-11/|title=Exclusive: Shell declares force majeure to clients who buy Qatari LNG, sources say|date=2026-03-11|website=[[Reuters]]|language=en|access-date=2026-03-11}}</ref> Die ekonomie van Iran, reeds in krimp onder sanksies, het verder skade aan infrastruktuur en inkomsteverliese ervaar.<ref>{{cite web|url=https://www.lombardodier.com/insights/2026/march/us-israel-iran-conflict-macroeconomic-and-investment-scenarios.html|title=US-Israel-Iran conflict: macroeconomic and investment scenarios|author=Luca Bindelli|date=2 March 2026|website=Lombard Odier|access-date=2 March 2026}}</ref> Teen 6 Maart is reeds ongeveer 4 000 burgerlike geboue deur die Amerikaanse en Israeliese lugaanvalle beskadig.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Israeli-US strikes damage over 4,000 civilian buildings across Iran |url=https://www.trtworld.com/article/b504b5a0fa5d |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> Intelligensieverslae meen dat, ten spyte van die ekonomiese skade deur die Amerikaanse en Israeliese aanvalle, dit onwaarskynlik is dat die Irannese regime op kort termyn sal omvergewerp word, en dat dit nie die gefragmenteerde Irannese opposisie sal help om aan bewind te kom nie.<ref>{{Cite web |title=TRT World - Large-scale war 'unlikely' to topple Iran's military, clerical structure — intelligence report |url=https://www.trtworld.com/article/0662e43463f6 |access-date=2026-03-08 |website=www.trtworld.com |language=en}}</ref> == Sien ook == * [[Explosive Media]] * [[Israel-Irannese Oorlog]] == Verwysings == {{Verwysings|3}} {{Normdata}} [[Kategorie:Oorloë]] jt2wmpr8se028y2k4a9n6fg5rmc6imm 0 459523 2911599 2888787 2026-06-15T12:12:32Z Oesjaar 7467 Skakel 2911599 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks |image = Scabiosa columbaria Pink Mist.jpg |image_caption = ''Scabiosa columbaria'' |display_parents = 3 |taxon = Scabiosa |authority = [[Carolus Linnaeus|L.]], (1753), [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] |subdivision_ranks = Spesies |subdivision = <center>[[#Spesies|Sien teks]]</center> |synonyms =* ''Acura'' <small>Hill''</small> * ''Anisodens'' <small>Dulac</small> * ''Asterocephalus'' <small>Zinn</small> * ''Astrocephalus'' <small>Raf.</small> * ''Chetastrum'' <small>Neck.</small> * ''Columbaria'' <small>J.Presl & C.Presl</small> * ''Cyrtostemma'' <small>(Mert. & W.D.J.Koch) Spach</small> * ''Euptilia'' <small>Raf.</small> * ''Gonokeros'' <small>Raf.</small> * ''Pentena'' <small>Raf.</small> * ''Scabiosella'' <small>Tiegh.</small> * ''Sclerostemma'' <small>Schott</small> * ''Sixalix'' <small>Raf.</small> * ''Spongostemma'' <small>(Rchb.) Rchb.</small> * ''Trichopteris'' <small>Neck.</small> * ''Trochocephalus'' <small>(Mert. & W.D.J.Koch) Opiz</small> }} '''''Scabiosa''''' is 'n [[genus]] van eenjarige en meerjarige [[kruid]]e en [[struik]]e wat behoort tot die [[Familie (biologie)|familie]] Caprifoliaceae. Die genus is [[inheems]] aan [[Afrika]], [[Asië]] en [[Europa]]. In Suid-Afrika kom nege spesies voor en drie is deel van die [[fynbos]]-[[ekostreek]]. == Spesies == Daar is 67 [[spesie]]s wat tot die genus hoort:<ref>[https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:77165462-1 Plants of the World Online]</ref> {{div col|colwidth=20em}} * ''[[Scabiosa adzharica]]'' <small>Schchian</small> * ''[[Scabiosa africana]]'' <small>L.</small> * ''[[Scabiosa albanensis]]'' <small>R.A.Dyer</small> * ''[[Scabiosa amoena]]'' <small>J.Jacq.</small> * ''[[Scabiosa andryalifolia]]'' <small>(Pau) Devesa</small> * ''[[Scabiosa angustiloba]]'' <small>(Sond.) B.L.Burtt ex Hutch.</small> * ''[[Scabiosa arenaria]]'' <small>Forssk.</small> * ''[[Scabiosa atropurpurea]]'' <small>L.</small> * ''[[Scabiosa austroafricana]]'' <small>Heine</small> * ''[[Scabiosa balcanica]]'' <small>(Velen.) Velen.</small> * ''[[Scabiosa × beauverdiana]]'' <small>Palez.</small> * ''[[Scabiosa bipinnata]]'' <small>K.Koch</small> * ''[[Scabiosa buekiana]]'' <small>[[Christian Friedrich Ecklon|Eckl.]] & [[Karl Ludwig Philipp Zeyher|Zeyh.]]</small> * ''[[Scabiosa canescens]]'' <small>Waldst. & Kit.</small> * ''[[Scabiosa cartenniana]]'' <small>A.Pons & Quézel</small> * ''[[Scabiosa cephalarioides]]'' <small>Lojac.</small> * ''[[Scabiosa cinerea]]'' <small>Lapeyr. ex Lam.</small> * ''[[Scabiosa colchica]]'' <small>Steven</small> * ''[[Scabiosa columbaria]]'' <small>L.</small> * ''[[Scabiosa correvoniana]]'' <small>Sommier & Levier</small> * ''[[Scabiosa corsica]]'' <small>(Litard.) Gamisans</small> * ''[[Scabiosa crinita]]'' <small>Kotschy & Boiss.</small> * ''[[Scabiosa daucoides]]'' <small>Desf.</small> * ''[[Scabiosa delminiana]]'' <small>Abadžić</small> * ''[[Scabiosa drakensbergensis]]'' <small>B.L.Burtt</small> * ''[[Scabiosa eremophila]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Scabiosa farinosa]]'' <small>Coss.</small> * ''[[Scabiosa fumarioides]]'' <small>Vis. & Pančić</small> * ''[[Scabiosa galianoi]]'' <small>Devesa, Ortega Oliv. & J.López</small> * ''[[Scabiosa holosericea]]'' <small>Bertol.</small> * ''[[Scabiosa hyrcanica]]'' <small>Steven</small> * ''[[Scabiosa imeretica]]'' <small>(Sommier & Levier) Sulak.</small> * ''[[Scabiosa incisa]]'' <small>Mill.</small> * ''[[Scabiosa ispartaca]]'' <small>Yıld.</small> * ''[[Scabiosa japonica]]'' <small>Miq.</small> * ''[[Scabiosa jezoensis]]'' <small>Nakai</small> * ''[[Scabiosa lacerifolia]]'' <small>Hayata</small> * ''[[Scabiosa lachnophylla]]'' <small>Kitag.</small> * ''[[Scabiosa libyca]]'' <small>Alavi</small> * ''[[Scabiosa lucida]]'' <small>Vill.</small> * ''[[Scabiosa × lucidula]]'' <small>Beck</small> * ''[[Scabiosa mollissima]]'' <small>Viv.</small> * ''[[Scabiosa nitens]]'' <small>Roem. & Schult.</small> * ''[[Scabiosa ochroleuca]]'' <small>L.</small> * ''[[Scabiosa owerinii]]'' <small>Boiss.</small> * ''[[Scabiosa paphlagonica]]'' <small>Bornm.</small> * ''[[Scabiosa parielii]]'' <small>Maire</small> * ''[[Scabiosa parviflora]]'' <small>Desf.</small> * ''[[Scabiosa praemontana]]'' <small>Privalova</small> * ''[[Scabiosa pyrenaica]]'' <small>All.</small> * ''[[Scabiosa semipapposa]]'' <small>Salzm. ex DC.</small> * ''[[Scabiosa silenifolia]]'' <small>Waldst. & Kit.</small> * ''[[Scabiosa sirnakia]]'' <small>Yıld.</small> * ''[[Scabiosa sivrihisarica]]'' <small>Yıld.</small> * ''[[Scabiosa solymica]]'' <small>(Parolly, Eren & Nordt) Göktürk</small> * ''[[Scabiosa sosnowskyi]]'' <small>Sulak.</small> * ''[[Scabiosa taygetea]]'' <small>Boiss. & Heldr.</small> * ''[[Scabiosa tenuis]]'' <small>Spruner ex Boiss.</small> * ''[[Scabiosa thysdrusiana]]'' <small>Le Houér.</small> * ''[[Scabiosa transvaalensis]]'' <small>S.Moore</small> * ''[[Scabiosa triandra]]'' <small>L.</small> * ''[[Scabiosa triniifolia]]'' <small>Friv.</small> * ''[[Scabiosa tschiliensis]]'' <small>Grüning</small> * ''[[Scabiosa turolensis]]'' <small>Pau</small> * ''[[Scabiosa tuzluca]]'' <small>Yıld.</small> * ''[[Scabiosa tysonii]]'' <small>[[Louisa Bolus|L.Bolus]]</small> * ''[[Scabiosa velenovskiana]]'' <small>Bobrov</small> * ''[[Scabiosa vestina]]'' <small>Facchini ex W.D.J.Koch</small> * ''[[Scabiosa webbiana]]'' <small>D.Don</small> {{div col end}} == Verwysings == {{verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Scabiosa| ]] 1hc702ajt34mzl01tm56vw8dvpsq582 0 461450 2911686 2904877 2026-06-15T22:56:45Z ~2026-33386-18 208878 /* Fiksie */ 2911686 wikitext text/x-wiki [[Lêer:JohnSteinbeck crop.JPG|duimnael|John Steinbeck]] [[Lêer:Lange-MigrantMother02.jpg|duimnael|''The Grapes of Wrath'' speel af tydens die [[Groot Depressie]]]] Die onderstaande is 'n volledige lys van werke wat gepubliseer is deur [[John Steinbeck]], een van die voorste Amerikaanse skrywers van die 20ste eeu. Steinbeck het tussen 1929 en 1966 sewentien fiksiewerke en tien nie-fiksie werke gepubliseer, sowel as verskeie kortverhale en draaiboeke.<ref>{{cite web|url=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1962/steinbeck/bibliography/|title=John Steinbeck - Bibliography|website=The Nobel Prize|access-date=3 Desember 2023}}</ref> Steinbeck is gebore in Kalifornië. Sy romans handel dikwels oor Amerikaners uit die laer maatskaplike klasse in die westelike deelstate.<ref>{{cite web|url=https://steinbeck.stanford.edu/writer|title=John Steinbeck, American Writer|website=The Steinbeck Institute|publisher=Stanford University|access-date=22 November 2023}}</ref> Alhoewel ''[[The Grapes of Wrath]]'' en ''Of Mice and Men'' van sy gewildste werke is, het Steinbeck self ''East of Eden'' beskou as sy ''[[Meesterstuk|magnum opus]]''.<ref name="ditsky">{{Cite book |last=Ditsky |first=John |url=http://libx.bsu.edu/cdm4/document.php?CISOROOT=/StnbckMngrp&CISOPTR=378&REC=1 |title=Essays on East of Eden |publisher=Steinbeck Society of America, Ball State University |year=1977 |location=Muncie, Indiana |page=3 |access-date=12 Oktober 2011}}</ref> Die boeke was almal topverkopers saam met ''The Moon Is Down'' en ''Cannery Row''. Hy het in 1962 die [[Nobelprys vir Letterkunde]] ontvang "vir sy realistiese skryfwerk, wat simpatieke humor en skerp maatskaplike persepsie kombineer".<ref name="Literature1962">{{cite web|url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1962/index.html|title=Nobel Prize in Literature 1962|publisher=Nobel Foundation|archive-url=https://web.archive.org/web/20081021034222/http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1962/index.html|archive-date=21 Oktober 2008|access-date=17 Oktober 2008|url-status=live}}</ref> == Fiksie == === Romans === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" !Titel !Jaar !Notas |- |''Cup of Gold'' |{{dts|1929}} |Historiese fiksie gebaseer op die lewe van die Wallieser Henry Morgan. |- |''To a God Unknown'' |{{dts|1933}} |Handel oor 'n Kaliforniese beesboer (''rancher'') wat 'n godsdienstige obsessie ontwikkel oor die grond rondom hom. |- |''Tortilla Flat'' |{{dts|1935}} |Steinbeck se eerste kritiese en kommersiële sukses; dit is verwerk vir 'n gelyknamige rolprent. |- |''In Dubious Battle'' |{{dts|1936}} |Speel af tydens 'n staking op 'n Kaliforniese plaas; verwerk vir 'n gelyknamige rolprent. |- |''The Grapes of Wrath'' |{{dts|1939}} |Speel af tydens die Dust Bowl en [[Groot Depressie]] in [[Oklahoma]] en Kalifornië; wenner van die National Book Award en [[Pulitzer-prys]]; verwerk vir die gelyknamige rolprent |- |''Cannery Row'' |{{dts|1945}} |Speel af in inmaakfabrieke in Monterey, Kalifornië |- |''The Wayward Bus'' |{{dts|1947}} |Wissel tussen verskeie oogpunte van karakters in Kalifornië se Salinas-vallei; kritiese lof het ontbreek, alhoewel die werk kommersieel suksesvol was. |- |''East of Eden'' |{{dts|1952}} |Steinbeck se mees ambisieuse roman; volg twee Amerikaanse gesinne in die 19de en 20ste eeue |- |''Sweet Thursday'' |{{dts|1954}} |Opvolg tot Cannery Row |- |''The Winter of Our Discontent'' |{{dts|1961}} |Speel af tussen aristokrate in Sag Harbor, Nieu-York; Steinbeck se laaste ware roman (nie verwerk uit 'n bestaande bron nie) |- |''The Acts of King Arthur and His Noble Knights'' |{{dts|1976}} |'n Hervertelling van die [[Koning Arthur|Arthuriaanse legende]], gebaseer op die Winchester-manuskripteks van Sir Thomas Malory se ''Le Morte d'Arthur'' tesame met 'n paar persoonlike briewe rakende die Arthuriaanse legende.<ref>John Steinbeck, ''The Acts of King Arthur and His Noble Knights'', ed. Chase Horton (New York: Farrar, Straus & Giroux, 1976), Inleiding deur John Steinbeck, pp. xiii–xiv; ''sien ook'' Bylaag, brief gedateer 7 Julie 1958, p. 318.</ref> Dit is onvoltooid, en bevat slegs Verhale 1 en 3, wat postuum gepubliseer is. |} === Novelle === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" !Titel !Jaar !Notas |- |''The Red Pony'' |{{dts|1937}} |Bevat verhale wat handel oor die karakter Jody Tiflin, 'n seun wat grootword op 'n Kaliforniese beesplaas. Dit was aanvanklik 'n opvolgverhaal tussen 1933 en 1936, en is hierna in 1937 byeengevat in 'n selfstandige werk deur Covici Friede<ref>{{Cite news|url=http://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1937/10/10/96753043.html?auth=login-email&pageNumber=107|title=Three. Short Stories by John Steinbeck; THE RED PONY. By John Steinbeck. 81 pp. Edition limited to 699 copies, signed by the author. New York: Covic-|work=The New York Times}}</ref> |- |''Of Mice and Men'' |{{dts|1937}} |Twee mans se vriendskap op 'n Kaliforniese plaas; die een is verstandelik gestremd; word gereeld voorgeskryf in VSA skole, maar ook gereeld gesensor; talle verwerkings is daarvan gemaak |- |''The Moon Is Down'' |{{dts|1942}} |Speel af in 'n klein Noorse dorpie wat deur die Nazi's beset is tydens die Tweede Wêreldoorlog; geskryf om vir die verhoog verwerk te word; Steinbeck se eerste boek sedert ''Cup of Gold'' wat buite Kalifornië afspeel |- |''The Pearl'' |{{dts|1947}} |Die verhaal handel oor pêrelduikers en is geïnspireer deur 'n Meksikaanse volksverhaal; een van Steinbeck se geliefdste werke |- |''Burning Bright'' |{{dts|1950}} |Gepubliseer as 'n poging om 'n toneelstuk oor te sit in romanvorm |- |''The Short Reign of Pippin IV: A Fabrication'' |{{dts|1957}} |[[Satire|Politiese satire]] oor die Franse politiek |} === Kortverhaalbundels === {| class="wikitable sortable" !Titel !Jaar !Notas |- |''The Pastures of Heaven'' |{{dts|1932}} |Reeks van 12 verbandhoudende verhale wat afspeel in Monterey, Kalifornië |- |''The Long Valley'' |{{dts|1938}} |Die bundeling van 12 aparte kortverhale, waarvan baie voorheen op 'n individuele grondslag gepubliseer is; dit sluit Steinbeck se novelle ''The Red Pony'' in |} == Nie-fiksie == [[Lêer:TravelswithCharlieVehicle.jpg|duimnael|Die bakkie en mobiele huis wat Steinbeck van gebruik gemaak het om deur die Verenigde State te reis, soos gedokumenteer in ''Travels with Charley'']] {| class="wikitable sortable" !Titel !Jaar !Notas |- |''Their Blood is Strong'' |{{dts|1936}} |Oorspronklik 'n reeks verhale wat in 1936 geskryf is vir ''The San Francisco News'' oor migrerende werkers in Kalifornië onder die titel ''The Harvest Gypsies''; gebundel in 'n pamflet in 1938 met gepaardgaande foto's deur Dorothea Lange <ref>Brian E. Railsback, Michael J. Meyer, eds. ''A John Steinbeck Encyclopedia'' (Connecticut: Greenwood Press, 2006), 148.</ref> |- |''The Log from the Sea of Cortez'' |{{dts|1951}} |'n Kroniek van Steinbeck se ervarings tydens die versameling van mariene-monsters in die Golf van Kalifornië saam met sy vriend Ed Ricketts; oorspronklik gepubliseer as ''Sea of Cortez: A Leisurely Journal of Travel and Research'', wat sy weergawe van sy ondervindinge sowel as gedeeltes deur Ricketts verskaf. |- |''Bombs Away: The Story of a Bomber Team'' |{{dts|1942}} |'n Aangevraagde werk, waarin Steinbeck onderhoudend skryf oor bomwerpersgroepe wat betrokke was by die Tweede Wêreldoorlog |- |''A Russian Journal'' |{{dts|1948}} |Ooggetuie-verslag van 'n reis deur die [[Sowjetunie]] gedurende die [[Koue Oorlog]] |- |''Once There Was a War'' |{{dts|1958}} |Artikels oor die Tweede Wêreldoorlog, gepubliseer in die New York Herald in 1943 |- |''Travels with Charley: In Search of America'' |{{dts|1962}} |'n Kroniek van 'n reis deur die Verenigde State saam met sy hond, Charley; Steinbeck se bekendste nie-fiksie werk |- |''America and Americans'' |{{dts|1966}} |'n Versameling essays wat fokus op Amerika; die laaste boek wat tydens Steinbeck se leeftyd gepubliseer is |- |''Journal of a Novel: The East of Eden Letters'' |{{dts|1966}} |Die briewe wat ''East of Eden'' vergesel het, geskryf aan sy vriend en redakteur Pascal Covici |- |''Steinbeck: A Life in Letters'' |{{dts|1975}} |Die versamelde briewe van Steinbeck<ref>{{cite web|url=https://www.theatlantic.com/entertainment/archive/2012/01/john-steinbeck-on-falling-in-love-a-1958-letter/251375/|title=Author John Steinbeck on Falling in Love: A 1958 Letter|last1=Popova|first1=Maria|date=13 Januarie 2012|website=The Atlantic|access-date=30 November 2023}}</ref> |- |''Letters to Elizabeth: A Selection of Letters from John Steinbeck to Elizabeth Otis'' |{{dts|1978}} |'n Versameling briewe van John Steinbeck aan sy vriendin en literêre agent, Elizabeth Otis |- |''Working Days: The Journals of the Grapes of Wrath'' |{{dts|1989}} |'n Dagboek waarin Steinbeck geskryf het toe hy geskryf het aan ''The Grapes of Wrath'' in 1938 <ref>{{cite web|url=https://www.penguinrandomhouse.com/books/316871/working-days-by-john-steinbeck/|title=Working Days by John Steinbeck|website=Penguin Random House|access-date=30 November 2023}}</ref> |- |''Steinbeck in [[Viëtnam]]: Dispatches from the War'' |{{dts|2012}} |'n Versameling versendings wat geskryf is deur Steinbeck vir Newsday tydens die [[Viëtnamese Oorlog]] |} == Draaiboeke == {| class="wikitable sortable" !Titel !Jaar !Notas |- |''The Forgotten Village'' |{{dts|1941}} |Dokumentêr wat die alledaagse voortbestaan in 'n klein Meksikaanse dorpie uitbeeld, en die veranderinge wat teweeggebring word deur modernisasie |- |''Lifeboat'' |{{dts|1944}} |Dit volg 'n groep oorlewendes na 'n aanval deur 'n Duitse U-boot. Die oorlewendes is aan die genade van die see oorgelaat op 'n reddingsboot; die draaiboek deur Steinbeck is geskryf op versoek van die regisseur [[Alfred Hitchcock]], alhoewel hy later die rolprent gekritiseer het<ref>{{cite web|url=http://flavorwire.com/256717/john-steinbeck-wanted-his-name-taken-off-hitchcocks-lifeboat/|title=John Steinbeck Wanted His Name Taken Off Hitchcock's 'Lifeboat'|last1=Temple|first1=Emily|date=4 Februarie 2012|publisher=Flavorpill Productions, LLC.|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502090042/https://flavorwire.com/256717/john-steinbeck-wanted-his-name-taken-off-hitchcocks-lifeboat|archive-date=2 Mei 2014|access-date=27 Februarie 2014|url-status=dead}}</ref> |- |''The Pearl'' |{{dts|1947}} |Gebaseer op Steinbeck se gelyknamige novelle oor pêrelduikers in 'n vissersdorpie; Steinbeck het die draaiboek saam met 'n ander persoon geskryf |- |''The Red Pony'' |{{dts|1949}} |Gebaseer op Steinbeck se gelyknamige novelle uit 1937. Dit speel af op 'n beesplaas in Salinas-vallei, Kalifornië; Steinbeck was ook mede-skrywer van die draaiboek |- |''Viva Zapata!'' |{{dts|1952}} |Gefiksionaliseerde uitbeelding van die lewe van Emiliano Zapata, 'n rewolusionêr wat 'n sleutelrol gespeel het tydens die Meksikaanse Rewolusie |} == Verwysings == {{Verwysings}} [[Kategorie:Bibliografieë]] 2n29490y2agp3j6kwsgg6mpjs6lnsz4 0 462133 2911600 2910287 2026-06-15T12:12:54Z Oesjaar 7467 Skakel 2911600 wikitext text/x-wiki {{Outomatiese taksoboks | name = Klokkiesfamilie | image = Campanula_cespitosa.jpg | image_caption = ''Campanula cespitosa'' | display_parents = 3 | taxon = Campanulaceae | authority = Juss., (1789) [[Gekonserveerde naam|nom. cons.]] | subdivision_ranks = Genera | subdivision = <center>[[#Genera|Sien teks]]</center> | synonyms =* ''Lobeliaceae'' <small>Juss.</small> }} '''Campanulaceae''' is 'n blomdraende [[familie (biologie)|familie]] wat [[inheems]] is op elke [[kontinent]]. Daar is 95 genera wat tot die familie behoort.<ref>https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:30000171-2</ref> == Genera == {{indeks}} === A === * ''[[Adenophora]]'' <small>Fisch.</small> * ''[[Asyneuma]]'' <small>Griseb. & Schenk</small> === B === * ''[[Berenice]]'' <small>Tul.</small> * ''[[Brighamia]]'' <small>A.Gray</small> * ''[[Burmeistera]]'' <small>H.Karst. & Triana</small> === C === * ''[[Campanula]]'' <small>L.</small> * ''[[Campanulastrum]]'' <small>Small</small> * ''[[Canarina]]'' <small>L.</small> * ''[[Centropogon]]'' <small>C.Presl</small> * ''[[Clermontia]]'' <small>Gaudich.</small> * ''[[Codonopsis]]'' <small>Wall.</small> * ''[[Craterocapsa]]'' <small>Hilliard & B.L.Burtt</small> * ''[[Cryptocodon]]'' <small>Fed.</small> * ''[[Cyananthus]]'' <small>Wall. ex Benth.</small> * ''[[Cyanea]]'' <small>Gaudich.</small> * ''[[Cyclocodon]]'' <small>Griff. ex Hook.f. & Thomson</small> * ''[[Cylindrocarpa]]'' <small>Regel</small> * ''[[Cyphia]]'' <small>P.J.Bergius</small> * ''[[Cyphocarpus]]'' <small>Miers</small> === D === * ''[[Delissea]]'' <small>Gaudich.</small> * ''[[Dialypetalum]]'' <small>Benth.</small> * ''[[Diastatea]]'' <small>Scheidw.</small> * ''[[Dielsantha]]'' <small>E.Wimm.</small> * ''[[Downingia]]'' <small>Torr.</small> === E === * ''[[Eastwoodiella]]'' <small>Morin</small> * ''[[Echinocodon]]'' <small>D.Y.Hong</small> * ''[[Edraianthus]]'' <small>A.DC.</small> === F === * ''[[Favrati]]'' <small>Feer</small> * ''[[Feeria]]'' <small>Buser</small> === G === * ''[[Githopsis]]'' <small>Nutt.</small> * ''[[Grammatotheca]]'' <small>C.Presl</small> * ''[[Gunillaea]]'' <small>Thulin</small> === H === * ''[[Hanabusaya]]'' <small>Nakai</small> * ''[[Heterochaenia]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Heterocodon]]'' <small>Nutt.</small> * ''[[Heterotoma]]'' <small>Zucc.</small> * ''[[Himalacodon]]'' <small>D.Y.Hong & Qiang Wang</small> * ''[[Hippobroma]]'' <small>G.Don</small> * ''[[Homocodon]]'' <small>D.Y.Hong</small> * ''[[Howellia]]'' <small>A.Gray</small> === I === * ''[[Isotoma]]'' <small>(R.Br.) Lindl.</small> === J === * ''[[Jasione]]'' <small>L.</small> === K === * ''[[Kericodon]]'' <small>Cupido</small> === L === * ''[[Legenere]]'' <small>McVaugh</small> * ''[[Legousia]]'' <small>Durande</small> * ''[[Lithotoma]]'' <small>E.B.Knox</small> * ''[[Lobelia]]'' <small>Plum. ex L.</small> * ''[[Lysipomia]]'' <small>Kunth</small> === M === * ''[[Melanocalyx]]'' <small>(Fed.) Morin</small> * ''[[Merciera]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Michauxia]]'' <small>L'Hér.</small> * ''[[Microcodon]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Monopsis]]'' <small>Salisb.</small> * ''[[Muehlbergella]]'' <small>Feer</small> * ''[[Musschia]]'' <small>Dumort.</small> === N === * ''[[Namacodon]]'' <small>Thulin</small> * ''[[Nemacladus]]'' <small>Nutt.</small> * ''[[Nesocodon]]'' <small>Thulin</small> === O === * ''[[Ostrowskia]]'' <small>Regel</small> === P === * ''[[Palmerella]]'' <small>A.Gray</small> * ''[[Palustricodon]]'' <small>Morin</small> * ''[[Pankycodon]]'' <small>D.Y.Hong & X.T.Ma</small> * ''[[Peracarpa]]'' <small>Hook.f. & Thomson</small> * ''[[Petromarula]]'' <small>Vent. ex R.Hedw.</small> * ''[[Physoplexis]]'' <small>Schur</small> * ''[[Phyteuma]]'' <small>L.</small> * ''[[× Phyteupanula]]'' <small>Z.H.Feng</small> * ''[[Platycodon]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Poolea]]'' <small>Morin</small> * ''[[Porterella]]'' <small>Torr.</small> * ''[[Prismatocarpus]]'' <small>L'Hér.</small> * ''[[Protocodon]]'' <small>Morin</small> * ''[[Pseudocodon]]'' <small>D.Y.Hong & H.Sun</small> * ''[[Pseudonemacladus]]'' <small>McVaugh</small> === R === * ''[[Ravenella]]'' <small>Morin</small> * ''[[Rhigiophyllum]]'' <small>Hochst.</small> * ''[[Roella]]'' <small>L.</small> * ''[[Rotanthella]]'' <small>Morin</small> * ''[[Ruthiella]]'' <small>Steenis</small> === S === * ''[[Sclerotheca]]'' <small>A.DC.</small> * ''[[Sergia]]'' <small>Fed.</small> * ''[[Siphocampylus]]'' <small>Pohl</small> * ''[[Siphocodon]]'' <small>Turcz.</small> * ''[[Smithiastrum]]'' <small>Morin</small> * ''[[Solenopsis]]'' <small>C.Presl</small> === T === * ''[[Theilera]]'' <small>E.Phillips</small> * ''[[Trachelium]]'' <small>Tourn. ex L.</small> * ''[[Treichelia]]'' <small>Vatke</small> * ''[[Trematolobelia]]'' <small>Zahlbr. ex Rock</small> * ''[[Trimeris]]'' <small>C.Presl</small> * ''[[Triodanis]]'' <small>Raf.</small> === U === * ''[[Unigenes]]'' <small>E.Wimm.</small> === W === * ''[[Wahlenbergia]]'' <small>Schrad. ex Roth</small> * ''[[Wimmeranthus]]'' <small>Rzed.</small> * ''[[Wimmerella]]'' <small>Serra, M.B.Crespo & Lammers</small> === Z === * ''[[Zeugandra]]'' <small>P.H.Davis</small> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Asterales]] mivt0xrwu6u29oau11m4n3wphw5pxdl 0 462284 2911617 2911545 2026-06-15T14:52:03Z Aliwal2012 39067 /* Puntestand ná die Grand Prix */ 2911617 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" align="right" cellpadding="2" style="float:right; width: 25em; " |+ style="font-size:85%;" | |- !colspan="3" bgcolor="#efefef" style="text-align:center;" | {{MC-VLAG}} 2026 Formula 1 Louis Vuitton <br/>Grand Prix de Monaco |- |colspan="3" style="text-align:center;" | [[Lêer:Monte Carlo Formula 1 track map.svg|260px]] |- | style="width: 20%;" | '''<small>Datum</small>''' | <small>7 Junie 2026</small> |- | '''<small>Plek</small>''' |colspan=2| <small>[[Monaco-renbaan|Circuit de Monaco]]</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Voorste wegspringplek</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> | <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small>1:12.051</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Vinnigste ronde</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> | <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small> 1:13.481 (ronde 76 van 78)</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Podium</small> |- | '''<small>1</small>''' || <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> || <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>2</small>''' || <small>{{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]]</small> || <small>[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]</small> |- | '''<small>3</small>''' || <small>{{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]]</small> || <small>[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] [[Ford Motor Company|Ford]]</small> |} Die '''[[2026 Formule Een-seisoen|2026 Formule Een]] [[Monaco Grand Prix]]''' is op [[7 Junie]] [[2026]] op die [[Monaco-renbaan]] in [[Monte Carlo]] gehou. Dit was die sesde ren van die kampioenskapseisoen gewees. == Bande == [[Pirelli]] het die volgende bande aan alle spanne verskaf: {| class="wikitable gauche" style="text-align:gauche;" |+ Bande vir gebruik te Monaco |- !colspan=3 scope="col"| Bande vir 'n droë baan !colspan=2 scope="col"| Reënbande |- |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_White.svg|55px]]<br>Supersag C3 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Yellow.svg|55px]]<br>Ultrasag C4 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Red.svg|55px]]<br>Hipersag C5 |align=center|[[Lêer:F1 tire Pirelli Cinturato Green.svg|55px]]<br>Tussen-in |align=center|[[Lêer:F1 tire Pirelli Cinturato Blue.svg|55px]]<br>{{spaces|3}}Reën |} == Vrye oefening == === Uitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" !rowspan="6"|Vrye oefening 1<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/1 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 1 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-05}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.978 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:14.204 |- !3 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.491 |- !4 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.537 |- !5 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.983 |-style="border-top:2px solid #808080" !rowspan="6"|Vrye oefening 2<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/2 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 2 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-05}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.026 |- !2 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.137 |- !3 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.194 |- !4 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.405 |- !5 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.529 |-style="border-top:2px solid #808080" !rowspan="6"|Vrye oefening 3<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/3 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 3 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:12.720 |- !2 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.047 |- !3 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.051 |- !4 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.483 |- !5 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.662 |} == Kwalifisering == {| class="wikitable" style="font-size:95%" {| class="wikitable sortable" !rowspan=2|Plek !rowspan=2|Nr. !rowspan=2|Renjaer !rowspan=2|Vervaardiger !colspan=3|Kwalifiseertyd !rowspan=2|Rooster |- !K1 !K2 !K3 |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.599 | 1:12.704 | '''1:12.051''' | align=center|1 |- !2 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.490 | '''1:12.499''' | 1:12.094 | align=center|2 |- !3 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.777 | 1:12.934 | 1:12.279 | align=center|3 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | '''1:13.293''' | 1:12.774 | 1:12.351 | align=center|4 |- !5 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.408 | 1:12.722 | 1:12.434 | align=center|5 |- !6 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.214 | 1:13.238 | 1:12.445 | align=center|6 |- !7 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.159 | 1:12.983 | 1:12.624 | align=center|7 |- !8 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:13.630 | 1:12.919 | 1:12.765 | align=center|8 |- !9 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.469 | 1:13.762 | 1:13.226 | align=center|9 |- !10 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.498 | 1:13.471 | 1:13.412 | align=center|10 |- !11 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.321 | 1:13.787 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=11| | align=center|11 |- !12 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.348 | 1:13.815 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=12| | align=center|12 |- !13 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:13.923 | 1:13.902 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=13| | align=center|13 |- !14 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.573 | 1:13.995 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=14| | align=center|14 |- !15 | align=center|41 | {{FR-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.685 | 1:14.248 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=15| | align=center|15 |- !16 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:14.683 | data-sort-value=16| ''Geen tyd'' | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=16| | align=center|16 |- !17 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:14.722 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | align=center|17 |- !18 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:14.747 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | align=center|18 |- !19 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:14.814 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | align=center|19 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:15.283 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | align=center|20 |- !21 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:15.349 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | align=center|21 |- !22 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:16.061 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | align=center|22 |- !colspan=8|K1 107% tyd: 1:18.423<ref>{{Citeer web |url=https://www.statsf1.com/nl/2026/monaco/qualification.aspx |titel=Monaco 2026 - Kwalificaties |uitgever=Statsf1.com}}</ref> |- !colspan=8|Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/qualifying |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Qualifying |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref><ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/starting-grid |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Starting Grid |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref> |} == Wedren == === Renuitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Rondes !Tyd/Oorsaak uitval !Rooster !Punte |- !1 | align=center|12 | '''{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]''' | '''[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]''' | align=center|78 | 2:23:31.243 | align=center|1 | align=center|'''25''' {{Pictogram vinnigste ronde}} |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} '''[[Lewis Hamilton]]''' | '''[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]''' | align=center|78 | +6.271 | align=center|3 | align=center|'''18''' |- !3 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} '''[[Pierre Gasly]]''' | '''[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +20.369 '''*¹''' | align=center|9 | align=center|'''15''' |- !4 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} '''[[Isack Hadjar]]''' | '''[[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +23.394 | align=center|5 | align=center|'''12''' |- !5 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} '''[[Oscar Piastri]]''' | '''[[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +24.261 | align=center|7 | align=center|'''10''' |- !6 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} '''[[Liam Lawson]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +26.553 | align=center|10 | align=center|'''8''' |- !7 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} '''[[Arvid Lindblad]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +29.010 | align=center|15 | align=center|'''6''' |- |- !8 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} '''[[Alexander Albon]]''' | '''[[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +33.413 | align=center|11 | align=center|'''4''' |- !9 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} '''[[Esteban Ocon]]''' | '''[[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]]''' | align=center|78 | +37.140 | align=center|17 | align=center|'''2''' |- !10 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} '''[[Fernando Alonso]]''' | '''[[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]]''' | align=center|78 | +41.899 | align=center|21 | align=center|'''1''' |- !11 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|78 | +42.748 | align=center data-sort-value="23" |Kuipe '''*²''' | |- !12 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]] | align=center|78 | +43.353 | align=center|6 | |- !13 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|78 | +44.102 '''*³''' | align=center|13 | |- !14 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|78 | +48.964 '''*⁴''' | align=center|14 | |- !15 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|78 | +49.153 '''*⁵''' | align=center|18 | |- !16 ^'''†''' | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|70 | Botsing | align=center|12 | |- !data-sort-value=17|DNF | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|64 | Ongeluk | align=center|4 | |- !data-sort-value=18|DNF | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|56 | Ongeluk | align=center|22 | |- !data-sort-value=19|DNF | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|43 | Battery | align=center|8 | |- !data-sort-value=20|DNF | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|27 | Meganies | align=center|19 | |- !data-sort-value=21|DNF | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|15 | Remme | align=center|20 | |- !data-sort-value=22|DNF | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|0 | Enjin | align=center|2 | |- !colspan=8|Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2026/races/1286/monaco/race-result.html |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 - Race Result |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-05-24}}</ref> |} '''*¹''' [[Pierre Gasly]] het derde geëindig, maar het tweekeer 'n vyf-sekonde tydstraf gekry vir spoedoortreding in die kuipe.<br/> '''*²''' [[Gabriel Bortoleto]] het uit die kuipe weggespring; sy sestiende plek op die wegspringrooster het leeg gebly.<br/> '''*³''' [[Nico Hülkenberg]] het negende geëindig, maar het 'n tien-sekonde tydstraf gekry vir die veroorsaak van 'n botsing.<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_27_-_causing_a_collision_with_car_55.pdf |titel=Car 27 collided with Car 55 in Turn 8 |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><br/> '''*⁴''' [[Franco Colapinto]] het 'n tydstraf van vyf sekondes ontvang vir 'n spoedoortreding in die kuipelaan; dit het geen effek op sy posisie op die finale puntelys gehad nie.<br/> '''*⁵''' [[Sergio Pérez]] het die wedren in die elfde plek voltooi, maar het 'n tydstraf van tien sekondes ontvang omdat sy regtervoorwiel buite die wegspringblok was tydens die herbegin van die wedren na die rooi vlag.<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_11_-_false_start_-_out_of_position_at_restart.pdf |titel=Car 11 was out of position at the restart after the red flag |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_11_-_false_start_-_out_of_position_at_restart.pdf |titel=Car 11 was out of position at the restart after the red flag |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><br/> ^'''†''' [[Carlos Sainz jr.]] het tydens die wedren uitgeval, maar is geklassifiseer omdat hy meer as 90% van die wedrenafstand voltooi het. == Puntestand ná die Grand Prix == {{BeginKolomme}} === Renjaers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Nr. !Renjaer !Span !Punte |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|156 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|90 |- !3 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|88 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|75 |- !5 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|58 |- !6 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|58 |- !7 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|43 |- !8 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|35 |- !9 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|26 |- !10 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|24 |- !11 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|18 |- !12 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|15 |- !13 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|13 |- !14 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|6 |- !15 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|5 |- !16 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|3 |- !17 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !18 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !19 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|0 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !21 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !22 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|0 |} {{NuweKolom}} === Vervaardigers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Span !Punte |- !1 | {{DE-VLAG}} [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|244 |- !2 | {{IT-VLAG}} [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|165 |- !3 | {{GB-VLAG}} [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|116 |- !4 | {{AT-VLAG}} [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|69 |- !5 | {{FR-VLAG}} [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|50 |- !6 | {{IT-VLAG}} [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|35 |- !7 | {{US-VLAG}} [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|21 |- !8 | {{GB-VLAG}} [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|11 |- !9 | {{DE-VLAG}} [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !10 | {{GB-VLAG}} [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !11 | {{VS-VLAG}} [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |} {{EindeKolomme}} == Sien ook == * [[2026 Formule Een-seisoen]] * [[Lys van Formule Een Grands Prix]] ==Verwysings== {{Verwysings}} {{F1GP 2020–2029}} [[Kategorie:Formule Een-wedrenverslae|Monaco]] [[Kategorie:Sport in 2026|Monaco]] [[Kategorie:Monaco]] dhmc9kcsuqpf89af52srj1xi52wlveu 2911749 2911617 2026-06-16T11:31:11Z Aliwal2012 39067 /* Wedren */ 2911749 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" align="right" cellpadding="2" style="float:right; width: 25em; " |+ style="font-size:85%;" | |- !colspan="3" bgcolor="#efefef" style="text-align:center;" | {{MC-VLAG}} 2026 Formula 1 Louis Vuitton <br/>Grand Prix de Monaco |- |colspan="3" style="text-align:center;" | [[Lêer:Monte Carlo Formula 1 track map.svg|260px]] |- | style="width: 20%;" | '''<small>Datum</small>''' | <small>7 Junie 2026</small> |- | '''<small>Plek</small>''' |colspan=2| <small>[[Monaco-renbaan|Circuit de Monaco]]</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Voorste wegspringplek</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> | <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small>1:12.051</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Vinnigste ronde</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> | <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small> 1:13.481 (ronde 76 van 78)</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Podium</small> |- | '''<small>1</small>''' || <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> || <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>2</small>''' || <small>{{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]]</small> || <small>[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]</small> |- | '''<small>3</small>''' || <small>{{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]]</small> || <small>[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] [[Ford Motor Company|Ford]]</small> |} Die '''[[2026 Formule Een-seisoen|2026 Formule Een]] [[Monaco Grand Prix]]''' is op [[7 Junie]] [[2026]] op die [[Monaco-renbaan]] in [[Monte Carlo]] gehou. Dit was die sesde ren van die kampioenskapseisoen gewees. == Bande == [[Pirelli]] het die volgende bande aan alle spanne verskaf: {| class="wikitable gauche" style="text-align:gauche;" |+ Bande vir gebruik te Monaco |- !colspan=3 scope="col"| Bande vir 'n droë baan !colspan=2 scope="col"| Reënbande |- |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_White.svg|55px]]<br>Supersag C3 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Yellow.svg|55px]]<br>Ultrasag C4 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Red.svg|55px]]<br>Hipersag C5 |align=center|[[Lêer:F1 tire Pirelli Cinturato Green.svg|55px]]<br>Tussen-in |align=center|[[Lêer:F1 tire Pirelli Cinturato Blue.svg|55px]]<br>{{spaces|3}}Reën |} == Vrye oefening == === Uitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" !rowspan="6"|Vrye oefening 1<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/1 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 1 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-05}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.978 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:14.204 |- !3 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.491 |- !4 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.537 |- !5 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.983 |-style="border-top:2px solid #808080" !rowspan="6"|Vrye oefening 2<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/2 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 2 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-05}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.026 |- !2 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.137 |- !3 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.194 |- !4 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.405 |- !5 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.529 |-style="border-top:2px solid #808080" !rowspan="6"|Vrye oefening 3<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/3 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 3 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:12.720 |- !2 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.047 |- !3 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.051 |- !4 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.483 |- !5 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.662 |} == Kwalifisering == {| class="wikitable" style="font-size:95%" {| class="wikitable sortable" !rowspan=2|Plek !rowspan=2|Nr. !rowspan=2|Renjaer !rowspan=2|Vervaardiger !colspan=3|Kwalifiseertyd !rowspan=2|Rooster |- !K1 !K2 !K3 |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.599 | 1:12.704 | '''1:12.051''' | align=center|1 |- !2 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.490 | '''1:12.499''' | 1:12.094 | align=center|2 |- !3 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.777 | 1:12.934 | 1:12.279 | align=center|3 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | '''1:13.293''' | 1:12.774 | 1:12.351 | align=center|4 |- !5 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.408 | 1:12.722 | 1:12.434 | align=center|5 |- !6 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.214 | 1:13.238 | 1:12.445 | align=center|6 |- !7 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.159 | 1:12.983 | 1:12.624 | align=center|7 |- !8 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:13.630 | 1:12.919 | 1:12.765 | align=center|8 |- !9 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.469 | 1:13.762 | 1:13.226 | align=center|9 |- !10 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.498 | 1:13.471 | 1:13.412 | align=center|10 |- !11 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.321 | 1:13.787 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=11| | align=center|11 |- !12 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.348 | 1:13.815 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=12| | align=center|12 |- !13 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:13.923 | 1:13.902 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=13| | align=center|13 |- !14 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.573 | 1:13.995 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=14| | align=center|14 |- !15 | align=center|41 | {{FR-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.685 | 1:14.248 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=15| | align=center|15 |- !16 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:14.683 | data-sort-value=16| ''Geen tyd'' | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=16| | align=center|16 |- !17 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:14.722 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | align=center|17 |- !18 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:14.747 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | align=center|18 |- !19 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:14.814 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | align=center|19 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:15.283 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | align=center|20 |- !21 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:15.349 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | align=center|21 |- !22 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:16.061 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | align=center|22 |- !colspan=8|K1 107% tyd: 1:18.423<ref>{{Citeer web |url=https://www.statsf1.com/nl/2026/monaco/qualification.aspx |titel=Monaco 2026 - Kwalificaties |uitgever=Statsf1.com}}</ref> |- !colspan=8|Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/qualifying |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Qualifying |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref><ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/starting-grid |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Starting Grid |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref> |} == Wedren == === Renuitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Rondes !Tyd/Oorsaak uitval !Rooster !Punte |- !1 | align=center|12 | '''{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]''' | '''[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]''' | align=center|78 | 2:23:31.243 | align=center|1 | align=center|'''25''' {{Pictogram vinnigste ronde}} |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} '''[[Lewis Hamilton]]''' | '''[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]''' | align=center|78 | +6.271 | align=center|3 | align=center|'''18''' |- !3 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} '''[[Pierre Gasly]]''' | '''[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +20.369 '''*¹''' | align=center|9 | align=center|'''15''' |- !4 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} '''[[Isack Hadjar]]''' | '''[[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +23.394 | align=center|5 | align=center|'''12''' |- !5 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} '''[[Oscar Piastri]]''' | '''[[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +24.261 | align=center|7 | align=center|'''10''' |- !6 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} '''[[Liam Lawson]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +26.553 | align=center|10 | align=center|'''8''' |- !7 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} '''[[Arvid Lindblad]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +29.010 | align=center|15 | align=center|'''6''' |- |- !8 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} '''[[Alexander Albon]]''' | '''[[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +33.413 | align=center|11 | align=center|'''4''' |- !9 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} '''[[Esteban Ocon]]''' | '''[[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]]''' | align=center|78 | +37.140 | align=center|17 | align=center|'''2''' |- !10 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} '''[[Fernando Alonso]]''' | '''[[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]]''' | align=center|78 | +41.899 | align=center|21 | align=center|'''1''' |- !11 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|78 | +42.748 | align=center data-sort-value="23" |Kuipe '''*¹''' | |- !12 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]] | align=center|78 | +43.353 | align=center|6 | |- !13 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|78 | +44.102 '''*²''' | align=center|13 | |- !14 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|78 | +48.964 '''*³''' | align=center|14 | |- !15 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|78 | +49.153 '''*⁴''' | align=center|18 | |- !16 ^'''†''' | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|70 | Botsing | align=center|12 | |- !data-sort-value=17|DNF | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|64 | Ongeluk | align=center|4 | |- !data-sort-value=18|DNF | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|56 | Ongeluk | align=center|22 | |- !data-sort-value=19|DNF | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|43 | Battery | align=center|8 | |- !data-sort-value=20|DNF | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|27 | Meganies | align=center|19 | |- !data-sort-value=21|DNF | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|15 | Remme | align=center|20 | |- !data-sort-value=22|DNF | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|0 | Enjin | align=center|2 | |- !colspan=8|Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2026/races/1286/monaco/race-result.html |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 - Race Result |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-05-24}}</ref> |} '''*¹''' [[Gabriel Bortoleto]] het uit die kuipe weggespring; sy sestiende plek op die wegspringrooster het leeg gebly.<br/> '''*²''' [[Nico Hülkenberg]] het negende geëindig, maar het 'n tien-sekonde tydstraf gekry vir die veroorsaak van 'n botsing.<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_27_-_causing_a_collision_with_car_55.pdf |titel=Car 27 collided with Car 55 in Turn 8 |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><br/> '''*³''' [[Franco Colapinto]] het 'n tydstraf van vyf sekondes ontvang vir 'n spoedoortreding in die kuipelaan; dit het geen effek op sy posisie op die finale puntelys gehad nie.<br/> '''*⁴''' [[Sergio Pérez]] het die wedren in die elfde plek voltooi, maar het 'n tydstraf van tien sekondes ontvang omdat sy regtervoorwiel buite die wegspringblok was tydens die herbegin van die wedren na die rooi vlag.<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_11_-_false_start_-_out_of_position_at_restart.pdf |titel=Car 11 was out of position at the restart after the red flag |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_11_-_false_start_-_out_of_position_at_restart.pdf |titel=Car 11 was out of position at the restart after the red flag |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><br/> ^'''†''' [[Carlos Sainz jr.]] het tydens die wedren uitgeval, maar is geklassifiseer omdat hy meer as 90% van die wedrenafstand voltooi het. == Puntestand ná die Grand Prix == {{BeginKolomme}} === Renjaers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Nr. !Renjaer !Span !Punte |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|156 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|90 |- !3 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|88 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|75 |- !5 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|58 |- !6 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|58 |- !7 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|43 |- !8 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|35 |- !9 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|26 |- !10 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|24 |- !11 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|18 |- !12 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|15 |- !13 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|13 |- !14 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|6 |- !15 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|5 |- !16 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|3 |- !17 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !18 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !19 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|0 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !21 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !22 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|0 |} {{NuweKolom}} === Vervaardigers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Span !Punte |- !1 | {{DE-VLAG}} [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|244 |- !2 | {{IT-VLAG}} [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|165 |- !3 | {{GB-VLAG}} [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|116 |- !4 | {{AT-VLAG}} [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|69 |- !5 | {{FR-VLAG}} [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|50 |- !6 | {{IT-VLAG}} [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|35 |- !7 | {{US-VLAG}} [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|21 |- !8 | {{GB-VLAG}} [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|11 |- !9 | {{DE-VLAG}} [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !10 | {{GB-VLAG}} [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !11 | {{VS-VLAG}} [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |} {{EindeKolomme}} == Sien ook == * [[2026 Formule Een-seisoen]] * [[Lys van Formule Een Grands Prix]] ==Verwysings== {{Verwysings}} {{F1GP 2020–2029}} [[Kategorie:Formule Een-wedrenverslae|Monaco]] [[Kategorie:Sport in 2026|Monaco]] [[Kategorie:Monaco]] j715o7j5xv6jj7gtrw5fve23a2z35t3 2911750 2911749 2026-06-16T11:31:47Z Aliwal2012 39067 /* Renuitslag */ 2911750 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" align="right" cellpadding="2" style="float:right; width: 25em; " |+ style="font-size:85%;" | |- !colspan="3" bgcolor="#efefef" style="text-align:center;" | {{MC-VLAG}} 2026 Formula 1 Louis Vuitton <br/>Grand Prix de Monaco |- |colspan="3" style="text-align:center;" | [[Lêer:Monte Carlo Formula 1 track map.svg|260px]] |- | style="width: 20%;" | '''<small>Datum</small>''' | <small>7 Junie 2026</small> |- | '''<small>Plek</small>''' |colspan=2| <small>[[Monaco-renbaan|Circuit de Monaco]]</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Voorste wegspringplek</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> | <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small>1:12.051</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Vinnigste ronde</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> | <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small> 1:13.481 (ronde 76 van 78)</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Podium</small> |- | '''<small>1</small>''' || <small>{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]</small> || <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>2</small>''' || <small>{{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]]</small> || <small>[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]</small> |- | '''<small>3</small>''' || <small>{{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]]</small> || <small>[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] [[Ford Motor Company|Ford]]</small> |} Die '''[[2026 Formule Een-seisoen|2026 Formule Een]] [[Monaco Grand Prix]]''' is op [[7 Junie]] [[2026]] op die [[Monaco-renbaan]] in [[Monte Carlo]] gehou. Dit was die sesde ren van die kampioenskapseisoen gewees. == Bande == [[Pirelli]] het die volgende bande aan alle spanne verskaf: {| class="wikitable gauche" style="text-align:gauche;" |+ Bande vir gebruik te Monaco |- !colspan=3 scope="col"| Bande vir 'n droë baan !colspan=2 scope="col"| Reënbande |- |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_White.svg|55px]]<br>Supersag C3 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Yellow.svg|55px]]<br>Ultrasag C4 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Red.svg|55px]]<br>Hipersag C5 |align=center|[[Lêer:F1 tire Pirelli Cinturato Green.svg|55px]]<br>Tussen-in |align=center|[[Lêer:F1 tire Pirelli Cinturato Blue.svg|55px]]<br>{{spaces|3}}Reën |} == Vrye oefening == === Uitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" !rowspan="6"|Vrye oefening 1<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/1 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 1 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-05}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.978 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:14.204 |- !3 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.491 |- !4 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.537 |- !5 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.983 |-style="border-top:2px solid #808080" !rowspan="6"|Vrye oefening 2<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/2 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 2 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-05}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.026 |- !2 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.137 |- !3 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.194 |- !4 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.405 |- !5 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.529 |-style="border-top:2px solid #808080" !rowspan="6"|Vrye oefening 3<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/practice/3 |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Practice 3 |uitgewer=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref> !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Tyd |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:12.720 |- !2 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.047 |- !3 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.051 |- !4 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.483 |- !5 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.662 |} == Kwalifisering == {| class="wikitable" style="font-size:95%" {| class="wikitable sortable" !rowspan=2|Plek !rowspan=2|Nr. !rowspan=2|Renjaer !rowspan=2|Vervaardiger !colspan=3|Kwalifiseertyd !rowspan=2|Rooster |- !K1 !K2 !K3 |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:13.599 | 1:12.704 | '''1:12.051''' | align=center|1 |- !2 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:13.490 | '''1:12.499''' | 1:12.094 | align=center|2 |- !3 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:13.777 | 1:12.934 | 1:12.279 | align=center|3 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | '''1:13.293''' | 1:12.774 | 1:12.351 | align=center|4 |- !5 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.408 | 1:12.722 | 1:12.434 | align=center|5 |- !6 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:14.214 | 1:13.238 | 1:12.445 | align=center|6 |- !7 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.159 | 1:12.983 | 1:12.624 | align=center|7 |- !8 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:13.630 | 1:12.919 | 1:12.765 | align=center|8 |- !9 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.469 | 1:13.762 | 1:13.226 | align=center|9 |- !10 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.498 | 1:13.471 | 1:13.412 | align=center|10 |- !11 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.321 | 1:13.787 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=11| | align=center|11 |- !12 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.348 | 1:13.815 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=12| | align=center|12 |- !13 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:13.923 | 1:13.902 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=13| | align=center|13 |- !14 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:14.573 | 1:13.995 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=14| | align=center|14 |- !15 | align=center|41 | {{FR-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:14.685 | 1:14.248 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=15| | align=center|15 |- !16 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:14.683 | data-sort-value=16| ''Geen tyd'' | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=16| | align=center|16 |- !17 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:14.722 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | align=center|17 |- !18 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:14.747 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | align=center|18 |- !19 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:14.814 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | align=center|19 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:15.283 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | align=center|20 |- !21 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:15.349 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | align=center|21 |- !22 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:16.061 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | align=center|22 |- !colspan=8|K1 107% tyd: 1:18.423<ref>{{Citeer web |url=https://www.statsf1.com/nl/2026/monaco/qualification.aspx |titel=Monaco 2026 - Kwalificaties |uitgever=Statsf1.com}}</ref> |- !colspan=8|Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/qualifying |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Qualifying |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref><ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1286/monaco/starting-grid |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 – Starting Grid |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-06}}</ref> |} == Wedren == === Renuitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" !Plek !Nr. !Renjaer !Vervaardiger !Rondes !Tyd/Oorsaak uitval !Rooster !Punte |- !1 | align=center|12 | '''{{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]]''' | '''[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]''' | align=center|78 | 2:23:31.243 | align=center|1 | align=center|'''25''' {{Pictogram vinnigste ronde}} |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} '''[[Lewis Hamilton]]''' | '''[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]''' | align=center|78 | +6.271 | align=center|3 | align=center|'''18''' |- !3 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} '''[[Pierre Gasly]]''' | '''[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +20.369 | align=center|9 | align=center|'''15''' |- !4 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} '''[[Isack Hadjar]]''' | '''[[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +23.394 | align=center|5 | align=center|'''12''' |- !5 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} '''[[Oscar Piastri]]''' | '''[[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +24.261 | align=center|7 | align=center|'''10''' |- !6 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} '''[[Liam Lawson]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +26.553 | align=center|10 | align=center|'''8''' |- !7 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} '''[[Arvid Lindblad]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|78 | +29.010 | align=center|15 | align=center|'''6''' |- |- !8 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} '''[[Alexander Albon]]''' | '''[[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|78 | +33.413 | align=center|11 | align=center|'''4''' |- !9 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} '''[[Esteban Ocon]]''' | '''[[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]]''' | align=center|78 | +37.140 | align=center|17 | align=center|'''2''' |- !10 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} '''[[Fernando Alonso]]''' | '''[[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]]''' | align=center|78 | +41.899 | align=center|21 | align=center|'''1''' |- !11 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|78 | +42.748 | align=center data-sort-value="23" |Kuipe '''*¹''' | |- !12 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]] | align=center|78 | +43.353 | align=center|6 | |- !13 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|78 | +44.102 '''*²''' | align=center|13 | |- !14 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|78 | +48.964 '''*³''' | align=center|14 | |- !15 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|78 | +49.153 '''*⁴''' | align=center|18 | |- !16 ^'''†''' | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|70 | Botsing | align=center|12 | |- !data-sort-value=17|DNF | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|64 | Ongeluk | align=center|4 | |- !data-sort-value=18|DNF | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|56 | Ongeluk | align=center|22 | |- !data-sort-value=19|DNF | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|43 | Battery | align=center|8 | |- !data-sort-value=20|DNF | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|27 | Meganies | align=center|19 | |- !data-sort-value=21|DNF | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|15 | Remme | align=center|20 | |- !data-sort-value=22|DNF | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|0 | Enjin | align=center|2 | |- !colspan=8|Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2026/races/1286/monaco/race-result.html |titel=Formula 1 Louis Vuitton Grand Prix de Monaco 2026 - Race Result |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-05-24}}</ref> |} '''*¹''' [[Gabriel Bortoleto]] het uit die kuipe weggespring; sy sestiende plek op die wegspringrooster het leeg gebly.<br/> '''*²''' [[Nico Hülkenberg]] het negende geëindig, maar het 'n tien-sekonde tydstraf gekry vir die veroorsaak van 'n botsing.<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_27_-_causing_a_collision_with_car_55.pdf |titel=Car 27 collided with Car 55 in Turn 8 |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><br/> '''*³''' [[Franco Colapinto]] het 'n tydstraf van vyf sekondes ontvang vir 'n spoedoortreding in die kuipelaan; dit het geen effek op sy posisie op die finale puntelys gehad nie.<br/> '''*⁴''' [[Sergio Pérez]] het die wedren in die elfde plek voltooi, maar het 'n tydstraf van tien sekondes ontvang omdat sy regtervoorwiel buite die wegspringblok was tydens die herbegin van die wedren na die rooi vlag.<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_11_-_false_start_-_out_of_position_at_restart.pdf |titel=Car 11 was out of position at the restart after the red flag |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.fia.com/system/files/decision-document/2026_monaco_grand_prix_-_infringement_-_car_11_-_false_start_-_out_of_position_at_restart.pdf |titel=Car 11 was out of position at the restart after the red flag |uitgever=[[Fédération Internationale de l'Automobile]] |datum=7 Junie 2026}}</ref><br/> ^'''†''' [[Carlos Sainz jr.]] het tydens die wedren uitgeval, maar is geklassifiseer omdat hy meer as 90% van die wedrenafstand voltooi het. == Puntestand ná die Grand Prix == {{BeginKolomme}} === Renjaers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Nr. !Renjaer !Span !Punte |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|156 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|90 |- !3 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|88 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|75 |- !5 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|58 |- !6 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|58 |- !7 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|43 |- !8 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|35 |- !9 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|26 |- !10 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|24 |- !11 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|18 |- !12 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|15 |- !13 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|13 |- !14 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|6 |- !15 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|5 |- !16 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|3 |- !17 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !18 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !19 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|0 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !21 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !22 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|0 |} {{NuweKolom}} === Vervaardigers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Span !Punte |- !1 | {{DE-VLAG}} [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|244 |- !2 | {{IT-VLAG}} [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|165 |- !3 | {{GB-VLAG}} [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|116 |- !4 | {{AT-VLAG}} [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|69 |- !5 | {{FR-VLAG}} [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|50 |- !6 | {{IT-VLAG}} [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|35 |- !7 | {{US-VLAG}} [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|21 |- !8 | {{GB-VLAG}} [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|11 |- !9 | {{DE-VLAG}} [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !10 | {{GB-VLAG}} [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !11 | {{VS-VLAG}} [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |} {{EindeKolomme}} == Sien ook == * [[2026 Formule Een-seisoen]] * [[Lys van Formule Een Grands Prix]] ==Verwysings== {{Verwysings}} {{F1GP 2020–2029}} [[Kategorie:Formule Een-wedrenverslae|Monaco]] [[Kategorie:Sport in 2026|Monaco]] [[Kategorie:Monaco]] ah0ai5heg8uc1dghtkckhv88lfhbj6g 0 462509 2911728 2911511 2026-06-16T07:15:35Z Aliwal2012 39067 /* Renuitslag */ Franco Colapinto kry na die ren 'n tydstraf van tien sekondes vir geel vlag oortreding 2911728 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" align="right" cellpadding="2" style="float:right; width: 24em; " |+ style="font-size:85%;" | |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| {{ES-VLAG}} 2026 Barcelona-Katalonië Grand Prix |- |colspan="3" style="text-align:center;" | |- |colspan="3" style="text-align:center;" | [[Lêer:Circuit Catalunya 2007.png|200px]] |- | style="width: 20%;" | '''<small>Datum</small>''' | <small>14 Junie 2026</small> |- | '''<small>Plek</small>''' |colspan=2| <small>[[Circuit de Barcelona-Catalunya]]</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Voorste wegspringplek</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{GB-VLAG}} [[George Russell]]</small> | <small>[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small> 1:14.679</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Vinnigste ronde</small> |- | '''<small>Renjaer</small>''' | <small>{{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]]</small> | <small>[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]</small> |- | '''<small>Tyd</small>''' |colspan=2| <small> 1:20.122 (ronde 44 van 66)</small> |- !colspan="3" bgcolor="#efefef"| <small>Podium</small> |- | '''<small>1</small>''' || <small>{{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]]</small> || <small> [[Scuderia Ferrari|Ferrari]]</small> |- | '''<small>2</small>''' || <small>{{GB-VLAG}} [[George Russell]] </small>||<small> [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]]</small> |- | '''<small>3</small>''' || <small>{{GB-VLAG}} [[Lando Norris]]</small> || <small> [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]</small> |} Die '''[[2026 Formule Een-seisoen|2026 Formule Een]] Barcelona-Katalonië Grand Prix''' is op 14 Junie by die [[Barcelona-Catalunya-renbaan]] in Montmeló, naby [[Barcelona]] in Spanje gehou. Dit was die sewende wedren van die seisoen gewees. == Bande == [[Pirelli]] het die volgende bande aan alle spanne verskaf: {| class="wikitable gauche" style="text-align:gauche;" |+ Bande vir gebruik te Barcelona-Catalunya |- !colspan=3 scope="col"| Bande vir 'n droë baan !colspan=2 scope="col"| Reënbande |- |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_White.svg|55px]]<br>Hard C2 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Yellow.svg|55px]]<br>Medium C3 |align=center|[[Lêer:F1_tire_Pirelli_PZero_Red.svg|55px]]<br>Sag C4 |align=center|[[Lêer:Neumático F1 Pirelli Verde.svg|55px]]<br>Tussen-in |align=center|[[Lêer:F1 tire Pirelli Cinturato Blue.svg|55px]]<br>Reën |} == Vrye oefening == === Uitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" ! rowspan="6"|Vrye oefening 1 ! Pos. ! No. ! Renjaer ! Vervaardiger ! Tyd |- ! 1 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]] | 1:16.363 |- ! 2 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:16.568 |- ! 3 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:16.883 |- ! 4 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:17.047 |- ! 5 | align=center|67 | {{IT-VLAG}} Leonardo Fornaroli | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:17.216 |- |-style="border-top:2px solid #808080" ! rowspan="6"|Vrye oefening 2 ! Pos. ! No. ! Renjaer ! Vervaardiger ! Tyd |- !1 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:15.426 |- !2 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]] | 1:15.435 |- !3 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:15.483 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:15.799 |- !5 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]] | 1:16.015 |-style="border-top:2px solid #808080" ! rowspan="6"|Vrye oefening 3 ! Pos. ! No. ! Renjaer ! Vervaardiger ! Tyd |- ! 1 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes]] | 1:15.679 |- ! 2 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:15.893 |- ! 3 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:15.922 |- ! 4 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:15.925 |- ! 5 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:16.381 |} == Kwalifisering == {| class="wikitable sortable" style="font-size:95%" !rowspan=2|Pos. !rowspan=2|No. !rowspan=2|Renjaer !rowspan=2|Vervaardiger !colspan=3|Kwalifiseertyd !rowspan=2|Rooster |- ! K1 ! K2 ! K3 |- !1 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:15.717 | '''1:15.228''' | '''1:14.679''' | align=center|1 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | '''1:15.625''' | 1:15.418 | 1:14.743 | align=center|2 |- !3 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | 1:15.977 | 1:15.295 | 1:14.998 | align=center|3 |- !4 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:16.287 | 1:15.361 | 1:15.001 | align=center|4 |- !5 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:16.352 | 1:15.484 | 1:15.021 | align=center|5 |- !6 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:16.427 | 1:15.754 | 1:15.077 | align=center|6 |- !7 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:16.138 | 1:15.518 | 1:15.090 | align=center|7 |- !8 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:16.673 | 1:15.585 | 1:16.542 | align=center|8 |- !9 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:16.066 | 1:15.768 | 1:16.657 | align=center|9 |- !10 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | 1:15.964 | 1:15.281 | data-sort-value=10|''Geen tyd'' | align=center|10 |- !11 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | 1:16.425 | 1:15.840 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=11| | align=center|11 |- !12 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | 1:16.616 | 1:16.001 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=12| | align=center|12 |- !13 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:16.590 | 1:16.191 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=13| | align=center|13 |- !14 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:16.599 | 1:16.261 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=14| | align=center|14 |- !15 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:16.571 | 1:16.389 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=15| | align=center|15 |- !16 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:16.881 | 1:17.827 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=16| | align=center|16 |- !17 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | 1:17.073 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=17| | align=center|17 |- !18 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | 1:17.424 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=18| | align=center|18 |- !19 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:17.545 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=19| | align=center|19 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | 1:17.757 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=20| | align=center|20 |- !21 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:18.758 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=21| | align=center|21 |- !22 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | 1:18.815 | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | style="background-color:#ffcccc" data-sort-value=22| | align=center|22 |- !colspan=8|K1 107% tyd: 1:20.918 |- !colspan=8|Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2025/races/1287/barcelona-catalunya/qualifying |titel=Formula 1 MSC Cruises Gran Premio de Barcelona-Catalunya 2026 – Qualifying |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-13}}</ref> |} == Wedren == === Renuitslag === {| class="wikitable" style="font-size:95%" ! Pos. ! No. ! Renjaer ! Vervaardiger ! Rondes ! Tyd/Oorsaak uitval ! Rooster ! Punte |- !1 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} '''[[Lewis Hamilton]]''' | '''[[Scuderia Ferrari|Ferrari]]''' | align=center|66 | 1:32:28.105 | align=center|2 | align=center|'''25''' {{Pictogram vinnigste ronde}} |- !2 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} '''[[George Russell]]''' | '''[[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]]''' | align=center|66 | +19.561 | align=center|1 | align=center|'''18''' |- !3 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} '''[[Lando Norris]]''' | '''[[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|66 | +23.719 | align=center|4 | align=center|'''15''' |- !4 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} '''[[Max Verstappen]]''' | '''[[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|66 | +40.497 | align=center|5 | align=center|'''12''' |- !5 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} '''[[Oscar Piastri]]''' | '''[[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|66 | +58.661 | align=center|7 | align=center|'''10''' |- !6 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} '''[[Isack Hadjar]]''' | '''[[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|65 | +1 ronde | align=center|6 | align=center|'''8''' |- !7 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} '''[[Pierre Gasly]]''' | '''[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|65 | +1 ronde | align=center|14 | align=center|'''6''' |- !8 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} '''[[Liam Lawson]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|65 | +1 ronde | align=center|8 | align=center|'''4''' |- !9 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} '''[[Arvid Lindblad]]''' | '''[[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]]''' | align=center|65 | +1 ronde | align=center|11 | align=center|'''2''' |- !10 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} '''[[Franco Colapinto]]''' | '''[[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]]''' | align=center|65 | +1 ronde '''*¹''' | align=center|13 | align=center|'''1''' |- !11 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|64 | +2 rondes | align=center|12 | |- !12 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|64 | +2 rondes | align=center|16 | |- !13 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|64 | +2 rondes | align=center|17 | |- !14 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|64 | +2 rondes | align=center|19 | |- !15 ^'''†''' | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|62 | Stuurprobleem | align=center|10 | |- !16 ^'''†''' | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|61 | Enjin | align=center|3 | |- !17 ^'''†''' | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|61 | Tegniese probleem | align=center|15 | |- !data-sort-value=19|NC | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|53 | +11 rondes | align=center|18 | |- !data-sort-value=19|DNF | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|66 | Battery | align=center|22 | |- !data-sort-value=20|DNF | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|31 | Enjin | align=center|9 | |- !data-sort-value=21|DNF | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|17 | Tegniese probleem | align=center|20 | |- !data-sort-value=22|DNF | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|5 | Ratkas | align=center|21 | |- !colspan=8| Bron: ''formula1.com''<ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2026/races/1287/barcelona-catalunya/race-result.html |titel=Formula 1 MSC Cruises Gran Premio de Barcelona-Catalunya 2026 - Race Result |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-14}}</ref><ref>{{en}}{{Citeer web |url=https://www.formula1.com/en/results/2026/races/1287/barcelona-catalunya/fastest-laps.html |titel=Formula 1 MSC Cruises Gran Premio de Barcelona-Catalunya 2026 - Fastest Laps |uitgever=Formula 1® - The Official F1® Website |datum=2026-06-14}}</ref> |} {{Pictogram vinnigste ronde}} [[Lewis Hamilton]] teken die vinnigste ronde van die wedren aan.<br/> '''*¹''' [[Franco Colapinto]] kry na die ren 'n tydstraf van tien sekondes vir geel vlae ignoreer.<br/> '''†''' [[Charles Leclerc]], [[Kimi Antonelli]] en [[Oliver Bearman]] het tydens die wedren uitgeval, maar is geklassifiseer omdat hulle meer as 90% van die wedrenafstand voltooi het. == Puntestand ná die Grand Prix == {{BeginKolomme}} === Renjaers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Nr. !Renjaer !Span !Punte |- !1 | align=center|12 | {{IT-VLAG}} [[Kimi Antonelli]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|156 |- !2 | align=center|44 | {{GB-VLAG}} [[Lewis Hamilton]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|115 |- !3 | align=center|63 | {{GB-VLAG}} [[George Russell]] | [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|106 |- !4 | align=center|16 | {{MC-VLAG}} [[Charles Leclerc]] | [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|75 |- !5 | align=center|1 | {{GB-VLAG}} [[Lando Norris]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|73 |- !6 | align=center|81 | {{AU-VLAG}} [[Oscar Piastri]] | [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|68 |- !7 | align=center|3 | {{NL-VLAG}} [[Max Verstappen]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|55 |- !8 | align=center|10 | {{FR-VLAG}} [[Pierre Gasly]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|41 |- !9 | align=center|6 | {{FR-VLAG}} [[Isack Hadjar]] | [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|34 |- !10 | align=center|30 | {{NZ-VLAG}} [[Liam Lawson]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|28 |- !11 | align=center|87 | {{GB-VLAG}} [[Oliver Bearman]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|18 |- !12 | align=center|43 | {{AR-VLAG}} [[Franco Colapinto]] | [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|16 |- !13 | align=center|41 | {{GB-VLAG}} [[Arvid Lindblad]] | [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|13 |- !14 | align=center|55 | {{ES-VLAG}} [[Carlos Sainz jr.]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|6 |- !15 | align=center|23 | {{TH-VLAG}} [[Alexander Albon]] | [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|5 |- !16 | align=center|31 | {{FR-VLAG}} [[Esteban Ocon]] | [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|3 |- !17 | align=center|5 | {{BR-VLAG}} [[Gabriel Bortoleto]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !18 | align=center|14 | {{ES-VLAG}} [[Fernando Alonso]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !19 | align=center|27 | {{DE-VLAG}} [[Nico Hülkenberg]] | [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|0 |- !20 | align=center|77 | {{FI-VLAG}} [[Valtteri Bottas]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !21 | align=center|11 | {{MX-VLAG}} [[Sergio Pérez]] | [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |- !22 | align=center|18 | {{CA-VLAG}} [[Lance Stroll]] | [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|0 |} {{NuweKolom}} === Vervaardigers === {| class="wikitable" style="font-size:95%;" |- !Plek !Span !Punte |- !1 | {{DE-VLAG}} [[Mercedes AMG Petronas F1-span|Mercedes AMG]] | align=center|262 |- !2 | {{IT-VLAG}} [[Scuderia Ferrari|Ferrari]] | align=center|190 |- !3 | {{GB-VLAG}} [[McLaren]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|141 |- !4 | {{AT-VLAG}} [[Red Bull Racing]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|89 |- !5 | {{FR-VLAG}} [[Alpine F1-span|Alpine]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|57 |- !6 | {{IT-VLAG}} [[Racing Bulls]]-[[Red Bull Powertrains|Red Bull Ford]] | align=center|41 |- !7 | {{US-VLAG}} [[Haas F1-span|Haas]]-[[Ferrari]] | align=center|21 |- !8 | {{GB-VLAG}} [[Williams F1|Williams]]-[[Mercedes-Benz|Mercedes]] | align=center|11 |- !9 | {{DE-VLAG}} [[Audi F1-span|Audi]] | align=center|2 |- !10 | {{GB-VLAG}} [[Aston Martin F1|Aston Martin]]-[[Honda]] | align=center|1 |- !11 | {{VS-VLAG}} [[Cadillac F1-span|Cadillac]]-[[Ferrari]] | align=center|0 |} {{EindeKolomme}} == Sien ook == * [[2026 Formule Een-seisoen]] * [[Lys van Formule Een Grands Prix]] ==Verwysings== {{Verwysings}} {{F1GP 2020–2029}} [[Kategorie:Sport in 2026|Spanje]] [[Kategorie:Formule Een Grands Prix]] qqahlsdoetzogeb2uw2yhlnsy0cumrx 0 462647 2911604 2911543 2026-06-15T12:21:34Z JMK 649 nasleep 2911604 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Sir David Bruce, photograph album, Zululand 1894-1896 Wellcome L0022649.jpg|duimnael|regs|Die suidwestelike hang van Spookberg, 'n kop in die [[Lebomboberge]], met die skedels van gesneuwelde Zoeloekrygers steeds sigbaar op die voorgrond.]] Die '''Slag van Spookberg''', ook bekend as die '''Slag van Tshaneni''', het op 5 Junie 1884 net oos van die hedendaagse [[Mkuze]]-dorp aan die voet van die [[Lebomboberge]] plaasgevind. Dit was die bepalende veldslag vir die opvolging van die Zoeloekroon in die onstuimige tyd na die dood van koning [[Cetshwayo]]. [[Dinuzulu]] van die uSuthu-faksie het [[uZibhebhu]] van die Mandlakhazi-faksie hier verslaan. ==Aanloop== Die Boere het Dinizulu tydens 'n seremonie op 21 Mei te Ingome as Zoeloekoning ingehuldig. Sewentig boerewaens het 'n laer gevorm en die teenwoordige getal Zoeloes is op 7&nbsp;000 geskat. Etlike stamhoofde het Dinizulu vergesel, maar Oham, uZibhebhu en umNyamana was afwesig, alhoewel hulle afgevaardigdes gestuur het met magtiging om die skikking goed te keur.<ref name=nwc>[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nieuwe_Winschoter_Courant_from_June_1st,_1884_in_the_building_of_the_Salvation_Army,_Winschoten_(2019)_04.jpg Buitenland]: Londen, 30 Mei. ''Nieuwe Winschoter Courant'' (1 Junie 1884)</ref> Boereleier Dirk C. Uys het saam met Dinizulu onder 'n blou-wit vlag gestaan, soos 44 jaar tevore toe die Boere [[Mpande kaSenzangakhona|Panda]] gekroon het. Uys het aangekondig dat daar ooreengekom is om verdere bloedvergieting te voorkom deur Panda se troon in hierdie opvolgerlyn te herstel. Uys het 'n algemene amnestie verklaar en 'n beroep op die Zoeloes gedoen om hul assegaaie neer te lê. Die deel van Zoeloeland wat die Boere sou behou, het ooreengestem met die gebied wat hulle vóór die oorlog geëis het. Aanvalle op die koninklike party het egter voortgeduur.<ref name=nwc/> ==Veldslag== Weens 'n gebrek aan eie magte, moes Dinuzulu 'n alliansie vorm. Hy het hulp van Transvaalse boere gesoek en aan hulle grond belowe in ruil vir militêre hulp. Dinuzulu, met ondersteuning van die Usuthu-faksie, het geveg om sy vader se grond te herwin en sy opvolging teen sy mededinger, hoofman uZibhebhu, te verseker. Op 5 Junie 1884 het die bepalende slag op die suidoewer van die [[Mkuzerivier]] tot aan die ruie hange van Spookberg plaasgevind. Dinuzulu van die uSuthu-faksie, met die hulp van Boerevrywilligers, het hier die oorwinning oor Zibhebhu van die Mandlakhazi-faksie van die Zoeloes behaal. Gelei deur Usuthu-magte en ondersteun deur om en by 100 berede Boere, insluitend die toekomstige Suid-Afrikaanse Eerste Minister [[Louis Botha]], het Dinuzulu die Mandlakazi-faksie van uZibhebhu suksesvol verslaan. Die Mandlakazi-magte is verstrooi en hul mag in die streek is gebreek. ==Nasleep== Dinuzulu het nou die onbestrede heerser van die Zoeloes. Die prys van sy Boere-alliansie was egter die skepping van die [[Nieuwe Republiek]]. Dinuzulu se finale afrekening met Zibhebhu sou eers in 1888 met die Slag van Ivuna plaasvind. Daar het Dinuzulu 4&nbsp;000 Usuthu-krygers in 'n suksesvolle aanslag op Zibhebhu se vesting gelei, waartydens die Mandlakazi omsingel en verslaan is. Dinuzulu was later in 'n stryd met die Britte gewikkel wat [[Zoeloeland]] in 1887 geannekseer het. Hy is twee keer verban, eers in 1889, en weer van 1909 tot 1910. ==Verwysings== {{verwysings}} {{koördinate|27|36|45|S|32|04|18|O|type:event_region:ZA|aansig=titel}} [[Kategorie:Veldslae in Suid-Afrika]] s22snfhg1azbzvwgrreg8u94963y9wm 2911605 2911604 2026-06-15T12:24:32Z JMK 649 2911605 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Sir David Bruce, photograph album, Zululand 1894-1896 Wellcome L0022649.jpg|duimnael|regs|Die suidwestelike hang van Spookberg, 'n kop in die [[Lebomboberge]], met die skedels van gesneuwelde Zoeloekrygers steeds sigbaar op die voorgrond.]] Die '''Slag van Spookberg''', ook bekend as die '''Slag van Tshaneni''', het op 5 Junie 1884 net oos van die hedendaagse [[Mkuze]]-dorp aan die voet van die [[Lebomboberge]] plaasgevind. Dit was die bepalende veldslag vir die opvolging van die Zoeloekroon in die onstuimige tyd na die dood van koning [[Cetshwayo]]. [[Dinuzulu]] van die uSuthu-faksie het [[uZibhebhu]] van die Mandlakhazi-faksie hier verslaan. ==Aanloop== Die Boere het Dinizulu tydens 'n seremonie op 21 Mei te Ingome as Zoeloekoning ingehuldig. Sewentig boerewaens het 'n laer gevorm en die teenwoordige getal Zoeloes is op 7&nbsp;000 geskat. Etlike stamhoofde het Dinizulu vergesel, maar Oham, uZibhebhu en umNyamana was afwesig, alhoewel hulle afgevaardigdes gestuur het met magtiging om die skikking goed te keur.<ref name=nwc>[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nieuwe_Winschoter_Courant_from_June_1st,_1884_in_the_building_of_the_Salvation_Army,_Winschoten_(2019)_04.jpg Buitenland]: Londen, 30 Mei. ''Nieuwe Winschoter Courant'' (1 Junie 1884)</ref> Boereleier Dirk C. Uys het saam met Dinizulu onder 'n blou-wit vlag gestaan, soos 44 jaar tevore toe die Boere [[Mpande kaSenzangakhona|Panda]] gekroon het. Uys het aangekondig dat daar ooreengekom is om verdere bloedvergieting te voorkom deur Panda se troon in hierdie opvolgerlyn te herstel. Uys het 'n algemene amnestie verklaar en 'n beroep op die Zoeloes gedoen om hul assegaaie neer te lê. Die deel van Zoeloeland wat die Boere sou behou, het ooreengestem met die gebied wat hulle vóór die oorlog geëis het. Aanvalle op die koninklike party het egter voortgeduur.<ref name=nwc/> ==Veldslag== Weens 'n gebrek aan eie magte, moes Dinuzulu 'n alliansie vorm. Hy het hulp van Transvaalse boere gesoek en aan hulle grond belowe in ruil vir militêre hulp. Dinuzulu, met ondersteuning van die Usuthu-faksie, het geveg om sy vader se grond te herwin en sy opvolging teen sy mededinger, hoofman uZibhebhu, te verseker. Op 5 Junie 1884 het die bepalende slag op die suidoewer van die [[Mkuzerivier]] tot aan die ruie hange van Spookberg plaasgevind. Dinuzulu van die uSuthu-faksie, met die hulp van Boerevrywilligers, het hier die oorwinning oor uZibhebhu van die Mandlakhazi-faksie van die Zoeloes behaal. Gelei deur Usuthu-magte en ondersteun deur om en by 100 berede Boere, insluitend die toekomstige Suid-Afrikaanse Eerste Minister [[Louis Botha]], het Dinuzulu die Mandlakazi-faksie van uZibhebhu suksesvol verslaan. Die Mandlakazi-magte is verstrooi en hul mag in die streek is gebreek. ==Nasleep== Dinuzulu was nou die onbestrede heerser van die Zoeloes. Die prys van sy Boere-alliansie was egter die skepping van die [[Nieuwe Republiek]]. Dinuzulu se finale afrekening met uZibhebhu sou eers in 1888 met die Slag van Ivuna plaasvind. Daar het Dinuzulu 4&nbsp;000 Usuthu-krygers in 'n suksesvolle aanslag op uZibhebhu se vesting gelei, waartydens die Mandlakazi omsingel en verslaan is. Dinuzulu was later in 'n stryd met die Britte gewikkel wat [[Zoeloeland]] in 1887 geannekseer het. Hy is twee keer verban, eers in 1889, en weer van 1909 tot 1910. ==Verwysings== {{verwysings}} {{koördinate|27|36|45|S|32|04|18|O|type:event_region:ZA|aansig=titel}} [[Kategorie:Veldslae in Suid-Afrika]] gc81e652tsjxlt6wq76irm0cdk2f6kr 2911606 2911605 2026-06-15T12:39:11Z JMK 649 nasleep 2911606 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Sir David Bruce, photograph album, Zululand 1894-1896 Wellcome L0022649.jpg|duimnael|regs|Die suidwestelike hang van Spookberg, 'n kop in die [[Lebomboberge]], met die skedels van gesneuwelde Zoeloekrygers steeds sigbaar op die voorgrond.]] Die '''Slag van Spookberg''', ook bekend as die '''Slag van Tshaneni''', het op 5 Junie 1884 net oos van die hedendaagse [[Mkuze]]-dorp aan die voet van die [[Lebomboberge]] plaasgevind. Dit was die bepalende veldslag vir die opvolging van die Zoeloekroon in die onstuimige tyd na die dood van koning [[Cetshwayo]]. [[Dinuzulu]] van die uSuthu-faksie het [[uZibhebhu]] van die Mandlakhazi-faksie hier verslaan. ==Aanloop== Die Boere het Dinizulu tydens 'n seremonie op 21 Mei te Ingome as Zoeloekoning ingehuldig. Sewentig boerewaens het 'n laer gevorm en die teenwoordige getal Zoeloes is op 7&nbsp;000 geskat. Etlike stamhoofde het Dinizulu vergesel, maar Oham, uZibhebhu en umNyamana was afwesig, alhoewel hulle afgevaardigdes gestuur het met magtiging om die skikking goed te keur.<ref name=nwc>[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nieuwe_Winschoter_Courant_from_June_1st,_1884_in_the_building_of_the_Salvation_Army,_Winschoten_(2019)_04.jpg Buitenland]: Londen, 30 Mei. ''Nieuwe Winschoter Courant'' (1 Junie 1884)</ref> Boereleier Dirk C. Uys het saam met Dinizulu onder 'n blou-wit vlag gestaan, soos 44 jaar tevore toe die Boere [[Mpande kaSenzangakhona|Panda]] gekroon het. Uys het aangekondig dat daar ooreengekom is om verdere bloedvergieting te voorkom deur Panda se troon in hierdie opvolgerlyn te herstel. Uys het 'n algemene amnestie verklaar en 'n beroep op die Zoeloes gedoen om hul assegaaie neer te lê. Die deel van Zoeloeland wat die Boere sou behou, het ooreengestem met die gebied wat hulle vóór die oorlog geëis het. Aanvalle op die koninklike party het egter voortgeduur.<ref name=nwc/> ==Veldslag== Weens 'n gebrek aan eie magte, moes Dinuzulu 'n alliansie vorm. Hy het hulp van Transvaalse boere gesoek en aan hulle grond belowe in ruil vir militêre hulp. Dinuzulu, met ondersteuning van die Usuthu-faksie, het geveg om sy vader se grond te herwin en sy opvolging teen sy mededinger, hoofman uZibhebhu, te verseker. Op 5 Junie 1884 het die bepalende slag op die suidoewer van die [[Mkuzerivier]] tot aan die ruie hange van Spookberg plaasgevind. Dinuzulu van die uSuthu-faksie, met die hulp van Boerevrywilligers, het hier die oorwinning oor uZibhebhu van die Mandlakhazi-faksie van die Zoeloes behaal. Gelei deur Usuthu-magte en ondersteun deur om en by 100 berede Boere, insluitend die toekomstige Suid-Afrikaanse Eerste Minister [[Louis Botha]], het Dinuzulu die Mandlakazi-faksie van uZibhebhu suksesvol verslaan. Die Mandlakazi-magte is verstrooi en hul mag in die streek is gebreek. ==Nasleep== Dinuzulu was nou die onbestrede heerser van die Zoeloes. Die prys van sy Boere-alliansie was egter die skepping van die [[Nieuwe Republiek]]. Dinuzulu se finale afrekening met uZibhebhu sou eers in 1888 met die Slag van Ivuna plaasvind. Daar het Dinuzulu 4&nbsp;000 Usuthu-krygers in 'n suksesvolle aanslag op uZibhebhu se vesting gelei, waartydens die Mandlakazi omsingel en verslaan is. Dinuzulu was later in 'n stryd met die Britte gewikkel wat [[Zoeloeland]] in 1887 geannekseer het. Hy is twee keer verban, eers in 1888 tot 1898 te [[Sint Helena]], en na die [[Bambata-rebellie|Bambata-opstand]] weer van 1907 tot 1913<!--1909 tot 1910 in tronk?--> in Transvaal. ==Verwysings== {{verwysings}} {{koördinate|27|36|45|S|32|04|18|O|type:event_region:ZA|aansig=titel}} [[Kategorie:Veldslae in Suid-Afrika]] 17g9ccz4vtcztz9b3z4z4xhymulr7s9 2911672 2911606 2026-06-15T20:55:52Z JMK 649 +prent, details 2911672 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Sir David Bruce, photograph album, Zululand 1894-1896 Wellcome L0022649.jpg|duimnael|regs|Die suidwestelike hang van Spookberg, 'n kop in die [[Lebomboberge]], met die skedels van gesneuwelde Zoeloekrygers steeds sigbaar op die voorgrond.]] Die '''Slag van Spookberg''', ook bekend as die '''Slag van eTshaneni''', het op 5 Junie 1884 net oos van die hedendaagse [[Mkuze]]-dorp aan die voet van die [[Lebomboberge]] plaasgevind. Dit was die bepalende veldslag vir die opvolging van die Zoeloekroon in die onstuimige tyd na die dood van koning [[Cetshwayo]]. [[Dinuzulu]] van die uSuthu-faksie het [[uZibhebhu]] van die Mandlakhazi-faksie hier verslaan. ==Aanloop== Die Boere het Dinizulu tydens 'n seremonie op 21 Mei te Ingome as Zoeloekoning ingehuldig. Sewentig boerewaens het 'n laer gevorm en die teenwoordige getal Zoeloes is op 7&nbsp;000 geskat. Etlike stamhoofde het Dinizulu vergesel, maar Oham, uZibhebhu en umNyamana was afwesig, alhoewel hulle afgevaardigdes gestuur het met magtiging om die skikking goed te keur.<ref name=nwc>[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nieuwe_Winschoter_Courant_from_June_1st,_1884_in_the_building_of_the_Salvation_Army,_Winschoten_(2019)_04.jpg Buitenland]: Londen, 30 Mei. ''Nieuwe Winschoter Courant'' (1 Junie 1884)</ref> Boereleier Dirk C. Uys het saam met Dinizulu onder 'n blou-wit vlag gestaan, soos 44 jaar tevore toe die Boere [[Mpande kaSenzangakhona|Panda]] gekroon het. Uys het aangekondig dat daar ooreengekom is om verdere bloedvergieting te voorkom deur Panda se troon in hierdie opvolgerlyn te herstel. Uys het 'n algemene amnestie verklaar en 'n beroep op die Zoeloes gedoen om hul assegaaie neer te lê. Die deel van Zoeloeland wat die Boere sou behou, het ooreengestem met die gebied wat hulle vóór die oorlog geëis het. Aanvalle op die koninklike party het egter voortgeduur.<ref name=nwc/> ==Veldslag== [[Lêer:The Battle of Kambula 29th March 1879 - panoramio, iNkhosi Zibhebhu.jpg|duimnael|regs|200px|uZibhebhu van die Mandlakazi-faksie]] Weens 'n gebrek aan eie magte, moes Dinuzulu 'n alliansie vorm. Hy het hulp van Transvaalse boere gesoek en aan hulle grond belowe in ruil vir militêre hulp. Dinuzulu, met ondersteuning van die Usuthu-faksie, het geveg om sy vader se grond te herwin en sy opvolging teen sy mededinger, hoofman uZibhebhu, te verseker. Op 5 Junie 1884 het die bepalende slag op die suidoewer van die [[Mkuzerivier]] tot aan die ruie hange van Spookberg plaasgevind. Dinuzulu van die uSuthu-faksie, met die hulp van Boerevrywilligers, het hier die oorwinning oor uZibhebhu van die Mandlakhazi-faksie van die Zoeloes behaal. Gelei deur Usuthu-magte en ondersteun deur om en by 100 berede Boere, insluitend die toekomstige Suid-Afrikaanse Eerste Minister [[Louis Botha]], het Dinuzulu die Mandlakazi-faksie van uZibhebhu suksesvol verslaan. Die Mandlakazi-magte is verstrooi en hul mag in die streek is gebreek. uZibhebhu self en Eckersley, 'n wit handelaar, het oor die Lebomboberg ontsnap. ==Nasleep== Dinuzulu was nou die onbestrede heerser van die Zoeloes. Die prys van sy Boere-alliansie was egter die skepping van die [[Nieuwe Republiek]]. In September 1884 het uZibhebhu die oorblywende Mandlakazi, omtrent 6&nbsp;000 mense, na die "Reserve Territory" gelei,<ref>Die "Reserve Territory" is in 1882 gevorm as deel van die Tweede Partisie van Zoeloeland. Dit het bestaan uit land tussen die [[Tugelarivier|Thukela]- en [[Mhlatuzerivier]]e{{Cite dictionary|last=Laband |first=John |year=2009 |title=Introduction |dictionary=Historical Dictionary of the Zulu Wars |location=Lanham, Maryland |publisher=Scarecrow Press |page=[https://books.google.com/books?id=Pnf1BC_XORoC&pg=PR34 xxxiv] |isbn=978-0-8108-6078-0 }}</ref> wat deur die Britte opsy gesit is vir Zoeloes wat nie aan die Zoeloe-koningshuis onderhorig was nie.<ref>{{Cite book|last=Guy |first=Jeff |year=1994 |title=The Destruction of the Zulu Kingdom: The Civil War in Zululand, 1879-1884 |location=Pietermaritzburg |publisher=University Of Natal Press |isbn=978-0-86980-892-4 }} Oorspronklik in 1979 in Londen deur Longman gepubliseer.</ref> Dinuzulu se finale afrekening met uZibhebhu sou eers in 1888 met die Slag van Ivuna plaasvind. Daar het Dinuzulu 4&nbsp;000 Usuthu-krygers in 'n suksesvolle aanslag op uZibhebhu se vesting gelei, waartydens die Mandlakazi omsingel en verslaan is. Dinuzulu was later in 'n stryd met die Britte gewikkel wat [[Zoeloeland]] in 1887 geannekseer het. Hy is twee keer verban, eers in 1888 tot 1898 te [[Sint Helena]], en na die [[Bambata-rebellie|Bambata-opstand]] weer van 1907 tot 1913<!--1909 tot 1910 in tronk?--> in Transvaal. ==Verwysings== {{verwysings}} {{koördinate|27|36|45|S|32|04|18|O|type:event_region:ZA|aansig=titel}} [[Kategorie:Veldslae in Suid-Afrika]] icaplzl2mo6rzey8236a4hwr2mmofav 2911673 2911672 2026-06-15T20:59:29Z JMK 649 korr verw 2911673 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Sir David Bruce, photograph album, Zululand 1894-1896 Wellcome L0022649.jpg|duimnael|regs|Die suidwestelike hang van Spookberg, 'n kop in die [[Lebomboberge]], met die skedels van gesneuwelde Zoeloekrygers steeds sigbaar op die voorgrond.]] Die '''Slag van Spookberg''', ook bekend as die '''Slag van eTshaneni''', het op 5 Junie 1884 net oos van die hedendaagse [[Mkuze]]-dorp aan die voet van die [[Lebomboberge]] plaasgevind. Dit was die bepalende veldslag vir die opvolging van die Zoeloekroon in die onstuimige tyd na die dood van koning [[Cetshwayo]]. [[Dinuzulu]] van die uSuthu-faksie het [[uZibhebhu]] van die Mandlakhazi-faksie hier verslaan. ==Aanloop== Die Boere het Dinizulu tydens 'n seremonie op 21 Mei te Ingome as Zoeloekoning ingehuldig. Sewentig boerewaens het 'n laer gevorm en die teenwoordige getal Zoeloes is op 7&nbsp;000 geskat. Etlike stamhoofde het Dinizulu vergesel, maar Oham, uZibhebhu en umNyamana was afwesig, alhoewel hulle afgevaardigdes gestuur het met magtiging om die skikking goed te keur.<ref name=nwc>[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Nieuwe_Winschoter_Courant_from_June_1st,_1884_in_the_building_of_the_Salvation_Army,_Winschoten_(2019)_04.jpg Buitenland]: Londen, 30 Mei. ''Nieuwe Winschoter Courant'' (1 Junie 1884)</ref> Boereleier Dirk C. Uys het saam met Dinizulu onder 'n blou-wit vlag gestaan, soos 44 jaar tevore toe die Boere [[Mpande kaSenzangakhona|Panda]] gekroon het. Uys het aangekondig dat daar ooreengekom is om verdere bloedvergieting te voorkom deur Panda se troon in hierdie opvolgerlyn te herstel. Uys het 'n algemene amnestie verklaar en 'n beroep op die Zoeloes gedoen om hul assegaaie neer te lê. Die deel van Zoeloeland wat die Boere sou behou, het ooreengestem met die gebied wat hulle vóór die oorlog geëis het. Aanvalle op die koninklike party het egter voortgeduur.<ref name=nwc/> ==Veldslag== [[Lêer:The Battle of Kambula 29th March 1879 - panoramio, iNkhosi Zibhebhu.jpg|duimnael|regs|200px|uZibhebhu van die Mandlakazi-faksie]] Weens 'n gebrek aan eie magte, moes Dinuzulu 'n alliansie vorm. Hy het hulp van Transvaalse boere gesoek en aan hulle grond belowe in ruil vir militêre hulp. Dinuzulu, met ondersteuning van die Usuthu-faksie, het geveg om sy vader se grond te herwin en sy opvolging teen sy mededinger, hoofman uZibhebhu, te verseker. Op 5 Junie 1884 het die bepalende slag op die suidoewer van die [[Mkuzerivier]] tot aan die ruie hange van Spookberg plaasgevind. Dinuzulu van die uSuthu-faksie, met die hulp van Boerevrywilligers, het hier die oorwinning oor uZibhebhu van die Mandlakhazi-faksie van die Zoeloes behaal. Gelei deur Usuthu-magte en ondersteun deur om en by 100 berede Boere, insluitend die toekomstige Suid-Afrikaanse Eerste Minister [[Louis Botha]], het Dinuzulu die Mandlakazi-faksie van uZibhebhu suksesvol verslaan. Die Mandlakazi-magte is verstrooi en hul mag in die streek is gebreek. uZibhebhu self en Eckersley, 'n wit handelaar, het oor die Lebomboberg ontsnap. ==Nasleep== Dinuzulu was nou die onbestrede heerser van die Zoeloes. Die prys van sy Boere-alliansie was egter die skepping van die [[Nieuwe Republiek]]. In September 1884 het uZibhebhu die oorblywende Mandlakazi, omtrent 6&nbsp;000 mense, na die "Reserve Territory" gelei,<ref>Die "Reserve Territory" is in 1882 gevorm as deel van die Tweede Partisie van Zoeloeland. Dit het bestaan uit land tussen die [[Tugelarivier|Thukela]]- en [[Mhlatuzerivier]]e. {{Cite book|last=Laband |first=John |year=2009 |title=Historical Dictionary of the Zulu Wars, Introduction |location=Lanham, Maryland |publisher=Scarecrow Press |page=[https://books.google.com/books?id=Pnf1BC_XORoC&pg=PR34 xxxiv] |isbn=978-0-8108-6078-0 }}</ref> wat deur die Britte opsy gesit is vir Zoeloes wat nie aan die Zoeloe-koningshuis onderhorig was nie.<ref>{{Cite book|last=Guy |first=Jeff |year=1994 |title=The Destruction of the Zulu Kingdom: The Civil War in Zululand, 1879-1884 |location=Pietermaritzburg |publisher=University Of Natal Press |isbn=978-0-86980-892-4 }} Oorspronklik in 1979 in Londen deur Longman gepubliseer.</ref> Dinuzulu se finale afrekening met uZibhebhu sou eers in 1888 met die Slag van Ivuna plaasvind. Daar het Dinuzulu 4&nbsp;000 Usuthu-krygers in 'n suksesvolle aanslag op uZibhebhu se vesting gelei, waartydens die Mandlakazi omsingel en verslaan is. Dinuzulu was later in 'n stryd met die Britte gewikkel wat [[Zoeloeland]] in 1887 geannekseer het. Hy is twee keer verban, eers in 1888 tot 1898 te [[Sint Helena]], en na die [[Bambata-rebellie|Bambata-opstand]] weer van 1907 tot 1913<!--1909 tot 1910 in tronk?--> in Transvaal. ==Verwysings== {{verwysings}} {{koördinate|27|36|45|S|32|04|18|O|type:event_region:ZA|aansig=titel}} [[Kategorie:Veldslae in Suid-Afrika]] o05br5dn4nqna9dvxk51hdn3w502aou 0 462650 2911609 2911549 2026-06-15T13:57:59Z BurgertB 2401 Verbeter 2911609 wikitext text/x-wiki [[Beeld:Candidaalbicansphases.jpg|thumb|200px|Die naam van dié gis, ''Candida albicans'', is 'n nomen conservandum.<ref name="McCool">{{cite web |last1=McCool |first1=Logan |title=The Discovery and Naming of Candida albicans |url=http://www.antimicrobe.org/h04c.Files/history/DiscoveryNaming%20of%20Candida%20albicans.Asp |website=Antimicrobe |access-date=24 October 2023}}</ref>]] 'n '''Gekonserveerde naam''' of '''nomen conservandum''' (mv. nomina conservanda, afkorting nom. cons.) is ’n wetenskaplike naam wat spesifieke nomenklatuurbeskerming geniet deurdat die naam behou word, selfs al word een of meer reëls verbreek wat andersyds legitimiteit sou verhoed het. Nomen conservandum is ’n Latynse term wat "naam wat gekonserveer moet word" beteken. Die terme "gekonserveerde naam" en "nomen conservandum" is dikwels uitruilbaar soos aangedui in die ''International Code of Nomenclature for Algae, Fungi and Plants'' (ICN),<ref name=ICN>{{cite web |url=https://www.iapt-taxon.org/nomen/main.php?page=title |title=International Code of Nomenclature for Algae, Fungi, and Plants |edition=Melbourne Code |year=2012}}</ref> terwyl die ''International Code of Zoological Nomenclature'' “gekonserveerde naam” verkies. Die proses waarmee botaniese name gekonserveer word, verskil van dié vir dierkundige name. Volgens die botaniese kode kan name ook “onderdruk” of verwerp word (nomen rejiciendum, mv. nomina rejicienda of nomina utique rejicienda, afgekort as nom. rej.) ten gunste van ’n besondere gekonserveerde naam. Kombinasies gegrond op ’n onderdrukte naam wat ook as nom. rej. gelys word, kan ook onderdruk word.<ref name="McNeill et al. 2015">{{cite journal |last1=McNeill |first1=John |last2=Redhead |first2=Scott A. |last3=Wiersema |first3=John H. |title=Guidelines for proposals to conserve or reject names |journal=Taxon |volume=64 |issue=1 |year=2015 |doi=10.1002/tax.641003 |doi-access=free |pages=163–166 |url=https://www.researchgate.net/publication/43256781}}</ref> == Verwysings == {{verwysings}} ==Skakels== {{vertaaluit| taalafk = en | il = Conserved name}} {{Normdata}} [[Kategorie:Wetenskaplike klassifikasie]] bmykr97850e56nbwv1jqkt27ivhkx0b 1 462655 2911603 2026-06-15T12:14:32Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911603 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 3 462656 2911608 2026-06-15T13:42:31Z Jules* 45477 Jules* het bladsy [[Gebruikerbespreking:Ylovoir]] na [[Gebruikerbespreking:Yl0o0]] geskuif: Bladsy is outomaties geskuif na hernoeming van gebruiker "[[Spesiaal:CentralAuth/Ylovoir|Ylovoir]]" na "[[Spesiaal:CentralAuth/Yl0o0|Yl0o0]]" 2911608 wikitext text/x-wiki #AANSTUUR [[Gebruikerbespreking:Yl0o0]] 5o9b22cioe2lacoe3rrij9g7qf8t83v 1 462657 2911610 2026-06-15T14:03:09Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911610 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 1 462658 2911611 2026-06-15T14:03:29Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911611 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 1 462659 2911613 2026-06-15T14:03:56Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911613 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 1 462660 2911614 2026-06-15T14:04:22Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911614 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 1 462661 2911615 2026-06-15T14:04:48Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911615 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 1 462662 2911616 2026-06-15T14:05:51Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911616 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462663 2911618 2026-06-15T15:00:12Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911618 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia abyssinica | authority = (Hochst. ex A.Rich.) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia abyssinica'' <small>Hochst. ex A.Rich.</small> }} '''''Wahlenbergia abyssinica''''' is 'n meerjarige plant wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Angola]], [[Burundi]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Eritrea]], [[Ethiopië]], [[Kenia]], [[Madagaskar]], [[Malawi]], [[Mosambiek]], [[Somalië]], [[Suid-Afrika]], [[Tanzanië]], [[Zambië]] en [[Zimbabwe]]. In Suid-Afrika kom die spesie slegs in [[KwaZulu-Natal]] voor. == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=915-1 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145612-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/3c395e34-13ea-4e31-b12e-85eda87d35d8 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|abyssinica]] [[Kategorie:Flora van Angola]] [[Kategorie:Flora van Burundi]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Eritrea]] [[Kategorie:Flora van Ethiopië]] [[Kategorie:Flora van Kenia]] [[Kategorie:Flora van Madagaskar]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Mosambiek]] [[Kategorie:Flora van Somalië]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] exdi5wyrjdofwgru978yop79r4f8b9k 2911621 2911618 2026-06-15T15:54:18Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911621 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia abyssinica | authority = (Hochst. ex A.Rich.) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia abyssinica'' <small>Hochst. ex A.Rich.</small> }} '''''Wahlenbergia abyssinica''''' is 'n meerjarige plant wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Angola]], [[Burundi]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Eritrea]], [[Ethiopië]], [[Kenia]], [[Madagaskar]], [[Malawi]], [[Mosambiek]], [[Somalië]], [[Suid-Afrika]], [[Tanzanië]], [[Zambië]] en [[Zimbabwe]]. In Suid-Afrika kom die spesie slegs in [[KwaZulu-Natal]] voor. == Infraspesies == Die spesie het twee [[Infraspesifieke naam|infraspesies:]] * ''Wahlenbergia abyssinica subsp. abyssinica'' * ''Wahlenbergia abyssinica subsp. parvipetala'' <small>Thulin</small> == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=915-1 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145612-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/3c395e34-13ea-4e31-b12e-85eda87d35d8 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|abyssinica]] [[Kategorie:Flora van Angola]] [[Kategorie:Flora van Burundi]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Eritrea]] [[Kategorie:Flora van Ethiopië]] [[Kategorie:Flora van Kenia]] [[Kategorie:Flora van Madagaskar]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Mosambiek]] [[Kategorie:Flora van Somalië]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] avwdeqdagthj2fjjpc9v5zey8c1mj0z 1 462664 2911619 2026-06-15T15:02:09Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911619 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462665 2911622 2026-06-15T16:01:52Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie. 2911622 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia scottii | authority = Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia cartilaginea'' <small>M.B.Scott</small> }} '''''Wahlenbergia scottii''''' is 'n klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Kenia]] en [[Tanzanië]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145940-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|scottii]] [[Kategorie:Flora van Kenia]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] pb1huq5wqofudfll0d6pizlzd1rinmi 1 462666 2911624 2026-06-15T16:03:20Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911624 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462667 2911625 2026-06-15T16:10:16Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911625 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia paludicola | authority = Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia gracillima'' <small>R.E.Fr.</small> }} '''''Wahlenbergia paludicola''''' is 'n eenjarige plant wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Angola]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Ethiopië]], [[Kameroen]], [[Madagaskar]], [[Malawi]], [[Tanzanië]], [[Uganda]], [[Zambië]] en [[Zimbabwe]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145863-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|paludicola]] [[Kategorie:Flora van Angola]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Ethiopië]] [[Kategorie:Flora van Kameroen]] [[Kategorie:Flora van Madagaskar]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Uganda]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] 5dmkmamn13j3439t4q4s8124d6w5ldx 1 462668 2911626 2026-06-15T16:11:17Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911626 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462669 2911627 2026-06-15T16:18:34Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911627 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia capitata | authority = (Baker) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia bequaertii'' <small>De Wild. & Ledoux</small> * ''Lightfootia capitata'' <small>Baker</small> * ''Lightfootia elegans'' <small>Gilli</small> * ''Lightfootia glomerata var. capitata'' <small>(Baker) Lambinon</small> * ''Lightfootia glomerata var. subspicata'' <small>Engl.</small> }} '''''Wahlenbergia capitata''''' is 'n eenjarige plant of klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Burundi]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Malawi]], [[Mosambiek]], [[Rwanda]], [[Tanzanië]], [[Uganda]], [[Zambië]] en [[Zimbabwe]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145663-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|capitata]] [[Kategorie:Flora van Burundi]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Mosambiek]] [[Kategorie:Flora van Rwanda]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Uganda]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] ex224jaf35v82kiu8wf7j8rievxohhf 2911629 2911627 2026-06-15T16:20:45Z Oesjaar 7467 Skakel 2911629 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia capitata | authority = (Baker) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia bequaertii'' <small>De Wild. & Ledoux</small> * ''Lightfootia capitata'' <small>Baker</small> * ''Lightfootia elegans'' <small>Gilli</small> * ''Lightfootia glomerata var. capitata'' <small>(Baker) Lambinon</small> * ''Lightfootia glomerata var. subspicata'' <small>[[Adolf Engler|Engl.]]</small> }} '''''Wahlenbergia capitata''''' is 'n eenjarige plant of klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Burundi]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Malawi]], [[Mosambiek]], [[Rwanda]], [[Tanzanië]], [[Uganda]], [[Zambië]] en [[Zimbabwe]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145663-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|capitata]] [[Kategorie:Flora van Burundi]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Mosambiek]] [[Kategorie:Flora van Rwanda]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Uganda]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] 431dwky1dlt02wd4u96ff7nophrjlop 1 462670 2911628 2026-06-15T16:19:39Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911628 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462671 2911632 2026-06-15T17:09:13Z ~2026-19905-25 205527 Nuwe bladsy geskep met '[[Lêer:Communist Party of Thailand flag logo.png|duimnael]] Die '''Kommunistiese Party van Thailand''' ([[Afkorting|Abrv]]: '''CPT'''; Thai: พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย, ''Phak Khommiwnit Haeng Prathet Thai'') was 'n [[Kommunisme]] party in [[Thailand]] wat van 1942 tot die vroeë 1990's aktief was. Die CPT is amptelik op 1 Desember 1942 gestig, hoewel kommunistiese aktivisme in Thailand reeds in 1927 begin...' 2911632 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Communist Party of Thailand flag logo.png|duimnael]] Die '''Kommunistiese Party van Thailand''' ([[Afkorting|Abrv]]: '''CPT'''; Thai: พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย, ''Phak Khommiwnit Haeng Prathet Thai'') was 'n [[Kommunisme]] party in [[Thailand]] wat van 1942 tot die vroeë 1990's aktief was. Die CPT is amptelik op 1 Desember 1942 gestig, hoewel kommunistiese aktivisme in Thailand reeds in 1927 begin het. In die 1960's het die party sy lidmaatskap en invloed uitgebrei. Teen die vroeë 1970's het dit een van die grootste kommunistiese bewegings in die vasteland van [[Suidoos-Asië]] geword, na die sukses van Viëtnam. Die CPT het in 1965 'n [[Guerrilla-oorlogvoering]] teen die Thaise regering van stapel gestuur. Op sy hoogtepunt het die party semi-outonoom in landelike gebiede gefunksioneer, met 'n geraamde 10 tot 12 000 gewapende vegters en 'n beduidende netwerk van simpatiseerders, moontlik in die miljoene. Sy invloed was gekonsentreer in noordoostelike, noordelike en suidelike Thailand. Die CPT het agteruitgegaan na 'n kombinasie van interne verdeeldheid, veranderinge in internasionale kommunistiese alliansies, effektiewe teen-opstandveldtogte deur die Thaise regering (insluitend amnestieprogramme vir partykaders), en die einde van die [[Koue Oorlog]]. Teen die vroeë 1990's het die party grootliks opgehou bestaan ​​as 'n georganiseerde politieke mag. == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn}} {{Saadjie}} {{Normdata}} [[Kategorie:Politieke partye in Thailand]] ic0wl06w6obpj0i6fi0603t6b9zs25f 2911645 2911632 2026-06-15T18:41:17Z Sobaka 328 verwysing 2911645 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Communist Party of Thailand flag logo.png|duimnael]] Die '''Kommunistiese Party van Thailand''' ([[Afkorting|Abrv]]: '''CPT'''; Thai: พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย, ''Phak Khommiwnit Haeng Prathet Thai'') was 'n [[Kommunisme]] party in [[Thailand]] wat van 1942 tot die vroeë 1990's aktief was.<ref name=Jukes>{{cite book|last=Jukes|first=Geoffrey|title=The Soviet Union in Asia|year=1973|publisher=University of California Press|isbn=0520023935|pages=[https://archive.org/details/sovietunioninasi00geof/page/304 304]|url=https://archive.org/details/sovietunioninasi00geof|url-access=registration}}</ref> Die CPT is amptelik op 1 Desember 1942 gestig, hoewel kommunistiese aktivisme in Thailand reeds in 1927 begin het. In die 1960's het die party sy lidmaatskap en invloed uitgebrei. Teen die vroeë 1970's het dit een van die grootste kommunistiese bewegings in die vasteland van [[Suidoos-Asië]] geword, na die sukses van Viëtnam. Die CPT het in 1965 'n [[Guerrilla-oorlogvoering]] teen die Thaise regering van stapel gestuur. Op sy hoogtepunt het die party semi-outonoom in landelike gebiede gefunksioneer, met 'n geraamde 10 tot 12 000 gewapende vegters en 'n beduidende netwerk van simpatiseerders, moontlik in die miljoene. Sy invloed was gekonsentreer in noordoostelike, noordelike en suidelike Thailand. Die CPT het agteruitgegaan na 'n kombinasie van interne verdeeldheid, veranderinge in internasionale kommunistiese alliansies, effektiewe teen-opstandveldtogte deur die Thaise regering (insluitend amnestieprogramme vir partykaders), en die einde van die [[Koue Oorlog]]. Teen die vroeë 1990's het die party grootliks opgehou bestaan ​​as 'n georganiseerde politieke mag. ==Verwysings== {{Verwysings}} == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn}} {{Saadjie}} {{Normdata}} [[Kategorie:Politieke partye in Thailand]] bv1xpnqpgml3knbqtlr3jhrw8z51b2z 2911646 2911645 2026-06-15T18:43:48Z Sobaka 328 verwysing 2911646 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Communist Party of Thailand flag logo.png|duimnael]] Die '''Kommunistiese Party van Thailand''' ([[Afkorting|Abrv]]: '''CPT'''; Thai: พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย, ''Phak Khommiwnit Haeng Prathet Thai'') was 'n [[Kommunisme]] party in [[Thailand]] wat van 1942 tot die vroeë 1990's aktief was.<ref name=Jukes>{{cite book|last=Jukes|first=Geoffrey|title=The Soviet Union in Asia|year=1973|publisher=University of California Press|isbn=0520023935|pages=[https://archive.org/details/sovietunioninasi00geof/page/304 304]|url=https://archive.org/details/sovietunioninasi00geof|url-access=registration}}</ref> Die CPT is amptelik op 1 Desember 1942 gestig, hoewel kommunistiese aktivisme in Thailand reeds in 1927 begin het. In die 1960's het die party sy lidmaatskap en invloed uitgebrei. Teen die vroeë 1970's het dit een van die grootste kommunistiese bewegings in die vasteland van [[Suidoos-Asië]] geword, na die sukses van Viëtnam. Die CPT het in 1965 'n [[Guerrilla-oorlogvoering]] teen die Thaise regering van stapel gestuur. Op sy hoogtepunt het die party semi-outonoom in landelike gebiede gefunksioneer, met 'n geraamde 10 tot 12 000 gewapende vegters en 'n beduidende netwerk van simpatiseerders, moontlik in die miljoene. Sy invloed was gekonsentreer in noordoostelike, noordelike en suidelike Thailand. Die CPT het agteruitgegaan na 'n kombinasie van interne verdeeldheid, veranderinge in internasionale kommunistiese alliansies, effektiewe teen-opstandveldtogte deur die Thaise regering (insluitend amnestieprogramme vir partykaders), en die einde van die [[Koue Oorlog]]. Teen die vroeë 1990's het die party grootliks opgehou bestaan ​​as 'n georganiseerde politieke mag.<ref>[https://2009-2017.state.gov/r/pa/ei/bgn/2814.htm "U.S. Department of State Background Note: Thailand"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201229183430/https://2009-2017.state.gov/r/pa/ei/bgn/2814.htm |date=29 December 2020 }}{{full citation needed|date=February 2020}}</ref> ==Verwysings== {{Verwysings}} == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn}} {{Saadjie}} {{Normdata}} [[Kategorie:Politieke partye in Thailand]] 0disjjp0212b6drpisjv85qw6i06b2r 2911647 2911646 2026-06-15T18:44:45Z Sobaka 328 Verwysing 2911647 wikitext text/x-wiki [[Lêer:Communist Party of Thailand flag logo.png|duimnael]] Die '''Kommunistiese Party van Thailand''' ([[Afkorting|Abrv]]: '''CPT'''; Thai: พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย, ''Phak Khommiwnit Haeng Prathet Thai'') was 'n [[Kommunisme]] party in [[Thailand]] wat van 1942 tot die vroeë 1990's aktief was.<ref name=Jukes>{{cite book|last=Jukes|first=Geoffrey|title=The Soviet Union in Asia|year=1973|publisher=University of California Press|isbn=0520023935|pages=[https://archive.org/details/sovietunioninasi00geof/page/304 304]|url=https://archive.org/details/sovietunioninasi00geof|url-access=registration}}</ref> Die CPT is amptelik op 1 Desember 1942 gestig, hoewel kommunistiese aktivisme in Thailand reeds in 1927 begin het. In die 1960's het die party sy lidmaatskap en invloed uitgebrei. Teen die vroeë 1970's het dit een van die grootste kommunistiese bewegings in die vasteland van [[Suidoos-Asië]] geword, na die sukses van Viëtnam. Die CPT het in 1965 'n [[Guerrilla-oorlogvoering]] teen die Thaise regering van stapel gestuur. Op sy hoogtepunt het die party semi-outonoom in landelike gebiede gefunksioneer, met 'n geraamde 10 tot 12 000 gewapende vegters en 'n beduidende netwerk van simpatiseerders, moontlik in die miljoene. Sy invloed was gekonsentreer in noordoostelike, noordelike en suidelike Thailand. Die CPT het agteruitgegaan na 'n kombinasie van interne verdeeldheid, veranderinge in internasionale kommunistiese alliansies, effektiewe teen-opstandveldtogte deur die Thaise regering (insluitend amnestieprogramme vir partykaders), en die einde van die [[Koue Oorlog]]. Teen die vroeë 1990's het die party grootliks opgehou bestaan ​​as 'n georganiseerde politieke mag.<ref>[https://2009-2017.state.gov/r/pa/ei/bgn/2814.htm "U.S. Department of State Background Note: Thailand"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201229183430/https://2009-2017.state.gov/r/pa/ei/bgn/2814.htm |date=29 Desember 2020 }}</ref> ==Verwysings== {{Verwysings}} == Eksterne skakels == {{Commons-kategorie inlyn}} {{Saadjie}} {{Normdata}} [[Kategorie:Politieke partye in Thailand]] g13vdg40qrqu32fdsfndlfbhvp8ag3n 0 462672 2911633 2026-06-15T17:41:09Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911633 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia collomioides | authority = (A.DC.) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia collomioides'' <small>A.DC.</small> * ''Lightfootia collomioides subsp. katangensis'' <small>Lambinon</small> * ''Lightfootia leptophylla'' <small>C.H.Wright</small> }} '''''Wahlenbergia collomioides''''' is 'n eenjarige plant of klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Angola]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Malawi]], [[Mosambiek]], [[Republiek die Kongo]], [[Sentraal-Afrikaanse Republiek]], [[Tanzanië]] en [[Zambië]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145681-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|collomioides]] [[Kategorie:Flora van Angola]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Mosambiek]] [[Kategorie:Flora van die Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van die Sentraal-Afrikaanse Republiek]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] ghoxjwqp969u13idy5msnkz352urgtb 1 462673 2911634 2026-06-15T17:43:21Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911634 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462674 2911635 2026-06-15T17:51:27Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911635 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia flexuosa | authority = (Hook.f. & Thomson) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Cephalostigma erectum var. luteum'' <small>Chiov.</small> * ''Cephalostigma flexuosum'' <small>Hook.f. & Thomson</small> }} '''''Wahlenbergia flexuosa''''' is 'n eenjarige plant of klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan die [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Eritrea]], [[Ethiopië]], [[Indië]], [[Kameroen]], [[Malawi]], [[Nigerië]], [[Oman]], [[Sentraal-Afrikaanse Republiek]], [[Soedan]], [[Somalië]], [[Suid-Soedan]], [[Tanzanië]] en [[Uganda]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145747-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|flexuosa]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Eritrea]] [[Kategorie:Flora van Ethiopië]] [[Kategorie:Flora van Indië]] [[Kategorie:Flora van Kameroen]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Nigerië]] [[Kategorie:Flora van Oman]] [[Kategorie:Flora van die Sentraal-Afrikaanse Republiek]] [[Kategorie:Flora van Soedan]] [[Kategorie:Flora van Somalië]] [[Kategorie:Flora van Suid-Soedan]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Uganda]] m14ljcvn6gpifvn0mbup9qp9gv02vbc 1 462675 2911636 2026-06-15T17:53:01Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911636 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462676 2911638 2026-06-15T18:11:59Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911638 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia melanops | authority = [[Peter Goldblatt|Goldblatt]] & [[John Charles Manning|J.C.Manning]], (2015) | synonyms = }} '''''Wahlenbergia melanops''''' is 'n klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Wes-Kaap]], vanaf [[Doringbaai]] tot by [[Vredendal]], voor. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:995164-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/99b0834e-3c7f-4b32-8f2b-618c31db344c Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|melanops]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] o05y0z9hlx1exbl52vnogyub7udxuss 2911639 2911638 2026-06-15T18:12:43Z Oesjaar 7467 /* Bronnelys */ Ai! 2911639 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia melanops | authority = [[Peter Goldblatt|Goldblatt]] & [[John Charles Manning|J.C.Manning]], (2015) | synonyms = }} '''''Wahlenbergia melanops''''' is 'n klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Wes-Kaap]], vanaf [[Doringbaai]] tot by [[Vredendal]], voor. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:77150064-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/99b0834e-3c7f-4b32-8f2b-618c31db344c Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|melanops]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] tk5ba52odqycdvch60xdgzvccgh10ql 1 462677 2911640 2026-06-15T18:14:26Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911640 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462678 2911641 2026-06-15T18:25:23Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911641 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia napiformis | authority = (A.DC.) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia abyssinica var. cinerea'' <small>Engl. & Gilg</small> * ''Lightfootia abyssinica var. glaberrima'' <small>Engl.</small> * ''Lightfootia campestris'' <small>Engl.</small> * ''Lightfootia glomerata'' <small>Engl.</small> * ''Lightfootia graminicola'' <small>M.B.Scott</small> * ''Lightfootia kagerensis'' <small>S.Moore</small> * ''Lightfootia marginata'' <small>A.DC.</small> * ''Lightfootia marginata var. lucens'' <small>Lambinon</small> * ''Lightfootia napiformis'' <small>A.DC.</small> }} '''''Wahlenbergia napiformis''''' is 'n klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Angola]], [[Botswana]], [[Burundi]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Ethiopië]], [[Kenia]], [[Malawi]], [[Mosambiek]], [[Namibië]], [[Republiek die Kongo]], [[Rwanda]], [[Sentraal-Afrikaanse Republiek]], [[Soedan]], [[Suid-Soedan]], [[Tanzanië]], [[Uganda]], [[Zambië]] en [[Zimbabwe]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145849-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|napiformis]] [[Kategorie:Flora van Angola]] [[Kategorie:Flora van Botswana]] [[Kategorie:Flora van Burundi]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Ethiopië]] [[Kategorie:Flora van Kenia]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Mosambiek]] [[Kategorie:Flora van Namibië]] [[Kategorie:Flora van die Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Rwanda]] [[Kategorie:Flora van die Sentraal-Afrikaanse Republiek]] [[Kategorie:Flora van Soedan]] [[Kategorie:Flora van Suid-Soedan]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Uganda]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] jvo8axwirallgx1cnvvb8ragno12x39 2911644 2911641 2026-06-15T18:27:13Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911644 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Wahlenbergia napiformis | authority = (A.DC.) Thulin, (1975) | synonyms =* ''Lightfootia abyssinica var. cinerea'' <small>[[Adolf Engler|Engl.]] & Gilg</small> * ''Lightfootia abyssinica var. glaberrima'' <small>Engl.</small> * ''Lightfootia campestris'' <small>Engl.</small> * ''Lightfootia glomerata'' <small>Engl.</small> * ''Lightfootia graminicola'' <small>M.B.Scott</small> * ''Lightfootia kagerensis'' <small>S.Moore</small> * ''Lightfootia marginata'' <small>A.DC.</small> * ''Lightfootia marginata var. lucens'' <small>Lambinon</small> * ''Lightfootia napiformis'' <small>A.DC.</small> }} '''''Wahlenbergia napiformis''''' is 'n klein [[struik]] wat deel van die Campanulaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[inheems]] aan [[Angola]], [[Botswana]], [[Burundi]], [[Demokratiese Republiek die Kongo]], [[Ethiopië]], [[Kenia]], [[Malawi]], [[Mosambiek]], [[Namibië]], [[Republiek die Kongo]], [[Rwanda]], [[Sentraal-Afrikaanse Republiek]], [[Soedan]], [[Suid-Soedan]], [[Tanzanië]], [[Uganda]], [[Zambië]] en [[Zimbabwe]]. == Bronnelys == * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:145849-1 Plants of the World] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Wahlenbergia|napiformis]] [[Kategorie:Flora van Angola]] [[Kategorie:Flora van Botswana]] [[Kategorie:Flora van Burundi]] [[Kategorie:Flora van die Demokratiese Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Ethiopië]] [[Kategorie:Flora van Kenia]] [[Kategorie:Flora van Malawi]] [[Kategorie:Flora van Mosambiek]] [[Kategorie:Flora van Namibië]] [[Kategorie:Flora van die Republiek die Kongo]] [[Kategorie:Flora van Rwanda]] [[Kategorie:Flora van die Sentraal-Afrikaanse Republiek]] [[Kategorie:Flora van Soedan]] [[Kategorie:Flora van Suid-Soedan]] [[Kategorie:Flora van Tanzanië]] [[Kategorie:Flora van Uganda]] [[Kategorie:Flora van Zambië]] [[Kategorie:Flora van Zimbabwe]] b2racdlgn51d136vtgsvs9jr468hlbh 1 462679 2911642 2026-06-15T18:26:23Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911642 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 1 462680 2911643 2026-06-15T18:26:52Z Sobaka 328 Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}' 2911643 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462681 2911650 2026-06-15T19:08:54Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie met kaart. 2911650 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = Gewone Hardeblaar-ertjie | image = | taxon = Liparia hirsuta | authority = [[Carl Peter Thunberg|Thunb.]], (1800) | synonyms = * ''Borbonia hirsuta'' <small>(Thunb.) Poir.</small> * ''Liparia hybrida'' <small>F.Dietr.</small> * ''Priestleya hirsuta'' <small>(Thunb.) DC.</small> * ''Priestleya lancifolia'' <small>C.Presl ex J.Presl</small> | range_map = Liparia hirsuta distribution.svg }} Die '''gewone Hardeblaar-ertjie''' (''Liparia hirsuta'') is 'n [[struik]] wat deel van die Fabaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Noord-Kaap]], die [[Oos-Kaap]] en die [[Wes-Kaap]] voor. Die spesie blom in Augustus. == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=347-7 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:502814-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/86154dc4-1759-4f6e-9cfe-d2d5bd04c909 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Liparia|hirsuta]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] kv9ayh0sim3n6b851p3hu7ovm2k1fa2 2911651 2911650 2026-06-15T19:09:46Z Oesjaar 7467 Nee, ek twyfel. 2911651 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = Gewone Hardeblaar-ertjie | image = | taxon = Liparia hirsuta | authority = [[Carl Peter Thunberg|Thunb.]], (1800) | synonyms = * ''Borbonia hirsuta'' <small>(Thunb.) Poir.</small> * ''Liparia hybrida'' <small>F.Dietr.</small> * ''Priestleya hirsuta'' <small>(Thunb.) DC.</small> * ''Priestleya lancifolia'' <small>C.Presl ex J.Presl</small> | range_map = Liparia hirsuta distribution.svg }} Die '''gewone Hardeblaar-ertjie''' (''Liparia hirsuta'') is 'n [[struik]] wat deel van die Fabaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Oos-Kaap]] en die [[Wes-Kaap]] voor. Die spesie blom in Augustus. == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=347-7 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:502814-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/86154dc4-1759-4f6e-9cfe-d2d5bd04c909 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Liparia|hirsuta]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] mkh5rhhcl53yqgpotr4lymv5plrur7n 2911652 2911651 2026-06-15T19:11:02Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911652 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = Gewone Hardeblaar-ertjie | image = | taxon = Liparia hirsuta | authority = [[Carl Peter Thunberg|Thunb.]], (1800) | synonyms = * ''Borbonia hirsuta'' <small>(Thunb.) Poir.</small> * ''Liparia hybrida'' <small>F.Dietr.</small> * ''Priestleya hirsuta'' <small>(Thunb.) DC.</small> * ''Priestleya lancifolia'' <small>C.Presl ex J.Presl</small> | range_map = Liparia hirsuta distribution.svg }} Die '''gewone Hardeblaar-ertjie''' (''Liparia hirsuta'') is 'n [[struik]] wat deel van die Fabaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Oos-Kaap]] en die [[Wes-Kaap]] voor. Die spesie blom in Augustus en is deel van die [[Fynbos|bergfynbos]]. == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=347-7 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:502814-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/86154dc4-1759-4f6e-9cfe-d2d5bd04c909 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Liparia|hirsuta]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] baz1fnsisvpr55xnukv4c5f3tz6ssl5 2911653 2911652 2026-06-15T19:11:39Z Oesjaar 7467 Oesjaar!!! 2911653 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = Gewone Hardeblaar-ertjie | image = | taxon = Liparia hirsuta | authority = [[Carl Peter Thunberg|Thunb.]], (1800) | synonyms = * ''Borbonia hirsuta'' <small>(Thunb.) Poir.</small> * ''Liparia hybrida'' <small>F.Dietr.</small> * ''Priestleya hirsuta'' <small>(Thunb.) DC.</small> * ''Priestleya lancifolia'' <small>C.Presl ex J.Presl</small> | range_map = Liparia hirsuta distribution.svg }} Die '''gewone hardeblaar-ertjie''' (''Liparia hirsuta'') is 'n [[struik]] wat deel van die Fabaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Oos-Kaap]] en die [[Wes-Kaap]] voor. Die spesie blom in Augustus en is deel van die [[Fynbos|bergfynbos]]. == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=347-7 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:502814-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/86154dc4-1759-4f6e-9cfe-d2d5bd04c909 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Liparia|hirsuta]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] qzb5bwkeh6yde9i1rutksx2xvfxyrpb 1 462682 2911654 2026-06-15T19:13:32Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911654 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462683 2911655 2026-06-15T19:18:19Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911655 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Liparia myrtifolia | authority = [[Carl Peter Thunberg|Thunb.]], (1800) | synonyms = | range_map = Liparia myrtifolia distribution.svg }} '''''Liparia myrtifolia''''' is 'n [[struik]] wat deel van die Fabaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Wes-Kaap]], vanaf die [[Hexrivierberge]] tot in die [[Outeniekwaberge]] voor. Die spesie blom in Maart en is deel van die [[Fynbos|bergfynbos]]. == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=347-29 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:502817-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/bf457441-3f4e-4131-96bc-340eead0b30c Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Liparia|myrtifolia]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] 7ekw1ei0ki2owx9tmtdckys54uz2uy6 1 462684 2911656 2026-06-15T19:20:24Z Oesjaar 7467 Verbeter 2911656 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 0 462685 2911658 2026-06-15T19:27:33Z Oesjaar 7467 Nuwe spesie 2911658 wikitext text/x-wiki {{Spesieboks | status = LC | status_system = iucn3.1 | name = | image = | taxon = Liparia umbellifera | authority = [[Carl Peter Thunberg|Thunb.]], (1800) | synonyms = | range_map = Liparia umbellifera distribution.svg }} '''''Liparia umbellifera''''' is 'n [[struik]] wat deel van die Fabaceae [[Familie (biologie)|familie]] is. Die [[spesie]] is [[Endemie (ekologie)|endemies]] aan [[Suid-Afrika]] en kom in die [[Wes-Kaap]], vanaf die [[Sederberg]] tot Du Toitskloof asook in die [[Swartberge|Klein Swartberge]] voor. Die spesie blom in Oktober en is deel van die [[Fynbos|bergfynbos]]. == Bronnelys == * [https://redlist.sanbi.org/species.php?species=347-30 REDLIST Sanbi] * [https://powo.science.kew.org/taxon/urn:lsid:ipni.org:names:502827-1 Plants of the World] * [https://biodiversityadvisor.sanbi.org/search/detail/1901c0f1-2a2d-46a3-9014-68aded0de5e6 Biodiversityadvisor] {{Taksonbalk}} [[Kategorie:Liparia|umbellifera]] [[Kategorie:Flora van Suid-Afrika]] [[Kategorie:Endemiese plante van Suid-Afrika]] nb8woat1z1bdofovfzhwuamdk2pm2ql 1 462686 2911659 2026-06-15T19:29:09Z Oesjaar 7467 Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}' 2911659 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv 14 462687 2911692 2026-06-15T23:28:16Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 Nuwe bladsy geskep met '{{broodkrummels}} {{commonsKategorie|Association football players from Saudi Arabia|Saoedi-Arabiese sokkerspelers}} [[Kategorie:Saoedi-Arabiese sportlui|Sokkerspelers]] [[Kategorie:Sokkerspelers]] [[Kategorie:Sokker in Saoedi-Arabië|Spelers]]' 2911692 wikitext text/x-wiki {{broodkrummels}} {{commonsKategorie|Association football players from Saudi Arabia|Saoedi-Arabiese sokkerspelers}} [[Kategorie:Saoedi-Arabiese sportlui|Sokkerspelers]] [[Kategorie:Sokkerspelers]] [[Kategorie:Sokker in Saoedi-Arabië|Spelers]] 3pupugo3d70ec75wyy1taarsyltwgz7 0 462688 2911693 2026-06-15T23:42:02Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 Nuwe bladsy geskep met ''''Abdulelah Ali Awadh Al-Amri''' ([[Arabies]]: عَبْد الْإِلَه عَلِيّ عَوَض الْعُمَرِيّ; gebore 15 Januarie 1997) is 'n [[Saoedi-Arabië|Saoedi-Arabiese]] professionele sokkerspeler wat as 'n sentrale verdediger speel vir die [[Saoediese Professionele Liga|Saoedi-Proliga]]-klub [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]] en die [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan]].<ref>{{cite web|url=http://www.kooora.com/?cz=15887&player=126299|title=Abdullelah...' 2911693 wikitext text/x-wiki '''Abdulelah Ali Awadh Al-Amri''' ([[Arabies]]: عَبْد الْإِلَه عَلِيّ عَوَض الْعُمَرِيّ; gebore 15 Januarie 1997) is 'n [[Saoedi-Arabië|Saoedi-Arabiese]] professionele sokkerspeler wat as 'n sentrale verdediger speel vir die [[Saoediese Professionele Liga|Saoedi-Proliga]]-klub [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]] en die [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan]].<ref>{{cite web|url=http://www.kooora.com/?cz=15887&player=126299|title=Abdullelah Ali Al Amri - Abdulelah Ali Alamri|website=Kooora|access-date=27 December 2018}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Ayari, Yasin}} [[Kategorie:Saoedi-Arabiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1997]] [[Kategorie:Lewende mense]] efqahq7z6s8xflnc7jxy933l9y3bpzk 2911694 2911693 2026-06-15T23:42:51Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911694 wikitext text/x-wiki '''Abdulelah Ali Awadh Al-Amri''' ([[Arabies]]: عَبْد الْإِلَه عَلِيّ عَوَض الْعُمَرِيّ; gebore 15 Januarie 1997) is 'n [[Saoedi-Arabië|Saoedi-Arabiese]] professionele sokkerspeler wat as 'n sentrale verdediger speel vir die [[Saoediese Professionele Liga|Saoedi-Proliga]]-klub [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]] en die [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan]].<ref>{{cite web|url=http://www.kooora.com/?cz=15887&player=126299|title=Abdullelah Ali Al Amri - Abdulelah Ali Alamri|website=Kooora|access-date=27 December 2018}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Al-Amri, Abdulelah}} [[Kategorie:Saoedi-Arabiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1997]] [[Kategorie:Lewende mense]] 1i4v92dvtgmtvq7hx758bfzq1rbuoiy 2911695 2911694 2026-06-16T00:16:17Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911695 wikitext text/x-wiki {{short description|Saudi Arabian footballer (born 1997)}} {{about|the Saudi Arabian footballer|the geophysicist|Abdullah Alamri|the Tunisian footballer|Abdallah Amri}} {{Use dmy dates|date=May 2020}} {{Infobox football biography | name = Abdulelah Al-Amri | image = [[Lêer:Abdulelah Al-Amri 2023 (cropped).jpg|240px]] | caption =Al-Amri in 2023 | full_name = Abdulelah Ali Awadh Al-Amri | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1997|1|15}} | birth_place = Taif, [[Saoedi-Arabië]]<ref>{{cite web|url=https://akhbaar24.argaam.com/article/detail/339175|title=عبدالإله العمري.. من حواري الطائف إلى نجم مونديالي|website=Akhbaar24.argaam.com|date=30 May 2017 |accessdate=27 December 2018}}</ref> | height = 1.85 m<ref name="FIFA 2022">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022: List of players: Saudi Arabia |publisher=[[FIFA]] |page=26 |date=15 November 2022 |access-date=10 December 2022}}</ref> | currentclub = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | clubnumber = 5 | position = Sentrale verdediger | youthyears1 = 2011–2015 | youthclubs1 = [[Wej SC|Wej]] | youthyears2 = 2015–2018 | youthclubs2 = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | years1 = 2017– | clubs1 = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | caps1 = 122 | goals1 = 10 | years2 = 2018–2019 | clubs2 = → [[Al-Wehda Club (Mecca)|Al-Wehda]] (loan) | caps2 = 12 | goals2 = 1 | years3 = 2024–2025 | clubs3 = → [[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] (leen) | caps3 = 20 | goals3 = 0 | nationalyears1 = 2016–2017 | nationalteam1 = Saoedi-Arabië o/20 | nationalcaps1 = 10 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2017–2021 | nationalteam2 = Saoedi-Arabië o/23 | nationalcaps2 = 8 | nationalgoals2 = 1 | nationalyears3 = 2021– | nationalteam3 = [[Saoedi-Arabiese|Saoedi-Arabië]] | nationalcaps3 = 43 | nationalgoals3 = 1 | pcupdate = 21 Mei 2026 | ntupdate = 10 Junie 2026 }} '''Abdulelah Ali Awadh Al-Amri''' ([[Arabies]]: عَبْد الْإِلَه عَلِيّ عَوَض الْعُمَرِيّ; gebore 15 Januarie 1997) is 'n [[Saoedi-Arabië|Saoedi-Arabiese]] professionele sokkerspeler wat as 'n sentrale verdediger speel vir die [[Saoediese Professionele Liga|Saoedi-Proliga]]-klub [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]] en die [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan]].<ref>{{cite web|url=http://www.kooora.com/?cz=15887&player=126299|title=Abdullelah Ali Al Amri - Abdulelah Ali Alamri|website=Kooora|access-date=27 December 2018}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Al-Amri, Abdulelah}} [[Kategorie:Saoedi-Arabiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1997]] [[Kategorie:Lewende mense]] axt8dgpxcnb67d1egty6pa3o9m2wchz 2911696 2911695 2026-06-16T00:16:42Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911696 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Abdulelah Al-Amri | image = [[Lêer:Abdulelah Al-Amri 2023 (cropped).jpg|240px]] | caption =Al-Amri in 2023 | full_name = Abdulelah Ali Awadh Al-Amri | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1997|1|15}} | birth_place = Taif, [[Saoedi-Arabië]]<ref>{{cite web|url=https://akhbaar24.argaam.com/article/detail/339175|title=عبدالإله العمري.. من حواري الطائف إلى نجم مونديالي|website=Akhbaar24.argaam.com|date=30 May 2017 |accessdate=27 December 2018}}</ref> | height = 1.85 m<ref name="FIFA 2022">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022: List of players: Saudi Arabia |publisher=[[FIFA]] |page=26 |date=15 November 2022 |access-date=10 December 2022}}</ref> | currentclub = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | clubnumber = 5 | position = Sentrale verdediger | youthyears1 = 2011–2015 | youthclubs1 = [[Wej SC|Wej]] | youthyears2 = 2015–2018 | youthclubs2 = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | years1 = 2017– | clubs1 = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | caps1 = 122 | goals1 = 10 | years2 = 2018–2019 | clubs2 = → [[Al-Wehda Club (Mecca)|Al-Wehda]] (loan) | caps2 = 12 | goals2 = 1 | years3 = 2024–2025 | clubs3 = → [[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] (leen) | caps3 = 20 | goals3 = 0 | nationalyears1 = 2016–2017 | nationalteam1 = Saoedi-Arabië o/20 | nationalcaps1 = 10 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2017–2021 | nationalteam2 = Saoedi-Arabië o/23 | nationalcaps2 = 8 | nationalgoals2 = 1 | nationalyears3 = 2021– | nationalteam3 = [[Saoedi-Arabiese|Saoedi-Arabië]] | nationalcaps3 = 43 | nationalgoals3 = 1 | pcupdate = 21 Mei 2026 | ntupdate = 10 Junie 2026 }} '''Abdulelah Ali Awadh Al-Amri''' ([[Arabies]]: عَبْد الْإِلَه عَلِيّ عَوَض الْعُمَرِيّ; gebore 15 Januarie 1997) is 'n [[Saoedi-Arabië|Saoedi-Arabiese]] professionele sokkerspeler wat as 'n sentrale verdediger speel vir die [[Saoediese Professionele Liga|Saoedi-Proliga]]-klub [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]] en die [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan]].<ref>{{cite web|url=http://www.kooora.com/?cz=15887&player=126299|title=Abdullelah Ali Al Amri - Abdulelah Ali Alamri|website=Kooora|access-date=27 December 2018}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Al-Amri, Abdulelah}} [[Kategorie:Saoedi-Arabiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1997]] [[Kategorie:Lewende mense]] 434ic69ncqddk99js2gg2wipcxeouex 2911697 2911696 2026-06-16T00:17:05Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911697 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Abdulelah Al-Amri | image = [[Lêer:Abdulelah Al-Amri 2023 (cropped).jpg|240px]] | caption =Al-Amri in 2023 | full_name = Abdulelah Ali Awadh Al-Amri | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1997|1|15}} | birth_place = Taif, [[Saoedi-Arabië]]<ref>{{cite web|url=https://akhbaar24.argaam.com/article/detail/339175|title=عبدالإله العمري.. من حواري الطائف إلى نجم مونديالي|website=Akhbaar24.argaam.com|date=30 May 2017 |accessdate=27 December 2018}}</ref> | height = 1,85 m<ref name="FIFA 2022">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022: List of players: Saudi Arabia |publisher=[[FIFA]] |page=26 |date=15 November 2022 |access-date=10 December 2022}}</ref> | currentclub = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | clubnumber = 5 | position = Sentrale verdediger | youthyears1 = 2011–2015 | youthclubs1 = [[Wej SC|Wej]] | youthyears2 = 2015–2018 | youthclubs2 = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | years1 = 2017– | clubs1 = [[Al Nassr FC|Al-Nassr]] | caps1 = 122 | goals1 = 10 | years2 = 2018–2019 | clubs2 = → [[Al-Wehda Club (Mecca)|Al-Wehda]] (loan) | caps2 = 12 | goals2 = 1 | years3 = 2024–2025 | clubs3 = → [[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]] (leen) | caps3 = 20 | goals3 = 0 | nationalyears1 = 2016–2017 | nationalteam1 = Saoedi-Arabië o/20 | nationalcaps1 = 10 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2017–2021 | nationalteam2 = Saoedi-Arabië o/23 | nationalcaps2 = 8 | nationalgoals2 = 1 | nationalyears3 = 2021– | nationalteam3 = [[Saoedi-Arabiese|Saoedi-Arabië]] | nationalcaps3 = 43 | nationalgoals3 = 1 | pcupdate = 21 Mei 2026 | ntupdate = 10 Junie 2026 }} '''Abdulelah Ali Awadh Al-Amri''' ([[Arabies]]: عَبْد الْإِلَه عَلِيّ عَوَض الْعُمَرِيّ; gebore 15 Januarie 1997) is 'n [[Saoedi-Arabië|Saoedi-Arabiese]] professionele sokkerspeler wat as 'n sentrale verdediger speel vir die [[Saoediese Professionele Liga|Saoedi-Proliga]]-klub [[Al-Nassr FC|Al-Nassr]] en die [[Saoedi-Arabiese nasionale sokkerspan]].<ref>{{cite web|url=http://www.kooora.com/?cz=15887&player=126299|title=Abdullelah Ali Al Amri - Abdulelah Ali Alamri|website=Kooora|access-date=27 December 2018}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Al-Amri, Abdulelah}} [[Kategorie:Saoedi-Arabiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1997]] [[Kategorie:Lewende mense]] efebsxinhpluagsuzdnlin7zgk2qsk3 0 462689 2911698 2026-06-16T00:55:40Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 Nuwe bladsy geskep met ''''Maximiliano Javier Araújo Vilches''' (gebore 15 Februarie 2000), beter bekend as '''Maxi Araújo''', is ’n [[Uruguay|Uruguaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as ’n linkervleuel of linkeragter speel vir die [[Primeira Liga]]-klub [[Sporting CP|Sporting]] en die [[Uruguaanse nasionale sokkerspan|Uruguaanse nasionale span]].<ref name="auf">{{cite web|title=6 - Maximiliano Araújo|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-ara-uacute-jo/|accessdate=3...' 2911698 wikitext text/x-wiki '''Maximiliano Javier Araújo Vilches''' (gebore 15 Februarie 2000), beter bekend as '''Maxi Araújo''', is ’n [[Uruguay|Uruguaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as ’n linkervleuel of linkeragter speel vir die [[Primeira Liga]]-klub [[Sporting CP|Sporting]] en die [[Uruguaanse nasionale sokkerspan|Uruguaanse nasionale span]].<ref name="auf">{{cite web|title=6 - Maximiliano Araújo|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-ara-uacute-jo/|accessdate=30 July 2019}}</ref> ==Klubloopbaan== Araújo is 'n produk van Montevideo Wanderers se jeugakademie. Hy het op 11 Maart 2018 sy professionele debuut vir die klub gemaak in 'n liga-oorwinning van 2–1 teen Montevideo City Torque.<ref>{{cite web|url=https://auf.org.uy/debutante-de-la-6a-fecha/|title=Debutante de la 6a fecha|date=16 March 2018|access-date=27 May 2024}}</ref> Aan die einde van Desember 2019 is bevestig dat Araújo 'n kontrak tot die einde van 2023 met die Meksikaanse Liga MX-klub Puebla onderteken het.<ref>[https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx/uruguayo-maximiliano-araujo-reforzara-defensa-puebla El uruguayo Maximiliano Araujo reforzará la defensa de Puebla], mediotiempo.com, 27 December 2019</ref> Op 27 Augustus 2024 het Araújo by die Primeira Liga-klub Sporting CP aangesluit op 'n vyfjaarkontrak.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com.mx/futbol/mexico/nota/_/id/14080254/maxi-araujo-nuevo-jugador-del-sporting-de-lisboa|title=Maxi Araújo, nuevo jugador del Sporting de Lisboa|language=es|date=27 August 2024|access-date=28 August 2024}}</ref> Op 5 November 2024 het Araújo sy eerste doel in die [[UEFA Champions League]] aangeteken teen [[Manchester City F.C.|Manchester City]] in 'n oorwinning van 4–1.<ref>{{Cite web |last=UEFA.com |title=Sporting CP vs Man City: UEFA Champions League 2024/25 League phase |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2041974--sporting-cp-vs-man-city/ |access-date=2024-11-07 |website=[[UEFA]] |language=en}}</ref> ==Internasionale loopbaan== As jeuginternasionaal het Araújo Uruguay verteenwoordig by die 2019 Suid-Amerikaanse Onder-20-kampioenskap, die 2019 FIFA Onder-20-Wêreldbekertoernooi, die 2019 Pan-Amerikaanse Spele en die 2020 CONMEBOL Pre-Olympic Tournament.<ref>{{cite web|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-araujo/|title=6 - Maximiliano Araújo|date=16 January 2020|access-date=27 May 2024}}</ref> In Junie 2023 het hy sy eerste oproep na die senior nasionale span ontvang vir vriendskaplike wedstryde teen Nicaragua en Kuba.<ref>{{cite web|title=Siguen sumándose futbolistas convocados a los entrenamientos|url=https://www.auf.org.uy/siguen-sumandose-futbolistas-convocados-a-los-entrenamientos/|date=5 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Hy het op 14 Junie sy debuut gemaak in 'n oorwinning van 4–1 teen Nicaragua.<ref>{{cite web|title=Selección: Bielsa eligió a Matías Viña como capitán en un equipo con muchos debutantes|url=https://www.futbol.com.uy/Deportes/Seleccion-Bielsa-eligio-a-Matias-Vina-como-capitan-en-un-equipo-con-muchos-debutantes-uc856920|date=14 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Op 31 Mei 2026 is Araújo opgeneem in Uruguay se groep van 26 spelers vir die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|2026 FIFA Wêreldbeker]].<ref>{{cite web|title=Mundial 2026: Uruguay dio a conocer la lista de 26 convocados por Marcelo Bielsa|url=https://www.montevideo.com.uy/Deportes/Mundial-2026-Uruguay-dio-a-conocer-la-lista-de-26-convocados-por-Marcelo-Bielsa-uc963756|language=es|date=31 May 2026|access-date=31 May 2026}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Pereira, Maxi}} [[Kategorie:Uruguaanse sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1984]] [[Kategorie:Lewende mense]] j8sz7tntpagh9z4ectofam9flec5rlz 2911699 2911698 2026-06-16T00:56:23Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911699 wikitext text/x-wiki '''Maximiliano Javier Araújo Vilches''' (gebore [[15 Februarie]] [[2000]]), beter bekend as '''Maxi Araújo''', is ’n [[Uruguay|Uruguaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as ’n linkervleuel of linkeragter speel vir die [[Primeira Liga]]-klub [[Sporting CP|Sporting]] en die [[Uruguaanse nasionale sokkerspan|Uruguaanse nasionale span]].<ref name="auf">{{cite web|title=6 - Maximiliano Araújo|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-ara-uacute-jo/|accessdate=30 July 2019}}</ref> ==Klubloopbaan== Araújo is 'n produk van Montevideo Wanderers se jeugakademie. Hy het op 11 Maart 2018 sy professionele debuut vir die klub gemaak in 'n liga-oorwinning van 2–1 teen Montevideo City Torque.<ref>{{cite web|url=https://auf.org.uy/debutante-de-la-6a-fecha/|title=Debutante de la 6a fecha|date=16 March 2018|access-date=27 May 2024}}</ref> Aan die einde van Desember 2019 is bevestig dat Araújo 'n kontrak tot die einde van 2023 met die Meksikaanse Liga MX-klub Puebla onderteken het.<ref>[https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx/uruguayo-maximiliano-araujo-reforzara-defensa-puebla El uruguayo Maximiliano Araujo reforzará la defensa de Puebla], mediotiempo.com, 27 December 2019</ref> Op 27 Augustus 2024 het Araújo by die Primeira Liga-klub Sporting CP aangesluit op 'n vyfjaarkontrak.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com.mx/futbol/mexico/nota/_/id/14080254/maxi-araujo-nuevo-jugador-del-sporting-de-lisboa|title=Maxi Araújo, nuevo jugador del Sporting de Lisboa|language=es|date=27 August 2024|access-date=28 August 2024}}</ref> Op 5 November 2024 het Araújo sy eerste doel in die [[UEFA Champions League]] aangeteken teen [[Manchester City F.C.|Manchester City]] in 'n oorwinning van 4–1.<ref>{{Cite web |last=UEFA.com |title=Sporting CP vs Man City: UEFA Champions League 2024/25 League phase |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2041974--sporting-cp-vs-man-city/ |access-date=2024-11-07 |website=[[UEFA]] |language=en}}</ref> ==Internasionale loopbaan== As jeuginternasionaal het Araújo Uruguay verteenwoordig by die 2019 Suid-Amerikaanse Onder-20-kampioenskap, die 2019 FIFA Onder-20-Wêreldbekertoernooi, die 2019 Pan-Amerikaanse Spele en die 2020 CONMEBOL Pre-Olympic Tournament.<ref>{{cite web|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-araujo/|title=6 - Maximiliano Araújo|date=16 January 2020|access-date=27 May 2024}}</ref> In Junie 2023 het hy sy eerste oproep na die senior nasionale span ontvang vir vriendskaplike wedstryde teen Nicaragua en Kuba.<ref>{{cite web|title=Siguen sumándose futbolistas convocados a los entrenamientos|url=https://www.auf.org.uy/siguen-sumandose-futbolistas-convocados-a-los-entrenamientos/|date=5 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Hy het op 14 Junie sy debuut gemaak in 'n oorwinning van 4–1 teen Nicaragua.<ref>{{cite web|title=Selección: Bielsa eligió a Matías Viña como capitán en un equipo con muchos debutantes|url=https://www.futbol.com.uy/Deportes/Seleccion-Bielsa-eligio-a-Matias-Vina-como-capitan-en-un-equipo-con-muchos-debutantes-uc856920|date=14 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Op 31 Mei 2026 is Araújo opgeneem in Uruguay se groep van 26 spelers vir die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|2026 FIFA Wêreldbeker]].<ref>{{cite web|title=Mundial 2026: Uruguay dio a conocer la lista de 26 convocados por Marcelo Bielsa|url=https://www.montevideo.com.uy/Deportes/Mundial-2026-Uruguay-dio-a-conocer-la-lista-de-26-convocados-por-Marcelo-Bielsa-uc963756|language=es|date=31 May 2026|access-date=31 May 2026}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Pereira, Maxi}} [[Kategorie:Uruguaanse sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 2000]] [[Kategorie:Lewende mense]] 5oj7r0a13gwkuiylsekp2xb1f1nxrah 2911700 2911699 2026-06-16T00:57:00Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911700 wikitext text/x-wiki '''Maximiliano Javier Araújo Vilches''' (gebore [[15 Februarie]] [[2000]]), beter bekend as '''Maxi Araújo''', is ’n [[Uruguay|Uruguaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as ’n linkervleuel of linkeragter speel vir die [[Primeira Liga]]-klub [[Sporting CP|Sporting]] en die [[Uruguaanse nasionale sokkerspan|Uruguaanse nasionale span]].<ref name="auf">{{cite web|title=6 - Maximiliano Araújo|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-ara-uacute-jo/|accessdate=30 July 2019}}</ref> ==Klubloopbaan== Araújo is 'n produk van Montevideo Wanderers se jeugakademie. Hy het op 11 Maart 2018 sy professionele debuut vir die klub gemaak in 'n liga-oorwinning van 2–1 teen Montevideo City Torque.<ref>{{cite web|url=https://auf.org.uy/debutante-de-la-6a-fecha/|title=Debutante de la 6a fecha|date=16 March 2018|access-date=27 May 2024}}</ref> Aan die einde van Desember 2019 is bevestig dat Araújo 'n kontrak tot die einde van 2023 met die Meksikaanse Liga MX-klub Puebla onderteken het.<ref>[https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx/uruguayo-maximiliano-araujo-reforzara-defensa-puebla El uruguayo Maximiliano Araujo reforzará la defensa de Puebla], mediotiempo.com, 27 December 2019</ref> Op 27 Augustus 2024 het Araújo by die Primeira Liga-klub Sporting CP aangesluit op 'n vyfjaarkontrak.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com.mx/futbol/mexico/nota/_/id/14080254/maxi-araujo-nuevo-jugador-del-sporting-de-lisboa|title=Maxi Araújo, nuevo jugador del Sporting de Lisboa|language=es|date=27 August 2024|access-date=28 August 2024}}</ref> Op 5 November 2024 het Araújo sy eerste doel in die [[UEFA Champions League]] aangeteken teen [[Manchester City F.C.|Manchester City]] in 'n oorwinning van 4–1.<ref>{{Cite web |last=UEFA.com |title=Sporting CP vs Man City: UEFA Champions League 2024/25 League phase |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2041974--sporting-cp-vs-man-city/ |access-date=2024-11-07 |website=[[UEFA]] |language=en}}</ref> ==Internasionale loopbaan== As jeuginternasionaal het Araújo Uruguay verteenwoordig by die 2019 Suid-Amerikaanse Onder-20-kampioenskap, die 2019 FIFA Onder-20-Wêreldbekertoernooi, die 2019 Pan-Amerikaanse Spele en die 2020 CONMEBOL Pre-Olympic Tournament.<ref>{{cite web|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-araujo/|title=6 - Maximiliano Araújo|date=16 January 2020|access-date=27 May 2024}}</ref> In Junie 2023 het hy sy eerste oproep na die senior nasionale span ontvang vir vriendskaplike wedstryde teen Nicaragua en Kuba.<ref>{{cite web|title=Siguen sumándose futbolistas convocados a los entrenamientos|url=https://www.auf.org.uy/siguen-sumandose-futbolistas-convocados-a-los-entrenamientos/|date=5 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Hy het op 14 Junie sy debuut gemaak in 'n oorwinning van 4–1 teen Nicaragua.<ref>{{cite web|title=Selección: Bielsa eligió a Matías Viña como capitán en un equipo con muchos debutantes|url=https://www.futbol.com.uy/Deportes/Seleccion-Bielsa-eligio-a-Matias-Vina-como-capitan-en-un-equipo-con-muchos-debutantes-uc856920|date=14 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Op 31 Mei 2026 is Araújo opgeneem in Uruguay se groep van 26 spelers vir die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|2026 FIFA Wêreldbeker]].<ref>{{cite web|title=Mundial 2026: Uruguay dio a conocer la lista de 26 convocados por Marcelo Bielsa|url=https://www.montevideo.com.uy/Deportes/Mundial-2026-Uruguay-dio-a-conocer-la-lista-de-26-convocados-por-Marcelo-Bielsa-uc963756|language=es|date=31 May 2026|access-date=31 May 2026}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Araújo, Maximiliano}} [[Kategorie:Uruguaanse sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 2000]] [[Kategorie:Lewende mense]] 76yl2bed3ngf3itnj72v0qwnfhjo55o 2911701 2911700 2026-06-16T01:13:37Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911701 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Maxi Araújo | image = | full_name = Maximiliano Javier Araújo Vilches<ref>{{cite web |url=https://www.fifadata.com/document/FWYC/2019/pdf/FWYC_2019_SquadLists.pdf |title=FIFA U-20 World Cup Poland 2019: List of Players: Uruguay |publisher=FIFA |page=23 |date=13 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200206013743/https://www.fifadata.com/document/FWYC/2019/pdf/FWYC_2019_SquadLists.pdf |archive-date=6 February 2020 |url-status=dead }}</ref> | birth_date = {{birth date and age|2000|02|15|df=yes}} | birth_place = [[Montevideo]], [[Uruguay]] | height = 1,76 m<ref>{{cite web |url=https://www.sporting.pt/en/football/main-team/squad/maximiliano-javier-araujo-vilches |title=Maximiliano Araújo |publisher=Sporting CP |access-date=14 January 2025 }}</ref> | currentclub = [[Sporting CP]] | clubnumber = 20 | position = Linkervleuel, linksagter | youthyears1 = | youthclubs1 = [[Montevideo Wanderers FC|Montevideo Wanderers]] | years1 = 2018–2019 | clubs1 = [[Montevideo Wanderers FC|Montevideo Wanderers]] | caps1 = 33 | goals1 = 1 | years2 = 2020–2022 | clubs2 = [[Club Puebla|Puebla]] | caps2 = 83 | goals2 = 8 | years3 = 2023–2024 | clubs3 = [[Deportivo Toluca FC|Toluca]] | caps3 = 55 | goals3 = 10 | years4 = 2024– | clubs4 = [[Sporting CP]] | caps4 = 57 | goals4 = 8 | nationalyears1 = 2018–2019 | nationalteam1 = Uruguay o/20 | nationalcaps1 = 28 | nationalgoals1 = 0 | nationalyears2 = 2019 | nationalteam2 = Uruguay o/22 | nationalcaps2 = 4 | nationalgoals2 = 0 | nationalyears3 = 2020 | nationalteam3 = Uruguay o/23 | nationalcaps3 = 6 | nationalgoals3 = 0 | nationalyears4 = 2023– | nationalteam4 = [[Uruguaanse nasionale sokkerspan|Uruguay]] | nationalcaps4 = 29 | nationalgoals4 = 4 | club-update = 25 Mei 2026 | ntupdate = 16 Junie 2026 }} '''Maximiliano Javier Araújo Vilches''' (gebore [[15 Februarie]] [[2000]]), beter bekend as '''Maxi Araújo''', is ’n [[Uruguay|Uruguaanse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as ’n linkervleuel of linkeragter speel vir die [[Primeira Liga]]-klub [[Sporting CP|Sporting]] en die [[Uruguaanse nasionale sokkerspan|Uruguaanse nasionale span]].<ref name="auf">{{cite web|title=6 - Maximiliano Araújo|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-ara-uacute-jo/|accessdate=30 July 2019}}</ref> ==Klubloopbaan== Araújo is 'n produk van Montevideo Wanderers se jeugakademie. Hy het op 11 Maart 2018 sy professionele debuut vir die klub gemaak in 'n liga-oorwinning van 2–1 teen Montevideo City Torque.<ref>{{cite web|url=https://auf.org.uy/debutante-de-la-6a-fecha/|title=Debutante de la 6a fecha|date=16 March 2018|access-date=27 May 2024}}</ref> Aan die einde van Desember 2019 is bevestig dat Araújo 'n kontrak tot die einde van 2023 met die Meksikaanse Liga MX-klub Puebla onderteken het.<ref>[https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx/uruguayo-maximiliano-araujo-reforzara-defensa-puebla El uruguayo Maximiliano Araujo reforzará la defensa de Puebla], mediotiempo.com, 27 December 2019</ref> Op 27 Augustus 2024 het Araújo by die Primeira Liga-klub Sporting CP aangesluit op 'n vyfjaarkontrak.<ref>{{cite web|url=https://www.espn.com.mx/futbol/mexico/nota/_/id/14080254/maxi-araujo-nuevo-jugador-del-sporting-de-lisboa|title=Maxi Araújo, nuevo jugador del Sporting de Lisboa|language=es|date=27 August 2024|access-date=28 August 2024}}</ref> Op 5 November 2024 het Araújo sy eerste doel in die [[UEFA Champions League]] aangeteken teen [[Manchester City F.C.|Manchester City]] in 'n oorwinning van 4–1.<ref>{{Cite web |last=UEFA.com |title=Sporting CP vs Man City: UEFA Champions League 2024/25 League phase |url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/match/2041974--sporting-cp-vs-man-city/ |access-date=2024-11-07 |website=[[UEFA]] |language=en}}</ref> ==Internasionale loopbaan== As jeuginternasionaal het Araújo Uruguay verteenwoordig by die 2019 Suid-Amerikaanse Onder-20-kampioenskap, die 2019 FIFA Onder-20-Wêreldbekertoernooi, die 2019 Pan-Amerikaanse Spele en die 2020 CONMEBOL Pre-Olympic Tournament.<ref>{{cite web|url=https://www.auf.org.uy/6-maximiliano-araujo/|title=6 - Maximiliano Araújo|date=16 January 2020|access-date=27 May 2024}}</ref> In Junie 2023 het hy sy eerste oproep na die senior nasionale span ontvang vir vriendskaplike wedstryde teen Nicaragua en Kuba.<ref>{{cite web|title=Siguen sumándose futbolistas convocados a los entrenamientos|url=https://www.auf.org.uy/siguen-sumandose-futbolistas-convocados-a-los-entrenamientos/|date=5 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Hy het op 14 Junie sy debuut gemaak in 'n oorwinning van 4–1 teen Nicaragua.<ref>{{cite web|title=Selección: Bielsa eligió a Matías Viña como capitán en un equipo con muchos debutantes|url=https://www.futbol.com.uy/Deportes/Seleccion-Bielsa-eligio-a-Matias-Vina-como-capitan-en-un-equipo-con-muchos-debutantes-uc856920|date=14 June 2023|access-date=15 June 2023}}</ref> Op 31 Mei 2026 is Araújo opgeneem in Uruguay se groep van 26 spelers vir die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2026|2026 FIFA Wêreldbeker]].<ref>{{cite web|title=Mundial 2026: Uruguay dio a conocer la lista de 26 convocados por Marcelo Bielsa|url=https://www.montevideo.com.uy/Deportes/Mundial-2026-Uruguay-dio-a-conocer-la-lista-de-26-convocados-por-Marcelo-Bielsa-uc963756|language=es|date=31 May 2026|access-date=31 May 2026}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Araújo, Maximiliano}} [[Kategorie:Uruguaanse sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 2000]] [[Kategorie:Lewende mense]] 3px4cgnaitc141k0oxrn8c1kvk1k5mw 0 462690 2911702 2026-06-16T03:23:46Z ~2026-35170-54 209466 Nuwe bladsy geskep met '{{Infobox football biography | name = Dejan Lovren | image = [[Lêer:Dejan Lovren Croatia.jpg|240px]] | caption = Lovren in 2018 | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1989|7|5}} <ref>{{cite web |url=https://www.espn.co.uk/football/player/_/id/123560/dejan-lovren |title=Dejan Lovren: Overview |work=ESPN |access-date=13 August 2023}}</ref> | birth_place = [[Zenica]], [[Joego-Slawië]] (nou [[Bosnië en Herzegowina]]) | height = 1,88 m | position = Sentrale verde...' 2911702 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Dejan Lovren | image = [[Lêer:Dejan Lovren Croatia.jpg|240px]] | caption = Lovren in 2018 | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1989|7|5}} <ref>{{cite web |url=https://www.espn.co.uk/football/player/_/id/123560/dejan-lovren |title=Dejan Lovren: Overview |work=ESPN |access-date=13 August 2023}}</ref> | birth_place = [[Zenica]], [[Joego-Slawië]] (nou [[Bosnië en Herzegowina]]) | height = 1,88 m | position = Sentrale verdediger | currentclub = [[PAOK FC]] | clubnumber = | youthyears1 = 1996–1999 | youthclubs1 = [[BSC Sendling]] | youthyears2 = 1999–2002 | youthclubs2 = NK Ilovac | youthyears3 = 2002–2004 | youthclubs3 = [[NK Karlovac]] | youthyears4 = 2004–2006 | youthclubs4 = [[GNK Dinamo Zagreb Academy|Dinamo Zagreb]] | years1 = 2006–2010 | clubs1 = [[Dinamo Zagreb]] | caps1 = 37 | goals1 = 1 | years2 = 2006–2008 | clubs2 = → [[NK Inter Zaprešić|Inter Zaprešić]] (leen) | caps2 = 50 | goals2 = 1 | years3 = 2010–2013 | clubs3 = [[Olympique Lyonnais|Lyon]] | caps3 = 72 | goals3 = 2 | years4 = 2013–2014 | clubs4 = [[Southampton F.C.|Southampton]] | caps4 = 31 | goals4 = 2 | years5 = 2014–2020 | clubs5 = [[Liverpool F.C.|Liverpool]] | caps5 = 131 | goals5 = 5 | years6 = 2020–2022 | clubs6 = [[Zenit Sint Petersburg]] | caps6 = 50 | goals6 = 3 | years7 = 2023–2024 | clubs7 = [[Olympique Lyonnais|Lyon]] | caps7 = 27 | goals7 = 1 | years8 = 2024– | clubs8 = [[PAOK FC|PAOK]] | caps8 = 22 | goals8 = 0 | nationalyears1 = 2004–2005 | nationalteam1 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/17]] | nationalcaps1 = 18 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2006 | nationalteam2 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/18]] | nationalcaps2 = 2 | nationalgoals2 = 0 | nationalyears3 = 2006–2008 | nationalteam3 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/19]] | nationalcaps3 = 10 | nationalgoals3 = 1 | nationalyears4 = 2007–2009 | nationalteam4 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/20]] | nationalcaps4 = 5 | nationalgoals4 = 0 | nationalyears5 = 2007–2010 | nationalteam5 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/21]] | nationalcaps5 = 19 | nationalgoals5 = 3 | nationalyears6 = 2009–2023 | nationalteam6 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan]] | nationalcaps6 = 78 | nationalgoals6 = 5 | club-update = 9 Junie 2026 }} '''Dejan Lovren''' (gebore [[5 Julie]] [[1989]]) is 'n [[Kroasië|Kroatiese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as sentrale verdediger vir [[PAOK FC]]. Van 2009 tot 2022 was Lovren deel van die [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroatiese nasionale span]] en het 78 wedstryde gespeel. Hy was deel van die spanne wat aan die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014 FIFA Wêreldbeker]] deelgeneem het, tweede geëindig het by die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018 FIFA Wêreldbeker]] en derde geëindig het by die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022 FIFA Wêreldbeker]]. ==Verwysings== {{verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Lovren, Dejan}} [[Kategorie:Kroatiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1989]] [[Kategorie:Lewende mense]] 02u92l1g3cjvtj2bon00ok7347iim7p 2911703 2911702 2026-06-16T03:25:28Z Alm76fym 73114 2911703 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Dejan Lovren | image = [[Lêer:Dejan Lovren Croatia.jpg|240px]] | caption = Lovren in 2018 | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1989|7|5}} <ref>{{cite web |url=https://www.espn.co.uk/football/player/_/id/123560/dejan-lovren |title=Dejan Lovren: Overview |work=ESPN |access-date=13 August 2023}}</ref> | birth_place = [[Zenica]], [[Joego-Slawië]] (nou [[Bosnië en Herzegowina]]) | height = 1,88 m | position = Sentrale verdediger | currentclub = [[PAOK FC]] | clubnumber = | youthyears1 = 1996–1999 | youthclubs1 = [[BSC Sendling]] | youthyears2 = 1999–2002 | youthclubs2 = NK Ilovac | youthyears3 = 2002–2004 | youthclubs3 = [[NK Karlovac]] | youthyears4 = 2004–2006 | youthclubs4 = [[GNK Dinamo Zagreb Academy|Dinamo Zagreb]] | years1 = 2006–2010 | clubs1 = [[Dinamo Zagreb]] | caps1 = 37 | goals1 = 1 | years2 = 2006–2008 | clubs2 = → [[NK Inter Zaprešić|Inter Zaprešić]] (leen) | caps2 = 50 | goals2 = 1 | years3 = 2010–2013 | clubs3 = [[Olympique Lyonnais|Lyon]] | caps3 = 72 | goals3 = 2 | years4 = 2013–2014 | clubs4 = [[Southampton F.C.|Southampton]] | caps4 = 31 | goals4 = 2 | years5 = 2014–2020 | clubs5 = [[Liverpool F.C.|Liverpool]] | caps5 = 131 | goals5 = 5 | years6 = 2020–2022 | clubs6 = [[Zenit Sint Petersburg]] | caps6 = 50 | goals6 = 3 | years7 = 2023–2024 | clubs7 = [[Olympique Lyonnais|Lyon]] | caps7 = 27 | goals7 = 1 | years8 = 2024– | clubs8 = [[PAOK FC|PAOK]] | caps8 = 22 | goals8 = 0 | nationalyears1 = 2004–2005 | nationalteam1 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/17]] | nationalcaps1 = 18 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2006 | nationalteam2 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/18]] | nationalcaps2 = 2 | nationalgoals2 = 0 | nationalyears3 = 2006–2008 | nationalteam3 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/19]] | nationalcaps3 = 10 | nationalgoals3 = 1 | nationalyears4 = 2007–2009 | nationalteam4 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/20]] | nationalcaps4 = 5 | nationalgoals4 = 0 | nationalyears5 = 2007–2010 | nationalteam5 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/21]] | nationalcaps5 = 19 | nationalgoals5 = 3 | nationalyears6 = 2009–2023 | nationalteam6 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan]] | nationalcaps6 = 78 | nationalgoals6 = 5 | club-update = 9 Junie 2026 }} '''Dejan Lovren''' (gebore [[5 Julie]] [[1989]]) is 'n [[Kroasië|Kroatiese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as sentrale verdediger vir [[PAOK FC]]. Van 2009 tot 2023 was Lovren deel van die [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroatiese nasionale span]] en het 78 wedstryde gespeel. Hy was deel van die spanne wat aan die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014 FIFA Wêreldbeker]] deelgeneem het, tweede geëindig het by die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018 FIFA Wêreldbeker]] en derde geëindig het by die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022 FIFA Wêreldbeker]]. ==Verwysings== {{verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Lovren, Dejan}} [[Kategorie:Kroatiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1989]] [[Kategorie:Lewende mense]] lveuzioegp3t9zulfmf2utgob813a07 2911708 2911703 2026-06-16T05:01:49Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911708 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Dejan Lovren | image = [[Lêer:Dejan Lovren Croatia.jpg|240px]] | caption = Lovren in 2018 | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1989|7|5}} <ref>{{cite web |url=https://www.espn.co.uk/football/player/_/id/123560/dejan-lovren |title=Dejan Lovren: Overview |work=ESPN |access-date=13 August 2023}}</ref> | birth_place = [[Zenica]], [[Joego-Slawië]]<br/>(nou [[Bosnië en Herzegowina]]) | height = 1,88 m | position = Sentrale verdediger | currentclub = [[PAOK FC]] | clubnumber = | youthyears1 = 1996–1999 | youthclubs1 = [[BSC Sendling]] | youthyears2 = 1999–2002 | youthclubs2 = NK Ilovac | youthyears3 = 2002–2004 | youthclubs3 = [[NK Karlovac]] | youthyears4 = 2004–2006 | youthclubs4 = [[GNK Dinamo Zagreb Academy|Dinamo Zagreb]] | years1 = 2006–2010 | clubs1 = [[Dinamo Zagreb]] | caps1 = 37 | goals1 = 1 | years2 = 2006–2008 | clubs2 = → [[NK Inter Zaprešić|Inter Zaprešić]] (leen) | caps2 = 50 | goals2 = 1 | years3 = 2010–2013 | clubs3 = [[Olympique Lyonnais|Lyon]] | caps3 = 72 | goals3 = 2 | years4 = 2013–2014 | clubs4 = [[Southampton F.C.|Southampton]] | caps4 = 31 | goals4 = 2 | years5 = 2014–2020 | clubs5 = [[Liverpool F.C.|Liverpool]] | caps5 = 131 | goals5 = 5 | years6 = 2020–2022 | clubs6 = [[Zenit Sint Petersburg]] | caps6 = 50 | goals6 = 3 | years7 = 2023–2024 | clubs7 = [[Olympique Lyonnais|Lyon]] | caps7 = 27 | goals7 = 1 | years8 = 2024– | clubs8 = [[PAOK FC|PAOK]] | caps8 = 22 | goals8 = 0 | nationalyears1 = 2004–2005 | nationalteam1 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/17]] | nationalcaps1 = 18 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2006 | nationalteam2 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/18]] | nationalcaps2 = 2 | nationalgoals2 = 0 | nationalyears3 = 2006–2008 | nationalteam3 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/19]] | nationalcaps3 = 10 | nationalgoals3 = 1 | nationalyears4 = 2007–2009 | nationalteam4 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/20]] | nationalcaps4 = 5 | nationalgoals4 = 0 | nationalyears5 = 2007–2010 | nationalteam5 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië o/21]] | nationalcaps5 = 19 | nationalgoals5 = 3 | nationalyears6 = 2009–2023 | nationalteam6 = [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroasië]] | nationalcaps6 = 78 | nationalgoals6 = 5 | club-update = 9 Junie 2026 }} '''Dejan Lovren''' (gebore [[5 Julie]] [[1989]]) is 'n [[Kroasië|Kroatiese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as sentrale verdediger vir [[PAOK FC]] speel. Van 2009 tot 2023 was hy deel van die [[Kroatiese nasionale sokkerspan|Kroatiese nasionale span]] en het 78 wedstryde gespeel. Hy was deel van die spanne wat aan die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014|2014 FIFA Wêreldbeker]] deelgeneem het, tweede geëindig het by die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2018|2018 FIFA Wêreldbeker]] en derde geëindig het by die [[FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2022|2022 FIFA Wêreldbeker]]. ==Verwysings== {{verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Lovren, Dejan}} [[Kategorie:Kroatiese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1989]] [[Kategorie:Lewende mense]] 2kdpyz1dtqrnf02k67fqy4t69i6fij9 0 462691 2911710 2026-06-16T05:16:43Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 Nuwe bladsy geskep met ''''Mohammad Mohebi''' ([[Persies]]: محمد محبی; gebore 20 Desember 1998) is ’n [[Iran|Irannese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as vleuel vir die [[Rusland|Russiese]] klub [[SK Rostof|Rostof]] en die [[Irannese nasionale sokkerspan|Irannese nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Spor...' 2911710 wikitext text/x-wiki '''Mohammad Mohebi''' ([[Persies]]: محمد محبی; gebore 20 Desember 1998) is ’n [[Iran|Irannese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as vleuel vir die [[Rusland|Russiese]] klub [[SK Rostof|Rostof]] en die [[Irannese nasionale sokkerspan|Irannese nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Mohebi, Mohammad}} [[Kategorie:Irannese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1998]] [[Kategorie:Lewende mense]] 45n4qmei30per5nd8mzv6368evqvn5o 2911711 2911710 2026-06-16T05:21:11Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911711 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Mohammad Mohebi | image = [[Lêer:Mohammad Mohebi, Esteghlal FC vs Gol Gohar Sirjan FC, 6 March 2023.jpg|240px]] | caption = Mohammad Mohebi at 2023 | fullname = Mohammad Ali Mohebi | height = 1,85 m | birth_date = {{birth date and age|1998|12|20|df=yes}} | birth_place = [[Bushehr]], [[Iran]] | currentclub = [[SK Rostof|Rostof]] | clubnumber = 9 | position = Middelvelder, voorspeler | youthclubs1 = [[Shahin Bushehr F.C.|Shahin Bushehr]] | youthyears1 = 2016–2017 | years1 = 2017–2019 | clubs1 = [[Shahin Bushehr FC|Shahin Bushehr]] | caps1 = 36 | goals1 = 4 | years2 = 2019–2021 | clubs2 = [[Sepahan SC|Sepahan]] | caps2 = 53 | goals2 = 9 | years3 = 2021–2023 | clubs3 = [[CD Santa Clara|Santa Clara]] | caps3 = 16 | goals3 = 3 | years4 = 2022–2023 | clubs4 = → [[Esteghlal FC|Esteghlal]] (loan) | caps4 = 28 | goals4 = 8 | years5 = 2023– | clubs5 = [[SK Rostof|Rostof]] | caps5 = 65 | goals5 = 13 | nationalyears1 = 2019– | nationalteam1 = [[Irannese nasionale sokkerspan|Iran]] | nationalcaps1 = 36 | nationalgoals1 = 14 | pcupdate = 17 Mei 2026 | ntupdate = 30 Mei 2026 }} '''Mohammad Mohebi''' ([[Persies]]: محمد محبی; gebore 20 Desember 1998) is ’n [[Iran|Irannese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as vleuel vir die [[Rusland|Russiese]] klub [[SK Rostof|Rostof]] en die [[Irannese nasionale sokkerspan|Irannese nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Mohebi, Mohammad}} [[Kategorie:Irannese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1998]] [[Kategorie:Lewende mense]] iyqfztv0z9r5apojlie6ddth5pezt6j 0 462692 2911723 2026-06-16T06:01:20Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 Nuwe bladsy geskep met '{{Infobox football biography | name = Ramin Rezaeian | image = [[Lêer:Esteghlal 0 - 0 Al Nassr, round of 16 of the AFC Elite League, Azadi Stadium, 3 March 2025 15.jpg|240px]] | upright = | caption = Rezaeian in 2025 | full_name = Ramin Salehrad Rezaeian<ref name="FIFA 2022">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022 – Squad list: IR Iran (IRN) |publisher=[[FIFA]] |page=15 |date=15 November...' 2911723 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Ramin Rezaeian | image = [[Lêer:Esteghlal 0 - 0 Al Nassr, round of 16 of the AFC Elite League, Azadi Stadium, 3 March 2025 15.jpg|240px]] | upright = | caption = Rezaeian in 2025 | full_name = Ramin Salehrad Rezaeian<ref name="FIFA 2022">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022 – Squad list: IR Iran (IRN) |publisher=[[FIFA]] |page=15 |date=15 November 2022 |access-date=15 November 2022}}</ref> | height = 1.84 m<ref name="FIFA 2022"/> | birth_date = {{birth date and age|1990|3|21|df=y}} | birth_place = [[Sari, Iran|Sari]], [[Mazandaran province|Mazandaran]], Iran | position = Verdediger | currentclub = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | clubnumber = 10 | youthyears1 = 2002–2008 | youthclubs1 = Shahrdari Sari | youthyears2 = 2008–2009 | youthclubs2 = Shensa-ye Tehran | years1 = 2009–2013 | clubs1 = [[Saba Qom FC|Saba Qom]] | caps1 = 65 | goals1 = 4 | years2 = 2013–2015 | clubs2 = [[Rah Ahan FC|Rah Ahan]] | caps2 = 56 | goals2 = 11 | years3 = 2015–2022 | clubs3 = [[Persepolis FC|Persepolis]] | caps3 = 53 | goals3 = 9 | years4 = 2017–2018 | clubs4 = [[KV Oostende]] | caps4 = 16 | goals4 = 1 | years5 = 2018–2020 | clubs5 = [[Al-Shahania SC|Al Shahania]] | caps5 = 32 | goals5 = 17 | years6 = 2020–2022 | clubs6 = [[Al-Duhail SC|Al-Duhail]] | caps6 = 10 | goals6 = 2 | years7 = 2021–2022 | clubs7 = → [[Al-Sailiya SC|Al-Sailiya]] (leen) | caps7 = 24 | goals7 = 5 | years8 = 2022–2024 | clubs8 = [[Sepahan SC|Sepahan]] | caps8 = 56 | goals8 = 15 | years9 = 2024– | clubs9 = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | caps9 = 35 | goals9 = 11 | years10 = 2026 | clubs10 = → [[Foolad FC|Foolad]] (loan) | caps10 = 6 | goals10 = 1 | nationalyears1 = 2015– | nationalteam1 = [[Irannese nasionale sokkerspan|Iran]] | nationalcaps1 = 76 | nationalgoals1 = 9 | club-update = 27 Februarie 2026 | nationalteam-update = 15 Junie 2026 }} '''Ramin Rezaeian''' ([[Persies]]: رامین رضاییان; gebore 21 Maart 1990) is ’n [[Iran|Irannese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as verdediger vir die Persiese Golf Proliga-klub Esteghlal en die [[Irannese nasionale sokkerspan|Irannese nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Rezaeian, Ramin}} [[Kategorie:Irannese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1990]] [[Kategorie:Lewende mense]] ntspq354flb6idiwua43hd5r64mk04e 2911724 2911723 2026-06-16T06:02:45Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911724 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Ramin Rezaeian | image = [[Lêer:Esteghlal 0 - 0 Al Nassr, round of 16 of the AFC Elite League, Azadi Stadium, 3 March 2025 15.jpg|240px]] | upright = | caption = Rezaeian in 2025 | full_name = Ramin Salehrad Rezaeian<ref name="FIFA 2022">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce44/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup Qatar 2022 – Squad list: IR Iran (IRN) |publisher=[[FIFA]] |page=15 |date=15 November 2022 |access-date=15 November 2022}}</ref> | height = 1.84 m<ref name="FIFA 2022"/> | birth_date = {{birth date and age|1990|3|21|df=y}} | birth_place = Sari, Mazandaran, Iran | position = Verdediger | currentclub = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | clubnumber = 10 | youthyears1 = 2002–2008 | youthclubs1 = Shahrdari Sari | youthyears2 = 2008–2009 | youthclubs2 = Shensa-ye Tehran | years1 = 2009–2013 | clubs1 = [[Saba Qom FC|Saba Qom]] | caps1 = 65 | goals1 = 4 | years2 = 2013–2015 | clubs2 = [[Rah Ahan FC|Rah Ahan]] | caps2 = 56 | goals2 = 11 | years3 = 2015–2022 | clubs3 = [[Persepolis FC|Persepolis]] | caps3 = 53 | goals3 = 9 | years4 = 2017–2018 | clubs4 = [[KV Oostende]] | caps4 = 16 | goals4 = 1 | years5 = 2018–2020 | clubs5 = [[Al-Shahania SC|Al Shahania]] | caps5 = 32 | goals5 = 17 | years6 = 2020–2022 | clubs6 = [[Al-Duhail SC|Al-Duhail]] | caps6 = 10 | goals6 = 2 | years7 = 2021–2022 | clubs7 = → [[Al-Sailiya SC|Al-Sailiya]] (leen) | caps7 = 24 | goals7 = 5 | years8 = 2022–2024 | clubs8 = [[Sepahan SC|Sepahan]] | caps8 = 56 | goals8 = 15 | years9 = 2024– | clubs9 = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | caps9 = 35 | goals9 = 11 | years10 = 2026 | clubs10 = → [[Foolad FC|Foolad]] (loan) | caps10 = 6 | goals10 = 1 | nationalyears1 = 2015– | nationalteam1 = [[Irannese nasionale sokkerspan|Iran]] | nationalcaps1 = 76 | nationalgoals1 = 9 | club-update = 27 Februarie 2026 | nationalteam-update = 15 Junie 2026 }} '''Ramin Rezaeian''' ([[Persies]]: رامین رضاییان; gebore 21 Maart 1990) is ’n [[Iran|Irannese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as verdediger vir die Persiese Golf Proliga-klub Esteghlal en die [[Irannese nasionale sokkerspan|Irannese nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Rezaeian, Ramin}} [[Kategorie:Irannese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1990]] [[Kategorie:Lewende mense]] 8pvm7im4mr4o8vzd29x2auwlz3pzaer 2911725 2911724 2026-06-16T06:03:15Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911725 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Ramin Rezaeian | image = [[Lêer:Esteghlal 0 - 0 Al Nassr, round of 16 of the AFC Elite League, Azadi Stadium, 3 March 2025 15.jpg|240px]] | upright = | caption = Rezaeian in 2025 | full_name = Ramin Salehrad Rezaeian | height = 1.84 m | birth_date = {{birth date and age|1990|3|21|df=y}} | birth_place = Sari, Mazandaran, Iran | position = Verdediger | currentclub = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | clubnumber = 10 | youthyears1 = 2002–2008 | youthclubs1 = Shahrdari Sari | youthyears2 = 2008–2009 | youthclubs2 = Shensa-ye Tehran | years1 = 2009–2013 | clubs1 = [[Saba Qom FC|Saba Qom]] | caps1 = 65 | goals1 = 4 | years2 = 2013–2015 | clubs2 = [[Rah Ahan FC|Rah Ahan]] | caps2 = 56 | goals2 = 11 | years3 = 2015–2022 | clubs3 = [[Persepolis FC|Persepolis]] | caps3 = 53 | goals3 = 9 | years4 = 2017–2018 | clubs4 = [[KV Oostende]] | caps4 = 16 | goals4 = 1 | years5 = 2018–2020 | clubs5 = [[Al-Shahania SC|Al Shahania]] | caps5 = 32 | goals5 = 17 | years6 = 2020–2022 | clubs6 = [[Al-Duhail SC|Al-Duhail]] | caps6 = 10 | goals6 = 2 | years7 = 2021–2022 | clubs7 = → [[Al-Sailiya SC|Al-Sailiya]] (leen) | caps7 = 24 | goals7 = 5 | years8 = 2022–2024 | clubs8 = [[Sepahan SC|Sepahan]] | caps8 = 56 | goals8 = 15 | years9 = 2024– | clubs9 = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | caps9 = 35 | goals9 = 11 | years10 = 2026 | clubs10 = → [[Foolad FC|Foolad]] (loan) | caps10 = 6 | goals10 = 1 | nationalyears1 = 2015– | nationalteam1 = [[Irannese nasionale sokkerspan|Iran]] | nationalcaps1 = 76 | nationalgoals1 = 9 | club-update = 27 Februarie 2026 | nationalteam-update = 15 Junie 2026 }} '''Ramin Rezaeian''' ([[Persies]]: رامین رضاییان; gebore 21 Maart 1990) is ’n [[Iran|Irannese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as verdediger vir die Persiese Golf Proliga-klub Esteghlal en die [[Irannese nasionale sokkerspan|Irannese nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Rezaeian, Ramin}} [[Kategorie:Irannese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1990]] [[Kategorie:Lewende mense]] 5rv5tefpau66tmz4q48wzo2yx2cc8d3 2911726 2911725 2026-06-16T06:03:52Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911726 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Ramin Rezaeian | image = [[Lêer:Esteghlal 0 - 0 Al Nassr, round of 16 of the AFC Elite League, Azadi Stadium, 3 March 2025 15.jpg|240px]] | upright = | caption = Rezaeian in 2025 | full_name = Ramin Salehrad Rezaeian | height = 1.84 m | birth_date = {{birth date and age|1990|3|21|df=y}} | birth_place = Sari, Mazandaran, [[Iran]] | position = Verdediger | currentclub = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | clubnumber = 10 | youthyears1 = 2002–2008 | youthclubs1 = Shahrdari Sari | youthyears2 = 2008–2009 | youthclubs2 = Shensa-ye Tehran | years1 = 2009–2013 | clubs1 = [[Saba Qom FC|Saba Qom]] | caps1 = 65 | goals1 = 4 | years2 = 2013–2015 | clubs2 = [[Rah Ahan FC|Rah Ahan]] | caps2 = 56 | goals2 = 11 | years3 = 2015–2022 | clubs3 = [[Persepolis FC|Persepolis]] | caps3 = 53 | goals3 = 9 | years4 = 2017–2018 | clubs4 = [[KV Oostende]] | caps4 = 16 | goals4 = 1 | years5 = 2018–2020 | clubs5 = [[Al-Shahania SC|Al Shahania]] | caps5 = 32 | goals5 = 17 | years6 = 2020–2022 | clubs6 = [[Al-Duhail SC|Al-Duhail]] | caps6 = 10 | goals6 = 2 | years7 = 2021–2022 | clubs7 = → [[Al-Sailiya SC|Al-Sailiya]] (leen) | caps7 = 24 | goals7 = 5 | years8 = 2022–2024 | clubs8 = [[Sepahan SC|Sepahan]] | caps8 = 56 | goals8 = 15 | years9 = 2024– | clubs9 = [[Esteghlal FC|Esteghlal]] | caps9 = 35 | goals9 = 11 | years10 = 2026 | clubs10 = → [[Foolad FC|Foolad]] (loan) | caps10 = 6 | goals10 = 1 | nationalyears1 = 2015– | nationalteam1 = [[Irannese nasionale sokkerspan|Iran]] | nationalcaps1 = 76 | nationalgoals1 = 9 | club-update = 27 Februarie 2026 | nationalteam-update = 15 Junie 2026 }} '''Ramin Rezaeian''' ([[Persies]]: رامین رضاییان; gebore 21 Maart 1990) is ’n [[Iran|Irannese]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as verdediger vir die Persiese Golf Proliga-klub Esteghlal en die [[Irannese nasionale sokkerspan|Irannese nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Rezaeian, Ramin}} [[Kategorie:Irannese sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 1990]] [[Kategorie:Lewende mense]] 3xj6h8q85jic0v9p6rn4bo1v3r3jcqv 0 462693 2911727 2026-06-16T06:57:30Z JMK 649 aanstuur 2911727 wikitext text/x-wiki #AANSTUUR [[Slag van Spookberg]] o3pmvm48ov1kg464h8mp6x52fpvx9rj 0 462694 2911738 2026-06-16T08:18:36Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 Nuwe bladsy geskep met '{{Infobox football biography | name = Elijah Just | image = [[Lêer:Elijah Just.jpg|240px]] | caption = After a match for the [[New Zealand men's national football team|All Whites]] in March 2026. | full_name = Elijah Henry Just<ref>{{cite web |url=https://www.fifadata.com/document/FWYC/2019/pdf/FWYC_2019_SquadLists.pdf |title=FIFA U-20 World Cup Poland 2019: List of Players: New Zealand |publisher=FIFA |page=11 |date=13 June 2019 |archive-url=https://web.archive.or...' 2911738 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Elijah Just | image = [[Lêer:Elijah Just.jpg|240px]] | caption = After a match for the [[New Zealand men's national football team|All Whites]] in March 2026. | full_name = Elijah Henry Just<ref>{{cite web |url=https://www.fifadata.com/document/FWYC/2019/pdf/FWYC_2019_SquadLists.pdf |title=FIFA U-20 World Cup Poland 2019: List of Players: New Zealand |publisher=FIFA |page=11 |date=13 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200206013743/https://www.fifadata.com/document/FWYC/2019/pdf/FWYC_2019_SquadLists.pdf |archive-date=6 February 2020}}</ref> | birth_date = {{birth date and age|2000|5|1|df=y}} | birth_place = [[Palmerston North]], [[Nieu-Seeland]] | height = 1,74 m<ref>{{cite news|url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce4/pdf/SquadLists-English.pdf|website=[[FIFA]]|accessdate=8 July 2021|title=Squad list – Men's Olympic Football Tournament Tokyo 2020}}</ref> | position = Regtervleuel | currentclub = [[Motherwell FC|Motherwell]] | clubnumber = 21 | youthyears1 = {{0|0000}}–2015 | youthclubs1 = [[Western Suburbs FC|Western Suburbs]] | years1 = 2016–2018<ref>{{cite web | url=https://mattsnad.wixsite.com/nzfootystats/cf-yearbooks | title=CF Yearbooks 2000–2021 }}</ref> | clubs1 = [[Western Suburbs FC|Western Suburbs]] | caps1 = 50 | goals1 = 26 | years2 = 2018–2019 | clubs2 = [[Eastern Suburbs AFC|Eastern Suburbs]] | caps2 = 20 | goals2 = 7 | years3 = 2019–2022 | clubs3 = [[FC Helsingør|Helsingør]] | caps3 = 71 | goals3 = 13 | years4 = 2022–2025 | clubs4 = [[AC Horsens|Horsens]] | caps4 = 58 | goals4 = 4 | years5 = 2024–2025 | clubs5 = → [[SKN St. Pölten]] (leen) | caps5 = 19 | goals5 = 6 | years6 = 2025– | clubs6 = [[Motherwell FC|Motherwell]] | caps6 = 35 | goals6 = 7 | nationalyears1 = 2017 | nationalteam1 = Nieu-Seeland o/17 | nationalcaps1 = 7 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2019 | nationalteam2 = Nieu-Seeland o/20 | nationalcaps2 = 3 | nationalgoals2 = 1 | nationalyears3 = 2019– | nationalteam3 = [[Nieu-Seelandse nasionale sokkerspan|Nieu-Seeland]] | nationalcaps3 = 41 | nationalgoals3 = 9 | club-update = 20 Mei 2026 | nationalteam-update = 30 Maart 2026 }} '''Elijah Henry Just''' (gebore 1 Mei 2000) is ’n [[Nieu-Seelandse nasionale sokkerspan|Nieu-Seelandse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as vleuel vir die Skotse Premiership-klub Motherwell en die [[Nieu-Seelandse nasionale sokkerspan|Nieu-Seelandse nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> Hy het voorheen vir verskeie jare in [[Denemarke]] gespeel. Sy vader is [[Duitsers|Duits]] en sy moeder is [[China|Chinees]].<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/football/ng-interactive/2026/jun/04/world-cup-2026-complete-player-guide|title=World Cup 2026: guide to all 1,248 players|first1=Marcus|last1=Christenson|first2=David|last2=Hills|first3=Steven|last3=Bloor|first4=Garry|last4=Blight|first5=Billy|last5=Munday|date=4 June 2026|via=The Guardian}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Just, Elijah}} [[Kategorie:Nieu-Seelandse sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 2000]] [[Kategorie:Lewende mense]] r55qfnb9aswiemzv4676vfiyg77wdty 2911739 2911738 2026-06-16T08:19:29Z Vryheid vir Suid-Afrika 184704 2911739 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Elijah Just | image = [[Lêer:Elijah Just.jpg|240px]] | caption = Elijah Just in 2026. | full_name = Elijah Henry Just<ref>{{cite web |url=https://www.fifadata.com/document/FWYC/2019/pdf/FWYC_2019_SquadLists.pdf |title=FIFA U-20 World Cup Poland 2019: List of Players: New Zealand |publisher=FIFA |page=11 |date=13 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200206013743/https://www.fifadata.com/document/FWYC/2019/pdf/FWYC_2019_SquadLists.pdf |archive-date=6 February 2020}}</ref> | birth_date = {{birth date and age|2000|5|1|df=y}} | birth_place = [[Palmerston North]], [[Nieu-Seeland]] | height = 1,74 m<ref>{{cite news|url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce4/pdf/SquadLists-English.pdf|website=[[FIFA]]|accessdate=8 July 2021|title=Squad list – Men's Olympic Football Tournament Tokyo 2020}}</ref> | position = Regtervleuel | currentclub = [[Motherwell FC|Motherwell]] | clubnumber = 21 | youthyears1 = {{0|0000}}–2015 | youthclubs1 = [[Western Suburbs FC|Western Suburbs]] | years1 = 2016–2018<ref>{{cite web | url=https://mattsnad.wixsite.com/nzfootystats/cf-yearbooks | title=CF Yearbooks 2000–2021 }}</ref> | clubs1 = [[Western Suburbs FC|Western Suburbs]] | caps1 = 50 | goals1 = 26 | years2 = 2018–2019 | clubs2 = [[Eastern Suburbs AFC|Eastern Suburbs]] | caps2 = 20 | goals2 = 7 | years3 = 2019–2022 | clubs3 = [[FC Helsingør|Helsingør]] | caps3 = 71 | goals3 = 13 | years4 = 2022–2025 | clubs4 = [[AC Horsens|Horsens]] | caps4 = 58 | goals4 = 4 | years5 = 2024–2025 | clubs5 = → [[SKN St. Pölten]] (leen) | caps5 = 19 | goals5 = 6 | years6 = 2025– | clubs6 = [[Motherwell FC|Motherwell]] | caps6 = 35 | goals6 = 7 | nationalyears1 = 2017 | nationalteam1 = Nieu-Seeland o/17 | nationalcaps1 = 7 | nationalgoals1 = 2 | nationalyears2 = 2019 | nationalteam2 = Nieu-Seeland o/20 | nationalcaps2 = 3 | nationalgoals2 = 1 | nationalyears3 = 2019– | nationalteam3 = [[Nieu-Seelandse nasionale sokkerspan|Nieu-Seeland]] | nationalcaps3 = 41 | nationalgoals3 = 9 | club-update = 20 Mei 2026 | nationalteam-update = 30 Maart 2026 }} '''Elijah Henry Just''' (gebore 1 Mei 2000) is ’n [[Nieu-Seelandse nasionale sokkerspan|Nieu-Seelandse]] professionele [[Sokker|sokkerspeler]] wat as vleuel vir die Skotse Premiership-klub Motherwell en die [[Nieu-Seelandse nasionale sokkerspan|Nieu-Seelandse nasionale span]] speel.<ref>{{Cite web|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/live/c23yvpljjl9t|title=Iran 2-2 New Zealand: Elijah Just scores twice in entertaining Group G draw|last=|first=|website=BBC Sport|language=en|access-date=2026-06-16}}</ref> Hy het voorheen vir verskeie jare in [[Denemarke]] gespeel. Sy vader is [[Duitsers|Duits]] en sy moeder is [[China|Chinees]].<ref>{{Cite web|url=https://www.theguardian.com/football/ng-interactive/2026/jun/04/world-cup-2026-complete-player-guide|title=World Cup 2026: guide to all 1,248 players|first1=Marcus|last1=Christenson|first2=David|last2=Hills|first3=Steven|last3=Bloor|first4=Garry|last4=Blight|first5=Billy|last5=Munday|date=4 June 2026|via=The Guardian}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Just, Elijah}} [[Kategorie:Nieu-Seelandse sokkerspelers]] [[Kategorie:Geboortes in 2000]] [[Kategorie:Lewende mense]] 5drtyvl90qap9tdunfvk1jz45xbvgue 0 462695 2911746 2026-06-16T10:16:59Z Sobaka 328 Begin nuwe artikel 2911746 wikitext text/x-wiki '''Paul Christiano''' is 'n Amerikaanse navorser op die gebied van [[kunsmatige intelligensie]] (KI), met 'n spesifieke fokus op [[KI-belyning]], wat die subveld van KI-veiligheidsnavorsing is wat daarop gemik is om KI-stelsels na menslike belange te stuur.<ref name=":0" /> Hy dien as die Hoof van Veiligheid vir die Sentrum vir KI-standaarde en -innovasie binne NIST.<ref>{{Cite web | title= Paul Christiano|url=https://www.nist.gov/people/paul-christiano |access-date=2024-05-22 |website=NIST.gov |date=17 April 2024 |language=en-US}}</ref> Hy het voorheen die [[taalmodel]]belyningspan by [[OpenAI]] gelei en het stigter en hoof geword van die niewinsgewende Alignment Research Center (ARC), wat werk aan teoretiese KI-belyning en evaluerings van [[masjienleer]]modelle.<ref>{{Cite web |last=Piper |first=Kelsey |date=2023-03-29 |title=How to test what an AI model can — and shouldn't — do |url=https://www.vox.com/future-perfect/2023/3/29/23661633/gpt-4-openai-alignment-research-center-open-philanthropy-ai-safety |access-date=2023-08-04 |website=Vox |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite magazine |last=Henshall |first=Will |date=7 September 2023 |title=Paul Christiano – Founder, Alignment Research Center |magazine=[[Time (tydskrif)|TIME magazine]] |url=https://time.com/collection/time100-ai/6309030/paul-christiano/ |access-date=2023-11-16}}</ref> In 2023 is Christiano aangewys as een van die TIME 100 Mees Invloedryke Mense in KI (TIME100 AI).<ref name=":1" /><ref>{{Cite magazine |last=Sibley |first=Jess |date=September 10, 2023 |title=The Future Is Now |volume=202 |magazine=[[Time (tydskrif)|Time magazine]] |issue=11/12 |url=https://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=a9h&AN=172374416&lang=en-gb&site=eds-live&scope=site |access-date=2023-11-16 |via=EBSCOHost}}</ref> In September 2023 is Christiano aangestel in die Britse regering se Frontier AI Taskforce-adviesraad.<ref>{{Cite news |last=Skelton |first=Sebastian Klovig |date=7 September 2023 |title=Government AI taskforce appoints new advisory board members |work=ComputerWeekly.com |url=https://www.computerweekly.com/news/366551256/Government-AI-taskforce-appoints-new-advisory-board-members |access-date=2023-11-16}}</ref> Voordat hy by die Sentrum vir KI-standaarde en -innovasie gewerk het, was hy 'n aanvanklike trustee op Anthropic se Long-Term Benefit Trust.<ref name=":3">{{Cite news |last=Matthews |first=Dylan |date=25 September 2023 |title=The $1 billion gamble to ensure AI doesn't destroy humanity |work=[[Vox (website)|Vox]] |url=https://www.vox.com/future-perfect/23794855/anthropic-ai-openai-claude-2 |access-date=2023-11-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=The Long-Term Benefit Trust |url=https://www.anthropic.com/news/the-long-term-benefit-trust |access-date=2025-04-20}}</ref> ==Onderwys en opleiding== Christiano het die Harker-skool in [[San Jose, Kalifornië]], bygewoon.<ref name=":4">{{Cite web |last=Kehoe |first=Elaine |date=Oktober 2008 |title=Mathematics People – 2008 International Mathematical Olympiad |url=https://www.ams.org/notices/200810/tx081001284p.pdf |access-date=2023-11-16 |website=American Mathematical Society}}</ref> Hy het aan die Amerikaanse span deelgeneem en in 2008 'n silwermedalje by die 49ste Internasionale Wiskunde-Olimpiade (IMO) gewen.<ref name=":4" /><ref>{{Cite journal |last1=Feng |first1=Zumin |last2=Gelca |first2=Razvan |last3=Le |first3=Ian |last4=Dunbar |first4=Steven R. |date=June 2009 |title=NEWS AND LETTERS: 49th International Mathematical Olympiad |url=https://www.jstor.org/stable/27765911 |journal=Mathematics Magazine |volume=82 |issue=e |pages=235–238 |doi=10.1080/0025570X.2009.11953629 |jstor=27765911|url-access=subscription }}</ref> In 2012 het Christiano aan die [[Massachusetts-tegnologie-instituut]] (MIT) gegradueer met 'n graad in [[wiskunde]].<ref>{{Cite web |title=Paul F. Christiano |url=https://dl.acm.org/profile/81485658302 |access-date=2023-11-16 |website=Association for Computing Machinery Digital Library}}</ref><ref name=":2" /> By MIT het hy datastrukture, kwantumkriptografie en kombinatoriese optimalisering nagevors.<ref name=":2">{{cite web |title=About the Authors: Theory of Computing: An Open Access Electronic Journal in Theoretical Computer Science |url=https://theoryofcomputing.org/articles/v009a009/about.html |access-date=2023-11-16}}</ref> Hy het daarna 'n PhD aan die [[Universiteit van Kalifornië, Berkeley]], voltooi.<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Paul Christiano – Research Associate |url=http://www.fhi.ox.ac.uk/ |access-date=2023-08-04 |website=The Future of Humanity Institute |language=en}}</ref> Terwyl hy by Berkeley was, het Christiano saam met navorser Katja Grace gewerk aan KI-impakte, waar hy 'n voorlopige metodologie ontwikkel het om superrekenaars met breine te vergelyk, deur gebruik te maak van deurkruiste rande per sekonde (TEPS).<ref>{{Cite news |last=Hsu |first=Jeremy |date=26 Augustus 2015 |title=Estimate: Human Brain 30 Times Faster than Best Supercomputers |work=IEEE Spectrum |url=https://spectrum.ieee.org/estimate-human-brain-30-times-faster-than-best-supercomputers |access-date=2023-11-16}}</ref> Hy het ook geëksperimenteer met die toepassing van Carl Shulman se skenkerloteryteorie en byna $50 000 in 'n poel ingesamel wat aan 'n enkele liefdadigheidsorganisasie geskenk sou word.<ref>{{Cite news |last=Paynter |first=Ben |date=31 Januarie 2017 |title=Take A Chance With Your Charity And Try A Donor Lottery |work=Fast Company |url=https://www.fastcompany.com/3067596/take-a-chance-with-your-charity-and-try-a-donor-lottery |access-date=2023-11-16}}</ref> ==Loopbaan== By OpenAI was Christiano medeskrywer van die artikel "''Deep Reinforcement Learning from Human Preferences''" (2017) en ander werke wat [[Versterkingsleër|versterkingsleer]] uit menslike terugvoer (RLHF) ontwikkel.<ref>{{Cite journal |last1=Christiano |first1=Paul F |last2=Leike |first2=Jan |last3=Brown |first3=Tom |last4=Martic |first4=Miljan |last5=Legg |first5=Shane |last6=Amodei |first6=Dario |date=2017 |title=Deep Reinforcement Learning from Human Preferences |url=https://proceedings.neurips.cc/paper_files/paper/2017/hash/d5e2c0adad503c91f91df240d0cd4e49-Abstract.html |journal=Advances in Neural Information Processing Systems |publisher=Curran Associates, Inc. |volume=30}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Ouyang |first1=Long |last2=Wu |first2=Jeffrey |last3=Jiang |first3=Xu |last4=Almeida |first4=Diogo |last5=Wainwright |first5=Carroll |last6=Mishkin |first6=Pamela |last7=Zhang |first7=Chong |last8=Agarwal |first8=Sandhini |last9=Slama |first9=Katarina |last10=Ray |first10=Alex |last11=Schulman |first11=John |last12=Hilton |first12=Jacob |last13=Kelton |first13=Fraser |last14=Miller |first14=Luke |last15=Simens |first15=Maddie |date=2022-12-06 |title=Training language models to follow instructions with human feedback |url=https://proceedings.neurips.cc/paper_files/paper/2022/hash/b1efde53be364a73914f58805a001731-Abstract-Conference.html |journal=Advances in Neural Information Processing Systems |language=en |volume=35 |pages=27730–27744|arxiv=2203.02155 }}</ref> Hy word beskou as een van die hoofargitekte van RLHF,<ref name=":1" /><ref name=":3" /> wat in 2017 "as 'n noemenswaardige stap vorentoe in KI-veiligheidsnavorsing beskou is", volgens The New York Times.<ref>{{Cite news |last=Metz |first=Cade |date=13 Augustus 2017 |title=Teaching A.I. Systems to Behave Themselves |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2017/08/13/technology/artificial-intelligence-safety-training.html |url-access=subscription |access-date=2023-11-16}}</ref> Ander werke soos "''AI safety via debate''" (2018) fokus op die probleem van skaalbare toesig – die toesig oor KI's in domeine waar mense probleme sou hê om die uitvoerkwaliteit te beoordeel.<ref>{{Cite arXiv |last1=Irving |first1=G. |last2=Christiano |first2=P. |last3=Amodei |first3=Dario |date=2018-05-02 |title=AI safety via debate |class=stat.ML |eprint=1805.00899 }}</ref><ref>{{Cite arXiv |last1=Wu |first1=Jeff |last2=Ouyang |first2=Long |last3=Ziegler |first3=Daniel M. |last4=Stiennon |first4=Nissan |last5=Lowe |first5=Ryan |last6=Leike |first6=J. |last7=Christiano |first7=P. |date=2021-09-22 |title=Recursively Summarizing Books with Human Feedback |class=cs.CL |eprint=2109.10862}}</ref><ref>{{Cite arXiv |last1=Christiano |first1=P. |last2=Shlegeris |first2=Buck |last3=Amodei |first3=Dario |date=2018-10-19 |title=Supervising strong learners by amplifying weak experts |class=cs.LG |eprint=1810.08575}}</ref> Christiano het OpenAI in 2021 verlaat om aan meer konseptuele en teoretiese kwessies in KI-belyning te werk en het daarna die Alignment Research Center gestig om op hierdie gebied te fokus.<ref name=":0">{{Cite web |title=A.I. has a '10 or 20% chance' of conquering humanity, former OpenAI safety researcher warns |url=https://fortune.com/2023/05/03/openai-ex-safety-researcher-warns-ai-destroy-humanity/ |access-date=2023-06-04 |website=Fortune |language=en}}</ref> Een onderwerp van studie is die probleem van die ontsluiting van latente kennis uit gevorderde masjienleermodelle.<ref>{{Cite arXiv|last1=Burns |first1=Collin |last2=Ye |first2=Haotian |last3=Klein |first3=Dan |last4=Steinhardt |first4=Jacob |date=2022 |title=Discovering Latent Knowledge in Language Models Without Supervision |class=cs.CL |eprint=2212.03827}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Christiano |first1=Paul |last2=Cotra |first2=Ajeya |last3=Xu |first3=Mark |date=Desember 2021 |title=Eliciting Latent Knowledge: How to tell if your eyes deceive you |url=https://docs.google.com/document/d/1WwsnJQstPq91_Yh-Ch2XRL8H_EpsnjrC1dwZXR37PC8/edit?usp=embed_facebook |access-date=2023-04-16 |website=Google Docs |publisher=Alignment Research Center |language=en}}</ref> ARC ontwikkel ook tegnieke om te identifiseer en te toets of 'n KI-model potensieel gevaarlik is.<ref name=":1" /> In April 2023 het Christiano aan ''[[The Economist]]'' gesê dat ARC oorweeg om 'n bedryfstandaard vir KI-veiligheid te ontwikkel.<ref>{{Cite news |date=2023-04-19 |title=How generative models could go wrong |newspaper=[[The Economist]] |url=https://www.economist.com/science-and-technology/2023/04/19/how-generative-models-could-go-wrong |access-date=2023-11-16}}</ref> Vanaf April 2024 is Christiano gelys as die hoof van KI-veiligheid vir die Amerikaanse KI-veiligheidsinstituut by NIST.<ref>{{Cite web | title= Paul Christiano|url=https://www.nist.gov/people/paul-christiano |access-date=2024-05-22 |website=NIST.gov |date=17 April 2024 |language=en-US}}</ref> 'n Maand tevore, in Maart 2024, het personeel en wetenskaplikes by die instituut gedreig om te bedank nadat hulle in kennis gestel is van Christiano se hangende aanstelling in die rol, en gesê dat sy bande met die [[effektiewe altruïsme]]-beweging die KI-veiligheidsinstituut se objektiwiteit en integriteit in gevaar kan stel.<ref>{{Cite news |last=Goldman |first=Sharon |date=7 Maart 2024 |title=NIST staffers revolt against expected appointment of 'effective altruist' AI researcher to US AI Safety Institute |url=https://venturebeat.com/ai/nist-staffers-revolt-against-potential-appointment-of-effective-altruist-ai-researcher-to-us-ai-safety-institute/ |newspaper=VentureBeat |access-date=2024-05-22}}</ref> ===Menings oor KI-risiko's=== Hy is bekend vir sy sienings oor die potensiële risiko's van gevorderde KI. In 2017 het ''Wired''-tydskrif verklaar dat Christiano en sy kollegas by OpenAI nie bekommerd was oor die vernietiging van die mensdom deur "bose robotte" nie, en verduidelik dat "[h]ulle meer bekommerd is dat, soos KI verder as menslike begrip vorder, die tegnologie se gedrag van ons beoogde doelwitte kan afwyk."<ref>{{Cite magazine |last=Newman |first=Lily Hay |date=September 2017 |title=Should We Worry? – Will AI Turn Against Me? |magazine=|Wired |url=https://www.wired.com/2017/08/dont-worry-be-happy/ |access-date=2023-11-16}}</ref> In 'n wyd aangehaalde onderhoud met ''Business Insider'' in 2023 het Christiano egter gesê dat daar 'n "10-20% kans op KI-oorname is, [met] baie [of] die meeste mense dood." Hy het ook 'n "50/50 kans op [[P(doom)|ondergang]] kort nadat jy KI-stelsels het wat op menslike vlak is," vermoed.<ref>{{Cite web |last=Nolan |first=Beatrice |title=Ex-OpenAI researcher says there's a 50% chance AI development could end in 'doom' |url=https://www.businessinsider.com/openai-researcher-ai-doom-50-chatgpt-2023-5 |access-date=2023-06-04 |website=Business Insider |language=en-US}}</ref><ref name=":0" /> ==Persoonlike lewe== Christiano is getroud met Ajeya Cotra, 'n lid van METR se tegniese personeel.<ref>{{Cite news |last=Piper |first=Kelsey |date=Junie 2023 |title=A Field Guide to AI Safety |work=Asterisk Magazine |issue=3 |url=https://asteriskmag.com/issues/03/a-field-guide-to-ai-safety |access-date=2023-11-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings|3}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Christiano, Paul}} [[Kategorie:Lewende mense]] [[Kategorie:Kunsmatige intelligensie]] 2gdobqs5ulkqkykj6t0fiy3eitfyd4j 2911748 2911746 2026-06-16T10:19:37Z Sobaka 328 Inligtingskas 2911748 wikitext text/x-wiki {{Inligtingskas Persoon | naam = Paul Christiano | bynaam = | beeld = | beeldbeskrywing = | onderskrif = | geboortenaam = Paul Christiano | geboortedatum = | geboorteplek = | dood_datum = | sterfteplek = | ouers = | titel = | nasionaliteit = {{vlagland|Verenigde State}} | beroep = Hoof van Veiligheid vir die Sentrum vir KI-standaarde en -innovasie binne NIST | ander = | bekend = Kunsmatige intelligensie | salaris = | termyn = | voorganger = | opvolger = | eerbewyse = | party = | huweliksmaat = | kinders = | webblad = | handtekening = }} '''Paul Christiano''' is 'n Amerikaanse navorser op die gebied van [[kunsmatige intelligensie]] (KI), met 'n spesifieke fokus op [[KI-belyning]], wat die subveld van KI-veiligheidsnavorsing is wat daarop gemik is om KI-stelsels na menslike belange te stuur.<ref name=":0" /> Hy dien as die Hoof van Veiligheid vir die Sentrum vir KI-standaarde en -innovasie binne NIST.<ref>{{Cite web | title= Paul Christiano|url=https://www.nist.gov/people/paul-christiano |access-date=2024-05-22 |website=NIST.gov |date=17 April 2024 |language=en-US}}</ref> Hy het voorheen die [[taalmodel]]belyningspan by [[OpenAI]] gelei en het stigter en hoof geword van die niewinsgewende Alignment Research Center (ARC), wat werk aan teoretiese KI-belyning en evaluerings van [[masjienleer]]modelle.<ref>{{Cite web |last=Piper |first=Kelsey |date=2023-03-29 |title=How to test what an AI model can — and shouldn't — do |url=https://www.vox.com/future-perfect/2023/3/29/23661633/gpt-4-openai-alignment-research-center-open-philanthropy-ai-safety |access-date=2023-08-04 |website=Vox |language=en}}</ref><ref name=":1">{{Cite magazine |last=Henshall |first=Will |date=7 September 2023 |title=Paul Christiano – Founder, Alignment Research Center |magazine=[[Time (tydskrif)|TIME magazine]] |url=https://time.com/collection/time100-ai/6309030/paul-christiano/ |access-date=2023-11-16}}</ref> In 2023 is Christiano aangewys as een van die TIME 100 Mees Invloedryke Mense in KI (TIME100 AI).<ref name=":1" /><ref>{{Cite magazine |last=Sibley |first=Jess |date=September 10, 2023 |title=The Future Is Now |volume=202 |magazine=[[Time (tydskrif)|Time magazine]] |issue=11/12 |url=https://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&db=a9h&AN=172374416&lang=en-gb&site=eds-live&scope=site |access-date=2023-11-16 |via=EBSCOHost}}</ref> In September 2023 is Christiano aangestel in die Britse regering se Frontier AI Taskforce-adviesraad.<ref>{{Cite news |last=Skelton |first=Sebastian Klovig |date=7 September 2023 |title=Government AI taskforce appoints new advisory board members |work=ComputerWeekly.com |url=https://www.computerweekly.com/news/366551256/Government-AI-taskforce-appoints-new-advisory-board-members |access-date=2023-11-16}}</ref> Voordat hy by die Sentrum vir KI-standaarde en -innovasie gewerk het, was hy 'n aanvanklike trustee op Anthropic se Long-Term Benefit Trust.<ref name=":3">{{Cite news |last=Matthews |first=Dylan |date=25 September 2023 |title=The $1 billion gamble to ensure AI doesn't destroy humanity |work=[[Vox (website)|Vox]] |url=https://www.vox.com/future-perfect/23794855/anthropic-ai-openai-claude-2 |access-date=2023-11-16}}</ref><ref>{{Cite web |title=The Long-Term Benefit Trust |url=https://www.anthropic.com/news/the-long-term-benefit-trust |access-date=2025-04-20}}</ref> ==Onderwys en opleiding== Christiano het die Harker-skool in [[San Jose, Kalifornië]], bygewoon.<ref name=":4">{{Cite web |last=Kehoe |first=Elaine |date=Oktober 2008 |title=Mathematics People – 2008 International Mathematical Olympiad |url=https://www.ams.org/notices/200810/tx081001284p.pdf |access-date=2023-11-16 |website=American Mathematical Society}}</ref> Hy het aan die Amerikaanse span deelgeneem en in 2008 'n silwermedalje by die 49ste Internasionale Wiskunde-Olimpiade (IMO) gewen.<ref name=":4" /><ref>{{Cite journal |last1=Feng |first1=Zumin |last2=Gelca |first2=Razvan |last3=Le |first3=Ian |last4=Dunbar |first4=Steven R. |date=June 2009 |title=NEWS AND LETTERS: 49th International Mathematical Olympiad |url=https://www.jstor.org/stable/27765911 |journal=Mathematics Magazine |volume=82 |issue=e |pages=235–238 |doi=10.1080/0025570X.2009.11953629 |jstor=27765911|url-access=subscription }}</ref> In 2012 het Christiano aan die [[Massachusetts-tegnologie-instituut]] (MIT) gegradueer met 'n graad in [[wiskunde]].<ref>{{Cite web |title=Paul F. Christiano |url=https://dl.acm.org/profile/81485658302 |access-date=2023-11-16 |website=Association for Computing Machinery Digital Library}}</ref><ref name=":2" /> By MIT het hy datastrukture, kwantumkriptografie en kombinatoriese optimalisering nagevors.<ref name=":2">{{cite web |title=About the Authors: Theory of Computing: An Open Access Electronic Journal in Theoretical Computer Science |url=https://theoryofcomputing.org/articles/v009a009/about.html |access-date=2023-11-16}}</ref> Hy het daarna 'n PhD aan die [[Universiteit van Kalifornië, Berkeley]], voltooi.<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Paul Christiano – Research Associate |url=http://www.fhi.ox.ac.uk/ |access-date=2023-08-04 |website=The Future of Humanity Institute |language=en}}</ref> Terwyl hy by Berkeley was, het Christiano saam met navorser Katja Grace gewerk aan KI-impakte, waar hy 'n voorlopige metodologie ontwikkel het om superrekenaars met breine te vergelyk, deur gebruik te maak van deurkruiste rande per sekonde (TEPS).<ref>{{Cite news |last=Hsu |first=Jeremy |date=26 Augustus 2015 |title=Estimate: Human Brain 30 Times Faster than Best Supercomputers |work=IEEE Spectrum |url=https://spectrum.ieee.org/estimate-human-brain-30-times-faster-than-best-supercomputers |access-date=2023-11-16}}</ref> Hy het ook geëksperimenteer met die toepassing van Carl Shulman se skenkerloteryteorie en byna $50 000 in 'n poel ingesamel wat aan 'n enkele liefdadigheidsorganisasie geskenk sou word.<ref>{{Cite news |last=Paynter |first=Ben |date=31 Januarie 2017 |title=Take A Chance With Your Charity And Try A Donor Lottery |work=Fast Company |url=https://www.fastcompany.com/3067596/take-a-chance-with-your-charity-and-try-a-donor-lottery |access-date=2023-11-16}}</ref> ==Loopbaan== By OpenAI was Christiano medeskrywer van die artikel "''Deep Reinforcement Learning from Human Preferences''" (2017) en ander werke wat [[Versterkingsleër|versterkingsleer]] uit menslike terugvoer (RLHF) ontwikkel.<ref>{{Cite journal |last1=Christiano |first1=Paul F |last2=Leike |first2=Jan |last3=Brown |first3=Tom |last4=Martic |first4=Miljan |last5=Legg |first5=Shane |last6=Amodei |first6=Dario |date=2017 |title=Deep Reinforcement Learning from Human Preferences |url=https://proceedings.neurips.cc/paper_files/paper/2017/hash/d5e2c0adad503c91f91df240d0cd4e49-Abstract.html |journal=Advances in Neural Information Processing Systems |publisher=Curran Associates, Inc. |volume=30}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Ouyang |first1=Long |last2=Wu |first2=Jeffrey |last3=Jiang |first3=Xu |last4=Almeida |first4=Diogo |last5=Wainwright |first5=Carroll |last6=Mishkin |first6=Pamela |last7=Zhang |first7=Chong |last8=Agarwal |first8=Sandhini |last9=Slama |first9=Katarina |last10=Ray |first10=Alex |last11=Schulman |first11=John |last12=Hilton |first12=Jacob |last13=Kelton |first13=Fraser |last14=Miller |first14=Luke |last15=Simens |first15=Maddie |date=2022-12-06 |title=Training language models to follow instructions with human feedback |url=https://proceedings.neurips.cc/paper_files/paper/2022/hash/b1efde53be364a73914f58805a001731-Abstract-Conference.html |journal=Advances in Neural Information Processing Systems |language=en |volume=35 |pages=27730–27744|arxiv=2203.02155 }}</ref> Hy word beskou as een van die hoofargitekte van RLHF,<ref name=":1" /><ref name=":3" /> wat in 2017 "as 'n noemenswaardige stap vorentoe in KI-veiligheidsnavorsing beskou is", volgens The New York Times.<ref>{{Cite news |last=Metz |first=Cade |date=13 Augustus 2017 |title=Teaching A.I. Systems to Behave Themselves |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2017/08/13/technology/artificial-intelligence-safety-training.html |url-access=subscription |access-date=2023-11-16}}</ref> Ander werke soos "''AI safety via debate''" (2018) fokus op die probleem van skaalbare toesig – die toesig oor KI's in domeine waar mense probleme sou hê om die uitvoerkwaliteit te beoordeel.<ref>{{Cite arXiv |last1=Irving |first1=G. |last2=Christiano |first2=P. |last3=Amodei |first3=Dario |date=2018-05-02 |title=AI safety via debate |class=stat.ML |eprint=1805.00899 }}</ref><ref>{{Cite arXiv |last1=Wu |first1=Jeff |last2=Ouyang |first2=Long |last3=Ziegler |first3=Daniel M. |last4=Stiennon |first4=Nissan |last5=Lowe |first5=Ryan |last6=Leike |first6=J. |last7=Christiano |first7=P. |date=2021-09-22 |title=Recursively Summarizing Books with Human Feedback |class=cs.CL |eprint=2109.10862}}</ref><ref>{{Cite arXiv |last1=Christiano |first1=P. |last2=Shlegeris |first2=Buck |last3=Amodei |first3=Dario |date=2018-10-19 |title=Supervising strong learners by amplifying weak experts |class=cs.LG |eprint=1810.08575}}</ref> Christiano het OpenAI in 2021 verlaat om aan meer konseptuele en teoretiese kwessies in KI-belyning te werk en het daarna die Alignment Research Center gestig om op hierdie gebied te fokus.<ref name=":0">{{Cite web |title=A.I. has a '10 or 20% chance' of conquering humanity, former OpenAI safety researcher warns |url=https://fortune.com/2023/05/03/openai-ex-safety-researcher-warns-ai-destroy-humanity/ |access-date=2023-06-04 |website=Fortune |language=en}}</ref> Een onderwerp van studie is die probleem van die ontsluiting van latente kennis uit gevorderde masjienleermodelle.<ref>{{Cite arXiv|last1=Burns |first1=Collin |last2=Ye |first2=Haotian |last3=Klein |first3=Dan |last4=Steinhardt |first4=Jacob |date=2022 |title=Discovering Latent Knowledge in Language Models Without Supervision |class=cs.CL |eprint=2212.03827}}</ref><ref>{{Cite web |last1=Christiano |first1=Paul |last2=Cotra |first2=Ajeya |last3=Xu |first3=Mark |date=Desember 2021 |title=Eliciting Latent Knowledge: How to tell if your eyes deceive you |url=https://docs.google.com/document/d/1WwsnJQstPq91_Yh-Ch2XRL8H_EpsnjrC1dwZXR37PC8/edit?usp=embed_facebook |access-date=2023-04-16 |website=Google Docs |publisher=Alignment Research Center |language=en}}</ref> ARC ontwikkel ook tegnieke om te identifiseer en te toets of 'n KI-model potensieel gevaarlik is.<ref name=":1" /> In April 2023 het Christiano aan ''[[The Economist]]'' gesê dat ARC oorweeg om 'n bedryfstandaard vir KI-veiligheid te ontwikkel.<ref>{{Cite news |date=2023-04-19 |title=How generative models could go wrong |newspaper=[[The Economist]] |url=https://www.economist.com/science-and-technology/2023/04/19/how-generative-models-could-go-wrong |access-date=2023-11-16}}</ref> Vanaf April 2024 is Christiano gelys as die hoof van KI-veiligheid vir die Amerikaanse KI-veiligheidsinstituut by NIST.<ref>{{Cite web | title= Paul Christiano|url=https://www.nist.gov/people/paul-christiano |access-date=2024-05-22 |website=NIST.gov |date=17 April 2024 |language=en-US}}</ref> 'n Maand tevore, in Maart 2024, het personeel en wetenskaplikes by die instituut gedreig om te bedank nadat hulle in kennis gestel is van Christiano se hangende aanstelling in die rol, en gesê dat sy bande met die [[effektiewe altruïsme]]-beweging die KI-veiligheidsinstituut se objektiwiteit en integriteit in gevaar kan stel.<ref>{{Cite news |last=Goldman |first=Sharon |date=7 Maart 2024 |title=NIST staffers revolt against expected appointment of 'effective altruist' AI researcher to US AI Safety Institute |url=https://venturebeat.com/ai/nist-staffers-revolt-against-potential-appointment-of-effective-altruist-ai-researcher-to-us-ai-safety-institute/ |newspaper=VentureBeat |access-date=2024-05-22}}</ref> ===Menings oor KI-risiko's=== Hy is bekend vir sy sienings oor die potensiële risiko's van gevorderde KI. In 2017 het ''Wired''-tydskrif verklaar dat Christiano en sy kollegas by OpenAI nie bekommerd was oor die vernietiging van die mensdom deur "bose robotte" nie, en verduidelik dat "[h]ulle meer bekommerd is dat, soos KI verder as menslike begrip vorder, die tegnologie se gedrag van ons beoogde doelwitte kan afwyk."<ref>{{Cite magazine |last=Newman |first=Lily Hay |date=September 2017 |title=Should We Worry? – Will AI Turn Against Me? |magazine=|Wired |url=https://www.wired.com/2017/08/dont-worry-be-happy/ |access-date=2023-11-16}}</ref> In 'n wyd aangehaalde onderhoud met ''Business Insider'' in 2023 het Christiano egter gesê dat daar 'n "10-20% kans op KI-oorname is, [met] baie [of] die meeste mense dood." Hy het ook 'n "50/50 kans op [[P(doom)|ondergang]] kort nadat jy KI-stelsels het wat op menslike vlak is," vermoed.<ref>{{Cite web |last=Nolan |first=Beatrice |title=Ex-OpenAI researcher says there's a 50% chance AI development could end in 'doom' |url=https://www.businessinsider.com/openai-researcher-ai-doom-50-chatgpt-2023-5 |access-date=2023-06-04 |website=Business Insider |language=en-US}}</ref><ref name=":0" /> ==Persoonlike lewe== Christiano is getroud met Ajeya Cotra, 'n lid van METR se tegniese personeel.<ref>{{Cite news |last=Piper |first=Kelsey |date=Junie 2023 |title=A Field Guide to AI Safety |work=Asterisk Magazine |issue=3 |url=https://asteriskmag.com/issues/03/a-field-guide-to-ai-safety |access-date=2023-11-16}}</ref> == Verwysings == {{Verwysings|3}} {{Normdata}} {{DEFAULTSORT:Christiano, Paul}} [[Kategorie:Lewende mense]] [[Kategorie:Kunsmatige intelligensie]] oukun6i4s21m4lxem6o3z50apv6ho4f 1 462696 2911747 2026-06-16T10:18:41Z Sobaka 328 Nuwe bladsy geskep met '{{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}}' 2911747 wikitext text/x-wiki {{Kop van besprekingsbladsy}} {{Bladtrekke}} 2v27w7bebgol2ym1cn6ibpmrzbxwbzv