ውክፔዲያ amwiki https://am.wikipedia.org/wiki/%E1%8B%8B%E1%8A%93%E1%8B%8D_%E1%8C%88%E1%8C%BD MediaWiki 1.46.0-wmf.23 first-letter ፋይል ልዩ ውይይት አባል አባል ውይይት ውክፔዲያ ውክፔዲያ ውይይት ስዕል ስዕል ውይይት መልዕክት መልዕክት ውይይት መለጠፊያ መለጠፊያ ውይይት እርዳታ እርዳታ ውይይት መደብ መደብ ውይይት በር በር ውይይት TimedText TimedText talk ሞጁል ሞጁል ውይይት Event Event talk 0 8776 391588 373305 2026-04-14T19:56:10Z ~2026-23052-53 58120 391588 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ|ሙሉ_ስም=የአውሮፓ ህብረት<br><small>[[ሀንጋርኛ]]: Európai Unió <br>[[ሆላንድኛ]]: Europese Unie <br>[[ሊትዌንኛ]]: Europos Sąjunga <br>[[ላትቪኛ]]: Eiropas Savienība <br>[[ማልትኛ]]: Unjoni Ewropea <br>[[ሮማንኛ]]: Uniunea Europeană <br>[[ስሎቫክኛ]]: Európska únia <br>[[ስሎቬንኛ]]: Evropska Unija <br>[[ስዊድንኛ]]: Europeiska unionen <br>[[ቡልጋርኛ]]: Европейски съюз <br>[[ቼክኛ]]: Evropská unie <br>[[አየርላንድኛ]]: An tAontas Eorpach <br>[[ኤስቶንኛ]]: Euroopa Liit <br>[[እስፓንኛ]]: Unión Europea <br>[[እንግሊዝኛ]]: European Union <br>[[ክሮኤሽኛ]]: Europska unija <br>[[ዳንኛ]]: Den Europæiske Union <br>[[ጀርመንኛ]]: Europäische Union <br>[[ግሪክኛ]]: Ευρωπαϊκή Ένωση <br>[[ጣልያንኛ]]: Unione Europea <br>[[ፈረንሳይኛ]]: Union européenne <br>[[ፊንኛ]]: Euroopan unioni <br>[[ፖልኛ]]: Unia Europejska <br>[[ፖርቱጊዝኛ]]: União Europeia</small> |መዝሙር=[[የአውሮፓ መዝሙር]] <br /><br><center>[[ስዕል:Anthem of Europe (US Navy instrumental short version).ogg]] </center>|ባንዲራ_ሥዕል=Flag of Europe.svg|ካርታ_ሥዕል=Europe and the European Union.svg|ካርታ_መግለጫ_ፅሁፍ=የአውሮፓ ህብረት አካባቢ (ጥቁር አረንጓዴ) በአውሮፓ (ጥቁር ግራጫ)|ዋና_ከተማ=ብራስልስ|የመንግስት_አይነት=በይነ መንግስታት|ተመሠረተ_ፈረሰ_ዓመት=ህዳር 01፣ 1993 (አውሮፓ)|የመሬት_ስፋት=4,233,262 ኪሜ2 (1,634,472 ካሬ ማይል)|የሕዝብ_ብዛት_ግምት=447,007,596|የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ_ዓመት=2013-2014 (የኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር)|ሰዓት_ክልል=UTC ወደ UTC+2 (WET፣ CET፣ EET) (DST) UTC+1 ወደ UTC+3 (WEST፣ CEST፣ EEST)|የመሪዎች_ማዕረግ=4,807 ሜ -7 ሜ}} የአውሮፓ ህብረት በዋነኛነት በአውሮፓ የሚገኙ የ27 አባል ሀገራት የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ህብረት ነው። የዩኒየኑ አጠቃላይ የቆዳ ስፋት 4,233,255.3 ኪ.ሜ. (1,634,469.0 ካሬ ማይል) እና በአጠቃላይ ወደ 447 ሚሊዮን የሚጠጋ የህዝብ ብዛት ይገመታል። በነዚያ ጉዳዮች ላይ በሁሉም አባል ሀገራት ውስጥ ተፈፃሚ በሆነ የህግ ስርዓት ደረጃውን የጠበቀ የውስጥ ነጠላ ገበያ ተቋቁሟል፣ እና ጉዳዩች ብቻ ክልሎች አንድ ሆነው ለመስራት ተስማምተዋል። የአውሮፓ ህብረት ፖሊሲዎች የሰዎችን ፣ የሸቀጦችን ፣ አገልግሎቶችን እና ካፒታልን በውስጣዊ ገበያ ውስጥ ነፃ እንቅስቃሴን ለማረጋገጥ ያለመ ነው። በፍትህ እና በቤት ጉዳዮች ላይ ህግ ማውጣት; እና በንግድ፣ በግብርና፣ በአሳ ሀብትና በክልል ልማት ላይ የጋራ ፖሊሲዎችን ማስጠበቅ። በሼንገን አካባቢ ለመጓዝ የፓስፖርት ቁጥጥሮች ተሰርዘዋል። የዩሮ ዞን እ.ኤ.አ. በ 1999 የተቋቋመ የገንዘብ ማኅበር ነው ፣ በ 2002 ሙሉ በሙሉ ይሠራል ፣ እሱ በዩሮ ምንዛሪ የሚጠቀሙ 19 የአውሮፓ ህብረት አባል አገራት። የአውሮፓ ህብረት ብዙውን ጊዜ ከፌዴሬሽንም ሆነ ከኮንፌዴሬሽን ባህሪያት ጋር (ያለ ቅድመ ሁኔታ ወይም ንፅፅር) እንደ ሱዩ ጄኔሪስ የፖለቲካ አካል ተገልጿል. ህብረቱ እና የአውሮፓ ህብረት ዜግነት የተመሰረቱት የማስተርችት ስምምነት እ.ኤ.አ. ፓሪስ እና 1957 የሮም ስምምነት. የአውሮፓ ማህበረሰቦች በመባል የሚታወቁት የመጀመሪያዎቹ አባል ሀገራት ውስጣዊ ስድስት፡ ቤልጂየም፣ ፈረንሳይ፣ ጣሊያን፣ ሉክሰምበርግ፣ ኔዘርላንድስ እና ምዕራብ ጀርመን ናቸው። ማህበረሰቦቹ እና ተተኪዎቻቸው 21 አዲስ አባል ሀገራትን በመቀላቀል እና በስልጣን ላይ ያሉ የፖሊሲ ቦታዎችን በመጨመር በትልቅነታቸው አድገዋል. በአውሮፓ ኅብረት ሕገ መንግሥታዊ መሠረት ላይ የመጨረሻው ትልቅ ማሻሻያ፣ የሊዝበን ስምምነት፣ በ2009 ሥራ ላይ ውሏል። በ2020፣ ዩናይትድ ኪንግደም ከአውሮፓ ህብረት የወጣ ብቸኛ አባል ሀገር ሆነች። ከዚህ በፊት አራት የአባል ሀገራት ግዛቶች ከአውሮፓ ህብረት ወይም ከቀደምት መሪዎች ወጥተዋል። ወደ አውሮፓ ህብረት ለመግባት እየተደራደሩ ያሉ ሌሎች በርካታ ሀገራት አሉ። እ.ኤ.አ. በ 2020 ከዓለም ህዝብ 5.8 ከመቶ የሚሆነውን የያዘው የአውሮፓ ህብረት በ2021 ወደ 17.1 ትሪሊዮን ዶላር የሚጠጋ አጠቃላይ የሀገር ውስጥ ምርት (ጂዲፒ) አመነጨ። በተጨማሪም፣ ሁሉም የአውሮፓ ህብረት ሀገራት በተባበሩት መንግስታት የልማት ፕሮግራም መሰረት በጣም ከፍተኛ የሰው ልጅ ልማት መረጃ ጠቋሚ አላቸው። እ.ኤ.አ. በ 2012 የአውሮፓ ህብረት የኖቤል የሰላም ሽልማት ተሸልሟል ። በጋራ የውጭ እና ደህንነት ፖሊሲ አማካኝነት ህብረቱ በውጭ ግንኙነት እና በመከላከል ላይ ሚና አዳብሯል። በአለም ዙሪያ ቋሚ የዲፕሎማቲክ ሚሲዮኖችን ያቆያል እና በተባበሩት መንግስታት ፣ በአለም ንግድ ድርጅት ፣ በ G7 እና በ G20 ውስጥ እራሱን ይወክላል ። በአለም አቀፍ ተጽእኖ ምክንያት የአውሮፓ ህብረት አንዳንድ ምሁራን እንደ አዲስ ልዕለ ኃያል ነው ሲሉ ይገልጹታል። ህዳር 1 1993 ዋና አርክቴክቶች የሆኑት ሄልሙት ኮል እና ፍራንሷ ሚትራንድ የተባሉት የማስተርችት ስምምነት በህዳር 1 ቀን 1993 በፀና ጊዜ የአውሮፓ ህብረት በይፋ የተመሰረተ ነው። ስምምነቱ ። የመካከለኛው እና የምስራቅ አውሮፓ የቀድሞ ኮሚኒስት መንግስታት እንዲሁም ቆጵሮስ እና ማልታ ለማካተት ተጨማሪ ማስፋፋት ታቅዶ፣ እጩ አባላት ወደ አውሮፓ ህብረት ለመግባት የኮፐንሃገን መስፈርት በሰኔ 1993 ስምምነት ላይ ተደርሷል። የአውሮፓ ህብረት መስፋፋት አዲስ ደረጃ አስተዋወቀ። ውስብስብነት እና አለመግባባት. በ1995 ኦስትሪያ፣ ፊንላንድ እና ስዊድን የአውሮፓ ህብረት ተቀላቅለዋል። እ.ኤ.አ. በ 2002 የዩሮ የባንክ ኖቶች እና ሳንቲሞች በ 12 አባል አገራት ውስጥ ብሄራዊ ገንዘቦችን ተክተዋል። ከዚያን ጊዜ ጀምሮ የዩሮ ዞን 19 ​​አገሮችን ያጠቃልላል። የዩሮ ምንዛሪ በዓለም ላይ ሁለተኛው ትልቅ የመጠባበቂያ ገንዘብ ሆነ። እ.ኤ.አ. በ 2004 የአውሮፓ ህብረት እስከዛሬ ድረስ ትልቁን እድገት አሳይቷል ፣ ቆጵሮስ ፣ ቼክ ሪፖብሊክ ፣ ኢስቶኒያ ፣ ሃንጋሪ ፣ ላቲቪያ ፣ ሊቱዌኒያ ፣ ማልታ ፣ ፖላንድ ፣ ስሎቫኪያ እና ስሎቬንያ ህብረቱን ሲቀላቀሉ። የ[[ዩክሬን]] ወደ አውሮፓ ህብረት መግባት በንቃት በመካሄድ ላይ ነው። [[ስዕል:EC-EU-enlargement animation.gif|thumb|የአውሮፓ ህብረት አባል ሀገራት አህጉራዊ ግዛቶች (የአውሮፓ ማህበረሰቦች ቅድመ-1993) ፣ እንደ ቅደም ተከተል ቀለም]] == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በዩጎዝላቪያ መፍረስ ጊዜ ጦርነቶች]] * [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ]] * [[የጦር ወንጀሎች]] * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[ፑቲኒዝም]] == አገናኞች == 1x7uf8trpcm5gdxqatmyceaibx5zzee 391596 391588 2026-04-14T20:49:21Z ~2026-21927-06 58037 አንድ ለውጥ [[Special:Diff/391588|391588]] ከ[[Special:Contributions/~2026-23052-53|~2026-23052-53]] ([[User talk:~2026-23052-53|ውይይት]]) ገለበጠ restore cat 391596 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ|ሙሉ_ስም=የአውሮፓ ህብረት<br><small>[[ሀንጋርኛ]]: Európai Unió <br>[[ሆላንድኛ]]: Europese Unie <br>[[ሊትዌንኛ]]: Europos Sąjunga <br>[[ላትቪኛ]]: Eiropas Savienība <br>[[ማልትኛ]]: Unjoni Ewropea <br>[[ሮማንኛ]]: Uniunea Europeană <br>[[ስሎቫክኛ]]: Európska únia <br>[[ስሎቬንኛ]]: Evropska Unija <br>[[ስዊድንኛ]]: Europeiska unionen <br>[[ቡልጋርኛ]]: Европейски съюз <br>[[ቼክኛ]]: Evropská unie <br>[[አየርላንድኛ]]: An tAontas Eorpach <br>[[ኤስቶንኛ]]: Euroopa Liit <br>[[እስፓንኛ]]: Unión Europea <br>[[እንግሊዝኛ]]: European Union <br>[[ክሮኤሽኛ]]: Europska unija <br>[[ዳንኛ]]: Den Europæiske Union <br>[[ጀርመንኛ]]: Europäische Union <br>[[ግሪክኛ]]: Ευρωπαϊκή Ένωση <br>[[ጣልያንኛ]]: Unione Europea <br>[[ፈረንሳይኛ]]: Union européenne <br>[[ፊንኛ]]: Euroopan unioni <br>[[ፖልኛ]]: Unia Europejska <br>[[ፖርቱጊዝኛ]]: União Europeia</small> |መዝሙር=[[የአውሮፓ መዝሙር]] <br /><br><center>[[ስዕል:Anthem of Europe (US Navy instrumental short version).ogg]] </center>|ባንዲራ_ሥዕል=Flag of Europe.svg|ካርታ_ሥዕል=Europe and the European Union.svg|ካርታ_መግለጫ_ፅሁፍ=የአውሮፓ ህብረት አካባቢ (ጥቁር አረንጓዴ) በአውሮፓ (ጥቁር ግራጫ)|ዋና_ከተማ=ብራስልስ|የመንግስት_አይነት=በይነ መንግስታት|ተመሠረተ_ፈረሰ_ዓመት=ህዳር 01፣ 1993 (አውሮፓ)|የመሬት_ስፋት=4,233,262 ኪሜ2 (1,634,472 ካሬ ማይል)|የሕዝብ_ብዛት_ግምት=447,007,596|የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ_ዓመት=2013-2014 (የኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር)|ሰዓት_ክልል=UTC ወደ UTC+2 (WET፣ CET፣ EET) (DST) UTC+1 ወደ UTC+3 (WEST፣ CEST፣ EEST)|የመሪዎች_ማዕረግ=4,807 ሜ -7 ሜ}} የአውሮፓ ህብረት በዋነኛነት በአውሮፓ የሚገኙ የ27 አባል ሀገራት የፖለቲካ እና የኢኮኖሚ ህብረት ነው። የዩኒየኑ አጠቃላይ የቆዳ ስፋት 4,233,255.3 ኪ.ሜ. (1,634,469.0 ካሬ ማይል) እና በአጠቃላይ ወደ 447 ሚሊዮን የሚጠጋ የህዝብ ብዛት ይገመታል። በነዚያ ጉዳዮች ላይ በሁሉም አባል ሀገራት ውስጥ ተፈፃሚ በሆነ የህግ ስርዓት ደረጃውን የጠበቀ የውስጥ ነጠላ ገበያ ተቋቁሟል፣ እና ጉዳዩች ብቻ ክልሎች አንድ ሆነው ለመስራት ተስማምተዋል። የአውሮፓ ህብረት ፖሊሲዎች የሰዎችን ፣ የሸቀጦችን ፣ አገልግሎቶችን እና ካፒታልን በውስጣዊ ገበያ ውስጥ ነፃ እንቅስቃሴን ለማረጋገጥ ያለመ ነው። በፍትህ እና በቤት ጉዳዮች ላይ ህግ ማውጣት; እና በንግድ፣ በግብርና፣ በአሳ ሀብትና በክልል ልማት ላይ የጋራ ፖሊሲዎችን ማስጠበቅ። በሼንገን አካባቢ ለመጓዝ የፓስፖርት ቁጥጥሮች ተሰርዘዋል። የዩሮ ዞን እ.ኤ.አ. በ 1999 የተቋቋመ የገንዘብ ማኅበር ነው ፣ በ 2002 ሙሉ በሙሉ ይሠራል ፣ እሱ በዩሮ ምንዛሪ የሚጠቀሙ 19 የአውሮፓ ህብረት አባል አገራት። የአውሮፓ ህብረት ብዙውን ጊዜ ከፌዴሬሽንም ሆነ ከኮንፌዴሬሽን ባህሪያት ጋር (ያለ ቅድመ ሁኔታ ወይም ንፅፅር) እንደ ሱዩ ጄኔሪስ የፖለቲካ አካል ተገልጿል. ህብረቱ እና የአውሮፓ ህብረት ዜግነት የተመሰረቱት የማስተርችት ስምምነት እ.ኤ.አ. ፓሪስ እና 1957 የሮም ስምምነት. የአውሮፓ ማህበረሰቦች በመባል የሚታወቁት የመጀመሪያዎቹ አባል ሀገራት ውስጣዊ ስድስት፡ ቤልጂየም፣ ፈረንሳይ፣ ጣሊያን፣ ሉክሰምበርግ፣ ኔዘርላንድስ እና ምዕራብ ጀርመን ናቸው። ማህበረሰቦቹ እና ተተኪዎቻቸው 21 አዲስ አባል ሀገራትን በመቀላቀል እና በስልጣን ላይ ያሉ የፖሊሲ ቦታዎችን በመጨመር በትልቅነታቸው አድገዋል. በአውሮፓ ኅብረት ሕገ መንግሥታዊ መሠረት ላይ የመጨረሻው ትልቅ ማሻሻያ፣ የሊዝበን ስምምነት፣ በ2009 ሥራ ላይ ውሏል። በ2020፣ ዩናይትድ ኪንግደም ከአውሮፓ ህብረት የወጣ ብቸኛ አባል ሀገር ሆነች። ከዚህ በፊት አራት የአባል ሀገራት ግዛቶች ከአውሮፓ ህብረት ወይም ከቀደምት መሪዎች ወጥተዋል። ወደ አውሮፓ ህብረት ለመግባት እየተደራደሩ ያሉ ሌሎች በርካታ ሀገራት አሉ። እ.ኤ.አ. በ 2020 ከዓለም ህዝብ 5.8 ከመቶ የሚሆነውን የያዘው የአውሮፓ ህብረት በ2021 ወደ 17.1 ትሪሊዮን ዶላር የሚጠጋ አጠቃላይ የሀገር ውስጥ ምርት (ጂዲፒ) አመነጨ። በተጨማሪም፣ ሁሉም የአውሮፓ ህብረት ሀገራት በተባበሩት መንግስታት የልማት ፕሮግራም መሰረት በጣም ከፍተኛ የሰው ልጅ ልማት መረጃ ጠቋሚ አላቸው። እ.ኤ.አ. በ 2012 የአውሮፓ ህብረት የኖቤል የሰላም ሽልማት ተሸልሟል ። በጋራ የውጭ እና ደህንነት ፖሊሲ አማካኝነት ህብረቱ በውጭ ግንኙነት እና በመከላከል ላይ ሚና አዳብሯል። በአለም ዙሪያ ቋሚ የዲፕሎማቲክ ሚሲዮኖችን ያቆያል እና በተባበሩት መንግስታት ፣ በአለም ንግድ ድርጅት ፣ በ G7 እና በ G20 ውስጥ እራሱን ይወክላል ። በአለም አቀፍ ተጽእኖ ምክንያት የአውሮፓ ህብረት አንዳንድ ምሁራን እንደ አዲስ ልዕለ ኃያል ነው ሲሉ ይገልጹታል። ህዳር 1 1993 ዋና አርክቴክቶች የሆኑት ሄልሙት ኮል እና ፍራንሷ ሚትራንድ የተባሉት የማስተርችት ስምምነት በህዳር 1 ቀን 1993 በፀና ጊዜ የአውሮፓ ህብረት በይፋ የተመሰረተ ነው። ስምምነቱ ። የመካከለኛው እና የምስራቅ አውሮፓ የቀድሞ ኮሚኒስት መንግስታት እንዲሁም ቆጵሮስ እና ማልታ ለማካተት ተጨማሪ ማስፋፋት ታቅዶ፣ እጩ አባላት ወደ አውሮፓ ህብረት ለመግባት የኮፐንሃገን መስፈርት በሰኔ 1993 ስምምነት ላይ ተደርሷል። የአውሮፓ ህብረት መስፋፋት አዲስ ደረጃ አስተዋወቀ። ውስብስብነት እና አለመግባባት. በ1995 ኦስትሪያ፣ ፊንላንድ እና ስዊድን የአውሮፓ ህብረት ተቀላቅለዋል። እ.ኤ.አ. በ 2002 የዩሮ የባንክ ኖቶች እና ሳንቲሞች በ 12 አባል አገራት ውስጥ ብሄራዊ ገንዘቦችን ተክተዋል። ከዚያን ጊዜ ጀምሮ የዩሮ ዞን 19 ​​አገሮችን ያጠቃልላል። የዩሮ ምንዛሪ በዓለም ላይ ሁለተኛው ትልቅ የመጠባበቂያ ገንዘብ ሆነ። እ.ኤ.አ. በ 2004 የአውሮፓ ህብረት እስከዛሬ ድረስ ትልቁን እድገት አሳይቷል ፣ ቆጵሮስ ፣ ቼክ ሪፖብሊክ ፣ ኢስቶኒያ ፣ ሃንጋሪ ፣ ላቲቪያ ፣ ሊቱዌኒያ ፣ ማልታ ፣ ፖላንድ ፣ ስሎቫኪያ እና ስሎቬንያ ህብረቱን ሲቀላቀሉ [[ስዕል:EC-EU-enlargement animation.gif|thumb|የአውሮፓ ህብረት አባል ሀገራት አህጉራዊ ግዛቶች (የአውሮፓ ማህበረሰቦች ቅድመ-1993) ፣ እንደ ቅደም ተከተል ቀለም]] [[መደብ:አውሮፓ]] aott83oglctyohrxnnedbafx1g9bcb8 0 11754 391605 391478 2026-04-15T06:58:06Z Ziv 51918 ([[c:GR|GR]]) [[File:Flag of Transcaucasian SFSR.svg]] → [[File:Flag of the Transcaucasian SFSR.svg]] → The file was renamed on Commons, but the filename was not changed in the language versions because Delinker did not perform the task. ([[c:c:GR]]) 391605 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ| ስም = ሶቪዬት ኅብረት| ሙሉ_ስም = Союз Советских Социалистических Республик <br /> ''ሶዩዝ ሶቭየጽኪኽ ሶጺዓሊስቲቸስኪኽ ረስፑብሊክ'' <br /> የተባበሩት የሶቭዬት ኅብረተሰብአዊያን ሪፑብሊኮች| ማኅተም_ሥዕል = Coat of arms of the Soviet Union (1956–1991).svg| ባንዲራ_ሥዕል = Flag_of_the_Soviet_Union.svg| ባንዲራ_ስፋት = | መዝሙር = [[የሶቪዬት ኅብረት ብሔራዊ መዝሙር]]| ካርታ_ሥዕል = Union_of_Soviet_Socialist_Republics_(orthographic_projection).svg| ካርታ_መግለጫ_ጽሑፍ = ሶቪዬት ኅብረት ከ[[ሁለተኛው የዓለም ጦርነት]] በኋላ| ዋና_ከተማ = [[ሞስኮ]]| ብሔራዊ_ቋንቋ = [[መስኮብኛ]] እና ብዙ ሌሎች| የመንግስት_ዓይነት = ኅብረተሰብአዊ ሪፐብሊክ| የመሪዎች_ማዕረግ =| የመሪዎች_ስም =| ታሪካዊ_ቀናት = ታኅሣሥ ፳፩ ቀን ፲፱፻፲፭ ዓ.ም. <br /> ታኅሣሥ ፲፮ ቀን ፲፱፻፰፬ ዓ.ም.| ታሪካዊ_ክስተቶች = ምሥረታ <br /> መጨረሻ| የመሬት_ስፋት = 22,402,200| የመሬት_ስፋት_ከዓለም =| ውሀ_ከመቶ =| የሕዝብ_ብዛት_ግምት_ዓመት = 1991 እ.ኤ.አ.| የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ_ዓመት =| የሕዝብ_ብዛት_ግምት =293,047,571| የሕዝብ_ብዛት_ቆጠራ =| የሕዝብ_ብዛት_ከዓለም =| የገንዘብ_ስም = [[የሶቪዬት ሩብል]]| ሰዓት_ክልል =| የስልክ_መግቢያ =+7| ከፍተኛ_ደረጃ_ከባቢ =.su| የግርጌ_ማስታወሻ =| ተመሠረተ_ፈረሰ_ዓመት = 1922-1991 እ.ኤ.አ.| p1 = Russian SFSR| p1_ባንዲራ = Flag_RSFSR_1918.svg| p2 = Transcaucasian SFSR| p2_ባንዲራ = Flag of the Transcaucasian SFSR.svg| p3 = Ukrainian SSR| p3_ባንዲራ =Flag_of_the_Ukrainian_SSR_(1929-1937).svg| p4 = Belorussian SSR| p4_ባንዲራ = Flag_of_the_Byelorussian_SSR_(1919).svg| p5 = | p5_ባንዲራ = | s1 = ሩሲያ| s1_ባንዲራ = Flag_of_Russia_1991-1993.svg| s2 = ጂዮርጂያ| s2_ባንዲራ = Flag_of_Georgia_(1990-2004).svg| s3 = ዩክሬይን| s3_ባንዲራ = Flag_of_Ukraine.svg| s4 = ሞልዶቫ| s4_ባንዲራ = Flag_of_Moldova.svg| s5 = ቤላሩስ| s5_ባንዲራ =Flag_of_Belarus_(1918,_1991-1995).svg| s6 = አርሜኒያ| s6_ባንዲራ = Flag_of_Armenia.svg| s7 = አዘርባጃን| s7_ባንዲራ = Flag_of_Azerbaijan.svg| s8 = ካዛክስታን| s8_ባንዲራ = Flag of the Kazakh SSR.svg| s9 = ኡዝቤኪስታን| s9_ባንዲራ = Flag_of_Uzbekistan.svg| s10 =ቱርክሜኒስታን| s10_ባንዲራ = Flag of the Turkmen Soviet Socialist Republic (1974–1991), Flag of Turkmenistan (1991–1992).svg| s11 = ኪርጊዝስታን| s11_ባንዲራ = Flag_of_Kyrgyz_SSR.svg| s12 = ታጂኪስታን| s12_ባንዲራ = Flag_of_Tajik_SSR.svg| s13 = ኤስቶኒያ| s13_ባንዲራ =Flag_of_Estonia.svg| s14 = ሌትላንድ| s14_ባንዲራ = Flag_of_Latvia.svg| s15 = ሊትዌኒያ| s15_ባንዲራ = Flag_of_Lithuania_1989-2004.svg }} ሶቪየት ዩኒየን፣[n] በይፋ የሶቪየት ሶሻሊስት ሪፐብሊካኖች ህብረት (USSR/СССР)፣ ከ1922 እስከ 1991 ድረስ ዩራሺያንን ያቀፈ የሶሻሊስት ግዛት ነበር። በተግባር መንግሥቱ እና ኢኮኖሚው እስከ መጨረሻዎቹ ዓመታት ድረስ በጣም የተማከለ ነበር። ሀገሪቱ የአንድ ፓርቲ መንግስት ነበረች (ከ1990 በፊት) በሶቭየት ዩኒየን ኮሚኒስት ፓርቲ የሚተዳደር ሲሆን በሞስኮ ዋና ከተማዋ በትልቁ እና በሕዝብ ብዛት በሩስያ ኤስኤፍኤስአር. ሌሎች ዋና ዋና የከተማ ማዕከሎች ሌኒንግራድ (የሩሲያ ኤስኤስአር)፣ ኪየቭ (የዩክሬን ኤስኤስአር)፣ ሚንስክ (ባይሎሩሺያ ኤስኤስአር)፣ ታሽከንት (ኡዝቤክ ኤስኤስአር)፣ አልማ-አታ (ካዛክኛ ኤስኤስአር) እና ኖቮሲቢርስክ (የሩሲያ ኤስኤስአር) ነበሩ። ከ22,402,200 ስኩዌር ኪሎ ሜትር በላይ (8,649,500 ስኩዌር ማይል) የሚሸፍን እና አስራ አንድ የሰዓት ሰቆችን የሚሸፍን ትልቁ ሀገር ነበረች። [[ስዕል:Emblem of the Russian Soviet Federative Socialist Republic (1918–1920).svg|thumb|200px|[[መዶሻ እና ማጭድ]]]] [[በሩሲያ ውስጥ አብዮት|የሶቪየት ሕብረት ሥሮቿ በ1917 የጥቅምት አብዮት የመሠረቱት በቭላድሚር ሌኒን የሚመራው ቦልሼቪኮች ቀደም ሲል የሩስያን ኢምፓየር የሮማኖቭን ቤት የተካውን ጊዜያዊ መንግሥት ገልብጠው ነበር]]። የሩስያ ሶቪየት ሬፐብሊክ ሪፐብሊክን መስርተዋል, በአለም የመጀመሪያው በህገ-መንግስታዊ ዋስትና ያለው የሶሻሊስት መንግስት ነው። ውጥረቱ ተባብሶ በቦልሼቪክ ቀይ ጦር እና በቀድሞው ኢምፓየር ውስጥ ባሉ በርካታ ፀረ-ቦልሼቪክ ኃይሎች መካከል ወደ እርስ በርስ ጦርነት ተለወጠ፣ ከእነዚህም መካከል ትልቁ ክፍል ነጭ ዘበኛ ነበር። [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት|የነጩ ጠባቂው በቦልሼቪኮች እና በተጠረጠሩ ሰራተኞች እና ገበሬዎች ቦልሼቪኮች ላይ ነጭ ሽብር በመባል የሚታወቀውን የጸረ-ኮሚኒስት ጭቆና ላይ ተሰማርቷል]]። የቀይ ጦር አስፋፍቶ የአካባቢውን ቦልሼቪኮች ሥልጣን እንዲይዙ፣ ሶቪዬቶችን በማቋቋም፣ የፖለቲካ ተቃዋሚዎቻቸውን እና ዓመፀኛ ገበሬዎችን በ[[ቀይ ሽብር]] ጨቋኙ። በ 1922 የኃይል ሚዛኑ ተቀይሯል እና ቦልሼቪኮች በድል ወጡ ፣ የሩሲያ ፣ ትራንስካውካሲያን ፣ ዩክሬን እና ባይሎሩሺያን ሪፐብሊኮችን በማዋሃድ ሶቪየት ሕብረትን አቋቋሙ ። የእርስ በርስ ጦርነቱ ሲያበቃ የሌኒን መንግስት የነጻ ገበያ እና የግል ንብረት በከፊል እንዲመለስ ያደረገውን አዲስ የኢኮኖሚ ፖሊሲ አስተዋወቀ። ይህም የኢኮኖሚ ማገገሚያ ወቅት አስከትሏል. በ1924 የሌኒን ሞት ተከትሎ ጆሴፍ ስታሊን ወደ ስልጣን መጣ። ስታሊን በኮሚኒስት ፓርቲ ውስጥ ያለውን አገዛዝ የሚቃወሙትን ሁሉንም የፖለቲካ ተቃዋሚዎች አፍኖ የዕዝ ኢኮኖሚን ​​አስመረቀ። በዚህ ምክንያት ሀገሪቱ ፈጣን የኢንደስትሪላይዜሽን እና የግዳጅ ስብስብ ሂደት ውስጥ ገብታ ከፍተኛ የኢኮኖሚ እድገት ያስመዘገበች ቢሆንም [[ሆሎዶሞር|በ1932-1933 ሰው ሰራሽ የሆነ ረሃብ አስከተለ። የጉላግ የሠራተኛ ካምፕ አሠራርም በዚህ ጊዜ ውስጥ ተስፋፋ]]። በተጨማሪም ስታሊን የፖለቲካ ፓራኖይያን በማነሳሳት ተቃዋሚዎቹን ከፓርቲው ለማስወገድ ወታደራዊ መሪዎችን፣ የኮሚኒስት ፓርቲ አባላትን እና ተራ ዜጎችን በጅምላ በማሰር ወደ ማረሚያ ካምፖች ተላኩ ወይም ሞት ተፈረደባቸው። በ [[ስታሊኒዝም]] ወቅት የዩኤስኤስአርኤስ በዜጎቹ ላይ መጠነ-ሰፊ ጭቆናዎችን አድርጓል, የተጎጂዎች ቁጥር በአስር ሚሊዮኖች ይገመታል። እ.ኤ.አ. ነሐሴ 23 ቀን 1939 ፀረ ፋሺስት ከምዕራቡ ዓለም ኃይሎች ጋር ፀረ-ፋሺስት ጥምረት ለመመሥረት ያልተሳካ ሙከራ ካደረጉ በኋላ ፣ ሶቪየቶች ከናዚ ጀርመን ጋር ጠብ የለሽ ስምምነት ተፈራረሙ። ከሁለተኛው የዓለም ጦርነት መጀመር በኋላ የፖላንድ፣ ሊትዌኒያ፣ ላትቪያ እና ኢስቶኒያ ምስራቃዊ ክልሎችን ጨምሮ መደበኛ ገለልተኛ ሶቪየቶች የበርካታ የምስራቅ አውሮፓ ግዛቶች ግዛቶችን ወረሩ እና ያዙ። ሰኔ 1941 ጀርመኖች ወረሩ ፣ በታሪክ ትልቁ እና ደም አፋሳሹ የጦርነት ቲያትር ከፈቱ ። እንደ ስታሊንግራድ ባሉ ኃይለኛ ጦርነቶች በአክሲስ ኃይሎች ላይ የበላይነትን በማግኘቱ ሂደት የሶቪዬት ጦርነቶች ሰለባዎች አብዛኞቹን በግጭቱ የተጎዱትን ሰለባዎች አድርሰዋል። የሶቪየት ኃይሎች በመጨረሻ በርሊንን ያዙ እና ግንቦት 9 ቀን 1945 በአውሮፓ ሁለተኛውን የዓለም ጦርነት አሸንፈዋል። በቀይ ጦር የተቆጣጠረው ግዛት የምስራቅ ብሎክ የሳተላይት ግዛቶች ሆነ። የቀዝቃዛው ጦርነት በ 1947 ብቅ አለ ፣ የምስራቅ ብሎክ የምእራብ ብሎክን ተጋፍቷል ፣ እሱም በ 1949 በሰሜን አትላንቲክ ቃል ኪዳን ድርጅት ውስጥ አንድ ይሆናል ። እ.ኤ.አ. በሚሊዮን የሚቆጠሩ ገበሬዎች በኢንዱስትሪ የበለጸጉ ከተሞች ውስጥ በመውደቃቸው አገሪቱ በፍጥነት አደገች። ዩኤስኤስአር በጠፈር ውድድር ቀዳሚውን ስፍራ የወሰደው በመጀመርያው የሳተላይት እና የመጀመሪያውን የሰው ልጅ የጠፈር በረራ እና የመጀመሪያውን ፕላኔት ቬነስ ላይ ለማረፍ ነው። እ.ኤ.አ. በ1970ዎቹ ከዩናይትድ ስቴትስ ጋር የነበረው ግንኙነት አጭር ነበር፣ ነገር ግን እ.ኤ.አ. በ1979 የሶቭየት ህብረት ወታደሮቿን በአፍጋኒስታን ስታዘምት ውጥረቱ እንደገና ቀጠለ። ጦርነቱ ኢኮኖሚያዊ ሃብቱን ያሟጠጠ እና የአሜሪካ ወታደራዊ እርዳታ ለሙጃሂዲን ተዋጊዎች መባባስ ነበር። እ.ኤ.አ. በ 1980 ዎቹ አጋማሽ ላይ የመጨረሻው የሶቪየት መሪ ሚካሂል ጎርባቾቭ በግላኖስት እና በፔሬስትሮይካ ፖሊሲዎች ኢኮኖሚውን የበለጠ ለማሻሻል እና ነፃ ለማድረግ ፈለገ። ግቡ የኢኮኖሚ ድቀት እየቀለበሰ የኮሚኒስት ፓርቲን መጠበቅ ነበር። የቀዝቃዛው ጦርነት በእርሳቸው የስልጣን ዘመን ያበቃ ሲሆን በ1989 የዋርሶ ስምምነት በመካከለኛው እና በምስራቅ አውሮፓ የየራሳቸውን የማርክሲስት ሌኒኒስት አገዛዞችን ገለበጡ። በዩኤስ ኤስ አር አር ላይ ጠንካራ የብሔርተኝነት እና የመገንጠል እንቅስቃሴ ተከፈተ። ጎርባቾቭ በሊትዌኒያ፣ ላትቪያ፣ ኢስቶኒያ፣ አርሜኒያ፣ ጆርጂያ እና ሞልዶቫ የተቃወሙትን ህዝበ ውሳኔ አስጀመረ - ይህም አብዛኞቹ ተሳታፊ ዜጎች ህብረቱን እንደታደሰ ፌዴሬሽን እንዲጠብቅ ድምጽ ሰጥተዋል። እ.ኤ.አ. ነሐሴ 1991 በኮሚኒስት ፓርቲ ጠንካራ ታጋዮች መፈንቅለ መንግስት ሙከራ ተደረገ። መፈንቅለ መንግስቱን በመጋፈጥ ረገድ የሩሲያው ፕሬዝዳንት ቦሪስ የልሲን ትልቅ ሚና በመጫወት አልተሳካም። ዋናው ውጤት የኮሚኒስት ፓርቲ እገዳ ነበር። በሩሲያ እና በዩክሬን የሚመሩት ሪፐብሊካኖች ነፃነታቸውን አወጁ። በታህሳስ 25 ቀን 1991 ጎርባቾቭ ሥልጣናቸውን ለቀቁ። ሁሉም ሪፐብሊካኖች ከሶቪየት ሕብረት መፍረስ የወጡ ነፃ የድህረ-ሶቪየት መንግሥታት ናቸው። የሩስያ ፌደሬሽን (የቀድሞው የሩስያ ኤስ.ኤፍ.አር.ኤስ.አር.ኤስ.አር.) ​​የሶቪየት ሕብረትን መብቶች እና ግዴታዎች ወስዶ በአለም ጉዳዮች ውስጥ እንደ ቀጣይ ህጋዊ አካል እውቅና አግኝቷል። [[በሶቪየት ኅብረት ውስጥ ተቃዋሚዎች|በዩኤስኤስአር ውስጥ በነበሩት በኋለኞቹ ዓመታት ከኮሚኒዝም ርዕዮተ ዓለም ጋር በማይስማሙ ሰዎች ላይ የሚደረጉ ጭቆናዎች በጣም ተስፋፍተዋል]]። የሶቪየት ሕብረት ወታደራዊ ኃይልን በሚመለከት ብዙ ጉልህ የሆኑ የማህበራዊ እና የቴክኖሎጂ ስኬቶችን እና ፈጠራዎችን አፍርቷል። በዓለም ሁለተኛዋ ትልቁ ኢኮኖሚ እና በዓለም ላይ ትልቁን የጦር ሰራዊት ትኮራለች። ዩኤስኤስአር ከአምስቱ የኑክሌር ጦር መሳሪያዎች አንዱ እንደሆነ ታወቀ። የተባበሩት መንግስታት የፀጥታው ምክር ቤት መስራች ቋሚ አባል እንዲሁም የOSCE፣ የWFTU አባል እና የጋራ ኢኮኖሚ ድጋፍ ምክር ቤት እና የዋርሶ ስምምነት መሪ አባል ነበር። የዩኤስኤስአር ከመፈረሱ በፊት ከሁለተኛው የዓለም ጦርነት በኋላ ለአራት አስርት አመታት ከዩናይትድ ስቴትስ ጋር በመሆን እንደ ልዕለ ኃያልነት ደረጃውን ጠብቆ ቆይቷል። አንዳንድ ጊዜ "የሶቪየት ኢምፓየር" እየተባለም በምስራቅ-መካከለኛው አውሮፓ እና በአለም አቀፍ ደረጃ በወታደራዊ እና በኢኮኖሚ ጥንካሬ, በውክልና ግጭቶች እና በማደግ ላይ ባሉ ሀገሮች ተጽእኖ እና በሳይንሳዊ ምርምር የገንዘብ ድጋፍ, በተለይም በህዋ ቴክኖሎጂ እና የጦር መሳሪያዎች። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ ሩሲያ የዩኤስኤስአር አካል በሆኑት አገሮች ውስጥ ተከታታይ ጦርነቶችን አስነሳች]]። == ሥርወ ቃል == ሶቪየት የሚለው ቃል ሶቬት (ሩሲያኛ፡ совет) ከሚለው የሩስያ ቃል የተገኘ ሲሆን ትርጉሙም "ምክር ቤት"፣ "መሰብሰቢያ"፣ "ምክር" ዎች በመጨረሻ ከፕሮቶ-ስላቪክ የቃል ግንድ vět-iti ("ለማሳወቅ") ከስላቪክ věst ("ዜና")፣ እንግሊዘኛ "ጥበበኛ"፣ በ"ማስታወቂያ-ቪስ-ኦር" (በፈረንሳይኛ ወደ እንግሊዘኛ የመጣው) ስርወ ወይም ከደች Wissen ("ማወቅ"፤ cf. wissenschaft ትርጉም "ሳይንስ"). ሶቪዬትኒክ የሚለው ቃል "መማክርት" ማለት ነው። በሩሲያ ታሪክ ውስጥ አንዳንድ ድርጅቶች ምክር ቤት (ሩሲያኛ: совет) ተብለው ይጠሩ ነበር. በሩስያ ኢምፓየር ከ1810 እስከ 1917 ሲሰራ የነበረው የመንግስት ምክር ቤት ከ1905 ዓ.ም አመጽ በኋላ የሚኒስትሮች ምክር ቤት ተብሎ ተጠርቷል። በጆርጂያ ጉዳይ ወቅት፣ ቭላድሚር ሌኒን በጆሴፍ ስታሊን እና በደጋፊዎቹ የታላቋን የሩሲያ የጎሳ ጎሣዊነትን አገላለጽ አስቦ ነበር፣ እነዚህ ብሔር ብሔረሰቦች ሩሲያን እንዲቀላቀሉ በመጀመሪያ የሶቪየት ሪፐብሊኮች ህብረት ብሎ የሰየመውን ታላቅ ህብረት ከፊል ገለልተኛ ክፍሎች እንዲሆኑ ጥሪ አቅርቧል። የአውሮፓ እና እስያ (ሩሲያኛ: Союз Советских Республик Европы и Азии, tr. Soyuz Sovetskikh Respublik Evropy i Azii). ስታሊን መጀመሪያ ላይ ሃሳቡን ተቃውሟል ነገር ግን በመጨረሻ ተቀበለው። ምንም እንኳን በሌኒን ስምምነት የሶቭየት ሶሻሊስት ሪፐብሊኮች ህብረት (ዩኤስኤስአር) ስም ቢቀየርም ሁሉም ሪፐብሊካኖች በሶሻሊስት ሶቪየትነት ቢጀምሩም እስከ 1936 ድረስ ወደ ሌላኛው ስርዓት አልተቀየሩም። በበርካታ ሪፐብሊካኖች ብሔራዊ ቋንቋዎች ውስጥ ፣ ምክር ቤት ወይም ኮንሲሊያር የሚለው ቃል በቋንቋው ውስጥ በጣም ዘግይቶ ወደ ሩሲያ ሶቪዬት መላመድ ተቀይሯል እና በሌሎች ውስጥ በጭራሽ አልተለወጠም ፣ ለምሳሌ የዩክሬን ኤስኤስአር. ССР (በላቲን ፊደላት፡ SSSR) በሲሪሊክ ፊደላት እንደተጻፈው የዩኤስኤስአር የሩስያ ቋንቋ ኮኛቴት ምህጻረ ቃል ነው። ሶቪየቶች ይህንን ምህፃረ ቃል ደጋግመው ስለተጠቀሙ በአለም ዙሪያ ያሉ ታዳሚዎች ትርጉሙን ጠንቅቀው ያውቁ ነበር። በሩስያኛ ለሶቪየት ግዛት ሌሎች የተለመዱ አጫጭር ስሞች Советский Союз (ትርጓሜ፡ ሶቬትስኪ ሶዩዝ) ትርጉሙም ሶቭየት ዩኒየን እና Союз ССР (ትርጓሜ፡ ሶዩዝ ኤስኤስአር) የሰዋሰው ልዩነቶችን ካሣ በኋላ በመሰረቱ ወደ ኤስኤስአርኤስ ህብረት ተተርጉሟል። እንግሊዝኛ. በእንግሊዘኛ ቋንቋ ሚዲያ ግዛቱ እንደ ሶቪየት ሕብረት ወይም ዩኤስኤስአር ይባል ነበር። በሌሎች የአውሮፓ ቋንቋዎች፣ በአገር ውስጥ የተተረጎሙት አጫጭር ቅጾች እና አህጽሮተ ቃላት አብዛኛውን ጊዜ እንደ ዩኒየን ሶቪዬቲክ እና ዩአርኤስኤስ በፈረንሳይ፣ ወይም በጀርመን Sowjetunion እና UdSSR ያገለግላሉ። በእንግሊዘኛ ተናጋሪው ዓለም፣ ሶቪየት ሕብረት መደበኛ ባልሆነ መንገድ ሩሲያ እና ዜጎቿ ሩሲያውያን ተብላ ትጠራ ነበር፣ ምንም እንኳን ሩሲያ ከዩኤስኤስ አር ሪፐብሊካኖች አንዷ ብቻ በመሆኗ ያ በቴክኒካል ስህተት ነበር። ሩሲያ ከሚለው ቃል ጋር ተመሳሳይ የሆኑ የቋንቋ አቻዎች እንደዚህ ያሉ የተሳሳቱ አተገባበር በሌሎች ቋንቋዎችም ተደጋጋሚ ነበሩ። == የመሬት አቀማመጥ == የሶቪየት ሕብረት ከ22,402,200 ስኩዌር ኪሎ ሜትር በላይ (8,649,500 ስኩዌር ማይልስ) ስፋትን ሸፈነች እና የአለም ትልቁ ሀገር ነበረች፣ ይህ ደረጃም በተተኪዋ ሩሲያ ተይዛለች። ከምድር ገጽ ስድስተኛውን ይሸፍናል፣ እና መጠኑ ከሰሜን አሜሪካ አህጉር ጋር ሊወዳደር ይችላል። በአውሮፓ ውስጥ ያለው ምዕራባዊ ክፍል የአገሪቱን ሩብ የሚሸፍን ሲሆን የባህል እና የኢኮኖሚ ማዕከል ነበር። በእስያ ያለው ምስራቃዊ ክፍል በፓስፊክ ውቅያኖስ በምስራቅ እና በአፍጋኒስታን ወደ ደቡብ የተዘረጋ ሲሆን በመካከለኛው እስያ ከሚገኙ አንዳንድ አካባቢዎች በስተቀር በሕዝብ ብዛት ያነሰ ነበር። ከ10,000 ኪሎ ሜትር በላይ (6,200 ማይል) ከምስራቅ ወደ ምዕራብ በአስራ አንድ የሰዓት ሰቆች እና ከ 7,200 ኪሎ ሜትር በላይ (4,500 ማይል) ከሰሜን ወደ ደቡብ ተዘርግቷል። አምስት የአየር ንብረት ቀጠናዎች ነበሩት፡ ታንድራ፣ ታጋ፣ ስቴፕስ፣ በረሃ እና ተራሮች። ሶቪየት ሕብረት ከሩሲያ ጋር በሚመሳሰል መልኩ ከ60,000 ኪሎ ሜትር በላይ (37,000 ማይል) ወይም 1+1⁄2 የምድር ክብ ስፋት ያለው የአለማችን ረጅሙ ድንበር ነበራት። ሁለት ሦስተኛው የባህር ዳርቻ ነበር. አገሪቷ ድንበር (ከ1945 እስከ 1991)፡ ኖርዌይ፣ ፊንላንድ፣ የባልቲክ ባህር፣ ፖላንድ፣ ቼኮዝሎቫኪያ፣ ሃንጋሪ፣ ሮማኒያ፣ ጥቁር ባህር፣ ቱርክ፣ ኢራን፣ ካስፒያን ባህር፣ አፍጋኒስታን፣ ቻይና፣ ሞንጎሊያ እና ሰሜን ኮሪያ። የቤሪንግ ስትሬት አገሪቷን ከአሜሪካ ስትነጠል፣ ላ ፔሩዝ ስትሬት ደግሞ ከጃፓን ለያት። የሶቪየት ሕብረት ከፍተኛው ተራራ ኮሙኒዝም ፒክ (አሁን ኢሞኢል ሶሞኒ ፒክ) በታጂክ ኤስኤስአር፣ በ7,495 ሜትር (24,590 ጫማ) ላይ ነበር። በተጨማሪም በዓለም ትልቁ ሐይቆች መካከል አብዛኞቹ ያካትታል; የካስፒያን ባህር (ከኢራን ጋር የተጋራ)፣ እና በሩሲያ የባይካል ሀይቅ፣ በአለም ትልቁ እና ጥልቅ ንጹህ ውሃ ሀይቅ። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[ቀይ ሽብር]] * [[ታላቅ ሽብር]] * [[ኤን.ኬ.ቪ.ዲ]] * [[ጉላግ]] == አገናኞች == l13fpfs1zq2v08eew61l4j6qygnvqcd 0 52327 391583 391527 2026-04-14T19:35:20Z DmitriVolnyi 57540 /* የዩክሬን አብዮት እና ጦርነት */ 391583 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ | ክፍል = [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች]] | ስዕል = 2022 Russian invasion of Ukraine.svg | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] | ቀን = ፌብሩዋሪ 24፣ 2022 - የአሁን ቀን | ቦታ = አውሮፓ | ውጤት = የዩክሬን ድል፣ የሩስያ ሽንፈት እና ሀገሪቱን ሙሉ በሙሉ ለመቆጣጠር ያቀደችው እቅድ ሽንፈት ነው። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} {{flag|ቤላሩስ}} <br /> {{flagcountry|ኤርትራ}} <br /> [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] <br /> [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] <br /> [[ታላቁ ዶን ጦር]] <br /> [[ስሜን ኮርያ]] <br /> [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] <br /> [[አብካዝያ]] <br /> [[ትራንስኒስትሪያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} {{flag|ፈረንሳይ}} <br /> {{flag|ፖላንድ}}<br /> {{flag|አውስትራሊያ}}<br /> {{flag|ኒው ዚላንድ}}<br /> {{flagcountry|ዴሞክራሲያዊ ፌዴራላዊ ዩጎዝላቪያ}} </small><br /> {{flag|ቤልጅግ|ሀገር}} <small></small><br /> {{flag|ኔዘርላንድስ}} <small></small><br /> {{flagcountry|የግሪክ መንግሥት}} <small><br /> {{flagcountry|ዴንማርክ}} <small><br /> {{flagcountry|ፊንላንድ}}</small><br /> {{flag|ኖርዌይ}} | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] | መሪ2 = የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 3 000 000 በዋናነት ወታደራዊ | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] ወደ 300 ሺህ የሚጠጉ ወታደራዊ ሰራተኞች እና 700 ሺህ ሲቪሎች (እና በርካታ ደርዘን የውጭ በጎ ፈቃደ) }} '''፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ''' (እንዲሁም '''የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት''' ተብሎም ይጠራል) በ 21 ኛው ክፍለ ዘመን በአውሮፓ ውስጥ ጦርነት ነው። [[ፑቲኒዝም|ለጦርነቱ ዋነኛው ምክንያት የዘመናዊቷ ሩሲያ ፑቲኒዝም የሚባል ፈላጭ ቆራጭ አስተሳሰብ ነው። በዩክሬን ሁለት ምስራቃዊ ክልሎች በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል ከስምንት ዓመታት ጦርነት በኋላ ግጭቱ ወደ አዲስ ምዕራፍ ገብቷል። ቀደም ሲል የፑቲን አገዛዝ ሩሲያ በጆርጂያ እና ቀደም ብሎም በቼችኒያ ላይ ጦርነቶችን ጀማሪ ነበር]]። [[ጦርነት በዶንባስ|በዩክሬን ሁለት ምስራቃዊ ክልሎች በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል ከስምንት ዓመታት ጦርነት በኋላ ግጭቱ ወደ አዲስ ምዕራፍ ገብቷል]]። ወረራ ከመደረጉ ጥቂት ቀናት ቀደም ብሎ ሩሲያ የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ እና የሉሃንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክን ሁለት እራሳቸውን የሚጠሩ የዩክሬን ግዛቶች እውቅና ሰጥተው ነበር፣ በመቀጠልም የሩሲያ ጦር ሃይሎች በምስራቅ ዩክሬን ዶንባስ አካባቢ ወረራ ፈጸሙ። ከ2021 መጀመሪያ ጀምሮ በተራዘመ የራሺያ ወታደራዊ ግንባታ እና ሩሲያ ዩክሬን ከአሜሪካ ጋር የአውሮፓ መንግስታት ጥምረት የሆነውን ኔቶን እንዳትቀላቀል በህጋዊ መንገድ እንድትከለክል ጠይቃለች። እና ካናዳ። እስከ ወረራ ቀን ድረስ [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] ስለ ዩክሬን የታቀደ ወረራ መረጃን ውድቅ አድርጓል፣ ምንም እንኳን ንቁ ዝግጅቶች ቢኖሩም። በተመሳሳይ ጊዜ የሩስያ ሚዲያ በሩስያ ህዝብ መካከል በዩክሬን ላይ ጥላቻን በዘዴ አነሳሳ። በየካቲት 24 ቀን 03:00 UTC (06:00 የሞስኮ ሰዓት) ፣ የሩሲያ ፕሬዝዳንት ቭላድሚር ፑቲን በምስራቅ ዩክሬን ወታደራዊ ዘመቻ እንዳደረጉ አስታውቀዋል ። ከደቂቃዎች በኋላ የሚሳኤል ጥቃቱ በሰሜን ዋና ከተማ ኪየቭን ጨምሮ በመላው ዩክሬን በሚገኙ ቦታዎች ተጀመረ። የዩክሬን የድንበር አገልግሎት ከሩሲያ እና ከቤላሩስ ጋር ያለው የድንበር ጣቢያዎች ጥቃት እንደደረሰባቸው ገልጿል።ከሁለት ሰአት በኋላ 05፡00 UTC አካባቢ የሩሲያ የምድር ጦር ኃይሎች ወደ አገሪቱ ገቡ። የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ የማርሻል ህግን በማውጣት ከሩሲያ ጋር ያላቸውን ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት በማቋረጥ እና አጠቃላይ ንቅናቄን በማወጅ ምላሽ ሰጥተዋል። ወረራው በሩሲያ ላይ የተጣለውን ማዕቀብ ጨምሮ አለም አቀፍ ውግዘት ደርሶበታል ፣በሩሲያ ፀረ-ጦርነት ሰልፎች በጅምላ ታስረዋል። [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|በዚህ ጦርነት ሩሲያ በ 21 ኛው ክፍለ ዘመን በአውሮፓ ትልቁን የጦር ወንጀሎች ፈጽማለች]] <ref>[https://www.bbc.com/amharic/news-60521296 ሩሲያ እና ዩክሬን: ፑቲን ዩክሬንን እንዲወሩ ያደረጋቸው ምንድን ነው?]</ref><ref>[https://www.sbs.com.au/language/amharic/amharic-news-22-february-2022-ukraine ሩስያ ለሁለት የምሥራቅ ዩክሬይን ሪፐብሊኮች ዕውቅንና ቸረች]</ref><ref>[https://www.bbc.com/amharic/news-60497703 የዩክሬን ፕሬዝዳንት ራሳችንን እንከላከላለን ሲሉ ሩሲያን አስጠነቀቁ]</ref>። == ዳራ == === የጥንት ጊዜያት === በ 7 ኛው -9 ኛው ክፍለ ዘመን የምስራቅ ስላቪክ ጎሳዎች እዚህ ሰፈሩ, እነሱም ከዘመናዊው ዩክሬን በከፊል ወደ ዘመናዊው ሩሲያ ምዕራባዊ ክፍል ተሰደዱ. በመካከለኛው ዘመን የሁለቱም አገሮች ግዛት የአንድ ግዛት አካል ነበር, ዋና ከተማው ኪየቭ ነበር. በ 12 ኛው ክፍለ ዘመን ኪየቫን ሩስ ወደ ተለያዩ ግዛቶች መበታተን ጀመረ. በ 12 ኛው ክፍለ ዘመን የኪየቭ ልዑል ቮሎዲሚር ሞኖማክ ስድስተኛ ልጅ ዩሪ ድሮሆሩኪ ዙፋኑን መውረስ ስላልቻለ የሰሜን ምስራቅ አገሮችን ማሸነፍ ጀመረ። ስለዚህ በ 12 ኛው ክፍለ ዘመን አጋማሽ ላይ የስላቭ ጎሳዎች በማዕከላዊ ሩሲያ በሚገኙ አገሮች ውስጥ እራሳቸውን አግኝተዋል. ከመምጣታቸው በፊት ለዘመናዊ ፊንላንዳውያን ቅርብ የሆኑት ጎሳዎች በከተማው አካባቢ ይኖሩ ነበር. ዶልጎሩኪ እንደ ትንሽ ሰፈራ ያቋቋመው ሞስኮ. በቭላድሚር-ሱዝዳል ርእሰ ብሔር (በአሁኑ ሩሲያ ማዕከላዊ ክፍል) እና በኪየቫን ርዕሰ መስተዳድር መካከል ጦርነት ተፈጠረ, ይህም ከኪየቫን ሩስ እንዲለይ አድርጓል<ref>Прибалтийско-финские народы России / Отв. ред. Е.И. Клементьев, Н.В. Шлыгина. — М.,: Наука, 2003. — С. 361. — 671 с.</ref>. [[ስዕል:Muromian-map.png|thumb|180px|ዩክሬን ክርስትና በስላቭ ጎሳዎች ከመቀበሉ በፊት]] በ 1240 ከባቱ ወረራ በኋላ የሰሜኑ መሳፍንት መሪ አሌክሳንደር ኔቪስኪ የባቱ የማደጎ ልጅ ሆነ እና እስክንድር ከሆርዴው ጎን በጦርነት መሳተፉ የአስራ ስድስት ዓመቱ ልጁ ዳኒል የሙስቮቪ የመጀመሪያ ልዑል ሆነ። በዘመናዊቷ ሩሲያ ውስጥ የምትገኝ ሌላዋ አስፈላጊ ከተማ ቬሊኪ ኖቭጎሮድ ከሞስኮ ጋር የምትወዳደር እና በሞስኮ የተገዛችው በ1478 ብቻ ነው። የዩክሬን እና የቤላሩስ የወደፊት ሀገሮች በ 14 ኛው ክፍለ ዘመን ከወደፊቱ ሩሲያ ተለያይተው የሊቱዌኒያ ግራንድ ዱቺ አካል ሆኑ (ሁለቱ ሀገራት እስከ 18 ኛው ክፍለ ዘመን ድረስ አብረው ኖረዋል ፣ ዛሬ የዩክሬን እና የቤላሩስ ቋንቋዎች 84 በመቶ ተመሳሳይ ናቸው)።በ15ኛው መቶ ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ ወርቃማው ሆርዴ ተበታተነ እና ቀሪው የአስተዳደር ክፍል የሆነው የሙስቮይት ግዛት ከቀድሞ አጋሮቹ እና ጎረቤቶቹ ጋር በተለይም በሊቱዌኒያ ግራንድ ዱቺ ላይ ኃይለኛ ጦርነት አድርጓል።የሩስያ ሕዝብ ከምስራቅ ስላቪክ ጎሳዎች የተቋቋመ ሲሆን በ 16 ኛው ክፍለ ዘመን በሙስቮይት ግዛት ጊዜ የተለየ ሕዝብ ፈጠረ<ref>Тарас А. Е. Войны Московской Руси с Великим княжеством Литовским и Речью Посполитой в XIV—XVII вв. — М.; Минск : АСТ; Харвест, 2006. — 800</ref><ref>Русско-литовские и русско-польские войны // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907</ref><ref>Кром М. М. Стародубская война (1534—1537). Из истории русско-литовских отношений. — М.: Рубежи XXI, 2008.</ref><ref>Записки о Московіи XVI вѣка сэра Джерома Горсея. Переводъ съ англійскаго Н. А. Бѣлозерской. Съ предисловіемъ и примечаніями Н. И. Костомарова.— С.-Петербургъ: Изданіе А. С. Суворина, 1909. — 159 с.</ref>. === አዲስ ዘመን === በ [[ዛፖሮዝሂያን ሲች|15 ኛው -16 ኛው ክፍለ ዘመን የዩክሬን ሊቃውንት ተፈጠሩ - ኮሳኮች , ህዝቡን ከአጎራባች ወረራ የሚከላከሉ ተዋጊዎች]]። ዘመናዊ ሩሲያውያን በ 17 ኛው ክፍለ ዘመን ወደ ዩክሬን ምድር ደረሱ እና ከ 1648-1654 የነጻነት ጦርነት እና የፖላንድ ወረራ በቦህዳን ክሜልኒትስኪ መሪነት በመቃወም ዩክሬናውያን በ 1654 ከሩሲያ ጋር ስምምነት ፈጸሙ። ዩክሬናውያን እንደ ዜጋ አይቆጠሩም ነበር እናም ኮሳኮች እና ገበሬዎች በሩሲያ ውስጥ ለግዳጅ ሥራ ተልከዋል ፣ ይህም የ 1654 ስምምነትን ይጥሳል (10,000 ዩክሬናውያን የላዶጋ ቦይ በሚገነቡበት ጊዜ በንጽህና ጉድለት ምክንያት ሞተዋል) ይህ በ1708 ከሩሲያ ጋር የነበረውን ጥምረት በማፍረስ ከስዊድን ጥበቃ እንዲደረግለት በጠየቀው ኢቫን ማዜፓ የሚመራ አብዮት አስከተለ።<ref>[http://litopys.org.ua/ohienko/oh14.htm XIVЯК МОСКВА ЗНИЩИЛА ВОЛЮ ДРУКУ КИЄВО-ПЕЧЕРСЬКОЇ ЛАВРИ]</ref> [[ስዕል:Валуєвський циркуляр. Valuev Circular.jpg|thumb|170px|ከ 1863 ጀምሮ የጴጥሮስ ቫልዩቭ ድንጋጌ "የዩክሬን ቋንቋ ፈጽሞ የለም, የለም, እና ሊሆን አይችልም, እና በዚህ ድንጋጌ የማይስማማ ማንኛውም ሰው የሩሲያ ጠላት ነው" ተግባራዊ ሆኗል.]] እ.ኤ.አ. በ 1775 ሩሲያ የዩክሬን ኮሳኮችን እና ምሽጎቻቸውን ሲች አጠፋች ፣ ይህ ደግሞ ለብዙ ዩክሬናውያን እና ሩሲፊኬሽን (በሩሲያኛ - Русификация) ባርነት እንዲገዛ አድርጓል። ሩሲያ የዩክሬን ቋንቋ እና ባህል አፍኗል. የእንደዚህ አይነት ፖሊሲ ምሳሌ የዩክሬናውያንን የአፍ መፍቻ ቋንቋ መጠቀምን የሚከለክለው የኤምኤስ ድንጋጌ (Эмский указ) እና የሩሲያ የውስጥ ጉዳይ ሚኒስትር ፒዮትር ቫልዩቭ (ሩሲያኛ Валуевский циркуляр) ትእዛዝ ነው<ref>[https://archive.org/details/OtmStMalPechSl1905/1905/page/n5/mode/1up?view=theater Об отмене стеснений малорусского печатного слова]</ref><ref>[http://resource.history.org.ua/cgi-bin/eiu/history.exe?&I21DBN=EIU&P21DBN=EIU&S21STN=1&S21REF=10&S21FMT=eiu_all&C21COM=S&S21CNR=20&S21P01=0&S21P02=0&S21P03=TRN=&S21COLORTERMS=0&S21STR=Valuievskyj_tsyrkuliar ВАЛУЄВСЬКИЙ ЦИРКУЛЯР]</ref>። === የቅርብ ጊዜ ታሪክ === እ.ኤ.አ. በ 1914 ንጉሠ ነገሥት ኒኮላስ II የታዋቂው የዩክሬን ጸሐፊ ታራስ ሼቭቼንኮ የተወለደበትን መቶኛ ዓመት ማክበርን ከልክሏል<ref>[https://kpi.ua/shevchenko-revolt Ювілей Т.Г. Шевченка і студентські заворушення в Києві 100 років тому]</ref>። እ.ኤ.አ. በ1917 መጀመሪያ ላይ በአሌክሳንደር ኬሬንስኪ የሚመራው የየካቲት አብዮት ንጉሳዊ ስርአቱን አስወግዶ ሩሲያን ወደ ሪፐብሊክ በመቀየር ብዙ ቀደም ሲል ጭቁን ህዝቦች ለነፃነታቸው እንዲታገሉ እድል ሰጥቷቸዋል<ref>Корніеєнко Агніешка Розстріляне відродження / Rozstrzeelane odrodzenie, Краків-Перемишль 2010 (пол.), 272 с.</ref> <ref> Від українізації до русифікації. Інформаційний бюлетень ЗП УГВР. — Ч. 2. — Нью-Йорк, 1970.</ref>። በ[[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት|1917 መገባደጃ ላይ ሌኒን ወደ ስልጣን ከመጣ በኋላ በቀድሞዋ ሩሲያ ሪፐብሊክ ግዛት ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት አወጀ ይህም የ1917-1921 ጦርነትን ይጨምራል]]። በዩክሬን ህዝብ ሪፐብሊክ እና በሶቪየት ሩሲያ መካከል። በፖላንድ እና በሩሲያ መካከል (ከ 1922 ጀምሮ - የሶቪየት ህብረት) ዩክሬን እንዲከፋፈል ምክንያት ሆኗል. ዩክሬን በቀይ ሽብር ክፉኛ ተሠቃየች ፣ 3 ሚሊዮን ሰዎችን አጥታለች - ኮሚኒስቶች ያመጡት ፖሊሲ<ref>Репресовані кінематографісти. Актуальна пам'ять: Статті й документи /Кінематографічні студії. Випуск п'ятий. — К.: «Кіно-Театр»; «АРТ КНИГА», 2017. — 176 с.</ref> እ.ኤ.አ. በ [[ሆሎዶሞር|1932-1933 በጆሴፍ ስታሊን የሚመራው የሶቪየት አገዛዝ በዩክሬን ህዝብ ላይ የዘር ማጥፋት ወንጀል ተብሎ በአብዛኛዎቹ አለም እውቅና ያገኘውን እና እስከ 10 ሚሊዮን የሚደርሱ ሰዎችን ህይወት የቀጠፈውን ሆሎዶሞርን (በአርቴፊሻል የተደራጀ ረሃብ) ፈጽሟል]] <ref>Історія української літератури XX століття: у 2 кн.: 1910—1930-ті роки: Навч. посібник/ за ред. В. Г. Дончика. — Кн. 1. — К.: Либідь, 1993. — С. 21.</ref>። [[ስዕል:Національний музей Голодомору-геноциду, скульптура дівчинки «Гірка пам'ять дитинства».jpg|thumb|200px|ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ በ 2000 ዎቹ ውስጥ የተፈጠረው በኪዬቭ ውስጥ የሆሎዶሞር-ዘር ማጥፋት ብሔራዊ ሙዚየም]] እ.ኤ.አ. በ 1937 [[ኤን.ኬ.ቪ.ዲ]] (በኋላ የዩኤስኤስ አር የውስጥ ጉዳይ ሚኒስቴር ተብሎ ተሰየመ) ብዙ የዩክሬን ምሁራንን ፣ የባህል ባለሙያዎችን እና ሳይንቲስቶችን ተኩሶ አስከሬናቸውን በባይኪቪንያን ጫካ ውስጥ በድብቅ ቀበሩት ፣ ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ ሀውልት ተተከለ<ref>Українська література XX століття: навч.-метод. посіб. для студентів 2-го курсу, які навчаються за спец. 035 — Філологія (заоч. форма) / Нар. укр. акад., каф. українознавства; упоряд. О. В. Слюніна. — Харків: Вид-во НУА, 2018. — 128 с.</ref>.። እ.ኤ.አ. በ 1960 ዎቹ - 1980 ዎቹ [[በሶቪየት ኅብረት ውስጥ ተቃዋሚዎች|የሶቪዬት አገዛዝ በተቃዋሚዎች ላይ አፈናዎችን አድርጓል]] ፣ ተቃዋሚዎችን - የመንግስት ርዕዮተ ዓለም ተቃዋሚዎችን - ወደ እስር ቤቶች እና የአእምሮ ህክምና ሆስፒታሎች በመላክ በጣም ታዋቂው የዩክሬን ተቃዋሚ ቫሲል ስቱስ ለአገሪቱ ነፃነትን ይፈልጋል <ref>Каганов Ю. О. Опозиційний виклик: Україна і Центрально-Східна Європа 1980-х — 1991 рр. — Запоріжжя, 2009.Касьянов Г. В. Незгодні: українська інтелігенція в русі опору 1960- 80-х років. — К., 1995</ref> <ref>Русначенко А. М. Національно-визвольний рух в Україні середина 1950-х — початок 1990-х років. — К., 1998.</ref>። እ.ኤ.አ. በ 1985-1991 ሶቪየት ኅብረት ፈራረሰች እና እ.ኤ.አ. ነሐሴ 24 ቀን 1991 ዩክሬን ነፃነቷን አወጀች። === የድህረ-ሶቪየት አውድ እና የብርቱካን አብዮት። === እ.ኤ.አ. በ 1991 የሶቪየት ህብረት መፍረስን ተከትሎ ዩክሬን እና ሩሲያ የቅርብ ግንኙነታቸውን ቀጥለዋል። እ.ኤ.አ. በ 1994 ዩክሬን የኒውክሌር ጦር መሳሪያዋን ለመተው ተስማምታለች እና ሩሲያ ፣ ዩናይትድ ኪንግደም እና ዩናይትድ ስቴትስ በዩክሬን የግዛት አንድነት ወይም የፖለቲካ ነፃነት ላይ ዛቻ ወይም የኃይል አጠቃቀም ላይ ማረጋገጫ እንዲሰጡ የቡዳፔስት የደህንነት ማረጋገጫ ስምምነትን ፈረመች ። . ከአምስት ዓመታት በኋላ ሩሲያ የአውሮፓ ደኅንነት ቻርተር ፈራሚዎች አንዷ ነበረች፣ በዚያም “እያንዳንዱ ተሳታፊ መንግሥት በዝግመተ ለውጥ ወቅት የሕብረት ስምምነቶችን ጨምሮ የፀጥታ ሥምምነቶችን የመምረጥ ወይም የመለወጥ ነፃነት የማግኘት ተፈጥሯዊ መብትን በድጋሚ አረጋግጣለች። . እ.ኤ.አ. በ 2004 የወቅቱ ጠቅላይ ሚኒስትር ቪክቶር ያኑኮቪች በዩክሬን ጠቅላይ ፍርድ ቤት ውሳኔ መሠረት በተካሄደው ፕሬዚዳንታዊ ምርጫ አሸናፊ ተባለ። ውጤቱም የተቃዋሚውን እጩ ቪክቶር ዩሽቼንኮ በመደገፍ ሕዝባዊ ተቃውሞ አስነሳ። ውጤቱን ተቃወመ። በአብዮቱ አስጨናቂ ወራት እጩ ዩሽቼንኮ በድንገት በጠና ታመመ፣ እና ብዙም ሳይቆይ በብዙ ገለልተኛ የሀኪሞች ቡድን በTCDD ዲዮክሲን መመረዙ ታወቀ። ዩሽቼንኮ በመመረዙ ውስጥ የሩሲያን ተሳትፎ አጥብቆ ጠረጠረ። ይህ ሁሉ ውሎ አድሮ ቪክቶር ዩሽቼንኮ እና ዩሊያ ቲሞሼንኮ ወደ ስልጣን በማምጣት ያኑኮቪች በተቃዋሚነት እንዲመሩ በማድረግ ሰላማዊው የብርቱካን አብዮት አስከትሏል። [[ስዕል:Vladimir Putin 22 February 2008-5.jpg|thumb|220px|ፕሬዝዳንት ዩሽቼንኮ እና ፑቲን]] እ.ኤ.አ. በ 2008 የሩሲያ ፕሬዝዳንት ቭላድሚር ፑቲን ዩክሬን ወደ ኔቶ ልትገባ የምትችልበትን ሁኔታ ተቃውመዋል። እ.ኤ.አ. በ 2009 የሮማኒያ ተንታኝ ኢሊያን ቺፉ እና ተባባሪዎቹ ዩክሬንን በተመለከተ ሩሲያ የተሻሻለውን የብሬዥኔቭ አስተምህሮ በመከተል የዩክሬን ሉዓላዊነት ከዋርሶ ስምምነት አባል ሀገራት የበለጠ መሆን እንደሌለበት የሚገልጽ አስተያየት ሰጥተዋል። እ.ኤ.አ. በ 1980 ዎቹ መጨረሻ እና በ 1990 ዎቹ መጀመሪያ ላይ የሶቪዬት ተፅእኖ ሉል ከመውደቁ በፊት ። ==== የዩክሬን አብዮት እና ጦርነት ==== እ.ኤ.አ. በ2012 ስልጣን ከያዘው ከቭላድሚር ፑቲን የሶስተኛ ጊዜ የስልጣን ዘመን በኋላ ሩሲያ የመናገር ነፃነት ላይ ከፍተኛ እርምጃ መውሰድ ጀመረች። በተጨማሪም እ.ኤ.አ. በ 2012 ፑቲን በዩክሬን ላይ መጠነ ሰፊ የመረጃ ጦርነት ከፍቷል ። በስልጣን ላይ ለመቆየት የወቅቱ የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቪክቶር ያኑኮቪች ፑቲን ወታደሮችን በመላክ በ2013 ዩክሬንን እንዲወርሩ ጠይቀዋል። የዩክሬን መንግስት የአውሮፓ ህብረት–የዩክሬን ማህበር ስምምነትን ለማቋረጥ ባደረገው ውሳኔ፣ ይልቁንም ከሩሲያ እና ከኢዩራሺያን ኢኮኖሚ ህብረት ጋር ያለውን ግንኙነት በመምረጥ የዩክሬን መንግስት በወሰደው ውሳኔ ላይ የዩሮማይዳን ተቃውሞ በ2013 ተጀመረ። ከሳምንታት የተቃውሞ ሰልፎች በኋላ፣ ያኑኮቪች እና የዩክሬን ፓርላማ ተቃዋሚ መሪዎች እ.ኤ.አ. በማግስቱ ያኑኮቪች የፕሬዚዳንትነት ሥልጣናቸውን የነጠቀውን የክስ መቃወሚያ ድምፅ አስቀድሞ ከኪየቭ ሸሸ። በ[[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|2014 መጀመሪያ ላይ በዩክሬን አብዮት ተካሂዷል]]። የዩክሬን ሩሲያኛ ተናጋሪ ምስራቃዊ ክልሎች መሪዎች ለያኑኮቪች ታማኝነታቸውን እንደሚቀጥሉ በማወጅ እ.ኤ.አ. በ 2014 በዩክሬን የሩስያ ፕሮ-ሩሲያ አለመረጋጋትን አስከትሏል ። ብጥብጡ የተከተለው በመጋቢት 2014 ክራይሚያን በሩስያ መግዛቱ እና በዶንባስ ጦርነት በኤፕሪል 2014 የጀመረው በሩሲያ የሚደገፉ የዲኔትስክ ​​እና የሉሃንስክ ህዝቦች ሪፐብሊኮች ኳሲ ግዛቶች ሲፈጠሩ ነው።እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. በየካቲት 20 ቀን 2014 ያኑኮቪች ኪየቭ በነበሩበት ወቅት ሩሲያ የክራይሚያን ባሕረ ገብ መሬት መቀላቀል የጀመረች ሲሆን ሚያዝያ [[ጦርነት በዶንባስ|12 ሚያዚያ 2014 ያኑኮቪች ከሸሸ በኋላ ሩሲያ በምስራቅ ዩክሬን ወታደራዊ ጥቃት ሰነዘረች]]። ኢጎር ጊርኪን፣ የሩሲያ የደህንነት አገልግሎት መኮንን፣ የስላቭያንስክ ከተማ ውስጥ የሩሲያ ወረራ መር። ኤፕሪል 13 ዩክሬን የሩሲያን ጥቃት ለማስቆም የፀረ-ሽብርተኝነት ተግባር (ፀረ-ሽብርተኝነትን) ጀመረች። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|በ 2015 መጀመሪያ ላይ የሩሲያ ጦር የዶኔትስክ አየር ማረፊያን አጠፋ]] <ref> [https://nikvesti.com/news/incidents/59805 Террористы привязали мужчину с украинским флагом к столбу в Зугрэсе]</ref> <ref> [https://news.obozrevatel.com/politics/80167-popavshij-v-plen-boets-ato-rasskazal-ob-izdevatelstvah-tolpyi-u-stolba-pozora.htm Попавший в плен боец АТО рассказал об издевательствах толпы у "столба позора"]</ref><ref> [https://www.5.ua/suspilstvo/nezlamni-iryna-dovhan-istoriia-donechchanky-katovanoi-okupantamy-za-dopomohu-ukrainskym-biitsiam-197262.html НЕZЛАМНІ: Ірина Довгань - історія донеччанки, катованої окупантами за допомогу українським бійцям ]</ref> <ref> [https://web.archive.org/web/20160902091720/http://uapress.info/uk/news/show/37843 Патріотка Ірина Довгань, яку катували терористи, розповіла, чому не вважає себе героїнею]</ref>። [[ስዕል:Maryinka005.jpg|thumb|200px|ከሩሲያ ወራሪዎች ነፃ በወጣች ከተማ የዩክሬን ባንዲራ]] እ.ኤ.አ. በኖቬምበር 2018 ሩሲያ ሶስት የዩክሬን ጀልባዎችን ​​በኬርች ባህር ውስጥ በቁጥጥር ስር አውላለች እና በምስራቅ ዩክሬን ውስጥ ጥይቱን አጠናክራለች። ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በደቡብ ምስራቅ ዩክሬን የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ አውጀዋል። መርከበኞች የተመለሱት በአለም አቀፉ ማህበረሰብ ፍላጎት እና በሩስያ ላይ ግፊት ነበር <ref>[https://www.iiss.org/publications/strategic-comments/2018/the-kerch-strait-incident/ The Kerch Strait incident]</ref> <ref>[https://hansard.parliament.uk/lords/2018-11-26/debates/9404318C-743D-4629-A79E-8D2155C59AB4/RussiaAndUkraineSeizureOfNavalVessels Russia and Ukraine: Seizure of Naval Vessels]</ref>። እ.ኤ.አ. ሴፕቴምበር 14 ቀን 2020 የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ የዩክሬንን አዲሱን ብሔራዊ ደህንነት ስትራቴጂ አፀደቁ ፣ “ይህም ከኔቶ ጋር በናቶ ውስጥ አባልነት የመሆን ዓላማ ያለው ልዩ አጋርነት እንዲኖር ያስችላል። ማርች 24 ቀን 2021 Zelenskyy "በጊዜያዊነት የተያዘው የክራይሚያ ሪፐብሊክ ሪፐብሊክ ግዛት እና የሴቫስቶፖል ከተማን የማስወገድ ስትራቴጂ እና መልሶ የማቋቋም ስትራቴጂ" ቁጥር 117/2021 በማፅደቅ የተፈረመውን ድንጋጌ ተፈራርሟል<ref>[https://memopzk.org/figurant/moskalyov-aleksej-vladimirovich/ Москалёв Алексей Владимирович]</ref>.<ref>[https://suspilne.media/kyiv/785809-poskodzena-budivla-med-zakladu-e-zagibli-rf-zavdala-povtornogo-udaru-po-kievu/ Пошкоджена будівля медзакладу, є загиблі: РФ завдала повторного удару по Києву]</ref>። እ.ኤ.አ. በጁላይ 2021 ፑቲን ስለ ሩሲያውያን እና ዩክሬናውያን ታሪካዊ አንድነት በሚል ርዕስ አንድ ድርሰት አሳትሟል ፣ በዚህ ውስጥ ሩሲያውያን እና ዩክሬናውያን “አንድ ህዝብ” ናቸው የሚለውን አመለካከት በድጋሚ አረጋግጠዋል ። አሜሪካዊው የታሪክ ምሁር ቲሞቲ ስናይደር የፑቲንን ሃሳቦች ኢምፔሪያሊዝም ብለው ገልፀውታል። እንግሊዛዊው ጋዜጠኛ ኤድዋርድ ሉካስ እንደ ታሪካዊ ክለሳ ገልፆታል። ሌሎች ታዛቢዎች የሩስያ አመራር ስለ ዘመናዊው ዩክሬን እና ስለ ታሪኩ የተዛባ አመለካከት እንዳላቸው ገልጸዋል<ref>[https://www.bbc.com/news/world-europe-61208404 'You can't imagine the conditions' - Accounts emerge of Russian detention camps]</ref> <ref>[https://www.huffpost.com/entry/filtration-camps-russia-ukraine-war_n_624ac8b9e4b0e44de9c485ea Mariupol Women Report Russians Taking Ukrainians To 'Filtration Camps']</ref> <ref>[https://www.theguardian.com/world/2022/jun/12/ukrainians-who-fled-to-georgia-reveal-details-of-russias-filtration-camps Ukrainians who fled to Georgia reveal details of Russia’s ‘filtration camps’]</ref>። [[ስዕል:Shells hit residential building in Lugansk, August 7, 2014.jpg|thumb|240px|በ 2014 በ [[ሉጋንስክ]] ከተማ ውስጥ በሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ ላይ የሩሲያ ወታደራዊ የአየር ድብደባ]] ሩሲያ የዩክሬን ወደ ኔቶ መግባት እና በአጠቃላይ የኔቶ መስፋፋት የብሄራዊ ደኅንነቷን አደጋ ላይ ይጥላል ስትል ተናግራለች። በተራው፣ ዩክሬን እና ሌሎች ሩሲያ አጎራባች የአውሮፓ ሀገራት ፑቲንን የሩስያን ኢምንትነት ሞክረዋል እና ጠበኛ ወታደራዊ ፖሊሲዎችን ይከተላሉ ሲሉ ከሰዋል።እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በ "ዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ" በኩል በሞስኮ ላይ የተመሰረተው የፖለቲካ ሳይንቲስት ኦሌክሳንደር ቦሮዳይ የመጀመሪያው ገዥ በዩክሬን ላይ ስውር ጦርነት ከፍቷል, ይህም ወደ ከፍተኛ ጦርነት ተለወጠ. እ.ኤ.አ. በ2022፣ በርካታ ፀረ-ጦርነት ተቃውሞዎች በመላ ሩሲያ ተካሂደዋል፣ እነዚህም በደህንነት አገልግሎቶች ታፍነው።በዩክሬን ሩሲያ ከባድ የጦር ወንጀሎችን እየፈፀመች ሲሆን ይህም ህዝብ በሚበዛባቸው አካባቢዎች በጥይት መምታት፣ እንደ ማሪፖል ያሉ ከተሞችን በሙሉ ማውደም እና ዩክሬንን በመደገፍ በሰላማዊ ሰዎች ላይ ጥቃት መሰንዘርን ጨምሮ በመኖሪያ ህንጻዎች ስር ያሉ ማሰቃየትን ጨምሮ። በዩክሬን ውስጥ በሲቪል ህዝብ ላይ በጣም ከባድ የሆነው ወንጀል በቡቻ ፣ ኪየቭ ክልል በመጋቢት 2022 የተፈፀመው ግድያ ነው። በተያዙት ግዛቶች ውስጥ ሩሲያውያን የዩክሬን ቋንቋ ጽሑፎችን በትምህርት ቤቶች፣ ሙዚየሞች እና ቤተመጻሕፍት ውስጥ የሩሲያን መስፈርት ያላሟሉ ማጥፋት ጀመሩ፣ እንዲሁም ሰላማዊ ዜጎች የሚታሰሩበት እና የሚሰቃዩበት የ"ማጣሪያ" ካምፖች (ራሺያኛ: Фильтрационные лагеря России на Украине) ስርዓት ፈጠሩ። በሩሲያ የፖለቲካ ሳይንቲስት ቲሞፊ ሰርጌሴቭ ጽሑፍ [[ሩሲያ ከዩክሬን ጋር ምን ማድረግ አለባት?]] ታሪክ ጸሐፊው ቲሞቲ ስናይደር “የሩሲያ የዘር ማጥፋት መማሪያ መጽሐፍ” በማለት ጠርተውታል። ነበር<ref>[https://snyder.substack.com/p/russias-genocide-handbook Russia's genocide handbook]</ref> <ref>[https://kanaldim.tv/ru/eto-nastoyashhij-konczlager-21-filtraczionnyj-lager-sozdali-okkupanty-na-donetchine/ Это настоящий концлагерь: 21 фильтрационный лагерь создали оккупанты на Донетчине]</ref>። == መቅድም == === የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ === [[ስዕል:A Hat+on Ilyin1.jpg|thumb|240px|ኢቫን ኢሊን (1883-1954) የናዚን አመለካከት የያዘ ሩሲያዊ ጸሐፊ እና ፈላስፋ ነበር። የፑቲን ተወዳጅ ጸሐፊ <ref>[https://www.foreignaffairs.com/articles/ukraine/2015-09-20/putins-philosopher Putin’s Philosopher]</ref>]] ግጭቱ በመጀመሪያ ከመጋቢት እስከ ኤፕሪል 2021 እና ከጥቅምት 2021 እስከ የካቲት 2022 በከፍተኛ ወታደራዊ ግንባታ የጀመረ ሲሆን በሁለተኛው ወታደራዊ ግንባታ ወቅት ሩሲያ ለአሜሪካ እና ኔቶ ጥያቄዎችን በማንሳት የጥያቄዎችን የያዙ ሁለት ረቂቅ ስምምነቶችን አራግፋለች። “የደህንነት ዋስትና” ብሎ የሚጠራውን ዩክሬን ከናቶ ጋር እንደማትቀላቀል የገባችውን ሕጋዊ አስገዳጅ ቃል ኪዳን እንዲሁም በምስራቅ አውሮፓ የሚገኙትን የኔቶ ወታደሮች እና ወታደራዊ ሃርድዌር መቀነስን ጨምሮ፣ እና ኔቶ በጣት ጣቱ ከቀጠለ ያልተገለጸ ወታደራዊ ምላሽን አስፈራርቷል። ጠበኛ መስመር"። == የሩሲያ አቀማመጥ == ሩሲያ በዩክሬን ላይ የፈፀመችውን ወንጀል በግልፅ ትክዳለች ፣ “ሐሰተኛ” በማለት በመግለጽ በጦርነቱ ላይ ያላቸውን ተቃውሞ በግልፅ የሚገልጹ ዜጎቿን በአሰቃቂ ሁኔታ እየፈጀች ስትገድል በተመሳሳይ ጊዜ ሩሲያውያን በ [[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም እየተመሩ ሌሎች አገሮችን እንዲያወድሙ በቀጥታ ጥሪዋን አስተላልፋለች <ref>[https://sos-defenders.org/en/entity/5kgjij5f29j Maria Ponomarenko]</ref>። == በሩሲያ ውስጥ የፑቲን ፕሮፓጋንዳ == [[ስዕል:Russian occupied territories in map.svg|thumb|250px|[[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|በ 21 ኛው ክፍለ ዘመን በሩሲያ የተያዙ የሌሎች አገሮች ግዛቶች]]]] የሩሲያ ግዛት የመረጃ ፖሊሲ, ልዩ የመረጃ እርምጃዎች ውስብስብ ("ልዩ ስራዎች", "የፖለቲካ ቴክኖሎጂዎች") እና የሚመለከታቸው የመንግስት አካላት እና የሩሲያ ፌዴሬሽን ህዝብ የስነ-ልቦና ሂደት ሂደት ላይ የተሰማሩ ተቋማት, እንዲሁም "ዜና" በሚል ሽፋን የሌሎች አገሮች ህዝብ <ref>{{Cite web |url=http://www.pravda.com.ua/news/2014/03/4/7017577/ |title=У Києві блокують російські телеканали «за пропаганду війни».- Українська правда. Вівторок, 04 березня 2014, 18:25 |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=2 липня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140702104430/http://www.pravda.com.ua/news/2014/03/4/7017577/ }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.ukrinform.ua/rus/news/v_gosdume_predlagayut_na_vseh_urovnyah_pomogat_terroristam_1645211 |title=В Госдуме РФ призвали «на всех уровнях» помогать террористам на востоке Украины.— Укрінформ, 01.07.2014 13:49 |accessdate=01.07.2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140715002419/http://www.ukrinform.ua/rus/news/v_gosdume_predlagayut_na_vseh_urovnyah_pomogat_terroristam_1645211 |archivedate=15.07.2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>[http://news.yahoo.com/russian-propaganda-war-full-swing-over-ukraine-085411498.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714121037/http://news.yahoo.com/russian-propaganda-war-full-swing-over-ukraine-085411498.html |date=14 липня 2014 }} Russian propaganda war in full swing over Ukraine,]{{ref-en}} [[Associated Press]]<span> на </span>[[Yahoo!]]</ref>። የሩሲያ ግዛት ፕሮፓጋንዳ አጠቃላይ ነው እና በሶቪየት ፕሮፓጋንዳ ውስጥ ቀጥተኛ ቀዳሚ አለው ፣ ግን የሌሎች ታሪካዊ አምባገነን እና አምባገነን መንግስታትን ተሞክሮ በንቃት ይጠቀማል<ref>{{ref-en}} [https://euvsdisinfo.eu/disinformation-cases/?text=nazi&date=25.08.2015%20-%2025.08.2021&disinfo_countries%5B%5D=77547&per_page= EU vs DISINFO]</ref> <ref>{{Cite web |url=https://www.pravda.com.ua/news/2015/04/9/7064246/ |title=Парламент заборонив пропаганду комуністичного та нацистського режимів |accessdate=11 жовтня 2021 |archive-date=27 жовтня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211027233234/https://www.pravda.com.ua/news/2015/04/9/7064246/ }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/317-19 |title=Закон України. Про засудження комуністичного та націонал-соціалістичного (нацистського) тоталітарних режимів в Україні та заборону пропаганди їхньої символіки |accessdate=11 жовтня 2021 |archive-date=4 березня 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220304035916/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/317-19 }}</ref>።በሩሲያ ውስጥ ፕሮፓጋንዳ ሁል ጊዜ ከሳንሱር ጋር ተያይዞ ጥቅም ላይ ይውላል-ሳንሱር ማንኛውንም ተቃውሞ ያስወግዳል ፣ ፕሮፓጋንዳ ሰዎች በገዥው ልሂቃን ፍላጎቶች እና ግቦች መሠረት እንዲያስቡ ያስገድዳቸዋል<ref>{{Cite web |url=http://www.pravda.com.ua/news/2014/04/17/7022770/ |title=Путін вперше визнав, що «зелені чоловічки» — його військові |accessdate=22 лютого 2015 |archive-date=24 травня 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190524054826/https://www.pravda.com.ua/news/2014/04/17/7022770/ }}</ref>። [[ስዕል:Территориальные приращения Украины.jpg|thumb|220px|በሩሲያ ኢምፓየር እና በዩኤስኤስአር ወቅት የዩክሬን የግዛት ክፍፍል መዋቅር መፈጠሩን የሚያሳዩ ተመሳሳይ ካርታዎች በሩሲያ ፕሮፓጋንዳ ውስጥ በዘመናችን ለጥቃት ማመካኛ ጥቅም ላይ ይውላሉ።]] [[ስዕል:1897 Укр повіти.png|thumb|220px|እ.ኤ.አ. በ 19 ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ በ 1932-1933 የዩክሬናውያን የዩክሬናውያን የዩክሬን ነዋሪዎች በአውሮፓ የሰፈሩበት ካርታ ፣ በ 1932-1933 በዩኤስኤስ አር የስታሊኒስት አገዛዝ ከተፈፀመ የዘር ማጥፋት በፊት ።]] ከሴፕቴምበር 2008 ጀምሮ በጆርጂያ ላይ ከደረሰው ጥቃት በኋላ ለፑቲን ቅርብ የሆነው ፈላስፋ አሌክሳንደር ዱጊን የሩሲያ ማህበረሰብ ዩክሬንን እና ቀደም ሲል የዩኤስኤስአር አካል የነበሩትን ሌሎች አገሮችን እንዲውረር ጠይቋል<ref>[http://www.academia.edu/214792/_O_ Патологические тенденции в русском неоевразийстве".&nbsp;О значении взлета Александра&nbsp;Дугина для&nbsp;интерпретации общественной жизни современной&nbsp;России]{{ref-ru}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://argumentua.com/stati/professor-dugin-obychnyi-russkii-fashist |title=Аргумент.уа: Профессор Дугин, обычный русский фашист |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=29 червня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140629132002/http://argumentua.com/stati/professor-dugin-obychnyi-russkii-fashist }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html |title=Le Raspoutine de Poutine. Chantre d'un fascisme panslave, l'ultranationaliste Alexandre Douguine est un conseiller occulte du chef du Kremlin. Son but ? Annexer une partie de l'Ukraine et reconstituer l'empire russe.— Article publié dans le Nouvel Observateur le 30 avril 2014 |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=6 жовтня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006115920/http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html }}</ref><ref>[https://censor.net/ua/news/285052/mozg_putina_fashist_dugin_luchshe_vsego_esli_rossiyiskaya_armiya_pereyidet_granitsu_s_ukrainoyi «Мозг» Хуйлоа, фашист Дугин: «Лучше всего, если российская армия перейдет границу с Украиной».— Цензор. НЕТ, 13.05.14 09:10]</ref><ref>{{Cite web |url=http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html |title=Le Raspoutine de Poutine. Chantre d'un fascisme panslave, l'ultranationaliste Alexandre Douguine est un conseiller occulte du chef du Kremlin. Son but ? Annexer une partie de l'Ukraine et reconstituer l'empire russe.— Le nouvel Observateur. Publié le 03-05-2014 à 13h12 |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=6 жовтня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006115920/http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html }}</ref>።ሩሲያ በአሁኑ ጊዜ የራሷን ታሪክ በማዛባት ፣የሌሎች ሀገራትን በተለይም የዩክሬንን ታሪክ በመጥለፍ ድርጊቷን ለማስረዳት ትገኛለች <ref>[https://streebogblog.wordpress.com/2017/07/18/%D0%B3%D1%80%D1%8E%D0%BD%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F-%D0%B1%D0%B8%D1%82%D0%B2%D0%B0-%D0%B7%D0%B0%D1%87%D0%B5%D0%BC-%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B8-%D1%87%D1%83%D0%B6/ Грюнвальдская битва: Зачем России чужая победа?]</ref>። {{ጥቅስ|የሩሲያ ድንበሮች ማለቂያ የሌላቸው ናቸው (በሩሲያኛ Границы России нигде не заканчиваются|ፑቲን ህጻናትን አነጋግሯል፣ 2016|right}} == የመጀመሪያው የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ == [[ስዕል:Russian forces near Ukraine, 2021-12-03 (crop).jpg|thumb|250px|በ 2021 በዩክሬን ድንበር አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች ብዛት ካርታ]] እ.ኤ.አ. ይህ የተገለጸው የዩክሬን መንግሥት በዚያ ወር መጀመሪያ ላይ የሩስያ ደጋፊ በሆኑት የዩክሬን ተቃዋሚ ፖለቲከኛ እና ባለሀብት ቪክቶር ሜድቬድቹክ ላይ ከቭላድሚር ፑቲን ጋር የጠበቀ ግኑኝነት ያላቸው ሰዎች ላይ የወሰደውን እርምጃ ተከትሎ ነው። እ.ኤ.አ. ማርች 3፣ 2021፣ ሱስፒል እንዳሉት፣ እራሱን የዶኔትስክ ህዝብ ሪፐብሊክ ብሎ ከሚጠራው ተገንጣዮች በዩክሬን ወታደራዊ ቦታዎች ላይ “ቅድመ መከላከል እሳት” ለመጠቀም ፍቃድ እንደተሰጣቸው ዘግበዋል። በማርች 16፣ በሱሚ የሚገኘው የSBGS የድንበር ጠባቂ ሚል አየ። ከሩሲያ የሚበር ማይ-8 ሄሊኮፕተር በግምት 50 ሜትሮች (160 ጫማ) ወደ ዩክሬን ግዛት በመግባት ወደ ሩሲያ አየር ክልል ከመመለሱ በፊት። ኖቮዬ ቭሬሚያ የተሰኘው የዩክሬን መጽሔት እንደገለጸው ከአሥር ቀናት በኋላ የሩስያ ወታደሮች በዶንባስ በምትገኘው ሹሚ መንደር አቅራቢያ በሚገኙ የዩክሬን ቦታዎች ላይ ሞርታር በመተኮስ አራት የዩክሬን አገልጋዮችን ገድለዋል። ኤፕሪል 1 ቀን ሩሲያ በዶንባስ የተኩስ አቁም ለማደስ ፈቃደኛ አልሆነችም። ከማርች 16 ጀምሮ ኔቶ ተከታታይ ወታደራዊ ልምምዶችን ተከላካይ አውሮፓ 2021 ጀምሯል። ከ27 ብሔሮች የተውጣጡ 28,000 ወታደሮችን ያሳትፋል። ሩሲያ ኔቶ መከላከያ አውሮፓን 2021 በመያዙ ነቀፋ ሰንዝራለች፣ እናም ለኔቶ ወታደራዊ እንቅስቃሴ ምላሽ ለመስጠት ወታደሮቿን ወደ ምዕራባዊ ድንበሯ አሰማርታለች። የሥምምነቱ ሥራ ሩሲያ በሚያዝያ ወር አጋማሽ ላይ በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ ከፍተኛ የሆነ ወታደር እንዲፈጠር አድርጓል። በዩክሬን የተገመተው ግምት በ 40,000 የሩስያ ጦርነቶች ወደ ክራይሚያ እና በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ምስራቃዊ ክፍል ላይ ተሰማርቷል. የጀርመን መንግስት ቡድኑን ማሰማራቱን ቀስቃሽ ነው ሲል አውግዟል። እ.ኤ.አ. ማርች 30 ፣ የዩክሬን ጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ኮሎኔል ጄኔራል ሩስላን ክሆምቻክ ለዛፓድ 2021 መልመጃ [ru] በዩክሬን ዳርቻ ላይ በሩሲያ ጦር ኃይሎች ወታደራዊ መገንባቱን የሚጠቁሙ የስለላ ሪፖርቶችን ገልጿል። 28 የሩስያ ሻለቃ ታክቲክ ቡድኖች በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ በዋናነት በክራይሚያ፣ ሮስቶቭ፣ ብራያንስክ እና ቮሮኔዝ ይገኛሉ። 60,700 የሩስያ ወታደሮች በክራይሚያ እና ዶንባስ ሰፍረዋል ተብሎ ይገመታል፣ 2,000 ወታደራዊ አማካሪዎችና አስተማሪዎች በምስራቅ ዩክሬን ይገኛሉ። ኮምቻክ እንደሚለው፣ ወደ 53 ሻለቃ ታክቲክ ቡድኖች ያድጋል ተብሎ የሚጠበቀው ግንባታ ለዩክሬን ወታደራዊ ደህንነት “አደጋ” ፈጥሯል። የቭላድሚር ፑቲን ቃል አቀባይ ዲሚትሪ ፔስኮቭ የዩክሬን መግለጫዎች አልተስማሙም, ወታደራዊ እንቅስቃሴዎች ለጎረቤት ሀገሮች ምንም አይጨነቁም. ይልቁንም ውሳኔዎቹ የተወሰዱት በ‹‹ብሔራዊ ደኅንነት›› ጉዳዮች ላይ ነው። በመጋቢት መጨረሻ እና በኤፕሪል መጀመሪያ መካከል ከፍተኛ መጠን ያለው የጦር መሳሪያ እና መሳሪያዎች ከተለያዩ የሩሲያ ክልሎች እስከ ሳይቤሪያ ድረስ ወደ ሩሲያ-ዩክሬን ድንበር እና ወደ ክራይሚያ ተጓጉዘዋል። እንደ የሩሲያ ፕሮ-የቴሌግራም ቻናል ያሉ ኦፊሴላዊ ያልሆኑ የሩሲያ ምንጮች። ወታደራዊ ታዛቢ, የሩሲያ Kamov Ka-52 እና ሚል ሚ-28 ጥቃት ሄሊኮፕተሮች ቡድን በረራ የሚያሳይ ቪዲዮ አሳተመ. በረራው የተካሄደው በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ ነው ተብሏል። === የቀጠለው ብጥብጥ እና መባባስ === የዩሲያን እና ፕሮ-ክሬምሊን ሚዲያ ሚያዝያ 3 ላይ የዩክሬን ሰው አልባ አውሮፕላን ጥቃት በሩስያ በተያዘው የዶንባስ ክፍል የሕፃን ሞት ምክንያት በማድረግ ክስ አቅርበዋል። ይሁን እንጂ ስለ ድርጊቱ ምንም ተጨማሪ ዝርዝር ነገር አልተሰጠም። ዩክሬይንን ከአውሮፓ ምክር ቤት ለማግለል ሀሳብ ሲያቀርቡ የዩክሬን መሪዎች "ለሞት ተጠያቂ መሆን አለባቸው" ብለው ያምናል Vyacheslav Volodin, የሩሲያ ግዛት ዱማ ተናጋሪ.በኤፕሪል 5, የዩክሬን የጋራ ቁጥጥር እና ማስተባበሪያ ማእከል (JCCC) ተወካዮች ) ውንጀላውን ለማጭበርበር ሩሲያውያንን የሚደግፉ ዓላማዎችን በሚመለከት በዩክሬን ለሚገኘው የOSCE ልዩ ክትትል ተልዕኮ ማስታወሻ ልኳል። በማግስቱ ተልእኮው በሩስያ በተያዘው ዶንባስ የአንድ ልጅ መሞቱን አረጋግጦ፣ ነገር ግን በ"ዩክሬን ሰው አልባ አውሮፕላን ጥቃት" እና በልጁ ሞት መካከል ግንኙነት መፍጠር አልቻለም። ኤፕሪል 6 ላይ በዶኔትስክ ውስጥ በኔቭልስኬ ከተማ አቅራቢያ በዩክሬን ቦታዎች ላይ በተፈጸመ ተኩሶ አንድ የዩክሬን አገልጋይ ተገደለ። ሌላ ወታደር ስቴፕን አቅራቢያ ባልታወቀ ፈንጂ ተገድሏል። በጥቃቱ ምክንያት በደቡብ ዶንባስ በቫሲሊቭካ እና ክሩታ ባልካ መንደሮች መካከል ባለው "ግራጫ-ዞን" ውስጥ የሚገኘው የውሃ ማስተላለፊያ ጣቢያ ኃይል በመሟጠጡ ከ50 በላይ ሰፈሮች ላይ የውሃ አቅርቦት እንዲቋረጥ አድርጓል። እ.ኤ.አ. በ 2014 ክሬሚያ ከተቀላቀለ በኋላ ብዙም ሳይቆይ ዩክሬን 85 በመቶውን የክራይሚያን ውሃ የሚያቀርበውን የሰሜን ክራይሚያ ካናልን ፍሰት ዘጋች። በመቀጠልም የክራይሚያ የውሃ ማጠራቀሚያዎች ተሟጠዋል እና የውሃ እጥረት ተከስቷል, ውሃ በቀን ከሶስት እስከ አምስት ሰአታት በ 2021 ብቻ እንደሚገኝ ይነገራል. ኒው ዮርክ ታይምስ ከፍተኛ የአሜሪካ ባለስልጣናትን ጠቅሶ የክራይሚያ የውሃ አቅርቦትን ማረጋገጥ በሩሲያ ሊገባ ይችላል የሚል ዓላማ ሊሆን እንደሚችል ተናግረዋል. . ሩሲያ በካስፒያን ባህር እና በጥቁር ባህር መካከል መርከቦችን አስተላልፋለች። ዝውውሩ በርካታ የማረፊያ ጀልባዎችን ​​እና የጦር ጀልባዎችን ​​አሳትፏል። ኢንተርፋክስ በኤፕሪል 8 እንደዘገበው የካስፒያን ፍሎቲላ መርከቦች እና መርከቦች ከጥቁር ባህር መርከቦች ጋር በመተባበር የመጨረሻውን የባህር ኃይል ልምምድ እንደሚያልፉ ዘግቧል ። [[ስዕል:Подписание документов о признании Донецкой и Луганской народных республик.webm|thumb|የዶኔትስክ እና የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ.webm እውቅና ላይ ሰነዶችን መፈረም<br><small>(የእንግሊዝኛ የትርጉም ጽሑፎች ይገኛሉ)</small>]] በኤፕሪል 10, ዩክሬን የቪየና ሰነድ አንቀጽ 16 ን በመጥራት በአውሮፓ የደህንነት እና ትብብር ድርጅት (OSCE) ውስጥ በሩሲያ-ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ ባሉ ክልሎች እና በሩሲያ-የተያዘው ክሬሚያ ውስጥ በሩሲያ ወታደሮች መጨናነቅ ላይ ስብሰባ አነሳች ። የዩክሬን ተነሳሽነት በተለያዩ ሀገራት የተደገፈ ቢሆንም የሩስያ ልዑካን ቡድን በስብሰባው ላይ ሳይገኝ ቀርቶ ማብራሪያ ለመስጠት ፈቃደኛ አልሆነም። በኤፕሪል 13፣ የዩክሬን ቆንስላ ኦሌክሳንደር ሶሶኒዩክ ከአንድ የሩስያ ዜጋ ጋር በተደረገ ስብሰባ "ሚስጥራዊ መረጃ እየተቀበለ" እያለ በሴንት ፒተርስበርግ በፌደራል የደህንነት አገልግሎት (FSB) ተይዟል። ሶሶኒዩክ በኋላ ከሩሲያ ተባረረ። በምላሹም በኪየቭ የሚገኘው የሩሲያ ኤምባሲ ከፍተኛ የሩሲያ ዲፕሎማት የሆኑት ኢቭሄን ቼርኒኮቭ በኤፕሪል 19 በዩክሬን ውስጥ ስብዕና የሌላቸው ተብለው ተፈርጀው በ 72 ሰዓታት ውስጥ አገሪቱን ለቀው ለመውጣት ተገደዋል። ኤፕሪል 14 ቀን በክራይሚያ በተካሄደው ስብሰባ ላይ የሩሲያ የፀጥታው ምክር ቤት ፀሐፊ ኒኮላይ ፓትሩሼቭ የዩክሬን ልዩ አገልግሎቶችን በባሕረ ገብ መሬት ላይ "የሽብር ጥቃቶችን እና ማበላሸት" ለማደራጀት ሲሞክሩ ከሰዋል። ከኤፕሪል 14 እስከ 15 ባለው ምሽት፣ ከከርች ስትሬት 40 ኪሎ ሜትር (25 ማይል) ርቀት ላይ በሚገኘው በአዞቭ ባህር ውስጥ በሶስት የዩክሬን ጂዩርዛ-ኤም-ክፍል መድፍ ጀልባዎች እና ከባህር ዳርቻ ጥበቃ ስድስት መርከቦች መካከል የባህር ኃይል ግጭት ተፈጠረ። የ FSB ድንበር አገልግሎት. ክስተቱ በተከሰተበት ወቅት የዩክሬን የጦር ጀልባዎች ሲቪል መርከቦችን ሲያጅቡ ነበር። የዩክሬን መርከቦች ከኤፍኤስቢ መርከቦች የሚደርስባቸውን ቁጣ ለመከላከል በአየር ላይ የሚተላለፉ የጦር መሣሪያዎችን እንደሚጠቀሙ ማስፈራራታቸው ተዘግቧል። ክስተቱ ምንም ጉዳት ሳይደርስበት ተጠናቀቀ። በማግስቱ የዩክሬን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር እንደዘገበው ሩሲያ በወታደራዊ ልምምዶች ሰበብ እስከ ጥቅምት ወር ድረስ የጥቁር ባህርን ክፍል ከጦር መርከቦች እና ከሌሎች ሀገራት መርከቦች መዘጋቷን አስታውቃለች። ሚኒስቴሩ ውሳኔውን በተባበሩት መንግስታት የባህር ህግ ኮንቬንሽን የተረጋገጠውን "የመርከብ ነፃነት መብትን የሚጻረር ነው" ሲል አውግዞታል። በኮንቬንሽኑ መሰረት ሩሲያ በአዞቭ ባህር ውስጥ "የአለም አቀፍ የባህር ዳርቻ ወደቦች የባህር መተላለፊያዎችን ማገድ" የለባትም. የፔንታጎን ፕሬስ ሴክሬታሪ የሆኑት ጆን ኪርቢ እንዳሉት፣ ሩሲያ ከ2014 የበለጠ ወታደሮችን በራሶ-ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ አሰባሰበች። ሩሲያ ከኤፕሪል 20 እስከ 24 ቀን 2021 በክራይሚያ እና በጥቁር ባህር አንዳንድ አካባቢዎች በሚደረጉ በረራዎች ላይ ጊዜያዊ እገዳን መጣሏን ለአውሮፕላን አብራሪዎች በወጣው አለም አቀፍ ሪፖርት ላይ ተገልጿል። እ.ኤ.አ. ኤፕሪል 22 ቀን 2021 የሩሲያ የመከላከያ ሚኒስትር ሰርጌይ ሾይጉ ከ58ኛው እና 41ኛው ጦር ሰራዊት እና 7ኛ ፣ 76ኛ እና 98ኛ ጠባቂዎች አየር ወለድ ክፍል ወታደሮች ጋር ወታደራዊ ልምምድ መቋረጡን በደቡባዊው ግንቦት 1 ምርመራ ካደረጉ በኋላ ወደ ቋሚ ቦታቸው እንደሚመለሱ አስታውቀዋል። እና ምዕራባዊ ወታደራዊ አውራጃዎች. በፖጎኖቮ ማሰልጠኛ ተቋም ያሉ መሳሪያዎች ከቤላሩስ ጋር በሴፕቴምበር 2021 ለታቀደለት አመታዊ የውትድርና ልምምድ መቆየት ነበረባቸው። == አዲስ ውጥረት (ጥቅምት 2021 - የካቲት 2022) == {{ጥቅስ|ሩሲያውያን እና ዩክሬናውያን አንድ ሕዝብ ናቸው ብዬ አምናለሁ|ፑቲን|right}} [[ስዕል:United Russia bureau meeting (2018-02-19) 01.jpg|thumb|250px|የገዥው ዩናይትድ ሩሲያ ፓርቲ ግንባታ]] እ.ኤ.አ. ጥቅምት 11 ቀን 2021 የሩሲያ የጸጥታው ምክር ቤት ምክትል ሊቀ መንበር ዲሚትሪ ሜድዴዴድ በ Kommersant ውስጥ አንድ አሳዛኝ ነገር ፣ በዚህ ውሰጥ ዩክሬን የምዕራቡ ዓለም “ቫሳል” ነች እና ስለዚህ “ደካማ”፣ “አላዋ” እና “አስተማማኝ ቪኪ” በማለዳ የዩክሬን ባለስልጣናት ጋር ተወያይተዋል። ሜድዴዴዴ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በተያያዘ ምንም ማድረግ ከብባት እና ከሩሲያ ጋር ያለውን ግንኙነት ለማሻሻል ልባዊ ፍላጎት ያለው የዩክሬን መንግስት ወደ ስልጣን መላክ እንዲጠበቅ መጠበቅ አለበት ። አንቀፅ "በአንድነት ይሰራል" ከሩሲያ የወቅቱ የዩክሬን መንግስት እይታ ጋር። እ.ኤ.አ. በህዳር 2021 የሩሲያ መከላከያ ሚኒስቴር የአሜሪካ ምስራቹን ወደ ጥቁር ባህር ማሰማራቱን "ለክልላዊ ደህንነት እና የስልታዊ መረጋጋት ስጋት" ሲል ገልጿል። ሚኒስቴሩ በመግለጫው "በጥቁር ባህር ክልል አሜሪካ ከምታደርገው እንቅስቃሴ ጀርባ ያለው እውነተኛ ግብነትየ በደቡብ ምስራቅ ያለውን ግጭት በሃይል ለመፍታት ቢሞክር የትያትር ስራዎችን ማሰስ ነው" === ሁለተኛው የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ === የዩናይትድ ስቴትስ የመከላከያ ሚኒስቴር ከፍተኛ ባለስልጣናት ባለፈው ግንቦት 5 ቀን 2021 ሩሲያ ጥቂት ሺህ ወታደሮቿን ማስወጣቷ ከቀደምት ወታደራዊ ግንባታ በኋላ ነው። በርካታ የሩስያ ዩኒቶች ወደ ትውልድ ሰፈራቸው ቢመለሱም ተሸከርካሪዎች እና መሳሪያዎች አልተወሰዱም ይህም እንደገና ወደ ጦር ሰፈሩ ሊሰማራ ይችላል የሚል ስጋት ፈጥሯል።በግንቦት መጀመሪያ ላይ የዩናይትድ ስቴትስ የመከላከያ ሚኒስቴር ከፍተኛ ባለስልጣናት ከ 80,000 በላይ የሩሲያ ወታደሮች አሁንም በራሺ-ዩክሬን እንደሚቆዩ ገምተዋል ። ድንበር። [[ስዕል:Обращение Президента Российской Федерации 2022-02-21.webm|thumb|ከሩሲያ ፌዴሬሽን ፕሬዚዳንት የተላከ መልእክት<br><small>(የእንግሊዝኛ የትርጉም ጽሑፎች ይገኛሉ)</small>]] እ.ኤ.አ. በኖቬምበር 2021 መጀመሪያ ላይ የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ ሪፖርት የአሜሪካ ባለስልጣናት ሩሲያ በዩክሬን ላይ ልትወረር እንደምትችል አውሮፓውያን አጋሮቿን እንዲያስጠነቅቁ ገፋፍቷቸዋል ፣ በርካታ ባለሙያዎች እና ተንታኞች ፑቲን ከምዕራቡ ዓለም ጋር ለቀጣይ ድርድር የበለጠ ጠንካራ እጃቸውን እንደሚፈልጉ ያምኑ ነበር። የዩክሬን ወታደራዊ መረጃ (HUR MOU) እ.ኤ.አ. በኖቬምበር 2 ቁጥሩ ወደ 90,000 ከፍ ብሏል ይህም ከ 8 ኛ እና 20 ኛ ጥበቃ እና ከ 4 ኛ እና 6 ኛ የአየር እና የአየር መከላከያ ሰራዊት የተውጣጡ ሃይሎችን ያቀፈ ነው ። እ.ኤ.አ. ህዳር 13 የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ ሩሲያ እንደገና 100,000 ወታደሮችን በራሶ-ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ እንዳሰባሰበ አስታውቋል ፣ ይህም በግምት 70,000 የአሜሪካ ግምገማ ከፍ ያለ ነው ። በተመሳሳይ ቀን ፣ በሩሲያ-1 ላይ በተደረገ ቃለ ምልልስ ፣ ፑቲን ምንም አይነት ዕድል አልተቀበለም ። ዩክሬን ላይ የሩሲያ ወረራ ፣ ሀሳቦቹን “አስደንጋጭ” በማለት በተመሳሳይ ጊዜ ኔቶ በጥቁር ባህር ላይ ያልታቀደ የባህር ኃይል ልምምዶችን አድርጓል ሲል ከሰዋል። ከ 8 ቀናት በኋላ የ HUR MOU ዋና አዛዥ Kyrylo Budanov የሩሲያ ወታደሮች ወደ 92,000 ቀርበዋል ሲሉ አስተያየት ሰጥተዋል. ቡዳኖቭ ሀገሪቱን ለማተራመስ በኪዬቭ በ COVID-19 ክትባት ላይ በርካታ የተቃውሞ ሰልፎችን በማሴር ሩሲያን ከሰዋት። እ.ኤ.አ. በኖቬምበር መጨረሻ እና በታህሳስ መጀመሪያ 2021 መካከል፣ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት በዶንባስ ክልል አንዳቸው የሌላውን ግዙፍ ሰራዊት ክስ ሲነግዱ፣ የዩክሬን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ዲሚትሮ ኩሌባ እ.ኤ.አ. “[ሩሲያ] ውድ ዋጋ ያስከፍላታል” ሲል የክሬምሊን ቃል አቀባይ ዲሚትሪ ፔስኮቭ ህዳር 21 ቀን ውንጀላውን “[ዋ] ሆን ተብሎ ተገርፏል” በማለት ውንጀላውን ጠርተው እንደነሱ አስተያየት ተናግሯል ። ዩክሬን በዶንባስ ላይ የጥቃት እርምጃዎችን አቅዳ ነበር። በታህሳስ 3 ቀን የዩክሬን የመከላከያ ሚኒስትር ኦሌክሲ ሬዝኒኮቭ በጃንዋሪ 2022 መጨረሻ ላይ ሩሲያ በቬርኮቭና ራዳ (የዩክሬን ብሔራዊ ፓርላማ) በተደረገው ስብሰባ ላይ "ትልቅ መስፋፋት" ሊኖር እንደሚችል ተናግሯል ። ሬዝኒኮቭ የሩስያ ወታደራዊ ግንባታ 94,300 ወታደሮችን እንደያዘ ገምቷል። እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 መጀመሪያ ላይ ፣ በጄኔስ የተደረገ ትንታኔ የሩሲያ 41 ኛው ጦር (ዋና ዋና መስሪያ ቤት ኖvoሲቢርስክ) እና 1 ኛ የጥበቃ ታንክ ጦር (በተለምዶ በሞስኮ ዙሪያ የሚሰማራ) ዋና ዋና አካላት ወደ ምዕራብ እንዲቆሙ ተደርጓል ፣ ይህም የሩሲያ 20 ኛን ያጠናክራል ። 8 ኛ ጥበቃዎች ቀድሞውኑ ወደ ሩሲያ - ዩክሬን ድንበር ተጠግተው ነበር ። ቀደም ሲል እዚያ የተሰማሩትን የሩሲያ የባህር ኃይል እና የምድር ክፍሎች በማጠናከር ተጨማሪ የሩስያ ሃይሎች ወደ ክራይሚያ መዘዋወራቸው ተዘግቧል።የአሜሪካ የስለላ ባለስልጣናት ሩሲያ በጥር 2022 በዩክሬን ሊካሄድ በታቀደው ታላቅ ወታደራዊ ጥቃት ለመጭው እቅድ ማውጣቷን አስጠንቅቀዋል። እስክንድር-ኤም፣ በ2018 ተጀመረ። እ.ኤ.አ. ከጥር 2022 ጀምሮ ሩሲያ በኪዬቭ የሚገኘውን የኤምባሲ ሰራተኞቿን ቀስ በቀስ ማፈናቀል ጀመረች ። የመልቀቂያው ምክንያቶች ያልታወቁ እና ብዙ ግምቶች ተደርገዋል።[142] በጥር ወር አጋማሽ ላይ በዩክሬን የመከላከያ ሚኒስቴር የተደረገ የስለላ ግምገማ ሩሲያ በራሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ ወታደራዊ ግንባታን በማጠናቀቅ በመጨረሻው ደረጃ ላይ እንደምትገኝ ገምቷል ፣ በክልሉ 127,000 ወታደሮችን አከማችቷል። ከጦር ሠራዊቱ ውስጥ 106,000 ያህሉ የመሬት ሃይሎች ሲሆኑ የተቀሩት የባህር ሃይሎች እና የአየር ሃይሎች ናቸው። ከዚህም በተጨማሪ 35,000 ተጨማሪ በሩሲያ የሚደገፉ ተገንጣይ ሃይሎች እና ሌሎች 3,000 የሩስያ ጦር በአማፂያን ቁጥጥር ስር በነበሩት ምስራቅ ዩክሬን ውስጥ ነበሩ። ግምገማው ሩሲያ 36 የኢስካንደር የአጭር ርቀት ባለስቲክ ሚሳኤል (SRBM) ሲስተሞች በድንበር አካባቢ እንዳሰማራች ተገምቷል፣ በርካቶችም በኪየቭ ርቀት ላይ ይገኛሉ። ግምገማው የተጠናከረ የሩሲያ የስለላ እንቅስቃሴም ዘግቧል። በጥር 20 በአትላንቲክ ካውንስል የተደረገ ትንታኔ ሩሲያ ተጨማሪ ወሳኝ የውጊያ አቅሞችን ወደ አከባቢው አሰማርታለች ሲል ደምድሟል። [[ስዕል:VOA video of Eastern Ukraine during 2022 Russian invasion.webm|thumb|በ2022 የሩስያ ወረራ ወቅት የቪኦኤ የምስራቅ ዩክሬን ቪዲዮ]] እ.ኤ.አ. በጥር 2022 መገባደጃ ላይ፣ ቀደም ሲል በታቀዱት የጋራ ወታደራዊ ልምምዶች እ.ኤ.አ. በየካቲት ወር ውስጥ ዋና ዋና የሩሲያ ወታደራዊ ክፍሎች ተዛውረው ወደ ቤላሩስ ተሰማርተዋል። ይኸውም የምስራቅ ወታደራዊ ዲስትሪክት ዋና መሥሪያ ቤት ከዲስትሪክቱ 5ኛ፣ 29ኛ፣ 35ኛ እና 36ኛ ጥምር ጦር ሠራዊት፣ 76ኛ ጠባቂዎች የአየር ጥቃት ክፍል፣ 98ኛ ጠባቂዎች አየር ወለድ ክፍል እና ከፓስፊክ መርከቦች 155ኛ የባህር ኃይል ጦር ከተውጣጡ ተዋጊዎች ጋር በመሆን ወደ ቤላሩስ ተሰማርቷል። ብርጌድ የዩክሬን እና የአሜሪካ ባለስልጣናት ሩሲያ ቤላሩስን እንደ መድረክ ለመጠቀም ሞክሯል ብለው ያምኑ ነበር። እ.ኤ.አ. የካቲት 8 ቀን ከባልቲክ መርከቦች ኮሮሌቭ ፣ ሚንስክ እና ካሊኒንግራድ የስድስት የሩሲያ ማረፊያ መርከቦች መርከቦች; እና ፒተር ሞርጉኖቭ፣ ጆርጂይ ፖቤዶኖሴቶች እና ኦሌኔጎርስኪ ጎርንያክ ከሰሜናዊው መርከቦች ወደ ጥቁር ባህር በመርከብ የባህር ኃይል ልምምዶች እንደነበሩ ተነግሯል። መርከቦቹ ከሁለት ቀናት በኋላ ሴባስቶፖል ደረሱ። በፌብሩዋሪ 10, ሩሲያ ሁለት ዋና ወታደራዊ ልምምዶችን አስታውቃለች. የመጀመሪያው በጥቁር ባህር ላይ የተደረገው የባህር ኃይል ልምምድ ሲሆን በዩክሬን ተቃውሞ ገጥሞት ሩሲያ በኬርች ስትሬት፣ በአዞቭ ባህር እና በጥቁር ባህር ላይ የባህር ኃይል መንገዶችን በመዝጋቷ ምክንያት; ሁለተኛው በቤላሩስ እና ሩሲያ መካከል 30,000 የሩስያ ወታደሮች እና ከሞላ ጎደል ሁሉንም የቤላሩስ ታጣቂ ሃይሎችን ያሳተፈ ከቤላሩስ እና ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ በሚገኙ ክልሎች የተካሄደው የጋራ ወታደራዊ ልምምድ ነው። ለኋለኛው ምላሽ ዩክሬን 10,000 የዩክሬን ወታደሮችን ያሳተፈ የተለየ ወታደራዊ ልምምድ አድርጓል። ሁለቱም መልመጃዎች ለ 10 ቀናት ቀጠሮ ተይዘዋል. የብሔራዊ ደኅንነት አማካሪ የሆኑት ጃክ ሱሊቫን ያልተገለጸ መረጃን በመጥቀስ፣ በየካቲት 20 በቤጂንግ የ2022 የክረምት ኦሎምፒክ ከመጠናቀቁ በፊት ጥቃት በማንኛውም ጊዜ ሊጀመር እንደሚችል ተናግረዋል። በተናጥል ፣መገናኛ ብዙኃን በየካቲት 16 ቀን የመሬት ወረራ ሊጀመር የሚችልበት ቀን ሆኖ ለብዙ አጋሮች በተሰጠው የዩኤስ የስለላ መረጃ ላይ የተመሰረቱ በርካታ ሪፖርቶችን አሳትሟል ።እነዚህን ማስታወቂያዎች ተከትሎ ዩኤስ አብዛኛዎቹን የዲፕሎማቲክ ሰራተኞቿን እና በዩክሬን የሚገኙ ሁሉንም ወታደራዊ አስተማሪዎች አዘዘ። to evacuate.ጃፓን, ጀርመን, አውስትራሊያ እና እስራኤልን ጨምሮ በርካታ አገሮች ዜጎቻቸው በአስቸኳይ ዩክሬንን ለቀው እንዲወጡ አሳስበዋል.በማግስቱ KLM ወደ ዩክሬን የሚያደርገውን በረራ አቁሟል, ሌሎች አየር መንገዶች ደግሞ በመላው ሀገሪቱ ያለውን ተጋላጭነት ለመገደብ የበረራ መርሃ ግብራቸውን ቀይረዋል. እ.ኤ.አ. ሩሲያ "ከዩክሬን ግዛት አጠገብ ባሉ አካባቢዎች እና በጊዜያዊነት በተያዘው ክራይሚያ ውስጥ ስላለው ወታደራዊ እንቅስቃሴ ዝርዝር ማብራሪያ" ለመስጠት. የዩክሬን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ዲሚትሮ ኩሌባ እንደተናገሩት በተፈለገው የ48 ሰአት የጊዜ ገደብ ውስጥ ከሩሲያ ባለስልጣናት ምንም አይነት ምላሽ አልተገኘም። እ.ኤ.አ. በጋራ የመተማመን ግንባታ እና ግልጽነት እርምጃዎች ላይ የተስማሙበት. እነዚህ እርምጃዎች ሁለቱም የመከላከያ ሚኒስትሮች በየሀገራቸው ወታደራዊ ልምምዶች (Reznikov to the Russo–Belaruusian Allied Resolve 2022 exercise, and Khrenin to the Ukrainian Zametil 2022 exercise) መጎብኘታቸውን ያካትታሉ። በዩክሬን የተጠየቀው በOSCE ውስጥ ያለው አስቸኳይ ስብሰባ በፌብሩዋሪ 15 ተካሄዷል። ይሁን እንጂ በ OSCE ውስጥ የሩሲያ ልዑካን በስብሰባው ላይ አልነበሩም. እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 14፣ ሾይጉ ከሩሲያ ደቡባዊ እና ምዕራባዊ ወታደራዊ አውራጃዎች የተውጣጡ ክፍሎች በዩክሬን አቅራቢያ “የአካል ብቃት እንቅስቃሴ” መጠናቀቁን ተከትሎ ወደ ሰፈራቸው መመለስ መጀመራቸውን ተናግሯል። ይሁን እንጂ በሚቀጥለው ቀን በጋዜጣዊ መግለጫው ላይ ባይደን እንደነዚህ ያሉትን ዘገባዎች ማረጋገጥ እንደማይችሉ አስተያየታቸውን ሰጥተዋል.በየካቲት 16, የኔቶ ዋና ጸሐፊ ጄንስ ስቶልተንበርግ የሩሲያን የይገባኛል ጥያቄ ውድቅ በማድረግ ሩሲያ ወታደራዊ መገንባቱን እንደቀጠለች ተናግረዋል. እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 17 ፣ ከዩኤስ እና ከናቶ የመጡ ከፍተኛ ባለስልጣናት የወረራ ስጋት እንደቀጠለ ገልጸዋል ፣ ምክንያቱም ሩሲያ አሁንም በዩክሬን ላይ ወረራ ለማድረግ የሚያስችል casus belli እየፈለገች ነበር ፣ የውሸት ባንዲራ ተግባር ለማካሄድ በመሞከር ላይ ። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 18፣ ቢደን ፑቲን ዩክሬንን ለመውረር ውሳኔ እንዳደረገ እርግጠኛ መሆኑን አስታውቋል። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 19፣ ሁለት የዩክሬን ወታደሮች ሲገደሉ ሌሎች አምስት ደግሞ ከተገንጣዮች በተተኮሱት መድፍ ቆስለዋል። [[ስዕል:Панорама Кропивницького.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ የሀገር ፍቅር ማስታወቂያ]] እ.ኤ.አ. የካቲት 20 ቀን የቤላሩስ የመከላከያ ሚኒስቴር የቤላሩስ ፕሬዝዳንት አሌክሳንደር ሉካሼንኮ እና ፑቲን ባደረጉት ውሳኔ የ Allied Resolve 2022 ወታደራዊ ልምምድ እንደሚቀጥል አስታውቋል ። እንደ ክሪኒን ገለጻ፣ በዩኒየን ስቴት ውጫዊ ድንበሮች ላይ ያለው ወታደራዊ እንቅስቃሴ መባባስ እና በዶንባስ ሁኔታው ​​መበላሸቱ ምክንያት ነው።በዚያኑ ቀን በርካታ የዜና ማሰራጫዎች እንደዘገቡት የዩኤስ የስለላ ድርጅት የሩስያ አዛዦችን መገምገሙን ዘግቧል። ወረራውን እንዲቀጥል ትእዛዝ ተሰጥቷል። [[የማሪፖል ከበባ|እ.ኤ.አ. በ 2022 የዩክሬን ትልቁ እና በጣም ቆንጆ ከሆኑት ከተሞች አንዷ - ማሪፖል - በሩሲያ ወታደሮች ወድሟል።]] == ምልክቶች == {{ጥቅስ|አለም ከቢንላደን እና ከአለም አቀፍ ሽብርተኝነት እየሸሸች እያለ ሌላ ሂትለር የመሰለ ጭራቅ ከክሬምሊን ግድግዳ ጀርባ እየፈለቀ ነው። ይህ ጭራቅ በጊዜ ካልተገታ፣ በቅርቡ ስልጣኔን ወደ ሌላ ዓለም አቀፋዊ ጥፋት ሊያመራ ይችላል፣ በዚህ ፍርፋሪ በሚሊዮን የሚቆጠሩ የሰው ህይወት የሚጠፋበት|አሌክሳንደር ሊትቪንኮ፣ መስከረም 3 ቀን 2006 ዓ.ም፣ በፑቲን ተመርዟል|right}} ቀደም ሲል የፑቲን ደጋፊዎች የተለያዩ ምልክቶችን ተጠቅመዋል - የመካከለኛው ዘመን የሞስኮ ዋና አስተዳዳሪ የኦርቶዶክስ ባንዲራዎች ፣ የሩስያ ኢምፓየር እና የዩኤስኤስ አር እና ሌሎችም ፣ ግን ሩሲያ በዩክሬን ላይ ወረራ ከጀመረች በኋላ ነው “Z” የሚለው የላቲን ፊደል በሩሲያ ውስጥ ከፍተኛ ተወዳጅነትን ያተረፈው። በአንድ ስሪት መሠረት የዚህ ምልክት ፈጣሪዎች የሩሲያ የመከላከያ ሚኒስቴር ማለትም አንድሬ ኢልኒትስኪ ከፕሮፓጋንዳ ቻናል "Russia Today" (RT) እና አስተናጋጇ ማርጋሪታ ሲሞንያን ጋር ናቸው። ምልክቱ ብዙውን ጊዜ ከናዚ ስዋስቲካ ጋር ተነጻጽሯል እና በብዙ የዓለም ሀገሮች ውስጥ ጥቅም ላይ እንዳይውል የተከለከለ ነው። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩስያ ፕሮፓጋንዳ]] የዚህን ምልክት ትርጉም "[[ስላቮች|የጥንት ስላቭክ]]፣ የሩስያን ጥንታዊነት እና ኃይል የሚያመለክት" በማለት ያብራራል ፣ ምንም እንኳን በየትኛውም ታሪካዊ ምንጭ ውስጥ አልተጠቀሰም <ref>[https://web.archive.org/web/20220307233117/https://www.newyorker.com/news/our-columnists/z-is-the-symbol-of-the-new-russian-politics-of-aggression “Z” Is the Symbol of the New Russian Politics of Aggression]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20220307121835/https://www.thedailybeast.com/vladimir-putins-world-war-z-has-created-a-new-swastika Putin’s World War Z Has Created a New Swastika]</ref> <ref>[https://www.washingtonpost.com/world/2022/03/09/letter-z-russia-symbol-pro-war/ How ‘Z’ became a symbol for supporting Russia’s invasion of Ukraine]</ref> <ref>[https://theworld.org/stories/2022/04/25/some-european-countries-ban-letter-z-stem-pro-russian-propaganda No Z allowed: Some European countries move to ban the symbol used to promote Russia’s war in Ukraine]</ref> <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/propaganda-categ/z-and-v-on-military-equipment-of-the-russian-federation/ Z and V on military equipment of the Russian Federation]</ref> <ref>[https://www.npr.org/2022/03/09/1085471200/the-letter-z-russia-ukraine The letter Z is becoming a symbol of Russia's war in Ukraine. But what does it mean?]</ref> <ref>[https://ridl.io/what-does-the-russian-war-z-stand-for/ What does the Russian war «Z» stand for?]</ref>። <gallery> 2022 Russian Invasion vehicle marking Z.svg|የዩክሬን የሩስያ ወረራ ዋና ምልክት እና የፑቲን አገዛዝ ምልክት Letter Z in the colours of the Russian Ribbon of Saint George.svg|በሩሲያ ውስጥ የፑቲን ዘመን ምልክት የሆነው እና በብዙ አገሮች ውስጥ የተከለከለው የሩስያ የዩክሬን ወረራ ምልክት 2022-07-22. Губернатор Самарской области Дмитрий Азаров в г. Снежное.jpg|በሩሲያ ፓርላማ አባላት ልብሶች ላይ 2022. Симферополь DSC 9220.jpg|በክራይሚያ ባሕረ ገብ መሬት ከተያዙት ከተሞች በአንዱ መናፈሻ ውስጥ Zheleznogorsk city museum interior 81.jpg|በሙዚየሙ ውስጥ Памятный знак в честь воинов-односельчан, погибших в годы Великой Отечественной войны в Пшеничном, 2022, 02.jpg|በመታሰቢያ ሐውልቱ ላይ Севастополь, апрель 2022, 81.jpg|በኮንሰርት መድረክ ላይ Симферополь в июле 2022, 11.jpg|ይህ ምልክት በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ በማስታወቂያ ውስጥ ጥቅም ላይ ይውላል Сергей Миронов (29-03-2022) (cropped).jpg|የሩሲያ የፓርላማ አባል ሰርጌይ ሚሮኖቭ 2024-08-04. Геленджик DSC 3494.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ዩኒፎርም Z symbols on the doors of a building, Russia.jpg|በሬስቶራንቱ በሮች ላይ Z-V-sign.jpg|በአንድ የመኖሪያ ሕንፃ ላይ Z symbol flash mob at Platinum Arena in Khabarovsk.jpg|በዩክሬን ላይ የሩስያ ጥቃትን ለመደገፍ ትልቁ ሰልፍ የተካሄደው በሩሲያ ካባሮቭስክ ነው Russian drone shot over Donetsk Oblast (5 April 2022) 03.jpg|በሩሲያ ድሮን ላይ Z-shaped marking on civilian vehicle 1.jpg|የመኪና ተለጣፊ Izium after Russian occupation (2022-09-20) 12.jpg|በአውቶቡስ ማቆሚያ Lenina Street from Levashovsky ave (Wiki-walk in SPb, 2022-04-17).jpg|በህንፃው ግድግዳ ላይ Встреча подразделений ВС РФ и ЛНР в Новоайдаре 001.png|በሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች ላይ ምልክት Z symbol trolling in Volgograd.jpg|ግራፊቲ Bus, Novosibirsk 04.jpg|አውቶቡስ ላይ Moscow, June 2022, true Patriot wears Z.jpg|የመኪና ተለጣፊ Mezhdunarodnaya metro station Exit, Saint Petersburg December 2022.jpg|በሜትሮ ጣቢያ Banner with the flag of 150th Motorized Rifle Division.jpg|መጫን Движение техники по понтонной переправе через Северский Донец 007.png|በሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች ላይ ምልክቶች Выдача гуманитарной помощи ВС РФ в пгт Чернобаевка Херсонской обл. 001.png|በሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች ላይ ምልክቶች House of Friendship of Peoples of Tatarstan (2023-05-09) 04.jpg|ወደ ሕንፃው መግቢያ Himki trolleybus 0011 2022-05 ZiU-682G016 2.jpg|በትሮሊባስ Russian Z on the back of a Jeep in the US.jpg|የመኪና ተለጣፊ Pro-war picket, Baumana street, Kazan (2022-03-01) 01.jpg|thumb|220px|ከፑቲን ደጋፊዎች አንዱ "ሩሲያ የቀድሞ ግዛቶቿን እንድትመልስ" ሲሉ ጥሪ አቅርበዋል። ጥቁሩና ቢጫው የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብም የፑቲን አገዛዝ ምልክት ነው March for Australian Neutrality 2022-10-22 18.jpg|በዩክሬን ላይ የሚደረገውን ጥቃት ለመደገፍ ሰልፍ Памятник «Z» 2.jpg|በሩሲያ ውስጥ "ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን" ምልክት የመታሰቢያ ሐውልት Z shirt black.jpg|ከ 2022 ጀምሮ ይህንን ምልክት የሚያሳይ ቲሸርት አይነት እና "አላፍርም" የሚለው ጽሑፍ በሩሲያ ውስጥ ተወዳጅ ሆኗል Lenin monument, Makhachkala, July 2022.jpg|ይህንን ምልክት የሚጠቀሙ ጽሑፎች ከሌኒን ሀውልት በላይ Українські захисники розгромили ворожу БТГ на Донеччині за кілька годин 10.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች Выдвижение автомобильной колонны снабжения ВС РФ в Харьковской обл. 001.png|የሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች Kirasveturilo en Operaco Glacio, 2023 02.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች BTR-60 en vilaĝo Malcevo (Sverdlovska provinco) 01.jpg|በ2022 ይህ ምልክት ያለበት የታጠቀ መኪና የመታሰቢያ ሐውልት በሩሲያ ስቨርድሎቭስክ ክልል ተተከለ Za наших во дворе Иристонского отделения полиции.jpg|በሩሲያ ውስጥ ከሚገኙት የፖሊስ ጣቢያዎች በአንዱ ሕንፃ ላይ ከዚህ ምልክት ጋር የተቀረጸ ጽሑፍ PlakatZ-Plakat32.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ፕሮፓጋንዳ Плакат Z 96.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ፕሮፓጋንዳ PlakatZ-Plakat13.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ፕሮፓጋንዳ </gallery> === ከሌሎች ምልክቶች ጋር ማወዳደር === <gallery> 4. SS-Polizei-Panzergrenadier-Division.svg|4ኛ የኤስኤስ ፖሊስ የሞተር ክፍል </gallery> የሚያስደንቀው እውነታ በ [[ናዚ ጀርመን]] ውስጥ Z ደብዳቤ የናዚ ወታደራዊ አጥፊዎችን እና የጦር ሰራዊት ክፍሎችን ለምሳሌ 4 ኛ ኤስ ኤስ ፖሊስ የሞተር ክፍል ሾመ። ይህ እውነታ ከ 2022 ጀምሮ በሩሲያ ውስጥ በታገደ አንድ የድሮ የልጆች ካርቱን ውስጥ ተጠቅሷል <ref>[https://artviko.com.ua/news/v-rossii-zablokirovali-sovetskiy-multik-gde-zatonuvshiy-korabl-z-nazyvayut-fashistskim В России заблокировали советский мультик, где затонувший корабль «Z» называют фашистским]</ref> <ref>[https://investigator.org.ua/novosti-zhizn/241959/ Россиянам закрыли доступ к мультфильму о фашистском эсминце с буквой Z и «Нептун»]</ref>። == ኢኮኖሚያዊ ቅጣቶች == [[ስዕል:Destroyed theatre in Mariupol.jpg|thumb|220px|ከሩሲያ የአየር ጥቃት በኋላ በማሪፖል ውስጥ ያለ ቲያትር]] [[ስዕል:Destructions in Kherson after Russian attack, 2024-05-15 (03).jpg|thumb|220px|የሩሲያ ወታደሮች በ[[ኬርሰን]] ከተማ የመኖሪያ ሕንፃዎችን በቦምብ እየደበደቡ ነው]] [[ስዕል:Burning field in Kherson Oblast, July 2022 (02).jpg|thumb|220px|የሩስያ ጦር የዩክሬን ሰብሎችን በማሳው ላይ በመድፍ እያቃጠለ ነው]] የጀርመኑ ቻንስለር ኦላፍ ሾልስ የሩስያ ዶንባስን ወረራ ተከትሎ የኖርድ ዥረት 2 የጋዝ ቧንቧን ላልተወሰነ ጊዜ ዘግተውታል። የባልቲክ ግዛቶች የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሮች ሩሲያ ከ [[ስዊፍት]] ዓለም አቀፍ የመልእክት መላላኪያ አውታር ለአለም አቀፍ ክፍያዎች እንድትቋረጥ ጠይቀዋል። ሌሎች የአውሮፓ ህብረት አባል ሀገራት ፍቃደኛ አልነበሩም፣ ሁለቱም የአውሮፓ አበዳሪዎች አብዛኛው ወደ 30 ቢሊዮን ዶላር የሚጠጋውን የውጭ ባንኮች ለሩሲያ መጋለጥ ስለያዙ እና ቻይና CIPS የተባለ የስዊፍት አማራጭ ስላዘጋጀች ነው። የ [[ስዊፍት]] የጦር መሳሪያ ለ CIPS እድገት ትልቅ መነቃቃትን ይፈጥራል ይህ ደግሞ ስዊፍትን ያዳክማል እንዲሁም የምዕራቡ ዓለም አቀፍ ፋይናንስ ቁጥጥርን ያዳክማል። ቦሪስ ጆንሰን.ጀርመን በተለይም ሩሲያ ከ [[ስዊፍት]] እንድትታገድ የሚጠይቁትን ጥሪዎች ተቃውሟቸዋል, ይህም ለሩሲያ ጋዝ እና ዘይት ክፍያ የሚኖረውን ውጤት በመጥቀስ; ይሁን እንጂ በየካቲት 26 የጀርመን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አናሌና ቤርቦክ እና የኢኮኖሚ ሚኒስትር ሮበርት ሃቤክ ከስዊፍት ሩሲያ የተከለከሉ ገደቦችን በመደገፍ በጋራ መግለጫ ሰጥተዋል። ብዙም ሳይቆይ, ዋና ዋና የሩሲያ ባንኮች ከ [[ስዊፍት]] እንደሚወገዱ ተገለጸ, ምንም እንኳን አሁንም ለጋዝ ጭነት የመክፈል አቅምን ለማረጋገጥ የተደራሽነት ውስንነት ይኖራል. ከዚህም በተጨማሪ ምዕራቡ ዓለም የ630 ቢሊዮን ዶላር የውጭ መጠባበቂያ ክምችት ባለው የሩሲያ ማዕከላዊ ባንክ ላይ ማዕቀብ እንደሚጥል እና የማዕቀቡን ተጽእኖ ለማካካስ ንብረቶቹን እንዳያባክን ተነግሯል። የብሪታኒያ ጠቅላይ ሚኒስትር ቦሪስ ጆንሰን ሁሉም ዋና ዋና የሩሲያ ባንኮች ንብረታቸው እንዲታገድ እና ከዩናይትድ ኪንግደም የፋይናንስ ስርዓት እንደሚገለሉ እና አንዳንድ ወደ ሩሲያ የመላክ ፍቃድ እንደሚታገድ አስታውቀዋል። በተጨማሪም በዩኬ የባንክ ሂሳቦች ውስጥ ለሩሲያ ዜጎች የተቀማጭ ገንዘብ ገደብ አስተዋውቋል እና ከ100 በላይ ግለሰቦች እና አካላት ንብረቶችን አግዷል። የሩሲያ የፀጥታው ምክር ቤት ምክትል ሊቀ መንበር እና የቀድሞ ፕሬዝዳንት ዲሚትሪ ሜድቬዴቭ ኔቶ ከአፍጋኒስታን ለመውጣት “የፖለቲካ አቅመ ቢስነት” ምልክት ነው ሲሉ በሩሲያ ላይ የተጣሉ ምዕራባውያን ማዕቀቦችን ጨምሮ ተሳለቁ። ኩባንያዎች በሩስያ ውስጥ የያዙትን የውጭ ሀብት ወደ ሀገር ሊለውጡ ዛቱ። እ.ኤ.አ. ማዕቀቡ የቴክኖሎጂ ዝውውሮችን፣ የሩስያ ባንኮችን እና የሩሲያ ንብረቶችን ያነጣጠረ ነበር። ከፍተኛ ተወካይ ጆሴፕ ቦሬል የአውሮፓ ህብረት "ከዚህ በፊት ታይቶ የማያውቅ ማግለል" እንደሚገጥማት ተናግረዋል ። በተጨማሪም "እነዚህ ከሁለተኛው የዓለም ጦርነት በኋላ በአውሮፓ ውስጥ በጣም ጨለማ ከሆኑት ሰዓቶች መካከል ናቸው" ብለዋል. የአውሮፓ ፓርላማ ፕሬዝዳንት ሮቤታ ሜቶላ “አፋጣኝ፣ ፈጣን፣ ጠንከር ያለ እና ፈጣን እርምጃ” እንዲወስዱ ጥሪ አቅርበው ለመጋቢት 1 ቀን ያልተለመደ የፓርላማ ስብሰባ ጠሩ። [[ስዕል:Some say we are made of steel.webm|thumb|160px|[[ኬርሰን|ክኸርሰንን ከሩሲያ ወረራ ነፃ ያወጣውን የዩክሬን ጦር ዩክሬናውያን በደስታ ተቀብለዋል]]]] እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 22 የዩኤስ ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን VEBን ጨምሮ በአራት የሩሲያ ባንኮች ላይ እንዲሁም ለፑቲን ቅርብ በሆኑ “በሙስና የተጨማለቁ ቢሊየነሮች” ላይ ገደቦችን አስታውቀዋል ። ዩኤስ በተጨማሪም የኤክስፖርት ቁጥጥርን አቋቋመች ፣ ይልቁንም ሩሲያ የከፍተኛ የቴክኖሎጂ አካላትን ተደራሽነት በመገደብ ላይ ያተኮረ ልብ ወለድ ማዕቀብ ላይ ያተኮረ ነው ። , ሁለቱም ሃርድዌር እና ሶፍትዌሮች, ማንኛውም ክፍሎች ወይም ዩኤስ በመጡ አእምሯዊ ንብረቶች የተሠሩ ናቸው. ማዕቀቡ ማንኛውም ሰው ወይም ኩባንያ ቴክኖሎጂን፣ ሴሚኮንዳክተሮችን፣ ምስጠራ ሶፍትዌሮችን፣ ሌዘርን ወይም ሴንሰሮችን ለሩሲያ መሸጥ የሚፈልግ ፈቃድ እንዲጠይቅ ያስገድዳል፣ ይህም በነባሪነት ውድቅ ተደርጓል። የማስፈጸሚያ ዘዴው በሰውየው ወይም በኩባንያው ላይ የሚጣሉ ማዕቀቦች ናቸው። የማዕቀቡ ትኩረት በመርከብ ግንባታ፣ በኤሮስፔስ እና በመከላከያ ኢንዱስትሪዎች ላይ ነው። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 26, የፈረንሳይ የባህር ኃይል በእንግሊዝ ቻናል ውስጥ የሩስያን የጭነት መርከብ ባልቲክ መሪን ያዘ. መርከቧ በእገዳው ኢላማ በሆነ ኩባንያ ውስጥ ተጠርጥራለች. መርከቧ ወደ ቦሎኝ ሱር-ሜር ወደብ ታጅባ በምርመራ ላይ ነች። ዩናይትድ ኪንግደም የሩሲያ ግዛት አየር መንገድ ኤሮፍሎት እና የሩሲያ የግል ጄቶች ከዩኬ የአየር ክልል አግዳለች። እ.ኤ.አ. የካቲት 25 ፣ ፖላንድ ፣ ቡልጋሪያ እና ቼክ ሪፖብሊክ የአየር ክልላቸውን ለሩሲያ አየር መንገዶች እንደሚዘጉ አስታውቀዋል ። ኢስቶኒያም በማግስቱ ተከትላለች። በምላሹም ሩሲያ የብሪታንያ አውሮፕላኖችን ከአየር ክልሏ ከልክላለች። የሩሲያ ትልቁ የሀገር ውስጥ አየር መንገድ ኤስ7 አየር መንገድ ወደ አውሮጳ የሚያደርገውን ሁሉንም በረራዎች መሰረዙን ያስታወቀ ሲሆን የአሜሪካ አየር መንገድ ዴልታ አየር መንገድ ከኤሮፍሎት ጋር ያለውን ግንኙነት ማቋረጡን አስታውቋል። በተጨማሪም ሩሲያ ከአየር ክልሏ ከቡልጋሪያ ፣ፖላንድ እና ቼክ ሪፖብሊክ አጓጓዦች ሁሉንም በረራዎች ታግዳለች ።ኢስቶኒያ ፣ ሮማኒያ ፣ ሊቱዌኒያ እና ላቲቪያ የሩሲያ አየር መንገዶችን ከአየር ክልላቸው እንደሚከለክሉ አስታውቀዋል <ref>[https://amharic.voanews.com/a/6460809.html ፈረንሳይ በሩሲያ ላይ የተጣለውን ማዕቀብ በመጣስ የተጠረጠረች መርከብ ያዘች።]</ref><ref>[https://am.al-ain.com/article/putin-tells-ukrainian-military-to-overthrow-zelensky ቭላድሚር ፑቲን፤ የዩክሬን ጦር ስልጣኑን ከፕሬዝዳንት ዘለንስኪ እንዲረከብ ጥሪ አቀረቡ]</ref><ref>[https://am.al-ain.com/article/price-of-a-barrel-of-crude-oil-climbs-to-100-usd-following-russia-s-ukraine-invasion ሩሲያ በዩክሬን ወታደራዊ ዘመቻ መጀመሯን ተከትሎ የነዳጅ ዋጋ በበርሜል ከ100 ዶላር በላይ ደረሰ]</ref>። [[ስዕል:Executed people in basement in Bucha.jpg|thumb|240px|በቡቻ ከተማ የሩስያ ወታደሮች በመቶዎች የሚቆጠሩ የዩክሬን ሲቪሎችን ገድለዋል]] [[ስዕል:Выдача гуманитарной помощи ВС РФ в пгт Чернобаевка Херсонской обл. 002.png|thumb|240px|በደቡባዊ ዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ወረራ ወታደሮች]] [[ስዕል:Cemetery in Izium made during Russian occupation (01).jpg|thumb|240px|በሩሲያ ወታደሮች የተገደሉ የዩክሬን ሲቪሎች የጅምላ መቃብር፣ [[ኻርኪው|የካርኪቭ ክልል]] <ref>[https://www.amnesty.org/ru/latest/news/2022/09/ukraina/ Массовые захоронения в Изюме — жуткое напоминание о цене российской агрессии в отношении Украины — Amnesty International]</ref> <ref>[https://news.un.org/en/story/2022/09/1126801 Ukraine: UN rights office set to probe ‘mass graves’ in newly liberated east]</ref> <ref>[https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/09/16/un-wants-to-send-team-to-probe-mass-grave-in-ukraine-s-izyum_5997168_4.html UN probe imminent after Ukraine finds mass graves in Izium]</ref>]] == በጦርነቱ ውስጥ ከአፍሪካ አገሮች የመጡ ቅጥረኞች ተሳትፎ == ሩሲያ ከሚከተሉት አገሮች ቅጥረኞችን በንቃት በመመልመል ላይ ትገኛለች:- [[ስዕል:Volodymyr Zelenskyy, President of Ukraine, received the Letters of Credence from the Newly Appointed Ambassadors of Poland, Australia, Thailand, Ghana and Uganda on 22 April 2024 - 24.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ፕሬዝዳንት ከአፍሪካ ሀገራት ፕሬዚዳንቶች ጋር]] [[ኡጋንዳ]] ፣ [[ኬንያ]] ፣ [[ካሜሩን]] ፣ [[ጋና]] ፣ [[ሴኔጋል]] ፣ [[ቶጎ]] ፣ [[ሩዋንዳ]] ፣ [[ቡሩንዲ]] ፣ [[ኮንጎ ሪፐብሊክ]] ፣ [[ማሊ]] ፣ [[ሶማሊያ]] ፣ [[ናይጄሪያ]] <ref>[https://lb.ua/society/2025/11/07/705730_sibiga_ponad_1400_naymantsiv_iz_36.html Сибіга: понад 1400 найманців із 36 африканських країн воюють на боці РФ проти України]</ref>። == የውጭ ወታደራዊ ድጋፍ ለዩክሬን == [[ስዕል:Countries supplying military equipment to Ukraine during the 2022 Russian invasion.svg|thumb]] በቪክቶር ያኑኮቪች መሪነት የዩክሬን ጦር ተበላሽቶ ነበር። የያኑኮቪች ውድቀት እና የምዕራብ መስለው መሪዎች መተካታቸውን ተከትሎ የበለጠ ተዳክሟል። በመቀጠልም በርካታ የምዕራባውያን አገሮች (ዩኬ፣ አሜሪካ፣ ፈረንሳይ፣ ጀርመን፣ የባልቲክ አገሮች፣ ፖላንድ፣ አውስትራሊያ፣ ካናዳ እና ቱርክን ጨምሮ) እና ድርጅቶች (ኔቶ እና የአውሮፓ ህብረት) ወታደራዊ ኃይሉን መልሶ ለመገንባት ወታደራዊ ዕርዳታ መስጠት ጀመሩ። በተለይም የዩክሬን ታጣቂ ሃይሎች እ.ኤ.አ. ከ2019 ጀምሮ የቱርክን ቤይራክታር ቲቢ2 ሰው አልባ የጦር አየር ተሽከርካሪዎችን ማግኘት የጀመሩ ሲሆን ይህም በጥቅምት 2021 በዶንባስ የሩስያ ተገንጣይ መድፍ ቦታ ላይ ዒላማ ለማድረግ ጥቅም ላይ ውሏል። [[ስዕል:President Biden on 2022 Russia invasion.webm|thumb|በዩክሬን ሁኔታ ላይ የቢደን መግለጫ]] ሩሲያ መሳሪያዋን እና ወታደሮቿን በዩክሬን ድንበሮች መገንባት ስትጀምር የኔቶ አባል ሀገራት የጦር መሳሪያ አቅርቦትን መጠን ጨምረዋል። የዩኤስ ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን የ260 ሚሊዮን ዶላር ርዳታ ለመስጠት በነሀሴ እና ታህሳስ 2021 የፕሬዝዳንታዊ ውድቀት ባለስልጣናትን ተጠቅመዋል። እነዚህም የሴት ልጅ ግርዛት-148 ጃቬሊንስ እና ሌሎች ፀረ-ትጥቅ ትጥቅ፣ የጦር መሳሪያዎች፣ የተለያዩ ጥይቶች እና ሌሎች መሳሪያዎች ማድረስ ይገኙበታል። ወረራውን ተከትሎ ሀገራት የጦር መሳሪያ አቅርቦት ተጨማሪ ቃል መግባት ጀመሩ። ቤልጂየም፣ ቼክ ሪፐብሊክ፣ ኢስቶኒያ፣ ፈረንሳይ፣ ግሪክ፣ ኔዘርላንድስ፣ ፖርቱጋል እና እንግሊዝ የዩክሬን ጦር እና መንግስትን ለመደገፍ እና ለመከላከል አቅርቦቶችን እንደሚልኩ አስታውቀዋል። እ.ኤ.አ. ከ30ዎቹ የኔቶ አባላት ጥቂቶቹ የጦር መሳሪያ ለመላክ ሲስማሙ ኔቶ እንደ ድርጅት ግን አላደረገም። እ.ኤ.አ. በጥር 2022 ጀርመን የጦር መሳሪያ ወደ ዩክሬን እንዳትልክ እና ኢስቶኒያ በጀርመን በተሰራ የጦር መሳሪያዎች ላይ የኤክስፖርት ቁጥጥሮች የቀድሞ የምስራቅ ጀርመን ዲ-30 አስተናጋጆችን ወደ ዩክሬን እንዳትልክ ከልክላለች።ጀርመን 5,000 የራስ ቁር እና የመስክ ሆስፒታል ወደ ዩክሬን እንደምትልክ አስታወቀች። የኪዬቭ ከንቲባ ቪታሊ ክሊችኮ በስድብ ምላሽ ሰጥተዋል፡ "ከዚህ በኋላ ምን ይልካሉ? ትራሶች?" እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የአውሮፓ ህብረት የውጭ ፖሊሲ ሃላፊ ጆሴፕ ቦሬል ለገዳይ ዕርዳታ 450 ሚሊዮን ዩሮ (502 ሚሊዮን ዶላር) እና ተጨማሪ 50 ሚሊዮን ዩሮ (56 ሚሊዮን ዶላር) ገዳይ ባልሆኑ አቅርቦቶች እንደሚገዙ ተናግረዋል ። ቦረል የአውሮፓ ህብረት የመከላከያ ሚኒስትሮች እቃውን እንዴት እንደሚገዙ እና ወደ ዩክሬን እንዴት እንደሚያስተላልፍ አሁንም ዝርዝር ጉዳዮችን መወሰን እንዳለባቸው ተናግረዋል ነገር ግን ፖላንድ እንደ ማከፋፈያ ማዕከል ለመሆን ተስማምታለች. ቦረል ለዩክሬን በአውሮፕላን አብራሪነት መንቀሳቀስ የቻሉትን ተዋጊ ጄቶች ለማቅረብ እንዳሰቡም ገልጿል። እነዚህ በ€450 ሚሊዮን የእርዳታ ጥቅል አይከፈሉም። ፖላንድ፣ ቡልጋሪያ እና ስሎቫኪያ ማይግ-29 ነበራቸው እና ስሎቫኪያ ሱ-25ም ነበሯት እነዚህም ዩክሬን ቀድሞውንም የበረረች እና ያለ አብራሪ ስልጠና ሊተላለፉ የሚችሉ ተዋጊ ጄቶች ነበሩ። በማርች 1፣ ፖላንድ፣ ስሎቫኪያ እና ቡልጋሪያ ተዋጊ ጄቶችን ለዩክሬን እንደማይሰጡ አረጋግጠዋል። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 26 የዩኤስ ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አንቶኒ ብሊንከን “ፀረ- ጦር እና ፀረ-አይሮፕላን ሲስተም ፣ጥቃቅንና ልዩ ልዩ ጥይቶች ፣ የሰውነት ትጥቅ እና ተዛማጅ መሳሪያዎች”ን ጨምሮ 350 ሚሊዮን ዶላር ገዳይ ወታደራዊ እርዳታ መፍቀዱን አስታውቋል። ሩሲያ የዩናይትድ ስቴትስ ሰው አልባ አውሮፕላኖች በጥቁር ባህር ላይ የጦር መርከቦቿን ኢላማ ለማድረግ ለዩክሬን ባህር ኃይል መረጃ መስጠቷን ዩናይትድ ስቴትስ አስተባብላለች። በፌብሩዋሪ 27፣ ፖርቱጋል ኤች ኤንድ ኬ G3 አውቶማቲክ ጠመንጃዎችን እና ሌሎች ወታደራዊ መሳሪያዎችን እንደምትልክ አስታውቃለች። ስዊድን እና ዴንማርክ ሁለቱም በቅደም ተከተል 5,000 እና 2,700 ፀረ-ታንክ የጦር መሳሪያዎች ወደ ዩክሬን ለመላክ ወሰኑ። ዴንማርክ ከ 300 የማይንቀሳቀሱ ስቲንጀር ሚሳኤሎች ዩናይትድ ስቴትስ በመጀመሪያ ለአገልግሎት እንደሚረዳን ተናግራለች። ቱርክም ቲቢ 2 ሰው አልባ አውሮፕላኖችን ሰጥታለች። የኖርዌይ መንግስት መጀመሪያ ላይ የጦር መሳሪያ ወደ ዩክሬን አልልክም ነገር ግን እንደ ኮፍያ እና መከላከያ መሳሪያ ያሉ ሌሎች ወታደራዊ መሳሪያዎችን እልካለሁ ካለ በኋላ እ.ኤ.አ. ለገለልተኛ ሀገር ዋና ዋና የፖሊሲ ለውጥ ፣ ፊንላንድ ወደ ጥይት መከላከያ ጃኬቶች ፣ ባርኔጣዎች እና የህክምና አቅርቦቶች ለመጨመር 2,500 ጠመንጃዎች ከ150,000 ዙሮች ፣ 1,500 ባለአንድ ጥይት ፀረ-ታንክ መሳሪያዎች እና 70,000 የውጊያ ራሽን እንደምትልክ አስታወቀች። አስታወቀ።<ref>[https://am.al-ain.com/article/our-forces-aren-t-engage-and-will-not-engage-in-conflict-with-russia-in-ukraine-biden አሜሪካ ከሩሲያ እንዲዋጋ ወደ ዩክሬን የምትልከው ጦር እንደማይኖር አስታወቀች]</ref> == ሚምስ == [[ስዕል:Anti-Putin graffiti in Luhansk, April 2014.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘች ከተማ [[ሉጋንስክ]] ውስጥ ያለው መፈክር "ፑቲን - ሁኢሎ"]] [[ስዕል:Путин - хуйло!.ogg|thumb|250px|የመፈክር ድምጽ ቀረጻ]] እ.ኤ.አ. በ 2014 [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክራይሚያን በሩሲያ መቀላቀል]] ከጀመረች በኋላ "ፑቲን - ሁኢሎ" (በሩሲያኛ Путин хуйло) የሚለው ሐረግ ተወዳጅ እየሆነ መጥቷል እናም በዓለም ዙሪያ ባሉ የፑቲን ተቃዋሚዎች ጥቅም ላይ ይውላል <ref>[https://www.newsweek.com/putin-huylo-khuylo-explained-russia-ukraine-putin-language-1702063 ‘Putin Huylo’ Meaning as Phrase Becomes Rallying Cry for Ukraine Support]</ref>። በኤፕሪል 4፣ 2022፣ ከሩሲያ የመጣ አስደንጋጭ ቪዲዮ በመስመር ላይ ተሰራጨ። በዩክሬን ጦርነት ውስጥ መግባት አለብኝ በማለት የሩስያን ፕሮፓጋንዳ አይቶ አንድ የሥነ አእምሮ ችግር ያለበት ሰው በዘፈቀደ የመኪናውን ሾፌር መስኮት ሲሰብረው ያሳያል (በሩሲያኛ "Ты нахера мне стекло разбил ?") <ref>[https://m.vk.com/video-83304459_456239278 Мужик, а ты нахера мне стекло разбил (текст)]</ref>። == በተጨማሪም ይመልከቱ == * [[የሩሲያ ሚሳኤል በዩክሬን ላይ ጥቃት ሰነዘረ]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[ሦስተኛው የዓለም ጦርነት]] * [[የፖለቲካ ፓርቲ 5.10]] == በባህል እና ሲኒማ == * ዘጋቢ ፊልም [[የፑቲኒዝም አናቶሚ (ዘጋቢ ፊልም)|የፑቲኒዝም አናቶሚ]] (Анатомія рашизму, 2023) <ref>[https://blog.poltava.to/pustovgar/17788/ Анатомія рашизму | Документальний цикл «Остання війна»]</ref> <ref>[https://stv.detector.media/suspilna-korporatsiya/read/7813/2023-05-18-pershyy-epizod-tsyklu-ostannya-viyna-prezentuvalo-suspilne/ “Анатомія рашизму”: Суспільне мовлення презентувало цикл фільмів про основу російсько-української війни. ВІДЕО]</ref>. === የሩሲያ ዲሞክራሲያዊ ኃይሎች አቀማመጥ === የሩሲያ ተቃዋሚዎች በተለይም የ[[አሌክሲ ናቫልኒ|አሌሴይ ናቫልኒ]] ደጋፊዎች በሩሲያ ውስጥ የፑቲንን አገዛዝ ለብዙ አመታት ሲዋጉ የቆዩ ሲሆን ከ2014 ጀምሮ በዩክሬን ላይ የተፈጸሙትን ወንጀሎች በሙሉ አጥብቀው አውግዘዋል፣ ዩክሬናውያንን ይደግፋሉ እና የፑቲን ዋና ደጋፊዎች ወንጀሎች ላይ ምርመራ እስከጀመረ ድረስ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == ማጣቀሻዎች == tv223rzojzj8wu03fzawis7qdg6q687 391584 391583 2026-04-14T19:40:54Z DmitriVolnyi 57540 /* የዩክሬን አብዮት እና ጦርነት */ 391584 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ | ክፍል = [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች]] | ስዕል = 2022 Russian invasion of Ukraine.svg | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] | ቀን = ፌብሩዋሪ 24፣ 2022 - የአሁን ቀን | ቦታ = አውሮፓ | ውጤት = የዩክሬን ድል፣ የሩስያ ሽንፈት እና ሀገሪቱን ሙሉ በሙሉ ለመቆጣጠር ያቀደችው እቅድ ሽንፈት ነው። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} {{flag|ቤላሩስ}} <br /> {{flagcountry|ኤርትራ}} <br /> [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] <br /> [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] <br /> [[ታላቁ ዶን ጦር]] <br /> [[ስሜን ኮርያ]] <br /> [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] <br /> [[አብካዝያ]] <br /> [[ትራንስኒስትሪያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} {{flag|ፈረንሳይ}} <br /> {{flag|ፖላንድ}}<br /> {{flag|አውስትራሊያ}}<br /> {{flag|ኒው ዚላንድ}}<br /> {{flagcountry|ዴሞክራሲያዊ ፌዴራላዊ ዩጎዝላቪያ}} </small><br /> {{flag|ቤልጅግ|ሀገር}} <small></small><br /> {{flag|ኔዘርላንድስ}} <small></small><br /> {{flagcountry|የግሪክ መንግሥት}} <small><br /> {{flagcountry|ዴንማርክ}} <small><br /> {{flagcountry|ፊንላንድ}}</small><br /> {{flag|ኖርዌይ}} | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] | መሪ2 = የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 3 000 000 በዋናነት ወታደራዊ | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] ወደ 300 ሺህ የሚጠጉ ወታደራዊ ሰራተኞች እና 700 ሺህ ሲቪሎች (እና በርካታ ደርዘን የውጭ በጎ ፈቃደ) }} '''፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ''' (እንዲሁም '''የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት''' ተብሎም ይጠራል) በ 21 ኛው ክፍለ ዘመን በአውሮፓ ውስጥ ጦርነት ነው። [[ፑቲኒዝም|ለጦርነቱ ዋነኛው ምክንያት የዘመናዊቷ ሩሲያ ፑቲኒዝም የሚባል ፈላጭ ቆራጭ አስተሳሰብ ነው። በዩክሬን ሁለት ምስራቃዊ ክልሎች በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል ከስምንት ዓመታት ጦርነት በኋላ ግጭቱ ወደ አዲስ ምዕራፍ ገብቷል። ቀደም ሲል የፑቲን አገዛዝ ሩሲያ በጆርጂያ እና ቀደም ብሎም በቼችኒያ ላይ ጦርነቶችን ጀማሪ ነበር]]። [[ጦርነት በዶንባስ|በዩክሬን ሁለት ምስራቃዊ ክልሎች በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል ከስምንት ዓመታት ጦርነት በኋላ ግጭቱ ወደ አዲስ ምዕራፍ ገብቷል]]። ወረራ ከመደረጉ ጥቂት ቀናት ቀደም ብሎ ሩሲያ የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ እና የሉሃንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክን ሁለት እራሳቸውን የሚጠሩ የዩክሬን ግዛቶች እውቅና ሰጥተው ነበር፣ በመቀጠልም የሩሲያ ጦር ሃይሎች በምስራቅ ዩክሬን ዶንባስ አካባቢ ወረራ ፈጸሙ። ከ2021 መጀመሪያ ጀምሮ በተራዘመ የራሺያ ወታደራዊ ግንባታ እና ሩሲያ ዩክሬን ከአሜሪካ ጋር የአውሮፓ መንግስታት ጥምረት የሆነውን ኔቶን እንዳትቀላቀል በህጋዊ መንገድ እንድትከለክል ጠይቃለች። እና ካናዳ። እስከ ወረራ ቀን ድረስ [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] ስለ ዩክሬን የታቀደ ወረራ መረጃን ውድቅ አድርጓል፣ ምንም እንኳን ንቁ ዝግጅቶች ቢኖሩም። በተመሳሳይ ጊዜ የሩስያ ሚዲያ በሩስያ ህዝብ መካከል በዩክሬን ላይ ጥላቻን በዘዴ አነሳሳ። በየካቲት 24 ቀን 03:00 UTC (06:00 የሞስኮ ሰዓት) ፣ የሩሲያ ፕሬዝዳንት ቭላድሚር ፑቲን በምስራቅ ዩክሬን ወታደራዊ ዘመቻ እንዳደረጉ አስታውቀዋል ። ከደቂቃዎች በኋላ የሚሳኤል ጥቃቱ በሰሜን ዋና ከተማ ኪየቭን ጨምሮ በመላው ዩክሬን በሚገኙ ቦታዎች ተጀመረ። የዩክሬን የድንበር አገልግሎት ከሩሲያ እና ከቤላሩስ ጋር ያለው የድንበር ጣቢያዎች ጥቃት እንደደረሰባቸው ገልጿል።ከሁለት ሰአት በኋላ 05፡00 UTC አካባቢ የሩሲያ የምድር ጦር ኃይሎች ወደ አገሪቱ ገቡ። የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ የማርሻል ህግን በማውጣት ከሩሲያ ጋር ያላቸውን ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት በማቋረጥ እና አጠቃላይ ንቅናቄን በማወጅ ምላሽ ሰጥተዋል። ወረራው በሩሲያ ላይ የተጣለውን ማዕቀብ ጨምሮ አለም አቀፍ ውግዘት ደርሶበታል ፣በሩሲያ ፀረ-ጦርነት ሰልፎች በጅምላ ታስረዋል። [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|በዚህ ጦርነት ሩሲያ በ 21 ኛው ክፍለ ዘመን በአውሮፓ ትልቁን የጦር ወንጀሎች ፈጽማለች]] <ref>[https://www.bbc.com/amharic/news-60521296 ሩሲያ እና ዩክሬን: ፑቲን ዩክሬንን እንዲወሩ ያደረጋቸው ምንድን ነው?]</ref><ref>[https://www.sbs.com.au/language/amharic/amharic-news-22-february-2022-ukraine ሩስያ ለሁለት የምሥራቅ ዩክሬይን ሪፐብሊኮች ዕውቅንና ቸረች]</ref><ref>[https://www.bbc.com/amharic/news-60497703 የዩክሬን ፕሬዝዳንት ራሳችንን እንከላከላለን ሲሉ ሩሲያን አስጠነቀቁ]</ref>። == ዳራ == === የጥንት ጊዜያት === በ 7 ኛው -9 ኛው ክፍለ ዘመን የምስራቅ ስላቪክ ጎሳዎች እዚህ ሰፈሩ, እነሱም ከዘመናዊው ዩክሬን በከፊል ወደ ዘመናዊው ሩሲያ ምዕራባዊ ክፍል ተሰደዱ. በመካከለኛው ዘመን የሁለቱም አገሮች ግዛት የአንድ ግዛት አካል ነበር, ዋና ከተማው ኪየቭ ነበር. በ 12 ኛው ክፍለ ዘመን ኪየቫን ሩስ ወደ ተለያዩ ግዛቶች መበታተን ጀመረ. በ 12 ኛው ክፍለ ዘመን የኪየቭ ልዑል ቮሎዲሚር ሞኖማክ ስድስተኛ ልጅ ዩሪ ድሮሆሩኪ ዙፋኑን መውረስ ስላልቻለ የሰሜን ምስራቅ አገሮችን ማሸነፍ ጀመረ። ስለዚህ በ 12 ኛው ክፍለ ዘመን አጋማሽ ላይ የስላቭ ጎሳዎች በማዕከላዊ ሩሲያ በሚገኙ አገሮች ውስጥ እራሳቸውን አግኝተዋል. ከመምጣታቸው በፊት ለዘመናዊ ፊንላንዳውያን ቅርብ የሆኑት ጎሳዎች በከተማው አካባቢ ይኖሩ ነበር. ዶልጎሩኪ እንደ ትንሽ ሰፈራ ያቋቋመው ሞስኮ. በቭላድሚር-ሱዝዳል ርእሰ ብሔር (በአሁኑ ሩሲያ ማዕከላዊ ክፍል) እና በኪየቫን ርዕሰ መስተዳድር መካከል ጦርነት ተፈጠረ, ይህም ከኪየቫን ሩስ እንዲለይ አድርጓል<ref>Прибалтийско-финские народы России / Отв. ред. Е.И. Клементьев, Н.В. Шлыгина. — М.,: Наука, 2003. — С. 361. — 671 с.</ref>. [[ስዕል:Muromian-map.png|thumb|180px|ዩክሬን ክርስትና በስላቭ ጎሳዎች ከመቀበሉ በፊት]] በ 1240 ከባቱ ወረራ በኋላ የሰሜኑ መሳፍንት መሪ አሌክሳንደር ኔቪስኪ የባቱ የማደጎ ልጅ ሆነ እና እስክንድር ከሆርዴው ጎን በጦርነት መሳተፉ የአስራ ስድስት ዓመቱ ልጁ ዳኒል የሙስቮቪ የመጀመሪያ ልዑል ሆነ። በዘመናዊቷ ሩሲያ ውስጥ የምትገኝ ሌላዋ አስፈላጊ ከተማ ቬሊኪ ኖቭጎሮድ ከሞስኮ ጋር የምትወዳደር እና በሞስኮ የተገዛችው በ1478 ብቻ ነው። የዩክሬን እና የቤላሩስ የወደፊት ሀገሮች በ 14 ኛው ክፍለ ዘመን ከወደፊቱ ሩሲያ ተለያይተው የሊቱዌኒያ ግራንድ ዱቺ አካል ሆኑ (ሁለቱ ሀገራት እስከ 18 ኛው ክፍለ ዘመን ድረስ አብረው ኖረዋል ፣ ዛሬ የዩክሬን እና የቤላሩስ ቋንቋዎች 84 በመቶ ተመሳሳይ ናቸው)።በ15ኛው መቶ ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ ወርቃማው ሆርዴ ተበታተነ እና ቀሪው የአስተዳደር ክፍል የሆነው የሙስቮይት ግዛት ከቀድሞ አጋሮቹ እና ጎረቤቶቹ ጋር በተለይም በሊቱዌኒያ ግራንድ ዱቺ ላይ ኃይለኛ ጦርነት አድርጓል።የሩስያ ሕዝብ ከምስራቅ ስላቪክ ጎሳዎች የተቋቋመ ሲሆን በ 16 ኛው ክፍለ ዘመን በሙስቮይት ግዛት ጊዜ የተለየ ሕዝብ ፈጠረ<ref>Тарас А. Е. Войны Московской Руси с Великим княжеством Литовским и Речью Посполитой в XIV—XVII вв. — М.; Минск : АСТ; Харвест, 2006. — 800</ref><ref>Русско-литовские и русско-польские войны // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907</ref><ref>Кром М. М. Стародубская война (1534—1537). Из истории русско-литовских отношений. — М.: Рубежи XXI, 2008.</ref><ref>Записки о Московіи XVI вѣка сэра Джерома Горсея. Переводъ съ англійскаго Н. А. Бѣлозерской. Съ предисловіемъ и примечаніями Н. И. Костомарова.— С.-Петербургъ: Изданіе А. С. Суворина, 1909. — 159 с.</ref>. === አዲስ ዘመን === በ [[ዛፖሮዝሂያን ሲች|15 ኛው -16 ኛው ክፍለ ዘመን የዩክሬን ሊቃውንት ተፈጠሩ - ኮሳኮች , ህዝቡን ከአጎራባች ወረራ የሚከላከሉ ተዋጊዎች]]። ዘመናዊ ሩሲያውያን በ 17 ኛው ክፍለ ዘመን ወደ ዩክሬን ምድር ደረሱ እና ከ 1648-1654 የነጻነት ጦርነት እና የፖላንድ ወረራ በቦህዳን ክሜልኒትስኪ መሪነት በመቃወም ዩክሬናውያን በ 1654 ከሩሲያ ጋር ስምምነት ፈጸሙ። ዩክሬናውያን እንደ ዜጋ አይቆጠሩም ነበር እናም ኮሳኮች እና ገበሬዎች በሩሲያ ውስጥ ለግዳጅ ሥራ ተልከዋል ፣ ይህም የ 1654 ስምምነትን ይጥሳል (10,000 ዩክሬናውያን የላዶጋ ቦይ በሚገነቡበት ጊዜ በንጽህና ጉድለት ምክንያት ሞተዋል) ይህ በ1708 ከሩሲያ ጋር የነበረውን ጥምረት በማፍረስ ከስዊድን ጥበቃ እንዲደረግለት በጠየቀው ኢቫን ማዜፓ የሚመራ አብዮት አስከተለ።<ref>[http://litopys.org.ua/ohienko/oh14.htm XIVЯК МОСКВА ЗНИЩИЛА ВОЛЮ ДРУКУ КИЄВО-ПЕЧЕРСЬКОЇ ЛАВРИ]</ref> [[ስዕል:Валуєвський циркуляр. Valuev Circular.jpg|thumb|170px|ከ 1863 ጀምሮ የጴጥሮስ ቫልዩቭ ድንጋጌ "የዩክሬን ቋንቋ ፈጽሞ የለም, የለም, እና ሊሆን አይችልም, እና በዚህ ድንጋጌ የማይስማማ ማንኛውም ሰው የሩሲያ ጠላት ነው" ተግባራዊ ሆኗል.]] እ.ኤ.አ. በ 1775 ሩሲያ የዩክሬን ኮሳኮችን እና ምሽጎቻቸውን ሲች አጠፋች ፣ ይህ ደግሞ ለብዙ ዩክሬናውያን እና ሩሲፊኬሽን (በሩሲያኛ - Русификация) ባርነት እንዲገዛ አድርጓል። ሩሲያ የዩክሬን ቋንቋ እና ባህል አፍኗል. የእንደዚህ አይነት ፖሊሲ ምሳሌ የዩክሬናውያንን የአፍ መፍቻ ቋንቋ መጠቀምን የሚከለክለው የኤምኤስ ድንጋጌ (Эмский указ) እና የሩሲያ የውስጥ ጉዳይ ሚኒስትር ፒዮትር ቫልዩቭ (ሩሲያኛ Валуевский циркуляр) ትእዛዝ ነው<ref>[https://archive.org/details/OtmStMalPechSl1905/1905/page/n5/mode/1up?view=theater Об отмене стеснений малорусского печатного слова]</ref><ref>[http://resource.history.org.ua/cgi-bin/eiu/history.exe?&I21DBN=EIU&P21DBN=EIU&S21STN=1&S21REF=10&S21FMT=eiu_all&C21COM=S&S21CNR=20&S21P01=0&S21P02=0&S21P03=TRN=&S21COLORTERMS=0&S21STR=Valuievskyj_tsyrkuliar ВАЛУЄВСЬКИЙ ЦИРКУЛЯР]</ref>። === የቅርብ ጊዜ ታሪክ === እ.ኤ.አ. በ 1914 ንጉሠ ነገሥት ኒኮላስ II የታዋቂው የዩክሬን ጸሐፊ ታራስ ሼቭቼንኮ የተወለደበትን መቶኛ ዓመት ማክበርን ከልክሏል<ref>[https://kpi.ua/shevchenko-revolt Ювілей Т.Г. Шевченка і студентські заворушення в Києві 100 років тому]</ref>። እ.ኤ.አ. በ1917 መጀመሪያ ላይ በአሌክሳንደር ኬሬንስኪ የሚመራው የየካቲት አብዮት ንጉሳዊ ስርአቱን አስወግዶ ሩሲያን ወደ ሪፐብሊክ በመቀየር ብዙ ቀደም ሲል ጭቁን ህዝቦች ለነፃነታቸው እንዲታገሉ እድል ሰጥቷቸዋል<ref>Корніеєнко Агніешка Розстріляне відродження / Rozstrzeelane odrodzenie, Краків-Перемишль 2010 (пол.), 272 с.</ref> <ref> Від українізації до русифікації. Інформаційний бюлетень ЗП УГВР. — Ч. 2. — Нью-Йорк, 1970.</ref>። በ[[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት|1917 መገባደጃ ላይ ሌኒን ወደ ስልጣን ከመጣ በኋላ በቀድሞዋ ሩሲያ ሪፐብሊክ ግዛት ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት አወጀ ይህም የ1917-1921 ጦርነትን ይጨምራል]]። በዩክሬን ህዝብ ሪፐብሊክ እና በሶቪየት ሩሲያ መካከል። በፖላንድ እና በሩሲያ መካከል (ከ 1922 ጀምሮ - የሶቪየት ህብረት) ዩክሬን እንዲከፋፈል ምክንያት ሆኗል. ዩክሬን በቀይ ሽብር ክፉኛ ተሠቃየች ፣ 3 ሚሊዮን ሰዎችን አጥታለች - ኮሚኒስቶች ያመጡት ፖሊሲ<ref>Репресовані кінематографісти. Актуальна пам'ять: Статті й документи /Кінематографічні студії. Випуск п'ятий. — К.: «Кіно-Театр»; «АРТ КНИГА», 2017. — 176 с.</ref> እ.ኤ.አ. በ [[ሆሎዶሞር|1932-1933 በጆሴፍ ስታሊን የሚመራው የሶቪየት አገዛዝ በዩክሬን ህዝብ ላይ የዘር ማጥፋት ወንጀል ተብሎ በአብዛኛዎቹ አለም እውቅና ያገኘውን እና እስከ 10 ሚሊዮን የሚደርሱ ሰዎችን ህይወት የቀጠፈውን ሆሎዶሞርን (በአርቴፊሻል የተደራጀ ረሃብ) ፈጽሟል]] <ref>Історія української літератури XX століття: у 2 кн.: 1910—1930-ті роки: Навч. посібник/ за ред. В. Г. Дончика. — Кн. 1. — К.: Либідь, 1993. — С. 21.</ref>። [[ስዕል:Національний музей Голодомору-геноциду, скульптура дівчинки «Гірка пам'ять дитинства».jpg|thumb|200px|ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ በ 2000 ዎቹ ውስጥ የተፈጠረው በኪዬቭ ውስጥ የሆሎዶሞር-ዘር ማጥፋት ብሔራዊ ሙዚየም]] እ.ኤ.አ. በ 1937 [[ኤን.ኬ.ቪ.ዲ]] (በኋላ የዩኤስኤስ አር የውስጥ ጉዳይ ሚኒስቴር ተብሎ ተሰየመ) ብዙ የዩክሬን ምሁራንን ፣ የባህል ባለሙያዎችን እና ሳይንቲስቶችን ተኩሶ አስከሬናቸውን በባይኪቪንያን ጫካ ውስጥ በድብቅ ቀበሩት ፣ ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ ሀውልት ተተከለ<ref>Українська література XX століття: навч.-метод. посіб. для студентів 2-го курсу, які навчаються за спец. 035 — Філологія (заоч. форма) / Нар. укр. акад., каф. українознавства; упоряд. О. В. Слюніна. — Харків: Вид-во НУА, 2018. — 128 с.</ref>.። እ.ኤ.አ. በ 1960 ዎቹ - 1980 ዎቹ [[በሶቪየት ኅብረት ውስጥ ተቃዋሚዎች|የሶቪዬት አገዛዝ በተቃዋሚዎች ላይ አፈናዎችን አድርጓል]] ፣ ተቃዋሚዎችን - የመንግስት ርዕዮተ ዓለም ተቃዋሚዎችን - ወደ እስር ቤቶች እና የአእምሮ ህክምና ሆስፒታሎች በመላክ በጣም ታዋቂው የዩክሬን ተቃዋሚ ቫሲል ስቱስ ለአገሪቱ ነፃነትን ይፈልጋል <ref>Каганов Ю. О. Опозиційний виклик: Україна і Центрально-Східна Європа 1980-х — 1991 рр. — Запоріжжя, 2009.Касьянов Г. В. Незгодні: українська інтелігенція в русі опору 1960- 80-х років. — К., 1995</ref> <ref>Русначенко А. М. Національно-визвольний рух в Україні середина 1950-х — початок 1990-х років. — К., 1998.</ref>። እ.ኤ.አ. በ 1985-1991 ሶቪየት ኅብረት ፈራረሰች እና እ.ኤ.አ. ነሐሴ 24 ቀን 1991 ዩክሬን ነፃነቷን አወጀች። === የድህረ-ሶቪየት አውድ እና የብርቱካን አብዮት። === እ.ኤ.አ. በ 1991 የሶቪየት ህብረት መፍረስን ተከትሎ ዩክሬን እና ሩሲያ የቅርብ ግንኙነታቸውን ቀጥለዋል። እ.ኤ.አ. በ 1994 ዩክሬን የኒውክሌር ጦር መሳሪያዋን ለመተው ተስማምታለች እና ሩሲያ ፣ ዩናይትድ ኪንግደም እና ዩናይትድ ስቴትስ በዩክሬን የግዛት አንድነት ወይም የፖለቲካ ነፃነት ላይ ዛቻ ወይም የኃይል አጠቃቀም ላይ ማረጋገጫ እንዲሰጡ የቡዳፔስት የደህንነት ማረጋገጫ ስምምነትን ፈረመች ። . ከአምስት ዓመታት በኋላ ሩሲያ የአውሮፓ ደኅንነት ቻርተር ፈራሚዎች አንዷ ነበረች፣ በዚያም “እያንዳንዱ ተሳታፊ መንግሥት በዝግመተ ለውጥ ወቅት የሕብረት ስምምነቶችን ጨምሮ የፀጥታ ሥምምነቶችን የመምረጥ ወይም የመለወጥ ነፃነት የማግኘት ተፈጥሯዊ መብትን በድጋሚ አረጋግጣለች። . እ.ኤ.አ. በ 2004 የወቅቱ ጠቅላይ ሚኒስትር ቪክቶር ያኑኮቪች በዩክሬን ጠቅላይ ፍርድ ቤት ውሳኔ መሠረት በተካሄደው ፕሬዚዳንታዊ ምርጫ አሸናፊ ተባለ። ውጤቱም የተቃዋሚውን እጩ ቪክቶር ዩሽቼንኮ በመደገፍ ሕዝባዊ ተቃውሞ አስነሳ። ውጤቱን ተቃወመ። በአብዮቱ አስጨናቂ ወራት እጩ ዩሽቼንኮ በድንገት በጠና ታመመ፣ እና ብዙም ሳይቆይ በብዙ ገለልተኛ የሀኪሞች ቡድን በTCDD ዲዮክሲን መመረዙ ታወቀ። ዩሽቼንኮ በመመረዙ ውስጥ የሩሲያን ተሳትፎ አጥብቆ ጠረጠረ። ይህ ሁሉ ውሎ አድሮ ቪክቶር ዩሽቼንኮ እና ዩሊያ ቲሞሼንኮ ወደ ስልጣን በማምጣት ያኑኮቪች በተቃዋሚነት እንዲመሩ በማድረግ ሰላማዊው የብርቱካን አብዮት አስከትሏል። [[ስዕል:Vladimir Putin 22 February 2008-5.jpg|thumb|220px|ፕሬዝዳንት ዩሽቼንኮ እና ፑቲን]] እ.ኤ.አ. በ 2008 የሩሲያ ፕሬዝዳንት ቭላድሚር ፑቲን ዩክሬን ወደ ኔቶ ልትገባ የምትችልበትን ሁኔታ ተቃውመዋል። እ.ኤ.አ. በ 2009 የሮማኒያ ተንታኝ ኢሊያን ቺፉ እና ተባባሪዎቹ ዩክሬንን በተመለከተ ሩሲያ የተሻሻለውን የብሬዥኔቭ አስተምህሮ በመከተል የዩክሬን ሉዓላዊነት ከዋርሶ ስምምነት አባል ሀገራት የበለጠ መሆን እንደሌለበት የሚገልጽ አስተያየት ሰጥተዋል። እ.ኤ.አ. በ 1980 ዎቹ መጨረሻ እና በ 1990 ዎቹ መጀመሪያ ላይ የሶቪዬት ተፅእኖ ሉል ከመውደቁ በፊት ። ==== የዩክሬን አብዮት እና ጦርነት ==== እ.ኤ.አ. በ2012 ስልጣን ከያዘው ከቭላድሚር ፑቲን የሶስተኛ ጊዜ የስልጣን ዘመን በኋላ ሩሲያ የመናገር ነፃነት ላይ ከፍተኛ እርምጃ መውሰድ ጀመረች። በተጨማሪም እ.ኤ.አ. በ 2012 ፑቲን በዩክሬን ላይ መጠነ ሰፊ የመረጃ ጦርነት ከፍቷል ። በስልጣን ላይ ለመቆየት የወቅቱ የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቪክቶር ያኑኮቪች ፑቲን ወታደሮችን በመላክ በ2013 ዩክሬንን እንዲወርሩ ጠይቀዋል። እ.ኤ.አ. ሐምሌ 17 ቀን 2013 የሩሲያ የባህር ኃይል መርከብ የዩክሬንን የባህር ድንበር አቋርጦ በአዞቭ ባህር ውስጥ የዩክሬን ማጥመጃ መርከብ በመስጠም አራት መርከበኞችን ገደለ። አንደኛው በሕይወት ተርፎ ስለ ጉዳዩ ለጋዜጠኞች ተናግሯል <ref>[https://ukrpohliad.org/blogs/tragediya-v-azovs-komu-mori-protesty-v-ukrayini.html Трагедія в Азовському морі – протести в Україні]</ref> <ref>[https://tyzhden.ua/piraty-azovskoho-moria-rosijski-prykordonnyky-povodiatsia-iak-ikhni-somalijski-kolehy/ Пірати Азовського моря. Російські прикордонники поводяться як їхні сомалійські “колеги”]</ref>። የዩክሬን መንግስት የአውሮፓ ህብረት–የዩክሬን ማህበር ስምምነትን ለማቋረጥ ባደረገው ውሳኔ፣ ይልቁንም ከሩሲያ እና ከኢዩራሺያን ኢኮኖሚ ህብረት ጋር ያለውን ግንኙነት በመምረጥ የዩክሬን መንግስት በወሰደው ውሳኔ ላይ የዩሮማይዳን ተቃውሞ በ2013 ተጀመረ። ከሳምንታት የተቃውሞ ሰልፎች በኋላ፣ ያኑኮቪች እና የዩክሬን ፓርላማ ተቃዋሚ መሪዎች እ.ኤ.አ. በማግስቱ ያኑኮቪች የፕሬዚዳንትነት ሥልጣናቸውን የነጠቀውን የክስ መቃወሚያ ድምፅ አስቀድሞ ከኪየቭ ሸሸ። በ[[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|2014 መጀመሪያ ላይ በዩክሬን አብዮት ተካሂዷል]]። የዩክሬን ሩሲያኛ ተናጋሪ ምስራቃዊ ክልሎች መሪዎች ለያኑኮቪች ታማኝነታቸውን እንደሚቀጥሉ በማወጅ እ.ኤ.አ. በ 2014 በዩክሬን የሩስያ ፕሮ-ሩሲያ አለመረጋጋትን አስከትሏል ። ብጥብጡ የተከተለው በመጋቢት 2014 ክራይሚያን በሩስያ መግዛቱ እና በዶንባስ ጦርነት በኤፕሪል 2014 የጀመረው በሩሲያ የሚደገፉ የዲኔትስክ ​​እና የሉሃንስክ ህዝቦች ሪፐብሊኮች ኳሲ ግዛቶች ሲፈጠሩ ነው።እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. በየካቲት 20 ቀን 2014 ያኑኮቪች ኪየቭ በነበሩበት ወቅት ሩሲያ የክራይሚያን ባሕረ ገብ መሬት መቀላቀል የጀመረች ሲሆን ሚያዝያ [[ጦርነት በዶንባስ|12 ሚያዚያ 2014 ያኑኮቪች ከሸሸ በኋላ ሩሲያ በምስራቅ ዩክሬን ወታደራዊ ጥቃት ሰነዘረች]]። ኢጎር ጊርኪን፣ የሩሲያ የደህንነት አገልግሎት መኮንን፣ የስላቭያንስክ ከተማ ውስጥ የሩሲያ ወረራ መር። ኤፕሪል 13 ዩክሬን የሩሲያን ጥቃት ለማስቆም የፀረ-ሽብርተኝነት ተግባር (ፀረ-ሽብርተኝነትን) ጀመረች። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|በ 2015 መጀመሪያ ላይ የሩሲያ ጦር የዶኔትስክ አየር ማረፊያን አጠፋ]] <ref> [https://nikvesti.com/news/incidents/59805 Террористы привязали мужчину с украинским флагом к столбу в Зугрэсе]</ref> <ref> [https://news.obozrevatel.com/politics/80167-popavshij-v-plen-boets-ato-rasskazal-ob-izdevatelstvah-tolpyi-u-stolba-pozora.htm Попавший в плен боец АТО рассказал об издевательствах толпы у "столба позора"]</ref><ref> [https://www.5.ua/suspilstvo/nezlamni-iryna-dovhan-istoriia-donechchanky-katovanoi-okupantamy-za-dopomohu-ukrainskym-biitsiam-197262.html НЕZЛАМНІ: Ірина Довгань - історія донеччанки, катованої окупантами за допомогу українським бійцям ]</ref> <ref> [https://web.archive.org/web/20160902091720/http://uapress.info/uk/news/show/37843 Патріотка Ірина Довгань, яку катували терористи, розповіла, чому не вважає себе героїнею]</ref>። [[ስዕል:Maryinka005.jpg|thumb|200px|ከሩሲያ ወራሪዎች ነፃ በወጣች ከተማ የዩክሬን ባንዲራ]] እ.ኤ.አ. በኖቬምበር 2018 ሩሲያ ሶስት የዩክሬን ጀልባዎችን ​​በኬርች ባህር ውስጥ በቁጥጥር ስር አውላለች እና በምስራቅ ዩክሬን ውስጥ ጥይቱን አጠናክራለች። ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በደቡብ ምስራቅ ዩክሬን የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ አውጀዋል። መርከበኞች የተመለሱት በአለም አቀፉ ማህበረሰብ ፍላጎት እና በሩስያ ላይ ግፊት ነበር <ref>[https://www.iiss.org/publications/strategic-comments/2018/the-kerch-strait-incident/ The Kerch Strait incident]</ref> <ref>[https://hansard.parliament.uk/lords/2018-11-26/debates/9404318C-743D-4629-A79E-8D2155C59AB4/RussiaAndUkraineSeizureOfNavalVessels Russia and Ukraine: Seizure of Naval Vessels]</ref>። እ.ኤ.አ. ሴፕቴምበር 14 ቀን 2020 የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ የዩክሬንን አዲሱን ብሔራዊ ደህንነት ስትራቴጂ አፀደቁ ፣ “ይህም ከኔቶ ጋር በናቶ ውስጥ አባልነት የመሆን ዓላማ ያለው ልዩ አጋርነት እንዲኖር ያስችላል። ማርች 24 ቀን 2021 Zelenskyy "በጊዜያዊነት የተያዘው የክራይሚያ ሪፐብሊክ ሪፐብሊክ ግዛት እና የሴቫስቶፖል ከተማን የማስወገድ ስትራቴጂ እና መልሶ የማቋቋም ስትራቴጂ" ቁጥር 117/2021 በማፅደቅ የተፈረመውን ድንጋጌ ተፈራርሟል<ref>[https://memopzk.org/figurant/moskalyov-aleksej-vladimirovich/ Москалёв Алексей Владимирович]</ref>.<ref>[https://suspilne.media/kyiv/785809-poskodzena-budivla-med-zakladu-e-zagibli-rf-zavdala-povtornogo-udaru-po-kievu/ Пошкоджена будівля медзакладу, є загиблі: РФ завдала повторного удару по Києву]</ref>። እ.ኤ.አ. በጁላይ 2021 ፑቲን ስለ ሩሲያውያን እና ዩክሬናውያን ታሪካዊ አንድነት በሚል ርዕስ አንድ ድርሰት አሳትሟል ፣ በዚህ ውስጥ ሩሲያውያን እና ዩክሬናውያን “አንድ ህዝብ” ናቸው የሚለውን አመለካከት በድጋሚ አረጋግጠዋል ። አሜሪካዊው የታሪክ ምሁር ቲሞቲ ስናይደር የፑቲንን ሃሳቦች ኢምፔሪያሊዝም ብለው ገልፀውታል። እንግሊዛዊው ጋዜጠኛ ኤድዋርድ ሉካስ እንደ ታሪካዊ ክለሳ ገልፆታል። ሌሎች ታዛቢዎች የሩስያ አመራር ስለ ዘመናዊው ዩክሬን እና ስለ ታሪኩ የተዛባ አመለካከት እንዳላቸው ገልጸዋል<ref>[https://www.bbc.com/news/world-europe-61208404 'You can't imagine the conditions' - Accounts emerge of Russian detention camps]</ref> <ref>[https://www.huffpost.com/entry/filtration-camps-russia-ukraine-war_n_624ac8b9e4b0e44de9c485ea Mariupol Women Report Russians Taking Ukrainians To 'Filtration Camps']</ref> <ref>[https://www.theguardian.com/world/2022/jun/12/ukrainians-who-fled-to-georgia-reveal-details-of-russias-filtration-camps Ukrainians who fled to Georgia reveal details of Russia’s ‘filtration camps’]</ref>። [[ስዕል:Shells hit residential building in Lugansk, August 7, 2014.jpg|thumb|240px|በ 2014 በ [[ሉጋንስክ]] ከተማ ውስጥ በሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ ላይ የሩሲያ ወታደራዊ የአየር ድብደባ]] ሩሲያ የዩክሬን ወደ ኔቶ መግባት እና በአጠቃላይ የኔቶ መስፋፋት የብሄራዊ ደኅንነቷን አደጋ ላይ ይጥላል ስትል ተናግራለች። በተራው፣ ዩክሬን እና ሌሎች ሩሲያ አጎራባች የአውሮፓ ሀገራት ፑቲንን የሩስያን ኢምንትነት ሞክረዋል እና ጠበኛ ወታደራዊ ፖሊሲዎችን ይከተላሉ ሲሉ ከሰዋል።እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በ "ዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ" በኩል በሞስኮ ላይ የተመሰረተው የፖለቲካ ሳይንቲስት ኦሌክሳንደር ቦሮዳይ የመጀመሪያው ገዥ በዩክሬን ላይ ስውር ጦርነት ከፍቷል, ይህም ወደ ከፍተኛ ጦርነት ተለወጠ. እ.ኤ.አ. በ2022፣ በርካታ ፀረ-ጦርነት ተቃውሞዎች በመላ ሩሲያ ተካሂደዋል፣ እነዚህም በደህንነት አገልግሎቶች ታፍነው።በዩክሬን ሩሲያ ከባድ የጦር ወንጀሎችን እየፈፀመች ሲሆን ይህም ህዝብ በሚበዛባቸው አካባቢዎች በጥይት መምታት፣ እንደ ማሪፖል ያሉ ከተሞችን በሙሉ ማውደም እና ዩክሬንን በመደገፍ በሰላማዊ ሰዎች ላይ ጥቃት መሰንዘርን ጨምሮ በመኖሪያ ህንጻዎች ስር ያሉ ማሰቃየትን ጨምሮ። በዩክሬን ውስጥ በሲቪል ህዝብ ላይ በጣም ከባድ የሆነው ወንጀል በቡቻ ፣ ኪየቭ ክልል በመጋቢት 2022 የተፈፀመው ግድያ ነው። በተያዙት ግዛቶች ውስጥ ሩሲያውያን የዩክሬን ቋንቋ ጽሑፎችን በትምህርት ቤቶች፣ ሙዚየሞች እና ቤተመጻሕፍት ውስጥ የሩሲያን መስፈርት ያላሟሉ ማጥፋት ጀመሩ፣ እንዲሁም ሰላማዊ ዜጎች የሚታሰሩበት እና የሚሰቃዩበት የ"ማጣሪያ" ካምፖች (ራሺያኛ: Фильтрационные лагеря России на Украине) ስርዓት ፈጠሩ። በሩሲያ የፖለቲካ ሳይንቲስት ቲሞፊ ሰርጌሴቭ ጽሑፍ [[ሩሲያ ከዩክሬን ጋር ምን ማድረግ አለባት?]] ታሪክ ጸሐፊው ቲሞቲ ስናይደር “የሩሲያ የዘር ማጥፋት መማሪያ መጽሐፍ” በማለት ጠርተውታል። ነበር<ref>[https://snyder.substack.com/p/russias-genocide-handbook Russia's genocide handbook]</ref> <ref>[https://kanaldim.tv/ru/eto-nastoyashhij-konczlager-21-filtraczionnyj-lager-sozdali-okkupanty-na-donetchine/ Это настоящий концлагерь: 21 фильтрационный лагерь создали оккупанты на Донетчине]</ref>። == መቅድም == === የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ === [[ስዕል:A Hat+on Ilyin1.jpg|thumb|240px|ኢቫን ኢሊን (1883-1954) የናዚን አመለካከት የያዘ ሩሲያዊ ጸሐፊ እና ፈላስፋ ነበር። የፑቲን ተወዳጅ ጸሐፊ <ref>[https://www.foreignaffairs.com/articles/ukraine/2015-09-20/putins-philosopher Putin’s Philosopher]</ref>]] ግጭቱ በመጀመሪያ ከመጋቢት እስከ ኤፕሪል 2021 እና ከጥቅምት 2021 እስከ የካቲት 2022 በከፍተኛ ወታደራዊ ግንባታ የጀመረ ሲሆን በሁለተኛው ወታደራዊ ግንባታ ወቅት ሩሲያ ለአሜሪካ እና ኔቶ ጥያቄዎችን በማንሳት የጥያቄዎችን የያዙ ሁለት ረቂቅ ስምምነቶችን አራግፋለች። “የደህንነት ዋስትና” ብሎ የሚጠራውን ዩክሬን ከናቶ ጋር እንደማትቀላቀል የገባችውን ሕጋዊ አስገዳጅ ቃል ኪዳን እንዲሁም በምስራቅ አውሮፓ የሚገኙትን የኔቶ ወታደሮች እና ወታደራዊ ሃርድዌር መቀነስን ጨምሮ፣ እና ኔቶ በጣት ጣቱ ከቀጠለ ያልተገለጸ ወታደራዊ ምላሽን አስፈራርቷል። ጠበኛ መስመር"። == የሩሲያ አቀማመጥ == ሩሲያ በዩክሬን ላይ የፈፀመችውን ወንጀል በግልፅ ትክዳለች ፣ “ሐሰተኛ” በማለት በመግለጽ በጦርነቱ ላይ ያላቸውን ተቃውሞ በግልፅ የሚገልጹ ዜጎቿን በአሰቃቂ ሁኔታ እየፈጀች ስትገድል በተመሳሳይ ጊዜ ሩሲያውያን በ [[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም እየተመሩ ሌሎች አገሮችን እንዲያወድሙ በቀጥታ ጥሪዋን አስተላልፋለች <ref>[https://sos-defenders.org/en/entity/5kgjij5f29j Maria Ponomarenko]</ref>። == በሩሲያ ውስጥ የፑቲን ፕሮፓጋንዳ == [[ስዕል:Russian occupied territories in map.svg|thumb|250px|[[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|በ 21 ኛው ክፍለ ዘመን በሩሲያ የተያዙ የሌሎች አገሮች ግዛቶች]]]] የሩሲያ ግዛት የመረጃ ፖሊሲ, ልዩ የመረጃ እርምጃዎች ውስብስብ ("ልዩ ስራዎች", "የፖለቲካ ቴክኖሎጂዎች") እና የሚመለከታቸው የመንግስት አካላት እና የሩሲያ ፌዴሬሽን ህዝብ የስነ-ልቦና ሂደት ሂደት ላይ የተሰማሩ ተቋማት, እንዲሁም "ዜና" በሚል ሽፋን የሌሎች አገሮች ህዝብ <ref>{{Cite web |url=http://www.pravda.com.ua/news/2014/03/4/7017577/ |title=У Києві блокують російські телеканали «за пропаганду війни».- Українська правда. Вівторок, 04 березня 2014, 18:25 |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=2 липня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140702104430/http://www.pravda.com.ua/news/2014/03/4/7017577/ }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.ukrinform.ua/rus/news/v_gosdume_predlagayut_na_vseh_urovnyah_pomogat_terroristam_1645211 |title=В Госдуме РФ призвали «на всех уровнях» помогать террористам на востоке Украины.— Укрінформ, 01.07.2014 13:49 |accessdate=01.07.2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140715002419/http://www.ukrinform.ua/rus/news/v_gosdume_predlagayut_na_vseh_urovnyah_pomogat_terroristam_1645211 |archivedate=15.07.2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>[http://news.yahoo.com/russian-propaganda-war-full-swing-over-ukraine-085411498.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714121037/http://news.yahoo.com/russian-propaganda-war-full-swing-over-ukraine-085411498.html |date=14 липня 2014 }} Russian propaganda war in full swing over Ukraine,]{{ref-en}} [[Associated Press]]<span> на </span>[[Yahoo!]]</ref>። የሩሲያ ግዛት ፕሮፓጋንዳ አጠቃላይ ነው እና በሶቪየት ፕሮፓጋንዳ ውስጥ ቀጥተኛ ቀዳሚ አለው ፣ ግን የሌሎች ታሪካዊ አምባገነን እና አምባገነን መንግስታትን ተሞክሮ በንቃት ይጠቀማል<ref>{{ref-en}} [https://euvsdisinfo.eu/disinformation-cases/?text=nazi&date=25.08.2015%20-%2025.08.2021&disinfo_countries%5B%5D=77547&per_page= EU vs DISINFO]</ref> <ref>{{Cite web |url=https://www.pravda.com.ua/news/2015/04/9/7064246/ |title=Парламент заборонив пропаганду комуністичного та нацистського режимів |accessdate=11 жовтня 2021 |archive-date=27 жовтня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211027233234/https://www.pravda.com.ua/news/2015/04/9/7064246/ }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/317-19 |title=Закон України. Про засудження комуністичного та націонал-соціалістичного (нацистського) тоталітарних режимів в Україні та заборону пропаганди їхньої символіки |accessdate=11 жовтня 2021 |archive-date=4 березня 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220304035916/https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/317-19 }}</ref>።በሩሲያ ውስጥ ፕሮፓጋንዳ ሁል ጊዜ ከሳንሱር ጋር ተያይዞ ጥቅም ላይ ይውላል-ሳንሱር ማንኛውንም ተቃውሞ ያስወግዳል ፣ ፕሮፓጋንዳ ሰዎች በገዥው ልሂቃን ፍላጎቶች እና ግቦች መሠረት እንዲያስቡ ያስገድዳቸዋል<ref>{{Cite web |url=http://www.pravda.com.ua/news/2014/04/17/7022770/ |title=Путін вперше визнав, що «зелені чоловічки» — його військові |accessdate=22 лютого 2015 |archive-date=24 травня 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190524054826/https://www.pravda.com.ua/news/2014/04/17/7022770/ }}</ref>። [[ስዕል:Территориальные приращения Украины.jpg|thumb|220px|በሩሲያ ኢምፓየር እና በዩኤስኤስአር ወቅት የዩክሬን የግዛት ክፍፍል መዋቅር መፈጠሩን የሚያሳዩ ተመሳሳይ ካርታዎች በሩሲያ ፕሮፓጋንዳ ውስጥ በዘመናችን ለጥቃት ማመካኛ ጥቅም ላይ ይውላሉ።]] [[ስዕል:1897 Укр повіти.png|thumb|220px|እ.ኤ.አ. በ 19 ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ ላይ በ 1932-1933 የዩክሬናውያን የዩክሬናውያን የዩክሬን ነዋሪዎች በአውሮፓ የሰፈሩበት ካርታ ፣ በ 1932-1933 በዩኤስኤስ አር የስታሊኒስት አገዛዝ ከተፈፀመ የዘር ማጥፋት በፊት ።]] ከሴፕቴምበር 2008 ጀምሮ በጆርጂያ ላይ ከደረሰው ጥቃት በኋላ ለፑቲን ቅርብ የሆነው ፈላስፋ አሌክሳንደር ዱጊን የሩሲያ ማህበረሰብ ዩክሬንን እና ቀደም ሲል የዩኤስኤስአር አካል የነበሩትን ሌሎች አገሮችን እንዲውረር ጠይቋል<ref>[http://www.academia.edu/214792/_O_ Патологические тенденции в русском неоевразийстве".&nbsp;О значении взлета Александра&nbsp;Дугина для&nbsp;интерпретации общественной жизни современной&nbsp;России]{{ref-ru}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://argumentua.com/stati/professor-dugin-obychnyi-russkii-fashist |title=Аргумент.уа: Профессор Дугин, обычный русский фашист |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=29 червня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140629132002/http://argumentua.com/stati/professor-dugin-obychnyi-russkii-fashist }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html |title=Le Raspoutine de Poutine. Chantre d'un fascisme panslave, l'ultranationaliste Alexandre Douguine est un conseiller occulte du chef du Kremlin. Son but ? Annexer une partie de l'Ukraine et reconstituer l'empire russe.— Article publié dans le Nouvel Observateur le 30 avril 2014 |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=6 жовтня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006115920/http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html }}</ref><ref>[https://censor.net/ua/news/285052/mozg_putina_fashist_dugin_luchshe_vsego_esli_rossiyiskaya_armiya_pereyidet_granitsu_s_ukrainoyi «Мозг» Хуйлоа, фашист Дугин: «Лучше всего, если российская армия перейдет границу с Украиной».— Цензор. НЕТ, 13.05.14 09:10]</ref><ref>{{Cite web |url=http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html |title=Le Raspoutine de Poutine. Chantre d'un fascisme panslave, l'ultranationaliste Alexandre Douguine est un conseiller occulte du chef du Kremlin. Son but ? Annexer une partie de l'Ukraine et reconstituer l'empire russe.— Le nouvel Observateur. Publié le 03-05-2014 à 13h12 |accessdate=1 липня 2014 |archive-date=6 жовтня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141006115920/http://tempsreel.nouvelobs.com/ukraine-la-revolte/20140503.OBS6009/le-raspoutine-de-poutine.html }}</ref>።ሩሲያ በአሁኑ ጊዜ የራሷን ታሪክ በማዛባት ፣የሌሎች ሀገራትን በተለይም የዩክሬንን ታሪክ በመጥለፍ ድርጊቷን ለማስረዳት ትገኛለች <ref>[https://streebogblog.wordpress.com/2017/07/18/%D0%B3%D1%80%D1%8E%D0%BD%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F-%D0%B1%D0%B8%D1%82%D0%B2%D0%B0-%D0%B7%D0%B0%D1%87%D0%B5%D0%BC-%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B8-%D1%87%D1%83%D0%B6/ Грюнвальдская битва: Зачем России чужая победа?]</ref>። {{ጥቅስ|የሩሲያ ድንበሮች ማለቂያ የሌላቸው ናቸው (በሩሲያኛ Границы России нигде не заканчиваются|ፑቲን ህጻናትን አነጋግሯል፣ 2016|right}} == የመጀመሪያው የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ == [[ስዕል:Russian forces near Ukraine, 2021-12-03 (crop).jpg|thumb|250px|በ 2021 በዩክሬን ድንበር አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች ብዛት ካርታ]] እ.ኤ.አ. ይህ የተገለጸው የዩክሬን መንግሥት በዚያ ወር መጀመሪያ ላይ የሩስያ ደጋፊ በሆኑት የዩክሬን ተቃዋሚ ፖለቲከኛ እና ባለሀብት ቪክቶር ሜድቬድቹክ ላይ ከቭላድሚር ፑቲን ጋር የጠበቀ ግኑኝነት ያላቸው ሰዎች ላይ የወሰደውን እርምጃ ተከትሎ ነው። እ.ኤ.አ. ማርች 3፣ 2021፣ ሱስፒል እንዳሉት፣ እራሱን የዶኔትስክ ህዝብ ሪፐብሊክ ብሎ ከሚጠራው ተገንጣዮች በዩክሬን ወታደራዊ ቦታዎች ላይ “ቅድመ መከላከል እሳት” ለመጠቀም ፍቃድ እንደተሰጣቸው ዘግበዋል። በማርች 16፣ በሱሚ የሚገኘው የSBGS የድንበር ጠባቂ ሚል አየ። ከሩሲያ የሚበር ማይ-8 ሄሊኮፕተር በግምት 50 ሜትሮች (160 ጫማ) ወደ ዩክሬን ግዛት በመግባት ወደ ሩሲያ አየር ክልል ከመመለሱ በፊት። ኖቮዬ ቭሬሚያ የተሰኘው የዩክሬን መጽሔት እንደገለጸው ከአሥር ቀናት በኋላ የሩስያ ወታደሮች በዶንባስ በምትገኘው ሹሚ መንደር አቅራቢያ በሚገኙ የዩክሬን ቦታዎች ላይ ሞርታር በመተኮስ አራት የዩክሬን አገልጋዮችን ገድለዋል። ኤፕሪል 1 ቀን ሩሲያ በዶንባስ የተኩስ አቁም ለማደስ ፈቃደኛ አልሆነችም። ከማርች 16 ጀምሮ ኔቶ ተከታታይ ወታደራዊ ልምምዶችን ተከላካይ አውሮፓ 2021 ጀምሯል። ከ27 ብሔሮች የተውጣጡ 28,000 ወታደሮችን ያሳትፋል። ሩሲያ ኔቶ መከላከያ አውሮፓን 2021 በመያዙ ነቀፋ ሰንዝራለች፣ እናም ለኔቶ ወታደራዊ እንቅስቃሴ ምላሽ ለመስጠት ወታደሮቿን ወደ ምዕራባዊ ድንበሯ አሰማርታለች። የሥምምነቱ ሥራ ሩሲያ በሚያዝያ ወር አጋማሽ ላይ በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ ከፍተኛ የሆነ ወታደር እንዲፈጠር አድርጓል። በዩክሬን የተገመተው ግምት በ 40,000 የሩስያ ጦርነቶች ወደ ክራይሚያ እና በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ምስራቃዊ ክፍል ላይ ተሰማርቷል. የጀርመን መንግስት ቡድኑን ማሰማራቱን ቀስቃሽ ነው ሲል አውግዟል። እ.ኤ.አ. ማርች 30 ፣ የዩክሬን ጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ኮሎኔል ጄኔራል ሩስላን ክሆምቻክ ለዛፓድ 2021 መልመጃ [ru] በዩክሬን ዳርቻ ላይ በሩሲያ ጦር ኃይሎች ወታደራዊ መገንባቱን የሚጠቁሙ የስለላ ሪፖርቶችን ገልጿል። 28 የሩስያ ሻለቃ ታክቲክ ቡድኖች በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ በዋናነት በክራይሚያ፣ ሮስቶቭ፣ ብራያንስክ እና ቮሮኔዝ ይገኛሉ። 60,700 የሩስያ ወታደሮች በክራይሚያ እና ዶንባስ ሰፍረዋል ተብሎ ይገመታል፣ 2,000 ወታደራዊ አማካሪዎችና አስተማሪዎች በምስራቅ ዩክሬን ይገኛሉ። ኮምቻክ እንደሚለው፣ ወደ 53 ሻለቃ ታክቲክ ቡድኖች ያድጋል ተብሎ የሚጠበቀው ግንባታ ለዩክሬን ወታደራዊ ደህንነት “አደጋ” ፈጥሯል። የቭላድሚር ፑቲን ቃል አቀባይ ዲሚትሪ ፔስኮቭ የዩክሬን መግለጫዎች አልተስማሙም, ወታደራዊ እንቅስቃሴዎች ለጎረቤት ሀገሮች ምንም አይጨነቁም. ይልቁንም ውሳኔዎቹ የተወሰዱት በ‹‹ብሔራዊ ደኅንነት›› ጉዳዮች ላይ ነው። በመጋቢት መጨረሻ እና በኤፕሪል መጀመሪያ መካከል ከፍተኛ መጠን ያለው የጦር መሳሪያ እና መሳሪያዎች ከተለያዩ የሩሲያ ክልሎች እስከ ሳይቤሪያ ድረስ ወደ ሩሲያ-ዩክሬን ድንበር እና ወደ ክራይሚያ ተጓጉዘዋል። እንደ የሩሲያ ፕሮ-የቴሌግራም ቻናል ያሉ ኦፊሴላዊ ያልሆኑ የሩሲያ ምንጮች። ወታደራዊ ታዛቢ, የሩሲያ Kamov Ka-52 እና ሚል ሚ-28 ጥቃት ሄሊኮፕተሮች ቡድን በረራ የሚያሳይ ቪዲዮ አሳተመ. በረራው የተካሄደው በሩሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ ነው ተብሏል። === የቀጠለው ብጥብጥ እና መባባስ === የዩሲያን እና ፕሮ-ክሬምሊን ሚዲያ ሚያዝያ 3 ላይ የዩክሬን ሰው አልባ አውሮፕላን ጥቃት በሩስያ በተያዘው የዶንባስ ክፍል የሕፃን ሞት ምክንያት በማድረግ ክስ አቅርበዋል። ይሁን እንጂ ስለ ድርጊቱ ምንም ተጨማሪ ዝርዝር ነገር አልተሰጠም። ዩክሬይንን ከአውሮፓ ምክር ቤት ለማግለል ሀሳብ ሲያቀርቡ የዩክሬን መሪዎች "ለሞት ተጠያቂ መሆን አለባቸው" ብለው ያምናል Vyacheslav Volodin, የሩሲያ ግዛት ዱማ ተናጋሪ.በኤፕሪል 5, የዩክሬን የጋራ ቁጥጥር እና ማስተባበሪያ ማእከል (JCCC) ተወካዮች ) ውንጀላውን ለማጭበርበር ሩሲያውያንን የሚደግፉ ዓላማዎችን በሚመለከት በዩክሬን ለሚገኘው የOSCE ልዩ ክትትል ተልዕኮ ማስታወሻ ልኳል። በማግስቱ ተልእኮው በሩስያ በተያዘው ዶንባስ የአንድ ልጅ መሞቱን አረጋግጦ፣ ነገር ግን በ"ዩክሬን ሰው አልባ አውሮፕላን ጥቃት" እና በልጁ ሞት መካከል ግንኙነት መፍጠር አልቻለም። ኤፕሪል 6 ላይ በዶኔትስክ ውስጥ በኔቭልስኬ ከተማ አቅራቢያ በዩክሬን ቦታዎች ላይ በተፈጸመ ተኩሶ አንድ የዩክሬን አገልጋይ ተገደለ። ሌላ ወታደር ስቴፕን አቅራቢያ ባልታወቀ ፈንጂ ተገድሏል። በጥቃቱ ምክንያት በደቡብ ዶንባስ በቫሲሊቭካ እና ክሩታ ባልካ መንደሮች መካከል ባለው "ግራጫ-ዞን" ውስጥ የሚገኘው የውሃ ማስተላለፊያ ጣቢያ ኃይል በመሟጠጡ ከ50 በላይ ሰፈሮች ላይ የውሃ አቅርቦት እንዲቋረጥ አድርጓል። እ.ኤ.አ. በ 2014 ክሬሚያ ከተቀላቀለ በኋላ ብዙም ሳይቆይ ዩክሬን 85 በመቶውን የክራይሚያን ውሃ የሚያቀርበውን የሰሜን ክራይሚያ ካናልን ፍሰት ዘጋች። በመቀጠልም የክራይሚያ የውሃ ማጠራቀሚያዎች ተሟጠዋል እና የውሃ እጥረት ተከስቷል, ውሃ በቀን ከሶስት እስከ አምስት ሰአታት በ 2021 ብቻ እንደሚገኝ ይነገራል. ኒው ዮርክ ታይምስ ከፍተኛ የአሜሪካ ባለስልጣናትን ጠቅሶ የክራይሚያ የውሃ አቅርቦትን ማረጋገጥ በሩሲያ ሊገባ ይችላል የሚል ዓላማ ሊሆን እንደሚችል ተናግረዋል. . ሩሲያ በካስፒያን ባህር እና በጥቁር ባህር መካከል መርከቦችን አስተላልፋለች። ዝውውሩ በርካታ የማረፊያ ጀልባዎችን ​​እና የጦር ጀልባዎችን ​​አሳትፏል። ኢንተርፋክስ በኤፕሪል 8 እንደዘገበው የካስፒያን ፍሎቲላ መርከቦች እና መርከቦች ከጥቁር ባህር መርከቦች ጋር በመተባበር የመጨረሻውን የባህር ኃይል ልምምድ እንደሚያልፉ ዘግቧል ። [[ስዕል:Подписание документов о признании Донецкой и Луганской народных республик.webm|thumb|የዶኔትስክ እና የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ.webm እውቅና ላይ ሰነዶችን መፈረም<br><small>(የእንግሊዝኛ የትርጉም ጽሑፎች ይገኛሉ)</small>]] በኤፕሪል 10, ዩክሬን የቪየና ሰነድ አንቀጽ 16 ን በመጥራት በአውሮፓ የደህንነት እና ትብብር ድርጅት (OSCE) ውስጥ በሩሲያ-ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ ባሉ ክልሎች እና በሩሲያ-የተያዘው ክሬሚያ ውስጥ በሩሲያ ወታደሮች መጨናነቅ ላይ ስብሰባ አነሳች ። የዩክሬን ተነሳሽነት በተለያዩ ሀገራት የተደገፈ ቢሆንም የሩስያ ልዑካን ቡድን በስብሰባው ላይ ሳይገኝ ቀርቶ ማብራሪያ ለመስጠት ፈቃደኛ አልሆነም። በኤፕሪል 13፣ የዩክሬን ቆንስላ ኦሌክሳንደር ሶሶኒዩክ ከአንድ የሩስያ ዜጋ ጋር በተደረገ ስብሰባ "ሚስጥራዊ መረጃ እየተቀበለ" እያለ በሴንት ፒተርስበርግ በፌደራል የደህንነት አገልግሎት (FSB) ተይዟል። ሶሶኒዩክ በኋላ ከሩሲያ ተባረረ። በምላሹም በኪየቭ የሚገኘው የሩሲያ ኤምባሲ ከፍተኛ የሩሲያ ዲፕሎማት የሆኑት ኢቭሄን ቼርኒኮቭ በኤፕሪል 19 በዩክሬን ውስጥ ስብዕና የሌላቸው ተብለው ተፈርጀው በ 72 ሰዓታት ውስጥ አገሪቱን ለቀው ለመውጣት ተገደዋል። ኤፕሪል 14 ቀን በክራይሚያ በተካሄደው ስብሰባ ላይ የሩሲያ የፀጥታው ምክር ቤት ፀሐፊ ኒኮላይ ፓትሩሼቭ የዩክሬን ልዩ አገልግሎቶችን በባሕረ ገብ መሬት ላይ "የሽብር ጥቃቶችን እና ማበላሸት" ለማደራጀት ሲሞክሩ ከሰዋል። ከኤፕሪል 14 እስከ 15 ባለው ምሽት፣ ከከርች ስትሬት 40 ኪሎ ሜትር (25 ማይል) ርቀት ላይ በሚገኘው በአዞቭ ባህር ውስጥ በሶስት የዩክሬን ጂዩርዛ-ኤም-ክፍል መድፍ ጀልባዎች እና ከባህር ዳርቻ ጥበቃ ስድስት መርከቦች መካከል የባህር ኃይል ግጭት ተፈጠረ። የ FSB ድንበር አገልግሎት. ክስተቱ በተከሰተበት ወቅት የዩክሬን የጦር ጀልባዎች ሲቪል መርከቦችን ሲያጅቡ ነበር። የዩክሬን መርከቦች ከኤፍኤስቢ መርከቦች የሚደርስባቸውን ቁጣ ለመከላከል በአየር ላይ የሚተላለፉ የጦር መሣሪያዎችን እንደሚጠቀሙ ማስፈራራታቸው ተዘግቧል። ክስተቱ ምንም ጉዳት ሳይደርስበት ተጠናቀቀ። በማግስቱ የዩክሬን የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር እንደዘገበው ሩሲያ በወታደራዊ ልምምዶች ሰበብ እስከ ጥቅምት ወር ድረስ የጥቁር ባህርን ክፍል ከጦር መርከቦች እና ከሌሎች ሀገራት መርከቦች መዘጋቷን አስታውቃለች። ሚኒስቴሩ ውሳኔውን በተባበሩት መንግስታት የባህር ህግ ኮንቬንሽን የተረጋገጠውን "የመርከብ ነፃነት መብትን የሚጻረር ነው" ሲል አውግዞታል። በኮንቬንሽኑ መሰረት ሩሲያ በአዞቭ ባህር ውስጥ "የአለም አቀፍ የባህር ዳርቻ ወደቦች የባህር መተላለፊያዎችን ማገድ" የለባትም. የፔንታጎን ፕሬስ ሴክሬታሪ የሆኑት ጆን ኪርቢ እንዳሉት፣ ሩሲያ ከ2014 የበለጠ ወታደሮችን በራሶ-ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ አሰባሰበች። ሩሲያ ከኤፕሪል 20 እስከ 24 ቀን 2021 በክራይሚያ እና በጥቁር ባህር አንዳንድ አካባቢዎች በሚደረጉ በረራዎች ላይ ጊዜያዊ እገዳን መጣሏን ለአውሮፕላን አብራሪዎች በወጣው አለም አቀፍ ሪፖርት ላይ ተገልጿል። እ.ኤ.አ. ኤፕሪል 22 ቀን 2021 የሩሲያ የመከላከያ ሚኒስትር ሰርጌይ ሾይጉ ከ58ኛው እና 41ኛው ጦር ሰራዊት እና 7ኛ ፣ 76ኛ እና 98ኛ ጠባቂዎች አየር ወለድ ክፍል ወታደሮች ጋር ወታደራዊ ልምምድ መቋረጡን በደቡባዊው ግንቦት 1 ምርመራ ካደረጉ በኋላ ወደ ቋሚ ቦታቸው እንደሚመለሱ አስታውቀዋል። እና ምዕራባዊ ወታደራዊ አውራጃዎች. በፖጎኖቮ ማሰልጠኛ ተቋም ያሉ መሳሪያዎች ከቤላሩስ ጋር በሴፕቴምበር 2021 ለታቀደለት አመታዊ የውትድርና ልምምድ መቆየት ነበረባቸው። == አዲስ ውጥረት (ጥቅምት 2021 - የካቲት 2022) == {{ጥቅስ|ሩሲያውያን እና ዩክሬናውያን አንድ ሕዝብ ናቸው ብዬ አምናለሁ|ፑቲን|right}} [[ስዕል:United Russia bureau meeting (2018-02-19) 01.jpg|thumb|250px|የገዥው ዩናይትድ ሩሲያ ፓርቲ ግንባታ]] እ.ኤ.አ. ጥቅምት 11 ቀን 2021 የሩሲያ የጸጥታው ምክር ቤት ምክትል ሊቀ መንበር ዲሚትሪ ሜድዴዴድ በ Kommersant ውስጥ አንድ አሳዛኝ ነገር ፣ በዚህ ውሰጥ ዩክሬን የምዕራቡ ዓለም “ቫሳል” ነች እና ስለዚህ “ደካማ”፣ “አላዋ” እና “አስተማማኝ ቪኪ” በማለዳ የዩክሬን ባለስልጣናት ጋር ተወያይተዋል። ሜድዴዴዴ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በተያያዘ ምንም ማድረግ ከብባት እና ከሩሲያ ጋር ያለውን ግንኙነት ለማሻሻል ልባዊ ፍላጎት ያለው የዩክሬን መንግስት ወደ ስልጣን መላክ እንዲጠበቅ መጠበቅ አለበት ። አንቀፅ "በአንድነት ይሰራል" ከሩሲያ የወቅቱ የዩክሬን መንግስት እይታ ጋር። እ.ኤ.አ. በህዳር 2021 የሩሲያ መከላከያ ሚኒስቴር የአሜሪካ ምስራቹን ወደ ጥቁር ባህር ማሰማራቱን "ለክልላዊ ደህንነት እና የስልታዊ መረጋጋት ስጋት" ሲል ገልጿል። ሚኒስቴሩ በመግለጫው "በጥቁር ባህር ክልል አሜሪካ ከምታደርገው እንቅስቃሴ ጀርባ ያለው እውነተኛ ግብነትየ በደቡብ ምስራቅ ያለውን ግጭት በሃይል ለመፍታት ቢሞክር የትያትር ስራዎችን ማሰስ ነው" === ሁለተኛው የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ === የዩናይትድ ስቴትስ የመከላከያ ሚኒስቴር ከፍተኛ ባለስልጣናት ባለፈው ግንቦት 5 ቀን 2021 ሩሲያ ጥቂት ሺህ ወታደሮቿን ማስወጣቷ ከቀደምት ወታደራዊ ግንባታ በኋላ ነው። በርካታ የሩስያ ዩኒቶች ወደ ትውልድ ሰፈራቸው ቢመለሱም ተሸከርካሪዎች እና መሳሪያዎች አልተወሰዱም ይህም እንደገና ወደ ጦር ሰፈሩ ሊሰማራ ይችላል የሚል ስጋት ፈጥሯል።በግንቦት መጀመሪያ ላይ የዩናይትድ ስቴትስ የመከላከያ ሚኒስቴር ከፍተኛ ባለስልጣናት ከ 80,000 በላይ የሩሲያ ወታደሮች አሁንም በራሺ-ዩክሬን እንደሚቆዩ ገምተዋል ። ድንበር። [[ስዕል:Обращение Президента Российской Федерации 2022-02-21.webm|thumb|ከሩሲያ ፌዴሬሽን ፕሬዚዳንት የተላከ መልእክት<br><small>(የእንግሊዝኛ የትርጉም ጽሑፎች ይገኛሉ)</small>]] እ.ኤ.አ. በኖቬምበር 2021 መጀመሪያ ላይ የሩሲያ ወታደራዊ ግንባታ ሪፖርት የአሜሪካ ባለስልጣናት ሩሲያ በዩክሬን ላይ ልትወረር እንደምትችል አውሮፓውያን አጋሮቿን እንዲያስጠነቅቁ ገፋፍቷቸዋል ፣ በርካታ ባለሙያዎች እና ተንታኞች ፑቲን ከምዕራቡ ዓለም ጋር ለቀጣይ ድርድር የበለጠ ጠንካራ እጃቸውን እንደሚፈልጉ ያምኑ ነበር። የዩክሬን ወታደራዊ መረጃ (HUR MOU) እ.ኤ.አ. በኖቬምበር 2 ቁጥሩ ወደ 90,000 ከፍ ብሏል ይህም ከ 8 ኛ እና 20 ኛ ጥበቃ እና ከ 4 ኛ እና 6 ኛ የአየር እና የአየር መከላከያ ሰራዊት የተውጣጡ ሃይሎችን ያቀፈ ነው ። እ.ኤ.አ. ህዳር 13 የዩክሬን ፕሬዝዳንት ቮሎዲሚር ዘለንስኪ ሩሲያ እንደገና 100,000 ወታደሮችን በራሶ-ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ እንዳሰባሰበ አስታውቋል ፣ ይህም በግምት 70,000 የአሜሪካ ግምገማ ከፍ ያለ ነው ። በተመሳሳይ ቀን ፣ በሩሲያ-1 ላይ በተደረገ ቃለ ምልልስ ፣ ፑቲን ምንም አይነት ዕድል አልተቀበለም ። ዩክሬን ላይ የሩሲያ ወረራ ፣ ሀሳቦቹን “አስደንጋጭ” በማለት በተመሳሳይ ጊዜ ኔቶ በጥቁር ባህር ላይ ያልታቀደ የባህር ኃይል ልምምዶችን አድርጓል ሲል ከሰዋል። ከ 8 ቀናት በኋላ የ HUR MOU ዋና አዛዥ Kyrylo Budanov የሩሲያ ወታደሮች ወደ 92,000 ቀርበዋል ሲሉ አስተያየት ሰጥተዋል. ቡዳኖቭ ሀገሪቱን ለማተራመስ በኪዬቭ በ COVID-19 ክትባት ላይ በርካታ የተቃውሞ ሰልፎችን በማሴር ሩሲያን ከሰዋት። እ.ኤ.አ. በኖቬምበር መጨረሻ እና በታህሳስ መጀመሪያ 2021 መካከል፣ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት በዶንባስ ክልል አንዳቸው የሌላውን ግዙፍ ሰራዊት ክስ ሲነግዱ፣ የዩክሬን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ዲሚትሮ ኩሌባ እ.ኤ.አ. “[ሩሲያ] ውድ ዋጋ ያስከፍላታል” ሲል የክሬምሊን ቃል አቀባይ ዲሚትሪ ፔስኮቭ ህዳር 21 ቀን ውንጀላውን “[ዋ] ሆን ተብሎ ተገርፏል” በማለት ውንጀላውን ጠርተው እንደነሱ አስተያየት ተናግሯል ። ዩክሬን በዶንባስ ላይ የጥቃት እርምጃዎችን አቅዳ ነበር። በታህሳስ 3 ቀን የዩክሬን የመከላከያ ሚኒስትር ኦሌክሲ ሬዝኒኮቭ በጃንዋሪ 2022 መጨረሻ ላይ ሩሲያ በቬርኮቭና ራዳ (የዩክሬን ብሔራዊ ፓርላማ) በተደረገው ስብሰባ ላይ "ትልቅ መስፋፋት" ሊኖር እንደሚችል ተናግሯል ። ሬዝኒኮቭ የሩስያ ወታደራዊ ግንባታ 94,300 ወታደሮችን እንደያዘ ገምቷል። እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 መጀመሪያ ላይ ፣ በጄኔስ የተደረገ ትንታኔ የሩሲያ 41 ኛው ጦር (ዋና ዋና መስሪያ ቤት ኖvoሲቢርስክ) እና 1 ኛ የጥበቃ ታንክ ጦር (በተለምዶ በሞስኮ ዙሪያ የሚሰማራ) ዋና ዋና አካላት ወደ ምዕራብ እንዲቆሙ ተደርጓል ፣ ይህም የሩሲያ 20 ኛን ያጠናክራል ። 8 ኛ ጥበቃዎች ቀድሞውኑ ወደ ሩሲያ - ዩክሬን ድንበር ተጠግተው ነበር ። ቀደም ሲል እዚያ የተሰማሩትን የሩሲያ የባህር ኃይል እና የምድር ክፍሎች በማጠናከር ተጨማሪ የሩስያ ሃይሎች ወደ ክራይሚያ መዘዋወራቸው ተዘግቧል።የአሜሪካ የስለላ ባለስልጣናት ሩሲያ በጥር 2022 በዩክሬን ሊካሄድ በታቀደው ታላቅ ወታደራዊ ጥቃት ለመጭው እቅድ ማውጣቷን አስጠንቅቀዋል። እስክንድር-ኤም፣ በ2018 ተጀመረ። እ.ኤ.አ. ከጥር 2022 ጀምሮ ሩሲያ በኪዬቭ የሚገኘውን የኤምባሲ ሰራተኞቿን ቀስ በቀስ ማፈናቀል ጀመረች ። የመልቀቂያው ምክንያቶች ያልታወቁ እና ብዙ ግምቶች ተደርገዋል።[142] በጥር ወር አጋማሽ ላይ በዩክሬን የመከላከያ ሚኒስቴር የተደረገ የስለላ ግምገማ ሩሲያ በራሶ-ዩክሬን ድንበር ላይ ወታደራዊ ግንባታን በማጠናቀቅ በመጨረሻው ደረጃ ላይ እንደምትገኝ ገምቷል ፣ በክልሉ 127,000 ወታደሮችን አከማችቷል። ከጦር ሠራዊቱ ውስጥ 106,000 ያህሉ የመሬት ሃይሎች ሲሆኑ የተቀሩት የባህር ሃይሎች እና የአየር ሃይሎች ናቸው። ከዚህም በተጨማሪ 35,000 ተጨማሪ በሩሲያ የሚደገፉ ተገንጣይ ሃይሎች እና ሌሎች 3,000 የሩስያ ጦር በአማፂያን ቁጥጥር ስር በነበሩት ምስራቅ ዩክሬን ውስጥ ነበሩ። ግምገማው ሩሲያ 36 የኢስካንደር የአጭር ርቀት ባለስቲክ ሚሳኤል (SRBM) ሲስተሞች በድንበር አካባቢ እንዳሰማራች ተገምቷል፣ በርካቶችም በኪየቭ ርቀት ላይ ይገኛሉ። ግምገማው የተጠናከረ የሩሲያ የስለላ እንቅስቃሴም ዘግቧል። በጥር 20 በአትላንቲክ ካውንስል የተደረገ ትንታኔ ሩሲያ ተጨማሪ ወሳኝ የውጊያ አቅሞችን ወደ አከባቢው አሰማርታለች ሲል ደምድሟል። [[ስዕል:VOA video of Eastern Ukraine during 2022 Russian invasion.webm|thumb|በ2022 የሩስያ ወረራ ወቅት የቪኦኤ የምስራቅ ዩክሬን ቪዲዮ]] እ.ኤ.አ. በጥር 2022 መገባደጃ ላይ፣ ቀደም ሲል በታቀዱት የጋራ ወታደራዊ ልምምዶች እ.ኤ.አ. በየካቲት ወር ውስጥ ዋና ዋና የሩሲያ ወታደራዊ ክፍሎች ተዛውረው ወደ ቤላሩስ ተሰማርተዋል። ይኸውም የምስራቅ ወታደራዊ ዲስትሪክት ዋና መሥሪያ ቤት ከዲስትሪክቱ 5ኛ፣ 29ኛ፣ 35ኛ እና 36ኛ ጥምር ጦር ሠራዊት፣ 76ኛ ጠባቂዎች የአየር ጥቃት ክፍል፣ 98ኛ ጠባቂዎች አየር ወለድ ክፍል እና ከፓስፊክ መርከቦች 155ኛ የባህር ኃይል ጦር ከተውጣጡ ተዋጊዎች ጋር በመሆን ወደ ቤላሩስ ተሰማርቷል። ብርጌድ የዩክሬን እና የአሜሪካ ባለስልጣናት ሩሲያ ቤላሩስን እንደ መድረክ ለመጠቀም ሞክሯል ብለው ያምኑ ነበር። እ.ኤ.አ. የካቲት 8 ቀን ከባልቲክ መርከቦች ኮሮሌቭ ፣ ሚንስክ እና ካሊኒንግራድ የስድስት የሩሲያ ማረፊያ መርከቦች መርከቦች; እና ፒተር ሞርጉኖቭ፣ ጆርጂይ ፖቤዶኖሴቶች እና ኦሌኔጎርስኪ ጎርንያክ ከሰሜናዊው መርከቦች ወደ ጥቁር ባህር በመርከብ የባህር ኃይል ልምምዶች እንደነበሩ ተነግሯል። መርከቦቹ ከሁለት ቀናት በኋላ ሴባስቶፖል ደረሱ። በፌብሩዋሪ 10, ሩሲያ ሁለት ዋና ወታደራዊ ልምምዶችን አስታውቃለች. የመጀመሪያው በጥቁር ባህር ላይ የተደረገው የባህር ኃይል ልምምድ ሲሆን በዩክሬን ተቃውሞ ገጥሞት ሩሲያ በኬርች ስትሬት፣ በአዞቭ ባህር እና በጥቁር ባህር ላይ የባህር ኃይል መንገዶችን በመዝጋቷ ምክንያት; ሁለተኛው በቤላሩስ እና ሩሲያ መካከል 30,000 የሩስያ ወታደሮች እና ከሞላ ጎደል ሁሉንም የቤላሩስ ታጣቂ ሃይሎችን ያሳተፈ ከቤላሩስ እና ዩክሬን ድንበር አቅራቢያ በሚገኙ ክልሎች የተካሄደው የጋራ ወታደራዊ ልምምድ ነው። ለኋለኛው ምላሽ ዩክሬን 10,000 የዩክሬን ወታደሮችን ያሳተፈ የተለየ ወታደራዊ ልምምድ አድርጓል። ሁለቱም መልመጃዎች ለ 10 ቀናት ቀጠሮ ተይዘዋል. የብሔራዊ ደኅንነት አማካሪ የሆኑት ጃክ ሱሊቫን ያልተገለጸ መረጃን በመጥቀስ፣ በየካቲት 20 በቤጂንግ የ2022 የክረምት ኦሎምፒክ ከመጠናቀቁ በፊት ጥቃት በማንኛውም ጊዜ ሊጀመር እንደሚችል ተናግረዋል። በተናጥል ፣መገናኛ ብዙኃን በየካቲት 16 ቀን የመሬት ወረራ ሊጀመር የሚችልበት ቀን ሆኖ ለብዙ አጋሮች በተሰጠው የዩኤስ የስለላ መረጃ ላይ የተመሰረቱ በርካታ ሪፖርቶችን አሳትሟል ።እነዚህን ማስታወቂያዎች ተከትሎ ዩኤስ አብዛኛዎቹን የዲፕሎማቲክ ሰራተኞቿን እና በዩክሬን የሚገኙ ሁሉንም ወታደራዊ አስተማሪዎች አዘዘ። to evacuate.ጃፓን, ጀርመን, አውስትራሊያ እና እስራኤልን ጨምሮ በርካታ አገሮች ዜጎቻቸው በአስቸኳይ ዩክሬንን ለቀው እንዲወጡ አሳስበዋል.በማግስቱ KLM ወደ ዩክሬን የሚያደርገውን በረራ አቁሟል, ሌሎች አየር መንገዶች ደግሞ በመላው ሀገሪቱ ያለውን ተጋላጭነት ለመገደብ የበረራ መርሃ ግብራቸውን ቀይረዋል. እ.ኤ.አ. ሩሲያ "ከዩክሬን ግዛት አጠገብ ባሉ አካባቢዎች እና በጊዜያዊነት በተያዘው ክራይሚያ ውስጥ ስላለው ወታደራዊ እንቅስቃሴ ዝርዝር ማብራሪያ" ለመስጠት. የዩክሬን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ዲሚትሮ ኩሌባ እንደተናገሩት በተፈለገው የ48 ሰአት የጊዜ ገደብ ውስጥ ከሩሲያ ባለስልጣናት ምንም አይነት ምላሽ አልተገኘም። እ.ኤ.አ. በጋራ የመተማመን ግንባታ እና ግልጽነት እርምጃዎች ላይ የተስማሙበት. እነዚህ እርምጃዎች ሁለቱም የመከላከያ ሚኒስትሮች በየሀገራቸው ወታደራዊ ልምምዶች (Reznikov to the Russo–Belaruusian Allied Resolve 2022 exercise, and Khrenin to the Ukrainian Zametil 2022 exercise) መጎብኘታቸውን ያካትታሉ። በዩክሬን የተጠየቀው በOSCE ውስጥ ያለው አስቸኳይ ስብሰባ በፌብሩዋሪ 15 ተካሄዷል። ይሁን እንጂ በ OSCE ውስጥ የሩሲያ ልዑካን በስብሰባው ላይ አልነበሩም. እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 14፣ ሾይጉ ከሩሲያ ደቡባዊ እና ምዕራባዊ ወታደራዊ አውራጃዎች የተውጣጡ ክፍሎች በዩክሬን አቅራቢያ “የአካል ብቃት እንቅስቃሴ” መጠናቀቁን ተከትሎ ወደ ሰፈራቸው መመለስ መጀመራቸውን ተናግሯል። ይሁን እንጂ በሚቀጥለው ቀን በጋዜጣዊ መግለጫው ላይ ባይደን እንደነዚህ ያሉትን ዘገባዎች ማረጋገጥ እንደማይችሉ አስተያየታቸውን ሰጥተዋል.በየካቲት 16, የኔቶ ዋና ጸሐፊ ጄንስ ስቶልተንበርግ የሩሲያን የይገባኛል ጥያቄ ውድቅ በማድረግ ሩሲያ ወታደራዊ መገንባቱን እንደቀጠለች ተናግረዋል. እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 17 ፣ ከዩኤስ እና ከናቶ የመጡ ከፍተኛ ባለስልጣናት የወረራ ስጋት እንደቀጠለ ገልጸዋል ፣ ምክንያቱም ሩሲያ አሁንም በዩክሬን ላይ ወረራ ለማድረግ የሚያስችል casus belli እየፈለገች ነበር ፣ የውሸት ባንዲራ ተግባር ለማካሄድ በመሞከር ላይ ። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 18፣ ቢደን ፑቲን ዩክሬንን ለመውረር ውሳኔ እንዳደረገ እርግጠኛ መሆኑን አስታውቋል። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 19፣ ሁለት የዩክሬን ወታደሮች ሲገደሉ ሌሎች አምስት ደግሞ ከተገንጣዮች በተተኮሱት መድፍ ቆስለዋል። [[ስዕል:Панорама Кропивницького.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ የሀገር ፍቅር ማስታወቂያ]] እ.ኤ.አ. የካቲት 20 ቀን የቤላሩስ የመከላከያ ሚኒስቴር የቤላሩስ ፕሬዝዳንት አሌክሳንደር ሉካሼንኮ እና ፑቲን ባደረጉት ውሳኔ የ Allied Resolve 2022 ወታደራዊ ልምምድ እንደሚቀጥል አስታውቋል ። እንደ ክሪኒን ገለጻ፣ በዩኒየን ስቴት ውጫዊ ድንበሮች ላይ ያለው ወታደራዊ እንቅስቃሴ መባባስ እና በዶንባስ ሁኔታው ​​መበላሸቱ ምክንያት ነው።በዚያኑ ቀን በርካታ የዜና ማሰራጫዎች እንደዘገቡት የዩኤስ የስለላ ድርጅት የሩስያ አዛዦችን መገምገሙን ዘግቧል። ወረራውን እንዲቀጥል ትእዛዝ ተሰጥቷል። [[የማሪፖል ከበባ|እ.ኤ.አ. በ 2022 የዩክሬን ትልቁ እና በጣም ቆንጆ ከሆኑት ከተሞች አንዷ - ማሪፖል - በሩሲያ ወታደሮች ወድሟል።]] == ምልክቶች == {{ጥቅስ|አለም ከቢንላደን እና ከአለም አቀፍ ሽብርተኝነት እየሸሸች እያለ ሌላ ሂትለር የመሰለ ጭራቅ ከክሬምሊን ግድግዳ ጀርባ እየፈለቀ ነው። ይህ ጭራቅ በጊዜ ካልተገታ፣ በቅርቡ ስልጣኔን ወደ ሌላ ዓለም አቀፋዊ ጥፋት ሊያመራ ይችላል፣ በዚህ ፍርፋሪ በሚሊዮን የሚቆጠሩ የሰው ህይወት የሚጠፋበት|አሌክሳንደር ሊትቪንኮ፣ መስከረም 3 ቀን 2006 ዓ.ም፣ በፑቲን ተመርዟል|right}} ቀደም ሲል የፑቲን ደጋፊዎች የተለያዩ ምልክቶችን ተጠቅመዋል - የመካከለኛው ዘመን የሞስኮ ዋና አስተዳዳሪ የኦርቶዶክስ ባንዲራዎች ፣ የሩስያ ኢምፓየር እና የዩኤስኤስ አር እና ሌሎችም ፣ ግን ሩሲያ በዩክሬን ላይ ወረራ ከጀመረች በኋላ ነው “Z” የሚለው የላቲን ፊደል በሩሲያ ውስጥ ከፍተኛ ተወዳጅነትን ያተረፈው። በአንድ ስሪት መሠረት የዚህ ምልክት ፈጣሪዎች የሩሲያ የመከላከያ ሚኒስቴር ማለትም አንድሬ ኢልኒትስኪ ከፕሮፓጋንዳ ቻናል "Russia Today" (RT) እና አስተናጋጇ ማርጋሪታ ሲሞንያን ጋር ናቸው። ምልክቱ ብዙውን ጊዜ ከናዚ ስዋስቲካ ጋር ተነጻጽሯል እና በብዙ የዓለም ሀገሮች ውስጥ ጥቅም ላይ እንዳይውል የተከለከለ ነው። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩስያ ፕሮፓጋንዳ]] የዚህን ምልክት ትርጉም "[[ስላቮች|የጥንት ስላቭክ]]፣ የሩስያን ጥንታዊነት እና ኃይል የሚያመለክት" በማለት ያብራራል ፣ ምንም እንኳን በየትኛውም ታሪካዊ ምንጭ ውስጥ አልተጠቀሰም <ref>[https://web.archive.org/web/20220307233117/https://www.newyorker.com/news/our-columnists/z-is-the-symbol-of-the-new-russian-politics-of-aggression “Z” Is the Symbol of the New Russian Politics of Aggression]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20220307121835/https://www.thedailybeast.com/vladimir-putins-world-war-z-has-created-a-new-swastika Putin’s World War Z Has Created a New Swastika]</ref> <ref>[https://www.washingtonpost.com/world/2022/03/09/letter-z-russia-symbol-pro-war/ How ‘Z’ became a symbol for supporting Russia’s invasion of Ukraine]</ref> <ref>[https://theworld.org/stories/2022/04/25/some-european-countries-ban-letter-z-stem-pro-russian-propaganda No Z allowed: Some European countries move to ban the symbol used to promote Russia’s war in Ukraine]</ref> <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/propaganda-categ/z-and-v-on-military-equipment-of-the-russian-federation/ Z and V on military equipment of the Russian Federation]</ref> <ref>[https://www.npr.org/2022/03/09/1085471200/the-letter-z-russia-ukraine The letter Z is becoming a symbol of Russia's war in Ukraine. But what does it mean?]</ref> <ref>[https://ridl.io/what-does-the-russian-war-z-stand-for/ What does the Russian war «Z» stand for?]</ref>። <gallery> 2022 Russian Invasion vehicle marking Z.svg|የዩክሬን የሩስያ ወረራ ዋና ምልክት እና የፑቲን አገዛዝ ምልክት Letter Z in the colours of the Russian Ribbon of Saint George.svg|በሩሲያ ውስጥ የፑቲን ዘመን ምልክት የሆነው እና በብዙ አገሮች ውስጥ የተከለከለው የሩስያ የዩክሬን ወረራ ምልክት 2022-07-22. Губернатор Самарской области Дмитрий Азаров в г. Снежное.jpg|በሩሲያ ፓርላማ አባላት ልብሶች ላይ 2022. Симферополь DSC 9220.jpg|በክራይሚያ ባሕረ ገብ መሬት ከተያዙት ከተሞች በአንዱ መናፈሻ ውስጥ Zheleznogorsk city museum interior 81.jpg|በሙዚየሙ ውስጥ Памятный знак в честь воинов-односельчан, погибших в годы Великой Отечественной войны в Пшеничном, 2022, 02.jpg|በመታሰቢያ ሐውልቱ ላይ Севастополь, апрель 2022, 81.jpg|በኮንሰርት መድረክ ላይ Симферополь в июле 2022, 11.jpg|ይህ ምልክት በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ በማስታወቂያ ውስጥ ጥቅም ላይ ይውላል Сергей Миронов (29-03-2022) (cropped).jpg|የሩሲያ የፓርላማ አባል ሰርጌይ ሚሮኖቭ 2024-08-04. Геленджик DSC 3494.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ዩኒፎርም Z symbols on the doors of a building, Russia.jpg|በሬስቶራንቱ በሮች ላይ Z-V-sign.jpg|በአንድ የመኖሪያ ሕንፃ ላይ Z symbol flash mob at Platinum Arena in Khabarovsk.jpg|በዩክሬን ላይ የሩስያ ጥቃትን ለመደገፍ ትልቁ ሰልፍ የተካሄደው በሩሲያ ካባሮቭስክ ነው Russian drone shot over Donetsk Oblast (5 April 2022) 03.jpg|በሩሲያ ድሮን ላይ Z-shaped marking on civilian vehicle 1.jpg|የመኪና ተለጣፊ Izium after Russian occupation (2022-09-20) 12.jpg|በአውቶቡስ ማቆሚያ Lenina Street from Levashovsky ave (Wiki-walk in SPb, 2022-04-17).jpg|በህንፃው ግድግዳ ላይ Встреча подразделений ВС РФ и ЛНР в Новоайдаре 001.png|በሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች ላይ ምልክት Z symbol trolling in Volgograd.jpg|ግራፊቲ Bus, Novosibirsk 04.jpg|አውቶቡስ ላይ Moscow, June 2022, true Patriot wears Z.jpg|የመኪና ተለጣፊ Mezhdunarodnaya metro station Exit, Saint Petersburg December 2022.jpg|በሜትሮ ጣቢያ Banner with the flag of 150th Motorized Rifle Division.jpg|መጫን Движение техники по понтонной переправе через Северский Донец 007.png|በሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች ላይ ምልክቶች Выдача гуманитарной помощи ВС РФ в пгт Чернобаевка Херсонской обл. 001.png|በሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች ላይ ምልክቶች House of Friendship of Peoples of Tatarstan (2023-05-09) 04.jpg|ወደ ሕንፃው መግቢያ Himki trolleybus 0011 2022-05 ZiU-682G016 2.jpg|በትሮሊባስ Russian Z on the back of a Jeep in the US.jpg|የመኪና ተለጣፊ Pro-war picket, Baumana street, Kazan (2022-03-01) 01.jpg|thumb|220px|ከፑቲን ደጋፊዎች አንዱ "ሩሲያ የቀድሞ ግዛቶቿን እንድትመልስ" ሲሉ ጥሪ አቅርበዋል። ጥቁሩና ቢጫው የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብም የፑቲን አገዛዝ ምልክት ነው March for Australian Neutrality 2022-10-22 18.jpg|በዩክሬን ላይ የሚደረገውን ጥቃት ለመደገፍ ሰልፍ Памятник «Z» 2.jpg|በሩሲያ ውስጥ "ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን" ምልክት የመታሰቢያ ሐውልት Z shirt black.jpg|ከ 2022 ጀምሮ ይህንን ምልክት የሚያሳይ ቲሸርት አይነት እና "አላፍርም" የሚለው ጽሑፍ በሩሲያ ውስጥ ተወዳጅ ሆኗል Lenin monument, Makhachkala, July 2022.jpg|ይህንን ምልክት የሚጠቀሙ ጽሑፎች ከሌኒን ሀውልት በላይ Українські захисники розгромили ворожу БТГ на Донеччині за кілька годин 10.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች Выдвижение автомобильной колонны снабжения ВС РФ в Харьковской обл. 001.png|የሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች Kirasveturilo en Operaco Glacio, 2023 02.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች BTR-60 en vilaĝo Malcevo (Sverdlovska provinco) 01.jpg|በ2022 ይህ ምልክት ያለበት የታጠቀ መኪና የመታሰቢያ ሐውልት በሩሲያ ስቨርድሎቭስክ ክልል ተተከለ Za наших во дворе Иристонского отделения полиции.jpg|በሩሲያ ውስጥ ከሚገኙት የፖሊስ ጣቢያዎች በአንዱ ሕንፃ ላይ ከዚህ ምልክት ጋር የተቀረጸ ጽሑፍ PlakatZ-Plakat32.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ፕሮፓጋንዳ Плакат Z 96.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ፕሮፓጋንዳ PlakatZ-Plakat13.jpg|የሩሲያ ወታደራዊ ፕሮፓጋንዳ </gallery> === ከሌሎች ምልክቶች ጋር ማወዳደር === <gallery> 4. SS-Polizei-Panzergrenadier-Division.svg|4ኛ የኤስኤስ ፖሊስ የሞተር ክፍል </gallery> የሚያስደንቀው እውነታ በ [[ናዚ ጀርመን]] ውስጥ Z ደብዳቤ የናዚ ወታደራዊ አጥፊዎችን እና የጦር ሰራዊት ክፍሎችን ለምሳሌ 4 ኛ ኤስ ኤስ ፖሊስ የሞተር ክፍል ሾመ። ይህ እውነታ ከ 2022 ጀምሮ በሩሲያ ውስጥ በታገደ አንድ የድሮ የልጆች ካርቱን ውስጥ ተጠቅሷል <ref>[https://artviko.com.ua/news/v-rossii-zablokirovali-sovetskiy-multik-gde-zatonuvshiy-korabl-z-nazyvayut-fashistskim В России заблокировали советский мультик, где затонувший корабль «Z» называют фашистским]</ref> <ref>[https://investigator.org.ua/novosti-zhizn/241959/ Россиянам закрыли доступ к мультфильму о фашистском эсминце с буквой Z и «Нептун»]</ref>። == ኢኮኖሚያዊ ቅጣቶች == [[ስዕል:Destroyed theatre in Mariupol.jpg|thumb|220px|ከሩሲያ የአየር ጥቃት በኋላ በማሪፖል ውስጥ ያለ ቲያትር]] [[ስዕል:Destructions in Kherson after Russian attack, 2024-05-15 (03).jpg|thumb|220px|የሩሲያ ወታደሮች በ[[ኬርሰን]] ከተማ የመኖሪያ ሕንፃዎችን በቦምብ እየደበደቡ ነው]] [[ስዕል:Burning field in Kherson Oblast, July 2022 (02).jpg|thumb|220px|የሩስያ ጦር የዩክሬን ሰብሎችን በማሳው ላይ በመድፍ እያቃጠለ ነው]] የጀርመኑ ቻንስለር ኦላፍ ሾልስ የሩስያ ዶንባስን ወረራ ተከትሎ የኖርድ ዥረት 2 የጋዝ ቧንቧን ላልተወሰነ ጊዜ ዘግተውታል። የባልቲክ ግዛቶች የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሮች ሩሲያ ከ [[ስዊፍት]] ዓለም አቀፍ የመልእክት መላላኪያ አውታር ለአለም አቀፍ ክፍያዎች እንድትቋረጥ ጠይቀዋል። ሌሎች የአውሮፓ ህብረት አባል ሀገራት ፍቃደኛ አልነበሩም፣ ሁለቱም የአውሮፓ አበዳሪዎች አብዛኛው ወደ 30 ቢሊዮን ዶላር የሚጠጋውን የውጭ ባንኮች ለሩሲያ መጋለጥ ስለያዙ እና ቻይና CIPS የተባለ የስዊፍት አማራጭ ስላዘጋጀች ነው። የ [[ስዊፍት]] የጦር መሳሪያ ለ CIPS እድገት ትልቅ መነቃቃትን ይፈጥራል ይህ ደግሞ ስዊፍትን ያዳክማል እንዲሁም የምዕራቡ ዓለም አቀፍ ፋይናንስ ቁጥጥርን ያዳክማል። ቦሪስ ጆንሰን.ጀርመን በተለይም ሩሲያ ከ [[ስዊፍት]] እንድትታገድ የሚጠይቁትን ጥሪዎች ተቃውሟቸዋል, ይህም ለሩሲያ ጋዝ እና ዘይት ክፍያ የሚኖረውን ውጤት በመጥቀስ; ይሁን እንጂ በየካቲት 26 የጀርመን የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አናሌና ቤርቦክ እና የኢኮኖሚ ሚኒስትር ሮበርት ሃቤክ ከስዊፍት ሩሲያ የተከለከሉ ገደቦችን በመደገፍ በጋራ መግለጫ ሰጥተዋል። ብዙም ሳይቆይ, ዋና ዋና የሩሲያ ባንኮች ከ [[ስዊፍት]] እንደሚወገዱ ተገለጸ, ምንም እንኳን አሁንም ለጋዝ ጭነት የመክፈል አቅምን ለማረጋገጥ የተደራሽነት ውስንነት ይኖራል. ከዚህም በተጨማሪ ምዕራቡ ዓለም የ630 ቢሊዮን ዶላር የውጭ መጠባበቂያ ክምችት ባለው የሩሲያ ማዕከላዊ ባንክ ላይ ማዕቀብ እንደሚጥል እና የማዕቀቡን ተጽእኖ ለማካካስ ንብረቶቹን እንዳያባክን ተነግሯል። የብሪታኒያ ጠቅላይ ሚኒስትር ቦሪስ ጆንሰን ሁሉም ዋና ዋና የሩሲያ ባንኮች ንብረታቸው እንዲታገድ እና ከዩናይትድ ኪንግደም የፋይናንስ ስርዓት እንደሚገለሉ እና አንዳንድ ወደ ሩሲያ የመላክ ፍቃድ እንደሚታገድ አስታውቀዋል። በተጨማሪም በዩኬ የባንክ ሂሳቦች ውስጥ ለሩሲያ ዜጎች የተቀማጭ ገንዘብ ገደብ አስተዋውቋል እና ከ100 በላይ ግለሰቦች እና አካላት ንብረቶችን አግዷል። የሩሲያ የፀጥታው ምክር ቤት ምክትል ሊቀ መንበር እና የቀድሞ ፕሬዝዳንት ዲሚትሪ ሜድቬዴቭ ኔቶ ከአፍጋኒስታን ለመውጣት “የፖለቲካ አቅመ ቢስነት” ምልክት ነው ሲሉ በሩሲያ ላይ የተጣሉ ምዕራባውያን ማዕቀቦችን ጨምሮ ተሳለቁ። ኩባንያዎች በሩስያ ውስጥ የያዙትን የውጭ ሀብት ወደ ሀገር ሊለውጡ ዛቱ። እ.ኤ.አ. ማዕቀቡ የቴክኖሎጂ ዝውውሮችን፣ የሩስያ ባንኮችን እና የሩሲያ ንብረቶችን ያነጣጠረ ነበር። ከፍተኛ ተወካይ ጆሴፕ ቦሬል የአውሮፓ ህብረት "ከዚህ በፊት ታይቶ የማያውቅ ማግለል" እንደሚገጥማት ተናግረዋል ። በተጨማሪም "እነዚህ ከሁለተኛው የዓለም ጦርነት በኋላ በአውሮፓ ውስጥ በጣም ጨለማ ከሆኑት ሰዓቶች መካከል ናቸው" ብለዋል. የአውሮፓ ፓርላማ ፕሬዝዳንት ሮቤታ ሜቶላ “አፋጣኝ፣ ፈጣን፣ ጠንከር ያለ እና ፈጣን እርምጃ” እንዲወስዱ ጥሪ አቅርበው ለመጋቢት 1 ቀን ያልተለመደ የፓርላማ ስብሰባ ጠሩ። [[ስዕል:Some say we are made of steel.webm|thumb|160px|[[ኬርሰን|ክኸርሰንን ከሩሲያ ወረራ ነፃ ያወጣውን የዩክሬን ጦር ዩክሬናውያን በደስታ ተቀብለዋል]]]] እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 22 የዩኤስ ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን VEBን ጨምሮ በአራት የሩሲያ ባንኮች ላይ እንዲሁም ለፑቲን ቅርብ በሆኑ “በሙስና የተጨማለቁ ቢሊየነሮች” ላይ ገደቦችን አስታውቀዋል ። ዩኤስ በተጨማሪም የኤክስፖርት ቁጥጥርን አቋቋመች ፣ ይልቁንም ሩሲያ የከፍተኛ የቴክኖሎጂ አካላትን ተደራሽነት በመገደብ ላይ ያተኮረ ልብ ወለድ ማዕቀብ ላይ ያተኮረ ነው ። , ሁለቱም ሃርድዌር እና ሶፍትዌሮች, ማንኛውም ክፍሎች ወይም ዩኤስ በመጡ አእምሯዊ ንብረቶች የተሠሩ ናቸው. ማዕቀቡ ማንኛውም ሰው ወይም ኩባንያ ቴክኖሎጂን፣ ሴሚኮንዳክተሮችን፣ ምስጠራ ሶፍትዌሮችን፣ ሌዘርን ወይም ሴንሰሮችን ለሩሲያ መሸጥ የሚፈልግ ፈቃድ እንዲጠይቅ ያስገድዳል፣ ይህም በነባሪነት ውድቅ ተደርጓል። የማስፈጸሚያ ዘዴው በሰውየው ወይም በኩባንያው ላይ የሚጣሉ ማዕቀቦች ናቸው። የማዕቀቡ ትኩረት በመርከብ ግንባታ፣ በኤሮስፔስ እና በመከላከያ ኢንዱስትሪዎች ላይ ነው። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 26, የፈረንሳይ የባህር ኃይል በእንግሊዝ ቻናል ውስጥ የሩስያን የጭነት መርከብ ባልቲክ መሪን ያዘ. መርከቧ በእገዳው ኢላማ በሆነ ኩባንያ ውስጥ ተጠርጥራለች. መርከቧ ወደ ቦሎኝ ሱር-ሜር ወደብ ታጅባ በምርመራ ላይ ነች። ዩናይትድ ኪንግደም የሩሲያ ግዛት አየር መንገድ ኤሮፍሎት እና የሩሲያ የግል ጄቶች ከዩኬ የአየር ክልል አግዳለች። እ.ኤ.አ. የካቲት 25 ፣ ፖላንድ ፣ ቡልጋሪያ እና ቼክ ሪፖብሊክ የአየር ክልላቸውን ለሩሲያ አየር መንገዶች እንደሚዘጉ አስታውቀዋል ። ኢስቶኒያም በማግስቱ ተከትላለች። በምላሹም ሩሲያ የብሪታንያ አውሮፕላኖችን ከአየር ክልሏ ከልክላለች። የሩሲያ ትልቁ የሀገር ውስጥ አየር መንገድ ኤስ7 አየር መንገድ ወደ አውሮጳ የሚያደርገውን ሁሉንም በረራዎች መሰረዙን ያስታወቀ ሲሆን የአሜሪካ አየር መንገድ ዴልታ አየር መንገድ ከኤሮፍሎት ጋር ያለውን ግንኙነት ማቋረጡን አስታውቋል። በተጨማሪም ሩሲያ ከአየር ክልሏ ከቡልጋሪያ ፣ፖላንድ እና ቼክ ሪፖብሊክ አጓጓዦች ሁሉንም በረራዎች ታግዳለች ።ኢስቶኒያ ፣ ሮማኒያ ፣ ሊቱዌኒያ እና ላቲቪያ የሩሲያ አየር መንገዶችን ከአየር ክልላቸው እንደሚከለክሉ አስታውቀዋል <ref>[https://amharic.voanews.com/a/6460809.html ፈረንሳይ በሩሲያ ላይ የተጣለውን ማዕቀብ በመጣስ የተጠረጠረች መርከብ ያዘች።]</ref><ref>[https://am.al-ain.com/article/putin-tells-ukrainian-military-to-overthrow-zelensky ቭላድሚር ፑቲን፤ የዩክሬን ጦር ስልጣኑን ከፕሬዝዳንት ዘለንስኪ እንዲረከብ ጥሪ አቀረቡ]</ref><ref>[https://am.al-ain.com/article/price-of-a-barrel-of-crude-oil-climbs-to-100-usd-following-russia-s-ukraine-invasion ሩሲያ በዩክሬን ወታደራዊ ዘመቻ መጀመሯን ተከትሎ የነዳጅ ዋጋ በበርሜል ከ100 ዶላር በላይ ደረሰ]</ref>። [[ስዕል:Executed people in basement in Bucha.jpg|thumb|240px|በቡቻ ከተማ የሩስያ ወታደሮች በመቶዎች የሚቆጠሩ የዩክሬን ሲቪሎችን ገድለዋል]] [[ስዕል:Выдача гуманитарной помощи ВС РФ в пгт Чернобаевка Херсонской обл. 002.png|thumb|240px|በደቡባዊ ዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ወረራ ወታደሮች]] [[ስዕል:Cemetery in Izium made during Russian occupation (01).jpg|thumb|240px|በሩሲያ ወታደሮች የተገደሉ የዩክሬን ሲቪሎች የጅምላ መቃብር፣ [[ኻርኪው|የካርኪቭ ክልል]] <ref>[https://www.amnesty.org/ru/latest/news/2022/09/ukraina/ Массовые захоронения в Изюме — жуткое напоминание о цене российской агрессии в отношении Украины — Amnesty International]</ref> <ref>[https://news.un.org/en/story/2022/09/1126801 Ukraine: UN rights office set to probe ‘mass graves’ in newly liberated east]</ref> <ref>[https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/09/16/un-wants-to-send-team-to-probe-mass-grave-in-ukraine-s-izyum_5997168_4.html UN probe imminent after Ukraine finds mass graves in Izium]</ref>]] == በጦርነቱ ውስጥ ከአፍሪካ አገሮች የመጡ ቅጥረኞች ተሳትፎ == ሩሲያ ከሚከተሉት አገሮች ቅጥረኞችን በንቃት በመመልመል ላይ ትገኛለች:- [[ስዕል:Volodymyr Zelenskyy, President of Ukraine, received the Letters of Credence from the Newly Appointed Ambassadors of Poland, Australia, Thailand, Ghana and Uganda on 22 April 2024 - 24.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ፕሬዝዳንት ከአፍሪካ ሀገራት ፕሬዚዳንቶች ጋር]] [[ኡጋንዳ]] ፣ [[ኬንያ]] ፣ [[ካሜሩን]] ፣ [[ጋና]] ፣ [[ሴኔጋል]] ፣ [[ቶጎ]] ፣ [[ሩዋንዳ]] ፣ [[ቡሩንዲ]] ፣ [[ኮንጎ ሪፐብሊክ]] ፣ [[ማሊ]] ፣ [[ሶማሊያ]] ፣ [[ናይጄሪያ]] <ref>[https://lb.ua/society/2025/11/07/705730_sibiga_ponad_1400_naymantsiv_iz_36.html Сибіга: понад 1400 найманців із 36 африканських країн воюють на боці РФ проти України]</ref>። == የውጭ ወታደራዊ ድጋፍ ለዩክሬን == [[ስዕል:Countries supplying military equipment to Ukraine during the 2022 Russian invasion.svg|thumb]] በቪክቶር ያኑኮቪች መሪነት የዩክሬን ጦር ተበላሽቶ ነበር። የያኑኮቪች ውድቀት እና የምዕራብ መስለው መሪዎች መተካታቸውን ተከትሎ የበለጠ ተዳክሟል። በመቀጠልም በርካታ የምዕራባውያን አገሮች (ዩኬ፣ አሜሪካ፣ ፈረንሳይ፣ ጀርመን፣ የባልቲክ አገሮች፣ ፖላንድ፣ አውስትራሊያ፣ ካናዳ እና ቱርክን ጨምሮ) እና ድርጅቶች (ኔቶ እና የአውሮፓ ህብረት) ወታደራዊ ኃይሉን መልሶ ለመገንባት ወታደራዊ ዕርዳታ መስጠት ጀመሩ። በተለይም የዩክሬን ታጣቂ ሃይሎች እ.ኤ.አ. ከ2019 ጀምሮ የቱርክን ቤይራክታር ቲቢ2 ሰው አልባ የጦር አየር ተሽከርካሪዎችን ማግኘት የጀመሩ ሲሆን ይህም በጥቅምት 2021 በዶንባስ የሩስያ ተገንጣይ መድፍ ቦታ ላይ ዒላማ ለማድረግ ጥቅም ላይ ውሏል። [[ስዕል:President Biden on 2022 Russia invasion.webm|thumb|በዩክሬን ሁኔታ ላይ የቢደን መግለጫ]] ሩሲያ መሳሪያዋን እና ወታደሮቿን በዩክሬን ድንበሮች መገንባት ስትጀምር የኔቶ አባል ሀገራት የጦር መሳሪያ አቅርቦትን መጠን ጨምረዋል። የዩኤስ ፕሬዝዳንት ጆ ባይደን የ260 ሚሊዮን ዶላር ርዳታ ለመስጠት በነሀሴ እና ታህሳስ 2021 የፕሬዝዳንታዊ ውድቀት ባለስልጣናትን ተጠቅመዋል። እነዚህም የሴት ልጅ ግርዛት-148 ጃቬሊንስ እና ሌሎች ፀረ-ትጥቅ ትጥቅ፣ የጦር መሳሪያዎች፣ የተለያዩ ጥይቶች እና ሌሎች መሳሪያዎች ማድረስ ይገኙበታል። ወረራውን ተከትሎ ሀገራት የጦር መሳሪያ አቅርቦት ተጨማሪ ቃል መግባት ጀመሩ። ቤልጂየም፣ ቼክ ሪፐብሊክ፣ ኢስቶኒያ፣ ፈረንሳይ፣ ግሪክ፣ ኔዘርላንድስ፣ ፖርቱጋል እና እንግሊዝ የዩክሬን ጦር እና መንግስትን ለመደገፍ እና ለመከላከል አቅርቦቶችን እንደሚልኩ አስታውቀዋል። እ.ኤ.አ. ከ30ዎቹ የኔቶ አባላት ጥቂቶቹ የጦር መሳሪያ ለመላክ ሲስማሙ ኔቶ እንደ ድርጅት ግን አላደረገም። እ.ኤ.አ. በጥር 2022 ጀርመን የጦር መሳሪያ ወደ ዩክሬን እንዳትልክ እና ኢስቶኒያ በጀርመን በተሰራ የጦር መሳሪያዎች ላይ የኤክስፖርት ቁጥጥሮች የቀድሞ የምስራቅ ጀርመን ዲ-30 አስተናጋጆችን ወደ ዩክሬን እንዳትልክ ከልክላለች።ጀርመን 5,000 የራስ ቁር እና የመስክ ሆስፒታል ወደ ዩክሬን እንደምትልክ አስታወቀች። የኪዬቭ ከንቲባ ቪታሊ ክሊችኮ በስድብ ምላሽ ሰጥተዋል፡ "ከዚህ በኋላ ምን ይልካሉ? ትራሶች?" እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የአውሮፓ ህብረት የውጭ ፖሊሲ ሃላፊ ጆሴፕ ቦሬል ለገዳይ ዕርዳታ 450 ሚሊዮን ዩሮ (502 ሚሊዮን ዶላር) እና ተጨማሪ 50 ሚሊዮን ዩሮ (56 ሚሊዮን ዶላር) ገዳይ ባልሆኑ አቅርቦቶች እንደሚገዙ ተናግረዋል ። ቦረል የአውሮፓ ህብረት የመከላከያ ሚኒስትሮች እቃውን እንዴት እንደሚገዙ እና ወደ ዩክሬን እንዴት እንደሚያስተላልፍ አሁንም ዝርዝር ጉዳዮችን መወሰን እንዳለባቸው ተናግረዋል ነገር ግን ፖላንድ እንደ ማከፋፈያ ማዕከል ለመሆን ተስማምታለች. ቦረል ለዩክሬን በአውሮፕላን አብራሪነት መንቀሳቀስ የቻሉትን ተዋጊ ጄቶች ለማቅረብ እንዳሰቡም ገልጿል። እነዚህ በ€450 ሚሊዮን የእርዳታ ጥቅል አይከፈሉም። ፖላንድ፣ ቡልጋሪያ እና ስሎቫኪያ ማይግ-29 ነበራቸው እና ስሎቫኪያ ሱ-25ም ነበሯት እነዚህም ዩክሬን ቀድሞውንም የበረረች እና ያለ አብራሪ ስልጠና ሊተላለፉ የሚችሉ ተዋጊ ጄቶች ነበሩ። በማርች 1፣ ፖላንድ፣ ስሎቫኪያ እና ቡልጋሪያ ተዋጊ ጄቶችን ለዩክሬን እንደማይሰጡ አረጋግጠዋል። እ.ኤ.አ. ፌብሩዋሪ 26 የዩኤስ ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አንቶኒ ብሊንከን “ፀረ- ጦር እና ፀረ-አይሮፕላን ሲስተም ፣ጥቃቅንና ልዩ ልዩ ጥይቶች ፣ የሰውነት ትጥቅ እና ተዛማጅ መሳሪያዎች”ን ጨምሮ 350 ሚሊዮን ዶላር ገዳይ ወታደራዊ እርዳታ መፍቀዱን አስታውቋል። ሩሲያ የዩናይትድ ስቴትስ ሰው አልባ አውሮፕላኖች በጥቁር ባህር ላይ የጦር መርከቦቿን ኢላማ ለማድረግ ለዩክሬን ባህር ኃይል መረጃ መስጠቷን ዩናይትድ ስቴትስ አስተባብላለች። በፌብሩዋሪ 27፣ ፖርቱጋል ኤች ኤንድ ኬ G3 አውቶማቲክ ጠመንጃዎችን እና ሌሎች ወታደራዊ መሳሪያዎችን እንደምትልክ አስታውቃለች። ስዊድን እና ዴንማርክ ሁለቱም በቅደም ተከተል 5,000 እና 2,700 ፀረ-ታንክ የጦር መሳሪያዎች ወደ ዩክሬን ለመላክ ወሰኑ። ዴንማርክ ከ 300 የማይንቀሳቀሱ ስቲንጀር ሚሳኤሎች ዩናይትድ ስቴትስ በመጀመሪያ ለአገልግሎት እንደሚረዳን ተናግራለች። ቱርክም ቲቢ 2 ሰው አልባ አውሮፕላኖችን ሰጥታለች። የኖርዌይ መንግስት መጀመሪያ ላይ የጦር መሳሪያ ወደ ዩክሬን አልልክም ነገር ግን እንደ ኮፍያ እና መከላከያ መሳሪያ ያሉ ሌሎች ወታደራዊ መሳሪያዎችን እልካለሁ ካለ በኋላ እ.ኤ.አ. ለገለልተኛ ሀገር ዋና ዋና የፖሊሲ ለውጥ ፣ ፊንላንድ ወደ ጥይት መከላከያ ጃኬቶች ፣ ባርኔጣዎች እና የህክምና አቅርቦቶች ለመጨመር 2,500 ጠመንጃዎች ከ150,000 ዙሮች ፣ 1,500 ባለአንድ ጥይት ፀረ-ታንክ መሳሪያዎች እና 70,000 የውጊያ ራሽን እንደምትልክ አስታወቀች። አስታወቀ።<ref>[https://am.al-ain.com/article/our-forces-aren-t-engage-and-will-not-engage-in-conflict-with-russia-in-ukraine-biden አሜሪካ ከሩሲያ እንዲዋጋ ወደ ዩክሬን የምትልከው ጦር እንደማይኖር አስታወቀች]</ref> == ሚምስ == [[ስዕል:Anti-Putin graffiti in Luhansk, April 2014.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘች ከተማ [[ሉጋንስክ]] ውስጥ ያለው መፈክር "ፑቲን - ሁኢሎ"]] [[ስዕል:Путин - хуйло!.ogg|thumb|250px|የመፈክር ድምጽ ቀረጻ]] እ.ኤ.አ. በ 2014 [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክራይሚያን በሩሲያ መቀላቀል]] ከጀመረች በኋላ "ፑቲን - ሁኢሎ" (በሩሲያኛ Путин хуйло) የሚለው ሐረግ ተወዳጅ እየሆነ መጥቷል እናም በዓለም ዙሪያ ባሉ የፑቲን ተቃዋሚዎች ጥቅም ላይ ይውላል <ref>[https://www.newsweek.com/putin-huylo-khuylo-explained-russia-ukraine-putin-language-1702063 ‘Putin Huylo’ Meaning as Phrase Becomes Rallying Cry for Ukraine Support]</ref>። በኤፕሪል 4፣ 2022፣ ከሩሲያ የመጣ አስደንጋጭ ቪዲዮ በመስመር ላይ ተሰራጨ። በዩክሬን ጦርነት ውስጥ መግባት አለብኝ በማለት የሩስያን ፕሮፓጋንዳ አይቶ አንድ የሥነ አእምሮ ችግር ያለበት ሰው በዘፈቀደ የመኪናውን ሾፌር መስኮት ሲሰብረው ያሳያል (በሩሲያኛ "Ты нахера мне стекло разбил ?") <ref>[https://m.vk.com/video-83304459_456239278 Мужик, а ты нахера мне стекло разбил (текст)]</ref>። == በተጨማሪም ይመልከቱ == * [[የሩሲያ ሚሳኤል በዩክሬን ላይ ጥቃት ሰነዘረ]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[ሦስተኛው የዓለም ጦርነት]] * [[የፖለቲካ ፓርቲ 5.10]] == በባህል እና ሲኒማ == * ዘጋቢ ፊልም [[የፑቲኒዝም አናቶሚ (ዘጋቢ ፊልም)|የፑቲኒዝም አናቶሚ]] (Анатомія рашизму, 2023) <ref>[https://blog.poltava.to/pustovgar/17788/ Анатомія рашизму | Документальний цикл «Остання війна»]</ref> <ref>[https://stv.detector.media/suspilna-korporatsiya/read/7813/2023-05-18-pershyy-epizod-tsyklu-ostannya-viyna-prezentuvalo-suspilne/ “Анатомія рашизму”: Суспільне мовлення презентувало цикл фільмів про основу російсько-української війни. ВІДЕО]</ref>. === የሩሲያ ዲሞክራሲያዊ ኃይሎች አቀማመጥ === የሩሲያ ተቃዋሚዎች በተለይም የ[[አሌክሲ ናቫልኒ|አሌሴይ ናቫልኒ]] ደጋፊዎች በሩሲያ ውስጥ የፑቲንን አገዛዝ ለብዙ አመታት ሲዋጉ የቆዩ ሲሆን ከ2014 ጀምሮ በዩክሬን ላይ የተፈጸሙትን ወንጀሎች በሙሉ አጥብቀው አውግዘዋል፣ ዩክሬናውያንን ይደግፋሉ እና የፑቲን ዋና ደጋፊዎች ወንጀሎች ላይ ምርመራ እስከጀመረ ድረስ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == ማጣቀሻዎች == sbbo6hz7nc00786w489xf9sqpimmwwa 0 54820 391598 391570 2026-04-14T22:51:27Z アヒルさんチーム 57851 391598 wikitext text/x-wiki ልጃገረዶች እና የፓንዘር(ガールズ＆パンツァー) [[አሕጽሮተ]] [[ቃል (የቋንቋ አካል)|ቃል]][[ጋሩፓን]][[የመጀመሪያው]] [[ጃፓን|የጃፓን]] [[አኒሜ]] [[ስዕል:GIRLS und PANZER bus@Oarai.JPG | thumb | right | ልጃገረዶች እና የፓንዘር አውቶቡስ]]<ref>https://girls-und-panzer.jp/</ref> == ቅድስት ሀገር == የቡድሃ ቅዱስ ቦታ [[ቶክዮ|ከቶኪዮ]] [[በስተምስራቅ]] [[ኢባራኪ]] ግዛት ውስጥ [[ኦአራይ]] ነው። እ.ኤ.አ. በ [[2011 እ.ኤ.አ.|2011]] [[በቶሆኩ ፓሲፊክ ውቅያኖስ የመሬት መንቀጥቀጥ]] ያስከተለውን [[ውድመት]] ተከትሎ የኦራይ [[አንግልፊሽ ፌስቲ]]ቫል ፣ ለኦራአይ ልዩ ባህላዊ ፌስቲቫል ፣ የመሬት መንቀጥቀጥን የማገገሚያ ጥረቶችን ለመደገፍ ከኦአራይ አንግልፊሽ ፌስቲቫል ጋር ተባብሮ ነበር። == ታሪክ== የመጀመሪያው የረሃብ ጨዋታዎች በጃፓን ጥቅምት 9 ቀን 2012 በቶኪዮ ኤምኤክስ፣ ኦክቶበር 11 በቲቪ ኦሳካ እና ቲቪ Aichi፣ ኦክቶበር 14 በ BS11 እና በጥቅምት 17 በ AT-X፣ የመጨረሻው ክፍል በመጋቢት 25 ቀን 2013 በድምሩ 12 ክፍሎች ቀርቧል። የአኒሜ ተከታታዮቹ በአክታስ ተዘጋጅተው፣ በቱቶሙ ሚዙሺማ ተመርተው፣ እና በሪኮ ዮሺዳ ተፃፈ። ሽሮ ሃማጉቺ ተከታታይ አቀናባሪ ሆኖ አገልግሏል። ቾቾ "Dream Riser" በሚል ርዕስ የተከታታዩን የመክፈቻ ጭብጥ ሲዘምር ማይ ፉቺጋሚ፣ አይ ካያኖ፣ ማሚ ኦዛኪ፣ ኢኩሚ ናካጋሚ እና ዩካ ኢጉቺ የተከታታዩን አምስቱን ዋና ገፀ-ባህሪያት ድምፃቸውን ከፍ አድርገው "ተልእኮ ግባ!" የሚለውን ጭብጥ ዘፈነ። ኦሪጅናል ዘፈን "ፓንዘር ቮር" ተፈጠረ፣ እሱም የኦራይ ሌይትሞቲፍ። በብሉ ሬይ እና በዲቪዲ በስድስት ጥራዞች የተሰበሰበ ሲሆን በጃፓን ከታህሳስ 21 ቀን 2012 እስከ ሰኔ 21 ቀን 2013 ተለቀቀ። እያንዳንዱ ጥራዝ ከአኒም ተከታታዮች ኦሪጅናል ቪዲዮ እነማ (OVA) እና እንዲሁም በተከታታይ በተገለጹት ታንኮች ላይ በአኪያማ ዩካሪ የተሰጠ ንግግርን የሚያሳይ OVA ይዟል። የዩካሪ አኪያማ ታንክ ትምህርት)። OVA "Girls und Panzer: ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!" በኦራይ ልጃገረዶች ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት እና በአንዚዮ የሴቶች አካዳሚ መካከል ያለውን ገና ያልታየውን ግጥሚያ ያሳያል። [[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!|ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ የአንዚዮ እውነተኛ ጦርነት]]በአንድ ጊዜ በጃፓን በሚገኙ 14 ሲኒማ ቤቶች እና በጁላይ 5፣ 2014 በበርካታ የመስመር ላይ የዥረት አገልግሎቶች ላይ ተለቀቀ። የእሱ ብሉ ሬይ እና ዲቪዲ በጃፓን በጁላይ 25፣ 2014 ተለቀቁ እና አዲስ የዩካሪን ክፍል ያካትታል። በኦቪኤ ውስጥ የሚታዩትን የጣሊያን ታንኮች የሚያሳይ የአኪያማ ታንክ ንግግር። ኦቫ በጃፓን ሰኔ 21 ቀን 2015 በ AT-X ፣ ዲሴምበር 30 በ BS11 ፣ እና ጃንዋሪ 3 ፣ 2016 በ TOKYO MX ላይ ተለቀቀ። == ገጸ-ባህሪያት== [[ ልጃገረዶች እና የፓንዘር ውስጥ ያሉ ገጸ-ባህሪያት]] https://ja.wikipedia.org/wiki/%E3%82%AC%E3%83%BC%E3%83%AB%E3%82%BA&%E3%83%91%E3%83%B3%E3%83%84%E3%82%A1%E3%83%BC?wprov=sfti1# https://en.wikipedia.org/wiki/Girls_und_Panzer?wprov=sfti1#Plot == ተዛማጅ ጽሑፎች== *[[ልጃገረዶች እና የፓንዘር ውስጥ ያሉ ገጸ-ባህሪያት|ልጃገረዶች እና የፓንዘር ውስጥ ያሉ ገጸ-ባህሪያት]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር ፊልም|ልጃገረዶች እና ፓንዘር ፊልም]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!|ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ የአንዚዮ እውነተኛ ጦርነት|ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ የአንዚዮ እውነተኛ ጦርነት]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ መፈክር ፍቅር ሳኩሰን ደሱ!]] == ተዛማጅ ወገኖች == <nowiki>*</nowiki>[[ቱቶሙ ሚዙሺማ]] - የአኒሜ እውቂያ == ገጸ-ባህሪያት == https://girls-und-panzer.jp/ m565zlz9m274l779ezp0q6dbjyez7oh 391599 391598 2026-04-14T22:52:58Z ~2026-23094-72 58124 391599 wikitext text/x-wiki ልጃገረዶች እና የፓንዘር(ガールズ＆パンツァー) [[አሕጽሮተ]] [[ቃል (የቋንቋ አካል)|ቃል]][[ጋሩፓን]][[የመጀመሪያው]] [[ጃፓን|የጃፓን]] [[አኒሜ]] [[ስዕል:GIRLS und PANZER bus@Oarai.JPG | thumb | right | ልጃገረዶች እና የፓንዘር አውቶቡስ]]<ref>https://girls-und-panzer.jp/</ref> == ቅድስት ሀገር == የቡድሃ ቅዱስ ቦታ [[ቶክዮ|ከቶኪዮ]] [[በስተምስራቅ]] [[ኢባራኪ]] ግዛት ውስጥ [[ኦአራይ]] ነው። እ.ኤ.አ. በ [[2011 እ.ኤ.አ.|2011]] [[በቶሆኩ ፓሲፊክ ውቅያኖስ የመሬት መንቀጥቀጥ]] ያስከተለውን [[ውድመት]] ተከትሎ የኦራይ [[አንግልፊሽ ፌስቲ]]ቫል ፣ ለኦራአይ ልዩ ባህላዊ ፌስቲቫል ፣ የመሬት መንቀጥቀጥን የማገገሚያ ጥረቶችን ለመደገፍ ከኦአራይ አንግልፊሽ ፌስቲቫል ጋር ተባብሮ ነበር። == ታሪክ== የመጀመሪያው የረሃብ ጨዋታዎች በጃፓን ጥቅምት 9 ቀን 2012 በቶኪዮ ኤምኤክስ፣ ኦክቶበር 11 በቲቪ ኦሳካ እና ቲቪ Aichi፣ ኦክቶበር 14 በ BS11 እና በጥቅምት 17 በ AT-X፣ የመጨረሻው ክፍል በመጋቢት 25 ቀን 2013 በድምሩ 12 ክፍሎች ቀርቧል። የአኒሜ ተከታታዮቹ በአክታስ ተዘጋጅተው፣ በቱቶሙ ሚዙሺማ ተመርተው፣ እና በሪኮ ዮሺዳ ተፃፈ። ሽሮ ሃማጉቺ ተከታታይ አቀናባሪ ሆኖ አገልግሏል። ቾቾ "Dream Riser" በሚል ርዕስ የተከታታዩን የመክፈቻ ጭብጥ ሲዘምር ማይ ፉቺጋሚ፣ አይ ካያኖ፣ ማሚ ኦዛኪ፣ ኢኩሚ ናካጋሚ እና ዩካ ኢጉቺ የተከታታዩን አምስቱን ዋና ገፀ-ባህሪያት ድምፃቸውን ከፍ አድርገው "ተልእኮ ግባ!" የሚለውን ጭብጥ ዘፈነ። ኦሪጅናል ዘፈን "ፓንዘር ቮር" ተፈጠረ፣ እሱም የኦራይ ሌይትሞቲፍ። በብሉ ሬይ እና በዲቪዲ በስድስት ጥራዞች የተሰበሰበ ሲሆን በጃፓን ከታህሳስ 21 ቀን 2012 እስከ ሰኔ 21 ቀን 2013 ተለቀቀ። እያንዳንዱ ጥራዝ ከአኒም ተከታታዮች ኦሪጅናል ቪዲዮ እነማ (OVA) እና እንዲሁም በተከታታይ በተገለጹት ታንኮች ላይ በአኪያማ ዩካሪ የተሰጠ ንግግርን የሚያሳይ OVA ይዟል። የዩካሪ አኪያማ ታንክ ትምህርት)። OVA "Girls und Panzer: ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!" በኦራይ ልጃገረዶች ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት እና በአንዚዮ የሴቶች አካዳሚ መካከል ያለውን ገና ያልታየውን ግጥሚያ ያሳያል። [[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!|ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ የአንዚዮ እውነተኛ ጦርነት]]በአንድ ጊዜ በጃፓን በሚገኙ 14 ሲኒማ ቤቶች እና በጁላይ 5፣ 2014 በበርካታ የመስመር ላይ የዥረት አገልግሎቶች ላይ ተለቀቀ። የእሱ ብሉ ሬይ እና ዲቪዲ በጃፓን በጁላይ 25፣ 2014 ተለቀቁ እና አዲስ የዩካሪን ክፍል ያካትታል። በኦቪኤ ውስጥ የሚታዩትን የጣሊያን ታንኮች የሚያሳይ የአኪያማ ታንክ ንግግር። ኦቫ በጃፓን ሰኔ 21 ቀን 2015 በ AT-X ፣ ዲሴምበር 30 በ BS11 ፣ እና ጃንዋሪ 3 ፣ 2016 በ TOKYO MX ላይ ተለቀቀ። == ገጸ-ባህሪያት== [[ ልጃገረዶች እና የፓንዘር ውስጥ ያሉ ገጸ-ባህሪያት]] https://ja.wikipedia.org/wiki/%E3%82%AC%E3%83%BC%E3%83%AB%E3%82%BA&%E3%83%91%E3%83%B3%E3%83%84%E3%82%A1%E3%83%BC?wprov=sfti1# https://en.wikipedia.org/wiki/Girls_und_Panzer?wprov=sfti1#Plot == ተዛማጅ ጽሑፎች== *[[ልጃገረዶች እና የፓንዘር ውስጥ ያሉ ገጸ-ባህሪያት|ልጃገረዶች እና የፓንዘር ውስጥ ያሉ ገጸ-ባህሪያት]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር ፊልም|ልጃገረዶች እና ፓንዘር ፊልም]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!|ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ ትክክለኛው የአንዚዮ ጦርነት ነው!]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ የአንዚዮ እውነተኛ ጦርነት|ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ ይህ የአንዚዮ እውነተኛ ጦርነት]] *[[ልጃገረዶች እና ፓንዘር፡ መፈክር ፍቅር ሳኩሰን ደሱ!]] == ተዛማጅ ወገኖች == *[[ቱቶሙ ሚዙሺማ]] - የአኒሜ እውቂያ == ገጸ-ባህሪያት == https://girls-und-panzer.jp/ n3onfw8ihi1a6xyyq1meqw2pg4epe75 0 55403 391587 391516 2026-04-14T19:51:08Z ~2026-23052-53 58120 391587 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = የውጊያ ኢንፎግራፊክስ | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል, እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14,000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል ። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref> == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014. ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас, 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == h0dw1lse69yvkxmz5xmuz607xiqoot1 391594 391587 2026-04-14T20:45:50Z ~2026-22900-08 58121 /* በተጨማሪም ተመልከት */ 391594 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = የውጊያ ኢንፎግራፊክስ | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል, እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14,000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል ። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref> == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014. ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас, 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == 6tki8asuqo3uih2gaqu0gn6fw2ztujh 391595 391594 2026-04-14T20:46:48Z ~2026-22900-08 58121 /* በተጨማሪም ተመልከት */ 391595 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = የውጊያ ኢንፎግራፊክስ | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል, እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14,000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል ። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref> == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014. ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас, 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == bko5mxkdl2h4fvhc64vsl9p3dsls9ac 0 55404 391597 391545 2026-04-14T22:17:00Z ~2026-23175-49 58123 391597 wikitext text/x-wiki '''በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች''' ('''Вооруженные конфликты на постсоветском пространстве''', '''войны в бывшем СССР''') [[የነፃ ግዛቶች ኮመንዌልዝ|እ.ኤ.አ. በ 1991 ከዩኤስኤስአር ውድቀት በኋላ በተነሱት አገሮች ውስጥ የታጠቁ ግጭቶች]]። [[ስዕል:South Russia geopolitics 2015.jpg|thumb|250px|ካርታ (እስከ 2022 ድረስ)]] [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (21).jpg|thumb|250px|[[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ ፍርስራሽ]]፣ ዩክሬን ምስራቃዊ]] [[ስዕል:Wagner armed rebellion vehicle marking Z.svg|thumb|170px|[[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|የፑቲን አገዛዝ እና የሩስያ የዩክሬን ወረራ ዋና ምልክት]]]] * በ[[ሞልዶቫ]] ውስጥ የትራንስኒስትሪያን ግጭት * በ[[ታጂኪስታን]] ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት * የሩሲያ ወረራ በ[[አብካዝያ]] (የ[[ጆርጂያ]] ክልል) * የመጀመሪያው የሩሲያ-[[ቼቺኒያ|ቼቼን]] ጦርነት * በ [[ኡክቤኪስታን]] እና [[ታጂኪስታን]] መካከል ያለው ልዩነት <ref name=OVERVIEW>{{Cite web |url=https://www.globalsecurity.org/military/world/war/tajikistan.htm |title=Tajikistan Civil War |accessdate=10 листопада 2021 |archive-date=30 жовтня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211030164313/https://www.globalsecurity.org/military/world/war/tajikistan.htm }}</ref> <ref name=reuters>{{cite web|url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/kyrgyzstan-accuses-tajikistan-amassing-troops-near-border-2021-05-01/|title=Kyrgyzstan, Tajikistan agree ceasefire after border clashes|publisher=[[Рейтер|Reuters]]|date=1 травня 2021|language=англійською|accessdate=11 листопада 2021|archive-date=2 травня 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210502203827/https://www.reuters.com/world/asia-pacific/kyrgyzstan-accuses-tajikistan-amassing-troops-near-border-2021-05-01/}}</ref> * ሁለተኛው የሩሶ-ቼቼን ጦርነት * በ[[አርሜኒያ]] እና በ[[አዘርባጃን]] መካከል በናጎርኖ-ካራባክ ክልል መካከል ግጭት ፣ በ[[ራሽያ]] ፌዴሬሽን የተደገፈ ጦርነት * እ.ኤ.አ. በ 2008 [[ደቡብ ኦሴቲያ|ሩሲያ በጆርጂያ ላይ ወረራ እና የደቡብ ኦሴቲያ ግዛትን መቀላቀል]] * [[ክራይሚያ መቀላቀል]] (በዩክሬን ላይ የሩሲያ ጦርነት የመጀመሪያ ደረጃ) * [[ጦርነት በዶንባስ]] * [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ]] <ref>{{cite web |url=https://www.unian.ua/war/rosiya-okupuvala-mayzhe-chvert-ukrajini-blizko-20-teritoriji-novini-vtorgnennya-rosiji-v-ukrajinu-11839503.html |title=Росія окупувала близько 20% території України - Forbes |author=Іван Бойко |date=24 травня 2022 |publisher=Уніан |accessdate=27 травня 2022 |archive-date=25 травня 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220525074009/https://www.unian.ua/war/rosiya-okupuvala-mayzhe-chvert-ukrajini-blizko-20-teritoriji-novini-vtorgnennya-rosiji-v-ukrajinu-11839503.html }}</ref> == በባህል እና ሲኒማ == * ዘጋቢ ፊልም [[የፑቲኒዝም አናቶሚ (ዘጋቢ ፊልም)|የፑቲኒዝም አናቶሚ]] (Анатомія рашизму, 2023) <ref>[https://blog.poltava.to/pustovgar/17788/ Анатомія рашизму | Документальний цикл «Остання війна»]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[ታላቅ ሽብር]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[በዩጎዝላቪያ መፍረስ ጊዜ ጦርነቶች]] * [[የሁለተኛው የዓለም ጦርነት የጦር ወንጀሎች]] == አገናኞች == tvaxazp9n91elw90hg1821h6mx2ncht 0 55405 391579 390748 2026-04-14T15:38:12Z ~2026-23114-62 58117 391579 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ |ስም = ቼቺኒያ |ሙሉ_ስም = Noxçiyn Pachhalq Noxçiyçö <br /> Нохчийн Пачхьалкх Нохчийчоь |ባንዲራ_ሥዕል = Flag of Chechen Republic of Ichkeria.svg |ማኅተም_ሥዕል = Coat of arms of the Chechen Republic of Ichkeria.svg |ባንዲራ_ስፋት = |መዝሙር = |ካርታ_ሥዕል = Chechnya (orthographic projection).png |ካርታ_መግለጫ_ፅሁፍ = በካርታው ላይ |ዋና_ከተማ = ግሮዝኒ |የመንግስት_አይነት = |የመሪዎች_ማዕረግ = ፕሬዚዳንት |የመሪዎች_ስም = ፕረዚደንት ዱዙክሀር ዱዳዬቭ <br /> አስላን ማስካዶቭ |ብሔራዊ_ቋንቋ = የቼቼን ቋንቋ |የገንዘብ_ስም = ሪፐብሊክ |የመሬት_ስፋት = ቼቼን ናሃር |የመሬት_ስፋት_ከዓለም = 17 300 km² |ውሀ_ከመቶ = |የሕዝብ_ብዛት_ግምት_ዓመት = |የሕዝብ_ብዛት_ግምት = |የሕዝብ_ብዛት_ከዓለም = 1 516 387 |ሰዓት_ክልል = |የስልክ_መግቢያ = +3 |ከፍተኛ_ደረጃ_ከባቢ = ch. }} '''ቼቺኒያ''' እ.ኤ.አ. ከ1991 እስከ 2000 በካውካሰስ የነበረው ይህ ግዛት በ1994-1996 በነበረው የመጀመሪያው የሩሲያ ወረራ ነፃነቱን አስጠብቆ ቆይቷል። እ.ኤ.አ. በ 1999-2000 ከሁለተኛው የሩሲያ ወረራ በኋላ ሙሉ በሙሉ ተያዘ ፣ ዋና ከተማዋ ግሮዝኒ መሬት ላይ ተደምስሳለች ፣ ህዝቡ የዘር ማጥፋት ተፈፅሟል እና በ 2000 በሩሲያ ውስጥ ተካቷል። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዘመን መጀመሪያ ጋር <ref name="yahoo">{{Cite web|url=https://news.yahoo.com/ukraine-recognizes-chechen-republic-ichkeria-154900042.html|title=Ukraine recognizes the Chechen Republic of Ichkeria|website=news.yahoo.com}}</ref><ref name="reuters">{{Cite web|title=Ukraine lawmakers brand Chechnya 'Russian-occupied' in dig at Kremlin|url=https://www.reuters.com/world/europe/ukraine-lawmakers-brand-chechnya-russian-occupied-dig-kremlin-2022-10-18/|website=Reuters|date=18 жовтня 2022|access-date=18 жовтня 2022}}</ref><ref>[http://czasopisma.upjp2.edu.pl/thepersonandthechallenges The Genocide of Chechens in the Context of Russian-Chechen Conflict — a Historical Outline]</ref><ref>[https://old.memo.ru/hr/hotpoints/n-caucas/aldy2000/aldy1b.htm Новые Алды: убийства мирных жителей]</ref><ref>[https://memohrc.org/ru/news_old/memorial-opublikoval-byulleten-o-situacii-na-severnom-kavkaze-zimoy-2021-2022-godov Мемориал» опубликовал бюллетень о ситуации на Северном Кавказе зимой 2021-2022 годов]</ref>። ከቼቼን ሪፑብሊክ የመጡ ሰዎች በ 21 ኛው ክፍለ ዘመን ከሩሲያ ጎን በተለይም በ [[ጦርነት በዶንባስ|ሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] ውስጥ በጦርነት ውስጥ በንቃት ይሳተፋሉ <ref>[https://kyivindependent.com/ukraines-sbu-files-in-absentia-notice-of-suspicion-against-kadyrov-for-war-crimes/ Ukraine's SBU charges Chechen leader Kadyrov with war crimes]</ref> <ref>[https://www.ohchr.org/en/press-releases/2016/07/un-report-2014-16-killings-ukraine-highlights-rampant-impunity UN report on 2014-16 killings in Ukraine highlights “rampant impunity”]</ref> <ref>[https://www.ohchr.org/en/press-releases/2014/06/new-un-report-ukraine-details-breakdown-law-and-order-east-and-worrying New UN report on Ukraine details breakdown in law and order in the east and worrying trends in Crimea]</ref> <ref>[https://reliefweb.int/report/ukraine/report-human-rights-situation-ukraine-15-july-2014 Report on the human rights situation in Ukraine 15 July 2014]</ref> <ref>[https://ichkeria.net/from-grozny-to-bakhmut-the-timeline-of-chechen-volunteers-in-ukraine-2014-2025/ From Grozny to Bakhmut: The Timeline of Chechen Volunteers in Ukraine (2014–2025)]</ref>። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[የመታሰቢያ ሐውልት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች]] == አገናኞች == 6v89xldkm7rpuqml31rp18omr3jdba9 0 55409 391589 391521 2026-04-14T20:26:47Z ~2026-22900-08 58121 /* ታሪክ */ 391589 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ |ስም = የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ |ሙሉ_ስም = Донецкая Народная Республика |ባንዲራ_ሥዕል = Flag of Donetsk People's Republic.svg |ማኅተም_ሥዕል = Coat of Arms of the Donetsk People's Republic (Latest version).svg |ባንዲራ_ስፋት = |መዝሙር = |ካርታ_ሥዕል = Location of Donetsk People's Republic.png |ካርታ_መግለጫ_ፅሁፍ = |ዋና_ከተማ = [[ዶኔትስክ]] |የመንግስት_አይነት = የሩሲያ ወረራ መንግሥት |የመሪዎች_ማዕረግ = |የመሪዎች_ስም = ዴኒስ ፑሺሊን |ብሔራዊ_ቋንቋ = የሩሲያ ሩብል |የገንዘብ_ስም = ብሔራዊ_ቋንቋ = |የገንዘብ_ስም = |የመሬት_ስፋት = |የመሬት_ስፋት = 26 517 km² |የመሬት_ስፋት_ከዓለም = |ውሀ_ከመቶ = |የሕዝብ_ብዛት_ግምት_ዓመት = |የሕዝብ_ብዛት_ግምት = |የሕዝብ_ብዛት_ከዓለም = 2 244 547 |ሰዓት_ክልል = |የስልክ_መግቢያ = +3 |ከፍተኛ_ደረጃ_ከባቢ = }} '''የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ''' በ [[ዩክሬን]] ውስጥ በዶኔትስክ ክልል ውስጥ የኳሲ ግዛት አካል። ይህ በእውነቱ በዩክሬን ውስጥ በዶኔትስክ ክልል ውስጥ የሩሲያ ወረራ ግዛቶች ስም ነው። እ.ኤ.አ. በ 2014 በሩሲያ ቁጥጥር እና ድጋፍ ስር ባሉ የሩሲያ ደጋፊ ቡድኖች የታወጀ። እ.ኤ.አ. በ 2022 ሩሲያን ከተቀላቀለ በኋላ እንደ [[ሩሲያ]] አካል በክልሉ ውስጥ የክልል አካል ሆነ። ሁሉም የተባበሩት መንግስታት ድርጅት አባል ሀገራት፣ ከ[[ስሜን ኮርያ]] በስተቀር፣ ይህ ግዛት በጊዜያዊነት በሩሲያ የተያዘ የዩክሬን ሉዓላዊ አካል እንደሆነ አድርገው ይመለከቱታል። [[ጦርነት በዶንባስ|ይህ የሆነው በዶንባስ ጦርነት ወቅት ነው]]። ይህ ኳሲ-ሪፐብሊክ የተፈጠረችው ቀደም ሲል የጆርጂያ ደቡባዊ ኦሴቲያ ክልልን መቀላቀል የፈፀመውን የሩሲያ ፌዴሬሽን ወንጀል ምሳሌ በመከተል ነው <ref>[https://k-z.com.ua/vojna-v-krymu/61632-nastupnoyu-bude-ukrayina-pisala-gazeta-tizhden-v-serpni-2008-roku-koli-rashisti-vtorglisya-do-gruziyi «Наступною буде УКРАЇНА» - писала газета «Тиждень» в серпні 2008 року, коли рашисти вторглися до Грузії]</ref>። ከ 2014 እስከ 2022 [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] ስለ “ዶንባስ ሪፐብሊኮች ነፃነት” ተናግሯል ፣ ግን በእውነቱ የተፈጠሩት እና የሚተዳደሩት በሩሲያ የስለላ አገልግሎቶች እና በታጣቂ ኃይሎች ቀጥተኛ ቁጥጥር ስር ብቻ ነው። == ታሪክ == በ 16 ኛው -18 ኛው ክፍለ ዘመን ይህ ክልል የዩክሬን [[ኮሳኮች]] ንብረት ነበር <ref>Пірко В. Заселення Степової України в XVI–XVIII ст. — Донецьк, 1998.— С. 29</ref>። በ 1919 ክልሉ በሶቪየት ሩሲያ በ [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] ጊዜ ተጠቃሏል <ref>Кордюков В.В. Гришинський район у вирі 1917-1921 років. Стр 31</ref>። [[ስዕል:Russian Occupation of Donetsk Oblast.svg|thumb|200px|በሩሲያ ጦር የተያዘው የዩክሬን የዶኔትስክ ክልል ካርታ ፣ በዲኔትስክ ​​ህዝብ ሪፐብሊክ ቁጥጥር ስር ያሉ ግዛቶች]] ከታሪክ አኳያ ክልሉ በዩክሬናውያን ለዘመናት ይኖሩበት ነበር ነገር ግን ከ[[ሆሎዶሞር|1932-1933 የሆሎዶሞር]] ጦርነት በኋላ በጆሴፍ ስታሊን በተፈጸመው ድርጊት ሩሲያውያን የጅምላ ሞት በተከሰተባቸው አካባቢዎች ማቋቋም ጀመሩ እና በሕይወት የተረፉት ዩክሬናውያን በከፊል ወደ ሩሲያ ተባረሩ። ስለዚህ በምስራቅ ዩክሬን ውስጥ አንድ ትልቅ የሩስያ ዲያስፖራ ብቅ አለ. የዩክሬን ቋንቋ ከሕዝብ ሕይወት ተወግዷል፣ እና አጠቃቀሙ እንደ [[የሩሲያዊነት]] አካል በጣም ተገድቧል <ref>[https://www.ukrainer.net/rusyfikatsiia-skhodu/ Як Росія русифікувала схід України]</ref> <ref>[https://beda.media/ru/articles/istoriya-rusifikatsiyi-ru История русификации Украины]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2004-2005 ለመጀመሪያው የዩክሬን አብዮት ምላሽ በ 2004-2005 "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" የተባለ ህዝባዊ ድርጅት የመፍጠር ሀሳብ ተነስቷል ። የዚህ ሀሳብ ፈጣሪ ከሆኑት አንዱ አንድሬ ፑርጂን በኋላ የዩክሬን ከዳተኛ ሆነ። እ.ኤ.አ. በ 2011-2012 ዲኔትስክ ​​በቪክቶር ያኑኮቪች ፕሬዝዳንት ጊዜ የዶኔትስክ ሪፐብሊክ ፓስፖርቶችን ስርጭት አስተናግዷል። ክልሉ በድንበር ቁጥጥር ምክንያት ከሩሲያ በህገ-ወጥ መንገድ የገቡ የጦር መሳሪያዎች እና የፕሮፓጋንዳ ጽሑፎች ተጥለቅልቀዋል <ref>[https://web.archive.org/web/20161006103518/http://bratyaslaviane.narod.ru/2006/4/i4-06-5-r.html В ДОНЕЦКЕ СОБИРАЮТ ПОДПИСИ ЗА ОТДЕЛЕНИЕ ОТ УКРАИНЫ]]</ref>። [[ስዕል:2015-11-12. Иловайск 021.jpg|thumb|270px|በተያዘችው ኢሎቪስክ ከተማ ውስጥ ካሉት ተወካዮች አንዱ]] ኤፕሪል 7፣ 2014 በዶኔትስክ ውስጥ የሩሲያ ልዩ አገልግሎቶች እና ተገንጣዮች ቡድን የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ እና "የግዛት ሉዓላዊነት" መፈጠሩን አውጀዋል። በሉሃንስክ ተመሳሳይ ክስተቶች ተከስተዋል <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/in-depth-research-reports/report/hiding-in-plain-sight/ Hiding in plain sight: Putin’s war in Ukraine]</ref>። ይህ ደግሞ በሌላ መልኩ በዩክሬን ውስጥ ያለው የወረራ አገዛዝ እና የአሸባሪ ቡድን ስም ነው፣ ሙሉ በሙሉ በሩሲያውያን ቁጥጥር ስር ያለ፣ እሱም ለብዙ [[«የሰብዓዊ መብት አቀፋዊ መግለጽ»|የሰብአዊ መብቶች]] ጥሰቶች ተጠያቂ ነው <ref name="terr">{{Cite web|url=http://www.gp.gov.ua/ua/news.html?_m=publications&_c=view&_t=rec&id=138582 |title=Самопроголошені республіки у Донецькій та Луганській областях кваліфіковано як терористичні організації |website= Офіційний сайт [[Генеральна прокуратура України|Генеральної прокуратури України]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150714042248/http://www.gp.gov.ua/ua/news.html?_m=publications&_c=view&_t=rec&id=138582 |archivedate=14 липня 2015 |deadurl=no |date=16 травня 2015 |accessdate=14 липня 2015}}</ref> <ref name="terrorist">{{cite news|title=Ukraine's prosecutor general classifies self-declared Donetsk and Luhansk republics as terrorist organizations|url=http://www.kyivpost.com/content/ukraine/ukraines-prosecutor-general-classifies-self-declared-donetsk-and-luhansk-republics-as-terrorist-organizations-348212.html|newspaper=[[Kyiv Post]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150714042846/http://www.kyivpost.com/content/ukraine/ukraines-prosecutor-general-classifies-self-declared-donetsk-and-luhansk-republics-as-terrorist-organizations-348212.html |archivedate=14 липня 2915 |deadurl=no |date=16 травня 2014 |accessdate=14 липня 2015}}</ref>። እ.ኤ.አ. ነሐሴ 2014 የሩሲያ ወታደሮች የዶኔትስክ ሲቪል ነዋሪ የሆነችውን ኢሪና ዶልጋንን ከፖሊው እንጨት ጋር አስረው በአደባባይ ሲደበድቧት እና ሲያዋርዷት አንድ አስደንጋጭ ክስተት ተፈጠረ <ref>[https://unwatch.org/tortured-russian-sponsored-militants-ukrainian-victim-tells-un-rights-council/ "I was tortured by Russian-sponsored militants," Ukrainian victim tells UN rights council]</ref> <ref>[https://nikvesti.com/news/incidents/59805 Террористы привязали мужчину с украинским флагом к столбу в Зугрэсе]</ref>። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|በጃንዋሪ 2015 የዶኔትስክ አየር ማረፊያ በሩሲያ ጦር እና ተገንጣዮች ተደምስሷል]]። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩስያ ፕሮፓጋንዳ]] በዩክሬን ላይ የተፈጸመውን ጥቃት የሩስያ ተናጋሪውን ህዝብ ጥበቃ፣ "ከናዚዝም ጋር የሚደረገውን ትግል" እና "[[የሩሲያ ግዛት]] ታሪካዊ ግዛቶች መመለስ" በመጥቀስ በዩክሬን ላይ የተሰነዘረውን ጥቃት ያጸድቃል፣ ነገር ግን በተመሳሳይ ጊዜ ከ 2014 እስከ 2022 በምስራቅ ዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ወታደሮች መኖራቸውን እና የኒዮ-ናዚዎች እንደ አሌክሲ ሚልቻኮቭ በሩሲያ ጦር ውስጥ መኖሩን ይክዳል <ref>[https://web.archive.org/web/20110727222851/http://romanyuk.org/172 Держава Україна  чи «проект»Україна?»]</ref> <ref>[https://galinfo.com.ua/news/ukrainskomu_mzs_vkazaly_na_antyukrainski_vystupy_putina_tekst_zvernennya_81120 Українському МЗС вказали на антиукраїнські виступи Путіна. Текст звернення]</ref>። እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 በሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ አሌክሲ ናቫልኒ የሚመራ ቡድን በምስራቃዊ ዩክሬን ያለውን ጦርነት ፣የኳሲ-ሪፐብሊክ ታሪክን እና ከፈጣሪዎቹ አንዱ የሆነውን ሩሲያዊ የሆነውን የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። [[ስዕል:Mariupol 20220323 002.jpg|thumb|240px|በ 2022 የፀደይ ወራት በሩሲያ ጦር እና በእሱ ቁጥጥር ስር ባለው የዶኔትስክ ህዝብ ሪፐብሊክ ሰራዊት በማሪዮፖል ከሚገኙት በአስር ሺዎች ከሚቆጠሩት ቤቶች ውስጥ የአንዱ ፎቶግራፍ።]] በዲኔትስክ ​​ህዝብ ሪፐብሊክ ስም ሩሲያ የፈፀመችው ከባድ ወንጀል [[የማሪፖል ከበባ|በ 2022 የፀደይ ወቅት የማሪፑል ከተማን ሙሉ በሙሉ መጥፋት]] ነው <ref>[https://bahmut.in.ua/rosijski-kativni-v-okupacziyi-kudy-zabyrayut-ukrayincziv/ Російські катівні в окупації: куди забирають українців]</ref> <ref>[https://lb.ua/society/2022/04/10/512924_rosiyani_vlashtuvali_mariupoli.html Росіяни влаштували в Маріуполі "зачистку від нацистів" і вбивають людей просто на вулицях, – Андрющенко]</ref> <ref>[https://evacuation.city/articles/260781/yak-ukrainci-prohodili-filtracijni-tabori-okupantiv-5-istorij-z-mariupolya Як українці проходили фільтраційні табори окупантів: 5 історій з Маріуполя]</ref> <ref>[https://khpg.org/1608814231 ‘З мішком на голові мене привезли до катівні в Донецьку’]</ref>። ለዚህም ነው ይህች ከተማ ከጦርነቱ በፊት በዩክሬን ውስጥ ከሚገኙት አስር ምርጥ ቆንጆዎች መካከል የተመዘገበችው እና በሩሲያ ወረራ ወቅት በአውሮፓ ውስጥ በጣም አደገኛ ቦታ ነበር <ref> [https://cxid.media/articles/vyhnaty-ukraintsiv-i-zaselyty-rosiian-shcho-naspravdi-vidbuvaietsia-v-okupovanomu-mariupoli/ «Вигнати українців і заселити росіян»: що насправді відбувається в окупованому Маріуполі]</ref>። ይህች ኳሲ-ሪፐብሊክ ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልጽ ጥቃት ከመሰንዘሯ በፊት እ.ኤ.አ. የካቲት 21 ቀን 2022 በሩሲያ እንደ “ገለልተኛ መንግሥት” እውቅና ያገኘ ሲሆን በሴፕቴምበር 30 ቀን 2022 በሩሲያ በይፋ ተቀላቅሏል <ref>{{Cite news |title=So-called referenda in Russian-controlled Ukraine ‘cannot be regarded as legal’: UN political affairs chief |work=UN News |url=https://news.un.org/en/story/2022/09/1128161| date=27 вересня 2022 |access-date=29 вересня 2022 |language=en}}</ref>። == የመገንጠል እንቅስቃሴዎች መከሰት ምክንያቶች == [[ስዕል:De Facto People's Republics in Ukraine.png|thumb|250px|[[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|ከ2014 እስከ 2022 ድረስ በጊዜያዊነት በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች ካርታ። ከሙሉ ጥቃት በፊት]]]] [[ስዕል:2014-03-01. Protests in Donetsk. Banner "Donbass with Russia".jpg|thumb|250px|"ዶንባስ ከሩሲያ ጋር ነው" የሚል ፖስተር የያዘ የሩሲያ ታጣቂ ቡድን]] [[ስዕል:Aleksandr Zakharchenko takes an oath of office as the PM of Donetsk People's Republic.jpg|thumb|250px|ከተገንጣይ መሪዎች አንዱ አሌክሳንደር ዘካርቼንኮ]] እ.ኤ.አ. በ 1932-1933 የዩክሬናውያን የዘር ማጥፋት ወንጀል እና በ 20 ኛው ክፍለ ዘመን አጋማሽ ላይ ሩሲያውያን ወደ ዩክሬን ማፈናቀላቸው ዋና ዋና ምክንያቶች ናቸው ፣ በዘመናችን ሁለተኛው ምክንያት ዩክሬን ፌዴሬሽን የማድረግ ሀሳብ ነው <ref>[https://www.unian.ua/politics/675233-navischo-ukrajini-federalizatsiya-vid-kuma-putina.html Навіщо Україні федералізація від кума Путіна]</ref> <ref>[https://www.unian.ua/politics/917145-federalizatsiya-moje-prizvesti-do-rozkolu-ukrajini-poroshenko.html Федералізація може призвести до розколу України - Порошенко]</ref>። == የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ == እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ እና 2000 ዎቹ ውስጥ ፣ የሩሲያ መንግስት በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በርካታ ፊልሞችን በመልቀቅ ዋና ዋና የፊልም ኩባንያዎችን ደግፏል። እንደ እውነቱ ከሆነ፣ በዘመናዊቷ ሩሲያ፣ የፑቲን ፕሮፓጋንዳ የድሮ ኢምፔሪያል እና የሶቪየት ትረካዎችን ብቻ ይደግማል። ለምሳሌ "የዩክሬን ህዝብ በኦስትሪያ ጄኔራል ስታፍ የፈለሰፈው በእነሱ እና በሩሲያ መካከል አለመግባባት ለመፍጠር ነው" የሚለው ውሸት ነው። እ.ኤ.አ. በ 1932-1933 የተካሄደውን የዘር ማጥፋት ወንጀል መካድ እና "ዩክሬናውያን እና ሩሲያውያን አንድ ህዝብ ናቸው" የሚለውን አባባል እና ለሀገሪቱ ነፃነት የሚታገሉ ሁሉ የሩሲያ ጠላቶች ናቸው። በሩሲያ ውስጥ የ [[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ብቅ አለ, ይህም የሀገሪቱን የውጭ ፖሊሲ ጠብ አጫሪነት እንዲጨምር አድርጓል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref>። [[ስዕል:Alexander Borodai (cropped).jpg|thumb|220px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የፑቲን ገዥ ፓርቲ አባል፣ የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ ገዥ እና የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Givi in Parade.jpg|thumb|220px|የዶኔትስክ ህዝብ ሪፐብሊክ ጀግና ሚካሂል ቶልስቲክ]] [[ስዕል:Petrovsky22.jpg|thumb|220px|የሩሲያ ኒዮ-ናዚ ያን ፔትሮቭስኪ ከዶኔትስክ ሕዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ መሪ አሌክሳንደር ቦሮዳይ ጋር።]] እ.ኤ.አ. በ2014 የሩሲያ ሚዲያዎች ስለ “ናዚ መፈንቅለ መንግስት በዩክሬን” በመቶዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዘገባዎችን አሰራጭተዋል እና “ዩክሬን ዶንባስን ሚያዝያ 13 ቀን 2014 ቦምብ ማፈንዳት ጀመረች ምክንያቱም ክልሉ ሩሲያን መቀላቀል ስለፈለገ” ይላል። እንዲያውም የሩስያ ታጣቂዎች ሚያዝያ 12 ቀን 2014 ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረሩ እና ዩክሬን ወረራውን ለማስቆም እና ሌሎች ክልሎችን እንዳያጠቁ በኤፕሪል 13 ቀን 2014 የፀረ-ሽብር ዘመቻ ጀመሩ። በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ኦፊሴላዊ ወታደራዊ ተሳትፎ በ 2022 ብቻ እውቅና ያገኘ ሲሆን ከዚያ በፊት በሩሲያ ሚዲያ ውስጥ "በኪዬቭ አገዛዝ ላይ የአካባቢ ሚሊሻዎች ጦርነት" ተብሎ ቀርቧል። እንደ ራሽያ ሚዲያ ዘገባ ከሆነ በምስራቃዊ ዩክሬን "የእርስ በርስ ጦርነት" ተቀስቅሷል ነገር ግን የሩሲያ ወታደራዊ ሰራተኞች በነዚህ "ሪፐብሊካኖች" መፈጠር ላይ መሳተፋቸው እና ከ 2014 ጀምሮ ሲዋጉ የቆዩት እውነታ እስከ 2022 ድረስ ተዘግቷል። በሩሲያ በተያዙት ሰፈሮች ውስጥ ጥብቅ የመረጃ እገዳ እና ሳንሱር እየተካሄደ ነው። ወራሪዎች ንፁሃን ዜጎችን ማፈኑን፣ ማሰቃየታቸውን እና መግደልን ቀጥለዋል፣ በሺዎች የሚቆጠሩ የዩክሬን ደጋፊዎችም በህገ ወጥ መንገድ በእስር ቤቶች ታስረዋል። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] * [[ስታሊኒዝም]] * [[ኖቮሮሲያ]] == አገናኞች == 9b9c38hwqfx3t7qtgydy1inver872f9 0 55410 391590 390690 2026-04-14T20:32:56Z ~2026-22900-08 58121 /* ታሪክ */ 391590 wikitext text/x-wiki {{የሀገር መረጃ |ስም = የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ |ሙሉ_ስም = Луганская Народная Республика |ባንዲራ_ሥዕል = Flag of the Luhansk People's Republic.svg |ማኅተም_ሥዕል = COA LPR oct 2014.png |ባንዲራ_ስፋት = |መዝሙር = |ካርታ_ሥዕል = Location of Lugansk People's Republic.png |ካርታ_መግለጫ_ፅሁፍ = |ዋና_ከተማ = [[ሉጋንስክ]] |የመንግስት_አይነት = የሩሲያ ወረራ መንግሥት |የመሪዎች_ማዕረግ = |የመሪዎች_ስም = ሊዮኒድ ፓሴችኒክ |ብሔራዊ_ቋንቋ = |የገንዘብ_ስም = |የገንዘብ_ስም = |የመሬት_ስፋት = |የመሬት_ስፋት = 8377 km² |የመሬት_ስፋት_ከዓለም = |ውሀ_ከመቶ = |የሕዝብ_ብዛት_ግምት_ዓመት = |የሕዝብ_ብዛት_ግምት = |የሕዝብ_ብዛት_ከዓለም = 1 400 000  |ሰዓት_ክልል = |የስልክ_መግቢያ = +3 |ከፍተኛ_ደረጃ_ከባቢ = }} '''የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ''' ይህ በእውነቱ በዩክሬን በሉሃንስክ ክልል ውስጥ በሩሲያ የተያዙ ግዛቶች ስም ነው። ሁሉም የተባበሩት መንግስታት ድርጅት አባል ሀገራት፣ ከሰሜናዊ ኮሪያ በስተቀር፣ ይህ ግዛት በጊዜያዊነት በሩሲያ የተያዘ የዩክሬን ሉዓላዊ አካል እንደሆነ አድርገው ይመለከቱታል። [[ጦርነት በዶንባስ|ይህ የሆነው በዶንባስ ጦርነት ወቅት ነው]]። ይህ ኳሲ-ሪፐብሊክ የተፈጠረችው ቀደም ሲል የጆርጂያ ደቡባዊ ኦሴቲያ ክልልን መቀላቀል የፈፀመውን የሩሲያ ፌዴሬሽን ወንጀል ምሳሌ በመከተል ነው። እ.ኤ.አ. በ 2014 በሩሲያ ቁጥጥር ስር ባሉ የሩሲያ ደጋፊ ቡድኖች እና በሩሲያ ድጋፍ የታወጀው በሉሃንስክ የ [[ዩክሬን]] ክዋሲ-ግዛት። በ 2022 ሩሲያን ከተቀላቀለ በኋላ በ [[ሩሲያ]] ውስጥ የክልል አካል ሆነ <ref>[https://k-z.com.ua/vojna-v-krymu/61632-nastupnoyu-bude-ukrayina-pisala-gazeta-tizhden-v-serpni-2008-roku-koli-rashisti-vtorglisya-do-gruziyi «Наступною буде УКРАЇНА» - писала газета «Тиждень» в серпні 2008 року, коли рашисти вторглися до Грузії]</ref>። ከ 2014 እስከ 2022 [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] ስለ “ዶንባስ ሪፐብሊኮች ነፃነት” ተናግሯል ፣ ግን በእውነቱ የተፈጠሩት እና የሚተዳደሩት በሩሲያ የስለላ አገልግሎቶች እና በታጣቂ ኃይሎች ቀጥተኛ ቁጥጥር ስር ብቻ ነው። == ታሪክ == በ 16 ኛው -18 ኛው ክፍለ ዘመን ይህ ክልል የዩክሬን [[ኮሳኮች]] ንብረት ነበር <ref>Ігор Саєнко — Минуле українського козацтва на Луганщині. Історичні нариси. 2010 — с. 18</ref>። በ 1919 ክልሉ በሶቪየት ሩሲያ በ [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] ጊዜ ተጠቃሏል <ref>Кордюков В.В. Гришинський район у вирі 1917-1921 років. Стр 31</ref>። ከታሪክ አኳያ ክልሉ በዩክሬናውያን ለዘመናት ይኖሩበት ነበር ነገር ግን ከ[[ሆሎዶሞር|1932-1933 የሆሎዶሞር]] ጦርነት በኋላ በጆሴፍ ስታሊን በተፈጸመው ድርጊት ሩሲያውያን የጅምላ ሞት በተከሰተባቸው አካባቢዎች ማቋቋም ጀመሩ እና በሕይወት የተረፉት ዩክሬናውያን በከፊል ወደ ሩሲያ ተባረሩ። ስለዚህ በምስራቅ ዩክሬን ውስጥ አንድ ትልቅ የሩስያ ዲያስፖራ ብቅ አለ. የዩክሬን ቋንቋ ከሕዝብ ሕይወት ተወግዷል፣ እና አጠቃቀሙ እንደ [[የሩሲያዊነት]] አካል በጣም ተገድቧል <ref>[https://www.ukrainer.net/rusyfikatsiia-skhodu/ Як Росія русифікувала схід України]</ref> <ref>[https://beda.media/ru/articles/istoriya-rusifikatsiyi-ru История русификации Украины]</ref>። [[ስዕል:Russian occupation of Luhansk Oblast.svg|thumb|200px|የሉሃንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የሚገኝበት የዩክሬን ሩሲያኛ የተያዘው የሉሃንስክ ክልል ካርታ]] እ.ኤ.አ. ኤፕሪል 7 ቀን 2014 የሩሲያ የስለላ አገልግሎቶች እና በሉሃንስክ ውስጥ የተገንጣዮች ቡድን የሉሃንስክ ህዝብ ሪፐብሊክ እና "የግዛት ሉዓላዊነት" መፈጠሩን አወጁ። በዶኔትስክ ተመሳሳይ ክስተቶች ተከስተዋል <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/in-depth-research-reports/report/hiding-in-plain-sight/ Hiding in plain sight: Putin’s war in Ukraine]</ref>፣ [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት|ከ 2014 ጀምሮ በሩሲያ ጦር እና በተገንጣዮች መካከል በአንድ በኩል ፣ እና በሌላኛው የዩክሬን ጦር መካከል ንቁ ግጭቶች ቀጥለዋል]]። በሉሃንስክ ክልል ያለው የሰብአዊ መብት ሁኔታ [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] የከፋ ነው <ref>[https://www.helsinki.org.ua/articles/korotkyj-ohlyad-stanu-z-pravamy-lyudyny-v-tak-zvanyh-lnr-i-dnr/ Короткий огляд стану з правами людини в так званих “ЛНР” і “ДНР”]</ref>። ከሉሃንስክ ታዋቂ የጦር ሰለባዎች: አናቶሊ ፖሊያኮቭ (2015): የዩክሬን ደጋፊ የሆነ ሲቪል በመጋቢት 2015 በሉሃንስክ በታጣቂዎች ታፍኗል። ከቤተሰቡ ጋር ሳይገናኝ ከ9 ወራት በላይ በብቸኝነት ታስሮ ነበር። ማሰቃየት <ref>[https://east-sos.org/publications/anatolij_poliakov/ Оппозиционный российский блогер Анатолий Поляков: «Я до сих пор нахожусь в подвале» – Informator]</ref>። ማሪያ ቫርፎሎሜቫ (ጋዜጠኛ፣ 2015): በጃንዋሪ 2015 በ "ሉሃንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የደህንነት አገልግሎት" ተይዟል። ለ 14 ወራት በ "የውስጥ ጉዳይ ሚኒስቴር" ውስጥ ተይዟል። የዩክሬን ጦር አባል መሆኗን “ኑዛዜ” ለማውጣት ተሠቃየች <ref>[https://detector.media/community/article/113309/2016-03-04-mariya-varfolomeieva-rozpovila-podrobytsi-pro-perebuvannya-u-poloni-lnr-dopovneno/ Марія Варфоломеєва розповіла подробиці про перебування у полоні «ЛНР» (ДОПОВНЕНО)]</ref>። ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ መሪ አሌክሲ ሚልቻኮቭ የዚህ ኳሲ-ሪፐብሊክ ዜጋ ሆነ <ref>[https://an-crimea.ru/page/news/138804 Аксенов наградил живодера и неонациста Мильчакова]</ref><ref>[https://www.rferl.org/a/russian-neo-nazis-fighting-ukraine/31871760.htmlWho Are The Neo-Nazis Fighting For Russia In Ukraine?]</ref><ref>Daniel J. White Jr. Vanguard of a White Empire: Rusich, the Russian Imperial Movement, and Russia’s War of Terror (англ.). — Monterey, California: Naval Postgraduate School, 2023. — 158 p.</ref>። የሩስያ ፕሮፓጋንዳ በዩክሬን ላይ የተፈጸመውን ጥቃት የሩስያ ተናጋሪውን ህዝብ ጥበቃ፣ "ከናዚዝም ጋር የሚደረገውን ትግል" እና "[[የሩሲያ ግዛት]] ታሪካዊ ግዛቶች መመለስ" በመጥቀስ በዩክሬን ላይ የተሰነዘረውን ጥቃት ያጸድቃል፣ ነገር ግን በተመሳሳይ ጊዜ ከ 2014 እስከ 2022 በምስራቅ ዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ወታደሮች መኖራቸውን እና የኒዮ-ናዚዎች እንደ አሌክሲ ሚልቻኮቭ በሩሲያ ጦር ውስጥ መኖሩን ይክዳል <ref>[https://web.archive.org/web/20110727222851/http://romanyuk.org/172 Держава Україна  чи «проект»Україна?»]</ref> <ref>[https://galinfo.com.ua/news/ukrainskomu_mzs_vkazaly_na_antyukrainski_vystupy_putina_tekst_zvernennya_81120 Українському МЗС вказали на антиукраїнські виступи Путіна. Текст звернення]</ref>። [[ስዕል:Наслідки боїв за Сєвєродонецьк, 2022 рік.jpg|thumb|270px|በሩሲያ ጦር እና በሉሃንስክ ህዝብ ሪፐብሊክ ሰራዊት የተደመሰሰችው የሴቬሮዶኔትስክ ከተማ]] በአጠቃላይ፣ ከ2014 እስከ 2021፣ የተባበሩት መንግስታት በኳሲ-ሪፐብሊክ ውስጥ በመቶዎች የሚቆጠሩ የማሰቃያ ጉዳዮችን አረጋግጧል፣ በብልት ብልት ላይ የኤሌክትሪክ ንዝረት፣ የአስገድዶ መድፈር ዛቻ እና የግዳጅ እርቃንነትን ጨምሮ። እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 በሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ አሌክሲ ናቫልኒ የሚመራ ቡድን በምስራቃዊ ዩክሬን ያለውን ጦርነት ፣የኳሲ-ሪፐብሊክ ታሪክን እና ከፈጣሪዎቹ አንዱ የሆነውን ሩሲያዊ የሆነውን የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። ይህች ኳሲ-ሪፐብሊክ ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልጽ ጥቃት ከመሰንዘሯ በፊት እ.ኤ.አ. የካቲት 21 ቀን 2022 በሩሲያ እንደ “ገለልተኛ መንግሥት” እውቅና ያገኘ ሲሆን በሴፕቴምበር 30 ቀን 2022 በሩሲያ በይፋ ተቀላቅሏል <ref>{{Cite news |title=So-called referenda in Russian-controlled Ukraine ‘cannot be regarded as legal’: UN political affairs chief |work=UN News |url=https://news.un.org/en/story/2022/09/1128161| date=27 вересня 2022 |access-date=29 вересня 2022 |language=en}}</ref>። ከ2022 ጥቃት በኋላ፣ ማሰቃየት ይበልጥ ስልታዊ ሆነ፣በተለይ የዩክሬን ደጋፊ በሆኑ ተጠርጣሪዎች፣የሩሲያ ፓስፖርት ለመቀበል ፈቃደኛ ባልሆኑ ሲቪሎች ላይ ወይም ከዩክሬን ጦር ሃይሎች ጋር ግንኙነት ባላቸው። ሰርሂ ቦይቹክ (የዩክሬን ወታደር፣ በጁላይ 2022 በሉሃንስክ ክልል ተይዟል)፡ ከተያዘበት ጊዜ ጀምሮ ስቃይ - ድብደባ፣ የኤሌክትሪክ ንዝረት፣ ውርደት። ለ27 ወራት የተካሄደ፣ በጥቅምት 2024 በእስረኞች ልውውጥ ተፈታ <ref>[https://chortkiv.city/articles/390946/vin-povernuvsya-zasudzhenij-moskalskimi-nelyudami-sergij-bojchuk-iz-chortkivschini Він повернувся – засуджений москальськими нелюдами Сергій Бойчук із Чортківщини]</ref>። [[ስዕል:Луганск, 12 апреля 2014 года. Красная Площадь, у здания Луганского института культуры и искусств. (30417942881).jpg|thumb|200px|በሩሲያ በተያዘች ከተማ ውስጥ በአካባቢው ነዋሪዎች በተለጠፈ ተለጣፊ ላይ የተቀረጸው ጽሑፍ “ሉሃንስክ ዩክሬን ናት” ይላል]] == የመገንጠል እንቅስቃሴዎች መከሰት ምክንያቶች == [[ስዕል:2014-07-10. Луганская область 045.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ተዋጊ]] [[ስዕል:De Facto People's Republics in Ukraine.png|thumb|250px|[[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|ከ2014 እስከ 2022 ድረስ በጊዜያዊነት በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች ካርታ። ከሙሉ ጥቃት በፊት]]]] [[ስዕል:Vladimir Putin at award ceremonies (2022-12-20) 02.jpg|thumb|270px|የሉሃንስክ ህዝብ ሪፐብሊክ መሪ ሊዮኒድ ፓሴችኒክ እና ፑቲን]] እ.ኤ.አ. በ 1932-1933 የዩክሬናውያን የዘር ማጥፋት ወንጀል እና በ 20 ኛው ክፍለ ዘመን አጋማሽ ላይ ሩሲያውያን ወደ ዩክሬን ማፈናቀላቸው ዋና ዋና ምክንያቶች ናቸው ፣ በዘመናችን ሁለተኛው ምክንያት ዩክሬን ፌዴሬሽን የማድረግ ሀሳብ ነው <ref>[https://www.unian.ua/politics/675233-navischo-ukrajini-federalizatsiya-vid-kuma-putina.html Навіщо Україні федералізація від кума Путіна]</ref> <ref>[https://www.unian.ua/politics/917145-federalizatsiya-moje-prizvesti-do-rozkolu-ukrajini-poroshenko.html Федералізація може призвести до розколу України - Порошенко]</ref>። == የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ == እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ እና 2000 ዎቹ ውስጥ ፣ የሩሲያ መንግስት በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በርካታ ፊልሞችን በመልቀቅ ዋና ዋና የፊልም ኩባንያዎችን ደግፏል። እንደ እውነቱ ከሆነ፣ በዘመናዊቷ ሩሲያ፣ የፑቲን ፕሮፓጋንዳ የድሮ ኢምፔሪያል እና የሶቪየት ትረካዎችን ብቻ ይደግማል። ለምሳሌ "የዩክሬን ህዝብ በኦስትሪያ ጄኔራል ስታፍ የፈለሰፈው በእነሱ እና በሩሲያ መካከል አለመግባባት ለመፍጠር ነው" የሚለው ውሸት ነው። እ.ኤ.አ. በ 1932-1933 የተካሄደውን የዘር ማጥፋት ወንጀል መካድ እና "ዩክሬናውያን እና ሩሲያውያን አንድ ህዝብ ናቸው" የሚለውን አባባል እና ለሀገሪቱ ነፃነት የሚታገሉ ሁሉ የሩሲያ ጠላቶች ናቸው። በሩሲያ ውስጥ የ [[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ብቅ አለ, ይህም የሀገሪቱን የውጭ ፖሊሲ ጠብ አጫሪነት እንዲጨምር አድርጓል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref>። [[ስዕል:Milchakov.png|thumb|250px|የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ የተማረኩ የዩክሬን ወታደሮችን እያሰቃዩ እና ሰው በላ ቢሉም በግል ፑቲን ተሸልመዋል <ref name="sanctions-ua">{{cite web |title=ALONG THE SANCTIONED PERSONS: MILCHAKOV Alexey Yurevich |url=https://sanctions.nazk.gov.ua/en/sanction-person/4611/ |website=War & Sanctions |access-date=27 September 2022}}</ref><ref name="auto">{{Cite web |last=Sheldon |first=Michael |date=23 January 2024 |title=The Man in the Matching Uniform: Investigating a Rusich Atrocity in Syria |url=https://www.bellingcat.com/news/2024/01/23/the-man-in-the-matching-uniform-investigating-a-rusich-atrocity-in-syria/ |access-date=4 April 2024 |website=bellingcat |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |title=Замаринували в банці: неонацист Мільчаков розповів, як росіяни відрізали руку українському полоненому, відео |url=https://apostrophe.ua/ua/news/society/accidents/2023-11-17/zamarinovali-v-banke-neonatsist-milchakov-rasskazal-kak-rossiyane-otrezali-ruku-ukrainskomu-plenniku-video/308698 |access-date=2025-07-08 |website=Апостроф |language=uk}}</ref>።]] [[ስዕል:Nizhnekamsk imam at Lugansk.jpg|thumb|250px|የአካባቢው ቄስ]] [[ስዕል:Sobyanin in LPR (2022-12-02) 04.jpg|thumb|250px|በሉሃንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ ወታደሮች መካከል የሩሲያ ዋና ከተማ ከንቲባ]] እ.ኤ.አ. በ2014 የሩሲያ ሚዲያዎች ስለ “ናዚ መፈንቅለ መንግስት በዩክሬን” በመቶዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዘገባዎችን አሰራጭተዋል እና “ዩክሬን ዶንባስን ሚያዝያ 13 ቀን 2014 ቦምብ ማፈንዳት ጀመረች ምክንያቱም ክልሉ ሩሲያን መቀላቀል ስለፈለገ” ይላል። እንዲያውም የሩስያ ታጣቂዎች ሚያዝያ 12 ቀን 2014 ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረሩ እና ዩክሬን ወረራውን ለማስቆም እና ሌሎች ክልሎችን እንዳያጠቁ በኤፕሪል 13 ቀን 2014 የፀረ-ሽብር ዘመቻ ጀመሩ። በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ኦፊሴላዊ ወታደራዊ ተሳትፎ በ 2022 ብቻ እውቅና ያገኘ ሲሆን ከዚያ በፊት በሩሲያ ሚዲያ ውስጥ "በኪዬቭ አገዛዝ ላይ የአካባቢ ሚሊሻዎች ጦርነት" ተብሎ ቀርቧል። በሩሲያ በተያዙት ሰፈሮች ውስጥ ጥብቅ የመረጃ እገዳ እና ሳንሱር እየተካሄደ ነው። ወራሪዎች ንፁሃን ዜጎችን ማፈኑን፣ ማሰቃየታቸውን እና መግደልን ቀጥለዋል፣ በሺዎች የሚቆጠሩ የዩክሬን ደጋፊዎችም በህገ ወጥ መንገድ በእስር ቤቶች ታስረዋል። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] * [[ታላቅ ሽብር]] == አገናኞች == 54hlyff1zhhpuiu1yv45uay9t6azaxl 0 55446 391577 390762 2026-04-14T14:03:41Z ~2026-23146-28 58115 391577 wikitext text/x-wiki '''ኦዴሳ''' ('''Херсон''') በደቡብ [[ዩክሬን]] ውስጥ ያለ ከተማ። የዩክሬን ጀግና ከተማ <ref>[https://www.president.gov.ua/documents/1112022-41577 УКАЗ ПРЕЗИДЕНТА УКРАЇНИ №111/2022]</ref>። {{የቦታ መረጃ|ስም=ኬርሰን|ስዕል=Ramparts of the Kherson fortress with Ochakiv gate.jpg|ባንዲራ=Flag of Kherson.svg|አርማ=Coat of arms of Kherson.svg|ምሥረታ_ስም=|ድረ_ገጽ=https://web.archive.org/web/20131210122909/http://www.city.kherson.ua/news_detail/herson-misto-korabeliv|ካርታ_መግለጫ=|ሕዝብ_ጠቅላላ=60 000 (2024) |ከፍታ=41}} [[ስዕል:Cherson-Ukraine-Map.png|thumb|250px|]] በ 16 ኛው ክፍለ ዘመን በ [[ዛፖሮዝሂያን ሲች|የዩክሬን ኮሳክስ]] የተመሰረተው ከክራይሚያን ካኔት ለመከላከል እንደ ምሽግ ነው። በ16ኛው-18ኛው መቶ ዘመን ይህች ከተማ በዩክሬን ኮሳኮች እና በቱርክ አጋር በሆነው በ[[ክራይሚያ ኻናት]] መካከል ከባድ ውጊያዎች ተካሂደዋል <ref>Большая энциклопедия / Под ред. Южакова. — СПб, 1904. — Т.16. — С. 593.</ref>። [[1768-1774 የሩስያ-ቱርክ ጦርነት|ከሩሶ-ቱርክ ጦርነት በኋላ ከተማዋ በከፍተኛ ውድቀት ወደቀች]]። በ 1778 ክኸርሰን ተብሎ ተሰየመ እና በሩሲያ ግዛት ውስጥ ተካቷል <ref>[https://lb.ua/blog/serhii_diachenko/590876_shcho_take_bilchowisie_i_chi_buv.html Що таке Bilchowisie, і чи був попередник у Херсона]</ref> <ref>[https://kavun.city/articles/232053/herson-pervinnij-yak-zvodili-misto-ta-de-buli-bilikovichi Херсон первинний: Як зводили місто та де були Біліковичі]</ref>። ከ 1917 እስከ 1920 ድረስ [[የዩክሬን ህዝብ ሪፐብሊክ]] አካል ነበር <ref>Известия Херсонского уездного земства. — 1917. — 17 грудня. — С. 1651—1652</ref>። በ[[ሆሎዶሞር]] ዘመን ከተማዋ ግማሽ ያህሉን አጥታለች <ref>[https://kavun.city/articles/251976/golodomor-1932-1933-yak-ce-bulo-na-hersonschini-i-chomu-vazhlive-mizhnarodne-viznannya-sogodni- Голодомор 1932-1933 на Херсонщині]</ref> <ref>[https://lib.kherson.ua/ru-znd-2008-11.htm Голодомор 1932-1933: як це було на Херсонщині і чому важливе міжнародне визнання сьогодні]</ref> <ref>[https://history.rayon.in.ua/topics/654190-malenki-diti-pomirali-bo-ili-travu-yakim-buv-golodomor-na-khersonshchini Маленькі діти помирали, бо їли траву: яким був Голодомор на Херсонщині]</ref>። ከ 1941 እስከ 1943 ከተማዋ በ [[ናዚዝም|ናዚ ጀርመን]] ተያዘች <ref>[https://signaltoresist.com.ua/history-of-kherson/ То чий Херсон? Історія міста, яку намагалися переписати росіяни]</ref>። [[ስዕል:Some say we are made of steel.webm|thumb|160px|ክኸርሰንን ከሩሲያ ወረራ ነፃ ያወጣውን የዩክሬን ጦር ዩክሬናውያን በደስታ ተቀብለዋል]] እ.ኤ.አ. በ 2014 በዩክሬን አብዮት ወቅት የሩሲያ ልዩ አገልግሎቶች እና ለእነሱ ታማኝ የሆኑ የታጠቁ ሃይሎች ከተማዋን ለመያዝ ቢሞክሩም ከተማዋ በዩክሬን ተከላካለች <ref>[https://grivna.ua/publikatsii/yak-narodivsya-hersonskiy-maydan Як «народився» херсонський Майдан]</ref> ። ከማርች 2022 ጀምሮ ከተማዋ [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|በሩሲያ ወረራ]] ስር ነበረች እና በህዳር 2022 በዩክሬን ጦር ነፃ ወጣች <ref>{{Cite web|title=У Херсоні окупанти обстріляли будівлю ОВА з РСЗВ: подробиці|url=https://www.stopcor.org/ukr/section-suspilstvo/news-u-hersoni-okupanti-obstrilyali-budivlyu-oda-z-rszv-podrobitsi-14-12-2022.html|website=StopCor|date=2022-12-14|accessdate=2022-12-14|language=uk|first=Артем|last=Некрасов}}</ref> <ref>[https://www.france24.com/en/europe/20221205-in-occupied-kherson-the-russians-were-destroying-all-books-in-ukrainian In occupied Kherson, ‘the Russians were destroying all books in Ukrainian’]</ref> <ref>[https://www.irf.ua/en/526-civilians-abducted-by-occupiers-in-kherson-region-remain-in-russian-captivity/ 526 civilians abducted by occupiers in Kherson region remain in Russian captivity]</ref> <ref>[https://hromadske.ua/posts/okupanti-obstrilyali-herson-zaginula-odna-lyudina-vkotre-postrazhdav-dityachij-centr-reabilitaciyi Окупанти обстріляли Херсон і прилеглі селища: двоє людей загинули, ще 4 поранені (ДОПОВНЕНО)]</ref> <ref>[https://www.president.gov.ua/documents/1112022-41577 УКАЗ ПРЕЗИДЕНТА УКРАЇНИ №111/2022]</ref> <ref>“They kept the torture room open so we could hear the screams”. Ukrainian man describes forced confessions as nine Kherson residents face trial in Russia]</ref> <ref>[https://hromadske.radio/news/2025/07/15/rosiiany-znyshchyly-budynok-kultury-sudnobudivnykiv-u-khersoni-foto-video Росіяни знищили будинок культури суднобудівників у Херсоні (ФОТО, ВІДЕО)]</ref> <ref>[https://signaltoresist.com.ua/history-of-kherson/ То чий Херсон? Історія міста, яку намагалися переписати росіяни]</ref> <ref>[https://lb.ua/society/2026/01/24/718600_unaslidok_obstrilu_dniprovskogo.html Унаслідок обстрілу Дніпровського району Херсона є постраждалий]</ref> <ref>[https://www.5.ua/regiony/maizhe-40-tysiach-zlochyniv-armii-rf-iak-zhyve-pryfrontovyi-kherson-video-369060.html Майже 40 тисяч злочинів армії рф: як живе прифронтовий Херсон – відео]</ref> <ref>[https://uatv.ua/uk/rosijskyj-teror-ne-zlomyv-volyu-meshkantsiv-hersona-reportazh-z-pryfrontovogo-mista-video/ Російський терор не зломив волю мешканців Херсона — репортаж з прифронтового міста (ВІДЕО)]</ref> <ref>[https://armyinform.com.ua/en/2026/01/19/enemy-shells-kherson-oblast-people-wounded-medical-facility-and-school-damaged/ Enemy shells Kherson Oblast: People wounded, medical facility and school damaged]</ref> <ref>[https://most.ks.ua/en/news/url/za-dobu-rosijani-obstriljali-ponad-20-naselenih-punktiv-hersonschini-je-poranenij/ In 24 hours, the Russians shelled more than 20 settlements in Kherson region: one person was wounded]</ref> <ref>[https://mvs.gov.ua/en/news/policiia-vidkrila-28-kriminalnix-provadzen-za-faktami-vojennix-zlociniv-rf-na-xersonshhini Police opened 28 criminal proceedings on facts of Russian war crimes in Kherson region]</ref> <ref>[https://mipl.org.ua/en/over-500-civilians-abducted-by-occupiers-in-kherson-region-remain-in-russian-captivity-infographic/ Over 500 Civilians Abducted by Occupiers in Kherson Region Remain in Russian Captivity — Infographic]</ref> <ref>[https://www.politico.eu/article/russia-war-crime-civilian-ukraine-kherson-region-united-nations/ Russia committed war crimes against civilians in Ukraine’s Kherson region, UN concludes]</ref>። == በባህል እና ሲኒማ == * ኬርሰን። ጸጥ ያለ ሽብር። የገሃነም ዜና መዋዕል (በዩክሬንኛ Херсон. Тихий терор. Хроніки пекла፣ 2022) <ref>[https://mediacenter.org.ua/silent-terror-in-kherson-documentary-about-atrocities-committed-by-russian-occupiers-in-occupied-city-presented-in-kyiv/ Silent terror in Kherson: documentary about atrocities committed by russian occupiers in occupied city presented in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] * [[ኒኮላይቭ]] * [[ዛፖሪዝሂያ]] * [[ኦዴሳ]] == ኦዴሳ == dqpggl8j14wsckpie86af7qzl5u4jub 0 55448 391593 389344 2026-04-14T20:44:42Z ~2026-22900-08 58121 391593 wikitext text/x-wiki '''ሉጋንስክ''' ('''Луганськ''') በምስራቃዊ [[ዩክሬን]] ውስጥ ያለ ከተማ ፣ ዋና የኢንዱስትሪ ማዕከል። {{የቦታ መረጃ|ስም=ሉጋንስክ|ስዕል=East Ukraine University 12 building.png|ባንዲራ=Flag of Luhansk.svg|አርማ=Coat of arms of Luhansk.svg|ቦታ_ዓይነት=|ድረ_ገጽ=|ምሥረታ_ስም=|ካርታ_አገር=|ካርታ_መግለጫ=|ሕዝብ_ጠቅላላ=397 677 |ከፍታ=78}} [[ስዕል:Luhansk-Ukraine-map.png|thumb|250px|]] ከ 16 ኛው እስከ 18 ኛው ክፍለ ዘመን እነዚህ መሬቶች በዩክሬን [[ኮሳኮች]] ይኖሩ ነበር። ከተማዋ በ1882 የተመሰረተችው እዚህ ፋብሪካ በገነባው እንግሊዛዊው ስራ ፈጣሪ በቻርለስ ጋስኮኝ ነው። ከ 2014 [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ|ጀምሮ በሩሲያ ተይዟል]]። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] == አገናኞች == 10f4uhstf6u3kekoi0k7i782lf7i0a9 0 55494 391582 391450 2026-04-14T16:20:45Z DmitriVolnyi 57540 /* በተጨማሪም ተመልከት */ 391582 wikitext text/x-wiki '''በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች''' (በዩክሬንኛ '''Тимчасово окуповані території України''') በ 2014 በጀመረው [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች|በዩክሬን ላይ ጦርነት]] በ [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|ሩሲያ ወታደሮች]] የተያዙ የዩክሬን ክፍሎች እነዚህ ናቸው <ref>[https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/254-VIII#Text Про визнання окремих районів, міст, селищ і сіл Донецької та Луганської областей тимчасово окупованими територіями]</ref>። [[ስዕል:2014 Russo-ukrainian-conflict map.svg|thumb|250px|ከ2014 እስከ 2022፣ እስከ ሙሉ ወረራ ድረስ]] [[ስዕል:2022 Russian Invasion of Ukraine animated.webm|thumb|250px|ወረራ 2022]] [[ስዕል:Проспект Нахимова, Мариуполь, 2024.jpg|thumb|250px|[[የማሪፖል ከበባ|በተያዘው ማሪፖል]] ውስጥ የሩሲያ ምልክቶች]] እነዚህ በዋናነት [[ክሪሜያ]] እና [[ዶንባስ]] ናቸው። ሩሲያ በተያዙት ግዛቶች ውስጥ የግዳጅ [[የሩሲያዊነት]] እያካሄደች ነው፣ ይህም የዩክሬናውያን የዘር ማጥፋት አንዱ አካል ነው። ብዙ ሰላማዊ ተቃዋሚዎችን ከገደለ በኋላ ወደ ሩሲያ የሸሸውን የሩስያ ደጋፊ ቪክቶር ያኑኮቪች ፈላጭ ቆራጭ አገዛዝ ከገለበጠው [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|የ2014 የዩክሬን አብዮት]] ከሁለት ቀናት በኋላ ሩሲያ በመጋቢት 2014 [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክሬሚያን ቀላቀለች]]። እና በሚያዝያ ወር ሩሲያ [[ጦርነት በዶንባስ|በምስራቅ ዩክሬን ጦርነት]] ከፍታለች፣ በ2022 ወደ አዲስ ትልቅ ወረራ ተሸጋገረ፣ የመንግስት ፕሮፓጋንዳ ለብዙ አመታት የሩሲያን ህዝብ [[ዩክሬኖፎቢያ|የዩክሬናውያንን ጥላቻ]] ሲያነሳሳ ቆይቷል። በ 2022 በሩሲያ የተያዙት ትልቁ የዩክሬን ከተማ [[ኬርሰን]] ነበር ፣ ግን ዩክሬን በዚያው ዓመት መጨረሻ ነፃ አውጥታለች። == ሲኒማ ውስጥ == * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)]] == በተጨማሪም ተመልከት == * [[ፑቲኒዝም]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] == አገናኞች == bl8qupfpzv7szms137rr14yrcvj7cod 0 55618 391578 391571 2026-04-14T15:31:07Z ~2026-23114-62 58117 391578 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች | ክፍል = [[ጦርነት በዶንባስ]] | ስዕል = Ruins of Donetsk International airport (37), 16 January 2015.jpg | የስዕል_መግለጫ = ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት በኋላ የሕንፃ ፍርስራሽ | ቀን = ግንቦት 26፣ 2014 - ጥር 23፣ 2015 | ቦታ = [[ዶኔትስክ]] | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ኖቮሮሲያ|በሩሲያ ቁጥጥር ስር ያሉ ተገንጣዮች]] * [[ቼቺኒያ|የቼቼን የውጊያ ክፍሎች]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ፔትሮ ፖሮሼንኮ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 500 (ሩሲያ የሟቾችን መረጃ በመደበቋ ትክክለኛ ቁጥሩ አይታወቅም) <ref>[https://ipress.ua/news/v_boyah_za_donetskyy_aeroport_zagynuly_299_rosiyskyh_viyskovyh_98649.html В боях за Донецький аеропорт загинули 299 російських військових]</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 200 (የጠፉ ሰዎችን ጨምሮ) <ref>[https://web.archive.org/web/20150815081611/http://24tv.ua/ukrayina/ponad_200_ukrayinskih_biytsiv_zaginulo_u_boyah_za_donetskiy_aeroport__viyskoviy_ekspert/n535106 Понад 200 українських бійців загинуло у боях за донецький аеропорт, — військовий експерт]</ref> }} '''ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች''' (በዩክሬንኛ '''бої за Донецький аеропорт''') ይህ የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት በጣም አስፈላጊ ከሆኑት ክስተቶች አንዱ ነው። እ.ኤ.አ. በግንቦት 2014 የሩሲያ ወታደሮች ዶኔትስክን ከያዙ በኋላ ፣ በአካባቢው ያሉት የሩሲያ ኃይሎች የዩክሬን ወታደሮች ወደሚገኙበት አውሮፕላን ማረፊያ ለመውሰድ ብዙ ወራትን አሳልፈዋል ። ሕንፃውን ለመያዝ እነዚህ ሙከራዎች እስከ ጥር 2015 ድረስ ቀጥለዋል። የሩስያ ጦር አውሮፕላን ማረፊያውን ለመያዝ አልቻለም፣ እና ህንጻው በሩሲያ ተከታታይ የቦምብ ጥቃቶች ወድሟል። እ.ኤ.አ. በ 2025 ፣ ከተደመሰሰ ከ 10 ዓመታት በኋላ ፣ በ ዴኒስ ፑሺሊን የሚመራው የሩሲያ ወረራ ባለሥልጣኖች አየር ማረፊያው ለበለጠ አገልግሎት ብቁ እንዳልሆነ ተናግረዋል <ref>[https://www.slovoidilo.ua/news/7220/2015-01-29/za-sutki-v-doneckoj-oblasti-ot-artudarov-boevikov-pogiblo-6-mirnyh-zhitelej.html За добу на Донеччині від обстрілів бойовиків загинуло 6 мирних жителів]</ref> <ref>[https://www.theguardian.com/world/2014/jun/27/ukraine-donetsk-airport-russia-fighter Battle for Donetsk airport: the story of one Russian fighter]</ref> <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref> <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/blogs/ukrainealert/battle-for-donetsk-airport-haunting-documentary-captures-ukrainian-resilience-ua/ Battle for Donetsk Airport: Haunting Documentary Captures Ukrainian Resilience]</ref> <ref>[https://rusaggression.gov.ua/en/destruction-of-the-new-terminal-at-donetsk-airport-2d16359730eb9cc1b9da3d2260911224.html The enemy calls Ukrainian defenders "cyborgs"]</ref> <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/uwc-honors-defenders-of-donetsk-airport-on-the-tenth-anniversary-of-the-battles-end/ UWC honors defenders of Donetsk airport on the tenth anniversary of the battle’s end]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/kiborhy-vystoialy-peremohly-na-donechchyni-vshanuvaly-pamiat-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu "Cyborgs: They Survived — They Won": Donetsk Region Honors the Memory of the Defenders of Donetsk Airport]</ref><ref>[https://www.bpb.de/themen/europa/ukraine-analysen/201881/dokumentation-das-minsker-abkommen-vom-12-februar-2015/ Dokumentation: Das Minsker Abkommen vom 12. Februar 2015]</ref>። [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (30).jpg|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Kropyvnytskyi - Kovalivskyi park defenders alley.jpg|thumb|220px|በ [[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ውስጥ ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮች የመታሰቢያ ሐውልት]] == የፍጥረት ታሪክ == [[ስዕል:Building of the new terminal of the airport 2011 - panoramio.jpg|thumb|220px|በ 2011 አዲስ የአየር ማረፊያ ሕንፃዎች ግንባታ]] የአውሮፕላን ማረፊያው ጽንሰ-ሐሳብ በከተማው ምክር ቤት ሐምሌ 27 ቀን 1931 ጸድቋል እና በ 1933 ተከፈተ። በተመሳሳይ ጊዜ፣ [[ስታሊኒዝም|የስታሊን አገዛዝ]] በሰው ልጆች ላይ የሚፈፀሙ ወንጀሎች [[ሆሎዶሞር]] እየተፈጸመ ነበር <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/holodomor-19321933-molod-donechchyny-doluchylasia-do-vseukrainskoho-dialohu-pamiati Holodomor 1932–1933: Donetsk region youth joins all-Ukrainian dialogue of memory]</ref> <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/news-museji/the-region-where-people-went-to-seek-refuge-roman-moldavskyi-discusses-the-holodomor-in-the-donetsk-region/ Roman Moldavskyi discusses the Holodomor in the Donetsk region]</ref>። ከሰኔ 23 ቀን 1941 እስከ 1944 ድረስ ለውትድርና አገልግሎት ብቻ ይውል ነበር። አንዳንድ የኤርፖርቱ ዋና አገልግሎት ህንፃዎች በ1970ዎቹ የተገነቡ ሲሆን አዲሱ የመመልከቻ ግንብ በ2000ዎቹ ተገንብቷል <ref>[https://medium.com/@Hromadske/ukraines-last-flash-point-donetsk-airport-3b8c9b94bb9b Ukraine’s Last Flash Point: Donetsk Airport]</ref>። == የክስተቶች ቅደም ተከተል == [[ስዕል:Donetsk Airport.jpg|thumb|220px|ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት የዶኔትስክ አየር ማረፊያ]] * እ.ኤ.አ. ሜይ 26 ቀን 2014 ለአውሮፕላን ማረፊያው የመጀመሪያው ጦርነት ተካሂዶ ነበር ፣ ከዚያ በኋላ ሩሲያውያን ከባድ የሰው ልጅ ኪሳራ ስለደረሰባቸው ሕንፃውን ለብዙ ወራት ለመያዝ አልሞከሩም <ref>[https://gur.gov.ua/content/boi-za-donetskyi-aeroport.html Бої за Донецький аеропорт]</ref> * በሴፕቴምበር 2014 የመጀመሪያዎቹን የሚንስክ ስምምነቶች ከተፈራረሙ በኋላ ከሩሲያ እና ከሚቆጣጠራቸው የሴራራቲስቶች ጥቃቶች በአዲስ ኃይል እንደገና ቀጠሉ። በሴፕቴምበር 4, 2014 ከሩሲያ በኩል ወደ 50 የሚጠጉ ጥቃቶች ነበሩ እና 7 የሩሲያ ወታደሮች ተይዘዋል <ref>[https://peacemaker.un.org/en/node/8835 Protocol on the results of consultations of the Trilateral Contact Group (Minsk Agreement)]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20141006123852/http://espreso.tv/news/2014/09/05/ukrayinski_desantnyky__perebuvayuchy_v_otochenni_v_doneckomu_aeroportu__prymudrylysya_vzyaty_v_polon_7_rosiyskykh_viyskovykh Українські десантники, перебуваючи в оточенні в Донецькому аеропорту, примудрилися взяти в полон 7 російських військових]</ref> * በሴፕቴምበር 9 ቀን ሩሲያ በጦርነት ሶስት ታንኮችን እና 2 የጦር መሳሪያ ተሸካሚዎችን አጥታለች <ref>[https://web.archive.org/web/20141006105827/http://espreso.tv/news/2014/09/10/pid_chas_vchorashnoho_boyu_v_aeroportu_quotdoneckquot_rosiyski_naymanci_vtratyly_5_odynyc_bronetekhniky____rnbo Під час вчорашнього бою в аеропорту "Донецьк" російські найманці втратили 5 одиниць бронетехніки, - РНБО]</ref> == በአለም ውስጥ ምላሽ == [[ስዕል:Normandy format talks in Minsk (February 2015) 03.jpeg|thumb|240px|የሁለተኛውን የሚኒስክ ስምምነቶችን የመፈረም ሂደት]] እ.ኤ.አ. በየካቲት 2015 ሁለተኛው የሚኒስክ ስምምነት በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል የተኩስ አቁም ስምምነት በቤላሩስ ዋና ከተማ ሚንስክ ተፈርሟል ። እ.ኤ.አ. ሆኖም ሩሲያ የዩክሬይን ግዛትን በመምታት ስምምነቱን በተደጋጋሚ ጥሳለች። በዚያን ጊዜ የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ የዩክሬን ጦር ለሩሲያ ጥቃቶች ምላሽ እንዳይሰጥ እና እራሱን እንዲከላከል አዘዙ <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref>። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] እነዚህን ክስተቶች "በሚሊሻዎች እና በዩክሬን ናዚዎች መካከል የሚደረግ ውጊያ" በማለት ገልጿል፣ ምንም እንኳን በግልጽ የኒዮ-ናዚ ታጣቂ አሌክሲ ሚልቻኮቭ በሩሲያ ጦር ውስጥ ቢያገለግልም። በዶንባስ ሪፐብሊካኖች ውስጥ ያሉ ሁሉም የመንግስት ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ ቢሆንም ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ተሳትፎዋን አላወቀችም <ref>[https://www.moderninsurgent.org/post/dshrg-rusich DShRG Rusich]</ref>። == የወታደሮች ትውስታን ማክበር == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stampsheet of Ukraine.jpg|thumb|200px|ለሳይበርግ መታሰቢያ ቀን የፖስታ ቴምብሮች]] ጃንዋሪ 20 በዩክሬን የዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ተከላካዮች ቀን ሆኖ ተመሠረተ <ref>[https://uinp.gov.ua/istorychnyy-kalendar/sichen/20/20-sichnya-den-pamyati-zahysnykiv-dapu 20 січня - День пам'яті захисників ДАПу]</ref> <ref>[https://karazin.ua/en/news/den-vshanuvannia-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu-1/ Day of Remembrance for the Defenders of Donetsk Airport]</ref>። == በሥነ ጥበብ == [[ስዕል:У Києві вшанували пам'ять «кіборгів» – захисників Донецького аеропорту (24962639567).jpg|thumb|250px|በዩክሬን ውስጥ የዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮችን ለማስታወስ የተደረገ ሥነ ሥርዓት]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|180px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ።]] * ፊልም "ሳይቦርግስ" (2017) <ref>[https://www.filmfestivalcottbus.de/en/program-en/film-archive/movie/1559.html KIBORGYCYBORGS: HEROES NEVER DIE]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] * [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[ክራይሚያ መቀላቀል]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] * [[የሩሲያዊነት]] * [[ጉላግ]] == አገናኞች == hmghmgprekdv1945th1g61ori70g6cp 391580 391578 2026-04-14T16:19:48Z DmitriVolnyi 57540 /* በአለም ውስጥ ምላሽ */ 391580 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች | ክፍል = [[ጦርነት በዶንባስ]] | ስዕል = Ruins of Donetsk International airport (37), 16 January 2015.jpg | የስዕል_መግለጫ = ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት በኋላ የሕንፃ ፍርስራሽ | ቀን = ግንቦት 26፣ 2014 - ጥር 23፣ 2015 | ቦታ = [[ዶኔትስክ]] | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ኖቮሮሲያ|በሩሲያ ቁጥጥር ስር ያሉ ተገንጣዮች]] * [[ቼቺኒያ|የቼቼን የውጊያ ክፍሎች]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ፔትሮ ፖሮሼንኮ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 500 (ሩሲያ የሟቾችን መረጃ በመደበቋ ትክክለኛ ቁጥሩ አይታወቅም) <ref>[https://ipress.ua/news/v_boyah_za_donetskyy_aeroport_zagynuly_299_rosiyskyh_viyskovyh_98649.html В боях за Донецький аеропорт загинули 299 російських військових]</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 200 (የጠፉ ሰዎችን ጨምሮ) <ref>[https://web.archive.org/web/20150815081611/http://24tv.ua/ukrayina/ponad_200_ukrayinskih_biytsiv_zaginulo_u_boyah_za_donetskiy_aeroport__viyskoviy_ekspert/n535106 Понад 200 українських бійців загинуло у боях за донецький аеропорт, — військовий експерт]</ref> }} '''ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች''' (በዩክሬንኛ '''бої за Донецький аеропорт''') ይህ የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት በጣም አስፈላጊ ከሆኑት ክስተቶች አንዱ ነው። እ.ኤ.አ. በግንቦት 2014 የሩሲያ ወታደሮች ዶኔትስክን ከያዙ በኋላ ፣ በአካባቢው ያሉት የሩሲያ ኃይሎች የዩክሬን ወታደሮች ወደሚገኙበት አውሮፕላን ማረፊያ ለመውሰድ ብዙ ወራትን አሳልፈዋል ። ሕንፃውን ለመያዝ እነዚህ ሙከራዎች እስከ ጥር 2015 ድረስ ቀጥለዋል። የሩስያ ጦር አውሮፕላን ማረፊያውን ለመያዝ አልቻለም፣ እና ህንጻው በሩሲያ ተከታታይ የቦምብ ጥቃቶች ወድሟል። እ.ኤ.አ. በ 2025 ፣ ከተደመሰሰ ከ 10 ዓመታት በኋላ ፣ በ ዴኒስ ፑሺሊን የሚመራው የሩሲያ ወረራ ባለሥልጣኖች አየር ማረፊያው ለበለጠ አገልግሎት ብቁ እንዳልሆነ ተናግረዋል <ref>[https://www.slovoidilo.ua/news/7220/2015-01-29/za-sutki-v-doneckoj-oblasti-ot-artudarov-boevikov-pogiblo-6-mirnyh-zhitelej.html За добу на Донеччині від обстрілів бойовиків загинуло 6 мирних жителів]</ref> <ref>[https://www.theguardian.com/world/2014/jun/27/ukraine-donetsk-airport-russia-fighter Battle for Donetsk airport: the story of one Russian fighter]</ref> <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref> <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/blogs/ukrainealert/battle-for-donetsk-airport-haunting-documentary-captures-ukrainian-resilience-ua/ Battle for Donetsk Airport: Haunting Documentary Captures Ukrainian Resilience]</ref> <ref>[https://rusaggression.gov.ua/en/destruction-of-the-new-terminal-at-donetsk-airport-2d16359730eb9cc1b9da3d2260911224.html The enemy calls Ukrainian defenders "cyborgs"]</ref> <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/uwc-honors-defenders-of-donetsk-airport-on-the-tenth-anniversary-of-the-battles-end/ UWC honors defenders of Donetsk airport on the tenth anniversary of the battle’s end]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/kiborhy-vystoialy-peremohly-na-donechchyni-vshanuvaly-pamiat-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu "Cyborgs: They Survived — They Won": Donetsk Region Honors the Memory of the Defenders of Donetsk Airport]</ref><ref>[https://www.bpb.de/themen/europa/ukraine-analysen/201881/dokumentation-das-minsker-abkommen-vom-12-februar-2015/ Dokumentation: Das Minsker Abkommen vom 12. Februar 2015]</ref>። [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (30).jpg|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Kropyvnytskyi - Kovalivskyi park defenders alley.jpg|thumb|220px|በ [[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ውስጥ ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮች የመታሰቢያ ሐውልት]] == የፍጥረት ታሪክ == [[ስዕል:Building of the new terminal of the airport 2011 - panoramio.jpg|thumb|220px|በ 2011 አዲስ የአየር ማረፊያ ሕንፃዎች ግንባታ]] የአውሮፕላን ማረፊያው ጽንሰ-ሐሳብ በከተማው ምክር ቤት ሐምሌ 27 ቀን 1931 ጸድቋል እና በ 1933 ተከፈተ። በተመሳሳይ ጊዜ፣ [[ስታሊኒዝም|የስታሊን አገዛዝ]] በሰው ልጆች ላይ የሚፈፀሙ ወንጀሎች [[ሆሎዶሞር]] እየተፈጸመ ነበር <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/holodomor-19321933-molod-donechchyny-doluchylasia-do-vseukrainskoho-dialohu-pamiati Holodomor 1932–1933: Donetsk region youth joins all-Ukrainian dialogue of memory]</ref> <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/news-museji/the-region-where-people-went-to-seek-refuge-roman-moldavskyi-discusses-the-holodomor-in-the-donetsk-region/ Roman Moldavskyi discusses the Holodomor in the Donetsk region]</ref>። ከሰኔ 23 ቀን 1941 እስከ 1944 ድረስ ለውትድርና አገልግሎት ብቻ ይውል ነበር። አንዳንድ የኤርፖርቱ ዋና አገልግሎት ህንፃዎች በ1970ዎቹ የተገነቡ ሲሆን አዲሱ የመመልከቻ ግንብ በ2000ዎቹ ተገንብቷል <ref>[https://medium.com/@Hromadske/ukraines-last-flash-point-donetsk-airport-3b8c9b94bb9b Ukraine’s Last Flash Point: Donetsk Airport]</ref>። == የክስተቶች ቅደም ተከተል == [[ስዕል:Donetsk Airport.jpg|thumb|220px|ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት የዶኔትስክ አየር ማረፊያ]] * እ.ኤ.አ. ሜይ 26 ቀን 2014 ለአውሮፕላን ማረፊያው የመጀመሪያው ጦርነት ተካሂዶ ነበር ፣ ከዚያ በኋላ ሩሲያውያን ከባድ የሰው ልጅ ኪሳራ ስለደረሰባቸው ሕንፃውን ለብዙ ወራት ለመያዝ አልሞከሩም <ref>[https://gur.gov.ua/content/boi-za-donetskyi-aeroport.html Бої за Донецький аеропорт]</ref> * በሴፕቴምበር 2014 የመጀመሪያዎቹን የሚንስክ ስምምነቶች ከተፈራረሙ በኋላ ከሩሲያ እና ከሚቆጣጠራቸው የሴራራቲስቶች ጥቃቶች በአዲስ ኃይል እንደገና ቀጠሉ። በሴፕቴምበር 4, 2014 ከሩሲያ በኩል ወደ 50 የሚጠጉ ጥቃቶች ነበሩ እና 7 የሩሲያ ወታደሮች ተይዘዋል <ref>[https://peacemaker.un.org/en/node/8835 Protocol on the results of consultations of the Trilateral Contact Group (Minsk Agreement)]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20141006123852/http://espreso.tv/news/2014/09/05/ukrayinski_desantnyky__perebuvayuchy_v_otochenni_v_doneckomu_aeroportu__prymudrylysya_vzyaty_v_polon_7_rosiyskykh_viyskovykh Українські десантники, перебуваючи в оточенні в Донецькому аеропорту, примудрилися взяти в полон 7 російських військових]</ref> * በሴፕቴምበር 9 ቀን ሩሲያ በጦርነት ሶስት ታንኮችን እና 2 የጦር መሳሪያ ተሸካሚዎችን አጥታለች <ref>[https://web.archive.org/web/20141006105827/http://espreso.tv/news/2014/09/10/pid_chas_vchorashnoho_boyu_v_aeroportu_quotdoneckquot_rosiyski_naymanci_vtratyly_5_odynyc_bronetekhniky____rnbo Під час вчорашнього бою в аеропорту "Донецьк" російські найманці втратили 5 одиниць бронетехніки, - РНБО]</ref> == በአለም ውስጥ ምላሽ == [[ስዕል:Normandy format talks in Minsk (February 2015) 03.jpeg|thumb|240px|የሁለተኛውን የሚኒስክ ስምምነቶችን የመፈረም ሂደት]] እ.ኤ.አ. በየካቲት 2015 ሁለተኛው የሚኒስክ ስምምነት በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል የተኩስ አቁም ስምምነት በቤላሩስ ዋና ከተማ ሚንስክ ተፈርሟል ። እ.ኤ.አ. ሆኖም ሩሲያ የዩክሬይን ግዛትን በመምታት ስምምነቱን በተደጋጋሚ ጥሳለች። በዚያን ጊዜ የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ የዩክሬን ጦር ለሩሲያ ጥቃቶች ምላሽ እንዳይሰጥ እና እራሱን እንዲከላከል አዘዙ <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref>። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] እነዚህን ክስተቶች "በሚሊሻዎች እና በዩክሬን ናዚዎች መካከል የሚደረግ ውጊያ" በማለት ገልጿል፣ ምንም እንኳን በግልጽ የኒዮ-ናዚ ታጣቂ አሌክሲ ሚልቻኮቭ በሩሲያ ጦር ውስጥ ቢያገለግልም። በዶንባስ ሪፐብሊካኖች ውስጥ ያሉ ሁሉም የመንግስት ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ ቢሆንም ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ተሳትፎዋን አላወቀችም <ref>[https://www.moderninsurgent.org/post/dshrg-rusich DShRG Rusich]</ref>። == ወቅታዊ ሁኔታ == [[ስዕል:Kyiv Metro during air alert, 2025-07-28 (02).jpg|thumb|240px|በሜትሮ ውስጥ የኪዬቭ ነዋሪዎች ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት ሸሹ፣ 2025]] እ.ኤ.አ. ከ 2025 ጀምሮ ሩሲያ የቀረውን የአየር መንገዱ ማኮብኮቢያ ለመጠቀም አቅዳለች [[የሩሲያ ሚሳኤል በዩክሬን ላይ ጥቃት ሰነዘረ|ሚሳኤሎችን እና ድሮኖችን ለማስጀመር የዩክሬንን መሠረተ ልማት ለመምታት]] <ref>[https://understandingwar.org/research/russia-ukraine/russian-offensive-campaign-assessment-august-3-2025/ Russian Offensive Campaign Assessment, August 3, 2025]</ref>። == የወታደሮች ትውስታን ማክበር == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stampsheet of Ukraine.jpg|thumb|200px|ለሳይበርግ መታሰቢያ ቀን የፖስታ ቴምብሮች]] ጃንዋሪ 20 በዩክሬን የዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ተከላካዮች ቀን ሆኖ ተመሠረተ <ref>[https://uinp.gov.ua/istorychnyy-kalendar/sichen/20/20-sichnya-den-pamyati-zahysnykiv-dapu 20 січня - День пам'яті захисників ДАПу]</ref> <ref>[https://karazin.ua/en/news/den-vshanuvannia-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu-1/ Day of Remembrance for the Defenders of Donetsk Airport]</ref>። == በሥነ ጥበብ == [[ስዕል:У Києві вшанували пам'ять «кіборгів» – захисників Донецького аеропорту (24962639567).jpg|thumb|250px|በዩክሬን ውስጥ የዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮችን ለማስታወስ የተደረገ ሥነ ሥርዓት]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|180px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ።]] * ፊልም "ሳይቦርግስ" (2017) <ref>[https://www.filmfestivalcottbus.de/en/program-en/film-archive/movie/1559.html KIBORGYCYBORGS: HEROES NEVER DIE]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] * [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[ክራይሚያ መቀላቀል]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] * [[የሩሲያዊነት]] * [[ጉላግ]] == አገናኞች == 2o4j0qkwe27bx7x7ycpty57gym2beef 391585 391580 2026-04-14T19:47:59Z ~2026-23052-53 58120 391585 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች | ክፍል = [[ጦርነት በዶንባስ]] | ስዕል = Ruins of Donetsk International airport (37), 16 January 2015.jpg | የስዕል_መግለጫ = ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት በኋላ የሕንፃ ፍርስራሽ | ቀን = ግንቦት 26፣ 2014 - ጥር 23፣ 2015 | ቦታ = [[ዶኔትስክ]] | ውጤት = በሩሲያ ወታደሮች የአየር ማረፊያው ሕንፃ መጥፋት፣ የዩክሬን ጦር ማፈግፈግ | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ኖቮሮሲያ|በሩሲያ ቁጥጥር ስር ያሉ ተገንጣዮች]] * [[ቼቺኒያ|የቼቼን የውጊያ ክፍሎች]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ፔትሮ ፖሮሼንኮ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 500 (ሩሲያ የሟቾችን መረጃ በመደበቋ ትክክለኛ ቁጥሩ አይታወቅም) <ref>[https://ipress.ua/news/v_boyah_za_donetskyy_aeroport_zagynuly_299_rosiyskyh_viyskovyh_98649.html В боях за Донецький аеропорт загинули 299 російських військових]</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 200 (የጠፉ ሰዎችን ጨምሮ) <ref>[https://web.archive.org/web/20150815081611/http://24tv.ua/ukrayina/ponad_200_ukrayinskih_biytsiv_zaginulo_u_boyah_za_donetskiy_aeroport__viyskoviy_ekspert/n535106 Понад 200 українських бійців загинуло у боях за донецький аеропорт, — військовий експерт]</ref> }} '''ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች''' (በዩክሬንኛ '''бої за Донецький аеропорт''') ይህ የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት በጣም አስፈላጊ ከሆኑት ክስተቶች አንዱ ነው። እ.ኤ.አ. በግንቦት 2014 የሩሲያ ወታደሮች ዶኔትስክን ከያዙ በኋላ ፣ በአካባቢው ያሉት የሩሲያ ኃይሎች የዩክሬን ወታደሮች ወደሚገኙበት አውሮፕላን ማረፊያ ለመውሰድ ብዙ ወራትን አሳልፈዋል ። ሕንፃውን ለመያዝ እነዚህ ሙከራዎች እስከ ጥር 2015 ድረስ ቀጥለዋል። የሩስያ ጦር አውሮፕላን ማረፊያውን ለመያዝ አልቻለም፣ እና ህንጻው በሩሲያ ተከታታይ የቦምብ ጥቃቶች ወድሟል። እ.ኤ.አ. በ 2025 ፣ ከተደመሰሰ ከ 10 ዓመታት በኋላ ፣ በ ዴኒስ ፑሺሊን የሚመራው የሩሲያ ወረራ ባለሥልጣኖች አየር ማረፊያው ለበለጠ አገልግሎት ብቁ እንዳልሆነ ተናግረዋል <ref>[https://www.slovoidilo.ua/news/7220/2015-01-29/za-sutki-v-doneckoj-oblasti-ot-artudarov-boevikov-pogiblo-6-mirnyh-zhitelej.html За добу на Донеччині від обстрілів бойовиків загинуло 6 мирних жителів]</ref> <ref>[https://www.theguardian.com/world/2014/jun/27/ukraine-donetsk-airport-russia-fighter Battle for Donetsk airport: the story of one Russian fighter]</ref> <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref> <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/blogs/ukrainealert/battle-for-donetsk-airport-haunting-documentary-captures-ukrainian-resilience-ua/ Battle for Donetsk Airport: Haunting Documentary Captures Ukrainian Resilience]</ref> <ref>[https://rusaggression.gov.ua/en/destruction-of-the-new-terminal-at-donetsk-airport-2d16359730eb9cc1b9da3d2260911224.html The enemy calls Ukrainian defenders "cyborgs"]</ref> <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/uwc-honors-defenders-of-donetsk-airport-on-the-tenth-anniversary-of-the-battles-end/ UWC honors defenders of Donetsk airport on the tenth anniversary of the battle’s end]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/kiborhy-vystoialy-peremohly-na-donechchyni-vshanuvaly-pamiat-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu "Cyborgs: They Survived — They Won": Donetsk Region Honors the Memory of the Defenders of Donetsk Airport]</ref><ref>[https://www.bpb.de/themen/europa/ukraine-analysen/201881/dokumentation-das-minsker-abkommen-vom-12-februar-2015/ Dokumentation: Das Minsker Abkommen vom 12. Februar 2015]</ref>። [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (30).jpg|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Kropyvnytskyi - Kovalivskyi park defenders alley.jpg|thumb|220px|በ [[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ውስጥ ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮች የመታሰቢያ ሐውልት]] == የፍጥረት ታሪክ == [[ስዕል:Building of the new terminal of the airport 2011 - panoramio.jpg|thumb|220px|በ 2011 አዲስ የአየር ማረፊያ ሕንፃዎች ግንባታ]] የአውሮፕላን ማረፊያው ጽንሰ-ሐሳብ በከተማው ምክር ቤት ሐምሌ 27 ቀን 1931 ጸድቋል እና በ 1933 ተከፈተ። በተመሳሳይ ጊዜ፣ [[ስታሊኒዝም|የስታሊን አገዛዝ]] በሰው ልጆች ላይ የሚፈፀሙ ወንጀሎች [[ሆሎዶሞር]] እየተፈጸመ ነበር <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/holodomor-19321933-molod-donechchyny-doluchylasia-do-vseukrainskoho-dialohu-pamiati Holodomor 1932–1933: Donetsk region youth joins all-Ukrainian dialogue of memory]</ref> <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/news-museji/the-region-where-people-went-to-seek-refuge-roman-moldavskyi-discusses-the-holodomor-in-the-donetsk-region/ Roman Moldavskyi discusses the Holodomor in the Donetsk region]</ref>። ከሰኔ 23 ቀን 1941 እስከ 1944 ድረስ ለውትድርና አገልግሎት ብቻ ይውል ነበር። አንዳንድ የኤርፖርቱ ዋና አገልግሎት ህንፃዎች በ1970ዎቹ የተገነቡ ሲሆን አዲሱ የመመልከቻ ግንብ በ2000ዎቹ ተገንብቷል <ref>[https://medium.com/@Hromadske/ukraines-last-flash-point-donetsk-airport-3b8c9b94bb9b Ukraine’s Last Flash Point: Donetsk Airport]</ref>። == የክስተቶች ቅደም ተከተል == [[ስዕል:Donetsk Airport.jpg|thumb|220px|ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት የዶኔትስክ አየር ማረፊያ]] * እ.ኤ.አ. ሜይ 26 ቀን 2014 ለአውሮፕላን ማረፊያው የመጀመሪያው ጦርነት ተካሂዶ ነበር ፣ ከዚያ በኋላ ሩሲያውያን ከባድ የሰው ልጅ ኪሳራ ስለደረሰባቸው ሕንፃውን ለብዙ ወራት ለመያዝ አልሞከሩም <ref>[https://gur.gov.ua/content/boi-za-donetskyi-aeroport.html Бої за Донецький аеропорт]</ref> * በሴፕቴምበር 2014 የመጀመሪያዎቹን የሚንስክ ስምምነቶች ከተፈራረሙ በኋላ ከሩሲያ እና ከሚቆጣጠራቸው የሴራራቲስቶች ጥቃቶች በአዲስ ኃይል እንደገና ቀጠሉ። በሴፕቴምበር 4, 2014 ከሩሲያ በኩል ወደ 50 የሚጠጉ ጥቃቶች ነበሩ እና 7 የሩሲያ ወታደሮች ተይዘዋል <ref>[https://peacemaker.un.org/en/node/8835 Protocol on the results of consultations of the Trilateral Contact Group (Minsk Agreement)]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20141006123852/http://espreso.tv/news/2014/09/05/ukrayinski_desantnyky__perebuvayuchy_v_otochenni_v_doneckomu_aeroportu__prymudrylysya_vzyaty_v_polon_7_rosiyskykh_viyskovykh Українські десантники, перебуваючи в оточенні в Донецькому аеропорту, примудрилися взяти в полон 7 російських військових]</ref> * በሴፕቴምበር 9 ቀን ሩሲያ በጦርነት ሶስት ታንኮችን እና 2 የጦር መሳሪያ ተሸካሚዎችን አጥታለች <ref>[https://web.archive.org/web/20141006105827/http://espreso.tv/news/2014/09/10/pid_chas_vchorashnoho_boyu_v_aeroportu_quotdoneckquot_rosiyski_naymanci_vtratyly_5_odynyc_bronetekhniky____rnbo Під час вчорашнього бою в аеропорту "Донецьк" російські найманці втратили 5 одиниць бронетехніки, - РНБО]</ref> == በአለም ውስጥ ምላሽ == [[ስዕል:Normandy format talks in Minsk (February 2015) 03.jpeg|thumb|240px|የሁለተኛውን የሚኒስክ ስምምነቶችን የመፈረም ሂደት]] እ.ኤ.አ. በየካቲት 2015 ሁለተኛው የሚኒስክ ስምምነት በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል የተኩስ አቁም ስምምነት በቤላሩስ ዋና ከተማ ሚንስክ ተፈርሟል ። እ.ኤ.አ. ሆኖም ሩሲያ የዩክሬይን ግዛትን በመምታት ስምምነቱን በተደጋጋሚ ጥሳለች። በዚያን ጊዜ የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ የዩክሬን ጦር ለሩሲያ ጥቃቶች ምላሽ እንዳይሰጥ እና እራሱን እንዲከላከል አዘዙ <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref>። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] እነዚህን ክስተቶች "በሚሊሻዎች እና በዩክሬን ናዚዎች መካከል የሚደረግ ውጊያ" በማለት ገልጿል፣ ምንም እንኳን በግልጽ የኒዮ-ናዚ ታጣቂ አሌክሲ ሚልቻኮቭ በሩሲያ ጦር ውስጥ ቢያገለግልም። በዶንባስ ሪፐብሊካኖች ውስጥ ያሉ ሁሉም የመንግስት ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ ቢሆንም ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ተሳትፎዋን አላወቀችም <ref>[https://www.moderninsurgent.org/post/dshrg-rusich DShRG Rusich]</ref>። == ወቅታዊ ሁኔታ == [[ስዕል:Kyiv Metro during air alert, 2025-07-28 (02).jpg|thumb|240px|በሜትሮ ውስጥ የኪዬቭ ነዋሪዎች ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት ሸሹ፣ 2025]] እ.ኤ.አ. ከ 2025 ጀምሮ ሩሲያ የቀረውን የአየር መንገዱ ማኮብኮቢያ ለመጠቀም አቅዳለች [[የሩሲያ ሚሳኤል በዩክሬን ላይ ጥቃት ሰነዘረ|ሚሳኤሎችን እና ድሮኖችን ለማስጀመር የዩክሬንን መሠረተ ልማት ለመምታት]] <ref>[https://understandingwar.org/research/russia-ukraine/russian-offensive-campaign-assessment-august-3-2025/ Russian Offensive Campaign Assessment, August 3, 2025]</ref>። == የወታደሮች ትውስታን ማክበር == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stampsheet of Ukraine.jpg|thumb|200px|ለሳይበርግ መታሰቢያ ቀን የፖስታ ቴምብሮች]] ጃንዋሪ 20 በዩክሬን የዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ተከላካዮች ቀን ሆኖ ተመሠረተ <ref>[https://uinp.gov.ua/istorychnyy-kalendar/sichen/20/20-sichnya-den-pamyati-zahysnykiv-dapu 20 січня - День пам'яті захисників ДАПу]</ref> <ref>[https://karazin.ua/en/news/den-vshanuvannia-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu-1/ Day of Remembrance for the Defenders of Donetsk Airport]</ref>። == በሥነ ጥበብ == [[ስዕል:У Києві вшанували пам'ять «кіборгів» – захисників Донецького аеропорту (24962639567).jpg|thumb|250px|በዩክሬን ውስጥ የዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮችን ለማስታወስ የተደረገ ሥነ ሥርዓት]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|180px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ።]] * ፊልም "ሳይቦርግስ" (2017) <ref>[https://www.filmfestivalcottbus.de/en/program-en/film-archive/movie/1559.html KIBORGYCYBORGS: HEROES NEVER DIE]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] * [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[ክራይሚያ መቀላቀል]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] * [[የሩሲያዊነት]] * [[ጉላግ]] == አገናኞች == 2aeneaj5fhww52z1pp4xn7v3xjdk4y7 391586 391585 2026-04-14T19:50:22Z ~2026-23052-53 58120 391586 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች | ክፍል = [[ጦርነት በዶንባስ]] | ስዕል = Ruins of Donetsk International airport (37), 16 January 2015.jpg | የስዕል_መግለጫ = ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት በኋላ የሕንፃ ፍርስራሽ | ቀን = ግንቦት 26፣ 2014 - ጥር 23፣ 2015 | ቦታ = [[ዶኔትስክ]] | ውጤት = በሩሲያ ወታደሮች የአየር ማረፊያው ሕንፃ መጥፋት፣ የዩክሬን ጦር ማፈግፈግ | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ኖቮሮሲያ|በሩሲያ ቁጥጥር ስር ያሉ ተገንጣዮች]] * [[ቼቺኒያ|የቼቼን የውጊያ ክፍሎች]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ፔትሮ ፖሮሼንኮ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 500 (ሩሲያ የሟቾችን መረጃ በመደበቋ ትክክለኛ ቁጥሩ አይታወቅም) <ref>[https://ipress.ua/news/v_boyah_za_donetskyy_aeroport_zagynuly_299_rosiyskyh_viyskovyh_98649.html В боях за Донецький аеропорт загинули 299 російських військових]</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 200 (የጠፉ ሰዎችን ጨምሮ) <ref>[https://web.archive.org/web/20150815081611/http://24tv.ua/ukrayina/ponad_200_ukrayinskih_biytsiv_zaginulo_u_boyah_za_donetskiy_aeroport__viyskoviy_ekspert/n535106 Понад 200 українських бійців загинуло у боях за донецький аеропорт, — військовий експерт]</ref> }} '''ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች''' (በዩክሬንኛ '''бої за Донецький аеропорт''') ይህ የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት በጣም አስፈላጊ ከሆኑት ክስተቶች አንዱ ነው። እ.ኤ.አ. በግንቦት 2014 የሩሲያ ወታደሮች ዶኔትስክን ከያዙ በኋላ ፣ በአካባቢው ያሉት የሩሲያ ኃይሎች የዩክሬን ወታደሮች ወደሚገኙበት አውሮፕላን ማረፊያ ለመውሰድ ብዙ ወራትን አሳልፈዋል ። ሕንፃውን ለመያዝ እነዚህ ሙከራዎች እስከ ጥር 2015 ድረስ ቀጥለዋል። የሩስያ ጦር አውሮፕላን ማረፊያውን ለመያዝ አልቻለም፣ እና ህንጻው በሩሲያ ተከታታይ የቦምብ ጥቃቶች ወድሟል። እ.ኤ.አ. በ 2025 ፣ ከተደመሰሰ ከ 10 ዓመታት በኋላ ፣ በ ዴኒስ ፑሺሊን የሚመራው የሩሲያ ወረራ ባለሥልጣኖች አየር ማረፊያው ለበለጠ አገልግሎት ብቁ እንዳልሆነ ተናግረዋል <ref>[https://www.slovoidilo.ua/news/7220/2015-01-29/za-sutki-v-doneckoj-oblasti-ot-artudarov-boevikov-pogiblo-6-mirnyh-zhitelej.html За добу на Донеччині від обстрілів бойовиків загинуло 6 мирних жителів]</ref> <ref>[https://www.theguardian.com/world/2014/jun/27/ukraine-donetsk-airport-russia-fighter Battle for Donetsk airport: the story of one Russian fighter]</ref> <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref> <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/blogs/ukrainealert/battle-for-donetsk-airport-haunting-documentary-captures-ukrainian-resilience-ua/ Battle for Donetsk Airport: Haunting Documentary Captures Ukrainian Resilience]</ref> <ref>[https://rusaggression.gov.ua/en/destruction-of-the-new-terminal-at-donetsk-airport-2d16359730eb9cc1b9da3d2260911224.html The enemy calls Ukrainian defenders "cyborgs"]</ref> <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/uwc-honors-defenders-of-donetsk-airport-on-the-tenth-anniversary-of-the-battles-end/ UWC honors defenders of Donetsk airport on the tenth anniversary of the battle’s end]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/kiborhy-vystoialy-peremohly-na-donechchyni-vshanuvaly-pamiat-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu "Cyborgs: They Survived — They Won": Donetsk Region Honors the Memory of the Defenders of Donetsk Airport]</ref><ref>[https://www.bpb.de/themen/europa/ukraine-analysen/201881/dokumentation-das-minsker-abkommen-vom-12-februar-2015/ Dokumentation: Das Minsker Abkommen vom 12. Februar 2015]</ref>። [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (30).jpg|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Kropyvnytskyi - Kovalivskyi park defenders alley.jpg|thumb|220px|በ [[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ውስጥ ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮች የመታሰቢያ ሐውልት]] == የፍጥረት ታሪክ == [[ስዕል:Building of the new terminal of the airport 2011 - panoramio.jpg|thumb|220px|በ 2011 አዲስ የአየር ማረፊያ ሕንፃዎች ግንባታ]] የአውሮፕላን ማረፊያው ጽንሰ-ሐሳብ በከተማው ምክር ቤት ሐምሌ 27 ቀን 1931 ጸድቋል እና በ 1933 ተከፈተ። በተመሳሳይ ጊዜ፣ [[ስታሊኒዝም|የስታሊን አገዛዝ]] በሰው ልጆች ላይ የሚፈፀሙ ወንጀሎች [[ሆሎዶሞር]] እየተፈጸመ ነበር <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/holodomor-19321933-molod-donechchyny-doluchylasia-do-vseukrainskoho-dialohu-pamiati Holodomor 1932–1933: Donetsk region youth joins all-Ukrainian dialogue of memory]</ref> <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/news-museji/the-region-where-people-went-to-seek-refuge-roman-moldavskyi-discusses-the-holodomor-in-the-donetsk-region/ Roman Moldavskyi discusses the Holodomor in the Donetsk region]</ref>። ከሰኔ 23 ቀን 1941 እስከ 1944 ድረስ ለውትድርና አገልግሎት ብቻ ይውል ነበር። አንዳንድ የኤርፖርቱ ዋና አገልግሎት ህንፃዎች በ1970ዎቹ የተገነቡ ሲሆን አዲሱ የመመልከቻ ግንብ በ2000ዎቹ ተገንብቷል <ref>[https://medium.com/@Hromadske/ukraines-last-flash-point-donetsk-airport-3b8c9b94bb9b Ukraine’s Last Flash Point: Donetsk Airport]</ref>። == የክስተቶች ቅደም ተከተል == [[ስዕል:Donetsk Airport.jpg|thumb|220px|ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት የዶኔትስክ አየር ማረፊያ]] * እ.ኤ.አ. ሜይ 26 ቀን 2014 ለአውሮፕላን ማረፊያው የመጀመሪያው ጦርነት ተካሂዶ ነበር ፣ ከዚያ በኋላ ሩሲያውያን ከባድ የሰው ልጅ ኪሳራ ስለደረሰባቸው ሕንፃውን ለብዙ ወራት ለመያዝ አልሞከሩም <ref>[https://gur.gov.ua/content/boi-za-donetskyi-aeroport.html Бої за Донецький аеропорт]</ref> * በሴፕቴምበር 2014 የመጀመሪያዎቹን የሚንስክ ስምምነቶች ከተፈራረሙ በኋላ ከሩሲያ እና ከሚቆጣጠራቸው የሴራራቲስቶች ጥቃቶች በአዲስ ኃይል እንደገና ቀጠሉ። በሴፕቴምበር 4, 2014 ከሩሲያ በኩል ወደ 50 የሚጠጉ ጥቃቶች ነበሩ እና 7 የሩሲያ ወታደሮች ተይዘዋል <ref>[https://peacemaker.un.org/en/node/8835 Protocol on the results of consultations of the Trilateral Contact Group (Minsk Agreement)]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20141006123852/http://espreso.tv/news/2014/09/05/ukrayinski_desantnyky__perebuvayuchy_v_otochenni_v_doneckomu_aeroportu__prymudrylysya_vzyaty_v_polon_7_rosiyskykh_viyskovykh Українські десантники, перебуваючи в оточенні в Донецькому аеропорту, примудрилися взяти в полон 7 російських військових]</ref> * በሴፕቴምበር 9 ቀን ሩሲያ በጦርነት ሶስት ታንኮችን እና 2 የጦር መሳሪያ ተሸካሚዎችን አጥታለች <ref>[https://web.archive.org/web/20141006105827/http://espreso.tv/news/2014/09/10/pid_chas_vchorashnoho_boyu_v_aeroportu_quotdoneckquot_rosiyski_naymanci_vtratyly_5_odynyc_bronetekhniky____rnbo Під час вчорашнього бою в аеропорту "Донецьк" російські найманці втратили 5 одиниць бронетехніки, - РНБО]</ref> == በአለም ውስጥ ምላሽ == [[ስዕል:Normandy format talks in Minsk (February 2015) 03.jpeg|thumb|240px|የሁለተኛውን የሚኒስክ ስምምነቶችን የመፈረም ሂደት]] እ.ኤ.አ. በየካቲት 2015 ሁለተኛው የሚኒስክ ስምምነት በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል የተኩስ አቁም ስምምነት በቤላሩስ ዋና ከተማ ሚንስክ ተፈርሟል ። እ.ኤ.አ. ሆኖም ሩሲያ የዩክሬይን ግዛትን በመምታት ስምምነቱን በተደጋጋሚ ጥሳለች። በዚያን ጊዜ የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ የዩክሬን ጦር ለሩሲያ ጥቃቶች ምላሽ እንዳይሰጥ እና እራሱን እንዲከላከል አዘዙ <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref>። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] እነዚህን ክስተቶች "በሚሊሻዎች እና በዩክሬን ናዚዎች መካከል የሚደረግ ውጊያ" በማለት ገልጿል፣ ምንም እንኳን በግልጽ የኒዮ-ናዚ ታጣቂ አሌክሲ ሚልቻኮቭ በሩሲያ ጦር ውስጥ ቢያገለግልም። በዶንባስ ሪፐብሊካኖች ውስጥ ያሉ ሁሉም የመንግስት ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ ቢሆንም ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ተሳትፎዋን አላወቀችም <ref>[https://www.moderninsurgent.org/post/dshrg-rusich DShRG Rusich]</ref>። == ወቅታዊ ሁኔታ == [[ስዕል:Kyiv Metro during air alert, 2025-07-28 (02).jpg|thumb|240px|በሜትሮ ውስጥ የኪዬቭ ነዋሪዎች ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት ሸሹ፣ 2025]] እ.ኤ.አ. ከ 2025 ጀምሮ ሩሲያ የቀረውን የአየር መንገዱ ማኮብኮቢያ ለመጠቀም አቅዳለች [[የሩሲያ ሚሳኤል በዩክሬን ላይ ጥቃት ሰነዘረ|ሚሳኤሎችን እና ድሮኖችን ለማስጀመር የዩክሬንን መሠረተ ልማት ለመምታት]] <ref>[https://understandingwar.org/research/russia-ukraine/russian-offensive-campaign-assessment-august-3-2025/ Russian Offensive Campaign Assessment, August 3, 2025]</ref>። == የወታደሮች ትውስታን ማክበር == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stampsheet of Ukraine.jpg|thumb|200px|ለሳይበርግ መታሰቢያ ቀን የፖስታ ቴምብሮች]] ጃንዋሪ 20 በዩክሬን የዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ተከላካዮች ቀን ሆኖ ተመሠረተ <ref>[https://uinp.gov.ua/istorychnyy-kalendar/sichen/20/20-sichnya-den-pamyati-zahysnykiv-dapu 20 січня - День пам'яті захисників ДАПу]</ref> <ref>[https://karazin.ua/en/news/den-vshanuvannia-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu-1/ Day of Remembrance for the Defenders of Donetsk Airport]</ref>። == በሥነ ጥበብ == [[ስዕል:У Києві вшанували пам'ять «кіборгів» – захисників Донецького аеропорту (24962639567).jpg|thumb|250px|በዩክሬን ውስጥ የዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮችን ለማስታወስ የተደረገ ሥነ ሥርዓት]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|180px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ።]] * ፊልም "ሳይቦርግስ" (2017) <ref>[https://www.filmfestivalcottbus.de/en/program-en/film-archive/movie/1559.html KIBORGYCYBORGS: HEROES NEVER DIE]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] * [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[ክራይሚያ መቀላቀል]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] * [[የሩሲያዊነት]] * [[ጉላግ]] == አገናኞች == b9r2jjlth2wsyii0n74jw5nej6ssnl0 391592 391586 2026-04-14T20:43:09Z ~2026-22900-08 58121 /* በተጨማሪም ተመልከት */ 391592 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች | ክፍል = [[ጦርነት በዶንባስ]] | ስዕል = Ruins of Donetsk International airport (37), 16 January 2015.jpg | የስዕል_መግለጫ = ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት በኋላ የሕንፃ ፍርስራሽ | ቀን = ግንቦት 26፣ 2014 - ጥር 23፣ 2015 | ቦታ = [[ዶኔትስክ]] | ውጤት = በሩሲያ ወታደሮች የአየር ማረፊያው ሕንፃ መጥፋት፣ የዩክሬን ጦር ማፈግፈግ | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ኖቮሮሲያ|በሩሲያ ቁጥጥር ስር ያሉ ተገንጣዮች]] * [[ቼቺኒያ|የቼቼን የውጊያ ክፍሎች]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ፔትሮ ፖሮሼንኮ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 500 (ሩሲያ የሟቾችን መረጃ በመደበቋ ትክክለኛ ቁጥሩ አይታወቅም) <ref>[https://ipress.ua/news/v_boyah_za_donetskyy_aeroport_zagynuly_299_rosiyskyh_viyskovyh_98649.html В боях за Донецький аеропорт загинули 299 російських військових]</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 200 (የጠፉ ሰዎችን ጨምሮ) <ref>[https://web.archive.org/web/20150815081611/http://24tv.ua/ukrayina/ponad_200_ukrayinskih_biytsiv_zaginulo_u_boyah_za_donetskiy_aeroport__viyskoviy_ekspert/n535106 Понад 200 українських бійців загинуло у боях за донецький аеропорт, — військовий експерт]</ref> }} '''ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች''' (በዩክሬንኛ '''бої за Донецький аеропорт''') ይህ የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት በጣም አስፈላጊ ከሆኑት ክስተቶች አንዱ ነው። እ.ኤ.አ. በግንቦት 2014 የሩሲያ ወታደሮች ዶኔትስክን ከያዙ በኋላ ፣ በአካባቢው ያሉት የሩሲያ ኃይሎች የዩክሬን ወታደሮች ወደሚገኙበት አውሮፕላን ማረፊያ ለመውሰድ ብዙ ወራትን አሳልፈዋል ። ሕንፃውን ለመያዝ እነዚህ ሙከራዎች እስከ ጥር 2015 ድረስ ቀጥለዋል። የሩስያ ጦር አውሮፕላን ማረፊያውን ለመያዝ አልቻለም፣ እና ህንጻው በሩሲያ ተከታታይ የቦምብ ጥቃቶች ወድሟል። እ.ኤ.አ. በ 2025 ፣ ከተደመሰሰ ከ 10 ዓመታት በኋላ ፣ በ ዴኒስ ፑሺሊን የሚመራው የሩሲያ ወረራ ባለሥልጣኖች አየር ማረፊያው ለበለጠ አገልግሎት ብቁ እንዳልሆነ ተናግረዋል <ref>[https://www.slovoidilo.ua/news/7220/2015-01-29/za-sutki-v-doneckoj-oblasti-ot-artudarov-boevikov-pogiblo-6-mirnyh-zhitelej.html За добу на Донеччині від обстрілів бойовиків загинуло 6 мирних жителів]</ref> <ref>[https://www.theguardian.com/world/2014/jun/27/ukraine-donetsk-airport-russia-fighter Battle for Donetsk airport: the story of one Russian fighter]</ref> <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref> <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/blogs/ukrainealert/battle-for-donetsk-airport-haunting-documentary-captures-ukrainian-resilience-ua/ Battle for Donetsk Airport: Haunting Documentary Captures Ukrainian Resilience]</ref> <ref>[https://rusaggression.gov.ua/en/destruction-of-the-new-terminal-at-donetsk-airport-2d16359730eb9cc1b9da3d2260911224.html The enemy calls Ukrainian defenders "cyborgs"]</ref> <ref>[https://www.ukrainianworldcongress.org/uwc-honors-defenders-of-donetsk-airport-on-the-tenth-anniversary-of-the-battles-end/ UWC honors defenders of Donetsk airport on the tenth anniversary of the battle’s end]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/kiborhy-vystoialy-peremohly-na-donechchyni-vshanuvaly-pamiat-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu "Cyborgs: They Survived — They Won": Donetsk Region Honors the Memory of the Defenders of Donetsk Airport]</ref><ref>[https://www.bpb.de/themen/europa/ukraine-analysen/201881/dokumentation-das-minsker-abkommen-vom-12-februar-2015/ Dokumentation: Das Minsker Abkommen vom 12. Februar 2015]</ref>። [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (30).jpg|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|220px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች]] [[ስዕል:Kropyvnytskyi - Kovalivskyi park defenders alley.jpg|thumb|220px|በ [[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ውስጥ ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮች የመታሰቢያ ሐውልት]] == የፍጥረት ታሪክ == [[ስዕል:Building of the new terminal of the airport 2011 - panoramio.jpg|thumb|220px|በ 2011 አዲስ የአየር ማረፊያ ሕንፃዎች ግንባታ]] የአውሮፕላን ማረፊያው ጽንሰ-ሐሳብ በከተማው ምክር ቤት ሐምሌ 27 ቀን 1931 ጸድቋል እና በ 1933 ተከፈተ። በተመሳሳይ ጊዜ፣ [[ስታሊኒዝም|የስታሊን አገዛዝ]] በሰው ልጆች ላይ የሚፈፀሙ ወንጀሎች [[ሆሎዶሞር]] እየተፈጸመ ነበር <ref>[https://dn.gov.ua/en/news/holodomor-19321933-molod-donechchyny-doluchylasia-do-vseukrainskoho-dialohu-pamiati Holodomor 1932–1933: Donetsk region youth joins all-Ukrainian dialogue of memory]</ref> <ref>[https://holodomormuseum.org.ua/en/news-museji/the-region-where-people-went-to-seek-refuge-roman-moldavskyi-discusses-the-holodomor-in-the-donetsk-region/ Roman Moldavskyi discusses the Holodomor in the Donetsk region]</ref>። ከሰኔ 23 ቀን 1941 እስከ 1944 ድረስ ለውትድርና አገልግሎት ብቻ ይውል ነበር። አንዳንድ የኤርፖርቱ ዋና አገልግሎት ህንፃዎች በ1970ዎቹ የተገነቡ ሲሆን አዲሱ የመመልከቻ ግንብ በ2000ዎቹ ተገንብቷል <ref>[https://medium.com/@Hromadske/ukraines-last-flash-point-donetsk-airport-3b8c9b94bb9b Ukraine’s Last Flash Point: Donetsk Airport]</ref>። == የክስተቶች ቅደም ተከተል == [[ስዕል:Donetsk Airport.jpg|thumb|220px|ጦርነቱ ከመጀመሩ በፊት የዶኔትስክ አየር ማረፊያ]] * እ.ኤ.አ. ሜይ 26 ቀን 2014 ለአውሮፕላን ማረፊያው የመጀመሪያው ጦርነት ተካሂዶ ነበር ፣ ከዚያ በኋላ ሩሲያውያን ከባድ የሰው ልጅ ኪሳራ ስለደረሰባቸው ሕንፃውን ለብዙ ወራት ለመያዝ አልሞከሩም <ref>[https://gur.gov.ua/content/boi-za-donetskyi-aeroport.html Бої за Донецький аеропорт]</ref> * በሴፕቴምበር 2014 የመጀመሪያዎቹን የሚንስክ ስምምነቶች ከተፈራረሙ በኋላ ከሩሲያ እና ከሚቆጣጠራቸው የሴራራቲስቶች ጥቃቶች በአዲስ ኃይል እንደገና ቀጠሉ። በሴፕቴምበር 4, 2014 ከሩሲያ በኩል ወደ 50 የሚጠጉ ጥቃቶች ነበሩ እና 7 የሩሲያ ወታደሮች ተይዘዋል <ref>[https://peacemaker.un.org/en/node/8835 Protocol on the results of consultations of the Trilateral Contact Group (Minsk Agreement)]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20141006123852/http://espreso.tv/news/2014/09/05/ukrayinski_desantnyky__perebuvayuchy_v_otochenni_v_doneckomu_aeroportu__prymudrylysya_vzyaty_v_polon_7_rosiyskykh_viyskovykh Українські десантники, перебуваючи в оточенні в Донецькому аеропорту, примудрилися взяти в полон 7 російських військових]</ref> * በሴፕቴምበር 9 ቀን ሩሲያ በጦርነት ሶስት ታንኮችን እና 2 የጦር መሳሪያ ተሸካሚዎችን አጥታለች <ref>[https://web.archive.org/web/20141006105827/http://espreso.tv/news/2014/09/10/pid_chas_vchorashnoho_boyu_v_aeroportu_quotdoneckquot_rosiyski_naymanci_vtratyly_5_odynyc_bronetekhniky____rnbo Під час вчорашнього бою в аеропорту "Донецьк" російські найманці втратили 5 одиниць бронетехніки, - РНБО]</ref> == በአለም ውስጥ ምላሽ == [[ስዕል:Normandy format talks in Minsk (February 2015) 03.jpeg|thumb|240px|የሁለተኛውን የሚኒስክ ስምምነቶችን የመፈረም ሂደት]] እ.ኤ.አ. በየካቲት 2015 ሁለተኛው የሚኒስክ ስምምነት በሩሲያ እና በዩክሬን መካከል የተኩስ አቁም ስምምነት በቤላሩስ ዋና ከተማ ሚንስክ ተፈርሟል ። እ.ኤ.አ. ሆኖም ሩሲያ የዩክሬይን ግዛትን በመምታት ስምምነቱን በተደጋጋሚ ጥሳለች። በዚያን ጊዜ የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ የዩክሬን ጦር ለሩሲያ ጥቃቶች ምላሽ እንዳይሰጥ እና እራሱን እንዲከላከል አዘዙ <ref>[https://texty.org.ua/fragments/104459/obstrily-na-donbasi-rostut-u-heometrychnij-prohresiyi-takoho-ne-bulo-z-2016/ Обстріли на Донбасі ростуть у геометричній прогресії, такого не було з 2016]</ref>። [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ|የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] እነዚህን ክስተቶች "በሚሊሻዎች እና በዩክሬን ናዚዎች መካከል የሚደረግ ውጊያ" በማለት ገልጿል፣ ምንም እንኳን በግልጽ የኒዮ-ናዚ ታጣቂ አሌክሲ ሚልቻኮቭ በሩሲያ ጦር ውስጥ ቢያገለግልም። በዶንባስ ሪፐብሊካኖች ውስጥ ያሉ ሁሉም የመንግስት ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ ቢሆንም ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ተሳትፎዋን አላወቀችም <ref>[https://www.moderninsurgent.org/post/dshrg-rusich DShRG Rusich]</ref>። == ወቅታዊ ሁኔታ == [[ስዕል:Kyiv Metro during air alert, 2025-07-28 (02).jpg|thumb|240px|በሜትሮ ውስጥ የኪዬቭ ነዋሪዎች ከሩሲያ የቦምብ ጥቃት ሸሹ፣ 2025]] እ.ኤ.አ. ከ 2025 ጀምሮ ሩሲያ የቀረውን የአየር መንገዱ ማኮብኮቢያ ለመጠቀም አቅዳለች [[የሩሲያ ሚሳኤል በዩክሬን ላይ ጥቃት ሰነዘረ|ሚሳኤሎችን እና ድሮኖችን ለማስጀመር የዩክሬንን መሠረተ ልማት ለመምታት]] <ref>[https://understandingwar.org/research/russia-ukraine/russian-offensive-campaign-assessment-august-3-2025/ Russian Offensive Campaign Assessment, August 3, 2025]</ref>። == የወታደሮች ትውስታን ማክበር == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stampsheet of Ukraine.jpg|thumb|200px|ለሳይበርግ መታሰቢያ ቀን የፖስታ ቴምብሮች]] ጃንዋሪ 20 በዩክሬን የዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ተከላካዮች ቀን ሆኖ ተመሠረተ <ref>[https://uinp.gov.ua/istorychnyy-kalendar/sichen/20/20-sichnya-den-pamyati-zahysnykiv-dapu 20 січня - День пам'яті захисників ДАПу]</ref> <ref>[https://karazin.ua/en/news/den-vshanuvannia-zakhysnykiv-donetskoho-aeroportu-1/ Day of Remembrance for the Defenders of Donetsk Airport]</ref>። == በሥነ ጥበብ == [[ስዕል:У Києві вшанували пам'ять «кіборгів» – захисників Донецького аеропорту (24962639567).jpg|thumb|250px|በዩክሬን ውስጥ የዶኔትስክ አየር ማረፊያ ተከላካዮችን ለማስታወስ የተደረገ ሥነ ሥርዓት]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|180px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ።]] * ፊልም "ሳይቦርግስ" (2017) <ref>[https://www.filmfestivalcottbus.de/en/program-en/film-archive/movie/1559.html KIBORGYCYBORGS: HEROES NEVER DIE]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት]] * [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች]] * [[ክራይሚያ መቀላቀል]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[የፖለቲካ ጭቆና]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[ማጎሪያ ካምፕ]] * [[የሩሲያዊነት]] == አገናኞች == 95mvcqck09a8i49eoskapncnildur62 0 55621 391581 2026-04-14T16:19:59Z アヒルさんチーム 57851 Created by translating the opening section from the page "[[:ja:Special:Redirect/revision/107311664|水島努]]" 391581 wikitext text/x-wiki '''ቱሱቶሙ ሚዙሺማ''' ( 水島努 mizushima thutomu [[1965 እ.ኤ.አ.|1965]] <ref name="stylefm1">{{Cite web|和書|url=http://www.style.fm/as/13_special/mini_071221a.shtml|title=『おおきく振りかぶって』水島努監督インタビュー 第1回　普通に、きちんと作ろうと思っていました｜WEBアニメスタイル 特別企画|publisher=アニメスタイル|accessdate=2019-09-15}}</ref> ተወለደ ) [[ጃፓን|የጃፓን]] [[ወንድ ሰው|ወንድ]] የአኒሜሽን ዳይሬክተር እና የድምጽ ዳይሬክተር ነው።በቺቶሴ ከተማ ፣ [[ሆካይዶ]] እና መጀመሪያ ላይ ከሃታ ታውን፣ ሂጋሺቺኩማ አውራጃ፣ ናጋኖ ግዛት (አሁን ማትሱሞቶ ከተማ ) ተወልዷል {{R|stylefm1}} ። እንዲሁም በታዋቂው የጃፓን ስራ ውስጥ ይሳተፋሉ [[ልጃገረዶች እና ፓንዘር]] (ガールズ&パンツァー) 62syfmf1e1x653jxe0feiaer2ypb9ty 0 55622 391591 2026-04-14T20:42:15Z ~2026-22900-08 58121 አዲስ ገጽ ፈጠረ፦ «{{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት | ክፍል = [[ጦርነት በዶንባስ]] | ስዕል = Luhansk International Airport, September 4, 2014.jpg | የስዕል_መግለጫ = | ቀን = ኤፕሪል 8 - ሴፕቴምበር 1፣ 2014 | ቦታ = [[ሉጋንስክ]] | ውጤት = በጦርነቱ ወቅት የሕንፃው ውድመት እና የዩክሬን ጦር ወደ ማፈግፈግ...» 391591 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት | ክፍል = [[ጦርነት በዶንባስ]] | ስዕል = Luhansk International Airport, September 4, 2014.jpg | የስዕል_መግለጫ = | ቀን = ኤፕሪል 8 - ሴፕቴምበር 1፣ 2014 | ቦታ = [[ሉጋንስክ]] | ውጤት = በጦርነቱ ወቅት የሕንፃው ውድመት እና የዩክሬን ጦር ወደ ማፈግፈግ | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] | መሪ2 = ፔትሮ ፖሮሼንኮ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = | ጉዳት2 = }} '''ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት''' (በዩክሬንኛ '''бої за Луганський аеропорт''') ይህ የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አንዱ ክፍል ነው። በዩክሬን ምስራቃዊ ዩክሬን ውስጥ በሉሃንስክ ከተማ የአየር ማረፊያውን ለመቆጣጠር በዩክሬን እና በሩሲያ ወታደሮች መካከል ውጊያዎች ነበሩ፣ ሕንፃው በሩሲያ የቦምብ ጥቃት ወድሟል <ref>[https://www.kyivpost.com/post/8514 RFE/RL: Why the Battle for Luhansk Airport is just as important as the Battle for Donetsk Airport]</ref> <ref>[https://euromaidanpress.com/2018/02/10/117926/ Why the Battle for Luhansk Airport is just as important as the Battle for Donetsk Airport]</ref> <ref>[https://farvatermedia.com/interviews/pro-luhanskyi-aeroport-ne-hovoryly-bo-za-146-dniv-oborony-tudy-ne-potrapyv-zhoden-zhurnalist-anastasiia-hlotova/ «Про Луганський аеропорт не говорили, бо за 146 днів оборони туди не потрапив жоден журналіст» – Анастасія Глотова]</ref>። == በተጨማሪም ተመልከት == * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] == አገናኞች == rcqix4r5lt322px4n0eo88if77t4zl2 2 55623 391600 2026-04-15T03:31:40Z Abu Abdulhalim 58125 just intro 391600 wikitext text/x-wiki Hi my name is Abduselam and I am from Ethiopia qvo93iukn5mhxa9vlo4mlluto7a5e07 391602 391600 2026-04-15T03:43:54Z Abu Abdulhalim 58125 added url ref 391602 wikitext text/x-wiki Hi, my name is Abduselam and I am from Ethiopia.<ref>https://www.bernama.com/en/sports/news.php?id=2544673</ref> pt9p9na3worc9cjvxlmsbr7eqhixxva 2 55624 391601 2026-04-15T03:33:03Z Jafu25 58126 right way 391601 wikitext text/x-wiki Hi! my name is Jafer Yenus and I am from Ethiopai bq8hdsz4cdvd013nts0ahutepim45ne 391603 391601 2026-04-15T03:45:39Z Jafu25 58126 insert a reference 391603 wikitext text/x-wiki Hi! my name is Jafer Yenus. i am 20 and I am from Ethiopia.<ref>https://www.bernama.com/en/news.php?id=2545061</ref> br7erhu1lrps4ngjpqjry3j6aeflbxt 0 55625 391604 2026-04-15T05:06:43Z Abu Abdulhalim 58125 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1346919412|Oppenheimer security clearance hearing]]" 391604 wikitext text/x-wiki እንደ ኢሮፒያን አቆታተር በ1954 የዩናይትድ ስቴትስ የአቶሚክ ኢነርጂ ኮሚሽን (AEC) በሁለተኛው [[2ኛው ዓለማዊ ጦርነት|የዓለም ጦርነት]] ወቅት የአቶሚክ ቦምብ ለማልማት በማንሃተን ፕሮጀክት አካል ሆኖ የሎስ አላሞስ ላቦራቶሪ መሪ የነበሩትን አሜሪካዊ ሳይንቲስት ጄ. ሮበርት ኦፔንሃይመርን ያለፉ ታሪኮች፣ የሰራቸዉን ሥራዎች ግንኙነቶችና ድርጀቶችን ለአራት ሳምንታት ዳስሶዋል። ችሎቱ የኦፔንሃይመርን የQ ፍቃድ እንዲሰረዝ አድርጓል። ይህም ከአይዘንሃወር መንግስት ጋር የነበረው መደበኛ ግንኙነት ማብቃቱን የሚያሳይ ሆኖ ተመዝቦዋል የኦፔንሃይመር አያያዝ ፍትሃዊ መሆኑን ወይም የፀረ-ኮሚኒስት ማካርቲዝም መገለጫ መሆኑን አስመልክቶ ከፍተኛ ውዝግብ አስነስቷል። 77d994nqphlg2w4ti4ycyvn1avvs3bo