ውክፔዲያ amwiki https://am.wikipedia.org/wiki/%E1%8B%8B%E1%8A%93%E1%8B%8D_%E1%8C%88%E1%8C%BD MediaWiki 1.46.0-wmf.26 first-letter ፋይል ልዩ ውይይት አባል አባል ውይይት ውክፔዲያ ውክፔዲያ ውይይት ስዕል ስዕል ውይይት መልዕክት መልዕክት ውይይት መለጠፊያ መለጠፊያ ውይይት እርዳታ እርዳታ ውይይት መደብ መደብ ውይይት በር በር ውይይት TimedText TimedText talk ሞጁል ሞጁል ውይይት Event Event talk 0 55403 392013 391996 2026-05-02T21:09:52Z ~2026-26656-65 58394 /* የሩሲያ በጎ ፈቃደኞች */ 392013 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|የውጊያ ኢንፎግራፊክስ]] <ref>[https://deepstatemap.live/#6/47.7709866/35.9307861 DeepState Мапа війни в Україні]</ref> | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር 2006 ነበር) | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Кропивницький фортеця.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች የመታሰቢያ ሐውልት፣ [[የቅዱስ ኤልዛቤት ምሽግ]]]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል፣ እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14 000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች == [[ስዕል:2014-08-31. War in Donbass 09.JPG|thumb|250px|የዩክሬን ወታደሮች ቦታቸውን ይከላከላሉ]] እ.ኤ.አ. በ 2014 ፣ ከ [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|አብዮቱ]] ጋር ትይዩ ፣ [[የሩሲያ ጸደይ]] በመባል የሚታወቁት ተከታታይ የተቃውሞ ሰልፎች በዩክሬን ተካሂደዋል። ጦርነቱ የጀመረው እ.ኤ.አ. በየካቲት - መጋቢት 2014 የሩስያ ጦር [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክሬሚያን ሲይዝ]] እና ሚያዝያ 12 ቀን 2014 በሩሲያ መኮንን ኢጎር ጊርኪን የሚመራው ጦር ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረረ <ref>[https://jamestown.org/igor-strelkov-girkin-the-rise-and-fall-of-the-former-donetsk-minister-of-defense/ Igor Strelkov-Girkin: The Rise and Fall of the Former Donetsk Minister of Defense]</ref>። * [[ለስላቭያንስክ ጦርነት]] * [[የማሪፖል ጦርነት]] * ለኢሎቪስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://dyvys.info/2017/08/28/rokovyny-ilovajskogo-kotla-hronologiya-ta-rozsliduvannya-tragediyi/ Роковини Іловайського котла: хронологія та розслідування трагедії]</ref> * ለሊሲቻንስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://hai-nyzhnyk.in.ua/doc/2024doc_10-rokiv-vijny.php 10 років війни в Україні: хронологія, найвизначніші події, трагедії та перемоги]</ref> * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] * [[ለደብልትሴቭ ጦርነቶች]] <ref>[https://dshv.mil.gov.ua/page/yak-dniprovski-desantniki-zvilnyali-debalceve-u-2014-roci Як Дніпровські десантники звільняли Дебальцеве у 2014 році]</ref> * ለሴቬሮዶኔትስክ ከተማ መዋጋት <ref>[https://uinp.gov.ua/pres-centr/novyny/yak-zvilnyaly-syevyerodoneck-i-lysychansk-zvorushlyvi-istoriyi-vid-ukrayinskyh-biyciv-i-meshkanciv Як звільняли Сєвєродонецьк і Лисичанськ: зворушливі історії від українських бійців і мешканців]</ref> * ለአቪዲቪካ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://armyinform.com.ua/2022/01/29/zirvanyj-nastup-boyi-29-sichnya-2017-roku-pid-avdiyivkoyu/ Зірваний наступ: бої 29 січня 2017 року під Авдіївкою]</ref> እ.ኤ.አ. ከ2021 ጀምሮ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በሚያዋስነው ድንበር አካባቢ ወታደሮቿን እያሰባሰበች ትገኛለች እና ወታደሮቿን ወደ [[የአሌክሳንደር ሉካሼንኮ አገዛዝ|ቤላሩስ፣ አሌክሳንደር ሉካሼንኮ ለብዙ አመታት የገዙባት]] ማሰማራት ጀምራለች። ውጥረቱ እየጨመረ መጥቷል። እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልፅ ወረራ ጀመረች። የሩስያ ባለስልጣናት እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 የጀመረውን ጦርነት “ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን” ብለውታል ምክንያቱም ሩሲያ ዩክሬን በጥቂት ቀናት ውስጥ እንደምትወድቅ ጠብቃ ነበር (የሩሲያ ቲቪ ያለማቋረጥ “ኪዪቭን በሦስት ቀናት ውስጥ እንወስዳለን” የሚለውን መፈክር ይደግማል) እና ይህ ስያሜ መንግስት የሩሲያን ወታደራዊ ኪሳራ ለመደበቅ ስለሚያስችል ነው <ref>[http://www.finnews.ru/cur_an.php?idnws=35499 Россия действительно планировала захватить Киев за 3 дня. Тому есть доказательство – бюджет]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|150px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=|archivedate=2023-07-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230731053851/https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == በጎ ፈቃደኝነት == [[ስዕል:A Ukrainian Soldier enters a BRT-80 as part of the multi-national exercise Rapid Trident 2015.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር <ref>[http://cherniakhiv-school.edukit.zt.ua/dopomoga_bijcyam_ato/ Краплинки добра для бійців АТО - Черняхівський ліцей №2]</ref> <ref>[https://znamosvita.at.ua/news/2015-10-16-1854 Акція "Лист герою" - 16 Жовтня 2015 - Відділ освіти м.Знам'янка]</ref> <ref>[https://zn.ua/ukr/SOCIUM/volonteri-viyni-_.html Волонтери війни]</ref> <ref>{{Cite web |title=Інформаційний матеріал щодо волонтерства |url=http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 |accessdate=2016-05-08 |archivedate=2016-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160508165655/http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 }}</ref>። == የሩሲያ በጎ ፈቃደኞች == [[ስዕል:Ukrainian Marines fire from a BTR-80 armored personnel carrier at a checkpoint.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] የፑቲንን ፖሊሲ የማይደግፉ ብዙ ሩሲያውያን የዩክሬን ጦር ኃይሎችን ተቀላቅለዋል። ብዙዎች በክብር የተቀበሩት በዩክሬን ነው። ይሁን እንጂ ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ወታደሮችን ተሳትፎ በይፋ አልተቀበለችም፣ እና የወደቁት ሩሲያውያን ብዙውን ጊዜ በማይታወቁ መቃብር ውስጥ ይቀበራሉበጎ ፈቃደኝነት። በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር። የወደቁት የሩሲያ ወታደሮች ዘመዶች ስለ እጣ ፈንታቸው አልተነገራቸውም <ref>[https://mezha.net/ua/bukvy/94043-na-mogilakh-pskovskikh-desantnikov-kotorye-pogibli-na-donbasse-ustanovili-obeliski/ На могилах псковских десантников, которые погибли на Донбассе, установили обелиски]</ref> <ref>[https://realgazeta.com.ua/oni-tam-byli-25-06/ Они там были: как хоронят российских десантников]</ref> <ref>[https://azov.org.ua/news/pozuvnui-balagan/ Позивний «Балаган». Росіянин за походженням, який віддав життя за Україну]</ref>። == ቦታዎችን እንደገና በመሰየም ላይ == [[ስዕል:Пам'ятник Леніну капут - 3.jpg|thumb|270px|ይህ ከሩሲያ ወረራ በኋላ በዩክሬን ውስጥ ከተፈረሱ በመቶዎች ከሚቆጠሩ የሌኒን ምስሎች አንዱ ነው፣ 2014]] በተያዙት የዩክሬን ክልሎች የሩሲያ ባለስልጣናት የጎዳና ላይ ስሞችን መቀየር፣ የዩክሬን ሀውልቶችን ማፍረስ እና የዩክሬን ብሄራዊ ማንነትን ለማጥፋት ሌሎች እርምጃዎችን መውሰድ ጀመሩ። በምላሹም ዩክሬናውያን የሶቪየት አምባገነኖችን ሃውልት ማፍረስ እና ጎዳናዎችን እና ከተማዎችን በታዋቂ ዩክሬናውያን ስም መቀየር ጀመሩ <ref>[https://uainfo.org/blognews/1471175832-kak-rossiya-ustraivala-diversii-na-yugo-vostoke-ukrainy-.html Как Россия устраивала диверсии на юго-востоке Украины. КАРТА]</ref>። == ስደተኞች == [[ስዕል:2S3 Akatsiya T-64BV Ukrainian Army.jpg|thumb|270px|የዩክሬን ጦር የሩስያን ጥቃት ወደ ኋላ እየገታ ነው፣ 2016]] በምስራቅ ዩክሬን ጦርነት በተጀመረበት የመጀመሪያ አመት ከ2 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ስደተኞች ሆነዋል <ref>[https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1706-18 Про забезпечення прав і свобод внутрішньо переміщених осіб]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20161029113402/http://reliefweb.int/map/ukraine/ukraine-overview-population-displacement-23-march-2015 Ukraine: Overview of population displacement (as of 23 March 2015)]</ref>። == ወገንተኞች == [[ስዕል:Александр Захарченко (29-02-2016).jpg|thumb|270px|አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ፣ ተገንጣይ]] የፓርቲዎች እንቅስቃሴ በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ አለ። የሩስያ ባለስልጣናት በሰዎች ላይ ለሚደርሰው አፈና እና ማሰቃየት ምላሽ ለመስጠት የዩክሬን ወገኖች በሩሲያ ወታደሮች ላይ እርምጃ ወስደዋል ፣ በሩሲያ ወታደራዊ ካምፖች እና የጦር ሰራዊት ክፍሎች ላይ ፍንዳታ <ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/between-frontline-and-parliament-ukrainian-political-parties-and-irregular-armed-groups-in-20142019/90BAFE7AA179511DA2B58240D943D8C4 Between Frontline and Parliament: Ukrainian Political Parties and Irregular Armed Groups in 2014–2019]</ref>። እ.ኤ.አ. በነሐሴ 2018 የሞተው አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ከሩሲያ ወረራ ባለስልጣናት ጋር በመተባበር እና በሰብአዊነት ላይ በርካታ ወንጀሎችን በመፈጸም ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል <ref>[https://www.delfi.lt/ru/abroad/global/gibel-zaharchenko-ili-korotkaya-zhizn-liderov-separatistov-donbassa-78957367 Гибель Захарченко, или Короткая жизнь лидеров сепаратистов Донбасса]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/news/desyat-rokiv-tomu-pislya-prorosijskogo-mitingu-v-donecku-bulo-zahopleno-budivlyu-oda Десять років тому після проросійського мітингу в Донецьку було захоплено будівлю ОДА]</ref> <ref>[https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti Предательство или зрада: Захарченко работал титушкой у украинской власти Больше читайте на портале Компромат: https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti]</ref>። [[በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ የሽብር ጥቃት|ዛካርቼንኮ በጃንዋሪ 2015 በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ ለደረሰው የአሸባሪዎች ጥቃት በርካታ ሰዎችን ለገደለው ተጠያቂ ነው]] <ref>[https://web.archive.org/web/20150113224000/http://espreso.tv/news/2015/01/13/boyovyky_ziznalysya__scho_ce_vony_rozstrilyaly_avtobus_pid_volnovakhoyu_fotofakt Бойовики зізналися, що це вони розстріляли автобус під Волновахою (ФОТОФАКТ)]</ref>። == የዚህ ጦርነት ምልክት== [[ስዕል:Командир бойової машини БМ-21 «Град» 28 омбр ЗСУ (6).jpg|thumb|250px|ቢጫ ሪባን ያለው የዩክሬን ወታደር <ref>[https://www.ukrmilitary.com/2018/05/patch-colors.html?m=1 «Брендування» українського війська: кому які кольори використовувати]</ref> <ref>[https://provce.ck.ua/ne-nosit-kolorovi-pov-iazky-tam-de-ne-vedutsia-boyovi-dii/ Не носіть кольорові пов’язки там, де не ведуться бойові дії]</ref>]] [[ስዕል:3я батарея вчергове за добу змінює позиції.png|thumb|250px|የዩክሬን ተዋጊ ተሽከርካሪ ምልክት ያለው]] የዩክሬን ጦር በሀገሪቱ ባንዲራ እና የጦር ኮት ላይ ከሚውሉት ብሄራዊ ሰማያዊ እና ቢጫ ቀለሞች በተጨማሪ እንደ ቢጫ ጥብጣብ ያሉ ምልክቶችን እንደ የክምችት ልብስ እና የራስ ቁር ላይ እንዲሁም መስቀል ወይም ሁለት ነጭ ሪባንን ይጠቀማል። በአንዳንድ ሁኔታዎች የዩክሬን ጦር ለመታወቂያ ሰማያዊ ጥብጣቦችን ይጠቀማል፣ የሩሲያ ሠራዊት ደግሞ ቀይ ቀለምን ይጠቀማል <ref>[https://mod.gov.ua/explanation/emblemi-ministerstva-oboroni-i-zbrojnih-sil-ukrayini Емблеми Міністерства оборони і Збройних Сил України]</ref>። የሩሲያ ጦር እና ደጋፊዎቹ የቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባንን እንደ ዋና ምልክት ይጠቀማሉ እንዲሁም እንደ ክንድ በለበሱ ጥቁር ካሜራ ላይ ነጠላ ነጭ ሪባን ይጠቀማሉ <ref>[https://archive.kyivpost.com/ukraine-politics/rferl-ukraine-bans-russian-st-george-ribbon.html RFE/RL: Ukraine bans Russian St. George ribbon]</ref>። ከ 2022 ጀምሮ [[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|Z ምልክት]] አዲሱ የሩሲያ ሠራዊት ምልክት ብቻ ሳይሆን እንደ ተመራማሪዎች እና ተቺዎች በአንዳንድ መንገዶች በፑቲን አገዛዝ ደጋፊዎች መካከል ጥቅም ላይ የዋለው የዘመናዊቷ ሩሲያ በጣም ተወዳጅ ምልክት ሆኗል። [[ስዕል:Novorossija in zastava svetega Jurija.jpg|thumb|250px|[[የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብ]]]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|250px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች፣ ነጭ ሪባን በወታደር ልብሶቻቸው ላይ ተጣብቀዋል <ref>[https://memepedia.ru/belaya-povyazka-kak-vyglyadit-fleshmob-v-podderzhku-vojny/ Белая повязка”. Как выглядит флешмоб в поддержку войны]</ref>]] == በጦርነቱ ወቅት ሙስና == [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] የሩሲያ ፖለቲከኛ [[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] እንደተናገሩት የሩሲያ የጦር ኃይሎች ተሳትፎ ከመጀመሪያው ሕገ-ወጥ እና ከሩሲያ ሕገ መንግሥት ጋር ይቃረናል። ኔምትሶቭ በተጨማሪም ፑቲን የሩስያ ጦር ኃይሎችን በውጪ ሀገራት ለመጠቀም ከሩሲያ መንግስት ፍቃድ እንዳልነበራቸው ጠቁመዋል፤ ለዚህም ነው የሩሲያ ወታደሮች ያለ ምልክት ወደ ዩክሬን የገቡት (በዚህም ምክንያት በሕዝብ ዘንድ "ትንንሽ አረንጓዴ ሰዎች" የሚል ቅጽል ስም ይሰጣቸው ነበር) <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/event/hiding-in-plain-sight-putins-war-in-ukraine-and-boris-nemtsovs-putin-war/ Hiding in Plain Sight: Putin’s War in Ukraine and Boris Nemtsov’s Putin. War.]</ref> <ref>[https://nemtsovfund.org/en/about/ About the Foundation]</ref> <ref>[https://www.brookings.edu/articles/watch-out-for-little-green-men/ Watch Out for Little Green Men]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2013 ዩክሬን በአውሮፓ ውስጥ በጣም ድሃ ከሆኑት አገሮች አንዷ ነበረች ፣ በጣም ተጋላጭ ከሆኑት ጦርነቶች አንዱ። እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ በቡዳፔስት ማስታወሻ መሠረት ሩሲያ ከደህንነቷ ዋስ አንዷ በመሆኗ ሁሉም የዩክሬን ወታደራዊ መሳሪያዎች እና የኒውክሌር ጦር መሳሪያዎች ከሞላ ጎደል ወድመዋል <ref>[https://nsarchive.gwu.edu/document/32106-1-budapest-memorandum Budapest Memorandum]</ref>። በአጠቃላይ ክሬሚያ ከመውሰዷ በፊት ዩክሬን ከሩሲያ እና ከኢኮኖሚያዊ ግንኙነቷ ጋር የጠበቀ ግንኙነት ነበረች። አገሪቷ ለጦርነት ሙሉ በሙሉ አልተዘጋጀችም፣ ስለዚህ አዲሱ የዩክሬን ጦር አሁን ባለው መልኩ መፈጠር በጦርነቱ ወቅት በትክክል የተከናወነው ከ 2014 ጀምሮ ነው <ref>[https://ips.ligazakon.net/document/XG2TK00A?an=3 Про чисельність Збройних Сил України на 2013 рік від 28.11.2013]</ref> <ref>[https://ukraine-history.com/najsylnisha-armiya-svitu-ukrayinske-vijsko-v-period-1991-2014-rokiv/ «Найсильніша армія світу», українське військо в період 1991–2014 років]</ref>። [[ስዕል:Yatsenyuk visit to Russia-Ukraine barrier, Oct 2014, 03.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴንዩክ እና የዩክሬን ድንበር ጠባቂዎች፣ 2014]] [[ስዕል:2021. День освобождения Донбасса на Саур-Могиле DSC 8685.jpg|thumb|250px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ በዶኔትስክ በተካሄደው ሰልፍ ላይ ከቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባን ጋር]] እ.ኤ.አ. በ 2014 በጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴኒዩክ የሚመራው የዩክሬን መንግስት ከሩሲያ ጋር በሚያዋስነው ድንበር ላይ ትልቅ ግንብ ለመገንባት ቃል ገብቷል። ይሁን እንጂ የዩክሬን ባለስልጣናት እና የውጭ ሚዲያዎች እንደገለጹት፣ ለድንበሩ የሚሆን ገንዘብ በሙሉ በዩክሬን ባለስልጣናት ተዘርፏል። ይህ ግጭት ቢኖርም ከሩሲያ ጋር የጠበቀ ግንኙነት እንዳለ ጥርጣሬን አስከትሏል። እንደ አለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይኤምኤፍ) እ.ኤ.አ. በ 2018 ዩክሬን ምንም እንኳን የተፈጥሮ ሀብት ቢኖራትም እና ዩክሬን የአውሮፓ ትልቅ ሀገር ብትሆንም በአውሮፓ ውስጥ በነጮች እና በሙስና የተዘፈቀች ሀገር ነበረች <ref>[https://bihus.info/stina-acenuka-hto-otrimue-milioni-za-oblastuvanna-kordonu/ Стіна Яценюка: хто отримує мільйони за облаштування кордону]</ref> <ref>[https://statewatch.org.ua/publications/velyka-ukrains-ka-stina-vichnyy-proekt-tsinoiu-mil-iardiv-z-biudzhetu/ Велика українська стіна – вічний проект ціною мільярдів з бюджету]</ref>። በ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] የተደረገው ዶክመንተሪ ምርመራ በሄግ በሚገኝ ፍርድ ቤት የተገኘው የማሌዥያ አየር መንገድ በረራ 17 መውደቅ ተጠያቂ የሆነው የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ መሪ የሩሲያ ዜጋ አሌክሳንደር ቦሮዳይ [[የተባበሩት ሩሲያ ፓርቲ]] አባል በዚህ ጦርነት ወቅት ሀብታም ለመሆን እና በዱባይ ሪል እስቴት መገኘቱን አጽንኦት ሰጥቷል <ref>[https://www.airlineratings.com/articles/mh17-phone-intercepts-suggest-high-level-russian-links-to-rebels MH17: Phone intercepts suggest high-level Russian links to rebels]</ref> <ref>[https://theins.ru/news/247555 Экс-глава ДНР, депутат Госдумы Бородай спешит избавиться от квартиры в Дубае, чтобы не вносить ее в новую декларацию — Георгий Албуров]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 እና 2021 መካከል የአውሮፓ ህብረት ሀገራት ከ 150-200 ቢሊዮን ዩሮ በላይ የተፈጥሮ ጋዝ እና ዘይት ከሩሲያ በመግዛት የሩሲያ ጦር እና የፀጥታ ኃይሎችን በከፍተኛ ሁኔታ አጠናክረዋል። ብዙ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት፣ ፖለቲከኞች እና የቤተሰባቸው አባላት በአውሮፓ ህብረት ሀገሮች ውስጥ ለብዙ አመታት ኖረዋል <ref>[https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=EU_trade_with_Russia_-_latest_developments EU trade with Russia - latest developments]</ref>። == የአካባቢ የቅርብ ጊዜ == [[ስዕል:Avdiivka after the battle in 2017 (01).jpg|thumb|250px|በሩሲያ ጦር በቦምብ የተደበደበው በአቪዲቪካ የሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ፣ 2017]] በጦርነቱ ወቅት ዩክሬን በሥነ-ምህዳር ላይ ከፍተኛ ውድመት አጋጥሟታል፡ በሺዎች የሚቆጠሩ ስኩዌር ኪሎ ሜትር የሚገመቱ የተጠበቁ ቦታዎች ተጎድተዋል፣ የበርካታ የፅዋትና የእንስሳት ዝርያዎች ደኖች እና መኖሪያዎች ወድመዋል እንዲሁም አፈር ተበክሏል <ref>[https://news.un.org/ru/story/2018/11/1342192 Донбасс - на пороге экологической катастрофы]</ref> <ref>[https://www.unep.org/news-and-stories/story/ukraines-donbas-bears-brunt-toxic-armed-conflict Ukraine’s Donbas bears the brunt of toxic armed conflict]</ref>። == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014። ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас፣ 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == nfho1m2r3ufthwj1cy6df315h3oqdvi 392014 392013 2026-05-02T21:26:06Z ~2026-26656-65 58394 /* ስደተኞች */ 392014 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|የውጊያ ኢንፎግራፊክስ]] <ref>[https://deepstatemap.live/#6/47.7709866/35.9307861 DeepState Мапа війни в Україні]</ref> | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር 2006 ነበር) | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Кропивницький фортеця.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች የመታሰቢያ ሐውልት፣ [[የቅዱስ ኤልዛቤት ምሽግ]]]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል፣ እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14 000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች == [[ስዕል:2014-08-31. War in Donbass 09.JPG|thumb|250px|የዩክሬን ወታደሮች ቦታቸውን ይከላከላሉ]] እ.ኤ.አ. በ 2014 ፣ ከ [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|አብዮቱ]] ጋር ትይዩ ፣ [[የሩሲያ ጸደይ]] በመባል የሚታወቁት ተከታታይ የተቃውሞ ሰልፎች በዩክሬን ተካሂደዋል። ጦርነቱ የጀመረው እ.ኤ.አ. በየካቲት - መጋቢት 2014 የሩስያ ጦር [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክሬሚያን ሲይዝ]] እና ሚያዝያ 12 ቀን 2014 በሩሲያ መኮንን ኢጎር ጊርኪን የሚመራው ጦር ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረረ <ref>[https://jamestown.org/igor-strelkov-girkin-the-rise-and-fall-of-the-former-donetsk-minister-of-defense/ Igor Strelkov-Girkin: The Rise and Fall of the Former Donetsk Minister of Defense]</ref>። * [[ለስላቭያንስክ ጦርነት]] * [[የማሪፖል ጦርነት]] * ለኢሎቪስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://dyvys.info/2017/08/28/rokovyny-ilovajskogo-kotla-hronologiya-ta-rozsliduvannya-tragediyi/ Роковини Іловайського котла: хронологія та розслідування трагедії]</ref> * ለሊሲቻንስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://hai-nyzhnyk.in.ua/doc/2024doc_10-rokiv-vijny.php 10 років війни в Україні: хронологія, найвизначніші події, трагедії та перемоги]</ref> * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] * [[ለደብልትሴቭ ጦርነቶች]] <ref>[https://dshv.mil.gov.ua/page/yak-dniprovski-desantniki-zvilnyali-debalceve-u-2014-roci Як Дніпровські десантники звільняли Дебальцеве у 2014 році]</ref> * ለሴቬሮዶኔትስክ ከተማ መዋጋት <ref>[https://uinp.gov.ua/pres-centr/novyny/yak-zvilnyaly-syevyerodoneck-i-lysychansk-zvorushlyvi-istoriyi-vid-ukrayinskyh-biyciv-i-meshkanciv Як звільняли Сєвєродонецьк і Лисичанськ: зворушливі історії від українських бійців і мешканців]</ref> * ለአቪዲቪካ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://armyinform.com.ua/2022/01/29/zirvanyj-nastup-boyi-29-sichnya-2017-roku-pid-avdiyivkoyu/ Зірваний наступ: бої 29 січня 2017 року під Авдіївкою]</ref> እ.ኤ.አ. ከ2021 ጀምሮ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በሚያዋስነው ድንበር አካባቢ ወታደሮቿን እያሰባሰበች ትገኛለች እና ወታደሮቿን ወደ [[የአሌክሳንደር ሉካሼንኮ አገዛዝ|ቤላሩስ፣ አሌክሳንደር ሉካሼንኮ ለብዙ አመታት የገዙባት]] ማሰማራት ጀምራለች። ውጥረቱ እየጨመረ መጥቷል። እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልፅ ወረራ ጀመረች። የሩስያ ባለስልጣናት እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 የጀመረውን ጦርነት “ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን” ብለውታል ምክንያቱም ሩሲያ ዩክሬን በጥቂት ቀናት ውስጥ እንደምትወድቅ ጠብቃ ነበር (የሩሲያ ቲቪ ያለማቋረጥ “ኪዪቭን በሦስት ቀናት ውስጥ እንወስዳለን” የሚለውን መፈክር ይደግማል) እና ይህ ስያሜ መንግስት የሩሲያን ወታደራዊ ኪሳራ ለመደበቅ ስለሚያስችል ነው <ref>[http://www.finnews.ru/cur_an.php?idnws=35499 Россия действительно планировала захватить Киев за 3 дня. Тому есть доказательство – бюджет]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|150px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=|archivedate=2023-07-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230731053851/https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == በጎ ፈቃደኝነት == [[ስዕል:A Ukrainian Soldier enters a BRT-80 as part of the multi-national exercise Rapid Trident 2015.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር <ref>[http://cherniakhiv-school.edukit.zt.ua/dopomoga_bijcyam_ato/ Краплинки добра для бійців АТО - Черняхівський ліцей №2]</ref> <ref>[https://znamosvita.at.ua/news/2015-10-16-1854 Акція "Лист герою" - 16 Жовтня 2015 - Відділ освіти м.Знам'янка]</ref> <ref>[https://zn.ua/ukr/SOCIUM/volonteri-viyni-_.html Волонтери війни]</ref> <ref>{{Cite web |title=Інформаційний матеріал щодо волонтерства |url=http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 |accessdate=2016-05-08 |archivedate=2016-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160508165655/http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 }}</ref>። == የሩሲያ በጎ ፈቃደኞች == [[ስዕል:Ukrainian Marines fire from a BTR-80 armored personnel carrier at a checkpoint.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] የፑቲንን ፖሊሲ የማይደግፉ ብዙ ሩሲያውያን የዩክሬን ጦር ኃይሎችን ተቀላቅለዋል። ብዙዎች በክብር የተቀበሩት በዩክሬን ነው። ይሁን እንጂ ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ወታደሮችን ተሳትፎ በይፋ አልተቀበለችም፣ እና የወደቁት ሩሲያውያን ብዙውን ጊዜ በማይታወቁ መቃብር ውስጥ ይቀበራሉበጎ ፈቃደኝነት። በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር። የወደቁት የሩሲያ ወታደሮች ዘመዶች ስለ እጣ ፈንታቸው አልተነገራቸውም <ref>[https://mezha.net/ua/bukvy/94043-na-mogilakh-pskovskikh-desantnikov-kotorye-pogibli-na-donbasse-ustanovili-obeliski/ На могилах псковских десантников, которые погибли на Донбассе, установили обелиски]</ref> <ref>[https://realgazeta.com.ua/oni-tam-byli-25-06/ Они там были: как хоронят российских десантников]</ref> <ref>[https://azov.org.ua/news/pozuvnui-balagan/ Позивний «Балаган». Росіянин за походженням, який віддав життя за Україну]</ref>። == ቦታዎችን እንደገና በመሰየም ላይ == [[ስዕል:Пам'ятник Леніну капут - 3.jpg|thumb|270px|ይህ ከሩሲያ ወረራ በኋላ በዩክሬን ውስጥ ከተፈረሱ በመቶዎች ከሚቆጠሩ የሌኒን ምስሎች አንዱ ነው፣ 2014]] በተያዙት የዩክሬን ክልሎች የሩሲያ ባለስልጣናት የጎዳና ላይ ስሞችን መቀየር፣ የዩክሬን ሀውልቶችን ማፍረስ እና የዩክሬን ብሄራዊ ማንነትን ለማጥፋት ሌሎች እርምጃዎችን መውሰድ ጀመሩ። በምላሹም ዩክሬናውያን የሶቪየት አምባገነኖችን ሃውልት ማፍረስ እና ጎዳናዎችን እና ከተማዎችን በታዋቂ ዩክሬናውያን ስም መቀየር ጀመሩ <ref>[https://uainfo.org/blognews/1471175832-kak-rossiya-ustraivala-diversii-na-yugo-vostoke-ukrainy-.html Как Россия устраивала диверсии на юго-востоке Украины. КАРТА]</ref>። == ስደተኞች == [[ስዕል:2S3 Akatsiya T-64BV Ukrainian Army.jpg|thumb|270px|የዩክሬን ጦር የሩስያን ጥቃት ወደ ኋላ እየገታ ነው፣ 2016]] በምስራቅ ዩክሬን ጦርነት በተጀመረበት የመጀመሪያ አመት ከ2 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ስደተኞች ሆነዋል <ref>[https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1706-18 Про забезпечення прав і свобод внутрішньо переміщених осіб]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20161029113402/http://reliefweb.int/map/ukraine/ukraine-overview-population-displacement-23-march-2015 Ukraine: Overview of population displacement (as of 23 March 2015)]</ref>። == በጦርነቱ ውስጥ ሩሲያ ተሳትፎዋን የሚያሳይ ማስረጃ == [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (25).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (28).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:2015-05-05. Репетиция парада Победы 140.jpg|thumb|250px|የሩስያ ጦር በዶኔትስክ፣ 2015]] ምንም እንኳን ሩሲያ በዚህ ወታደራዊ ግጭት ውስጥ ተሳትፎዋን ለረጅም ጊዜ ብትክድም በተገንጣዮቹ መካከል ከፍተኛ ደረጃ ያላቸው ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ እና የታጠቁት በሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች ብቻ ነበር <ref>[https://www.nytimes.com/2014/10/05/world/europe/in-ukraine-civilians-in-crossfire.html In Ukraine, Civilians in Crossfire]</ref> <ref>[https://neweasterneurope.eu/2016/10/27/motorola-s-true-legacy/ Motorola’s true legacy]</ref> <ref>[https://mfa.gov.ua/en/countering-russias-agression/10-facts-you-should-know-about-russian-military-aggression-against-ukraine 10 facts you should know about russian military aggression against Ukraine]</ref> <ref>[https://libmod.de/en/why-the-donbas-war-was-never-civil/ Why the Donbas War Was Never “Civil”]</ref> <ref>[https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2014-09-03/russian-military-intervention-eastern-ukraine The Russian military intervention in eastern Ukraine]</ref>። == ወገንተኞች == [[ስዕል:Александр Захарченко (29-02-2016).jpg|thumb|270px|አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ፣ ተገንጣይ]] የፓርቲዎች እንቅስቃሴ በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ አለ። የሩስያ ባለስልጣናት በሰዎች ላይ ለሚደርሰው አፈና እና ማሰቃየት ምላሽ ለመስጠት የዩክሬን ወገኖች በሩሲያ ወታደሮች ላይ እርምጃ ወስደዋል ፣ በሩሲያ ወታደራዊ ካምፖች እና የጦር ሰራዊት ክፍሎች ላይ ፍንዳታ <ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/between-frontline-and-parliament-ukrainian-political-parties-and-irregular-armed-groups-in-20142019/90BAFE7AA179511DA2B58240D943D8C4 Between Frontline and Parliament: Ukrainian Political Parties and Irregular Armed Groups in 2014–2019]</ref>። እ.ኤ.አ. በነሐሴ 2018 የሞተው አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ከሩሲያ ወረራ ባለስልጣናት ጋር በመተባበር እና በሰብአዊነት ላይ በርካታ ወንጀሎችን በመፈጸም ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል <ref>[https://www.delfi.lt/ru/abroad/global/gibel-zaharchenko-ili-korotkaya-zhizn-liderov-separatistov-donbassa-78957367 Гибель Захарченко, или Короткая жизнь лидеров сепаратистов Донбасса]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/news/desyat-rokiv-tomu-pislya-prorosijskogo-mitingu-v-donecku-bulo-zahopleno-budivlyu-oda Десять років тому після проросійського мітингу в Донецьку було захоплено будівлю ОДА]</ref> <ref>[https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti Предательство или зрада: Захарченко работал титушкой у украинской власти Больше читайте на портале Компромат: https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti]</ref>። [[በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ የሽብር ጥቃት|ዛካርቼንኮ በጃንዋሪ 2015 በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ ለደረሰው የአሸባሪዎች ጥቃት በርካታ ሰዎችን ለገደለው ተጠያቂ ነው]] <ref>[https://web.archive.org/web/20150113224000/http://espreso.tv/news/2015/01/13/boyovyky_ziznalysya__scho_ce_vony_rozstrilyaly_avtobus_pid_volnovakhoyu_fotofakt Бойовики зізналися, що це вони розстріляли автобус під Волновахою (ФОТОФАКТ)]</ref>። == የዚህ ጦርነት ምልክት== [[ስዕል:Командир бойової машини БМ-21 «Град» 28 омбр ЗСУ (6).jpg|thumb|250px|ቢጫ ሪባን ያለው የዩክሬን ወታደር <ref>[https://www.ukrmilitary.com/2018/05/patch-colors.html?m=1 «Брендування» українського війська: кому які кольори використовувати]</ref> <ref>[https://provce.ck.ua/ne-nosit-kolorovi-pov-iazky-tam-de-ne-vedutsia-boyovi-dii/ Не носіть кольорові пов’язки там, де не ведуться бойові дії]</ref>]] [[ስዕል:3я батарея вчергове за добу змінює позиції.png|thumb|250px|የዩክሬን ተዋጊ ተሽከርካሪ ምልክት ያለው]] የዩክሬን ጦር በሀገሪቱ ባንዲራ እና የጦር ኮት ላይ ከሚውሉት ብሄራዊ ሰማያዊ እና ቢጫ ቀለሞች በተጨማሪ እንደ ቢጫ ጥብጣብ ያሉ ምልክቶችን እንደ የክምችት ልብስ እና የራስ ቁር ላይ እንዲሁም መስቀል ወይም ሁለት ነጭ ሪባንን ይጠቀማል። በአንዳንድ ሁኔታዎች የዩክሬን ጦር ለመታወቂያ ሰማያዊ ጥብጣቦችን ይጠቀማል፣ የሩሲያ ሠራዊት ደግሞ ቀይ ቀለምን ይጠቀማል <ref>[https://mod.gov.ua/explanation/emblemi-ministerstva-oboroni-i-zbrojnih-sil-ukrayini Емблеми Міністерства оборони і Збройних Сил України]</ref>። የሩሲያ ጦር እና ደጋፊዎቹ የቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባንን እንደ ዋና ምልክት ይጠቀማሉ እንዲሁም እንደ ክንድ በለበሱ ጥቁር ካሜራ ላይ ነጠላ ነጭ ሪባን ይጠቀማሉ <ref>[https://archive.kyivpost.com/ukraine-politics/rferl-ukraine-bans-russian-st-george-ribbon.html RFE/RL: Ukraine bans Russian St. George ribbon]</ref>። ከ 2022 ጀምሮ [[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|Z ምልክት]] አዲሱ የሩሲያ ሠራዊት ምልክት ብቻ ሳይሆን እንደ ተመራማሪዎች እና ተቺዎች በአንዳንድ መንገዶች በፑቲን አገዛዝ ደጋፊዎች መካከል ጥቅም ላይ የዋለው የዘመናዊቷ ሩሲያ በጣም ተወዳጅ ምልክት ሆኗል። [[ስዕል:Novorossija in zastava svetega Jurija.jpg|thumb|250px|[[የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብ]]]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|250px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች፣ ነጭ ሪባን በወታደር ልብሶቻቸው ላይ ተጣብቀዋል <ref>[https://memepedia.ru/belaya-povyazka-kak-vyglyadit-fleshmob-v-podderzhku-vojny/ Белая повязка”. Как выглядит флешмоб в поддержку войны]</ref>]] == በጦርነቱ ወቅት ሙስና == [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] የሩሲያ ፖለቲከኛ [[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] እንደተናገሩት የሩሲያ የጦር ኃይሎች ተሳትፎ ከመጀመሪያው ሕገ-ወጥ እና ከሩሲያ ሕገ መንግሥት ጋር ይቃረናል። ኔምትሶቭ በተጨማሪም ፑቲን የሩስያ ጦር ኃይሎችን በውጪ ሀገራት ለመጠቀም ከሩሲያ መንግስት ፍቃድ እንዳልነበራቸው ጠቁመዋል፤ ለዚህም ነው የሩሲያ ወታደሮች ያለ ምልክት ወደ ዩክሬን የገቡት (በዚህም ምክንያት በሕዝብ ዘንድ "ትንንሽ አረንጓዴ ሰዎች" የሚል ቅጽል ስም ይሰጣቸው ነበር) <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/event/hiding-in-plain-sight-putins-war-in-ukraine-and-boris-nemtsovs-putin-war/ Hiding in Plain Sight: Putin’s War in Ukraine and Boris Nemtsov’s Putin. War.]</ref> <ref>[https://nemtsovfund.org/en/about/ About the Foundation]</ref> <ref>[https://www.brookings.edu/articles/watch-out-for-little-green-men/ Watch Out for Little Green Men]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2013 ዩክሬን በአውሮፓ ውስጥ በጣም ድሃ ከሆኑት አገሮች አንዷ ነበረች ፣ በጣም ተጋላጭ ከሆኑት ጦርነቶች አንዱ። እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ በቡዳፔስት ማስታወሻ መሠረት ሩሲያ ከደህንነቷ ዋስ አንዷ በመሆኗ ሁሉም የዩክሬን ወታደራዊ መሳሪያዎች እና የኒውክሌር ጦር መሳሪያዎች ከሞላ ጎደል ወድመዋል <ref>[https://nsarchive.gwu.edu/document/32106-1-budapest-memorandum Budapest Memorandum]</ref>። በአጠቃላይ ክሬሚያ ከመውሰዷ በፊት ዩክሬን ከሩሲያ እና ከኢኮኖሚያዊ ግንኙነቷ ጋር የጠበቀ ግንኙነት ነበረች። አገሪቷ ለጦርነት ሙሉ በሙሉ አልተዘጋጀችም፣ ስለዚህ አዲሱ የዩክሬን ጦር አሁን ባለው መልኩ መፈጠር በጦርነቱ ወቅት በትክክል የተከናወነው ከ 2014 ጀምሮ ነው <ref>[https://ips.ligazakon.net/document/XG2TK00A?an=3 Про чисельність Збройних Сил України на 2013 рік від 28.11.2013]</ref> <ref>[https://ukraine-history.com/najsylnisha-armiya-svitu-ukrayinske-vijsko-v-period-1991-2014-rokiv/ «Найсильніша армія світу», українське військо в період 1991–2014 років]</ref>። [[ስዕል:Yatsenyuk visit to Russia-Ukraine barrier, Oct 2014, 03.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴንዩክ እና የዩክሬን ድንበር ጠባቂዎች፣ 2014]] [[ስዕል:2021. День освобождения Донбасса на Саур-Могиле DSC 8685.jpg|thumb|250px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ በዶኔትስክ በተካሄደው ሰልፍ ላይ ከቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባን ጋር]] እ.ኤ.አ. በ 2014 በጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴኒዩክ የሚመራው የዩክሬን መንግስት ከሩሲያ ጋር በሚያዋስነው ድንበር ላይ ትልቅ ግንብ ለመገንባት ቃል ገብቷል። ይሁን እንጂ የዩክሬን ባለስልጣናት እና የውጭ ሚዲያዎች እንደገለጹት፣ ለድንበሩ የሚሆን ገንዘብ በሙሉ በዩክሬን ባለስልጣናት ተዘርፏል። ይህ ግጭት ቢኖርም ከሩሲያ ጋር የጠበቀ ግንኙነት እንዳለ ጥርጣሬን አስከትሏል። እንደ አለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይኤምኤፍ) እ.ኤ.አ. በ 2018 ዩክሬን ምንም እንኳን የተፈጥሮ ሀብት ቢኖራትም እና ዩክሬን የአውሮፓ ትልቅ ሀገር ብትሆንም በአውሮፓ ውስጥ በነጮች እና በሙስና የተዘፈቀች ሀገር ነበረች <ref>[https://bihus.info/stina-acenuka-hto-otrimue-milioni-za-oblastuvanna-kordonu/ Стіна Яценюка: хто отримує мільйони за облаштування кордону]</ref> <ref>[https://statewatch.org.ua/publications/velyka-ukrains-ka-stina-vichnyy-proekt-tsinoiu-mil-iardiv-z-biudzhetu/ Велика українська стіна – вічний проект ціною мільярдів з бюджету]</ref>። በ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] የተደረገው ዶክመንተሪ ምርመራ በሄግ በሚገኝ ፍርድ ቤት የተገኘው የማሌዥያ አየር መንገድ በረራ 17 መውደቅ ተጠያቂ የሆነው የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ መሪ የሩሲያ ዜጋ አሌክሳንደር ቦሮዳይ [[የተባበሩት ሩሲያ ፓርቲ]] አባል በዚህ ጦርነት ወቅት ሀብታም ለመሆን እና በዱባይ ሪል እስቴት መገኘቱን አጽንኦት ሰጥቷል <ref>[https://www.airlineratings.com/articles/mh17-phone-intercepts-suggest-high-level-russian-links-to-rebels MH17: Phone intercepts suggest high-level Russian links to rebels]</ref> <ref>[https://theins.ru/news/247555 Экс-глава ДНР, депутат Госдумы Бородай спешит избавиться от квартиры в Дубае, чтобы не вносить ее в новую декларацию — Георгий Албуров]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 እና 2021 መካከል የአውሮፓ ህብረት ሀገራት ከ 150-200 ቢሊዮን ዩሮ በላይ የተፈጥሮ ጋዝ እና ዘይት ከሩሲያ በመግዛት የሩሲያ ጦር እና የፀጥታ ኃይሎችን በከፍተኛ ሁኔታ አጠናክረዋል። ብዙ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት፣ ፖለቲከኞች እና የቤተሰባቸው አባላት በአውሮፓ ህብረት ሀገሮች ውስጥ ለብዙ አመታት ኖረዋል <ref>[https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=EU_trade_with_Russia_-_latest_developments EU trade with Russia - latest developments]</ref>። == የአካባቢ የቅርብ ጊዜ == [[ስዕል:Avdiivka after the battle in 2017 (01).jpg|thumb|250px|በሩሲያ ጦር በቦምብ የተደበደበው በአቪዲቪካ የሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ፣ 2017]] በጦርነቱ ወቅት ዩክሬን በሥነ-ምህዳር ላይ ከፍተኛ ውድመት አጋጥሟታል፡ በሺዎች የሚቆጠሩ ስኩዌር ኪሎ ሜትር የሚገመቱ የተጠበቁ ቦታዎች ተጎድተዋል፣ የበርካታ የፅዋትና የእንስሳት ዝርያዎች ደኖች እና መኖሪያዎች ወድመዋል እንዲሁም አፈር ተበክሏል <ref>[https://news.un.org/ru/story/2018/11/1342192 Донбасс - на пороге экологической катастрофы]</ref> <ref>[https://www.unep.org/news-and-stories/story/ukraines-donbas-bears-brunt-toxic-armed-conflict Ukraine’s Donbas bears the brunt of toxic armed conflict]</ref>። == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014። ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас፣ 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == rcy0tsf6qd4p9zxqd9qgavgz4xljzms 392015 392014 2026-05-02T23:11:19Z ~2026-26760-73 58395 /* የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች */ 392015 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|የውጊያ ኢንፎግራፊክስ]] <ref>[https://deepstatemap.live/#6/47.7709866/35.9307861 DeepState Мапа війни в Україні]</ref> | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር 2006 ነበር) | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Кропивницький фортеця.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች የመታሰቢያ ሐውልት፣ [[የቅዱስ ኤልዛቤት ምሽግ]]]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል፣ እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14 000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች == [[ስዕል:2014-08-31. War in Donbass 09.JPG|thumb|250px|የዩክሬን ወታደሮች ቦታቸውን ይከላከላሉ]] [[ከዩኤስኤስአር ውድቀት]] በኋላ ሩሲያ በዩክሬን ላይ ጦርነት የመክፈት እድሉ ተብራርቷል። መጀመሪያ ላይ ሩሲያ ሁሉንም የዩክሬን፣ ከዚያም የደቡብ ምስራቅ ክልሎችን ለመቆጣጠር አቅዶ ነበር፣ ነገር ግን በዩክሬን ተቃውሞ ምክንያት እቅዷን ከተሸነፈ በኋላ፣ እራሷን በክራይሚያ እና ዶንባስ ለመገደብ ወሰነ። እ.ኤ.አ. በ 2014 ፣ ከ [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|አብዮቱ]] ጋር ትይዩ ፣ [[የሩሲያ ጸደይ]] በመባል የሚታወቁት ተከታታይ የተቃውሞ ሰልፎች በዩክሬን ተካሂደዋል። ጦርነቱ የጀመረው እ.ኤ.አ. በየካቲት - መጋቢት 2014 የሩስያ ጦር [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክሬሚያን ሲይዝ]] እና ሚያዝያ 12 ቀን 2014 በሩሲያ መኮንን ኢጎር ጊርኪን የሚመራው ጦር ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረረ <ref>[https://jamestown.org/igor-strelkov-girkin-the-rise-and-fall-of-the-former-donetsk-minister-of-defense/ Igor Strelkov-Girkin: The Rise and Fall of the Former Donetsk Minister of Defense]</ref>። * [[ለስላቭያንስክ ጦርነት]] * [[የማሪፖል ጦርነት]] * ለኢሎቪስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://dyvys.info/2017/08/28/rokovyny-ilovajskogo-kotla-hronologiya-ta-rozsliduvannya-tragediyi/ Роковини Іловайського котла: хронологія та розслідування трагедії]</ref> * ለሊሲቻንስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://hai-nyzhnyk.in.ua/doc/2024doc_10-rokiv-vijny.php 10 років війни в Україні: хронологія, найвизначніші події, трагедії та перемоги]</ref> * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] * [[ለደብልትሴቭ ጦርነቶች]] <ref>[https://dshv.mil.gov.ua/page/yak-dniprovski-desantniki-zvilnyali-debalceve-u-2014-roci Як Дніпровські десантники звільняли Дебальцеве у 2014 році]</ref> * ለሴቬሮዶኔትስክ ከተማ መዋጋት <ref>[https://uinp.gov.ua/pres-centr/novyny/yak-zvilnyaly-syevyerodoneck-i-lysychansk-zvorushlyvi-istoriyi-vid-ukrayinskyh-biyciv-i-meshkanciv Як звільняли Сєвєродонецьк і Лисичанськ: зворушливі історії від українських бійців і мешканців]</ref> * ለአቪዲቪካ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://armyinform.com.ua/2022/01/29/zirvanyj-nastup-boyi-29-sichnya-2017-roku-pid-avdiyivkoyu/ Зірваний наступ: бої 29 січня 2017 року під Авдіївкою]</ref> እ.ኤ.አ. ከ2021 ጀምሮ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በሚያዋስነው ድንበር አካባቢ ወታደሮቿን እያሰባሰበች ትገኛለች እና ወታደሮቿን ወደ [[የአሌክሳንደር ሉካሼንኮ አገዛዝ|ቤላሩስ፣ አሌክሳንደር ሉካሼንኮ ለብዙ አመታት የገዙባት]] ማሰማራት ጀምራለች። ውጥረቱ እየጨመረ መጥቷል። እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልፅ ወረራ ጀመረች። የሩስያ ባለስልጣናት እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 የጀመረውን ጦርነት “ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን” ብለውታል ምክንያቱም ሩሲያ ዩክሬን በጥቂት ቀናት ውስጥ እንደምትወድቅ ጠብቃ ነበር (የሩሲያ ቲቪ ያለማቋረጥ “ኪዪቭን በሦስት ቀናት ውስጥ እንወስዳለን” የሚለውን መፈክር ይደግማል) እና ይህ ስያሜ መንግስት የሩሲያን ወታደራዊ ኪሳራ ለመደበቅ ስለሚያስችል ነው <ref>[http://www.finnews.ru/cur_an.php?idnws=35499 Россия действительно планировала захватить Киев за 3 дня. Тому есть доказательство – бюджет]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|150px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=|archivedate=2023-07-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230731053851/https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == በጎ ፈቃደኝነት == [[ስዕል:A Ukrainian Soldier enters a BRT-80 as part of the multi-national exercise Rapid Trident 2015.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር <ref>[http://cherniakhiv-school.edukit.zt.ua/dopomoga_bijcyam_ato/ Краплинки добра для бійців АТО - Черняхівський ліцей №2]</ref> <ref>[https://znamosvita.at.ua/news/2015-10-16-1854 Акція "Лист герою" - 16 Жовтня 2015 - Відділ освіти м.Знам'янка]</ref> <ref>[https://zn.ua/ukr/SOCIUM/volonteri-viyni-_.html Волонтери війни]</ref> <ref>{{Cite web |title=Інформаційний матеріал щодо волонтерства |url=http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 |accessdate=2016-05-08 |archivedate=2016-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160508165655/http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 }}</ref>። == የሩሲያ በጎ ፈቃደኞች == [[ስዕል:Ukrainian Marines fire from a BTR-80 armored personnel carrier at a checkpoint.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] የፑቲንን ፖሊሲ የማይደግፉ ብዙ ሩሲያውያን የዩክሬን ጦር ኃይሎችን ተቀላቅለዋል። ብዙዎች በክብር የተቀበሩት በዩክሬን ነው። ይሁን እንጂ ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ወታደሮችን ተሳትፎ በይፋ አልተቀበለችም፣ እና የወደቁት ሩሲያውያን ብዙውን ጊዜ በማይታወቁ መቃብር ውስጥ ይቀበራሉበጎ ፈቃደኝነት። በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር። የወደቁት የሩሲያ ወታደሮች ዘመዶች ስለ እጣ ፈንታቸው አልተነገራቸውም <ref>[https://mezha.net/ua/bukvy/94043-na-mogilakh-pskovskikh-desantnikov-kotorye-pogibli-na-donbasse-ustanovili-obeliski/ На могилах псковских десантников, которые погибли на Донбассе, установили обелиски]</ref> <ref>[https://realgazeta.com.ua/oni-tam-byli-25-06/ Они там были: как хоронят российских десантников]</ref> <ref>[https://azov.org.ua/news/pozuvnui-balagan/ Позивний «Балаган». Росіянин за походженням, який віддав життя за Україну]</ref>። == ቦታዎችን እንደገና በመሰየም ላይ == [[ስዕል:Пам'ятник Леніну капут - 3.jpg|thumb|270px|ይህ ከሩሲያ ወረራ በኋላ በዩክሬን ውስጥ ከተፈረሱ በመቶዎች ከሚቆጠሩ የሌኒን ምስሎች አንዱ ነው፣ 2014]] በተያዙት የዩክሬን ክልሎች የሩሲያ ባለስልጣናት የጎዳና ላይ ስሞችን መቀየር፣ የዩክሬን ሀውልቶችን ማፍረስ እና የዩክሬን ብሄራዊ ማንነትን ለማጥፋት ሌሎች እርምጃዎችን መውሰድ ጀመሩ። በምላሹም ዩክሬናውያን የሶቪየት አምባገነኖችን ሃውልት ማፍረስ እና ጎዳናዎችን እና ከተማዎችን በታዋቂ ዩክሬናውያን ስም መቀየር ጀመሩ <ref>[https://uainfo.org/blognews/1471175832-kak-rossiya-ustraivala-diversii-na-yugo-vostoke-ukrainy-.html Как Россия устраивала диверсии на юго-востоке Украины. КАРТА]</ref>። == ስደተኞች == [[ስዕል:2S3 Akatsiya T-64BV Ukrainian Army.jpg|thumb|270px|የዩክሬን ጦር የሩስያን ጥቃት ወደ ኋላ እየገታ ነው፣ 2016]] በምስራቅ ዩክሬን ጦርነት በተጀመረበት የመጀመሪያ አመት ከ2 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ስደተኞች ሆነዋል <ref>[https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1706-18 Про забезпечення прав і свобод внутрішньо переміщених осіб]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20161029113402/http://reliefweb.int/map/ukraine/ukraine-overview-population-displacement-23-march-2015 Ukraine: Overview of population displacement (as of 23 March 2015)]</ref>። == በጦርነቱ ውስጥ ሩሲያ ተሳትፎዋን የሚያሳይ ማስረጃ == [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (25).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (28).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:2015-05-05. Репетиция парада Победы 140.jpg|thumb|250px|የሩስያ ጦር በዶኔትስክ፣ 2015]] ምንም እንኳን ሩሲያ በዚህ ወታደራዊ ግጭት ውስጥ ተሳትፎዋን ለረጅም ጊዜ ብትክድም በተገንጣዮቹ መካከል ከፍተኛ ደረጃ ያላቸው ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ እና የታጠቁት በሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች ብቻ ነበር <ref>[https://www.nytimes.com/2014/10/05/world/europe/in-ukraine-civilians-in-crossfire.html In Ukraine, Civilians in Crossfire]</ref> <ref>[https://neweasterneurope.eu/2016/10/27/motorola-s-true-legacy/ Motorola’s true legacy]</ref> <ref>[https://mfa.gov.ua/en/countering-russias-agression/10-facts-you-should-know-about-russian-military-aggression-against-ukraine 10 facts you should know about russian military aggression against Ukraine]</ref> <ref>[https://libmod.de/en/why-the-donbas-war-was-never-civil/ Why the Donbas War Was Never “Civil”]</ref> <ref>[https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2014-09-03/russian-military-intervention-eastern-ukraine The Russian military intervention in eastern Ukraine]</ref>። == ወገንተኞች == [[ስዕል:Александр Захарченко (29-02-2016).jpg|thumb|270px|አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ፣ ተገንጣይ]] የፓርቲዎች እንቅስቃሴ በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ አለ። የሩስያ ባለስልጣናት በሰዎች ላይ ለሚደርሰው አፈና እና ማሰቃየት ምላሽ ለመስጠት የዩክሬን ወገኖች በሩሲያ ወታደሮች ላይ እርምጃ ወስደዋል ፣ በሩሲያ ወታደራዊ ካምፖች እና የጦር ሰራዊት ክፍሎች ላይ ፍንዳታ <ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/between-frontline-and-parliament-ukrainian-political-parties-and-irregular-armed-groups-in-20142019/90BAFE7AA179511DA2B58240D943D8C4 Between Frontline and Parliament: Ukrainian Political Parties and Irregular Armed Groups in 2014–2019]</ref>። እ.ኤ.አ. በነሐሴ 2018 የሞተው አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ከሩሲያ ወረራ ባለስልጣናት ጋር በመተባበር እና በሰብአዊነት ላይ በርካታ ወንጀሎችን በመፈጸም ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል <ref>[https://www.delfi.lt/ru/abroad/global/gibel-zaharchenko-ili-korotkaya-zhizn-liderov-separatistov-donbassa-78957367 Гибель Захарченко, или Короткая жизнь лидеров сепаратистов Донбасса]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/news/desyat-rokiv-tomu-pislya-prorosijskogo-mitingu-v-donecku-bulo-zahopleno-budivlyu-oda Десять років тому після проросійського мітингу в Донецьку було захоплено будівлю ОДА]</ref> <ref>[https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti Предательство или зрада: Захарченко работал титушкой у украинской власти Больше читайте на портале Компромат: https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti]</ref>። [[በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ የሽብር ጥቃት|ዛካርቼንኮ በጃንዋሪ 2015 በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ ለደረሰው የአሸባሪዎች ጥቃት በርካታ ሰዎችን ለገደለው ተጠያቂ ነው]] <ref>[https://web.archive.org/web/20150113224000/http://espreso.tv/news/2015/01/13/boyovyky_ziznalysya__scho_ce_vony_rozstrilyaly_avtobus_pid_volnovakhoyu_fotofakt Бойовики зізналися, що це вони розстріляли автобус під Волновахою (ФОТОФАКТ)]</ref>። == የዚህ ጦርነት ምልክት== [[ስዕል:Командир бойової машини БМ-21 «Град» 28 омбр ЗСУ (6).jpg|thumb|250px|ቢጫ ሪባን ያለው የዩክሬን ወታደር <ref>[https://www.ukrmilitary.com/2018/05/patch-colors.html?m=1 «Брендування» українського війська: кому які кольори використовувати]</ref> <ref>[https://provce.ck.ua/ne-nosit-kolorovi-pov-iazky-tam-de-ne-vedutsia-boyovi-dii/ Не носіть кольорові пов’язки там, де не ведуться бойові дії]</ref>]] [[ስዕል:3я батарея вчергове за добу змінює позиції.png|thumb|250px|የዩክሬን ተዋጊ ተሽከርካሪ ምልክት ያለው]] የዩክሬን ጦር በሀገሪቱ ባንዲራ እና የጦር ኮት ላይ ከሚውሉት ብሄራዊ ሰማያዊ እና ቢጫ ቀለሞች በተጨማሪ እንደ ቢጫ ጥብጣብ ያሉ ምልክቶችን እንደ የክምችት ልብስ እና የራስ ቁር ላይ እንዲሁም መስቀል ወይም ሁለት ነጭ ሪባንን ይጠቀማል። በአንዳንድ ሁኔታዎች የዩክሬን ጦር ለመታወቂያ ሰማያዊ ጥብጣቦችን ይጠቀማል፣ የሩሲያ ሠራዊት ደግሞ ቀይ ቀለምን ይጠቀማል <ref>[https://mod.gov.ua/explanation/emblemi-ministerstva-oboroni-i-zbrojnih-sil-ukrayini Емблеми Міністерства оборони і Збройних Сил України]</ref>። የሩሲያ ጦር እና ደጋፊዎቹ የቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባንን እንደ ዋና ምልክት ይጠቀማሉ እንዲሁም እንደ ክንድ በለበሱ ጥቁር ካሜራ ላይ ነጠላ ነጭ ሪባን ይጠቀማሉ <ref>[https://archive.kyivpost.com/ukraine-politics/rferl-ukraine-bans-russian-st-george-ribbon.html RFE/RL: Ukraine bans Russian St. George ribbon]</ref>። ከ 2022 ጀምሮ [[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|Z ምልክት]] አዲሱ የሩሲያ ሠራዊት ምልክት ብቻ ሳይሆን እንደ ተመራማሪዎች እና ተቺዎች በአንዳንድ መንገዶች በፑቲን አገዛዝ ደጋፊዎች መካከል ጥቅም ላይ የዋለው የዘመናዊቷ ሩሲያ በጣም ተወዳጅ ምልክት ሆኗል። [[ስዕል:Novorossija in zastava svetega Jurija.jpg|thumb|250px|[[የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብ]]]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|250px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች፣ ነጭ ሪባን በወታደር ልብሶቻቸው ላይ ተጣብቀዋል <ref>[https://memepedia.ru/belaya-povyazka-kak-vyglyadit-fleshmob-v-podderzhku-vojny/ Белая повязка”. Как выглядит флешмоб в поддержку войны]</ref>]] == በጦርነቱ ወቅት ሙስና == [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] የሩሲያ ፖለቲከኛ [[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] እንደተናገሩት የሩሲያ የጦር ኃይሎች ተሳትፎ ከመጀመሪያው ሕገ-ወጥ እና ከሩሲያ ሕገ መንግሥት ጋር ይቃረናል። ኔምትሶቭ በተጨማሪም ፑቲን የሩስያ ጦር ኃይሎችን በውጪ ሀገራት ለመጠቀም ከሩሲያ መንግስት ፍቃድ እንዳልነበራቸው ጠቁመዋል፤ ለዚህም ነው የሩሲያ ወታደሮች ያለ ምልክት ወደ ዩክሬን የገቡት (በዚህም ምክንያት በሕዝብ ዘንድ "ትንንሽ አረንጓዴ ሰዎች" የሚል ቅጽል ስም ይሰጣቸው ነበር) <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/event/hiding-in-plain-sight-putins-war-in-ukraine-and-boris-nemtsovs-putin-war/ Hiding in Plain Sight: Putin’s War in Ukraine and Boris Nemtsov’s Putin. War.]</ref> <ref>[https://nemtsovfund.org/en/about/ About the Foundation]</ref> <ref>[https://www.brookings.edu/articles/watch-out-for-little-green-men/ Watch Out for Little Green Men]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2013 ዩክሬን በአውሮፓ ውስጥ በጣም ድሃ ከሆኑት አገሮች አንዷ ነበረች ፣ በጣም ተጋላጭ ከሆኑት ጦርነቶች አንዱ። እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ በቡዳፔስት ማስታወሻ መሠረት ሩሲያ ከደህንነቷ ዋስ አንዷ በመሆኗ ሁሉም የዩክሬን ወታደራዊ መሳሪያዎች እና የኒውክሌር ጦር መሳሪያዎች ከሞላ ጎደል ወድመዋል <ref>[https://nsarchive.gwu.edu/document/32106-1-budapest-memorandum Budapest Memorandum]</ref>። በአጠቃላይ ክሬሚያ ከመውሰዷ በፊት ዩክሬን ከሩሲያ እና ከኢኮኖሚያዊ ግንኙነቷ ጋር የጠበቀ ግንኙነት ነበረች። አገሪቷ ለጦርነት ሙሉ በሙሉ አልተዘጋጀችም፣ ስለዚህ አዲሱ የዩክሬን ጦር አሁን ባለው መልኩ መፈጠር በጦርነቱ ወቅት በትክክል የተከናወነው ከ 2014 ጀምሮ ነው <ref>[https://ips.ligazakon.net/document/XG2TK00A?an=3 Про чисельність Збройних Сил України на 2013 рік від 28.11.2013]</ref> <ref>[https://ukraine-history.com/najsylnisha-armiya-svitu-ukrayinske-vijsko-v-period-1991-2014-rokiv/ «Найсильніша армія світу», українське військо в період 1991–2014 років]</ref>። [[ስዕል:Yatsenyuk visit to Russia-Ukraine barrier, Oct 2014, 03.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴንዩክ እና የዩክሬን ድንበር ጠባቂዎች፣ 2014]] [[ስዕል:2021. День освобождения Донбасса на Саур-Могиле DSC 8685.jpg|thumb|250px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ በዶኔትስክ በተካሄደው ሰልፍ ላይ ከቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባን ጋር]] እ.ኤ.አ. በ 2014 በጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴኒዩክ የሚመራው የዩክሬን መንግስት ከሩሲያ ጋር በሚያዋስነው ድንበር ላይ ትልቅ ግንብ ለመገንባት ቃል ገብቷል። ይሁን እንጂ የዩክሬን ባለስልጣናት እና የውጭ ሚዲያዎች እንደገለጹት፣ ለድንበሩ የሚሆን ገንዘብ በሙሉ በዩክሬን ባለስልጣናት ተዘርፏል። ይህ ግጭት ቢኖርም ከሩሲያ ጋር የጠበቀ ግንኙነት እንዳለ ጥርጣሬን አስከትሏል። እንደ አለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይኤምኤፍ) እ.ኤ.አ. በ 2018 ዩክሬን ምንም እንኳን የተፈጥሮ ሀብት ቢኖራትም እና ዩክሬን የአውሮፓ ትልቅ ሀገር ብትሆንም በአውሮፓ ውስጥ በነጮች እና በሙስና የተዘፈቀች ሀገር ነበረች <ref>[https://bihus.info/stina-acenuka-hto-otrimue-milioni-za-oblastuvanna-kordonu/ Стіна Яценюка: хто отримує мільйони за облаштування кордону]</ref> <ref>[https://statewatch.org.ua/publications/velyka-ukrains-ka-stina-vichnyy-proekt-tsinoiu-mil-iardiv-z-biudzhetu/ Велика українська стіна – вічний проект ціною мільярдів з бюджету]</ref>። በ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] የተደረገው ዶክመንተሪ ምርመራ በሄግ በሚገኝ ፍርድ ቤት የተገኘው የማሌዥያ አየር መንገድ በረራ 17 መውደቅ ተጠያቂ የሆነው የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ መሪ የሩሲያ ዜጋ አሌክሳንደር ቦሮዳይ [[የተባበሩት ሩሲያ ፓርቲ]] አባል በዚህ ጦርነት ወቅት ሀብታም ለመሆን እና በዱባይ ሪል እስቴት መገኘቱን አጽንኦት ሰጥቷል <ref>[https://www.airlineratings.com/articles/mh17-phone-intercepts-suggest-high-level-russian-links-to-rebels MH17: Phone intercepts suggest high-level Russian links to rebels]</ref> <ref>[https://theins.ru/news/247555 Экс-глава ДНР, депутат Госдумы Бородай спешит избавиться от квартиры в Дубае, чтобы не вносить ее в новую декларацию — Георгий Албуров]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 እና 2021 መካከል የአውሮፓ ህብረት ሀገራት ከ 150-200 ቢሊዮን ዩሮ በላይ የተፈጥሮ ጋዝ እና ዘይት ከሩሲያ በመግዛት የሩሲያ ጦር እና የፀጥታ ኃይሎችን በከፍተኛ ሁኔታ አጠናክረዋል። ብዙ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት፣ ፖለቲከኞች እና የቤተሰባቸው አባላት በአውሮፓ ህብረት ሀገሮች ውስጥ ለብዙ አመታት ኖረዋል <ref>[https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=EU_trade_with_Russia_-_latest_developments EU trade with Russia - latest developments]</ref>። == የአካባቢ የቅርብ ጊዜ == [[ስዕል:Avdiivka after the battle in 2017 (01).jpg|thumb|250px|በሩሲያ ጦር በቦምብ የተደበደበው በአቪዲቪካ የሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ፣ 2017]] በጦርነቱ ወቅት ዩክሬን በሥነ-ምህዳር ላይ ከፍተኛ ውድመት አጋጥሟታል፡ በሺዎች የሚቆጠሩ ስኩዌር ኪሎ ሜትር የሚገመቱ የተጠበቁ ቦታዎች ተጎድተዋል፣ የበርካታ የፅዋትና የእንስሳት ዝርያዎች ደኖች እና መኖሪያዎች ወድመዋል እንዲሁም አፈር ተበክሏል <ref>[https://news.un.org/ru/story/2018/11/1342192 Донбасс - на пороге экологической катастрофы]</ref> <ref>[https://www.unep.org/news-and-stories/story/ukraines-donbas-bears-brunt-toxic-armed-conflict Ukraine’s Donbas bears the brunt of toxic armed conflict]</ref>። == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014። ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас፣ 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == 40e8lebq62n3b0y8q609k81nan8aqcs 392016 392015 2026-05-02T23:11:34Z ~2026-26760-73 58395 392016 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|የውጊያ ኢንፎግራፊክስ]] <ref>[https://deepstatemap.live/#6/47.7709866/35.9307861 DeepState Мапа війни в Україні]</ref> | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር 2006 ነበር) | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Кропивницький фортеця.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች የመታሰቢያ ሐውልት፣ [[የቅዱስ ኤልዛቤት ምሽግ]]]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል፣ እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14 000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች == [[ስዕል:2014-08-31. War in Donbass 09.JPG|thumb|250px|የዩክሬን ወታደሮች ቦታቸውን ይከላከላሉ]] [[የዩኤስኤስአር ውድቀት|ከዩኤስኤስአር ውድቀት]] በኋላ ሩሲያ በዩክሬን ላይ ጦርነት የመክፈት እድሉ ተብራርቷል። መጀመሪያ ላይ ሩሲያ ሁሉንም የዩክሬን፣ ከዚያም የደቡብ ምስራቅ ክልሎችን ለመቆጣጠር አቅዶ ነበር፣ ነገር ግን በዩክሬን ተቃውሞ ምክንያት እቅዷን ከተሸነፈ በኋላ፣ እራሷን በክራይሚያ እና ዶንባስ ለመገደብ ወሰነ። እ.ኤ.አ. በ 2014 ፣ ከ [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|አብዮቱ]] ጋር ትይዩ ፣ [[የሩሲያ ጸደይ]] በመባል የሚታወቁት ተከታታይ የተቃውሞ ሰልፎች በዩክሬን ተካሂደዋል። ጦርነቱ የጀመረው እ.ኤ.አ. በየካቲት - መጋቢት 2014 የሩስያ ጦር [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክሬሚያን ሲይዝ]] እና ሚያዝያ 12 ቀን 2014 በሩሲያ መኮንን ኢጎር ጊርኪን የሚመራው ጦር ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረረ <ref>[https://jamestown.org/igor-strelkov-girkin-the-rise-and-fall-of-the-former-donetsk-minister-of-defense/ Igor Strelkov-Girkin: The Rise and Fall of the Former Donetsk Minister of Defense]</ref>። * [[ለስላቭያንስክ ጦርነት]] * [[የማሪፖል ጦርነት]] * ለኢሎቪስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://dyvys.info/2017/08/28/rokovyny-ilovajskogo-kotla-hronologiya-ta-rozsliduvannya-tragediyi/ Роковини Іловайського котла: хронологія та розслідування трагедії]</ref> * ለሊሲቻንስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://hai-nyzhnyk.in.ua/doc/2024doc_10-rokiv-vijny.php 10 років війни в Україні: хронологія, найвизначніші події, трагедії та перемоги]</ref> * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] * [[ለደብልትሴቭ ጦርነቶች]] <ref>[https://dshv.mil.gov.ua/page/yak-dniprovski-desantniki-zvilnyali-debalceve-u-2014-roci Як Дніпровські десантники звільняли Дебальцеве у 2014 році]</ref> * ለሴቬሮዶኔትስክ ከተማ መዋጋት <ref>[https://uinp.gov.ua/pres-centr/novyny/yak-zvilnyaly-syevyerodoneck-i-lysychansk-zvorushlyvi-istoriyi-vid-ukrayinskyh-biyciv-i-meshkanciv Як звільняли Сєвєродонецьк і Лисичанськ: зворушливі історії від українських бійців і мешканців]</ref> * ለአቪዲቪካ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://armyinform.com.ua/2022/01/29/zirvanyj-nastup-boyi-29-sichnya-2017-roku-pid-avdiyivkoyu/ Зірваний наступ: бої 29 січня 2017 року під Авдіївкою]</ref> እ.ኤ.አ. ከ2021 ጀምሮ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በሚያዋስነው ድንበር አካባቢ ወታደሮቿን እያሰባሰበች ትገኛለች እና ወታደሮቿን ወደ [[የአሌክሳንደር ሉካሼንኮ አገዛዝ|ቤላሩስ፣ አሌክሳንደር ሉካሼንኮ ለብዙ አመታት የገዙባት]] ማሰማራት ጀምራለች። ውጥረቱ እየጨመረ መጥቷል። እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልፅ ወረራ ጀመረች። የሩስያ ባለስልጣናት እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 የጀመረውን ጦርነት “ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን” ብለውታል ምክንያቱም ሩሲያ ዩክሬን በጥቂት ቀናት ውስጥ እንደምትወድቅ ጠብቃ ነበር (የሩሲያ ቲቪ ያለማቋረጥ “ኪዪቭን በሦስት ቀናት ውስጥ እንወስዳለን” የሚለውን መፈክር ይደግማል) እና ይህ ስያሜ መንግስት የሩሲያን ወታደራዊ ኪሳራ ለመደበቅ ስለሚያስችል ነው <ref>[http://www.finnews.ru/cur_an.php?idnws=35499 Россия действительно планировала захватить Киев за 3 дня. Тому есть доказательство – бюджет]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|150px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=|archivedate=2023-07-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230731053851/https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == በጎ ፈቃደኝነት == [[ስዕል:A Ukrainian Soldier enters a BRT-80 as part of the multi-national exercise Rapid Trident 2015.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር <ref>[http://cherniakhiv-school.edukit.zt.ua/dopomoga_bijcyam_ato/ Краплинки добра для бійців АТО - Черняхівський ліцей №2]</ref> <ref>[https://znamosvita.at.ua/news/2015-10-16-1854 Акція "Лист герою" - 16 Жовтня 2015 - Відділ освіти м.Знам'янка]</ref> <ref>[https://zn.ua/ukr/SOCIUM/volonteri-viyni-_.html Волонтери війни]</ref> <ref>{{Cite web |title=Інформаційний матеріал щодо волонтерства |url=http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 |accessdate=2016-05-08 |archivedate=2016-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160508165655/http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 }}</ref>። == የሩሲያ በጎ ፈቃደኞች == [[ስዕል:Ukrainian Marines fire from a BTR-80 armored personnel carrier at a checkpoint.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] የፑቲንን ፖሊሲ የማይደግፉ ብዙ ሩሲያውያን የዩክሬን ጦር ኃይሎችን ተቀላቅለዋል። ብዙዎች በክብር የተቀበሩት በዩክሬን ነው። ይሁን እንጂ ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ወታደሮችን ተሳትፎ በይፋ አልተቀበለችም፣ እና የወደቁት ሩሲያውያን ብዙውን ጊዜ በማይታወቁ መቃብር ውስጥ ይቀበራሉበጎ ፈቃደኝነት። በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር። የወደቁት የሩሲያ ወታደሮች ዘመዶች ስለ እጣ ፈንታቸው አልተነገራቸውም <ref>[https://mezha.net/ua/bukvy/94043-na-mogilakh-pskovskikh-desantnikov-kotorye-pogibli-na-donbasse-ustanovili-obeliski/ На могилах псковских десантников, которые погибли на Донбассе, установили обелиски]</ref> <ref>[https://realgazeta.com.ua/oni-tam-byli-25-06/ Они там были: как хоронят российских десантников]</ref> <ref>[https://azov.org.ua/news/pozuvnui-balagan/ Позивний «Балаган». Росіянин за походженням, який віддав життя за Україну]</ref>። == ቦታዎችን እንደገና በመሰየም ላይ == [[ስዕል:Пам'ятник Леніну капут - 3.jpg|thumb|270px|ይህ ከሩሲያ ወረራ በኋላ በዩክሬን ውስጥ ከተፈረሱ በመቶዎች ከሚቆጠሩ የሌኒን ምስሎች አንዱ ነው፣ 2014]] በተያዙት የዩክሬን ክልሎች የሩሲያ ባለስልጣናት የጎዳና ላይ ስሞችን መቀየር፣ የዩክሬን ሀውልቶችን ማፍረስ እና የዩክሬን ብሄራዊ ማንነትን ለማጥፋት ሌሎች እርምጃዎችን መውሰድ ጀመሩ። በምላሹም ዩክሬናውያን የሶቪየት አምባገነኖችን ሃውልት ማፍረስ እና ጎዳናዎችን እና ከተማዎችን በታዋቂ ዩክሬናውያን ስም መቀየር ጀመሩ <ref>[https://uainfo.org/blognews/1471175832-kak-rossiya-ustraivala-diversii-na-yugo-vostoke-ukrainy-.html Как Россия устраивала диверсии на юго-востоке Украины. КАРТА]</ref>። == ስደተኞች == [[ስዕል:2S3 Akatsiya T-64BV Ukrainian Army.jpg|thumb|270px|የዩክሬን ጦር የሩስያን ጥቃት ወደ ኋላ እየገታ ነው፣ 2016]] በምስራቅ ዩክሬን ጦርነት በተጀመረበት የመጀመሪያ አመት ከ2 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ስደተኞች ሆነዋል <ref>[https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1706-18 Про забезпечення прав і свобод внутрішньо переміщених осіб]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20161029113402/http://reliefweb.int/map/ukraine/ukraine-overview-population-displacement-23-march-2015 Ukraine: Overview of population displacement (as of 23 March 2015)]</ref>። == በጦርነቱ ውስጥ ሩሲያ ተሳትፎዋን የሚያሳይ ማስረጃ == [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (25).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (28).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:2015-05-05. Репетиция парада Победы 140.jpg|thumb|250px|የሩስያ ጦር በዶኔትስክ፣ 2015]] ምንም እንኳን ሩሲያ በዚህ ወታደራዊ ግጭት ውስጥ ተሳትፎዋን ለረጅም ጊዜ ብትክድም በተገንጣዮቹ መካከል ከፍተኛ ደረጃ ያላቸው ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ እና የታጠቁት በሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች ብቻ ነበር <ref>[https://www.nytimes.com/2014/10/05/world/europe/in-ukraine-civilians-in-crossfire.html In Ukraine, Civilians in Crossfire]</ref> <ref>[https://neweasterneurope.eu/2016/10/27/motorola-s-true-legacy/ Motorola’s true legacy]</ref> <ref>[https://mfa.gov.ua/en/countering-russias-agression/10-facts-you-should-know-about-russian-military-aggression-against-ukraine 10 facts you should know about russian military aggression against Ukraine]</ref> <ref>[https://libmod.de/en/why-the-donbas-war-was-never-civil/ Why the Donbas War Was Never “Civil”]</ref> <ref>[https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2014-09-03/russian-military-intervention-eastern-ukraine The Russian military intervention in eastern Ukraine]</ref>። == ወገንተኞች == [[ስዕል:Александр Захарченко (29-02-2016).jpg|thumb|270px|አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ፣ ተገንጣይ]] የፓርቲዎች እንቅስቃሴ በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ አለ። የሩስያ ባለስልጣናት በሰዎች ላይ ለሚደርሰው አፈና እና ማሰቃየት ምላሽ ለመስጠት የዩክሬን ወገኖች በሩሲያ ወታደሮች ላይ እርምጃ ወስደዋል ፣ በሩሲያ ወታደራዊ ካምፖች እና የጦር ሰራዊት ክፍሎች ላይ ፍንዳታ <ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/between-frontline-and-parliament-ukrainian-political-parties-and-irregular-armed-groups-in-20142019/90BAFE7AA179511DA2B58240D943D8C4 Between Frontline and Parliament: Ukrainian Political Parties and Irregular Armed Groups in 2014–2019]</ref>። እ.ኤ.አ. በነሐሴ 2018 የሞተው አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ከሩሲያ ወረራ ባለስልጣናት ጋር በመተባበር እና በሰብአዊነት ላይ በርካታ ወንጀሎችን በመፈጸም ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል <ref>[https://www.delfi.lt/ru/abroad/global/gibel-zaharchenko-ili-korotkaya-zhizn-liderov-separatistov-donbassa-78957367 Гибель Захарченко, или Короткая жизнь лидеров сепаратистов Донбасса]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/news/desyat-rokiv-tomu-pislya-prorosijskogo-mitingu-v-donecku-bulo-zahopleno-budivlyu-oda Десять років тому після проросійського мітингу в Донецьку було захоплено будівлю ОДА]</ref> <ref>[https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti Предательство или зрада: Захарченко работал титушкой у украинской власти Больше читайте на портале Компромат: https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti]</ref>። [[በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ የሽብር ጥቃት|ዛካርቼንኮ በጃንዋሪ 2015 በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ ለደረሰው የአሸባሪዎች ጥቃት በርካታ ሰዎችን ለገደለው ተጠያቂ ነው]] <ref>[https://web.archive.org/web/20150113224000/http://espreso.tv/news/2015/01/13/boyovyky_ziznalysya__scho_ce_vony_rozstrilyaly_avtobus_pid_volnovakhoyu_fotofakt Бойовики зізналися, що це вони розстріляли автобус під Волновахою (ФОТОФАКТ)]</ref>። == የዚህ ጦርነት ምልክት== [[ስዕል:Командир бойової машини БМ-21 «Град» 28 омбр ЗСУ (6).jpg|thumb|250px|ቢጫ ሪባን ያለው የዩክሬን ወታደር <ref>[https://www.ukrmilitary.com/2018/05/patch-colors.html?m=1 «Брендування» українського війська: кому які кольори використовувати]</ref> <ref>[https://provce.ck.ua/ne-nosit-kolorovi-pov-iazky-tam-de-ne-vedutsia-boyovi-dii/ Не носіть кольорові пов’язки там, де не ведуться бойові дії]</ref>]] [[ስዕል:3я батарея вчергове за добу змінює позиції.png|thumb|250px|የዩክሬን ተዋጊ ተሽከርካሪ ምልክት ያለው]] የዩክሬን ጦር በሀገሪቱ ባንዲራ እና የጦር ኮት ላይ ከሚውሉት ብሄራዊ ሰማያዊ እና ቢጫ ቀለሞች በተጨማሪ እንደ ቢጫ ጥብጣብ ያሉ ምልክቶችን እንደ የክምችት ልብስ እና የራስ ቁር ላይ እንዲሁም መስቀል ወይም ሁለት ነጭ ሪባንን ይጠቀማል። በአንዳንድ ሁኔታዎች የዩክሬን ጦር ለመታወቂያ ሰማያዊ ጥብጣቦችን ይጠቀማል፣ የሩሲያ ሠራዊት ደግሞ ቀይ ቀለምን ይጠቀማል <ref>[https://mod.gov.ua/explanation/emblemi-ministerstva-oboroni-i-zbrojnih-sil-ukrayini Емблеми Міністерства оборони і Збройних Сил України]</ref>። የሩሲያ ጦር እና ደጋፊዎቹ የቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባንን እንደ ዋና ምልክት ይጠቀማሉ እንዲሁም እንደ ክንድ በለበሱ ጥቁር ካሜራ ላይ ነጠላ ነጭ ሪባን ይጠቀማሉ <ref>[https://archive.kyivpost.com/ukraine-politics/rferl-ukraine-bans-russian-st-george-ribbon.html RFE/RL: Ukraine bans Russian St. George ribbon]</ref>። ከ 2022 ጀምሮ [[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|Z ምልክት]] አዲሱ የሩሲያ ሠራዊት ምልክት ብቻ ሳይሆን እንደ ተመራማሪዎች እና ተቺዎች በአንዳንድ መንገዶች በፑቲን አገዛዝ ደጋፊዎች መካከል ጥቅም ላይ የዋለው የዘመናዊቷ ሩሲያ በጣም ተወዳጅ ምልክት ሆኗል። [[ስዕል:Novorossija in zastava svetega Jurija.jpg|thumb|250px|[[የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብ]]]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|250px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች፣ ነጭ ሪባን በወታደር ልብሶቻቸው ላይ ተጣብቀዋል <ref>[https://memepedia.ru/belaya-povyazka-kak-vyglyadit-fleshmob-v-podderzhku-vojny/ Белая повязка”. Как выглядит флешмоб в поддержку войны]</ref>]] == በጦርነቱ ወቅት ሙስና == [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] የሩሲያ ፖለቲከኛ [[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] እንደተናገሩት የሩሲያ የጦር ኃይሎች ተሳትፎ ከመጀመሪያው ሕገ-ወጥ እና ከሩሲያ ሕገ መንግሥት ጋር ይቃረናል። ኔምትሶቭ በተጨማሪም ፑቲን የሩስያ ጦር ኃይሎችን በውጪ ሀገራት ለመጠቀም ከሩሲያ መንግስት ፍቃድ እንዳልነበራቸው ጠቁመዋል፤ ለዚህም ነው የሩሲያ ወታደሮች ያለ ምልክት ወደ ዩክሬን የገቡት (በዚህም ምክንያት በሕዝብ ዘንድ "ትንንሽ አረንጓዴ ሰዎች" የሚል ቅጽል ስም ይሰጣቸው ነበር) <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/event/hiding-in-plain-sight-putins-war-in-ukraine-and-boris-nemtsovs-putin-war/ Hiding in Plain Sight: Putin’s War in Ukraine and Boris Nemtsov’s Putin. War.]</ref> <ref>[https://nemtsovfund.org/en/about/ About the Foundation]</ref> <ref>[https://www.brookings.edu/articles/watch-out-for-little-green-men/ Watch Out for Little Green Men]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2013 ዩክሬን በአውሮፓ ውስጥ በጣም ድሃ ከሆኑት አገሮች አንዷ ነበረች ፣ በጣም ተጋላጭ ከሆኑት ጦርነቶች አንዱ። እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ በቡዳፔስት ማስታወሻ መሠረት ሩሲያ ከደህንነቷ ዋስ አንዷ በመሆኗ ሁሉም የዩክሬን ወታደራዊ መሳሪያዎች እና የኒውክሌር ጦር መሳሪያዎች ከሞላ ጎደል ወድመዋል <ref>[https://nsarchive.gwu.edu/document/32106-1-budapest-memorandum Budapest Memorandum]</ref>። በአጠቃላይ ክሬሚያ ከመውሰዷ በፊት ዩክሬን ከሩሲያ እና ከኢኮኖሚያዊ ግንኙነቷ ጋር የጠበቀ ግንኙነት ነበረች። አገሪቷ ለጦርነት ሙሉ በሙሉ አልተዘጋጀችም፣ ስለዚህ አዲሱ የዩክሬን ጦር አሁን ባለው መልኩ መፈጠር በጦርነቱ ወቅት በትክክል የተከናወነው ከ 2014 ጀምሮ ነው <ref>[https://ips.ligazakon.net/document/XG2TK00A?an=3 Про чисельність Збройних Сил України на 2013 рік від 28.11.2013]</ref> <ref>[https://ukraine-history.com/najsylnisha-armiya-svitu-ukrayinske-vijsko-v-period-1991-2014-rokiv/ «Найсильніша армія світу», українське військо в період 1991–2014 років]</ref>። [[ስዕል:Yatsenyuk visit to Russia-Ukraine barrier, Oct 2014, 03.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴንዩክ እና የዩክሬን ድንበር ጠባቂዎች፣ 2014]] [[ስዕል:2021. День освобождения Донбасса на Саур-Могиле DSC 8685.jpg|thumb|250px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ በዶኔትስክ በተካሄደው ሰልፍ ላይ ከቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባን ጋር]] እ.ኤ.አ. በ 2014 በጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴኒዩክ የሚመራው የዩክሬን መንግስት ከሩሲያ ጋር በሚያዋስነው ድንበር ላይ ትልቅ ግንብ ለመገንባት ቃል ገብቷል። ይሁን እንጂ የዩክሬን ባለስልጣናት እና የውጭ ሚዲያዎች እንደገለጹት፣ ለድንበሩ የሚሆን ገንዘብ በሙሉ በዩክሬን ባለስልጣናት ተዘርፏል። ይህ ግጭት ቢኖርም ከሩሲያ ጋር የጠበቀ ግንኙነት እንዳለ ጥርጣሬን አስከትሏል። እንደ አለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይኤምኤፍ) እ.ኤ.አ. በ 2018 ዩክሬን ምንም እንኳን የተፈጥሮ ሀብት ቢኖራትም እና ዩክሬን የአውሮፓ ትልቅ ሀገር ብትሆንም በአውሮፓ ውስጥ በነጮች እና በሙስና የተዘፈቀች ሀገር ነበረች <ref>[https://bihus.info/stina-acenuka-hto-otrimue-milioni-za-oblastuvanna-kordonu/ Стіна Яценюка: хто отримує мільйони за облаштування кордону]</ref> <ref>[https://statewatch.org.ua/publications/velyka-ukrains-ka-stina-vichnyy-proekt-tsinoiu-mil-iardiv-z-biudzhetu/ Велика українська стіна – вічний проект ціною мільярдів з бюджету]</ref>። በ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] የተደረገው ዶክመንተሪ ምርመራ በሄግ በሚገኝ ፍርድ ቤት የተገኘው የማሌዥያ አየር መንገድ በረራ 17 መውደቅ ተጠያቂ የሆነው የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ መሪ የሩሲያ ዜጋ አሌክሳንደር ቦሮዳይ [[የተባበሩት ሩሲያ ፓርቲ]] አባል በዚህ ጦርነት ወቅት ሀብታም ለመሆን እና በዱባይ ሪል እስቴት መገኘቱን አጽንኦት ሰጥቷል <ref>[https://www.airlineratings.com/articles/mh17-phone-intercepts-suggest-high-level-russian-links-to-rebels MH17: Phone intercepts suggest high-level Russian links to rebels]</ref> <ref>[https://theins.ru/news/247555 Экс-глава ДНР, депутат Госдумы Бородай спешит избавиться от квартиры в Дубае, чтобы не вносить ее в новую декларацию — Георгий Албуров]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 እና 2021 መካከል የአውሮፓ ህብረት ሀገራት ከ 150-200 ቢሊዮን ዩሮ በላይ የተፈጥሮ ጋዝ እና ዘይት ከሩሲያ በመግዛት የሩሲያ ጦር እና የፀጥታ ኃይሎችን በከፍተኛ ሁኔታ አጠናክረዋል። ብዙ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት፣ ፖለቲከኞች እና የቤተሰባቸው አባላት በአውሮፓ ህብረት ሀገሮች ውስጥ ለብዙ አመታት ኖረዋል <ref>[https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=EU_trade_with_Russia_-_latest_developments EU trade with Russia - latest developments]</ref>። == የአካባቢ የቅርብ ጊዜ == [[ስዕል:Avdiivka after the battle in 2017 (01).jpg|thumb|250px|በሩሲያ ጦር በቦምብ የተደበደበው በአቪዲቪካ የሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ፣ 2017]] በጦርነቱ ወቅት ዩክሬን በሥነ-ምህዳር ላይ ከፍተኛ ውድመት አጋጥሟታል፡ በሺዎች የሚቆጠሩ ስኩዌር ኪሎ ሜትር የሚገመቱ የተጠበቁ ቦታዎች ተጎድተዋል፣ የበርካታ የፅዋትና የእንስሳት ዝርያዎች ደኖች እና መኖሪያዎች ወድመዋል እንዲሁም አፈር ተበክሏል <ref>[https://news.un.org/ru/story/2018/11/1342192 Донбасс - на пороге экологической катастрофы]</ref> <ref>[https://www.unep.org/news-and-stories/story/ukraines-donbas-bears-brunt-toxic-armed-conflict Ukraine’s Donbas bears the brunt of toxic armed conflict]</ref>። == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014። ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас፣ 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == 7opjmv785j30k4y25k2ot1p04fn5525 392018 392016 2026-05-02T23:21:41Z ~2026-26760-73 58395 /* የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች */ 392018 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|የውጊያ ኢንፎግራፊክስ]] <ref>[https://deepstatemap.live/#6/47.7709866/35.9307861 DeepState Мапа війни в Україні]</ref> | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር 2006 ነበር) | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Кропивницький фортеця.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች የመታሰቢያ ሐውልት፣ [[የቅዱስ ኤልዛቤት ምሽግ]]]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል፣ እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14 000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች == [[ስዕል:2014-08-31. War in Donbass 09.JPG|thumb|250px|የዩክሬን ወታደሮች ቦታቸውን ይከላከላሉ]] [[የዩኤስኤስአር ውድቀት|ከዩኤስኤስአር ውድቀት]] በኋላ ሩሲያ በዩክሬን ላይ ጦርነት የመክፈት እድሉ ተብራርቷል። መጀመሪያ ላይ ሩሲያ ሁሉንም የዩክሬን፣ ከዚያም የደቡብ ምስራቅ ክልሎችን ለመቆጣጠር አቅዶ ነበር፣ ነገር ግን በዩክሬን ተቃውሞ ምክንያት እቅዷን ከተሸነፈ በኋላ፣ እራሷን በክራይሚያ እና ዶንባስ ለመገደብ ወሰነ <ref>[https://imrussia.org/ru/%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0/2137-2014-%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B3%D0%B8-%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0 2014: итоги года]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 ፣ ከ [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|አብዮቱ]] ጋር ትይዩ ፣ [[የሩሲያ ጸደይ]] በመባል የሚታወቁት ተከታታይ የተቃውሞ ሰልፎች በዩክሬን ተካሂደዋል። ጦርነቱ የጀመረው እ.ኤ.አ. በየካቲት - መጋቢት 2014 የሩስያ ጦር [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክሬሚያን ሲይዝ]] እና ሚያዝያ 12 ቀን 2014 በሩሲያ መኮንን ኢጎር ጊርኪን የሚመራው ጦር ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረረ <ref>[https://jamestown.org/igor-strelkov-girkin-the-rise-and-fall-of-the-former-donetsk-minister-of-defense/ Igor Strelkov-Girkin: The Rise and Fall of the Former Donetsk Minister of Defense]</ref>። * [[ለስላቭያንስክ ጦርነት]] * [[የማሪፖል ጦርነት]] * ለኢሎቪስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://dyvys.info/2017/08/28/rokovyny-ilovajskogo-kotla-hronologiya-ta-rozsliduvannya-tragediyi/ Роковини Іловайського котла: хронологія та розслідування трагедії]</ref> * ለሊሲቻንስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://hai-nyzhnyk.in.ua/doc/2024doc_10-rokiv-vijny.php 10 років війни в Україні: хронологія, найвизначніші події, трагедії та перемоги]</ref> * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] * [[ለደብልትሴቭ ጦርነቶች]] <ref>[https://dshv.mil.gov.ua/page/yak-dniprovski-desantniki-zvilnyali-debalceve-u-2014-roci Як Дніпровські десантники звільняли Дебальцеве у 2014 році]</ref> * ለሴቬሮዶኔትስክ ከተማ መዋጋት <ref>[https://uinp.gov.ua/pres-centr/novyny/yak-zvilnyaly-syevyerodoneck-i-lysychansk-zvorushlyvi-istoriyi-vid-ukrayinskyh-biyciv-i-meshkanciv Як звільняли Сєвєродонецьк і Лисичанськ: зворушливі історії від українських бійців і мешканців]</ref> * ለአቪዲቪካ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://armyinform.com.ua/2022/01/29/zirvanyj-nastup-boyi-29-sichnya-2017-roku-pid-avdiyivkoyu/ Зірваний наступ: бої 29 січня 2017 року під Авдіївкою]</ref> እ.ኤ.አ. ከ2021 ጀምሮ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በሚያዋስነው ድንበር አካባቢ ወታደሮቿን እያሰባሰበች ትገኛለች እና ወታደሮቿን ወደ [[የአሌክሳንደር ሉካሼንኮ አገዛዝ|ቤላሩስ፣ አሌክሳንደር ሉካሼንኮ ለብዙ አመታት የገዙባት]] ማሰማራት ጀምራለች። ውጥረቱ እየጨመረ መጥቷል። እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልፅ ወረራ ጀመረች። የሩስያ ባለስልጣናት እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 የጀመረውን ጦርነት “ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን” ብለውታል ምክንያቱም ሩሲያ ዩክሬን በጥቂት ቀናት ውስጥ እንደምትወድቅ ጠብቃ ነበር (የሩሲያ ቲቪ ያለማቋረጥ “ኪዪቭን በሦስት ቀናት ውስጥ እንወስዳለን” የሚለውን መፈክር ይደግማል) እና ይህ ስያሜ መንግስት የሩሲያን ወታደራዊ ኪሳራ ለመደበቅ ስለሚያስችል ነው <ref>[http://www.finnews.ru/cur_an.php?idnws=35499 Россия действительно планировала захватить Киев за 3 дня. Тому есть доказательство – бюджет]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|150px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=|archivedate=2023-07-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230731053851/https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == በጎ ፈቃደኝነት == [[ስዕል:A Ukrainian Soldier enters a BRT-80 as part of the multi-national exercise Rapid Trident 2015.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር <ref>[http://cherniakhiv-school.edukit.zt.ua/dopomoga_bijcyam_ato/ Краплинки добра для бійців АТО - Черняхівський ліцей №2]</ref> <ref>[https://znamosvita.at.ua/news/2015-10-16-1854 Акція "Лист герою" - 16 Жовтня 2015 - Відділ освіти м.Знам'янка]</ref> <ref>[https://zn.ua/ukr/SOCIUM/volonteri-viyni-_.html Волонтери війни]</ref> <ref>{{Cite web |title=Інформаційний матеріал щодо волонтерства |url=http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 |accessdate=2016-05-08 |archivedate=2016-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160508165655/http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 }}</ref>። == የሩሲያ በጎ ፈቃደኞች == [[ስዕል:Ukrainian Marines fire from a BTR-80 armored personnel carrier at a checkpoint.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] የፑቲንን ፖሊሲ የማይደግፉ ብዙ ሩሲያውያን የዩክሬን ጦር ኃይሎችን ተቀላቅለዋል። ብዙዎች በክብር የተቀበሩት በዩክሬን ነው። ይሁን እንጂ ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ወታደሮችን ተሳትፎ በይፋ አልተቀበለችም፣ እና የወደቁት ሩሲያውያን ብዙውን ጊዜ በማይታወቁ መቃብር ውስጥ ይቀበራሉበጎ ፈቃደኝነት። በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር። የወደቁት የሩሲያ ወታደሮች ዘመዶች ስለ እጣ ፈንታቸው አልተነገራቸውም <ref>[https://mezha.net/ua/bukvy/94043-na-mogilakh-pskovskikh-desantnikov-kotorye-pogibli-na-donbasse-ustanovili-obeliski/ На могилах псковских десантников, которые погибли на Донбассе, установили обелиски]</ref> <ref>[https://realgazeta.com.ua/oni-tam-byli-25-06/ Они там были: как хоронят российских десантников]</ref> <ref>[https://azov.org.ua/news/pozuvnui-balagan/ Позивний «Балаган». Росіянин за походженням, який віддав життя за Україну]</ref>። == ቦታዎችን እንደገና በመሰየም ላይ == [[ስዕል:Пам'ятник Леніну капут - 3.jpg|thumb|270px|ይህ ከሩሲያ ወረራ በኋላ በዩክሬን ውስጥ ከተፈረሱ በመቶዎች ከሚቆጠሩ የሌኒን ምስሎች አንዱ ነው፣ 2014]] በተያዙት የዩክሬን ክልሎች የሩሲያ ባለስልጣናት የጎዳና ላይ ስሞችን መቀየር፣ የዩክሬን ሀውልቶችን ማፍረስ እና የዩክሬን ብሄራዊ ማንነትን ለማጥፋት ሌሎች እርምጃዎችን መውሰድ ጀመሩ። በምላሹም ዩክሬናውያን የሶቪየት አምባገነኖችን ሃውልት ማፍረስ እና ጎዳናዎችን እና ከተማዎችን በታዋቂ ዩክሬናውያን ስም መቀየር ጀመሩ <ref>[https://uainfo.org/blognews/1471175832-kak-rossiya-ustraivala-diversii-na-yugo-vostoke-ukrainy-.html Как Россия устраивала диверсии на юго-востоке Украины. КАРТА]</ref>። == ስደተኞች == [[ስዕል:2S3 Akatsiya T-64BV Ukrainian Army.jpg|thumb|270px|የዩክሬን ጦር የሩስያን ጥቃት ወደ ኋላ እየገታ ነው፣ 2016]] በምስራቅ ዩክሬን ጦርነት በተጀመረበት የመጀመሪያ አመት ከ2 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ስደተኞች ሆነዋል <ref>[https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1706-18 Про забезпечення прав і свобод внутрішньо переміщених осіб]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20161029113402/http://reliefweb.int/map/ukraine/ukraine-overview-population-displacement-23-march-2015 Ukraine: Overview of population displacement (as of 23 March 2015)]</ref>። == በጦርነቱ ውስጥ ሩሲያ ተሳትፎዋን የሚያሳይ ማስረጃ == [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (25).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (28).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:2015-05-05. Репетиция парада Победы 140.jpg|thumb|250px|የሩስያ ጦር በዶኔትስክ፣ 2015]] ምንም እንኳን ሩሲያ በዚህ ወታደራዊ ግጭት ውስጥ ተሳትፎዋን ለረጅም ጊዜ ብትክድም በተገንጣዮቹ መካከል ከፍተኛ ደረጃ ያላቸው ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ እና የታጠቁት በሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች ብቻ ነበር <ref>[https://www.nytimes.com/2014/10/05/world/europe/in-ukraine-civilians-in-crossfire.html In Ukraine, Civilians in Crossfire]</ref> <ref>[https://neweasterneurope.eu/2016/10/27/motorola-s-true-legacy/ Motorola’s true legacy]</ref> <ref>[https://mfa.gov.ua/en/countering-russias-agression/10-facts-you-should-know-about-russian-military-aggression-against-ukraine 10 facts you should know about russian military aggression against Ukraine]</ref> <ref>[https://libmod.de/en/why-the-donbas-war-was-never-civil/ Why the Donbas War Was Never “Civil”]</ref> <ref>[https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2014-09-03/russian-military-intervention-eastern-ukraine The Russian military intervention in eastern Ukraine]</ref>። == ወገንተኞች == [[ስዕል:Александр Захарченко (29-02-2016).jpg|thumb|270px|አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ፣ ተገንጣይ]] የፓርቲዎች እንቅስቃሴ በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ አለ። የሩስያ ባለስልጣናት በሰዎች ላይ ለሚደርሰው አፈና እና ማሰቃየት ምላሽ ለመስጠት የዩክሬን ወገኖች በሩሲያ ወታደሮች ላይ እርምጃ ወስደዋል ፣ በሩሲያ ወታደራዊ ካምፖች እና የጦር ሰራዊት ክፍሎች ላይ ፍንዳታ <ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/between-frontline-and-parliament-ukrainian-political-parties-and-irregular-armed-groups-in-20142019/90BAFE7AA179511DA2B58240D943D8C4 Between Frontline and Parliament: Ukrainian Political Parties and Irregular Armed Groups in 2014–2019]</ref>። እ.ኤ.አ. በነሐሴ 2018 የሞተው አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ከሩሲያ ወረራ ባለስልጣናት ጋር በመተባበር እና በሰብአዊነት ላይ በርካታ ወንጀሎችን በመፈጸም ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል <ref>[https://www.delfi.lt/ru/abroad/global/gibel-zaharchenko-ili-korotkaya-zhizn-liderov-separatistov-donbassa-78957367 Гибель Захарченко, или Короткая жизнь лидеров сепаратистов Донбасса]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/news/desyat-rokiv-tomu-pislya-prorosijskogo-mitingu-v-donecku-bulo-zahopleno-budivlyu-oda Десять років тому після проросійського мітингу в Донецьку було захоплено будівлю ОДА]</ref> <ref>[https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti Предательство или зрада: Захарченко работал титушкой у украинской власти Больше читайте на портале Компромат: https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti]</ref>። [[በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ የሽብር ጥቃት|ዛካርቼንኮ በጃንዋሪ 2015 በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ ለደረሰው የአሸባሪዎች ጥቃት በርካታ ሰዎችን ለገደለው ተጠያቂ ነው]] <ref>[https://web.archive.org/web/20150113224000/http://espreso.tv/news/2015/01/13/boyovyky_ziznalysya__scho_ce_vony_rozstrilyaly_avtobus_pid_volnovakhoyu_fotofakt Бойовики зізналися, що це вони розстріляли автобус під Волновахою (ФОТОФАКТ)]</ref>። == የዚህ ጦርነት ምልክት== [[ስዕል:Командир бойової машини БМ-21 «Град» 28 омбр ЗСУ (6).jpg|thumb|250px|ቢጫ ሪባን ያለው የዩክሬን ወታደር <ref>[https://www.ukrmilitary.com/2018/05/patch-colors.html?m=1 «Брендування» українського війська: кому які кольори використовувати]</ref> <ref>[https://provce.ck.ua/ne-nosit-kolorovi-pov-iazky-tam-de-ne-vedutsia-boyovi-dii/ Не носіть кольорові пов’язки там, де не ведуться бойові дії]</ref>]] [[ስዕል:3я батарея вчергове за добу змінює позиції.png|thumb|250px|የዩክሬን ተዋጊ ተሽከርካሪ ምልክት ያለው]] የዩክሬን ጦር በሀገሪቱ ባንዲራ እና የጦር ኮት ላይ ከሚውሉት ብሄራዊ ሰማያዊ እና ቢጫ ቀለሞች በተጨማሪ እንደ ቢጫ ጥብጣብ ያሉ ምልክቶችን እንደ የክምችት ልብስ እና የራስ ቁር ላይ እንዲሁም መስቀል ወይም ሁለት ነጭ ሪባንን ይጠቀማል። በአንዳንድ ሁኔታዎች የዩክሬን ጦር ለመታወቂያ ሰማያዊ ጥብጣቦችን ይጠቀማል፣ የሩሲያ ሠራዊት ደግሞ ቀይ ቀለምን ይጠቀማል <ref>[https://mod.gov.ua/explanation/emblemi-ministerstva-oboroni-i-zbrojnih-sil-ukrayini Емблеми Міністерства оборони і Збройних Сил України]</ref>። የሩሲያ ጦር እና ደጋፊዎቹ የቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባንን እንደ ዋና ምልክት ይጠቀማሉ እንዲሁም እንደ ክንድ በለበሱ ጥቁር ካሜራ ላይ ነጠላ ነጭ ሪባን ይጠቀማሉ <ref>[https://archive.kyivpost.com/ukraine-politics/rferl-ukraine-bans-russian-st-george-ribbon.html RFE/RL: Ukraine bans Russian St. George ribbon]</ref>። ከ 2022 ጀምሮ [[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|Z ምልክት]] አዲሱ የሩሲያ ሠራዊት ምልክት ብቻ ሳይሆን እንደ ተመራማሪዎች እና ተቺዎች በአንዳንድ መንገዶች በፑቲን አገዛዝ ደጋፊዎች መካከል ጥቅም ላይ የዋለው የዘመናዊቷ ሩሲያ በጣም ተወዳጅ ምልክት ሆኗል። [[ስዕል:Novorossija in zastava svetega Jurija.jpg|thumb|250px|[[የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብ]]]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|250px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች፣ ነጭ ሪባን በወታደር ልብሶቻቸው ላይ ተጣብቀዋል <ref>[https://memepedia.ru/belaya-povyazka-kak-vyglyadit-fleshmob-v-podderzhku-vojny/ Белая повязка”. Как выглядит флешмоб в поддержку войны]</ref>]] == በጦርነቱ ወቅት ሙስና == [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] የሩሲያ ፖለቲከኛ [[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] እንደተናገሩት የሩሲያ የጦር ኃይሎች ተሳትፎ ከመጀመሪያው ሕገ-ወጥ እና ከሩሲያ ሕገ መንግሥት ጋር ይቃረናል። ኔምትሶቭ በተጨማሪም ፑቲን የሩስያ ጦር ኃይሎችን በውጪ ሀገራት ለመጠቀም ከሩሲያ መንግስት ፍቃድ እንዳልነበራቸው ጠቁመዋል፤ ለዚህም ነው የሩሲያ ወታደሮች ያለ ምልክት ወደ ዩክሬን የገቡት (በዚህም ምክንያት በሕዝብ ዘንድ "ትንንሽ አረንጓዴ ሰዎች" የሚል ቅጽል ስም ይሰጣቸው ነበር) <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/event/hiding-in-plain-sight-putins-war-in-ukraine-and-boris-nemtsovs-putin-war/ Hiding in Plain Sight: Putin’s War in Ukraine and Boris Nemtsov’s Putin. War.]</ref> <ref>[https://nemtsovfund.org/en/about/ About the Foundation]</ref> <ref>[https://www.brookings.edu/articles/watch-out-for-little-green-men/ Watch Out for Little Green Men]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2013 ዩክሬን በአውሮፓ ውስጥ በጣም ድሃ ከሆኑት አገሮች አንዷ ነበረች ፣ በጣም ተጋላጭ ከሆኑት ጦርነቶች አንዱ። እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ በቡዳፔስት ማስታወሻ መሠረት ሩሲያ ከደህንነቷ ዋስ አንዷ በመሆኗ ሁሉም የዩክሬን ወታደራዊ መሳሪያዎች እና የኒውክሌር ጦር መሳሪያዎች ከሞላ ጎደል ወድመዋል <ref>[https://nsarchive.gwu.edu/document/32106-1-budapest-memorandum Budapest Memorandum]</ref>። በአጠቃላይ ክሬሚያ ከመውሰዷ በፊት ዩክሬን ከሩሲያ እና ከኢኮኖሚያዊ ግንኙነቷ ጋር የጠበቀ ግንኙነት ነበረች። አገሪቷ ለጦርነት ሙሉ በሙሉ አልተዘጋጀችም፣ ስለዚህ አዲሱ የዩክሬን ጦር አሁን ባለው መልኩ መፈጠር በጦርነቱ ወቅት በትክክል የተከናወነው ከ 2014 ጀምሮ ነው <ref>[https://ips.ligazakon.net/document/XG2TK00A?an=3 Про чисельність Збройних Сил України на 2013 рік від 28.11.2013]</ref> <ref>[https://ukraine-history.com/najsylnisha-armiya-svitu-ukrayinske-vijsko-v-period-1991-2014-rokiv/ «Найсильніша армія світу», українське військо в період 1991–2014 років]</ref>። [[ስዕል:Yatsenyuk visit to Russia-Ukraine barrier, Oct 2014, 03.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴንዩክ እና የዩክሬን ድንበር ጠባቂዎች፣ 2014]] [[ስዕል:2021. День освобождения Донбасса на Саур-Могиле DSC 8685.jpg|thumb|250px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ በዶኔትስክ በተካሄደው ሰልፍ ላይ ከቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባን ጋር]] እ.ኤ.አ. በ 2014 በጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴኒዩክ የሚመራው የዩክሬን መንግስት ከሩሲያ ጋር በሚያዋስነው ድንበር ላይ ትልቅ ግንብ ለመገንባት ቃል ገብቷል። ይሁን እንጂ የዩክሬን ባለስልጣናት እና የውጭ ሚዲያዎች እንደገለጹት፣ ለድንበሩ የሚሆን ገንዘብ በሙሉ በዩክሬን ባለስልጣናት ተዘርፏል። ይህ ግጭት ቢኖርም ከሩሲያ ጋር የጠበቀ ግንኙነት እንዳለ ጥርጣሬን አስከትሏል። እንደ አለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይኤምኤፍ) እ.ኤ.አ. በ 2018 ዩክሬን ምንም እንኳን የተፈጥሮ ሀብት ቢኖራትም እና ዩክሬን የአውሮፓ ትልቅ ሀገር ብትሆንም በአውሮፓ ውስጥ በነጮች እና በሙስና የተዘፈቀች ሀገር ነበረች <ref>[https://bihus.info/stina-acenuka-hto-otrimue-milioni-za-oblastuvanna-kordonu/ Стіна Яценюка: хто отримує мільйони за облаштування кордону]</ref> <ref>[https://statewatch.org.ua/publications/velyka-ukrains-ka-stina-vichnyy-proekt-tsinoiu-mil-iardiv-z-biudzhetu/ Велика українська стіна – вічний проект ціною мільярдів з бюджету]</ref>። በ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] የተደረገው ዶክመንተሪ ምርመራ በሄግ በሚገኝ ፍርድ ቤት የተገኘው የማሌዥያ አየር መንገድ በረራ 17 መውደቅ ተጠያቂ የሆነው የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ መሪ የሩሲያ ዜጋ አሌክሳንደር ቦሮዳይ [[የተባበሩት ሩሲያ ፓርቲ]] አባል በዚህ ጦርነት ወቅት ሀብታም ለመሆን እና በዱባይ ሪል እስቴት መገኘቱን አጽንኦት ሰጥቷል <ref>[https://www.airlineratings.com/articles/mh17-phone-intercepts-suggest-high-level-russian-links-to-rebels MH17: Phone intercepts suggest high-level Russian links to rebels]</ref> <ref>[https://theins.ru/news/247555 Экс-глава ДНР, депутат Госдумы Бородай спешит избавиться от квартиры в Дубае, чтобы не вносить ее в новую декларацию — Георгий Албуров]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 እና 2021 መካከል የአውሮፓ ህብረት ሀገራት ከ 150-200 ቢሊዮን ዩሮ በላይ የተፈጥሮ ጋዝ እና ዘይት ከሩሲያ በመግዛት የሩሲያ ጦር እና የፀጥታ ኃይሎችን በከፍተኛ ሁኔታ አጠናክረዋል። ብዙ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት፣ ፖለቲከኞች እና የቤተሰባቸው አባላት በአውሮፓ ህብረት ሀገሮች ውስጥ ለብዙ አመታት ኖረዋል <ref>[https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=EU_trade_with_Russia_-_latest_developments EU trade with Russia - latest developments]</ref>። == የአካባቢ የቅርብ ጊዜ == [[ስዕል:Avdiivka after the battle in 2017 (01).jpg|thumb|250px|በሩሲያ ጦር በቦምብ የተደበደበው በአቪዲቪካ የሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ፣ 2017]] በጦርነቱ ወቅት ዩክሬን በሥነ-ምህዳር ላይ ከፍተኛ ውድመት አጋጥሟታል፡ በሺዎች የሚቆጠሩ ስኩዌር ኪሎ ሜትር የሚገመቱ የተጠበቁ ቦታዎች ተጎድተዋል፣ የበርካታ የፅዋትና የእንስሳት ዝርያዎች ደኖች እና መኖሪያዎች ወድመዋል እንዲሁም አፈር ተበክሏል <ref>[https://news.un.org/ru/story/2018/11/1342192 Донбасс - на пороге экологической катастрофы]</ref> <ref>[https://www.unep.org/news-and-stories/story/ukraines-donbas-bears-brunt-toxic-armed-conflict Ukraine’s Donbas bears the brunt of toxic armed conflict]</ref>። == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014። ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас፣ 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == 5xhejhha53rzxmrcxibm81pfof7mztl 392019 392018 2026-05-02T23:22:02Z ~2026-26760-73 58395 /* የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች */ 392019 wikitext text/x-wiki {{የጦርነት መረጃ | ጦርነት_ስም = ጦርነት በዶንባስ | ክፍል = [[፳፻፲፬ የሩሶ-ዩክሬን ቀውስ|የሩሲያ-ዩክሬን ጦርነት]] | ስዕል = East Ukraine conflict dynamics.gif | የስዕል_መግለጫ = [[በሩሲያ የተያዙ የዩክሬን ግዛቶች|የውጊያ ኢንፎግራፊክስ]] <ref>[https://deepstatemap.live/#6/47.7709866/35.9307861 DeepState Мапа війни в Україні]</ref> | ቀን = ኤፕሪል 12፣ 2014 - አሁን (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር 2006 ነበር) | ቦታ = [[ዶንባስ|ሁለት የዩክሬን ምስራቃዊ ክልሎች]]፣ አውሮፓ | ውጤት = ድል ​​ለዩክሬን በትንሹ የግዛት ኪሳራ፣ የሩስያ ዕቅዶች መውደቅ፣ ለዩክሬን ዓለም አቀፍ ድጋፍ መጨመር እና ሩሲያ ከዓለም መገለሏን፣ በዩክሬን እና በዲሞክራሲያዊ አገሮች መካከል ያለው ጥምረት፣ እና በሩሲያ እና በሰሜን ኮሪያ እና በኢራን መንግስታት መካከል ያለው ጥምረት። | ወገን1 = {{flag|ሩሲያ}} * [[የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[የሉጋንስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ]] * [[ታላቁ ዶን ጦር]] * [[ደቡብ ኦሤትያ-አላኒያ]] * [[አብካዝያ]] * [[ቼቺኒያ]] | ወገን2 = {{flag|ዩክሬን}} * [[አውሮፓ ህብረት]] (ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ) | መሪ1 = [[ቭላዲሚር ፑቲን]] * ኢጎር ጊርኪን * አሌክሳንደር ቦሮዳይ * አሌክሲ ሚልቻኮቭ * አርሰን ፓቭሎቭ | መሪ2 = ኦሌክሳንደር ቱርቺኖቭ * ፔትሮ ፖሮሼንኮ * ታራስ ኮስታንቹክ * ሰርጄ ሶሎፓይ * የዩክሬን የጦር ኃይሎች ዋና አዛዥ ቫለሪ ዛሉጂኒ | አቅም1 = | አቅም2 = | ጉዳት1 = [[የሩሲያ ፌዴሬሽን የጦር ኃይሎች]] 23000 <ref name="Indep">Michael Segalov, [https://archive.fo/cpzfO#selection-3505.0-3508.0 Russia 'accidentally reveals' number of its soldiers killed in eastern Ukraine], ''The Independant'', 26 août 2015.</ref> | ጉዳት2 = [[የዩክሬን የጦር ኃይሎች]] 14000 <ref>{{lien web|url=https://memorybook.org.ua/index.htm|titre=Книга пам'яті загиблих|traduction titre=Memorial Book to the Fallen|langue=Ukrainien|série=Herman Shapovalenko, Yevhen Vorokh, Yuriy Hirchenko|consulté le=8 mars 2019}}.</ref> }} '''ጦርነት በዶንባስ''' (በዩክሬንኛ '''Війна на сході України'''፣ '''війна на Донбасі'''፣ '''በዩክሬን ምስራቃዊ ጦርነት''') ይህ ጦርነት ከ 2014 ጀምሮ እየተካሄደ ያለ እና የሩስያ-ዩክሬን ጦርነት አካል ነው። ከ [[ፑቲኒዝም]] ዋና ዋና ወንጀሎች አንዱ። [[በድህረ-ሶቪየት ቦታ ላይ ግጭቶች|በድህረ-ሶቪየት ጠፈር ውስጥ በሩሲያ የተከፈቱት ጦርነቶች አካል]]። ከነዚህ ሁሉ ግጭቶች ውስጥ በዩክሬን ያለው ጦርነት ረጅሙ፣ አጥፊ እና ደም አፋሳሽ ነው <ref name="й">{{Cite web |url=http://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html |title=Верховна Рада України ухвалила Закон «Про забезпечення прав і свобод громадян на тимчасово окупованій території України» / Інформаційне управління Апарату Верховної Ради України, 15.04.2014 14:06 |accessdate=15 квітня 2014 |archive-date=24 вересня 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210924132545/https://iportal.rada.gov.ua/news/Novyny/Povidomlennya/91559.html }}</ref>። [[ስዕል:Кропивницький фортеця.jpg|thumb|220px|በ[[ክሮፒቭኒትስኪ]] ከተማ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች የመታሰቢያ ሐውልት፣ [[የቅዱስ ኤልዛቤት ምሽግ]]]] [[ስዕል:Map of the war in Donbass.svg|thumb|220px|ከወረራ በኋላ የውጊያ ካርታ በ2022]] [[ለስላቭያንስክ ጦርነት|ጦርነቱ የጀመረው ኤፕሪል 12 ቀን 2014 ሲሆን በሩሲያ የሚደገፉ በኢጎር ጊርኪን የሚመራው ተገንጣዮች ምሥራቃዊ ዩክሬንን በወረሩበት ወቅት ነው]]። በምላሹም ዩክሬን ድንበሯን ለማስጠበቅ የፀረ ሽብር ዘመቻ ጀመረች <ref>{{cite web |url=http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 |title="Ці люди зі зброєю прийшли до нас з миром" - мер Слов'янська про сепаратистів |date=12 квітня 2014 |publisher=Gazeta.ua |accessdate=5 травня 2014 |archive-date=21 квітня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140421121955/http://gazeta.ua/articles/politics/_ci-lyudi-zi-zbroyeyu-prijshli-do-nas-z-mirom-mer-slovyanska-pro-separatistiv/552252 }}</ref>። ሩሲያውያን አፈና፣ ማሰቃየት እና የጅምላ የሽብር ጥቃቶችን ጨምሮ በርካታ ዘግናኝ ወንጀሎችን ፈጽመዋል። በጣም ታዋቂ ከሆኑት ጉዳዮች መካከል ኢሪና ዶቫን የትውልድ ከተማዋን ሩሲያ ወረራዋን በመቃወም ሰላማዊ ተቃውሞ እና የዩክሬን የጦር እስረኛ ኢጎር ኮዝሆማ ጉዳይ ይገኙበታል። እነዚህ ሰዎች በራሺያውያን እና ተገንጣዮች ዘንግ ላይ ታስረው በአደባባይ ተደብድበው ተዋርደዋል <ref>[https://www.dazeddigital.com/politics/article/39206/1/a-ukrainian-prisoner-of-war-reflects-on-the-photo-that-saved-her-life Irina Dovgan tells of public abuse at hands of pro-Moscow separatists]</ref> <ref>[https://archive.khpg.org/en/1409602098A Ukrainian prisoner of war reflects on the photo that saved her life]</ref> <ref>[https://www.nytimes.com/2014/09/01/world/europe/ukrainian-woman-irina-dovgan-held-up-to-public-abuse-is-released.html Ukrainian Woman, Held Up to Public Abuse, Is Released]</ref>። በሜይ 11፣ 2014 በዶኔትስክ እና በሉሃንስክ ክልሎች ውስጥ የውሸት "ህዝበ ውሳኔዎች" ተካሄደ; የ "ዶኔትስክ ሪፐብሊክ" እና "ሉሃንስክ ሪፐብሊክ" ታወጁ <ref name=":0">{{Cite web |url=http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html |title=Референдум «Донецької республіки» є нелегітимним, — ЦВК |accessdate=2 липня 2014 |archive-date=17 травня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140517153143/http://ipress.ua/news/referendum_donetskoi_respubliky_ie_nelegitymnym__tsvk_62288.html }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |title=ДНР звернулася до РФ з проханням прийняти її до складу Росії |accessdate=21 травня 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140518174800/http://newsradio.com.ua/news/2014_05_12/DNR-zvernulasja-do-RF-z-prohannjam-prijnjati-do-skladu-Ros-9462/ |archivedate=18 травня 2014 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{Cite web|title=У Луганській області затримали одного з ключових організаторів "референдуму"|url=https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html|website=[[РБК-Україна]]|accessdate=2020-07-19|language=ru|archive-date=2020-07-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20200719122019/https://www.rbc.ua/ukr/news/luganskoy-oblasti-zaderzhali-odnogo-klyuchevyh-1595004647.html}}</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 የበጋ ወቅት በኢሎቪክ ከተማ ከባድ ውጊያ ተቀሰቀሰ። የዩክሬን ወታደሮች በኪየቭ ትእዛዝ ከከተማው ሲወጡ፣ ቀደም ሲል በሰላማዊ መንገድ ለመውጣት ቢስማሙም፣ የሩስያ ወራሪዎች ያለማስጠንቀቂያ ተኩስ ከፍተዋል <ref>{{Cite web|url=http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023|title=Слідча комісія ВР: В іловайському котлі загинули і були поранені близько тисячі військових {{!}} Політичні новини з України: аналітика, прогнози, коментарі {{!}} DW {{!}} 20.10.2014|last=(www.dw.com)|first=Deutsche Welle|website=DW.COM|language=uk|accessdate=2017-09-01|archive-date=01.09.2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170901204039/http://www.dw.com/uk/слідча-комісія-вр-в-іловайському-котлі-загинули-і-були-поранені-близько-тисячі-військових/a-18009023}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html|title=Під Іловайськом загинули і зникли безвісти близько 1 000 військових – Сенченко|website=Радіо Свобода|accessdate=2017-09-12|archive-date=2017-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20170912234624/https://www.radiosvoboda.org/a/26646712.html}}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html |title=В ГПУ назвали офіційні дані про втрати під Іловайськом |accessdate=11 грудня 2014 |archive-date=13 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213002425/http://www.unian.ua/politics/1020513-pid-ilovayskom-zaginuv-241-ukrajinskiy-silovik-gpu.html }}</ref>። የመጀመሪያው የሰላም ስምምነቶች በሴፕቴምበር 2014 ሚንስክ ውስጥ ተፈርመዋል። [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች|እ.ኤ.አ. በጥር-የካቲት 2015 ለደብልቴሴቭ እና ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ውጊያ ተከፈተ ፣ ከዚያ በኋላ ሁለተኛው የሰላም ስምምነቶች በሚንስክ ተፈራረሙ]] <ref>{{Cite news|title=Як обороняли і як втратили Донецький аеропорт. Спогади командира кіборгів Мікаца|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518|work=BBC News Україна|date=2020-01-20|accessdate=2020-01-21|language=uk|first=В'ячеслав|last=Шрамович|archive-date=2020-05-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20200523222448/https://www.bbc.com/ukrainian/features-51179518}}</ref>። የሩስያ ደጋፊ ሃይሎች እነዚህን ኳሲ-ሪፐብሊካኖች [[ኖቮሮሲያ]] ወደ ሚባል ኮንፌዴሬሽን ለማዋሀድ አቅደው ይህ ሙከራ አልተሳካም <ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|title=The Donbas War at Eight Years: Autopsy of a Failed Peace Process|access-date=2022-08-27|archive-date=2022-10-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009070417/https://www.researchgate.net/profile/Kristian-Atland/publication/359652587_The_Donbas_War_at_Eight_Years_Autopsy_of_a_Failed_Peace_Process/links/6246f03e7931cc7ccf0bb10e/The-Donbas-War-at-Eight-Years-Autopsy-of-a-Failed-Peace-Process.pdf|url-status=live}}</ref>። ከ 2018 ጀምሮ ጠብ በተሳካ ሁኔታ በረዶ ሆኗል፣ እና የሩሲያ ቅስቀሳዎች ችላ ተብለዋል። በጠቅላላው እስከ 2022 ድረስ እስከ 14 000 የሚጠጉ ሰዎች ሞተዋል። የካቲት 21 ቀን 2022 ሩሲያ የፈጠረውን የኳሲ-ሪፐብሊኮችን “ነፃነት” እውቅና ሰጥታለች ፣ የካቲት 24 ቀን 2022 በዩክሬን ላይ ግልፅ ጦርነት ይጀምራል <ref>[https://www.nytimes.com/2025/11/28/world/europe/zelensky-yermak-resigns-ukraine-corruption-scandal.html Zelensky’s Top Aide Resigns Amid Widening Corruption Scandal]</ref>። == የዚህ ጦርነት ዋና ደረጃዎች == [[ስዕል:2014-08-31. War in Donbass 09.JPG|thumb|250px|የዩክሬን ወታደሮች ቦታቸውን ይከላከላሉ]] [[የዩኤስኤስአር ውድቀት|ከዩኤስኤስአር ውድቀት]] በኋላ ሩሲያ በዩክሬን ላይ ጦርነት የመክፈት እድሉ ተብራርቷል። መጀመሪያ ላይ ሩሲያ ሁሉንም የዩክሬን፣ ከዚያም የደቡብ ምስራቅ ክልሎችን ለመቆጣጠር አቅዶ ነበር፣ ነገር ግን በዩክሬን ተቃውሞ ምክንያት እቅዷን ከተሸነፈ በኋላ፣ እራሷን በክራይሚያ እና ዶንባስ ለመገደብ ወሰነ። እ.ኤ.አ. በ 2014 ፣ ከ [[የ 2014 የዩክሬን አብዮት|አብዮቱ]] ጋር ትይዩ ፣ [[የሩሲያ ጸደይ]] በመባል የሚታወቁት ተከታታይ የተቃውሞ ሰልፎች በዩክሬን ተካሂደዋል። ጦርነቱ የጀመረው እ.ኤ.አ. በየካቲት - መጋቢት 2014 የሩስያ ጦር [[ክራይሚያ መቀላቀል|ክሬሚያን ሲይዝ]] እና ሚያዝያ 12 ቀን 2014 በሩሲያ መኮንን ኢጎር ጊርኪን የሚመራው ጦር ምስራቃዊ ዩክሬንን ወረረ <ref>[https://jamestown.org/igor-strelkov-girkin-the-rise-and-fall-of-the-former-donetsk-minister-of-defense/ Igor Strelkov-Girkin: The Rise and Fall of the Former Donetsk Minister of Defense]</ref> <ref>[https://imrussia.org/ru/%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D0%B8%D1%82%D0%B8%D0%BA%D0%B0/2137-2014-%D0%B8%D1%82%D0%BE%D0%B3%D0%B8-%D0%B3%D0%BE%D0%B4%D0%B0 2014: итоги года]</ref>። * [[ለስላቭያንስክ ጦርነት]] * [[የማሪፖል ጦርነት]] * ለኢሎቪስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://dyvys.info/2017/08/28/rokovyny-ilovajskogo-kotla-hronologiya-ta-rozsliduvannya-tragediyi/ Роковини Іловайського котла: хронологія та розслідування трагедії]</ref> * ለሊሲቻንስክ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://hai-nyzhnyk.in.ua/doc/2024doc_10-rokiv-vijny.php 10 років війни в Україні: хронологія, найвизначніші події, трагедії та перемоги]</ref> * [[ለዶኔትስክ አየር ማረፊያ ጦርነቶች]] * [[ለደብልትሴቭ ጦርነቶች]] <ref>[https://dshv.mil.gov.ua/page/yak-dniprovski-desantniki-zvilnyali-debalceve-u-2014-roci Як Дніпровські десантники звільняли Дебальцеве у 2014 році]</ref> * ለሴቬሮዶኔትስክ ከተማ መዋጋት <ref>[https://uinp.gov.ua/pres-centr/novyny/yak-zvilnyaly-syevyerodoneck-i-lysychansk-zvorushlyvi-istoriyi-vid-ukrayinskyh-biyciv-i-meshkanciv Як звільняли Сєвєродонецьк і Лисичанськ: зворушливі історії від українських бійців і мешканців]</ref> * ለአቪዲቪካ ከተማ ጦርነቶች <ref>[https://armyinform.com.ua/2022/01/29/zirvanyj-nastup-boyi-29-sichnya-2017-roku-pid-avdiyivkoyu/ Зірваний наступ: бої 29 січня 2017 року під Авдіївкою]</ref> እ.ኤ.አ. ከ2021 ጀምሮ ሩሲያ ከዩክሬን ጋር በሚያዋስነው ድንበር አካባቢ ወታደሮቿን እያሰባሰበች ትገኛለች እና ወታደሮቿን ወደ [[የአሌክሳንደር ሉካሼንኮ አገዛዝ|ቤላሩስ፣ አሌክሳንደር ሉካሼንኮ ለብዙ አመታት የገዙባት]] ማሰማራት ጀምራለች። ውጥረቱ እየጨመረ መጥቷል። እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 ሩሲያ በዩክሬን ላይ ግልፅ ወረራ ጀመረች። የሩስያ ባለስልጣናት እ.ኤ.አ. እ.ኤ.አ. የካቲት 24 ቀን 2022 የጀመረውን ጦርነት “ልዩ ወታደራዊ ኦፕሬሽን” ብለውታል ምክንያቱም ሩሲያ ዩክሬን በጥቂት ቀናት ውስጥ እንደምትወድቅ ጠብቃ ነበር (የሩሲያ ቲቪ ያለማቋረጥ “ኪዪቭን በሦስት ቀናት ውስጥ እንወስዳለን” የሚለውን መፈክር ይደግማል) እና ይህ ስያሜ መንግስት የሩሲያን ወታደራዊ ኪሳራ ለመደበቅ ስለሚያስችል ነው <ref>[http://www.finnews.ru/cur_an.php?idnws=35499 Россия действительно планировала захватить Киев за 3 дня. Тому есть доказательство – бюджет]</ref>። == [[የሩሲያ የጦር ወንጀሎች|የጦር ወንጀሎች]] == [[ስዕል:Александр Бородай.jpg|thumb|150px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ]] [[ስዕል:Igor Ivanovich Strelkov Yekaterinburg3.JPG|thumb|150px|ይህንን ጦርነት ለመጀመር ሃላፊነት ያለው የሩሲያ መኮንን]] [[ስዕል:Vladimir Zhoga (Vokha) and Arsen Pavlov (Motorola).jpg|thumb|150px|አርሰን ፓቭሎቭ፣ በመቶዎች የሚቆጠሩ ዩክሬናውያንን መግደሉን የተናዘዘ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ]] [[ስዕል:Givi in the ruins of Donetsk Airport.jpg|thumb|150px|በዶኔትስክ አውሮፕላን ማረፊያ ፍርስራሽ አቅራቢያ የሩሲያ የጦር ወንጀለኛ ጊቪ]] [[ስዕል:Alexey Milchakov.png|thumb|150px|አሌክሲ ሚልቻኮቭ፣ ሩሲያኛ ኒዮ-ናዚ፣ የጦር ወንጀለኛ <ref>[https://archive.khpg.org/en/1420855493 St. Petersburg Neo-Nazi Sadist in Donbas – ‘Russia’s Pride and Glory’]</ref> <ref>[https://newssky.com.ua/en/neonaczizm-pod-krylom-rossijskih-vlastej/ Neo-Nazism under the wing of the Russian authorities]</ref>]] በዩክሬን ውስጥ የሩሲያ ድርጊቶች የተከናወኑት በ[[የሩሲያዊ ዓለም]] ርዕዮተ ዓለም ላይ ነው። ከዶኔትስክ ኳሲ ሪፐብሊክ መሪዎች አንዱ፣ የሩሲያ ዜጋ፣ የሞስኮ የፖለቲካ ስትራቴጂስት እና የሩስያ ፓርላማ አባል የሆነው አሌክሳንደር ቦሮዳይ የማሌዢያ አየር መንገድን በራሺያ በተያዘው ክልል ላይ የመምታት ሃላፊነት አለበት <ref>[https://web.archive.org/web/20151114132242/http://www.abc.net.au/news/2015-10-13/dutch-authorities-deliver-final-report-on-crashed-flight--mh17/6851490 MH17: Malaysia Airlines flight shot down by BUK missile fired from eastern Ukraine, Dutch Safety Board says]</ref>። በምስራቅ ዩክሬን የተዋጋው ሩሲያዊው አርሰን ፓቭሎቭ (ሞቶሮቶ የሚል ቅጽል ስም ያለው) የዩክሬን የጦር እስረኞችን በማሰቃየት ተከሷል <ref>{{Cite web|title=Хто такий ліквідований бойовик "Моторола": від Чечні до Донбасу – новини Донецька|url=https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000|website=www.depo.ua|accessdate=2023-07-17|language=uk|archivedate=2023-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230717182950/https://dn.depo.ua/ukr/donetsk/poloviy-komandir-motorola-vid-chechni-do-donbasu-16112015200000}}</ref><ref>{{cite web |url=http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |title=При штурмі летовища бойовик Моторола скакав як придурок й потравив своїх полонених «побратимів»,&nbsp;— експерт |publisher=[http://zik.ua/ «ZIK»] |accessdate=29 листопада 2014 |archive-date=5 грудня 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 |archivedate=2014-12-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141205082859/http://zik.ua/ua/news/2014/10/04/pry_shturmi_letovyshcha_boyovyk_motorola_skakav_yak_prydurok_y_potravyv_svoih_polonenyh_pobratymiv__ekspert_529102 }}</ref><ref>{{Cite web|title=СБУ оформила підозру Моторолі|url=http://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/|website=[[Українська правда]]|accessdate=2019-06-16|language=uk|archive-date=16 червня 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190616225349/https://www.pravda.com.ua/news/2015/02/21/7059316/}}</ref><ref>[http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio Террорист Моторола: Мне все пох#й. Я 15 пленных расстрелял. Хочу убиваю, хочу&nbsp;— нет. АУДИО] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150510084534/http://censor.net.ua/video_news/331604/terrorist_motorola_mne_vse_pohyi_ya_15_plennyh_rasstrelyal_hochu_ubivayu_hochu_net_audio |date=10 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 07.04.2015</ref><ref>[http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html «Моторола» заявил, что расстрелял 15 украинских военнопленных] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150509103549/http://www.unian.net/war/1064307-motorola-zayavil-chto-rasstrelyal-15-ukrainskih-voennoplennyih.html |date=9 травня 2015 }} // ''[[УНІАН]]'', 06.04.2015</ref><ref>[http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html Russian fighter's confession of killing prisoners might become evidence of war crimes (AUDIO)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150410001701/http://www.kyivpost.com/content/kyiv-post-plus/kremlin-backed-fighters-confession-of-killing-prisoners-might-become-evidence-of-war-crimes-audio-385532.html |date=10 квітня 2015 }} // ''[[Kyiv Post]]'', April 6, 2015</ref><ref>[http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola «Достал пистолет и пустил две пули в голову»,&nbsp;— освобожденный из плена воин Юрий Сова рассказал, как Моторола казнил киборга Игоря Брановицкого] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150504003354/http://censor.net.ua/news/332868/dostal_pistolet_i_pustil_dve_puli_v_golovu_osvobojdennyyi_iz_plena_voin_yuriyi_sova_rasskazal_kak_motorola |date=4 травня 2015 }} // ''[[Цензор.нет]]'', 16.04.2015</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook Як «Моторола» вбив полоненого «кіборга»&nbsp;— розповідь очевидця.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150419010117/http://www.bbc.co.uk/ukrainian/politics/2015/04/150415_branovytsky_death_witness_sova_interview_vs?ocid=socialflow_facebook |date=19 квітня 2015 }} // ''[[Українська служба BBC|ВВС Україна]]'', 16 квітня 2015</ref>። በ2014-2015 በሩስያ ወረራ ምክንያት በዶኔትስክ ከሚገኙት የዩክሬን ትላልቅ አየር ማረፊያዎች አንዱ ሙሉ በሙሉ ወድሟል <ref name="244, а не 242">[https://www.radiosvoboda.org/a/oborona-donetskogo-aeroportu-244/31064068.html Чому 244, а не 242: «кіборги» про останні два дні оборони Донецького аеропорту]</ref>። በቭላድሚር ፑቲን መንግስት በተደጋጋሚ ተጥሷል እና እንደገና የተፃፈው የሩስያ ህገ መንግስት እራሱ የሩስያ ጦር ወይም ሌላ ወታደራዊ ሃይል በሌሎች ሀገራት መጠቀም ህገወጥ ነው (የሩሲያ ፌዴሬሽን የወንጀለኛ መቅጫ ህግ አንቀጽ 353) ይላል <ref>[https://navalny.com/p/4609/ Разбираем конституцию РФ как новый iPhone]</ref>። ዓለም አቀፉ ማህበረሰብ በሩሲያ በዩክሬን ላይ ለፈጸመው ጥቃት ወንጀል ልዩ ፍርድ ቤት ለመፍጠር አቅዷል (በእንግሊዝኛ Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine) <ref>[https://www.coe.int/en/web/portal/-/ukraine-and-the-council-of-europe-sign-agreement-on-establishing-a-special-tribunal-for-the-crime-of-aggression-against-ukraine Ukraine and the Council of Europe sign Agreement on establishing a Special Tribunal for the Crime of Aggression against Ukraine]</ref>። == [[የሩሲያ ፕሮፓጋንዳ]] == የሩስያ የመንግስት ሚዲያዎች በሺዎች የሚቆጠሩ የውሸት ዜናዎችን አሳትመዋል ለምሳሌ "የዩክሬን ናዚዎች ህፃን እንደ ኢየሱስ ሰቀሉ" የጦርነቱን መንስኤ እና የዘመን ቅደም ተከተል በማዛባት እና "ዩክሬን በምስራቃዊ ክልሎቿ ላይ ጥቃት ሰንዝራለች እና ለዚህም ነው እርዳታ ለማግኘት ወደ ሩሲያ እየዞሩ ያሉት" የሚል ሀሳብ በሩስያውያን ውስጥ እንዲሰርጽ አድርጓል <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM Чеченские и Новоросские ополченцы ищут Добермана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208185145/https://www.youtube.com/watch?v=mo1PFMkNsHM |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE +18 Ополченцы избивают пленного «диверсанта» АТО 10 11 Донецк 14 War in Ukraine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151227082638/https://www.youtube.com/watch?v=RLvqaofs4AE |date=27 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ УКРАИНА НОВСТИ СЕГОДНЯ 21 01 2015 ►Гиви и Моторола Разборка с пленными силовиками ВСУ ДОНЕЦК] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151208130328/https://www.youtube.com/watch?v=i0U2QTVYaPQ |date=8 грудня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI 22.01.2015 Армия ДНР привезла пленного киборга на место преступления ВСУ(+18, НЕНОРМАТИВНАЯ ЛЕКСИКА)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150123063304/https://www.youtube.com/watch?v=W6TbpeZkwtI |date=23 січня 2015 }}{{ref-ru}}</ref><ref>[https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo Пленных укров бытие (Донецк, 22.01.15)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181203212153/https://www.youtube.com/watch?v=D-gJ46pVLMo |date=3 грудня 2018 }}{{ref-ru}}</ref>። [[ስዕል:Boris Nemtsov (7174588884).jpg|thumb|250px|[[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] ከመራጮች ጋር]] [[ስዕል:Vladimir Putin interview with Dmitry Kiselyov 2024 in the Kremlin 05.jpg|thumb|250px|ፑቲን ከሩሲያ የፕሮፓጋንዳ ቴሌቪዥን ኃላፊ ዲሚትሪ ኪሴሌቭ ጋር ያደረጉት ቃለ ምልልስ።]] [[ስዕል:Site of the murder of Boris Nemtsov 4615.jpg|thumb|250px|በሞስኮ የኔምትሶቭ ግድያ ቦታ ላይ ፒክኬት። ምልክቱ "ፑቲን ኔምትሶቭን ገደለ" የሚል ነው]] እ.ኤ.አ. እስከ 2022 ድረስ ሩሲያ በዩክሬን ውስጥ የምታደርገውን ቀጥተኛ ጣልቃ ገብነት እንዲሁም ስለ ሩሲያ የጦር ወንጀሎች በተለይም የሴንት ፒተርስበርግ ኒዮ ናዚ ኒዮ ናዚ በዩክሬን ውስጥ ከ2014 ጀምሮ ሲዋጋ ስለፈጸሙት የሩስያ ሚዲያዎች ዝም ብለዋል። በጣም ታዋቂው የሩሲያ ኒዮ-ናዚ አሌክሲ ሚልቻኮቭ ነው። በዩክሬን ላይ ጥላቻን የሚቀሰቅሱ በሺዎች የሚቆጠሩ ፊልሞችም በሩሲያ መንግስት ድጋፍ እና ተልዕኮ ተዘጋጅተዋል <ref>[https://svidomi.in.ua/page/02_05_2022_074412 Україна в російських фільмах]</ref> <ref>{{Cite web|title=Російський фейк про "розп'ятого хлопчика" з Донбасу потрапив в американський серіал|url=https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html|website=www.segodnya.ua|accessdate=|language=uk|last=|first=|date=|publisher=|archivedate=2023-07-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230731053851/https://www.segodnya.ua/ua/world/usa/rossiyskiy-feyk-o-raspyatom-malchike-iz-donbassa-popal-v-amerikanskiy-serial-1122292.html}}</ref>። እንዲሁም እ.ኤ.አ. በ 2015 በሩሲያ በዩክሬን ጦርነትን በመቃወም ፣ የሰላም ሰልፎችን በማደራጀት እና በዚህ ጦርነት ላይ ዘገባ ያዘጋጀው ዋና አክቲቪስት ፖለቲከኛ ቦሪስ ኔምትሶቭ በሩሲያ ተገደለ <ref name="tass">{{cite web|url=http://tass.ru/proisshestviya/1798132|title=Расследование убийства Бориса Немцова. Хроника событий|date=2015-02-28|publisher=[[ТАСС]]|access-date=2015-02-28|archive-date=2015-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20150922195658/http://tass.ru/proisshestviya/1798132|url-status=live}}</ref><ref name="interfax427054" /><ref name="BBC" />። == የዩክሬን ጀግኖች == [[ስዕል:Taras Kostanchuk.jpg|thumb|200px|ለኢሎቫስክ ከተማ በተደረገው ጦርነት የተካፈለው ታዋቂው ወታደራዊ ሰው ታራስ ኮስታንቹክ]] [[ስዕል:Medal of Golden Star Ukraine.jpg|thumb|80px|የዩክሬን ሜዳሊያ ጀግና]] አምስተኛው የዩክሬን ፕሬዝዳንት ፔትሮ ፖሮሼንኮ በስልጣን ዘመናቸው (2014-2017 አካታች) ለ163 አገልጋዮች ከፍተኛውን የውትድርና ሽልማት የሰጡ ሲሆን አንዳንዶቹም ከሞት በኋላ ተሸልመዋል <ref>[https://calendaryk.day/blog/geroyi-ukrayini-ta-yikh-istoriyi-iaki-otrimali-vidznaku-posmertno-ta-pri-zhitti Герої України та їх історії, які отримали відзнаку посмертно та при житті]</ref>። == ምርመራ == [[ስዕል:Donbas (2015–2022).svg|thumb|250px|ካርታ (2015-2022)]] [[ስዕል:2015-11-18. Аллея ангелов в Донецке 04.jpg|thumb|250px|በሩሲያ በተያዘችው ዲኔትስክ ​​የሚገኘው የውሸት "የተገደሉ የዶንባስ ልጆች" ሀውልት፣ የሩሲያ ፌዴሬሽን ዩክሬን ላይ በወረረበት ወቅት ከተገደሉት እውነተኛ ህጻናት ስም በተጨማሪ በ 1990 ዎቹ ውስጥ በሩሲያ ውስጥ የሞቱትን ልጆች ስም ያጠቃልላል <ref name=":0">{{Cite web|title=Як Росія використовує загиблих українських дітей у пропаганді проти України|url=https://hadiach.city/articles/211546/yak-rosiya-vikoristovuye-zagiblih-ukrainskih-ditej-u-propagandi-proti-ukraini|website=Гадяч.City|accessdate=2022-06-08|language=}}</ref>]] እ.ኤ.አ. በታህሳስ 2021 የሩሲያ ተቃዋሚ ፖለቲከኛ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] ቡድን የዚህን ጦርነት ክስተቶች የሚያብራራ የራሱን ምርመራ አሳተመ <ref>[https://navalny.com/p/6579/ Патриот за деньги. «Русский мир» в обмен на Эмираты]</ref>። == በጎ ፈቃደኝነት == [[ስዕል:A Ukrainian Soldier enters a BRT-80 as part of the multi-national exercise Rapid Trident 2015.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር <ref>[http://cherniakhiv-school.edukit.zt.ua/dopomoga_bijcyam_ato/ Краплинки добра для бійців АТО - Черняхівський ліцей №2]</ref> <ref>[https://znamosvita.at.ua/news/2015-10-16-1854 Акція "Лист герою" - 16 Жовтня 2015 - Відділ освіти м.Знам'янка]</ref> <ref>[https://zn.ua/ukr/SOCIUM/volonteri-viyni-_.html Волонтери війни]</ref> <ref>{{Cite web |title=Інформаційний матеріал щодо волонтерства |url=http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 |accessdate=2016-05-08 |archivedate=2016-05-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160508165655/http://www.mlsp.gov.ua/labour/control/uk/publish/article?art_id=184301 }}</ref>። == የሩሲያ በጎ ፈቃደኞች == [[ስዕል:Ukrainian Marines fire from a BTR-80 armored personnel carrier at a checkpoint.jpg|thumb|250px|በውጊያ ወቅት የዩክሬን ጦር፣ 2015]] የፑቲንን ፖሊሲ የማይደግፉ ብዙ ሩሲያውያን የዩክሬን ጦር ኃይሎችን ተቀላቅለዋል። ብዙዎች በክብር የተቀበሩት በዩክሬን ነው። ይሁን እንጂ ሩሲያ በጦርነቱ ውስጥ የሩሲያ ወታደሮችን ተሳትፎ በይፋ አልተቀበለችም፣ እና የወደቁት ሩሲያውያን ብዙውን ጊዜ በማይታወቁ መቃብር ውስጥ ይቀበራሉበጎ ፈቃደኝነት። በምስራቅ ዩክሬን በተካሄደው ጦርነት ግዛቱ የሰራዊቱን መሰረታዊ ፍላጎቶች ማሟላት ባልቻለበት ወቅት የበጎ ፈቃደኝነት መንፈስ ህጻናትን ጨምሮ በመላው ህብረተሰብ ተሰራጭቷል። ለምሳሌ በትምህርት ቤቶች ውስጥ መምህራን ህጻናት ለጋሻ ተሽከርካሪዎች መረብ በመስራት እና ለወታደሮች ደብዳቤ በመጻፍ የበጎ ፈቃድ አገልግሎት እንዲሰጡ ያበረታቱ ነበር። የወደቁት የሩሲያ ወታደሮች ዘመዶች ስለ እጣ ፈንታቸው አልተነገራቸውም <ref>[https://mezha.net/ua/bukvy/94043-na-mogilakh-pskovskikh-desantnikov-kotorye-pogibli-na-donbasse-ustanovili-obeliski/ На могилах псковских десантников, которые погибли на Донбассе, установили обелиски]</ref> <ref>[https://realgazeta.com.ua/oni-tam-byli-25-06/ Они там были: как хоронят российских десантников]</ref> <ref>[https://azov.org.ua/news/pozuvnui-balagan/ Позивний «Балаган». Росіянин за походженням, який віддав життя за Україну]</ref>። == ቦታዎችን እንደገና በመሰየም ላይ == [[ስዕል:Пам'ятник Леніну капут - 3.jpg|thumb|270px|ይህ ከሩሲያ ወረራ በኋላ በዩክሬን ውስጥ ከተፈረሱ በመቶዎች ከሚቆጠሩ የሌኒን ምስሎች አንዱ ነው፣ 2014]] በተያዙት የዩክሬን ክልሎች የሩሲያ ባለስልጣናት የጎዳና ላይ ስሞችን መቀየር፣ የዩክሬን ሀውልቶችን ማፍረስ እና የዩክሬን ብሄራዊ ማንነትን ለማጥፋት ሌሎች እርምጃዎችን መውሰድ ጀመሩ። በምላሹም ዩክሬናውያን የሶቪየት አምባገነኖችን ሃውልት ማፍረስ እና ጎዳናዎችን እና ከተማዎችን በታዋቂ ዩክሬናውያን ስም መቀየር ጀመሩ <ref>[https://uainfo.org/blognews/1471175832-kak-rossiya-ustraivala-diversii-na-yugo-vostoke-ukrainy-.html Как Россия устраивала диверсии на юго-востоке Украины. КАРТА]</ref>። == ስደተኞች == [[ስዕል:2S3 Akatsiya T-64BV Ukrainian Army.jpg|thumb|270px|የዩክሬን ጦር የሩስያን ጥቃት ወደ ኋላ እየገታ ነው፣ 2016]] በምስራቅ ዩክሬን ጦርነት በተጀመረበት የመጀመሪያ አመት ከ2 ሚሊዮን በላይ ሰዎች ስደተኞች ሆነዋል <ref>[https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1706-18 Про забезпечення прав і свобод внутрішньо переміщених осіб]</ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20161029113402/http://reliefweb.int/map/ukraine/ukraine-overview-population-displacement-23-march-2015 Ukraine: Overview of population displacement (as of 23 March 2015)]</ref>። == በጦርነቱ ውስጥ ሩሲያ ተሳትፎዋን የሚያሳይ ማስረጃ == [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (25).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:Ruins of Donetsk International airport (28).jpg|thumb|250px|እ.ኤ.አ. በ 2015 የወደሙ የሩሲያ ወታደራዊ መሳሪያዎች]] [[ስዕል:2015-05-05. Репетиция парада Победы 140.jpg|thumb|250px|የሩስያ ጦር በዶኔትስክ፣ 2015]] ምንም እንኳን ሩሲያ በዚህ ወታደራዊ ግጭት ውስጥ ተሳትፎዋን ለረጅም ጊዜ ብትክድም በተገንጣዮቹ መካከል ከፍተኛ ደረጃ ያላቸው ቦታዎች በሩሲያ ዜጎች የተያዙ እና የታጠቁት በሩሲያ ወታደራዊ መሣሪያዎች ብቻ ነበር <ref>[https://www.nytimes.com/2014/10/05/world/europe/in-ukraine-civilians-in-crossfire.html In Ukraine, Civilians in Crossfire]</ref> <ref>[https://neweasterneurope.eu/2016/10/27/motorola-s-true-legacy/ Motorola’s true legacy]</ref> <ref>[https://mfa.gov.ua/en/countering-russias-agression/10-facts-you-should-know-about-russian-military-aggression-against-ukraine 10 facts you should know about russian military aggression against Ukraine]</ref> <ref>[https://libmod.de/en/why-the-donbas-war-was-never-civil/ Why the Donbas War Was Never “Civil”]</ref> <ref>[https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/analyses/2014-09-03/russian-military-intervention-eastern-ukraine The Russian military intervention in eastern Ukraine]</ref>። == ወገንተኞች == [[ስዕል:Александр Захарченко (29-02-2016).jpg|thumb|270px|አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ፣ ተገንጣይ]] የፓርቲዎች እንቅስቃሴ በሩሲያ በተያዙ ግዛቶች ውስጥ አለ። የሩስያ ባለስልጣናት በሰዎች ላይ ለሚደርሰው አፈና እና ማሰቃየት ምላሽ ለመስጠት የዩክሬን ወገኖች በሩሲያ ወታደሮች ላይ እርምጃ ወስደዋል ፣ በሩሲያ ወታደራዊ ካምፖች እና የጦር ሰራዊት ክፍሎች ላይ ፍንዳታ <ref>[https://www.cambridge.org/core/journals/nationalities-papers/article/between-frontline-and-parliament-ukrainian-political-parties-and-irregular-armed-groups-in-20142019/90BAFE7AA179511DA2B58240D943D8C4 Between Frontline and Parliament: Ukrainian Political Parties and Irregular Armed Groups in 2014–2019]</ref>። እ.ኤ.አ. በነሐሴ 2018 የሞተው አሌክሳንደር ዛካርቼንኮ ከሩሲያ ወረራ ባለስልጣናት ጋር በመተባበር እና በሰብአዊነት ላይ በርካታ ወንጀሎችን በመፈጸም ጥፋተኛ ሆኖ ተገኝቷል <ref>[https://www.delfi.lt/ru/abroad/global/gibel-zaharchenko-ili-korotkaya-zhizn-liderov-separatistov-donbassa-78957367 Гибель Захарченко, или Короткая жизнь лидеров сепаратистов Донбасса]</ref> <ref>[https://dn.gov.ua/news/desyat-rokiv-tomu-pislya-prorosijskogo-mitingu-v-donecku-bulo-zahopleno-budivlyu-oda Десять років тому після проросійського мітингу в Донецьку було захоплено будівлю ОДА]</ref> <ref>[https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti Предательство или зрада: Захарченко работал титушкой у украинской власти Больше читайте на портале Компромат: https://m.kompromat1.online/articles/22008-predateljctvo_ili_zrada_zaharchenko_rabotal_titushkoj_u_ukrainskoj_vlasti]</ref>። [[በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ የሽብር ጥቃት|ዛካርቼንኮ በጃንዋሪ 2015 በቮልኖቫካ ከተማ አቅራቢያ ለደረሰው የአሸባሪዎች ጥቃት በርካታ ሰዎችን ለገደለው ተጠያቂ ነው]] <ref>[https://web.archive.org/web/20150113224000/http://espreso.tv/news/2015/01/13/boyovyky_ziznalysya__scho_ce_vony_rozstrilyaly_avtobus_pid_volnovakhoyu_fotofakt Бойовики зізналися, що це вони розстріляли автобус під Волновахою (ФОТОФАКТ)]</ref>። == የዚህ ጦርነት ምልክት== [[ስዕል:Командир бойової машини БМ-21 «Град» 28 омбр ЗСУ (6).jpg|thumb|250px|ቢጫ ሪባን ያለው የዩክሬን ወታደር <ref>[https://www.ukrmilitary.com/2018/05/patch-colors.html?m=1 «Брендування» українського війська: кому які кольори використовувати]</ref> <ref>[https://provce.ck.ua/ne-nosit-kolorovi-pov-iazky-tam-de-ne-vedutsia-boyovi-dii/ Не носіть кольорові пов’язки там, де не ведуться бойові дії]</ref>]] [[ስዕል:3я батарея вчергове за добу змінює позиції.png|thumb|250px|የዩክሬን ተዋጊ ተሽከርካሪ ምልክት ያለው]] የዩክሬን ጦር በሀገሪቱ ባንዲራ እና የጦር ኮት ላይ ከሚውሉት ብሄራዊ ሰማያዊ እና ቢጫ ቀለሞች በተጨማሪ እንደ ቢጫ ጥብጣብ ያሉ ምልክቶችን እንደ የክምችት ልብስ እና የራስ ቁር ላይ እንዲሁም መስቀል ወይም ሁለት ነጭ ሪባንን ይጠቀማል። በአንዳንድ ሁኔታዎች የዩክሬን ጦር ለመታወቂያ ሰማያዊ ጥብጣቦችን ይጠቀማል፣ የሩሲያ ሠራዊት ደግሞ ቀይ ቀለምን ይጠቀማል <ref>[https://mod.gov.ua/explanation/emblemi-ministerstva-oboroni-i-zbrojnih-sil-ukrayini Емблеми Міністерства оборони і Збройних Сил України]</ref>። የሩሲያ ጦር እና ደጋፊዎቹ የቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባንን እንደ ዋና ምልክት ይጠቀማሉ እንዲሁም እንደ ክንድ በለበሱ ጥቁር ካሜራ ላይ ነጠላ ነጭ ሪባን ይጠቀማሉ <ref>[https://archive.kyivpost.com/ukraine-politics/rferl-ukraine-bans-russian-st-george-ribbon.html RFE/RL: Ukraine bans Russian St. George ribbon]</ref>። ከ 2022 ጀምሮ [[Z (የሩሲያ ወታደራዊ ምልክት)|Z ምልክት]] አዲሱ የሩሲያ ሠራዊት ምልክት ብቻ ሳይሆን እንደ ተመራማሪዎች እና ተቺዎች በአንዳንድ መንገዶች በፑቲን አገዛዝ ደጋፊዎች መካከል ጥቅም ላይ የዋለው የዘመናዊቷ ሩሲያ በጣም ተወዳጅ ምልክት ሆኗል። [[ስዕል:Novorossija in zastava svetega Jurija.jpg|thumb|250px|[[የቅዱስ ጊዮርጊስ ጥብጣብ]]]] [[ስዕል:Sparta Battalion troops (Battle of Donetsk Airport).png|thumb|250px|በአውሮፕላን ማረፊያው ሕንፃ አቅራቢያ የሩሲያ ወታደሮች፣ ነጭ ሪባን በወታደር ልብሶቻቸው ላይ ተጣብቀዋል <ref>[https://memepedia.ru/belaya-povyazka-kak-vyglyadit-fleshmob-v-podderzhku-vojny/ Белая повязка”. Как выглядит флешмоб в поддержку войны]</ref>]] == በጦርነቱ ወቅት ሙስና == [[ስዕል:Меморіал воїнам АТО (2014-2018) , Знам'янка , Кіровоградська обл. , Україна.jpg|thumb|220px|በማዕከላዊ ዩክሬን ውስጥ በ [[ዝናምያንካ]] ከተማ ውስጥ ለወደቁት የዩክሬን ወታደሮች ሀውልቶች አንዱ <ref>[https://suspilne.media/kropyvnytskiy/159498-u-znamanci-vidkrili-dosku-pamati-zagiblim-bijcam/ У Знам'янці відкрили дошку пам'яті загиблим бійцям]</ref>]] የሩሲያ ፖለቲከኛ [[ቦሪስ ኔምትሶቭ]] እንደተናገሩት የሩሲያ የጦር ኃይሎች ተሳትፎ ከመጀመሪያው ሕገ-ወጥ እና ከሩሲያ ሕገ መንግሥት ጋር ይቃረናል። ኔምትሶቭ በተጨማሪም ፑቲን የሩስያ ጦር ኃይሎችን በውጪ ሀገራት ለመጠቀም ከሩሲያ መንግስት ፍቃድ እንዳልነበራቸው ጠቁመዋል፤ ለዚህም ነው የሩሲያ ወታደሮች ያለ ምልክት ወደ ዩክሬን የገቡት (በዚህም ምክንያት በሕዝብ ዘንድ "ትንንሽ አረንጓዴ ሰዎች" የሚል ቅጽል ስም ይሰጣቸው ነበር) <ref>[https://www.atlanticcouncil.org/event/hiding-in-plain-sight-putins-war-in-ukraine-and-boris-nemtsovs-putin-war/ Hiding in Plain Sight: Putin’s War in Ukraine and Boris Nemtsov’s Putin. War.]</ref> <ref>[https://nemtsovfund.org/en/about/ About the Foundation]</ref> <ref>[https://www.brookings.edu/articles/watch-out-for-little-green-men/ Watch Out for Little Green Men]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2013 ዩክሬን በአውሮፓ ውስጥ በጣም ድሃ ከሆኑት አገሮች አንዷ ነበረች ፣ በጣም ተጋላጭ ከሆኑት ጦርነቶች አንዱ። እ.ኤ.አ. በ 1990 ዎቹ በቡዳፔስት ማስታወሻ መሠረት ሩሲያ ከደህንነቷ ዋስ አንዷ በመሆኗ ሁሉም የዩክሬን ወታደራዊ መሳሪያዎች እና የኒውክሌር ጦር መሳሪያዎች ከሞላ ጎደል ወድመዋል <ref>[https://nsarchive.gwu.edu/document/32106-1-budapest-memorandum Budapest Memorandum]</ref>። በአጠቃላይ ክሬሚያ ከመውሰዷ በፊት ዩክሬን ከሩሲያ እና ከኢኮኖሚያዊ ግንኙነቷ ጋር የጠበቀ ግንኙነት ነበረች። አገሪቷ ለጦርነት ሙሉ በሙሉ አልተዘጋጀችም፣ ስለዚህ አዲሱ የዩክሬን ጦር አሁን ባለው መልኩ መፈጠር በጦርነቱ ወቅት በትክክል የተከናወነው ከ 2014 ጀምሮ ነው <ref>[https://ips.ligazakon.net/document/XG2TK00A?an=3 Про чисельність Збройних Сил України на 2013 рік від 28.11.2013]</ref> <ref>[https://ukraine-history.com/najsylnisha-armiya-svitu-ukrayinske-vijsko-v-period-1991-2014-rokiv/ «Найсильніша армія світу», українське військо в період 1991–2014 років]</ref>። [[ስዕል:Yatsenyuk visit to Russia-Ukraine barrier, Oct 2014, 03.jpg|thumb|250px|የዩክሬን ጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴንዩክ እና የዩክሬን ድንበር ጠባቂዎች፣ 2014]] [[ስዕል:2021. День освобождения Донбасса на Саур-Могиле DSC 8685.jpg|thumb|250px|አሌክሳንደር ቦሮዳይ በዶኔትስክ በተካሄደው ሰልፍ ላይ ከቅዱስ ጊዮርጊስ ሪባን ጋር]] እ.ኤ.አ. በ 2014 በጠቅላይ ሚኒስትር አርሴኒ ያሴኒዩክ የሚመራው የዩክሬን መንግስት ከሩሲያ ጋር በሚያዋስነው ድንበር ላይ ትልቅ ግንብ ለመገንባት ቃል ገብቷል። ይሁን እንጂ የዩክሬን ባለስልጣናት እና የውጭ ሚዲያዎች እንደገለጹት፣ ለድንበሩ የሚሆን ገንዘብ በሙሉ በዩክሬን ባለስልጣናት ተዘርፏል። ይህ ግጭት ቢኖርም ከሩሲያ ጋር የጠበቀ ግንኙነት እንዳለ ጥርጣሬን አስከትሏል። እንደ አለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይኤምኤፍ) እ.ኤ.አ. በ 2018 ዩክሬን ምንም እንኳን የተፈጥሮ ሀብት ቢኖራትም እና ዩክሬን የአውሮፓ ትልቅ ሀገር ብትሆንም በአውሮፓ ውስጥ በነጮች እና በሙስና የተዘፈቀች ሀገር ነበረች <ref>[https://bihus.info/stina-acenuka-hto-otrimue-milioni-za-oblastuvanna-kordonu/ Стіна Яценюка: хто отримує мільйони за облаштування кордону]</ref> <ref>[https://statewatch.org.ua/publications/velyka-ukrains-ka-stina-vichnyy-proekt-tsinoiu-mil-iardiv-z-biudzhetu/ Велика українська стіна – вічний проект ціною мільярдів з бюджету]</ref>። በ [[አሌክሲ ናቫልኒ]] የተደረገው ዶክመንተሪ ምርመራ በሄግ በሚገኝ ፍርድ ቤት የተገኘው የማሌዥያ አየር መንገድ በረራ 17 መውደቅ ተጠያቂ የሆነው የዶኔትስክ ህዝቦች ሪፐብሊክ የመጀመሪያ መሪ የሩሲያ ዜጋ አሌክሳንደር ቦሮዳይ [[የተባበሩት ሩሲያ ፓርቲ]] አባል በዚህ ጦርነት ወቅት ሀብታም ለመሆን እና በዱባይ ሪል እስቴት መገኘቱን አጽንኦት ሰጥቷል <ref>[https://www.airlineratings.com/articles/mh17-phone-intercepts-suggest-high-level-russian-links-to-rebels MH17: Phone intercepts suggest high-level Russian links to rebels]</ref> <ref>[https://theins.ru/news/247555 Экс-глава ДНР, депутат Госдумы Бородай спешит избавиться от квартиры в Дубае, чтобы не вносить ее в новую декларацию — Георгий Албуров]</ref>። እ.ኤ.አ. በ 2014 እና 2021 መካከል የአውሮፓ ህብረት ሀገራት ከ 150-200 ቢሊዮን ዩሮ በላይ የተፈጥሮ ጋዝ እና ዘይት ከሩሲያ በመግዛት የሩሲያ ጦር እና የፀጥታ ኃይሎችን በከፍተኛ ሁኔታ አጠናክረዋል። ብዙ የሩስያ እና የዩክሬን ባለስልጣናት፣ ፖለቲከኞች እና የቤተሰባቸው አባላት በአውሮፓ ህብረት ሀገሮች ውስጥ ለብዙ አመታት ኖረዋል <ref>[https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=EU_trade_with_Russia_-_latest_developments EU trade with Russia - latest developments]</ref>። == የአካባቢ የቅርብ ጊዜ == [[ስዕል:Avdiivka after the battle in 2017 (01).jpg|thumb|250px|በሩሲያ ጦር በቦምብ የተደበደበው በአቪዲቪካ የሚገኝ የመኖሪያ ሕንፃ፣ 2017]] በጦርነቱ ወቅት ዩክሬን በሥነ-ምህዳር ላይ ከፍተኛ ውድመት አጋጥሟታል፡ በሺዎች የሚቆጠሩ ስኩዌር ኪሎ ሜትር የሚገመቱ የተጠበቁ ቦታዎች ተጎድተዋል፣ የበርካታ የፅዋትና የእንስሳት ዝርያዎች ደኖች እና መኖሪያዎች ወድመዋል እንዲሁም አፈር ተበክሏል <ref>[https://news.un.org/ru/story/2018/11/1342192 Донбасс - на пороге экологической катастрофы]</ref> <ref>[https://www.unep.org/news-and-stories/story/ukraines-donbas-bears-brunt-toxic-armed-conflict Ukraine’s Donbas bears the brunt of toxic armed conflict]</ref>። == ሲኒማ ውስጥ == [[ስዕል:Battle of Donetsk Airport 2020 stamp of Ukraine.jpg|thumb|160px|የዶኔትስክ አየር ማረፊያ መከላከያን የሚያስታውስ የዩክሬን ማህተም]] * ሳይቦርግስ (Кіборги, 2017) <ref>[https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ «Кіборги» офіційно виклали в інтернет] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180515043539/https://novynarnia.com/2018/02/23/kiborgi-ofitsiyno-viklali-v-internet/ |date=15 травня 2018 }}&nbsp;— [[Новинарня]], 23/02/2018</ref> * የጥሪ ምልክት ባንዴራስ (Позивний Бандерас, 2017) <ref>Антон Філатов. [https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html «Позивний „Бандерас“»: нічия в інформаційній війні з Росією] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190222204729/https://ua.112.ua/mnenie/pozyvnyi-banderas-nichyia-v-informatsiinii-viini-z-rosiieiu-465790.html |date=22 лютого 2019 }}. ua.112.ua, 12 жовтня 2018</ref> * [[ዶንባስ (የዶክ ፊልም)|ዶንባስ]] (Донбас, Сергій Лозниця/Donbass by Sergei Loznitsa, 2018) * ኢሎቫስክ 2014። ዶንባስ ሻለቃ (Іловайськ 2014. Батальйон Донбас፣ 2019) <ref>[https://uatv.ua/en/movie-ilovaisk-2014-donbas-battalion-screened-kyiv/ Movie “Ilovaisk 2014. Donbas Battalion” Screened in Kyiv]</ref> == በተጨማሪም ተመልከት == * [[በሩሲያ ውስጥ የእርስ በርስ ጦርነት]] * [[በ ትራንስኒስትሪያ ውስጥ ጦርነት]] * [[ለሉሃንስክ አየር ማረፊያ ጦርነት]] * [[የዩክሬን ህዝብ የዘር ማጥፋት]] * [[የሶቪየት-ዩክሬን ጦርነት]] * [[የአዞስታል ጦርነት]] * [[ሊበርታሪያኒዝም]] == አገናኞች == 1emk949hxjjs4m9ds3s7z8aunabziot 0 55468 392017 391831 2026-05-02T23:18:39Z ~2026-26760-73 58395 /* */ 392017 wikitext text/x-wiki '''የዩኤስኤስአር ውድቀት''' (በሩሲያኛ '''Распад СССР''') ከጎርባቾቭ [[ፔሬስትሮይካ|ዲሞክራሲያዊ ማሻሻያዎች]] በኋላ የመጣው የዩኤስኤስአር ሕልውና መጨረሻ ነበር። ሂደቱ በታኅሣሥ 26 ቀን 1991 በቤሎቬዝስካያ ፑሽቻ በወቅቱ የሩሲያ, የዩክሬን እና የቤላሩስ መሪዎች [[የነፃ ግዛቶች ኮመንዌልዝ]] ለመፍጠር ስምምነቶችን በመፈረም ተጠናቀቀ (እንደ ኢትዮጵያ አቆጣጠር 1984 ነበር) <ref>Кремнев П. П. Распад СССР и правопреемство государств: монография. — М.: Юрлитинформ, 2012. — С. 11.</ref>። [[ስዕል:Balti kett 51.jpg|thumb|250px|የሶቭየት ህብረት የ[[ኤስቶኒያ]] ወረራ እንዲያበቃ የሚጠይቅ ሰልፍ (ከ1939/1944 እስከ 1991 ድረስ የዘለቀ)]] [[ስዕል:Велелюдний мітинг на Майдані Незалежності, 1990-і роки.JPG|thumb|250px|የዩክሬን ነፃነት ደጋፊዎች ስብሰባ]] [[ስዕል:Minsk 1990-11-07 meeting a.jpg|thumb|250px|የቤላሩስ ነፃነት ደጋፊዎች ስብሰባ]] == በተጨማሪም ተመልከት == * [[1990 ዎቹ በሩሲያ ውስጥ]] * [[የሩሲያዊ ዓለም]] * [[ፑቲኒዝም]] == አገናኞች == muwttmn742aiqn1e72vte54uihhpgt9