ውክፔዲያ amwiki https://am.wikipedia.org/wiki/%E1%8B%8B%E1%8A%93%E1%8B%8D_%E1%8C%88%E1%8C%BD MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter ፋይል ልዩ ውይይት አባል አባል ውይይት ውክፔዲያ ውክፔዲያ ውይይት ስዕል ስዕል ውይይት መልዕክት መልዕክት ውይይት መለጠፊያ መለጠፊያ ውይይት እርዳታ እርዳታ ውይይት መደብ መደብ ውይይት በር በር ውይይት TimedText TimedText talk ሞጁል ሞጁል ውይይት Event Event talk 0 15693 391260 371738 2026-03-29T16:42:14Z ~2026-19511-83 57865 391260 wikitext text/x-wiki በአንድ አገር ወይም ማህበረሰብ ውስጥ ለ[[ሸቀጥ]] (አሰፈላጊ እቃ) ና [[አገልግሎት]] መግዢያ እንዲሁም [[እዳ]] መክፈያ የሚያገለግ ማንኛውም ነገር ሁሉ '''ገንዘብ''' ይባላል። የጥንቱ ገንዘብ [[ዋጋ]] ይመነጭ የነበረው ከራሱ ከተሰራበት እቃ ዋጋ ነበር (ለምሳሌ፡ ከወርቅ የተሰራ ሳንቲም) ። በዚህ ምክንያት እንዲህ አይነቱ ገንዘብ የ[[ኮሞዲቲ ገንዘብ]] ይባላል። በአሁኑ በአለማችን የሚሰራባቸው ገንዘቦች በራሳቸው የራሳቸው የሆነ ዋጋ የላቸውም (ለምሳሌ ከ[[ተልባ እግር]] የተሰራው ዶላር በራሱ ዋጋ የለውም) ። ይህ አይነት ገንዘብ [[ፊያት ገንዘብ]] ሲባል ዋጋው የሚመነጨው የአንድ አገር መንግስት ህጋዊ መገበባያ ብሎ ስላወጀው ብቻ ነው። ህጋዊ መገበባያ ሲባል ለማንኛውም በዚያ አገር ውስጥ ላለ እዳ ይህ የታወጀው ገንዘብ እንደ ክፍያ ሲቀርብ "አይ! አልቀበልም" ማለት ክልክል ነው። በዚህ ምክንይት የፊያት ገንዘብ ዋጋ ከመንግስት ሃይል ጋር ከፍተኛ ግንኙነት አለው። ያንድ ዘመናዊ ሃገር የ[[ገንዘብ አቅርቦት]] በሁለት ይከፈላል፣ ይኸውም ተጨባጭ የሆነው የታተመው [[የኢትዮጵያ ብር|ብር]]ና በማይጨበጥ መልኩ በ[[ባንክ]] ቤት ተጠራቅሞ ያለው በ[[ቼኪንግ]] እና [[ሴቪንግ]] የሚከፈለው የ[[ባንክ ሒሳብ]] ነው። ባብዛኛው ጊዜ እኒህ የ ባንክ ሒሳቦች ታትሞ ከቀረበው ብር በላይ ናቸው። በምናባዊ አለም ውስጥ የተቀመጡት እነዚህ የቁጥር ሰነዶች ምንም እንኳ የማይታዩና የማይዳሰሱ ቢሆንም ልክ እንደ ጥሬ ብር እኩል ለመሸጥና ለመለወጥ ያገለግላሉ። <ref>{{cite web|url=http://www.philadelphiafed.org/education/money-in-motion/treasure-trove/ |title=Learn More About Coins and Money — Treasure Trove - Philadelphia Fed |publisher=Philadelphia Fed. |date= |accessdate=2009-04-20}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.pbs.org/newshour/on2/money/history.html |title=On2 Money / A History of Money |publisher=Pbs.org |date= |accessdate=2009-04-20 |archivedate=2009-03-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090308051631/http://www.pbs.org/newshour/on2/money/history.html }}</ref> <ref>Bernstein, Peter, ''A Primer on Money and Banking, and Gold'', Wiley, 2008 edition, pp29-39</ref> == ታሪክ == [[ስዕል:BMC 06.jpg|thumb|left| ከክርስቶስ ልደበት በፊት በ640 ዓ.ዓ. ታትሞ የነበረው የመጀመሪያ ነው ተብሎ የሚታመነው የጥንቱ የ[[ልድያ]] አገር ሳንቲም]] * የጥንቶቹ ሰወች እቃን በቃ በመለዋወጥ መገበያየት ቻሉ። ይህም በማይተዋወቁ ሰወች ዘንድ ነበር። በሚተዋወቁ ግን የስጦታ ልውውጥ ይደረግ ነበር።<ref>Graeber, David. 'Toward an Anthropological Theory of Value'. pp. 153-154.</ref> * ቀስ ብሎ የተለያዩ ባህሎች [[ኮሞዲቲ ገንዘብ]] መጠቀም ጀመሩ። ከሁሉ አስቀድሞ [[ከብት]]ና [[እህል]] ([[ገብስ]]) መደበኛ ነበሩ። በተለይ [[ዛጎል]] በብዙ ህብረተሶቦች ዘንድ እንደ መገበባያ ገንዘብ ይጠቅም ነበር። <ref>Kramer, ''History Begins at Sumer'', pp. 52–55.</ref> [[መዳብ]]፣ [[ብረት]]፣ [[ብር (ብረታብረት)|ብር]]ና [[ወርቅ]] በክብደት ለመግዣ ቢጠቀሙም፣ ሰዎች ውዱን ብረታብረት ከርካሹ ጋራ ስላቀላቀሉት በአማካኝ ጥረቱ እየቀነሰ ሄደ። * በ660 ዓክልበ. ያሕል ጥረቱን እንዲመረምሩ [[የፈተና ደንጊያ]] ዕውቀት ስላገኙ ለመጀመሪያ ጊዜ የ[[ወርቅ ሳንቲም]] እና የ[[ብር ሳንቲም]] መጠቀም የጀመሩት [[ልድያ|ልድያውያን]] ነበር።.<ref>Herodotus. ''Histories'', I, 94</ref> በኢትዮጵያም በ[[አክሱም]] ነገሥታት የታተሙ የወርቅ ሳንቲሞች ስራ ላይ ውለዋል። * ከዚህ ቀጥሎ የተነሳው [[ተወካይ ገንዘብ]] የሚባለው ገንዘብ አመጣጡ እንዲህ ነው። ወርቅና ብር ነጋዴወች ለደንበኞቻቸው [[ደረሰኝ]] በመጻፍ፣ ያንን ደረሰኝ ደምበኞች በማምጣት በፈለጉት ሰዓት ወርቁንና ብሩን ማግኘት ቻሉ። ቀስ በቀስ ደረሰኙ በወርቁና በብሩ ቦታ ተተክቶ እንደ ሙሉ ገንዘብ መስራት ጀመረ። የወረቀት ገንዘብ ለመጀመሪያ ጊዜ ጥቅም ላይ የዋለው በ[[ሶንግ ስርወ መንግስት]] (970 ዓ.ም. - 1276 ዓ.ም.) ዘመን በ[[ቻይና]] አገር ነበር፣ ብሮቹም [[ያወዚ]] ይባሉ ነበር፣ አመጣጣቸውም ከላይ እንደተገለጸው የ[[ደረሰኝ]] ጽሁፈትን ተከትሎ ነው። [[አውሮጳ]] ውስጥ የወረቀት ገንዘብ ለመጀመሪያ ጊዜ ጥቅም ላይ የዋለው በ1661፣ [[ስዊድን]] አገር ነበር። በዚህ ወቅት እያንዳንዱ ጥሬ የወረቀት ብር ወደ ተወሰነ የወርቅ ክብደት የሚቀየርበት ስሌት ነበረው። * ሆኖም ስዊድን የወረቀት ብር ያወጣው ምክንያት ጦርነት ለማድረግ ፈልጎ በቂ ወርቅ ወይም ሌላ ገንዘብ በአገሩ ስላልነበረው ነው። አሁን ወዲያው የስዊድን መንግሥት ፈቃዱን እንዲፈጽሙ ሥራተኖች መክፈል ቻለ። በጥቂት ዓመት ውስት የስዎድን ወረቀት ገንዘብ ወደቀ። ነገር ግን ከትንሽ በኋላ የ[[እንግላንድ]] መንግሥት በ[[ፈረንሣይ]] ላይ በጦርነት ተይዞ ለጦርነትም ያህል በቂ ሀብት ባለመኖሩ እንዲህ አይነት መፍትሄ መረጡ፤ [[የኢንግላንድ ፓውንድ]] ድፍን ጀመሩ። ስለዚህ ከዚህ በኋላ አገራት ፈቃዳቸውን ለመፈጽም አዲስ የወርቅ ወይም የብር ማዕድን ማግነት አስፈላጊ አልነበረም። በ20ኛው ክፍለ ዘመን መጀመሪያ ላይ ይህ በ[[ወርቅ የተደገፈ]] የተሰኘው የገንዘብ ስርዓት በይፋ በመላው ዓለም ተንሰራፋ። * ከ[[ሁለተኛው የዓለም ጦርነት]] በኋላ በ[[ብሬቶን ውድስ ስብሰባ]]፣ አብዛኞቹ የአለማችን አገሮች [[ፊያት ገንዘብ]]ን በማጽደቅ ገንዘባቸውን በቀጥታ በወርቅ ከመደገፍ ይልቅ ከ[[አሜሪካን ዶላር]] አንጻር እንዲተረጎም አደረጉ። የአሜሪካን ዶላር በተራው በወርቅ የተደገፈ ነበር። * በ1971 የአሜሪካን መንግስት ዶላሩን በወርቅ መደገፍ/መተርጎም አቆመ። ከዚህ በኋላ ሌሎቹም አገሮች የየራሳቸውን ገንዘብ ከአሜሪካን ዶላር አንጻር መተርጎም አቆሙ። በአሁኑ ወቅት አብዛኛው የአለማችን ገንዘቦች በወርቅም ሆነ በሌላ ቋሚ ነገር የሚደገፉ ሳይሆን በየአገሩ ባሉ መንግስታት እንደ ህጋዊ መገበባያ በወጡ አዋጆች ምክንያት ነው። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] == አገናኞች == == ማጣቀሻ == <references/> [[መደብ:ገንዘብ]] rgw7eqp6q431693o6rnzr46jfe3sxq1 391261 391260 2026-03-29T16:42:26Z ~2026-19511-83 57865 391261 wikitext text/x-wiki በአንድ አገር ወይም ማህበረሰብ ውስጥ ለ[[ሸቀጥ]] (አሰፈላጊ እቃ) ና [[አገልግሎት]] መግዢያ እንዲሁም [[እዳ]] መክፈያ የሚያገለግ ማንኛውም ነገር ሁሉ '''ገንዘብ''' ይባላል። የጥንቱ ገንዘብ [[ዋጋ]] ይመነጭ የነበረው ከራሱ ከተሰራበት እቃ ዋጋ ነበር (ለምሳሌ፡ ከወርቅ የተሰራ ሳንቲም) ። በዚህ ምክንያት እንዲህ አይነቱ ገንዘብ የ[[ኮሞዲቲ ገንዘብ]] ይባላል። በአሁኑ በአለማችን የሚሰራባቸው ገንዘቦች በራሳቸው የራሳቸው የሆነ ዋጋ የላቸውም (ለምሳሌ ከ[[ተልባ እግር]] የተሰራው ዶላር በራሱ ዋጋ የለውም) ። ይህ አይነት ገንዘብ [[ፊያት ገንዘብ]] ሲባል ዋጋው የሚመነጨው የአንድ አገር መንግስት ህጋዊ መገበባያ ብሎ ስላወጀው ብቻ ነው። ህጋዊ መገበባያ ሲባል ለማንኛውም በዚያ አገር ውስጥ ላለ እዳ ይህ የታወጀው ገንዘብ እንደ ክፍያ ሲቀርብ "አይ! አልቀበልም" ማለት ክልክል ነው። በዚህ ምክንይት የፊያት ገንዘብ ዋጋ ከመንግስት ሃይል ጋር ከፍተኛ ግንኙነት አለው። ያንድ ዘመናዊ ሃገር የ[[ገንዘብ አቅርቦት]] በሁለት ይከፈላል፣ ይኸውም ተጨባጭ የሆነው የታተመው [[የኢትዮጵያ ብር|ብር]]ና በማይጨበጥ መልኩ በ[[ባንክ]] ቤት ተጠራቅሞ ያለው በ[[ቼኪንግ]] እና [[ሴቪንግ]] የሚከፈለው የ[[ባንክ ሒሳብ]] ነው። ባብዛኛው ጊዜ እኒህ የ ባንክ ሒሳቦች ታትሞ ከቀረበው ብር በላይ ናቸው። በምናባዊ አለም ውስጥ የተቀመጡት እነዚህ የቁጥር ሰነዶች ምንም እንኳ የማይታዩና የማይዳሰሱ ቢሆንም ልክ እንደ ጥሬ ብር እኩል ለመሸጥና ለመለወጥ ያገለግላሉ። <ref>{{cite web|url=http://www.philadelphiafed.org/education/money-in-motion/treasure-trove/ |title=Learn More About Coins and Money — Treasure Trove - Philadelphia Fed |publisher=Philadelphia Fed. |date= |accessdate=2009-04-20}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.pbs.org/newshour/on2/money/history.html |title=On2 Money / A History of Money |publisher=Pbs.org |date= |accessdate=2009-04-20 |archivedate=2009-03-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090308051631/http://www.pbs.org/newshour/on2/money/history.html }}</ref> <ref>Bernstein, Peter, ''A Primer on Money and Banking, and Gold'', Wiley, 2008 edition, pp29-39</ref> == ታሪክ == [[ስዕል:BMC 06.jpg|thumb|left| ከክርስቶስ ልደበት በፊት በ640 ዓ.ዓ. ታትሞ የነበረው የመጀመሪያ ነው ተብሎ የሚታመነው የጥንቱ የ[[ልድያ]] አገር ሳንቲም]] * የጥንቶቹ ሰወች እቃን በቃ በመለዋወጥ መገበያየት ቻሉ። ይህም በማይተዋወቁ ሰወች ዘንድ ነበር። በሚተዋወቁ ግን የስጦታ ልውውጥ ይደረግ ነበር።<ref>Graeber, David. 'Toward an Anthropological Theory of Value'. pp. 153-154.</ref> * ቀስ ብሎ የተለያዩ ባህሎች [[ኮሞዲቲ ገንዘብ]] መጠቀም ጀመሩ። ከሁሉ አስቀድሞ [[ከብት]]ና [[እህል]] ([[ገብስ]]) መደበኛ ነበሩ። በተለይ [[ዛጎል]] በብዙ ህብረተሶቦች ዘንድ እንደ መገበባያ ገንዘብ ይጠቅም ነበር። <ref>Kramer, ''History Begins at Sumer'', pp. 52–55.</ref> [[መዳብ]]፣ [[ብረት]]፣ [[ብር (ብረታብረት)|ብር]]ና [[ወርቅ]] በክብደት ለመግዣ ቢጠቀሙም፣ ሰዎች ውዱን ብረታብረት ከርካሹ ጋራ ስላቀላቀሉት በአማካኝ ጥረቱ እየቀነሰ ሄደ። * በ660 ዓክልበ. ያሕል ጥረቱን እንዲመረምሩ [[የፈተና ደንጊያ]] ዕውቀት ስላገኙ ለመጀመሪያ ጊዜ የ[[ወርቅ ሳንቲም]] እና የ[[ብር ሳንቲም]] መጠቀም የጀመሩት [[ልድያ|ልድያውያን]] ነበር።.<ref>Herodotus. ''Histories'', I, 94</ref> በኢትዮጵያም በ[[አክሱም]] ነገሥታት የታተሙ የወርቅ ሳንቲሞች ስራ ላይ ውለዋል። * ከዚህ ቀጥሎ የተነሳው [[ተወካይ ገንዘብ]] የሚባለው ገንዘብ አመጣጡ እንዲህ ነው። ወርቅና ብር ነጋዴወች ለደንበኞቻቸው [[ደረሰኝ]] በመጻፍ፣ ያንን ደረሰኝ ደምበኞች በማምጣት በፈለጉት ሰዓት ወርቁንና ብሩን ማግኘት ቻሉ። ቀስ በቀስ ደረሰኙ በወርቁና በብሩ ቦታ ተተክቶ እንደ ሙሉ ገንዘብ መስራት ጀመረ። የወረቀት ገንዘብ ለመጀመሪያ ጊዜ ጥቅም ላይ የዋለው በ[[ሶንግ ስርወ መንግስት]] (970 ዓ.ም. - 1276 ዓ.ም.) ዘመን በ[[ቻይና]] አገር ነበር፣ ብሮቹም [[ያወዚ]] ይባሉ ነበር፣ አመጣጣቸውም ከላይ እንደተገለጸው የ[[ደረሰኝ]] ጽሁፈትን ተከትሎ ነው። [[አውሮጳ]] ውስጥ የወረቀት ገንዘብ ለመጀመሪያ ጊዜ ጥቅም ላይ የዋለው በ1661፣ [[ስዊድን]] አገር ነበር። በዚህ ወቅት እያንዳንዱ ጥሬ የወረቀት ብር ወደ ተወሰነ የወርቅ ክብደት የሚቀየርበት ስሌት ነበረው። * ሆኖም ስዊድን የወረቀት ብር ያወጣው ምክንያት ጦርነት ለማድረግ ፈልጎ በቂ ወርቅ ወይም ሌላ ገንዘብ በአገሩ ስላልነበረው ነው። አሁን ወዲያው የስዊድን መንግሥት ፈቃዱን እንዲፈጽሙ ሥራተኖች መክፈል ቻለ። በጥቂት ዓመት ውስት የስዎድን ወረቀት ገንዘብ ወደቀ። ነገር ግን ከትንሽ በኋላ የ[[እንግላንድ]] መንግሥት በ[[ፈረንሣይ]] ላይ በጦርነት ተይዞ ለጦርነትም ያህል በቂ ሀብት ባለመኖሩ እንዲህ አይነት መፍትሄ መረጡ፤ [[የኢንግላንድ ፓውንድ]] ድፍን ጀመሩ። ስለዚህ ከዚህ በኋላ አገራት ፈቃዳቸውን ለመፈጽም አዲስ የወርቅ ወይም የብር ማዕድን ማግነት አስፈላጊ አልነበረም። በ20ኛው ክፍለ ዘመን መጀመሪያ ላይ ይህ በ[[ወርቅ የተደገፈ]] የተሰኘው የገንዘብ ስርዓት በይፋ በመላው ዓለም ተንሰራፋ። * ከ[[ሁለተኛው የዓለም ጦርነት]] በኋላ በ[[ብሬቶን ውድስ ስብሰባ]]፣ አብዛኞቹ የአለማችን አገሮች [[ፊያት ገንዘብ]]ን በማጽደቅ ገንዘባቸውን በቀጥታ በወርቅ ከመደገፍ ይልቅ ከ[[አሜሪካን ዶላር]] አንጻር እንዲተረጎም አደረጉ። የአሜሪካን ዶላር በተራው በወርቅ የተደገፈ ነበር። * በ1971 የአሜሪካን መንግስት ዶላሩን በወርቅ መደገፍ/መተርጎም አቆመ። ከዚህ በኋላ ሌሎቹም አገሮች የየራሳቸውን ገንዘብ ከአሜሪካን ዶላር አንጻር መተርጎም አቆሙ። በአሁኑ ወቅት አብዛኛው የአለማችን ገንዘቦች በወርቅም ሆነ በሌላ ቋሚ ነገር የሚደገፉ ሳይሆን በየአገሩ ባሉ መንግስታት እንደ ህጋዊ መገበባያ በወጡ አዋጆች ምክንያት ነው። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] == ማጣቀሻ == <references/> [[መደብ:ገንዘብ]] kyu275xaxs33505tmbgf3yit65dlj1q 0 47373 391262 338260 2026-03-30T00:28:14Z CommonsDelinker 186 በስዕል HCA_by_Thora_Hallager_1869.jpg ፈንታ [[File:Hans_Christian_Andersen_by_Thora_Hallager_1869.jpg]] አገባ... 391262 wikitext text/x-wiki [[ስዕል:Hans Christian Andersen by Thora Hallager 1869.jpg|300px|thumb|ሃንስ ክርስቲያን አንደርሰን በ1861 ዓም ፎቶ]] '''ሃንስ ክርስቲያን አንደርሰን''' (1797-1867 ዓም) ዝነኛ የ[[ዴንማርክ]] ጸሐፊ ነበሩ። {{መዋቅር-ሰዎች}} [[መደብ:የዴንማርክ ሰዎች]] [[መደብ:ጸሓፊዎች]] m57fjiegd830r8dx5oatgon7yr51hq8 0 54141 391263 391228 2026-03-30T10:49:15Z InternetArchiveBot 35471 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 391263 wikitext text/x-wiki [[ስዕል:Bibliometrics definition.svg|thumb|426x426px]] '''የኢንፎርሜሽን ሳይንስ''' (የመረጃ ጥናቶች በመባልም ይታወቃል) በዋነኛነት በመተንተን፣ በመሰብሰብ፣ በመመደብ፣ በማታለል፣ በማከማቸት፣ በማንሳት፣ በመንቀሳቀስ፣ በማሰራጨት እና በ[[የመረጃ ኅብረተሠብ|መረጃ]] ጥበቃ ላይ የሚያተኩር የ[[ትምህርት]] መስክ ነው።[1] በመስክ ውስጥ እና ከውጪ ያሉ ባለሙያዎች የመረጃ ስርአቶችን የመፍጠር፣ የመተካት፣ የማሻሻል ወይም የመረዳት አላማ በሰዎች፣ በድርጅቶች እና በማናቸውም ነባር የመረጃ ስርዓቶች መካከል ካለው መስተጋብር በተጨማሪ በድርጅቶች ውስጥ የ[[እውቀት]] አተገባበር እና አጠቃቀም ያጠናል። ከታሪክ አኳያ [[የመረጃ ሳይንስ]] (ኢንፎርማቲክስ) ከ[[ኮምፒዩተር ሳይንስ]]፣ ከዳታ ሳይንስ፣ ከ[[ሥነ-ልቦና|ሥነ ልቦና፣]] ከ[[ቴክኖዎሎጂ|ቴክኖሎጂ]]፣ ከቤተመፃህፍት ሳይንስ፣ ከጤና አጠባበቅ እና ከስለላ ኤጀንሲዎች ጋር የተያያዘ ነው።[2] ሆኖም፣ የመረጃ ሳይንስ እንደ አርኪቫል ሳይንስ፣ የግንዛቤ ሳይንስ፣ [[ንግድ]]፣ [[ህግ]]፣ የቋንቋ ሳይንስ፣ ሙዚዮሎጂ፣ አስተዳደር፣ [[ሂሳብ]]፣ [[ፍልስፍና]]፣ የህዝብ ፖሊሲ ​​እና ማህበራዊ ሳይንሶች ያሉ የተለያዩ ዘርፎችን ያካትታል። == መሠረቶች == '''ወሰን እና ቅርብ''' የኢንፎርሜሽን ሳይንስ ችግሮችን ከሚመለከታቸው ባለድርሻ አካላት አንፃር በመረዳት መረጃን እና ሌሎች ቴክኖሎጂዎችን እንደ አስፈላጊነቱ በመተግበር ላይ ያተኩራል። በሌላ አገላለጽ፣ በዚያ ሥርዓት ውስጥ ካሉ የ[[ቴክኖሎጂ]] ክፍሎች ይልቅ በመጀመሪያ የስርዓት ችግሮችን ይፈታል ማለት ነው። በዚህ ረገድ አንድ ሰው የመረጃ ሳይንስን ለቴክኖሎጂ ቆራጥነት ምላሽ አድርጎ ማየት ይችላል, ቴክኖሎጂ "በራሱ ህጎች ያድጋል, የራሱን እምቅ ችሎታ የሚገነዘበው, በሚገኙ ቁሳዊ ሀብቶች እና በገንቢዎቹ ፈጠራ ብቻ የተገደበ ነው. ስለዚህ ሁሉንም ሌሎች የህብረተሰብ ስርአቶችን የሚቆጣጠር እና የሚያሰራጭ ራሱን የቻለ ስርዓት ተደርጎ ይወሰድ።"[3] '''ፍቺዎች''' የመጀመሪያው የታወቀው "የመረጃ ሳይንስ" ቃል አጠቃቀም በ1955 ነበር።[4] የኢንፎርሜሽን ሳይንስ ቀደምት ፍቺ (ወደ 1968 የአሜሪካ ሰነድ ኢንስቲትዩት እራሱን የአሜሪካ የመረጃ ሳይንስ እና ቴክኖሎጂ ማህበር ብሎ የሰየመበት አመት) እንዲህ ይላል። "የኢንፎርሜሽን ሳይንስ የመረጃ ባህሪ እና ባህሪን ፣ የመረጃ ፍሰትን የሚቆጣጠሩ ሀይሎችን እና የመረጃ አያያዝ ዘዴዎችን ለተመቻቸ ተደራሽነት እና አጠቃቀም የሚመረምር ዲሲፕሊን ነው ። አመጣጡን ፣ አሰባሰብን በሚመለከት የእውቀት አካልን ይመለከታል። አደረጃጀት፣ ማከማቻ፣ ሰርስሮ ማውጣት፣ አተረጓጎም፣ ማስተላለፍ፣ መለወጥ እና መረጃን መጠቀም ይህ በተፈጥሮም ሆነ በአርቴፊሻል ሲስተም ውስጥ ያሉ የመረጃ ውክልናዎች ትክክለኛነት፣ የተቀላጠፈ መልእክት ለማስተላለፍ ኮዶችን መጠቀም እና የመረጃ ማቀነባበሪያ መሳሪያዎችን እና ቴክኒኮችን ማጥናትን ያጠቃልላል። እንደ ኮምፒውተር እና የፕሮግራም አወጣጥ ስርዓታቸው፡ ከሂሳብ፣ ከሎጂክ፣ ከቋንቋ፣ ከስነ ልቦና፣ ከኮምፒዩተር ቴክኖሎጂ፣ ከኦፕሬሽን ምርምር፣ ከግራፊክ ጥበብ፣ ከግንኙነት፣ ከማኔጅመንት እና ከሌሎች ተመሳሳይ ዘርፎች የተገኘ እና ተያያዥነት ያለው ኢንተርዲሲፕሊናዊ ሳይንስ ነው። አፕሊኬሽኑን ሳይመለከት ጉዳዩን የሚጠይቅ ንጹህ የሳይንስ ክፍል እና አገልግሎቶችን እና ምርቶችን የሚያዳብር ተግባራዊ ሳይንስ አካል። (ቦርኮ 1968፣ ገጽ 3) [5] '''የመረጃ ፍልስፍና''' የመረጃ ፍልስፍና በ[[ስነ-ልቦና]]፣ በ[[ኮምፒውተር ሳይንስ]]፣ በኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ እና በ[[ፍልስፍና]] መገናኛ ላይ የሚነሱ ፅንሰ-ሀሳባዊ ጉዳዮችን ያጠናል። ተለዋዋጭ ሁኔታዎችን ፣ አጠቃቀሙን እና ሳይንሶችን እንዲሁም የመረጃ-ንድፈ-ሀሳባዊ እና ስሌት ዘዴዎችን በፍልስፍና ችግሮቹ ላይ ማብራራት እና መተግበርን ጨምሮ የፅንሰ-ሀሳባዊ ተፈጥሮ እና የመረጃ መሰረታዊ መርሆችን መመርመርን ያጠቃልላል።[10] == ሙያዎች == '''የመረጃ ሳይንቲስት''' የኢንፎርሜሽን ሳይንቲስት ግለሰብ ነው፣ ብዙውን ጊዜ ተዛማጅነት ያለው የትምህርት አይነት ዲግሪ ወይም ከፍተኛ የትምህርት ደረጃ ያለው፣ በኢንዱስትሪ ውስጥ ላሉ ሳይንሳዊ እና ቴክኒካል ምርምር ሰራተኞች ወይም መምህራንን እና ተማሪዎችን በአካዳሚ ትምህርት የሚሰጥ መረጃ የሚሰጥ ነው። የኢንደስትሪው *የመረጃ ስፔሻሊስት/ሳይንቲስት* እና የአካዳሚክ መረጃ ርዕሰ ጉዳይ ስፔሻሊስት/ላይብረሪያን በአጠቃላይ ተመሳሳይ የርእሰ-ጉዳይ ዳራ ስልጠና አላቸው፣ነገር ግን የአካዳሚክ ቦታ ያዡ ሁለተኛ ዲግሪ (MLS/MI/MA in IS, e.g.) እንዲይዝ ይጠበቅበታል። ከርዕሰ ጉዳይ ማስተር በተጨማሪ በመረጃ እና በቤተመጻሕፍት ጥናቶች። ርዕሱ በኢንፎርሜሽን ሳይንስ ላይ ምርምር የሚያደርግ ግለሰብንም ይመለከታል። '''የስርዓት ተንታኝ''' የስርዓት ተንታኝ ለአንድ የተወሰነ ፍላጎት የመረጃ ስርዓቶችን በመፍጠር፣ በመንደፍ እና በማሻሻል ላይ ይሰራል። ብዙ ጊዜ የስርዓት ተንታኞች በድርጅቱ (ዎች) ውስጥ ቅልጥፍናን እና [[ምርታማነት]]ን ለማሻሻል ድርጅታዊ ሂደቶችን እና መረጃን የማግኘት ቴክኒኮችን ለመገምገም እና ለመተግበር ከአንድ ወይም ከዚያ በላይ ከሆኑ ንግዶች ጋር ይሰራሉ። '''የመረጃ ባለሙያ''' የመረጃ ባለሙያ ማለት መረጃን የሚጠብቅ፣ የሚያደራጅ እና የሚያሰራጭ ግለሰብ ነው። የመረጃ ባለሙያዎች የተቀዳ እውቀትን በማደራጀት እና በማንሳት የተካኑ ናቸው። በተለምዶ ሥራቸው ከሕትመት ዕቃዎች ጋር ነው, ነገር ግን እነዚህ ችሎታዎች በኤሌክትሮኒክስ, ምስላዊ, ኦዲዮ እና ዲጂታል ቁሳቁሶች እየጨመሩ መጥተዋል. የመረጃ ባለሙያዎች በተለያዩ የህዝብ፣ የግል፣ ለትርፍ ያልተቋቋሙ እና የትምህርት ተቋማት ውስጥ ይሰራሉ። የመረጃ ባለሙያዎችም በድርጅታዊ እና በኢንዱስትሪ ሁኔታዎች ውስጥ ሊገኙ ይችላሉ. የስርዓት ንድፍ እና ልማት እና የስርዓት ትንተና የሚያካትቱ ሚናዎችን ማከናወን። == ታሪክ == '''ቀደምት ጅምር''' የኢንፎርሜሽን ሳይንስ መረጃን መሰብሰብ፣ መመደብ፣ ማጭበርበር፣ ማከማቻ፣ ሰርስሮ ማውጣት እና ማሰራጨት በማጥናት የሰው ልጅ የ[[እውቀት]] ክምችት ውስጥ ነው። የመረጃ ትንተና የተካሄደው ቢያንስ በአሦር ኢምፓየር ዘመን ባሁኑ ጊዜ [[ቤተ መጻሕፍት]] እና መዛግብት በመባል የሚታወቁት የ[[ባህል]] ማስቀመጫዎች ብቅ እያሉ ነው።[14] በተቋም ደረጃ የኢንፎርሜሽን ሳይንስ በ19ኛው ክፍለ ዘመን ከሌሎች በርካታ የማህበራዊ ሳይንስ ዘርፎች ጋር ብቅ አለ። እንደ ሳይንስ ግን በሳይንስ [[ታሪክ]] ውስጥ ተቋማዊ ሥረ መሰረቱን ያገኘው በ1665 በሮያል ሶሳይቲ ([[ለንደን|ሎንዶን]]) የ[[ፍልስፍና]] ግብይቶች የመጀመሪያ እትሞችን ባጠቃላይ እንደ መጀመሪያው ሳይንሳዊ መጽሔት ከታተመ ጀምሮ ነው። የሳይንስ ተቋማዊነት በ [[18ኛው ምዕተ ዓመት|18 ኛው ክፍለ ዘመን]] ውስጥ ተከስቷል. እ.ኤ.አ. በ1731 [[ቤንጃሚን ፍራንክሊን]] በሕዝባዊ ዜጎች ቡድን ባለቤትነት የተያዘውን የ[[ፊላዴልፊያ]] ላይብረሪ ካምፓኒ አቋቋመ፣ እሱም በፍጥነት ከመጻሕፍት ግዛት አልፎ የሳይንሳዊ ሙከራ ማዕከል የሆነው እና የህዝብ ሳይንሳዊ ሙከራዎችን ያቀረበ።[15] ] ቤንጃሚን ፍራንክሊን በ[[ማሣቹሰትስ|ማሳቹሴትስ]] ከተማ ለሁሉም በነጻ እንዲገኝ ድምጽ የሰጠችውን የመፅሃፍ ስብስብ በ[[ማሣቹሰትስ|ማሳቹሴትስ]] ላይ ኢንቨስት አድርጓል።[16] አካዳሚ ደ ቺሩርጊያ ([[ፓሪስ]]) በ1736 የመጀመሪያው የ[[ሕክምና]] መጽሔት ተብሎ የሚታሰበውን Memoires pour les Chirurgiens አሳተመ። በሮያል ሶሳይቲ ([[ለንደን|ሎንዶን]]) ላይ የተቀረጸው የ[[አሜሪካ]] የፍልስፍና ማህበር በ1743 በ[[ፊላዴልፊያ|ፊላደልፊያ]] ተቋቋመ። እንደ ሌሎች በርካታ ሳይንሳዊ መጽሔቶች እና ማህበረሰቦች ተመስርተው፣ አሎይስ ሴኔፌልደር በ1796 በ[[ጀርመን]] ውስጥ በጅምላ ማተሚያ ስራ ላይ የሚውል የሊቶግራፊን ፅንሰ-ሀሳብ አዳብረዋል። == ማህበራዊ ሚዲያ በሰዎች እና በኢንዱስትሪ ላይ የሚያሳድረው ተጽዕኖ == የማህበራዊ ሚዲያ ኔትወርኮች ብዙ ጊዜ ወይም ባህላዊ የመረጃ ስርጭት መዳረሻ ላላቸው ሰዎች ክፍት የመረጃ አካባቢን ይሰጣሉ፣ "[26] የማህበራዊ ሚዲያ ውህደት እንደ የመዳረሻ ነጥብ ለተጠቃሚዎች እና አቅራቢዎች በጣም ጠቃሚ እና ሁለገብ ጠቃሚ መሳሪያ ነው። ሁሉም ዋና ዋና የዜና አቅራቢዎች ታይነት እና እንደ [[ፌስቡክ]] እና [[ትዊተር]] ባሉ አውታረ መረቦች በኩል የተመልካቾችን ስፋት ከፍ በማድረግ የመድረሻ ነጥብ አላቸው። በማህበራዊ ሚዲያ ሰዎች መረጃን በሚያውቁት ሰዎች ይመራሉ ወይም ይሰጣሉ። "በ...ይዘት ላይ ማጋራት፣ ላይክ እና አስተያየት የመስጠት" [28] መቻል ተደራሽነቱን ከባህላዊ ዘዴዎች የበለጠ እና ሰፊ ያደርገዋል። ሰዎች ከመረጃ ጋር መገናኘት ይወዳሉ፣ የሚያውቋቸውን ሰዎች በእውቀት ክበባቸው ውስጥ ማካተት ያስደስታቸዋል። በማህበራዊ ሚዲያ ማጋራት በጣም ተደማጭነት ስላለው አሳታሚዎች ስኬታማ ለመሆን ከፈለጉ "በጥሩ መጫወት" አለባቸው። ምንም እንኳን ሁለቱንም የተጠቃሚ መሰረት ተሞክሮዎች ለማሻሻል ብዙ ጊዜ ለአሳታሚዎች እና ፌስቡክ "አዲስ ይዘትን ማጋራት፣ ማስተዋወቅ እና ይፋ ማድረግ"[28] በጋራ ይጠቅማል። የብዙዎች አስተያየት ተጽእኖ ሊታሰብ በማይቻል መንገድ ሊሰራጭ ይችላል. ማህበራዊ ሚዲያ በቀላሉ ለመማር እና በመሳሪያዎች ተደራሽነት መስተጋብር ይፈቅዳል። ዎል ስትሪት ጆርናል በፌስቡክ በኩል መተግበሪያን ያቀርባል፣ እና ዋሽንግተን ፖስት አንድ እርምጃ ወደ ፊት ሄዶ በ6 ወራት ውስጥ በ19.5 ሚሊዮን ተጠቃሚዎች የወረደ ራሱን የቻለ ማህበራዊ መተግበሪያ ያቀርባል፣ መረጃ. == የምርምር ዘርፎች እና መተግበሪያዎች == የኢንፎርሜሽን ሳይንስ የሚመረምረው እና የሚያዳብርባቸው የሚከተሉት ዘርፎች ናቸው። '''የመረጃ ተደራሽነት''' የመረጃ ተደራሽነት የኢንፎርማቲክስ፣ የኢንፎርሜሽን ሳይንስ፣ የኢንፎርሜሽን ደህንነት፣ የቋንቋ ቴክኖሎጂ እና የ[[ኮምፒውተር ሳይንስ]] መገናኛ ላይ የምርምር መስክ ነው። የመረጃ ተደራሽነት [[ጥናት]] ዓላማዎች ብዙ እና ያልተጠቀሙ መረጃዎችን በራስ ሰር ማቀናበር እና የተጠቃሚዎችን ተደራሽነት ቀላል ማድረግ ነው። መብቶችን ስለመስጠት እና ያልተፈቀዱ ተጠቃሚዎችን መዳረሻ ስለመገደብስ? የተደራሽነት መጠን ለመረጃው በተሰጠው የማረጋገጫ ደረጃ መገለጽ አለበት። ተፈፃሚነት ያላቸው ቴክኖሎጂዎች መረጃን ማግኘት፣ የጽሑፍ ማዕድን ማውጣት፣ የጽሑፍ ማረም፣ የማሽን ትርጉም እና የጽሑፍ ምድብ ያካትታሉ። በውይይት ውስጥ፣ የመረጃ ተደራሽነት ብዙውን ጊዜ የነጻ እና የተዘጋ ወይም የህዝብ የመረጃ ተደራሽነት መድንን በሚመለከት ይገለጻል እና በቅጂ መብት፣ በፓተንት [[ሕግ|ህግ]] እና በህዝባዊ አገልግሎት ላይ በሚደረጉ ውይይቶች ይነሳል። የህዝብ ቤተ መፃህፍት የመረጃ ማረጋገጫ [[እውቀት]]ን ለመስጠት ግብዓቶችን ይፈልጋሉ። '''መረጃ መፈለግ''' መረጃ መፈለግ በ[[ሰው]] እና በ[[ቴክኖዎሎጂ|ቴክኖሎጂ]] ሁኔታዎች ውስጥ መረጃን ለማግኘት የመሞከር ሂደት ወይም እንቅስቃሴ ነው። መረጃ መፈለግ ከመረጃ ማግኛ (IR) ጋር የተያያዘ ነው ነገር ግን የተለየ ነው። ብዙ የቤተ-መጻህፍት እና የመረጃ ሳይንስ (LIS) ምርምር በተለያዩ የሙያ ስራዎች መስክ ውስጥ ባሉ ባለሙያዎች መረጃ ፍለጋ ልምዶች ላይ ያተኮረ ነው. የቤተ-መጻህፍት ባለሙያዎች፣[35] ምሁራን፣[36] የህክምና ባለሙያዎች፣ [37] መሐንዲሶች [38] እና ጠበቆች [39] (ሌሎችም መካከል) መረጃ የመፈለግ ባህሪ ላይ ጥናቶች ተካሂደዋል። አብዛኛው ይህ ጥናት በሌኪ፣ ፔትግሪው (አሁን ፊሸር) እና ሲልቫን በ1996 የኤልአይኤስን ስነ-ጽሁፍ (እንዲሁም የሌሎች አካዳሚያዊ መስኮች ስነ-ጽሁፍ) የባለሙያዎችን መረጃ በመፈለግ ላይ ሰፊ ግምገማ ባደረጉት ስራ ላይ ተወስዷል። '''የእውቀት ውክልና እና ምክንያታዊነት''' የእውቀት ውክልና (KR) እውቀትን በምልክቶች ውስጥ ለመወከል የታለመ የሰው ሰራሽ ኢንተለጀንስ ጥናት አካባቢ ሲሆን ከእነዚህ የ[[እውቀት]] ክፍሎች መረዳትን ለማመቻቸት እና አዳዲስ የእውቀት ክፍሎችን መፍጠር። KR ከስር የእውቀት ሞዴል ወይም የእውቀት መሰረት ስርዓት (KBS) እንደ የትርጉም አውታረመረብ ነጻ እንዲሆን ማድረግ ይቻላል።[42]የ[[እውቀት]] ውክልና (KR) ምርምር እንዴት በትክክል እና በትክክል ማመዛዘን እንደሚቻል እና በእውቀት ጎራ ውስጥ ያሉ የእውነታዎችን ስብስብ ለመወከል የምልክት ስብስቦችን እንዴት መጠቀም እንደሚቻል ላይ ትንተናን ያካትታል። የምልክት መዝገበ ቃላት እና የአመክንዮ ስርዓት አንድ ላይ ተጣምረው በKR ውስጥ ስላሉት ንጥረ ነገሮች ግምቶችን ለማስቻል አዲስ የKR ዓረፍተ ነገሮችን ለመፍጠር። አመክንዮ የማመዛዘን ተግባራት በKR ስርዓት ውስጥ ባሉ ምልክቶች ላይ እንዴት መተግበር እንዳለባቸው መደበኛ ትርጓሜዎችን ለማቅረብ ይጠቅማል። አመክንዮ ኦፕሬተሮች እንዴት እውቀቱን እንደሚያስኬዱ እና እንደሚያሻሽሉ ለመግለጽ ጥቅም ላይ ይውላል። የኦፕሬተሮች እና ኦፕሬሽኖች ምሳሌዎች፣ አሉታዊነት፣ ትስስር፣ ተውላጠ-ቃላት፣ ቅጽሎች፣ ኳንቲፊየሮች እና ሞዳል ኦፕሬተሮችን ያካትታሉ። [[ስነ አምክንዮ|አመክንዮ]]ው የትርጓሜ ቲዎሪ ነው። እነዚህ ንጥረ ነገሮች-ምልክቶች፣ ኦፕሬተሮች እና የትርጓሜ ፅንሰ-ሀሳብ በKR ውስጥ የምልክቶችን ቅደም ተከተል የሚሰጡ ናቸው። == ዋቢዎች == # Stock, W.G., & Stock, M. (2013) https://books.google.com/books?id=d1PnBQAAQBAJ&q=%22information+science%22 Berlin, Boston, MA: De Gruyter Saur. # Yan, Xue-Shan (2011-07-23) https://doi.org/10.3390%2Finfo2030510 ''Information''. '''2''' (3): 510–527. https://doi.org/10.3390%2Finfo2030510 # https://web.archive.org/web/20111112233108/http://pespmc1.vub.ac.be/ASC/TECHNO_DETER.html Principia Cibernetica Web. Archived from http://pespmc1.vub.ac.be/ASC/Techno_deter.html {{Wayback|url=http://pespmc1.vub.ac.be/ASC/Techno_deter.html |date=20111112233108 }} on 2011-11-12. Retrieved 2011-11-28. # https://www.merriam-webster.com/dictionary/information%20science ''www.merriam-webster.com''. Archived from the original on 2017-09-25. Retrieved 2017-09-25. # Borko, H. (1968). Information science: What is it? ''American Documentation'' 19(1), 3¬5. # Luciano Floridi, http://www.blackwellpublishing.com/pci/downloads/introduction.pdf {{Wayback|url=http://www.blackwellpublishing.com/pci/downloads/introduction.pdf |date=20121009171740 }} 2012-03-16 at the https://en.wikipedia.org/wiki/Wayback_Machine ''Metaphilosophy'', 2002, (33), 1/2 # Garshol, L. M. (2004)https://web.archive.org/web/20081017174807/http://www.ontopia.net/topicmaps/materials/tm-vs-thesauri.html#N773 ''Archived from'' http://www.ontopia.net/topicmaps/materials/tm-vs-thesauri.html#N773 ''on 17 October 2008. Retrieved 13 October 2008.'' # https://en.wikipedia.org/wiki/Tom_Gruber (June 1993). http://tomgruber.org/writing/ontolingua-kaj-1993.pdf https://en.wikipedia.org/wiki/Knowledge_Acquisition'''5''' (2): 199–220 https://en.wikipedia.org/wiki/CiteSeerX_(identifier) https://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/summary?doi=10.1.1.101.7493 from the original on 2008-12-17. Retrieved 2012-04-29. # Arvidsson, F.; Flycht-Eriksson, A.https://web.archive.org/web/20081217030507/http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }}{{Wayback|url=http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf |date=20081217030507 }} Archived from http://www.ida.liu.se/~janma/SemWeb/Slides/ontologies1.pdf<nowiki/>PDF) on 17 December 2008. Retrieved 26 November 2008 # Reichman, F. (1961). Notched Cards. In R. Shaw (Ed.), The state of the library art (Volume 4, Part 1, pp. 11–55). New Brunswick, NJ: Rutgers, The State University, Graduate School of Library Service # Emard, J. P. (1976). "An information science chronology in perspective". ''Bulletin of the American Society for Information Science''. '''2''' (8): 51–56. # Smith, E. S. (1993). "On the shoulders of giants: From Boole to Shannon to Taube: The origins and development of computerized information from the mid-19th century to the present". ''Information Technology and Libraries''. '''12''' (2): 217–226. # Skolnik, H (1976). "Milestones in chemical information science: Award symposium on contributions of the Division of Chemical Literature (Information) to the Chemical Society". ''Journal of Chemical Information and Computer Sciences''. '''16''' (4): 187–193. https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1021%2Fci60008a001 == ምንጮች == * Borko, H. (1968)."የመረጃ ሳይንስ: ምንድን ነው?". የአሜሪካ ሰነድ. ዊሊ. 19 (1)፡ 3–5.https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1002%2Fasi.5090190103 https://en.wikipedia.org/wiki/ISSN_(identifier) https://www.worldcat.org/issn/0096-946X * Leckie, Gloria J.; Pettigrew, Karen E.; Sylvain, Christian (1996).https://semanticscholar.org/paper/4a6306d8d099966ffde9f3a0e4d11272727be601''Library Quarterly''. '''66''' (2): 161–193.https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1086%2F602864 * Wark, McKenzie (1997). ''The Virtual Republic''. Allen & Unwin, St Leonards * Wilkinson, Margaret A (2001). "ችግርን ለመፍታት በጠበቆች የሚጠቀሙባቸው የመረጃ ምንጮች፡ ተጨባጭ ዳሰሳ". ''Library & Information Science Research''. '''23''' (3): 257–276 https://en.wikipedia.org/wiki/Doi_(identifier) https://doi.org/10.1016%2Fs0740-8188%2801%2900082-2 https://en.wikipedia.org/wiki/S2CID_(identifier) https://api.semanticscholar.org/CorpusID:59067811 == ተጨማሪ ንባብ == * Khosrow-Pour, Mehdi (2005-03-22). የመረጃ ሳይንስ እና ቴክኖሎጂ ኢንሳይክሎፔዲያ. የሃሳብ ቡድን ማጣቀሻ. https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN_(identifier) https://en.wikipedia.org/wiki/Special:BookSources/978-1-59140-553-5 == ውጫዊ አገናኞች == * https://www.asist.org/ "በኢንፎርሜሽን ሳይንስ ልምምድ እና በምርምር መካከል ያለውን ልዩነት የሚያጠናቅቅ የባለሙያ ማህበር። ASIS & T አባላት የኢንፎርሜሽን ሳይንስ፣ ኮምፒውተር ሳይንስ፣ ሊንጉስቲክስ፣ አስተዳደር፣ ላይብረሪያንሺፕ፣ ምህንድስና፣ የውሂብ ሳይንስ፣ የመረጃ አርክቴክቸር፣ ህግ፣ ህክምና፣ ኬሚስትሪ፣ ትምህርት እና ተዛማጅ ጉዳዮችን ይወክላሉ። ቴክኖሎጂ". * https://www.ischools.org/ * http://www.success.co.il/is/index.html * http://jis.sagepub.com/ * http://dlist.sir.arizona.edu/ * https://web.archive.org/web/20120521123701/http://www.mesc.usgs.gov/ISB/Science.asp * https://web.archive.org/web/20110319220648/http://www.twu.edu/library/Nitecki/ * https://web.archive.org/web/20110319220648/http://www.twu.edu/library/Nitecki/ * https://web.archive.org/web/20110221054829/http://gseis.ucla.edu/faculty/bates/articles/Berkeley.html * http://www.libsci.sc.edu/bob/istchron/ISCNET/ISCHRON.HTM {{Wayback|url=http://www.libsci.sc.edu/bob/istchron/ISCNET/ISCHRON.HTM |date=20110514235219 }} * https://web.archive.org/web/20140605070024/http://libres.curtin.edu.au/ * https://en.wikipedia.org/wiki/Shared_decision-making ee1my8qdc75045giilua0ed94rz974q 0 55367 391264 391224 2026-03-30T11:00:58Z InternetArchiveBot 35471 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 391264 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት | ክፍል = | ስዕል = Bucha after Russian invasion (2022-04-06) 08.jpg | የስዕል_መግለጫ = በሩሲያውያን የተገደሉ የዩክሬን ሲቪሎች የጅምላ መቃብር | ቀን = ፌብሩዋሪ 24፣ 2022 - የአሁን ቀን | ቦታ = አውሮፓ | ውጤት = በሩሲያ ጦር ሠራዊት ድርጊት በመቶ ሺዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያን ሞተዋል። በአብዛኛው ሲቪሎች}} '''የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት''' ('''геноцид українців''', '''Genocide of Ukrainians''') ይህ በ“ሩሲያ” [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|በ2022 ዓመት “የዩክሬን ወረራ” ጊዜ የተፈጸመ ጄኖሳይድ ተግባር ነው፣ ከዘመናዊው ጊዜ ትልቆቹ የታጠቁ ግጭቶች አንዱ]]። [[የተባበሩት መንግስታት]] ሩሲያ በዩክሬን ላይ የፈፀመችውን ወንጀል እንደ ዘር ማጥፋት እውቅና አልሰጠውም, ምንም እንኳን የኔቶ የፓርላማ ምክር ቤት እና የበርካታ ሀገራት ፓርላማዎች ይህን ቢያደርጉም።ሌላ ስለማላቅ ተበዱ == ታሪክ == [[ስዕል:Родина Алчевських.jpg|thumb|220px|ዩክሬናውያን በብሔራዊ ልብሶች, 19 ኛው ክፍለ ዘመን]] [[ስዕል:Козаки 01.jpg|thumb|220px|ዘመናዊ ዩክሬናውያን በባህላዊ ልብሶች]] በ[[ሄትማናቴ|1648-1654 ዓ.ም. ዩክሬን ለነጻነቷ ለመታገል ከፖላንድ ጋር ጦርነት ተካሂዳለች፣ እና የኦቶማን ኢምፓየር ወረራ ስጋት ስር ከሩሲያ ጋር ጊዜያዊ ወታደራዊ ኅብረት ፈጽመች]]። ሩሲያ ይህን ኅብረት ዩክሬን መሬቶችን ለመያዝ ተጠቅማለች።በ1709 ዓ.ም. ዩክሬን በሩሲያ በተደጋጋሚ የተገሰጸውን ስምምነት ሰርዛለች፣ ከስዊድን ጋር ኅብረት ለመፍጠር ሞከረች፣ ግን ተሸነፈች። የእርሷ ዋና ከተማ የሆነው ባቱሪን በሩሲያኖች በጭካኔ ተገደለ እና ሁሉም ነዋሪዎቹ ተገድለዋል።በ1775 ዓ.ም. የዩክሬን ተዋጊዎች የሆኑት ካዛኮች በሩሲያ ተገኝተው ተገነቡ፣ አብዛኛው የዩክሬን ሕዝብ ደግሞ ወደ ሩሲያ ገበሬዎች ተለወጠ። ይህ በሩሲያ ኢምፓየር ውስጥ የዩክሬን ቋንቋ እንዲታገድ እና ሩሲያኛ እንዲገድብ ተደረገ። የግብዣ ሥርዓት በ1861 ተሰረዘ፣ እና በ1917 ዓ.ም. ሩሲያ ኢምፓየር በተበታተነ ጊዜ ዩክሬንያዊዎች እንደ ሌሎች በሩሲያ የተያዙ ሕዝቦች መሆናቸውን በመገንዘብ መንግሥታቸውን እንደገና ለመገንባት ተነሱ።በ[[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት|1917-1922 ዓ.ም. የሶቪየት ሩሲያ በዩክሬን ሕዝባዊ ሪፐብሊክ ላይ ጦርነት ተካሂዳለች፣ ይህም በዩክሬን መውደቅ፣ በሶቪየት ህብረት ውስጥ መግባት፣ እና ቀይ ሽብር ተጠናቀቀ]]። ይህ ጦርነት ወደ 2 ሚሊዮን የሚጠጉ ሰዎች ሞት አስከተለ። በ1932-1933 ዓመታት ሶቪየት ኅብረት በኢዮስፍ ስታሊን መሪነት የተፈጸመው [[ሆሎዶሞር]] - በመንግስት የተደራጀ ብዙ ሰዎችን የገደለ አርቲፊሻል ረሃብ ነው፣ ከዚህም በተለይ ዩክሬን በበርካታ መንገዶች ተጎድታለች፣ እና እስከ አሁን አልተመለሰችም፣ እና ሩሲያ በ21ኛው ክፍለ ዘመን ይህን ይክዳል።በ1990ዎቹ ዓመታት ሩሲያ በቼቼን ሪፐብሊክ ሁለት ጦርነቶችን አደረገች - አንዱ በ1994-1996 በቼቼን ድል የተጠናቀቀ እና በ1999 በተሟላ የግሮዝኒ ከተማ ዋና ዋና የከተማዋን ጥፋት እና ቼቼንያን በሩሲያ ውስጥ በማካተት የተጠናቀቀ። ተመሳሳይ ታክቲክን ሩሲያ በሌሎች ጦርነቶች መጠቀም ጀመረች።በ2000ዎቹ ዓመታት ሩሲያ በዩክሬን ላይ የመረጃ ጦርነት አደረገች፣ የሩሲያ ህዝብን እና የውጭ ሰዎችን ስለ ዩክሬን እውነተኛ ታሪክ እና ስለ ሩሲያ እውነተኛ ታሪክ በመደበቅ። በ2008 ዓመት ዓለም በተለይ በሩሲያ በጆርጂያ ወረራ ላይ ምንም ምላሽ አልሰጠም፣ ይህም ሩሲያ ተመሳሳይ ሁኔታዎችን በዩክሬን ውስጥ እንድትፈጽም አስችሏት። [[ስዕል:Vladimir Putin - 2012.jpg|thumb|150px|[[ቭላዲሚር ፑቲን]] እ.ኤ.አ. ከ 1999 ጀምሮ የሩሲያ አምባገነን ፣ ከ 2014 ጀምሮ ሩሲያ በዩክሬን ላይ ጦርነት የጀመረ እና የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት አደራጅ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg5 (cropped).JPG|thumb|150px|ኢጎር ጊርኪን, የሩሲያ መኮንን, ክፍሉ በምስራቅ በዩክሬን ላይ ጦርነት የጀመረው.]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ, የሩሲያ ወታደራዊ መሪ እና ኒዮ-ናዚ ዩክሬናውያንን በማሰቃየት ተከሷል]] በየካቲት 20፣ 2014 ሩሲያ በቭላድሚር ፑቲን ተነሳሽነት ክራይሚያን ተቆጣጠረች፣ [[ጦርነት በዶንባስ|እና በሩሲያ መኮንን ኢጎር ጊርኪን በኤፕሪል 12፣ 2014 በዩክሬን ምሥራቅ ጦርነት ጀመረች ሁሉንም ሀገር ለመያዝ ዓላማ ነበረው፣ ነገር ግን በዩክሬን በሩሲያ ጦር እና በእርሷ ቁጥጥር ስር በ“ዶኔትስክ ሪፐብሊክ” ተጀምሮ በተጀመረው አንቲቴሮሪስት ኦፕሬሽን ምክንያት ሁለት ምሥራቃዊ ክልሎች ግማሽ ብቻ ተያዘ]]። ሩሲያ በዘመናዊ ታሪክ ውስጥ የዩክሬን ልጆችን ወደ ሩሲያ በማስወጣት ለሩሲያውያን ለማዋሃድ ጀመረች፣ እና በሩሲያ ተቆጣጥላላቸው ክልሎች ላይ ፕሮ-ዩክሬን የሆኑ ሰዎችን መውሰድ፣ ማሰቃየት እና መግደል ጀመረች፣ ለምሳሌ እንደ ኢጎር ኮዞማ የተያዘ ወታደር እና ኢሪና ዶቭጋን የተባለች ሲቪል ሴት በሩሲያ ጦር በግልጽ ተሰቃይተው ተገደሉ።ሩሲያ ወረራዋን በዩክሬን ውስጥ ናዚዎች እንዳሉ በመከራከር ትገልጻለች፣ በሩሲያ ጦር ውስጥ ክፍት ናዚ አለቃ አሌክሴይ ሚልቼኮቭ እና ከ2014 ጀምሮ የሚመራው ናዚ ክፍል በዩክሬን ልጆች ላይ ማሰቃየት ተገኝቷል፣ እና በዩክሬን ውስጥ ናዚዝም እና ሌሎች ቶታሊታሪያን አመለካከቶች ፕሮፓጋንዳ የተከለከለ ነው <ref>[https://vchasnoua.com/news/foto-u-merezhu-potrapyly-unikalni-foto-kativni-okupantiv-izoliatsiia-v-donetsku ФОТО. У мережу потрапили унікальні фото катівні окупантів «Ізоляція» в Донецьку]</ref> <ref>[https://cyberpolice.gov.ua/news/policzejski-povidomyly-pro-pidozru-dvom-terorystam-dnr-yaki-katuvaly-ta-vchynyaly-seksualne-nasylstvo-shhodo-zhinky-na-donechchyni-1583/ Поліцейські повідомили про підозру двом терористам «днр», які катували та вчиняли сексуальне насильство щодо жінки на Донеччині]</ref> <ref>[https://freeradio.com.ua/byly-strumom-tsyvilnykh-4-predstavnykiv-viiskovoi-komendatury-dnr-pidozriuiut-u-stvorenni-kativni-na-tot-donechchyny-detali/“Били струмом цивільних”: 4 представників “військової комендатури “ДНР” підозрюють у створенні катівні на ТОТ Донеччини (деталі)]</ref> <ref>[https://khpg.org/en/1608813724 Marianna Checheliuk emaciated and frail, but back in Ukraine after two years of torture in Russian captivity]</ref> <ref>[https://khpg.org/en/1608813724 Украина считает, что двое российских снайперов изнасиловали в Киевской области четырехлетнюю девочку и ее мать (и еще нескольких женщин)]</ref> <ref>[https://www.ohchr.org/en/documents/country-reports/situation-human-rights-ukraine-context-armed-attack-russian-federationThe situation of human rights in Ukraine in the context of the armed attack by the Russian Federation, 24 February to 15 May 2022]</ref> <ref>[https://mipl.org.ua/katuvannya-czyvilnyh-i-vijskovopolonenyh-svidchennya-tyh-hto-vyzhyv-pidsumky-zustrichi-v-obsye/ Катування цивільних і військовополонених, свідчення тих, хто вижив: підсумки зустрічі в ОБСЄ]</ref><ref>{{Cite web |title=Російські методи переслідування та катування українців однакові на всіх окупованих територіях – правозахисники |url=https://zmina.ua/event/rosijski-metody-peresliduvannya-ta-katuvannya-ukrayincziv-odnakovi-na-vsih-okupovanyh-terytoriyah-pravozahysnyky/ |accessdate=2025-12-21 |archivedate=2026-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260213100138/https://zmina.ua/event/rosijski-metody-peresliduvannya-ta-katuvannya-ukrayincziv-odnakovi-na-vsih-okupovanyh-terytoriyah-pravozahysnyky/ }}</ref><ref>[https://www.relativespp.org/free-our-relatives/katuvannya-yaki-zastosovuyut-okupanti-ne-duzhe-vidriznyayutsya-vid-tih-yaki-mi-bachili-u-serednovichnih-filmah-pravozahisnik Катування, які застосовують окупанти, не дуже відрізняються від тих, які ми бачили у середньовічних фільмах — правозахисник]</ref><ref>[https://www.polskieradio.pl/398/7857/artykul/3545846,%D0%BA%D0%B0%D1%82%D1%83%D0%B2%D0%B0%D0%BD%D0%BD%D1%8F-%D1%83%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%97%D0%BD%D1%86%D1%96%D0%B2-%D0%B4%D0%BE%D0%BA%D0%B0%D0%B7%D0%B8-%D0%B4%D0%BB%D1%8F-%D0%B3%D0%B0%D0%B0%D0%B3%D0%B8 Катування українців: докази для Гааги]</ref><ref>{{Cite web |title=От Купянска до Мелитополя: российская система пыток в незаконных местах содержания |url=https://zmina.info/ru/articles-ru/ot-kupyanska-do-melitopolya-rossijskaya-sistema-pytok-v-nezakonnyh-mestah-soderzhaniya/ |accessdate=2025-12-21 |archivedate=2025-12-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20251203055446/https://zmina.info/ru/articles-ru/ot-kupyanska-do-melitopolya-rossijskaya-sistema-pytok-v-nezakonnyh-mestah-soderzhaniya/ }}</ref>። [[ስዕል:Trading Arcades, Kazan (2022-05-18) 11.jpg|thumb|220px|በሩሲያ ፌዴሬሽን የተፈፀመው የዩክሬናውያን የዘር ማጥፋት ምልክት የሆነው Z ፊደል በብዙ አገሮች ከስዋስቲካ ጋር ታግዷል።]] [[ስዕል:Взятие под контроль аэродрома на территории Украины 008.png|thumb|220px|በጥቃቱ ወቅት የሩሲያ ጦር]] [[ስዕል:Bucha after Russian invasion (2022-04-06) 05.jpg|thumb|220px|ህጻናትን ከፊት ለማስወጣት የሚያገለግል ተሽከርካሪ። በሩሲያ ወታደሮች የተተኮሰው ተሽከርካሪ "ልጆች" የሚል ትልቅ ምልክት ነበረው]] [[ስዕል:Refugee civilians in Mariupol.jpg|thumb|220px|ዩክሬናውያን ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት ተደብቀዋል]] [[ስዕል:Kramatorsk railway bombing 2022 April 8 (3).jpg|thumb|220px|ሩሲያውያን በሰላማዊ ሰፈር ክራማቶርስክ ከተማ ላይ የሚሳኤል ጥቃት ፈጸሙ። ተጎጂዎቹ የዩክሬን ሴቶች እና ህጻናት ናቸው]] በ2022 ሩሲያ ከረጅም ወታደራዊ ዝግጅት በኋላ ዩክሬንን ሙሉ በሙሉ ወረረች፣ ይህም በዩክሬን ህዝብ ላይ ጄኖሳይድ አደረገች፣ ይህም በሚከተሉት ተገልጿል፦ በሩሲያ ጦር በኪየቭ አቅራቢያ እና በሌሎች ተቆጣጥሎ ክልሎች የዩክሬን ሲቪል ሰዎችን ጨካኝ ግድያ (በቡቻ ከተማ ጭፍጨፋ) [[የማሪፖል ከበባ|የዩክሬን ታሪክ እና ባህል ሀውልቶችን መደምሰስ]] በ2021 ከፍተኛ ሁኔታ ከነበረው ማሪዩፖል ከተማ ሙሉ በሙሉ መጥፋት እና መገደብ የፊልትራሽን ካምፖች አውታር መፍጠር የዩክሬን ቋንቋ በመናገር ወይም የዩክሬን ምልክቶች ታቶዎች በመኖራቸው ሰዎችን መግደል በሩሲያውያን የዩክሬን ልጆች ላይ ወሲባዊ ጥቃት እና በወላጆቻቸው ፊት መግደል በሩሲያ ባለስልጣናት የራሱን ወንጀሎች መካድ እና በሩሲያ ውስጥ ዩክሬንን ደግፈው የነበሩ ሰዎችን በጅምላ ማሰር (በሩሲያ ውስጥ ሰዎችን በ[[ጦርነት]] ቃል ለመጥቀስ ወደ እስር ቤት ይገባሉ) በዩክሬን ውስጥ በዲኔፕር ትልቅ ወንዝ ላይ የዳም መፍረስ በመፍጠር ኢኮሎጂካል ካታስትሮፍ መፍጠር <ref>{{Cite web |title=Осуждённые за чтение антивоенных стихов российские активисты Артём Камардин и Егор Штовба останутся в колонии – так  решил кассационный суд |url=https://eurasia.amnesty.org/2025/08/21/osuzhdyonnye-za-chtenie-antivoennyh-stihov-rossijskie-aktivisty-artyom-kamardin-i-egor-shtovba-ostanutsya-v-kolonii-tak-reshil-kassaczionnyj-sud/ |accessdate=2025-12-21 |archivedate=2025-11-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20251118113900/https://eurasia.amnesty.org/2025/08/21/osuzhdyonnye-za-chtenie-antivoennyh-stihov-rossijskie-aktivisty-artyom-kamardin-i-egor-shtovba-ostanutsya-v-kolonii-tak-reshil-kassaczionnyj-sud/ }}</ref> <ref>{{Cite web |title=Россия выходит из Европейской конвенции против пыток: что это может изменить? |url=https://zmina.info/ru/news-ru/rossiya-vyhodit-iz-evropejskoj-konvenczii-protiv-pytok-chto-eto-mozhet-izmenit/ |accessdate=2025-12-21 |archivedate=2025-09-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250903044407/https://zmina.info/ru/news-ru/rossiya-vyhodit-iz-evropejskoj-konvenczii-protiv-pytok-chto-eto-mozhet-izmenit/ }}</ref><ref>[https://ukraine.ohchr.org/uk/civilian-detainees-subjected-to-troubling-patterns-of-torture-and-ill-treatment-since-russia-s-full-scale-attack-on-ukraine-un-report Від початку повномасштабного нападу Російської Федерації на Україну затримані цивільні особи зазнають катувань та жорстокого поводження, що відображає тривожну тенденцію – доповідь ООН]</ref><ref>[https://www.currenttime.tv/a/ya-natsist-mogu-ruku-vskinut-v-ukraine-na-storone-rf-voyuyut-desyatki-boytsov-rossiyskih-neonatsistskih-gruppirovok-/31868399.html Я нацист. Могу руку вскинуть". В Украине на стороне РФ воюют десятки бойцов российских неонацистских группировок]</ref> <ref>[https://nikvesti.com/news/incidents/59805 Террористы привязали мужчину с украинским флагом к столбу в Зугрэсе]</ref> <ref>[https://news.obozrevatel.com/politics/80167-popavshij-v-plen-boets-ato-rasskazal-ob-izdevatelstvah-tolpyi-u-stolba-pozora.htm Попавший в плен боец АТО рассказал об издевательствах толпы у "столба позора"]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20160902091720/http://uapress.info/uk/news/show/37843 Патріотка Ірина Довгань, яку катували терористи, розповіла, чому не вважає себе героїнею]</ref> <ref>[https://ombudsman.gov.ua/news_details/voyenni-zlochini-rosiyi-stosovno-ukrayinskih-ditej-ombudsman-proviv-zustrich-iz-prezidentom-ugorshchini Воєнні злочини Росії стосовно українських дітей: Омбудсман провів зустріч із Президентом Угорщини]</ref><ref>[https://day.kyiv.ua/news/150622-v-oleksandrivtsi-na-khersonshchyni-zafiksuvaly-fakty-zgvaltuvannya-ditey-viyskovymy-rf В Олександрівці на Херсонщині зафіксували факти зґвалтування дітей військовими рф – Денісова]</ref><ref>[https://ombudsman.gov.ua/news_details/shokuyuchi-zlochini-rosiyan-v-ukrayini-zhertvi-shaleno-boyatsya-zustriti-svogo-kata-intervyu-upovnovazhenogo-polskomu-vidannyu-onet Шокуючі злочини росіян в Україні. Жертви бояться зустріти свого ката: інтерв’ю Уповноваженого польському виданню Onet]</ref><ref>[https://www.ukrainer.net/en/crimes-against-children/ Russia’s crimes against Ukrainian children]</ref><ref>[https://www.saveukraineua.org/news/russians-are-raping-ukrainian-girls/ Russian soldiers are raping Ukrainian girls]</ref><ref name="radiosvoboda">[https://www.radiosvoboda.org/a/news-6-rokiv-tyurmy-za-povidomlennya-pro-mariupol/32272285.html Журналістку, яка написала про удар РФ по театру в Маріуполі, засудили до 6 років за ґратами, ][[Українська редакція Радіо Свобода]]<span>, 15 лютого 2023</span></ref> <ref>[https://www.hrw.org/ru/news/2022/03/10/381381 Amnesty: Более 21 000 россиян были наказаны за критику войны]</ref> <ref>[https://www.opendemocracy.net/ru/ovd-info-kak-vlast-presleduet-antivoenniy-protest-rossiya/ Не задушишь, не убьешь: как российские власти преследуют антивоенный протест]</ref> <ref>[https://www.hrw.org/ru/news/2022/05/18/ukraine-executions-torture-during-russian-occupation Украина: Казни и пытки в период российской оккупации]</ref>። [[ስዕል:Роман Лозинський Херсон звільнення.jpg|thumb|220px|የዩክሬን ሲቪሎች ከዩክሬን ጦር ኃይሎች ጋር በ 2022 መጨረሻ ላይ ኬርሰንን ከሩሲያ ወረራ ነፃ መውጣታቸውን አከበሩ።]] [[ስዕል:Volodymyr Zelenskyy took part in hoisting the State Flag of Ukraine in liberated Kherson. (52501857264).jpg|thumb|220px|የዩክሬን ሲቪሎች ከዩክሬን ጦር ኃይሎች ጋር በ 2022 መጨረሻ ላይ ኬርሰንን ከሩሲያ ወረራ ነፃ መውጣታቸውን አከበሩ]] [[ስዕል:Exchange of captured soldiers between Ukraine and Russia, 2024-01-03 (02).jpg|thumb|220px|ዩክሬናውያን ከሩሲያ ምርኮ ተመለሱ]] == የዩክሬን ምላሽ == [[ስዕል:Прапор на одній з вулиць , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна , 4 грудня 2022.jpg|thumb|200px|በ2022 መገባደጃ ላይ የዩክሬን ጦር ሩሲያ ላይ ካሸነፈው ምናባዊ ድል በኋላ በወረራ ወቅት የዩክሬን ባንዲራ በአንዱ ከተሞች ውስጥ።]] የዩክሬን ፓርላማ እነዚህን ሁሉ የሩሲያ ወንጀሎች ማለትም በዩክሬን ላይ ጥላቻን ማነሳሳት እና የተለየ የዩክሬን ህዝብ መኖር ጥርጣሬን መዝራት፣ የሩስያ ወታደሮች የፈጸሙትን የጅምላ ግድያ፣ ማሰቃየት፣ አፈና፣ አስገድዶ መድፈር እና የባህል ሀውልቶችን ማውደም - የዘር ማጥፋት ድርጊት እንደሆነ እውቅና ሰጥቷል።የዩክሬን ፓርላማን ተከትሎ በሩሲያ ወረራ የመጀመሪያዎቹ ወራት ውስጥ [[ፖላንድ]], [[ሊቱዌኒያ]], [[ላትቪያ]], [[ኢስቶኒያ]], [[ቼክ ሪፐብሊክ]], [[አየርላንድ]] እና ሌሎችም አገሮች ተመሳሳይ ውሳኔዎችን በማውጣት ለዩክሬን ሰብአዊ, ወታደራዊ እና ሌሎች ዕርዳታዎችን ጨምረዋል <ref>[https://law-in-war.org/en/the-genocide-of-the-ukrainian-nation-legal-justification/ The Genocide of the Ukrainian nation: legal justification]</ref> <ref>[https://www.rada.gov.ua/en/print/221656.html Ruslan Stefanchuk: The world must recognise the genocide of the Ukrainian people committed by russia]</ref> <ref>[https://www.president.gov.ua/en/news/u-prisutnosti-glavi-derzhavi-parlament-dav-zgodu-na-priznach-76693 In the presence of the Head of State, the Parliament approved the appointment of Andriy Kostin as the Prosecutor General]</ref>። == የሩሲያ ባለሥልጣናት አቋም == [[ስዕል:March of Peace (2014-03-15, Moscow), occupation of the Crimea is a shame of Russia.jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2014 በሞስኮ ሰላማዊ ሰልፍ ተካሂዶ ነበር ነገር ግን በሩሲያ ፖሊስ ተበታትኗል። የተቃዋሚዎቹ መፈክር “የክራይሚያን ባሕረ ገብ መሬት መቀላቀል ለሩሲያ ውርደት ነው” የሚል ነበር።]] የሩሲያ መንግስት ስለ "ዩክሬን ናዚዎች" እና "እንደ ኢየሱስ በዩክሬን የተሰቀለውን ልጅ" በተመለከተ የውሸት ዜናዎችን በንቃት ያሰራጫል እና ማንኛውንም እውነተኛ ውንጀላ "ውሸት" ይለዋል።ሩሲያ ስለ ጦርነቱ የሚናገሩትን ዜጎቿን በጭካኔ ታሳድዳለች። በተለይም በዩክሬን ከተሞች ሩሲያ እየደረሰባት ያለውን ጭቆና የዘገበው ጋዜጠኛ ማሪያ ፖኖማርንኮ በእስር ቤት ውስጥ ለብዙ አመታት አሰቃቂ ስቃይ ተፈጽሞባታል <ref name=":0">{{Cite web |last=Kirby |first=Paul |date=2023-02-15 |title=Russian journalist Maria Ponomarenko jailed for highlighting Mariupol killings |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-64647267 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250929145803/https://www.bbc.com/news/world-europe-64647267 |archive-date=2025-09-29 |access-date=2025-10-04 |website=BBC News |language=en}}</ref><ref name=":3" /><ref>{{Cite web |last= |first= |date=2025-03-24 |title=Journalist Ponomarenko's Last Word in Court: 'I've Never Seen as Much Violence as I Have in Jail' |url=https://www.themoscowtimes.com/2025/03/24/journalist-ponomarenkos-last-word-in-court-ive-never-seen-as-much-violence-as-i-have-in-jail-a88458 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20250710145643/https://www.themoscowtimes.com/2025/03/24/journalist-ponomarenkos-last-word-in-court-ive-never-seen-as-much-violence-as-i-have-in-jail-a88458 |archive-date=2025-07-10 |access-date=2025-10-04 |website=The Moscow Times |language=en}}</ref>። == የአለም አቀፉ ማህበረሰብ ምላሽ == [[ስዕል:Genocide of Ukrainians in the 2022 World Recognition.svg|thumb|270px|እ.ኤ.አ. በ 2022 ሩሲያ በዩክሬናውያን ላይ የወሰደውን እርምጃ የዘር ማጥፋት መሆኑን የተገነዘቡት የትኞቹ አገሮች ናቸው። የመጀመሪያዎቹ ሊትዌኒያ፣ ላቲቪያ እና ኢስቶኒያ በሶቪየት ይዞታ ስር ለነበሩት ለግማሽ ምዕተ-ዓመት የቆዩት እና በ1991 ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ የዩክሬን ነፃነትን የተቀበሉ የመጀመሪያዎቹ ናቸው]] [[ስዕል:UN Security Council Resolution on Russia’s Aggression Toward Ukraine.svg|thumb|270px|ዩክሬንን የሚደግፉ አገሮች <ref>{{Cite web|last=Parashar|first=Sachin|date=26 лютого 2022|title=Russia vetoes UNSC resolution; India, China abstain|url=https://timesofindia.indiatimes.com/world/rest-of-world/russia-vetoes-unsc-resolution-india-china-abstain/articleshow/89852711.cms|accessdate=2022-02-26|website=The Times of India|archive-date=26 лютого 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226202705/https://timesofindia.indiatimes.com/world/rest-of-world/russia-vetoes-unsc-resolution-india-china-abstain/articleshow/89852711.cms}}</ref>]] [[ስዕል:Projection of Ukrainian flag on The Chancellery of the Prime Minister building (54348566548).jpg|thumb|270px|በብዙ አገሮች ውስጥ ያሉ የፓርላማ ሕንፃዎች በዩክሬን ምልክቶች እንደ የድጋፍ ምልክት ያጌጡ ናቸው]] የ[[ኔቶ]] የፓርላማ አባላት፣ የአውሮፓ ህብረት እና የበርካታ ሀገራት ፓርላማዎች የሩስያ ወንጀል የዘር ማጥፋት መሆኑን በይፋ እውቅና ሰጥተዋል <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/pace-recognizes-russias-actions-as-genocide-against-ukrainian-people/ OSCE recognizes Russia’s actions as genocide against Ukrainian people]</ref> <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/nato-parliamentary-assembly-defines-russias-crimes-against-ukraine-as-genocide/ NATO Parliamentary Assembly defines Russia’s crimes against Ukraine as genocide]</ref>። የዘር ማጥፋት ወንጀልን ለመከላከል እና ለመቅጣት የተባበሩት መንግስታት ስምምነት የሚከተሉትን ድርጊቶች የዘር ማጥፋት በማለት ይገልፃል። * የቡድኑ አባላትን መግደል; * በቡድኑ አባላት ላይ ከባድ የአካል ወይም የአእምሮ ጉዳት ማድረስ; * ጥፋቱን ሙሉ በሙሉ ወይም በከፊል ለማምጣት በተሰላው የቡድን የሕይወት ሁኔታ አባላት ላይ ሆን ብሎ ማጥፋት; * በቡድኑ ውስጥ ህጻናት መወለድን ለመከላከል የተቆጠሩ ድርጊቶች; * የቡድኑን ልጆች በግዳጅ ወደ ሌላ ቡድን ማስተላለፍ። በዚህ የተባበሩት መንግስታት ስምምነት መሰረት ሩሲያ በ21ኛው ክፍለ ዘመን እንደ [[ቼቺኒያ]]፣ [[ጆርጂያ]] እና ዩክሬን ባሉ ሀገራት ላይ የፈፀመችው ወንጀል የዘር ማጥፋት ወንጀል ነው <ref name="treatyseriesUN">{{cite web|url=https://treaties.un.org/pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=IV-1&chapter=4|title=Convention on the Prevention and Punishment of the Crime of Genocide|publisher=[[Збірник договорів|Збірник договорів ООН]]|language=en|accessdate=2024-06-30}}</ref><ref>{{cite web|url=https://research.un.org/en/docs/ga/quick/regular/3|title=Resolutions adopted by the General Assembly at its 3rd session|publisher=[[Бібліотека імені Дага Гаммаршельда]]|language=en|accessdate=2024-06-30}}</ref>። == የሩሲያ ዲሞክራሲያዊ ኃይሎች አቀማመጥ == [[ስዕል:Марш мира Москва 21 сент 2014 L1460551.jpg|thumb|220px|እ.ኤ.አ. በ 2014 በዩክሬን ላይ የተፈጸመውን ጥቃት በመቃወም ወደ 100,000 የሚጠጉ ሰዎች የተሳተፉበት ትልቅ ተቃውሞ በሞስኮ ተካሄደ ።]] የሩሲያ ተቃዋሚዎች በተለይም የአሌሴይ ናቫልኒ ደጋፊዎች በሩሲያ ውስጥ የፑቲንን አገዛዝ ለብዙ አመታት ሲዋጉ የቆዩ ሲሆን ከ2014 ጀምሮ በዩክሬን ላይ የተፈጸሙትን ወንጀሎች በሙሉ አጥብቀው አውግዘዋል፣ ዩክሬናውያንን ይደግፋሉ እና የፑቲን ዋና ደጋፊዎች ወንጀሎች ላይ ምርመራ እስከጀመረ ድረስ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == በሰነድ ሲኒማ == * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Donbass Sergei Loznitsa, 2018) <ref>[https://m.ok.ru/video/1462458059462 Donbass (2018) a film directed by Sergei Loznitsa with Valeriu Andriuta, Evgeny Chistyakov, Georgi Deliyev, Vadim Dubovsky]</ref> * ዘጋቢ ፊልም [[የፑቲኒዝም አናቶሚ (ዘጋቢ ፊልም)|የፑቲኒዝም አናቶሚ]] (Анатомія рашизму, 2023) <ref>[https://blog.poltava.to/pustovgar/17788/ Анатомія рашизму | Документальний цикл «Остання війна»]</ref> <ref>[https://stv.detector.media/suspilna-korporatsiya/read/7813/2023-05-18-pershyy-epizod-tsyklu-ostannya-viyna-prezentuvalo-suspilne/ “Анатомія рашизму”: Суспільне мовлення презентувало цикл фільмів про основу російсько-української війни. ВІДЕО]</ref>. == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] * [[ዩክሬኖፎቢያ]] * [[የሩሲያዊነት]] * [[ፑቲኒዝም]] == አገናኞች == kxs5nc7i96e7kp6dx419qtu3y1lsqhk 2 55599 391259 2026-03-29T16:09:04Z Hist2324 57864 አዲስ ገጽ ፈጠረ፦ «Main account (Portuguese Wikipedia): [https://pt.wikipedia.org/wiki/Usu%C3%A1rio(a)_Discuss%C3%A3o:Hist2324 Hist2324]» 391259 wikitext text/x-wiki Main account (Portuguese Wikipedia): [https://pt.wikipedia.org/wiki/Usu%C3%A1rio(a)_Discuss%C3%A3o:Hist2324 Hist2324] grzzd48pvekr7xptk7m2k98y0y3adom