ويكيبيديا
arzwiki
https://arz.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D9%84%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A6%D9%8A%D8%B3%D9%8A%D9%87
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
ميديا
خاص
نقاش
مستخدم
نقاش المستخدم
ويكيبيديا
نقاش ويكيبيديا
ملف
نقاش الملف
ميدياويكى
نقاش ميدياويكى
قالب
نقاش القالب
مساعدة
نقاش المساعدة
تصنيف
نقاش التصنيف
بوابة
مناقشة بوابة
TimedText
TimedText talk
وحدة
نقاش الوحدة
فعالية
نقاش فعالية
لندن
0
666
13009627
12997244
2026-04-20T19:22:14Z
Mnbaav
287184
13009627
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}'''لندن''' (<small>[[انجليزى]]:</small> London <small>[[الف-به دوليه صوتيه|نطق]]:</small> {{IPA|/ˈlʌndən/}}) هى عاصمة المملكه المتحده و اكبر منطقة حضريه فى [[انجلترا]] و [[المملكه المتحده]] و كانت جزء من الكتير من الحركات والظواهر المهمة على مر التاريخ. [[لندن الكبرى]] هى تانى اكبر منطقه من عدد السكان بين المناطق الحضريه فى [[اتحاد اوروبى|الاتحاد الاوروبى]] بعد [[باريس الكبرى]].<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.demographia.com/db-worldua.pdf
| title = World Urban Areas: Population & Density
| publisher = [[Wendell Cox|Demographia]]
| format = PDF
| accessdate = 2008-08-10
}}</ref><ref>[[Eurostat]]. [http://www.urbanaudit.org/DataAccessed.aspx UrbanAudit.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110406130058/http://www.urbanaudit.org/DataAccessed.aspx|date=2011-04-06}}, accessed on 2009-03-12. Data for 2004.</ref><ref>Thomas Brinkoff, [http://www.citypopulation.de/world/Agglomerations.html Principal Agglomerations of the World], accessed on 2009-03-12. Data for 2009-01-01.</ref><ref>[[الامم المتحده]] Department of Economic and Social Affairs, [http://www.un.org/esa/population/publications/wup2007/2007WUP_Highlights_web.pdf World Urbanization Prospects (2007 revision)], (United Nations, 2008), Table A.12. Data for 2007.</ref> و تعدادها 8,278,251,<ref name="urban_area_pop">{{Citation|مسار=http://www.statistics.gov.uk/statbase/ssdataset.asp?vlnk=8271&More=Y|عنوان=KS01 Usual resident population: Census 2001, Key Statistics for urban areas|ناشر=Office for National Statistics|تاريخ الوصول=2008-06-06}}</ref> و عدد سكان لندن و المنطقه اللى حولها ما بين 12 مليون<ref name="metro_area_1">{{Citation|مسار=http://www.citypopulation.de/world/Agglomerations.html|عنوان=The Principal Agglomerations of the World|عمل=City Population|تاريخ الوصول=2009-03-03}}</ref> و 14 مليون انسان.<ref name="metro_area_2">{{Citation|مسار=http://www.demographia.com/dm-lonarea.htm|عنوان=Southest England Population by Area from 1891|عمل=Demographia|تاريخ الوصول=2009-04-01}}</ref>
لندن واحده من اهم [[مدينه عالميه|المدن العالميه]] و من المراكز اللى بتقود العالم فى الفنون والتجارة والتعليم والترفيه ، والازياء ، والتمويل ، والرعاية الصحية ، و وسايل الاعلام ، و الخدمات المهنية ، والبحوث والتنمية والسياحة والنقل و ده كله ببيساهم فى شهرتها و اهميتها...<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.mori-m-foundation.or.jp/english/research/project/6/pdf/GPCI2009_English.pdf
| title = Global Power City Index 2009
| publisher = Institute for Urban Strategies – The Mori Memorial Foundation
| accessdate = 14 December 2010
}}</ref> لندن هيا اكبر مراكز العالم المالية زيها زى [[نيو يورك]].<ref name="Global Financial Centres 7">{{مرجع ويب
| url = http://www.zyen.com/PDF/GFC%207.pdf#page=30
| title = Global Financial Centres 7
| year = 2010
| publisher = [[Z/Yen]]
| accessdate = 21 April 2010
| archive-date = 2012-11-05
| archive-url = https://www.webcitation.org/6BwUwB0PC?url=http://www.zyen.com/PDF/GFC%207.pdf#page=30
| url-status = dead
}}</ref><ref name="forbes.com">{{Cite news|url=http://www.forbes.com/2008/07/15/economic-growth-gdp-biz-cx_jz_0715powercities.html|title="World's Most Economically Powerful Cities".|work=Forbes|date=15 July 2008|accessdate=3 October 2010|archiveurl=https://www.webcitation.org/5yo0LhcwS?url=http://www.forbes.com/2008/07/15/economic-growth-gdp-biz-cx_jz_0715powercities.html|archivedate=2011-05-19|url-status=live}}</ref><ref name="Mastercard">{{مرجع ويب
| url = http://www.mastercard.com/us/company/en/insights/pdfs/2008/MCWW_WCoC-Report_2008.pdf
| title = Worldwide Centres of Commerce Index 2008
| publisher = Mastercard
}}</ref>
== مطارات ==
منطقة لندن يخدمها خمس مطارات دوليه هيا [[مطار هيثرو]] ، [[مطار جاتويك]] , [[مطار لندن ستانستيد]] ، [[مطار لندن لوتون]] و [[مطار مدينة لندن]].
'''لندن''' هيا عاصمة [[انجلترا]] واكبر مدنها، [[المملكه المتحده|والمملكة المتحدة]] ، و عدد سكانها حوالى 8.8 مليون انسان ، واكبر مدينة فى [[اوروبا الغربيه|اوروبا الغربية]] حسب المساحة الحضرية ، حيث عدد سكانها 14.8 مليون انسان .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://citypopulation.de/en/world/agglomerations
| title = Major Agglomerations
| accessdate = 16 October 2023
}}</ref> <ref group="note">London is not a city in the usual UK sense of having [[City status in the United Kingdom|city status]] granted by the Crown.</ref> و على [[نهر التايمز]] فى جنوب شرق انجلترا على راس {{حول|50|mi}} مصب النهر وصول ل[[بحر الشمال]] و كانت مستوطنة رئيسية من يقارب من الفى عام.<ref name="london_001">{{مرجع ويب
| url = http://www.museumoflondon.org.uk/English/EventsExhibitions/Permanent/RomanLondon.htm
| title = Roman London
| date = n.d.
| publisher = [[Museum of London]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080322235536/http://www.museumoflondon.org.uk/English/EventsExhibitions/Permanent/RomanLondon.htm
| archivedate = 22 March 2008
}}</ref> [[مدينه لندن|مدينة لندن]] ، قلبها القديم ومركزها المالى ، اسسها [[الامبراطوريه الرومانيه|الرومان]] باسم ''[[لندينيوم]]'' وتحتفظ بحدودها فى العصور الوسطانيه . <ref group="note">شوف كمان : [[Independent city|Independent city § National capitals]]</ref> [[مدينة ويستمينستر|مدينة وستمنستر]] ، للغرب من مدينة لندن، استضافت لعدة قرون [[حكومة المملكه المتحده|الحكومة]] الوطنية [[برلمان المملكه المتحده|والبرلمان]] . من القرن التسعتاشر ، يشير اسم "لندن" كمان ل[[متروبوليس|المدينة]] المحيطة بده المركز، اللى تم تقسيمها تاريخى بين مقاطعات [[ميدلسيكس]] ، [[ايسيكس|واسيكس]] ، [[ساررى|وسارى]] ، وكينت ، وهيرتفوردشاير ، اللى ضمت [[لندن الكبرى]] لحد كبير من سنة 1965. ، <ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.legislation.gov.uk/ukpga/1963/33/contents
| title = London Government Act 1963
| website = legislation.gov.uk
| accessdate = 26 September 2021
}}</ref> اللى تحكمها 33 سلطة محلية وهيئة لندن الكبرى . <ref group="note">The Greater London Authority consists of the [[Mayor of London]] and the [[London Assembly]]. The London Mayor is distinguished from the [[Lord Mayor of London]]. who heads the [[City of London Corporation]] running the [[City of London]].</ref>
=== معمار ===
[[ملف:Aerial_Tower_of_London.jpg|تصغير|برج لندن ، طابيه من العصور الوسطانيه ، يرجع تاريخها جزئى لسنة 1078]]
مبانى لندن متنوعة اوى بحيث مش ممكن تتميز باى نمط معمارى معين، و سبب ده جزئى لتباين اعمارها. اتبنا الكتير من البيوت الكبرى والمبانى العامة، زى [[المتحف الوطنى فى لندن|المعرض الوطنى]] ، من الحجر البورتلاندى . تتميز بعض مناطق المدينة، و بالخصوص تلك غرب وسط المدينة، بالجص الابيض او المبانى المطلية باللون الابيض. عدد قليل من المبانى فى وسط لندن يرجع تاريخها لما قبل الحريق الكبير سنة 1666، هيا بقايا قليلة من الآثار [[روما القديمه|الرومانية]] وبرج لندن وعدد قليل من الناجين المتفرقين من عهد تيودور فى المدينة. ابعد من كده، زى ، [[قصر هامبتون كورت]] اللى يرجع لفترة تيودور.
جزء من التراث المعمارى المتنوع هو كنائس القرن السبعتاشر [[كريستوفر رن|لكريستوفر رين]] ، و المؤسسات المالية الكلاسيكية الجديدة زى البورصة الملكية وبنك انجلترا ، لمحكمة اولد بيلى فى اوائل القرن العشرين وعقار [[باربيكان استيت|باربيكان]] فى الستينات. تعتبر محطة كهرباء باترسى سنة 1939 بجوار النهر فى الجنوب الغربى معلم محلى، فى حين تعتبر بعض محطات السكك الحديدية امثلة ممتازة على الهندسة المعمارية الفيكتورية ، و ابرزها [[محطة سانت بانكراس|سانت بانكراس]] [[محطة بادينجتون|وبادينغتون]] .<ref name="london_078">{{مرجع ويب
| url = http://www.greatbuildings.com/buildings/Paddington_Station.html
| title = Paddington Station
| publisher = Great Buildings
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110525164017/http://www.greatbuildings.com/buildings/Paddington_Station.html
| archivedate = 25 May 2011
| accessdate = 6 June 2008
}}</ref> تختلف كثافة لندن، مع كثافة توظيف عالية فى المنطقة الوسطى وكنارى وارف ، وكثافة سكنية عالية فى جوه لندن ، وكثافات اقل فى لندن الخارجية .
[[ملف:Buckingham_Palace_from_side,_London,_UK_-_Diliff.jpg|تصغير| اتبنا الواجهة العامة للجناح الشرقى [[قصر بكنجهام|لقصر باكنغهام]] بين 1847 و 1850؛ تم اعادة تشكيله لشكله الحالى سنة 1913.]]
[[ملف:Trafalgar_Square_by_Christian_Reimer.jpg|تصغير| [[ميدان ترفلجار|ميدان الطرف الاغر ونوافيره]] ، [[عمود نيلسون|وعمود نيلسون]] على اليمين]]
يوفر النصب التذكارى الموجود فى مدينة لندن اطلالات على المنطقة المحيطة وقت احياء ذكرى حريق لندن الكبير ، اللى نشا فى مكان قريب. يتمتع [[قوس الرخام فى لندن|كل من ماربل آرتش]] وويلينغتون آرتش ، الواقعان فى الطرف الشمالى والجنوبى من بارك لين ، على التوالي، بصلات ملكية، زى ما هو الحال مع نصب البرت التذكارى وقاعة البرت الملكية فى كنسينغتون . [[عمود نيلسون]] (بنى لاحياء ذكرى [[هوراتيو نيلسون|الادميرال هوراشيو نيلسون]] ) هو نصب تذكارى معترف به وطنيا فى [[ميدان ترفلجار|ميدان الطرف الاغر]] ، واحده من النقاط المحورية فى وسط لندن. المبانى القديمة مبنية اساس من الطوب، و فى العاده تكون من الطوب الاصفر فى لندن . و فى مناطق الكثافة السكانية العالية، يكون معظم التركيز عبر المبانى المتوسطة والعالية الارتفاع. ناطحات السحاب فى لندن، زى [[برج سويس رى|30 سانت مارى آكس]] (تتسما اسم "ذا غيركين")، [[برج 42|والبرج 42]] ، [[برج برودجيت|وبرج برودجيت]] ، [[صرح ون كندا|وون كندا سكوير]] ، معظمها فى المنطقتين الماليتين، مدينة لندن وكنارى وارف . يتم تقييد التطوير الشاهق فى مواقع معينة اذا كان من شانه ان يعيق المناظر المحمية [[كاتدرائية القديس بولس|لكاتدرائية القديس بولس]] والمبانى التاريخية التانيه.<ref name="Protected">{{Cite news}}</ref> و تم تطبيق سياسة الحماية دى ، المعروفة باسم "مرتفعات سانت بول"، على ايد مدينة لندن من سنة 1937. بس، هناك عدد من ناطحات السحاب الشاهقة فى وسط لندن، بما فيها [[برج شارد|جسر شارد لندن]] المكون من 95 دور، و هو اطول مبنى فى المملكة المتحدة و اوروبا الغربية.
تشمل المبانى الحديثة البارزة التانيه المبضع ، [[20 شارع فينتشرش|20 شارع فينتشيرتش]] (تتسما اسم "جهاز الاتصال اللاسلكي")، [[مبنى بلدية لندن|قاعة المدينة]] السابقة فى ساوثوارك ، دار اذاعة بى بى سى [[ارت ديكو|آرت ديكو]] و [[المكتبه البريطانيه|المكتبة البريطانية]] [[مابعد الحداثه|ما بعد الحداثة]] فى سومرز تاون / كينجز كروس ورقم 1 للدواجن ب[[جيمس ستيرلنج (مهندس)|جيمس ستيرلينغ]] . ارتفاع [[برج بى تى|برج BT]] {{حول|620|ft|0}} وفيه شاشة LED ملونة بزاوية 360 درجة قرب الاعلى. ما كان قبل كده قبة الالفية ، بجوار نهر التايمز شرق كنارى وارف، بقا دلوقتى مكان ترفيهى يسمى O <sub id="mwBH8">2</sub> Arena . {{Wide image|Palace of Westminster from the dome on Methodist Central Hall (cropped).jpg|900px|The [[Houses of Parliament]] and [[Big Ben|Elizabeth Tower]] (Big Ben) on the right foreground, the [[London Eye]] on the left foreground and [[The Shard]] with [[Canary Wharf]] in the background; seen in September 2014}}
=== تاريخ طبيعى ===
تشير جمعية التاريخ الطبيعى فى لندن لان لندن هيا "واحدة من اكتر مدن العالم خضرة" حيث تضم اكتر من 40 % من المساحات الخضراء او الميه المفتوحة. وتشير لانه اتلقا 2000 نوع من النباتات المزهرة تنمو هناك و ان نهر التايمز المد والجزر يدعم 120 نوع من الاسماك.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.lnhs.org.uk/index.htm
| title = Wildlife in London, England: LNHS Home page
| website = lnhs.org.uk
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20070212143739/http://www.lnhs.org.uk/Index.htm
| archivedate = 12 February 2007
}}</ref> ويذكرون ان اكتر من 60 نوع من اعشاش الطيور فى وسط لندن و ان اعضائهم سجلوا 47 نوع من الفراشات و 1173 عثة واكتر من 270 نوع من العناكب حوالين لندن. تدعم مناطق الاراضى الرطبة فى لندن مجموعات ام اهمية وطنية للكتير من الطيور المائية. فيه فى لندن 38 موقع ام اهمية علمية خاصة (SSSIs)، ومحميتين طبيعيتين وطنيتين و 76 محمية طبيعية محلية .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://lnhs.org.uk/
| title = London Natural History Society – Home
| website = lnhs.org.uk
| accessdate = 25 March 2021
}}</ref>
[[برمائيات|البرمائيات]] شائعة فى العاصمة، بما فيها سمندل [[ليسوتريتون فولجاريس|الماء الملساء]] اللى يعيش قرب [[تيت مودرن]] ، [[ضفدع شائع|والضفادع الشائعة]] ، [[ضفدع الجبل|والضفادع الشائعة]] ، [[بالميت نيوت|وسمندل الماء]] ، والسمندر [[تريتوروس كريستاتوس|المائى الكبير]] . من ناحية تانيه، الزواحف المحلية زى [[دوده بطيئه|الديدان البطيئة]] [[سحليه ولود|والسحالى الشائعة]] وثعابين العشب المحظورة [[الافعى الشائعه|والافاعى]] ، لا تُرى فى الغالب الا فى لندن الخارجية .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.theguardian.com/environment/2012/jul/27/london-amphibian-reptile-map
| title = London's Amphibians and Reptile Populations Mapped
| date = 27 July 2012
| website = The Guardian
| language = en
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20210102204944/https://www.theguardian.com/environment/2012/jul/27/london-amphibian-reptile-map
| archivedate = 2 January 2021
| accessdate = 25 March 2021
| last = Tuffrey
| first = Laurie
}}</ref>
[[ملف:Flickr_-_Duncan~_-_Fox_Trot.jpg|left|تصغير| ثعلب فى شارع ايريس، ساوثوارك ، جنوب لندن]]
من سكان لندن التانيين هناك 10.000 [[ثعلب احمر]] ، بحيث فيه دلوقتى 16 ثعلب لكل ميل مربع (6 لكل كيلومتر مربع) من لندن. الثدييات التانيه الموجودة فى [[لندن الكبرى]] هيا [[قنفذ اوروبى|القنفذ]] ، [[جرذ بنى|الجرذ البنى]] ، الفئران، [[ارنب اوروبى|الارانب]] ، [[زبابات|الزبابة]] ، فار الحقل ، [[سنجاب رمادى شرقى|والسنجاب الرمادى]] .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.royalparks.org.uk/parks/richmond-park/richmond-park-attractions/wildlife/mammals
| title = Mammals
| website = [[The Royal Parks]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20200307135419/https://www.royalparks.org.uk/parks/richmond-park/richmond-park-attractions/wildlife/mammals
| archivedate = 7 March 2020
| accessdate = 25 March 2021
}}</ref> فى المناطق البرية فى لندن الخارجية، زى غابة ايبينج ، اتلقا مجموعة واسعة من الثدييات، بما فيها [[قواع اوروبى|الارنب الاوروبى]] ، [[غرير اوروبى|والغرير]] ، والحقل، [[فولى المجال|والضفة]] ، [[فطر البنك|وفار]] الماء ، [[فار الحراج|وفار الخشب]] ، [[فار اصفر العنق|والفار اصفر العنق]] ، [[الخلد الاوروبى|والخلد]] ، والزبابة، وابن [[ابن عرس صغير|عرس]] ، و لالثعلب الاحمر والسنجاب الرمادى والقنفذ. اتلقا [[قضاعه اوراسيه|قضاعة]] ميتة على الطريق السريع، فى وابينغ ، على بعد حوالى ميل واحد من [[كوبرى البرج|جسر البرج]] ،و ده يشير لانهم بداوا فى الرجوع بعد غيابهم عن المدينة لمدة مائة عام.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.thisislocallondon.co.uk/news/topstories/946018.londons_first_wild_otter_found/
| title = London's first wild otter found
| website = This Is Local London
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100401110428/http://www.thisislocallondon.co.uk/news/topstories/946018.londons_first_wild_otter_found/
| archivedate = 1 April 2010
| last = Law
| first = Peter
}}</ref> تم تسجيل عشرة انواع من الخفافيش الثمانية عشر فى انجلترا فى غابة ايبينج: [[سوبرانو بيبيستريل|السوبرانو]] ، خفافيش ناثوسيوس والبيبستريل الشائع ، الليلى المشترك ، [[خفاش السيروتين|السيروتين]] ، [[بارباستيلا|البارباستيل]] ، داوبنتون ، [[البليكوتوس اوريتوس|البنى طويل الاذن]] ، [[الثرثرة الخفافيش|ناترير وليسلر]] .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.cityoflondon.gov.uk/things-to-do/green-spaces/epping-forest/wildlife-and-nature/Pages/Mammals.aspx
| title = Mammals
| website = cityoflondon.gov.uk
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150318070552/http://www.cityoflondon.gov.uk/things-to-do/green-spaces/epping-forest/wildlife-and-nature/Pages/Mammals.aspx
| archivedate = 18 March 2015
| accessdate = 16 November 2014
}}</ref>
تتجول قطعان [[داما (جنس من الثدييات)|الغزلان]] [[الايل الاحمر|الحمرا]] والبور بحرية فى معظم اماكن ريتشموند وبوشى بارك . يتم تنفيذ عملية الاعدام فى شهرى نوفمبر وفبراير من كل سنه لضمان استدامة الاعداد. تشتهر Epping Forest كمان بغزلانها البور، اللى ممكن رؤيتها بشكل متكرر فى قطعان شمال الغابة. يتم كمان الحفاظ على مجموعة نادرة من الغزلان السوداء البور فى محمية الغزلان قرب ثيدون بوا . اتلقا غزال المنتجق كمان فى الغابة. سكان لندن معتادون على الحياة البرية زى الطيور والثعالب اللى تتقاسم المدينة، فقد ابتدت الغزلان الحضرية من فتره قصيره تبقا سمة منتظمة، وتاتى قطعان كاملة من الغزلان البور لالمناطق السكنية ليل للاستفادة من المساحات الخضراء فى لندن.
== ديموجرافيا ==
{{Main|ناس من لندن}}لندن بيعيش فيها مجموعات عرقيه كتيره <ref name="2007 ethnicity">{{مرجع ويب
| url = http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadTableView.do?a=7&b=276743&c=london&d=13&e=13&g=325264&i=1001x1003x1004&m=0&r=1&s=1280577856710&enc=1&dsFamilyId=1812
| title = Resident Population Estimates by Ethnic Group (Percentages)
| work = Neighbourhood Statistics
| publisher = Office for National Statistics
| accessdate = 31 July 2010
| archive-date = 2011-05-19
| archive-url = https://www.webcitation.org/5yo0zAWsM?url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadTableView.do?a=7
| url-status = dead
}}</ref>
{| class="wikitable" style="float:right; text-align:right;"
|+تعداد 2021 - سكان لندن حسب بلد الميلاد <ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/census/2021/bulk
| title = Census 2021 Bulk Data Download - TS012 Country of birth (detailed)
| publisher = Durham University
}}</ref>
! colspan="2" | بلد الميلاد
! سكان
! نسبه مئويه
|-
! colspan="2" |{{Flag|United Kingdom}} {{Flag|United Kingdom}}
! 5,223,986
! 59.4
|-
! colspan="2" style="text-align:left;" | غير المملكة المتحدة
! 3,575,739
! 40.6
|-
| rowspan="11" |
| style="text-align:left;" |{{Flag|India}} {{Flag|India}}
| 322,644
| 3.7
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Romania}} {{Flag|Romania}}
| 175,991
| 2.0
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Poland}} {{Flag|Poland}}
| 149,397
| 1.7
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Bangladesh}} {{Flag|Bangladesh}}
| 138,895
| 1.6
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Pakistan}} {{Flag|Pakistan}}
| 129,774
| 1.5
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Italy}} {{Flag|Italy}}
| 126,059
| 1.4
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Nigeria}} {{Flag|Nigeria}}
| 117,145
| 1.3
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Ireland}} {{Flag|Ireland}}
| 96,566
| 1.1
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Sri Lanka}} {{Flag|Sri Lanka}}
| 80,379
| 0.9
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|France}} {{Flag|France}}
| 77,715
| 0.9
|-
| style="text-align:left;" | تانيين
| 2,161,174
| 24.6
|-
! colspan="2" | المجموع
! 8,799,725
! 100.0
|}
[[ملف:Greater_London_population_density_map,_2011_census.png|تصغير|خريطة الكثافة السكانية]]
تمتد المنطقة الحضرية المستمرة فى لندن للى هو ابعد من لندن الكبرى عدد سكانها 9,787,426 انسان سنة 2011، <ref name="urbanpopulation">{{مرجع ويب
| url = http://www.nomisweb.co.uk/articles/747.aspx
| title = 2011 Census – Built-up areas
| date = 28 June 2013
| website = nomisweb.co.uk
| publisher = [[Office for National Statistics|ONS]]
| accessdate = 29 March 2021
}}</ref> فى الوقت نفسه عدد سكان المنطقة الحضرية الاوسع نطاق 12-14 انسان مليون، حسب التعريف المستخدم.<ref name="metro_area_1"/> حسب لليوروستات ، لندن تانى اكبر منطقة حضرية حسب عدد السكان فى اوروبا. صافى 726,000 وصل المهاجرون لهناك فى الفترة 1991-2001.<ref name="Immigration">{{مرجع ويب
| url = http://www.timesonline.co.uk/tol/news/uk/article379434.ece
| title = Immigration Rise Increases Segregation in British Cities
| date = 10 April 2005
| website = [[The Times]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080211185641/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/uk/article379434.ece
| archivedate = 11 February 2008
| accessdate = 25 March 2021
| last = Leppard
| first = David
}}</ref> مساحة المنطقة {{حول|1579|km2|sqmi}} ،و ده يعطى كثافة سكانية {{حول|5177|PD/km2|PD/sqmi}} <ref name="Metrop">{{مرجع ويب
| url = http://www.dgcl.interieur.gouv.fr/sections/a_votre_service/lu_pour_vous/les_grandes_metropol/downloadFile/attachedFile/metropolislondres.pdf?nocache=1254397828.63
| title = Metropolis: 027 London, World Association of the Major Metropolises
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110427084411/http://www.dgcl.interieur.gouv.fr/sections/a_votre_service/lu_pour_vous/les_grandes_metropol/downloadFile/attachedFile/metropolislondres.pdf?nocache=1254397828.63
| archivedate = 27 April 2011
| accessdate = 3 May 2010
}}</ref> اكتر من عشرة اضعاف اى منطقة بريطانية تانيه.<ref name="london_087">{{مرجع ويب
| url = http://www.statistics.gov.uk/downloads/theme_population/regional_snapshot/RS_Lon.pdf
| title = Population density of London: by London borough, 2006
| publisher = UK Statistics Authority
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080624195152/http://www.statistics.gov.uk/downloads/theme_population/regional_snapshot/RS_Lon.pdf
| archivedate = 24 June 2008
}}</ref> حسب عدد السكان، تحتل لندن المرتبة 19 حسب [[اكبر المدن فى العالم|المساحة]] و 18 [[اكبر المدن فى العالم|حسب المساحة الحضرية]] . فى فترة الحيازة، 23.1% ايجار اجتماعى جوه لندن، 46.8% اما يمتلكون بيوتهم بالكامل او برهن عقارى او قرض و 30% ايجار خاص فى تعداد 2021.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/c2021ts054
| title = TS054 - Tenure - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> يعمل الكتير من سكان لندن من المنزل، 42.9% فعلوا ذلك فى تعداد سنة 2021 فى الوقت نفسه 20.6% يقودون السيارة لالعمل. ولوحظ اكبر انخفاض فى وسايل النقل بين دول اللى يستقلون القطار ومترو الانفاق، حيث انخفض من 22.6% سنة 2011 ل9.6% سنة 2021.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/c2021ts061
| title = TS061 - Method used to travel to work - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> فى المؤهلات، 46.7% من سكان لندن عندهم مؤهلات مصنفة من المستوى 4 او اعلى، هيا فى الغالب شهادات جامعية. 16.2% مش عندهم مؤهلات .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/c2021ts067
| title = TS067 - Highest level of qualification - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref>
=== بلد الميلاد ===
سجل تعداد 2021 ان 3,575,739 شخص او 40.6% من سكان لندن مولودين فى الخارج ، ده يخلليها من المدن اللى تضم اكبر عدد من السكان المهاجرين حسب الاعداد المطلقة وبنمو يقارب 3 ملايين من سنة 1971 لما كان عدد السكان المولودين فى الخارج كان 668,373.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://casweb.ukdataservice.ac.uk//index.htm
| title = Casweb
| date = 2013-03-21
| website = casweb.ukdataservice.ac.uk
| language = English
| accessdate = 2024-01-14
| last = UK Data Service
| first = Jisc
}}</ref> 13% من اجمالى السكان اتولدو فى آسيا (32.1% من اجمالى السكان المولودين فى الخارج)، و 7.1% اتولدو فى افريقيا (17.5%)، و 15.5% اتولدو فى اوروبا التانيه (38.2%)، و 4.2% اتولدو فى الامريكتين ومنطقة البحر الكاريبى. (10.3%).<ref name=":3">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/create/filter-outputs/2260f256-3757-4b75-835d-b904cb29a357
| title = Country of birth - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> و كانت اكبر خمس دول منشا منفردة هيا الهند ورومانيا وبولندا وبنغلاديش وباكستان على التوالى.<ref name=":3" />
حوالى 56.8% من الاطفال اللى اتولدو فى لندن سنة 2021 اتولدو لام اتولدت يوم الخارج.<ref name=":4">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/birthsdeathsandmarriages/livebirths/datasets/parentscountryofbirth
| title = Parents' country of birth - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> و تزايد ده الاتجاه فى العقدين الماضيين لما شكلت الامهات المولودات فى الخارج 43.3% من الولادات سنة 2001 فى لندن، علشان تكون الاغلبية فى نص العقد 1 القرن الواحد و عشرين بحلول سنة 2006 بنسبة 52.5%.<ref name=":4" />
لقد وصلت نسبة كبيرة من السكان المولودين فى الخارج اللى كانو حاضرين فى تعداد 2021 مؤخر نسبى. ومن اجمالى السكان، يمثل دول اللى وصلو بين 2011 و 2021 16.6% من سكان لندن.<ref name=":6">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/create/filter-outputs/038e579d-69a5-4765-821f-864f6d4ea8a1
| title = Year of arrival in the uk - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> اما اللى وصلو بين 2001 و 2010 فقد بلغت نسبتهم 10.4%، وبين 1991 و 2001 5.7%، وقبل سنة 1990 7.3%.<ref name=":6" />
=== جماعات عرقية ===
<div class="thumb tmulti tright"><div class="thumbinner multiimageinner" style="width:204px;max-width:204px"><div class="trow"><div class="theader" style="text-align:center">خرائط لندن الكبرى توضح التوزيع النسبى للمجموعات العرقية المختارة حسب للتعداد السكانى سنة 2021</div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:202px;max-width:202px"><div class="thumbimage">[[ملف:White_London_2021.png|بديل=White|200x200بك]] </div><div class="thumbcaption text-align-center">[[White people in the United Kingdom|الابيض]] (53.8%)</div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:202px;max-width:202px"><div class="thumbimage">[[ملف:Asian_London_2021.png|بديل=Asian|200x200بك]] </div><div class="thumbcaption text-align-center">[[British Asian|آسيا]] (20.8%)</div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:202px;max-width:202px"><div class="thumbimage">[[ملف:Black_London_2021.png|بديل=Black|200x200بك]] </div><div class="thumbcaption text-align-center">[[Black British people|اسود]] (13.5%)</div></div></div></div></div> حسب لمكتب الاحصاءات الوطنية ، عن تعداد سنة 2021، كان 53.8 % من سكان لندن البالغ عددهم 8,173,941 انسان من البيض ، مع 36.8% من [[وايت بريطانى|البريطانيين البيض]] ، و 1.8% من الايرلنديين البيض ، و0.1% من الغجر / المسافرين الايرلنديين ، و0.4 من الغجر، و 14.7% مصنفين. كما غيرها من الابيض .<ref name=":5">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/TS021/editions/2021/versions/1/filter-outputs/d2f0a39a-75b6-4995-b4bd-a5b68ff79027#get-data
| title = Ethnic group - Office for National Statistics
| website = Ons.gov.uk
| accessdate = 5 December 2022
}}</ref> و فى الوقت نفسه، كان 22.2% من سكان لندن من اصل آسيوى او مختلط آسيوي، مع 20.8% من اصل آسيوى كامل و 1.4% من اصل آسيوى مختلط. ويشكل الهنود 7.5% من السكان، يليهم الباكستانيون والبنغلاديشيون بنسبة 3.3% و 3.7% على التوالى. ويمثل الصينيين1.7% والعرب 1.6%. وتم تصنيف 4.6% تانيه على انها "آسيوية تانيه".<ref name=":5" /> كان 15.9% من سكان لندن من اصل [[بريطانيين افارقه|اسود]] او مختلط اسود. كان 13.5% من اصل اسود كامل، ويشكل الاشخاص ذوو التراث الاسود المختلط 2.4%. يمثل [[بريطانيين افارقه|الافارقة السود]] 7.9% من سكان لندن؛ تم تحديد 3.9% على انهم من منطقة البحر الكاريبى السوداء ، و 1.7% على انهم "اسود تانيين ". 5.7% كانو من اعراق مختلطة .<ref name=":5" /> تغير ده الهيكل العرقى بشكل كبير من الستينات. تشير تقديرات سنة 1961 لان اجمالى عدد السكان من الاقليات العرقية غير البيضاء 179,109 انسان ويشكلون 2.3% من السكان ساعتها ، <ref>{{Cite journal|last=Lee|first=Trevor R.|date=1973|title=Immigrants in London: Trends in distribution and concentration 1961–71|url=http://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/1369183X.1973.9975191|journal=Journal of Ethnic and Migration Studies|language=en|volume=2|issue=2|pages=145–158|doi=10.1080/1369183X.1973.9975191|issn=1369-183X}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Collins|first=Charles|date=1971|title=Distribution of Commonwealth immigrants in Greater London|url=https://www.jstor.org/stable/43617773|journal=Ekistics|volume=32|issue=188|pages=12–21|jstor=43617773|issn=0013-2942}}</ref> و ارتفع من ساعتها ل1,346,119 و 20.2% سنة 1991 <ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/lbs91
| title = 1991 census - local base statistics - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> و 4,068,553 و 46.2% سنة 1991. 2021.<ref name=":7">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/TS021/editions/2021/versions/1/filter-outputs/d2f0a39a-75b6-4995-b4bd-a5b68ff79027
| title = Ethnic group - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> من اصحاب الخلفية البريطانية البيضاء، تشير تقديرات سنة 1971 ان عدد السكان 6,500,000 انسان و 87% من اجمالى السكان، <ref>{{Citation|last=Cooper|first=David Goodhew, Anthony-Paul|title=The Desecularisation of the City: London's Churches, 1980 to the Present|date=2018|url=https://www.taylorfrancis.com/chapters/edit/10.4324/9781351167765-1/desecularisation-city-london-churches-1980-present-david-goodhew-anthony-paul-cooper|journal=The Desecularisation of the City|pages=3–38|accessdate=2024-01-14|publisher=Routledge|DOI=10.4324/9781351167765-1|ISBN=978-1-351-16776-5}}</ref> وانخفض من ساعتها ل3,239,281 انسان و 36.8% سنة 2021 <ref name=":7" /> غالبية تلاميذ المدارس فى لندن من خلفيات الاقليات العرقية. 23.9% بريطانيين بيض، 14% بيض تانيين ، 23.2% آسيويون، 17.9% اسود، 11.3% مختلط، 6.3% تانيه و 2.3% غير مصنفين.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://explore-education-statistics.service.gov.uk/find-statistics/school-pupils-and-their-characteristics
| title = Schools, pupils and their characteristics, Academic year 2022/23
| website = explore-education-statistics.service.gov.uk
| language = en
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> اجمال فى تعداد سنة 2021، من 1,695,741 انسان من سكان لندن اللى تتراوح اعمارهم بين 0 و 15 سنه ، كان 42% من البيض فى المجمل، مقسمين اياهم ل30.9% من البريطانيين البيض، و0.5% من الايرلنديين، و 10.6% من البيض التانيين، و 23% من الآسيويين، و 16.4% من السود. 12% مختلطون و 6.6% مجموعة عرقية تانيه.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/livelinks/12297.xlsx
| title = LC2109EWls – Ethnic group by age
| publisher = nomisweb.co.uk
| accessdate = 26 March 2015
| last = ONS
}}</ref>
=== اللغات ===
فى يناير 2005، قالت دراسة استقصائية للتنوع العرقى والدينى فى لندن ان اكتر من 300 لغة يتم التحدث بيها فى لندن واكتر من 50 مجتمع غير اصلى عدد سكانها اكتر من 10000 انسان . فى تعداد سنة 2021، تحدث 78.4% منهم باللغة الانجليزية كلغة اولى.<ref name=":8">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/create/filter-outputs/bd973425-a3bd-4610-92b4-e8d77e908654
| title = Main language - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> اكبر 5 لغات بره اللغة الانجليزية هيا الرومانية والاسبانية والبولندية والبنغالية والبرتغالية.<ref name=":8" />
=== دِين ===
{{Pie chart|thumb=right|caption=Religion in London (2021)<ref name=census2021>{{مرجع ويب|url=https://www.ons.gov.uk/datasets/TS030/editions/2021/versions/1/filter-outputs/8f748994-2bd6-407c-b7f8-7f9d7fafbe6f| title=Religion |publisher=[[Office for National Statistics]] |access-date=16 December 2022}}</ref>|label1=[[Christianity]]|value1=40.66|color1=DodgerBlue|label2=[[Irreligion|Not religious]]|value2=27.05|color2=Honeydew|label3=[[Islam]]|value3=14.99|color3=Green|label4=Undeclared|value4=7.00|color4=Black|label5=[[Hinduism]]|value5=5.15|color5=DarkOrange|label6=[[Judaism]]|value6=1.65|color6=Blue|label7=[[Sikhism]]|value7=1.64|color7=DarkKhaki|label8=[[Buddhism]]|value8=0.99|color8=Yellow|label9=Other religion|value9=0.88|color9=Chartreuse}} حسب لتعداد 2021 ، كانت اكبر التجمعات الدينية هيا المسيحيين (40.66%)، يليهم اللى لا دين لهم (20.7%)، المسلمين (15%)، مافيش (8.5%)، الهندوس (5.15%)، اليهود (1.65%). %)، السيخ (1.64%)، البوذيون (1.0%) وتانيين (0.8%).<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.ons.gov.uk/ons/publications/re-reference-tables.html?edition=tcm%3A77-286262
| title = 2011 Census, Key Statistics for Local Authorities in England and Wales
| date = 11 December 2012
| publisher = Office for National Statistics
| accessdate = 4 May 2013
}}</ref>
كانت لندن مسيحية تقليدى، و عندهاعدد كبير من الكنائس ، خاصة فى مدينة لندن. [[كاتدرائية القديس بولس]] الشهيرة فى المدينة وكاتدرائية ساوثوارك جنوب النهر من المراكز الادارية [[الكنيسه الانجليكانيه|الانجليكانية]] ، <ref name="london_096">{{مرجع ويب
| url = http://www.stpauls.co.uk/page.aspx?theLang=001lngdef&pointerid=97320F44yHMK9hndcXZBD5sVH4m52Yc0
| title = About Saint Paul's
| date = 7 April 2008
| publisher = Dean and Chapter St Paul's
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080407082352/http://www.stpauls.co.uk/page.aspx?theLang=001lngdef&pointerid=97320F44yHMK9hndcXZBD5sVH4m52Yc0
| archivedate = 7 April 2008
| accessdate = 25 March 2021
}}</ref> رئيس اساقفة كانتربرى ، الاسقف الرئيسى [[كنيسة انجلترا|لكنيسة انجلترا]] والكنيسة الانجليكانية فى كل اماكن العالم، يقع مقر اقامته الرئيسى فى [[كنيسه قصر لامبث|قصر لامبث.]] فى منطقة لامبيث بلندن .<ref name="london_097">{{مرجع ويب
| url = http://www.lambethpalacelibrary.org/
| title = Lambeth Palace Library
| website = [[Lambeth Palace Library]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110430174131/http://www.lambethpalacelibrary.org/
| archivedate = 30 April 2011
| accessdate = 27 April 2008
}}</ref>
{{Multiple image|direction=vertical|image1=St Paul's Cathedral from The south east.jpg|caption1=[[St Paul's Cathedral]]. the seat of the [[Bishop of London]]|image2=London Temple.jpg|caption2=The [[BAPS Shri Swaminarayan Mandir London]] is the second-largest [[Hindu temple]] in England and Europe.}}
== رياضة ==
<div class="thumb tmulti tright"><div class="thumbinner multiimageinner" style="width:219px;max-width:219px"><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:217px;max-width:217px"><div class="thumbimage">[[ملف:Wembley_Stadium_interior.jpg|بديل=|215x215بك]] </div><div class="thumbcaption"> [[Wembley Stadium|ستاد ويمبلى]] ، موطن [[England women's national football team|فريق كرة القدم]] الانجليزى [[فريق انجلترا لكورة القدم|للرجال]] والستات [[FA Cup Final|و نهائى كاس الاتحاد الانجليزى]] ، يتسع لـ 90 الف متفرج. انه اكبر ستاد فى المملكة المتحدة.<ref name="Wembley"><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles><cite class="citation web cs1">[https://web.archive.org/web/20200326114025/http://www.wembleystadium.com/about/about-wembley-stadium "About Wembley Stadium – What we do at Wembley Stadium"]. </cite></ref></div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:217px;max-width:217px"><div class="thumbimage">[[ملف:Centre_Court_Wimbledon_1.jpg|بديل=|215x215بك]] </div><div class="thumbcaption">[[Centre Court|المحكمة المركزية]] فى [[The Championships, Wimbledon|ويمبلدون]] . تُقام بطولة ويمبلدون كل يونيه ويوليو، هيا اقدم بطولة تنس فى العالم، والبطولة الكبرى الوحيدة اللى بتتلعب على العشب.</div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:217px;max-width:217px"><div class="thumbimage">[[ملف:Twickenham_stadium_-_Cup_finals_day_-_geograph.org.uk_-_2966637.jpg|بديل=|215x215بك]] </div><div class="thumbcaption">[[Twickenham Stadium|تويكنهام]] ، موطن [[فريق انجلترا اتحاد الرجبى|فريق اتحاد الرجبى الوطنى الانجليزى]] ، سعته 82000 كرسى.</div></div></div></div></div>استضافت لندن [[العاب اوليمبيه صيفيه|الالعاب الاولمبية الصيفية]] 3 مرات: فى [[اوليمبياد صيف 1908|اعوام 1908]] ، [[اوليمبياد صيف 1948|و1948]] ، و [[اوليمبياد صيف 2012|2012]] ، ده يخلليها اول مدينة تستضيف الالعاب الحديثة 3 مرات. و كانت المدينة كمان المضيفة لالعاب الامبراطورية البريطانية سنة 1934 .<ref name="london_175">{{مرجع ويب
| url = http://www.thecgf.com/countries/intro.asp?loc=ENG
| title = England – Introduction
| date = 28 April 2011
| website = [[Commonwealth Games Federation]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110429043207/http://www.thecgf.com/countries/intro.asp?loc=ENG
| archivedate = 29 April 2011
| accessdate = 3 November 2008
}}</ref> و سنة 2017، استضافت لندن [[بطولة العالم لالعاب القوى 2017|بطولة العالم لالعاب القوى]] للمرة الاولى.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.gamesbids.com/eng/other_news/1216135963.html
| title = London Defeats Doha to host 2017 International Athletics Championships
| date = 11 November 2011
| website = Gamesbids.com
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20111113180038/http://www.gamesbids.com/eng/other_news/1216135963.html
| archivedate = 13 November 2011
| accessdate = 13 December 2011
| last = Livingstone
| first = Robert
}}</ref>
الرياضة الاكتر شعبية فى لندن هيا [[كورة قدم|كرة القدم]] ، و عندهاسبعة اندية فى [[بريميير ليج|الدورى الانجليزى الممتاز]] فى موسم 2022–23 : [[ارسنال]] ، [[نادى برينتفورد|برينتفورد]] ، [[نادى تشيلسى|تشيلسى]] ، [[كريستال پالاس|كريستال بالاس]] ، [[نادى فولهام|فولهام]] ، [[توتنهام هوتسبير|توتنهام هوتسبر]] ، [[ويست هام يونايتد|ووست هام يونايتد]] .<ref name="london_176">{{مرجع ويب
| url = https://www.premierleague.com/clubs
| title = Barclays Premier League Clubs
| publisher = [[Premier League]]
| accessdate = 29 March 2021
| archive-date = 2018-12-03
| archive-url = https://web.archive.org/web/20181203140113/https://www.premierleague.com/clubs/
| url-status = dead
}}</ref> فرق الرجال المحترفين التانيه فى لندن هيا [[ايه اف سى ويمبلدون]] ، [[نادى بارنت|Barnet]] ، [[نادى بروملى|Bromley]] ، [[تشارلتون اثلتيك|Charlton Athletic]] ، [[داجينهام و ريدبريدچ|Dagenham & Redbridge]] ، [[نادى ليتون اورينت|Leyton Orient]] ، [[نادى ميلوول|Millwall]] ، [[كوينز پارك رينجرز|Queens Park Rangers]] و Sutton United . هناك 4 فرق مقرها لندن فى الدورى الممتاز للستات : ارسنال وتشيلسى وتوتنهام ووست هام يونايتد .
فريقين من فرق اتحاد الرجبى الممتاز فى لندن الكبرى: Harlequins و Saracens .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.premiershiprugby.com/clubs/index.php
| title = Premiership Rugby: Clubs
| publisher = Premier Rugby
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110427075926/http://www.premiershiprugby.com/clubs/index.php
| archivedate = 27 April 2011
| accessdate = 5 August 2010
}}</ref> يلعب Ealing Trailfinders و London Scottish فى بطولة RFU . بتشمل نوادى اتحاد الرجبى التانيه فى المدينة ريتشموند ، روسلين بارك ، ويستكومب بارك وبلاكهيث . يستضيف ستاد تويكنهام فى جنوب غرب لندن الماتشات المحلية لفريق اتحاد الرجبى الوطنى الانجليزى . دورى الرجبى اكتر شعبية فى شمال انجلترا، لكن لهذه الرياضة نادى محترف واحد فى لندن - فريق لندن برونكو اللى يلعب فى الدورى الممتاز .
واحدة من اشهر المسابقات الرياضية السنوية فى لندن هيا [[بطولة ويمبلدون|بطولة ويمبلدون للتنس]] ، اللى بتتعمل فى نادى عموم انجلترا فى الضاحية الجنوبية الغربية لمدينة [[ويمبلدون (بلده فى لوندون بوروج اوف ميرتون)|ويمبلدون]] من سنة 1877 <ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.wimbledon.org/en_GB/index.html
| title = Wimbledon — official website
| publisher = The All England Tennis and Croquet Club (AELTC)
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080423182334/http://www.wimbledon.org/en_GB/index.html
| archivedate = 23 April 2008
| accessdate = 29 April 2008
}}</ref> تُقام دى البطولة فى اواخر يونيه وحتى اوائل يوليو، هيا اقدم بطولة تنس فى العالم وتعتبر على نطاق واسع الاكتر شهرة.
فى لندن ملعبين لاختبار الكريكيت يستضيف [[منتخب انجلترا للكريكت|فريق انجلترا للكريكيت]] ، وملعب لوردز (موطن فريق ميدلسيكس سى سى سى ) والملعب البيضاوى (موطن نادى سارى سى سى سى ). استضافت لوردز اربع نهائيات لكاس العالم للكريكيت ومعروفه باسم ''موطن الكريكيت'' .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.espncricinfo.com/england/content/ground/57129.html
| title = Lord's (Cricket Grounds)
| publisher = ESPNcricinfo
| accessdate = 26 March 2021
}}</ref> فى لعبة الجولف، يقع نادى وينتورث فى ڤيرچينيا ووتر ، سارى على الاطراف الجنوبية الغربية للندن، اقرب مكان للندن اللى يستخدم ك واحد من ملاعب البطولة المفتوحة ، اقدم بطولة كبرى فى لعبة الجولف، هو رويال سانت جورج فى ساندويتش، كينت. يستضيف [[قصر الكسندرا]] فى شمال لندن بطولة PDC العالمية للسهام و بطولة الماسترز [[سنوكر|للسنوكر]] . الاحداث السنوية الرئيسية التانيه هيا المشاركة الجماعية لماراثون لندن <ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.london-marathon.co.uk/site/
| title = Flora London Marathon 2008
| publisher = London Marathon Ltd
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080426224024/http://www.london-marathon.co.uk/site/
| archivedate = 26 April 2008
| accessdate = 29 April 2008
}}</ref> وسباق المراكب الجامعى على نهر التايمز المتنازع عليه بين اكسفورد وكامبريدج .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.theboatrace.org/
| title = The Oxford and Cambridge Boat Race — Official Website
| publisher = The Oxford and Cambridge Boat Race
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110430162037/http://www.theboatrace.org/
| archivedate = 30 April 2011
| accessdate = 29 April 2008
}}</ref>
== ملحوظات ==
.mw-parser-output .reflist{font-size:90%;margin-bottom:0.5em;list-style-type:decimal}.mw-parser-output .reflist .references{font-size:100%;margin-bottom:0;list-style-type:inherit}.mw-parser-output .reflist-columns-2{column-width:30em}.mw-parser-output .reflist-columns-3{column-width:25em}.mw-parser-output .reflist-columns{margin-top:0.3em}.mw-parser-output .reflist-columns ol{margin-top:0}.mw-parser-output .reflist-columns li{page-break-inside:avoid;break-inside:avoid-column}.mw-parser-output .reflist-upper-alpha{list-style-type:upper-alpha}.mw-parser-output .reflist-upper-roman{list-style-type:upper-roman}.mw-parser-output .reflist-lower-alpha{list-style-type:lower-alpha}.mw-parser-output .reflist-lower-greek{list-style-type:lower-greek}.mw-parser-output .reflist-lower-roman{list-style-type:lower-roman}.mw-parser-output .reflist{font-size:90%;margin-bottom:0.5em;list-style-type:decimal}.mw-parser-output .reflist .references{font-size:100%;margin-bottom:0;list-style-type:inherit}.mw-parser-output .reflist-columns-2{column-width:30em}.mw-parser-output .reflist-columns-3{column-width:25em}.mw-parser-output .reflist-columns{margin-top:0.3em}.mw-parser-output .reflist-columns ol{margin-top:0}.mw-parser-output .reflist-columns li{page-break-inside:avoid;break-inside:avoid-column}.mw-parser-output .reflist-upper-alpha{list-style-type:upper-alpha}.mw-parser-output .reflist-upper-roman{list-style-type:upper-roman}.mw-parser-output .reflist-lower-alpha{list-style-type:lower-alpha}.mw-parser-output .reflist-lower-greek{list-style-type:lower-greek}.mw-parser-output .reflist-lower-roman{list-style-type:lower-roman}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
=== فهرس ===
*
*
== لينكات برانيه ==
* [http://www.london.gov.uk/ London.gov.uk – هيئة لندن الكبرى]
* [http://www.visitlondon.com/ VisitLondon.com] – موقع السياحة الرسمي
* [http://www.museumoflondon.org.uk/ متحف لندن]
* [http://www.british-history.ac.uk/place.aspx?region=1 لندن] فى ''التاريخ البريطانى على الانترنت'' ، مع روابط للكتير من المصادر الموثوقة عبر الانترنت
** [https://www.bbc.co.uk/programmes/p00546w3 "لندن"] ، ''فى زماننا'' ، مناقشة راديو بى بى سى 4 مع بيتر اكرويد، كلير تومالين و ايان سنكلير (28 سبتمبر 2000)
* {{OSM relation|175342}}
* [https://merhav.nli.org.il/primo-explore/search?query=any,contains,london%20map&tab=default_tab&search_scope=Local&sortby=lso01&vid=NLI&mfacet=rtype,include,Maps,1&mfacet=topic,include,London%20(England),1&lang=en_US&offset=0&came_from=sort خرائط قديمة للندن] ، من مجموعة خرائط عيران لاور، [[مكتبة اسرائيل الوطنيه|مكتبة اسرائيل الوطنية]]
{{London history}}{{London landmarks}}{{Areas of London}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:لندن الكبرى]]
[[تصنيف:عواصم اوروبا]]
[[تصنيف:لندن]]
[[تصنيف:Coordinates on Wikidata]]
64cizbr3hs6r9spv3zkk40v6rrheoi8
13009628
13009627
2026-04-20T19:23:21Z
Mnbaav
287184
13009628
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}'''لندن''' (<small>[[انجليزى]]:</small> London <small>[[الف-به دوليه صوتيه|نطق]]:</small> {{IPA|/ˈlʌndən/}}) هى عاصمة المملكه المتحده و اكبر منطقة حضريه فى [[انجلترا]] و [[المملكه المتحده]] و كانت جزء من الكتير من الحركات والظواهر المهمة على مر التاريخ. [[لندن الكبرى]] هى تانى اكبر منطقه من عدد السكان بين المناطق الحضريه فى [[اتحاد اوروبى|الاتحاد الاوروبى]] بعد [[باريس الكبرى]].<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.demographia.com/db-worldua.pdf
| title = World Urban Areas: Population & Density
| publisher = [[Wendell Cox|Demographia]]
| format = PDF
| accessdate = 2008-08-10
}}</ref><ref>[[Eurostat]]. [http://www.urbanaudit.org/DataAccessed.aspx UrbanAudit.org] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110406130058/http://www.urbanaudit.org/DataAccessed.aspx|date=2011-04-06}}, accessed on 2009-03-12. Data for 2004.</ref><ref>Thomas Brinkoff, [http://www.citypopulation.de/world/Agglomerations.html Principal Agglomerations of the World], accessed on 2009-03-12. Data for 2009-01-01.</ref><ref>[[الامم المتحده]] Department of Economic and Social Affairs, [http://www.un.org/esa/population/publications/wup2007/2007WUP_Highlights_web.pdf World Urbanization Prospects (2007 revision)], (United Nations, 2008), Table A.12. Data for 2007.</ref> و تعدادها 8,278,251<ref name="urban_area_pop">{{Citation|مسار=http://www.statistics.gov.uk/statbase/ssdataset.asp?vlnk=8271&More=Y|عنوان=KS01 Usual resident population: Census 2001, Key Statistics for urban areas|ناشر=Office for National Statistics|تاريخ الوصول=2008-06-06}}</ref> و عدد سكان لندن و المنطقه اللى حولها ما بين 12 مليون<ref name="metro_area_1">{{Citation|مسار=http://www.citypopulation.de/world/Agglomerations.html|عنوان=The Principal Agglomerations of the World|عمل=City Population|تاريخ الوصول=2009-03-03}}</ref> و 14 مليون انسان.<ref name="metro_area_2">{{Citation|مسار=http://www.demographia.com/dm-lonarea.htm|عنوان=Southest England Population by Area from 1891|عمل=Demographia|تاريخ الوصول=2009-04-01}}</ref>
لندن واحده من اهم [[مدينه عالميه|المدن العالميه]] و من المراكز اللى بتقود العالم فى الفنون والتجارة والتعليم والترفيه ، والازياء ، والتمويل ، والرعاية الصحية ، و وسايل الاعلام ، و الخدمات المهنية ، والبحوث والتنمية والسياحة والنقل و ده كله ببيساهم فى شهرتها و اهميتها...<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.mori-m-foundation.or.jp/english/research/project/6/pdf/GPCI2009_English.pdf
| title = Global Power City Index 2009
| publisher = Institute for Urban Strategies – The Mori Memorial Foundation
| accessdate = 14 December 2010
}}</ref> لندن هيا اكبر مراكز العالم المالية زيها زى [[نيو يورك]].<ref name="Global Financial Centres 7">{{مرجع ويب
| url = http://www.zyen.com/PDF/GFC%207.pdf#page=30
| title = Global Financial Centres 7
| year = 2010
| publisher = [[Z/Yen]]
| accessdate = 21 April 2010
| archive-date = 2012-11-05
| archive-url = https://www.webcitation.org/6BwUwB0PC?url=http://www.zyen.com/PDF/GFC%207.pdf#page=30
| url-status = dead
}}</ref><ref name="forbes.com">{{Cite news|url=http://www.forbes.com/2008/07/15/economic-growth-gdp-biz-cx_jz_0715powercities.html|title="World's Most Economically Powerful Cities".|work=Forbes|date=15 July 2008|accessdate=3 October 2010|archiveurl=https://www.webcitation.org/5yo0LhcwS?url=http://www.forbes.com/2008/07/15/economic-growth-gdp-biz-cx_jz_0715powercities.html|archivedate=2011-05-19|url-status=live}}</ref><ref name="Mastercard">{{مرجع ويب
| url = http://www.mastercard.com/us/company/en/insights/pdfs/2008/MCWW_WCoC-Report_2008.pdf
| title = Worldwide Centres of Commerce Index 2008
| publisher = Mastercard
}}</ref>
== مطارات ==
منطقة لندن يخدمها خمس مطارات دوليه هيا [[مطار هيثرو]] ، [[مطار جاتويك]] , [[مطار لندن ستانستيد]] ، [[مطار لندن لوتون]] و [[مطار مدينة لندن]].
'''لندن''' هيا عاصمة [[انجلترا]] واكبر مدنها، [[المملكه المتحده|والمملكة المتحدة]] ، و عدد سكانها حوالى 8.8 مليون انسان ، واكبر مدينة فى [[اوروبا الغربيه|اوروبا الغربية]] حسب المساحة الحضرية ، حيث عدد سكانها 14.8 مليون انسان .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://citypopulation.de/en/world/agglomerations
| title = Major Agglomerations
| accessdate = 16 October 2023
}}</ref> <ref group="note">London is not a city in the usual UK sense of having [[City status in the United Kingdom|city status]] granted by the Crown.</ref> و على [[نهر التايمز]] فى جنوب شرق انجلترا على راس {{حول|50|mi}} مصب النهر وصول ل[[بحر الشمال]] و كانت مستوطنة رئيسية من يقارب من الفى عام.<ref name="london_001">{{مرجع ويب
| url = http://www.museumoflondon.org.uk/English/EventsExhibitions/Permanent/RomanLondon.htm
| title = Roman London
| date = n.d.
| publisher = [[Museum of London]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080322235536/http://www.museumoflondon.org.uk/English/EventsExhibitions/Permanent/RomanLondon.htm
| archivedate = 22 March 2008
}}</ref> [[مدينه لندن|مدينة لندن]] ، قلبها القديم ومركزها المالى ، اسسها [[الامبراطوريه الرومانيه|الرومان]] باسم ''[[لندينيوم]]'' وتحتفظ بحدودها فى العصور الوسطانيه . <ref group="note">شوف كمان : [[Independent city|Independent city § National capitals]]</ref> [[مدينة ويستمينستر|مدينة وستمنستر]] ، للغرب من مدينة لندن، استضافت لعدة قرون [[حكومة المملكه المتحده|الحكومة]] الوطنية [[برلمان المملكه المتحده|والبرلمان]] . من القرن التسعتاشر ، يشير اسم "لندن" كمان ل[[متروبوليس|المدينة]] المحيطة بده المركز، اللى تم تقسيمها تاريخى بين مقاطعات [[ميدلسيكس]] ، [[ايسيكس|واسيكس]] ، [[ساررى|وسارى]] ، وكينت ، وهيرتفوردشاير ، اللى ضمت [[لندن الكبرى]] لحد كبير من سنة 1965. ، <ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.legislation.gov.uk/ukpga/1963/33/contents
| title = London Government Act 1963
| website = legislation.gov.uk
| accessdate = 26 September 2021
}}</ref> اللى تحكمها 33 سلطة محلية وهيئة لندن الكبرى . <ref group="note">The Greater London Authority consists of the [[Mayor of London]] and the [[London Assembly]]. The London Mayor is distinguished from the [[Lord Mayor of London]]. who heads the [[City of London Corporation]] running the [[City of London]].</ref>
=== معمار ===
[[ملف:Aerial_Tower_of_London.jpg|تصغير|برج لندن ، طابيه من العصور الوسطانيه ، يرجع تاريخها جزئى لسنة 1078]]
مبانى لندن متنوعة اوى بحيث مش ممكن تتميز باى نمط معمارى معين، و سبب ده جزئى لتباين اعمارها. اتبنا الكتير من البيوت الكبرى والمبانى العامة، زى [[المتحف الوطنى فى لندن|المعرض الوطنى]] ، من الحجر البورتلاندى . تتميز بعض مناطق المدينة، و بالخصوص تلك غرب وسط المدينة، بالجص الابيض او المبانى المطلية باللون الابيض. عدد قليل من المبانى فى وسط لندن يرجع تاريخها لما قبل الحريق الكبير سنة 1666، هيا بقايا قليلة من الآثار [[روما القديمه|الرومانية]] وبرج لندن وعدد قليل من الناجين المتفرقين من عهد تيودور فى المدينة. ابعد من كده، زى ، [[قصر هامبتون كورت]] اللى يرجع لفترة تيودور.
جزء من التراث المعمارى المتنوع هو كنائس القرن السبعتاشر [[كريستوفر رن|لكريستوفر رين]] ، و المؤسسات المالية الكلاسيكية الجديدة زى البورصة الملكية وبنك انجلترا ، لمحكمة اولد بيلى فى اوائل القرن العشرين وعقار [[باربيكان استيت|باربيكان]] فى الستينات. تعتبر محطة كهرباء باترسى سنة 1939 بجوار النهر فى الجنوب الغربى معلم محلى، فى حين تعتبر بعض محطات السكك الحديدية امثلة ممتازة على الهندسة المعمارية الفيكتورية ، و ابرزها [[محطة سانت بانكراس|سانت بانكراس]] [[محطة بادينجتون|وبادينغتون]] .<ref name="london_078">{{مرجع ويب
| url = http://www.greatbuildings.com/buildings/Paddington_Station.html
| title = Paddington Station
| publisher = Great Buildings
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110525164017/http://www.greatbuildings.com/buildings/Paddington_Station.html
| archivedate = 25 May 2011
| accessdate = 6 June 2008
}}</ref> تختلف كثافة لندن، مع كثافة توظيف عالية فى المنطقة الوسطى وكنارى وارف ، وكثافة سكنية عالية فى جوه لندن ، وكثافات اقل فى لندن الخارجية .
[[ملف:Buckingham_Palace_from_side,_London,_UK_-_Diliff.jpg|تصغير| اتبنا الواجهة العامة للجناح الشرقى [[قصر بكنجهام|لقصر باكنغهام]] بين 1847 و 1850؛ تم اعادة تشكيله لشكله الحالى سنة 1913.]]
[[ملف:Trafalgar_Square_by_Christian_Reimer.jpg|تصغير| [[ميدان ترفلجار|ميدان الطرف الاغر ونوافيره]] ، [[عمود نيلسون|وعمود نيلسون]] على اليمين]]
يوفر النصب التذكارى الموجود فى مدينة لندن اطلالات على المنطقة المحيطة وقت احياء ذكرى حريق لندن الكبير ، اللى نشا فى مكان قريب. يتمتع [[قوس الرخام فى لندن|كل من ماربل آرتش]] وويلينغتون آرتش ، الواقعان فى الطرف الشمالى والجنوبى من بارك لين ، على التوالي، بصلات ملكية، زى ما هو الحال مع نصب البرت التذكارى وقاعة البرت الملكية فى كنسينغتون . [[عمود نيلسون]] (بنى لاحياء ذكرى [[هوراتيو نيلسون|الادميرال هوراشيو نيلسون]] ) هو نصب تذكارى معترف به وطنيا فى [[ميدان ترفلجار|ميدان الطرف الاغر]] ، واحده من النقاط المحورية فى وسط لندن. المبانى القديمة مبنية اساس من الطوب، و فى العاده تكون من الطوب الاصفر فى لندن . و فى مناطق الكثافة السكانية العالية، يكون معظم التركيز عبر المبانى المتوسطة والعالية الارتفاع. ناطحات السحاب فى لندن، زى [[برج سويس رى|30 سانت مارى آكس]] (تتسما اسم "ذا غيركين")، [[برج 42|والبرج 42]] ، [[برج برودجيت|وبرج برودجيت]] ، [[صرح ون كندا|وون كندا سكوير]] ، معظمها فى المنطقتين الماليتين، مدينة لندن وكنارى وارف . يتم تقييد التطوير الشاهق فى مواقع معينة اذا كان من شانه ان يعيق المناظر المحمية [[كاتدرائية القديس بولس|لكاتدرائية القديس بولس]] والمبانى التاريخية التانيه.<ref name="Protected">{{Cite news}}</ref> و تم تطبيق سياسة الحماية دى ، المعروفة باسم "مرتفعات سانت بول"، على ايد مدينة لندن من سنة 1937. بس، هناك عدد من ناطحات السحاب الشاهقة فى وسط لندن، بما فيها [[برج شارد|جسر شارد لندن]] المكون من 95 دور، و هو اطول مبنى فى المملكة المتحدة و اوروبا الغربية.
تشمل المبانى الحديثة البارزة التانيه المبضع ، [[20 شارع فينتشرش|20 شارع فينتشيرتش]] (تتسما اسم "جهاز الاتصال اللاسلكي")، [[مبنى بلدية لندن|قاعة المدينة]] السابقة فى ساوثوارك ، دار اذاعة بى بى سى [[ارت ديكو|آرت ديكو]] و [[المكتبه البريطانيه|المكتبة البريطانية]] [[مابعد الحداثه|ما بعد الحداثة]] فى سومرز تاون / كينجز كروس ورقم 1 للدواجن ب[[جيمس ستيرلنج (مهندس)|جيمس ستيرلينغ]] . ارتفاع [[برج بى تى|برج BT]] {{حول|620|ft|0}} وفيه شاشة LED ملونة بزاوية 360 درجة قرب الاعلى. ما كان قبل كده قبة الالفية ، بجوار نهر التايمز شرق كنارى وارف، بقا دلوقتى مكان ترفيهى يسمى O <sub id="mwBH8">2</sub> Arena . {{Wide image|Palace of Westminster from the dome on Methodist Central Hall (cropped).jpg|900px|The [[Houses of Parliament]] and [[Big Ben|Elizabeth Tower]] (Big Ben) on the right foreground, the [[London Eye]] on the left foreground and [[The Shard]] with [[Canary Wharf]] in the background; seen in September 2014}}
=== تاريخ طبيعى ===
تشير جمعية التاريخ الطبيعى فى لندن لان لندن هيا "واحدة من اكتر مدن العالم خضرة" حيث تضم اكتر من 40 % من المساحات الخضراء او الميه المفتوحة. وتشير لانه اتلقا 2000 نوع من النباتات المزهرة تنمو هناك و ان نهر التايمز المد والجزر يدعم 120 نوع من الاسماك.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.lnhs.org.uk/index.htm
| title = Wildlife in London, England: LNHS Home page
| website = lnhs.org.uk
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20070212143739/http://www.lnhs.org.uk/Index.htm
| archivedate = 12 February 2007
}}</ref> ويذكرون ان اكتر من 60 نوع من اعشاش الطيور فى وسط لندن و ان اعضائهم سجلوا 47 نوع من الفراشات و 1173 عثة واكتر من 270 نوع من العناكب حوالين لندن. تدعم مناطق الاراضى الرطبة فى لندن مجموعات ام اهمية وطنية للكتير من الطيور المائية. فيه فى لندن 38 موقع ام اهمية علمية خاصة (SSSIs)، ومحميتين طبيعيتين وطنيتين و 76 محمية طبيعية محلية .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://lnhs.org.uk/
| title = London Natural History Society – Home
| website = lnhs.org.uk
| accessdate = 25 March 2021
}}</ref>
[[برمائيات|البرمائيات]] شائعة فى العاصمة، بما فيها سمندل [[ليسوتريتون فولجاريس|الماء الملساء]] اللى يعيش قرب [[تيت مودرن]] ، [[ضفدع شائع|والضفادع الشائعة]] ، [[ضفدع الجبل|والضفادع الشائعة]] ، [[بالميت نيوت|وسمندل الماء]] ، والسمندر [[تريتوروس كريستاتوس|المائى الكبير]] . من ناحية تانيه، الزواحف المحلية زى [[دوده بطيئه|الديدان البطيئة]] [[سحليه ولود|والسحالى الشائعة]] وثعابين العشب المحظورة [[الافعى الشائعه|والافاعى]] ، لا تُرى فى الغالب الا فى لندن الخارجية .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.theguardian.com/environment/2012/jul/27/london-amphibian-reptile-map
| title = London's Amphibians and Reptile Populations Mapped
| date = 27 July 2012
| website = The Guardian
| language = en
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20210102204944/https://www.theguardian.com/environment/2012/jul/27/london-amphibian-reptile-map
| archivedate = 2 January 2021
| accessdate = 25 March 2021
| last = Tuffrey
| first = Laurie
}}</ref>
[[ملف:Flickr_-_Duncan~_-_Fox_Trot.jpg|left|تصغير| ثعلب فى شارع ايريس، ساوثوارك ، جنوب لندن]]
من سكان لندن التانيين هناك 10.000 [[ثعلب احمر]] ، بحيث فيه دلوقتى 16 ثعلب لكل ميل مربع (6 لكل كيلومتر مربع) من لندن. الثدييات التانيه الموجودة فى [[لندن الكبرى]] هيا [[قنفذ اوروبى|القنفذ]] ، [[جرذ بنى|الجرذ البنى]] ، الفئران، [[ارنب اوروبى|الارانب]] ، [[زبابات|الزبابة]] ، فار الحقل ، [[سنجاب رمادى شرقى|والسنجاب الرمادى]] .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.royalparks.org.uk/parks/richmond-park/richmond-park-attractions/wildlife/mammals
| title = Mammals
| website = [[The Royal Parks]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20200307135419/https://www.royalparks.org.uk/parks/richmond-park/richmond-park-attractions/wildlife/mammals
| archivedate = 7 March 2020
| accessdate = 25 March 2021
}}</ref> فى المناطق البرية فى لندن الخارجية، زى غابة ايبينج ، اتلقا مجموعة واسعة من الثدييات، بما فيها [[قواع اوروبى|الارنب الاوروبى]] ، [[غرير اوروبى|والغرير]] ، والحقل، [[فولى المجال|والضفة]] ، [[فطر البنك|وفار]] الماء ، [[فار الحراج|وفار الخشب]] ، [[فار اصفر العنق|والفار اصفر العنق]] ، [[الخلد الاوروبى|والخلد]] ، والزبابة، وابن [[ابن عرس صغير|عرس]] ، و لالثعلب الاحمر والسنجاب الرمادى والقنفذ. اتلقا [[قضاعه اوراسيه|قضاعة]] ميتة على الطريق السريع، فى وابينغ ، على بعد حوالى ميل واحد من [[كوبرى البرج|جسر البرج]] ،و ده يشير لانهم بداوا فى الرجوع بعد غيابهم عن المدينة لمدة مائة عام.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.thisislocallondon.co.uk/news/topstories/946018.londons_first_wild_otter_found/
| title = London's first wild otter found
| website = This Is Local London
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20100401110428/http://www.thisislocallondon.co.uk/news/topstories/946018.londons_first_wild_otter_found/
| archivedate = 1 April 2010
| last = Law
| first = Peter
}}</ref> تم تسجيل عشرة انواع من الخفافيش الثمانية عشر فى انجلترا فى غابة ايبينج: [[سوبرانو بيبيستريل|السوبرانو]] ، خفافيش ناثوسيوس والبيبستريل الشائع ، الليلى المشترك ، [[خفاش السيروتين|السيروتين]] ، [[بارباستيلا|البارباستيل]] ، داوبنتون ، [[البليكوتوس اوريتوس|البنى طويل الاذن]] ، [[الثرثرة الخفافيش|ناترير وليسلر]] .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.cityoflondon.gov.uk/things-to-do/green-spaces/epping-forest/wildlife-and-nature/Pages/Mammals.aspx
| title = Mammals
| website = cityoflondon.gov.uk
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150318070552/http://www.cityoflondon.gov.uk/things-to-do/green-spaces/epping-forest/wildlife-and-nature/Pages/Mammals.aspx
| archivedate = 18 March 2015
| accessdate = 16 November 2014
}}</ref>
تتجول قطعان [[داما (جنس من الثدييات)|الغزلان]] [[الايل الاحمر|الحمرا]] والبور بحرية فى معظم اماكن ريتشموند وبوشى بارك . يتم تنفيذ عملية الاعدام فى شهرى نوفمبر وفبراير من كل سنه لضمان استدامة الاعداد. تشتهر Epping Forest كمان بغزلانها البور، اللى ممكن رؤيتها بشكل متكرر فى قطعان شمال الغابة. يتم كمان الحفاظ على مجموعة نادرة من الغزلان السوداء البور فى محمية الغزلان قرب ثيدون بوا . اتلقا غزال المنتجق كمان فى الغابة. سكان لندن معتادون على الحياة البرية زى الطيور والثعالب اللى تتقاسم المدينة، فقد ابتدت الغزلان الحضرية من فتره قصيره تبقا سمة منتظمة، وتاتى قطعان كاملة من الغزلان البور لالمناطق السكنية ليل للاستفادة من المساحات الخضراء فى لندن.
== ديموجرافيا ==
{{Main|ناس من لندن}}لندن بيعيش فيها مجموعات عرقيه كتيره <ref name="2007 ethnicity">{{مرجع ويب
| url = http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadTableView.do?a=7&b=276743&c=london&d=13&e=13&g=325264&i=1001x1003x1004&m=0&r=1&s=1280577856710&enc=1&dsFamilyId=1812
| title = Resident Population Estimates by Ethnic Group (Percentages)
| work = Neighbourhood Statistics
| publisher = Office for National Statistics
| accessdate = 31 July 2010
| archive-date = 2011-05-19
| archive-url = https://www.webcitation.org/5yo0zAWsM?url=http://www.neighbourhood.statistics.gov.uk/dissemination/LeadTableView.do?a=7
| url-status = dead
}}</ref>
{| class="wikitable" style="float:right; text-align:right;"
|+تعداد 2021 - سكان لندن حسب بلد الميلاد <ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/census/2021/bulk
| title = Census 2021 Bulk Data Download - TS012 Country of birth (detailed)
| publisher = Durham University
}}</ref>
! colspan="2" | بلد الميلاد
! سكان
! نسبه مئويه
|-
! colspan="2" |{{Flag|United Kingdom}} {{Flag|United Kingdom}}
! 5,223,986
! 59.4
|-
! colspan="2" style="text-align:left;" | غير المملكة المتحدة
! 3,575,739
! 40.6
|-
| rowspan="11" |
| style="text-align:left;" |{{Flag|India}} {{Flag|India}}
| 322,644
| 3.7
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Romania}} {{Flag|Romania}}
| 175,991
| 2.0
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Poland}} {{Flag|Poland}}
| 149,397
| 1.7
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Bangladesh}} {{Flag|Bangladesh}}
| 138,895
| 1.6
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Pakistan}} {{Flag|Pakistan}}
| 129,774
| 1.5
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Italy}} {{Flag|Italy}}
| 126,059
| 1.4
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Nigeria}} {{Flag|Nigeria}}
| 117,145
| 1.3
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Ireland}} {{Flag|Ireland}}
| 96,566
| 1.1
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|Sri Lanka}} {{Flag|Sri Lanka}}
| 80,379
| 0.9
|-
| style="text-align:left;" |{{Flag|France}} {{Flag|France}}
| 77,715
| 0.9
|-
| style="text-align:left;" | تانيين
| 2,161,174
| 24.6
|-
! colspan="2" | المجموع
! 8,799,725
! 100.0
|}
[[ملف:Greater_London_population_density_map,_2011_census.png|تصغير|خريطة الكثافة السكانية]]
تمتد المنطقة الحضرية المستمرة فى لندن للى هو ابعد من لندن الكبرى عدد سكانها 9,787,426 انسان سنة 2011، <ref name="urbanpopulation">{{مرجع ويب
| url = http://www.nomisweb.co.uk/articles/747.aspx
| title = 2011 Census – Built-up areas
| date = 28 June 2013
| website = nomisweb.co.uk
| publisher = [[Office for National Statistics|ONS]]
| accessdate = 29 March 2021
}}</ref> فى الوقت نفسه عدد سكان المنطقة الحضرية الاوسع نطاق 12-14 انسان مليون، حسب التعريف المستخدم.<ref name="metro_area_1"/> حسب لليوروستات ، لندن تانى اكبر منطقة حضرية حسب عدد السكان فى اوروبا. صافى 726,000 وصل المهاجرون لهناك فى الفترة 1991-2001.<ref name="Immigration">{{مرجع ويب
| url = http://www.timesonline.co.uk/tol/news/uk/article379434.ece
| title = Immigration Rise Increases Segregation in British Cities
| date = 10 April 2005
| website = [[The Times]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080211185641/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/uk/article379434.ece
| archivedate = 11 February 2008
| accessdate = 25 March 2021
| last = Leppard
| first = David
}}</ref> مساحة المنطقة {{حول|1579|km2|sqmi}} ،و ده يعطى كثافة سكانية {{حول|5177|PD/km2|PD/sqmi}} <ref name="Metrop">{{مرجع ويب
| url = http://www.dgcl.interieur.gouv.fr/sections/a_votre_service/lu_pour_vous/les_grandes_metropol/downloadFile/attachedFile/metropolislondres.pdf?nocache=1254397828.63
| title = Metropolis: 027 London, World Association of the Major Metropolises
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110427084411/http://www.dgcl.interieur.gouv.fr/sections/a_votre_service/lu_pour_vous/les_grandes_metropol/downloadFile/attachedFile/metropolislondres.pdf?nocache=1254397828.63
| archivedate = 27 April 2011
| accessdate = 3 May 2010
}}</ref> اكتر من عشرة اضعاف اى منطقة بريطانية تانيه.<ref name="london_087">{{مرجع ويب
| url = http://www.statistics.gov.uk/downloads/theme_population/regional_snapshot/RS_Lon.pdf
| title = Population density of London: by London borough, 2006
| publisher = UK Statistics Authority
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080624195152/http://www.statistics.gov.uk/downloads/theme_population/regional_snapshot/RS_Lon.pdf
| archivedate = 24 June 2008
}}</ref> حسب عدد السكان، تحتل لندن المرتبة 19 حسب [[اكبر المدن فى العالم|المساحة]] و 18 [[اكبر المدن فى العالم|حسب المساحة الحضرية]] . فى فترة الحيازة، 23.1% ايجار اجتماعى جوه لندن، 46.8% اما يمتلكون بيوتهم بالكامل او برهن عقارى او قرض و 30% ايجار خاص فى تعداد 2021.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/c2021ts054
| title = TS054 - Tenure - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> يعمل الكتير من سكان لندن من المنزل، 42.9% فعلوا ذلك فى تعداد سنة 2021 فى الوقت نفسه 20.6% يقودون السيارة لالعمل. ولوحظ اكبر انخفاض فى وسايل النقل بين دول اللى يستقلون القطار ومترو الانفاق، حيث انخفض من 22.6% سنة 2011 ل9.6% سنة 2021.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/c2021ts061
| title = TS061 - Method used to travel to work - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> فى المؤهلات، 46.7% من سكان لندن عندهم مؤهلات مصنفة من المستوى 4 او اعلى، هيا فى الغالب شهادات جامعية. 16.2% مش عندهم مؤهلات .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/c2021ts067
| title = TS067 - Highest level of qualification - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref>
=== بلد الميلاد ===
سجل تعداد 2021 ان 3,575,739 شخص او 40.6% من سكان لندن مولودين فى الخارج ، ده يخلليها من المدن اللى تضم اكبر عدد من السكان المهاجرين حسب الاعداد المطلقة وبنمو يقارب 3 ملايين من سنة 1971 لما كان عدد السكان المولودين فى الخارج كان 668,373.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://casweb.ukdataservice.ac.uk//index.htm
| title = Casweb
| date = 2013-03-21
| website = casweb.ukdataservice.ac.uk
| language = English
| accessdate = 2024-01-14
| last = UK Data Service
| first = Jisc
}}</ref> 13% من اجمالى السكان اتولدو فى آسيا (32.1% من اجمالى السكان المولودين فى الخارج)، و 7.1% اتولدو فى افريقيا (17.5%)، و 15.5% اتولدو فى اوروبا التانيه (38.2%)، و 4.2% اتولدو فى الامريكتين ومنطقة البحر الكاريبى. (10.3%).<ref name=":3">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/create/filter-outputs/2260f256-3757-4b75-835d-b904cb29a357
| title = Country of birth - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> و كانت اكبر خمس دول منشا منفردة هيا الهند ورومانيا وبولندا وبنغلاديش وباكستان على التوالى.<ref name=":3" />
حوالى 56.8% من الاطفال اللى اتولدو فى لندن سنة 2021 اتولدو لام اتولدت يوم الخارج.<ref name=":4">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/birthsdeathsandmarriages/livebirths/datasets/parentscountryofbirth
| title = Parents' country of birth - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> و تزايد ده الاتجاه فى العقدين الماضيين لما شكلت الامهات المولودات فى الخارج 43.3% من الولادات سنة 2001 فى لندن، علشان تكون الاغلبية فى نص العقد 1 القرن الواحد و عشرين بحلول سنة 2006 بنسبة 52.5%.<ref name=":4" />
لقد وصلت نسبة كبيرة من السكان المولودين فى الخارج اللى كانو حاضرين فى تعداد 2021 مؤخر نسبى. ومن اجمالى السكان، يمثل دول اللى وصلو بين 2011 و 2021 16.6% من سكان لندن.<ref name=":6">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/create/filter-outputs/038e579d-69a5-4765-821f-864f6d4ea8a1
| title = Year of arrival in the uk - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> اما اللى وصلو بين 2001 و 2010 فقد بلغت نسبتهم 10.4%، وبين 1991 و 2001 5.7%، وقبل سنة 1990 7.3%.<ref name=":6" />
=== جماعات عرقية ===
<div class="thumb tmulti tright"><div class="thumbinner multiimageinner" style="width:204px;max-width:204px"><div class="trow"><div class="theader" style="text-align:center">خرائط لندن الكبرى توضح التوزيع النسبى للمجموعات العرقية المختارة حسب للتعداد السكانى سنة 2021</div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:202px;max-width:202px"><div class="thumbimage">[[ملف:White_London_2021.png|بديل=White|200x200بك]] </div><div class="thumbcaption text-align-center">[[White people in the United Kingdom|الابيض]] (53.8%)</div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:202px;max-width:202px"><div class="thumbimage">[[ملف:Asian_London_2021.png|بديل=Asian|200x200بك]] </div><div class="thumbcaption text-align-center">[[British Asian|آسيا]] (20.8%)</div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:202px;max-width:202px"><div class="thumbimage">[[ملف:Black_London_2021.png|بديل=Black|200x200بك]] </div><div class="thumbcaption text-align-center">[[Black British people|اسود]] (13.5%)</div></div></div></div></div> حسب لمكتب الاحصاءات الوطنية ، عن تعداد سنة 2021، كان 53.8 % من سكان لندن البالغ عددهم 8,173,941 انسان من البيض ، مع 36.8% من [[وايت بريطانى|البريطانيين البيض]] ، و 1.8% من الايرلنديين البيض ، و0.1% من الغجر / المسافرين الايرلنديين ، و0.4 من الغجر، و 14.7% مصنفين. كما غيرها من الابيض .<ref name=":5">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/TS021/editions/2021/versions/1/filter-outputs/d2f0a39a-75b6-4995-b4bd-a5b68ff79027#get-data
| title = Ethnic group - Office for National Statistics
| website = Ons.gov.uk
| accessdate = 5 December 2022
}}</ref> و فى الوقت نفسه، كان 22.2% من سكان لندن من اصل آسيوى او مختلط آسيوي، مع 20.8% من اصل آسيوى كامل و 1.4% من اصل آسيوى مختلط. ويشكل الهنود 7.5% من السكان، يليهم الباكستانيون والبنغلاديشيون بنسبة 3.3% و 3.7% على التوالى. ويمثل الصينيين1.7% والعرب 1.6%. وتم تصنيف 4.6% تانيه على انها "آسيوية تانيه".<ref name=":5" /> كان 15.9% من سكان لندن من اصل [[بريطانيين افارقه|اسود]] او مختلط اسود. كان 13.5% من اصل اسود كامل، ويشكل الاشخاص ذوو التراث الاسود المختلط 2.4%. يمثل [[بريطانيين افارقه|الافارقة السود]] 7.9% من سكان لندن؛ تم تحديد 3.9% على انهم من منطقة البحر الكاريبى السوداء ، و 1.7% على انهم "اسود تانيين ". 5.7% كانو من اعراق مختلطة .<ref name=":5" /> تغير ده الهيكل العرقى بشكل كبير من الستينات. تشير تقديرات سنة 1961 لان اجمالى عدد السكان من الاقليات العرقية غير البيضاء 179,109 انسان ويشكلون 2.3% من السكان ساعتها ، <ref>{{Cite journal|last=Lee|first=Trevor R.|date=1973|title=Immigrants in London: Trends in distribution and concentration 1961–71|url=http://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/1369183X.1973.9975191|journal=Journal of Ethnic and Migration Studies|language=en|volume=2|issue=2|pages=145–158|doi=10.1080/1369183X.1973.9975191|issn=1369-183X}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Collins|first=Charles|date=1971|title=Distribution of Commonwealth immigrants in Greater London|url=https://www.jstor.org/stable/43617773|journal=Ekistics|volume=32|issue=188|pages=12–21|jstor=43617773|issn=0013-2942}}</ref> و ارتفع من ساعتها ل1,346,119 و 20.2% سنة 1991 <ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/datasets/lbs91
| title = 1991 census - local base statistics - Nomis - Official Census and Labour Market Statistics
| website = nomisweb.co.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> و 4,068,553 و 46.2% سنة 1991. 2021.<ref name=":7">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/TS021/editions/2021/versions/1/filter-outputs/d2f0a39a-75b6-4995-b4bd-a5b68ff79027
| title = Ethnic group - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> من اصحاب الخلفية البريطانية البيضاء، تشير تقديرات سنة 1971 ان عدد السكان 6,500,000 انسان و 87% من اجمالى السكان، <ref>{{Citation|last=Cooper|first=David Goodhew, Anthony-Paul|title=The Desecularisation of the City: London's Churches, 1980 to the Present|date=2018|url=https://www.taylorfrancis.com/chapters/edit/10.4324/9781351167765-1/desecularisation-city-london-churches-1980-present-david-goodhew-anthony-paul-cooper|journal=The Desecularisation of the City|pages=3–38|accessdate=2024-01-14|publisher=Routledge|DOI=10.4324/9781351167765-1|ISBN=978-1-351-16776-5}}</ref> وانخفض من ساعتها ل3,239,281 انسان و 36.8% سنة 2021 <ref name=":7" /> غالبية تلاميذ المدارس فى لندن من خلفيات الاقليات العرقية. 23.9% بريطانيين بيض، 14% بيض تانيين ، 23.2% آسيويون، 17.9% اسود، 11.3% مختلط، 6.3% تانيه و 2.3% غير مصنفين.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://explore-education-statistics.service.gov.uk/find-statistics/school-pupils-and-their-characteristics
| title = Schools, pupils and their characteristics, Academic year 2022/23
| website = explore-education-statistics.service.gov.uk
| language = en
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> اجمال فى تعداد سنة 2021، من 1,695,741 انسان من سكان لندن اللى تتراوح اعمارهم بين 0 و 15 سنه ، كان 42% من البيض فى المجمل، مقسمين اياهم ل30.9% من البريطانيين البيض، و0.5% من الايرلنديين، و 10.6% من البيض التانيين، و 23% من الآسيويين، و 16.4% من السود. 12% مختلطون و 6.6% مجموعة عرقية تانيه.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nomisweb.co.uk/livelinks/12297.xlsx
| title = LC2109EWls – Ethnic group by age
| publisher = nomisweb.co.uk
| accessdate = 26 March 2015
| last = ONS
}}</ref>
=== اللغات ===
فى يناير 2005، قالت دراسة استقصائية للتنوع العرقى والدينى فى لندن ان اكتر من 300 لغة يتم التحدث بيها فى لندن واكتر من 50 مجتمع غير اصلى عدد سكانها اكتر من 10000 انسان . فى تعداد سنة 2021، تحدث 78.4% منهم باللغة الانجليزية كلغة اولى.<ref name=":8">{{مرجع ويب
| url = https://www.ons.gov.uk/datasets/create/filter-outputs/bd973425-a3bd-4610-92b4-e8d77e908654
| title = Main language - Office for National Statistics
| website = ons.gov.uk
| accessdate = 2024-01-14
}}</ref> اكبر 5 لغات بره اللغة الانجليزية هيا الرومانية والاسبانية والبولندية والبنغالية والبرتغالية.<ref name=":8" />
=== دِين ===
{{Pie chart|thumb=right|caption=Religion in London (2021)<ref name=census2021>{{مرجع ويب|url=https://www.ons.gov.uk/datasets/TS030/editions/2021/versions/1/filter-outputs/8f748994-2bd6-407c-b7f8-7f9d7fafbe6f| title=Religion |publisher=[[Office for National Statistics]] |access-date=16 December 2022}}</ref>|label1=[[Christianity]]|value1=40.66|color1=DodgerBlue|label2=[[Irreligion|Not religious]]|value2=27.05|color2=Honeydew|label3=[[Islam]]|value3=14.99|color3=Green|label4=Undeclared|value4=7.00|color4=Black|label5=[[Hinduism]]|value5=5.15|color5=DarkOrange|label6=[[Judaism]]|value6=1.65|color6=Blue|label7=[[Sikhism]]|value7=1.64|color7=DarkKhaki|label8=[[Buddhism]]|value8=0.99|color8=Yellow|label9=Other religion|value9=0.88|color9=Chartreuse}} حسب لتعداد 2021 ، كانت اكبر التجمعات الدينية هيا المسيحيين (40.66%)، يليهم اللى لا دين لهم (20.7%)، المسلمين (15%)، مافيش (8.5%)، الهندوس (5.15%)، اليهود (1.65%). %)، السيخ (1.64%)، البوذيون (1.0%) وتانيين (0.8%).<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.ons.gov.uk/ons/publications/re-reference-tables.html?edition=tcm%3A77-286262
| title = 2011 Census, Key Statistics for Local Authorities in England and Wales
| date = 11 December 2012
| publisher = Office for National Statistics
| accessdate = 4 May 2013
}}</ref>
كانت لندن مسيحية تقليدى، و عندهاعدد كبير من الكنائس ، خاصة فى مدينة لندن. [[كاتدرائية القديس بولس]] الشهيرة فى المدينة وكاتدرائية ساوثوارك جنوب النهر من المراكز الادارية [[الكنيسه الانجليكانيه|الانجليكانية]] ، <ref name="london_096">{{مرجع ويب
| url = http://www.stpauls.co.uk/page.aspx?theLang=001lngdef&pointerid=97320F44yHMK9hndcXZBD5sVH4m52Yc0
| title = About Saint Paul's
| date = 7 April 2008
| publisher = Dean and Chapter St Paul's
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080407082352/http://www.stpauls.co.uk/page.aspx?theLang=001lngdef&pointerid=97320F44yHMK9hndcXZBD5sVH4m52Yc0
| archivedate = 7 April 2008
| accessdate = 25 March 2021
}}</ref> رئيس اساقفة كانتربرى ، الاسقف الرئيسى [[كنيسة انجلترا|لكنيسة انجلترا]] والكنيسة الانجليكانية فى كل اماكن العالم، يقع مقر اقامته الرئيسى فى [[كنيسه قصر لامبث|قصر لامبث.]] فى منطقة لامبيث بلندن .<ref name="london_097">{{مرجع ويب
| url = http://www.lambethpalacelibrary.org/
| title = Lambeth Palace Library
| website = [[Lambeth Palace Library]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110430174131/http://www.lambethpalacelibrary.org/
| archivedate = 30 April 2011
| accessdate = 27 April 2008
}}</ref>
{{Multiple image|direction=vertical|image1=St Paul's Cathedral from The south east.jpg|caption1=[[St Paul's Cathedral]]. the seat of the [[Bishop of London]]|image2=London Temple.jpg|caption2=The [[BAPS Shri Swaminarayan Mandir London]] is the second-largest [[Hindu temple]] in England and Europe.}}
== رياضة ==
<div class="thumb tmulti tright"><div class="thumbinner multiimageinner" style="width:219px;max-width:219px"><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:217px;max-width:217px"><div class="thumbimage">[[ملف:Wembley_Stadium_interior.jpg|بديل=|215x215بك]] </div><div class="thumbcaption"> [[Wembley Stadium|ستاد ويمبلى]] ، موطن [[England women's national football team|فريق كرة القدم]] الانجليزى [[فريق انجلترا لكورة القدم|للرجال]] والستات [[FA Cup Final|و نهائى كاس الاتحاد الانجليزى]] ، يتسع لـ 90 الف متفرج. انه اكبر ستاد فى المملكة المتحدة.<ref name="Wembley"><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles><cite class="citation web cs1">[https://web.archive.org/web/20200326114025/http://www.wembleystadium.com/about/about-wembley-stadium "About Wembley Stadium – What we do at Wembley Stadium"]. </cite></ref></div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:217px;max-width:217px"><div class="thumbimage">[[ملف:Centre_Court_Wimbledon_1.jpg|بديل=|215x215بك]] </div><div class="thumbcaption">[[Centre Court|المحكمة المركزية]] فى [[The Championships, Wimbledon|ويمبلدون]] . تُقام بطولة ويمبلدون كل يونيه ويوليو، هيا اقدم بطولة تنس فى العالم، والبطولة الكبرى الوحيدة اللى بتتلعب على العشب.</div></div></div><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:217px;max-width:217px"><div class="thumbimage">[[ملف:Twickenham_stadium_-_Cup_finals_day_-_geograph.org.uk_-_2966637.jpg|بديل=|215x215بك]] </div><div class="thumbcaption">[[Twickenham Stadium|تويكنهام]] ، موطن [[فريق انجلترا اتحاد الرجبى|فريق اتحاد الرجبى الوطنى الانجليزى]] ، سعته 82000 كرسى.</div></div></div></div></div>استضافت لندن [[العاب اوليمبيه صيفيه|الالعاب الاولمبية الصيفية]] 3 مرات: فى [[اوليمبياد صيف 1908|اعوام 1908]] ، [[اوليمبياد صيف 1948|و1948]] ، و [[اوليمبياد صيف 2012|2012]] ، ده يخلليها اول مدينة تستضيف الالعاب الحديثة 3 مرات. و كانت المدينة كمان المضيفة لالعاب الامبراطورية البريطانية سنة 1934 .<ref name="london_175">{{مرجع ويب
| url = http://www.thecgf.com/countries/intro.asp?loc=ENG
| title = England – Introduction
| date = 28 April 2011
| website = [[Commonwealth Games Federation]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110429043207/http://www.thecgf.com/countries/intro.asp?loc=ENG
| archivedate = 29 April 2011
| accessdate = 3 November 2008
}}</ref> و سنة 2017، استضافت لندن [[بطولة العالم لالعاب القوى 2017|بطولة العالم لالعاب القوى]] للمرة الاولى.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.gamesbids.com/eng/other_news/1216135963.html
| title = London Defeats Doha to host 2017 International Athletics Championships
| date = 11 November 2011
| website = Gamesbids.com
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20111113180038/http://www.gamesbids.com/eng/other_news/1216135963.html
| archivedate = 13 November 2011
| accessdate = 13 December 2011
| last = Livingstone
| first = Robert
}}</ref>
الرياضة الاكتر شعبية فى لندن هيا [[كورة قدم|كرة القدم]] ، و عندهاسبعة اندية فى [[بريميير ليج|الدورى الانجليزى الممتاز]] فى موسم 2022–23 : [[ارسنال]] ، [[نادى برينتفورد|برينتفورد]] ، [[نادى تشيلسى|تشيلسى]] ، [[كريستال پالاس|كريستال بالاس]] ، [[نادى فولهام|فولهام]] ، [[توتنهام هوتسبير|توتنهام هوتسبر]] ، [[ويست هام يونايتد|ووست هام يونايتد]] .<ref name="london_176">{{مرجع ويب
| url = https://www.premierleague.com/clubs
| title = Barclays Premier League Clubs
| publisher = [[Premier League]]
| accessdate = 29 March 2021
| archive-date = 2018-12-03
| archive-url = https://web.archive.org/web/20181203140113/https://www.premierleague.com/clubs/
| url-status = dead
}}</ref> فرق الرجال المحترفين التانيه فى لندن هيا [[ايه اف سى ويمبلدون]] ، [[نادى بارنت|Barnet]] ، [[نادى بروملى|Bromley]] ، [[تشارلتون اثلتيك|Charlton Athletic]] ، [[داجينهام و ريدبريدچ|Dagenham & Redbridge]] ، [[نادى ليتون اورينت|Leyton Orient]] ، [[نادى ميلوول|Millwall]] ، [[كوينز پارك رينجرز|Queens Park Rangers]] و Sutton United . هناك 4 فرق مقرها لندن فى الدورى الممتاز للستات : ارسنال وتشيلسى وتوتنهام ووست هام يونايتد .
فريقين من فرق اتحاد الرجبى الممتاز فى لندن الكبرى: Harlequins و Saracens .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.premiershiprugby.com/clubs/index.php
| title = Premiership Rugby: Clubs
| publisher = Premier Rugby
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110427075926/http://www.premiershiprugby.com/clubs/index.php
| archivedate = 27 April 2011
| accessdate = 5 August 2010
}}</ref> يلعب Ealing Trailfinders و London Scottish فى بطولة RFU . بتشمل نوادى اتحاد الرجبى التانيه فى المدينة ريتشموند ، روسلين بارك ، ويستكومب بارك وبلاكهيث . يستضيف ستاد تويكنهام فى جنوب غرب لندن الماتشات المحلية لفريق اتحاد الرجبى الوطنى الانجليزى . دورى الرجبى اكتر شعبية فى شمال انجلترا، لكن لهذه الرياضة نادى محترف واحد فى لندن - فريق لندن برونكو اللى يلعب فى الدورى الممتاز .
واحدة من اشهر المسابقات الرياضية السنوية فى لندن هيا [[بطولة ويمبلدون|بطولة ويمبلدون للتنس]] ، اللى بتتعمل فى نادى عموم انجلترا فى الضاحية الجنوبية الغربية لمدينة [[ويمبلدون (بلده فى لوندون بوروج اوف ميرتون)|ويمبلدون]] من سنة 1877 <ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.wimbledon.org/en_GB/index.html
| title = Wimbledon — official website
| publisher = The All England Tennis and Croquet Club (AELTC)
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080423182334/http://www.wimbledon.org/en_GB/index.html
| archivedate = 23 April 2008
| accessdate = 29 April 2008
}}</ref> تُقام دى البطولة فى اواخر يونيه وحتى اوائل يوليو، هيا اقدم بطولة تنس فى العالم وتعتبر على نطاق واسع الاكتر شهرة.
فى لندن ملعبين لاختبار الكريكيت يستضيف [[منتخب انجلترا للكريكت|فريق انجلترا للكريكيت]] ، وملعب لوردز (موطن فريق ميدلسيكس سى سى سى ) والملعب البيضاوى (موطن نادى سارى سى سى سى ). استضافت لوردز اربع نهائيات لكاس العالم للكريكيت ومعروفه باسم ''موطن الكريكيت'' .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.espncricinfo.com/england/content/ground/57129.html
| title = Lord's (Cricket Grounds)
| publisher = ESPNcricinfo
| accessdate = 26 March 2021
}}</ref> فى لعبة الجولف، يقع نادى وينتورث فى ڤيرچينيا ووتر ، سارى على الاطراف الجنوبية الغربية للندن، اقرب مكان للندن اللى يستخدم ك واحد من ملاعب البطولة المفتوحة ، اقدم بطولة كبرى فى لعبة الجولف، هو رويال سانت جورج فى ساندويتش، كينت. يستضيف [[قصر الكسندرا]] فى شمال لندن بطولة PDC العالمية للسهام و بطولة الماسترز [[سنوكر|للسنوكر]] . الاحداث السنوية الرئيسية التانيه هيا المشاركة الجماعية لماراثون لندن <ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.london-marathon.co.uk/site/
| title = Flora London Marathon 2008
| publisher = London Marathon Ltd
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080426224024/http://www.london-marathon.co.uk/site/
| archivedate = 26 April 2008
| accessdate = 29 April 2008
}}</ref> وسباق المراكب الجامعى على نهر التايمز المتنازع عليه بين اكسفورد وكامبريدج .<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.theboatrace.org/
| title = The Oxford and Cambridge Boat Race — Official Website
| publisher = The Oxford and Cambridge Boat Race
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20110430162037/http://www.theboatrace.org/
| archivedate = 30 April 2011
| accessdate = 29 April 2008
}}</ref>
== ملحوظات ==
.mw-parser-output .reflist{font-size:90%;margin-bottom:0.5em;list-style-type:decimal}.mw-parser-output .reflist .references{font-size:100%;margin-bottom:0;list-style-type:inherit}.mw-parser-output .reflist-columns-2{column-width:30em}.mw-parser-output .reflist-columns-3{column-width:25em}.mw-parser-output .reflist-columns{margin-top:0.3em}.mw-parser-output .reflist-columns ol{margin-top:0}.mw-parser-output .reflist-columns li{page-break-inside:avoid;break-inside:avoid-column}.mw-parser-output .reflist-upper-alpha{list-style-type:upper-alpha}.mw-parser-output .reflist-upper-roman{list-style-type:upper-roman}.mw-parser-output .reflist-lower-alpha{list-style-type:lower-alpha}.mw-parser-output .reflist-lower-greek{list-style-type:lower-greek}.mw-parser-output .reflist-lower-roman{list-style-type:lower-roman}.mw-parser-output .reflist{font-size:90%;margin-bottom:0.5em;list-style-type:decimal}.mw-parser-output .reflist .references{font-size:100%;margin-bottom:0;list-style-type:inherit}.mw-parser-output .reflist-columns-2{column-width:30em}.mw-parser-output .reflist-columns-3{column-width:25em}.mw-parser-output .reflist-columns{margin-top:0.3em}.mw-parser-output .reflist-columns ol{margin-top:0}.mw-parser-output .reflist-columns li{page-break-inside:avoid;break-inside:avoid-column}.mw-parser-output .reflist-upper-alpha{list-style-type:upper-alpha}.mw-parser-output .reflist-upper-roman{list-style-type:upper-roman}.mw-parser-output .reflist-lower-alpha{list-style-type:lower-alpha}.mw-parser-output .reflist-lower-greek{list-style-type:lower-greek}.mw-parser-output .reflist-lower-roman{list-style-type:lower-roman}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
=== فهرس ===
*
*
== لينكات برانيه ==
* [http://www.london.gov.uk/ London.gov.uk – هيئة لندن الكبرى]
* [http://www.visitlondon.com/ VisitLondon.com] – موقع السياحة الرسمي
* [http://www.museumoflondon.org.uk/ متحف لندن]
* [http://www.british-history.ac.uk/place.aspx?region=1 لندن] فى ''التاريخ البريطانى على الانترنت'' ، مع روابط للكتير من المصادر الموثوقة عبر الانترنت
** [https://www.bbc.co.uk/programmes/p00546w3 "لندن"] ، ''فى زماننا'' ، مناقشة راديو بى بى سى 4 مع بيتر اكرويد، كلير تومالين و ايان سنكلير (28 سبتمبر 2000)
* {{OSM relation|175342}}
* [https://merhav.nli.org.il/primo-explore/search?query=any,contains,london%20map&tab=default_tab&search_scope=Local&sortby=lso01&vid=NLI&mfacet=rtype,include,Maps,1&mfacet=topic,include,London%20(England),1&lang=en_US&offset=0&came_from=sort خرائط قديمة للندن] ، من مجموعة خرائط عيران لاور، [[مكتبة اسرائيل الوطنيه|مكتبة اسرائيل الوطنية]]
{{London history}}{{London landmarks}}{{Areas of London}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:لندن الكبرى]]
[[تصنيف:عواصم اوروبا]]
[[تصنيف:لندن]]
[[تصنيف:Coordinates on Wikidata]]
f0kaqmv64x1vgr9y4k0hscliiqw9ak7
مصر
0
700
13009530
13009426
2026-04-20T12:38:49Z
Mnbaav
287184
/* محافظات مصر */تعديل بسيط
13009530
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,010,408 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها ف الليل م الفضا.]]
{{مفصله|جغرافيا مصر}}
مساحة مصر 1,021,580 كيلو متر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحة صغيرة من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[هوية مصر]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
==خرايط مصر==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
6e6rst6xlemhjdo414we7qpjip165ul
13009547
13009530
2026-04-20T13:02:34Z
Mnbaav
287184
13009547
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,010,408 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها ف الليل م الفضا.]]
{{مفصله|جغرافيا مصر}}
مساحة مصر 1,021,580 كيلو متر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحة صغيرة من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الهويه المصريه]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
==خرايط مصر==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
mmntzglf1eg15p9cfi8vjc10wlc66h8
13009548
13009547
2026-04-20T13:03:51Z
Mnbaav
287184
13009548
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,010,408 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها ف الليل م الفضا.]]
{{مفصله|جغرافيا مصر}}
مساحة مصر 1,021,580 كيلو متر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحة صغيرة من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الهويه المصريه]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
8stfgbeuwas1b0klgk6pbk6vzsksqz0
13009549
13009548
2026-04-20T13:04:15Z
Mnbaav
287184
13009549
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,010,408 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها ف الليل م الفضا.]]
{{مفصله|جغرافيا مصر}}
مساحة مصر 1,021,580 كيلو متر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحة صغيرة من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الهويه المصريه]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
gzx503zkyzh71yje4qep9ckq8ihrbo2
13009552
13009549
2026-04-20T13:06:19Z
Mnbaav
287184
/* الجيوجرافيا */تعديل بسيط
13009552
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,010,408 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها فى الليل من الفضا.]]
{{Main|جغرافية مصر}}
مساحة مصر 1,021,580 كيلو متر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحة صغيرة من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الهويه المصريه]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
9oixrbtgg8qpnfowu9go7rgklwlt2me
13009553
13009552
2026-04-20T13:06:58Z
Mnbaav
287184
13009553
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,010,408 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها فى الليل من الفضاء]]
{{Main|جغرافية مصر}}
مساحة مصر 1,021,580 كيلو متر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحة صغيرة من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الهويه المصريه]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
4tn3jiucwcq9mie4ejg3pvgss43bs6g
13009557
13009553
2026-04-20T13:16:13Z
Mnbaav
287184
تعديل بسيط
13009557
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,010,408 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها فى الليل من الفضاء]]
{{Main|جغرافية مصر}}
مساحة مصر 1,002,000 كيلومتر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحه صغيره من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الهويه المصريه]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
iz14oepvzhz971syipkhr9jf056a6gb
13009611
13009557
2026-04-20T16:11:58Z
Mnbaav
287184
تعديل بسيط
13009611
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى
|الاسم= مصر Egypt
|صورة= File:Ancient Egypt Wings.svg
|صورة2=
|اللغه = مصرى
}}
'''مصر''' (رسمى: '''جمهورية مصر العربيه'''؛ [[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: كمت km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: كيمه ⲕⲏⲙⲉ)،<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> دوله عابره للقارات، موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من [[افريقيا]] والركن الجنوبى الغربى من [[اسيا]]، وده عن طريق كوبرى برى شكلته [[سينا|شبه جزيرة سينا]]. عدد سكانها اتقدر بأكتر من 119 مليون نسمه. ده بيخليها فى المركز الـ13 بحسب عدد السكان، كمان اكتر دوله فيها سكان فى [[العالم العربى]] و [[الشرق الوسطانى]].<ref>{{استشهاد بويب|عنوان=عدد سکان مصر|مسار=https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|صحيفة=WorldMeter|تاريخ=2026-2-13|مسار أرشيف=http://web.archive.org/web/20251218044418/https://www.worldometers.info/ar/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/%D8%B3%D9%83%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%B5%D8%B1/|تاريخ أرشيف=2025-12-18}}</ref> بيحدها من الشمال: [[البحر المتوسط]]، من الجنوب: [[السودان]]، من الشرق: [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]]، من الشمال الشرقي: [[فلسطين]] ([[غزه]])، [[اسرائيل]]، من الغرب: [[ليبيا]]. مساحتها حوالى 1,002,000 [[كيلومتر مربع]]،<ref name="مولد تلقائيا12" /> والمساحة المأهولة منها 78,990 كم<sup>2</sup>، وبتمثل 7.8% من مساحتها.<ref name=":0">[http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx مواقع بوابة معلومات مصر، مجلس الوزراء] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170808013558/http://www.eip.gov.eg/aboutegypt/GeoInfo.aspx|date=08 اغسطس 2017}}</ref> وعدد المحافظات الاداريه هى [[محافظات مصر|27 محافظه]]، كل واحده متقسمه اداريا الى وحدات أصغر، وهى المراكز أو الأقسام.<ref name=":1">[http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf دليل التقسيم الإدارى لمصر. PDF] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923234526/http://www.eip.gov.eg/DataDirectories/AdministrativeDivision/2.pdf|date=23 سبتمبر 2015}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.fao.org/egypt/our-office/egypt-at-a-glance/ar
| title = لمحة عن جمهورية مصر العربية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA_%D8%B9%D9%86_%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = معلومات عن مصر
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.ajnet.me/encyclopedia/2014/10/20/%D9%85%D8%B5%D8%B1
| title = مصر مهد الحضارات القديمة وملتقى القارات
}}</ref>
== تاريخ ==
مصر بلد موجودة فى شمال شرق افريقيا، و مصر كمان بلد بحر متوسطية، يعنى من الدول اللى ليها سواحل على البحر المتوسط. الموقع الجغرافى بتاع مصر مهم قوي، وليه دور فى تكوين الحضارة المصرية والثقافة بتاعتها. مصر متحددة من الشمال بالبحر المتوسط، ومن الشمال الشرقى باسرائيل وغزة، ومن الشرق بالبحر الأحمر، ومن الجنوب بالسودان، ومن الغرب بليبيا. مصر من الشمال ليها حدود بحرية فى البحر المتوسط مع اليونان وقبرص، وليها حدود أرضية مع ليبيا فى الغرب، و إسرائيل وغزة فى الشرق، والسودان فى الجنوب. حدود مصر النهاردة هيا هى حدودها من الاف السنين، ده من غير ما ناخد فى الاعتبار التوسعات للإمبراطورية المصرية فى عصر المملكة الفرعونية الجديدة. الاسم الرسمى بتاع الدولة دلوقتى هو جمهورية مصر العربية، وده يادوب من سنة 1971، وقبل كده كان فى أسامى تانية للدولة، من ضمنها : السلطنة المصرية، والمملكة المصرية، والجمهورية المصرية، والجمهورية العربية المتحدة لما الرئيس عبد الناصر وحد الدولة ساعتها مع سوريا، والتوحيد ده مكملش كام سنة وفشل عشان أسباب كتير، أهم سبب فيهم هو إن الفكرة بتاعة العروبة كانت فكرة غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية. فى مصريين كتير بيطالبوا بالرجوع لاسم جمهورية مصر، وبيطالبوا إن اسم مصر الرسمى مينفعش يجى بعده أى حاجة تانية، عشان مصر بلد ليها سيادتها. مصر مساحتها حوالى مليون كيلومتر مربع. من الناحية الجغرافيا الطبيعية، من العصور الفرعونية لحد النهارده، الأراضى المصرية بتضم قسمين رئيسيين : وجه بحري، وده اللى بيمتد فى شمال القاهرة، وبينتهى فى البحر المتوسط، واخد شكل وردة أو دلتا، وبيسموه مصر السفلى. الصعيد، وده اللى بيمتد على الضفتين بتوع النيل من حدود مصر الجنوبية لحد ما بينتهى فى جنوب القاهرة، وبيسموه مصر العليا. السبب ورا التسمية بتاعة "مصر العليا" و"مصر السفلى" هو الاتجاه اللى بتمشى فيه الميه بتاعة نهر النيل، من فوق لتحت. النص الوسطانى اللى من جنوب الجيزة (من منف) لحد أسيوط بيسموه مصر الوسطى. مصر عدد سكانها من اكبر أعداد سكان الدول فى إفريقيا، وحسب آخر التقديرات، عدد سكان مصر أكتر من 100 مليون شخص. أغلب سكان مصر بيعيشوا على الضفتين بتوع النيل، اللى مساحة الوادى بتاعته حوالى 33,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.eip.gov.eg/IDSC/StaticContent/View.aspx?ID=16
| title = جغرافيا مصر
}}</ref> الصحراء بتشكل أغلب مساحة مصر، بس مش معمورة. السكان فى مصر (حوالى نصهم) دلوقتى من الحضر وبيعيشوا فى مدن، وربعهم فى مدينة القاهرة، اكبر مدينة فى إفريقيا والشرق الأوسط. مصر ليها شهرة عالمية بسبب تاريخها الطويل اللى من أيام الحضارة المصرية القديمة، اللى كانت من أعظم الحضارات القديمة، و مصر تعتبر أقدم دولة فى التاريخ من أول [[الوحده السياسيه الاولى فى مصر|الوحدة السياسية الأولى فى مصر]]. الحضارة المصرية القديمة أثرت فى كل الحضارات اللى جت بعدها، واللى سابت لمصر وللعالم أروع الآثار زى أهرامات الجيزة، و أبو الهول، ومعبد الكرنك، ووادى الملوك فى مدينة الأقصر، وغيرهم. مصر كمان ليها دور مهم قوى فى الشرق الأوسط، وبالخصوص على المستوى الثقافى والسياسي، والدور ده مصر لعبته زمان ولسه بتلعبه فى الحاضر. اللغة اليومية والقومية بتاعة المصريين دلوقتى هيا المصري، ودى لغة القواعد بتاعتها بتمشى على القواعد بتاعة المرحلة القبطية من اللغة المصرية القديمة. اللغة المصرية فيها [[لهجات مصريه|لهجات مصرية]] كتير. فيه اللى بيصنفوا اللغة المصرية على إنها المرحلة الرابعة من تطور [[لغه مصريه|اللغة المصرية القديمة]]، زى بيومى قنديل، اللى عمل التصنيف ده على أسس لغوية، واعتبر اللغة المصرية بنت القبطية وحفيدة الديموطيقى. تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهارده، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، والالات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة، والناي، والسمسمية، والمزمار، والربابة، والدف، وغيرهم. وكمان الأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذِكر والزار، والسبوع، و الأربعين، وغيرهم كتير قوى. الممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والدلتا لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
{{الحياه فى مصر}}
== الاسم ==
الاسم اللى [[مصريين|المصريين]] كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت''' '''km.t'''"، و دى كلمه معناها "السمرا" . الاسم دا بيرمز للارض السمرا بتاعة وادى النيل، و بيفرقها عن "'''دشرت''' '''dšr.t'''"، و دى كلمه معناها "الصفرا" يعنى ارض الصحرا الصفرا اللى اتاخدت منها كلمة desert. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بئا "'''كيميه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كيمى''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى.<ref name=":0" /> حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال " ى" فى "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]].
الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التأنيث، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التأنيث. ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[اللغه الديموطيقيه|الديموتيكى]] برضه الته بتاعت التأنيث دى مكانتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التأنيث مش بتتنطق فى المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[اللغه الهيراطيقيه|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتاخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتاخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
'''اسامى تانى بتتقال علا مصر:'''
الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس <span lang="grc" style="font-family:'Times New Roman','DejaVu Sans','Microsoft Sans Serif',serif;">Ἀριστοτέλης</span>
Αἴγυπτος <small><span lang="la">Aígyptos</span></small>
اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها بنفس الصفة، يعنى الأرض الخصبة أو السوداء، وسموها "ايجيپتوس"، والاسم ده اللى اتشق منه اسم مصر الحالى فى اللغات الاوروبية، زى Egypt. واسم "ايجيپتوس" عند اللغويين باتقال إنو متاخد من "'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''"، يعنى "'''بيت روح الإله بتاح'''"، اللى هو اسم معبد الإله بتاح فى منف، اللى هيا العاصمة القديمة لمصر.
الاسم اليونانى لمصر "ايجيپتوس" منه الصفة "ايجيپتيوس" اللى اتنقلت وقت المرحلة القبطية من اللغة وبقت "جيپتيوس" أو "كيپتيوس"، اللى هو أصل كلمة "قبط" بالعربى. كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين كلهم سواء كانو مسلمين أو مسيحيين، يعنى بالأدلة التاريخية كلمة قبط كانت بتتقال على المصريين المسلمين فى العصور الوسطانيه كلها، خصوص فى العصر المملوكى ولحد بدايات العصر العثمانى.<ref>Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> (شوف التفاصيل فى سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] فى صفحة [[مصريين|المصريين]]).
اما بقا بالنسبه لاسم "'''مصر'''"، دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' <span lang="cop" style="font-family: 'Droid Serif', serif; font-size: larger;">Ⲙⲁⲣⲓⲁ</span>
ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ
و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد/والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b & 287b. ISBN 0-19-864404-3.</ref>
'''اسامى المصريين:'''
شوف التفاصيل بتاع اسامى المصريين ف سكشن [[مصريين#الاسامى بتاع المصريين|الاسامى بتاع المصريين]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''".<ref name=":0" />
{{break|2}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كا بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== نظره تاريخيه ==
[[ملف:SphinxGiza.jpg|thumb|[[هرم خوفو]] و [[ابو الهول]]، اتبنو ف [[المملكه القديمه]]. من اعظم الاثار اللى سابها المصريين القدام.]]
[[ملف:View from Cairo Tower 31march2007.jpg|thumb|[[دار الاوبرا المصرية|دار الاوبرا المصريه]]. صورة متاخده من [[برج القاهره]].]]
[[ملف:Luxor, Luxor Temple, inside, at night, Egypt, Oct 2004.jpg|تصغير|[[معبد الاقصر|معبد لاقصر]] ف الليل، ف [[الاقصر|لاقصر]].]]
[[ملف:CairoUniv.jpg|تصغير|[[جامعة القاهره]].]]
{{مفصله|تاريخ مصر}}
مصر هيا اقدم دوله موجوده ف العالم المعاصر. الدوله بمفهومها القانونى يعنى ارض و شعب و حكومه مركزيه. علا مدى اكتر من 5000 سنه و مصر موجوده بحدودها الچيوجرافيه المعروفه دلوقت و عاشت و استمرت و شعبها عايش علا ارضها من الاف السنين و طول الوقت ليها حكومه من مش انقطاع ف اى حقبه من حقب التاريخ. جايز كان فى شعوب و قبايل قديمه عاشت من الاف السنين ف اماكن تانيه لكن مش ممكن تسميتهم دول، و و لو بعدين بقا ليهم دوله فماعاشتش زى الدوله المصريه و ماسابتش حاجه تثبت وجودها كحضاره. الحضاره المصريه القديمه اخبارها وصلتنا عن طريق نصوص موثقه مكتوبه ع البرديات و حيطان المعابد، عشان المصريين بعد ما اخترعو الكتابه عشقو اختراعهم دا و كانو بيسجلو كل كبيره و زغيره. طول التاريخ الدوله المصريه حاجه مميزه عن كل الدول التانيه و صعب تعريفها عشان ماهياش الحاكم، الفرعون او السلطان او الملك او الريس، ولا هيا الجيش ولا هيا الشعب، لكن مجموعة نظم متشابكه و متداخله مالهاش مثيل ف دول تانيه، و مجموعه م الروح و الاراده و المؤسسات و الهويه و حاجات تانى كتير خلقت الشخصيه المصريه و بتميز المصريين و دولتهم و بتديهم طابع معين مميز عن كل شعوب الدنيا و دولهم.
فى ادله عن ان الانسان سكن وادى النيل م العصر الحجرى ف شكل اعمال فنيه و منحوتات صخريه علا طول نهر النيل و الواحات ف الصحرا. ف الالفيه العاشره قبل الميلاد، ابتدت ف مصر ثقافه الصيادين و صيادين السمك و طحن الحبوب. التغيرات المناخيه و/او الافراط ف الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدا يجفف الاراضى الرعويه و مصر، و اتشكلت الصحرا. حصلت هجرات لنهر النيل و استقر وضع الاقتصاد الزراعى و المجتمع المركزى.
الحضاره المصريه عمومى ابتدت كمجتمع م الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم و خلتهم يطورو نظم رى و خلتهم يخترعو الحساب و الرياضيات و يخترعو تقويم و يهتمو بعلوم الفلك، و خلتهم يهتمو ب التسجيل و التوثيق و ده خلاهم يخترعو الكتابه و الكتابه خلتهم يخترعو الادب و يطورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات، و الفنانين اللى كتبو و رسمو ع الحيطان بتاع المعابد و اللى عملو تماثيل منحوته بمهاره مفيش زيها؛ و حاجات تانى كتير. عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط ب الارض ده خلاهم يكونو اول شعب حقيقى ف التاريخ و اول حكومه مركزيه و خلاهم يعملو ثقافتهم و هويتهم الخاصه بيهم و طلع منهم الفراعنه ملوك مصر القديمه العظما، يعنى باختصار عملو واحده من اقدم و اعظم الحضارات بتاع التاريخ.
تاريخ مصر المكتوب بيرجع لسنة 3200 قبل الميلاد بس كمان فى ادله كتير بتاكد وجود حضاره و مدنيه ف وادى النيل قبل التاريخ المكتوب و اللى اتطورت ف شمال و جنوب مصر بشكل مستقل (بس مش منفصل تماما) لحد ما الملك '''[[مينا|مينا\نارمر]]''' وحد الشمال و الجنوب و اسس دوله مركزيه ملوك مصر حكموها لمدة تلات-ت-الاف سنه تقريباً. المصريين سمو الدوله الجديده ب اسم "'''تا-وى'''" و معناها '''الارضين''' و الحضاره المصريه ازدهرت و فضلت شايله خصايصها المصريه البحته ف الفنون و المعمار و الثقافه بشكل سنة طول المده الطويله دى.
بعد لما [[احموس الاول|احموس]] طرد [[هيكسوس|الهكسوس]] من مصر و طاردهم لغاية حدود منطقة سوريا الشماليه مصر دخلت ف طور حربى كبير و ابتدا ملوكها يوجهو نظرهم لالبلاد [[اسيا|الاسيويه]] ففتحو مناطق [[فلسطين]] و [[سوريا]] و وصلو لغاية نهر الفرات و اتوسعو ف الجنوب لغاية ما وصلو للشلال الرابع ف [[السودان]] الحالى و كانو اعظمهم ف الفتوحات [[تحوتمس التالت]] اللى اسس امبراطوريه مصريه شاسعه. م الوقت ده دى بقت حدود مصر لما يحكمها حاكم قوى، كان بيوصل بفتوحاته شمال لمنطقة سوريا و شرق ل[[منطقة بين النهرين|ميسوبوتاميا]] و جنوب لاواسط السودان الحالى و ساعات كان بيتجه غرب و بيضم منطقة [[ليبيا]] و ف [[البحر المتوسط]] كان بيضم لمصر جزر زى [[قبرص]] و [[كريت]] و ده كلو ب لاعتماد علا قدرات مصر الاقتصاديه و قوة جيشها. م الحكام اللى ضمو الشام و الحجاز و النوبه لمصر كان [[احمد بن طولون]] اللى قضا ع الحكم العربى و من بعدو [[الاخشيد]]، و [[الدوله الفاطميه فى مصر|الدوله الفاطميه]] ضمت الشام و الحجاز و النوبه و اليمن لمصر، و ف [[ايوبيين|العصر الايوبى]] فى جزر ف البحر المتوسط اتضمت لمصر، و ف عصر [[الدوله المملوكيه]] سلاطين مصر ضمو الشام و منطقة فلسطين و الحجاز و غيرها لمصر. اخر مره مصر اتوسعت فيها ب الفتوحات كان ف عهد [[محمد على باشا|محمد على]] اللى ف ايامو مصر كات ليها جيش مصرى قوى قدر بيه انه يسيطر علا كل الدول الافريقيه المطله علا نهر [[النيل]] و منها السودان الحالى و الحبشه ([[اثيوبيا]] الحاليه) و [[اوجاندا|اوجندا]] و [[الصومال]] و ف الشرق و الشمال منطقة فلسطين و الشام و الحجاز و جزر ف البحر المتوسط و هدد عاصمة الاتراك ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانليه]] ف [[توركيا|تركيا]] يعنى ف قلب بيتهم.
من ناحيه تانيه، مصر هيا اكتر بلد ف العالم اتعاقب علا حكمها اكبر عدد م الملوك و السلاطين، و بالنسبه لطول تاريخها بتعتبر من اكتر بلاد العالم اللى اتمتعت ب استقلال. فى خمس فترات احتلال اتخللو استقلال مصر و كات فيهم مش مستقله ([[فارس]]ى، [[الامبراطوريه الرومانيه|رومانى]]، [[لغه عربى|عربى]]، [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]]، [[انجلترا|انجليزى]]). ف عصور لاستقلال مصر كانت بتتقدم و تسود و ف عصور لاحتلال كانت بتتخلف، ف [[البطالمه|العصر البطلمى]] مصر سادت منطقة البحر المتوسط و حصلت فيها نهضه ثقافيه كبيره [[مكتبة اسكندريه]] لعبت فيها دور كبير. بعد احتلال الرومان لمصر سنة 30 قبل الميلاد مصر فقدت استقلالها و اتحولت ل[[ولايه]] رومانيه، الرومان استنزفوها و نهبوها و فرضو ع المصريين ضرايب الراس، و ف سنة 641 غزا ال[[عرب]] مصر و احتلوها و بقت ولايه تابعه لالخليفه العربى ولاته بيحكموها و كانو بيجمعولو الضرايب و المكوس، و استنزفوها و نهبوها بردو، و استمر الوضع علا كده لغاية لما [[احمد بن طولون]] استقل بحكمها سنة 868 و اسس [[الدوله الطولونيه]] و خرجت م الحكم العربى و حصلت فيها نهضه كبيره، و رجعت ليها سيادتها و استقلالها ب الكامل ف [[الدوله الفاطميه فى مصر|العصر الفاطمى]] و [[مملوك|العصر المملوكى]] اللى المماليك قدرو فيه انهم يكسرو شوكة شوية العرب اللى كانو لسه موجودين ف مصر و يقضو علا طموحاتهم و تمرداتهم و غالبيتهم اضطرو انهم يخرجو من مصر و حصلت فيها نهضه كبيره، و مصر بقت قوه اقتصاديه و عسكريه بيتعمل ليها الف حساب, لكن ف سنة 1517 استولى [[توركيا|الاتراك]] ال[[امبراطوريه عثمانيه|عثمانيين]] عليها و بقت [[ولايه]] عثمانليه و انحدرت فيها الثقافه بعد ما نهب العثمانليه تراثها و نقلوه علا [[استانبول]]. ف عهد [[محمد على باشا]] حصلت نهضه جديده لكن انتكست ب[[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] لغاية ما قامت [[ثورة 23 يوليه]] سنة 1952 و رجعت مصر للمصريين.
رغم طول تاريخ مصر و التحولات و التغييرات اللى حصلت علا امتداده، التاريخ ده اتميز بالاستمراريه و الدوام و مصر فضلت قوه ثقافيه و عسكريه كبرى ف منطقة [[الشرق الوسطانى]]؛ ورغم التغييرات، لسه بردو ملامح الشخصيه المصريه هيا هيا نفس ملامحها من الاف السنين.
== النشيد الوطنى ==
'''بلادى بلادى بلادى''' هوا اسم [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] بتاع مصر من تاليف [[يونس القاضى]] و تلحين [[سيد درويش]] و بيتقال ان بعض ابيات النشيد متاخده من خطاب مشهور للزعيم [[مصطفى كامل]]. اول نشيد وطنى لمصر اتعمل سنة 1869 و كان "مارش الانتصار" من [[اوبرا عايده]] من تلحين [[جوزيبيه فيردى]] و استمر السلام الملكى دا لحد ما [[جمال عبد الناصر]] بعد [[ثورة 23 يوليه]] بدله باناشيد تانيه ماعاشتش كتير زى '''نشيد الحريه''' و نشيد '''والله زمان يا سلاحى'''. الريس [[محمد انور السادات]] هوا اللى اختار بلادى بلادى سنة 1979 و خلاه النشيد الوطنى بتاع مصر، و هوا كمان اللى رجع اسم مصر لاسم الدوله الحالى بعد ما كان اسمها [[الجمهوريه العربيه المتحده]]، و ده اسم مكملش تلات سنين، و غيّرو لجمهورية مصر العربيه؛ بس فى مصريين كتير بيطالبو ب الرجوع لاسم مصر بس من غير اى اضافات
كلمات النشيد:
{{اقتباس مركزى|بلادى بلادى بلادى — لكِ حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ام البلاد — انت غايتى و المراد
و علا كل العباد — كم لنيلك من ايادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر انتى اغلا دره — فوق جبين الدهر غره
يا بلادى عيشى حره — و اسلمى رغم الاعادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر يا ارض النعيم — سدت بالمجد القديم
مقصدى دفع الغريم — و علا الله اعتمادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
مصر اولادك كرام — اوفياء يرعو الزمام
سوف تاخد بالمرام — باتحادهم و اتحادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى
بلادى بلادى بلادى — لك حبى و فؤادى}}
== الحكومه ==
مصر دولة شبه رئاسيه، اخر انتخابات كانت ف 2014 والى كسب فيها [[عبد الفتاح السيسى]] ب%96 م الاصوات ضد [[حمدين صباحى]] ب%4. يوم 3 يوليه 2013، اعلن المشير (وقتها) عبد الفتاح السيسى ان تم عزل [[محمد مرسى]] من منصبو و تعليق الدستور و تم تشكيل لجنه متكونه من 50 عضو عشان تعديل الدستور المصرى و تم عرضو ف استفتا، و بقا هوا الدستور بتاع الدوله يوم 18 يناير 2014.
=== القانون ===
النظام القانونى ف مصر مبنى علا اساس القانون المدنى و [[شريعه اسلاميه|الشريعه الاسلاميه]]. ف 2012 [[الاخوان المسلمين]] ف دستورهم الجديد حطو قوانين جديده بتميل اكتر لناحية الشريعه الاسلاميه، اما بالنسبه لقانون 2014 الحكومه المؤقته نجحت ف انها تعمل قانون علمانى متحضر اكتر. الدستور الجديد بيقول ان من 2018 ريس الدوله مدة رئاستو 6 سنين و يقدر يفضل مدتين.
== الجيوجرافيا ==
[[ملف:Nile River Delta at Night.JPG|تصغير|مصر و البلاد اللى حواليها فى الليل من الفضاء]]
{{Main|جغرافية مصر}}
مساحة مصر 1,002,000 كيلومتر مربع (بمثلث حلايب و شلاتين المصريين) يعنى قد مساحة [[فرنسا]] مرتين وقد [[المملكه المتحده|بريطانيا]] اربع مرات، بس عشان اغلب المساحه دى صحرا فالسكان بيتركز معظمهم فى وادى النيل (99% من المصريين عايشين فى وادى النيل وهى مساحه صغيره من مساحة بلدهم). من اكبر المدن المصريه [[القاهره]] و [[اسكندريه]] و [[الجيزه]] و [[المحله الكبرى]] و [[الزقازيق]] و [[المنصوره]] و [[اسيوط]] و [[المنيا]]. مصر جوها جاف معظم السنه، ماعدا فى شهور الشتا اكتوبر-مارس و بتنزل المطره اكتر حاجه على المدن اللى بتطل على البحر المتوسط و بتقل شويه شويه كل ما اتجهنا ناحية الجنوب. متوسط درجة الحراره فى الصيف بين 27 و 31 درجه مئويه، و بتبرد فى الشتا و بيوصل المتوسط 13 و 21 درجه مئويه.
=== جبال ===
{{جبال مصر}}
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
{{خريطة محافظات مصر}}
بتتقسم مصر لوحدات إدارية بتتسمى محافظة. دلوقتى مصر بتتقسم لـ27 [[محافظه|محافظة]]، والمحافظة بتتكون من مراكز والمراكز بتتكون من مدن وقرى. فى كل محافظة بيتعين من رئيس الجمهورية محافظ، بيبقى المسئول عن المحافظة بتاعته. اغلب المحافظات الكثافة السكانية فيها بتعدى 1000 انسان لكل كيلومتر مربع. المحافظات يإما بتكون منطقة حضرية بالكامل أو خليط من المدن والقرى. المحافظة ممكن تكون كلها مدينة كبيره واحدة زى فى حالة [[القاهره|القاهرة]] و<nowiki/>[[اسكندريه|اسكندرية]].
== السكان ==
مصر هيه تانى اكبر دوله ف افريقيا فى عدد السكان بعد نيجيريا, و اكبر دوله فى منطقة الشرق الاوسط. و حسب تقدير سنة 2007 وصل عدد سكان مصر لحوالى 78,733,641 شخص (فى تقديرات تانيه بتقول انهم وصلو 81,713,517 ف يوليه 2008) و حسب تقدير 29 سبتمبر 2012 وصل عدد سكان مصر 82,620,000 شخص و ف نهاية 2015 وصل عدد سكان مصر اكتر من 90,000,000.<ref name="world factbook">{{مرجع ويب
|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html
|title=world factbook
|accessdate=2008-07-18
|archive-date=2018-12-26
|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|url-status=dead}}</ref> و دلوقتى عددهم اكتر من 100 مليون (فى سنة 2021).
اغلب سكان مصر متركزين فى وادى النيل و خصوصا فى [[القاهره الكبرى]] (ربع السكان). الزياده السكانيه ف مصر بين 1.3 % و 1.6% فى السنه. [[مصريين|المصريين]] بيشكلوا نسبة 98% من عدد سكان مصر. و باقى الاقليات العرقيه فى مصر زى البدو فى [[سينا]] و النوبيين و السيويين و البيجاويين و الامازيغيين بيشكلوا 2% فقط.<ref name="world factbook"/>
المصريين اكترهم من المسلمين السنه 80-90% و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعوا المسيحيه القبطيه الارثوذكسيه<ref>[http://www.coptichistory.org/new_page_966.htm coptichistory]</ref> و حوالى 200 شخص من اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه فى مصر باى ديانات او مذاهب تانيه، فى نسب مش معروفه من المصريين اللى بينتموا للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد ([[الفاتيكان]] مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
=== فلسفه و معتقدات ===
شوف بردو: سكشن [[مصريين#الميتولوچيه و الديانه|الميتولوچيه و الديانه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]]. و شوف [[الدين المصرى القديم]].
==== اديان ====
اكتر اربع اديان منتشره ف مصر دلوقت؛ الحكومه المصريه معترفه بتلاته، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور:
* '''[[الاسلام]]''': الدين الرسمى و مؤمن بيه من 80% ل90% من سكان مصر غالبيتهم سنه.<ref name="The world factbook/Egypt/">{{مرجع ويب|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html|title=Egypt from “The World Factbook”|date=September 4, 2008|publisher=[[Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]|accessdate=2008-07-18|archive-date=2018-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20|url-status=dead}}</ref><ref>{{مرجع ويب|url=http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|title="Religion/Islamic conservatism's revival attracts followers, worries governments"|date=June 18, 2009|publisher=Star Tribune|accessdate=2009-07-30|تاريخ-الأرشيف=2018-06-16|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM|url-status=dead|archive-date=2018-06-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20180616153516/http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=MN&p_theme=mn&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=0EFE4944AB794537&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM}}</ref><ref name="U.S.Dept of State/Egypt">{{مرجع ويب|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm|title= Egypt from “U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs”|date=September 30, 2008
|publisher= [[United States Department of State]]}}</ref><ref name="FCO/Egypt/">{{مرجع ويب|url=http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|title=Egypt from “Foreign and Commonwealth Office”|date=August 15, 2008|publisher=[[Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt|archivedate=2008-05-13|accessdate=2009-05-12|url-status=dead}}</ref><ref name="LOOKLEX Encyclopedia/Egypt/Religions&Peoples">{{مرجع ويب|url=http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|title=Egypt Religions & Peoples from “LOOKLEX Encyclopedia”|date=September 30, 2008|publisher=LookLex Ltd.|accessdate=2009-07-30|archive-date=2018-10-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20181002193736/http://lexicorient.com/e.o/egypt_4.htm|url-status=dead}}</ref><ref name="Al Arabiya News">{{مرجع ويب
| url = http://www.alarabiya.net/articles/2008/08/28/55639.html
| title = جدل بمصر بعد احصاء مسؤول بالكنيسة لـ 12 مليون قبطي
| date = November 2, 2008
}}</ref>
* '''[[مسيحيه|المسيحيه]]''': الريپورتات بتختلف كتير عن بعض، كمثال فى مصادر بتقول ان مؤمن بيها 10%<ref>"Egypt from "The World Factbook"". [[w:en:|Central Intelligence Agency|American Central Intelligence Agency (CIA)]]. September 4, 2008. https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181226020747/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/eg.html%20
|date=2018-12-26}}.</ref><ref>"Egypt from "U.S. Department of State/Bureau of Near Eastern Affairs"". [[w:en:United States Department of State]]. September 30, 2008. http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5309.htm.</ref><ref>"Egypt from "Foreign and Commonwealth Office"". [[w:en:Foreign and Commonwealth Office|Foreign and Commonwealth Office -UK Ministry of Foreign Affairs]]. August 15, 2008. http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080513223916/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/middle-east-north-africa/egypt
|date=2008-05-13}}.</ref><ref>"Fact Sheet from "Euro-Mediterranean Human lefts Network"". Euro-Mediterranean Human lefts Network. October 10, 2008. http://www.euromedlefts.net/pages/262 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090208204118/http://www.euromedlefts.net/pages/262
|date=2009-02-08}}.</ref> من سكان مصر؛ اغلبهم اورتودوكس، كمان فى منهم كاتوليك و پروتستانت. فى مصادر تانيه بتقول من 15% ل20%.<ref name="Al Arabiya News" /><ref>[http://www.washington-report.org/backissues/1097/9710087.html]. ''The Washington Post''. "Estimates of the size of Egypt's Christian population vary from the low government figures of 6 to 7 million to the 12 million reported by some Christian leaders. The actual numbers may be in the 9 to 9.5 million range, out of an Egyptian population of more than 60 million." Retrieved 10-10-2008</ref><ref>[https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9F0CE6D7163EF936A25750C0A965958260&sec=&spon=&pagewanted=3]. ''The New York Times''. Retrieved 10-10-2008.</ref><!--- دخلت على ده http://www.jstor.org/pss/3348053 و مافهوش اى ادعاء عن المسيحيين فى مصر
*فى مصادر بتقول ان المسيحيين فى مصر 8.2% منهم 6.9% اقباط <ref>{{Citation
|surname1 = Kiser .
|given1 = Clyde V.
|title = The Demographic Position of Egypt
|journal = The Milbank Memorial Fund Quarterly
|volume = 22
|pages = 383–408.
|id =
}}</ref> فى الاحصا بتاع سنة 1976 كانت نسبة الاقباط 6.31% و هيا نسبة متغيرتش كتير من الاحصاءت اللى قبل كده
<ref>{{Citation
|surname1 = Pennington .
|given1 = J. D.
|title = The Copts in Modern Egypt
|journal = Middle Eastern Studies
|volume = 18
|number= 2
|year = 1982
|pages = 158–179.
|id =
}}</ref> -->
* '''[[يهوديه]]''': معظم اليهود المصريين هاجرو علا [[فرنسا]] و [[امريكا]] ف ال50ات و ال60ات, بس فى منهم فضّلو الق رجع ف مصر بدل ما يهاجرو, و هما حوالى 300 يهودى ف [[الفيوم]] و [[القاهره]].
* '''[[الدين البهائى|البهائيه]]''': الريپورتات الرسميه بتقول ان فى 2000 بهائى مصرى؛ و دى ديانه م الديانات الموجوده ف مصر لكن الازهر و مجمع البحوث الاسلاميه مش عايز يعترف بيها لانها دين جه بعد الاسلام و الاسلام مش بيعترف ب اى دين بعدو. بس حكومة مصر اعترفت ب الديانه البهائيه بعد صدور حكم محكمة القضاء الادارى يوم الخميس 6-4-2006 ب ان طايفة البهائيه ليها حق الاعتراف بيها رسمى. و كمان سمحت الدوله بكتابه (<big>'''—'''</big>) ف خانه الديانه ف البطاقه الشخصيه.
==== الالحاد و اللادينيه ====
* '''ال[[الحاد]] و ال[[لادينيه]]''': زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعها. المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه <!-- اجتماعيه ولا قانونيه؟ --> صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب، بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد ال[[بلوج]]ات و السايتات الالحاديه بيتضاعف. م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تاثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
=== اللغه ===
[[ملف:Papyrus Ebers.png|200 px|thumb|بردية ايبيرس اللى بتشرح علاج الربو.]]شوف التفاصيل ف سكشن [[مصريين#اللغه|اللغه]] ف صفحة [[مصريين|المصريين]].
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصرى القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى.
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين، و لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعوا عن اللغه المصرى الحديثه بادله علميه و لغويه، و هو اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هو ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه على انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا على اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبوا زى ما بيتكلموا.<ref name=":1">{{Cite book|author1=بيومى قنديل|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|author=بيومى قنديل|title=دفاع عن تراثنا القبطى|date=2008|publisher=دار ميريت|edition=الطبعة الأولى}}
</ref>
== الاقتصاد ==
اقتصاد مصر بيعتبر م لاقتصادات المتنوعه ف الشرق الوسطانى. حيس انه بيعتمد ع الخدمات بنسبة 51% و الزراعه بنسبة 32% و الصناعه بنسبة 17% والسياحه و دخل قناة السويس و البترول.
=== البورصة ===
كان فيه محاولة اولى لانشاء بورصة فى اسكندرية سنة 1861 و كانت معمولة للقطن وبعدين اول محاولة لانشاء بورصة للفلوس كانت سنة 1890 و كان فيه بعديها محاولة تانى سنة 1898 لكن الشركة فلست بعديها ب 3 شهور. بدات نشاة بورصة مصر الفعلية سنة 1903 وساعتها اتكونت الشركة من شوية ناس اغنياء و كام سمسار.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| title = نشاة وتاريخ البورصة المصرية
| website = البورصة المصرية
| accessdate = 2021-07-27
| archive-date = 2021-05-18
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210518142014/https://www.egx.com.eg/ar/History.aspx
| url-status = dead
}}</ref>
== الجيش ==
[[الجيش المصرى]] (القوات المسلحه المصريه) هوا اقدم جيش فى العالم<ref>{{مرجع ويب
| url = sis.gov.eg/Story/131693/الجيش-المصري-امجاد-وبطولات?lang=ar
| title = الجيش المصرى امجاد وبطولات
| date = 2016-11-28
| website = الهيئة العامة للاستعلامات
}}</ref> و دلوقتى هو اكبر جيش ف افريقيا و التانى ف [[الشرق الوسطانى]]، و هوا متكون من 468,000 عسكرى نظامى و بيوصل لمليون فرد لو ضفنا قوات الاحتياط و فى اكتر من 41 مليون واحد يقدر يشيل سلاح، الجيش بيتكون من [[القوات الجويه]]، [[القوات البحريه]]، [[القوات البريه]]، و [[الدفاع الجوى]]. مصر عندها قمر صناعى لالتجسس و اسم القمر الصناعى '''اجيبت سات-2''' و اطلقته مصر ف ابريل 2014 و كان فى قبلو '''اجيبت سات-1''' و كان قمر عشان التجسس برضو، بس خدمتو خلصت و اسلحة الجيش صناعه وطنيه مع اسلحه من [[امريكا]] و [[الصين]] و [[روسيا]] و [[فرنسا]] و [[ايطاليا]] و [[انجلترا]].
القائد العام للقوات المسلحه هوا الفريق اول [[صدقى صبحى]] و القائد الاعلى هوا الريس [[عبد الفتاح السيسى]] ب حكم [[دستور مصر|الدستور المصرى]].
=== تاسيس الجيش المصرى ===
اتاسس الجيش المصرى من اكتر من 5200 سنة بعد توحيد [[مينا|الملك نارمر (مينا)]] لمصر اللى هو كان سنة 3200 ق.م. ,قبل كده كان لكل اقليم مصرى جيش بيحميه لكن بعد حرب التوحيد بقى لمصر جيش موحد.
== رؤساء مصر ==
*[[محمد نجيب]]
*[[جمال عبد الناصر]]
*[[محمد انور السادات]]
*[[محمد حسنى مبارك]]
*[[محمد مرسى]]
*[[عدلى منصور]]
*[[عبد الفتاح السيسى]]
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الهويه المصريه]]
* [[مصريين]]
* [[ثورة 25 يناير]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
*[[علم مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
*[[ليستة اعلام مصر]]
*[[شعار مصر]]
*[[القوات الجويه المصريه]]
*[[شعارات محافظات مصر]]
* [[حياه بريه فى مصر]]
* [[تجربة الليبراليه فى مصر]]
* [[ليسته الرموز البريديه فى مصر]]
* [[ارقام مصريه]]
* [[الدرجات الاكاديميه فى مصر]]
* [[المراكز الثقافيه الدوليه بمصر]]
{{div col end}}
== مصادر ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
* [http://www.ahram.org.eg/142/2010/04/20/10/16565.aspx/ فى اصول اسم مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egypt.gov.eg/ بوابة الحكومه المصريه] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011120540/http://www.egypt.gov.eg/
|date=2008-10-11}}
* [http://www.dmoz.org/World/Arabic/%d8%a5%d9%82%d9%84%d9%8a%d9%85%d9%80%d9%8a/%d8%a3%d9%81%d8%b1%d9%8a%d9%82%d9%8a%d8%a7/%d9%85%d8%b5%d8%b1/ تصنيف "مصر" فى القسم العربى من دليل المواقع المفتوح DMOZ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091231080836/http://www.dmoz.org/World/Arabic/%D8%A5%D9%82%D9%84%D9%8A%D9%85%D9%80%D9%8A/%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%8A%D8%A7/%D9%85%D8%B5%D8%B1/
|date=2009-12-31}}
* [http://st-takla.org/Egypt-1_.html مصر عبر العصور]
* [http://worldarab.net/Gallery/tabid/172/path/Egypt/language/en-US/Default.aspx مشروعات جديده فى مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.egyptsites.com/ دليل مصر]
* [http://www.sowarmasraya.com/ اكبر جاليرى لصور مصر] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141005141656/http://www.sowarmasraya.com/
|date=2014-10-05}}
* [http://arabic.irinnews.org/Country.aspx?Country=EG اخبار و تحليلات انسانيه عن مصر]{{Dead link|تاريخ=March 2021
|bot=InternetArchiveBot
|fix-attempted=yes}}
* [http://www.sis.gov.eg/En/Land&people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm النشيد الوطني] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110226122703/http://www2.sis.gov.eg/En/Land%26people/TheNationalAnthem/030700000000000001.htm
|date=2011-02-26}}
* [http://www.egycin.blogspot.com مجلة ايجى سينما]
{{بوابة مصر}}
{{مواضيع مصر}}
{{افريقيا}}
{{دول البحر المتوسط}}
{{حوض النيل}}
{{تصنيف كومونز|Egypt}}
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:امبراطوريه رومانيه|الرومان]]
[[تصنيف:مصر|مصر]]
[[تصنيف:بلاد|مصر]]
[[تصنيف:دول اسلاميه]]
9rslv7c079nmliotvmtb0ex478u20b1
مصريين
0
702
13009613
13009140
2026-04-20T16:27:57Z
Mnbaav
287184
13009613
wikitext
text/x-wiki
{{مقاله مختاره}}{{مجموعه عرقيه|صورة= File:رمسيس الثاني 04.jpg
| الاسم = المصريين<br />رمت ن كمت rmṯ n km.t<br />ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ<br /><span style="font-size:smaller">{{En|Egyptians}}</span>
| عدد كلى = 100 مليون (2020)
| صورة2 =
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Nefertiti_30-01-2006.jpg|[[نفرتيتى]]
ملف:Abu_Simbel_008.jpg|[[رمسيس التانى]]
ملف:Mask_of_Tutankhamun_2003-12-07.jpg|[[توت عنخ امون]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Ahmed Zewail (2010).jpg|[[احمد زويل]]
ملف:AFSisi.jpg|[[عبد الفتاح السيسى]]
ملف:ModernEgypt, Saad Zaghloul, BAP 14781.jpg|[[سعد زغلول]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:TuthmosisIII-2 (cropped).JPG|[[تحوتمس التالت]]
ملف:Seated Statue of Hatshepsut MET Hatshepsut2012.jpg|[[حتشبسوت]]
ملف:StatueOfHoremhebAndTheGodHorus-DetailOfHoremheb01 KunsthistorischesMuseum Nov13-10.jpg|[[حور محب]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Ali Mosharrafa.jpg|[[على مصطفى مشرفة]]
ملف:SameeraMoussa.jpg|[[سميره موسى]]
ملف:F Al-Baz.jpg|[[فاروق الباز]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Gamal Abdel Nasser (c. 1960s).jpg|[[جمال عبد الناصر]]
ملف:Chuck Kennedy - The Official White House Photostream - P060409CK-0199 (pd).jpg|[[شنوده التالت (بابا اسكندريه)]]
ملف:Mo Salah 2018.png|[[محمد صلاح (لعيب كورة قدم)]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Umm Kulthum4.jpg|[[ام كلثوم]]
ملف:Nagib Mahfouz.jpg|[[نجيب محفوظ]]
ملف:M Yacoub.JPG|[[مجدى يعقوب]]
</gallery>
| اماكن متركزين فيها =
* {{مصر}}
* {{امريكا}}
* {{كندا}}
* {{المانيا}}
* {{اليونان}}
* {{ليبيا}}
* {{ايطاليا}}
* {{السودان}}
* {{الاردن}}
* {{الكويت}}
* {{الامارات}}
* {{استراليا}}
* {{هولندا}}
| لغات =
* [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]]
* [[مصرى صعيدى]]
* [[لغه قبطى|قبطى]] (فى كنايس مصر)
| ديانه =
* '''الغالبيه''': [[الاسلام|مسلمين]]
* [[مسيحيه|مسيحيين]]
}}
{{الحياه فى مصر}}
'''المصريين''' ([[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: رمت ن كمت rmṯ n km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: انرمنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ)<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> هما [[مجموعه عرقيه|المجموعه العرقيه]]<ref name=":7">Goldschmidt, Arthur (2008). ''A Brief History of Egypt''. Facts on File Inc. p. 241. ISBN 978-0-8160-6672-8. "People: Ethnic groups: '''Egyptians (98%)''', Bedouins, Berbers, Nubians, Greeks."</ref> الشمال-أفريقيه البحر-متوسطيه، الأفرو-متوسطيه، اللى سكنت منطقة وادى النيل من العصور اللى قبل التاريخ، وعاشت فيها ولسه عايشه فيها لحد النهارده، وعددهم أكتر من 100 مليون نسمه، وهما أصحاب [[مصر القديمه|الحضاره المصريه القديمه]]، اللى هى الأساس لتكوين الشخصيه المصريه واللى لسه ملامحها عايشه فى المصريين وبتحدد هويتهم لحد النهارده.
[[تاريخ مصر|تاريخ المصريين]] هو أطول تاريخ مستمر لأى شعب على وش الدنيا، و إن خدنا مع ده الاستمرارية مع الثقافات المصرية اللى قبل التاريخ بنلاقى تاريخ المصريين ده راجع لحوالى سنة 13,000 ق.م، وهما من أقدم الأجناس البشرية.
الهويه المصريه مرتبطه ارتباط كبير [[جغرافيا مصر|بجغرافيا مصر]]، اللى أهم ما فيها هو وادى النيل، والأرض اللى بتنفع للزراعه دى بتمتد من الشلال الاولانى لحد البحر المتوسط، وبتحيطها الصحراء من الشرق والغرب.
الجغرافيا المصريه واحده مفيش منها اتنين، وليها دور أساسى فى تطور المجتمع المصرى، وليها دور فى تكوين الحضاره المصريه والثقافه بتاعتها، من العصور القديمه لحد النهارده.
اللغه اليوميه والقوميه بتاعت المصريين الايام دى هى [[اللغه المصريه الحديثه|المصرى]]، ودى لغه قواعدها بتمشى على قواعد المرحله القبطيه من اللغه المصريه القديمه، ومن ناحية الكلمات فاللغه المصريه مليانه كلمات من القبطى وكلمات من المصرى القديم مش متسجله فى القبطى المكتوب، وبتاخد برضو كلمات سلف من لغات تانيه، زى العربى والتركى والفارسى والإنجليزى والفرنساوى واليونانى والإيطالى. اللغه المصريه فيها منها [[لهجات مصريه]] زى القهراوى والاسكندرانى والفلاحى البحراوى والفلاحى الصعيدى وغيرهم. فيه اللى بيصنفوا اللغه المصريه على إنها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصريه القديمه، زى [[بيومى قنديل]] اللى عمل التصنيف ده على أسس لغويه، واعتبر اللغه المصريه بنت القبطى وحفيدة الديموطيقى.<ref name=":1">{{Cite book|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|author1=بيومى قنديل|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|title=دفاع عن تراثنا القبطى|publisher=دار ميريت|author1=بيومى قنديل|edition=الطبعه الاولى، 2008}}</ref> الانسان سكن وادى النيل من العصر الحجري، وده فيه دلائل على كده فى شكل أعمال فنية ومنحوتات صخرية على طول نهر النيل والواحات فى الصحراء. فى الألفية العاشرة قبل الميلاد، ابتدت فى مصر ثقافة الصيادين وصيادى السمك وطحن الحبوب. التغيرات المناخية والإفراط فى الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدت تجفف الأراضى الرعوية فى مصر، واتشكلت الصحراء. حصلت هجرات لنهر النيل واستقر الوضع الاقتصادى والزراعى والمجتمع المركزى.
الحضارة المصرية عموما ابتدت كمجتمع من الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعة الراقية خلتهم يرتبطوا بالأرض وخلقت روح التعاون بينهم، وخلتهم يطوروا نظم ري، وخلتهم يخترعوا الحساب والرياضيات ويخترعوا تقويم ويهتموا بعلوم الفلك، وخلتهم يهتموا بالتسجيل والتوثيق، وده خلاهم يخترعوا الكتابة، والكتابة خلتهم يخترعوا الأدب ويطوروا أشكال جديدة من الأعمال الأدبية. وطلع منهم أول دكتور فى التاريخ، وطلع منهم المهندسين اللى طوروا فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، وسابوا لمصر أعظم آثار فى العالم زى الأهرامات والمعابد والمسلات، والفنانين اللى كتبوا ورسموا على حيطان المعابد واللى عملوا تماثيل منحوتة بمهارة مفيش زيها وحاجات تانية كتير.
عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط بالأرض، ده خلاهم يكونوا أول شعب حقيقى فى التاريخ وتتكون أول حكومة مركزية، وخلاهم يعملوا ثقافتهم وهويتهم الخاصة بيهم، وطلع منهم الفراعنة ملوك مصر القديمة العظام. يعنى باختصار عملوا واحدة من أقدم و أعظم الحضارات فى التاريخ.
الخلفية الثقافية بتاعت المصريين خلفية زراعية، سواء كانو عايشين فى الريف ولا المدن، وده سبب أساسى فى روح المصريين الراقية الطيبة اللى بتميزهم عن كل شعوب المنطقة. ده بيلاحظه أى حد بيتعامل مع المصريين أو بيركز مع السيكولوجية بتاعتهم. وبتبان كمان فى اللغة المصرية و فى الأعياد والاحتفالات بتاعتهم.
هوية المصريين الوطنية اتطورت بشكل كبير فى القرن التسعتاشر والقرن العشرين و فى القرن التسعتاشر ولحد نص القرن العشرين المصريين رفعوا شعارات القومية المصرية والحركة الفرعونية فى وش الاحتلال، وشعار الثورات ضد الاحتلال كان مصر للمصريين. بعد كده، عشان أسباب منها الظروف السياسية اللى مصر اتحطت فيها، والحروب اللى خشت فيها عشان تعود أرضها، ومنها المؤامرات على مصر من الاحتلالات المطرودة عشان يبوظوا هويتها المصرية، حصل تضارب فى الأيديولوجيات بين القومية المصرية من ناحية، ومن الناحية التانية فكرة العروبة اللى كانت غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية.
المصريين اتفرض عليهم من بدرى يخشوا فى معركة ثقافية مستمرة عشان يرجعوا ويحموا هويتهم الحقيقية اللى هيا الهوية المصرية، والمعركة الثقافية دى لسه مستمرة لحد النهاردة.
تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهاردة، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، وآلات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة والناى والسمسمية والمزمار والربابة والدف وغيرهم، والأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذكر والزار، والسبوع، والأربعين، وغيرهم كتير قوى.
والممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والوجه البحرى عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والوجه البحرى لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
== اسامى المصريين ==
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''"،<ref name=":0" /> بس ف القبطى فى اداة تعريف بتاع جمع، اللى هيا ف الحالادى "'''ان-''' '''-ⲛ̄'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيـ-''' '''-ⲛⲓ'''" ف اللهجه البحيرى. عشان التوضيح، الاسم القبطى ممكن يتكتب كده "ان-رِم-ن-كيمه\نيـ-رِم-ن-كيمه ⲛ̄-ⲣⲙ̄-ⲛ̄-ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓ-ⲣⲉⲙ-ⲛ̀-ⲭⲏⲙⲓ". عشان الاسم دا يتفهم كويس لازم يتفصص حته حته الاول:
* اول حاجه، الاسم اللى المصريين كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت km.t'''"، و دى كلمه متونته معناها "السودا" او "الارض السودا". الاسم دا بيرمز لالارض بتاع وادى النيل السودا. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''كيمه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كهيمه\كيمه''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى. حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال "ـيـ" اللى ف "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]]. الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التونيت، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التونيت (ب العربى: تاء التأنيث المربوطة). ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[ديموتيكى|الديموتيكى]] بردو) الته بتاعت التونيت دى مكاتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التونيت مبتتنطقش ف المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[هيراتيكى|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتأخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتأخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
* كلمة "رمت rmṯ" معناها ى "راجل" ى "ناس"، بس هنا معناها "ناس". ف المرحله القبطى الكلمه دى بقت "رومه ⲣⲱⲙⲉ" ف اللهجه الصعيدى، و "رومه ⲣⲱⲙⲓ" ف اللهجه البحيرى، و معناها بردو ى "راجل" ى "ناس". ال "و ⲱ" بتتنطق زى ال "و" اللى بينطقها المصريين ف كلمة "'طوبه\توبه" بالمصرى اللى هيا نفسها "ⲧⲱⲱⲃⲉ/ⲧⲱⲃⲉ" ف اللهجه الصعيدى و "ⲧⲱⲃⲓ" ف اللهجه البحيرى، يعنى بتتنطق [oː] ف الIPA. كلمة "رمت rmṯ" ف الغالب كات بتتنطق "رامَتش [raːmac]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "ا [aː]" الطويل دا كان بيتحول ل"و ⲱ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتأخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ"، و ف المصرى المتأخر عمومى الاسم بيتنطق زى ف القبطى بردو، بس ف المرحله م المصرى المتأخر اللى قبل الديموتيكى فى احتمال ان "ṯ-"، اللى بقت وقتها بتتنطق "t-"، كات سواعى بتتنطق قبل ما يبطلو ينطقوها ف الديموتيكى و القبطى. سواعى كلمة "رمت rmṯ"، يعنى "الناس"، المصريين كانو بيقولوها بدل "رمت ن كمت rmṯ n km.t"؛<ref name=":3">Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. ISBN 0-900416-32-7</ref> و نفس الحكايه ف القبطى بردو، كلمة "انرومه\نيرومه ⲛ̄ⲣⲱⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲱⲙⲓ" المصريين كانو بيقولوها بدل "انرِمِنكيمه\نيرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ".
* عشان القبطى م النحيه التايپولوچى (typological) بيصنفوها ك لغه تلزيئى (agglutinative)، يعنى بتقدر تلزء كزه كلمه مع بعض و تعمل كلمه جديده منهم، كلمة "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ" جى منها "-رِم- -ⲣⲙ̄-/-ⲣⲉⲙ-" اللى ف الاسم "انرِمِنكيمه\نيرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ"، و "رِم- -ⲣⲙ̄-/ⲣⲉⲙ" دى، اللى بتتعمل من "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ"، بقت لزئه (prefix) بتخش ف عملان صفات (adjectives) كتير تانى ف القبطى.<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. pp. 295b–296a. ISBN 0-19-864404-3</ref>
* فى تلات ادوات بتاع تعريف ف القبطى، بتاع تعريف المفرد المتدكر و بتاع تعريف المفرد المتونت و بتاع تعريف الجمع. الاداه بتاع تعريف الجمع ف الحالادى هيا "ان- -ⲛ̄" ف القبطى الصعيدى و "نيـ- -ⲛⲓ" ف القبطى البحيرى. ف جوز حالات تانى ف القبطى الصعيدى الاداه بتاخد فورمه تانى اللى هيا "نِـ- -ⲛⲉ".
* اما بقا "-ن- -ⲛ̄-/-ⲛ̀-" اللى ف النص دى بتساوى بالزبط "بتاع" ب المصرى و "of" ب لانجليزى؛ بس "بتاع" فى ليها استخدامات تانى بردو ف المصرى. الماكرون اللى فوق ال "ⲛ" ف الصعيدى و الاكسنت اللى فوق ال "ⲛ" ف البحيرى بيتنطقو زى ال "ⲉ" قبل الحرف اللى بييجو عليه، يعنى زى الكسره اللى ف "حِن" بالمصرى، يعنى [e] ف الIPA.
كده، الاسم ف اللغه المصرى القديمه اللى هوا "رمت ن كمت rmṯ n km.t" كان ف الغالب بيتنطق "رامَتش إن كومَت [raːmac in kuːmat]"، بس ال "تش ṯ" بنكتبها "ت t" عشان كات بتتنطق "ت t" ف المصرى المتأخر عمومى، يعنى اللى شامل الديموتيكى و المرحله اللى قبلو علا طول. و الاسم ف المرحله القبطى الفورمه بتاعتو بقت واضحه، اللى هوا "انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ" ف الصعيدى، و "نيرِمِنكيمه ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ" ف البحيرى.
'''اسامى تانى بتتقال ع المصريين:'''
* '''كمتيو km.t.yw''': دا اسم تانى ف اللغه المصرى القديمه، ف المراحل الاولانيه بتاعتها. الاسم دا جى من اسم مصر "كمت km.t"، اللى متناقش فوق، و متضافلو ال "-ـيو yw." بتاع النسبه ف حالة الجمع. المفرد بتاعو "كمتى "km.t.y" اللى هوا جى من "كمت km.t" و متضافلها ال "-ـى y." بتاع النسبه ف حالة المفرد. ف الغالب كان بيتنطق "كومَتيَو [kumatijaw]"، و المفرد كان بيتنطق [كومَتى [kumatij]".
* '''ايجيپتيوى Αἰγύπτιοι <small>Aigýptioi</small>'''، مفردها '''ايجيپتيوس Αἰγύπτος <small>Aigýptios</small>''': دا اسم المصريين ف اللغه اليونانى. الاسامى اللى المصريين معروفين بيها ف اللغات الاوروبيه جيه م الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات دى، و الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس Αἴγυπτος <small>Aígyptos</small>". اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها ب نفس الصفه، يعنى الارض الخصبه او السودا، و سموها "ايجيپتوس" و الاسم ده اللى اتشق منو اسم مصر الحالى ف اللغات الاوروبيه، زى Egypt، و الاسم دا "ايجيپتوس" فى لغويين بيقولو انو متاخد من "'''حوت كأ بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''''"'' يعنى "'''بيت روح الاله بتاح'''"، اللى هوا اسم معبد الاله بتاح ف منف اللى هيا العاصمه القديمه بتاعت مصر. و الاسم اليونانى لمصر ''ايجيپتوس'' منو الصفه ''ايجيپتيوس'' اللى اتنقلت وقت المرحله القبطى م اللغه و بقت ''جيپتيوس'' او ''كيپتيوس'' اللى هيا اصل كلمة ''قبط'' ب العربى.
* '''قبط''': الاسم دا، زى ما متقال فوق، جى من ''جيپتيوس'' او ''كيپتيوس'' اللى اتنقل وقت المرحله القبطى م اللغه م الصفه اليونانى ''ايجيپتيوس'' اللى جيه من اسم مصر اليونانى اللى هوا ''ايجيپتوس'' اللى متناقش فوق. كلمة قبط كات بتتقال ع المصريين كلهم سيان كانو مسلمين ولّا مسيحيين، يعنى بالادله التاريخيه كلمة قبط كات بتتقال ع المصريين المسلمين ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4">Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> السبب ان كلمة قبط دلوقت مبتتقالش ع المصريين المسلميين هوا ان بعد ما غالبية المصريين خشو ف الاسلام، و ده حصل علا كزه قرن مش مره و احده، لاحتلالات اللى جت مصر بعد كده كات بتحاول تعمل تفريق بين المصريين المسلمين و المصريين المسيحيين، و خصوصى الاوروبيين و الغربيين عمومى اللى كانو بيتطفلو ع الحضاره بتاعت مصر و بيحاولو يفصلو المصريين عن تاريخهم، و فى كتير م الاوروبيين و الغربيين دول كان بيعمل كده عشان اسباب دينيه، و لسه فى كتير م الاكاديميين الاوروبيين و الغربيين عمومى بيعملو دا لحد النهارده، و ف الكتابات بتاعتهم بيخلو كلمة قبط اكنها عن المصريين اللى لسه مسيحيين بس، عشان دا بيخلى اللى كان بيتقال ف الكتابات القديمه ع المصريين و تاريخهم و معاناتهم ف القرون اللى فاتت يبقا اكنو كان بيتقال ع المصريين اللى لسه مسيحيين بس، و دا معروف انو اسمو "اعادة كتابة التاريخ"، يعنى كتابة التاريخ من اول و جديد و فصل الجزء الاكبر م المصريين عن تاريخهم. بس المصريين المسيحيين فهمو اللعبه اللى الاوروبيين و الغربيين بيلعبوها و موقعوش ف الفخ اللى الاوروبيين و الغربيين عملوه، عشان شمّو ريحة السم اللى محطوط ف العسل، و المصريين كلهم عمومى اتحطلهم سم ف العسل كتير قبل كده.
* '''مصريين''': دا جى من اسم مصر ف اللغات الساميّه القديمه اللى هوا "مصر" و متضافلو ال "-ـيين" بتاع النسبه ف حالة الجمع، و دى ثابته ف [[اللغه المصريه الحديثه|المصرى]] عشان المصرى مفيش فيه حاجه اسمها "اعراب". المفرد بتاعو "مصرى" اللى هوا جى من "مصر" و متضافلها ال "-ـى" بتاع النسبه ف حالة المفرد. اسم "مصر" دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' '''ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ'''" و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد\والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b&287b. ISBN 0-19-864404-3</ref>
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كأ بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== ديموجرافيا ==
[[ملف:Jonge vrouw, Bestanddeelnr 191-0084.jpg|تصغير|ست مصريه، 1935.]]
المصريين ك [[مجموعه عرقيه]] بيشكلو حوالى 98% من مجموع سكان مصر.<ref name=":7" /> و فى اعداد منهم تانى موجودين ف [[اوروبا]] و [[امريكا]] و معظم دول العالم.
عدد سكان مصر دلوقت '''اكتر من 100 مليون'''، و تقسيمتهم كده:
# مصريين: العرق المصرى اللى بيشكل 98% من مجموع سكان مصر. معظمهم عايشين حوالين [[وادى النيل]] و ف [[اسكندريه]] و مدن [[قناة السويس|كنال السويس]].
# الباقى:
#* [[بلاد النوبه|نوبيين]] (ف اواخر الجنوب عند الحدود بين مصر و السودان)،
#* [[امازيغ|بربر]] (ف الشمال الغربى، زى ف [[سيوه]])،
#* [[بدو]] (ف [[سينا]]، و بطول [[الساحل الشمالى (مصر)|الساحل الشمالى]] بين اسكندريه و مطروح)،
#* [[بيچه]] (ف جنوب الصحرا الشرقيه)،
#* [[دومى]]ين (او غجر او هليبه)،
#* جاليات صغيره م الارمن و الشراكس و الاوروبيين ف [[اسكندريه]] و [[القاهره]].
مصر كمان فى اعراق و ثقافات تانيه عاشت فيها ك اقليات علا مر التاريخ اللى تم احتلالها فيه، زى [[الليبيين]] و [[الكنعانيين]] ([[هيكسوس|الهكسوس]]) و [[فارس|الفارسيين]] ([[اخمينيين|الاخمينيين]]) و اليونانيين و [[ايطاليا|الطليانه]] ([[الامبراطوريه الرومانيه|الرومان]]) و العرب و المماليك و الاتراك العثمانيين. بس الاعراق و الثقافات دى كلهم مشيو من مصر بعد ما حكمهم انتهى و اتطردو منها، عشان وجودهم ف مصر كان بيبقا ك اقليات حاكمه و ف الطبقات العليا، عشان كده كانو بيمشو و بيتطردو لما حكمهم ينتهى.
فى ثقافات تانيه جت مصر ك اقليات عن طريق الهجره او اللجوء السياسى، معظمهم ف العصر الحديث او على فترات، زى [[يهود|اليهود]] و [[الارمن]]. اللى اغلبهم اضطر يمشى من مصر بعد ثورة 1952 م.، و دلوقتى مصر لسه فيها لاجئيين فلسطينيين و م [[السودان]] و [[العراق]] و لاجئين من سوريا، و متركزين خصوصى ف القاهره و اسكندريه.
فى مصريين كتير بيعتبرو وجود اللاجئين ف مصر خطر امنى و ثقافى و ديموجرافى، خصوصى اللاجئين السوريين، و معاهم بردو الفلسطينيين و الافارقه، و بيعتبرو وجودهم و اى محاوله لتوطينهم هيا بداية احتلال جديد، عشان دى الطريقه الاساسيه اللى احتلال مصر كان بيبتدى بيها ف كل العصور.<ref>{{Cite book|title=[https://archive.org/details/1_20190805_20190805_1430 نكبة توطين الهكسوس (النكبه المصريه)]|date=2019|publisher=نشر خاص م الكاتبه|author1=افتكار البندارى (نفرتارى احمس)}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://kemawaheksos.blogspot.com/2019/11/blog-post_1.html
| title = ليه توطين الأجانب نكبة وخطيئة ؟
| date = التلات، 5 نوفمبر 2019
| website = ليه توطين الأجانب نكبة وخطيئة ؟ ~ كيمة والهكسوس
| accessdate = 2021-11-04
}}</ref>
المصريين معروفين ب تمسكهم و ارتباطهم الشديد اوى ب ارضهم، عشان هما م البدايه مجتمع زراعى مستقر مبيتنقلش، و مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم، عشان كده اتولد عندهم الاحساس ب لانتماء لالوطن و الارض من الاف السنين، و ده خلاهم مبيروحوش بعيد عن ارضهم. عدد المصريين اللى براها حوالى اتنين و نص مليون مصرى، و ده متوزع علا بلاد كتير و عشان كده ده عدد قليّل. المهاجرين المصريين كانو م الطبقات العليا زمان، بس بعدين بسبب الظروف لاقتصاديه اللى سببتها لاحتلالات و بسبب فشل الطبقات العليا ف انهم يخلقو جو و ظروف ثقافيه و اقتصاديه حلوه ف البلد عشان تسند باقى المصريين و تحافظ علا ثقافة البلد، فى مصريين اضطرو يطلعو يدورو علا شغل برا بلدهم، و فى مصريين بيسيبو بلدهم و بيحاولو يروحو اوروبا عشان هربانين م الثقافه السايده اللى "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]])<ref name=":1" /> مسيّدينها ف مصر، و دول ف الغالب بيبقو من احسن العقول ف مصر و بينجحو برا بشكل ملحوظ، و سواعى مبيرجعوش بسبب الثقافه المتسيده دى، و ده بيعمل عجز فكرى ف مصر مع الوقت، عشان هما عارفين ان رجوعهم معناه انهم مش هيعرفو يفكرو بحريه بحق و حقيق، بسبب الحرب علا حرية التفكير م المؤسسات الدينيه بالتحديد. المصريين مش بس مرتبطين ب مصر نفسها، ده بردو بيبقو مرتبطين ب الحته اللى هما منها جوا مصر. المصريين معروفين ب جوز حاجات تانى مهمين اوى: الحاجه الاولانيه، المصريين مبيحبوش حد غريب يخش بلدهم، سيان مهاجرين ولّا لاجئين، و خصوصى ان كانو مش مستريحين لاللى خشو بلدهم دول ولّا شاكين فيهم، و دى حاجه المصريين طول عمرهم معروفين بيها؛ كمثال، ف القريه المصريه اى حد من برا القريه جى زياره بيبقا زى الصباع المدوحس. الحاجه التانيه، المصريين رك ان طلعو برا مصر، بيحنو لبلدهم بشكل غريب، زى ما يكون حد ماتلهم، و ده ف الغالب عشان بيبقو طالعين بسكّينة الحياه علا رقبتهم.
عدد المصريين الكبير طول تاريخهم خلا العنصر المصرى هوا السايد طول الوقت رغم كل العناصر الاجنبيه اللى عاشت ف مصر و بعدين مشت منها و اللى ماكانوش بيعدو كام الف وسط ملايين المصريين؛ كمثال، وقت لاحتلال العربى، سنة 641 م.، المصريين كانو عددهم علا اقل تقدير 18 مليون،<ref>{{Cite book|title=[https://archive.org/details/1_20190805_20190805_1430/page/n223/mode/2up نكبة توطين الهكسوس (النكبه المصريه)]|date=2019|publisher=نشر خاص م الكاتبه|author1=افتكار البندارى (نفرتارى احمس)|page=222}}</ref> ف الوقت اللى كان عدد الجيش العربى 15-16 الف. ده مش ان الاجانب اللى عاشو ف مصر عاشو معزولين ف دوايرهم ك اقليات و كانو متميزين وسط العنصر المصرى السايد لحد ما مشو من مصر، سيان كانو مقدونين ولّا يونانيين ولّا عربان ولّا عثمانيين. الدراسات العلميه الحديثه و التحليل الچينى وضحو ان رغم لاحتلالات و الاقليات الاجنبيه اللى عاشت ف مصر علا مر التاريخ، المصريين بتوع النهارده لسه محتفظين بنفس الدى.ان.ا (DNA) بتاع جدودهم المصريين القدام بتوع مصر الفرعونيه.<ref name=":5" /><ref name=":6">[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0379073820302103 Allele frequency comparative study between the two main Egyptian ethnic groups]. ''Forensic Science International''. 313: 110348. 2020-08-01. [https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0379073820302103 doi:10.1016/j.forsciint.2020.110348]. ISSN 0379-0738.</ref>
== اللغه ==
[[ملف:Minnakht 01.JPG|تصغير|الرموز الهيروجليفى؛ لوحة [[نختمين]].]]
[[ملف:EdSmPaPlateVIandVIIPrintsx.jpg|تصغير|الخط الهيراتيكى؛ بردية ادوين سميث، اقدم برديه طبيه ف التاريخ.]]
[[ملف:DemoticScriptsRosettaStoneReplica.jpg|تصغير|الخط الديموتيكى؛ [[حجر رشيد]].]]
[[ملف:CairoCoptMuseumPsalter.jpg|تصغير|الخط القبطى؛ مزامير داود.]]
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصريه القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصريه القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى. كلمة "كمت km.t" و "ن كمت n km.t" مشروحين ف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق. الاسم ف اللغه المصرى القديمه، اللى هو "ر ن كمت r n km.t"، ده معناه الحرفى "اللغه بتاع مصر" بس المقصود "اللغه بتاع المصريين"، عشان "كمت km.t" سواعى المصريين كانو بيقولها و هما قاصدين "المصريين" مش "مصر" نفسها،<ref name=":3" /> زى سواعى ما بيعملو دلوقت بردو. بالنسبه لشرح معنا "-ـرِمِنكيمه ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/-ⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ-" اللى ف الاسم القبطى شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق. ال "تـ- -ⲧ" ف الصعيدى و ال "تيـ- -ϯ" ف البحيرى هما الاداه بتاع تعريف المفرد المتونت. اما بقا "-ـمِنتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-" ف الصعيدى و "-ـمِتـ- -ⲙⲉⲧ-" ف البحيرى جيين من "موته ⲙⲟⲩⲧⲉ" الصعيدى و "موته ⲙⲟⲩϯ" البحيرى، و لاتنين جيين م اللغه المصرى القديمه من كلمة "مت\متت mt/mt.t/md.t" اللى معناها ى "كلمه" ى "كلام" ى "حاجه"،<ref>Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 85&93. ISBN 0-521-07228-X</ref><ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 176a&191b. ISBN 0-19-864404-3</ref> بس ف القبطى "-ـمِنتـ-\-ـمِتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-/-ⲙⲉⲧ-" مكاتش معناها "كلمه" بالتحديد، عشان زى ما متقال فوق ف سكشن "الاسامى بتاع المصريين"، القبطى لغه تلزيئى (agglutinative)، يعنى بتقدر تلزء كزه كلمه مع بعض و تعمل كلمه جديده منهم، عشان كده "-ـمِنتـ-\-ـمِتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-/-ⲙⲉⲧ-" دى لزئه (prefix) من "موته ⲙⲟⲩⲧⲉ/ⲙⲟⲩϯ"، و بتخش ف عملان كلمات تانى كتير، لما بتتلزء ف كلمه شغلتها انها بتعمل كلمه تانى ليها معنا متاخد من "حاجه" تخص المعنا بتاع الكلمه الاولانيه، يعنى بتعمل "abstract category" تخص الكلمه الاولانيه؛ كمثال، ان حبينا نقول "المملكه" بالقبطى بنقول "تمِنتِرّو ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣ̄ⲣⲟ"، عشان "ⲣ̄ⲣⲟ" معناها "ملك" و لما بنخشش عليها اللزئه "-ـمِنتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-" بتعمل كلمه عن "حاجه" تخص الملك، و اقرب معنا ليها ب المصرى هوا "بتاعت الملك"، و المقصود "المملكه". كده، و احنا ماشيين علا نفس السطر، المعنا الحرفى بتاع "تمِنترِمِنكيمه\تمِترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ" هوا ب المصرى "بتاعت الناس بتاع كيمه\مصر"، و المقصود "كلام\لغة الناس بتاع كيمه\مصر".
اللغه المصرى القديمه كات ف الاول بتتكتب ب الرموز [[هيروجليفى|الهيروجليفى]]، يعنى النقش المتقدس، و بعدين [[الكتابه فى مصر القديمه|الكتابه ف مصر القديمه]] اتطورت شويه شويه و بقت [[هيراتيكى]] و بعدين [[ديموتيكى]]، و بعدين المصريين كتبو ب الحروف [[لغه قبطى|القبطى]] اللى هيا م الحروف اليونانى و معاها 6\7 حروف م الحروف الديموتيكى. الديموتيكى و القبطى مش بس خطوط، دول بردو اسامى لمراحل من مراحل تطور اللغه المصرى القديمه، الديموتيكى و المرحله اللى قبلو علا طول و القبطى مع بعض بيتقال عليهم المرحله التالته من تطور اللغه المصرى القديمه.
المصريين هما اول ناس ف العالم يكون عندهم مفهوم "كلام الاله"، اللى هوا ف اللغه المصرى القديمه "مدو نتر mdw nṯr"، و معناها بردو "الكتابه المتقدسه" و المقصود بيها الكتابه بتاع المصريين،<ref name=":3" /> و دى اللى اتّرجمت ف اليونانى ل"هيروجليفى" يعنى "النقش المتقدس".
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين.
اللغه المصرى الحديثه لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعو عن اللغه المصرى الحديثه ب ادله علميه و لغويه، و هوا اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هوا ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه علا انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا علا اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبو زى ما بيتكلمو.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
القواعد بتاع [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] بتمشى ع القواعد بتاع المرحله القبطى م اللغه المصرى القديمه، و من نحية الكلمات اللغه المصرى مليانه كلمات م القبطى و كلمات م المصرى القديم مش متسجله ف القبطى المكتوب، و بتاخد بردو كلمات سلف من لغات تانى، زى العربى خصوصى و كمان لانجليزى و الفرنساوى و اليونانى و الطليانى. اللغه المصرى فى منها لهجات زى المصرى الصعيدى و المصرى القاهرى و المصرى الوسطانى بتاع مصر الوسطانيه، و غيرهم. اللغه المصرى الحديثه بتتميز عن كل لغات و لهجات المنطقه بشكل واضح اوى من نحية النطق و ادوات الاشاره و تركيب الجمل و الاجروميه و مخارج الحروف و المخارج الصوتيه؛ كمثال، المصريين مبيحطوش، و معمرهمش حطو، لسانهم بين سنانهم و هما بيتكلمو، عشان كده اى لغه اجنبيه، زى العربى، لما المصرى بياخد منها كلمه فيها حرف ال "ث" ولّا حرف ال "ذ" بينطقو ال "ث" ى "ت" ى "س" و بينطقو ال "ذ" ى "د" ى "ز"، و ده عشان الاصوات دى معمرهاش كات موجوده ف لسانهم، و ده بيعملوه مع كل اللغات الاجنبيه و من ضمنهم العربى، يعنى هتلاقى المصريين لما بيتعلمو انجليزى بياخدو حبه و لّا حبتين لحد اللى يتعرفو الفرق بين "think" و "sink"، و دى حاجه المصريين عارفينها كويس و بيتريئو عليها كمان. اللغه المصرى بردو وارثه التلزيء (agglutination) من امها اللغه القبطى، و ده بيميز المورفولوچى بتاع اللغه المصرى عن كل لغات و لهجات المنطقه؛ كمثال، المصرى بيقدر ياخد كلمتين م العربى زى "خرب" و "خرق" و يعمل منهم "خربق" و دى ليها معنا مختلف عند المصريين عن "خرب" و عن "خرق"،<ref name=":1" /> دى حاجه ولا العربى ولا اللهجات بتاع العربى يقدرو يفهموها ولا يعرفو يعملوها، ممكن ياخدو الكلمه نفسها سلف م اللغه المصرى، زى تملى ما بيعملو، بس ميعرفوش يعملو كلام زيها بشكل طبيعى عشان ده ملوش علاقه ب اللغات و اللهجات بتاعتهم. ده عشان كل اللى المصريين بيعملوه انهم بياخدو كلمات م العربى، و من لغات تانى، و بيحطوها ف قالب مصرى. دا مش ان معظم تعبيرات المصريين ى جيه م اللغه المصرى القديمه علا طول ى جيه م الثقافه القديمه بتاع المصريين، زى الامثال الشعبيه القديمه اللى المصريين لسه بيستعملوها لحد النهارده.
== الاسهامات البشريه ==
[[ملف:Rhind Mathematical Papyrus.jpg|تصغير|بردية ريند الرياضياتيه، مكتوبه ب الخط [[هيراتيكى|الهيراتيكى]].]]
المصريين قدمو لالبشريه حاجات كتير اوى، اختراعات و علوم و سياسه و فلسفه و مزيكه و فن و ميتولوچيه و دين و اول حكومه مركزيه، و مش ده كتير، و تأثيرهم لسه ملموس ف كل حته ف العالم. المصريين اخترعو الزراعه و طوروها و طورو نظم رى، اخترعو علوم الفلك و اخترعو التقويم المصرى الشمسى اللى هوا اول تقويم شمسى ف التاريخ و اللى العالم لسه ماشى عليه لحد دلوقت بنفس العدد بتاع الايام و الشهور. المصريين اخترعو الحساب و الرياضيات و الهندسه و الچيومترى و من ضمنها [[حساب المثلثات|التريجونومترى]]، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طورو علوم الطب. المصريين اخترعو الكتابه و عشقوها و كتبو و سجلو كل كبيره و زغيره، اخترعو الادب و طورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طورو الاعمال الادبيه الفلسفيه اللى سموها "سبايت\سبات sbꜣy.t/sbꜣ.t"، و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات. المصريين اتفننو ف الصناعات الحرفيه، اخترعو صناعة الازاز و صناعة الاوانى و الادوات الطفلهيه، بنو البيوت بدل الكوخ، عملو المراكب، و عملو المكن اللى استعملوه ف الزراعه و التعدين و صناعة المعادن و تخريجها. المصريين عملو اول لون صناعى ف التاريخ اللى هو [[لازرق المصرى]] المعروف كويس. المصريين عملو اول معاهدة سلام ف التاريخ. و حاجات تانى كتير متتعدش. التفاصيل بتاع اللى المصريين عملوه مليانه اختراعات جوا لاختراعات و اسهامات جوا الاسهامات.
== الميثولوجيا والديانه ==
[[ملف:Maat.jpg|تصغير|الالهه [[ماعت]]، بترمز للنظام الكونى، لالحقيقه، للحكمه، لالعداله، و لالتوازن الكونى.]]
[[ملف:Ägyptischer Maler um 1360 v. Chr. 001.jpg|تصغير|الالهه [[ايزيس|ايسه]]، فارده جناحاتها بتاع الحمايه.]]
[[ملف:ThebanTomb335.png|تصغير|مشهد تحنيط. [[انوبيس|انوب]] (ف النص)، [[ايزيس|ايسه]] (ع الشمال)، [[نيفتيس|نبتحيت]] (ع اليمين)، و ايسه بردو فوق و فارده جناحاتها بتاع الحمايه.]]
[[ملف:The judgement of the dead in the presence of Osiris.jpg|تصغير|مشهد وزن القلب قدام الاله [[اوزيريس|اوزير]]، من [[كتاب الاموات]].]]
[[ملف:Pleureuses Saqqara.jpeg|تصغير|رسمه من جبانة [[حور محب|حورمحب]] ف [[سقاره]].]]
[[ملف:By ovedc - Egyptian Museum (Cairo) - 136.jpg|تصغير|مصريين بيغنو و يرقصو ف احتفالية الالهه حتحور.]]
[[ملف:La tombe de Horemheb (KV.57) (Vallée des Rois Thèbes ouest) -4.jpg|تصغير|ايسه و اوزير و حور و انوب و حورمحب، م الجبانه بتاع حورمحب.]]
[[ملف:Geb, Nut, Shu.jpg|تصغير|شو فاصل نوت عن جب.]]
'''الميتولوچيه:'''
الميتولوچيه مش هيا هيا الديانه، دى حاجه و دى حاجه. الميتولوچيه عمومى بتبقا رمزيه و فلسفيه و مش-حرفيه، و بتبقا شايله معاها رساله فلسفيه م النوع دا ى دكها، و بتكون برا الوقت اللى الناس عايشين فيه، زى حكاية ايسه و اوزير و حور (ايزيس و اوزيريس و حورس) اللى مهياش مرتبطه بوقت معين ولا فتره معينه، و بتنفع لكل وقت عشان الحكمه اللى فيها فلسفيه، و قابله انها تتطور عشان تناسب وقتها، و ده تملى بيحصل ف الميتولوچيه بتاع المصريين. المصريين كانو اول ناس يفكرو ف بداية الكون و وجود العالم بصورته دى، و ده كان جزء م الميتولوچيه بتاعتهم. الالهه بتاع المصريين رمزيه ف المقام الاولانى.
فى تمن الهه ف الميتولوچيه المصريه بتاع الكوزموجونيه (نشوء الكون)، بيتسمو [[اجدود]] (ف اللغه المصرى القديمه: خمنيو ḫmn.yw، يعنى التُمانى)، كل اتنين منهم هما نفس الاله بنسختين، واحد و واحده:
* نون و نونه: بيرمزو لالمايه الازليه.
* امون و امونه: بيرمزو لالخَفَيان.
* حوح و حوحه: بيرمزو لالابديه.
* كوك و كوكه: بيرمزو لالعتمه.
مع بعض، التمن الهه دول بيرمزو لالفوضه بتاع المايه الازليه.
فى تسع الهه تانيين ف الميتولوچيه المصريه بتاع الكوزموجونيه، بيتسمو [[تاسوع اون|انياد]] (ف اللغه المصرى القديمه: پسدت psḏ.t، يعنى التسعه\التاسوع)، و دول هما:
* الاله اتوم: اله شمسى كامل الكمال الازلى. عمل نفسو بنفسو ع التل العالى اللى طلع م المايه الازليه، و بعد كده عمل باقى الالهه اللى تحت اللى هما مع بعض بيمثلو العناصر الاساسيه بتاع الكون. الاله اتوم بقا ف نفس الفورمه الالهيه الشمسيه مع الاله الشمسى ريع\رع ف مراحل بعد كده، و بقا ريع-اتوم.
* تفنوت و شو: ولاد اتوم اللى هوا عملهم. تفنوت هيا المايه\الرطوبه\النطره و شو هوا الهوا.
* نوت و جب: ولاد شو و تفنوت. نوت هيا السما و جب هوا الارض. مع بعض بيفصلو المايه الازليه عن العالم.
* ايسه و اوزير، و ست و نبتحيت: ولاد نوت و جب. ست هوا الوحيد اللى فيهم اللى كان شرانى و بيرمز لالفوضه.
العركه اللى مبتنتهيش بين الماعت mꜣꜥ.t، رمز النظام الكونى و الحقيقه و الحكمه و العداله و التوازن الكونى، و الاسفت ı͗sf.t، اللى هيا عكس الماعت، بتفضل شغاله. الاله الشمسى بيحط الماعت مكان الاسفت، يعنى عمل نظام كونى م الفوضه. و كيمه\مصر اتاشتغلت جزء م النظام الكونى و التوازن بتاع العالم.
ايسه و اوزير حكايتهم مع ست مهمه اوى و اساسيه ف ايمان المصريين ب الحياه بعد الموت، و ف الفلسفه ورا حكم الملوك المصريين. اوزير كان بيحكم مصر و دورو الاساسى كان انو يحقق الماعت. ايسه و اوزير كانو عايزين يخلو العالم يبقا متحضر زى مصر. اوزير طلع برا مصر عشان يخلى العالم متحضر، و ساب ايسه مع ست، ايسه كات مانعه ست من انو يعمل شرورو. بس ست قدر يوصل لاوزير و قتلو و قطع جتتو 42 حته و رما الحتت دى ف اماكن متفرقه ف مصر، و كده جتة اوزير كات بتمثل ارض مصر نفسها عشان عدد [[كور مصر|الكور بتاع مصر]] كان بردو 42، و كده الحاكم بتاع مصر بقا بيمثل مصر نفسها. بعد موت اوزير، ست سيطر ع الحكم بتاع مصر. ف الوقت ده ايسه، اللى قلبها اتحرق علا موت اوزير، كات بتدور علا جسم اوزير و نبتحيت كات بتدور معاها. دموع ايسه اللى نزلت من عيونها عشان موت اوزير بقت بترمز لالمايه بتاع النيل. ايسه لقت الحتت بتاع جسم اوزير، و جمعتهم مع بعض من تانى هيا و [[تحوت]] و [[انوبيس|انوب]]، و دا بقا اول تحنيط، و اوزير بقا اول موميا، و اللى عملوه دا بقا طقوس التحنيط بعد كده. ست كان بيحاول يوقف التحنيط و يدمر جتة اوزير، بس ايسه فردت جناحاتها و حمت اوزير. بعد لما جسم اوزير بقا كامل، ايسه رفرفت بجناحاتها علا جسم اوزير و رجعتو لالحياه من تانى، و ف حضن اوزير ايسه حملت منو ب حور. اوزير مرجعش معاها للعالم بتاعنا، اوزير راح ع [[دوات|الدوات]] dwꜣ.t (العالم التحتانى)، عشان يعيش هناك و بقا الحاكم بتاع الدوات، بس ك رمز للحكم اوزير عايش ف العالم بتاعنا جوا ابنو حور اللى ورث الحكم منو. و كده حور حفيد حفاد اتوم.
الفلسفه اللى ف الميتولوچيه بتاع المصريين كات بتنعكس ف الفلسفه اللى بيمشى عليها الحاكم بتاع مصر اللى شغلتو انو يحقق الماعت mꜣꜥ.t و يقضى ع الاسفت ı͗sf.t، اللى هيا عكس الماعت، و يتعامل مع الخطر اللى محاوط المصريين. و بشكل رمزى حاكم مصر بيبقا حور ف الحياه و اوزير ف الموت. الاله الشمسى ريع\رع طلع م المايه الازليه بعد ما حط الماعت مكان الاسفت، يعنى عمل نظام كونى م الفوضه. ريع و اتوم خدو نفس الفورمه الالهيه الشمسيه و بقو ريع-اتوم، و ده بشكل رمزى كان بيربط حاكم مصر، يعنى الفرعون العظيم رمز مصر نفسها و المصريين، ب لاتنين ريع و اتوم.
'''الديانه:'''
المصريين مكانوش عندهم دين ب المعنا [[ديانات ابراهيميه|لابراهيمى]] بتاع دلوقت، يعنى مكانوش عندهم اسم معين لدين معين، ولا كتاب معين بيفرض عليهم حاجه معينه، بس كان عندهم ايمانات و طقوس خاصه بيهم، و كانو بيقدمو هدايا لالالهه بتاعتهم. علاقة المصريين ب الالهه بتوعهم كات تملى ف حالة تطور، و ده م الحاجات اللى خلتهم مجتمع متميز و متسامح. اخناتون كان اول واحد ف العالم اخترع فكرة التوحيد، بس ده منفعش مع المصريين و اعتبروه تعصب عشان دا مكانش ماشى مع ثقافة المصريين المتسامحه اللى استمرت معاهم لالاف السنين، و رك لما حكم اخناتون انتهى المصريين رجعو لطقوسهم الاساسيه.
البربه (المعبد) المصرى بيعتبروه كون ز مش الطقوس اللى بتحصل فيه بتعكس الميتولوچيه بتاع المصريين، و تملى لانعكاس ده كان ف حالة تطور بردو و كان رمزى.
المصريين كانو من ضمن ايماناتهم ان كل المتع بتاع الحياه هدايا ليهم م الالهه بتاعتهم، عشان كده كانو بيحتفلو ب الاكل و الشرب و الرقص و المزيكه ف طقوسهم الدينيه. الطقوس الدينيه بتاع المصريين طقوس احتفاليه، طقوس احتفال ب الحياه و ب الجمال اللى الالهه بتاعهم حطتو ف العالم. المصريين كانو بيلعبو المزيكه بتاعتهم لالالهه حتحور، و خصوصى المزيكه بتاع السسترم. اوزير كان بيستعمل المزيكه عشان يخلى العالم متحضر. الروح دى لسه لحد النهارده روح المصريين، رغم كل اللى اتفرض عليهم.
'''الديانات اللى خشت مصر من برا:'''
الديانات اللى خشت مصر من برا هيا الديانات [[ديانات ابراهيميه|لابراهيميه]]، و عشان الديانات لابراهيميه م الديانات بتاع الساميّين الغرب-اسيويين المعروفين ب عداوتهم لالرموز المصريه و عداوتهم لمصر و لالمصريين، رك الديانات دى ما خشت مصر، ابتدت بسببها سلسله طويله م الهجوم علا مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم ف قلب بلدهم، و السلسله الطويله دى لسه مستمره لحد النهارده و سواعى بتبقا م المصريين نفسهم، خصوصى اللى بيتسمو "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]])، و هيا السبب الاولانى، بس مش الاخرانى، ان فى مصريين كتير متغربين عن تاريخهم و حضارتهم. الديانات لابراهيميه بتقول: "هكذا قال الرب: 'ويسقط عاضدو مِصرَ وتنحط كبرياء عزتها، من مجدل لأسوان يسقطون فيها بالسيف، يقول السيد الرب. فتُقفِر فى وسط الأراضى المُقفِرة وتكون مدنها فى وسط المدن الخَرِبة. فيعلمون أنى أنا الرب عند إضرامى نارا فى مصر، ويُكسَر كل اعوانها' [...] هكذا قال السيد الرب: 'إنى أُبيد ثروة مصر [...] عتاة الأمم يُؤتى بهم لخراب الأرض [أرض مصر]، فيُجرِّدون سيوفهم على مصر ويملأون الأرض من القتلى. [...] و أُخرِب الأرض ومِلأها بيد الغرباء.' هكذا قال السيد الرب: '[...] ولا يكون بعدُ رئيس من أرض مصر، و ألقى الرعب فى أرض مصر. و أُخرِب فَتْروس، و أُصرِم نار فى صُوعَن، و أُجرى أحكام فى نُو. و أسكب غضبى على سِين، حِصن مصر، و أستأصل جُمهور نُو. و أُصرِم نار فى مصر. سِين تتوجّع توجّع، ونُو تكون للتمزيق، ولنُوف ضيقات كل يوم. شُبّان آون وفيسته يسقطون بالسيف، وهما تذهبان (أو ونسائها يذهبن) لالسبى. ويُظلِم النهار فى تحفنحيس عند كَسرى أنيار مصر هناك. وتَبطُل فيها كبرياء عزها. أما هيا [مصر] فتغشاها سحابة وتذهب بناتها لالسبى.' [...] هكذا قال السيد الرب: 'و أشدّد ذراعى ملك بابل، أمّا ذراعا فرعون فتسقطان، فيعلمون أنّى أنا الرب حين أجعل سيفى فى يد ملك بابل، فيمُدُّه على أرض مصر. و أُشتِّت المصريين بين الأمم و أُذَرِّيهم فى الأراضي، فيعلمون أنى أنا الرب.'" [https://st-takla.org/Bibles/BibleSearch/showChapter.php?book=33&chapter=30 حزقيال:30]. و بتقول: "بعدين قال الرب لموسى: 'قل لهارون: خذ عصاك ومد يدك على ميه المصريين، على أنهارهم وعلى سواقيهم، وعلى آجامهم، وعلى كل مجتمعات مياههم لتصير دم. فيكون دم فى كل أرض مصر فى الأخشاب و فى الأحجار.'" سفر الخروج:7. و بتقول: "لكن كل بنى إسرائيل لا يُسنِّن كلب لسانه إليهم، لا للناس ولا لالبهائم. لكى تعلموا أن الرب يميز بين المصريين و إسرائيل." سفر الخروج:11.<br />و الديانات لابراهيميه بردو بتقول: "فوقاه الله سيئات ما مكروا وحاق بآل فرعون سوء العذاب. النار يُعرَضون عليها غُدوّا وعشيّا ويوم تقوم الساعة أدخِلوا آل فرعون أشد العذاب." غافر:46-47. و بتقول: "فذانِك بُرهانان من ربك لفرعون و مَلَئِه إنهم كانو قوم فاسقين." القصص:32. و بتقول: "ولقد أخذنا آل فرعون بالسنين ونقص من الثمرات لعلهم يذّكّرون [...] فبعتنا عليهم الطوفان والجراد والقمل والضفادع والدم آيات مُفصَّلات فاستكبروا و كانو قوم مجرمين." الأعراف:130-133. و ف نفس الوقت بتقول: "ولقد آتينا بنى إسرائيل الكتاب والحكم و النبوة ورزقناهم من الطيبات وفضّلناهم على العالمين." الجاثية:16. وبتقول:"وتمّت كَلِمت ربك الحُسنى على بنى إسرائيل بما صبروا ودمّرنا ما كان يصنع فرعون وقومه وما كانو يَعرِشون." الأعراف:137. و الديانات لابراهيميه بتقول تانى ياما.
ف الطبيعى، اللى بيتحلل ف قراية الكتب بتاع الديانات لابراهيميه مش هيا تاريخيه ولّا مهياش، عشان مفيش دلايل تاريخيه ولا اركيولوچيه ع اللى بيتقال فيها، اللى بيتحلل هوا السيكولوچيه و العقليات بتاع الناس اللى كتبت الكلام ده و عداوتهم لمصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم. عشان كده رك "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند بيومى قنديل)<ref name=":1" /> اللى الدونيه مسيطره عليهم ما بيتبنّو الديانات لابراهيميه بتاع الساميّين الغرب-اسيويين بتقوم عامله جواهم عداوه لنفسهم و لثقافتهم و لتاريخهم، و بيتعاملو مع ده ى ب انهم يعادو مصر و رموزها و ثقافتها و تاريخها بشكل كامل ى اللى عايزين مصر منهم و ف نفس الوقت بردو عايزين الافكار اللى بتعادى مصر بيفضلو يحاولو يلفو و يدورو و يحاولو يبررو و يتحججو بالنيابه عن الديانات لابراهيميه و الافكار اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم، و المحاولات دى عمومى بتبقا ضعيفه و مفيهاش مئئان فكرى.
ف فترة لاحتلال الرومانى، المسيحيه خشت مصر. ف فترة لاحتلال الرومانى الرومانيين نهبو مصر، و المصريين كانو بيدفعو ضرايب الراس، و بعد المسيحيه ما خشت مصر ف عصرهم المصريين المش-مسيحيين كانو بيدفعو ضرايب الراس بردو. و ابتدت الحرب ع اللى المسيحيين كانو بيسموها "الوثنيه"، و المعابد المصريه القديمه اتقفلت و منها اللى اتحرق. غالبية المصريين خشو المسيحيه.
ف فترة لاحتلال العربى، الاسلام ابتدا يخش مصر، بس المصريين مخشوش الاسلام بشكل كبير ف فترة لاحتلال العربى. ف الفتره دى مصر كات نهيبه ("بقره حلوب" ف تعبير عمرو بن العاص)، المصريين كانو بيدفعو جزيه و ضرايب و مكوس، و لما المصريين كانو بيخشو الاسلام عشان ينفدو بجلدهم م الكلام ده، قامو فرضو الجزيه ع المصريين المسلمين بردو. لاحتلال العربى ده ابتدا سنة 641 م. و انتهى ب تأسيس [[الدوله الطولونيه]] سنة 868 م. بعد كده حصل ازدهار ف مصر. غالبية المصريين ابتدو يخشو الاسلام، بس ده حصل علا كزه قرن مش مره واحده، و المصريين المسلمين كانو بيتقال عليهم قبط ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4" /> (شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق.)
المصريين دلوقت اكترهم م المسلمين السنه 85-90٪ و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعو المسيحيه القبطيه الاورتودوكسيه و حوالى 200 م اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه ف مصر ب اى ديانات او مذاهب تانيه مش التلاته دول، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور، فى نسب مش معروفه م المصريين اللى بينتمو للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد (الفاتيكان مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
'''الالحاد و اللادينيه:'''
زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعهم. المصريين [[الحاد|الملحدين]] و المصريين [[لادينيه|اللادينيين]] عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم بالظبط علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب،<ref name=":20">{{مرجع ويب
| url = https://research.kent.ac.uk/understandingunbelief/publications-2/understanding-unbelief-in-egypt/
| title = Understanding Unbelief in Egypt - Understanding Unbelief - Research at Kent
| website = Understanding Unbelief
| language = en-GB
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref> بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد [[بلوج|البلوجات]] و السايتات الالحاديه بيتضاعف.<ref name=":20"/> ف التقرير الدولى عن الحريه الدينيه ف مصر ف سنة 2017، عدد المصريين الملحدين قدروه انو بيوصل ل10 مليون مصريين ملحدين،<ref>{{مرجع ويب
| url = https://eg.usembassy.gov/ar/التقرير-الدولي-بشأن-الحرية-الدينية-في/
| title = التقرير الدولى بخصوص الحرية الدينية فى مصر سنة 2017
| date = 2018-10-25
| website = سفارة امريكا الامريكانيه فى مصر
| language = ar
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.state.gov/reports/2017-report-on-international-religious-freedom/egypt/
| title = Report on International Religious Freedom: Egypt. 2017
| website = United States Department of State
| language = en-US
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref> و ده التقدير السردى بس، يعنى دول المصريين اللى قالو انهم ملحدين او معروف عنهم انهم ملحدين، يعنى العدد ده مش شامل المصريين الملحدين اللى مابيقولوش انهم ملحدين ف العلن، و اللى ف الغالب عددهم كبير عن اللى بيقولو انهم ملحدين ف العلن. عدد سكان مصر ساعتها ف سنة 2017 كان لسه 97 مليون. عدد المصريين اللادينيين بيقدروه انو حوالى 11% من عدد المصريين،<ref name=":20"/> و ده بردو عدد المصريين اللادينيين اللى بيقولو انهم لادينيين ف العلن، و مش شامل اللى مابيقولوش ف العلن و اللى هما ف الغالب بردو عددهم كبير عن اللى بيقولو ف العلن. رغم المشاكل اللى بيقابلوها، فى مفكرين مصريين ملحدين و لادينيين كتير بيشجعو المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين انهم يعلنو و يتكلمو و يطالبو بحقوقهم الانسانيه و الاجتماعيه عشان ده حقهم ف بلدهم.<ref name=":20" /> م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تأثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كزه كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
== المطبخ ==
[[ملف:Ramses III bakery.jpg|تصغير|مشهد لالخَبيز و المخبوزات ف مصر القديمه، م الجبانه بتاع رمسيس التالت ف وادى الملوك؛ ف المشهد ده، تقدر تشوف بوضوح المصريين و هما بيعملو من الاف السنين نفس اللى بيعملوه دلوقت.]]
[[ملف:Egyptian harvest.jpg|تصغير|مصريين فلاحين بيلمو المحصول، رسمه م الجبانه بتاع [[دير المدينه|ديرالمدينه]].]]
[[ملف:Egypt making bread.JPG|تصغير|ستات مصريين بيعملو عيش.]]
[[ملف:Bas-relief Grues 5ème dynastie Neues Museum 26042018.jpg|left|تصغير|التزئيء\التزغيط. لوحه م الاسره الخامسه، 2500-2350 ق.م.]]
[[ملف:EgyptianMahshyStuffedAubergineTomatoWithRice PhotoByWaelNawara.jpg|تصغير|طبق محشى.]]
[[ملف:EgyptianKonafaWithCream PhotoByWaelNawaraKonafa.jpg|تصغير|[[كنافه]] (كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ؛ كنف اتنو ḳnf ı͗tnw).]]
[[ملف:Ancient Egypt Statues of Workers Kneading Bread (27799546484).jpg|تصغير|تماثيل لمصريين بيعملو عيش.]]
[[ملف:Yeast bread.jpg|تصغير|راجل مصرى بيعمل عيش.]]
[[ملف:Prêtresses égyptiennes offrant du vin aux dieux.jpg|تصغير|مصريين بيقدمو نبيت\خمره ك هديه لالالهه بتاعتهم.]]
[[ملف:Brewing woman Florence.JPG|تصغير|ست مصريه بتعمل بيره، معموله م الشعير و العيش، متخمرين ف عصير البلح؛ م الاسره الخامسه ى الساته، المملكه المصريه القديمه.|يمين]]
[[ملف:كحك عيد الفطر بمصر.JPG|تصغير|كحك مصرى؛ من اشهر الاكلات المصريه القديمه اللى المصريين لسه بيعملوها لحد النهارده.]]
[[ملف:Ful medames.jpg|تصغير|فول مدمس، من اشهر الاكلات المصريه، و اكله قوميه لالمصريين.]]
[[ملف:Egypt falafel.jpg|تصغير|فلافل (تعميه\طعميه)، من اشهر الاكلات المصريه، و اكله قوميه لالمصريين.]]
المطبخ المصرى، زى كل حاجه مصرى، من اقدم المطابخ ف التاريخ، و عشان كده فى تنوع رهيب ف الاكلات فيه،<ref name=":17">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.109. ISBN 978-0-313-35306-2. "''Between Egypt's agricultural bounty and her power to command the resources of neighboring countries, she was truly an anomaly of the ancient world: literally thousands of years would pass before anyone would again eat as well and enjoy such variety as the ancient Egyptian''."</ref> النكهه بتاع المطبخ المصرى محدش بيغلط فيها، غيرش يكون قاصد، و رك الاكل المصرى ما بيتحط ع الترابيزه بيتعرف علا طول انو مصرى. السبب ف التنوع بتاع المطبخ المصرى بردو ان الاساس بتاع المجتمع المصرى اساس زراعى، و ان المصريين اصحاب اطول تاريخ حضارى مستمر ف العالم، يعنى اطول تاريخ لاى ثقافه ف العالم، و الاكل عمومى حاجه ثقافيه ف المقام الاولانى. المجتمع المصرى بردو مجتمع مسروق سرقه ثقافيه بسبب لاحتلالات اللى مرت عليه، و الرايح و الجى ى بيحاولو ينسبو المنتجات الثقافيه بتاعت المصريين ليهم ى ع الاقل بيحاولو يفصلو المصريين عنها و يخلو المنتجات الثقافيه دى تبقا مش بتاعت حد؛ زى انهم يقومو قايلين عليها انها "شرقيه" ولّا "عربيه" ولّا اى اسم تانى م الاسامى اللى بيصطادو بيها ف المايه العكره، و دى حركه فيها ترمخه واضحه لالاعما علا مصرية المنتجات الثقافيه دى. ده بيحصل بشكل كبير اوى مع المطبخ المصرى، زى ما بيحصل مع حاجات تانى كتير، زى المزيكه المصرى كمثال واضح اوى ده بيتعمل معاه (شوف السكشن بتاع "المزيكه" تحت).
عكس المنطقه كلها ف العصور القديمه، المصريين المطبخ بتاعهم كان مليان من كل انواع الاكل، و الدايت بتاعهم كان صحى، متنوع، و مبهر حتا ب المعايير بتاع النهارده؛ "بين الزراعه، اللى هيا الكنز بتاع مصر، و بين قوة مصر و قدرتها علا انها تدير الموارد بتاع جيرانها، مصر كات طفره ف العالم القديم: بشكل حرفى، الافات السنين كات عدت قبل ما اى حد ياكل كويس زى المصريين القدام ولّا يستمتع بنفس التنوع ف الاكل زى المصريين القدام".<ref name=":17" /> كمثال بسيط، الضرايب اللى متسجله م العصور القديمه علا سنه واحده صيد ف [[بحيرة قارون]] بيقدروها انها تساوى حوالى مليون دولار امريكى النهارده.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.113. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
فى اكلات مصريه كتير لسه موجوده من الاف السنين زى ما هيا عند المصريين دلوقت، زى [[العيش البلدى]] و الفسيخ و [[كحك العيد|الكحك]]، اللى بياكلوه خصوصى ف [[عيد الفطر|العيد الصغير]] و اعياد المصريين المسيحيين، و البيض الملون "بيض شمو" ف [[شم النسيم]] و الترمس، و البتاو و الاكلات الكتير اللى بتتعمل منو ف الريف المصرى، و [[فطير مشلتت|الفطير المشلتت]]، و [[ملوخيه|الملوخيه]]، وغيرهم اكلات تانى كتير متتعدش. مش بس الاكلات نفسها، ده بردو طريقة عميل و طريقة اكل اكلات كتير هيا هيا نفس الطريقه اللى من الاف السنين. ف الخبيز كمثال، لسه المصريين ف الريف بيستعملو الفرن اللى جدودهم المصريين القدام كانو بيستعملوه من الاف السنين. المصريين هما اللى اخترعو الفرن بتاع العيش نفسه، و لسه لحد النهارده بيقولو "عيش-فرن" زى ما كانو بيسموه من الاف السنين.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.121. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
من اشهر الاكلات المصريه اللى موجوده بردو ف المطبخ المصرى: المشويات و منها الكباب و الكفته، و القلقاس، و الجبنه المقليه، و الكشك، و الملوخيه ب الارانب، و الحواوشى، و غيرهم كتير. و كمان الحلويات زى: العسل لاسود و البقلاوه و [[كنافه|الكنافه]] (ب القبطى: كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ) و البسبوسه و [[قطايف|القطايف]] و المشبك، و غيرهم كتير. و دى كلها اكلات مصريه قديمه متوثقه ف [[عصور وسطانيه|العصور الوسطانيه]].
[[كنافه|الكنافه]]، كمثال، من اشهر الحلويات المصريه،<ref name=":22">Goldstein, Darra, ed. (2015). ''[https://books.google.com.eg/books?id=jbi6BwAAQBAJ&pg=PA447&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false The Oxford Companion to Sugar and Sweets]''. Oxford University Press. p. 447. ISBN 978-0-19-931339-6. "''Egypt had made two contributions to the sweets repertoire. One was kaꜥk (from Coptic), a sort of ring-shaped biscuit that has survived to the present. The other was an extra-thin flatbread, '''kunafa (Coptic: kenephiten)'''.''"</ref><ref name=":02">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 60. ISBN 0-521-07228-X</ref><ref name=":12">Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 113a. ISBN 0-19-864404-3</ref><ref name=":42">Youssef, Ahmad Abdel-Hamid (2003). ''From Pharaoh's Lips: Ancient Egyptian Language in the Arabic of Today''. The American University in Cairo Press. pp. 46–47. ISBN 977-424-708-6</ref> اسمها جى من اسمها ف [[لغه قبطى|اللغه القبطى]]، اللى هوا "كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ"،<ref name=":22" /><ref name=":02" /><ref name=":12" /> و الاسم القبطى جى من اسمها ف [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، اللى هوا "كنف اتنو ḳnf ı͗tnw".<ref name=":02" /><ref name=":32">Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. p. 341. ISBN 0-900416-32-7</ref> كلمة "كنافه" دى من نحيه لغويه هيا كلمه مصرى صافى جيه طوالى م اللغه المصرى\القبطى.<ref name=":22" /><ref name=":42" />
الفطير الهلالى المصريين عملوه ف مصر القديمه،<ref name=":19" /> و ده نسخه م الفطير المشلتت اللى هوا نفسه اكله مصريه قديمه بردو. الفطير الهلالى المماليك نقلوه م المصريين ف العصور الوسطانيه و بعدين اتنقل لاوروبا و بقو بيسموه هناك الكِفلى (kifli/kipferl)، و الكِفلى دا اتطور و جه منو الكرواسون croissant.
المصريين الريفيين (الفلاحين) لسه لحد النهارده بيعملو حاجه اسمها [[تزغيط|التزئيء\التزغيط]]، و دى وارثينها من جدودهم المصريين القدام، و بيعملوها بالزبط بنفس الطريقه المتسجله من ايام مصر القديمه، من حوالى سنة 2500 ق.م.، و زى ما بنشوفها ف الرسومات و المنحوتات المصريه القديمه بالزبط. التزئيء دا بيتعمل عشان يزود النسبه بتاع الدهون ف الكبده بتاع البط و الوز، و بيتخنهم بشكل عمومى، يعنى ليه تأثير ع اللحمه بتاعتهم بردو. المصريين هما اللى اخترعو التزئيء، و بعد كده اتنقل من مصر لالبلاد بتاع البحر المتوسط، المصريين ادو وزه متزئئه هديه لملك اسبارتا [[اجيسيلاوس التانى]] ف القرن الرابع ق.م.، و اول ذكر لممارسة التزئيء ف اليونان كان ف اواخر القرن التانى ق.م.، و بعد كده اتنقل عند الرومانيين، اللى نقلوه اماكن تانى.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''[https://books.google.com.eg/books?id=QmevzbQ0AsIC&pg=PA385&lpg=PA385 A History of Food]''. Wiley-Blackwell. p. 385. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> التزئيء بعد كده ابتدا ف فرنسا ف نهاية القرن التمنتاشر علا ايد چون-بيير كلوز، و الاكله اللى فرنسا بتنتجها بشكل تجارى م التزئيء اسمها [[فوا جرا]]، و فى دول تانى بتنتجها بردو. التزئيء\التزغيط بيسموه جاڤاچ gavage.
الفول من اشهر الاكلات المصريه. الفول اتزرع ف وادى النيل ف العصور المصريه القديمه،<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.114. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> و كلمة "پول\فول" خشت اللغات الساميّه م اللغه المصريه القديمه. الكلمه ف اللغه المصريه القديمه كات "بر pr"، و ف المرحله القبطى م اللغه بقت "فِل ⲫⲉⲗ".<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 514a. ISBN 0-19-864404-3</ref> المصريين بياكلو الفول بكزه طريقه: الفول المدمس و ده اشهرهم و المصريين بيعتبروه اكله قوميه ليهم، و كلمة "مدمس" جيه من جدر ف اللغه المصرى القديمه بردو؛ بيعملو منو البصاره، و كلمة "بصاره" بردو كلمه مصرى قديمه معناها "فول مطبوخ"؛ بيعملو الفول النابت؛ بياكلو الفول الحراتى. المصريين مش بس بياكلو الفول بكزه طريقه، ده بردو الفول جوه بشكل كبير ف ثقافتهم؛ زى ف امثالهم: متتبلش ف بؤو فوله، كل فولو و رجع لاصولو، و غيرهم؛ و فى غنوه لالشيخ امام عن الفول بيغنى و يتمئلس فيها ع الحاله؛ المصريين بردو بيحطو الفول مع السبع حبوب اللى بيحطوها وى حته من خلاص المولود و يرموهم ف النيل ى ف الترعه عشان العيل يطلع كريم زى النيل.
الفلافل من اشهر الاكلات المصريه. كلمة "فلافل" بردو جيه من كلمة "فِل ⲫⲉⲗ" المصريه\القبطيه اللى لسه مذكوره فوق، و ده عشان الفلافل بتتعمل م الفول. الفلافل بيسموها تعميه\طعميه بردو. المصريين بردو بيعتبرو الفلافل اكله قوميه ليهم. و زى ما بيحصل تملى، فى دول جنب مصر نقلو الفلافل من مصر و غيرو حاجه ولّا التانيه فيها. و زى عوايدهم، فى دول بيحاولو ينسبو الفلافل لنفسهم.
[[كشرى|الكشرى]] بردو اكله مصريه مشهوره، المصريين بيعتبروها اكله قوميه بردو. و فى ناس بردو بيحاولو ينسبوها لنفسهم، زى عوايدهم مع كل حاجه مصريه.
المحشى من اشهر الاكلات المصريه. المحشى بيتعمل ف مصر بكزه طريقه و من كزه حاجه. عمومى، طبق المحشى المصرى بياكلو صوابعهم وراه. المحشى بردو موجود ف دول تانيه من دول البحر المتوسط، زى اليونان، بس بيتعمل بطريقه مختلفه.
ف العصر الحديث فى حلويات من اوروبا خشت مصر، زى الجاتوه و الچيلاتى. بس فى ناس فاكرين ان المطبخ المصرى اتأثر بالمطبخ التركى، و ده مش صح، الاكلات اللى الناس دى فاكرين ان اصلها تركى كات ف الحقيقه موجوده ف مصر قبل لاحتلال التركى، اللى ابتدا سنة 1517 م.، بكتير، و منها كمثال اكلة كشك الماظ.
المصريين هما اول ناس اخترعو تربية النحل عشان ياخدو منو العسل، و لسه لحد النهارده بيعملو ده بطريقه شبه اللى كانو بيعملوه بيها من الاف السنين ف العصور المصريه القديمه.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 25. ISBN 978-1-4051-8119-8. "''The civilization of ancient Egypt was the first to exploit honey by breeding bees to make it''."</ref>
'''البيره و النبيت\الخمره:'''
المصريين هما اللى اخترعو البيره من الاف السنين على ايد عصر الاسرات،<ref name=":11">Salwa A. Maksoud; M. Nabil El-Hadidi; Wafaa Mahrous Amer (1994). "[https://link.springer.com/article/10.1007/BF00195198 Beer from the early dynasties (3500–3400 cal B.C.) of Upper Egypt, detected by archaeochemical methods]", ''Vegetation History and Archaeobotany,'' volume 3, pp. 219–224. Springer-Verlag. "''Physical and chemical analyses of beer residues recovered from a vat site at Hierakonpolis (Upper Egypt) were carried out. Radiocarbon dates of the residues suggest a dating of 3500–3400 cal B.C. and are believed to represent '''the oldest known beer in the world'''''." "''Beer was a staple food item and a widely used metaphor for the good life for the ancient Egyptians''."</ref><ref name=":9" /> و البيره و النبيت\الخمره مشروبات قوميه لالمصريين من ايام مصر القديمه، خصوصى البيره.<ref name=":11" /><ref name=":8">Alpion, Gëzim (2011). ''[https://books.google.com.eg/books?id=Ikb8zMXSViMC&q=buza&redir_esc=y#v=onepage&q=buza&f=false Encounters With Civilizations: From Alexander the Great to Mother Teresa]''. Transaction Publishers. p. 46. ISBN 978-1-4128-1831-5</ref> المصريين اخترعو كتير عن 17 نوع م البيره، و اخترعو ع الاقل 24 نوع م النبيت\الخمره.<ref name=":8" />
البيره كات جزء اساسى ف الدايت بتاع المصريين.<ref name=":11" /><ref name=":9">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. pp.111–112. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> البيره مش بس كات جزء اساسى ف الدايت بتاع المصريين، دى كات مهمه اوى بالنسبالهم لدرجة انهم كانو بيستعملوها ف تعبير "عيش و بيره"<ref name=":10">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p. 110. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> اللى هوا بنفس معنا "عيش و ملح" (زى ف: "واكل معانا عيش و ملح") و بمعنا "اكل و شرب"، يعنى العيش و البيره كانو اساس ف ثقافة المصريين و ف المطبخ المصرى من الاف السنين، و لحد النهارده المصريين بيشربو مشروب مصرى قديم اسمو البوظه، و البوظه دى مشروب بيره مصرى قديم المصريين بيعملوه بنفس الطرق اللى هما كانو بيعملو بيها البيره من الاف السنين.<ref name=":8" /><ref name=":13">Salwa A. Maksoud; M. Nabil El-Hadidi; Wafaa Mahrous Amer (1994). "[https://link.springer.com/article/10.1007/BF00195198 Beer from the early dynasties (3500–3400 cal B.C.) of Upper Egypt, detected by archaeochemical methods]", ''Vegetation History and Archaeobotany,'' volume 3, p. 219–224. Springer-Verlag. "''The results of the present investigations enable us to confirm that the vat residue samples 3H and 4H were fermentation products of cereal grains and fruit material. The fermentation products were of a similar character to those known from the local beer ''''Bouza'''' which has been known in Egypt since early history''."</ref><ref name=":14">Goldschmidt, Arthur (1994). ''[https://books.google.com.eg/books?id=QQNSAQAAQBAJ&q=buza&redir_esc=y#v=onepage&q=buza&f=false Historical dictionary of Egypt. Scarecrow Press]''. p. 77. ISBN 978-0-8108-2949-7</ref><ref name=":15">Ellix, Sandor (2003). ''Wild Fermentation: The Flavor, Nutrition, and Craft of Live-Culture Foods''. Chelsea Green Publishing Company. p. 144. ISBN 1-931498-23-7. "'''''Bouza (Ancient Egyptian Beer):''' '''Bouza''' has been consumed in Egypt '''continuously for 5000 years'''''."</ref> المصريين كانو بيعملو البيره بشكل اساسى م القمح و الشعير، و استعملو العيش ف تخمير البيره،<ref name=":9" /> زى بالظبط ما بيعملو البوظه دلوقت،<ref name=":13" /><ref name=":15" /> و كانو بيستعملو اضافات تانى معاهم عشان تدى طعم مميز، زى عصير البلح عشان يدى لالبيره طعم مسكر و يدى صبغه حمره حلوه،<ref name=":9" /> و زى بذور الترمس عشان تدى لالبيره طعم معقود.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 38. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> فى محاوله اتعملت ف الفتره اللى فاتت من مجموعة باحثين عشان يعملو بيره ب الطريقه المصرى القديمه، و لما اتعملت داقوها و قالو ان طعمها ملوش زى. من ضمن فوايد البيره بالنسبه لالمصريين انها ليها تأثير معقم بسبب الكحول اللى فيها، عشان كده كات بتحميهم م الميكروبات اللى كات ممكن تبقا ف المايه، ده مش القيمه العاليه بتاع الفوايد الغذائيه (nutrients) اللى فيها عشان المصريين كانو بيعملوها بشكل اساسى من الحبوب الغنيه اللى هما كانو بيزرعوها.<ref name=":10" /> البيره مصدر مهم اوى لالبروتين و المعادن و الفيتامينات.
المصريين اخترعو ع الاقل 24 نوع م النبيت\الخمره،<ref name=":8" /> و عملو النبيت من حاجات كتير، زى العنب و البلح و التين و الرمان. المصريين كمان كانو عندهم اسامى تجاريه للمنتجات بتاع النبيت من الاف السنين، و كانو بيحطو تاريخ الانتاج و بيصنفو النبيت علا حسب جودة انتاجو و جودة الاماكن اللى بتنتجو.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p. 117. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
المصريين ربطو اختراعهم للنبيت و البيره ب الاله [[اوزيريس|اوزير]]، عشان الزراعه كات من ضمن الحاجات اللى الاله اوزير كان رمز ليها، و النبيت و البيره مبنيين ع المنتجات الزراعيه بتاع المصريين، و كانو عندهم كزه اله تانى بيرمزو للنبيت، زى الاله [[شسمو]]، و كزه اله بيرموزو لالبيره، زى الالهه [[نيفتيس|نبتحيت]]. و كل الالهه دول ليهم بردو علاقه ب الزراعه و الخصوبه.
اختراع و شرب البيره و النبيت\الخمره بيعتبروهم علامه واضحه ع الدرجه العاليه م التحضر اللى المصريين وصلولها قبل اى حد، و علامه واضحه ع الحياه الحلوه اللى المصريين كانو عايشينها.<ref name=":11" />
البوظه المصرى ملهاش دعوه ب المنتجات التانيه اللى متسميه بنفس الاسم ف المنطقه؛ كمثال، المشروب اللى متسمى "بوظا" ف تركيا و البلكان بيبقا ف الغالب مش-كحولى و ملوش علاقه ب البوظه المصرى. البوظه المصرى كات ليها اسامى تانى بردو ف العصور الوسطانيه. زى ما متقال فوق، البوظه مشروب بيره مصرى قديم المصريين بيعملوه بنفس الطرق اللى هما كانو بيعملو بيها البيره من الاف السنين.<ref name=":8" /><ref name=":13" /><ref name=":14" /><ref name=":15" /> المصريين لسه لحد النهارده بيشربو انواع تانى م البيره بردو مش البوظه، و البيره ف مصر ب انواعها لسه لحد النهارده اكتر مشروب كحولى المصريين بيشربوه، زى ف العصور المصريه القديمه.
المصريين كانو بيشربو البيره و النبيت ف لاحتفالات بتاعتهم بردو و ف احتفالتهم الدينيه. المصريين كانو عندهم احتفاليه اسمها "احتفالية شرب النبيت\الخمره"، و دى كات احتفاليه ب المناسبه اللى الاله ريع\رع انقذ فيها المصريين م الخراب، و دى المصريين كانو بيحتفلو فيها بشرب النبيت بشكل اساسى، عشان الاله ريع استعمل النبيت ف انقاذهم؛ هيرودوت كتب ان المصريين بيشربو نبيت ف لاحتفاليه دى لوحدها كتير عن النبيت اللى بيشربوه ف باقى السنه كامله.<ref name=":16">Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 228. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> لاحتفاليه دى كات مرتبطه بشكل اساسى ب الاله [[رع|ريع]] و الالهه [[حاتحور|حتحور]] و الالهه [[سخمت]]. المصريين كانو بردو عندهم احتفاليه تانيه بيحتفلو فيها بشرب البيره بشكل اساسى، و لاحتفاليه دى كات بتبقا وقت اكتمال القمر.<ref name=":16" /> ف [[كتاب الاموات]]، المصريين كانو بيدعو لروح الميتين و بيوجهو دعوتهم دى ل"اللى بيدو عيش و بيره".<ref>Ellix, Sandor (2003). ''Wild Fermentation: The Flavor, Nutrition, and Craft of Live-Culture Foods''. Chelsea Green Publishing Company. p. 15. ISBN 1-931498-23-7. "''Egyptians buried great ceramic casks of wines and beers with their mummified royals in the pyramids, and in the Egyptian Book of the Dead, prayers for the souls of the deceased are addressed to givers of bread and beer''."</ref>
'''العيش:'''
العيش، بكل انواعه المصريه، من اقدم الاكلات اللى المصريين عملوها، و م الاكلات اللى طول عمرها هيا الاساس بتاع اكل المصريين م العصور القديمه لحد النهارده، و المصريين بنلاقيهم طول عمرهم، م العصور القديمه من الافات السنين لحد النهارده، بيستعملو كلمه واحده لاللى لغات تانى بتقول عليهم "الحياه" و "الخبز"، و الكلمه دى عند المصريين واحده: "العيش". ف اللغه المصرى، القديمه و الحديثه، "اكل العيش" هوا هوا "العيش"، يعنى هوا هوا "الحياه"، يعنى هوا هوا اللى بيسموه ف لانجليزى "making a living"؛ ف العقليه المصريه "تعيش" يعنى "تاكل عيش"، مفيش فرق بينهم، و دى عقلية المصريين اللى هما وارثينها من جدودهم المصريين القدام.
العيش ف مصر من الاف السنين المصريين عملوه ب اشكال كتيره: الهلالى (الفطير الهلالى)، المدور، البيضاوى، الهرمى، المفلطح (البلدى)، المربع، المطاول، علا شكل هكساجون، و المصريين بردو، زى ما بيعملو دلوقت، خصوصى ف الكحك، كانو بيعملو العيش علا شكل ستات، و علا شكل طيور و حيوانات، خصوصى ف لاحتفالات، زى بردو ما بيعملو ده دلوقت ف لاحتفالات خصوصى.<ref name=":19">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.111. ISBN 978-0-313-35306-2. "Bread came in a multitude of forms from crescent, round, oval, pyramidal, disk and hexagonal shapes to exotic shapes of women, animals and birds for special ceremonies and magical use. These could be baked in a variety of ways."</ref>
المصريين هما اللى اخترعو استعمال الخميره ف العيش عشان تخليه يتخمر و يتنفش (leavening)، و هما اول ناس عملو تنشيف لالخميره و خزنوها عشان يستعملوها ف عميل العيش و البيره.<ref name=":18">Hansson, Ann-Marie (1994). "[https://www.archaeology.su.se/polopoly_fs/1.169024.1393842696!/menu/standard/file/LA7.Hansson.pdf Grain-Paste, Porridge and Bread. Ancient cereal-based food]". ''Laborativ Arkeologi'', volume 7, pp. 5–20. "''Egypt is considered to have been '''the birth-place for the art of baking yeast-fermented bread'''''."</ref><ref>Brothwell, Don R.; Brothwell, P. (1969). ''Food in Antiquity: A Survey of the Diet of Early Peoples. Ancient Peoples and Places''. The Johns Hopkins University Press. p. 95. ISBN 0-8018-5740-6</ref> استعمال الخميره ف العيش خلا المصريين يخترعو الفرن عشان العيش اللى مش-متخمر مينفعش يتعمل ع الحجاره السخنه، العيش المتخمر هوا اللى بيحتاج فرن.<ref name=":18" /> العيش المتخمر بردو القيمه الغذائيه بتاعتو عاليه عن بتاع العيش المش-متخمر، و بيخلى المعادن امتصاصها يبقا متاح، و بيقلل حالات نقص الزنك.<ref name=":18" /> المصريين اخترعو الفرن بتاع العيش، و المصريين الريفيين (الفلاحين) لسه لحد النهارده بيستعملو الفرن اللى جدودهم المصريين القدام اخترعوه و كانو بيستعملوه من الاف السنين.
'''توثيق المطبخ المصرى:'''
فى حركه معموله من مصريين عشان توثيق المطبخ المصرى، اكمن اللى عاملين الحركه دى، زيهم زى مصريين كتير، حسو ب خطورة السكوت ع النهش اللى بيحصل ف ثقافة و تراث المصريين.{{break|2}}
'''عيش و بيره: ت حنكت t ḥnḳ.t'''، ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين):<ref>Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. pp. 359&213&78. ISBN 0-900416-32-7</ref> <hiero> t:X2-N18:Z2-V28-q:t-W22 </hiero>
== المزيكا ==
[[ملف:Bottom musicians, top women's salon, Rekhmire tt100 sh 421.jpg|تصغير|ستات مصريين بيلعبو الات المزيكه المصرى؛ م الجبانه بتاع [[رخمى رع|رخمى-رع]].]]
[[ملف:Tomb chapel of paätenemheb (RMO Leiden egypt saqqara 1333-1307bc) (3963497965).jpg|تصغير|مصريين بيلعبو الات المزيكه المصرى؛ الناى و الهارپ و اللوت. بنشوف ف المشهد ده "المزيكاتى لاعما".]]
[[ملف:Egypt lyre 001.jpg|تصغير|اللير\السمسميه المصرى القديم.]]
[[ملف:Joueur de Simsimiyya (Institut du Monde Arabe, Paris) (8237760204).jpg|تصغير|مصرى بيلعب السمسميه، فرقة الطنبوره المصريه.]]
[[ملف:Reda Troupe Koromba 2.jpg|تصغير|رقصة الكرومبه، فرقة رضا. ستات الفرقه لابسين الهدوم الفلاحى الحلوه.]]
[[ملف:Mitkal.jpg|تصغير|الريس متقال و ف ايدو ربابه.]]
المزيكه المصريه و الالات المزيكيه المصريه، بردو زى كل حاجه مصرى، من اقدم المزيكه و الالات المزيكيه ف التاريخ. المصريين اخترعو الات المزيكه و المزيكه المصرى سايبه تأثيرها ف كل حته، سيان ف اوروبا ولّا ف الشرق. المزيكه المصرى و الالات المزيكيه المصريه لعبو دور كبير و اساسى ف تطور المزيكه و الالات المزيكيه اليونانيه القديمه، و ده خلاهم يلعبو دور اساسى ف تطور المزيكه الاوروبيه و الات المزيكه ف اوروبا عمومى، و الدور ده لعبوه لحد العصور الوسيطه.
المصريين النهارده لسه بيستعملو نفس الالات المزيكيه اللى هما كانو بيستعملوها من الاف السنين زى ما هيا، زى: الطبله و الناى و السمسميه و المزمار و الربابه و الدف و الصاجات و اللوت المصرى القديم، اللى اتطور منو العود، و المثلث، اللى اتطور م السسترم اللى المصريين بيسموها الشخشيخه (و الكلمة دى مش عربى)، و السسترم نفسها و الناقوس و الهارپ. و فى الات مزيكه تانى المصريين بيستعملوها اتطورت بشكل مباشر من الات المزيكه المصريه القديمه. المزيكه بتاع الكنيسه القبطيه بردو بتستعمل الات مزيكه مصريه قديمه، و المزيكه الصوفيه المصريه بردو بتستعمل الات مزيكه مصريه قديمه. المزيكه الصوفيه المصريه بيعتبروها اقرب مزيكه لالمزيكه المصريه القديمه، عشان بتستعمل نفس الات المزيكه و بتمشى علا نفس الرتم بالزبط.<ref>Hickmann, Hans (1957). "Un Zikr Dans le Mastaba de Debhen, Guizah (IVeme Dynastie)". ''Journal of the International Folk Music Council''. 9: 59–62. doi:10.2307/834982</ref><ref>Hickmann, Hans (January 1960). "Rythme, mètre et mesure de la musique instrumentale et vocale des anciens Egyptiens". ''Acta Musicologica''. 32 (1): 11–22. doi:10.2307/931818</ref> و عشان المصريين عمومى بيستعملو الات المزيكه اللى بيستعملوها من الاف السنين، ده بيخلى مزيكة الفولكلور بردو، عمومى، تعكس المزيكه المصريه القديمه بشكل ولّا التانى.
الاله [[اوزيريس|اوزير]] اما كان بيحاول يخلى العالم متحضر، كان بيستعمل المزيكه اللى عملتها حتحور ف محاولتو دى. عشان اوزير رمز م الرموز بتاع المصريين، ده بيخلى المصريين اول ناس ف العالم جه علا بالهم فكرة انهم يخلو باقى العالم متحضر زيهم، و المزيكه عند المصريين كات اساسيه ف ده. فى كزه اله و الهه م الالهه بتاع المصريين كانو المصريين بينسبولهم المزيكه، زى الالهه بات، و الالهه حتحور اللى كانو بيلعبولها مزيكة السسترم خصوصى، و الاله ايحى اللى اسمو معناه "بتاع المزيكه". المزيكه كات جزء اساسى من طقوس المصريين الدينيه، عشان المصريين كانو من ضمن ايماناتهم ان كل المتع بتاع الحياه هدايا ليهم م الالهه العظيمه بتاعتهم. و ده لسه لحد النهارده بينعكس ف روح المصريين و ف احتفالتهم، و المزيكه بتاع المصريين لسه بتلالى ف المنطقه كلها.
المزيكه من اكتر الحاجات اللى بتبان فيها ثقافة و روح الشعوب و حضارتهم، و المزيكه بتاع المصريين بتعكس تاريخ طويل. المزيكه طول عمرها بتلعب جزء كبير ف الثقافة بتاع المصريين، المصريين استعملو المزيكه ف الطقوس الدينيه و ف الحروب و ف الترفيه و ف لاحتفالات و الاعياد، و لسه ده بينعكس ف المجتمع المصرى و الروح المصريه لحد النهارده. زى ما متقال ف سكشن فوق، المجتمع المصرى بردو عمومى بيتسرق سرقه ثقافيه، و ده بيبان زى عين الشمس ف المزيكه المصريه و الالات المزيكيه المصريه اللى هيا من اهم المنتجات الثقافيه بتاع المصريين، الرايح و الجى ى بيحاولو ينسبو المنتجات الثقافيه بتاعت المصريين ليهم ى ع الاقل بيحاولو يفصلو المصريين عنها و يخلو المنتجات الثقافيه دى تبقا مش بتاعت حد؛ زى انهم يقومو قايلين عليها انها "شرقيه" ى "شرق-اوسطيه" ولّا "عربيه" ولّا اى اسم تانى م الاسامى اللى بيصطادو بيها ف المايه العكره، و دى حركه فيها ترمخه واضحه لالاعما علا مصرية المنتجات الثقافيه دى. ف حتة المزيكه خصوصى، عشان فى شعوب مبتحبش تبقا مديونه لحد ف الجزء ده بالذات من ثقافتها، و عشان المصريين نقدر نعتبرهم الابهات و الامهات ب الروح لالمزيكه ف المنطقه اللى حواليهم و ف اوروبا، ده بيخلى المصريين فصلهم عن دورهم ده مرغوب فيه. المحاولات دى بتفشل عشان اسباب كتير، اهمها ان المزيكه المصريه ملامحها واضحه و معروفه، و سهل اوى، سيان لاللى بيترتأ ودانو شوى ولّا لاللى مبيترتأهاش، انو يتعرف المصرى م المش-مصرى.
فى انواع كتير م المزيكه المصرى، اهمها الفولكلور، و ده فى منو فولكلور فلاحى، و فولكلور صعيدى اللى هو بيبقا فلاحى بردو ف الغالب، و سواحيلى، و المزيكه بتاع الموالد، و المزيكه بتاع الذكر و الزار، و غيرهم. عمومى، الفولكلور المصرى فى تنوع جامد فيه، يعنى كلمة "فولكلور" دى بنقولها كده بالوايم عشان فى اختلافات من حته لحته، بس لاختلافات دى يادوب تنوع علا حاجه واحده ليها نفس الروح و ده اللى بنقول عليه الفولكلور المصرى.
من اشهر المصريين اللى غنو الفولكلور المصرى [[متقال قناوى متقال|الريس متقال]]، متقال قناوى متقال. الريس متقال اتولد ف لوكسور (لاقصر). ف مزيكة الريس متقال بنسمع الربابه اللى هو بيلعبها و الطبله و الدف، اللى هما زى ما اتقال فوق الات مزيكه مصرى قديمه لسه المصريين بيستعملوها، و ف نص الغنوه السقفه اللى المصريين كلهم بيحبوها، و بنشوف مصرى ب الهدوم الفلاحى و اللهجه المصرى الصعيدى الفلاحى الحلوه. الريس متقال غنا "الفراوله بتاع الفراوله" و "يا حلوه يا شايله البلاص" و "البت بيضا" اللى فرقة رضا رقصت عليها و هما بيلعبو تحطيب.
[[فرقة رضا]] بردو سابت لالمصريين تراث فولكلورى روعه، مزيكه و رقص فولكلورى مصرى بنشوف فيه الهدوم الفلاحى الحلوه و التحطيب علا غنوة "البت بيضا" اللى هيا غنوة الريس متقال، و بنشوف الحلاوه بتاع ستات مصر ف [[رقصة الكرومبه]]، و حلاوة الرقص ف شوارع مصر ف [[لوكسور بلدنا]]، و بنسمع مصريين بيغنو بلغتهم المصرى الحلوه.
المزيكه المصرى بردو بعد لما اثرت ف العالم حواليها اتأثرت بيه. من ضمن المزيكه اللى اتخلطت مع المزيكه المصرى المزيكه اليونانى و الرومانى\البيزنطى اللى هما ف الاصل متأثرين ب المزيكه المصرى، و المزيكه الاوروبيه جه منها لمصر البيانو و الكمان و الاوبرا ف نهاية القرن التمنتاشر، و ف القرن التسعتاشر و العشرين، لما المصريين كان بيطلعو ف النور م العتمه اللى فرضها عليهم لاحتلال العثمانلى اللى كان بيحاول يعزلهم عن العالم، المصريين خدو الات م المزيكه الاوروبى و مصّروها، يعنى عملو منها مزيكه مصرى مختلفه عن المزيكه اللى بتتعمل منها ف اوروبا. بقا فى ف مصر تلات اجيال اولانيين م الملحنين: الجيل 1و القصبجى و ابوبكر خيرت (عم عمر خيرت) اللى استعمل الالحان المصرى الشعبى ف تأليفات الاوركسترا؛ الجيل التانى منو العظيم جمال عبدالرحيم اللى عمل مكس مزيكى م المزيكه المصرى و الاوروبى ف المزيكه بتاعتو؛ الجيل التالت منو راجح داود اللى عمل مزيكه بتاع افلام كتير زى بتاع فيلم الكيت كات. و فى اللى بيضيفو ع التلات اجيال دول جيل رابع. ف القرن العشرين كمان المصريين طلع منهم [[محمد عبد الوهاب|محمد عبدالوهاب]] اللى بردو عمل مزيكه مصرى مخلوطه ب الرتم الاوروبى و غيرو، و خلا الحياه تعود لالعود. عمومى، ف القرن العشرين بطولو المصريين اخترعو المزيكه من اول و جديد ف المنطقه، و ده مش جديد، المصريين طول العصور الوسطانيه و قبل القرن العشرين كانو بردو السنتر بتاع المزيكه ف المنطقه. المصريين بردو عملو چاز مصرى زى "افتكاسات" و "The Cairo Jazz Band"، و عمومى غالبية الچنرات المزيكيه موجوده ف مصر.
المصريين بيغنو و بيرقصو و بيحتفلو عشان دى عوايدهم من الاف السنين. الستات المصريين اخترعو الرقص المصرى، اللى فى ناس كتير ف العالم كلو دلوقت بيتعلموه و بيسموه "belly dance"، و الرقص المصرى ده م الحاجات اللى بتتسرق م المصريين زى ما متقال فوق، بيسموه الرقص "الشرقى" عشان يصطادو ب الكلمه دى ف المايه العكره. الستات المصريين اخترعو الرقص المصرى، الستات المصريين بيتولدو بيعرفو يرقصوه، المش-مصريين بيتعلموه. من اشهر المصريين اللى رقصو الرقص المصرى: ساميه جمال، تحيه كاريوكا، و شفيقه القبطيه. المزيكه المصرى اللى بتبقا عوايدى مع الرقص المصرى نقدر نعتبرها چنره لوحدها بردو.
من اهم المزيكاتيه المصريين بردو العظيم [[سيد درويش]] اللى غنا "الحلوه دى" و "سالمه يا سلامه" و اللى الغنوات بتاعتو لسه بتلالى ف المنطقه كلها و لسه بيقلدوها لحد النهارده. [[ام كلثوم]]، الست، من اشهر المغنيين المصريين و غنواتها لسه بيرنو ف كل حته ف مصر و ف العالم، و [[محمد فوزى]] و اختو [[هدى سلطان]] اللى اسمها الحقيقى بهيجه عبدالعال، [[شاديه]] و [[عبد الحليم حافظ|عبدالحليم حافظ]] و سيد مكاوى، رياض السنباطى و بليغ حمدى، و اللسته تطول اوى.
فى انواع تانى كتير م المزيكه المصرى بيقولو عليها "شعبى" و خلاص عشان محدش بيسميها باسم تكنيكى يوصفها صح. عدويه و حكيم و حسن لاسمر بيغنو المزيكه الشعبى، بس فى مزيكه تانى بتتسما شعبى بالغلط عشان محدش بيصنفها صح. و فى نوع م المزيكه المصرى بيسموه "راب" بالغلط بردو عشان النوع ده م المزيكه مصرى و بيتطور ف مصر م ال2000ات، و النوع ده ابتدا يوصل مرحله جديده م التطور ف اغانى مصرى كتير، زى ف النص التانى من غنوة ويجز اللى اسمها "تجار حرام"، اللى النص التانى بتاعها ده مصبوغ ب الفولكلور المصرى، و جايز ويجز بيقول ف الغنوة دى "هنروح المولد" عشان هوا، سيان بشكل واعى ولّا مش-واعى، عارف النوع ده م المزيكه المصرى جى منين ف مصر.
فاطمه سعيد و اميره سليم اتنين سوبرانو مصريين متميزين، و فاطمه سعيد بتستعمل صوتها الاوبراتيكى بردو ف غنوات فولكلور مصرى. و غيرهم كمان زى لاتنين ميتزوسوبرانو المصريين فرح الديبانى و چالا الحديدى.
المزيكه [[مزيكه الكترونى|الالكترونى]] و [[مزيكه الكترواكوستيكى|الالكترواكوستيكى]] اختراعها كان ف مصر، و ده فى ناس كتير متعرفوش. الملحن المصرى [[حليم الضبع]]، اللى اصلو من ابوتيج ف اسيوط، عمل اول تسجيل الكترواكوستيكى ف التاريخ، و ده عملو ف القاهره سنة 1944 و هوا عندو 23 سنه، يعنى قبل ما يسافر امريكا ب 7 سنين، الشغل بتاعو ده اسمو "تعبير الزار (The Expression of Zar)"، و استعمل فيه اصوات سجلها ف شوارع مصر كلها من قبلى لبحرى. حليم الضبع بيسموه ابو المزيكه الالكترونى.
م الانواع التانى بتاع المزيكه المصرى المزيكه اللى بتعملها فرقة الطنبوره. الطنبوره بيستعملو ف المزيكه بتاعتهم الات مزيكه مصرى قديمه، زى السمسميه و الطبله و المثلث، اللى اتطور م السسترم، و الة الطنبوره اللى بنفس اسم الفرقة. عمومى، الصوت بتاع السمسميه بيميز فرقة الطنبوره بشكل كبير، عشان محدش بيعرف يلعب الآله زى اللى اخترعوها، يعنى محدش بيعرف يخليها نفس الصوت يطلع منها. السمسميه ف الغالب المصريين بتوع قبلى ودوها بحرى لما كانو بيشتغلو ف حفر كنال السويس ف القرن التسعتاشر، عشان المزيكه بردو م الطرق اللى المصريين كانو بيتعاملو بيها مع القهر اللى هما كانو بيشوفوه؛ و زى فرقة الطنبوره ما بيقولو: "حفر الكنال.. ياما خد رجال.. من اجدادنا و اهالينا".
ف نهاية القرن العشرين البروفسير المصرى خيرى الملط، ف جامعة حلوان، عمل مشروع قومى لدراسة المزيكه المصرى القديمه، و المشروع ده مركزو ف مصر. اللى خلا دكتور خيرى الملط يعمل المشروع ده مش بس عشان دراسة المزيكه المصرى القديمه، ده بردو عشان شاف خطر السكوت علا سرقة تراث المصريين المزيكى لما شاف اسطوانه واحد اسرائيلى عاملها و كاتب عليها مزيكه من عصر الاهرامات و بيقول انها معموله ب الات يهوديه قديمه.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://aawsat.com/home/article/732951/%D9%81%D8%B1%D9%82%D8%A9-%D9%84%D9%84%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%8A%D9%82%D9%89-%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%B1%D8%B9%D9%88%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D8%AA%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%A3%D8%BA%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D9%87%D9%8A%D8%B1%D9%88%D8%BA%D9%84%D9%8A%D9%81%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%87%D8%B1%D8%A9
| title = فرقة للمزيكا الفرعونية تقدم أغانى بالهيروغليفية فى القاهرة: مؤسسها أعاد تصنيع 22 آلة مزيكا.. وحارب ادعاءات إسرائيلية بيهوديتها.
}}</ref> دكتور خيرى الملط كمان اتكلم عن لاستمراريه بين المزيكه بتاع المصريين دلوقت و مزيكتهم القديمه، و بيقول انو بيشوف فيهم نفس الروح، و ان المصريين لسه بيغنو ف فولكلورهم لنفس الحاجات اللى كانو بيغنولها ف مصر القديمه، و بيعملو نفس الحاجات و هما بيغنو زى حططان الايد جنب الودن اللى هيا حاجه تراثيه بالنسبه لالمصريين، و ظاهرة "المزيكاتى لاعما" اللى المصريين معروفين بيها. ده مش ان المصريين، زى ما متقال فوق، لسه بيستعملو نفس الالات المزيكيه اللى كانو بيستعملوها من الاف السنين زى ما هيا، و الالات اللى اتطورت م الالات القديمه بشكل مباشر. دكتور خيرى الملط بردو بيناقش ان المصريين القدام استعملو المقام (scale) الدياتونى اللى هو مقام هيبتاتونى (سباعى)، يعنى مش بس المقام البنتاتونى (الخماسى).<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| title = Ancient Egyptian Music Symposium
| accessdate = 2021-06-23
| تاريخ الأرشيف = 2005-05-31
| مسار الأرشيف = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| url-status = dead
| تاريخ الارشيف = 2005-05-31
| مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| archive-date = 2005-05-31
| archive-url = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
}}</ref>
ف موكب المومياوات الملكيه، المصريين غنو ب اللغه القديمه بتاعتهم اللى مغنوش بيها اديلهم وقت طويل اوى. ترنيمة [[ايزيس|ايسه]]، اللى غنتها اميره سليم و لحنها هشام نزيه و المايسترو كان نادر عباسى، و المزيكه بتاعتها استعملت الالات المصريه، لمست قلوب المصريين كلهم و كلبشت فيها لجل تخليهم يشوفو ف روحهم اللى مردوم عليه بس معمروش مات، و بالنسبه لمصريين كتير الترنيمه دى كات لحظة عباده لالهتهم القديمه ايسه. سيان دى كات بداية رجوع المصريين بحق وحقيق لالثقافه بتاعتهم القديمه العظيمه بشكل كامل، دى حاجه هنشوفها اكيد ف الكام السنه الجايه، بس الاكاده ان ترنيمة ايسه صحت حاجه جوا المصريين.
== الاعياد ==
[[ملف:رقص شعبى بالمولد.jpg|تصغير|مولد ف مصر.]]
المصريين بيحبو الاعياد والافراح و لاحتفلات بشكل كبير اوى، بيغنو و بيرقصو و بيحتفلو عشان دى عوايدهم من الاف السنين. المصريين بيهتمو ب الاعياد بتاعتهم اللى ورثوها جيل ورا جيل من حوالى خمستلاف سنه. و ده بيبان ف لاحتفالات اللى احتفلو بيها من الاف السنين و لسه بيحتفلو بيها لحد النهارده. المصريين لسه بيحتفلو ب اعياد كتير من اعيادهم المصريه القديمه، زى [[شم النسيم]] و [[عيد النيروز|راس السنه المصريه]] و [[عيد وفاء النيل]] و [[عيد الحصاد]]، و غيرهم.
بعد لما المسيحيه خشت مصر ايام لاحتلال الرومانى، المصريين غالبيتهم خشو المسيحيه و بقو بيحتفلو ب اعياد جديده اتضافت لاعيادهم زى [[عيد القيامه]] و [[عيد الغطاس]] و [[راس السنه الميلاديه]]، بعدين الاسلام خش مصر مع لاحتلال العربى و بعدها بكام قرن المصريين غالبيتهم خشو الاسلام و بقو بيحتفلو ب اعياد جديده تانى اتضافت لاعيادهم زى [[مولد النبى]] و [[راس السنه الهجريه]] و [[عيد الفطر]] و [[عيد الاضحى]] و [[عاشورا]]، و المصريين كمان اخترعو لاحتفالات بتاع رمضان اللى المنطقه بقت بتحاول تقلدهم فيها ى بييجو يتفرجو عليها ف مصر. المصريين كمان مصّرو لاحتفالات بتاع الديانات لابراهيميه لاتنين. المصريين بردو بيحتفلو ب اعياد تانى، زى [[عيد الام]]، و [[23 يوليه]] و [[عيد الجلاء]] و [[عيد تحرير سينا]] و [[6 اكتوبر]]، و دول اعياد وطنيه.
المصريين بردو ليهم مماراسات ثقافيه كتير وارثينها من جدودهم المصريين القدام، و المماراسات دى بيعتبروها اعياد. المصريين عندهم احتفالات شغاله طول السنه اسمها الموالد، و الموالد دى المصريين هما اللى اخترعوها و الطقوس بتاعتها جيه م الطقوس المصريه القديمه، و المصريين بيحتفلو ب شخصياتهم المحليه اللى محدش يعرف عنها حاجه غيرهم و بيعملولهم مقامات، و احتفالات تانى كتير. كمثال، الطقوس بتاع مولد سيدى ابوالحجاج هيا هيا الطقوس بتاع [[عيد الاوبيت|عيد الاوبت]] المصرى القديم.
== الرياضه واللعب ==
المصريين بيعشقو الرياضه من ايام العصر الفرعونى لحد دلوقت و عندهم رياضات مصريه قديمه كتير لسه بيلعبوها لحد النهارده، زى: التحطيب و الملاكمه و شد الحبل و الجرى و المصارعه و التجديف و الرمايه، و غيرهم. المصريين كانو عندهم لعبه استراتيچيه اسمها "سنت zn.t"، و من ضمن اللعب لاستراتيچيه اللى لسه مستمره معاهم من الاف السنين من جدودهم المصريين القدام: السيجا و الضامه. المصريين بردو عندهم العاب تانى كتير بيلعبوها بالزبط زى ما متسجله ع الحيطان بتاع المعابد، خصوصى ف الريف، زى اللعب اللى العيال بيلعبوها.
المصريين بردو بيمارسو السباحه و التنس و البينج بونج و لاسكواش و البلياردو و كورة الايد و الطايره (كورة الطايره) و الكاراتيه و التايكوندو و الكوره (كورة القدم).
الكوره ليها جمهور كبير اوى ف مصر، و المنتخب المصرى كسب طولة الامم الافرقيه سبع مرات. [[محمد صلاح (لعيب كورة قدم)|محمد صلاح]] عمل نمره جديده ب اكتر عدد اجوان ف موسم واحد ف الدورى لانجليزى ف 2017-2018، جاب 32 جون ف 38 ماتش، و جاب ال32 جون دول ف 24 ماتش، و بكده كمان يبقا عمل نمره جديده ب عدد الماتشات اللى جاب فيها اجوان.
المصريين بردو متميزين ف كورة الايد، و المنتخب المصرى "فريق الاحلام" هوا اول منتخب مش-اوروبى يوصل للدور النص-نهائى ف 2001.
المصريين بردو ليهم تواجد عالمى ف العاب كتير. ف 2004 [[كرم جابر]] خد الميداليه الدهبيه بتاع المصارعه اليونانيه-الرومانيه وزن 96 كج ف [[اوليمبياد صيف 2004]] ف اليونان. ف 2020 [[ممدوح السبيعى|بيج رامى]] خد مستر اوليمبيا. ف 2021 [[نانسى طمان]] خدت الميداليه الدهبيه بتاع كاس العالم ف الجمباز الفنى. ف 2021 [[نعمه سعيد]] خدت الميداليه الدهبيه بتاع بطولة العالم ف رفع الاثقال وزن 64 كج.
ف 2021 المصريه مريم الهضيبى خدت الميداليه الدهبيه بتاع بطولة افرقيا ف البينج بونج بتاع الستات، و اللى لعبت قصادها ف النهائى كات المصريه هنا جوده. ف 2021 بردو هنا جوده خدت المركز التانى\الميداليه الفضيه بتاع بطولة العالم ف البينج بونج ف [[پورتوجال|الپورتوجال]]، و هيا و اللى لعبت قصادها ف النهائى مع بعض خدو بطولة العالم ف البينج بونج الثنائى ف الپورتوجال بردو ف 2021. عمر عسر خد بطولة افرقيا ف البينج بونج بتاع الرجاله ف 2021، و ف نفس السنه عمر عسر و [[دينا مشرف]] خدو بطولة افرقيا ف البينج بونج الثنائى المخلوط، و ف نفس السنه بردو [[يسرى حلمى|يسرا عبدالرازق]] و فرح عبدالعزيز خدو بطولة افرقيا ف البينج بونج الثنائى بتاع الستات.
المصريين متميزين اوى بردو ف لاسكواش، و تملى ف المراكز العشره الاولانيين علا مستوا العالم، ستات و رجاله، و ف الغالب بيبقو واخدين المركز الاولانى و المركز التانى بالتحديد. فى خمس مصريين من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الرجاله و واخدين المراكز 1 ([[محمد الشوربجى]]) و 2 و 3 و 4 و 7، ف 2020؛ و بردو الستات المصريين فى منهم اربعه من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الستات و واخدين المراكز 1 ([[نوران جوهر]]) و 2 و 4 و 6، ف 2020. ف 2021: فى سبع مصريين من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الرجاله و واخدين المراكز 1 ([[على فرج]]) و 2 و 4 و 6 و 7 و 8 و 10؛ و بردو ف 2021: الستات المصريين فى منهم سته من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الستات و واخدين المراكز 1 ([[نور الشربينى]]) و 2 و 4 و 8 و 9 و 10. ف 2017 المصريه [[رنيم الوليلى]] خدت بطولة العالم ف لاسكواش بتاع الستات و اللى كات بتلعب قصادها ف النهائى هيا المصريه [[نور الشربينى]]، و ده بيتكرر كتير اوى ان المصريين يلعيبة بعض ف النهائى، ف لاتنين نهائى الستات و نهائى الرجاله. نور الشربينى معروفه ب احسن لعيبة اسكواش علا مستوا العالم و خدت بطولة العالم خمس مرات ف 2015، 2016، 2019، 2020، و 2021، و لما خدتها ف 2015 كات اصغر وحده علا مستوا العالم تاخد البطوله. المصريين دلوقت هما ابطال العالم ف لاسكواش، نور الشربينى و [[طارق مؤمن]] و اخدين البطولات بتاع الستات و الرجاله ف 2020، و محمد الشوربجى و نوران جوهر و اخدين المراكز الاولانيه علا مستوا العالم ف 2020. و نور الشربينى و على فرج واخدين البطولات بتاع الستات و الرجاله ف 2021، و نور الشربينى و على فرج بردو واخدين المراكز الاولانيه علا مستوا العالم ف 2021. المصريين واخدين بطولات اسكواش الرجاله خمس مرات ورا بعض من 2016 لحد 2021، و واخدين بطولات اسكواش الستات ست مرات ورا بعض من 2015 لحد 2021؛ يعنى هما ابطال العالم ف لاسكواش اديلهم ست سنين ورا بعض.
== الهويه المصريه ==
[[ملف:Eye of Horus bw.svg|230x230px|left]]
[[ملف:Nahdet Misr.jpg|تصغير|تمثال نهضة مصر، للنحات المصرى [[محمود مختار]].]]
المصريين شمال-افريقيين بحر-متوسطين، يعنى افرو-متوسطين. ده معناه واضح:
الهويه المصريه ملهاش دعوه ب الافارقه بتوع تحت-الصحاره، عشان المصريين مش سود و مفصولين طول تاريخهم عن السود بتوع تحت-الصحاره، و حتا كوش القديمه كات مملكه لوحديها ملهاش دعوه ب مصر، بس ثقافتهم كات واخده حاجات سلف من ثقافة المصريين عشان المصريين احتلوهم فتره كبيره، حوالى 500 سنه متواصل و 300 سنه متقطع، و اثرو فيهم، و هما كمان احتلو مصر فتره قصيره اوى، يادوب حوالى 80 سنه، و حتا ف فتره احتلالهم لمصر هما اللى اتأثرو ب مصر مش العكس. دلوقت النوبه اتوحدت مع مصر و بقت حته منها. دكتور زاهى حواس من ضمن اللى اتكلمو ف الحته دى.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://afp.google.com/article/ALeqM5iB6u3XEMp9IrJfl-kH6FHNgZCg_A
| title = Archive copy
| accessdate = 2007-06-09
| archive-date = 2007-06-09
| archive-url = https://web.archive.org/web/20070609092458/http://afp.google.com/article/ALeqM5iB6u3XEMp9IrJfl-kH6FHNgZCg_A
| url-status = dead
}}</ref><ref name="Elaph2">[http://www.elaph.com/Web/NewsPapers/2009/6/447838.htm Elaph]</ref> المصريين بردو مش "بيض"، المصريين كوكاسيين (Caucasoids)، و بالتحديد كوكاسيين بحر-متوسطين (Mediterranean Caucasoids)، و دى مبتتحددش ب لون الجلد. المصريين فى منهم لاسمرانى (و ده لون ليه معنا معين عند المصريين) و القمحاوى و لابيضانى، و التلات الوانات دول فى منهم درجات كمان، و التلات الوانات بيبقو موجودين ف نفس البيت المصرى عادى، بس كلهم بيبقو شكلهم مصرى مميز، و المصريين بيعرفو يميزو شكلهم بكل سهوله و عارفين كويس اوى الفرق بين المصرى و المش-مصرى. الالوانات دى مش معناها ان المصريين متخلطين، دى الواناتهم المصريه من الاف السنين، مفيش حاجه اسمها العالم ابيض و اسود و الباقى متخلط، دى هرتله اوروبى الزمن عفا عليها و مش علميه. المصريين لون الجلد مبيفرقش معاهم ف حاجه، اجمل جُمال مصر لون جلدهم مش واحد، بس كلهم شكلهم مصرى جميل مميز. و لون الجلد مبيخشش ف اى حاجه تانى، و مبيخشش ف السياسه. عمومى المصريين ملهمش دعوه ب المشاكل اللى بين البيض و السود ف الغرب، بس فى بيض بيتوبو عن اللى عملوه ف السود ب انهم يقومو مسلمينهم تاريخ و حضارة المصريين، و الحركه بتاع السود اللى ليها دعم ف الغرب دلوقت اسمها "الافروسنتريه (Afrocentrism)"، و دى حركه سببها ان البيض كانو بيحاولو بردو ينسبو تاريخ مصر ليهم ف فتره م الفترات، جه السود عاملين زيهم ك رد فعل؛ بس البيض كانو بيعملو ده بخباثه و بشكل مش-مباشر، و كانو بيعملوه بشكل يخليه يبان اكنو اكاديمى، و لسه بردو فى بيض لحد النهارده بيحاولو ينسبو تاريخ مصر لنفسهم؛ السود بيعملو ده بغشامه، بس فى بيض بيدعموهم عشان بيتوبو علا افا المصريين.
الهويه المصريه ملهاش دعوه ب الديانات لابراهيميه، عشان المصريين ف الاساس مش مسيحيين و مش مسلمين و مش يهود، و المصريين مش شوية يونانيين و رومانيين و مش شوية عرب و مماليك و اتراك. المصريين مصريين، ف الحاضر و الماضى طول عمرهم مصريين، موجودين ف مصر م العصر البليستوسينى (Pleistocene) و مفيش هجرات اثرت فيهم و الاقليات الحاكمه اللى احتلت مصر معمرهاش اثرت فيهم و هم اصحاب الحضاره المصريه الفرعونيه العظيمه.<ref name=":5">Brace, C. L.; Tracer, D. P.; Yaroch, L. A.; Robb, J.; Brandt, K.; Nelson, A. R. (1993). [https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/ajpa.1330360603 "Clines and clusters versus "Race:" a test in ancient Egypt and the case of a death on the Nile".] ''American Journal of Physical Anthropology''. 36: 1–31. [https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/ajpa.1330360603 doi:10.1002/ajpa.1330360603]</ref><ref name=":6" /> زى ما متقال فوق، ف فترة لاحتلال الرومانى، المسيحيه خشت مصر. ف فترة لاحتلال الرومانى الرومانيين نهبو مصر، و المصريين كانو بيدفعو ضرايب الراس، و بعد المسيحيه ما خشت مصر ف عصرهم المصريين المش-مسيحيين كانو بيدفعو ضرايب الراس بردو. و ابتدت الحرب ع اللى المسيحيين كانو بيسموها "الوثنيه"، و المعابد المصريه القديمه اتقفلت و منها اللى اتحرق. غالبية المصريين خشو المسيحيه. ف فترة لاحتلال العربى، الاسلام ابتدا يخش مصر، بس المصريين مخشوش الاسلام بشكل كبير ف فترة لاحتلال العربى. ف الفتره دى مصر كات نهيبه ("بقره حلوب" ف تعبير عمرو بن العاص)، المصريين كانو بيدفعو جزيه و ضرايب و مكوس، و لما المصريين كانو بيخشو الاسلام عشان ينفدو بجلدهم م الكلام ده، قامو فرضو الجزيه ع المصريين المسلمين بردو. لاحتلال العربى ده ابتدا سنة 641 م. و انتهى ب تأسيس [[الدوله الطولونيه]] سنة 868 م. بعد كده حصل ازدهار ف مصر. غالبية المصريين ابتدو يخشو الاسلام، بس ده حصل علا كزه قرن مش مره واحده، و المصريين المسلمين كانو بيتقال عليهم قبط ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4" /> (شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" و سكشن "الميتولوچيه و الديانه" فوق.)
المصريين طول عمرهم معروفين ب قوميتهم المحليه اللى هيا القوميه المصريه. اللى بتتسما العروبه دى كات فكره غريبه ع المصريين، و اتفرضت عليهم بسبب الظروف السياسيه بتاع البلد ف النص التانى بتاع القرن العشرين. ف القرن التسعتاشر و لحد نص القرن العشرين المصريين رفعو شعارات [[القومية المصريه|القوميه المصريه]] و الحركه الفرعونيه ف وش لاحتلال و شعار الثورات ضد لاحتلال كان مصر للمصريين، و رفعو الشعار ده ف ثورة عرابى و ثورة 1919 اللى بيسموهم ثورات الفلاحين. من ضمن اللى اتشغلو ب الهويه المصريه ف بداية و نص القرن العشرين [[احمد لطفى السيد]] و [[طه حسين]] و [[سلامه موسى]]، و معاهم الفنانين اللى عبرو عن ده ف فنهم، زى [[شادى عبد السلام|شادى عبدالسلام]] و [[محمود مختار]]. بعد كده عشان اسباب منها الظروف السياسيه اللى مصر اتحطت فيها و الحروب اللى خشت فيها عشان تعود ارضها، و منها المؤامرات علا مصر م لاحتلالات المطروده عشان يبوظو هويتها المصريه، حصل تضارب ف الايديولوجيات بين القوميه المصريه من نحيه و م النحيه التانيه فكرة العروبه اللى كات غريبه ع المصريين، عشان المصريين معروفين ب قوميتهم المحليه اللى هيا القوميه المصريه. المصريين اتفرض عليهم من بدرى يخشو ف عركه ثقافيه مستمره عشان يرجعو و يحمو هويتهم الحقيقيه اللى هيا الهويه المصريه، و العركه الثقافيه دى لسه مستمره لحد النهارده. العركه دى عمومى مستمره على ايد فكرة العروبه، عشان المصريين كانو بيعاهربو لجل يتخلصو م لاحتلالات و ده حطهم وش ف وش مع اهم سؤال: "احنا مين؟" الاجابه ع السؤال ده كات واضحه و مفيش اتنين اختلفو عليها: "مصريين"، و ده كان اساس الحركه الفرعونيه و القوميه المصريه و اساس الثوره ضد لاحتلال. لاحتلال البريطانى عشان يداحل مع القوميه المصريه اللى شوكتها علت، ابتدا يدعم افكار ضدها زى فكرة العروبه عشان يدفن فيها مصر و يكسر شوكة المصريين و هويتهم، و بكده حتا ان مصر اتخلصت م لاحتلال هتفضل بلد هويتها مهزوزه ان اتبنت هويه مش هويتها، عشان ده بيفصل مصر عن تاريخها؛ بريطانيا دعمو تأسيس جامعة الدول العربيه و كان راسهم و الف سيف انها تتأسس ف القاهره و استعملو الشوام عشان يقنعو المصريين ب العروبه، بس فشلو ف البدايه، لحد عبدالناصر ما اتبنّا الفكره، و ندم عليها بعد كده بعد الفاس ما وقعت ف الراس.
عركة الهويه ف مصر بردو سببها ان "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]]) ى بيتبنّو افكار بتعادى مصر و المصريين و يسيّدوها، ى اللى منهم بيبقا عايز مصر تبقا مصريه بيبقا رجل ورا و رجل قدام، من نحيه عايز مصر و من نحيه تانى عايز بردو الافكار و الايديولوچيات اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم، سيان الافكار و الايديولوچيات دى كات دينيه ولّا سياسيه، و اللى م النوع التانى دول بيفضلو يلفو و يدورو و بيخشو ف متاهات عشان يبررو و يتحججو بالنيابه عن الافكار و الايديولوچيات اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم دى. ف كتاب "حاضر الثقافة فى مصر"، بيومى قنديل وصف "المتعلمين المصريين" ب انهم الدونيه مسيطره عليهم ف كل حاجه تخص مصر، و ان دونيتهم دى هيا السبب ف الحاله اللى مصر وصلتلها، و بيومى قنديل ركز ف الكتاب ده علا دونيتهم ف حتة اللغه خصوصى.<ref name=":1" /> ده مش بردو ان "المتعلمين المصريين" بيمشو ورا الاوروبيين و الغربيين ف انهم بيتبنّو التسميات اللى الاوروبيين و الغربيين دول بيحطوها علا مصر و المصريين و ثقافتهم و لغتهم عشان يدفنوهم و يدفنو هويتهم المصريه بالحيا. و ده، طبيعى، جى علا هوا المؤسسات الدينيه ف مصر، اللى هوية المصريين و ثقافتهم و تاريخهم ميفرقوش معاها بشلن.
عمومى، رغم اللى الدوله المصريه ف اواخر القرن العشرين و معاها "المتعلمين المصريين" و معاها المؤسسات الدينيه فرضوه ولّا حاولو يفرضوه ولّا بيحاولو يفرضوه، المصريين هويتهم المصريه ف كل حاجه بيعملوها، المصريين ليهم ورث من مصر القديمه يخصهم هما لوحدهم، و الورث ده حضارى و ثقافى و فلسفى و دينى و اخلاقى و قومى و وطنى و لغوى؛ تاريخ و حضارة مصر القديمه بيشكلو هوية و وعى المصريين لحد النهارده، لحد ان كانو هما نفسهم مش واخدين بالهم من كده، و دا بيظهر بشكل كبير ف اللغه اللى بيتكلموها، اللى هيا المصرى، و المماراسات الثقافيه بتاعتهم كلها، و اللى بيمأأ هيشوف اللى تحت مناخيرو.
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
* [[مصر القديمه]]
* [[مصر]]
* [[مصادر تاريخ مصر القديمه|مصادر تاريخ مصر القديمة]]
* [[تاريخ مصر]]
* [[تاريخ مصر الخرافى]]
* [[موميا]]
* [[نبته]]
* [[الاهرامات المصريه]]
* [[ابو سمبل]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
* [[ليستة الامثال المصريه]]
* [[مطبخ مصرى]]
* [[مزيكه مصريه]]
* [[ديموجرافيا السكان فى مصر]]
* [[عدد سكان مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
* [[اكل مصرى قديم]]
* [[غربة المصريين]]
== مصادر ==
* {{روابط شخص}}
{{مصادر|30em}}
{{تصنيف كومونز|Egyptians}}
[[تصنيف:مصريين|مصريين]]
[[تصنيف:مجموعه عرقيه]]
[[تصنيف:مقالات مختاره]]
m4vpawx7k84s0s2iwcal50jgkgc95wm
13009614
13009613
2026-04-20T16:28:55Z
Mnbaav
287184
13009614
wikitext
text/x-wiki
{{مقاله مختاره}}{{مجموعه عرقيه|صورة= File:رمسيس الثاني 04.jpg
| الاسم = المصريين<br />رمت ن كمت rmṯ n km.t<br />ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ<br /><span style="font-size:smaller">{{En|Egyptians}}</span>
| عدد كلى = 100 مليون (2020)
| صورة2 =
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Nefertiti_30-01-2006.jpg|[[نفرتيتى]]
ملف:Abu_Simbel_008.jpg|[[رمسيس التانى]]
ملف:Mask_of_Tutankhamun_2003-12-07.jpg|[[توت عنخ امون]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Ahmed Zewail (2010).jpg|[[احمد زويل]]
ملف:AFSisi.jpg|[[عبد الفتاح السيسى]]
ملف:ModernEgypt, Saad Zaghloul, BAP 14781.jpg|[[سعد زغلول]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:TuthmosisIII-2 (cropped).JPG|[[تحوتمس التالت]]
ملف:Seated Statue of Hatshepsut MET Hatshepsut2012.jpg|[[حتشبسوت]]
ملف:StatueOfHoremhebAndTheGodHorus-DetailOfHoremheb01 KunsthistorischesMuseum Nov13-10.jpg|[[حور محب]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Ali Mosharrafa.jpg|[[على مصطفى مشرفة]]
ملف:SameeraMoussa.jpg|[[سميره موسى]]
ملف:F Al-Baz.jpg|[[فاروق الباز]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Gamal Abdel Nasser (c. 1960s).jpg|[[جمال عبد الناصر]]
ملف:Chuck Kennedy - The Official White House Photostream - P060409CK-0199 (pd).jpg|[[شنوده التالت (بابا اسكندريه)]]
ملف:Mo Salah 2018.png|[[محمد صلاح (لعيب كورة قدم)]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Umm Kulthum4.jpg|[[ام كلثوم]]
ملف:Nagib Mahfouz.jpg|[[نجيب محفوظ]]
ملف:M Yacoub.JPG|[[مجدى يعقوب]]
</gallery>
| اماكن متركزين فيها =
* {{مصر}}
* {{امريكا}}
* {{كندا}}
* {{المانيا}}
* {{اليونان}}
* {{ليبيا}}
* {{ايطاليا}}
* {{السودان}}
* {{الاردن}}
* {{الكويت}}
* {{الامارات}}
* {{استراليا}}
* {{هولندا}}
| لغات =
* [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]]
* [[مصرى صعيدى]]
* [[لغه قبطى|قبطى]] (فى كنايس مصر)
| ديانه =
* '''الغالبيه''': [[الاسلام|مسلمين]]
* [[مسيحيه|مسيحيين]]
}}
{{الحياه فى مصر}}
'''المصريين''' ([[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: رمت ن كمت rmṯ n km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: انرمنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ)<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> هما [[مجموعه عرقيه|المجموعه العرقيه]]<ref name=":7">Goldschmidt, Arthur (2008). ''A Brief History of Egypt''. Facts on File Inc. p. 241. ISBN 978-0-8160-6672-8. "People: Ethnic groups: '''Egyptians (98%)''', Bedouins, Berbers, Nubians, Greeks."</ref> الشمال-أفريقيه البحر-متوسطيه، الأفرو-متوسطيه، اللى سكنت منطقة وادى النيل من العصور اللى قبل التاريخ، وعاشت فيها ولسه عايشه فيها لحد النهارده، وعددهم أكتر من 100 مليون نسمه، وهما أصحاب [[مصر القديمه|الحضاره المصريه القديمه]]، اللى هى الأساس لتكوين الشخصيه المصريه واللى لسه ملامحها عايشه فى المصريين وبتحدد هويتهم لحد النهارده.
[[تاريخ مصر|تاريخ المصريين]] هو أطول تاريخ مستمر لأى شعب على وش الدنيا، و إن خدنا مع ده الاستمرارية مع الثقافات المصرية اللى قبل التاريخ بنلاقى تاريخ المصريين ده راجع لحوالى سنة 13,000 ق.م، وهما من أقدم الأجناس البشرية.
الهويه المصريه مرتبطه ارتباط كبير [[جغرافية مصر|بجغرافيا مصر]]، اللى أهم ما فيها هو وادى النيل، والأرض اللى بتنفع للزراعه دى بتمتد من الشلال الاولانى لحد البحر المتوسط، وبتحيطها الصحراء من الشرق والغرب.
الجغرافيا المصريه واحده مفيش منها اتنين، وليها دور أساسى فى تطور المجتمع المصرى، وليها دور فى تكوين الحضاره المصريه والثقافه بتاعتها، من العصور القديمه لحد النهارده.
اللغه اليوميه والقوميه بتاعت المصريين الايام دى هى [[اللغه المصريه الحديثه|المصرى]]، ودى لغه قواعدها بتمشى على قواعد المرحله القبطيه من اللغه المصريه القديمه، ومن ناحية الكلمات فاللغه المصريه مليانه كلمات من القبطى وكلمات من المصرى القديم مش متسجله فى القبطى المكتوب، وبتاخد برضو كلمات سلف من لغات تانيه، زى العربى والتركى والفارسى والإنجليزى والفرنساوى واليونانى والإيطالى. اللغه المصريه فيها منها [[لهجات مصريه]] زى القهراوى والاسكندرانى والفلاحى البحراوى والفلاحى الصعيدى وغيرهم. فيه اللى بيصنفوا اللغه المصريه على إنها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصريه القديمه، زى [[بيومى قنديل]] اللى عمل التصنيف ده على أسس لغويه، واعتبر اللغه المصريه بنت القبطى وحفيدة الديموطيقى.<ref name=":1">{{Cite book|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|author1=بيومى قنديل|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|title=دفاع عن تراثنا القبطى|publisher=دار ميريت|author1=بيومى قنديل|edition=الطبعه الاولى، 2008}}</ref> الانسان سكن وادى النيل من العصر الحجري، وده فيه دلائل على كده فى شكل أعمال فنية ومنحوتات صخرية على طول نهر النيل والواحات فى الصحراء. فى الألفية العاشرة قبل الميلاد، ابتدت فى مصر ثقافة الصيادين وصيادى السمك وطحن الحبوب. التغيرات المناخية والإفراط فى الرعى حوالى 8000 قبل الميلاد ابتدت تجفف الأراضى الرعوية فى مصر، واتشكلت الصحراء. حصلت هجرات لنهر النيل واستقر الوضع الاقتصادى والزراعى والمجتمع المركزى.
الحضارة المصرية عموما ابتدت كمجتمع من الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعة الراقية خلتهم يرتبطوا بالأرض وخلقت روح التعاون بينهم، وخلتهم يطوروا نظم ري، وخلتهم يخترعوا الحساب والرياضيات ويخترعوا تقويم ويهتموا بعلوم الفلك، وخلتهم يهتموا بالتسجيل والتوثيق، وده خلاهم يخترعوا الكتابة، والكتابة خلتهم يخترعوا الأدب ويطوروا أشكال جديدة من الأعمال الأدبية. وطلع منهم أول دكتور فى التاريخ، وطلع منهم المهندسين اللى طوروا فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، وسابوا لمصر أعظم آثار فى العالم زى الأهرامات والمعابد والمسلات، والفنانين اللى كتبوا ورسموا على حيطان المعابد واللى عملوا تماثيل منحوتة بمهارة مفيش زيها وحاجات تانية كتير.
عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط بالأرض، ده خلاهم يكونوا أول شعب حقيقى فى التاريخ وتتكون أول حكومة مركزية، وخلاهم يعملوا ثقافتهم وهويتهم الخاصة بيهم، وطلع منهم الفراعنة ملوك مصر القديمة العظام. يعنى باختصار عملوا واحدة من أقدم و أعظم الحضارات فى التاريخ.
الخلفية الثقافية بتاعت المصريين خلفية زراعية، سواء كانو عايشين فى الريف ولا المدن، وده سبب أساسى فى روح المصريين الراقية الطيبة اللى بتميزهم عن كل شعوب المنطقة. ده بيلاحظه أى حد بيتعامل مع المصريين أو بيركز مع السيكولوجية بتاعتهم. وبتبان كمان فى اللغة المصرية و فى الأعياد والاحتفالات بتاعتهم.
هوية المصريين الوطنية اتطورت بشكل كبير فى القرن التسعتاشر والقرن العشرين و فى القرن التسعتاشر ولحد نص القرن العشرين المصريين رفعوا شعارات القومية المصرية والحركة الفرعونية فى وش الاحتلال، وشعار الثورات ضد الاحتلال كان مصر للمصريين. بعد كده، عشان أسباب منها الظروف السياسية اللى مصر اتحطت فيها، والحروب اللى خشت فيها عشان تعود أرضها، ومنها المؤامرات على مصر من الاحتلالات المطرودة عشان يبوظوا هويتها المصرية، حصل تضارب فى الأيديولوجيات بين القومية المصرية من ناحية، ومن الناحية التانية فكرة العروبة اللى كانت غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية.
المصريين اتفرض عليهم من بدرى يخشوا فى معركة ثقافية مستمرة عشان يرجعوا ويحموا هويتهم الحقيقية اللى هيا الهوية المصرية، والمعركة الثقافية دى لسه مستمرة لحد النهاردة.
تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهاردة، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، وآلات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة والناى والسمسمية والمزمار والربابة والدف وغيرهم، والأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذكر والزار، والسبوع، والأربعين، وغيرهم كتير قوى.
والممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والوجه البحرى عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والوجه البحرى لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
== اسامى المصريين ==
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''"،<ref name=":0" /> بس ف القبطى فى اداة تعريف بتاع جمع، اللى هيا ف الحالادى "'''ان-''' '''-ⲛ̄'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيـ-''' '''-ⲛⲓ'''" ف اللهجه البحيرى. عشان التوضيح، الاسم القبطى ممكن يتكتب كده "ان-رِم-ن-كيمه\نيـ-رِم-ن-كيمه ⲛ̄-ⲣⲙ̄-ⲛ̄-ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓ-ⲣⲉⲙ-ⲛ̀-ⲭⲏⲙⲓ". عشان الاسم دا يتفهم كويس لازم يتفصص حته حته الاول:
* اول حاجه، الاسم اللى المصريين كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت km.t'''"، و دى كلمه متونته معناها "السودا" او "الارض السودا". الاسم دا بيرمز لالارض بتاع وادى النيل السودا. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''كيمه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كهيمه\كيمه''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى. حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال "ـيـ" اللى ف "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]]. الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التونيت، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التونيت (ب العربى: تاء التأنيث المربوطة). ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[ديموتيكى|الديموتيكى]] بردو) الته بتاعت التونيت دى مكاتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التونيت مبتتنطقش ف المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[هيراتيكى|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتأخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتأخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
* كلمة "رمت rmṯ" معناها ى "راجل" ى "ناس"، بس هنا معناها "ناس". ف المرحله القبطى الكلمه دى بقت "رومه ⲣⲱⲙⲉ" ف اللهجه الصعيدى، و "رومه ⲣⲱⲙⲓ" ف اللهجه البحيرى، و معناها بردو ى "راجل" ى "ناس". ال "و ⲱ" بتتنطق زى ال "و" اللى بينطقها المصريين ف كلمة "'طوبه\توبه" بالمصرى اللى هيا نفسها "ⲧⲱⲱⲃⲉ/ⲧⲱⲃⲉ" ف اللهجه الصعيدى و "ⲧⲱⲃⲓ" ف اللهجه البحيرى، يعنى بتتنطق [oː] ف الIPA. كلمة "رمت rmṯ" ف الغالب كات بتتنطق "رامَتش [raːmac]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "ا [aː]" الطويل دا كان بيتحول ل"و ⲱ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتأخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ"، و ف المصرى المتأخر عمومى الاسم بيتنطق زى ف القبطى بردو، بس ف المرحله م المصرى المتأخر اللى قبل الديموتيكى فى احتمال ان "ṯ-"، اللى بقت وقتها بتتنطق "t-"، كات سواعى بتتنطق قبل ما يبطلو ينطقوها ف الديموتيكى و القبطى. سواعى كلمة "رمت rmṯ"، يعنى "الناس"، المصريين كانو بيقولوها بدل "رمت ن كمت rmṯ n km.t"؛<ref name=":3">Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. ISBN 0-900416-32-7</ref> و نفس الحكايه ف القبطى بردو، كلمة "انرومه\نيرومه ⲛ̄ⲣⲱⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲱⲙⲓ" المصريين كانو بيقولوها بدل "انرِمِنكيمه\نيرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ".
* عشان القبطى م النحيه التايپولوچى (typological) بيصنفوها ك لغه تلزيئى (agglutinative)، يعنى بتقدر تلزء كزه كلمه مع بعض و تعمل كلمه جديده منهم، كلمة "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ" جى منها "-رِم- -ⲣⲙ̄-/-ⲣⲉⲙ-" اللى ف الاسم "انرِمِنكيمه\نيرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ"، و "رِم- -ⲣⲙ̄-/ⲣⲉⲙ" دى، اللى بتتعمل من "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ"، بقت لزئه (prefix) بتخش ف عملان صفات (adjectives) كتير تانى ف القبطى.<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. pp. 295b–296a. ISBN 0-19-864404-3</ref>
* فى تلات ادوات بتاع تعريف ف القبطى، بتاع تعريف المفرد المتدكر و بتاع تعريف المفرد المتونت و بتاع تعريف الجمع. الاداه بتاع تعريف الجمع ف الحالادى هيا "ان- -ⲛ̄" ف القبطى الصعيدى و "نيـ- -ⲛⲓ" ف القبطى البحيرى. ف جوز حالات تانى ف القبطى الصعيدى الاداه بتاخد فورمه تانى اللى هيا "نِـ- -ⲛⲉ".
* اما بقا "-ن- -ⲛ̄-/-ⲛ̀-" اللى ف النص دى بتساوى بالزبط "بتاع" ب المصرى و "of" ب لانجليزى؛ بس "بتاع" فى ليها استخدامات تانى بردو ف المصرى. الماكرون اللى فوق ال "ⲛ" ف الصعيدى و الاكسنت اللى فوق ال "ⲛ" ف البحيرى بيتنطقو زى ال "ⲉ" قبل الحرف اللى بييجو عليه، يعنى زى الكسره اللى ف "حِن" بالمصرى، يعنى [e] ف الIPA.
كده، الاسم ف اللغه المصرى القديمه اللى هوا "رمت ن كمت rmṯ n km.t" كان ف الغالب بيتنطق "رامَتش إن كومَت [raːmac in kuːmat]"، بس ال "تش ṯ" بنكتبها "ت t" عشان كات بتتنطق "ت t" ف المصرى المتأخر عمومى، يعنى اللى شامل الديموتيكى و المرحله اللى قبلو علا طول. و الاسم ف المرحله القبطى الفورمه بتاعتو بقت واضحه، اللى هوا "انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ" ف الصعيدى، و "نيرِمِنكيمه ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ" ف البحيرى.
'''اسامى تانى بتتقال ع المصريين:'''
* '''كمتيو km.t.yw''': دا اسم تانى ف اللغه المصرى القديمه، ف المراحل الاولانيه بتاعتها. الاسم دا جى من اسم مصر "كمت km.t"، اللى متناقش فوق، و متضافلو ال "-ـيو yw." بتاع النسبه ف حالة الجمع. المفرد بتاعو "كمتى "km.t.y" اللى هوا جى من "كمت km.t" و متضافلها ال "-ـى y." بتاع النسبه ف حالة المفرد. ف الغالب كان بيتنطق "كومَتيَو [kumatijaw]"، و المفرد كان بيتنطق [كومَتى [kumatij]".
* '''ايجيپتيوى Αἰγύπτιοι <small>Aigýptioi</small>'''، مفردها '''ايجيپتيوس Αἰγύπτος <small>Aigýptios</small>''': دا اسم المصريين ف اللغه اليونانى. الاسامى اللى المصريين معروفين بيها ف اللغات الاوروبيه جيه م الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات دى، و الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس Αἴγυπτος <small>Aígyptos</small>". اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها ب نفس الصفه، يعنى الارض الخصبه او السودا، و سموها "ايجيپتوس" و الاسم ده اللى اتشق منو اسم مصر الحالى ف اللغات الاوروبيه، زى Egypt، و الاسم دا "ايجيپتوس" فى لغويين بيقولو انو متاخد من "'''حوت كأ بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''''"'' يعنى "'''بيت روح الاله بتاح'''"، اللى هوا اسم معبد الاله بتاح ف منف اللى هيا العاصمه القديمه بتاعت مصر. و الاسم اليونانى لمصر ''ايجيپتوس'' منو الصفه ''ايجيپتيوس'' اللى اتنقلت وقت المرحله القبطى م اللغه و بقت ''جيپتيوس'' او ''كيپتيوس'' اللى هيا اصل كلمة ''قبط'' ب العربى.
* '''قبط''': الاسم دا، زى ما متقال فوق، جى من ''جيپتيوس'' او ''كيپتيوس'' اللى اتنقل وقت المرحله القبطى م اللغه م الصفه اليونانى ''ايجيپتيوس'' اللى جيه من اسم مصر اليونانى اللى هوا ''ايجيپتوس'' اللى متناقش فوق. كلمة قبط كات بتتقال ع المصريين كلهم سيان كانو مسلمين ولّا مسيحيين، يعنى بالادله التاريخيه كلمة قبط كات بتتقال ع المصريين المسلمين ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4">Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> السبب ان كلمة قبط دلوقت مبتتقالش ع المصريين المسلميين هوا ان بعد ما غالبية المصريين خشو ف الاسلام، و ده حصل علا كزه قرن مش مره و احده، لاحتلالات اللى جت مصر بعد كده كات بتحاول تعمل تفريق بين المصريين المسلمين و المصريين المسيحيين، و خصوصى الاوروبيين و الغربيين عمومى اللى كانو بيتطفلو ع الحضاره بتاعت مصر و بيحاولو يفصلو المصريين عن تاريخهم، و فى كتير م الاوروبيين و الغربيين دول كان بيعمل كده عشان اسباب دينيه، و لسه فى كتير م الاكاديميين الاوروبيين و الغربيين عمومى بيعملو دا لحد النهارده، و ف الكتابات بتاعتهم بيخلو كلمة قبط اكنها عن المصريين اللى لسه مسيحيين بس، عشان دا بيخلى اللى كان بيتقال ف الكتابات القديمه ع المصريين و تاريخهم و معاناتهم ف القرون اللى فاتت يبقا اكنو كان بيتقال ع المصريين اللى لسه مسيحيين بس، و دا معروف انو اسمو "اعادة كتابة التاريخ"، يعنى كتابة التاريخ من اول و جديد و فصل الجزء الاكبر م المصريين عن تاريخهم. بس المصريين المسيحيين فهمو اللعبه اللى الاوروبيين و الغربيين بيلعبوها و موقعوش ف الفخ اللى الاوروبيين و الغربيين عملوه، عشان شمّو ريحة السم اللى محطوط ف العسل، و المصريين كلهم عمومى اتحطلهم سم ف العسل كتير قبل كده.
* '''مصريين''': دا جى من اسم مصر ف اللغات الساميّه القديمه اللى هوا "مصر" و متضافلو ال "-ـيين" بتاع النسبه ف حالة الجمع، و دى ثابته ف [[اللغه المصريه الحديثه|المصرى]] عشان المصرى مفيش فيه حاجه اسمها "اعراب". المفرد بتاعو "مصرى" اللى هوا جى من "مصر" و متضافلها ال "-ـى" بتاع النسبه ف حالة المفرد. اسم "مصر" دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' '''ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ'''" و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد\والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b&287b. ISBN 0-19-864404-3</ref>
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كأ بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== ديموجرافيا ==
[[ملف:Jonge vrouw, Bestanddeelnr 191-0084.jpg|تصغير|ست مصريه، 1935.]]
المصريين ك [[مجموعه عرقيه]] بيشكلو حوالى 98% من مجموع سكان مصر.<ref name=":7" /> و فى اعداد منهم تانى موجودين ف [[اوروبا]] و [[امريكا]] و معظم دول العالم.
عدد سكان مصر دلوقت '''اكتر من 100 مليون'''، و تقسيمتهم كده:
# مصريين: العرق المصرى اللى بيشكل 98% من مجموع سكان مصر. معظمهم عايشين حوالين [[وادى النيل]] و ف [[اسكندريه]] و مدن [[قناة السويس|كنال السويس]].
# الباقى:
#* [[بلاد النوبه|نوبيين]] (ف اواخر الجنوب عند الحدود بين مصر و السودان)،
#* [[امازيغ|بربر]] (ف الشمال الغربى، زى ف [[سيوه]])،
#* [[بدو]] (ف [[سينا]]، و بطول [[الساحل الشمالى (مصر)|الساحل الشمالى]] بين اسكندريه و مطروح)،
#* [[بيچه]] (ف جنوب الصحرا الشرقيه)،
#* [[دومى]]ين (او غجر او هليبه)،
#* جاليات صغيره م الارمن و الشراكس و الاوروبيين ف [[اسكندريه]] و [[القاهره]].
مصر كمان فى اعراق و ثقافات تانيه عاشت فيها ك اقليات علا مر التاريخ اللى تم احتلالها فيه، زى [[الليبيين]] و [[الكنعانيين]] ([[هيكسوس|الهكسوس]]) و [[فارس|الفارسيين]] ([[اخمينيين|الاخمينيين]]) و اليونانيين و [[ايطاليا|الطليانه]] ([[الامبراطوريه الرومانيه|الرومان]]) و العرب و المماليك و الاتراك العثمانيين. بس الاعراق و الثقافات دى كلهم مشيو من مصر بعد ما حكمهم انتهى و اتطردو منها، عشان وجودهم ف مصر كان بيبقا ك اقليات حاكمه و ف الطبقات العليا، عشان كده كانو بيمشو و بيتطردو لما حكمهم ينتهى.
فى ثقافات تانيه جت مصر ك اقليات عن طريق الهجره او اللجوء السياسى، معظمهم ف العصر الحديث او على فترات، زى [[يهود|اليهود]] و [[الارمن]]. اللى اغلبهم اضطر يمشى من مصر بعد ثورة 1952 م.، و دلوقتى مصر لسه فيها لاجئيين فلسطينيين و م [[السودان]] و [[العراق]] و لاجئين من سوريا، و متركزين خصوصى ف القاهره و اسكندريه.
فى مصريين كتير بيعتبرو وجود اللاجئين ف مصر خطر امنى و ثقافى و ديموجرافى، خصوصى اللاجئين السوريين، و معاهم بردو الفلسطينيين و الافارقه، و بيعتبرو وجودهم و اى محاوله لتوطينهم هيا بداية احتلال جديد، عشان دى الطريقه الاساسيه اللى احتلال مصر كان بيبتدى بيها ف كل العصور.<ref>{{Cite book|title=[https://archive.org/details/1_20190805_20190805_1430 نكبة توطين الهكسوس (النكبه المصريه)]|date=2019|publisher=نشر خاص م الكاتبه|author1=افتكار البندارى (نفرتارى احمس)}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://kemawaheksos.blogspot.com/2019/11/blog-post_1.html
| title = ليه توطين الأجانب نكبة وخطيئة ؟
| date = التلات، 5 نوفمبر 2019
| website = ليه توطين الأجانب نكبة وخطيئة ؟ ~ كيمة والهكسوس
| accessdate = 2021-11-04
}}</ref>
المصريين معروفين ب تمسكهم و ارتباطهم الشديد اوى ب ارضهم، عشان هما م البدايه مجتمع زراعى مستقر مبيتنقلش، و مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم، عشان كده اتولد عندهم الاحساس ب لانتماء لالوطن و الارض من الاف السنين، و ده خلاهم مبيروحوش بعيد عن ارضهم. عدد المصريين اللى براها حوالى اتنين و نص مليون مصرى، و ده متوزع علا بلاد كتير و عشان كده ده عدد قليّل. المهاجرين المصريين كانو م الطبقات العليا زمان، بس بعدين بسبب الظروف لاقتصاديه اللى سببتها لاحتلالات و بسبب فشل الطبقات العليا ف انهم يخلقو جو و ظروف ثقافيه و اقتصاديه حلوه ف البلد عشان تسند باقى المصريين و تحافظ علا ثقافة البلد، فى مصريين اضطرو يطلعو يدورو علا شغل برا بلدهم، و فى مصريين بيسيبو بلدهم و بيحاولو يروحو اوروبا عشان هربانين م الثقافه السايده اللى "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]])<ref name=":1" /> مسيّدينها ف مصر، و دول ف الغالب بيبقو من احسن العقول ف مصر و بينجحو برا بشكل ملحوظ، و سواعى مبيرجعوش بسبب الثقافه المتسيده دى، و ده بيعمل عجز فكرى ف مصر مع الوقت، عشان هما عارفين ان رجوعهم معناه انهم مش هيعرفو يفكرو بحريه بحق و حقيق، بسبب الحرب علا حرية التفكير م المؤسسات الدينيه بالتحديد. المصريين مش بس مرتبطين ب مصر نفسها، ده بردو بيبقو مرتبطين ب الحته اللى هما منها جوا مصر. المصريين معروفين ب جوز حاجات تانى مهمين اوى: الحاجه الاولانيه، المصريين مبيحبوش حد غريب يخش بلدهم، سيان مهاجرين ولّا لاجئين، و خصوصى ان كانو مش مستريحين لاللى خشو بلدهم دول ولّا شاكين فيهم، و دى حاجه المصريين طول عمرهم معروفين بيها؛ كمثال، ف القريه المصريه اى حد من برا القريه جى زياره بيبقا زى الصباع المدوحس. الحاجه التانيه، المصريين رك ان طلعو برا مصر، بيحنو لبلدهم بشكل غريب، زى ما يكون حد ماتلهم، و ده ف الغالب عشان بيبقو طالعين بسكّينة الحياه علا رقبتهم.
عدد المصريين الكبير طول تاريخهم خلا العنصر المصرى هوا السايد طول الوقت رغم كل العناصر الاجنبيه اللى عاشت ف مصر و بعدين مشت منها و اللى ماكانوش بيعدو كام الف وسط ملايين المصريين؛ كمثال، وقت لاحتلال العربى، سنة 641 م.، المصريين كانو عددهم علا اقل تقدير 18 مليون،<ref>{{Cite book|title=[https://archive.org/details/1_20190805_20190805_1430/page/n223/mode/2up نكبة توطين الهكسوس (النكبه المصريه)]|date=2019|publisher=نشر خاص م الكاتبه|author1=افتكار البندارى (نفرتارى احمس)|page=222}}</ref> ف الوقت اللى كان عدد الجيش العربى 15-16 الف. ده مش ان الاجانب اللى عاشو ف مصر عاشو معزولين ف دوايرهم ك اقليات و كانو متميزين وسط العنصر المصرى السايد لحد ما مشو من مصر، سيان كانو مقدونين ولّا يونانيين ولّا عربان ولّا عثمانيين. الدراسات العلميه الحديثه و التحليل الچينى وضحو ان رغم لاحتلالات و الاقليات الاجنبيه اللى عاشت ف مصر علا مر التاريخ، المصريين بتوع النهارده لسه محتفظين بنفس الدى.ان.ا (DNA) بتاع جدودهم المصريين القدام بتوع مصر الفرعونيه.<ref name=":5" /><ref name=":6">[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0379073820302103 Allele frequency comparative study between the two main Egyptian ethnic groups]. ''Forensic Science International''. 313: 110348. 2020-08-01. [https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0379073820302103 doi:10.1016/j.forsciint.2020.110348]. ISSN 0379-0738.</ref>
== اللغه ==
[[ملف:Minnakht 01.JPG|تصغير|الرموز الهيروجليفى؛ لوحة [[نختمين]].]]
[[ملف:EdSmPaPlateVIandVIIPrintsx.jpg|تصغير|الخط الهيراتيكى؛ بردية ادوين سميث، اقدم برديه طبيه ف التاريخ.]]
[[ملف:DemoticScriptsRosettaStoneReplica.jpg|تصغير|الخط الديموتيكى؛ [[حجر رشيد]].]]
[[ملف:CairoCoptMuseumPsalter.jpg|تصغير|الخط القبطى؛ مزامير داود.]]
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصريه القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصريه القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى. كلمة "كمت km.t" و "ن كمت n km.t" مشروحين ف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق. الاسم ف اللغه المصرى القديمه، اللى هو "ر ن كمت r n km.t"، ده معناه الحرفى "اللغه بتاع مصر" بس المقصود "اللغه بتاع المصريين"، عشان "كمت km.t" سواعى المصريين كانو بيقولها و هما قاصدين "المصريين" مش "مصر" نفسها،<ref name=":3" /> زى سواعى ما بيعملو دلوقت بردو. بالنسبه لشرح معنا "-ـرِمِنكيمه ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/-ⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ-" اللى ف الاسم القبطى شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق. ال "تـ- -ⲧ" ف الصعيدى و ال "تيـ- -ϯ" ف البحيرى هما الاداه بتاع تعريف المفرد المتونت. اما بقا "-ـمِنتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-" ف الصعيدى و "-ـمِتـ- -ⲙⲉⲧ-" ف البحيرى جيين من "موته ⲙⲟⲩⲧⲉ" الصعيدى و "موته ⲙⲟⲩϯ" البحيرى، و لاتنين جيين م اللغه المصرى القديمه من كلمة "مت\متت mt/mt.t/md.t" اللى معناها ى "كلمه" ى "كلام" ى "حاجه"،<ref>Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 85&93. ISBN 0-521-07228-X</ref><ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 176a&191b. ISBN 0-19-864404-3</ref> بس ف القبطى "-ـمِنتـ-\-ـمِتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-/-ⲙⲉⲧ-" مكاتش معناها "كلمه" بالتحديد، عشان زى ما متقال فوق ف سكشن "الاسامى بتاع المصريين"، القبطى لغه تلزيئى (agglutinative)، يعنى بتقدر تلزء كزه كلمه مع بعض و تعمل كلمه جديده منهم، عشان كده "-ـمِنتـ-\-ـمِتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-/-ⲙⲉⲧ-" دى لزئه (prefix) من "موته ⲙⲟⲩⲧⲉ/ⲙⲟⲩϯ"، و بتخش ف عملان كلمات تانى كتير، لما بتتلزء ف كلمه شغلتها انها بتعمل كلمه تانى ليها معنا متاخد من "حاجه" تخص المعنا بتاع الكلمه الاولانيه، يعنى بتعمل "abstract category" تخص الكلمه الاولانيه؛ كمثال، ان حبينا نقول "المملكه" بالقبطى بنقول "تمِنتِرّو ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣ̄ⲣⲟ"، عشان "ⲣ̄ⲣⲟ" معناها "ملك" و لما بنخشش عليها اللزئه "-ـمِنتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-" بتعمل كلمه عن "حاجه" تخص الملك، و اقرب معنا ليها ب المصرى هوا "بتاعت الملك"، و المقصود "المملكه". كده، و احنا ماشيين علا نفس السطر، المعنا الحرفى بتاع "تمِنترِمِنكيمه\تمِترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ" هوا ب المصرى "بتاعت الناس بتاع كيمه\مصر"، و المقصود "كلام\لغة الناس بتاع كيمه\مصر".
اللغه المصرى القديمه كات ف الاول بتتكتب ب الرموز [[هيروجليفى|الهيروجليفى]]، يعنى النقش المتقدس، و بعدين [[الكتابه فى مصر القديمه|الكتابه ف مصر القديمه]] اتطورت شويه شويه و بقت [[هيراتيكى]] و بعدين [[ديموتيكى]]، و بعدين المصريين كتبو ب الحروف [[لغه قبطى|القبطى]] اللى هيا م الحروف اليونانى و معاها 6\7 حروف م الحروف الديموتيكى. الديموتيكى و القبطى مش بس خطوط، دول بردو اسامى لمراحل من مراحل تطور اللغه المصرى القديمه، الديموتيكى و المرحله اللى قبلو علا طول و القبطى مع بعض بيتقال عليهم المرحله التالته من تطور اللغه المصرى القديمه.
المصريين هما اول ناس ف العالم يكون عندهم مفهوم "كلام الاله"، اللى هوا ف اللغه المصرى القديمه "مدو نتر mdw nṯr"، و معناها بردو "الكتابه المتقدسه" و المقصود بيها الكتابه بتاع المصريين،<ref name=":3" /> و دى اللى اتّرجمت ف اليونانى ل"هيروجليفى" يعنى "النقش المتقدس".
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين.
اللغه المصرى الحديثه لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعو عن اللغه المصرى الحديثه ب ادله علميه و لغويه، و هوا اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هوا ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه علا انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا علا اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبو زى ما بيتكلمو.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
القواعد بتاع [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] بتمشى ع القواعد بتاع المرحله القبطى م اللغه المصرى القديمه، و من نحية الكلمات اللغه المصرى مليانه كلمات م القبطى و كلمات م المصرى القديم مش متسجله ف القبطى المكتوب، و بتاخد بردو كلمات سلف من لغات تانى، زى العربى خصوصى و كمان لانجليزى و الفرنساوى و اليونانى و الطليانى. اللغه المصرى فى منها لهجات زى المصرى الصعيدى و المصرى القاهرى و المصرى الوسطانى بتاع مصر الوسطانيه، و غيرهم. اللغه المصرى الحديثه بتتميز عن كل لغات و لهجات المنطقه بشكل واضح اوى من نحية النطق و ادوات الاشاره و تركيب الجمل و الاجروميه و مخارج الحروف و المخارج الصوتيه؛ كمثال، المصريين مبيحطوش، و معمرهمش حطو، لسانهم بين سنانهم و هما بيتكلمو، عشان كده اى لغه اجنبيه، زى العربى، لما المصرى بياخد منها كلمه فيها حرف ال "ث" ولّا حرف ال "ذ" بينطقو ال "ث" ى "ت" ى "س" و بينطقو ال "ذ" ى "د" ى "ز"، و ده عشان الاصوات دى معمرهاش كات موجوده ف لسانهم، و ده بيعملوه مع كل اللغات الاجنبيه و من ضمنهم العربى، يعنى هتلاقى المصريين لما بيتعلمو انجليزى بياخدو حبه و لّا حبتين لحد اللى يتعرفو الفرق بين "think" و "sink"، و دى حاجه المصريين عارفينها كويس و بيتريئو عليها كمان. اللغه المصرى بردو وارثه التلزيء (agglutination) من امها اللغه القبطى، و ده بيميز المورفولوچى بتاع اللغه المصرى عن كل لغات و لهجات المنطقه؛ كمثال، المصرى بيقدر ياخد كلمتين م العربى زى "خرب" و "خرق" و يعمل منهم "خربق" و دى ليها معنا مختلف عند المصريين عن "خرب" و عن "خرق"،<ref name=":1" /> دى حاجه ولا العربى ولا اللهجات بتاع العربى يقدرو يفهموها ولا يعرفو يعملوها، ممكن ياخدو الكلمه نفسها سلف م اللغه المصرى، زى تملى ما بيعملو، بس ميعرفوش يعملو كلام زيها بشكل طبيعى عشان ده ملوش علاقه ب اللغات و اللهجات بتاعتهم. ده عشان كل اللى المصريين بيعملوه انهم بياخدو كلمات م العربى، و من لغات تانى، و بيحطوها ف قالب مصرى. دا مش ان معظم تعبيرات المصريين ى جيه م اللغه المصرى القديمه علا طول ى جيه م الثقافه القديمه بتاع المصريين، زى الامثال الشعبيه القديمه اللى المصريين لسه بيستعملوها لحد النهارده.
== الاسهامات البشريه ==
[[ملف:Rhind Mathematical Papyrus.jpg|تصغير|بردية ريند الرياضياتيه، مكتوبه ب الخط [[هيراتيكى|الهيراتيكى]].]]
المصريين قدمو لالبشريه حاجات كتير اوى، اختراعات و علوم و سياسه و فلسفه و مزيكه و فن و ميتولوچيه و دين و اول حكومه مركزيه، و مش ده كتير، و تأثيرهم لسه ملموس ف كل حته ف العالم. المصريين اخترعو الزراعه و طوروها و طورو نظم رى، اخترعو علوم الفلك و اخترعو التقويم المصرى الشمسى اللى هوا اول تقويم شمسى ف التاريخ و اللى العالم لسه ماشى عليه لحد دلوقت بنفس العدد بتاع الايام و الشهور. المصريين اخترعو الحساب و الرياضيات و الهندسه و الچيومترى و من ضمنها [[حساب المثلثات|التريجونومترى]]، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طورو علوم الطب. المصريين اخترعو الكتابه و عشقوها و كتبو و سجلو كل كبيره و زغيره، اخترعو الادب و طورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طورو الاعمال الادبيه الفلسفيه اللى سموها "سبايت\سبات sbꜣy.t/sbꜣ.t"، و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات. المصريين اتفننو ف الصناعات الحرفيه، اخترعو صناعة الازاز و صناعة الاوانى و الادوات الطفلهيه، بنو البيوت بدل الكوخ، عملو المراكب، و عملو المكن اللى استعملوه ف الزراعه و التعدين و صناعة المعادن و تخريجها. المصريين عملو اول لون صناعى ف التاريخ اللى هو [[لازرق المصرى]] المعروف كويس. المصريين عملو اول معاهدة سلام ف التاريخ. و حاجات تانى كتير متتعدش. التفاصيل بتاع اللى المصريين عملوه مليانه اختراعات جوا لاختراعات و اسهامات جوا الاسهامات.
== الميثولوجيا والديانه ==
[[ملف:Maat.jpg|تصغير|الالهه [[ماعت]]، بترمز للنظام الكونى، لالحقيقه، للحكمه، لالعداله، و لالتوازن الكونى.]]
[[ملف:Ägyptischer Maler um 1360 v. Chr. 001.jpg|تصغير|الالهه [[ايزيس|ايسه]]، فارده جناحاتها بتاع الحمايه.]]
[[ملف:ThebanTomb335.png|تصغير|مشهد تحنيط. [[انوبيس|انوب]] (ف النص)، [[ايزيس|ايسه]] (ع الشمال)، [[نيفتيس|نبتحيت]] (ع اليمين)، و ايسه بردو فوق و فارده جناحاتها بتاع الحمايه.]]
[[ملف:The judgement of the dead in the presence of Osiris.jpg|تصغير|مشهد وزن القلب قدام الاله [[اوزيريس|اوزير]]، من [[كتاب الاموات]].]]
[[ملف:Pleureuses Saqqara.jpeg|تصغير|رسمه من جبانة [[حور محب|حورمحب]] ف [[سقاره]].]]
[[ملف:By ovedc - Egyptian Museum (Cairo) - 136.jpg|تصغير|مصريين بيغنو و يرقصو ف احتفالية الالهه حتحور.]]
[[ملف:La tombe de Horemheb (KV.57) (Vallée des Rois Thèbes ouest) -4.jpg|تصغير|ايسه و اوزير و حور و انوب و حورمحب، م الجبانه بتاع حورمحب.]]
[[ملف:Geb, Nut, Shu.jpg|تصغير|شو فاصل نوت عن جب.]]
'''الميتولوچيه:'''
الميتولوچيه مش هيا هيا الديانه، دى حاجه و دى حاجه. الميتولوچيه عمومى بتبقا رمزيه و فلسفيه و مش-حرفيه، و بتبقا شايله معاها رساله فلسفيه م النوع دا ى دكها، و بتكون برا الوقت اللى الناس عايشين فيه، زى حكاية ايسه و اوزير و حور (ايزيس و اوزيريس و حورس) اللى مهياش مرتبطه بوقت معين ولا فتره معينه، و بتنفع لكل وقت عشان الحكمه اللى فيها فلسفيه، و قابله انها تتطور عشان تناسب وقتها، و ده تملى بيحصل ف الميتولوچيه بتاع المصريين. المصريين كانو اول ناس يفكرو ف بداية الكون و وجود العالم بصورته دى، و ده كان جزء م الميتولوچيه بتاعتهم. الالهه بتاع المصريين رمزيه ف المقام الاولانى.
فى تمن الهه ف الميتولوچيه المصريه بتاع الكوزموجونيه (نشوء الكون)، بيتسمو [[اجدود]] (ف اللغه المصرى القديمه: خمنيو ḫmn.yw، يعنى التُمانى)، كل اتنين منهم هما نفس الاله بنسختين، واحد و واحده:
* نون و نونه: بيرمزو لالمايه الازليه.
* امون و امونه: بيرمزو لالخَفَيان.
* حوح و حوحه: بيرمزو لالابديه.
* كوك و كوكه: بيرمزو لالعتمه.
مع بعض، التمن الهه دول بيرمزو لالفوضه بتاع المايه الازليه.
فى تسع الهه تانيين ف الميتولوچيه المصريه بتاع الكوزموجونيه، بيتسمو [[تاسوع اون|انياد]] (ف اللغه المصرى القديمه: پسدت psḏ.t، يعنى التسعه\التاسوع)، و دول هما:
* الاله اتوم: اله شمسى كامل الكمال الازلى. عمل نفسو بنفسو ع التل العالى اللى طلع م المايه الازليه، و بعد كده عمل باقى الالهه اللى تحت اللى هما مع بعض بيمثلو العناصر الاساسيه بتاع الكون. الاله اتوم بقا ف نفس الفورمه الالهيه الشمسيه مع الاله الشمسى ريع\رع ف مراحل بعد كده، و بقا ريع-اتوم.
* تفنوت و شو: ولاد اتوم اللى هوا عملهم. تفنوت هيا المايه\الرطوبه\النطره و شو هوا الهوا.
* نوت و جب: ولاد شو و تفنوت. نوت هيا السما و جب هوا الارض. مع بعض بيفصلو المايه الازليه عن العالم.
* ايسه و اوزير، و ست و نبتحيت: ولاد نوت و جب. ست هوا الوحيد اللى فيهم اللى كان شرانى و بيرمز لالفوضه.
العركه اللى مبتنتهيش بين الماعت mꜣꜥ.t، رمز النظام الكونى و الحقيقه و الحكمه و العداله و التوازن الكونى، و الاسفت ı͗sf.t، اللى هيا عكس الماعت، بتفضل شغاله. الاله الشمسى بيحط الماعت مكان الاسفت، يعنى عمل نظام كونى م الفوضه. و كيمه\مصر اتاشتغلت جزء م النظام الكونى و التوازن بتاع العالم.
ايسه و اوزير حكايتهم مع ست مهمه اوى و اساسيه ف ايمان المصريين ب الحياه بعد الموت، و ف الفلسفه ورا حكم الملوك المصريين. اوزير كان بيحكم مصر و دورو الاساسى كان انو يحقق الماعت. ايسه و اوزير كانو عايزين يخلو العالم يبقا متحضر زى مصر. اوزير طلع برا مصر عشان يخلى العالم متحضر، و ساب ايسه مع ست، ايسه كات مانعه ست من انو يعمل شرورو. بس ست قدر يوصل لاوزير و قتلو و قطع جتتو 42 حته و رما الحتت دى ف اماكن متفرقه ف مصر، و كده جتة اوزير كات بتمثل ارض مصر نفسها عشان عدد [[كور مصر|الكور بتاع مصر]] كان بردو 42، و كده الحاكم بتاع مصر بقا بيمثل مصر نفسها. بعد موت اوزير، ست سيطر ع الحكم بتاع مصر. ف الوقت ده ايسه، اللى قلبها اتحرق علا موت اوزير، كات بتدور علا جسم اوزير و نبتحيت كات بتدور معاها. دموع ايسه اللى نزلت من عيونها عشان موت اوزير بقت بترمز لالمايه بتاع النيل. ايسه لقت الحتت بتاع جسم اوزير، و جمعتهم مع بعض من تانى هيا و [[تحوت]] و [[انوبيس|انوب]]، و دا بقا اول تحنيط، و اوزير بقا اول موميا، و اللى عملوه دا بقا طقوس التحنيط بعد كده. ست كان بيحاول يوقف التحنيط و يدمر جتة اوزير، بس ايسه فردت جناحاتها و حمت اوزير. بعد لما جسم اوزير بقا كامل، ايسه رفرفت بجناحاتها علا جسم اوزير و رجعتو لالحياه من تانى، و ف حضن اوزير ايسه حملت منو ب حور. اوزير مرجعش معاها للعالم بتاعنا، اوزير راح ع [[دوات|الدوات]] dwꜣ.t (العالم التحتانى)، عشان يعيش هناك و بقا الحاكم بتاع الدوات، بس ك رمز للحكم اوزير عايش ف العالم بتاعنا جوا ابنو حور اللى ورث الحكم منو. و كده حور حفيد حفاد اتوم.
الفلسفه اللى ف الميتولوچيه بتاع المصريين كات بتنعكس ف الفلسفه اللى بيمشى عليها الحاكم بتاع مصر اللى شغلتو انو يحقق الماعت mꜣꜥ.t و يقضى ع الاسفت ı͗sf.t، اللى هيا عكس الماعت، و يتعامل مع الخطر اللى محاوط المصريين. و بشكل رمزى حاكم مصر بيبقا حور ف الحياه و اوزير ف الموت. الاله الشمسى ريع\رع طلع م المايه الازليه بعد ما حط الماعت مكان الاسفت، يعنى عمل نظام كونى م الفوضه. ريع و اتوم خدو نفس الفورمه الالهيه الشمسيه و بقو ريع-اتوم، و ده بشكل رمزى كان بيربط حاكم مصر، يعنى الفرعون العظيم رمز مصر نفسها و المصريين، ب لاتنين ريع و اتوم.
'''الديانه:'''
المصريين مكانوش عندهم دين ب المعنا [[ديانات ابراهيميه|لابراهيمى]] بتاع دلوقت، يعنى مكانوش عندهم اسم معين لدين معين، ولا كتاب معين بيفرض عليهم حاجه معينه، بس كان عندهم ايمانات و طقوس خاصه بيهم، و كانو بيقدمو هدايا لالالهه بتاعتهم. علاقة المصريين ب الالهه بتوعهم كات تملى ف حالة تطور، و ده م الحاجات اللى خلتهم مجتمع متميز و متسامح. اخناتون كان اول واحد ف العالم اخترع فكرة التوحيد، بس ده منفعش مع المصريين و اعتبروه تعصب عشان دا مكانش ماشى مع ثقافة المصريين المتسامحه اللى استمرت معاهم لالاف السنين، و رك لما حكم اخناتون انتهى المصريين رجعو لطقوسهم الاساسيه.
البربه (المعبد) المصرى بيعتبروه كون ز مش الطقوس اللى بتحصل فيه بتعكس الميتولوچيه بتاع المصريين، و تملى لانعكاس ده كان ف حالة تطور بردو و كان رمزى.
المصريين كانو من ضمن ايماناتهم ان كل المتع بتاع الحياه هدايا ليهم م الالهه بتاعتهم، عشان كده كانو بيحتفلو ب الاكل و الشرب و الرقص و المزيكه ف طقوسهم الدينيه. الطقوس الدينيه بتاع المصريين طقوس احتفاليه، طقوس احتفال ب الحياه و ب الجمال اللى الالهه بتاعهم حطتو ف العالم. المصريين كانو بيلعبو المزيكه بتاعتهم لالالهه حتحور، و خصوصى المزيكه بتاع السسترم. اوزير كان بيستعمل المزيكه عشان يخلى العالم متحضر. الروح دى لسه لحد النهارده روح المصريين، رغم كل اللى اتفرض عليهم.
'''الديانات اللى خشت مصر من برا:'''
الديانات اللى خشت مصر من برا هيا الديانات [[ديانات ابراهيميه|لابراهيميه]]، و عشان الديانات لابراهيميه م الديانات بتاع الساميّين الغرب-اسيويين المعروفين ب عداوتهم لالرموز المصريه و عداوتهم لمصر و لالمصريين، رك الديانات دى ما خشت مصر، ابتدت بسببها سلسله طويله م الهجوم علا مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم ف قلب بلدهم، و السلسله الطويله دى لسه مستمره لحد النهارده و سواعى بتبقا م المصريين نفسهم، خصوصى اللى بيتسمو "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]])، و هيا السبب الاولانى، بس مش الاخرانى، ان فى مصريين كتير متغربين عن تاريخهم و حضارتهم. الديانات لابراهيميه بتقول: "هكذا قال الرب: 'ويسقط عاضدو مِصرَ وتنحط كبرياء عزتها، من مجدل لأسوان يسقطون فيها بالسيف، يقول السيد الرب. فتُقفِر فى وسط الأراضى المُقفِرة وتكون مدنها فى وسط المدن الخَرِبة. فيعلمون أنى أنا الرب عند إضرامى نارا فى مصر، ويُكسَر كل اعوانها' [...] هكذا قال السيد الرب: 'إنى أُبيد ثروة مصر [...] عتاة الأمم يُؤتى بهم لخراب الأرض [أرض مصر]، فيُجرِّدون سيوفهم على مصر ويملأون الأرض من القتلى. [...] و أُخرِب الأرض ومِلأها بيد الغرباء.' هكذا قال السيد الرب: '[...] ولا يكون بعدُ رئيس من أرض مصر، و ألقى الرعب فى أرض مصر. و أُخرِب فَتْروس، و أُصرِم نار فى صُوعَن، و أُجرى أحكام فى نُو. و أسكب غضبى على سِين، حِصن مصر، و أستأصل جُمهور نُو. و أُصرِم نار فى مصر. سِين تتوجّع توجّع، ونُو تكون للتمزيق، ولنُوف ضيقات كل يوم. شُبّان آون وفيسته يسقطون بالسيف، وهما تذهبان (أو ونسائها يذهبن) لالسبى. ويُظلِم النهار فى تحفنحيس عند كَسرى أنيار مصر هناك. وتَبطُل فيها كبرياء عزها. أما هيا [مصر] فتغشاها سحابة وتذهب بناتها لالسبى.' [...] هكذا قال السيد الرب: 'و أشدّد ذراعى ملك بابل، أمّا ذراعا فرعون فتسقطان، فيعلمون أنّى أنا الرب حين أجعل سيفى فى يد ملك بابل، فيمُدُّه على أرض مصر. و أُشتِّت المصريين بين الأمم و أُذَرِّيهم فى الأراضي، فيعلمون أنى أنا الرب.'" [https://st-takla.org/Bibles/BibleSearch/showChapter.php?book=33&chapter=30 حزقيال:30]. و بتقول: "بعدين قال الرب لموسى: 'قل لهارون: خذ عصاك ومد يدك على ميه المصريين، على أنهارهم وعلى سواقيهم، وعلى آجامهم، وعلى كل مجتمعات مياههم لتصير دم. فيكون دم فى كل أرض مصر فى الأخشاب و فى الأحجار.'" سفر الخروج:7. و بتقول: "لكن كل بنى إسرائيل لا يُسنِّن كلب لسانه إليهم، لا للناس ولا لالبهائم. لكى تعلموا أن الرب يميز بين المصريين و إسرائيل." سفر الخروج:11.<br />و الديانات لابراهيميه بردو بتقول: "فوقاه الله سيئات ما مكروا وحاق بآل فرعون سوء العذاب. النار يُعرَضون عليها غُدوّا وعشيّا ويوم تقوم الساعة أدخِلوا آل فرعون أشد العذاب." غافر:46-47. و بتقول: "فذانِك بُرهانان من ربك لفرعون و مَلَئِه إنهم كانو قوم فاسقين." القصص:32. و بتقول: "ولقد أخذنا آل فرعون بالسنين ونقص من الثمرات لعلهم يذّكّرون [...] فبعتنا عليهم الطوفان والجراد والقمل والضفادع والدم آيات مُفصَّلات فاستكبروا و كانو قوم مجرمين." الأعراف:130-133. و ف نفس الوقت بتقول: "ولقد آتينا بنى إسرائيل الكتاب والحكم و النبوة ورزقناهم من الطيبات وفضّلناهم على العالمين." الجاثية:16. وبتقول:"وتمّت كَلِمت ربك الحُسنى على بنى إسرائيل بما صبروا ودمّرنا ما كان يصنع فرعون وقومه وما كانو يَعرِشون." الأعراف:137. و الديانات لابراهيميه بتقول تانى ياما.
ف الطبيعى، اللى بيتحلل ف قراية الكتب بتاع الديانات لابراهيميه مش هيا تاريخيه ولّا مهياش، عشان مفيش دلايل تاريخيه ولا اركيولوچيه ع اللى بيتقال فيها، اللى بيتحلل هوا السيكولوچيه و العقليات بتاع الناس اللى كتبت الكلام ده و عداوتهم لمصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم. عشان كده رك "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند بيومى قنديل)<ref name=":1" /> اللى الدونيه مسيطره عليهم ما بيتبنّو الديانات لابراهيميه بتاع الساميّين الغرب-اسيويين بتقوم عامله جواهم عداوه لنفسهم و لثقافتهم و لتاريخهم، و بيتعاملو مع ده ى ب انهم يعادو مصر و رموزها و ثقافتها و تاريخها بشكل كامل ى اللى عايزين مصر منهم و ف نفس الوقت بردو عايزين الافكار اللى بتعادى مصر بيفضلو يحاولو يلفو و يدورو و يحاولو يبررو و يتحججو بالنيابه عن الديانات لابراهيميه و الافكار اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم، و المحاولات دى عمومى بتبقا ضعيفه و مفيهاش مئئان فكرى.
ف فترة لاحتلال الرومانى، المسيحيه خشت مصر. ف فترة لاحتلال الرومانى الرومانيين نهبو مصر، و المصريين كانو بيدفعو ضرايب الراس، و بعد المسيحيه ما خشت مصر ف عصرهم المصريين المش-مسيحيين كانو بيدفعو ضرايب الراس بردو. و ابتدت الحرب ع اللى المسيحيين كانو بيسموها "الوثنيه"، و المعابد المصريه القديمه اتقفلت و منها اللى اتحرق. غالبية المصريين خشو المسيحيه.
ف فترة لاحتلال العربى، الاسلام ابتدا يخش مصر، بس المصريين مخشوش الاسلام بشكل كبير ف فترة لاحتلال العربى. ف الفتره دى مصر كات نهيبه ("بقره حلوب" ف تعبير عمرو بن العاص)، المصريين كانو بيدفعو جزيه و ضرايب و مكوس، و لما المصريين كانو بيخشو الاسلام عشان ينفدو بجلدهم م الكلام ده، قامو فرضو الجزيه ع المصريين المسلمين بردو. لاحتلال العربى ده ابتدا سنة 641 م. و انتهى ب تأسيس [[الدوله الطولونيه]] سنة 868 م. بعد كده حصل ازدهار ف مصر. غالبية المصريين ابتدو يخشو الاسلام، بس ده حصل علا كزه قرن مش مره واحده، و المصريين المسلمين كانو بيتقال عليهم قبط ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4" /> (شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق.)
المصريين دلوقت اكترهم م المسلمين السنه 85-90٪ و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعو المسيحيه القبطيه الاورتودوكسيه و حوالى 200 م اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه ف مصر ب اى ديانات او مذاهب تانيه مش التلاته دول، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور، فى نسب مش معروفه م المصريين اللى بينتمو للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد (الفاتيكان مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
'''الالحاد و اللادينيه:'''
زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعهم. المصريين [[الحاد|الملحدين]] و المصريين [[لادينيه|اللادينيين]] عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم بالظبط علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب،<ref name=":20">{{مرجع ويب
| url = https://research.kent.ac.uk/understandingunbelief/publications-2/understanding-unbelief-in-egypt/
| title = Understanding Unbelief in Egypt - Understanding Unbelief - Research at Kent
| website = Understanding Unbelief
| language = en-GB
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref> بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد [[بلوج|البلوجات]] و السايتات الالحاديه بيتضاعف.<ref name=":20"/> ف التقرير الدولى عن الحريه الدينيه ف مصر ف سنة 2017، عدد المصريين الملحدين قدروه انو بيوصل ل10 مليون مصريين ملحدين،<ref>{{مرجع ويب
| url = https://eg.usembassy.gov/ar/التقرير-الدولي-بشأن-الحرية-الدينية-في/
| title = التقرير الدولى بخصوص الحرية الدينية فى مصر سنة 2017
| date = 2018-10-25
| website = سفارة امريكا الامريكانيه فى مصر
| language = ar
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.state.gov/reports/2017-report-on-international-religious-freedom/egypt/
| title = Report on International Religious Freedom: Egypt. 2017
| website = United States Department of State
| language = en-US
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref> و ده التقدير السردى بس، يعنى دول المصريين اللى قالو انهم ملحدين او معروف عنهم انهم ملحدين، يعنى العدد ده مش شامل المصريين الملحدين اللى مابيقولوش انهم ملحدين ف العلن، و اللى ف الغالب عددهم كبير عن اللى بيقولو انهم ملحدين ف العلن. عدد سكان مصر ساعتها ف سنة 2017 كان لسه 97 مليون. عدد المصريين اللادينيين بيقدروه انو حوالى 11% من عدد المصريين،<ref name=":20"/> و ده بردو عدد المصريين اللادينيين اللى بيقولو انهم لادينيين ف العلن، و مش شامل اللى مابيقولوش ف العلن و اللى هما ف الغالب بردو عددهم كبير عن اللى بيقولو ف العلن. رغم المشاكل اللى بيقابلوها، فى مفكرين مصريين ملحدين و لادينيين كتير بيشجعو المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين انهم يعلنو و يتكلمو و يطالبو بحقوقهم الانسانيه و الاجتماعيه عشان ده حقهم ف بلدهم.<ref name=":20" /> م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تأثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كزه كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
== المطبخ ==
[[ملف:Ramses III bakery.jpg|تصغير|مشهد لالخَبيز و المخبوزات ف مصر القديمه، م الجبانه بتاع رمسيس التالت ف وادى الملوك؛ ف المشهد ده، تقدر تشوف بوضوح المصريين و هما بيعملو من الاف السنين نفس اللى بيعملوه دلوقت.]]
[[ملف:Egyptian harvest.jpg|تصغير|مصريين فلاحين بيلمو المحصول، رسمه م الجبانه بتاع [[دير المدينه|ديرالمدينه]].]]
[[ملف:Egypt making bread.JPG|تصغير|ستات مصريين بيعملو عيش.]]
[[ملف:Bas-relief Grues 5ème dynastie Neues Museum 26042018.jpg|left|تصغير|التزئيء\التزغيط. لوحه م الاسره الخامسه، 2500-2350 ق.م.]]
[[ملف:EgyptianMahshyStuffedAubergineTomatoWithRice PhotoByWaelNawara.jpg|تصغير|طبق محشى.]]
[[ملف:EgyptianKonafaWithCream PhotoByWaelNawaraKonafa.jpg|تصغير|[[كنافه]] (كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ؛ كنف اتنو ḳnf ı͗tnw).]]
[[ملف:Ancient Egypt Statues of Workers Kneading Bread (27799546484).jpg|تصغير|تماثيل لمصريين بيعملو عيش.]]
[[ملف:Yeast bread.jpg|تصغير|راجل مصرى بيعمل عيش.]]
[[ملف:Prêtresses égyptiennes offrant du vin aux dieux.jpg|تصغير|مصريين بيقدمو نبيت\خمره ك هديه لالالهه بتاعتهم.]]
[[ملف:Brewing woman Florence.JPG|تصغير|ست مصريه بتعمل بيره، معموله م الشعير و العيش، متخمرين ف عصير البلح؛ م الاسره الخامسه ى الساته، المملكه المصريه القديمه.|يمين]]
[[ملف:كحك عيد الفطر بمصر.JPG|تصغير|كحك مصرى؛ من اشهر الاكلات المصريه القديمه اللى المصريين لسه بيعملوها لحد النهارده.]]
[[ملف:Ful medames.jpg|تصغير|فول مدمس، من اشهر الاكلات المصريه، و اكله قوميه لالمصريين.]]
[[ملف:Egypt falafel.jpg|تصغير|فلافل (تعميه\طعميه)، من اشهر الاكلات المصريه، و اكله قوميه لالمصريين.]]
المطبخ المصرى، زى كل حاجه مصرى، من اقدم المطابخ ف التاريخ، و عشان كده فى تنوع رهيب ف الاكلات فيه،<ref name=":17">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.109. ISBN 978-0-313-35306-2. "''Between Egypt's agricultural bounty and her power to command the resources of neighboring countries, she was truly an anomaly of the ancient world: literally thousands of years would pass before anyone would again eat as well and enjoy such variety as the ancient Egyptian''."</ref> النكهه بتاع المطبخ المصرى محدش بيغلط فيها، غيرش يكون قاصد، و رك الاكل المصرى ما بيتحط ع الترابيزه بيتعرف علا طول انو مصرى. السبب ف التنوع بتاع المطبخ المصرى بردو ان الاساس بتاع المجتمع المصرى اساس زراعى، و ان المصريين اصحاب اطول تاريخ حضارى مستمر ف العالم، يعنى اطول تاريخ لاى ثقافه ف العالم، و الاكل عمومى حاجه ثقافيه ف المقام الاولانى. المجتمع المصرى بردو مجتمع مسروق سرقه ثقافيه بسبب لاحتلالات اللى مرت عليه، و الرايح و الجى ى بيحاولو ينسبو المنتجات الثقافيه بتاعت المصريين ليهم ى ع الاقل بيحاولو يفصلو المصريين عنها و يخلو المنتجات الثقافيه دى تبقا مش بتاعت حد؛ زى انهم يقومو قايلين عليها انها "شرقيه" ولّا "عربيه" ولّا اى اسم تانى م الاسامى اللى بيصطادو بيها ف المايه العكره، و دى حركه فيها ترمخه واضحه لالاعما علا مصرية المنتجات الثقافيه دى. ده بيحصل بشكل كبير اوى مع المطبخ المصرى، زى ما بيحصل مع حاجات تانى كتير، زى المزيكه المصرى كمثال واضح اوى ده بيتعمل معاه (شوف السكشن بتاع "المزيكه" تحت).
عكس المنطقه كلها ف العصور القديمه، المصريين المطبخ بتاعهم كان مليان من كل انواع الاكل، و الدايت بتاعهم كان صحى، متنوع، و مبهر حتا ب المعايير بتاع النهارده؛ "بين الزراعه، اللى هيا الكنز بتاع مصر، و بين قوة مصر و قدرتها علا انها تدير الموارد بتاع جيرانها، مصر كات طفره ف العالم القديم: بشكل حرفى، الافات السنين كات عدت قبل ما اى حد ياكل كويس زى المصريين القدام ولّا يستمتع بنفس التنوع ف الاكل زى المصريين القدام".<ref name=":17" /> كمثال بسيط، الضرايب اللى متسجله م العصور القديمه علا سنه واحده صيد ف [[بحيرة قارون]] بيقدروها انها تساوى حوالى مليون دولار امريكى النهارده.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.113. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
فى اكلات مصريه كتير لسه موجوده من الاف السنين زى ما هيا عند المصريين دلوقت، زى [[العيش البلدى]] و الفسيخ و [[كحك العيد|الكحك]]، اللى بياكلوه خصوصى ف [[عيد الفطر|العيد الصغير]] و اعياد المصريين المسيحيين، و البيض الملون "بيض شمو" ف [[شم النسيم]] و الترمس، و البتاو و الاكلات الكتير اللى بتتعمل منو ف الريف المصرى، و [[فطير مشلتت|الفطير المشلتت]]، و [[ملوخيه|الملوخيه]]، وغيرهم اكلات تانى كتير متتعدش. مش بس الاكلات نفسها، ده بردو طريقة عميل و طريقة اكل اكلات كتير هيا هيا نفس الطريقه اللى من الاف السنين. ف الخبيز كمثال، لسه المصريين ف الريف بيستعملو الفرن اللى جدودهم المصريين القدام كانو بيستعملوه من الاف السنين. المصريين هما اللى اخترعو الفرن بتاع العيش نفسه، و لسه لحد النهارده بيقولو "عيش-فرن" زى ما كانو بيسموه من الاف السنين.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.121. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
من اشهر الاكلات المصريه اللى موجوده بردو ف المطبخ المصرى: المشويات و منها الكباب و الكفته، و القلقاس، و الجبنه المقليه، و الكشك، و الملوخيه ب الارانب، و الحواوشى، و غيرهم كتير. و كمان الحلويات زى: العسل لاسود و البقلاوه و [[كنافه|الكنافه]] (ب القبطى: كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ) و البسبوسه و [[قطايف|القطايف]] و المشبك، و غيرهم كتير. و دى كلها اكلات مصريه قديمه متوثقه ف [[عصور وسطانيه|العصور الوسطانيه]].
[[كنافه|الكنافه]]، كمثال، من اشهر الحلويات المصريه،<ref name=":22">Goldstein, Darra, ed. (2015). ''[https://books.google.com.eg/books?id=jbi6BwAAQBAJ&pg=PA447&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false The Oxford Companion to Sugar and Sweets]''. Oxford University Press. p. 447. ISBN 978-0-19-931339-6. "''Egypt had made two contributions to the sweets repertoire. One was kaꜥk (from Coptic), a sort of ring-shaped biscuit that has survived to the present. The other was an extra-thin flatbread, '''kunafa (Coptic: kenephiten)'''.''"</ref><ref name=":02">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 60. ISBN 0-521-07228-X</ref><ref name=":12">Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 113a. ISBN 0-19-864404-3</ref><ref name=":42">Youssef, Ahmad Abdel-Hamid (2003). ''From Pharaoh's Lips: Ancient Egyptian Language in the Arabic of Today''. The American University in Cairo Press. pp. 46–47. ISBN 977-424-708-6</ref> اسمها جى من اسمها ف [[لغه قبطى|اللغه القبطى]]، اللى هوا "كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ"،<ref name=":22" /><ref name=":02" /><ref name=":12" /> و الاسم القبطى جى من اسمها ف [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، اللى هوا "كنف اتنو ḳnf ı͗tnw".<ref name=":02" /><ref name=":32">Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. p. 341. ISBN 0-900416-32-7</ref> كلمة "كنافه" دى من نحيه لغويه هيا كلمه مصرى صافى جيه طوالى م اللغه المصرى\القبطى.<ref name=":22" /><ref name=":42" />
الفطير الهلالى المصريين عملوه ف مصر القديمه،<ref name=":19" /> و ده نسخه م الفطير المشلتت اللى هوا نفسه اكله مصريه قديمه بردو. الفطير الهلالى المماليك نقلوه م المصريين ف العصور الوسطانيه و بعدين اتنقل لاوروبا و بقو بيسموه هناك الكِفلى (kifli/kipferl)، و الكِفلى دا اتطور و جه منو الكرواسون croissant.
المصريين الريفيين (الفلاحين) لسه لحد النهارده بيعملو حاجه اسمها [[تزغيط|التزئيء\التزغيط]]، و دى وارثينها من جدودهم المصريين القدام، و بيعملوها بالزبط بنفس الطريقه المتسجله من ايام مصر القديمه، من حوالى سنة 2500 ق.م.، و زى ما بنشوفها ف الرسومات و المنحوتات المصريه القديمه بالزبط. التزئيء دا بيتعمل عشان يزود النسبه بتاع الدهون ف الكبده بتاع البط و الوز، و بيتخنهم بشكل عمومى، يعنى ليه تأثير ع اللحمه بتاعتهم بردو. المصريين هما اللى اخترعو التزئيء، و بعد كده اتنقل من مصر لالبلاد بتاع البحر المتوسط، المصريين ادو وزه متزئئه هديه لملك اسبارتا [[اجيسيلاوس التانى]] ف القرن الرابع ق.م.، و اول ذكر لممارسة التزئيء ف اليونان كان ف اواخر القرن التانى ق.م.، و بعد كده اتنقل عند الرومانيين، اللى نقلوه اماكن تانى.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''[https://books.google.com.eg/books?id=QmevzbQ0AsIC&pg=PA385&lpg=PA385 A History of Food]''. Wiley-Blackwell. p. 385. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> التزئيء بعد كده ابتدا ف فرنسا ف نهاية القرن التمنتاشر علا ايد چون-بيير كلوز، و الاكله اللى فرنسا بتنتجها بشكل تجارى م التزئيء اسمها [[فوا جرا]]، و فى دول تانى بتنتجها بردو. التزئيء\التزغيط بيسموه جاڤاچ gavage.
الفول من اشهر الاكلات المصريه. الفول اتزرع ف وادى النيل ف العصور المصريه القديمه،<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.114. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> و كلمة "پول\فول" خشت اللغات الساميّه م اللغه المصريه القديمه. الكلمه ف اللغه المصريه القديمه كات "بر pr"، و ف المرحله القبطى م اللغه بقت "فِل ⲫⲉⲗ".<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 514a. ISBN 0-19-864404-3</ref> المصريين بياكلو الفول بكزه طريقه: الفول المدمس و ده اشهرهم و المصريين بيعتبروه اكله قوميه ليهم، و كلمة "مدمس" جيه من جدر ف اللغه المصرى القديمه بردو؛ بيعملو منو البصاره، و كلمة "بصاره" بردو كلمه مصرى قديمه معناها "فول مطبوخ"؛ بيعملو الفول النابت؛ بياكلو الفول الحراتى. المصريين مش بس بياكلو الفول بكزه طريقه، ده بردو الفول جوه بشكل كبير ف ثقافتهم؛ زى ف امثالهم: متتبلش ف بؤو فوله، كل فولو و رجع لاصولو، و غيرهم؛ و فى غنوه لالشيخ امام عن الفول بيغنى و يتمئلس فيها ع الحاله؛ المصريين بردو بيحطو الفول مع السبع حبوب اللى بيحطوها وى حته من خلاص المولود و يرموهم ف النيل ى ف الترعه عشان العيل يطلع كريم زى النيل.
الفلافل من اشهر الاكلات المصريه. كلمة "فلافل" بردو جيه من كلمة "فِل ⲫⲉⲗ" المصريه\القبطيه اللى لسه مذكوره فوق، و ده عشان الفلافل بتتعمل م الفول. الفلافل بيسموها تعميه\طعميه بردو. المصريين بردو بيعتبرو الفلافل اكله قوميه ليهم. و زى ما بيحصل تملى، فى دول جنب مصر نقلو الفلافل من مصر و غيرو حاجه ولّا التانيه فيها. و زى عوايدهم، فى دول بيحاولو ينسبو الفلافل لنفسهم.
[[كشرى|الكشرى]] بردو اكله مصريه مشهوره، المصريين بيعتبروها اكله قوميه بردو. و فى ناس بردو بيحاولو ينسبوها لنفسهم، زى عوايدهم مع كل حاجه مصريه.
المحشى من اشهر الاكلات المصريه. المحشى بيتعمل ف مصر بكزه طريقه و من كزه حاجه. عمومى، طبق المحشى المصرى بياكلو صوابعهم وراه. المحشى بردو موجود ف دول تانيه من دول البحر المتوسط، زى اليونان، بس بيتعمل بطريقه مختلفه.
ف العصر الحديث فى حلويات من اوروبا خشت مصر، زى الجاتوه و الچيلاتى. بس فى ناس فاكرين ان المطبخ المصرى اتأثر بالمطبخ التركى، و ده مش صح، الاكلات اللى الناس دى فاكرين ان اصلها تركى كات ف الحقيقه موجوده ف مصر قبل لاحتلال التركى، اللى ابتدا سنة 1517 م.، بكتير، و منها كمثال اكلة كشك الماظ.
المصريين هما اول ناس اخترعو تربية النحل عشان ياخدو منو العسل، و لسه لحد النهارده بيعملو ده بطريقه شبه اللى كانو بيعملوه بيها من الاف السنين ف العصور المصريه القديمه.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 25. ISBN 978-1-4051-8119-8. "''The civilization of ancient Egypt was the first to exploit honey by breeding bees to make it''."</ref>
'''البيره و النبيت\الخمره:'''
المصريين هما اللى اخترعو البيره من الاف السنين على ايد عصر الاسرات،<ref name=":11">Salwa A. Maksoud; M. Nabil El-Hadidi; Wafaa Mahrous Amer (1994). "[https://link.springer.com/article/10.1007/BF00195198 Beer from the early dynasties (3500–3400 cal B.C.) of Upper Egypt, detected by archaeochemical methods]", ''Vegetation History and Archaeobotany,'' volume 3, pp. 219–224. Springer-Verlag. "''Physical and chemical analyses of beer residues recovered from a vat site at Hierakonpolis (Upper Egypt) were carried out. Radiocarbon dates of the residues suggest a dating of 3500–3400 cal B.C. and are believed to represent '''the oldest known beer in the world'''''." "''Beer was a staple food item and a widely used metaphor for the good life for the ancient Egyptians''."</ref><ref name=":9" /> و البيره و النبيت\الخمره مشروبات قوميه لالمصريين من ايام مصر القديمه، خصوصى البيره.<ref name=":11" /><ref name=":8">Alpion, Gëzim (2011). ''[https://books.google.com.eg/books?id=Ikb8zMXSViMC&q=buza&redir_esc=y#v=onepage&q=buza&f=false Encounters With Civilizations: From Alexander the Great to Mother Teresa]''. Transaction Publishers. p. 46. ISBN 978-1-4128-1831-5</ref> المصريين اخترعو كتير عن 17 نوع م البيره، و اخترعو ع الاقل 24 نوع م النبيت\الخمره.<ref name=":8" />
البيره كات جزء اساسى ف الدايت بتاع المصريين.<ref name=":11" /><ref name=":9">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. pp.111–112. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> البيره مش بس كات جزء اساسى ف الدايت بتاع المصريين، دى كات مهمه اوى بالنسبالهم لدرجة انهم كانو بيستعملوها ف تعبير "عيش و بيره"<ref name=":10">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p. 110. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> اللى هوا بنفس معنا "عيش و ملح" (زى ف: "واكل معانا عيش و ملح") و بمعنا "اكل و شرب"، يعنى العيش و البيره كانو اساس ف ثقافة المصريين و ف المطبخ المصرى من الاف السنين، و لحد النهارده المصريين بيشربو مشروب مصرى قديم اسمو البوظه، و البوظه دى مشروب بيره مصرى قديم المصريين بيعملوه بنفس الطرق اللى هما كانو بيعملو بيها البيره من الاف السنين.<ref name=":8" /><ref name=":13">Salwa A. Maksoud; M. Nabil El-Hadidi; Wafaa Mahrous Amer (1994). "[https://link.springer.com/article/10.1007/BF00195198 Beer from the early dynasties (3500–3400 cal B.C.) of Upper Egypt, detected by archaeochemical methods]", ''Vegetation History and Archaeobotany,'' volume 3, p. 219–224. Springer-Verlag. "''The results of the present investigations enable us to confirm that the vat residue samples 3H and 4H were fermentation products of cereal grains and fruit material. The fermentation products were of a similar character to those known from the local beer ''''Bouza'''' which has been known in Egypt since early history''."</ref><ref name=":14">Goldschmidt, Arthur (1994). ''[https://books.google.com.eg/books?id=QQNSAQAAQBAJ&q=buza&redir_esc=y#v=onepage&q=buza&f=false Historical dictionary of Egypt. Scarecrow Press]''. p. 77. ISBN 978-0-8108-2949-7</ref><ref name=":15">Ellix, Sandor (2003). ''Wild Fermentation: The Flavor, Nutrition, and Craft of Live-Culture Foods''. Chelsea Green Publishing Company. p. 144. ISBN 1-931498-23-7. "'''''Bouza (Ancient Egyptian Beer):''' '''Bouza''' has been consumed in Egypt '''continuously for 5000 years'''''."</ref> المصريين كانو بيعملو البيره بشكل اساسى م القمح و الشعير، و استعملو العيش ف تخمير البيره،<ref name=":9" /> زى بالظبط ما بيعملو البوظه دلوقت،<ref name=":13" /><ref name=":15" /> و كانو بيستعملو اضافات تانى معاهم عشان تدى طعم مميز، زى عصير البلح عشان يدى لالبيره طعم مسكر و يدى صبغه حمره حلوه،<ref name=":9" /> و زى بذور الترمس عشان تدى لالبيره طعم معقود.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 38. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> فى محاوله اتعملت ف الفتره اللى فاتت من مجموعة باحثين عشان يعملو بيره ب الطريقه المصرى القديمه، و لما اتعملت داقوها و قالو ان طعمها ملوش زى. من ضمن فوايد البيره بالنسبه لالمصريين انها ليها تأثير معقم بسبب الكحول اللى فيها، عشان كده كات بتحميهم م الميكروبات اللى كات ممكن تبقا ف المايه، ده مش القيمه العاليه بتاع الفوايد الغذائيه (nutrients) اللى فيها عشان المصريين كانو بيعملوها بشكل اساسى من الحبوب الغنيه اللى هما كانو بيزرعوها.<ref name=":10" /> البيره مصدر مهم اوى لالبروتين و المعادن و الفيتامينات.
المصريين اخترعو ع الاقل 24 نوع م النبيت\الخمره،<ref name=":8" /> و عملو النبيت من حاجات كتير، زى العنب و البلح و التين و الرمان. المصريين كمان كانو عندهم اسامى تجاريه للمنتجات بتاع النبيت من الاف السنين، و كانو بيحطو تاريخ الانتاج و بيصنفو النبيت علا حسب جودة انتاجو و جودة الاماكن اللى بتنتجو.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p. 117. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
المصريين ربطو اختراعهم للنبيت و البيره ب الاله [[اوزيريس|اوزير]]، عشان الزراعه كات من ضمن الحاجات اللى الاله اوزير كان رمز ليها، و النبيت و البيره مبنيين ع المنتجات الزراعيه بتاع المصريين، و كانو عندهم كزه اله تانى بيرمزو للنبيت، زى الاله [[شسمو]]، و كزه اله بيرموزو لالبيره، زى الالهه [[نيفتيس|نبتحيت]]. و كل الالهه دول ليهم بردو علاقه ب الزراعه و الخصوبه.
اختراع و شرب البيره و النبيت\الخمره بيعتبروهم علامه واضحه ع الدرجه العاليه م التحضر اللى المصريين وصلولها قبل اى حد، و علامه واضحه ع الحياه الحلوه اللى المصريين كانو عايشينها.<ref name=":11" />
البوظه المصرى ملهاش دعوه ب المنتجات التانيه اللى متسميه بنفس الاسم ف المنطقه؛ كمثال، المشروب اللى متسمى "بوظا" ف تركيا و البلكان بيبقا ف الغالب مش-كحولى و ملوش علاقه ب البوظه المصرى. البوظه المصرى كات ليها اسامى تانى بردو ف العصور الوسطانيه. زى ما متقال فوق، البوظه مشروب بيره مصرى قديم المصريين بيعملوه بنفس الطرق اللى هما كانو بيعملو بيها البيره من الاف السنين.<ref name=":8" /><ref name=":13" /><ref name=":14" /><ref name=":15" /> المصريين لسه لحد النهارده بيشربو انواع تانى م البيره بردو مش البوظه، و البيره ف مصر ب انواعها لسه لحد النهارده اكتر مشروب كحولى المصريين بيشربوه، زى ف العصور المصريه القديمه.
المصريين كانو بيشربو البيره و النبيت ف لاحتفالات بتاعتهم بردو و ف احتفالتهم الدينيه. المصريين كانو عندهم احتفاليه اسمها "احتفالية شرب النبيت\الخمره"، و دى كات احتفاليه ب المناسبه اللى الاله ريع\رع انقذ فيها المصريين م الخراب، و دى المصريين كانو بيحتفلو فيها بشرب النبيت بشكل اساسى، عشان الاله ريع استعمل النبيت ف انقاذهم؛ هيرودوت كتب ان المصريين بيشربو نبيت ف لاحتفاليه دى لوحدها كتير عن النبيت اللى بيشربوه ف باقى السنه كامله.<ref name=":16">Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 228. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> لاحتفاليه دى كات مرتبطه بشكل اساسى ب الاله [[رع|ريع]] و الالهه [[حاتحور|حتحور]] و الالهه [[سخمت]]. المصريين كانو بردو عندهم احتفاليه تانيه بيحتفلو فيها بشرب البيره بشكل اساسى، و لاحتفاليه دى كات بتبقا وقت اكتمال القمر.<ref name=":16" /> ف [[كتاب الاموات]]، المصريين كانو بيدعو لروح الميتين و بيوجهو دعوتهم دى ل"اللى بيدو عيش و بيره".<ref>Ellix, Sandor (2003). ''Wild Fermentation: The Flavor, Nutrition, and Craft of Live-Culture Foods''. Chelsea Green Publishing Company. p. 15. ISBN 1-931498-23-7. "''Egyptians buried great ceramic casks of wines and beers with their mummified royals in the pyramids, and in the Egyptian Book of the Dead, prayers for the souls of the deceased are addressed to givers of bread and beer''."</ref>
'''العيش:'''
العيش، بكل انواعه المصريه، من اقدم الاكلات اللى المصريين عملوها، و م الاكلات اللى طول عمرها هيا الاساس بتاع اكل المصريين م العصور القديمه لحد النهارده، و المصريين بنلاقيهم طول عمرهم، م العصور القديمه من الافات السنين لحد النهارده، بيستعملو كلمه واحده لاللى لغات تانى بتقول عليهم "الحياه" و "الخبز"، و الكلمه دى عند المصريين واحده: "العيش". ف اللغه المصرى، القديمه و الحديثه، "اكل العيش" هوا هوا "العيش"، يعنى هوا هوا "الحياه"، يعنى هوا هوا اللى بيسموه ف لانجليزى "making a living"؛ ف العقليه المصريه "تعيش" يعنى "تاكل عيش"، مفيش فرق بينهم، و دى عقلية المصريين اللى هما وارثينها من جدودهم المصريين القدام.
العيش ف مصر من الاف السنين المصريين عملوه ب اشكال كتيره: الهلالى (الفطير الهلالى)، المدور، البيضاوى، الهرمى، المفلطح (البلدى)، المربع، المطاول، علا شكل هكساجون، و المصريين بردو، زى ما بيعملو دلوقت، خصوصى ف الكحك، كانو بيعملو العيش علا شكل ستات، و علا شكل طيور و حيوانات، خصوصى ف لاحتفالات، زى بردو ما بيعملو ده دلوقت ف لاحتفالات خصوصى.<ref name=":19">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.111. ISBN 978-0-313-35306-2. "Bread came in a multitude of forms from crescent, round, oval, pyramidal, disk and hexagonal shapes to exotic shapes of women, animals and birds for special ceremonies and magical use. These could be baked in a variety of ways."</ref>
المصريين هما اللى اخترعو استعمال الخميره ف العيش عشان تخليه يتخمر و يتنفش (leavening)، و هما اول ناس عملو تنشيف لالخميره و خزنوها عشان يستعملوها ف عميل العيش و البيره.<ref name=":18">Hansson, Ann-Marie (1994). "[https://www.archaeology.su.se/polopoly_fs/1.169024.1393842696!/menu/standard/file/LA7.Hansson.pdf Grain-Paste, Porridge and Bread. Ancient cereal-based food]". ''Laborativ Arkeologi'', volume 7, pp. 5–20. "''Egypt is considered to have been '''the birth-place for the art of baking yeast-fermented bread'''''."</ref><ref>Brothwell, Don R.; Brothwell, P. (1969). ''Food in Antiquity: A Survey of the Diet of Early Peoples. Ancient Peoples and Places''. The Johns Hopkins University Press. p. 95. ISBN 0-8018-5740-6</ref> استعمال الخميره ف العيش خلا المصريين يخترعو الفرن عشان العيش اللى مش-متخمر مينفعش يتعمل ع الحجاره السخنه، العيش المتخمر هوا اللى بيحتاج فرن.<ref name=":18" /> العيش المتخمر بردو القيمه الغذائيه بتاعتو عاليه عن بتاع العيش المش-متخمر، و بيخلى المعادن امتصاصها يبقا متاح، و بيقلل حالات نقص الزنك.<ref name=":18" /> المصريين اخترعو الفرن بتاع العيش، و المصريين الريفيين (الفلاحين) لسه لحد النهارده بيستعملو الفرن اللى جدودهم المصريين القدام اخترعوه و كانو بيستعملوه من الاف السنين.
'''توثيق المطبخ المصرى:'''
فى حركه معموله من مصريين عشان توثيق المطبخ المصرى، اكمن اللى عاملين الحركه دى، زيهم زى مصريين كتير، حسو ب خطورة السكوت ع النهش اللى بيحصل ف ثقافة و تراث المصريين.{{break|2}}
'''عيش و بيره: ت حنكت t ḥnḳ.t'''، ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين):<ref>Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. pp. 359&213&78. ISBN 0-900416-32-7</ref> <hiero> t:X2-N18:Z2-V28-q:t-W22 </hiero>
== المزيكا ==
[[ملف:Bottom musicians, top women's salon, Rekhmire tt100 sh 421.jpg|تصغير|ستات مصريين بيلعبو الات المزيكه المصرى؛ م الجبانه بتاع [[رخمى رع|رخمى-رع]].]]
[[ملف:Tomb chapel of paätenemheb (RMO Leiden egypt saqqara 1333-1307bc) (3963497965).jpg|تصغير|مصريين بيلعبو الات المزيكه المصرى؛ الناى و الهارپ و اللوت. بنشوف ف المشهد ده "المزيكاتى لاعما".]]
[[ملف:Egypt lyre 001.jpg|تصغير|اللير\السمسميه المصرى القديم.]]
[[ملف:Joueur de Simsimiyya (Institut du Monde Arabe, Paris) (8237760204).jpg|تصغير|مصرى بيلعب السمسميه، فرقة الطنبوره المصريه.]]
[[ملف:Reda Troupe Koromba 2.jpg|تصغير|رقصة الكرومبه، فرقة رضا. ستات الفرقه لابسين الهدوم الفلاحى الحلوه.]]
[[ملف:Mitkal.jpg|تصغير|الريس متقال و ف ايدو ربابه.]]
المزيكه المصريه و الالات المزيكيه المصريه، بردو زى كل حاجه مصرى، من اقدم المزيكه و الالات المزيكيه ف التاريخ. المصريين اخترعو الات المزيكه و المزيكه المصرى سايبه تأثيرها ف كل حته، سيان ف اوروبا ولّا ف الشرق. المزيكه المصرى و الالات المزيكيه المصريه لعبو دور كبير و اساسى ف تطور المزيكه و الالات المزيكيه اليونانيه القديمه، و ده خلاهم يلعبو دور اساسى ف تطور المزيكه الاوروبيه و الات المزيكه ف اوروبا عمومى، و الدور ده لعبوه لحد العصور الوسيطه.
المصريين النهارده لسه بيستعملو نفس الالات المزيكيه اللى هما كانو بيستعملوها من الاف السنين زى ما هيا، زى: الطبله و الناى و السمسميه و المزمار و الربابه و الدف و الصاجات و اللوت المصرى القديم، اللى اتطور منو العود، و المثلث، اللى اتطور م السسترم اللى المصريين بيسموها الشخشيخه (و الكلمة دى مش عربى)، و السسترم نفسها و الناقوس و الهارپ. و فى الات مزيكه تانى المصريين بيستعملوها اتطورت بشكل مباشر من الات المزيكه المصريه القديمه. المزيكه بتاع الكنيسه القبطيه بردو بتستعمل الات مزيكه مصريه قديمه، و المزيكه الصوفيه المصريه بردو بتستعمل الات مزيكه مصريه قديمه. المزيكه الصوفيه المصريه بيعتبروها اقرب مزيكه لالمزيكه المصريه القديمه، عشان بتستعمل نفس الات المزيكه و بتمشى علا نفس الرتم بالزبط.<ref>Hickmann, Hans (1957). "Un Zikr Dans le Mastaba de Debhen, Guizah (IVeme Dynastie)". ''Journal of the International Folk Music Council''. 9: 59–62. doi:10.2307/834982</ref><ref>Hickmann, Hans (January 1960). "Rythme, mètre et mesure de la musique instrumentale et vocale des anciens Egyptiens". ''Acta Musicologica''. 32 (1): 11–22. doi:10.2307/931818</ref> و عشان المصريين عمومى بيستعملو الات المزيكه اللى بيستعملوها من الاف السنين، ده بيخلى مزيكة الفولكلور بردو، عمومى، تعكس المزيكه المصريه القديمه بشكل ولّا التانى.
الاله [[اوزيريس|اوزير]] اما كان بيحاول يخلى العالم متحضر، كان بيستعمل المزيكه اللى عملتها حتحور ف محاولتو دى. عشان اوزير رمز م الرموز بتاع المصريين، ده بيخلى المصريين اول ناس ف العالم جه علا بالهم فكرة انهم يخلو باقى العالم متحضر زيهم، و المزيكه عند المصريين كات اساسيه ف ده. فى كزه اله و الهه م الالهه بتاع المصريين كانو المصريين بينسبولهم المزيكه، زى الالهه بات، و الالهه حتحور اللى كانو بيلعبولها مزيكة السسترم خصوصى، و الاله ايحى اللى اسمو معناه "بتاع المزيكه". المزيكه كات جزء اساسى من طقوس المصريين الدينيه، عشان المصريين كانو من ضمن ايماناتهم ان كل المتع بتاع الحياه هدايا ليهم م الالهه العظيمه بتاعتهم. و ده لسه لحد النهارده بينعكس ف روح المصريين و ف احتفالتهم، و المزيكه بتاع المصريين لسه بتلالى ف المنطقه كلها.
المزيكه من اكتر الحاجات اللى بتبان فيها ثقافة و روح الشعوب و حضارتهم، و المزيكه بتاع المصريين بتعكس تاريخ طويل. المزيكه طول عمرها بتلعب جزء كبير ف الثقافة بتاع المصريين، المصريين استعملو المزيكه ف الطقوس الدينيه و ف الحروب و ف الترفيه و ف لاحتفالات و الاعياد، و لسه ده بينعكس ف المجتمع المصرى و الروح المصريه لحد النهارده. زى ما متقال ف سكشن فوق، المجتمع المصرى بردو عمومى بيتسرق سرقه ثقافيه، و ده بيبان زى عين الشمس ف المزيكه المصريه و الالات المزيكيه المصريه اللى هيا من اهم المنتجات الثقافيه بتاع المصريين، الرايح و الجى ى بيحاولو ينسبو المنتجات الثقافيه بتاعت المصريين ليهم ى ع الاقل بيحاولو يفصلو المصريين عنها و يخلو المنتجات الثقافيه دى تبقا مش بتاعت حد؛ زى انهم يقومو قايلين عليها انها "شرقيه" ى "شرق-اوسطيه" ولّا "عربيه" ولّا اى اسم تانى م الاسامى اللى بيصطادو بيها ف المايه العكره، و دى حركه فيها ترمخه واضحه لالاعما علا مصرية المنتجات الثقافيه دى. ف حتة المزيكه خصوصى، عشان فى شعوب مبتحبش تبقا مديونه لحد ف الجزء ده بالذات من ثقافتها، و عشان المصريين نقدر نعتبرهم الابهات و الامهات ب الروح لالمزيكه ف المنطقه اللى حواليهم و ف اوروبا، ده بيخلى المصريين فصلهم عن دورهم ده مرغوب فيه. المحاولات دى بتفشل عشان اسباب كتير، اهمها ان المزيكه المصريه ملامحها واضحه و معروفه، و سهل اوى، سيان لاللى بيترتأ ودانو شوى ولّا لاللى مبيترتأهاش، انو يتعرف المصرى م المش-مصرى.
فى انواع كتير م المزيكه المصرى، اهمها الفولكلور، و ده فى منو فولكلور فلاحى، و فولكلور صعيدى اللى هو بيبقا فلاحى بردو ف الغالب، و سواحيلى، و المزيكه بتاع الموالد، و المزيكه بتاع الذكر و الزار، و غيرهم. عمومى، الفولكلور المصرى فى تنوع جامد فيه، يعنى كلمة "فولكلور" دى بنقولها كده بالوايم عشان فى اختلافات من حته لحته، بس لاختلافات دى يادوب تنوع علا حاجه واحده ليها نفس الروح و ده اللى بنقول عليه الفولكلور المصرى.
من اشهر المصريين اللى غنو الفولكلور المصرى [[متقال قناوى متقال|الريس متقال]]، متقال قناوى متقال. الريس متقال اتولد ف لوكسور (لاقصر). ف مزيكة الريس متقال بنسمع الربابه اللى هو بيلعبها و الطبله و الدف، اللى هما زى ما اتقال فوق الات مزيكه مصرى قديمه لسه المصريين بيستعملوها، و ف نص الغنوه السقفه اللى المصريين كلهم بيحبوها، و بنشوف مصرى ب الهدوم الفلاحى و اللهجه المصرى الصعيدى الفلاحى الحلوه. الريس متقال غنا "الفراوله بتاع الفراوله" و "يا حلوه يا شايله البلاص" و "البت بيضا" اللى فرقة رضا رقصت عليها و هما بيلعبو تحطيب.
[[فرقة رضا]] بردو سابت لالمصريين تراث فولكلورى روعه، مزيكه و رقص فولكلورى مصرى بنشوف فيه الهدوم الفلاحى الحلوه و التحطيب علا غنوة "البت بيضا" اللى هيا غنوة الريس متقال، و بنشوف الحلاوه بتاع ستات مصر ف [[رقصة الكرومبه]]، و حلاوة الرقص ف شوارع مصر ف [[لوكسور بلدنا]]، و بنسمع مصريين بيغنو بلغتهم المصرى الحلوه.
المزيكه المصرى بردو بعد لما اثرت ف العالم حواليها اتأثرت بيه. من ضمن المزيكه اللى اتخلطت مع المزيكه المصرى المزيكه اليونانى و الرومانى\البيزنطى اللى هما ف الاصل متأثرين ب المزيكه المصرى، و المزيكه الاوروبيه جه منها لمصر البيانو و الكمان و الاوبرا ف نهاية القرن التمنتاشر، و ف القرن التسعتاشر و العشرين، لما المصريين كان بيطلعو ف النور م العتمه اللى فرضها عليهم لاحتلال العثمانلى اللى كان بيحاول يعزلهم عن العالم، المصريين خدو الات م المزيكه الاوروبى و مصّروها، يعنى عملو منها مزيكه مصرى مختلفه عن المزيكه اللى بتتعمل منها ف اوروبا. بقا فى ف مصر تلات اجيال اولانيين م الملحنين: الجيل 1و القصبجى و ابوبكر خيرت (عم عمر خيرت) اللى استعمل الالحان المصرى الشعبى ف تأليفات الاوركسترا؛ الجيل التانى منو العظيم جمال عبدالرحيم اللى عمل مكس مزيكى م المزيكه المصرى و الاوروبى ف المزيكه بتاعتو؛ الجيل التالت منو راجح داود اللى عمل مزيكه بتاع افلام كتير زى بتاع فيلم الكيت كات. و فى اللى بيضيفو ع التلات اجيال دول جيل رابع. ف القرن العشرين كمان المصريين طلع منهم [[محمد عبد الوهاب|محمد عبدالوهاب]] اللى بردو عمل مزيكه مصرى مخلوطه ب الرتم الاوروبى و غيرو، و خلا الحياه تعود لالعود. عمومى، ف القرن العشرين بطولو المصريين اخترعو المزيكه من اول و جديد ف المنطقه، و ده مش جديد، المصريين طول العصور الوسطانيه و قبل القرن العشرين كانو بردو السنتر بتاع المزيكه ف المنطقه. المصريين بردو عملو چاز مصرى زى "افتكاسات" و "The Cairo Jazz Band"، و عمومى غالبية الچنرات المزيكيه موجوده ف مصر.
المصريين بيغنو و بيرقصو و بيحتفلو عشان دى عوايدهم من الاف السنين. الستات المصريين اخترعو الرقص المصرى، اللى فى ناس كتير ف العالم كلو دلوقت بيتعلموه و بيسموه "belly dance"، و الرقص المصرى ده م الحاجات اللى بتتسرق م المصريين زى ما متقال فوق، بيسموه الرقص "الشرقى" عشان يصطادو ب الكلمه دى ف المايه العكره. الستات المصريين اخترعو الرقص المصرى، الستات المصريين بيتولدو بيعرفو يرقصوه، المش-مصريين بيتعلموه. من اشهر المصريين اللى رقصو الرقص المصرى: ساميه جمال، تحيه كاريوكا، و شفيقه القبطيه. المزيكه المصرى اللى بتبقا عوايدى مع الرقص المصرى نقدر نعتبرها چنره لوحدها بردو.
من اهم المزيكاتيه المصريين بردو العظيم [[سيد درويش]] اللى غنا "الحلوه دى" و "سالمه يا سلامه" و اللى الغنوات بتاعتو لسه بتلالى ف المنطقه كلها و لسه بيقلدوها لحد النهارده. [[ام كلثوم]]، الست، من اشهر المغنيين المصريين و غنواتها لسه بيرنو ف كل حته ف مصر و ف العالم، و [[محمد فوزى]] و اختو [[هدى سلطان]] اللى اسمها الحقيقى بهيجه عبدالعال، [[شاديه]] و [[عبد الحليم حافظ|عبدالحليم حافظ]] و سيد مكاوى، رياض السنباطى و بليغ حمدى، و اللسته تطول اوى.
فى انواع تانى كتير م المزيكه المصرى بيقولو عليها "شعبى" و خلاص عشان محدش بيسميها باسم تكنيكى يوصفها صح. عدويه و حكيم و حسن لاسمر بيغنو المزيكه الشعبى، بس فى مزيكه تانى بتتسما شعبى بالغلط عشان محدش بيصنفها صح. و فى نوع م المزيكه المصرى بيسموه "راب" بالغلط بردو عشان النوع ده م المزيكه مصرى و بيتطور ف مصر م ال2000ات، و النوع ده ابتدا يوصل مرحله جديده م التطور ف اغانى مصرى كتير، زى ف النص التانى من غنوة ويجز اللى اسمها "تجار حرام"، اللى النص التانى بتاعها ده مصبوغ ب الفولكلور المصرى، و جايز ويجز بيقول ف الغنوة دى "هنروح المولد" عشان هوا، سيان بشكل واعى ولّا مش-واعى، عارف النوع ده م المزيكه المصرى جى منين ف مصر.
فاطمه سعيد و اميره سليم اتنين سوبرانو مصريين متميزين، و فاطمه سعيد بتستعمل صوتها الاوبراتيكى بردو ف غنوات فولكلور مصرى. و غيرهم كمان زى لاتنين ميتزوسوبرانو المصريين فرح الديبانى و چالا الحديدى.
المزيكه [[مزيكه الكترونى|الالكترونى]] و [[مزيكه الكترواكوستيكى|الالكترواكوستيكى]] اختراعها كان ف مصر، و ده فى ناس كتير متعرفوش. الملحن المصرى [[حليم الضبع]]، اللى اصلو من ابوتيج ف اسيوط، عمل اول تسجيل الكترواكوستيكى ف التاريخ، و ده عملو ف القاهره سنة 1944 و هوا عندو 23 سنه، يعنى قبل ما يسافر امريكا ب 7 سنين، الشغل بتاعو ده اسمو "تعبير الزار (The Expression of Zar)"، و استعمل فيه اصوات سجلها ف شوارع مصر كلها من قبلى لبحرى. حليم الضبع بيسموه ابو المزيكه الالكترونى.
م الانواع التانى بتاع المزيكه المصرى المزيكه اللى بتعملها فرقة الطنبوره. الطنبوره بيستعملو ف المزيكه بتاعتهم الات مزيكه مصرى قديمه، زى السمسميه و الطبله و المثلث، اللى اتطور م السسترم، و الة الطنبوره اللى بنفس اسم الفرقة. عمومى، الصوت بتاع السمسميه بيميز فرقة الطنبوره بشكل كبير، عشان محدش بيعرف يلعب الآله زى اللى اخترعوها، يعنى محدش بيعرف يخليها نفس الصوت يطلع منها. السمسميه ف الغالب المصريين بتوع قبلى ودوها بحرى لما كانو بيشتغلو ف حفر كنال السويس ف القرن التسعتاشر، عشان المزيكه بردو م الطرق اللى المصريين كانو بيتعاملو بيها مع القهر اللى هما كانو بيشوفوه؛ و زى فرقة الطنبوره ما بيقولو: "حفر الكنال.. ياما خد رجال.. من اجدادنا و اهالينا".
ف نهاية القرن العشرين البروفسير المصرى خيرى الملط، ف جامعة حلوان، عمل مشروع قومى لدراسة المزيكه المصرى القديمه، و المشروع ده مركزو ف مصر. اللى خلا دكتور خيرى الملط يعمل المشروع ده مش بس عشان دراسة المزيكه المصرى القديمه، ده بردو عشان شاف خطر السكوت علا سرقة تراث المصريين المزيكى لما شاف اسطوانه واحد اسرائيلى عاملها و كاتب عليها مزيكه من عصر الاهرامات و بيقول انها معموله ب الات يهوديه قديمه.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://aawsat.com/home/article/732951/%D9%81%D8%B1%D9%82%D8%A9-%D9%84%D9%84%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%8A%D9%82%D9%89-%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%B1%D8%B9%D9%88%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D8%AA%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%A3%D8%BA%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D9%87%D9%8A%D8%B1%D9%88%D8%BA%D9%84%D9%8A%D9%81%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%87%D8%B1%D8%A9
| title = فرقة للمزيكا الفرعونية تقدم أغانى بالهيروغليفية فى القاهرة: مؤسسها أعاد تصنيع 22 آلة مزيكا.. وحارب ادعاءات إسرائيلية بيهوديتها.
}}</ref> دكتور خيرى الملط كمان اتكلم عن لاستمراريه بين المزيكه بتاع المصريين دلوقت و مزيكتهم القديمه، و بيقول انو بيشوف فيهم نفس الروح، و ان المصريين لسه بيغنو ف فولكلورهم لنفس الحاجات اللى كانو بيغنولها ف مصر القديمه، و بيعملو نفس الحاجات و هما بيغنو زى حططان الايد جنب الودن اللى هيا حاجه تراثيه بالنسبه لالمصريين، و ظاهرة "المزيكاتى لاعما" اللى المصريين معروفين بيها. ده مش ان المصريين، زى ما متقال فوق، لسه بيستعملو نفس الالات المزيكيه اللى كانو بيستعملوها من الاف السنين زى ما هيا، و الالات اللى اتطورت م الالات القديمه بشكل مباشر. دكتور خيرى الملط بردو بيناقش ان المصريين القدام استعملو المقام (scale) الدياتونى اللى هو مقام هيبتاتونى (سباعى)، يعنى مش بس المقام البنتاتونى (الخماسى).<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| title = Ancient Egyptian Music Symposium
| accessdate = 2021-06-23
| تاريخ الأرشيف = 2005-05-31
| مسار الأرشيف = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| url-status = dead
| تاريخ الارشيف = 2005-05-31
| مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| archive-date = 2005-05-31
| archive-url = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
}}</ref>
ف موكب المومياوات الملكيه، المصريين غنو ب اللغه القديمه بتاعتهم اللى مغنوش بيها اديلهم وقت طويل اوى. ترنيمة [[ايزيس|ايسه]]، اللى غنتها اميره سليم و لحنها هشام نزيه و المايسترو كان نادر عباسى، و المزيكه بتاعتها استعملت الالات المصريه، لمست قلوب المصريين كلهم و كلبشت فيها لجل تخليهم يشوفو ف روحهم اللى مردوم عليه بس معمروش مات، و بالنسبه لمصريين كتير الترنيمه دى كات لحظة عباده لالهتهم القديمه ايسه. سيان دى كات بداية رجوع المصريين بحق وحقيق لالثقافه بتاعتهم القديمه العظيمه بشكل كامل، دى حاجه هنشوفها اكيد ف الكام السنه الجايه، بس الاكاده ان ترنيمة ايسه صحت حاجه جوا المصريين.
== الاعياد ==
[[ملف:رقص شعبى بالمولد.jpg|تصغير|مولد ف مصر.]]
المصريين بيحبو الاعياد والافراح و لاحتفلات بشكل كبير اوى، بيغنو و بيرقصو و بيحتفلو عشان دى عوايدهم من الاف السنين. المصريين بيهتمو ب الاعياد بتاعتهم اللى ورثوها جيل ورا جيل من حوالى خمستلاف سنه. و ده بيبان ف لاحتفالات اللى احتفلو بيها من الاف السنين و لسه بيحتفلو بيها لحد النهارده. المصريين لسه بيحتفلو ب اعياد كتير من اعيادهم المصريه القديمه، زى [[شم النسيم]] و [[عيد النيروز|راس السنه المصريه]] و [[عيد وفاء النيل]] و [[عيد الحصاد]]، و غيرهم.
بعد لما المسيحيه خشت مصر ايام لاحتلال الرومانى، المصريين غالبيتهم خشو المسيحيه و بقو بيحتفلو ب اعياد جديده اتضافت لاعيادهم زى [[عيد القيامه]] و [[عيد الغطاس]] و [[راس السنه الميلاديه]]، بعدين الاسلام خش مصر مع لاحتلال العربى و بعدها بكام قرن المصريين غالبيتهم خشو الاسلام و بقو بيحتفلو ب اعياد جديده تانى اتضافت لاعيادهم زى [[مولد النبى]] و [[راس السنه الهجريه]] و [[عيد الفطر]] و [[عيد الاضحى]] و [[عاشورا]]، و المصريين كمان اخترعو لاحتفالات بتاع رمضان اللى المنطقه بقت بتحاول تقلدهم فيها ى بييجو يتفرجو عليها ف مصر. المصريين كمان مصّرو لاحتفالات بتاع الديانات لابراهيميه لاتنين. المصريين بردو بيحتفلو ب اعياد تانى، زى [[عيد الام]]، و [[23 يوليه]] و [[عيد الجلاء]] و [[عيد تحرير سينا]] و [[6 اكتوبر]]، و دول اعياد وطنيه.
المصريين بردو ليهم مماراسات ثقافيه كتير وارثينها من جدودهم المصريين القدام، و المماراسات دى بيعتبروها اعياد. المصريين عندهم احتفالات شغاله طول السنه اسمها الموالد، و الموالد دى المصريين هما اللى اخترعوها و الطقوس بتاعتها جيه م الطقوس المصريه القديمه، و المصريين بيحتفلو ب شخصياتهم المحليه اللى محدش يعرف عنها حاجه غيرهم و بيعملولهم مقامات، و احتفالات تانى كتير. كمثال، الطقوس بتاع مولد سيدى ابوالحجاج هيا هيا الطقوس بتاع [[عيد الاوبيت|عيد الاوبت]] المصرى القديم.
== الرياضه واللعب ==
المصريين بيعشقو الرياضه من ايام العصر الفرعونى لحد دلوقت و عندهم رياضات مصريه قديمه كتير لسه بيلعبوها لحد النهارده، زى: التحطيب و الملاكمه و شد الحبل و الجرى و المصارعه و التجديف و الرمايه، و غيرهم. المصريين كانو عندهم لعبه استراتيچيه اسمها "سنت zn.t"، و من ضمن اللعب لاستراتيچيه اللى لسه مستمره معاهم من الاف السنين من جدودهم المصريين القدام: السيجا و الضامه. المصريين بردو عندهم العاب تانى كتير بيلعبوها بالزبط زى ما متسجله ع الحيطان بتاع المعابد، خصوصى ف الريف، زى اللعب اللى العيال بيلعبوها.
المصريين بردو بيمارسو السباحه و التنس و البينج بونج و لاسكواش و البلياردو و كورة الايد و الطايره (كورة الطايره) و الكاراتيه و التايكوندو و الكوره (كورة القدم).
الكوره ليها جمهور كبير اوى ف مصر، و المنتخب المصرى كسب طولة الامم الافرقيه سبع مرات. [[محمد صلاح (لعيب كورة قدم)|محمد صلاح]] عمل نمره جديده ب اكتر عدد اجوان ف موسم واحد ف الدورى لانجليزى ف 2017-2018، جاب 32 جون ف 38 ماتش، و جاب ال32 جون دول ف 24 ماتش، و بكده كمان يبقا عمل نمره جديده ب عدد الماتشات اللى جاب فيها اجوان.
المصريين بردو متميزين ف كورة الايد، و المنتخب المصرى "فريق الاحلام" هوا اول منتخب مش-اوروبى يوصل للدور النص-نهائى ف 2001.
المصريين بردو ليهم تواجد عالمى ف العاب كتير. ف 2004 [[كرم جابر]] خد الميداليه الدهبيه بتاع المصارعه اليونانيه-الرومانيه وزن 96 كج ف [[اوليمبياد صيف 2004]] ف اليونان. ف 2020 [[ممدوح السبيعى|بيج رامى]] خد مستر اوليمبيا. ف 2021 [[نانسى طمان]] خدت الميداليه الدهبيه بتاع كاس العالم ف الجمباز الفنى. ف 2021 [[نعمه سعيد]] خدت الميداليه الدهبيه بتاع بطولة العالم ف رفع الاثقال وزن 64 كج.
ف 2021 المصريه مريم الهضيبى خدت الميداليه الدهبيه بتاع بطولة افرقيا ف البينج بونج بتاع الستات، و اللى لعبت قصادها ف النهائى كات المصريه هنا جوده. ف 2021 بردو هنا جوده خدت المركز التانى\الميداليه الفضيه بتاع بطولة العالم ف البينج بونج ف [[پورتوجال|الپورتوجال]]، و هيا و اللى لعبت قصادها ف النهائى مع بعض خدو بطولة العالم ف البينج بونج الثنائى ف الپورتوجال بردو ف 2021. عمر عسر خد بطولة افرقيا ف البينج بونج بتاع الرجاله ف 2021، و ف نفس السنه عمر عسر و [[دينا مشرف]] خدو بطولة افرقيا ف البينج بونج الثنائى المخلوط، و ف نفس السنه بردو [[يسرى حلمى|يسرا عبدالرازق]] و فرح عبدالعزيز خدو بطولة افرقيا ف البينج بونج الثنائى بتاع الستات.
المصريين متميزين اوى بردو ف لاسكواش، و تملى ف المراكز العشره الاولانيين علا مستوا العالم، ستات و رجاله، و ف الغالب بيبقو واخدين المركز الاولانى و المركز التانى بالتحديد. فى خمس مصريين من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الرجاله و واخدين المراكز 1 ([[محمد الشوربجى]]) و 2 و 3 و 4 و 7، ف 2020؛ و بردو الستات المصريين فى منهم اربعه من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الستات و واخدين المراكز 1 ([[نوران جوهر]]) و 2 و 4 و 6، ف 2020. ف 2021: فى سبع مصريين من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الرجاله و واخدين المراكز 1 ([[على فرج]]) و 2 و 4 و 6 و 7 و 8 و 10؛ و بردو ف 2021: الستات المصريين فى منهم سته من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الستات و واخدين المراكز 1 ([[نور الشربينى]]) و 2 و 4 و 8 و 9 و 10. ف 2017 المصريه [[رنيم الوليلى]] خدت بطولة العالم ف لاسكواش بتاع الستات و اللى كات بتلعب قصادها ف النهائى هيا المصريه [[نور الشربينى]]، و ده بيتكرر كتير اوى ان المصريين يلعيبة بعض ف النهائى، ف لاتنين نهائى الستات و نهائى الرجاله. نور الشربينى معروفه ب احسن لعيبة اسكواش علا مستوا العالم و خدت بطولة العالم خمس مرات ف 2015، 2016، 2019، 2020، و 2021، و لما خدتها ف 2015 كات اصغر وحده علا مستوا العالم تاخد البطوله. المصريين دلوقت هما ابطال العالم ف لاسكواش، نور الشربينى و [[طارق مؤمن]] و اخدين البطولات بتاع الستات و الرجاله ف 2020، و محمد الشوربجى و نوران جوهر و اخدين المراكز الاولانيه علا مستوا العالم ف 2020. و نور الشربينى و على فرج واخدين البطولات بتاع الستات و الرجاله ف 2021، و نور الشربينى و على فرج بردو واخدين المراكز الاولانيه علا مستوا العالم ف 2021. المصريين واخدين بطولات اسكواش الرجاله خمس مرات ورا بعض من 2016 لحد 2021، و واخدين بطولات اسكواش الستات ست مرات ورا بعض من 2015 لحد 2021؛ يعنى هما ابطال العالم ف لاسكواش اديلهم ست سنين ورا بعض.
== الهويه المصريه ==
[[ملف:Eye of Horus bw.svg|230x230px|left]]
[[ملف:Nahdet Misr.jpg|تصغير|تمثال نهضة مصر، للنحات المصرى [[محمود مختار]].]]
المصريين شمال-افريقيين بحر-متوسطين، يعنى افرو-متوسطين. ده معناه واضح:
الهويه المصريه ملهاش دعوه ب الافارقه بتوع تحت-الصحاره، عشان المصريين مش سود و مفصولين طول تاريخهم عن السود بتوع تحت-الصحاره، و حتا كوش القديمه كات مملكه لوحديها ملهاش دعوه ب مصر، بس ثقافتهم كات واخده حاجات سلف من ثقافة المصريين عشان المصريين احتلوهم فتره كبيره، حوالى 500 سنه متواصل و 300 سنه متقطع، و اثرو فيهم، و هما كمان احتلو مصر فتره قصيره اوى، يادوب حوالى 80 سنه، و حتا ف فتره احتلالهم لمصر هما اللى اتأثرو ب مصر مش العكس. دلوقت النوبه اتوحدت مع مصر و بقت حته منها. دكتور زاهى حواس من ضمن اللى اتكلمو ف الحته دى.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://afp.google.com/article/ALeqM5iB6u3XEMp9IrJfl-kH6FHNgZCg_A
| title = Archive copy
| accessdate = 2007-06-09
| archive-date = 2007-06-09
| archive-url = https://web.archive.org/web/20070609092458/http://afp.google.com/article/ALeqM5iB6u3XEMp9IrJfl-kH6FHNgZCg_A
| url-status = dead
}}</ref><ref name="Elaph2">[http://www.elaph.com/Web/NewsPapers/2009/6/447838.htm Elaph]</ref> المصريين بردو مش "بيض"، المصريين كوكاسيين (Caucasoids)، و بالتحديد كوكاسيين بحر-متوسطين (Mediterranean Caucasoids)، و دى مبتتحددش ب لون الجلد. المصريين فى منهم لاسمرانى (و ده لون ليه معنا معين عند المصريين) و القمحاوى و لابيضانى، و التلات الوانات دول فى منهم درجات كمان، و التلات الوانات بيبقو موجودين ف نفس البيت المصرى عادى، بس كلهم بيبقو شكلهم مصرى مميز، و المصريين بيعرفو يميزو شكلهم بكل سهوله و عارفين كويس اوى الفرق بين المصرى و المش-مصرى. الالوانات دى مش معناها ان المصريين متخلطين، دى الواناتهم المصريه من الاف السنين، مفيش حاجه اسمها العالم ابيض و اسود و الباقى متخلط، دى هرتله اوروبى الزمن عفا عليها و مش علميه. المصريين لون الجلد مبيفرقش معاهم ف حاجه، اجمل جُمال مصر لون جلدهم مش واحد، بس كلهم شكلهم مصرى جميل مميز. و لون الجلد مبيخشش ف اى حاجه تانى، و مبيخشش ف السياسه. عمومى المصريين ملهمش دعوه ب المشاكل اللى بين البيض و السود ف الغرب، بس فى بيض بيتوبو عن اللى عملوه ف السود ب انهم يقومو مسلمينهم تاريخ و حضارة المصريين، و الحركه بتاع السود اللى ليها دعم ف الغرب دلوقت اسمها "الافروسنتريه (Afrocentrism)"، و دى حركه سببها ان البيض كانو بيحاولو بردو ينسبو تاريخ مصر ليهم ف فتره م الفترات، جه السود عاملين زيهم ك رد فعل؛ بس البيض كانو بيعملو ده بخباثه و بشكل مش-مباشر، و كانو بيعملوه بشكل يخليه يبان اكنو اكاديمى، و لسه بردو فى بيض لحد النهارده بيحاولو ينسبو تاريخ مصر لنفسهم؛ السود بيعملو ده بغشامه، بس فى بيض بيدعموهم عشان بيتوبو علا افا المصريين.
الهويه المصريه ملهاش دعوه ب الديانات لابراهيميه، عشان المصريين ف الاساس مش مسيحيين و مش مسلمين و مش يهود، و المصريين مش شوية يونانيين و رومانيين و مش شوية عرب و مماليك و اتراك. المصريين مصريين، ف الحاضر و الماضى طول عمرهم مصريين، موجودين ف مصر م العصر البليستوسينى (Pleistocene) و مفيش هجرات اثرت فيهم و الاقليات الحاكمه اللى احتلت مصر معمرهاش اثرت فيهم و هم اصحاب الحضاره المصريه الفرعونيه العظيمه.<ref name=":5">Brace, C. L.; Tracer, D. P.; Yaroch, L. A.; Robb, J.; Brandt, K.; Nelson, A. R. (1993). [https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/ajpa.1330360603 "Clines and clusters versus "Race:" a test in ancient Egypt and the case of a death on the Nile".] ''American Journal of Physical Anthropology''. 36: 1–31. [https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/ajpa.1330360603 doi:10.1002/ajpa.1330360603]</ref><ref name=":6" /> زى ما متقال فوق، ف فترة لاحتلال الرومانى، المسيحيه خشت مصر. ف فترة لاحتلال الرومانى الرومانيين نهبو مصر، و المصريين كانو بيدفعو ضرايب الراس، و بعد المسيحيه ما خشت مصر ف عصرهم المصريين المش-مسيحيين كانو بيدفعو ضرايب الراس بردو. و ابتدت الحرب ع اللى المسيحيين كانو بيسموها "الوثنيه"، و المعابد المصريه القديمه اتقفلت و منها اللى اتحرق. غالبية المصريين خشو المسيحيه. ف فترة لاحتلال العربى، الاسلام ابتدا يخش مصر، بس المصريين مخشوش الاسلام بشكل كبير ف فترة لاحتلال العربى. ف الفتره دى مصر كات نهيبه ("بقره حلوب" ف تعبير عمرو بن العاص)، المصريين كانو بيدفعو جزيه و ضرايب و مكوس، و لما المصريين كانو بيخشو الاسلام عشان ينفدو بجلدهم م الكلام ده، قامو فرضو الجزيه ع المصريين المسلمين بردو. لاحتلال العربى ده ابتدا سنة 641 م. و انتهى ب تأسيس [[الدوله الطولونيه]] سنة 868 م. بعد كده حصل ازدهار ف مصر. غالبية المصريين ابتدو يخشو الاسلام، بس ده حصل علا كزه قرن مش مره واحده، و المصريين المسلمين كانو بيتقال عليهم قبط ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4" /> (شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" و سكشن "الميتولوچيه و الديانه" فوق.)
المصريين طول عمرهم معروفين ب قوميتهم المحليه اللى هيا القوميه المصريه. اللى بتتسما العروبه دى كات فكره غريبه ع المصريين، و اتفرضت عليهم بسبب الظروف السياسيه بتاع البلد ف النص التانى بتاع القرن العشرين. ف القرن التسعتاشر و لحد نص القرن العشرين المصريين رفعو شعارات [[القومية المصريه|القوميه المصريه]] و الحركه الفرعونيه ف وش لاحتلال و شعار الثورات ضد لاحتلال كان مصر للمصريين، و رفعو الشعار ده ف ثورة عرابى و ثورة 1919 اللى بيسموهم ثورات الفلاحين. من ضمن اللى اتشغلو ب الهويه المصريه ف بداية و نص القرن العشرين [[احمد لطفى السيد]] و [[طه حسين]] و [[سلامه موسى]]، و معاهم الفنانين اللى عبرو عن ده ف فنهم، زى [[شادى عبد السلام|شادى عبدالسلام]] و [[محمود مختار]]. بعد كده عشان اسباب منها الظروف السياسيه اللى مصر اتحطت فيها و الحروب اللى خشت فيها عشان تعود ارضها، و منها المؤامرات علا مصر م لاحتلالات المطروده عشان يبوظو هويتها المصريه، حصل تضارب ف الايديولوجيات بين القوميه المصريه من نحيه و م النحيه التانيه فكرة العروبه اللى كات غريبه ع المصريين، عشان المصريين معروفين ب قوميتهم المحليه اللى هيا القوميه المصريه. المصريين اتفرض عليهم من بدرى يخشو ف عركه ثقافيه مستمره عشان يرجعو و يحمو هويتهم الحقيقيه اللى هيا الهويه المصريه، و العركه الثقافيه دى لسه مستمره لحد النهارده. العركه دى عمومى مستمره على ايد فكرة العروبه، عشان المصريين كانو بيعاهربو لجل يتخلصو م لاحتلالات و ده حطهم وش ف وش مع اهم سؤال: "احنا مين؟" الاجابه ع السؤال ده كات واضحه و مفيش اتنين اختلفو عليها: "مصريين"، و ده كان اساس الحركه الفرعونيه و القوميه المصريه و اساس الثوره ضد لاحتلال. لاحتلال البريطانى عشان يداحل مع القوميه المصريه اللى شوكتها علت، ابتدا يدعم افكار ضدها زى فكرة العروبه عشان يدفن فيها مصر و يكسر شوكة المصريين و هويتهم، و بكده حتا ان مصر اتخلصت م لاحتلال هتفضل بلد هويتها مهزوزه ان اتبنت هويه مش هويتها، عشان ده بيفصل مصر عن تاريخها؛ بريطانيا دعمو تأسيس جامعة الدول العربيه و كان راسهم و الف سيف انها تتأسس ف القاهره و استعملو الشوام عشان يقنعو المصريين ب العروبه، بس فشلو ف البدايه، لحد عبدالناصر ما اتبنّا الفكره، و ندم عليها بعد كده بعد الفاس ما وقعت ف الراس.
عركة الهويه ف مصر بردو سببها ان "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]]) ى بيتبنّو افكار بتعادى مصر و المصريين و يسيّدوها، ى اللى منهم بيبقا عايز مصر تبقا مصريه بيبقا رجل ورا و رجل قدام، من نحيه عايز مصر و من نحيه تانى عايز بردو الافكار و الايديولوچيات اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم، سيان الافكار و الايديولوچيات دى كات دينيه ولّا سياسيه، و اللى م النوع التانى دول بيفضلو يلفو و يدورو و بيخشو ف متاهات عشان يبررو و يتحججو بالنيابه عن الافكار و الايديولوچيات اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم دى. ف كتاب "حاضر الثقافة فى مصر"، بيومى قنديل وصف "المتعلمين المصريين" ب انهم الدونيه مسيطره عليهم ف كل حاجه تخص مصر، و ان دونيتهم دى هيا السبب ف الحاله اللى مصر وصلتلها، و بيومى قنديل ركز ف الكتاب ده علا دونيتهم ف حتة اللغه خصوصى.<ref name=":1" /> ده مش بردو ان "المتعلمين المصريين" بيمشو ورا الاوروبيين و الغربيين ف انهم بيتبنّو التسميات اللى الاوروبيين و الغربيين دول بيحطوها علا مصر و المصريين و ثقافتهم و لغتهم عشان يدفنوهم و يدفنو هويتهم المصريه بالحيا. و ده، طبيعى، جى علا هوا المؤسسات الدينيه ف مصر، اللى هوية المصريين و ثقافتهم و تاريخهم ميفرقوش معاها بشلن.
عمومى، رغم اللى الدوله المصريه ف اواخر القرن العشرين و معاها "المتعلمين المصريين" و معاها المؤسسات الدينيه فرضوه ولّا حاولو يفرضوه ولّا بيحاولو يفرضوه، المصريين هويتهم المصريه ف كل حاجه بيعملوها، المصريين ليهم ورث من مصر القديمه يخصهم هما لوحدهم، و الورث ده حضارى و ثقافى و فلسفى و دينى و اخلاقى و قومى و وطنى و لغوى؛ تاريخ و حضارة مصر القديمه بيشكلو هوية و وعى المصريين لحد النهارده، لحد ان كانو هما نفسهم مش واخدين بالهم من كده، و دا بيظهر بشكل كبير ف اللغه اللى بيتكلموها، اللى هيا المصرى، و المماراسات الثقافيه بتاعتهم كلها، و اللى بيمأأ هيشوف اللى تحت مناخيرو.
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
* [[مصر القديمه]]
* [[مصر]]
* [[مصادر تاريخ مصر القديمه|مصادر تاريخ مصر القديمة]]
* [[تاريخ مصر]]
* [[تاريخ مصر الخرافى]]
* [[موميا]]
* [[نبته]]
* [[الاهرامات المصريه]]
* [[ابو سمبل]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
* [[ليستة الامثال المصريه]]
* [[مطبخ مصرى]]
* [[مزيكه مصريه]]
* [[ديموجرافيا السكان فى مصر]]
* [[عدد سكان مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
* [[اكل مصرى قديم]]
* [[غربة المصريين]]
== مصادر ==
* {{روابط شخص}}
{{مصادر|30em}}
{{تصنيف كومونز|Egyptians}}
[[تصنيف:مصريين|مصريين]]
[[تصنيف:مجموعه عرقيه]]
[[تصنيف:مقالات مختاره]]
qsjxjufovqbckz00o1bvdi9sbovwu90
13009615
13009614
2026-04-20T16:31:52Z
Mnbaav
287184
تعديل بسيط
13009615
wikitext
text/x-wiki
{{مقاله مختاره}}{{مجموعه عرقيه|صورة= File:رمسيس الثاني 04.jpg
| الاسم = المصريين<br />رمت ن كمت rmṯ n km.t<br />ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ<br /><span style="font-size:smaller">{{En|Egyptians}}</span>
| عدد كلى = 100 مليون (2020)
| صورة2 =
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Nefertiti_30-01-2006.jpg|[[نفرتيتى]]
ملف:Abu_Simbel_008.jpg|[[رمسيس التانى]]
ملف:Mask_of_Tutankhamun_2003-12-07.jpg|[[توت عنخ امون]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Ahmed Zewail (2010).jpg|[[احمد زويل]]
ملف:AFSisi.jpg|[[عبد الفتاح السيسى]]
ملف:ModernEgypt, Saad Zaghloul, BAP 14781.jpg|[[سعد زغلول]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:TuthmosisIII-2 (cropped).JPG|[[تحوتمس التالت]]
ملف:Seated Statue of Hatshepsut MET Hatshepsut2012.jpg|[[حتشبسوت]]
ملف:StatueOfHoremhebAndTheGodHorus-DetailOfHoremheb01 KunsthistorischesMuseum Nov13-10.jpg|[[حور محب]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Ali Mosharrafa.jpg|[[على مصطفى مشرفة]]
ملف:SameeraMoussa.jpg|[[سميره موسى]]
ملف:F Al-Baz.jpg|[[فاروق الباز]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Gamal Abdel Nasser (c. 1960s).jpg|[[جمال عبد الناصر]]
ملف:Chuck Kennedy - The Official White House Photostream - P060409CK-0199 (pd).jpg|[[شنوده التالت (بابا اسكندريه)]]
ملف:Mo Salah 2018.png|[[محمد صلاح (لعيب كورة قدم)]]
</gallery>
<gallery widths="80" heights="80" mode="packed">
ملف:Umm Kulthum4.jpg|[[ام كلثوم]]
ملف:Nagib Mahfouz.jpg|[[نجيب محفوظ]]
ملف:M Yacoub.JPG|[[مجدى يعقوب]]
</gallery>
| اماكن متركزين فيها =
* {{مصر}}
* {{امريكا}}
* {{كندا}}
* {{المانيا}}
* {{اليونان}}
* {{ليبيا}}
* {{ايطاليا}}
* {{السودان}}
* {{الاردن}}
* {{الكويت}}
* {{الامارات}}
* {{استراليا}}
* {{هولندا}}
| لغات =
* [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]]
* [[مصرى صعيدى]]
* [[لغه قبطى|قبطى]] (فى كنايس مصر)
| ديانه =
* '''الغالبيه''': [[الاسلام|مسلمين]]
* [[مسيحيه|مسيحيين]]
}}
{{الحياه فى مصر}}
'''المصريين''' ([[لغه مصريه|باللغه المصريه القديمه]]: رمت ن كمت rmṯ n km.t؛ [[لغه قبطى|باللغه القبطيه]]: انرمنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ)<ref name=":0">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 58. ISBN 0-521-07228-X</ref> هما [[مجموعه عرقيه|المجموعه العرقيه]]<ref name=":7">Goldschmidt, Arthur (2008). ''A Brief History of Egypt''. Facts on File Inc. p. 241. ISBN 978-0-8160-6672-8. "People: Ethnic groups: '''Egyptians (98%)''', Bedouins, Berbers, Nubians, Greeks."</ref> الشمال-أفريقيه البحر-متوسطيه، الأفرو-متوسطيه، اللى سكنت منطقة وادى النيل من العصور اللى قبل التاريخ، وعاشت فيها ولسه عايشه فيها لحد النهارده، وعددهم أكتر من 100 مليون نسمه، وهما أصحاب [[مصر القديمه|الحضاره المصريه القديمه]]، اللى هى الأساس لتكوين الشخصيه المصريه واللى لسه ملامحها عايشه فى المصريين وبتحدد هويتهم لحد النهارده.
[[تاريخ مصر|تاريخ المصريين]] هو أطول تاريخ مستمر لأى شعب على وش الدنيا، و إن خدنا مع ده الاستمرارية مع الثقافات المصرية اللى قبل التاريخ بنلاقى تاريخ المصريين ده راجع لحوالى سنة 13,000 ق.م، وهما من أقدم الأجناس البشرية.
الهويه المصريه مرتبطه ارتباط كبير [[جغرافية مصر|بجغرافيا مصر]]، اللى أهم ما فيها هو وادى النيل، والأرض اللى بتنفع للزراعه دى بتمتد من الشلال الاولانى لحد البحر المتوسط، وبتحيطها الصحراء من الشرق والغرب.
الجغرافيا المصريه واحده مفيش منها اتنين، وليها دور أساسى فى تطور المجتمع المصرى، وليها دور فى تكوين الحضاره المصريه والثقافه بتاعتها، من العصور القديمه لحد النهارده.
اللغه اليوميه والقوميه بتاعت المصريين الايام دى هى [[اللغه المصريه الحديثه|المصرى]]، ودى لغه قواعدها بتمشى على قواعد المرحله القبطيه من اللغه المصريه القديمه، ومن ناحية الكلمات فاللغه المصريه مليانه كلمات من القبطى وكلمات من المصرى القديم مش متسجله فى القبطى المكتوب، وبتاخد برضو كلمات سلف من لغات تانيه، زى العربى والتركى والفارسى والإنجليزى والفرنساوى واليونانى والإيطالى. اللغه المصريه فيها منها [[لهجات مصريه]] زى القهراوى والاسكندرانى والفلاحى البحراوى والفلاحى الصعيدى وغيرهم. فيه اللى بيصنفوا اللغه المصريه على إنها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصريه القديمه، زى [[بيومى قنديل]] اللى عمل التصنيف ده على أسس لغويه، واعتبر اللغه المصريه بنت القبطى وحفيدة الديموطيقى.<ref name=":1">{{Cite book|title=حاضر الثقافة فى مصر|publisher=دار نشر خاصه|author1=بيومى قنديل|edition=الطبعه الرابعه}}</ref><ref name=":2">{{Cite book|title=دفاع عن تراثنا القبطى|publisher=دار ميريت|author1=بيومى قنديل|edition=الطبعه الاولى، 2008}}</ref> الانسان سكن وادى النيل من العصر الحجري، وده فيه دلائل على كده فى شكل أعمال فنية ومنحوتات صخرية على طول نهر النيل. فى الألفية العاشرة قبل الميلاد، ابتدت فى مصر ثقافة الصيادين وجمع الحبوب البريه مع استخدام أدوات لطحنها. مع الوقت بدأت تتكون مجتمعات زراعيه على ضفاف نهر النيل واستقر الوضع الاقتصادى والزراعى والمجتمع المركزى.
الحضارة المصرية عموما ابتدت كمجتمع من الفلاحين المصريين اللى مهنة الزراعة الراقية خلتهم يرتبطوا بالأرض وخلقت روح التعاون بينهم، وخلتهم يطوروا نظم ري، وخلتهم يخترعوا الحساب والرياضيات ويخترعوا تقويم ويهتموا بعلوم الفلك، وخلتهم يهتموا بالتسجيل والتوثيق، وده خلاهم يخترعوا الكتابة، والكتابة خلتهم يخترعوا الأدب ويطوروا أشكال جديدة من الأعمال الأدبية. وطلع منهم أول دكتور فى التاريخ، وطلع منهم المهندسين اللى طوروا فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، وسابوا لمصر أعظم آثار فى العالم زى الأهرامات والمعابد والمسلات، والفنانين اللى كتبوا ورسموا على حيطان المعابد واللى عملوا تماثيل منحوتة بمهارة مفيش زيها وحاجات تانية كتير.
عشان مجتمع الفلاحين المصريين ده ارتبط بالأرض، ده خلاهم يكونوا أول شعب حقيقى فى التاريخ وتتكون أول حكومة مركزية، وخلاهم يعملوا ثقافتهم وهويتهم الخاصة بيهم، وطلع منهم الفراعنة ملوك مصر القديمة العظام. يعنى باختصار عملوا واحدة من أقدم و أعظم الحضارات فى التاريخ.
الخلفية الثقافية بتاعت المصريين خلفية زراعية، سواء كانو عايشين فى الريف ولا المدن، وده سبب أساسى فى روح المصريين الراقية الطيبة اللى بتميزهم عن كل شعوب المنطقة. ده بيلاحظه أى حد بيتعامل مع المصريين أو بيركز مع السيكولوجية بتاعتهم. وبتبان كمان فى اللغة المصرية و فى الأعياد والاحتفالات بتاعتهم.
هوية المصريين الوطنية اتطورت بشكل كبير فى القرن التسعتاشر والقرن العشرين و فى القرن التسعتاشر ولحد نص القرن العشرين المصريين رفعوا شعارات القومية المصرية والحركة الفرعونية فى وش الاحتلال، وشعار الثورات ضد الاحتلال كان مصر للمصريين. بعد كده، عشان أسباب منها الظروف السياسية اللى مصر اتحطت فيها، والحروب اللى خشت فيها عشان تعود أرضها، ومنها المؤامرات على مصر من الاحتلالات المطرودة عشان يبوظوا هويتها المصرية، حصل تضارب فى الأيديولوجيات بين القومية المصرية من ناحية، ومن الناحية التانية فكرة العروبة اللى كانت غريبة على المصريين، عشان المصريين معروفين بقوميتهم المحلية اللى هيا القومية المصرية.
المصريين اتفرض عليهم من بدرى يخشوا فى معركة ثقافية مستمرة عشان يرجعوا ويحموا هويتهم الحقيقية اللى هيا الهوية المصرية، والمعركة الثقافية دى لسه مستمرة لحد النهاردة.
تاريخ وحضارة مصر القديمة بيشكلوا هوية ووعى المصريين لحد النهاردة، لحد إنهم نفسهم مش واخدين بالهم من كده، وده بيظهر بشكل كبير فى اللغة اللى بيتكلموها، اللى هيا المصري، والممارسات الثقافية بتاعتهم، واللى بتشمل الأكلات بتاعتهم، والرياضات اللى بيمارسوها زى التحطيب، وآلات المزيكا المصرية القديمة اللى بيستخدموها زى الطبلة والناى والسمسمية والمزمار والربابة والدف وغيرهم، والأعياد اللى بيحتفلوا بيها زى شم النسيم والموالد وغيرهم، والمقامات، ولحد دفن الميتين، وطقوس الذكر والزار، والسبوع، والأربعين، وغيرهم كتير قوى.
والممارسات الثقافية دى بتظهر كمان بشكل كبير بين المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والوجه البحرى عن باقى المصريين، عشان المصريين الريفيين محافظين عليها أكتر. كمثال، هتلاقى المصريين الريفيين (الفلاحين) فى الصعيد والوجه البحرى لسه حافظين وبيستخدموا الشهور القبطية لحد النهاردة، وعندهم حكمة لكل شهر بتوصفه.
== اسامى المصريين ==
الاسم اللى المصريين كانو مسميين نفسهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''رمت ن كمت''' '''rmṯ n km.t'''"، و المعنا الحرفى بتاع الاسم دا هوا "'''الناس بتاع كمت'''\'''مصر'''". ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''انرِمِنكيمه''' '''ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيرِمِنكهيمه\نيرِمِنكيمه''' '''ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى، و بردو المعنا الحرفى بتاعو هوا "'''الناس بتاع كيمه'''\'''مصر'''"،<ref name=":0" /> بس ف القبطى فى اداة تعريف بتاع جمع، اللى هيا ف الحالادى "'''ان-''' '''-ⲛ̄'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''نيـ-''' '''-ⲛⲓ'''" ف اللهجه البحيرى. عشان التوضيح، الاسم القبطى ممكن يتكتب كده "ان-رِم-ن-كيمه\نيـ-رِم-ن-كيمه ⲛ̄-ⲣⲙ̄-ⲛ̄-ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓ-ⲣⲉⲙ-ⲛ̀-ⲭⲏⲙⲓ". عشان الاسم دا يتفهم كويس لازم يتفصص حته حته الاول:
* اول حاجه، الاسم اللى المصريين كانو مسميين بلدهم بيه ف اللغه المصرى القديمه هوا "'''كمت km.t'''"، و دى كلمه متونته معناها "السودا" او "الارض السودا". الاسم دا بيرمز لالارض بتاع وادى النيل السودا. ف المرحله القبطى م اللغه الاسم بقا "'''كيمه''' '''ⲕⲏⲙⲉ'''" ف اللهجه الصعيدى، و "'''كهيمه\كيمه''' '''ⲭⲏⲙⲓ'''" ف اللهجه البحيرى. حرف ال "ـيـ ⲏ" ف الاسم القبطى بيتنطق زى ال "ـيـ" اللى ف "فين؟" مش زى ال "ـيـ" اللى ف "مين؟"، يعنى بيتنطق [eː] ف ال[[الف-به دوليه صوتيه|IPA]]. الاسم "كمت km.t" جى م الجدر المصرى القديم "كم km" و الته "ت t." اللى ف الاخر دى بتاعت التونيت، بيقابلها ف العربى الته المربوطه "ة" بتاعت التونيت (ب العربى: تاء التأنيث المربوطة). ف المرحله القبطى م اللغه (و ف المرحله [[ديموتيكى|الديموتيكى]] بردو) الته بتاعت التونيت دى مكاتش بتتنطق، زى بالظبط ما الته بتاعت التونيت مبتتنطقش ف المصرى، عشان كده لما بنكتب "ⲕⲏⲙⲉ" ب الحروف العربى بنكتبها "كيمه" عشان ننطقها زى ما بننطق بالمصرى، و دا النطق الصح، و بشكل عمومى دا النطق الصح لال "ⲉ" ف القبطى الصعيدى و ال "ⲓ" ف القبطى البحيرى لما بييجو ف اخر الكلمه. و بردو المصريين الريفيين (الفلاحين) نطقهم زى نطق القبطى بشكل عمومى. الخط [[هيروجليفى|الهيروجليفى]] (و [[هيراتيكى|الهيراتيكى]] و الديموتيكى بردو) مكانش فيه رموز لالحروف المتحركه، بس "كمت km.t" ف الغالب كات بتتنطق "كومَت [kuːmat]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "و" الطويل دا بيتحول ل"ـيـ ⲏ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتأخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "كيمه ⲕⲏⲙⲉ"، و ف المصرى المتأخر عمومى بيتنطق زى ف القبطى بردو.
* كلمة "رمت rmṯ" معناها ى "راجل" ى "ناس"، بس هنا معناها "ناس". ف المرحله القبطى الكلمه دى بقت "رومه ⲣⲱⲙⲉ" ف اللهجه الصعيدى، و "رومه ⲣⲱⲙⲓ" ف اللهجه البحيرى، و معناها بردو ى "راجل" ى "ناس". ال "و ⲱ" بتتنطق زى ال "و" اللى بينطقها المصريين ف كلمة "'طوبه\توبه" بالمصرى اللى هيا نفسها "ⲧⲱⲱⲃⲉ/ⲧⲱⲃⲉ" ف اللهجه الصعيدى و "ⲧⲱⲃⲓ" ف اللهجه البحيرى، يعنى بتتنطق [oː] ف الIPA. كلمة "رمت rmṯ" ف الغالب كات بتتنطق "رامَتش [raːmac]" ف المراحل الاولانيه م اللغه المصرى القديمه، عشان حرف ال "ا [aː]" الطويل دا كان بيتحول ل"و ⲱ" طويله ف المرحله القبطى و ف المصرى المتأخر عمومى، و عشان كالاسم ده ف القبطى بقا "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ"، و ف المصرى المتأخر عمومى الاسم بيتنطق زى ف القبطى بردو، بس ف المرحله م المصرى المتأخر اللى قبل الديموتيكى فى احتمال ان "ṯ-"، اللى بقت وقتها بتتنطق "t-"، كات سواعى بتتنطق قبل ما يبطلو ينطقوها ف الديموتيكى و القبطى. سواعى كلمة "رمت rmṯ"، يعنى "الناس"، المصريين كانو بيقولوها بدل "رمت ن كمت rmṯ n km.t"؛<ref name=":3">Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. ISBN 0-900416-32-7</ref> و نفس الحكايه ف القبطى بردو، كلمة "انرومه\نيرومه ⲛ̄ⲣⲱⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲱⲙⲓ" المصريين كانو بيقولوها بدل "انرِمِنكيمه\نيرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ".
* عشان القبطى م النحيه التايپولوچى (typological) بيصنفوها ك لغه تلزيئى (agglutinative)، يعنى بتقدر تلزء كزه كلمه مع بعض و تعمل كلمه جديده منهم، كلمة "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ" جى منها "-رِم- -ⲣⲙ̄-/-ⲣⲉⲙ-" اللى ف الاسم "انرِمِنكيمه\نيرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ"، و "رِم- -ⲣⲙ̄-/ⲣⲉⲙ" دى، اللى بتتعمل من "رومه ⲣⲱⲙⲉ/ⲣⲱⲙⲓ"، بقت لزئه (prefix) بتخش ف عملان صفات (adjectives) كتير تانى ف القبطى.<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. pp. 295b–296a. ISBN 0-19-864404-3</ref>
* فى تلات ادوات بتاع تعريف ف القبطى، بتاع تعريف المفرد المتدكر و بتاع تعريف المفرد المتونت و بتاع تعريف الجمع. الاداه بتاع تعريف الجمع ف الحالادى هيا "ان- -ⲛ̄" ف القبطى الصعيدى و "نيـ- -ⲛⲓ" ف القبطى البحيرى. ف جوز حالات تانى ف القبطى الصعيدى الاداه بتاخد فورمه تانى اللى هيا "نِـ- -ⲛⲉ".
* اما بقا "-ن- -ⲛ̄-/-ⲛ̀-" اللى ف النص دى بتساوى بالزبط "بتاع" ب المصرى و "of" ب لانجليزى؛ بس "بتاع" فى ليها استخدامات تانى بردو ف المصرى. الماكرون اللى فوق ال "ⲛ" ف الصعيدى و الاكسنت اللى فوق ال "ⲛ" ف البحيرى بيتنطقو زى ال "ⲉ" قبل الحرف اللى بييجو عليه، يعنى زى الكسره اللى ف "حِن" بالمصرى، يعنى [e] ف الIPA.
كده، الاسم ف اللغه المصرى القديمه اللى هوا "رمت ن كمت rmṯ n km.t" كان ف الغالب بيتنطق "رامَتش إن كومَت [raːmac in kuːmat]"، بس ال "تش ṯ" بنكتبها "ت t" عشان كات بتتنطق "ت t" ف المصرى المتأخر عمومى، يعنى اللى شامل الديموتيكى و المرحله اللى قبلو علا طول. و الاسم ف المرحله القبطى الفورمه بتاعتو بقت واضحه، اللى هوا "انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ" ف الصعيدى، و "نيرِمِنكيمه ⲛⲓⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ" ف البحيرى.
'''اسامى تانى بتتقال ع المصريين:'''
* '''كمتيو km.t.yw''': دا اسم تانى ف اللغه المصرى القديمه، ف المراحل الاولانيه بتاعتها. الاسم دا جى من اسم مصر "كمت km.t"، اللى متناقش فوق، و متضافلو ال "-ـيو yw." بتاع النسبه ف حالة الجمع. المفرد بتاعو "كمتى "km.t.y" اللى هوا جى من "كمت km.t" و متضافلها ال "-ـى y." بتاع النسبه ف حالة المفرد. ف الغالب كان بيتنطق "كومَتيَو [kumatijaw]"، و المفرد كان بيتنطق [كومَتى [kumatij]".
* '''ايجيپتيوى Αἰγύπτιοι <small>Aigýptioi</small>'''، مفردها '''ايجيپتيوس Αἰγύπτος <small>Aigýptios</small>''': دا اسم المصريين ف اللغه اليونانى. الاسامى اللى المصريين معروفين بيها ف اللغات الاوروبيه جيه م الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات دى، و الاسامى اللى مصر معروفه بيها ف اللغات الاوروبيه متاخده من اسمها ف اللغه اللاتينى "ايجيپتوس Aegyptus" اللى هوا كمان متاخد م اليونانى القديم "ايجيپتوس Αἴγυπτος <small>Aígyptos</small>". اليونانيين القدام لما اتعاملو مع مصر وصفوها ب نفس الصفه، يعنى الارض الخصبه او السودا، و سموها "ايجيپتوس" و الاسم ده اللى اتشق منو اسم مصر الحالى ف اللغات الاوروبيه، زى Egypt، و الاسم دا "ايجيپتوس" فى لغويين بيقولو انو متاخد من "'''حوت كأ بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ'''''"'' يعنى "'''بيت روح الاله بتاح'''"، اللى هوا اسم معبد الاله بتاح ف منف اللى هيا العاصمه القديمه بتاعت مصر. و الاسم اليونانى لمصر ''ايجيپتوس'' منو الصفه ''ايجيپتيوس'' اللى اتنقلت وقت المرحله القبطى م اللغه و بقت ''جيپتيوس'' او ''كيپتيوس'' اللى هيا اصل كلمة ''قبط'' ب العربى.
* '''قبط''': الاسم دا، زى ما متقال فوق، جى من ''جيپتيوس'' او ''كيپتيوس'' اللى اتنقل وقت المرحله القبطى م اللغه م الصفه اليونانى ''ايجيپتيوس'' اللى جيه من اسم مصر اليونانى اللى هوا ''ايجيپتوس'' اللى متناقش فوق. كلمة قبط كات بتتقال ع المصريين كلهم سيان كانو مسلمين ولّا مسيحيين، يعنى بالادله التاريخيه كلمة قبط كات بتتقال ع المصريين المسلمين ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4">Petry, Carl F. (1991). Copts in Late Medieval Egypt. In ''The Coptic Encyclopedia, Volume 2'', p. 618, edited by Aziz S. Atiya. ISBN 0-02-897025-X</ref> السبب ان كلمة قبط دلوقت مبتتقالش ع المصريين المسلميين هوا ان بعد ما غالبية المصريين خشو ف الاسلام، و ده حصل علا كزه قرن مش مره و احده، لاحتلالات اللى جت مصر بعد كده كات بتحاول تعمل تفريق بين المصريين المسلمين و المصريين المسيحيين، و خصوصى الاوروبيين و الغربيين عمومى اللى كانو بيتطفلو ع الحضاره بتاعت مصر و بيحاولو يفصلو المصريين عن تاريخهم، و فى كتير م الاوروبيين و الغربيين دول كان بيعمل كده عشان اسباب دينيه، و لسه فى كتير م الاكاديميين الاوروبيين و الغربيين عمومى بيعملو دا لحد النهارده، و ف الكتابات بتاعتهم بيخلو كلمة قبط اكنها عن المصريين اللى لسه مسيحيين بس، عشان دا بيخلى اللى كان بيتقال ف الكتابات القديمه ع المصريين و تاريخهم و معاناتهم ف القرون اللى فاتت يبقا اكنو كان بيتقال ع المصريين اللى لسه مسيحيين بس، و دا معروف انو اسمو "اعادة كتابة التاريخ"، يعنى كتابة التاريخ من اول و جديد و فصل الجزء الاكبر م المصريين عن تاريخهم. بس المصريين المسيحيين فهمو اللعبه اللى الاوروبيين و الغربيين بيلعبوها و موقعوش ف الفخ اللى الاوروبيين و الغربيين عملوه، عشان شمّو ريحة السم اللى محطوط ف العسل، و المصريين كلهم عمومى اتحطلهم سم ف العسل كتير قبل كده.
* '''مصريين''': دا جى من اسم مصر ف اللغات الساميّه القديمه اللى هوا "مصر" و متضافلو ال "-ـيين" بتاع النسبه ف حالة الجمع، و دى ثابته ف [[اللغه المصريه الحديثه|المصرى]] عشان المصرى مفيش فيه حاجه اسمها "اعراب". المفرد بتاعو "مصرى" اللى هوا جى من "مصر" و متضافلها ال "-ـى" بتاع النسبه ف حالة المفرد. اسم "مصر" دا من اصل سامى و مرتبط بشكل كبير بالاسم العبرانى "مصرايم" اللى مذكور ف التوراه و اللى معناه الحرفى "الارضين"، و المقصود مصر العليا و مصر السفلا، و كمان ليه معانى ف اللغات الساميّه التانيه، زى الدوله او البلد او الحد، و اقدم ذكر لالاسم دا "مصر" موجود ف اللغه الاكاديه بتاع ميسوپوتاميا. و بيتقال كمان ان المصريين ليهم جد "اسطورى" اسمه مصرايم اللى هوا واحد من ولاد حام ابن النبى نوح زى ما سفر التكوين ما بيذكر، بس دا كلام مش تاريخى و مفيش عليه اى دلايل اركيولوچيه. و فى احتمال كبير بردو يكون اسم "مصر" جى م المصرى القديم عن طريق القبطى من "'''ماس-رى''' '''ⲙⲁⲥ-ⲣⲏ'''" و معناها بالتقريب المكان اللى الشمس بتتولد فيه (مَولَد\والدة الشمس).<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary.'' Oxford University Press. p. 185b&287b. ISBN 0-19-864404-3</ref>
{{break}}
'''رمت ن كمت rmṯ n km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> D21:V13-A1*B1:Z2-N35-km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''انرِمِنكيمه ⲛ̄ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''كمت km.t''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero> km-m-t:O49 </hiero>قبطى: '''كيمه ⲕⲏⲙⲉ'''
{{break}}
'''حوت كأ بتح''' <small>حوتكابتاح</small> '''ḥwt kꜣ ptḥ''' ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين): <hiero>O6-t:pr-D28-Z1-p:t-H</hiero>
== ديموجرافيا ==
[[ملف:Jonge vrouw, Bestanddeelnr 191-0084.jpg|تصغير|ست مصريه، 1935.]]
المصريين ك [[مجموعه عرقيه]] بيشكلو حوالى 98% من مجموع سكان مصر.<ref name=":7" /> و فى اعداد منهم تانى موجودين ف [[اوروبا]] و [[امريكا]] و معظم دول العالم.
عدد سكان مصر دلوقت '''اكتر من 100 مليون'''، و تقسيمتهم كده:
# مصريين: العرق المصرى اللى بيشكل 98% من مجموع سكان مصر. معظمهم عايشين حوالين [[وادى النيل]] و ف [[اسكندريه]] و مدن [[قناة السويس|كنال السويس]].
# الباقى:
#* [[بلاد النوبه|نوبيين]] (ف اواخر الجنوب عند الحدود بين مصر و السودان)،
#* [[امازيغ|بربر]] (ف الشمال الغربى، زى ف [[سيوه]])،
#* [[بدو]] (ف [[سينا]]، و بطول [[الساحل الشمالى (مصر)|الساحل الشمالى]] بين اسكندريه و مطروح)،
#* [[بيچه]] (ف جنوب الصحرا الشرقيه)،
#* [[دومى]]ين (او غجر او هليبه)،
#* جاليات صغيره م الارمن و الشراكس و الاوروبيين ف [[اسكندريه]] و [[القاهره]].
مصر كمان فى اعراق و ثقافات تانيه عاشت فيها ك اقليات علا مر التاريخ اللى تم احتلالها فيه، زى [[الليبيين]] و [[الكنعانيين]] ([[هيكسوس|الهكسوس]]) و [[فارس|الفارسيين]] ([[اخمينيين|الاخمينيين]]) و اليونانيين و [[ايطاليا|الطليانه]] ([[الامبراطوريه الرومانيه|الرومان]]) و العرب و المماليك و الاتراك العثمانيين. بس الاعراق و الثقافات دى كلهم مشيو من مصر بعد ما حكمهم انتهى و اتطردو منها، عشان وجودهم ف مصر كان بيبقا ك اقليات حاكمه و ف الطبقات العليا، عشان كده كانو بيمشو و بيتطردو لما حكمهم ينتهى.
فى ثقافات تانيه جت مصر ك اقليات عن طريق الهجره او اللجوء السياسى، معظمهم ف العصر الحديث او على فترات، زى [[يهود|اليهود]] و [[الارمن]]. اللى اغلبهم اضطر يمشى من مصر بعد ثورة 1952 م.، و دلوقتى مصر لسه فيها لاجئيين فلسطينيين و م [[السودان]] و [[العراق]] و لاجئين من سوريا، و متركزين خصوصى ف القاهره و اسكندريه.
فى مصريين كتير بيعتبرو وجود اللاجئين ف مصر خطر امنى و ثقافى و ديموجرافى، خصوصى اللاجئين السوريين، و معاهم بردو الفلسطينيين و الافارقه، و بيعتبرو وجودهم و اى محاوله لتوطينهم هيا بداية احتلال جديد، عشان دى الطريقه الاساسيه اللى احتلال مصر كان بيبتدى بيها ف كل العصور.<ref>{{Cite book|title=[https://archive.org/details/1_20190805_20190805_1430 نكبة توطين الهكسوس (النكبه المصريه)]|date=2019|publisher=نشر خاص م الكاتبه|author1=افتكار البندارى (نفرتارى احمس)}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://kemawaheksos.blogspot.com/2019/11/blog-post_1.html
| title = ليه توطين الأجانب نكبة وخطيئة ؟
| date = التلات، 5 نوفمبر 2019
| website = ليه توطين الأجانب نكبة وخطيئة ؟ ~ كيمة والهكسوس
| accessdate = 2021-11-04
}}</ref>
المصريين معروفين ب تمسكهم و ارتباطهم الشديد اوى ب ارضهم، عشان هما م البدايه مجتمع زراعى مستقر مبيتنقلش، و مهنة الزراعه الراقيه خلتهم يرتبطو ب الارض و خلقت روح التعاون بينهم، عشان كده اتولد عندهم الاحساس ب لانتماء لالوطن و الارض من الاف السنين، و ده خلاهم مبيروحوش بعيد عن ارضهم. عدد المصريين اللى براها حوالى اتنين و نص مليون مصرى، و ده متوزع علا بلاد كتير و عشان كده ده عدد قليّل. المهاجرين المصريين كانو م الطبقات العليا زمان، بس بعدين بسبب الظروف لاقتصاديه اللى سببتها لاحتلالات و بسبب فشل الطبقات العليا ف انهم يخلقو جو و ظروف ثقافيه و اقتصاديه حلوه ف البلد عشان تسند باقى المصريين و تحافظ علا ثقافة البلد، فى مصريين اضطرو يطلعو يدورو علا شغل برا بلدهم، و فى مصريين بيسيبو بلدهم و بيحاولو يروحو اوروبا عشان هربانين م الثقافه السايده اللى "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]])<ref name=":1" /> مسيّدينها ف مصر، و دول ف الغالب بيبقو من احسن العقول ف مصر و بينجحو برا بشكل ملحوظ، و سواعى مبيرجعوش بسبب الثقافه المتسيده دى، و ده بيعمل عجز فكرى ف مصر مع الوقت، عشان هما عارفين ان رجوعهم معناه انهم مش هيعرفو يفكرو بحريه بحق و حقيق، بسبب الحرب علا حرية التفكير م المؤسسات الدينيه بالتحديد. المصريين مش بس مرتبطين ب مصر نفسها، ده بردو بيبقو مرتبطين ب الحته اللى هما منها جوا مصر. المصريين معروفين ب جوز حاجات تانى مهمين اوى: الحاجه الاولانيه، المصريين مبيحبوش حد غريب يخش بلدهم، سيان مهاجرين ولّا لاجئين، و خصوصى ان كانو مش مستريحين لاللى خشو بلدهم دول ولّا شاكين فيهم، و دى حاجه المصريين طول عمرهم معروفين بيها؛ كمثال، ف القريه المصريه اى حد من برا القريه جى زياره بيبقا زى الصباع المدوحس. الحاجه التانيه، المصريين رك ان طلعو برا مصر، بيحنو لبلدهم بشكل غريب، زى ما يكون حد ماتلهم، و ده ف الغالب عشان بيبقو طالعين بسكّينة الحياه علا رقبتهم.
عدد المصريين الكبير طول تاريخهم خلا العنصر المصرى هوا السايد طول الوقت رغم كل العناصر الاجنبيه اللى عاشت ف مصر و بعدين مشت منها و اللى ماكانوش بيعدو كام الف وسط ملايين المصريين؛ كمثال، وقت لاحتلال العربى، سنة 641 م.، المصريين كانو عددهم علا اقل تقدير 18 مليون،<ref>{{Cite book|title=[https://archive.org/details/1_20190805_20190805_1430/page/n223/mode/2up نكبة توطين الهكسوس (النكبه المصريه)]|date=2019|publisher=نشر خاص م الكاتبه|author1=افتكار البندارى (نفرتارى احمس)|page=222}}</ref> ف الوقت اللى كان عدد الجيش العربى 15-16 الف. ده مش ان الاجانب اللى عاشو ف مصر عاشو معزولين ف دوايرهم ك اقليات و كانو متميزين وسط العنصر المصرى السايد لحد ما مشو من مصر، سيان كانو مقدونين ولّا يونانيين ولّا عربان ولّا عثمانيين. الدراسات العلميه الحديثه و التحليل الچينى وضحو ان رغم لاحتلالات و الاقليات الاجنبيه اللى عاشت ف مصر علا مر التاريخ، المصريين بتوع النهارده لسه محتفظين بنفس الدى.ان.ا (DNA) بتاع جدودهم المصريين القدام بتوع مصر الفرعونيه.<ref name=":5" /><ref name=":6">[https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0379073820302103 Allele frequency comparative study between the two main Egyptian ethnic groups]. ''Forensic Science International''. 313: 110348. 2020-08-01. [https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0379073820302103 doi:10.1016/j.forsciint.2020.110348]. ISSN 0379-0738.</ref>
== اللغه ==
[[ملف:Minnakht 01.JPG|تصغير|الرموز الهيروجليفى؛ لوحة [[نختمين]].]]
[[ملف:EdSmPaPlateVIandVIIPrintsx.jpg|تصغير|الخط الهيراتيكى؛ بردية ادوين سميث، اقدم برديه طبيه ف التاريخ.]]
[[ملف:DemoticScriptsRosettaStoneReplica.jpg|تصغير|الخط الديموتيكى؛ [[حجر رشيد]].]]
[[ملف:CairoCoptMuseumPsalter.jpg|تصغير|الخط القبطى؛ مزامير داود.]]
المصريين كانو بيتكلمو [[لغه مصريه|اللغه المصريه القديمه]]، و اللى كانو بيسموها "'''ر ن كمت r n km.t'''" ف اللغه المصريه القديمه، و ف المرحله [[لغه قبطى|القبطى]] اسمها بقا "'''تمِنترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ'''" ف القبطى الصعيدى، و "'''تيمِترِمِنكيمه ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ'''" ف القبطى البحيرى. كلمة "كمت km.t" و "ن كمت n km.t" مشروحين ف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق. الاسم ف اللغه المصرى القديمه، اللى هو "ر ن كمت r n km.t"، ده معناه الحرفى "اللغه بتاع مصر" بس المقصود "اللغه بتاع المصريين"، عشان "كمت km.t" سواعى المصريين كانو بيقولها و هما قاصدين "المصريين" مش "مصر" نفسها،<ref name=":3" /> زى سواعى ما بيعملو دلوقت بردو. بالنسبه لشرح معنا "-ـرِمِنكيمه ⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/-ⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ-" اللى ف الاسم القبطى شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق. ال "تـ- -ⲧ" ف الصعيدى و ال "تيـ- -ϯ" ف البحيرى هما الاداه بتاع تعريف المفرد المتونت. اما بقا "-ـمِنتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-" ف الصعيدى و "-ـمِتـ- -ⲙⲉⲧ-" ف البحيرى جيين من "موته ⲙⲟⲩⲧⲉ" الصعيدى و "موته ⲙⲟⲩϯ" البحيرى، و لاتنين جيين م اللغه المصرى القديمه من كلمة "مت\متت mt/mt.t/md.t" اللى معناها ى "كلمه" ى "كلام" ى "حاجه"،<ref>Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 85&93. ISBN 0-521-07228-X</ref><ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 176a&191b. ISBN 0-19-864404-3</ref> بس ف القبطى "-ـمِنتـ-\-ـمِتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-/-ⲙⲉⲧ-" مكاتش معناها "كلمه" بالتحديد، عشان زى ما متقال فوق ف سكشن "الاسامى بتاع المصريين"، القبطى لغه تلزيئى (agglutinative)، يعنى بتقدر تلزء كزه كلمه مع بعض و تعمل كلمه جديده منهم، عشان كده "-ـمِنتـ-\-ـمِتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-/-ⲙⲉⲧ-" دى لزئه (prefix) من "موته ⲙⲟⲩⲧⲉ/ⲙⲟⲩϯ"، و بتخش ف عملان كلمات تانى كتير، لما بتتلزء ف كلمه شغلتها انها بتعمل كلمه تانى ليها معنا متاخد من "حاجه" تخص المعنا بتاع الكلمه الاولانيه، يعنى بتعمل "abstract category" تخص الكلمه الاولانيه؛ كمثال، ان حبينا نقول "المملكه" بالقبطى بنقول "تمِنتِرّو ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣ̄ⲣⲟ"، عشان "ⲣ̄ⲣⲟ" معناها "ملك" و لما بنخشش عليها اللزئه "-ـمِنتـ- -ⲙⲛ̄ⲧ-" بتعمل كلمه عن "حاجه" تخص الملك، و اقرب معنا ليها ب المصرى هوا "بتاعت الملك"، و المقصود "المملكه". كده، و احنا ماشيين علا نفس السطر، المعنا الحرفى بتاع "تمِنترِمِنكيمه\تمِترِمِنكيمه ⲧⲙⲛ̄ⲧⲣⲙ̄ⲛ̄ⲕⲏⲙⲉ/ϯⲙⲉⲧⲣⲉⲙⲛ̀ⲭⲏⲙⲓ" هوا ب المصرى "بتاعت الناس بتاع كيمه\مصر"، و المقصود "كلام\لغة الناس بتاع كيمه\مصر".
اللغه المصرى القديمه كات ف الاول بتتكتب ب الرموز [[هيروجليفى|الهيروجليفى]]، يعنى النقش المتقدس، و بعدين [[الكتابه فى مصر القديمه|الكتابه ف مصر القديمه]] اتطورت شويه شويه و بقت [[هيراتيكى]] و بعدين [[ديموتيكى]]، و بعدين المصريين كتبو ب الحروف [[لغه قبطى|القبطى]] اللى هيا م الحروف اليونانى و معاها 6\7 حروف م الحروف الديموتيكى. الديموتيكى و القبطى مش بس خطوط، دول بردو اسامى لمراحل من مراحل تطور اللغه المصرى القديمه، الديموتيكى و المرحله اللى قبلو علا طول و القبطى مع بعض بيتقال عليهم المرحله التالته من تطور اللغه المصرى القديمه.
المصريين هما اول ناس ف العالم يكون عندهم مفهوم "كلام الاله"، اللى هوا ف اللغه المصرى القديمه "مدو نتر mdw nṯr"، و معناها بردو "الكتابه المتقدسه" و المقصود بيها الكتابه بتاع المصريين،<ref name=":3" /> و دى اللى اتّرجمت ف اليونانى ل"هيروجليفى" يعنى "النقش المتقدس".
مع ان لغة الدوله الرسميه ف مصر دلوقت هيا [[لغه عربى|العربى]]، بس مفيش حد ف مصر [[اللغه الام|اتولد بيتكلمها]] من- مش ما يتعلمها، و لحد اللى بيتعلموها مبيتكلموهاش و يادوب بيستخدموها ف القرايه. استعمال العربى محدود بس ف التعاملات الاداريه و الصحافه المكتوبه. المصريين بيتكلمو [[اللغه المصريه الحديثه|مصرى]] (68%)، [[مصرى صعيدى|صعيدى]] (29%)، [[بدوى شرقى مصرى|بدوى]] (1.6%)، [[لغه سودانى|سودانى]] (0.6%)، [[لغه نوبى|نوبى]] (0.3%)، [[لغه دومارى|دومارى]] (0.3%)، [[لغه بيچا|بيچا]] (0.1%)، [[لغه سيوى|سيوى]]. طول تاريخهم المصريين بيتكلمو لغات م العيله [[اهربو اسياويه|الافرو-اسيويه]] زى [[هيروجليفى|اللغه المصريه القديمه]] (اللى اتكتبت بالرموز الهيروجليفى و الهيراتيكى و بعدين اتطورت و بقت الديموتيكى و بعدين [[لغه قبطى|قبطى]])، و دلوقت [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] هيا لغه قوميه لالمصريين.
اللغه المصرى الحديثه لما بتتكتب ف الغالب بيكون بالحروف العربى، بس فى كتير بيكتبوها ب الحروف اللاتينى. ف القرن العشرين، بعد استقلال مصر من [[المملكه المتحده|بريطانيا]] سنة 1922، كان فى ناس بتطلب لاعتراف ب اللغه المصرى، زى [[قاسم امين]]، [[احمد لطفى السيد]]، و [[سلامه موسى]]. بعدين ظهر ف ال40-ات ناس زى [[احمد لطفى السيد]] نادو بكتابة اللغه المصرى الحديثه بالحروف اللاتينى، و لسه فى ناس النهارده بتنادى ب لاعتراف باللغه المصرى ك لغه رسميه عشان ده حق كل المصريين ف بلدهم. [[بيومى قنديل]] كان واحد من اشرس اللى دافعو عن اللغه المصرى الحديثه ب ادله علميه و لغويه، و هوا اول واحد يسميها اللغه المصرى الحديثه (اللمح، زى هوا ما سماها). بيومى قنديل صنف اللغه المصرى الحديثه علا انها المرحله الرابعه من تطور اللغه المصرى القديمه، يعنى بنت القبطى و حفيدة الديموتيكى، و عمل التصنيف دا علا اساسات لغويه، و طالب المصريين انهم يكتبو زى ما بيتكلمو.<ref name=":1" /><ref name=":2" />
القواعد بتاع [[اللغه المصريه الحديثه|اللغه المصرى الحديثه]] بتمشى ع القواعد بتاع المرحله القبطى م اللغه المصرى القديمه، و من نحية الكلمات اللغه المصرى مليانه كلمات م القبطى و كلمات م المصرى القديم مش متسجله ف القبطى المكتوب، و بتاخد بردو كلمات سلف من لغات تانى، زى العربى خصوصى و كمان لانجليزى و الفرنساوى و اليونانى و الطليانى. اللغه المصرى فى منها لهجات زى المصرى الصعيدى و المصرى القاهرى و المصرى الوسطانى بتاع مصر الوسطانيه، و غيرهم. اللغه المصرى الحديثه بتتميز عن كل لغات و لهجات المنطقه بشكل واضح اوى من نحية النطق و ادوات الاشاره و تركيب الجمل و الاجروميه و مخارج الحروف و المخارج الصوتيه؛ كمثال، المصريين مبيحطوش، و معمرهمش حطو، لسانهم بين سنانهم و هما بيتكلمو، عشان كده اى لغه اجنبيه، زى العربى، لما المصرى بياخد منها كلمه فيها حرف ال "ث" ولّا حرف ال "ذ" بينطقو ال "ث" ى "ت" ى "س" و بينطقو ال "ذ" ى "د" ى "ز"، و ده عشان الاصوات دى معمرهاش كات موجوده ف لسانهم، و ده بيعملوه مع كل اللغات الاجنبيه و من ضمنهم العربى، يعنى هتلاقى المصريين لما بيتعلمو انجليزى بياخدو حبه و لّا حبتين لحد اللى يتعرفو الفرق بين "think" و "sink"، و دى حاجه المصريين عارفينها كويس و بيتريئو عليها كمان. اللغه المصرى بردو وارثه التلزيء (agglutination) من امها اللغه القبطى، و ده بيميز المورفولوچى بتاع اللغه المصرى عن كل لغات و لهجات المنطقه؛ كمثال، المصرى بيقدر ياخد كلمتين م العربى زى "خرب" و "خرق" و يعمل منهم "خربق" و دى ليها معنا مختلف عند المصريين عن "خرب" و عن "خرق"،<ref name=":1" /> دى حاجه ولا العربى ولا اللهجات بتاع العربى يقدرو يفهموها ولا يعرفو يعملوها، ممكن ياخدو الكلمه نفسها سلف م اللغه المصرى، زى تملى ما بيعملو، بس ميعرفوش يعملو كلام زيها بشكل طبيعى عشان ده ملوش علاقه ب اللغات و اللهجات بتاعتهم. ده عشان كل اللى المصريين بيعملوه انهم بياخدو كلمات م العربى، و من لغات تانى، و بيحطوها ف قالب مصرى. دا مش ان معظم تعبيرات المصريين ى جيه م اللغه المصرى القديمه علا طول ى جيه م الثقافه القديمه بتاع المصريين، زى الامثال الشعبيه القديمه اللى المصريين لسه بيستعملوها لحد النهارده.
== الاسهامات البشريه ==
[[ملف:Rhind Mathematical Papyrus.jpg|تصغير|بردية ريند الرياضياتيه، مكتوبه ب الخط [[هيراتيكى|الهيراتيكى]].]]
المصريين قدمو لالبشريه حاجات كتير اوى، اختراعات و علوم و سياسه و فلسفه و مزيكه و فن و ميتولوچيه و دين و اول حكومه مركزيه، و مش ده كتير، و تأثيرهم لسه ملموس ف كل حته ف العالم. المصريين اخترعو الزراعه و طوروها و طورو نظم رى، اخترعو علوم الفلك و اخترعو التقويم المصرى الشمسى اللى هوا اول تقويم شمسى ف التاريخ و اللى العالم لسه ماشى عليه لحد دلوقت بنفس العدد بتاع الايام و الشهور. المصريين اخترعو الحساب و الرياضيات و الهندسه و الچيومترى و من ضمنها [[حساب المثلثات|التريجونومترى]]، و طلع منهم اول دكتور ف التاريخ و طورو علوم الطب. المصريين اخترعو الكتابه و عشقوها و كتبو و سجلو كل كبيره و زغيره، اخترعو الادب و طورو اشكال جديده م الاعمال الادبيه، و طورو الاعمال الادبيه الفلسفيه اللى سموها "سبايت\سبات sbꜣy.t/sbꜣ.t"، و طلع منهم المهندسين اللى طورو فنون المعمار اللى نسختها كل الحضارات اللى جت بعدهم، و سابو لمصر اعظم اثار ف العالم زى الاهرامات و المعابد و المسلات. المصريين اتفننو ف الصناعات الحرفيه، اخترعو صناعة الازاز و صناعة الاوانى و الادوات الطفلهيه، بنو البيوت بدل الكوخ، عملو المراكب، و عملو المكن اللى استعملوه ف الزراعه و التعدين و صناعة المعادن و تخريجها. المصريين عملو اول لون صناعى ف التاريخ اللى هو [[لازرق المصرى]] المعروف كويس. المصريين عملو اول معاهدة سلام ف التاريخ. و حاجات تانى كتير متتعدش. التفاصيل بتاع اللى المصريين عملوه مليانه اختراعات جوا لاختراعات و اسهامات جوا الاسهامات.
== الميثولوجيا والديانه ==
[[ملف:Maat.jpg|تصغير|الالهه [[ماعت]]، بترمز للنظام الكونى، لالحقيقه، للحكمه، لالعداله، و لالتوازن الكونى.]]
[[ملف:Ägyptischer Maler um 1360 v. Chr. 001.jpg|تصغير|الالهه [[ايزيس|ايسه]]، فارده جناحاتها بتاع الحمايه.]]
[[ملف:ThebanTomb335.png|تصغير|مشهد تحنيط. [[انوبيس|انوب]] (ف النص)، [[ايزيس|ايسه]] (ع الشمال)، [[نيفتيس|نبتحيت]] (ع اليمين)، و ايسه بردو فوق و فارده جناحاتها بتاع الحمايه.]]
[[ملف:The judgement of the dead in the presence of Osiris.jpg|تصغير|مشهد وزن القلب قدام الاله [[اوزيريس|اوزير]]، من [[كتاب الاموات]].]]
[[ملف:Pleureuses Saqqara.jpeg|تصغير|رسمه من جبانة [[حور محب|حورمحب]] ف [[سقاره]].]]
[[ملف:By ovedc - Egyptian Museum (Cairo) - 136.jpg|تصغير|مصريين بيغنو و يرقصو ف احتفالية الالهه حتحور.]]
[[ملف:La tombe de Horemheb (KV.57) (Vallée des Rois Thèbes ouest) -4.jpg|تصغير|ايسه و اوزير و حور و انوب و حورمحب، م الجبانه بتاع حورمحب.]]
[[ملف:Geb, Nut, Shu.jpg|تصغير|شو فاصل نوت عن جب.]]
'''الميتولوچيه:'''
الميتولوچيه مش هيا هيا الديانه، دى حاجه و دى حاجه. الميتولوچيه عمومى بتبقا رمزيه و فلسفيه و مش-حرفيه، و بتبقا شايله معاها رساله فلسفيه م النوع دا ى دكها، و بتكون برا الوقت اللى الناس عايشين فيه، زى حكاية ايسه و اوزير و حور (ايزيس و اوزيريس و حورس) اللى مهياش مرتبطه بوقت معين ولا فتره معينه، و بتنفع لكل وقت عشان الحكمه اللى فيها فلسفيه، و قابله انها تتطور عشان تناسب وقتها، و ده تملى بيحصل ف الميتولوچيه بتاع المصريين. المصريين كانو اول ناس يفكرو ف بداية الكون و وجود العالم بصورته دى، و ده كان جزء م الميتولوچيه بتاعتهم. الالهه بتاع المصريين رمزيه ف المقام الاولانى.
فى تمن الهه ف الميتولوچيه المصريه بتاع الكوزموجونيه (نشوء الكون)، بيتسمو [[اجدود]] (ف اللغه المصرى القديمه: خمنيو ḫmn.yw، يعنى التُمانى)، كل اتنين منهم هما نفس الاله بنسختين، واحد و واحده:
* نون و نونه: بيرمزو لالمايه الازليه.
* امون و امونه: بيرمزو لالخَفَيان.
* حوح و حوحه: بيرمزو لالابديه.
* كوك و كوكه: بيرمزو لالعتمه.
مع بعض، التمن الهه دول بيرمزو لالفوضه بتاع المايه الازليه.
فى تسع الهه تانيين ف الميتولوچيه المصريه بتاع الكوزموجونيه، بيتسمو [[تاسوع اون|انياد]] (ف اللغه المصرى القديمه: پسدت psḏ.t، يعنى التسعه\التاسوع)، و دول هما:
* الاله اتوم: اله شمسى كامل الكمال الازلى. عمل نفسو بنفسو ع التل العالى اللى طلع م المايه الازليه، و بعد كده عمل باقى الالهه اللى تحت اللى هما مع بعض بيمثلو العناصر الاساسيه بتاع الكون. الاله اتوم بقا ف نفس الفورمه الالهيه الشمسيه مع الاله الشمسى ريع\رع ف مراحل بعد كده، و بقا ريع-اتوم.
* تفنوت و شو: ولاد اتوم اللى هوا عملهم. تفنوت هيا المايه\الرطوبه\النطره و شو هوا الهوا.
* نوت و جب: ولاد شو و تفنوت. نوت هيا السما و جب هوا الارض. مع بعض بيفصلو المايه الازليه عن العالم.
* ايسه و اوزير، و ست و نبتحيت: ولاد نوت و جب. ست هوا الوحيد اللى فيهم اللى كان شرانى و بيرمز لالفوضه.
العركه اللى مبتنتهيش بين الماعت mꜣꜥ.t، رمز النظام الكونى و الحقيقه و الحكمه و العداله و التوازن الكونى، و الاسفت ı͗sf.t، اللى هيا عكس الماعت، بتفضل شغاله. الاله الشمسى بيحط الماعت مكان الاسفت، يعنى عمل نظام كونى م الفوضه. و كيمه\مصر اتاشتغلت جزء م النظام الكونى و التوازن بتاع العالم.
ايسه و اوزير حكايتهم مع ست مهمه اوى و اساسيه ف ايمان المصريين ب الحياه بعد الموت، و ف الفلسفه ورا حكم الملوك المصريين. اوزير كان بيحكم مصر و دورو الاساسى كان انو يحقق الماعت. ايسه و اوزير كانو عايزين يخلو العالم يبقا متحضر زى مصر. اوزير طلع برا مصر عشان يخلى العالم متحضر، و ساب ايسه مع ست، ايسه كات مانعه ست من انو يعمل شرورو. بس ست قدر يوصل لاوزير و قتلو و قطع جتتو 42 حته و رما الحتت دى ف اماكن متفرقه ف مصر، و كده جتة اوزير كات بتمثل ارض مصر نفسها عشان عدد [[كور مصر|الكور بتاع مصر]] كان بردو 42، و كده الحاكم بتاع مصر بقا بيمثل مصر نفسها. بعد موت اوزير، ست سيطر ع الحكم بتاع مصر. ف الوقت ده ايسه، اللى قلبها اتحرق علا موت اوزير، كات بتدور علا جسم اوزير و نبتحيت كات بتدور معاها. دموع ايسه اللى نزلت من عيونها عشان موت اوزير بقت بترمز لالمايه بتاع النيل. ايسه لقت الحتت بتاع جسم اوزير، و جمعتهم مع بعض من تانى هيا و [[تحوت]] و [[انوبيس|انوب]]، و دا بقا اول تحنيط، و اوزير بقا اول موميا، و اللى عملوه دا بقا طقوس التحنيط بعد كده. ست كان بيحاول يوقف التحنيط و يدمر جتة اوزير، بس ايسه فردت جناحاتها و حمت اوزير. بعد لما جسم اوزير بقا كامل، ايسه رفرفت بجناحاتها علا جسم اوزير و رجعتو لالحياه من تانى، و ف حضن اوزير ايسه حملت منو ب حور. اوزير مرجعش معاها للعالم بتاعنا، اوزير راح ع [[دوات|الدوات]] dwꜣ.t (العالم التحتانى)، عشان يعيش هناك و بقا الحاكم بتاع الدوات، بس ك رمز للحكم اوزير عايش ف العالم بتاعنا جوا ابنو حور اللى ورث الحكم منو. و كده حور حفيد حفاد اتوم.
الفلسفه اللى ف الميتولوچيه بتاع المصريين كات بتنعكس ف الفلسفه اللى بيمشى عليها الحاكم بتاع مصر اللى شغلتو انو يحقق الماعت mꜣꜥ.t و يقضى ع الاسفت ı͗sf.t، اللى هيا عكس الماعت، و يتعامل مع الخطر اللى محاوط المصريين. و بشكل رمزى حاكم مصر بيبقا حور ف الحياه و اوزير ف الموت. الاله الشمسى ريع\رع طلع م المايه الازليه بعد ما حط الماعت مكان الاسفت، يعنى عمل نظام كونى م الفوضه. ريع و اتوم خدو نفس الفورمه الالهيه الشمسيه و بقو ريع-اتوم، و ده بشكل رمزى كان بيربط حاكم مصر، يعنى الفرعون العظيم رمز مصر نفسها و المصريين، ب لاتنين ريع و اتوم.
'''الديانه:'''
المصريين مكانوش عندهم دين ب المعنا [[ديانات ابراهيميه|لابراهيمى]] بتاع دلوقت، يعنى مكانوش عندهم اسم معين لدين معين، ولا كتاب معين بيفرض عليهم حاجه معينه، بس كان عندهم ايمانات و طقوس خاصه بيهم، و كانو بيقدمو هدايا لالالهه بتاعتهم. علاقة المصريين ب الالهه بتوعهم كات تملى ف حالة تطور، و ده م الحاجات اللى خلتهم مجتمع متميز و متسامح. اخناتون كان اول واحد ف العالم اخترع فكرة التوحيد، بس ده منفعش مع المصريين و اعتبروه تعصب عشان دا مكانش ماشى مع ثقافة المصريين المتسامحه اللى استمرت معاهم لالاف السنين، و رك لما حكم اخناتون انتهى المصريين رجعو لطقوسهم الاساسيه.
البربه (المعبد) المصرى بيعتبروه كون ز مش الطقوس اللى بتحصل فيه بتعكس الميتولوچيه بتاع المصريين، و تملى لانعكاس ده كان ف حالة تطور بردو و كان رمزى.
المصريين كانو من ضمن ايماناتهم ان كل المتع بتاع الحياه هدايا ليهم م الالهه بتاعتهم، عشان كده كانو بيحتفلو ب الاكل و الشرب و الرقص و المزيكه ف طقوسهم الدينيه. الطقوس الدينيه بتاع المصريين طقوس احتفاليه، طقوس احتفال ب الحياه و ب الجمال اللى الالهه بتاعهم حطتو ف العالم. المصريين كانو بيلعبو المزيكه بتاعتهم لالالهه حتحور، و خصوصى المزيكه بتاع السسترم. اوزير كان بيستعمل المزيكه عشان يخلى العالم متحضر. الروح دى لسه لحد النهارده روح المصريين، رغم كل اللى اتفرض عليهم.
'''الديانات اللى خشت مصر من برا:'''
الديانات اللى خشت مصر من برا هيا الديانات [[ديانات ابراهيميه|لابراهيميه]]، و عشان الديانات لابراهيميه م الديانات بتاع الساميّين الغرب-اسيويين المعروفين ب عداوتهم لالرموز المصريه و عداوتهم لمصر و لالمصريين، رك الديانات دى ما خشت مصر، ابتدت بسببها سلسله طويله م الهجوم علا مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم ف قلب بلدهم، و السلسله الطويله دى لسه مستمره لحد النهارده و سواعى بتبقا م المصريين نفسهم، خصوصى اللى بيتسمو "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]])، و هيا السبب الاولانى، بس مش الاخرانى، ان فى مصريين كتير متغربين عن تاريخهم و حضارتهم. الديانات لابراهيميه بتقول: "هكذا قال الرب: 'ويسقط عاضدو مِصرَ وتنحط كبرياء عزتها، من مجدل لأسوان يسقطون فيها بالسيف، يقول السيد الرب. فتُقفِر فى وسط الأراضى المُقفِرة وتكون مدنها فى وسط المدن الخَرِبة. فيعلمون أنى أنا الرب عند إضرامى نارا فى مصر، ويُكسَر كل اعوانها' [...] هكذا قال السيد الرب: 'إنى أُبيد ثروة مصر [...] عتاة الأمم يُؤتى بهم لخراب الأرض [أرض مصر]، فيُجرِّدون سيوفهم على مصر ويملأون الأرض من القتلى. [...] و أُخرِب الأرض ومِلأها بيد الغرباء.' هكذا قال السيد الرب: '[...] ولا يكون بعدُ رئيس من أرض مصر، و ألقى الرعب فى أرض مصر. و أُخرِب فَتْروس، و أُصرِم نار فى صُوعَن، و أُجرى أحكام فى نُو. و أسكب غضبى على سِين، حِصن مصر، و أستأصل جُمهور نُو. و أُصرِم نار فى مصر. سِين تتوجّع توجّع، ونُو تكون للتمزيق، ولنُوف ضيقات كل يوم. شُبّان آون وفيسته يسقطون بالسيف، وهما تذهبان (أو ونسائها يذهبن) لالسبى. ويُظلِم النهار فى تحفنحيس عند كَسرى أنيار مصر هناك. وتَبطُل فيها كبرياء عزها. أما هيا [مصر] فتغشاها سحابة وتذهب بناتها لالسبى.' [...] هكذا قال السيد الرب: 'و أشدّد ذراعى ملك بابل، أمّا ذراعا فرعون فتسقطان، فيعلمون أنّى أنا الرب حين أجعل سيفى فى يد ملك بابل، فيمُدُّه على أرض مصر. و أُشتِّت المصريين بين الأمم و أُذَرِّيهم فى الأراضي، فيعلمون أنى أنا الرب.'" [https://st-takla.org/Bibles/BibleSearch/showChapter.php?book=33&chapter=30 حزقيال:30]. و بتقول: "بعدين قال الرب لموسى: 'قل لهارون: خذ عصاك ومد يدك على ميه المصريين، على أنهارهم وعلى سواقيهم، وعلى آجامهم، وعلى كل مجتمعات مياههم لتصير دم. فيكون دم فى كل أرض مصر فى الأخشاب و فى الأحجار.'" سفر الخروج:7. و بتقول: "لكن كل بنى إسرائيل لا يُسنِّن كلب لسانه إليهم، لا للناس ولا لالبهائم. لكى تعلموا أن الرب يميز بين المصريين و إسرائيل." سفر الخروج:11.<br />و الديانات لابراهيميه بردو بتقول: "فوقاه الله سيئات ما مكروا وحاق بآل فرعون سوء العذاب. النار يُعرَضون عليها غُدوّا وعشيّا ويوم تقوم الساعة أدخِلوا آل فرعون أشد العذاب." غافر:46-47. و بتقول: "فذانِك بُرهانان من ربك لفرعون و مَلَئِه إنهم كانو قوم فاسقين." القصص:32. و بتقول: "ولقد أخذنا آل فرعون بالسنين ونقص من الثمرات لعلهم يذّكّرون [...] فبعتنا عليهم الطوفان والجراد والقمل والضفادع والدم آيات مُفصَّلات فاستكبروا و كانو قوم مجرمين." الأعراف:130-133. و ف نفس الوقت بتقول: "ولقد آتينا بنى إسرائيل الكتاب والحكم و النبوة ورزقناهم من الطيبات وفضّلناهم على العالمين." الجاثية:16. وبتقول:"وتمّت كَلِمت ربك الحُسنى على بنى إسرائيل بما صبروا ودمّرنا ما كان يصنع فرعون وقومه وما كانو يَعرِشون." الأعراف:137. و الديانات لابراهيميه بتقول تانى ياما.
ف الطبيعى، اللى بيتحلل ف قراية الكتب بتاع الديانات لابراهيميه مش هيا تاريخيه ولّا مهياش، عشان مفيش دلايل تاريخيه ولا اركيولوچيه ع اللى بيتقال فيها، اللى بيتحلل هوا السيكولوچيه و العقليات بتاع الناس اللى كتبت الكلام ده و عداوتهم لمصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم. عشان كده رك "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند بيومى قنديل)<ref name=":1" /> اللى الدونيه مسيطره عليهم ما بيتبنّو الديانات لابراهيميه بتاع الساميّين الغرب-اسيويين بتقوم عامله جواهم عداوه لنفسهم و لثقافتهم و لتاريخهم، و بيتعاملو مع ده ى ب انهم يعادو مصر و رموزها و ثقافتها و تاريخها بشكل كامل ى اللى عايزين مصر منهم و ف نفس الوقت بردو عايزين الافكار اللى بتعادى مصر بيفضلو يحاولو يلفو و يدورو و يحاولو يبررو و يتحججو بالنيابه عن الديانات لابراهيميه و الافكار اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم، و المحاولات دى عمومى بتبقا ضعيفه و مفيهاش مئئان فكرى.
ف فترة لاحتلال الرومانى، المسيحيه خشت مصر. ف فترة لاحتلال الرومانى الرومانيين نهبو مصر، و المصريين كانو بيدفعو ضرايب الراس، و بعد المسيحيه ما خشت مصر ف عصرهم المصريين المش-مسيحيين كانو بيدفعو ضرايب الراس بردو. و ابتدت الحرب ع اللى المسيحيين كانو بيسموها "الوثنيه"، و المعابد المصريه القديمه اتقفلت و منها اللى اتحرق. غالبية المصريين خشو المسيحيه.
ف فترة لاحتلال العربى، الاسلام ابتدا يخش مصر، بس المصريين مخشوش الاسلام بشكل كبير ف فترة لاحتلال العربى. ف الفتره دى مصر كات نهيبه ("بقره حلوب" ف تعبير عمرو بن العاص)، المصريين كانو بيدفعو جزيه و ضرايب و مكوس، و لما المصريين كانو بيخشو الاسلام عشان ينفدو بجلدهم م الكلام ده، قامو فرضو الجزيه ع المصريين المسلمين بردو. لاحتلال العربى ده ابتدا سنة 641 م. و انتهى ب تأسيس [[الدوله الطولونيه]] سنة 868 م. بعد كده حصل ازدهار ف مصر. غالبية المصريين ابتدو يخشو الاسلام، بس ده حصل علا كزه قرن مش مره واحده، و المصريين المسلمين كانو بيتقال عليهم قبط ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4" /> (شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" فوق.)
المصريين دلوقت اكترهم م المسلمين السنه 85-90٪ و الباقى مسيحيين اغلبهم بيتبعو المسيحيه القبطيه الاورتودوكسيه و حوالى 200 م اليهود. بسبب عدم اعتراف الدوله الرسميه ف مصر ب اى ديانات او مذاهب تانيه مش التلاته دول، بس حريه الاديان "مضمونه" بشكل رسمى ف الدستور، فى نسب مش معروفه م المصريين اللى بينتمو للدين البهائى و المذهب الشيعى الاثناعشرى، و زى اى بلد (الفاتيكان مثلا)، فى مصريين [[الحاد|ملحدين]] و مصريين [[لادينيه|لا-دينيين]] كتير.
'''الالحاد و اللادينيه:'''
زى اى مجتمع ف العالم، مش كل الناس اللى فيه بيبقو مؤمنين بالاديان اللى منتشره ف مجتمعهم. المصريين [[الحاد|الملحدين]] و المصريين [[لادينيه|اللادينيين]] عمومى ليهم تواجد ملحوظ اوى ع الانترنت، بس لاسباب اجتماعيه صعب اوى احصائهم او معرفة عددهم بالظبط علا ارض الواقع، و ف الاحصاءات بيبقو محطوطين ى من ضمن المسلمين ى من ضمن المسيحيين، علا حسب،<ref name=":20">{{مرجع ويب
| url = https://research.kent.ac.uk/understandingunbelief/publications-2/understanding-unbelief-in-egypt/
| title = Understanding Unbelief in Egypt - Understanding Unbelief - Research at Kent
| website = Understanding Unbelief
| language = en-GB
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref> بس التقارير بتشير ان عدد المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين زاد و بيزيد بشكل ملحوظ اوى الكام سنه اللى فاتو، و عدد [[بلوج|البلوجات]] و السايتات الالحاديه بيتضاعف.<ref name=":20"/> ف التقرير الدولى عن الحريه الدينيه ف مصر ف سنة 2017، عدد المصريين الملحدين قدروه انو بيوصل ل10 مليون مصريين ملحدين،<ref>{{مرجع ويب
| url = https://eg.usembassy.gov/ar/التقرير-الدولي-بشأن-الحرية-الدينية-في/
| title = التقرير الدولى بخصوص الحرية الدينية فى مصر سنة 2017
| date = 2018-10-25
| website = سفارة امريكا الامريكانيه فى مصر
| language = ar
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.state.gov/reports/2017-report-on-international-religious-freedom/egypt/
| title = Report on International Religious Freedom: Egypt. 2017
| website = United States Department of State
| language = en-US
| accessdate = 2021-12-16
}}</ref> و ده التقدير السردى بس، يعنى دول المصريين اللى قالو انهم ملحدين او معروف عنهم انهم ملحدين، يعنى العدد ده مش شامل المصريين الملحدين اللى مابيقولوش انهم ملحدين ف العلن، و اللى ف الغالب عددهم كبير عن اللى بيقولو انهم ملحدين ف العلن. عدد سكان مصر ساعتها ف سنة 2017 كان لسه 97 مليون. عدد المصريين اللادينيين بيقدروه انو حوالى 11% من عدد المصريين،<ref name=":20"/> و ده بردو عدد المصريين اللادينيين اللى بيقولو انهم لادينيين ف العلن، و مش شامل اللى مابيقولوش ف العلن و اللى هما ف الغالب بردو عددهم كبير عن اللى بيقولو ف العلن. رغم المشاكل اللى بيقابلوها، فى مفكرين مصريين ملحدين و لادينيين كتير بيشجعو المصريين الملحدين و المصريين اللادينيين انهم يعلنو و يتكلمو و يطالبو بحقوقهم الانسانيه و الاجتماعيه عشان ده حقهم ف بلدهم.<ref name=":20" /> م المصريين الملحدين اللى ليهم تواجد كبير ع اليوتيوب هوا "مصرى ملحد" اللى ڤيديوهاتو ليها تأثير ملحوظ. و [[كريم عامر]] من اشهر المصريين اللادينيين اللى اتسجنو فى مصر بسبب عدم ايمانهم ب الاسلام و بسبب انو انتقد الاسلام و الاسلاميين و تحريضهم ع الارهاب، و دا كان ف 2006. بس ف الفتره الاخيره الريس [[عبد الفتاح السيسى|عبدالفتاح السيسى]] اكد ف كزه كلمه من بتوعو ان كل المصريين ليهم حرية الايمان او عدم-الايمان؛ الحرب علا حرية التفكير بتبقا جايه م المؤسسات الدينيه زى الازهر، و رغم كلمة الريس عبدالفتاح السيسى، الدوله بتدعم الازهر و المؤسسات الدينيه بشكل ولّا التانى.
== المطبخ ==
[[ملف:Ramses III bakery.jpg|تصغير|مشهد لالخَبيز و المخبوزات ف مصر القديمه، م الجبانه بتاع رمسيس التالت ف وادى الملوك؛ ف المشهد ده، تقدر تشوف بوضوح المصريين و هما بيعملو من الاف السنين نفس اللى بيعملوه دلوقت.]]
[[ملف:Egyptian harvest.jpg|تصغير|مصريين فلاحين بيلمو المحصول، رسمه م الجبانه بتاع [[دير المدينه|ديرالمدينه]].]]
[[ملف:Egypt making bread.JPG|تصغير|ستات مصريين بيعملو عيش.]]
[[ملف:Bas-relief Grues 5ème dynastie Neues Museum 26042018.jpg|left|تصغير|التزئيء\التزغيط. لوحه م الاسره الخامسه، 2500-2350 ق.م.]]
[[ملف:EgyptianMahshyStuffedAubergineTomatoWithRice PhotoByWaelNawara.jpg|تصغير|طبق محشى.]]
[[ملف:EgyptianKonafaWithCream PhotoByWaelNawaraKonafa.jpg|تصغير|[[كنافه]] (كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ؛ كنف اتنو ḳnf ı͗tnw).]]
[[ملف:Ancient Egypt Statues of Workers Kneading Bread (27799546484).jpg|تصغير|تماثيل لمصريين بيعملو عيش.]]
[[ملف:Yeast bread.jpg|تصغير|راجل مصرى بيعمل عيش.]]
[[ملف:Prêtresses égyptiennes offrant du vin aux dieux.jpg|تصغير|مصريين بيقدمو نبيت\خمره ك هديه لالالهه بتاعتهم.]]
[[ملف:Brewing woman Florence.JPG|تصغير|ست مصريه بتعمل بيره، معموله م الشعير و العيش، متخمرين ف عصير البلح؛ م الاسره الخامسه ى الساته، المملكه المصريه القديمه.|يمين]]
[[ملف:كحك عيد الفطر بمصر.JPG|تصغير|كحك مصرى؛ من اشهر الاكلات المصريه القديمه اللى المصريين لسه بيعملوها لحد النهارده.]]
[[ملف:Ful medames.jpg|تصغير|فول مدمس، من اشهر الاكلات المصريه، و اكله قوميه لالمصريين.]]
[[ملف:Egypt falafel.jpg|تصغير|فلافل (تعميه\طعميه)، من اشهر الاكلات المصريه، و اكله قوميه لالمصريين.]]
المطبخ المصرى، زى كل حاجه مصرى، من اقدم المطابخ ف التاريخ، و عشان كده فى تنوع رهيب ف الاكلات فيه،<ref name=":17">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.109. ISBN 978-0-313-35306-2. "''Between Egypt's agricultural bounty and her power to command the resources of neighboring countries, she was truly an anomaly of the ancient world: literally thousands of years would pass before anyone would again eat as well and enjoy such variety as the ancient Egyptian''."</ref> النكهه بتاع المطبخ المصرى محدش بيغلط فيها، غيرش يكون قاصد، و رك الاكل المصرى ما بيتحط ع الترابيزه بيتعرف علا طول انو مصرى. السبب ف التنوع بتاع المطبخ المصرى بردو ان الاساس بتاع المجتمع المصرى اساس زراعى، و ان المصريين اصحاب اطول تاريخ حضارى مستمر ف العالم، يعنى اطول تاريخ لاى ثقافه ف العالم، و الاكل عمومى حاجه ثقافيه ف المقام الاولانى. المجتمع المصرى بردو مجتمع مسروق سرقه ثقافيه بسبب لاحتلالات اللى مرت عليه، و الرايح و الجى ى بيحاولو ينسبو المنتجات الثقافيه بتاعت المصريين ليهم ى ع الاقل بيحاولو يفصلو المصريين عنها و يخلو المنتجات الثقافيه دى تبقا مش بتاعت حد؛ زى انهم يقومو قايلين عليها انها "شرقيه" ولّا "عربيه" ولّا اى اسم تانى م الاسامى اللى بيصطادو بيها ف المايه العكره، و دى حركه فيها ترمخه واضحه لالاعما علا مصرية المنتجات الثقافيه دى. ده بيحصل بشكل كبير اوى مع المطبخ المصرى، زى ما بيحصل مع حاجات تانى كتير، زى المزيكه المصرى كمثال واضح اوى ده بيتعمل معاه (شوف السكشن بتاع "المزيكه" تحت).
عكس المنطقه كلها ف العصور القديمه، المصريين المطبخ بتاعهم كان مليان من كل انواع الاكل، و الدايت بتاعهم كان صحى، متنوع، و مبهر حتا ب المعايير بتاع النهارده؛ "بين الزراعه، اللى هيا الكنز بتاع مصر، و بين قوة مصر و قدرتها علا انها تدير الموارد بتاع جيرانها، مصر كات طفره ف العالم القديم: بشكل حرفى، الافات السنين كات عدت قبل ما اى حد ياكل كويس زى المصريين القدام ولّا يستمتع بنفس التنوع ف الاكل زى المصريين القدام".<ref name=":17" /> كمثال بسيط، الضرايب اللى متسجله م العصور القديمه علا سنه واحده صيد ف [[بحيرة قارون]] بيقدروها انها تساوى حوالى مليون دولار امريكى النهارده.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.113. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
فى اكلات مصريه كتير لسه موجوده من الاف السنين زى ما هيا عند المصريين دلوقت، زى [[العيش البلدى]] و الفسيخ و [[كحك العيد|الكحك]]، اللى بياكلوه خصوصى ف [[عيد الفطر|العيد الصغير]] و اعياد المصريين المسيحيين، و البيض الملون "بيض شمو" ف [[شم النسيم]] و الترمس، و البتاو و الاكلات الكتير اللى بتتعمل منو ف الريف المصرى، و [[فطير مشلتت|الفطير المشلتت]]، و [[ملوخيه|الملوخيه]]، وغيرهم اكلات تانى كتير متتعدش. مش بس الاكلات نفسها، ده بردو طريقة عميل و طريقة اكل اكلات كتير هيا هيا نفس الطريقه اللى من الاف السنين. ف الخبيز كمثال، لسه المصريين ف الريف بيستعملو الفرن اللى جدودهم المصريين القدام كانو بيستعملوه من الاف السنين. المصريين هما اللى اخترعو الفرن بتاع العيش نفسه، و لسه لحد النهارده بيقولو "عيش-فرن" زى ما كانو بيسموه من الاف السنين.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.121. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
من اشهر الاكلات المصريه اللى موجوده بردو ف المطبخ المصرى: المشويات و منها الكباب و الكفته، و القلقاس، و الجبنه المقليه، و الكشك، و الملوخيه ب الارانب، و الحواوشى، و غيرهم كتير. و كمان الحلويات زى: العسل لاسود و البقلاوه و [[كنافه|الكنافه]] (ب القبطى: كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ) و البسبوسه و [[قطايف|القطايف]] و المشبك، و غيرهم كتير. و دى كلها اكلات مصريه قديمه متوثقه ف [[عصور وسطانيه|العصور الوسطانيه]].
[[كنافه|الكنافه]]، كمثال، من اشهر الحلويات المصريه،<ref name=":22">Goldstein, Darra, ed. (2015). ''[https://books.google.com.eg/books?id=jbi6BwAAQBAJ&pg=PA447&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false The Oxford Companion to Sugar and Sweets]''. Oxford University Press. p. 447. ISBN 978-0-19-931339-6. "''Egypt had made two contributions to the sweets repertoire. One was kaꜥk (from Coptic), a sort of ring-shaped biscuit that has survived to the present. The other was an extra-thin flatbread, '''kunafa (Coptic: kenephiten)'''.''"</ref><ref name=":02">Černý, J. (1976). ''Coptic Etymological Dictionary''. Cambridge University Press. p. 60. ISBN 0-521-07228-X</ref><ref name=":12">Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 113a. ISBN 0-19-864404-3</ref><ref name=":42">Youssef, Ahmad Abdel-Hamid (2003). ''From Pharaoh's Lips: Ancient Egyptian Language in the Arabic of Today''. The American University in Cairo Press. pp. 46–47. ISBN 977-424-708-6</ref> اسمها جى من اسمها ف [[لغه قبطى|اللغه القبطى]]، اللى هوا "كِنِفيتِن ⲕⲉⲛⲉϥⲓⲧⲉⲛ/ⲕⲉⲛⲉⲫⲓⲧⲉⲛ"،<ref name=":22" /><ref name=":02" /><ref name=":12" /> و الاسم القبطى جى من اسمها ف [[لغه مصريه|اللغه المصرى القديمه]]، اللى هوا "كنف اتنو ḳnf ı͗tnw".<ref name=":02" /><ref name=":32">Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. p. 341. ISBN 0-900416-32-7</ref> كلمة "كنافه" دى من نحيه لغويه هيا كلمه مصرى صافى جيه طوالى م اللغه المصرى\القبطى.<ref name=":22" /><ref name=":42" />
الفطير الهلالى المصريين عملوه ف مصر القديمه،<ref name=":19" /> و ده نسخه م الفطير المشلتت اللى هوا نفسه اكله مصريه قديمه بردو. الفطير الهلالى المماليك نقلوه م المصريين ف العصور الوسطانيه و بعدين اتنقل لاوروبا و بقو بيسموه هناك الكِفلى (kifli/kipferl)، و الكِفلى دا اتطور و جه منو الكرواسون croissant.
المصريين الريفيين (الفلاحين) لسه لحد النهارده بيعملو حاجه اسمها [[تزغيط|التزئيء\التزغيط]]، و دى وارثينها من جدودهم المصريين القدام، و بيعملوها بالزبط بنفس الطريقه المتسجله من ايام مصر القديمه، من حوالى سنة 2500 ق.م.، و زى ما بنشوفها ف الرسومات و المنحوتات المصريه القديمه بالزبط. التزئيء دا بيتعمل عشان يزود النسبه بتاع الدهون ف الكبده بتاع البط و الوز، و بيتخنهم بشكل عمومى، يعنى ليه تأثير ع اللحمه بتاعتهم بردو. المصريين هما اللى اخترعو التزئيء، و بعد كده اتنقل من مصر لالبلاد بتاع البحر المتوسط، المصريين ادو وزه متزئئه هديه لملك اسبارتا [[اجيسيلاوس التانى]] ف القرن الرابع ق.م.، و اول ذكر لممارسة التزئيء ف اليونان كان ف اواخر القرن التانى ق.م.، و بعد كده اتنقل عند الرومانيين، اللى نقلوه اماكن تانى.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''[https://books.google.com.eg/books?id=QmevzbQ0AsIC&pg=PA385&lpg=PA385 A History of Food]''. Wiley-Blackwell. p. 385. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> التزئيء بعد كده ابتدا ف فرنسا ف نهاية القرن التمنتاشر علا ايد چون-بيير كلوز، و الاكله اللى فرنسا بتنتجها بشكل تجارى م التزئيء اسمها [[فوا جرا]]، و فى دول تانى بتنتجها بردو. التزئيء\التزغيط بيسموه جاڤاچ gavage.
الفول من اشهر الاكلات المصريه. الفول اتزرع ف وادى النيل ف العصور المصريه القديمه،<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.114. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> و كلمة "پول\فول" خشت اللغات الساميّه م اللغه المصريه القديمه. الكلمه ف اللغه المصريه القديمه كات "بر pr"، و ف المرحله القبطى م اللغه بقت "فِل ⲫⲉⲗ".<ref>Crum, Walter Ewing (1939). ''A Coptic Dictionary''. Oxford University Press. p. 514a. ISBN 0-19-864404-3</ref> المصريين بياكلو الفول بكزه طريقه: الفول المدمس و ده اشهرهم و المصريين بيعتبروه اكله قوميه ليهم، و كلمة "مدمس" جيه من جدر ف اللغه المصرى القديمه بردو؛ بيعملو منو البصاره، و كلمة "بصاره" بردو كلمه مصرى قديمه معناها "فول مطبوخ"؛ بيعملو الفول النابت؛ بياكلو الفول الحراتى. المصريين مش بس بياكلو الفول بكزه طريقه، ده بردو الفول جوه بشكل كبير ف ثقافتهم؛ زى ف امثالهم: متتبلش ف بؤو فوله، كل فولو و رجع لاصولو، و غيرهم؛ و فى غنوه لالشيخ امام عن الفول بيغنى و يتمئلس فيها ع الحاله؛ المصريين بردو بيحطو الفول مع السبع حبوب اللى بيحطوها وى حته من خلاص المولود و يرموهم ف النيل ى ف الترعه عشان العيل يطلع كريم زى النيل.
الفلافل من اشهر الاكلات المصريه. كلمة "فلافل" بردو جيه من كلمة "فِل ⲫⲉⲗ" المصريه\القبطيه اللى لسه مذكوره فوق، و ده عشان الفلافل بتتعمل م الفول. الفلافل بيسموها تعميه\طعميه بردو. المصريين بردو بيعتبرو الفلافل اكله قوميه ليهم. و زى ما بيحصل تملى، فى دول جنب مصر نقلو الفلافل من مصر و غيرو حاجه ولّا التانيه فيها. و زى عوايدهم، فى دول بيحاولو ينسبو الفلافل لنفسهم.
[[كشرى|الكشرى]] بردو اكله مصريه مشهوره، المصريين بيعتبروها اكله قوميه بردو. و فى ناس بردو بيحاولو ينسبوها لنفسهم، زى عوايدهم مع كل حاجه مصريه.
المحشى من اشهر الاكلات المصريه. المحشى بيتعمل ف مصر بكزه طريقه و من كزه حاجه. عمومى، طبق المحشى المصرى بياكلو صوابعهم وراه. المحشى بردو موجود ف دول تانيه من دول البحر المتوسط، زى اليونان، بس بيتعمل بطريقه مختلفه.
ف العصر الحديث فى حلويات من اوروبا خشت مصر، زى الجاتوه و الچيلاتى. بس فى ناس فاكرين ان المطبخ المصرى اتأثر بالمطبخ التركى، و ده مش صح، الاكلات اللى الناس دى فاكرين ان اصلها تركى كات ف الحقيقه موجوده ف مصر قبل لاحتلال التركى، اللى ابتدا سنة 1517 م.، بكتير، و منها كمثال اكلة كشك الماظ.
المصريين هما اول ناس اخترعو تربية النحل عشان ياخدو منو العسل، و لسه لحد النهارده بيعملو ده بطريقه شبه اللى كانو بيعملوه بيها من الاف السنين ف العصور المصريه القديمه.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 25. ISBN 978-1-4051-8119-8. "''The civilization of ancient Egypt was the first to exploit honey by breeding bees to make it''."</ref>
'''البيره و النبيت\الخمره:'''
المصريين هما اللى اخترعو البيره من الاف السنين على ايد عصر الاسرات،<ref name=":11">Salwa A. Maksoud; M. Nabil El-Hadidi; Wafaa Mahrous Amer (1994). "[https://link.springer.com/article/10.1007/BF00195198 Beer from the early dynasties (3500–3400 cal B.C.) of Upper Egypt, detected by archaeochemical methods]", ''Vegetation History and Archaeobotany,'' volume 3, pp. 219–224. Springer-Verlag. "''Physical and chemical analyses of beer residues recovered from a vat site at Hierakonpolis (Upper Egypt) were carried out. Radiocarbon dates of the residues suggest a dating of 3500–3400 cal B.C. and are believed to represent '''the oldest known beer in the world'''''." "''Beer was a staple food item and a widely used metaphor for the good life for the ancient Egyptians''."</ref><ref name=":9" /> و البيره و النبيت\الخمره مشروبات قوميه لالمصريين من ايام مصر القديمه، خصوصى البيره.<ref name=":11" /><ref name=":8">Alpion, Gëzim (2011). ''[https://books.google.com.eg/books?id=Ikb8zMXSViMC&q=buza&redir_esc=y#v=onepage&q=buza&f=false Encounters With Civilizations: From Alexander the Great to Mother Teresa]''. Transaction Publishers. p. 46. ISBN 978-1-4128-1831-5</ref> المصريين اخترعو كتير عن 17 نوع م البيره، و اخترعو ع الاقل 24 نوع م النبيت\الخمره.<ref name=":8" />
البيره كات جزء اساسى ف الدايت بتاع المصريين.<ref name=":11" /><ref name=":9">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. pp.111–112. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> البيره مش بس كات جزء اساسى ف الدايت بتاع المصريين، دى كات مهمه اوى بالنسبالهم لدرجة انهم كانو بيستعملوها ف تعبير "عيش و بيره"<ref name=":10">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p. 110. ISBN 978-0-313-35306-2</ref> اللى هوا بنفس معنا "عيش و ملح" (زى ف: "واكل معانا عيش و ملح") و بمعنا "اكل و شرب"، يعنى العيش و البيره كانو اساس ف ثقافة المصريين و ف المطبخ المصرى من الاف السنين، و لحد النهارده المصريين بيشربو مشروب مصرى قديم اسمو البوظه، و البوظه دى مشروب بيره مصرى قديم المصريين بيعملوه بنفس الطرق اللى هما كانو بيعملو بيها البيره من الاف السنين.<ref name=":8" /><ref name=":13">Salwa A. Maksoud; M. Nabil El-Hadidi; Wafaa Mahrous Amer (1994). "[https://link.springer.com/article/10.1007/BF00195198 Beer from the early dynasties (3500–3400 cal B.C.) of Upper Egypt, detected by archaeochemical methods]", ''Vegetation History and Archaeobotany,'' volume 3, p. 219–224. Springer-Verlag. "''The results of the present investigations enable us to confirm that the vat residue samples 3H and 4H were fermentation products of cereal grains and fruit material. The fermentation products were of a similar character to those known from the local beer ''''Bouza'''' which has been known in Egypt since early history''."</ref><ref name=":14">Goldschmidt, Arthur (1994). ''[https://books.google.com.eg/books?id=QQNSAQAAQBAJ&q=buza&redir_esc=y#v=onepage&q=buza&f=false Historical dictionary of Egypt. Scarecrow Press]''. p. 77. ISBN 978-0-8108-2949-7</ref><ref name=":15">Ellix, Sandor (2003). ''Wild Fermentation: The Flavor, Nutrition, and Craft of Live-Culture Foods''. Chelsea Green Publishing Company. p. 144. ISBN 1-931498-23-7. "'''''Bouza (Ancient Egyptian Beer):''' '''Bouza''' has been consumed in Egypt '''continuously for 5000 years'''''."</ref> المصريين كانو بيعملو البيره بشكل اساسى م القمح و الشعير، و استعملو العيش ف تخمير البيره،<ref name=":9" /> زى بالظبط ما بيعملو البوظه دلوقت،<ref name=":13" /><ref name=":15" /> و كانو بيستعملو اضافات تانى معاهم عشان تدى طعم مميز، زى عصير البلح عشان يدى لالبيره طعم مسكر و يدى صبغه حمره حلوه،<ref name=":9" /> و زى بذور الترمس عشان تدى لالبيره طعم معقود.<ref>Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 38. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> فى محاوله اتعملت ف الفتره اللى فاتت من مجموعة باحثين عشان يعملو بيره ب الطريقه المصرى القديمه، و لما اتعملت داقوها و قالو ان طعمها ملوش زى. من ضمن فوايد البيره بالنسبه لالمصريين انها ليها تأثير معقم بسبب الكحول اللى فيها، عشان كده كات بتحميهم م الميكروبات اللى كات ممكن تبقا ف المايه، ده مش القيمه العاليه بتاع الفوايد الغذائيه (nutrients) اللى فيها عشان المصريين كانو بيعملوها بشكل اساسى من الحبوب الغنيه اللى هما كانو بيزرعوها.<ref name=":10" /> البيره مصدر مهم اوى لالبروتين و المعادن و الفيتامينات.
المصريين اخترعو ع الاقل 24 نوع م النبيت\الخمره،<ref name=":8" /> و عملو النبيت من حاجات كتير، زى العنب و البلح و التين و الرمان. المصريين كمان كانو عندهم اسامى تجاريه للمنتجات بتاع النبيت من الاف السنين، و كانو بيحطو تاريخ الانتاج و بيصنفو النبيت علا حسب جودة انتاجو و جودة الاماكن اللى بتنتجو.<ref>Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p. 117. ISBN 978-0-313-35306-2</ref>
المصريين ربطو اختراعهم للنبيت و البيره ب الاله [[اوزيريس|اوزير]]، عشان الزراعه كات من ضمن الحاجات اللى الاله اوزير كان رمز ليها، و النبيت و البيره مبنيين ع المنتجات الزراعيه بتاع المصريين، و كانو عندهم كزه اله تانى بيرمزو للنبيت، زى الاله [[شسمو]]، و كزه اله بيرموزو لالبيره، زى الالهه [[نيفتيس|نبتحيت]]. و كل الالهه دول ليهم بردو علاقه ب الزراعه و الخصوبه.
اختراع و شرب البيره و النبيت\الخمره بيعتبروهم علامه واضحه ع الدرجه العاليه م التحضر اللى المصريين وصلولها قبل اى حد، و علامه واضحه ع الحياه الحلوه اللى المصريين كانو عايشينها.<ref name=":11" />
البوظه المصرى ملهاش دعوه ب المنتجات التانيه اللى متسميه بنفس الاسم ف المنطقه؛ كمثال، المشروب اللى متسمى "بوظا" ف تركيا و البلكان بيبقا ف الغالب مش-كحولى و ملوش علاقه ب البوظه المصرى. البوظه المصرى كات ليها اسامى تانى بردو ف العصور الوسطانيه. زى ما متقال فوق، البوظه مشروب بيره مصرى قديم المصريين بيعملوه بنفس الطرق اللى هما كانو بيعملو بيها البيره من الاف السنين.<ref name=":8" /><ref name=":13" /><ref name=":14" /><ref name=":15" /> المصريين لسه لحد النهارده بيشربو انواع تانى م البيره بردو مش البوظه، و البيره ف مصر ب انواعها لسه لحد النهارده اكتر مشروب كحولى المصريين بيشربوه، زى ف العصور المصريه القديمه.
المصريين كانو بيشربو البيره و النبيت ف لاحتفالات بتاعتهم بردو و ف احتفالتهم الدينيه. المصريين كانو عندهم احتفاليه اسمها "احتفالية شرب النبيت\الخمره"، و دى كات احتفاليه ب المناسبه اللى الاله ريع\رع انقذ فيها المصريين م الخراب، و دى المصريين كانو بيحتفلو فيها بشرب النبيت بشكل اساسى، عشان الاله ريع استعمل النبيت ف انقاذهم؛ هيرودوت كتب ان المصريين بيشربو نبيت ف لاحتفاليه دى لوحدها كتير عن النبيت اللى بيشربوه ف باقى السنه كامله.<ref name=":16">Maguelonne Toussaint-Samat (2009). ''A History of Food''. Wiley-Blackwell. p. 228. ISBN 978-1-4051-8119-8</ref> لاحتفاليه دى كات مرتبطه بشكل اساسى ب الاله [[رع|ريع]] و الالهه [[حاتحور|حتحور]] و الالهه [[سخمت]]. المصريين كانو بردو عندهم احتفاليه تانيه بيحتفلو فيها بشرب البيره بشكل اساسى، و لاحتفاليه دى كات بتبقا وقت اكتمال القمر.<ref name=":16" /> ف [[كتاب الاموات]]، المصريين كانو بيدعو لروح الميتين و بيوجهو دعوتهم دى ل"اللى بيدو عيش و بيره".<ref>Ellix, Sandor (2003). ''Wild Fermentation: The Flavor, Nutrition, and Craft of Live-Culture Foods''. Chelsea Green Publishing Company. p. 15. ISBN 1-931498-23-7. "''Egyptians buried great ceramic casks of wines and beers with their mummified royals in the pyramids, and in the Egyptian Book of the Dead, prayers for the souls of the deceased are addressed to givers of bread and beer''."</ref>
'''العيش:'''
العيش، بكل انواعه المصريه، من اقدم الاكلات اللى المصريين عملوها، و م الاكلات اللى طول عمرها هيا الاساس بتاع اكل المصريين م العصور القديمه لحد النهارده، و المصريين بنلاقيهم طول عمرهم، م العصور القديمه من الافات السنين لحد النهارده، بيستعملو كلمه واحده لاللى لغات تانى بتقول عليهم "الحياه" و "الخبز"، و الكلمه دى عند المصريين واحده: "العيش". ف اللغه المصرى، القديمه و الحديثه، "اكل العيش" هوا هوا "العيش"، يعنى هوا هوا "الحياه"، يعنى هوا هوا اللى بيسموه ف لانجليزى "making a living"؛ ف العقليه المصريه "تعيش" يعنى "تاكل عيش"، مفيش فرق بينهم، و دى عقلية المصريين اللى هما وارثينها من جدودهم المصريين القدام.
العيش ف مصر من الاف السنين المصريين عملوه ب اشكال كتيره: الهلالى (الفطير الهلالى)، المدور، البيضاوى، الهرمى، المفلطح (البلدى)، المربع، المطاول، علا شكل هكساجون، و المصريين بردو، زى ما بيعملو دلوقت، خصوصى ف الكحك، كانو بيعملو العيش علا شكل ستات، و علا شكل طيور و حيوانات، خصوصى ف لاحتفالات، زى بردو ما بيعملو ده دلوقت ف لاحتفالات خصوصى.<ref name=":19">Brier, Bob; Hobbs, Hoyt (2008). ''Daily Life of the Ancient Egyptians'' (2nd ed.). Greenwood Press. p.111. ISBN 978-0-313-35306-2. "Bread came in a multitude of forms from crescent, round, oval, pyramidal, disk and hexagonal shapes to exotic shapes of women, animals and birds for special ceremonies and magical use. These could be baked in a variety of ways."</ref>
المصريين هما اللى اخترعو استعمال الخميره ف العيش عشان تخليه يتخمر و يتنفش (leavening)، و هما اول ناس عملو تنشيف لالخميره و خزنوها عشان يستعملوها ف عميل العيش و البيره.<ref name=":18">Hansson, Ann-Marie (1994). "[https://www.archaeology.su.se/polopoly_fs/1.169024.1393842696!/menu/standard/file/LA7.Hansson.pdf Grain-Paste, Porridge and Bread. Ancient cereal-based food]". ''Laborativ Arkeologi'', volume 7, pp. 5–20. "''Egypt is considered to have been '''the birth-place for the art of baking yeast-fermented bread'''''."</ref><ref>Brothwell, Don R.; Brothwell, P. (1969). ''Food in Antiquity: A Survey of the Diet of Early Peoples. Ancient Peoples and Places''. The Johns Hopkins University Press. p. 95. ISBN 0-8018-5740-6</ref> استعمال الخميره ف العيش خلا المصريين يخترعو الفرن عشان العيش اللى مش-متخمر مينفعش يتعمل ع الحجاره السخنه، العيش المتخمر هوا اللى بيحتاج فرن.<ref name=":18" /> العيش المتخمر بردو القيمه الغذائيه بتاعتو عاليه عن بتاع العيش المش-متخمر، و بيخلى المعادن امتصاصها يبقا متاح، و بيقلل حالات نقص الزنك.<ref name=":18" /> المصريين اخترعو الفرن بتاع العيش، و المصريين الريفيين (الفلاحين) لسه لحد النهارده بيستعملو الفرن اللى جدودهم المصريين القدام اخترعوه و كانو بيستعملوه من الاف السنين.
'''توثيق المطبخ المصرى:'''
فى حركه معموله من مصريين عشان توثيق المطبخ المصرى، اكمن اللى عاملين الحركه دى، زيهم زى مصريين كتير، حسو ب خطورة السكوت ع النهش اللى بيحصل ف ثقافة و تراث المصريين.{{break|2}}
'''عيش و بيره: ت حنكت t ḥnḳ.t'''، ب الخط الهيروجليفى (م الشمال لاليمين):<ref>Faulkner, Raymond O. (1962). ''A Concise Dictionary of Middle Egyptian''. Griffith Institute, Oxford. pp. 359&213&78. ISBN 0-900416-32-7</ref> <hiero> t:X2-N18:Z2-V28-q:t-W22 </hiero>
== المزيكا ==
[[ملف:Bottom musicians, top women's salon, Rekhmire tt100 sh 421.jpg|تصغير|ستات مصريين بيلعبو الات المزيكه المصرى؛ م الجبانه بتاع [[رخمى رع|رخمى-رع]].]]
[[ملف:Tomb chapel of paätenemheb (RMO Leiden egypt saqqara 1333-1307bc) (3963497965).jpg|تصغير|مصريين بيلعبو الات المزيكه المصرى؛ الناى و الهارپ و اللوت. بنشوف ف المشهد ده "المزيكاتى لاعما".]]
[[ملف:Egypt lyre 001.jpg|تصغير|اللير\السمسميه المصرى القديم.]]
[[ملف:Joueur de Simsimiyya (Institut du Monde Arabe, Paris) (8237760204).jpg|تصغير|مصرى بيلعب السمسميه، فرقة الطنبوره المصريه.]]
[[ملف:Reda Troupe Koromba 2.jpg|تصغير|رقصة الكرومبه، فرقة رضا. ستات الفرقه لابسين الهدوم الفلاحى الحلوه.]]
[[ملف:Mitkal.jpg|تصغير|الريس متقال و ف ايدو ربابه.]]
المزيكه المصريه و الالات المزيكيه المصريه، بردو زى كل حاجه مصرى، من اقدم المزيكه و الالات المزيكيه ف التاريخ. المصريين اخترعو الات المزيكه و المزيكه المصرى سايبه تأثيرها ف كل حته، سيان ف اوروبا ولّا ف الشرق. المزيكه المصرى و الالات المزيكيه المصريه لعبو دور كبير و اساسى ف تطور المزيكه و الالات المزيكيه اليونانيه القديمه، و ده خلاهم يلعبو دور اساسى ف تطور المزيكه الاوروبيه و الات المزيكه ف اوروبا عمومى، و الدور ده لعبوه لحد العصور الوسيطه.
المصريين النهارده لسه بيستعملو نفس الالات المزيكيه اللى هما كانو بيستعملوها من الاف السنين زى ما هيا، زى: الطبله و الناى و السمسميه و المزمار و الربابه و الدف و الصاجات و اللوت المصرى القديم، اللى اتطور منو العود، و المثلث، اللى اتطور م السسترم اللى المصريين بيسموها الشخشيخه (و الكلمة دى مش عربى)، و السسترم نفسها و الناقوس و الهارپ. و فى الات مزيكه تانى المصريين بيستعملوها اتطورت بشكل مباشر من الات المزيكه المصريه القديمه. المزيكه بتاع الكنيسه القبطيه بردو بتستعمل الات مزيكه مصريه قديمه، و المزيكه الصوفيه المصريه بردو بتستعمل الات مزيكه مصريه قديمه. المزيكه الصوفيه المصريه بيعتبروها اقرب مزيكه لالمزيكه المصريه القديمه، عشان بتستعمل نفس الات المزيكه و بتمشى علا نفس الرتم بالزبط.<ref>Hickmann, Hans (1957). "Un Zikr Dans le Mastaba de Debhen, Guizah (IVeme Dynastie)". ''Journal of the International Folk Music Council''. 9: 59–62. doi:10.2307/834982</ref><ref>Hickmann, Hans (January 1960). "Rythme, mètre et mesure de la musique instrumentale et vocale des anciens Egyptiens". ''Acta Musicologica''. 32 (1): 11–22. doi:10.2307/931818</ref> و عشان المصريين عمومى بيستعملو الات المزيكه اللى بيستعملوها من الاف السنين، ده بيخلى مزيكة الفولكلور بردو، عمومى، تعكس المزيكه المصريه القديمه بشكل ولّا التانى.
الاله [[اوزيريس|اوزير]] اما كان بيحاول يخلى العالم متحضر، كان بيستعمل المزيكه اللى عملتها حتحور ف محاولتو دى. عشان اوزير رمز م الرموز بتاع المصريين، ده بيخلى المصريين اول ناس ف العالم جه علا بالهم فكرة انهم يخلو باقى العالم متحضر زيهم، و المزيكه عند المصريين كات اساسيه ف ده. فى كزه اله و الهه م الالهه بتاع المصريين كانو المصريين بينسبولهم المزيكه، زى الالهه بات، و الالهه حتحور اللى كانو بيلعبولها مزيكة السسترم خصوصى، و الاله ايحى اللى اسمو معناه "بتاع المزيكه". المزيكه كات جزء اساسى من طقوس المصريين الدينيه، عشان المصريين كانو من ضمن ايماناتهم ان كل المتع بتاع الحياه هدايا ليهم م الالهه العظيمه بتاعتهم. و ده لسه لحد النهارده بينعكس ف روح المصريين و ف احتفالتهم، و المزيكه بتاع المصريين لسه بتلالى ف المنطقه كلها.
المزيكه من اكتر الحاجات اللى بتبان فيها ثقافة و روح الشعوب و حضارتهم، و المزيكه بتاع المصريين بتعكس تاريخ طويل. المزيكه طول عمرها بتلعب جزء كبير ف الثقافة بتاع المصريين، المصريين استعملو المزيكه ف الطقوس الدينيه و ف الحروب و ف الترفيه و ف لاحتفالات و الاعياد، و لسه ده بينعكس ف المجتمع المصرى و الروح المصريه لحد النهارده. زى ما متقال ف سكشن فوق، المجتمع المصرى بردو عمومى بيتسرق سرقه ثقافيه، و ده بيبان زى عين الشمس ف المزيكه المصريه و الالات المزيكيه المصريه اللى هيا من اهم المنتجات الثقافيه بتاع المصريين، الرايح و الجى ى بيحاولو ينسبو المنتجات الثقافيه بتاعت المصريين ليهم ى ع الاقل بيحاولو يفصلو المصريين عنها و يخلو المنتجات الثقافيه دى تبقا مش بتاعت حد؛ زى انهم يقومو قايلين عليها انها "شرقيه" ى "شرق-اوسطيه" ولّا "عربيه" ولّا اى اسم تانى م الاسامى اللى بيصطادو بيها ف المايه العكره، و دى حركه فيها ترمخه واضحه لالاعما علا مصرية المنتجات الثقافيه دى. ف حتة المزيكه خصوصى، عشان فى شعوب مبتحبش تبقا مديونه لحد ف الجزء ده بالذات من ثقافتها، و عشان المصريين نقدر نعتبرهم الابهات و الامهات ب الروح لالمزيكه ف المنطقه اللى حواليهم و ف اوروبا، ده بيخلى المصريين فصلهم عن دورهم ده مرغوب فيه. المحاولات دى بتفشل عشان اسباب كتير، اهمها ان المزيكه المصريه ملامحها واضحه و معروفه، و سهل اوى، سيان لاللى بيترتأ ودانو شوى ولّا لاللى مبيترتأهاش، انو يتعرف المصرى م المش-مصرى.
فى انواع كتير م المزيكه المصرى، اهمها الفولكلور، و ده فى منو فولكلور فلاحى، و فولكلور صعيدى اللى هو بيبقا فلاحى بردو ف الغالب، و سواحيلى، و المزيكه بتاع الموالد، و المزيكه بتاع الذكر و الزار، و غيرهم. عمومى، الفولكلور المصرى فى تنوع جامد فيه، يعنى كلمة "فولكلور" دى بنقولها كده بالوايم عشان فى اختلافات من حته لحته، بس لاختلافات دى يادوب تنوع علا حاجه واحده ليها نفس الروح و ده اللى بنقول عليه الفولكلور المصرى.
من اشهر المصريين اللى غنو الفولكلور المصرى [[متقال قناوى متقال|الريس متقال]]، متقال قناوى متقال. الريس متقال اتولد ف لوكسور (لاقصر). ف مزيكة الريس متقال بنسمع الربابه اللى هو بيلعبها و الطبله و الدف، اللى هما زى ما اتقال فوق الات مزيكه مصرى قديمه لسه المصريين بيستعملوها، و ف نص الغنوه السقفه اللى المصريين كلهم بيحبوها، و بنشوف مصرى ب الهدوم الفلاحى و اللهجه المصرى الصعيدى الفلاحى الحلوه. الريس متقال غنا "الفراوله بتاع الفراوله" و "يا حلوه يا شايله البلاص" و "البت بيضا" اللى فرقة رضا رقصت عليها و هما بيلعبو تحطيب.
[[فرقة رضا]] بردو سابت لالمصريين تراث فولكلورى روعه، مزيكه و رقص فولكلورى مصرى بنشوف فيه الهدوم الفلاحى الحلوه و التحطيب علا غنوة "البت بيضا" اللى هيا غنوة الريس متقال، و بنشوف الحلاوه بتاع ستات مصر ف [[رقصة الكرومبه]]، و حلاوة الرقص ف شوارع مصر ف [[لوكسور بلدنا]]، و بنسمع مصريين بيغنو بلغتهم المصرى الحلوه.
المزيكه المصرى بردو بعد لما اثرت ف العالم حواليها اتأثرت بيه. من ضمن المزيكه اللى اتخلطت مع المزيكه المصرى المزيكه اليونانى و الرومانى\البيزنطى اللى هما ف الاصل متأثرين ب المزيكه المصرى، و المزيكه الاوروبيه جه منها لمصر البيانو و الكمان و الاوبرا ف نهاية القرن التمنتاشر، و ف القرن التسعتاشر و العشرين، لما المصريين كان بيطلعو ف النور م العتمه اللى فرضها عليهم لاحتلال العثمانلى اللى كان بيحاول يعزلهم عن العالم، المصريين خدو الات م المزيكه الاوروبى و مصّروها، يعنى عملو منها مزيكه مصرى مختلفه عن المزيكه اللى بتتعمل منها ف اوروبا. بقا فى ف مصر تلات اجيال اولانيين م الملحنين: الجيل 1و القصبجى و ابوبكر خيرت (عم عمر خيرت) اللى استعمل الالحان المصرى الشعبى ف تأليفات الاوركسترا؛ الجيل التانى منو العظيم جمال عبدالرحيم اللى عمل مكس مزيكى م المزيكه المصرى و الاوروبى ف المزيكه بتاعتو؛ الجيل التالت منو راجح داود اللى عمل مزيكه بتاع افلام كتير زى بتاع فيلم الكيت كات. و فى اللى بيضيفو ع التلات اجيال دول جيل رابع. ف القرن العشرين كمان المصريين طلع منهم [[محمد عبد الوهاب|محمد عبدالوهاب]] اللى بردو عمل مزيكه مصرى مخلوطه ب الرتم الاوروبى و غيرو، و خلا الحياه تعود لالعود. عمومى، ف القرن العشرين بطولو المصريين اخترعو المزيكه من اول و جديد ف المنطقه، و ده مش جديد، المصريين طول العصور الوسطانيه و قبل القرن العشرين كانو بردو السنتر بتاع المزيكه ف المنطقه. المصريين بردو عملو چاز مصرى زى "افتكاسات" و "The Cairo Jazz Band"، و عمومى غالبية الچنرات المزيكيه موجوده ف مصر.
المصريين بيغنو و بيرقصو و بيحتفلو عشان دى عوايدهم من الاف السنين. الستات المصريين اخترعو الرقص المصرى، اللى فى ناس كتير ف العالم كلو دلوقت بيتعلموه و بيسموه "belly dance"، و الرقص المصرى ده م الحاجات اللى بتتسرق م المصريين زى ما متقال فوق، بيسموه الرقص "الشرقى" عشان يصطادو ب الكلمه دى ف المايه العكره. الستات المصريين اخترعو الرقص المصرى، الستات المصريين بيتولدو بيعرفو يرقصوه، المش-مصريين بيتعلموه. من اشهر المصريين اللى رقصو الرقص المصرى: ساميه جمال، تحيه كاريوكا، و شفيقه القبطيه. المزيكه المصرى اللى بتبقا عوايدى مع الرقص المصرى نقدر نعتبرها چنره لوحدها بردو.
من اهم المزيكاتيه المصريين بردو العظيم [[سيد درويش]] اللى غنا "الحلوه دى" و "سالمه يا سلامه" و اللى الغنوات بتاعتو لسه بتلالى ف المنطقه كلها و لسه بيقلدوها لحد النهارده. [[ام كلثوم]]، الست، من اشهر المغنيين المصريين و غنواتها لسه بيرنو ف كل حته ف مصر و ف العالم، و [[محمد فوزى]] و اختو [[هدى سلطان]] اللى اسمها الحقيقى بهيجه عبدالعال، [[شاديه]] و [[عبد الحليم حافظ|عبدالحليم حافظ]] و سيد مكاوى، رياض السنباطى و بليغ حمدى، و اللسته تطول اوى.
فى انواع تانى كتير م المزيكه المصرى بيقولو عليها "شعبى" و خلاص عشان محدش بيسميها باسم تكنيكى يوصفها صح. عدويه و حكيم و حسن لاسمر بيغنو المزيكه الشعبى، بس فى مزيكه تانى بتتسما شعبى بالغلط عشان محدش بيصنفها صح. و فى نوع م المزيكه المصرى بيسموه "راب" بالغلط بردو عشان النوع ده م المزيكه مصرى و بيتطور ف مصر م ال2000ات، و النوع ده ابتدا يوصل مرحله جديده م التطور ف اغانى مصرى كتير، زى ف النص التانى من غنوة ويجز اللى اسمها "تجار حرام"، اللى النص التانى بتاعها ده مصبوغ ب الفولكلور المصرى، و جايز ويجز بيقول ف الغنوة دى "هنروح المولد" عشان هوا، سيان بشكل واعى ولّا مش-واعى، عارف النوع ده م المزيكه المصرى جى منين ف مصر.
فاطمه سعيد و اميره سليم اتنين سوبرانو مصريين متميزين، و فاطمه سعيد بتستعمل صوتها الاوبراتيكى بردو ف غنوات فولكلور مصرى. و غيرهم كمان زى لاتنين ميتزوسوبرانو المصريين فرح الديبانى و چالا الحديدى.
المزيكه [[مزيكه الكترونى|الالكترونى]] و [[مزيكه الكترواكوستيكى|الالكترواكوستيكى]] اختراعها كان ف مصر، و ده فى ناس كتير متعرفوش. الملحن المصرى [[حليم الضبع]]، اللى اصلو من ابوتيج ف اسيوط، عمل اول تسجيل الكترواكوستيكى ف التاريخ، و ده عملو ف القاهره سنة 1944 و هوا عندو 23 سنه، يعنى قبل ما يسافر امريكا ب 7 سنين، الشغل بتاعو ده اسمو "تعبير الزار (The Expression of Zar)"، و استعمل فيه اصوات سجلها ف شوارع مصر كلها من قبلى لبحرى. حليم الضبع بيسموه ابو المزيكه الالكترونى.
م الانواع التانى بتاع المزيكه المصرى المزيكه اللى بتعملها فرقة الطنبوره. الطنبوره بيستعملو ف المزيكه بتاعتهم الات مزيكه مصرى قديمه، زى السمسميه و الطبله و المثلث، اللى اتطور م السسترم، و الة الطنبوره اللى بنفس اسم الفرقة. عمومى، الصوت بتاع السمسميه بيميز فرقة الطنبوره بشكل كبير، عشان محدش بيعرف يلعب الآله زى اللى اخترعوها، يعنى محدش بيعرف يخليها نفس الصوت يطلع منها. السمسميه ف الغالب المصريين بتوع قبلى ودوها بحرى لما كانو بيشتغلو ف حفر كنال السويس ف القرن التسعتاشر، عشان المزيكه بردو م الطرق اللى المصريين كانو بيتعاملو بيها مع القهر اللى هما كانو بيشوفوه؛ و زى فرقة الطنبوره ما بيقولو: "حفر الكنال.. ياما خد رجال.. من اجدادنا و اهالينا".
ف نهاية القرن العشرين البروفسير المصرى خيرى الملط، ف جامعة حلوان، عمل مشروع قومى لدراسة المزيكه المصرى القديمه، و المشروع ده مركزو ف مصر. اللى خلا دكتور خيرى الملط يعمل المشروع ده مش بس عشان دراسة المزيكه المصرى القديمه، ده بردو عشان شاف خطر السكوت علا سرقة تراث المصريين المزيكى لما شاف اسطوانه واحد اسرائيلى عاملها و كاتب عليها مزيكه من عصر الاهرامات و بيقول انها معموله ب الات يهوديه قديمه.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://aawsat.com/home/article/732951/%D9%81%D8%B1%D9%82%D8%A9-%D9%84%D9%84%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%8A%D9%82%D9%89-%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%B1%D8%B9%D9%88%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D8%AA%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%A3%D8%BA%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D9%87%D9%8A%D8%B1%D9%88%D8%BA%D9%84%D9%8A%D9%81%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%87%D8%B1%D8%A9
| title = فرقة للمزيكا الفرعونية تقدم أغانى بالهيروغليفية فى القاهرة: مؤسسها أعاد تصنيع 22 آلة مزيكا.. وحارب ادعاءات إسرائيلية بيهوديتها.
}}</ref> دكتور خيرى الملط كمان اتكلم عن لاستمراريه بين المزيكه بتاع المصريين دلوقت و مزيكتهم القديمه، و بيقول انو بيشوف فيهم نفس الروح، و ان المصريين لسه بيغنو ف فولكلورهم لنفس الحاجات اللى كانو بيغنولها ف مصر القديمه، و بيعملو نفس الحاجات و هما بيغنو زى حططان الايد جنب الودن اللى هيا حاجه تراثيه بالنسبه لالمصريين، و ظاهرة "المزيكاتى لاعما" اللى المصريين معروفين بيها. ده مش ان المصريين، زى ما متقال فوق، لسه بيستعملو نفس الالات المزيكيه اللى كانو بيستعملوها من الاف السنين زى ما هيا، و الالات اللى اتطورت م الالات القديمه بشكل مباشر. دكتور خيرى الملط بردو بيناقش ان المصريين القدام استعملو المقام (scale) الدياتونى اللى هو مقام هيبتاتونى (سباعى)، يعنى مش بس المقام البنتاتونى (الخماسى).<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| title = Ancient Egyptian Music Symposium
| accessdate = 2021-06-23
| تاريخ الأرشيف = 2005-05-31
| مسار الأرشيف = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| url-status = dead
| تاريخ الارشيف = 2005-05-31
| مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
| archive-date = 2005-05-31
| archive-url = https://web.archive.org/web/20050531222650/http://www.phmusic.gov.eg/news/Natinal%20project%20in%20english%20.doc
}}</ref>
ف موكب المومياوات الملكيه، المصريين غنو ب اللغه القديمه بتاعتهم اللى مغنوش بيها اديلهم وقت طويل اوى. ترنيمة [[ايزيس|ايسه]]، اللى غنتها اميره سليم و لحنها هشام نزيه و المايسترو كان نادر عباسى، و المزيكه بتاعتها استعملت الالات المصريه، لمست قلوب المصريين كلهم و كلبشت فيها لجل تخليهم يشوفو ف روحهم اللى مردوم عليه بس معمروش مات، و بالنسبه لمصريين كتير الترنيمه دى كات لحظة عباده لالهتهم القديمه ايسه. سيان دى كات بداية رجوع المصريين بحق وحقيق لالثقافه بتاعتهم القديمه العظيمه بشكل كامل، دى حاجه هنشوفها اكيد ف الكام السنه الجايه، بس الاكاده ان ترنيمة ايسه صحت حاجه جوا المصريين.
== الاعياد ==
[[ملف:رقص شعبى بالمولد.jpg|تصغير|مولد ف مصر.]]
المصريين بيحبو الاعياد والافراح و لاحتفلات بشكل كبير اوى، بيغنو و بيرقصو و بيحتفلو عشان دى عوايدهم من الاف السنين. المصريين بيهتمو ب الاعياد بتاعتهم اللى ورثوها جيل ورا جيل من حوالى خمستلاف سنه. و ده بيبان ف لاحتفالات اللى احتفلو بيها من الاف السنين و لسه بيحتفلو بيها لحد النهارده. المصريين لسه بيحتفلو ب اعياد كتير من اعيادهم المصريه القديمه، زى [[شم النسيم]] و [[عيد النيروز|راس السنه المصريه]] و [[عيد وفاء النيل]] و [[عيد الحصاد]]، و غيرهم.
بعد لما المسيحيه خشت مصر ايام لاحتلال الرومانى، المصريين غالبيتهم خشو المسيحيه و بقو بيحتفلو ب اعياد جديده اتضافت لاعيادهم زى [[عيد القيامه]] و [[عيد الغطاس]] و [[راس السنه الميلاديه]]، بعدين الاسلام خش مصر مع لاحتلال العربى و بعدها بكام قرن المصريين غالبيتهم خشو الاسلام و بقو بيحتفلو ب اعياد جديده تانى اتضافت لاعيادهم زى [[مولد النبى]] و [[راس السنه الهجريه]] و [[عيد الفطر]] و [[عيد الاضحى]] و [[عاشورا]]، و المصريين كمان اخترعو لاحتفالات بتاع رمضان اللى المنطقه بقت بتحاول تقلدهم فيها ى بييجو يتفرجو عليها ف مصر. المصريين كمان مصّرو لاحتفالات بتاع الديانات لابراهيميه لاتنين. المصريين بردو بيحتفلو ب اعياد تانى، زى [[عيد الام]]، و [[23 يوليه]] و [[عيد الجلاء]] و [[عيد تحرير سينا]] و [[6 اكتوبر]]، و دول اعياد وطنيه.
المصريين بردو ليهم مماراسات ثقافيه كتير وارثينها من جدودهم المصريين القدام، و المماراسات دى بيعتبروها اعياد. المصريين عندهم احتفالات شغاله طول السنه اسمها الموالد، و الموالد دى المصريين هما اللى اخترعوها و الطقوس بتاعتها جيه م الطقوس المصريه القديمه، و المصريين بيحتفلو ب شخصياتهم المحليه اللى محدش يعرف عنها حاجه غيرهم و بيعملولهم مقامات، و احتفالات تانى كتير. كمثال، الطقوس بتاع مولد سيدى ابوالحجاج هيا هيا الطقوس بتاع [[عيد الاوبيت|عيد الاوبت]] المصرى القديم.
== الرياضه واللعب ==
المصريين بيعشقو الرياضه من ايام العصر الفرعونى لحد دلوقت و عندهم رياضات مصريه قديمه كتير لسه بيلعبوها لحد النهارده، زى: التحطيب و الملاكمه و شد الحبل و الجرى و المصارعه و التجديف و الرمايه، و غيرهم. المصريين كانو عندهم لعبه استراتيچيه اسمها "سنت zn.t"، و من ضمن اللعب لاستراتيچيه اللى لسه مستمره معاهم من الاف السنين من جدودهم المصريين القدام: السيجا و الضامه. المصريين بردو عندهم العاب تانى كتير بيلعبوها بالزبط زى ما متسجله ع الحيطان بتاع المعابد، خصوصى ف الريف، زى اللعب اللى العيال بيلعبوها.
المصريين بردو بيمارسو السباحه و التنس و البينج بونج و لاسكواش و البلياردو و كورة الايد و الطايره (كورة الطايره) و الكاراتيه و التايكوندو و الكوره (كورة القدم).
الكوره ليها جمهور كبير اوى ف مصر، و المنتخب المصرى كسب طولة الامم الافرقيه سبع مرات. [[محمد صلاح (لعيب كورة قدم)|محمد صلاح]] عمل نمره جديده ب اكتر عدد اجوان ف موسم واحد ف الدورى لانجليزى ف 2017-2018، جاب 32 جون ف 38 ماتش، و جاب ال32 جون دول ف 24 ماتش، و بكده كمان يبقا عمل نمره جديده ب عدد الماتشات اللى جاب فيها اجوان.
المصريين بردو متميزين ف كورة الايد، و المنتخب المصرى "فريق الاحلام" هوا اول منتخب مش-اوروبى يوصل للدور النص-نهائى ف 2001.
المصريين بردو ليهم تواجد عالمى ف العاب كتير. ف 2004 [[كرم جابر]] خد الميداليه الدهبيه بتاع المصارعه اليونانيه-الرومانيه وزن 96 كج ف [[اوليمبياد صيف 2004]] ف اليونان. ف 2020 [[ممدوح السبيعى|بيج رامى]] خد مستر اوليمبيا. ف 2021 [[نانسى طمان]] خدت الميداليه الدهبيه بتاع كاس العالم ف الجمباز الفنى. ف 2021 [[نعمه سعيد]] خدت الميداليه الدهبيه بتاع بطولة العالم ف رفع الاثقال وزن 64 كج.
ف 2021 المصريه مريم الهضيبى خدت الميداليه الدهبيه بتاع بطولة افرقيا ف البينج بونج بتاع الستات، و اللى لعبت قصادها ف النهائى كات المصريه هنا جوده. ف 2021 بردو هنا جوده خدت المركز التانى\الميداليه الفضيه بتاع بطولة العالم ف البينج بونج ف [[پورتوجال|الپورتوجال]]، و هيا و اللى لعبت قصادها ف النهائى مع بعض خدو بطولة العالم ف البينج بونج الثنائى ف الپورتوجال بردو ف 2021. عمر عسر خد بطولة افرقيا ف البينج بونج بتاع الرجاله ف 2021، و ف نفس السنه عمر عسر و [[دينا مشرف]] خدو بطولة افرقيا ف البينج بونج الثنائى المخلوط، و ف نفس السنه بردو [[يسرى حلمى|يسرا عبدالرازق]] و فرح عبدالعزيز خدو بطولة افرقيا ف البينج بونج الثنائى بتاع الستات.
المصريين متميزين اوى بردو ف لاسكواش، و تملى ف المراكز العشره الاولانيين علا مستوا العالم، ستات و رجاله، و ف الغالب بيبقو واخدين المركز الاولانى و المركز التانى بالتحديد. فى خمس مصريين من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الرجاله و واخدين المراكز 1 ([[محمد الشوربجى]]) و 2 و 3 و 4 و 7، ف 2020؛ و بردو الستات المصريين فى منهم اربعه من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الستات و واخدين المراكز 1 ([[نوران جوهر]]) و 2 و 4 و 6، ف 2020. ف 2021: فى سبع مصريين من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الرجاله و واخدين المراكز 1 ([[على فرج]]) و 2 و 4 و 6 و 7 و 8 و 10؛ و بردو ف 2021: الستات المصريين فى منهم سته من ضمن العشره الاولانيين علا مستوا العالم ف اسكواش الستات و واخدين المراكز 1 ([[نور الشربينى]]) و 2 و 4 و 8 و 9 و 10. ف 2017 المصريه [[رنيم الوليلى]] خدت بطولة العالم ف لاسكواش بتاع الستات و اللى كات بتلعب قصادها ف النهائى هيا المصريه [[نور الشربينى]]، و ده بيتكرر كتير اوى ان المصريين يلعيبة بعض ف النهائى، ف لاتنين نهائى الستات و نهائى الرجاله. نور الشربينى معروفه ب احسن لعيبة اسكواش علا مستوا العالم و خدت بطولة العالم خمس مرات ف 2015، 2016، 2019، 2020، و 2021، و لما خدتها ف 2015 كات اصغر وحده علا مستوا العالم تاخد البطوله. المصريين دلوقت هما ابطال العالم ف لاسكواش، نور الشربينى و [[طارق مؤمن]] و اخدين البطولات بتاع الستات و الرجاله ف 2020، و محمد الشوربجى و نوران جوهر و اخدين المراكز الاولانيه علا مستوا العالم ف 2020. و نور الشربينى و على فرج واخدين البطولات بتاع الستات و الرجاله ف 2021، و نور الشربينى و على فرج بردو واخدين المراكز الاولانيه علا مستوا العالم ف 2021. المصريين واخدين بطولات اسكواش الرجاله خمس مرات ورا بعض من 2016 لحد 2021، و واخدين بطولات اسكواش الستات ست مرات ورا بعض من 2015 لحد 2021؛ يعنى هما ابطال العالم ف لاسكواش اديلهم ست سنين ورا بعض.
== الهويه المصريه ==
[[ملف:Eye of Horus bw.svg|230x230px|left]]
[[ملف:Nahdet Misr.jpg|تصغير|تمثال نهضة مصر، للنحات المصرى [[محمود مختار]].]]
المصريين شمال-افريقيين بحر-متوسطين، يعنى افرو-متوسطين. ده معناه واضح:
الهويه المصريه ملهاش دعوه ب الافارقه بتوع تحت-الصحاره، عشان المصريين مش سود و مفصولين طول تاريخهم عن السود بتوع تحت-الصحاره، و حتا كوش القديمه كات مملكه لوحديها ملهاش دعوه ب مصر، بس ثقافتهم كات واخده حاجات سلف من ثقافة المصريين عشان المصريين احتلوهم فتره كبيره، حوالى 500 سنه متواصل و 300 سنه متقطع، و اثرو فيهم، و هما كمان احتلو مصر فتره قصيره اوى، يادوب حوالى 80 سنه، و حتا ف فتره احتلالهم لمصر هما اللى اتأثرو ب مصر مش العكس. دلوقت النوبه اتوحدت مع مصر و بقت حته منها. دكتور زاهى حواس من ضمن اللى اتكلمو ف الحته دى.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://afp.google.com/article/ALeqM5iB6u3XEMp9IrJfl-kH6FHNgZCg_A
| title = Archive copy
| accessdate = 2007-06-09
| archive-date = 2007-06-09
| archive-url = https://web.archive.org/web/20070609092458/http://afp.google.com/article/ALeqM5iB6u3XEMp9IrJfl-kH6FHNgZCg_A
| url-status = dead
}}</ref><ref name="Elaph2">[http://www.elaph.com/Web/NewsPapers/2009/6/447838.htm Elaph]</ref> المصريين بردو مش "بيض"، المصريين كوكاسيين (Caucasoids)، و بالتحديد كوكاسيين بحر-متوسطين (Mediterranean Caucasoids)، و دى مبتتحددش ب لون الجلد. المصريين فى منهم لاسمرانى (و ده لون ليه معنا معين عند المصريين) و القمحاوى و لابيضانى، و التلات الوانات دول فى منهم درجات كمان، و التلات الوانات بيبقو موجودين ف نفس البيت المصرى عادى، بس كلهم بيبقو شكلهم مصرى مميز، و المصريين بيعرفو يميزو شكلهم بكل سهوله و عارفين كويس اوى الفرق بين المصرى و المش-مصرى. الالوانات دى مش معناها ان المصريين متخلطين، دى الواناتهم المصريه من الاف السنين، مفيش حاجه اسمها العالم ابيض و اسود و الباقى متخلط، دى هرتله اوروبى الزمن عفا عليها و مش علميه. المصريين لون الجلد مبيفرقش معاهم ف حاجه، اجمل جُمال مصر لون جلدهم مش واحد، بس كلهم شكلهم مصرى جميل مميز. و لون الجلد مبيخشش ف اى حاجه تانى، و مبيخشش ف السياسه. عمومى المصريين ملهمش دعوه ب المشاكل اللى بين البيض و السود ف الغرب، بس فى بيض بيتوبو عن اللى عملوه ف السود ب انهم يقومو مسلمينهم تاريخ و حضارة المصريين، و الحركه بتاع السود اللى ليها دعم ف الغرب دلوقت اسمها "الافروسنتريه (Afrocentrism)"، و دى حركه سببها ان البيض كانو بيحاولو بردو ينسبو تاريخ مصر ليهم ف فتره م الفترات، جه السود عاملين زيهم ك رد فعل؛ بس البيض كانو بيعملو ده بخباثه و بشكل مش-مباشر، و كانو بيعملوه بشكل يخليه يبان اكنو اكاديمى، و لسه بردو فى بيض لحد النهارده بيحاولو ينسبو تاريخ مصر لنفسهم؛ السود بيعملو ده بغشامه، بس فى بيض بيدعموهم عشان بيتوبو علا افا المصريين.
الهويه المصريه ملهاش دعوه ب الديانات لابراهيميه، عشان المصريين ف الاساس مش مسيحيين و مش مسلمين و مش يهود، و المصريين مش شوية يونانيين و رومانيين و مش شوية عرب و مماليك و اتراك. المصريين مصريين، ف الحاضر و الماضى طول عمرهم مصريين، موجودين ف مصر م العصر البليستوسينى (Pleistocene) و مفيش هجرات اثرت فيهم و الاقليات الحاكمه اللى احتلت مصر معمرهاش اثرت فيهم و هم اصحاب الحضاره المصريه الفرعونيه العظيمه.<ref name=":5">Brace, C. L.; Tracer, D. P.; Yaroch, L. A.; Robb, J.; Brandt, K.; Nelson, A. R. (1993). [https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/ajpa.1330360603 "Clines and clusters versus "Race:" a test in ancient Egypt and the case of a death on the Nile".] ''American Journal of Physical Anthropology''. 36: 1–31. [https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/ajpa.1330360603 doi:10.1002/ajpa.1330360603]</ref><ref name=":6" /> زى ما متقال فوق، ف فترة لاحتلال الرومانى، المسيحيه خشت مصر. ف فترة لاحتلال الرومانى الرومانيين نهبو مصر، و المصريين كانو بيدفعو ضرايب الراس، و بعد المسيحيه ما خشت مصر ف عصرهم المصريين المش-مسيحيين كانو بيدفعو ضرايب الراس بردو. و ابتدت الحرب ع اللى المسيحيين كانو بيسموها "الوثنيه"، و المعابد المصريه القديمه اتقفلت و منها اللى اتحرق. غالبية المصريين خشو المسيحيه. ف فترة لاحتلال العربى، الاسلام ابتدا يخش مصر، بس المصريين مخشوش الاسلام بشكل كبير ف فترة لاحتلال العربى. ف الفتره دى مصر كات نهيبه ("بقره حلوب" ف تعبير عمرو بن العاص)، المصريين كانو بيدفعو جزيه و ضرايب و مكوس، و لما المصريين كانو بيخشو الاسلام عشان ينفدو بجلدهم م الكلام ده، قامو فرضو الجزيه ع المصريين المسلمين بردو. لاحتلال العربى ده ابتدا سنة 641 م. و انتهى ب تأسيس [[الدوله الطولونيه]] سنة 868 م. بعد كده حصل ازدهار ف مصر. غالبية المصريين ابتدو يخشو الاسلام، بس ده حصل علا كزه قرن مش مره واحده، و المصريين المسلمين كانو بيتقال عليهم قبط ف العصور الوسيطه كلها و خصوصى ف العصر المملوكى و لحد بدايات العصر العثمانى.<ref name=":4" /> (شوف سكشن "الاسامى بتاع المصريين" و سكشن "الميتولوچيه و الديانه" فوق.)
المصريين طول عمرهم معروفين ب قوميتهم المحليه اللى هيا القوميه المصريه. اللى بتتسما العروبه دى كات فكره غريبه ع المصريين، و اتفرضت عليهم بسبب الظروف السياسيه بتاع البلد ف النص التانى بتاع القرن العشرين. ف القرن التسعتاشر و لحد نص القرن العشرين المصريين رفعو شعارات [[القومية المصريه|القوميه المصريه]] و الحركه الفرعونيه ف وش لاحتلال و شعار الثورات ضد لاحتلال كان مصر للمصريين، و رفعو الشعار ده ف ثورة عرابى و ثورة 1919 اللى بيسموهم ثورات الفلاحين. من ضمن اللى اتشغلو ب الهويه المصريه ف بداية و نص القرن العشرين [[احمد لطفى السيد]] و [[طه حسين]] و [[سلامه موسى]]، و معاهم الفنانين اللى عبرو عن ده ف فنهم، زى [[شادى عبد السلام|شادى عبدالسلام]] و [[محمود مختار]]. بعد كده عشان اسباب منها الظروف السياسيه اللى مصر اتحطت فيها و الحروب اللى خشت فيها عشان تعود ارضها، و منها المؤامرات علا مصر م لاحتلالات المطروده عشان يبوظو هويتها المصريه، حصل تضارب ف الايديولوجيات بين القوميه المصريه من نحيه و م النحيه التانيه فكرة العروبه اللى كات غريبه ع المصريين، عشان المصريين معروفين ب قوميتهم المحليه اللى هيا القوميه المصريه. المصريين اتفرض عليهم من بدرى يخشو ف عركه ثقافيه مستمره عشان يرجعو و يحمو هويتهم الحقيقيه اللى هيا الهويه المصريه، و العركه الثقافيه دى لسه مستمره لحد النهارده. العركه دى عمومى مستمره على ايد فكرة العروبه، عشان المصريين كانو بيعاهربو لجل يتخلصو م لاحتلالات و ده حطهم وش ف وش مع اهم سؤال: "احنا مين؟" الاجابه ع السؤال ده كات واضحه و مفيش اتنين اختلفو عليها: "مصريين"، و ده كان اساس الحركه الفرعونيه و القوميه المصريه و اساس الثوره ضد لاحتلال. لاحتلال البريطانى عشان يداحل مع القوميه المصريه اللى شوكتها علت، ابتدا يدعم افكار ضدها زى فكرة العروبه عشان يدفن فيها مصر و يكسر شوكة المصريين و هويتهم، و بكده حتا ان مصر اتخلصت م لاحتلال هتفضل بلد هويتها مهزوزه ان اتبنت هويه مش هويتها، عشان ده بيفصل مصر عن تاريخها؛ بريطانيا دعمو تأسيس جامعة الدول العربيه و كان راسهم و الف سيف انها تتأسس ف القاهره و استعملو الشوام عشان يقنعو المصريين ب العروبه، بس فشلو ف البدايه، لحد عبدالناصر ما اتبنّا الفكره، و ندم عليها بعد كده بعد الفاس ما وقعت ف الراس.
عركة الهويه ف مصر بردو سببها ان "المتعلمين المصريين" (شوف معنا التسميه دى عند [[بيومى قنديل]]) ى بيتبنّو افكار بتعادى مصر و المصريين و يسيّدوها، ى اللى منهم بيبقا عايز مصر تبقا مصريه بيبقا رجل ورا و رجل قدام، من نحيه عايز مصر و من نحيه تانى عايز بردو الافكار و الايديولوچيات اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم، سيان الافكار و الايديولوچيات دى كات دينيه ولّا سياسيه، و اللى م النوع التانى دول بيفضلو يلفو و يدورو و بيخشو ف متاهات عشان يبررو و يتحججو بالنيابه عن الافكار و الايديولوچيات اللى بتعادى مصر و المصريين و رموزهم و ثقافتهم و تاريخهم دى. ف كتاب "حاضر الثقافة فى مصر"، بيومى قنديل وصف "المتعلمين المصريين" ب انهم الدونيه مسيطره عليهم ف كل حاجه تخص مصر، و ان دونيتهم دى هيا السبب ف الحاله اللى مصر وصلتلها، و بيومى قنديل ركز ف الكتاب ده علا دونيتهم ف حتة اللغه خصوصى.<ref name=":1" /> ده مش بردو ان "المتعلمين المصريين" بيمشو ورا الاوروبيين و الغربيين ف انهم بيتبنّو التسميات اللى الاوروبيين و الغربيين دول بيحطوها علا مصر و المصريين و ثقافتهم و لغتهم عشان يدفنوهم و يدفنو هويتهم المصريه بالحيا. و ده، طبيعى، جى علا هوا المؤسسات الدينيه ف مصر، اللى هوية المصريين و ثقافتهم و تاريخهم ميفرقوش معاها بشلن.
عمومى، رغم اللى الدوله المصريه ف اواخر القرن العشرين و معاها "المتعلمين المصريين" و معاها المؤسسات الدينيه فرضوه ولّا حاولو يفرضوه ولّا بيحاولو يفرضوه، المصريين هويتهم المصريه ف كل حاجه بيعملوها، المصريين ليهم ورث من مصر القديمه يخصهم هما لوحدهم، و الورث ده حضارى و ثقافى و فلسفى و دينى و اخلاقى و قومى و وطنى و لغوى؛ تاريخ و حضارة مصر القديمه بيشكلو هوية و وعى المصريين لحد النهارده، لحد ان كانو هما نفسهم مش واخدين بالهم من كده، و دا بيظهر بشكل كبير ف اللغه اللى بيتكلموها، اللى هيا المصرى، و المماراسات الثقافيه بتاعتهم كلها، و اللى بيمأأ هيشوف اللى تحت مناخيرو.
== خرايط مصر ==
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
== شوف كمان ==
* [[مصر القديمه]]
* [[مصر]]
* [[مصادر تاريخ مصر القديمه|مصادر تاريخ مصر القديمة]]
* [[تاريخ مصر]]
* [[تاريخ مصر الخرافى]]
* [[موميا]]
* [[نبته]]
* [[الاهرامات المصريه]]
* [[ابو سمبل]]
* [[اللغه المصريه الحديثه]]
* [[لهجات مصريه]]
* [[ليستة الامثال المصريه]]
* [[مطبخ مصرى]]
* [[مزيكه مصريه]]
* [[ديموجرافيا السكان فى مصر]]
* [[عدد سكان مصر]]
* [[الهويه المصريه]]
* [[اكل مصرى قديم]]
* [[غربة المصريين]]
== مصادر ==
* {{روابط شخص}}
{{مصادر|30em}}
{{تصنيف كومونز|Egyptians}}
[[تصنيف:مصريين|مصريين]]
[[تصنيف:مجموعه عرقيه]]
[[تصنيف:مقالات مختاره]]
cxp46mdkftw9je60kraz0pndged2zy1
ريهام عبد الغفور
0
2028
13009758
11848496
2026-04-21T10:18:40Z
El Gaafary
18310
13009758
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''ريهام عبد الغفور''' ممثلة مصرية اتولدت يوم 6 سبتمبر 1978 وهى بنت الممثل ال[[مصر]]ى [[اشرف عبد الغفور|أشرف عبد الغفور]]
كانت البطلة الرئيسية لفيلم صاحب صاحبه مع [[محمد هنيدى]] و [[اشرف عبد الباقى|أشرف عبد الباقى]] و اتخرجت من كلية تجارة انجليزى. ممثلة ناعمة و مميزة ليها حضور فى المسلسلات و افلام السينما. مرحة جدا على الشاشة وليها جماهرية واسعة.{{عايز مصدر}}
و مثلت ريهام فى كتير من اعمال التليفزيون زى العيلة و الناس, حديث الصباح و المساء, زيزينيا و اعمال سينما زى صاحب صاحبه, ملاكى اسكندرية, كان يوم حبك, جاى فى السريع, بالعربى سندريلا. و مسرحيات زى [[الملك لير]] مع الفنان [[يحيى الفخرانى]] و [[هامليت|هاملت]].
== الافلام ==
* [[الغابة]] (2008) و كان دورها "جميلة"
* [[على الطرب بال3]] (2007) و عملت دور منى
* [[جعلتنى مجرما]] (2006) و عملت دور سالى
* [[زى الهوا]] (2006) و عملت دور نور
* [[بالعربى سندريلا]] (2006) و عملت دور تأى (بطولة رئيسية)
* [[جاى فى السريع]] (2005) و عملت دور عبير (بطولة رئيسية)
* [[حريم كريم]] (2005) و عملت دور نڤين
* [[ملاكى اسكندريه|ملاكى اسكندرية]] (2005) و عملت دور رشا نصحي
* [[كان يوم حبك]] و عملت دور حنان
* [[سـحرالعيون]] و عملت دور دينا
* [[صاحب صاحبه]] و عملت دور شابينام (بطولة رئيسية)
== المسلسلات ==
* [[هيمه ايام الضحك والدموع]] (2008) فى دور الصحفية ريم
* [[بنت بنوت]](2006) و عملت دور نهى (دور رئيسى)
* [[من غير ميعاد]] (2006) و عملت دور سحر (بطولة رئيسية)
* [[العندليب حكاية شعب]] (2006) و عملت دور [[فاتن حمامه|فاتن حمامة]]
* [[العميل 1001]] (2006) و عملت دور رايتشل
* [[اماكن فى القلب]] (2005) و عملت دور مارجريت (دور رئيسى)
* [[بنت من شبرا]] و عملت دور نينا (دور رئيسى)
* [[الحقيقة والسراب]] و عملت دور سلوى
* [[العمة نور]]
* [[حديث الصباح و المساء|حديث الصباح والمساء]] و عملت دور صدرية
* [[مسألة مبدأ]] و عملت دور حُسنة
* [[فارس بلا جواد]]
* [[شمس يوم جديد]]
* [[زيزينيا]]
* [[العيلة والناس]]
*[[أزمة نص العمر]] دور فيروز
وقامت كمان بدور ورد اليمن فى المسلسل"شيخ العرب همام" .
== المسرحيات ==
* الملك لير و أامت بدور الابنة الصغرى كورديليا
* هاملت و أامت بدور أوفيليا
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات مصريات]]
[[تصنيف:ممثلات اغراء]]
[[تصنيف:غرباويه]]
[[تصنيف:ناس من المحلة الكبرى]]
asxjxm7v3k117m1z7dc3v4rqqislf6i
13009761
13009758
2026-04-21T10:20:26Z
El Gaafary
18310
13009761
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''ريهام عبد الغفور''' ممثلة مصرية اتولدت يوم 6 سبتمبر 1978 وهى بنت الممثل ال[[مصر]]ى [[اشرف عبد الغفور|أشرف عبد الغفور]]
كانت البطلة الرئيسية لفيلم صاحب صاحبه مع [[محمد هنيدى]] و [[اشرف عبد الباقى|أشرف عبد الباقى]] و اتخرجت من كلية تجارة انجليزى. ممثلة ناعمة و مميزة ليها حضور فى المسلسلات و افلام السينما. مرحة جدا على الشاشة وليها جماهرية واسعة.{{عايز مصدر}}
و مثلت ريهام فى كتير من اعمال التليفزيون زى العيلة و الناس, حديث الصباح و المساء, زيزينيا و اعمال سينما زى صاحب صاحبه, ملاكى اسكندرية, كان يوم حبك, جاى فى السريع, بالعربى سندريلا. و مسرحيات زى [[الملك لير]] مع الفنان [[يحيى الفخرانى]] و [[هامليت|هاملت]].
== الافلام ==
* [[الغابة]] (2008) و كان دورها "جميلة"
* [[على الطرب بال3]] (2007) و عملت دور منى
* [[جعلتنى مجرما]] (2006) و عملت دور سالى
* [[زى الهوا]] (2006) و عملت دور نور
* [[بالعربى سندريلا]] (2006) و عملت دور تأى (بطولة رئيسية)
* [[جاى فى السريع]] (2005) و عملت دور عبير (بطولة رئيسية)
* [[حريم كريم]] (2005) و عملت دور نڤين
* [[ملاكى اسكندريه|ملاكى اسكندرية]] (2005) و عملت دور رشا نصحي
* [[كان يوم حبك]] و عملت دور حنان
* [[سـحرالعيون]] و عملت دور دينا
* [[صاحب صاحبه]] و عملت دور شابينام (بطولة رئيسية)
== المسلسلات ==
* [[هيمه ايام الضحك والدموع]] (2008) فى دور الصحفية ريم
* [[بنت بنوت]](2006) و عملت دور نهى (دور رئيسى)
* [[من غير ميعاد]] (2006) و عملت دور سحر (بطولة رئيسية)
* [[العندليب حكاية شعب]] (2006) و عملت دور [[فاتن حمامه|فاتن حمامة]]
* [[العميل 1001]] (2006) و عملت دور رايتشل
* [[اماكن فى القلب]] (2005) و عملت دور مارجريت (دور رئيسى)
* [[بنت من شبرا]] و عملت دور نينا (دور رئيسى)
* [[الحقيقة والسراب]] و عملت دور سلوى
* [[العمة نور]]
* [[حديث الصباح و المساء|حديث الصباح والمساء]] و عملت دور صدرية
* [[مسألة مبدأ]] و عملت دور حُسنة
* [[فارس بلا جواد]]
* [[شمس يوم جديد]]
* [[زيزينيا]]
* [[العيلة والناس]]
*[[أزمة نص العمر]] دور فيروز
وقامت كمان بدور ورد اليمن فى المسلسل"شيخ العرب همام" .
== المسرحيات ==
* الملك لير و مثلت دور الابنة الصغرى كورديليا
* هاملت و مثلت دور أوفيليا
{{تصنيف كومونز|Reham Abdel Ghafour}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات مصريات]]
[[تصنيف:ممثلات اغراء]]
[[تصنيف:غرباويه]]
[[تصنيف:ناس من المحلة الكبرى]]
5p9qr5qg2jgdubpgiufhdt5xknc78p5
قصيده
0
2108
13009646
6892445
2026-04-20T21:30:46Z
Mnbaav
287184
13009646
wikitext
text/x-wiki
[[ملف:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg|تصغير|200بك|يسار]]
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== سبب التسميه ==
مشتقه من كلمه قصد
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ادب]]
s2iwvjku3hiz9zduse1wy35pt8adqi8
13009647
13009646
2026-04-20T21:31:05Z
Mnbaav
287184
13009647
wikitext
text/x-wiki
[[ملف:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg|تصغير|200بك|يسار]]
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== سبب التسميه ==
مشتقه من كلمه قصد
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
== مصادر ==
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ادب]]
ee3tivggi9tu9d4qxae88bv3imt1f2x
13009648
13009647
2026-04-20T21:32:42Z
Mnbaav
287184
13009648
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== سبب التسميه ==
مشتقه من كلمه قصد
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
== مصادر ==
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ادب]]
oxwvmwz6pk3a52o61fqqy3sxle660tn
13009649
13009648
2026-04-20T21:33:41Z
Mnbaav
287184
13009649
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== سبب التسميه ==
مشتقه من كلمه قصد.
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
== مصادر ==
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ادب]]
8dmgnwcyydcp6hqnftr7p6010ady6z5
13009650
13009649
2026-04-20T21:35:49Z
Mnbaav
287184
13009650
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== سبب التسميه ==
كلمة قصيده مشتقة لغويا من جذر ق-ص-د اللى بيرتبط بفكرة التوجه والنيه.
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
== مصادر ==
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ادب]]
1rq2tue2c9i35q5s3g5j8rk7dsg6ls2
13009651
13009650
2026-04-20T21:36:03Z
Mnbaav
287184
13009651
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== تأصيل ==
كلمة قصيده مشتقة لغويا من جذر ق-ص-د اللى بيرتبط بفكرة التوجه والنيه.
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
== مصادر ==
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ادب]]
21kv3isowpxzbpxy5fxb4oc40mjnfni
13009652
13009651
2026-04-20T21:41:48Z
Mnbaav
287184
/* تأصيل */
13009652
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== تأصيل ==
كلمة قصيده مشتقة لغويا من جذر ق-ص-د اللى بيرتبط بفكرة التوجه والنيه.
== التعريف الكلاسيكي ==
القصيده فى تعريفها الكلاسيكى هى موضوع شعرى متكون من أبيات سواء قلت أو كترت، وفيه بعض أهل الصنعه، خصوصا القدماء، بيشترطوا عدد أبيات معين عشان يعتبروا الشعر قصيده متكامله، زى تحديد سبع أبيات أو خمس أبيات عند البعض. وبتتغير خصائصها الشكليه مع تغير العصور، فبتاخد شكل المربعات والمسدسات والموشحات، لكنها مبتتغيرش تغييرات كبيره من أقدم نصوصها المعروفه من حوالى ألفين سنه، حيث بيتم الالتزام فيها بعنصرين أساسيين وهما الوزن والقافيه.
أما خصائصها الموضوعيه فتغيرت تبعا للعصور المتتاليه اللى عاشها الشاعر.
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
== مصادر ==
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ادب]]
j7l1r79185g6g6sl2q546k3umxul459
13009653
13009652
2026-04-20T21:42:22Z
Mnbaav
287184
13009653
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== تأصيل ==
كلمة قصيده مشتقة لغويا من جذر ق-ص-د اللى بيرتبط بفكرة التوجه والنيه.
== التعريف الكلاسيكي ==
القصيده فى تعريفها الكلاسيكى هى موضوع شعرى متكون من أبيات سواء قلت أو كترت، وفيه بعض أهل الصنعه، خصوصا القدماء، بيشترطوا عدد أبيات معين عشان يعتبروا الشعر قصيده متكامله، زى تحديد سبع أبيات أو خمس أبيات عند البعض. وبتتغير خصائصها الشكليه مع تغير العصور، فبتاخد شكل المربعات والمسدسات والموشحات، لكنها مبتتغيرش تغييرات كبيره من أقدم نصوصها المعروفه من حوالى ألفين سنه، حيث بيتم الالتزام فيها بعنصرين أساسيين وهما الوزن والقافيه.
أما خصائصها الموضوعيه فتغيرت تبعا للعصور المتتاليه اللى عاشها الشاعر.
== انواع القصايد ==
فيه قصايد مدح وقصايد هجاء و فخر.
== مصادر ==
[[تصنيف:قصيده]]
[[تصنيف:ادب]]
9mqpkhja1meanpgdpuqpdzw53snpmy8
13009654
13009653
2026-04-20T21:43:43Z
Mnbaav
287184
13009654
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه بتكون على وزن معين.
== تأصيل ==
كلمة قصيده مشتقة لغويا من جذر ق-ص-د اللى بيرتبط بفكرة التوجه والنيه.
== التعريف الكلاسيكي ==
القصيده فى تعريفها الكلاسيكى هى موضوع شعرى متكون من أبيات سواء قلت أو كترت، وفيه بعض أهل الصنعه، خصوصا القدماء، بيشترطوا عدد أبيات معين عشان يعتبروا الشعر قصيده متكامله، زى تحديد سبع أبيات أو خمس أبيات عند البعض. وبتتغير خصائصها الشكليه مع تغير العصور، فبتاخد شكل المربعات والمسدسات والموشحات، لكنها مبتتغيرش تغييرات كبيره من أقدم نصوصها المعروفه من حوالى ألفين سنه، حيث بيتم الالتزام فيها بعنصرين أساسيين وهما الوزن والقافيه.
أما خصائصها الموضوعيه فتغيرت تبعا للعصور المتتاليه اللى عاشها الشاعر.
== انواع القصائد ==
من أنواع القصائد قصائد المدح والفخر وقصائد الهجاء.
== مصادر ==
[[تصنيف:قصيده]]
[[تصنيف:ادب]]
nnw2tyxjn5k8zm76to5xjn51c4s9ni7
13009656
13009654
2026-04-20T22:04:08Z
Mnbaav
287184
13009656
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Hadîth Bayâd wa Riyâd - BAV Ar368 f10r - Garden scene.jpg}}
'''القصيده''' هى مجموعة ابيات شعريه مترابطه بتعبر عن فكره أو شعور معين وبتعتمد على وزن وقافيه معينين. وتعد القصيده وسيله مهمه لنقل القيم والثقافه والمشاعر.<ref>{{Cite web
| url = https://awkafonline.gov.eg/content-sections/110/2878/%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B5%D9%80%D9%80%D9%80%D9%8A%D8%AF%D8%A9
| title = ما هي القصيدة ؟
}}</ref>
== تأصيل ==
كلمة قصيده مشتقة لغويا من جذر ق-ص-د اللى بيرتبط بفكرة التوجه والنيه.
== التعريف الكلاسيكي ==
القصيده فى تعريفها الكلاسيكى هى موضوع شعرى متكون من أبيات سواء قلت أو كترت، وفيه بعض أهل الصنعه، خصوصا القدماء، بيشترطوا عدد أبيات معين عشان يعتبروا الشعر قصيده متكامله، زى تحديد سبع أبيات أو خمس أبيات عند البعض. وبتتغير خصائصها الشكليه مع تغير العصور، فبتاخد شكل المربعات والمسدسات والموشحات، لكنها مبتتغيرش تغييرات كبيره من أقدم نصوصها المعروفه من حوالى ألفين سنه، حيث بيتم الالتزام فيها بعنصرين أساسيين وهما الوزن والقافيه.
أما خصائصها الموضوعيه فتغيرت تبعا للعصور المتتاليه اللى عاشها الشاعر.
== انواع القصائد ==
من أنواع القصائد قصائد المدح والفخر وقصائد الهجاء.
== مصادر ==
[[تصنيف:قصيده]]
[[تصنيف:ادب]]
irnctuo1n2uwot3ln4qix25tcjna3pm
اجهاض
0
2787
13009639
13008889
2026-04-20T20:20:29Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009639
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
[[ملف:Abortion_Laws.svg|يسار|تصغير|250x250بك|قوانين ال'''اجهاض''' فى العالم:{{legend|#3f9bbb|قانونى حسب الطلب}}{{legend|#d4df5a|قانونى فى حالات الاغتصاب، حياة الام، الصحه، صحة الام،عوامل اجتماعي-اقتصاديه، او تشوهات الجنين}}{{legend|#64513B|قانونى او محلم باستمدح حالات الاغتصاب، حياة الام، الصحه، تشوهات الجنين، الصحه العقليه}}{{legend|#FA7014|محلم بستمدح حالات الاغتصاب ،حياة الام،الصحه،او تشوهات الجنين}}{{legend|#cc7662|متجرم باستمدح حالات حياة الام،الصحه،الصحه العقليه}}{{legend|#3236D3|متجرم من غير استثناءات}}{{legend|#2F2F2F|بيحتلف من منطقه للتانيه}}{{legend|#B3B3B3|مافيش معلومات}}
متخطط بالطول (اكتر من لون): محلم بس مش بيتطبق]]
'''الاجهاض'''(''Abortion'') هوه عملية اخراج او تسقيط(تنزيل) [[جنين|الجنين]] من بطن امه يا اما عشان الجنين مات جوه [[رحم|الرحم]] و لازم يخرج او بهدف تمويت الجنين لو هوه لسه صاحى.الاجهاض ممكن يحصل لوحده نتيجة مشاكل فى الحمل او ممكن يتعمل بالقصد بناء على طلب الام او بتوصيه من الدوكتور اللى بيعالجها. الاجهاض المقصود عمليه بتتمارس فى كل المجتمعات تقريبا من قديم الزمان باستخدام اعشاب معينه او الطرق تقليديه تانيه. فى الطب الحديث، الاجهاض بيتعمل يا اما [[دوا|بالادويه]] المخصوصه او [[جراحه|بالجراحه]]. موضوع الاجهاض بيسبب مناقشات و حوارات كتيره بين فريقين الاولانى بيعارض الاجهاض و بيسمو نفسيهم بتوع حق الحياه (''Pro-Life'') و الفريق التانى بيشجع الاجهاض و بيسمو نفسيهم بتوع حق الاختيار (''Pro-Choice'').
الإجهاض هو إنهاء الحمل عن طريق إزالة أو طرد الجنين أو الجنين المبكر (اللى هو الـ«إمبريو»).
الكلمة دى «إجهاض» فى العاده بتتقال على الإجهاض المتعمّد، يعنى لما الحمل يتوقف بفعل مقصود.
أما الإجهاض اللى بيحصل لوحده من غير تدخّل، فده اسمه «إجهاض تلقائي» أو «سقط»، وده بيحصل بالتقريب فى حوالى 30 لـ40٪ من كل حالات الحمل.
الناس بتعمل الإجهاض المتعمّد لأسباب مختلفة، زى تنظيم الوقت بين الولادات أو تحديد عدد الأولاد.
و فيه كمان أسباب تانية زى مشاكل صحية عند الأم، أو إن العيله مش قادرة تتحمّل مصاريف طفل جديد، أو بسبب العنف المنزلي، أو إن مفيش دعم من الشريك أو العيلة، أو الإحساس إنهم لسه صغيرين، أو عايزين يكمّلوا تعليمهم أو شغلهم، أو فى حالات الحمل الناتجة عن اغتصاب أو زنا المحارم.<ref name="bankole98">{{استشهاد بدوريه محكمه}}</ref><ref name="guttmacher">{{استشهاد ويب}}</ref>
لما يتم إجراؤه بشكل قانونى فى المجتمعات الصناعية، الإجهاض المستحث واحد من اكتر الإجراءات أمان فى الطب . {{R|lancet-grimes}} <sup class="reference nowrap">: <span class="tooltip tooltip-dashed" style="border-bottom: 1px dashed;" title="Page: 1
Quotation: "Unsafe abortion is a persistent, preventable pandemic. ... By contrast, legal abortion in industrialised nations has emerged as one of the safest procedures in contemporary medical practice, with minimum morbidity and a negligible risk of death."">1</span> </sup>{{R|Ray2014}} تستخدم الطرق الحديثة الأدوية أو الجراحة للإجهاض. بيظهر ان عقار الميفيبريستون (المعروف كمان باسم RU-486) مع البروستاجلاندين آمن وفعال زى الجراحة خلال [[حمل|الأشهر الثلاثة]] [[حمل|الأولى]] والثانية من الحمل.<ref name=":0" /><ref name="Kapp2013" /> الإجهاض الدوائى المُدار ذاتى فعال وآمن اوى طول [[حمل|الأشهر التلاته الأولى من]] الحمل. تتضمن التقنية الجراحية الاكتر شيوع توسيع عنق الرحم واستخدام جهاز شفط .<ref>{{استشهاد بخبر
| title = Abortion – Women's Health Issues
| url = https://www.merckmanuals.com/home/women-s-health-issues/family-planning/abortion
| work = Merck Manuals Consumer Version
| accessdate = 12 July 2018
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20180713183550/https://www.merckmanuals.com/home/women-s-health-issues/family-planning/abortion
| archivedate = 13 July 2018
}}</ref> ممكن استخدام [[تحديد النسل|وسايل منع الحمل]] ، زى حبوب منع الحمل أو اللولب الرحمى ، فور بعد الإجهاض. لما يتم إجراؤه بشكل قانونى وآمن على ست ترغب فى ذلك، الإجهاض المستحث مايزيدش من خطر حدوث مشاكل عقلية أو جسدية طويلة الأمد. عكس ده من كده، عمليات الإجهاض اللى مش امانة اللى يجريها أفراد غير مهرة، أو بمعدات خطرة، أو فى مرافق غير صحية تتسبب فى وفاة ما بين 22000 و44000 شخص و6.9 مليون حالة دخول للمستشفى كل سنه — هيا مسؤولة عن ما بين 5% و13% من وفيات الأمهات ، و بالخصوص فى [[دوله بيتطور|البلاد منخفضة الدخل]] . وتنص [[منظمة الصحه العالمية|منظمة الصحة العالمية]] على أن "الحصول على رعاية قانونية وآمنة وشاملة للإجهاض، بما فيها رعاية ما بعد الإجهاض ، أمر ضرورى لتحقيق أعلى مستوى ممكن من الصحة الجنسية و الإنجابية". وتُظهر بيانات الصحة العامة أن جعل الإجهاض الآمن قانونى و فى متناول الجميع يقلل من وفيات الأمهات.
ياتعمل حوالى 73 مليون عملية إجهاض كل سنه فى العالم، مع إجراء حوالى 45% منها بشكل مش امان. ما تغييرتش معدلات الإجهاض كتير بين 2003 و2008، وقبل كده انخفضت لمدة عقدين على الأقل مع زيادة الوصول لتنظيم العيله ووسايل منع الحمل. {{As of|2018}} ، 37% من ستات العالم اخدو عمليات إجهاض قانونية دون قيود حسب السبب. الدول اللى تسمح بالإجهاض عندها حدود مختلفة بخصوص مدى السماح بالإجهاض فى وقت متأخر من الحمل. معدلات الإجهاض متشابهة بين الدول اللى تقيد الإجهاض والدول اللى تسمح به على نطاق واسع، رغم ان ده جزئى يرجع إن الدول اللى تقيد الإجهاض تميل إن يكون عندها معدلات حمل غير مقصودة أعلى. من سنة 1973، كان فيه اتجاه عالمى نحو زيادة الوصول القانونى لالإجهاض، لكن لسه هناك نقاش بخصوص بالقضايا الأخلاقية والدينية و الأخلاقية والقانونية.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9pM2pw-2wl4C&pg=PA249|عنوان=Medical ethics and humanities|vauthors=Paola A, Walker R, LaCivita L|تاريخ=2010|ناشر=Jones and Bartlett Publishers|veditors=Nixon F|مكان=Sudbury, MA|صفحة=249|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170906191717/https://books.google.com/books?id=9pM2pw-2wl4C&pg=PA249|تاريخ-الأرشيف=6 September 2017|url-status=live|المكتبة_المفتوحة=13764930W|isbn=978-0-7637-6063-2}}</ref> فى الغالب يجادل دول اللى بيعارضو الإجهاض بأن الجنين أو الجنين هو شخص له الحق فى الحياة ، و علشان كده يساوون بين الإجهاض [[قتل متعمد|والقتل]] .<ref>{{استشهاد بخبر
| author-link = Mark Driscoll
| title = What do 55 million people have in common?
| publisher = Fox News
| date = 18 October 2013
| accessdate = 2 July 2014
| url = https://www.foxnews.com/opinion/what-do-55-million-people-have-in-common/
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20140831022138/http://www.foxnews.com/opinion/2013/10/18/what-do-55-million-people-have-in-common/
| archivedate = 31 August 2014
}}</ref><ref>{{استشهاد بخبر
| title = Abortion: Murder, or Medical Procedure?
| work = The Huffington Post
| date = 18 March 2014
| accessdate = 2 July 2014
| url = https://www.huffingtonpost.com/dale-hansen/abortion-murder-or-medica_b_4986637.html
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20140714230359/http://www.huffingtonpost.com/dale-hansen/abortion-murder-or-medica_b_4986637.html
| archivedate = 14 July 2014
}}</ref> فى الغالب يجادل دول اللى يدعمون قانونية الإجهاض بأنه حق إنجابى للمرأة.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9pVWAgAAQBAJ&pg=PA3|عنوان=Reproductive freedom, torture and international human rights: challenging the masculinisation of torture|vauthors=Sifris RN|تاريخ=2013|ناشر=Taylor & Francis|مكان=Hoboken, NJ|صفحة=3|أكلس=869373168|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20151015195038/https://books.google.com/books?id=9pVWAgAAQBAJ&pg=PA3|تاريخ-الأرشيف=15 October 2015|url-status=live|isbn=978-1-135-11522-7}}</ref> يفضل تانيين الإجهاض القانونى والمتاح كإجراء للصحة العامة.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Åhman|الأول=Elisabeth|مسار=https://www.who.int/reproductivehealth/publications/unsafe_abortion/9789241596121/en/|عنوان=Unsafe abortion: Global and regional estimates of the incidence of unsafe abortion and associated mortality in 2003|تاريخ=2007|ناشر=World Health Organization|طبعة=5th|تاريخ-الوصول=24 March 2018|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180407131435/http://www.who.int/reproductivehealth/publications/unsafe_abortion/9789241596121/en/|تاريخ-الأرشيف=7 April 2018|isbn=978-92-4-159612-1}}</ref> تختلف قوانين الإجهاض ووجهات النظر حول الإجراء فى كل اماكن العالم. فى بعض البلاد يكون الإجهاض قانونى وللستات الحق فى الاختيار بخصوص الإجهاض.<ref>Fabiola Sanchez, Megan Janetsky, ''[https://apnews.com/article/mexico-abortion-decriminalize-d87f6edbdf68c2e6c8f5700b3afd15de Mexico decriminalizes abortion, extending Latin American trend of widening access to procedure] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230906235527/https://apnews.com/article/mexico-abortion-decriminalize-d87f6edbdf68c2e6c8f5700b3afd15de|date=6 September 2023}}'', Associated Press (AP), September 6, 2023</ref> فى بعض المناطق، يكون الإجهاض قانونى بس فى حالات محددة زى الاغتصاب وزنا المحارم وعيوب الجنين والفقر والخطر على صحة المرأة. تاريخى ، كانت محاولات الإجهاض تتم باستخدام الأدوية العشبية ، أو الأدوات الحادة، أو التدليك القوى ، أو غيرها من الطرق التقليدية .<ref name="Management of Abortion, Chp 1">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Management of Unintended and Abnormal Pregnancy|vauthors=Paul M, Lichtenberg ES, Borgatta L, Grimes DA, Stubblefield PG, Creinin MD, Joffe C|ناشر=John Wiley & Sons|سنة=2009|طبعة=1st|مكان=Oxford|الفصل=1. Abortion and medicine: A sociopolitical history|مسار-الفصل=http://media.wiley.com/product_data/excerpt/62/14051769/1405176962.pdf|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20120119025652/http://media.wiley.com/product_data/excerpt/62/14051769/1405176962.pdf|تاريخ-الأرشيف=19 January 2012|url-status=live|المكتبة_المفتوحة=15895486W|isbn=978-1-4443-1293-5}}</ref>
== أنواع ==
=== مستحث ===
الإجهاض المستحث هو إجراء طبى لإنهاء الحمل. فى اللغة الإنجليزية دلوقتى ، يشير مصطلح ''الإجهاض'' ، عند استخدامه دون مزيد من التأهيل، عموم لالإجهاض المستحث.
يمكن إجهاض الحمل عمدًا بعدة طرق. تعتمد طريقة الإجهاض على عمر الجنين أو الجنين، اللى بيزيد وزنه مع تقدم الحمل.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Novak's Gynecology|vauthors=Stubblefield PG|ناشر=Lippincott Williams & Wilkins|سنة=2002|وصلة محرر=Jonathan Berek|veditors=Berek JS|طبعة=13|الفصل=10. Family Planning|isbn=978-0-7817-3262-8}}</ref> قد بتأثر قوانين الإجهاض ، والتوافر الإقليمي، والتفضيل الشخصى للست وطبيبها على اختيار الست لإجراء إجهاض محدد.
يمكن تصنيف عمليات الإجهاض على أنها علاجية أو اختيارية. لما يُجرى الإجهاض لأسباب طبية، يُشار لالإجراء بالإجهاض العلاجى. بتشمل الأسباب الطبية للإجهاض العلاجى إنقاذ حياة الست الحامل، ومنع الإضرار بصحتها الجسدية أو العقلية ، ومنع ولادة طفل يزيد احتمال وفاته أو إصابته بالأمراض بشكل كبير، وتقليل عدد الأجنة لتقليل المخاطر الصحية المرتبطة بالحمل المتعدد .<ref name="Williams Gyn, Chp 6">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Williams Gynecology|ناشر=McGraw-Hill Medical|سنة=2008|veditors=Schorge JO, Schaffer JI, Halvorson LM, Hoffman BL, Bradshaw KD, Cunningham FG|طبعة=1|الفصل=6. First-Trimester Abortion|isbn=978-0-07-147257-9}}</ref> يُشار لالإجهاض بأنه اختيارى أو طوعى لما يُجرى بناء على طلب الست لأسباب غير طبية.<ref name="Williams Gyn, Chp 6" /> ينشأ التباس ساعات حول مصطلح ''الاختياري'' لأن " الجراحة الاختيارية " تشير عموم لكل الجراحات المجدولة، سواء كانت ضرورية طبى أم لا.
حوالى واحد من كل 5 حالات حمل فى كل اماكن العا مانتهاش ى بالإجهاض المستحث. و معظم حالات الإجهاض تنتج عن حالات حمل غير مقصودة. و فى المملكة المتحدة، ياتعمل 1 ل2% من حالات الإجهاض بسبب مشاكل وراثية فى الجنين.
=== تلقائى ===
الإجهاض التلقائي، المعروف كمان باسم الإجهاض التلقائي، هو الطرد غير المقصود للجنين قبل الأسبوع الرابع والعشرين من الحمل .<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Churchill Livingstone medical dictionary|ناشر=Churchill Livingstone Elsevier|سنة=2008|مكان=Edinburgh New York|اقتباس=The preferred term for unintentional loss of the product of conception prior to 24 weeks' gestation is miscarriage.|isbn=978-0-443-10412-1}}</ref> الحمل اللى ينتهى قبل الأسبوع السابع و التلاتين من الحمل وينتج عنه طفل حى هو " ولادة مبكرة " أو "ولادة مبكرة".<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Obstetrics: Normal and Problem Pregnancies|vauthors=AnnasGJ, Elias S|ناشر=Churchill Livingstone|سنة=2007|وصلة محرر=Steven Gabbe|veditors=Gabbe SG, Niebyl JR, Simpson JL|طبعة=5th|صفحة=669|الفصل=51. Legal and Ethical Issues in Obstetric Practice|اقتباس=A preterm birth is defined as one that occurs before the completion of 37 menstrual weeks of gestation, regardless of birth weight.|وصلة مؤلف=George Annas|isbn=978-0-443-06930-7}}</ref> لما يموت الجنين فى الرحم بعد ما بقا قابل للحياة ، أو وقت الولادة ، يتسما فى العاده " مولود ميت ". لا الولادات المبكرة والولادات الميتة إجهاض بشكل عام، رغم ان استخدام دول المصطلحين قد يتداخل أحيان.
أظهرت الدراسات اللى اتعملت على الستات الحوامل فى امريكا والصين أن ما بين 40% و60% من الأجنة لا تتطور لالولادة.<ref name="Gabbe, Chp 24">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Obstetrics: Normal and Problem Pregnancies|vauthors=Annas GJ, Elias S|ناشر=Churchill Livingstone|سنة=2007|وصلة محرر=Steven Gabbe|veditors=Gabbe SG, Niebyl JR, Simpson JL|طبعة=5th|الفصل=24. Pregnancy loss|وصلة مؤلف=George Annas|isbn=978-0-443-06930-7}}</ref> بتحصل الغالبية العظمى من حالات الإجهاض قبل ما تدرك الست أنها حامل ، <ref name="Williams Gyn, Chp 6"/> وينتهى كتير من حالات الحمل تلقائى قبل ما يتمكن الأطباء من اكتشاف الجنين.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Katz: Comprehensive Gynecology|vauthors=Katz VL|ناشر=Mosby|سنة=2007|veditors=Katz VL, Lentz GM, Lobo RA, Gershenson DM|طبعة=5 th|الفصل=16. Spontaneous and Recurrent Abortion – Etiology, Diagnosis, Treatment|isbn=978-0-323-02951-3}}</ref> ما بين 15% و30% من حالات الحمل المعروفة تنتهى بالإجهاض الواضح اكلينكى، اعتماد على عمر وصحة الست الحامل.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Novak's Gynecology|vauthors=Stovall TG|ناشر=Lippincott Williams & Wilkins|سنة=2002|وصلة محرر=Jonathan Berek|veditors=Berek JS|طبعة=13|الفصل=17. Early Pregnancy Loss and Ectopic Pregnancy|isbn=978-0-7817-3262-8}}</ref> بتحصل 80% من حالات الإجهاض التلقائى دى فى الأشهر التلاته الأولى من الحمل.<ref name="Williams18">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Williams Obstetrics|ناشر=McGraw Hill Education|سنة=2014|veditors=Cunningham FG, Leveno KJ, Bloom SL, Spong CY, Dashe JS, Hoffman BL, Casey BM, Sheffield JS|طبعة=24th|وصلة محرر4=Catherine Y. Spong|isbn=978-0-07-179893-8}}</ref>
السبب الاكتر شيوع للإجهاض التلقائى خلال الأشهر التلاته الأولى هو التشوهات الكروموسومية للجنين أو الجنين، <ref name="Williams Gyn, Chp 6"/> اللى تمثل ما يقلش عن 50٪ من خساير الحمل المبكرة اللى تم أخذ عينات منها.<ref name="fetal med 837">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Fetal medicine: basic science and clinical practice|vauthors=Jauniaux E, Kaminopetros P, El-Rafaey H|ناشر=Churchill Livingstone|سنة=1999|veditors=Whittle MJ, Rodeck CH|مكان=Edinburgh|صفحة=837|الفصل=Early pregnancy loss|أكلس=42792567|مسار-الفصل=https://archive.org/details/fetalmedicinebas0000unse/page/836/mode/2up|isbn=978-0-443-05357-3}}</ref> بتشمل الأسباب التانيه أمراض الأوعية الدموية ( زى الديبة ) [[مرض السكر|والسكرى]] [[مرض الغدد الصماء|ومشاكل هرمونية]] تانيه والعدوى وتشوهات الرحم.<ref name="mednet" /> يعد تقدم سن الأم وتاريخ الست من الإجهاض التلقائى السابق من العوامل الرئيسية المرتبطة بزيادة خطر الإجهاض التلقائى.<ref name="fetal med 837" /> ممكن يحدث الإجهاض التلقائى كمان بسبب صدمة عرضية؛ تعتبر الصدمة المتعمدة أو الإجهاد للتسبب فى الإجهاض إجهاض مستحث أو قتل للجنين .
== طُرق ==
=== طبى ===
{{Image frame|width=300|innerstyle=font-size:88%;|link=:File:Abortionmethods.png|caption=[[Gestational age (obstetrics)|Gestational age]] may determine which abortion methods are practiced.|content={{#invoke:Block diagram|main|width=300|height=190|<border-color #cccccc><border-width 0px 0px 0px 1px><left 30><right 30> <vcentertext><left 70><right 70> <border-width 0px><top 0><bottom 12><left 0><right 100><background-color #ffbcd8>Practice of Induced Abortion Methods<background-color #bdc9df><top 19><bottom 29><left 7.5><right 20>[[manual vacuum aspiration|MVA]]<left 40><right 65>[[dilation and evacuation|D&E]]<top 38><bottom 48><left 15><right 30>[[electric vacuum aspiration|EVA]]<left 50><right 75>[[Hysterotomy abortion|Hyst.]]<left 15><right 37.5><top 56><bottom 66>[[Dilation and curettage|D&C]]<left 50><right 75>[[Intact dilation and extraction|Intact D&X]]<left 7.5><right 30><top 74><bottom 84>[[Mifepristone|Mifepr.]]<left 40><right 75>Induced Miscarr.<left 0><right 30><background-color #b7e690><top 90><bottom 100>[[First trimester|0–12 wks]]<left 30><right 70><background-color #dfe988>[[Second trimester|12–28 weeks]]<left 70><right 100><background-color #e9c788>[[Third trimester|28–40 wks]]}}}}الإجهاض الطبى هو الإجهاض اللى يُستحث باستخدام أدوية مُجهضة . بقا الإجهاض الطبى وسيلة بديلة للإجهاض مع توفر نظائر البروستاجلاندين فى سبعينات القرن العشرين، ومضاد البروجستيرون الميفيبريستون (المعروف كمان باسم RU-486) فى تمانينات القرن العشرين.<ref name="Creinin 2009">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Management of unintended and abnormal pregnancy: comprehensive abortion care|vauthors=Creinin MD, Gemzell-Danielsson K|ناشر=Wiley-Blackwell|سنة=2009|veditors=Paul M, Lichtenberg ES, Borgatta L, Grimes DA, Stubblefield PG, Creinin MD|مكان=Oxford|صفحات=111–134|الفصل=Medical abortion in early pregnancy|isbn=978-1-4051-7696-5}}</ref><ref name="Kapp 2009">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Management of unintended and abnormal pregnancy: comprehensive abortion care|vauthors=Kapp N, von Hertzen H|ناشر=Wiley-Blackwell|سنة=2009|veditors=Paul M, Lichtenberg ES, Borgatta L, Grimes DA, Stubblefield PG, Creinin MD|مكان=Oxford|صفحات=178–192|الفصل=Medical methods to induce abortion in the second trimester|isbn=978-1-4051-7696-5}}</ref>
تستخدم اكتر أنظمة الإجهاض الطبى شيوع فى الثلث 1 الحمل المبكر الميفيبريستون مع ميزوبروستول (أو فى بعض الأحيان نظير آخر للبروستاجلاندين، جيمبروست ) لحد عمر الحمل 10 أسابيع (70 يوم)، <ref name=":2" /> الميثوتريكسات مع نظير للبروستاجلاندين لحد عمر الحمل 7 أسابيع، أو نظير للبروستاجلاندين وحده. تعمل أنظمة مزيج الميفيبريستون والميزوبروستول بشكل أسرع وتكون اكتر فعالية فى أعمار الحمل المتأخرة من أنظمة مزيج الميثوتريكسات والميزوبروستول، وتكون الأنظمة المركبة اكتر فعالية من الميزوبروستول وحده، و بالخصوص فى الثلث التانى من الحمل.<ref name="Creinin 2009"/> تكون أنظمة الإجهاض الطبى اللى تتضمن الميفيبريستون متبوع بالميزوبروستول فى الخد بعد 24 ل48 ساعة فعالة عند إجرائها قبل 70 يوم من الحمل.<ref name=":1" />
[[ملف:Abortion_pill.jpg|يسار|تصغير|يظهر هنا النظام النموذجى للإجهاضات الطبية المبكرة (200) ملغ ميفيبريستون و 800 ميكروغرام ميزوبروستول ).]]
فى حالات الإجهاض المبكرة اوى، لحد 7 أسابيع من الحمل ، يُعتبر الإجهاض الطبى باستخدام نظام مركب من الميفيبريستون والميزوبروستول اكتر فعالية من الإجهاض الجراحى ( الشفط بالتفريغ )، خاصةً لما لا تتضمن الممارسة الاكلينيكيه فحص تفصيلى للأنسجة المستنشقة.<ref name="WHO FAQs 2006">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=WHO Department of Reproductive Health and Research|مسار=http://whqlibdoc.who.int/publications/2006/9241594845_eng.pdf|عنوان=Frequently asked clinical questions about medical abortion|ناشر=World Health Organization|سنة=2006|مكان=Geneva|تاريخ-الوصول=22 November 2011|url-access=subscription|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20111226115043/http://whqlibdoc.who.int/publications/2006/9241594845_eng.pdf|تاريخ-الأرشيف=26 December 2011|isbn=92-4-159484-5}}</ref> تكون أنظمة الإجهاض الطبى المبكرة باستخدام الميفيبريستون، متبوعة بعد 24-48 ساعة بالميزوبروستول الفموى أو المهبلى فعالة بنسبة 98% لحد 9 أسابيع من عمر الحمل؛ من 9 ل10 أسابيع تنخفض الفعالية بشكل طفيف ل94%. إذا فشل الإجهاض الطبي، لازم استخدام الإجهاض الجراحى لإكمال الإجراء.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Danforth's obstetrics and gynecology|vauthors=Holmquist S, Gilliam M|ناشر=Lippincott Williams & Wilkins|سنة=2008|veditors=Gibbs RS, Karlan BY, Haney AF, Nygaard I|طبعة=10th|مكان=Philadelphia|صفحات=586–603|الفصل=Induced abortion|isbn=978-0-7817-6937-2}}</ref>
تشكل عمليات الإجهاض الطبى المبكر غالبية حالات الإجهاض قبل 9 أسابيع من الحمل فى بريطانيا ، وفرنسا ، وسويسرا ، و امريكا ، و دول الشمال الاوروبى .
تعتبر أنظمة الإجهاض الطبى باستخدام الميفيبريستون مع نظير البروستاجلاندين هيا الطرق الاكتر شيوع المستخدمة فى عمليات الإجهاض فى الثلث التانى من الحمل فى كندا و معظم دول اوروبا والصين والهند ، <ref name="Kapp 2009"/> عكس ده من امريكا حيث ياتعمل 96٪ من عمليات الإجهاض فى الثلث التانى من الحمل جراحى عن طريق التوسيع و الإخلاء .<ref name=":3">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Management of unintended and abnormal pregnancy: comprehensive abortion care|vauthors=Meckstroth K, Paul M|ناشر=Wiley-Blackwell|سنة=2009|veditors=Paul M, Lichtenberg ES, Borgatta L, Grimes DA, Stubblefield PG, Creinin MD|مكان=Oxford|صفحات=135–156|الفصل=First-trimester aspiration abortion|isbn=978-1-4051-7696-5}}</ref> مراجعة كوكرين المنهجية سنة 2020 خلصت إن تزويد الستات بالأدوية لأخذها للبيت لإكمال المرحلة التانيه من إجراء الإجهاض الطبى المبكر يوصل لإجهاض فعال. هناك حاجة لمزيد من البحث لتحديد اذا كان الإجهاض الطبى اللى يتم إدارته ذاتى آمن زى الإجهاض الطبى اللى يديره مقدم الخدمة، حيث يكون أخصائى الرعاية الصحية موجودًا للمساعدة فى إدارة الإجهاض الطبى.<ref name=":4" /> إن السماح للستات بإعطاء أدوية الإجهاض بأنفسهن بأمان عنده القدرة على تحسين الوصول لالإجهاض.<ref name=":4" /> كما لاحظت المراجعة وجود فجوة بحثية بخصوص بأساليب دعم الستات اللاتى يتناولن الدواء فى البيت للإجهاض الذاتى.<ref name=":4" />
=== جراحى ===
[[ملف:Vacuum-aspiration_(single).svg|تصغير|الإجهاض بالشفط فى الأسبوع الثامن من عمر الحمل (ستة أسابيع بعد الإخصاب).<br /><br /><br /><br /> '''1:''' الكيس الأمنيوسي<br /><br /><br /><br /> '''2:''' الجنين<br /><br /><br /><br /> '''3:''' بطانة الرحم<br /><br /><br /><br /> '''4:''' منظار<br /><br /><br /><br /> '''5:''' فاكوريت<br /><br /><br /><br /> '''6:''' متصل بمضخة شفط]]
الشفط بالشفط أو الشفط بالتفريغ لحد الأسبوع ال15 من الحمل، من اكتر الطرق الجراحية شيوع للإجهاض المُستحث. بيتكون ''الشفط اليدوى بالتفريغ'' (MVA) من إزالة الجنين أو الجنين والمشيمة و الأغشية عن طريق الشفط باستخدام حقنة يدوية، فى الوقت نفسه يستخدم ''الشفط الكهربائى بالتفريغ'' (EVA) مضخة كهربائية. ممكن استخدام التقنيتين فى وقت مبكر اوى من الحمل. ممكن استخدام الشفط اليدوى بالتفريغ لحد الأسبوع الاربعتاشر، ولكنه بيستخدم فى الغالب فى وقت مبكر فى امريكا، ويمكن استخدام الشفط الكهربائى بالتفريغ بعدين .<ref name=":3" /> ممكن استخدام الكحت الميكروسكوبى (MVA)، المعروف كمان باسم "الشفط المصغر" و" استخراج الدورة الشهرية "، أو الكحت الميكروسكوبى (EVA)، فى المراحل المبكرة اوى من الحمل لما لا يكون توسيع عنق الرحم ضرورى. يشير مصطلح "التوسيع والكحت" (D&C) لفتح عنق الرحم (التوسيع) و إزالة الأنسجة (الكحت) باستخدام الشفط أو الأدوات الحادة. بيعتبرالكحت والكحت إجراء نسائى قياسى يُجرى لأسباب متعددة، بما فيها فحص بطانة الرحم بحث عن أى أورام خبيثة محتملة، و دخليق فى النزيف غير الطبيعي، و الإجهاض. توصى [[منظمة الصحه العالمية|منظمة الصحة العالمية]] ''بالكحت الميكروسكوبي'' بس عند عدم توفر الشفط.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=World Health Organization|عنوان=Managing Complications in Pregnancy and Childbirth: A Guide for Midwives and Doctors|ناشر=World Health Organization|سنة=2017|مكان=Geneva|الفصل=Dilatation and curettage|أكلس=181845530|تاريخ-الوصول=30 July 2019|مسار-الفصل=https://www.who.int/reproductive-health/impac/Procedures/Dilatetion_P61_P63.html|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090519162903/http://www.who.int/reproductive-health/impac/Procedures/Dilatetion_P61_P63.html|تاريخ-الأرشيف=19 May 2009|url-status=live|isbn=978-92-4-154587-7}}</ref>
توسيع الرحم وتفريغه (D&E)، المُستخدم بعد 12 ل16 أسبوع، يشمل فتح عنق الرحم و إفراغه باستخدام أدوات جراحية وشفط. يُجرى توسيع الرحم وتفريغه مهبلى ولا يتطلب شق جراحى. يشير توسيع الرحم و إخراجه سليم (D&X) لنوع من توسيع الرحم وتفريغه، وبيستخدم ساعات بعد 18 ل20 أسبوع لما يُحسّن إزالة الجنين سليم من السلامة الجراحية أو لأسباب تانيه.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Dilation and evacuation. In Paul M, Lichtenberg ES Borgatta L Grimes DA Stubblefield P Creinin (eds)Management of unintended and abnormal pregnancy: comprehensive abortion care.|vauthors=Hammond C, Chasen S|ناشر=Oxford: Wiley-Blackwell|سنة=2009|صفحات=178–192|isbn=978-1-4051-7696-5}}</ref> ممكن كمان إجراء الإجهاض جراحى عن طريق بضع الرحم أو استئصال الرحم وقت الحمل. الإجهاض بعد بضع الرحم هو إجراء مشابه للولادة القيصرية ، ويُجرى تحت التخدير العام . يتطلب شق أصغر من الولادة القيصرية، ويمكن استخدامه فى المراحل المتأخرة من الحمل. يشير استئصال الرحم وقت الحمل لإزالة الرحم بالكامل مع استمرار احتواء الحمل. يرتبط بضع الرحم واستئصال الرحم بمعدلات أعلى بكتير من المراضة والوفيات بين الأمهات مقارنه بالتوسيع والكشط أو الإجهاض التحريضى.
يمكن إجراء عمليات الثلث 1 الحمل عموم باستخدام التخدير الموضعى ، فى الوقت نفسه قد تتطلب طرق الثلث التانى من الحمل التخدير العميق أو التخدير العام .
=== الإجهاض التحريضى للولادة ===
فى الأماكن اللى تفتقر للمهارة الطبية اللازمة لتوسيع عنق الرحم واستخراجه، أو لما يفضلها الأطباء، ممكن تحريض الإجهاض عن طريق تحريض المخاض أول، بعدين تحريض موت الجنين إذا لزم الأمر. بيتقال على ده ساعات اسم "الإجهاض المُستحث". ممكن إجراء ده الإجراء من الأسبوع التلاتاشر من الحمل وحتى الثلث التالت منه. رغم ندرة حدوثه فى امريكا، لكن اكتر من 80% من حالات الإجهاض المُستحث خلال الثلث التانى من الحمل هيا حالات إجهاض مُستحث للمخاض فى السويد و دول تانيه مجاورة. مافيش غير شوية بيانات قليلة بتقارن بين الإجهاض المُستحثّ والولادة بطريقة التوسيع والاستخراج. على عكس التوسيع والتفريغ، الإجهاض المُستحثّ بالولادة بعد الأسبوع الـ18 ممكن يتعقّد لو الجنين فضِل عايش شوية بعد العملية، وده ممكن يتوصّف قانونى على إنه "ولادة حية". عشان كده، الإجهاض المُستحثّ بالولادة بيعتبر فيه مخاطر قانونية فى امريكا.<ref name="Labor_Induced_Abortion" /><ref name="NAF_2015_Policy">{{استشهاد بكتاب|مسار=http://prochoice.org/wp-content/uploads/2015_NAF_CPGs.pdf|عنوان=2015 Clinical Policy Guidelines|تاريخ=2015|ناشر=National Abortion Federation|اقتباس=Policy Statement: Medical induction abortion is a safe and effective method for termination of pregnancies beyond the first trimester when performed by trained clinicians in medical offices, freestanding clinics, ambulatory surgery centers, and hospitals. Feticidal agents may be particularly important when issues of viability arise.|تاريخ-الوصول=30 October 2015|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20150812220053/http://prochoice.org/wp-content/uploads/2015_NAF_CPGs.pdf|تاريخ-الأرشيف=2015-08-12|url-status=dead|access-date=2025-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20150812220053/http://prochoice.org/wp-content/uploads/2015_NAF_CPGs.pdf}}</ref>
=== طرق تانيه ===
فى الطب الشعبى تاريخى، استُخدمت عدد من الأعشاب اللى يُشاع أنها تمتلك خصايص مُجهضة. من دى الأعشاب: [[حشيشة الدود الشائعه|عشبة]] الطرخشقون، [[نعناع اوروبى|والنعناع البرى]] ، [[اقتى عنقوديه|والكوهوش الأسود]] ، والسيلفيوم المنقرض دلوقتى.:<ref name="riddle2">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Riddle|الأول=John M|مسار=https://archive.org/details/evesherbshistory0000ridd|عنوان=Eve's herbs: a history of contraception and abortion in the West|ناشر=Harvard University Press|سنة=1997|مكان=Cambridge, MA|أكلس=36126503|وصلة مؤلف=John M. Riddle|url-access=registration|isbn=978-0-674-27024-4}}</ref> 44–47، 62–63، 154–155، 230–231 سنة 1978، واحدة ست فى كولورادو ماتت و واحدة تانية تعبت جامد و اتلخبطت عندها الأعضاء لما حاولو ينهوا الحمل بشرب زيت النعناع البرى. وبما إن استخدام الأعشاب كده عشوائى علشان يسبب إجهاض ممكن يعمل مشاكل خطيرة – و ممكن كمان يميت – زى فشل فى كذا عضو فى الجسم، الأطباء ما بينصحوش بالكلام ده خالص.
أوقات بيحاولو يعملو إجهاض عن طريق ضرب البطن أو عمل صدمة فيها. لو الضربة كانت قوية قوي، ممكن تعمل إصابات داخلية خطيرة من غير ما يحصل إجهاض أصل. فى جنوب شرق آسيا، فى فى العاده قديمة إنهم يحاولوا ينهوا الحمل بتدليك البطن جامد. بتصور واحده من النقوش البارزة اللى تُزيّن معبد [[انجكور وات|أنغكور وات]] فى كمبوديا شيطان بيعمل العملية دى لستّ اتبعت للعالم السفلى .<ref name="potts" />
الطرق اللى ا عنها للإجهاض الذاتى اللى مش امان بتشمل استخدام غلط لحبوب الميزوبروستول، أو إدخال حاجات مش طبية جوه الرحم زى إبر الخياطة أو شماعات الهدوم. الطرق دى و غيرها علشان ينهوا الحمل بيتسمّوا "الإجهاض المُستحثّ". الطرق دى نادر اوى ما بتتعمل فى البلاد اللى الإجهاض الجراحى فيها قانونى ومتاح.
== أمان ==
[[ملف:Abortion_Quick_&_Pain_Free_sign,_Joe_Slovo_Park,_Cape_Town,_South_Africa-3869.jpg|يسار|تصغير|منشور يحتمل أن يكون مش قانونى للإجهاض فى جنوب افريقيا]]
تعتمد المخاطر الصحية للإجهاض بشكل أساسى على كيفية إجراء العملية والظروف اللى يتم بيها ذلك. معروفه [[منظمة الصحه العالمية|منظمة الصحة العالمية]] عمليات الإجهاض اللى مش امانة بأنها إجراء لإنهاء حمل غير مقصود يتم إجراؤه إما من أشخاص يفتقرو للمهارات اللازمة أو فى بيئة ما تتوافش مع الحد الأدنى من المعايير الطبية أو الاتنين. عمليات الإجهاض القانونية اللى تتعمل فى العالم المتقدم من اكتر الإجراءات أمان فى الطب. حسب لدراسة اتعملت سنة 2012 فى ''مجلة أمراض الستات والتوليد'' ، خطر وفيات الأمهات فى امريكا أقل بمقدار 14 مرة بعد الإجهاض المستحث منه بعد الولادة. و قدرت مراكز السيطرة على الأمراض والوقاية منها سنة 2019 أن معدل الوفيات المرتبطة بالحمل فى امريكا بلغ 17.2 حالة وفاة للأمهات لكل 100000 ولادة حية، فى الوقت نفسه بلغ معدل وفيات الإجهاض فى امريكا 0.43 حالة وفاة للأمهات لكل 100000 عملية.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=National Academies of Sciences Engineering|مسار=https://www.nap.edu/read/24950/chapter/4|عنوان=Read "The Safety and Quality of Abortion Care in the United States" at NAP.edu|سنة=2018|تاريخ-الوصول=26 May 2019|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200724204509/https://www.nap.edu/read/24950/chapter/4|تاريخ-الأرشيف=24 July 2020|url-status=live|مؤلف2=Health Medicine Division|مؤلف3=Board on Health Care Services|مؤلف4=Board on Population Health Public Health Practice|مؤلف5=Committee on Reproductive Health Services: Assessing the Safety Quality of Abortion Care in the U.S|pmid=29897702|دوي=10.17226/24950|isbn=978-0-309-46818-3}}</ref> فى المملكة المتحدة، تنص إرشادات الكلية الملكية لأطباء التوليد و أمراض الستات على أنه "يجب توعية الستات بأن الإجهاض اكتر أمان بشكل عام من إكمال الحمل لحد نهايته". عالمى، بيعتبرالإجهاض، فى المتوسط، اكتر أمان من إكمال الحمل لحد نهايته. أفادت دراسة اتعملت سنة 2007 أن "26% من حالات الحمل حول العالم تُنهى بالإجهاض المُستحث"، فى الوقت نفسه "تُشكل الوفيات الناجمة عن عمليات الإجهاض غير السليمة 13% من وفيات الأمهات عالمى". فى إندونيسيا، اتقدر سنة 2000 أن مليونى حالة حمل خلصت بالإجهاض، و أن 4.5 مليون حالة حمل أُكملت لحد نهايتها، و أن 14-16% من وفيات الأمهات نتجت عن الإجهاض. فى امريكا من سنة 2000 لسنة 2009، كان معدل الوفيات بسبب الإجهاض أقل من [[جراحة التجميل|الجراحة التجميلية]] ، و أقل أو مماثل للركض فى الماراثون، ويعادل بالتقريب السفر لمسافة {{حول|760|miles}} فى سيارة ركاب. {{R|Ray2014}} بعد خمس سنين من البحث عن خدمات الإجهاض، أفادت الستات اللاتى ولدن بعد رفض الإجهاض بتدهور صحتهن مقارنة بالستات اللاتى أجرين عمليات إجهاض فى الثلث الاولانى أو التانى من الحمل. بيزيد خطر الوفاة المرتبطة بالإجهاض مع تقدم عمر الحمل، ولكنه يفضل أقل من خطر الولادة. الإجهاض فى العيادات الخارجية آمن من 64 ل70 يوم من الحمل زى ما هو قبل 63 يوم.
=== سلامة طرق الإجهاض ===
فيه فرق صغير حسب السلامة والفعالية بين الإجهاض الطبى باستخدام نظام مشترك من الميفيبريستون والميزوبروستول و الإجهاض الجراحى (الشفط الفراغى) فى حالات الإجهاض فى الثلث 1 الحمل وحتى 10 أسابيع من الحمل.<ref name="WHO FAQs 2006"/> الإجهاض الطبى باستخدام نظير البروستاجلاندين الميزوبروستول وحده أقل فعالية واكتر ألم من الإجهاض الطبى باستخدام نظام مشترك من الميفيبريستون والميزوبروستول أو الإجهاض الجراحى.
=== السلامة وعمر الحمل ===
الشفط بالتفريغ فى الأشهر التلاته الأولى من الحمل الطريقة الأأمن للإجهاض الجراحي، ويمكن إجراؤه فى مكتب الرعاية الأولية أو عيادة الإجهاض أو المستشفى. ممكن بتشمل المضاعفات، هيا نادرة، ثقب الرحم والتهاب الحوض واحتباس نواتج الحمل اللى تتطلب إجراء ثانى للإخلاء. تمثل العدوى ثلث الوفيات المرتبطة بالإجهاض فى امريكا. معدل مضاعفات الإجهاض بالشفط بالتفريغ فى الأشهر التلاته الأولى من الحمل متشابه بغض النظر عما إذا كان الإجراء تم إجراؤه فى مستشفى أو مركز جراحى أو مكتب. فى العاده تُعطى المضادات الحيوية الوقائية ( زى الدوكسيسيكلين أو الميترونيدازول ) قبل إجراءات الإجهاض، حيث يُعتقد أنها تقلل بشكل كبير من خطر الإصابة بعدوى الرحم بعد الجراحة؛ بس، لا تُعطى المضادات الحيوية بشكل روتينى مع حبوب الإجهاض. لا بيظهر ان معدل الإجراءات الفاشلة يختلف بشكل كبير اعتماد على اذا كان الإجهاض يتم بطبيب أو ممارس متوسط المستوى .
المضاعفات بعد الإجهاض فى الثلث التانى من الحمل تشبه تلك اللى بتحصل بعد الإجهاض فى الثلث 1 الحمل، و تعتمد لحد ما على الطريقة المختارة. يقترب خطر الوفاة بسبب الإجهاض من نصف خطر الوفاة بسبب الولادة كلما تقدمت الست فى الحمل؛ من واحد فى المليون قبل 9 أسابيع من الحمل ليقارب من واحد فى عشرة آلاف فى 21 أسبوع أو اكتر (كما تم قياسه من آخر دورة شهرية). بيظهر ان إجراء عملية تفريغ رحم جراحية سابقة (سواء بسبب الإجهاض المستحث أو علاج الإجهاض) يرتبط بزيادة طفيفة فى خطر الولادة المبكرة فى حالات الحمل المستقبلية. لم تتحكم الدراسات اللى تدعم ذلك فى العوامل غير المتعلقة بالإجهاض أو الإجهاض، و علشان كده لم يتم تحديد أسباب ده الارتباط، رغم اقتراح احتمالات متعددة.
=== الصحة العقلية ===
الأدلة دلوقتى ما بتوضحش إن فى علاقة بين أغلب حالات الإجهاض المُستحث ومشاكل فى الصحة النفسية، غير اللى ممكن تحصل طبيعى فى أى حمل مش مرغوب فيه.<ref name="apa-press" /> وخلص تقرير صادر عن الجمعية الامريكانيه لعلم النفس لأن الإجهاض الاولانى للمرأةمابيشكلش تهديدًا للصحة العقلية عند إجرائه فى الأشهر التلاته الأولى من الحمل، حيث لا تكون دول الستات اكتر عرضة للإصابة بمشاكل الصحة العقلية من دول اللاتى يحملن حمل غير مرغوب فيه لحد نهايته؛ وتكون النتيجة الصحية العقلية للإجهاض التانى أو الاكبر للست أقل يقين. وخلصت بعض المراجعات القديمة لأن الإجهاض مرتبط بزيادة خطر الإصابة بالمشاكل النفسية؛ بس، لقت المراجعات اللى بعد كده للأدبيات الطبية أن المراجعات السابقة لم تستخدم مجموعة ضابطة مناسبة.<ref name="bankole98">{{استشهاد بدوريه محكمه}}</ref> ولما يتم استخدام مجموعة ضابطة، لا يرتبط تلقى الإجهاض بنتائج نفسية سلبية.<ref name="bankole98"/> بس، الستات اللاتى يسعين لالإجهاض واللاتى يُحرمن من الوصول لالإجهاض يعانين من زيادة فى القلق بعد الرفض.<ref name="bankole98"/>
== المجتمع و الثقافة ==
=== نقاش حول الإجهاض ===
{{Main|Abortion debate}}
الإجهاض المُستحثّ موضع كلام واسع. ترتبط القضايا الأخلاقية والفلسفية والبيولوجية والدينية والقانونية المحيطة بالإجهاض بمنظومة القيم . قد تتعلق الآراء حول الإجهاض بحقوق الجنين ، والسلطة الحكومية، [[حقوق المرأه|وحقوق المرأة]] . فى المناقشات العامة والخاصة، تُركّز الحجج المُقدّمة، سواء لصالح أو ضدّ إتاحة الإجهاض، على جوازه أخلاقى، أو على تبرير القوانين اللى تُجيزه أو بتقيده.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Abortion Debate|vauthors=Farrell C|ناشر=ABDO Publishing Company|سنة=2010|صفحات=6–7|isbn=978-1-61785-264-0}}</ref> وبيشير إعلان الجمعية الطبية العالمية بخصوص الإجهاض العلاجى لأن "الظروف اللى تُؤدّى لتعارض مصالح الأم مع مصالح جنينها تُشكّل معضلةً وتطرح تساؤل حول اذا كان ينبغى إنهاء الحمل عمدًا أم لا". و فى الغالب تُؤدّى جماعاتٌ تُناصر واحد من دول الموقفين لمناقشات الإجهاض، و بالخصوصً قوانينه . فالجماعات اللى تُؤيّد فرض قيود قانونية أشدّ على الإجهاض، بما فيها الحظر الكامل، فى الغالب تُصنّف نفسها بأنها " مُؤيّدة للحياة "، فى الوقت نفسه تُصنّف الجماعات اللى تُعارض القيود دى القانونية نفسها بأنها " مُؤيّدة للاختيار ".
=== قانون الإجهاض الحديث ===
{{AbortionLawsMap|size=330px}}
القوانين دلوقتى المتعلقة بالإجهاض تتنوع . و العوامل الدينية و الأخلاقية و الثقافية لسه بتأثر على قوانين الإجهاض فى كل اماكن العالم. و الحق فى الحياة ، و الحق فى الحرية، و الحق فى الأمن الشخصى ، و الحق فى الصحة الإنجابية من القضايا الرئيسية لحقوق الإنسان، اللى تُشكّل ساعات أساس وجود أو غياب قوانين الإجهاض. فى الولايات القضائية اللى تُجيز الإجهاض، فى الغالب لازم استيفاء شروط معينة قبل ما تتمكن الست من الحصول على إجهاض قانونى (يُعتبر الإجهاض اللى يُجرى دون موافقة الست قتل للأجنة ، و هو مش قانونى فى العموم ). تعتمد دى الشروط فى العاده على عمر الجنين، و فى الغالب يُعتمد نظام قائم على [[حمل|الأشهر التلاته الأولى]] لتنظيم فترة الشرعية، أو زى ما هو الحال فى امريكا، على تقييم الطبيب لقابلية الجنين للحياة. تشترط بعض الولايات القضائية فترة انتظار قبل الإجراء، أو بتلزم بنشر معلومات حول نمو الجنين ، أو بتلزم بالتواصل مع الوالدين إذا طلبت ابنتهما القاصر الإجهاض. و تشترط ولايات قضائية تانيه حصول الست على موافقة والد الجنين قبل إجهاضه، و أن يُبلغ مُقدمو خدمات الإجهاض الستات بالمخاطر الصحية للإجراء - اللى قد بتشمل ساعات "مخاطر" لا تدعمها المراجع الطبية - و أن تُصادق جهات طبية متعددة على أن الإجهاض ضرورى طبى أو اجتماعى. تُلغى كتير من القيود فى حالات الطوارئ. الصين، اللى أنهت <ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.theguardian.com/world/2015/oct/29/china-abandons-one-child-policy
| title = China ends one-child policy after 35 years
| date = 29 October 2015
| work = The Guardian
| issn = 0261-3077
| accessdate = 30 November 2016
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20161201021629/https://www.theguardian.com/world/2015/oct/29/china-abandons-one-child-policy
| archivedate = 1 December 2016
}}</ref> سياسة الطفل الواحد ، وتطبق دلوقتى سياسة التلاته أطفال، <ref>{{استشهاد بخبر
| title = China NPC: Three-child policy formally passed into law
| url = https://www.bbc.com/news/world-asia-china-58277473
| accessdate = 6 April 2024
| date = 20 August 2021
| archivedate = 29 June 2022
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20220629190816/https://www.bbc.com/news/world-asia-china-58277473
}}</ref> حطت فى بعض الأحيان عمليات الإجهاض الإلزامى كجزء من استراتيجية التحكم فى السكان.
=== الإجهاض الانتقائى حسب الجنس ===
يتيح التصوير بالموجات فوق الصوتية وبزل السائل الأمنيوسى للوالدين تحديد جنس الجنين قبل الولادة. و أدى تطور دى التقنية لالإجهاض الانتقائى ، أو إنهاء حياة الجنين بناء على جنسه. و إنهاء حياة الجنين الأنثوى انتقائى هو الاكتر شيوع. الإجهاض الانتقائى بسبب جنس الجنين مسؤول جزئى عن التفاوت الملحوظ بين معدلات ولادة الأطفال الذكور و الإناث فى بعض البلاد. يُبلّغ عن تفضيل الأطفال الذكور فى كتير من مناطق آسيا، كما اتسجل استخدام الإجهاض للحد من ولادة الإناث فى تايوان وكوريا الجنوبية والهند والصين. ويحدث ده الانحراف عن معدلات ولادة الذكور و الإناث القياسية رغم ان الدولة المعنية ممكن تكون حظرت رسمى الإجهاض الانتقائى بسبب جنس الجنين أو لحد فحصه.<ref>{{استشهاد بخبر
| agency = Reuters
| url = http://www.alertnet.org/thenews/newsdesk/L06779563.htm
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20060220072756/http://www.alertnet.org/thenews/newsdesk/L06779563.htm
| archivedate = 20 February 2006
| title = Selective abortion blamed for India's missing girls
| accessdate = 3 December 2008
}}</ref><ref>{{استشهاد بخبر
| agency = Xinhua News Agency
| title = China Bans Sex-selection Abortion
| url = http://www.china.org.cn/english/2003/Mar/59194.htm
| accessdate = 2023-02-16
| work = www.china.org.cn
| date = March 22, 2003
| archivedate = 12 February 2006
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20060212204114/http://www.china.org.cn/english/2003/Mar/59194.htm
}}</ref>
دول كتير خدت خطوات تشريعية للحد من حالات الإجهاض الانتقائى حسب جنس الجنين. فى المؤتمر الدولى للسكان والتنمية سنة 1994، اتفقت اكتر من 180 دولة على القضاء على "جميع أشكال التمييز ضد الفتيات و الأسباب الجذرية لتفضيل الذكور"، هيا حالات أدانها كمان قرار الجمعية [[الجمعيه البرلمانيه لمجلس اوروبا|البرلمانية لمجلس اوروبا]] سنة 2011. و لقت [[منظمة الصحه العالمية|منظمة الصحة العالمية]] [[يونيسيف|واليونيسف]] ، مع وكالات تانيه تابعة [[الامم المتحده|للأمم المتحدة]] ، أن التدابير الرامية لتقييد الوصول لالإجهاض فى محاولة للحد من حالات الإجهاض الانتقائى حسب جنس الجنين ليها عواقب سلبية غير مقصودة، تنبع فى معظمها من احتمال سعى الستات أو إجبارهن على السعى للحصول على عمليات إجهاض مش امانة ومش قانونية.<ref name="UNFPA" /> من ناحية تانيه، ممكن للتدابير الرامية للحد من عدم المساواة بين الجنسين أن تقلل من انتشار حالات الإجهاض دى دون عواقب سلبية مصاحبة.<ref name="UNFPA" />
=== العنف ضد الإجهاض ===
مقدّمين خدمات الإجهاض والمراكز اللى بيشتغلوا فيها اتعرّضوا لعنف، زى القتل والاعتداء والحرق المتعمّد والتفجيرات. و بعض الباحثين بيشوفوا إن العنف ضد الإجهاض يدخل تحت تعريف الإرهاب. ، و هو رأى تشترك فيه بعض الحكومات. فى امريكا و كندا ، تم تسجيل اكتر من 8000 حادثة عنف وتعدى وتهديدات بالقتل من قبل مقدمى الخدمات من سنة 1977، بما فيها اكتر من 200 تفجير/حرق متعمد ومئات الاعتداءات. كما اتعرضت عيادات الإجهاض لهجمات بالأحماض والغزوات والتخريب ولم يشارك غالبية معارضى الإجهاض فى أعمال عنف. اتقتل أطباء وموظفين تانيين فى عيادات الإجهاض على ايد معارضين الإجهاض. فى امريكا، اتقتل ما يقلش عن 4 أطباء بخصوص بعملهم فى عيادات الإجهاض، بما فيها ديفيد جان (1993)، [[جون بريتون (دكتور من امريكا)|وجون بريتون]] (1994)، [[بارنيت سلبيان|وبارنيت سليبيان]] (1998)، [[جورج تيلر (دكتور من امريكا)|وجورج تيلر]] (2009). فى كندا، نجا طبيب أمراض الستات جارسون روماليس من محاولات قتل فى 1994 و2000. مع الأطباء، استهدفت عمليات القتل موظفين العيادات التانيين، زى قتل جون سال سنة 1994 لموظفتى استقبال فى عيادة ماساتشوستس وقتل بيتر نايت سنة 2001 لحارس أمن فى عيادة [[ميلبورن]] . ومن مرتكبى العنف المناهض للإجهاض البارزين [[اريك رودولف|إريك رودولف]] وسكوت رودر وشيلى شانون وبول هيل ، أول شخص يتم إعدامه فى امريكا بتهمة قتل مقدم خدمات الإجهاض.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.theguardian.com/theguardian/1999/feb/03/features11.g26
| work = The Guardian
| date = 3 February 1999
| title = The bomber under siege
| place = London
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20170222105914/https://www.theguardian.com/theguardian/1999/feb/03/features11.g26
| archivedate = 22 February 2017
}}</ref>
لدى بعض الدول قوانين لحماية حق الوصول لخدمات الإجهاض . تمنع دى القوانين معارضى الإجهاض من التدخل فى الوصول لخدمات الإجهاض القانونية. زى ، يحظر القانون الامريكانى لحرية الوصول لمداخل العيادات استخدام التهديدات أو العنف للتدخل فى حق الوصول لخدمات الإجهاض. قد تُنشئ قوانين الوصول لالإجهاض كمان مناطق وصول آمنة حول عيادات الإجهاض، مع فرض قيود على الاحتجاجات وتشديد العقوبات على العنف المناهض للإجهاض.
ممكن كمان يستخدمو الضغط النفسى علشان يضيقو على الناس فى الوصول للإجهاض. فى بعض المتظاهرين بيصورو الستات و هما داخلين العيادات بالكاميرا.. {{Sfn|Doan|2007}}
== أمثلة غير بشرية ==
يحدث الإجهاض التلقائى فى كتير من الحيوانات. زى ، قد يحدث فى الأغنام بسبب الإجهاد أو المجهود البدني، زى الازدحام عبر الأبواب أو مطاردة الكلاب.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Sheep Husbandry in Canada|vauthors=Spencer JB|سنة=1908|صفحة=114|أكلس=798508694}}</ref> فى الأبقار، قد يحدث الإجهاض بسبب مرض مُعدٍ، زى داء البروسيلات أو ''[[عطيفه (جنس من بدائيات النوى)|كامبيلوباكتر]]'' ، لكن ممكن السيطرة عليه فى الغالب عن طريق التطعيم. ممكن يؤدى تناول [[صنوبر|إبر الصنوبر]] كمان لحدوث حالات إجهاض فى الأبقار.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Animal Health Care and Maintenance|vauthors=Myers B, Beckett J|ناشر=Arizona Cooperative Extension, University of Arizona|سنة=2001|مكان=Tucson|صفحات=47–50|الفصل=Pine needle abortion|تاريخ-الوصول=10 April 2013|مسار-الفصل=http://ag.arizona.edu/arec/pubs/rmg/4%20animalcare&healthmaintenance/31%20pineneedleabortion01.pdf|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20150728003136/http://ag.arizona.edu/AREC/pubs/rmg/4%20animalcare%26healthmaintenance/31%20pineneedleabortion01.pdf|تاريخ-الأرشيف=28 July 2015}}</ref> معروف أن كتير من النباتات، بما فيها عشبة المكنسة ، وملفوف الظربان ، [[شوكران ابقع|والشوكران السام]] ، [[تبغ ازرق|وتبغ الشجر]] ، تسبب تشوهات الأجنة و الإجهاض فى المواشى:<ref name="Kirkbride">{{استشهاد بكتاب|عنوان=Kirkbride's Diagnosis of Abortion and Neonatal Loss in Animals|ناشر=John Wiley & Sons|سنة=2011|veditors=Njaa BL|isbn=978-0-470-95852-0}}</ref> 45–46 وفى الأغنام والماعز.:<ref name="Kirkbride" /> 77–80 فى الحصنه، قد يُجهض الجنين أو يُعاد امتصاصه إذا كان مصاب بمتلازمة البياض المميت . ويُعتقد أن أجنة المهر المتماثلة اللواقح للجين الأبيض السائد (WW) تُجهض أو تُعاد امتصاصها كمان قبل الولادة. فى كتير من أنواع أسماك القرش والشفنين، بتحصل حالات إجهاض ناتجة عن الإجهاد بشكل متكرر عند الصيد. العدوى الفيروسية ممكن تُسبب الإجهاض عند الكلاب. قد بتتصاب القطط بالإجهاض التلقائى لأسباب كتيرة، منها اختلال التوازن الهرمونى. يُجرى الإجهاض والتعقيم مع بعض للقطط الحامل، خاصةً فى برامج الإمساك و الإخصاء و الإرجاع ، لمنع ولادة صغار غير مرغوب فيها. قد تُنهى إناث القوارض حملها عند تعرضها لرائحة ذكر مش مسؤول عن الحمل، و هو اللى يتعرف بظاهرة بروس .
ممكن كمان يحصل إجهاض مُفتعل عند الحيوانات فى سياق تربية المواشى. يعنى مثل، ساعات بيخلّوا الفرس تجهض لو ما كانتش اتزاوجت كويس، أو لو صاحبها اشتراها من غير للى يتعرف إنها حامل، أو لو كانت حامل فى توأم.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=jlZAT-9VwUIC|عنوان=Equine Reproduction|vauthors=McKinnon AO, Voss JL|ناشر=Wiley-Blackwell|سنة=1993|صفحة=563|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20150315091737/http://books.google.com/books?id=jlZAT-9VwUIC|تاريخ-الأرشيف=15 March 2015|url-status=live|isbn=0-8121-1427-2}}</ref> ممكن يحدث قتل الأجنة عند الحصنه والحمير الوحشية بسبب مضايقة الذكور للأفراس الحامل أو الجماع القسري، رغم ان تكرار حدوث ذلك فى البرية موضع تساؤل. قد تهاجم ذكور قرود [[لنغور رمادى|اللنغور الرمادية]] الإناث بعد استيلاء الذكور عليها،و ده يتسبب فى الإجهاض.
== شوف كمان ==
* دولا الإجهاض
* الإجهاض القسري
* جسدي، اختياري
* الإجهاض غير المباشر
* فترة الانتظار
== ملحوظات ==
<references group="nb" responsive="1"></references>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
* [https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/abortion جورنال حقائق منظمة الصحة العالمية حول الإجهاض]
* [https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/173586/WHO_RHR_15.04_eng.pdf;jsessionid=A45A2A52E41EF59E9E71A08430BF4DA0?sequence=1 الإجهاض الآمن: التوجيه الفنى والسياسى للأنظمة الصحية] ، منظمة الصحة العالمية (2015)
* [https://web.archive.org/web/20171018012623/https://www.guideline.gov/summaries/summary/47346/firsttrimester-abortion-in-women-with-medical-conditions?q=Women الإجهاض فى الثلث 1 الحمل عند الستات المصابات بأمراض.] وزارة الصحة والخدمات الإنسانية الامريكانيه
{{Pathology of pregnancy, childbirth, and the puerperium}}
{{Abortion}}{{Women's health|state=collapsed}}{{Pregnancy}}{{Particular human rights}}{{Reproductive health}}{{Birth control methods}}{{Population}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:اخلاق]]
[[تصنيف:طب]]
[[تصنيف:حقوق الانسان]]
[[تصنيف:التكاثر فى الانسان]]
[[تصنيف:اجهاض]]
kcx4hio4xpeogim9r9s8zlupk611or6
اتينا
0
2934
13009631
13008371
2026-04-20T19:45:35Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 22 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009631
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''اتينا''' هيا [[عاصمه|عاصمة]] [[اليونان]] و اكبر مدنها . اتينا منطقة حضرية ساحلية مهمه على البحر المتوسط، هيا كمان عاصمة منطقة أتيكا، {{ملا|({{IPAc-en|ˈ|æ|θ|ɪ|n|z}} {{respell|ATH|inz}}) {{langx|el|Αθήνα|Athína|engvar=gb}}, {{IPA|el|aˈθina|pron|el-Αθήνα.ogg}}; {{langx|grc|Ἀθῆναι|Athênai|engvar=gb}}, {{IPA|grc|atʰɛ̂ːnai̯|pron}}<ref>{{Cite book |last=Wells |first=John C. |title=Longman pronunciation dictionary |publisher=Longman |year=1990 |isbn=0-582-05383-8 |location=Harlow, England |page=48 |chapter=Athens}}</ref>
}} جنوب على البر الاوروبى . و عدد سكانها فى المنطقة الحضرية اكتر من 3.6 مليون انسان ، ما يخلليها ثامن اكبر منطقة حضرية فى [[الاتحاد الاوروبى]] . عدد سكان بلدية اتينا (أو مدينة اتينا)، اللى تُشكّل وحدة إدارية صغيرة ضمن المنطقة الحضرية بأكملها، 643,452 انسان سنة 2021، ضمن حدودها الرسمية، وبلغت مساحتها {{حول|38.96|sqkm|sqmi}} .<ref name="stat01">{{استشهاد ويب|عنوان=Population & housing census 2001 (incl. area and average elevation)|مسار=http://dlib.statistics.gr/Book/GRESYE_02_0101_00098%20.pdf|ناشر=National Statistical Service of Greece|لغة=el|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20150921212047/http://dlib.statistics.gr/Book/GRESYE_02_0101_00098%20.pdf|تاريخ-الأرشيف=21 September 2015}}</ref><ref name="area2">{{استشهاد ويب|عنوان=Characteristics|مسار=http://www.ypes.gr/topiki.htm|ناشر=ypes.gr|تاريخ-الوصول=6 January 2007|صحيفة=Hellenic Interior Ministry|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20070104231706/http://www.ypes.gr/topiki.htm|تاريخ-الأرشيف=4 January 2007}}</ref>
اتينا واحدة من [[اقدم المدن المأهولة باستمرار|أقدم مدن العالم]] ، علشان يمتد تاريخها الموثق لاكتر من 3400 عام، ويرجع أقدم وجود بشرى فيها لما بين الألفية الحادية عشرة والسابعة قبل الميلاد. و حسب [[ميثولوجيا يونانيه|للأساطير اليونانية]] ، سُمّيت المدينة على اسم [[اثينا (ميثولوجيا)|اتينا]] ، إلهة الحكمة عند الإغريق القدام، لكن يتفق الباحثين المعاصرين عموم على أن الإلهة هيا من استمدت اسمها من المدينة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athena Facts: Things that not many people know about...|مسار=https://mythologysource.com/facts-about-athena/|تاريخ-الوصول=20 February 2024|تاريخ=23 February 2021|مؤلف=Greenberg|الأول=Mike|لغة=en-US|مؤلف2=PhD}}</ref> كانت [[اثينا القديمه|اتينا الكلاسيكية]] واحده من أقوى [[بوليس (مدينه ضايعه فى اليونان القديمه)|المدن]] [[اليونان القديمه|اليونانية القديمة]] ، و مركز للديمقراطية الهلنستية و الفنون والتعليم [[فلسفه يونانيه|والفلسفة]] ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Contents and Principles of the Programme of Unification of the Archaeological Sites of Athens|مسار=http://www.yppo.gr/4/e4000.jsp?obj_id=90&lhmma_id=3817|ناشر=yppo.gr|تاريخ-الوصول=31 December 2009|صحيفة=Hellenic Ministry of Culture|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160821134233/http://www.yppo.gr/4/e4000.jsp?obj_id=90&lhmma_id=3817|تاريخ-الأرشيف=2016-08-21|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20160821134233/http://www.yppo.gr/4/e4000.jsp?obj_id=90&lhmma_id=3817}}</ref><ref>{{استشهاد بخبر
| last = ((CNN & Associated Press))
| date = 16 January 1997
| title = Greece uncovers 'holy grail' of Greek archeology
| publisher = CNN
| url = http://www.cnn.com/WORLD/9701/16/greece.lyceum/index.html
| accessdate = 28 March 2007
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20071206113529/http://www.cnn.com/WORLD/9701/16/greece.lyceum/index.html
| archivedate = 6 December 2007
}}</ref> و كان ليها تأثير كبير فى كل اماكن القارة الاوروبية، وبالخصوص فى [[روما القديمه|روما القديمة]] . و للسبب ده ، فى الغالب مهد الحضارة الغربية ومهد الديمقراطية بحد ذاتها، بمعزل عن بقية اليونان.<ref name="britannica">{{استشهاد ويب|عنوان=Athens|مسار=https://www.britannica.com/EBchecked/topic/40773/Athens|تاريخ-الوصول=31 December 2008|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090106054445/https://www.britannica.com/EBchecked/topic/40773/Athens|تاريخ-الأرشيف=6 January 2009|url-status=live|اقتباس=Ancient Greek Athenai, historic city and capital of Greece. Many of classical civilization's intellectual and artistic ideas originated there, and the city is generally considered to be the birthplace of Western civilization}}</ref><ref name="bbc">[https://www.bbc.co.uk/history/ancient/greeks/greekdemocracy_01.shtml BBC History on Greek Democracy] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20191219115917/http://www.bbc.co.uk/history/ancient/greeks/greekdemocracy_01.shtml|date=19 December 2019}} – Accessed on 26 January 2007</ref>
اتينا فى العصر الحديث [[متروبوليس|مدينة]] عالمية كبرى و مركز محورى للحياة الاقتصادية والمالية و الصناعية والبحرية والسياسية و الثقافية فى اليونان. هيا مدينة عالمية مصنفة ضمن فئة بيتا (+) حسب لشبكة أبحاث العولمة والمدن العالمية <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=The World According to GaWC 2020|مسار=https://www.lboro.ac.uk/gawc/world2020t.html|ناشر=Globalization and World Cities|تاريخ-الوصول=31 August 2020|صحيفة=GaWC – Research Network|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200824031341/https://www.lboro.ac.uk/gawc/world2020t.html|تاريخ-الأرشيف=2020-08-24|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20200824031341/https://www.lboro.ac.uk/gawc/world2020t.html}}</ref> ، و واحدة من اكبر المراكز الاقتصادية فى جنوب شرق اوروبا . كما تضم قطاع مالى ضخم، مينا بيرايوس تانى اكتر موانئ الركاب زحمه فى اوروبا <ref name="ESPO">{{استشهاد ويب|عنوان=Maritime passenger statistics|مسار=https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Maritime_passenger_statistics&oldid=550549#Messina_remained_the_largest_EU_passenger_port_in_2020|ناشر=[[Eurostat]]|تاريخ-الوصول=25 March 2023|صحيفة=Eurostat|تاريخ=21 November 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230325104658/https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Maritime_passenger_statistics&oldid=550549#Messina_remained_the_largest_EU_passenger_port_in_2020|تاريخ-الأرشيف=25 March 2023|url-status=live}}</ref> وتالت عشر اكبر ميناء للحاويات فى العالم.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=World Shipping Council- Top 50 Ports|مسار=https://www.worldshipping.org/top-50-ports|ناشر=|تاريخ-الوصول=7 July 2022|صحيفة=World Shipping Council|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210813193707/https://www.worldshipping.org/top-50-ports|تاريخ-الأرشيف=2021-08-13|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210813193707/https://www.worldshipping.org/top-50-ports}}</ref> تمتد منطقة اتينا الحضرية <ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Monthly Statistical Bulletin of Greece, December 2012|ناشر=ELSTAT|سنة=2012|صفحة=64}}</ref> بره حدودها الإدارية البلدية، فضل عن تجمعها الحضرى ، و عدد سكانها 3,638,281 انسان سنة 2021 <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Μόνιμος Πληθυσμός – ELSTAT|مسار=https://www.statistics.gr/2021-census-res-pop-results|تاريخ-الوصول=10 June 2023|صحيفة=www.statistics.gr|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230105191336/https://www.statistics.gr/2021-census-res-pop-results|تاريخ-الأرشيف=2023-01-05|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230105191336/https://www.statistics.gr/2021-census-res-pop-results}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens, Greece Metro Area Population 1950–2023|مسار=https://www.macrotrends.net/cities/21113/athens/population|تاريخ-الوصول=2 March 2023|صحيفة=www.macrotrends.net|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200921191115/https://www.macrotrends.net/cities/21113/athens/population|تاريخ-الأرشيف=21 September 2020|url-status=live}}</ref> على مساحة {{حول|2,928.717|km2|sqmi|0}} كيلومتر مربع. .<ref name="area2"/>
إرث العصر الكلاسيكى لسه جلى فى المدينة، ممثل بالمعالم الأثرية القديمة و الأعمال الفنية، و أشهرها [[معبد بارثينون|البارثينون]] ، اللى معلم رئيسى فى الحضارة الغربية المبكرة. تحتفظ اتينا بآثار رومانية [[امبراطوريه بيزنطيه|وبيزنطية]] ، وعدد أقل من الآثار [[امبراطوريه عثمانيه|العثمانية]] ، فى الوقت نفسه يتميز مركزها الحضرى التاريخى بعناصر استمرارية عبر آلاف السنين من تاريخها. تضم اتينا [[مكان تراث عالمى|موقعين للتراث العالمى]] معترف بهما من قبل [[يونيسكو|اليونسكو]] : أكروبوليس اتينا ودير دافنى اللى يرجع للعصور الوسطى. تزخر اتينا بكتير من المتاحف و المؤسسات الثقافية، زى المتحف الأثرى الوطنى ، اللى فيه اكبر مجموعة فى العالم من الآثار اليونانية القديمة، و متحف الأكروبوليس ، [[متحف الفن السيكلادى|ومتحف الفن السيكلادى]] ، [[متحف بيناكى|ومتحف بيناكى]] ، والمتحف البيزنطى والمسيحى . استضافت اتينا [[اوليمبياد صيف 1896|أول دورة ألعاب أولمبية حديثة]] سنة 1896، و بعد 108 سنين استضافت [[اوليمبياد صيف 2004|دورة الألعاب الأولمبية الصيفية سنة 2004]] ، علشان تكون بكده واحدة من خمس مدن استضافت الألعاب الأولمبية الصيفية اكتر من مرة.<ref name="oly">{{استشهاد بخبر
| last = ((CNN & Sports Illustrated))
| date = 5 September 1997
| title = Sentiment a factor as Athens gets 2004 Olympics
| publisher = sportsillustrated.cnn.com
| url = http://sportsillustrated.cnn.com/olympics/news/1997/09/05/athens_update/
| accessdate = 28 March 2007
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080519032341/http://sportsillustrated.cnn.com/olympics/news/1997/09/05/athens_update/
| archivedate = 19 May 2008
}}</ref>
== أصل الكلمات والاسامى ==
فى [[لغه يونانى قديم|اللغة اليونانى القديمة]] ، اسم المدينة كان {{Lang|grc|Ἀθῆναι}} ( ''اتيناي'' ، فى اللغة الأتيكية الكلاسيكية )، هيا كلمة جمع. فى اليونانية القديمة، زى اليونانية الهوميرية ، كان الاسم شائع بصيغة المفرد، {{Lang|grc|Ἀθήνη}} ( ''أثني'' ).<ref>As for example in [https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Hom.+Od.+7&fromdoc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0135 Od.7.80] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20210418015639/https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Hom.+Od.+7&fromdoc=Perseus%3Atext%3A1999.01.0135|date=18 April 2021}}</ref> ممكن تمت ترجمتها بصيغة الجمع بعدين ، زى تلك الخاصة بـ {{Lang|grc|Θῆβαι}} ( ''[[ثيفا|Thêbai]]'' ) و {{Lang|grc|Μυκῆναι}} ( ''[[مايسينى|موكيناى]]'' ). من المحتمل أن جذر الكلمة مش من أصل يونانى أو [[لغات اندواوروبيه|هندو-أوروبى]] ، <ref name="Beekes2009">{{Citation|last=Beekes|first=Robert S. P.|title=Etymological Dictionary of Greek|date=2009|page=29|place=Leiden and Boston|publisher=Brill|author-link=Robert Beekes}}</ref> ويمكن يكون بقايا من الطبقة التحتية لما قبل اليونانية فى أتيكا.<ref name="Beekes2009" /> فى [[العصر الكلاسيكى|العصور الكلاسيكية القديمة،]] كان فيه كلام حول اذا كانت اتينا قد خدت اسمها من إلهتها الراعية [[اثينا (ميثولوجيا)|اتينا]] ( باللغة الأتيكية {{Lang|grc|Ἀθηνᾶ}} ''اتينا'' ، أيونية {{Lang|grc|Ἀθήνη}} ، ''أثني'' ، ودوريك {{Lang|grc|Ἀθάνα}} ''(أثانا'' ) أو اتينا، استمدت اسمها من المدينة.<ref name="Burkert1985">{{Citation|last=Burkert|first=Walter|title=Greek Religion|date=1985|url=https://archive.org/details/greekreligion0000burk/page/139|page=[https://archive.org/details/greekreligion0000burk/page/139 139]|place=Cambridge, Massachusetts|publisher=Harvard University Press|ISBN=0-674-36281-0|author-link=Walter Burkert}}</ref> يتفق الباحثين المعاصرين عموم على أن الإلهة استمدت اسمها من المدينة، <ref name="Burkert1985" /> لأن اللى بعد كده ''-ene'' شائعة فى أسماء الأماكن، لكن نادرة فى أسماء الأشخاص.<ref name="Burkert1985" />
حسب [[اسطورة البدء|الأسطورة]] الاتينية القديمة، اتينا، إلهة الحكمة والحرب، نافست [[بوسيدون]] ، إله البحار، على رعاية المدينة اللى ما كانتش قد اتسمت بعد؛ <ref name="Kerényi1951" /> واتفقا على أن من يُقدم للاتينيين الهدية الاحسن سيصبح راعيهم <ref name="Kerényi1951" /> وعيّنا سيكروبس ، ملك اتينا، قاضى.<ref name="Kerényi1951" /> و حسب لرواية أبولودور الزائف ، ضرب بوسيدون الأرض برمحه الثلاثى ، فانفجر نبع ميه مالح.<ref name="Kerényi1951" /> و فى رواية تانيه للأسطورة من قصيدة [[فيرجيل|فرجيل]] " ''الجورجيات"'' ، منح بوسيدون الاتينيين أول حصان.<ref name="Kerényi1951" /> و فى الروايتين، قدمت اتينا للاتينيين أول [[زيتون (نبات)|شجرة زيتون]] مُستأنسة.<ref name="Kerényi1951" /><ref name="Garland2008" />
سيكروبس قبل الهدية دى <ref name="Kerényi1951">{{Citation|last=Kerényi|first=Karl|title=The Gods of the Greeks|date=1951|url=https://archive.org/details/godsofgreeks00kerrich/page/124|page=[https://archive.org/details/godsofgreeks00kerrich/page/124 124]|place=London, England|publisher=Thames and Hudson|author-link=Károly Kerényi}}</ref> و أعلن اتينا إلهة اتينا الراعية.<ref name="Kerényi1951" /><ref name="Garland2008">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Garland|الأول=Robert|عنوان=Ancient Greece: Everyday Life in the Birthplace of Western Civilization|تاريخ=2008|ناشر=Sterling|مكان=New York|isbn=978-1-4549-0908-8}}</ref> و طُرحت ثمانية أصول لغوية مختلفة، مرفوضة دلوقتى على نطاق واسع، من القرن السبعتاشر. اقترح [[كريستيان لوبيك]] كلمة {{Lang|grc|ἄθος}} كأصل للاسم. ( ''áthos'' ) أو {{Lang|grc|ἄνθος}} ( ''أنثوس'' ) بمعنى "زهرة"، للدلالة على اتينا باعتبارها "المدينة المزهرة". اقترح [[لودفيج دودرلين (عالم لغوى كلاسيكى من المانيا)|لودفيج فون دودرلاين]] جذر الفعل {{Lang|grc|θάω}} ، الجذر θη- ( ''tháō'' ، ''thē-'' ، "يمتص") للدلالة على أن اتينا تمتلك تربة خصبة.
== تاريخ ==
{{Historical affiliations|[[List of kings of Athens|Kingdom of Athens]] 1556 BC–1068 BC|[[Classical Athens|City-state of Athens]] 1068 BC–323 BC|[[League of Corinth|Hellenic League]] 338 BC–323 BC|[[History of Athens#Hellenistic era|Hellenistic Athens]] 322 BC–86 BC|[[Roman Republic]] 86 BC–27 BC|[[Roman Empire]] 27 BC–395 AD|[[Eastern Roman Empire]] 395–1205|[[Duchy of Athens]] 1205–1458|[[Ottoman Empire]] 1458–1822|[[First Hellenic Republic]] 1822–1827|[[Ottoman Empire]] 1827–1833|[[اليونان]] 1833–present|width=23em|bgcolor=#B0C4DE|fontsize=80%|align=right}}
=== العصور القديمة ===
كهف الشيست أقدم دليل معروف على وجود بشرى فى اتينا، ويرجع تاريخه لما بين الألفية الحادية عشرة والسابعة قبل الميلاد.<ref name="ethnos.gr">{{استشهاد ويب|عنوان=v4.ethnos.gr – Οι πρώτοι… Αθηναίοι|مسار=http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22784&subid=2&pubid=2530782&tag=8796|ناشر=Ethnos.gr|تاريخ-الوصول=26 October 2018|تاريخ=July 2011|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110721080919/http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22784&subid=2&pubid=2530782&tag=8796|تاريخ-الأرشيف=21 July 2011}}</ref> و سُكنت اتينا بشكل متواصل لمدة 5000 عام على الأقل (3000 قبل الميلاد).<ref name="tung2">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Tung|الأول=Anthony|عنوان=Preserving the World's Great Cities: The Destruction and Renewal of the Historic Metropolis|ناشر=Three Rivers Press|سنة=2001|مكان=New York|صفحة=[https://archive.org/details/preservingworlds00anth/page/266 266]|الفصل=The City the Gods Besieged|مسار-الفصل=https://archive.org/details/preservingworlds00anth|isbn=0-609-80815-X}}</ref> و سنة 1400 فى القرن التالت قبل الميلاد، بقت المستوطنة مركز هام للحضارة [[حضاره ميكينيه|الميسينية]] ، و كانت الأكروبوليس موقع لحصن [[مايسينى|ميسينى]] رئيسي، ممكن التعرف على بقاياه بأجزاء من الجدران الضخمة المميزة. على عكس المراكز الميسينية التانيه، زى [[مايسينى|ميسينا]] [[بيلوس|وبيلوس]] ، فإنه مش معروف اذا كانت اتينا قد اتعرضت للدمار حوالى سنة 1200. قبل الميلاد، و هو حدث يُعزى فى الغالب لغزو دورى ، و أكد الاتينيون دايما أنهم أيونيون خالصون لا ينتمون لأى عنصر دورى. بس، فقد دخلت اتينا، زى كتير من مستوطنات العصر البرونزى التانيه ، فى تدهور اقتصادى لمدة 150 سنه بالتقريب بعد ذلك.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Desborough|الأول=Vincent R. d'A|عنوان=The Last Mycenaeans and Their Successors; an Archaeological Survey, c. 1200–c. 1000 B.C.|ناشر=Clarendon Press|سنة=1964|مكان=Oxford|صفحة=113|وصلة مؤلف=Vincent Desborough}}</ref> فى الغالب تكون مدافن [[عصر حديدى|العصر الحديدى]] ، فى كيراميكوس <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=A Social Outcast in Early Iron Age Athens|صحيفة=Hesperia: The Journal of the American School of Classical Studies at Athens|مسار=https://www.jstor.org/stable/148450|مؤلف=Little|الأول=Lisa M.|تاريخ=1988|المجلد=67, No. 4|العدد=Oct. – Dec. 1998|صفحات=375–404|جايستور=148450}}</ref> ومواقع تانيه، غنية بالولائم،و ده يدل على أنه من سنة 900 منذ القرن الاولانى قبل الميلاد ، كانت اتينا واحدة من المراكز الرائدة للتجارة والازدهار فى المنطقة.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Osborne|الأول=Robin|عنوان=Greece in the making, 1200-479 BC|تاريخ=1996|ناشر=Routledge|سلسلة=Routledge history of the ancient world|مكان=London ; New York|صفحات=78-81|isbn=978-0-415-03583-5}}</ref>
=== اتينا الكلاسيكية ===
بحلول القرن السادس قبل الميلاد، الاضطرابات الاجتماعية الواسعة النطاق وصلت لتعديلات [[سولون]] . و مهدت دى التعديلات الطريق لإدخال الديمقراطية فى الاخر على ايد [[كليسثنيس|كليستينيس]] عام 508. ساعتها ، بقت اتينا قوة بحرية بارزة تمتلك أسطول ضخم، وساعدت ثورة المدن الأيونية ضد الحكم [[الشاهنشاهيه الاخمينيه|الفارسى]] . و فى الحروب اليونانية الفارسية اللاحقة، قادت اتينا، مع إسبرطة، تحالف الدول اليونانية اللى تمكن فى الاخر من صد الفرس، وهزيمتهم هزيمة ساحقة فى ماراثون بقيادة [[ملتيادس|ميلتيادس]] عام 490 قبل الميلاد. قبل الميلاد، و بشكل حاسم فى سلاميس تحت قيادة [[ثيميستوكليس]] عام 480 قبل الميلاد. بس، لم يمنع ده اتينا من أن ياتتاخدت ونهبها مرتين من قبل الفرس فى عام واحد، بعد مقاومة بطولية لكن فشلت فى الاخر فى [[معركة ثيرموبيلاى|ثيرموبيل]] من قبل [[سپارتا|الإسبرطيين]] وغيرهم من اليونانيين بقيادة [[ليونيداس|الملك ليونيداس]] ، <ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Lewis|الأول=John David|مسار=https://books.google.com/books?id=BHe0KeXyL_AC&pg=PA34|عنوان=Nothing Less than Victory: Decisive Wars and the Lessons of History|ناشر=Princeton University Press|سنة=2010|تاريخ-الوصول=24 December 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200312034708/https://books.google.com/books?id=BHe0KeXyL_AC&pg=PA34|تاريخ-الأرشيف=12 March 2020|url-status=live|isbn=978-1400834303}}</ref> بعد سقوط بيوتيا و [[اتيكا|أتيكا]] فى ايدين الفرس.
[[ملف:Map_athenian_empire_431_BC-no.svg|تصغير|الرابطة الديلية بقيادة اتينا قبل الحرب البيلوبونيسية عام 431 قبل الميلاد]]
[[ملف:The_Parthenon_in_Athens.jpg|تصغير|[[معبد بارثينون|البارثينون]] على تلة الأكروبوليس فى اتينا، مخصص لاتينا بارثينوس]]
العقود اللى بعد كده اتعرفت بالعصر الذهبى للديمقراطية الاتينية ، حيث بقت اتينا المدينة الرائدة فى [[اليونان القديمه|اليونان القديمة]] ، و أرست إنجازاتها الثقافية أسس الحضارة الغربية .<ref name="britannica" /><ref name="bbc" /> ازدهر فى اتينا خلال الفتره دى المسرحيين [[اسخيلوس|إسخيلوس]] [[سوفوكليس|وسوفوكليس]] [[يوربيديس|ويوريبيدس]] ، و المؤرخين [[هيرودوت]] [[ثوقيديدس|وثوسيديدس]] ، و الطبيب [[هيبوكراتيس|أبقراط]] ، والفيلسوفين [[سقراط]] [[افلاطون|وأفلاطون]] . وبقيادة [[بريكليس]] ، اللى شجع الفنون وعزز الديمقراطية، شرعت اتينا فى برنامج بناء طموح شاف تشييد أكروبوليس اتينا (بما فيها [[معبد بارثينون|البارثينون]] )، و بناء الإمبراطورية عبر الرابطة الديلية . كانت الرابطة فى الأصل اتحاد [[بوليس (مدينه ضايعه فى اليونان القديمه)|للمدن اليونانية]] بقيادة [[كيمون]] لمواصلة القتال ضد الفرس، لكن بسرعه تحولت لأداة لتحقيق طموحات اتينا الإمبراطورية. و وصلت التوترات الناتجة لبداية الحرب البيلوبونيسية (431-404 ق.م.).
المدينة بسرعه رجعت للظهور كقوة رئيسية فى العالم اليوناني، وشكلت الرابطة الاتينية التانيه خلال فترة هيمنة إسبرطة وطيبة. و نص القرن الرابع قبل الميلاد، بقت مملكة [[مقدونيا القديمه|مقدونيا]] الشمالية اليونانية مهيمنة على الشؤون اليونانية. سنة 338 سنة 1800 قبل الميلاد، غلبت جيوش [[فيليب التانى المقدونى|فيليب التانى]] وابنه [[اسكندر الاكبر|الإسكندر الاكبر]] تحالف ضم بعض المدن اليونانية بقيادة اتينا [[ثيفا|وطيبة]] فى معركة خيرونيا . بعد دى الهزيمة، اتينا انضمت للرابطة الهيلينية تحت قيادة فيليب بعدين الإسكندر.<gallery>
ملف:Athenian_Agora_(3358219222).jpg|بديل=The Ancient Agora of Athens, a major commercial centre (agora) of ancient Athens| الأغورا القديمة فى اتينا ، مركز تجارى رئيسى ( ''أغورا'' ) فى اتينا القديمة
ملف:L'Olympieion_(Athènes)_(30776483926).jpg|بديل=The ruins of the Temple of Olympian Zeus, conceived by the sons of Peisistratus| أطلال معبد زيوس الأولمبى ، اللى بناه ولاد [[بيسيستراتوس]]
ملف:The_Clock_Tower_of_Andronicus_Cyrrhestes_(Tower_of_the_Winds)_on_May_19,_2021.jpg|بديل=The Tower of the Winds in the Roman Agora, the second commercial centre of ancient Athens| برج الرياح فى الأغورا الرومانية ، تانى مركز تجارى فى اتينا القديمة
ملف:The_Odeon_of_Herodes_Atticus_on_September_13,_2020.jpg|بديل=The Odeon of Herodes Atticus built in AD 161 by Herodes Atticus| أوديون هيرودس أتيكوس بناه هيرودس أتيكوس سنة 161م
</gallery>
=== الامبراطوريه الرومانيه ===
اتينا بعدين ، فى ظل الحكم الروماني، اتمنحت صفة المدينة الحرة نظر لمدارسها المرموقة. و فى القرن التانى الميلادي، أمر الإمبراطور الرومانى [[هادريان]] ، و هو مواطن ببناء عدد من المبانى العامة. زار [[القديس بولس|بولس الرسول]] اتينا فى رحلته التبشيرية الثانية. و سنة 267 ميلادي، اتعرضت اتينا للنهب على ايد قبيلة جرمانية. فى أوائل القرن الرابع الميلادي، ابتدت [[امبراطوريه بيزنطيه|الامبراطوريه الرومانيه الشرقية]] بتتحكم من [[كونستانتينوپوليس|القسطنطينية]] ، ومع بناء المدينة الإمبراطورية و توسعها، استولى الأباطرة على كتير من الأعمال الفنية الاتينية لتزيينها. اعتنقت الإمبراطورية المسيحية ، وتراجع استخدام [[لاتينى|اللاتينية]] لصالح استخدام اليونانية حصر؛ مع العلم أنه فى العصر الإمبراطورى الرومانى ، كانت اللغتان مستخدمتين. فى أواخر العصر الروماني، حكم الأباطرة اتينا لحد القرن التلاتاشر، و كان مواطنوها يُاتعرفون نفسهم كمواطنين فى الامبراطوريه الرومانيه (" ''[[روم بيزنطيين|الرومانيين]]'' "). أثّر تحوّل الإمبراطورية من الوثنية للمسيحيه بشكل كبير على اتينا،و ده اتسبب فى انخفاض مكانة المدينة.<ref name="tung">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Tung|الأول=Anthony|عنوان=Preserving the World's Great Cities: The Destruction and Renewal of the Historic Metropolis|ناشر=Three Rivers Press|سنة=2001|مكان=New York|صفحة=[https://archive.org/details/preservingworlds00anth/page/266 266]|الفصل=The City the Gods Besieged|مسار-الفصل=https://archive.org/details/preservingworlds00anth|isbn=0-609-80815-X}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFTung2001">Tung, Anthony (2001). </cite></ref> حُوّلت معالم أثرية قديمة زى البارثينون و الإريختيون والهيفايستيون (الثيسيون) لكنائس. ومع زيادة عداء الإمبراطورية للوثنية، بقت اتينا مدينة إقليمية و شافت تقلبات فى أوضاعها.
المدينة فضلت مركز مهم للتعلم، و بالخصوص فى مجال [[افلاطونيه جديده|الأفلاطونية]] المحدثة، و كان من تلاميذها [[جريجوريوس النازيانزى|البارزين جريجوريوس النزينزى]] ، [[باسيليوس الكبير|وباسيليوس القيصرى]] ، و الإمبراطور الرومانى [[يوليانوس الجاحد|جوليان]] ( r. 355-363 ) - و علشان كده مركز للوثنية. لا تظهر القطع الأثرية المسيحية فى السجل الأثرى لحد أوائل القرن الخامس.<ref name="ODB">{{Cite encyclopedia|سنة=1991|موسوعة=[[The Oxford Dictionary of Byzantium]]|ناشر=Oxford University Press|مكان=Oxford and New York|مؤلف=Gregory|الأول=Timothy E.|محرر=Kazhdan|محرر-الأول=Alexander|وصلة محرر=Alexander Kazhdan|صفحات=221–223|isbn=978-0-19-504652-6|مؤلف2=Ševčenko|الأول2=Nancy Patterson|الفصل=Athens}}</ref> نهب المدينة من قبل الهيروليس سنة 267 ومن قبل [[ڤيسيجوث|القوط الغربيين]] بقيادة ملكهم [[الاريك الاول|ألاريك الأول]] ( r. لكن غزو اتينا عام 396 r. ) وجّه ضربة قوية لبنية المدينة وثرواتها، وانحصرت اتينا من ساعتها فى منطقة محصنة صغيرة تضم جزء صغير من المدينة القديمة.<ref name="ODB" /> الإمبراطور [[جستينيان الاول|جستنيان الأول]] ( r. ) 527-565 ) حظر تدريس الفلسفة من قبل الوثنيين سنة 529، و هو حدث لسه تأثيره على المدينة محل نقاش كبير، <ref name="ODB" /> لكن يعتبر بشكل عام يعتبر نهاية التاريخ القديم لاتينا.
=== اتينا البيزنطية ===
[[ملف:At_the_Byzantine_Monastery_of_Daphni_on_October_31,_2019.jpg|تصغير| دير دافنى ، و هو دير [[امبراطوريه بيزنطيه|بيزنطى]] يرجع للقرن الحداشر شمال غرب وسط اتينا، [[مكان تراث عالمى|موقع مدرج ضمن قائمة التراث العالمى لليونسكو]] .]]
اتينا اتعرضت للنهب على ايد [[سلافيين|السلاف]] عام 582، لكن فضلت تحت سيطرة الإمبراطورية بعد ذلك، كما بيتوضح من زيارة الإمبراطور [[قسطنطين التانى (امبراطور بيزنطى)|قسطنطين التانى]] ( r. 641-668 ) سنة 662/3 و إدراجها فى ثيمة هيلاس .<ref name="ODB" /> اتعرضت المدينة لتهديد غارات [[ساراكينوس|السراسنة]] فى القرنين الثامن والتاسع الميلاديين - ف سنة 896، اتعرضت اتينا لغارة ويمكن احتلال لفتره قصيره ، و هو حدث خلّف بعض البقايا الأثرية وعناصر من الزخارف العربية فى المبانى المعاصرة <ref name="EI22">{{Cite encyclopedia|سنة=1986|موسوعة=The Encyclopedia of Islam, New Edition, Volume I: A–B|ناشر=Brill|مكان=Leiden and New York|مسار=http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/atina-SIM_0849|تاريخ-الوصول=11 July 2023|مؤلف=Babinger|الأول=Franz|وصلة مؤلف=Franz Babinger|صفحات=738–739|isbn=90-04-08114-3|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180731094207/http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/atina-SIM_0849|تاريخ-الأرشيف=31 July 2018|الفصل=Archived copy|url-status=live}}</ref> - لكن هناك كمان دليل على وجود [[جامع|مسجد]] فى المدينة ساعتها .<ref name="ODB" /> فى الجدل الكبير حول تحطيم الأيقونات البيزنطى ، يُعتقد عموم أن اتينا دعمت موقف محبى الأيقونات ، و سبب ده أساس للدور اللى لعبته الإمبراطورة [[ايرين اثينا|إيرين الاتينية]] فى إنهاء الفترة الأولى من تحطيم الأيقونات فى [[مجمع نيقيه التانى|مجمع نيقية التانى]] سنة 787.<ref name="ODB" /> بعد بضع سنين ، بقت اتينية تانيه، [[ثيوفانو اثينا|ثيوفانو]] ، إمبراطورة بصفتها مرات [[ستوراكيوس|ستاوراكيوس]] (حكم من 811 ل812).<ref name="ODB" /> غزو الأتراك للإمبراطورية بعد [[موقعة ملازكرد|معركة ملاذكرد]] سنة 1071، وما تلاه من حروب أهلية، ما اثرش على المنطقة بشكل كبير، واستمرت اتينا فى حياتها الإقليمية بدون ما يمسها سوء. ولما أنقذت الإمبراطورية البيزنطية القيادة الحازمة للأباطرة التلاته من سلالة كومنينوس ، [[اليكسيوس الاول كومنينوس|ألكسيوس]] [[يوحنا التانى كومنين|ويوحنا]] [[مانويل كومنينوس|ومانويل]] ، ازدهرت أتيكا وبقية اليونان. وتشير الأدلة الأثرية لأن المدينة فى العصور الوسطانيه شافت فترة نمو سريع ومستدام، ابتدت فى القرن الحداشر و استمرت لحد نهاية القرن الاتناشر.
[[ملف:Acropolis_Frankish_tower.jpg|تصغير|برج الفرانكيين فى أكروبوليس اتينا سنة 1874، أى قبل عام من هدمه، مع أطلال البروبيلية و إطلالة غربية على سهل اتينا باتجاه [[جبل اجاليو|جبل إيغاليو]]]]
الأغورا (السوق) كانت مهجورة من أواخر العصور القديمة، بعدين ابتدا البناء فوقها، وبسرعه المدينة بقت مركز مهم لإنتاج الصابون و الأصباغ. نمو المدينة جذب [[ڤينيسيا|البنادقة]] ، و كتير من التجار التانيين اللى كانو يترددو على موانئ بحر إيجة، لاتينا. ويظهر ان الاهتمام ده بالتجارة زاد من الازدهار الاقتصادى للمدينة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Byzantine Athens: A provincial city in the shadow of its glorious past|مسار=https://byzantine-world.com/city/byzantine-athens-a-provincial-city-in-the-shadow-of-its-glorious-past/|تاريخ=January 8, 2025}}</ref> القرنين الحداشر و الاتناشر كانو العصر الذهبى للفن البيزنطى فى اتينا. فقد اتبنت خلالهما معظم كنائس العصر البيزنطى الوسيط المهمة فى اتينا وما حولها،و ده يعكس نمو المدينة بشكل عام. لكن ده الازدهار فى العصور الوسطانيه ما دامش طويل.
=== دوقية اتينا ===
[[الحمله الصليبيه الرابعه|الحملة الصليبية الرابعة]] سنة 1204، غزت اتينا، ولم تُستعد المدينة من [[كنيسة الروم الكاتوليك|اللاتين]] قبل ما يستولى عليها [[اتراك عثمانيين|العثمانيين]] . ولم تعتبر اتينا خاضعة للحكم اليونانى إلا فى القرن التسعتاشر. ومن سنة 1204 لحد سنة 1458، حكم اللاتين اتينا فى 3 فترات منفصلة، عقب [[حملات صليبيه|الحروب الصليبية]] . و كان "اللاتينيون"، أو " الفرانكيين "، من الاوروبيين الغربيين و أتباع الكنيسة اللاتينية اللى جُلبوا لشرق البحر المتوسط خلال الحروب الصليبية. ومثل بقية اليونان البيزنطية، كانت اتينا جزء من سلسلة من الإقطاعيات ، على مثال [[الدول الصليبيه|الإمارات الصليبية]] اللى أُقيمت فى [[بلاد الشام|سوريا]] [[مملكة قبرص|وقبرص]] بعد [[الحمله الصليبيه الاولى|الحملة الصليبية الأولى]] . ومعروفه الفتره دى باسم ''"الفرانكيين الكراتية"'' .
=== اتينا العثمانية ===
[[ملف:Monastiraki_Square_in_Athens_(30996716898).jpg|تصغير|[[مسجد Tsisdarakis|مسجد تزيستاراكيس]] ، و هو مسجد [[امبراطوريه عثمانيه|عثمانى]] ، اتبنا سنة 1759، فى ساحة [[موناستيراكى]]]]
[[ملف:Peytier_-_Mosque_in_the_Parthenon.jpg|تصغير|المسجد التانى فى [[معبد بارثينون|البارثينون]] المدمر، اللى دمره قصف ڤينيسيا سنة 1687 ، كما صوره بيير بيتييه فى تلاتينات القرن التسعتاشر.]]
[[امبراطوريه عثمانيه|العثمانيين]] عملو أول هجوم على اتينا سنة 1397، بقيادة القائدين [[Yaqub Pasha|يعقوب باشا]] وتيمورتش، اللى تضمن احتلال قصير الأمد للمدينة.<ref name="EI22"/> سنة 1458، اتيناسقطت فى أيد العثمانيين بقيادة السلطان [[محمد الفاتح|محمد التانى]] .<ref name="EI22" /> عند دخول السلطان العثمانى المدينة، انبهر بجمال آثارها القديمة، فأصدر ''فرمان'' (مرسوم إمبراطورى ) يحظر نهبها أو تدميرها، تحت طائلة عقوبة الإعدام. و حُوِّل [[معبد بارثينون|البارثينون]] للمسجد الرئيسى فى المدينة.<ref name="tung2"/>
اتينا فى ظل الحكم العثماني، فقدت أهميتها وانخفض عدد سكانها بشكل حاد، علشان تكون "بلدة ريفية صغيرة" ( [[فرانس بابنجر|فرانز بابينجر]] ).<ref name="EI2">{{Cite encyclopedia|سنة=1986|موسوعة=The Encyclopedia of Islam, New Edition, Volume I: A–B|ناشر=Brill|مكان=Leiden and New York|مسار=http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/atina-SIM_0849|تاريخ-الوصول=11 July 2023|مؤلف=Babinger|الأول=Franz|وصلة مؤلف=Franz Babinger|صفحات=738–739|isbn=90-04-08114-3|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180731094207/http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/atina-SIM_0849|تاريخ-الأرشيف=31 July 2018|الفصل=Archived copy|url-status=live}}<cite class="citation encyclopaedia cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFBabinger1986">[[فرانس بابنجر|Babinger, Franz]] (1986). </cite></ref> من أوائل القرن السبعتاشر، بقت اتينا تحت سلطة كيزلار آغا ، كبير الخصيان السود فى حريم السلطان . و كانت المدينة قد اتمنحت فى الأصل من قبل السلطان [[احمد الاول|أحمد الأول]] ( r. (1603-1617 ) لبازيليكا، واحده من محظياته المفضلة، اللى كانت من المدينة، استجابةً لشكاوى سوء الإدارة من قبل الحكام المحليين. بعد وفاتها، بقت اتينا تحت حكم كيزلار آغا.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Augustinos|الأول=Olga|عنوان=Women in the Ottoman Balkans: Gender, Culture and History|ناشر=I.B. Tauris|سنة=2007|محرر=Buturović|محرر-الأول=Amila|مكان=London and New York|صفحة=24|الفصل=Eastern Concubines, Western Mistresses: Prévost's ''Histoire d'une Grecque moderne''|مسار-الفصل=https://books.google.com/books?id=xEHnuObu1D4C&pg=PA24|محرر2=Schick|محرر2-الأول=İrvin Cemil|isbn=978-1-84511-505-0}}</ref>
الأتراك ابتدا فى العاده تخزين البارود والمتفجرات فى البارثينون والبروبيلية . سنة 1640، ضربت صاعقة البروبيلية،و ده اتسبب فى تدميرها.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=and (Dontas, The Acropolis and its Museum, 16)|مسار=http://www.ancient-greece.org/history/acropolis-ottoman.html|ناشر=Ancient-greece.org|تاريخ-الوصول=22 March 2009|تاريخ=21 April 2007|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20080509170149/http://www.ancient-greece.org/history/acropolis-ottoman.html|تاريخ-الأرشيف=9 May 2008|url-status=live}}</ref> سنة 1687، خلال [[الحرب الموريه|حرب المورة]] ، حاصر البنادقة بقيادة [[فرانشيسكو موروسينى]] الأكروبوليس، و العثمانيين فككو معبد اتينا نايكى لتحصين البارثينون. طلقة أُطلقت وقت قصف الأكروبوليس اتسببت فى انفجار مخزن بارود فى البارثينون (26 سبتمبر)،و ده اتسبب فى أضرار جسيمة فى المبنى، و منحه لحد كبير مظهره الحالى. استمر الاحتلال البندقى لاتينا لمدة ستة أشهر، وشارك البنادقة والعثمانيين فى نهب البارثينون. أُزيلت واحده من واجهاته الغربية،و ده تسبب فى مزيد من الأضرار للمبنى.<ref name="tung2"/><ref name="EI22"/> خلال الاحتلال البندقي، تم تحويل مسجدى المدينة لكنائس كاثوليكية وبروتستانتية، لكن فى 9 ابريل 1688 تخلى البنادقة عن اتينا تانى للعثمانيين.<ref name="EI22"/>
=== التاريخ الحديث ===
[[ملف:Peter_von_Hess_-_The_Entry_of_King_Othon_of_Greece_in_Athens_-_WGA11387.jpg|تصغير|''دخول الملك أوتو ملك اليونان لاتينا'' بريشة [[بيتر فون هس|بيتر فون هيس]] ، 1839]]
ثورة يونانية سنة 1822، استولت على المدينة، لكن وقعت فى يد العثمانيين تانى سنة 1826 (مع أن الأكروبوليس صمد لحد يونيه 1827). ومرة تانيه، تضررت الآثار القديمة بشدة. وبقيت القوات العثمانية تسيطر عليها لحد مارس 1833، حين انسحبت. بعد [[حرب الموره|حرب الاستقلال اليونانية]] وتأسيس [[مملكة اليونان|المملكة اليونانية]] ، اختيرت اتينا علشان تكون العاصمة التانيه للدولة اليونانية المستقلة جديد سنة 1834، بدل من [[نافبليو]] ، و ده لأسباب تاريخية وعاطفية فى المقام الأول.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Wynn|الأول=Martin|مسار=https://books.google.com/books?id=vb2xAAAAIAAJ&q=otto+move+capital+athens|عنوان=Planning and Urban Growth in Southern Europe|ناشر=Mansell|سنة=1984|صفحة=6|لغة=en|isbn=978-0720116083}}</ref> ساعتها ، و بعد الدمار الهائل اللى لحق بيها خلال حرب الاستقلال، تقلصت اتينا لبلدة صغيرة عدد سكانها حوالى 4000 انسان (أقل من نصف عدد سكانها السابق) موزعين على مجموعة متناثرة من البيوت عند سفح الأكروبوليس. و كلف أول [[ملوك اليونان|ملك لليونان]] ، [[اوتو ملك اليونان|الملك أوتو]] ملك بافاريا، المهندسين المعماريين [[ستاماتيوس كليانثيس]] [[ادوارد ستشاوبيرت|و إدوارد شوبيرت]] بتصميم مخطط مدينة حديث يليق بعاصمة دولة.
[[ملف:Olympic_flame_at_opening_ceremony.jpg|تصغير|الشعلة الأولمبية فى حفل افتتاح [[اوليمبياد صيف 2004|دورة الألعاب الأولمبية الصيفية سنة 2004]]]]
المخطط الحضرى الحديث الاولانى تألف من مثلث محدد بالأكروبوليس، ومقبرة كيراميكوس القديمة، وقصر ملك بافاريا الجديد (الذى فيه دلوقتى البرلمان اليونانى )، و ده لإبراز استمرارية الصلة بين اتينا الحديثة والقديمة. و كانت الكلاسيكية الجديدة، هيا الطراز المعمارى العالمى السائد فى الفتره دى، هيا الأسلوب المعمارى اللى اتبعه معماريون بافاريون وفرنساويين ويونانيون، زى هانسن وكلينز وبولانجر وكافتانتزوغلو، فى تصميم أولى المبانى العامة الهامة للعاصمة الجديدة.
اتينا سنة 1896، استضافت أول [[العاب اوليمبيه|دورة ألعاب أولمبية]] حديثة. فى عشرينات القرن العشرين، ساهم عدد من اللاجئين اليونانيين ، اللى انطردو من [[اسيا الصغرى|آسيا الصغرى]] بعد الحرب اليونانية التركية وتبادل السكان بين اليونان و تركيا ، فى زيادة عدد سكان اتينا. و بعد انتهاء [[الحرب العالميه التانيه]] والحرب الأهلية ، شافت اتينا طفرة سكانية فى خمسينات وستينات القرن العشرين.
فى تمانينات القرن العشرين، بات من الواضح أن الضباب الدخانى الناتج عن المصانع والزيادة المطردة فى عدد العربيات، و نقص المساحات المفتوحة الكافية بسبب الازدحام المروري، قد تحول لالتحدى الاكبر اللى يواجه المدينة. و ساهمت سلسلة من الإجراءات المناهضة للتلوث اللى خدتها سلطات المدينة فى تسعينيات القرن العشرين، مع تحسينات جوهرية فى البنية التحتية للمدينة (بما فيها طريق أتيكى أودوس السريع، و توسيع مترو اتينا ، [[مطار اثينا الدولى|ومطار اتينا الدولى]] الجديد)، فى تخفيف التلوث بشكل كبير وتحويل اتينا لمدينة اكتر كفاءة. استضافت اتينا [[اوليمبياد صيف 2004|دورة الألعاب الأولمبية الصيفية سنة 2004.]] وابتدت تحسينات حضرية تانيه فى عشرينات القرن الحالى على طول المنطقة الساحلية، شملت تطوير منتزه هيلينيكون وتحديث دلتا فاليرو، و مركز ستافروس نياركوس . سيضم منتزه هيلينيكون فندق وكازينو هارد روك اتينا ، أول منتجع متكامل فى اوروبا القارية ، وبرج ريفييرا .
== جغرافيا ==
[[ملف:Athens,_Greece_ESA24382014.jpeg|تصغير|منطقة اتينا الحضرية جوه حوض أتيكا، كما تُرى من الفضاء]]
اتينا تمتد عبر السهل المركزى لأتيكا اللى يشار ليه فى الغالب باسم '''حوض اتينا''' أو '''حوض أتيكا''' ( Greek يحد الحوض 4 جبال شاهقة: [[جبل اجاليو|جبل إيغاليو]] غرب ، وجبل [[بارنيثا]] شمال، [[جبل بينديلى|وجبل بنتليكوس]] شمال شرق، وجبل [[جبل هيميتوس|هيميتوس]] شرق.<ref name="Focus on Athens">{{استشهاد ويب|عنوان=Focus on Athens|مسار=http://www.urbanheatisland.info/images/newsletter/UHI_newsletter_Issue_1.pdf|ناشر=urbanheatisland.info|تاريخ-الوصول=18 March 2011|صحيفة=UHI Quarterly Newsletter, Issue 1, May 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20130722204815/http://www.urbanheatisland.info/images/newsletter/UHI_newsletter_Issue_1.pdf|تاريخ-الأرشيف=2013-07-22|صفحة=2|archive-url=https://web.archive.org/web/20130722204815/http://www.urbanheatisland.info/images/newsletter/UHI_newsletter_Issue_1.pdf|url-status=dead}}</ref> وخلف جبل إيغاليو يمتد سهل ثرياز ، اللى يشكل امتدادًا للسهل الوسطانى غرب . ويقع خليج سارونيك جنوب غرب . وبيعتبرجبل بارنيثا أعلى الجبال ال 4 ( {{حول|1413|m|ft|0}} )، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Welcome!!!|مسار=http://www.parnitha-np.gr/welcome.htm|ناشر=Parnitha-np.gr|تاريخ-الوصول=10 June 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190128002355/http://www.parnitha-np.gr/welcome.htm|تاريخ-الأرشيف=2019-01-28|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190128002355/http://www.parnitha-np.gr/welcome.htm}}</ref> و اتعلن جنينة وطنية . وتمتد منطقة اتينا الحضرية على مساحة {{حول|50|km}}تمتد المدينة من [[اجيوس ستيفانوس (بلده فى ديونيسوس مونيسيپاليتى)|أغيوس ستيفانوس]] فى الشمال لفاركيزا فى الجنوب. المدينة فى المنطقة المعتدلة الشمالية، على خط عرض 38 درجة شمال خط الاستواء.
اتينا اتبنت حول عدد كبير من التلال. تعتبر [[جبل تل ليكابيتوس|ليكابيتوس]] واحدة من أعلى تلال المدينة، وتُطلّ على حوض أتيكا بأكمله. يُعتبر مناخ اتينا من اكتر المناخات تعقيد فى العالم، علشان تُسبّب جبالها ظاهرة الانقلاب الحرارى ، والتي، مع صعوبات الحكومة اليونانية فى السيطرة على التلوث الصناعي، كانت مسؤولة عن مشاكل تلوث الهواء اللى تُعانى منها المدينة.<ref name="tung2"/> دى المشكلة مش حكر على اتينا؛ فزى ، تُعانى لوس انجليس [[ميكسيكو سيتى|و مكسيكو سيتى]] كمان من مشاكل مماثلة فى الانقلاب الحرارى.<ref name="tung"/>
نهر سيفيسوس ، و نهر [[نهر اليسوس|إليسوس]] ، و نهر إريدانوس هيا الأنهار التاريخية لاتينا.
=== بيئة ===
[[ملف:Smog_Athens.jpg|تصغير|الضباب الدخانى فى اتينا]]
بحلول أواخر سبعينات القرن العشرين، تلوث اتينا بقا مدمر لدرجة أنه وفق وزير الثقافة اليونانيساعتها ، قسطنطين تريبانيس، "...تدهورت التفاصيل المنحوتة على الكارياتيدات الخمس فى [[ارخثيون|الإريكتيون]] بشكل خطير، فى الوقت نفسه اختفى وجه الفارس على الجانب الغربى من البارثينون تقريباً." و أسفرت سلسلة من الإجراءات اللى خدتها سلطات المدينة طول تسعينيات القرن العشرين عن تحسين جودة الهواء؛ و بقا ظهور الضباب الدخانى (أو ''نيفوس'' زى ما كان الاتينيون يسمونه) أقل شيوع.
الإجراءات اللى خدتها السلطات اليونانية خلال تسعينيات القرن العشرين ساهمت فى تحسين جودة الهواء فوق حوض أتيكا. بس، لسه تلوث الهواء يمثل مشكلة لاتينا،بالخصوص خلال أيام الصيف الحارة. فى أواخر يونيه <ref name="outraged">{{استشهاد بخبر
| last = Kitsantonis
| first = Niki
| date = 16 July 2007
| title = As forest fires burn, suffocated Athens is outraged
| work = International Herald Tribune
| url = http://www.iht.com/articles/2007/07/16/news/greece.php
| accessdate = 3 February 2008
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20070918215853/http://www.iht.com/articles/2007/07/16/news/greece.php
| archivedate = 18 September 2007
}}</ref> 2007، شافت منطقة أتيكا <ref name="outraged" /> حرائق الغابات ، من بينها حريق التهم جزء كبير من جنينة وطنية فى [[بارنيثا|جبل بارنيثا]] <ref name="outraged" /> بالغة الأهمية للحفاظ على جودة هواء احسن فى <ref name="outraged" /> مدار العام. و أثارت الأضرار اللى لحقت بالجنينة مخاوف من توقف تحسن جودة الهواء فى المدينة. الجهود الكبيرة المبذولة فى إدارة النفايات خلال العقد الماضي، وبالخصوص المحطة اللى اتبنا ا على جزيرة بسيتاليا الصغيرة، ساهمت فى تحسين جودة الميه فى خليج سارونيك بشكل كبير، وبقت الميه الساحلية لاتينا متاحة للسباحين مرة تانيه.
==== الحدائق ====
[[ملف:Pedion_Areos08_25_05_623000.jpeg|تصغير|منتزه بيديون تو أريوس]]
جنينة [[بارنيثا]] الوطنية فيها مساراتٌ مُعلَّمة كويس ، و أودية، وينابيع، وجداول، وكهوفٌ منتشرة فى أرجاء المنطقة المحمية. رياضة المشى لمسافات طويلة وركوب العجل الجبلية فى الجبال ال 4 من الأنشطة الخارجية الشائعة بين سكان المدينة. بناء الجنينة الوطنية لاتينا كمل سنة 1840، و هيا ملاذٌ أخضر يمتد على مساحة 15.5 هكتار فى قلب العاصمة اليونانية. الجنينة بين مبنى البرلمان و مبنى زابيون ، اللى فيه جنينة خاصة به مساحتها 7 هكتارات. أُعيد تطوير أجزاء من مركز المدينة حسب مخطط رئيسى بيتسما ''"توحيد المواقع الأثرية فى اتينا"'' ، اللى كمان حظى بتمويل من الاتحاد الاوروبى للمساهمة فى تعزيز المشروع.<ref name="EUfund">{{استشهاد ويب|عنوان=Olympic Games 2004: five major projects for Athens|مسار=http://ec.europa.eu/regional_policy/themes/olympe/pages/focus_en.htm|ناشر=ec.europa.eu|تاريخ-الوصول=5 April 2007|صحيفة=European Union Regional Policy|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20070520043310/http://ec.europa.eu/regional_policy/themes/olympe/pages/focus_en.htm|تاريخ-الأرشيف=20 May 2007}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Eaxa :: Ενοποιηση Αρχαιολογικων Χωρων Αθηνασ Α.Ε|مسار=http://www.astynet.gr/|ناشر=Astynet.gr|تاريخ-الوصول=21 March 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090228090100/http://www.astynet.gr/|تاريخ-الأرشيف=28 February 2009|url-status=live}}</ref>
[[ملف:20140410_60_Athens_National_Gardens_(13824726745).jpg|بديل=|تصغير|مدخل الحدائق الوطنية ، اللى أمرت به [[اماليا اولدنبورج|الملكة أماليا]] سنة 1838 واكتمل بحلول سنة 1840]]
تم تحويل شارع ديونيسيو أريوباجيتو الشهير لمنطقة للمشاة، علشان يكون مسار خلاب . يبتدى المسار من معبد زيوس الأولمبى فى شارع فاسيليسيس أولغاس، ويمر أسفل المنحدرات الجنوبية للأكروبوليس قرب بلاكا ، وينتهى بعد معبد هيفايستوس فى ثيسيو . يوفر المسار كله للزوار إطلالات على البارثينون و الأغورا ، ملتقى الاتينيين القدام، بعيد عن صخب مركز المدينة.
تلال اتينا توفر مساحات خضراء واسعة. فتلة [[جبل تل ليكابيتوس|ليكابيتوس]] ، [[نصب فيلوبابوس|وتل فيلوبابوس]] ، و المنطقة المحيطة بهما، بما فيها [[Ardettos hill|تل]] بنكس وتل أردتوس، مزروعة بشجر الصنوبر و غيرها،و ده يضفى عليها طابع غابة صغيرة بدل الحدائق العامة المعتادة فى المدن الكبرى. كما فيه ميدان بيديون تو أريوس ( ''ميدان مارس'' ) اللى مساحته 27.7 هكتار، قرب المتحف الأثرى الوطنى .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Περιφέρεια Αττικής|مسار=https://www.patt.gov.gr/tag/%CF%80%CE%B5%CE%B4%CE%AF%CE%BF%CE%BD-%CE%AC%CF%81%CE%B5%CF%89%CF%82/|تاريخ-الوصول=13 July 2025|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20250820120237/https://www.patt.gov.gr/tag/%CF%80%CE%B5%CE%B4%CE%AF%CE%BF%CE%BD-%CE%AC%CF%81%CE%B5%CF%89%CF%82/|تاريخ-الأرشيف=20 August 2025|url-status=live}}</ref>
=== مناخ ===
[[ملف:Athens_and_Mount_Lycabettus_from_the_Areopagus_on_July_22,_2019.jpg|تصغير|شروق الشمس فى اتينا]]
اتينا [[مناخ البحر المتوسط|ليها مناخ البحر المتوسط]] ذى الصيف الحار ( [[تصنيف مناخ كوبن|تصنيف كوبن للمناخ]] : ''Csa'' ). ويُعتبر مناخ اتينا، خاصةً خلال فصل الصيف، اكتر دفئًا من بعض المدن المماثلة أو لحد الأقرب لخط الاستواء، زى [[سول|سيول]] [[ميلبورن|وميلبورن]] [[بوينوس ايريس|وبوينس آيرس]] [[كيب تاون|وكيب تاون]] . و حسب لمحطة الأرصاد الجوية القريبة من مركز المدينة، اللى يديرها [[المرصد الوطنى لاثينا|المرصد الوطنى لاتينا]] ، متوسط درجة الحرارة السنوية فى وسط المدينة {{حول|19.2|C|F}} فى الوقت نفسه قد توصل درجات الحرارة فى أجزاء من التجمع الحضرى ل{{حول|19.8|C|F}}تتأثر الحرارة فى وسط المدينة بظاهرة الجزر الحرارية الحضرية .<ref name="Climate Atlas of Greece">{{استشهاد ويب|عنوان=Climate Atlas of Greece|مسار=http://climatlas.hnms.gr/sdi/|ناشر=[[Hellenic National Meteorological Service]]|تاريخ-الوصول=10 April 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220204171218/http://climatlas.hnms.gr/sdi/|تاريخ-الأرشيف=4 February 2022|url-status=live}}</ref> نادر ما يتشكل الضباب فى وسط المدينة، ولكنه اكتر شيوع فى المناطق الشرقية القريبة من جبل [[جبل هيميتوس|هيميتوس]] .<ref name="Practical Information About Athens">{{استشهاد ويب|عنوان=Practical Information About Athens|مسار=https://www.ippcathens2024.gr/general-info|تاريخ-الوصول=31 May 2023|صحيفة=www.ippcathens2024.gr|لغة=en-gb|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230531195717/https://www.ippcathens2024.gr/general-info|تاريخ-الأرشيف=31 May 2023|url-status=live}}</ref> قد يحدث ضباب الحمل الحرارى فى فصل الربيع، و بالخصوص على طول الساحل.
[[ملف:Sunset_over_the_Hill_of_the_Nymphs,_viewed_from_the_Propylaea,_2024.jpg|تصغير|غروب الشمس فوق تل الحوريات، كما يُرى من البروبيليا ، 2024]]
الجزء الجنوبى من منطقة اتينا الكبرى (أى [[الينيكون|إلينيكو]] ، ريفييرا اتينا ) فى المنطقة الانتقالية بين مناخ [[مناخ البحر المتوسط|البحر المتوسط]] ( ''Csa'' ) والمناخ شبه الجاف الحار ( ''BSh'' )، ومدينة بيرايوس الساحلية المثال الاكتر تطرف ، حيث تتلقى {{حول|331.9|mm|in}} السنة. تشهد المناطق الجنوبية عموم تقلبات أقل حدة فى درجات الحرارة نظر لاعتدال مناخها بفعل خليج سارونيك .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Anatomy of the sea-breeze circulation in Athens area under weak large-scale ambient winds|صحيفة=Atmospheric Environment|مؤلف=Melas|الأول=D.|تاريخ=1 June 1998|لغة=en|المجلد=32|العدد=12|صفحات=2223–2237|مؤلف2=Ziomas|مؤلف3=Klemm|مؤلف4=Zerefos|الأول2=I.|الأول3=O.|الأول4=C. S.|بيب_كود=1998AtmEn..32.2223M|دوي=10.1016/S1352-2310(97)00420-2|doi-access=free}}</ref> أما الجزء الشمالى من المدينة ( كيفيسيا )، فيتميز بانخفاض معتدل فى درجات الحرارة وزيادة طفيفة فى مطر على مدار العام، و ده بفضل ارتفاعه. ويرجع جفاف مناخ حوض اتينا فى العموم ، مقارنه بكميات الأمطار فى [[مناخ البحر المتوسط]] النموذجي، لتأثير ظل المطر الناتج عن سلسلة جبال [[سلسلة جبال بيندوس|بيندوس]] وجبال [[جبل ديرفى|ديرفيس]] [[بارنيثا|وبارنيثا]] ،و ده يوصل لجفاف الرياح الغربية <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mountain Weather in Greece : Articles : SummitPost|مسار=https://www.summitpost.org/mountain-weather-in-greece/1002640|تاريخ-الوصول=31 May 2023|صحيفة=www.summitpost.org|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230613210103/https://www.summitpost.org/mountain-weather-in-greece/1002640|تاريخ-الأرشيف=13 June 2023|url-status=live}}</ref> والشمالية <ref name="Practical Information About Athens" /> بشكل ملحوظ.
[[ملف:View_of_the_Ancient_Agora_of_Athens_from_Apostolou_Pavlou_Pedestrian_Street_on_February_16,_2021.jpg|تصغير|تساقط الثلوج فى اتينا فى 16 فبراير 2021]]
تساقط الثلوج نادر نسبى، و فى العاده لا يُسبب اضطراب كبير فى الحياة اليومية، على عكس المناطق الشمالية من المدينة حيث بتحصل العواصف الثلجية بشكل اكتر انتظام. ومن الأمثلة الحديثة على ذلك عواصف الثلج اللى ضربت المدينة فى 16 فبراير 2021 <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Unusually heavy snow blankets Athens – in pictures|مسار=https://www.theguardian.com/artanddesign/gallery/2021/feb/16/unusually-heavy-snow-blankets-athens-in-pictures|تاريخ-الوصول=21 December 2021|صحيفة=[[The Guardian]]|تاريخ=16 February 2021|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20211221073843/https://www.theguardian.com/artanddesign/gallery/2021/feb/16/unusually-heavy-snow-blankets-athens-in-pictures|تاريخ-الأرشيف=21 December 2021|url-status=live}}</ref> و24 يناير 2022 <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Severe weather brings snow to Athens, Greek islands|مسار=https://www.ekathimerini.com/news/1176103/cold-weather-front-hits-greece/|ناشر=Ekhatimerini|تاريخ-الوصول=24 January 2022|تاريخ=24 January 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220124163328/https://www.ekathimerini.com/news/1176103/cold-weather-front-hits-greece/|تاريخ-الأرشيف=24 January 2022|url-status=live}}</ref> حيث غطت الثلوج المنطقة الحضرية بأكملها، باستثناء كتير من المناطق المجاورة لمدينة بيرايوس فى الحالة الثانية.
اتينا ممكن تشوف ارتفاع ملحوظ فى درجات الحرارة خلال فصل الصيف، و سبب ده جزئى لظاهرة الجزر الحرارية الحضرية القوية اللى تميز المدينة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Numerical study of the urban heat island over Athens (Greece) with the WRF model|صحيفة=Atmospheric Environment|مؤلف=Giannaros|الأول=Theodore M.|تاريخ=1 July 2013|المجلد=73|صفحات=103–111|مؤلف2=Melas|مؤلف3=Daglis|مؤلف4=Keramitsoglou|مؤلف5=Kourtidis|الأول2=Dimitrios|الأول3=Ioannis A.|الأول4=Iphigenia|الأول5=Konstantinos|بيب_كود=2013AtmEn..73..103G|دوي=10.1016/j.atmosenv.2013.02.055}}</ref> اتينا بتتوصف بأنها احر مدينة فى اوروبا القارية ، <ref name="Athens will be the first European city to appoint a chief heat officer">{{استشهاد ويب|عنوان=Athens will be the first European city to appoint a chief heat officer|مسار=https://www.fastcompany.com/90658073/athens-will-be-the-first-european-city-to-appoint-a-chief-heat-officer|ناشر=Fast Company media magazine|تاريخ-الوصول=10 April 2022|صحيفة=Fast Company|تاريخ=23 July 2021|مؤلف=Visram|الأول=Talib|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220410131050/https://www.fastcompany.com/90658073/athens-will-be-the-first-european-city-to-appoint-a-chief-heat-officer|تاريخ-الأرشيف=10 April 2022|url-status=live}}</ref> هيا أول مدينة فى اوروبا تُعيّن مسؤول رئيسى عن الحرارة للتعامل مع موجات الحر الشديدة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens' chief heat officer prepares the city for the climate crisis|مسار=https://www.euronews.com/2022/06/24/europes-first-chief-heat-officer-explains-how-athens-is-preparing-for-severe-heatwaves|تاريخ-الوصول=8 June 2023|صحيفة=euronews|تاريخ=24 June 2022|لغة=en|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230427171304/https://www.euronews.com/2022/06/24/europes-first-chief-heat-officer-explains-how-athens-is-preparing-for-severe-heatwaves|تاريخ-الأرشيف=27 April 2023|url-status=live}}</ref> و اتسجلت درجات حرارة بلغت 47.5 درجة مئوية وما فوق فى كتير من مواقع المنطقة الحضرية، بما فيها جوه التجمع الحضرى. و كانت اتينا الكبرى لحد سنة 2021 صاحبة الرقم القياسى [[المنظمه العالميه للارصاد الجويه|لمنظمة الأرصاد الجوية العالمية]] لأعلى درجة حرارة اتسجلت فى اوروبا، و وصل ت {{حول|48.0|C|F}} اللى تم تسجيلها فى منطقتى [[اليوسيس|إليفسينا]] وتاتوى فى 10 يوليه 1977.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=World Meteorological Organization's World Weather & Climate Extremes Archive|مسار=https://wmo.asu.edu/content/europe-highest-temperature|ناشر=[[World Meteorological Organization]]|تاريخ-الوصول=23 September 2016|صحيفة=[[Arizona State University]] website|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160924095721/https://wmo.asu.edu/content/europe-highest-temperature|تاريخ-الأرشيف=24 September 2016|url-status=live}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=WMO is monitoring potential new temperature records|مسار=https://wmo.int/media/news/wmo-monitoring-potential-new-temperature-records|تاريخ-الوصول=17 July 2023|صحيفة=public.wmo.int|تاريخ=17 July 2023|لغة=en|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20250702220955/https://wmo.int/media/news/wmo-monitoring-potential-new-temperature-records|تاريخ-الأرشيف=2 July 2025|url-status=live}}</ref>
== إدارة ==
[[ملف:Δημαρχείο_Αθηνών_9734.jpg|تصغير|مبنى بلدية اتينا]]
اتينا بقت عاصمة اليونان سنة 1834، بعد [[نافبليو]] اللى كانت العاصمة المؤقتة من سنة 1829. و بلدية اتينا (المدينة) عاصمة منطقة أتيكا . ويُمكن أن بيشير مصطلح ''اتينا'' إما لبلدية اتينا، أو لاتينا الكبرى أو المنطقة الحضرية، أو لمنطقة اتينا الكبرى بأكملها.
[[ملف:Ancien_Palais_Royal_-_Athènes_(GRA1)_-_2022-03-26_-_1.jpg|تصغير|القصر الملكى القديم]]
'''مركز المدينة''' الكبير من العاصمة اليونانية مباشرة ضمن '''بلدية اتينا''' تتكون مدينة اتينا، هيا الاكبر حسب عدد السكان فى اليونان و تشكل قلب منطقة اتينا الحضرية، من سلسلة من المجتمعات البلدية الأصغر، بعدها '''بلدية [[Piraeus|بيرايوس]]''' ، اللى تشكل مركز حضرى مهم بحد ذاتها جوه منطقة اتينا الحضرية، هيا تانى اكبر مدينة حسب عدد السكان داخلها.
=== منطقة اتينا الحضرية ===
'''منطقة اتينا الحضرية''' ( Greek ) ، والمعروفة كمان باسم '''المنطقة الحضرية للعاصمة''' ( Greek ) أو '''اتينا الكبرى''' ( Greek تتألف <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Greater Athens (Greece): Municipalities – Population Statistics, Charts and Map|مسار=https://www.citypopulation.de/php/greece-athens.php|تاريخ-الوصول=24 May 2020|صحيفة=citypopulation.de|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200503034211/https://www.citypopulation.de/php/greece-athens.php|تاريخ-الأرشيف=3 May 2020|url-status=live}}</ref> من 40 بلدية: 35 منها مقسمة لأربع وحدات إقليمية ( وسط اتينا ، شمال اتينا ، غرب اتينا ، جنوب اتينا )، و5 بلديات تانيه تشكل الوحدة الإقليمية لمدينة بيرايوس . تمتد منطقة اتينا الحضرية على مساحة تزيد عن {{حول|412|km2|sqmi|0}} مربع. ,<ref name="Kallikratis">{{استشهاد ويب|عنوان=ΦΕΚ B 1292/2010, Kallikratis reform municipalities|مسار=http://www.et.gr/idocs-nph/search/pdfViewerForm.html?args=5C7QrtC22wGYK2xFpSwMnXdtvSoClrL81-32jgAMSfbnMRVjyfnPUeJInJ48_97uHrMts-zFzeyCiBSQOpYnT00MHhcXFRTsb2fGphpq4MKX2ZkaHobySNnvZCNHXvYVvlf80XevW0Q.|ناشر=[[Government Gazette (Greece)|Government Gazette]]|تاريخ-الوصول=9 September 2021|لغة=el|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20211010162605/http://www.et.gr/idocs-nph/search/pdfViewerForm.html?args=5C7QrtC22wGYK2xFpSwMnXdtvSoClrL81-32jgAMSfbnMRVjyfnPUeJInJ48_97uHrMts-zFzeyCiBSQOpYnT00MHhcXFRTsb2fGphpq4MKX2ZkaHobySNnvZCNHXvYVvlf80XevW0Q.|تاريخ-الأرشيف=10 October 2021|url-status=live}}</ref> و عدد سكانها 3,059,764 انسان من سنة 2021.
{| class="wikitable" style="text-align:center; margin:1em auto"
|+منطقة اتينا الحضرية
| style="text-align:left;" |
{| style="width: 100%; font-size: 85%;"
| '''الوحدات الإقليمية''' :
|-
| وسط اتينا :<br /><br /><br /><br />{{Legend0|#FFFFFF|Athens Municipality}}<br /><br /><br /><br />{{Legend0|#F08080|Other municipalities}}
|-
|{{Legend0|#1E90FF|[[North Athens (regional unit)|North Athens]]}}
|-
|{{Legend0|#FFFACD|[[South Athens (regional unit)|South Athens]]}}
|-
|{{Legend0|#66CDAA|[[West Athens (regional unit)|West Athens]]}}
|-
|{{Legend0|#A0522D|[[Piraeus (regional unit)|Piraeus]]}}
|}
| style="text-align:center;" |[[ملف:Athens_aglomeration.svg|400x400بك]]
|}
=== منطقة اتينا الحضرية ===
[[ملف:Athens_Metropolitan_Region.svg|تصغير|منطقة اتينا الحضرية]]
مساحة منطقة اتينا الحضرية {{حول|2928.717|km2|sqmi|0}} منطقة أتيكا (اللى طولها ضمن إقليم أتيكا ، وتضم 58 بلدية موزعة على سبع وحدات إقليمية (المكتوبه فوق، و أتيكا الشرقية و أتيكا الغربية )، و عدد سكانها 3,638,281 انسان حسب لتعداد سنة 2021. وبلديتا اتينا وبيريه المركزين الحضريين لمنطقة اتينا الكبرى.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Master Plan for Athens and Attica 2021|مسار=http://www.ypeka.gr/LinkClick.aspx?fileticket=UfCMqBJHswQ%3d&tabid=367&language=el-GR|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20120321062128/http://www.ypeka.gr/LinkClick.aspx?fileticket=UfCMqBJHswQ%3D&tabid=367&language=el-GR|تاريخ-الأرشيف=21 March 2012|صفحات=13, 24, 27, 33, 36, 89}}</ref> كمان فيه بعض المراكز المشتركة بين البلديات اللى تخدم مناطق محددة. فزى ، كيفيسيا [[جليفاذا|وجليفادا]] مركزين مشتركين بين البلديات يخدمان الضواحى الشمالية والجنوبية على التوالى.
[[ملف:Βίλα_Ατλαντίς_3473.jpg|بديل=|تصغير|فيلا أتلانتس، فى كيفيسيا ، صممها [[ارنست زيلر|إرنست زيلر]]]]
منطقة اتينا الكبرى تتألف من <ref name="statistics1">{{استشهاد ويب|عنوان=ΕΛΣΤΑΤ Απογραφη 2011|مسار=http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/General/A1602_SAM01_DT_DC_00_2011_01_F_GR.pdf|ناشر=statistics.gr|تاريخ-الوصول=22 August 2011|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20111011061403/http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/General/A1602_SAM01_DT_DC_00_2011_01_F_GR.pdf|تاريخ-الأرشيف=2015-10-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20151015195739/http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/BUCKET/General/A1602_SAM01_DT_DC_00_2011_01_F_GR.pdf|url-status=dead}}</ref> مكتظة بالسكان، تمتد حول بلدية اتينا (مركز المدينة) فى كل الاتجاهات بالتقريب . بالنسبة للاتينيين، بتتسمما كل البلديات الحضرية المحيطة فى مركز المدينة بالضواحى. حسب لموقعها الجغرافى بالنسبة لمدينة اتينا، تُقسم الضواحى لأربع مناطق؛ الضواحى الشمالية (بما فيها [[اجيوس ستيفانوس (بلده فى ديونيسوس مونيسيپاليتى)|أغيوس ستيفانوس]] ، [[ديونيسوس (بلده فى ديونيسوس مونيسيپاليتى)|ديونيسوس]] ، [[اكالى|إيكالى]] ، [[نيا اريثرايا|نيا إريثرايا]] ، كيفيسيا، كريونيري، ماروسى ، [[كريونيريون (تجمع سكان فى ديونيسوس مونيسيپاليتى)|بيفكى]] ، [[ماروسى|ليكوفريسى]] ، [[بيفكى|ميتامورفوسى]] ، [[نيا ايونيا|نيا إيونيا]] [[ليكوفريسى|،]] نيا [[نيا فيلادلفيا|فيلادلفيا]] ، [[ميتامورفوسى (تجمع سكان فى ميتامورفوسيس مونيسيپاليتى)|هيراكليو]] ، [[اراكليو|فريليسيا]] ، ميليسيا ، [[ميليسيا|بنتيلى]] ، [[بينتيلى|تشالاندرى]] ، أجيا باراسكيفى [[خالاندرى|،]] [[جيراكاس]] ، [[بالينى (تجمع سكان فى مونيسيپاليتى اوف پالينى)|بالينى]] ، غالاتسى ، بسيكيكو [[فيلوثى (تجمع سكان فى فيلوثى-پسيكيكو مونيسيپاليتى)|وفيلوثى]] )؛ الضواحى الجنوبية (بما فيها أليموس ، [[نيا سميرنى]] ، [[موسخاتو|موشاتو]] ، [[تاوروس|تافروس]] ، [[اييوس اوانيس رينتيس|أجيوس يوانيس رينتى]] ، [[مدينه كاليثيا|كاليثيا]] ، بيرايوس ، أجيوس ديميتريوس ، باليو فاليرو ، [[الينيكون|إلينيكو]] ، [[جليفاذا|جليفادا]] ، لاجونيسى ، [[سارونيدا]] ، [[ارجيروبولى|أرجيروبولى]] ، إليوبولى ، فاركيزا ، [[فولا (تجمع سكان فى ڤارى-ڤولا-ڤولياجمينى)|فولا]] ، [[فارى (تجمع سكان فى ڤارى-ڤولا-ڤولياجمينى)|فارى]] و [[فولياجمينى]] )؛ الضواحى الشرقية (بما فيها [[زوجرافو (تجمع سكان فى زوجرافو مونيسيپاليتى)|زوغرافو]] ، [[دافنى (تجمع سكان فى دافنى-يميتوس مونيسيپاليتى)|دافنى]] ، فيروناس ، [[قيصريانى]] ، [[خولارجوس|تشولارجوس]] [[باباجو|وباباغو]] )؛ والضواحى الغربية (بما فيها [[بيريستيرى]] ، إليون ، [[ايجاليو|إيجاليو]] ، [[كوريذالوس|كوريدالوس]] ، [[اجيا فارفارا|أجيا فارفارا]] ، [[كيراتسينى]] ، [[بيراما]] ، [[نيقيا|نيكايا]] ، [[درابيتسونا]] ، تشيدارى ، [[بتروبولى]] ، [[آجيى انارجيرى|أجيوى أنارجيروى]] ، [[انو ليوسيا|آنو ليوسيا]] ، [[اسبروبيرجوس|أسبروبيرجوس]] ، [[اليوسيس|إليوسينا]] ، [[اخارنيس|أكارنيس]] و [[كاماتيرو]] ).
[[ملف:Alimos_-_panoramio_(33).jpg|بديل=|تصغير|شط فى ضاحية أليموس الجنوبية - واحد من الشطوط الكتيرة على الساحل الجنوبى لاتينا]]
ساحل اتينا يمتد من ميناء بيرايوس التجارى الرئيسى لضاحية فاركيزا الجنوبية لمسافة {{حول|25|km|mi|-1}} تقريباً. أن <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Distance between Piraeus (Attiki) and Varkiza (Piraios Nomos) (Greece)|مسار=http://distancecalculator.globefeed.com/Greece_Distance_Result.asp?fromplace=Piraeus%20(Attiki)&toplace=Varkiza%20(Piraios%20Nomos)&fromlat=37.9474464019929&tolat=37.8185988001751&fromlng=23.6370849609375&tolng=23.7987041473389|ناشر=Distancecalculator.globefeed.com|تاريخ-الوصول=9 June 2009|تاريخ=9 December 2007|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110711101743/http://distancecalculator.globefeed.com/Greece_Distance_Result.asp?fromplace=Piraeus%20(Attiki)&toplace=Varkiza%20(Piraios%20Nomos)&fromlat=37.9474464019929&tolat=37.8185988001751&fromlng=23.6370849609375&tolng=23.7987041473389|تاريخ-الأرشيف=11 July 2011|url-status=live}}</ref> متصلة فى مركز المدينة بالترام.
فى ضاحية ماروسى الشمالية، يهيمن المجمع الأولمبى الرئيسى المُطوّر (المعروف اختصار باليونانية باسم OAKA) على أفق المدينة. و أُعيد تطوير المنطقة حسب لتصميم المهندس المعمارى الإسبانى [[سانتياجو كالاترافا]] ، حيث تتميز بأقواس فولاذية وحدائق مُنسّقة ونوافير وواجهات زجاجية عصرية، و سقف زجاجى أزرق جديد بارز أُضيف لالملعب الرئيسى. كما فيه مجمع أولمبى ثانى، جنب البحر على شاطئ بالايو فاليرو، ملاعب حديثة ومحلات وممشى مرتفع. ويجرى العمل الايام دى على تحويل أرض مطار اتينا القديم - المسمى إلينيكو - فى الضواحى الجنوبية، لواحدة من اكبر الحدائق المُنسّقة فى اوروبا، اللى سبتتسمما جنينة هيلينيكون الحضرية .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Hellenikon Metropolitan Park Competition|مسار=http://www.minenv.gr/hellenikon-competition/oa/en/main.htm|ناشر=minenv.gr|تاريخ-الوصول=3 January 2007|صحيفة=Hellenic Ministry of the Environment and Public Works|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20040408211156/http://www.minenv.gr/hellenikon-competition/oa/en/main.htm|تاريخ-الأرشيف=2005-11-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20051124182620/http://www.minenv.gr/hellenikon-competition/oa/en/main.htm|url-status=dead}}</ref>
ضواحى جنوبية كتير ( زى أليموس ، وبالايو فاليرو ، [[الينيكون|و إلينيكو]] ، [[جليفاذا|وجليفادا]] ، [[فولا (تجمع سكان فى ڤارى-ڤولا-ڤولياجمينى)|وفولا]] ، [[فولياجمينى|وفولياغمينى]] ، وفاركيزا ) المعروفة باسم ريفييرا اتينا ، فيها عدد من الشطوط الرملية، معظمها تديرها المنظمة الوطنية اليونانية للسياحة وتتطلب رسوم دخول. وتعمل الكازينوهات على جبل بارنيثا ( كازينو ريجنسى مونت بارنيس )، و حوالى {{حول|25|km|mi|0}} كازينو.<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 29 June 2007
| title = Europe | Greek forest fire close to Athens
| work = BBC News
| url = http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/6252676.stm
| accessdate = 9 June 2009
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20090827205825/http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/6252676.stm
| archivedate = 27 August 2009
}}</ref> من وسط مدينة اتينا (يمكن الوصول ليها بالسيارة أو التلفريك)، ومدينة [[لوتراكى]] القريبة (يمكن الوصول ليها بالسيارة عبر الطريق السريع الوطنى اتينا - [[كورنث|كورينث]] ، أو سكة حديد ضواحى اتينا ).
{{صوره عريضه|2009-02-19 Yachthafen Glyfada 03.jpg|800px|Coastline of [[Palaio Faliro]]}}
=== المدن التوأم ===
مفهوم [[مدينة توأم|المدينة الشريكة]] بيستخدم بمسميات مختلفة فى بلاد متعددة، لكن كل تعنى الشيء نفسه، و هو أن مدينتين فى دولتين مختلفتين تتعاونان كشريكتين. ولدى اتينا عدد كبير من الشركاء، سواء كانو "توأمين" أو "شقيقين" أو "شريكين".
'''الشراكات'''
* {{Flag icon|Armenia}} [[يريفيان|Yerevan]]. Armenia (1993)<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Partnership cities|مسار=https://www.yerevan.am/en/partner/partner-cities/|ناشر=yerevan.am|تاريخ-الوصول=17 April 2018|صحيفة=Yerevan municipality|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20140819225714/https://www.yerevan.am/en/partner/partner-cities/|تاريخ-الأرشيف=19 August 2014|url-status=live}}</ref>
== التركيبة السكانية ==
[[ملف:Population_Density_in_Athens.PNG|تصغير|خريطة توضح الكثافة السكانية فى اتينا]]
عدد سكان بلدية اتينا كان 643,452 انسان سنة 2021. و فى تعداد السكان والمساكن سنة 2021 ، عدد سكان الوحدات الإقليمية الأربع اللى كانت تُشكّل محافظة اتينا قبل كده كان 2,611,713 انسان . الوحدات،هذه و الوحدة الإقليمية لمدينة بيرايوس (اللى يُشار ليها ساعات باسم بيرايوس الكبرى)، تُشكّل منطقة اتينا الحضرية الكثيفة، أو اتينا الكبرى، اللى إجمالى عدد سكانها كان 3,059,764 انسان ( سنة 2021).<ref name="census21" /> بلدية اتينا (المركز) الاكتر سكان فى اليونان ، حيث عدد سكانها 643,452 انسان ( سنة 2021) ومساحتها {{حول|38.96|km2|sqmi|2}} مربع.<ref name="stat01"/> تُشكّل المنطقة قلب منطقة اتينا الحضرية ضمن حوض أتيكا. يمسك منصب عمدة اتينا الايام دى شاريس دوكاس من حزب باسوك. وتنقسم البلدية لسبع مناطق بلدية بتستعمل أساس لأغراض إدارية.<ref name="statistics">{{استشهاد ويب|عنوان=PAGE-themes|مسار=http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/PAGE-themes?p_param=A1604|ناشر=statistics.gr|تاريخ-الوصول=3 October 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20141006121421/http://www.statistics.gr/portal/page/portal/ESYE/PAGE-themes?p_param=A1604|تاريخ-الأرشيف=6 October 2014}}</ref>
بالنسبة للاتينيين، الطريقة الاكتر شيوع لتقسيم وسط المدينة هيا بأحياءها زى باكراتى ، و أمبيلوكيبوى ، وجودى ، و إكسارشيا ، وباتيسيا ، و إيليسيا ، وبترالونا ، وبلاكا ، و أنافيوتيكا ، وكوكاكي، وكولوناكى ، وكيبسيلى ، ولكل منها تاريخها وخصايصها المميزة.
[[غجر|شعب الروما]] يتركز فى أتشارنيس و أنو ليوسيا و أجيا فارفارا وزفيرى وكاماتيرو.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=International Roma Day: The Stigmatized People of Greece|مسار=https://greekreporter.com/2022/04/08/roma-people-greece/|تاريخ=8 April 2022}}</ref>
توجد جالية ألبانية كبيرة فى اتينا.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=A migrant's story: From Albania to Athens|صحيفة=Journal of Ethnic and Migration Studies|مؤلف=King|الأول=Russell|تاريخ=January 1998|المجلد=24|العدد=1|صفحات=159–175|مؤلف2=Iosifides|مؤلف3=Myrivili|الأول2=Theodoros|الأول3=Lenio|دوي=10.1080/1369183X.1998.9976623}}</ref>
=== منطقة العاصمة ===
مساحة منطقة اتينا الكبرى {{حول|2928.717|km2|sqmi|0}} ميل مربع و عدد سكانها كان 3,744,059 انسان سنة 2021، وتتألف من منطقة اتينا الحضرية و بلدات وقرى شرق وغرب أتيكا ، اللى تحيط بالمنطقة الحضرية المكتظة للعاصمة اليونانية. هيا فى الواقع تمتد على شبه جزيرة أتيكا كلها، اللى الجزء الاحسن من منطقة أتيكا ، باستثناء الجزر .
{| class="wikitable"
! colspan="6" |تصنيف الوحدات الإقليمية جوه اتينا الكبرى، ومنطقة اتينا الحضرية، ومنطقة اتينا الكبرى
|-
! الوحدة الإقليمية
! عدد السكان (2021)
! مساحة الأرض (كم2)
! colspan="3" | منطقة
|-
| وسط اتينا
| align="right" | 1,002,212
| align="right" | 87.4
| rowspan="4" style="text-align:center;" | '''المحافظة السابقة لاتينا'''<br /><br /><br /><br /> 2,611,713<br /><br /><br /><br /> 364.2 كم²
| rowspan="5" style="text-align:center;" | '''منطقة اتينا الحضرية أو اتينا الكبرى'''<br /><br /><br /><br /> 3,059,764<br /><br /><br /><br /> 414.6 كم²
| rowspan="7" style="text-align:center;" | '''منطقة اتينا الكبرى'''<br /><br /><br /><br /> 3,744,059<br /><br /><br /><br /> 2931.6 كم²
|-
| شمال اتينا
| align="right" | 601,163
| align="right" | 140.7
|-
| جنوب اتينا
| align="right" | 529,455
| align="right" | 69.4
|-
| غرب اتينا
| align="right" | 478,883
| align="right" | 66.7
|-
| بيرايوس
| align="right" | 448,051
| align="right" | 50.4
| align="center" | '''الوحدة الإقليمية فى بيرايوس'''<br /><br /><br /><br /> 448,051<br /><br /><br /><br /> 50.4 كم²
|-
| شرق أتيكا
| align="right" | 518,755
| align="right" | 1513
|-
| غرب أتيكا
| align="right" | 165,540
| align="right" | 1004
|}
=== أمان ===
اتينا تُصنّف ضمن اقل النسب المئوية لمخاطر تكرار و شدة الهجمات الإرهابية حسب قاعدة بيانات الاتحاد الاوروبى العالمية للإرهاب (حسابات وحدة المخابرات الاقتصادية 2007-2016). كما احتلت المدينة المرتبة 35 عالمى فى الأمن الرقمي، والمرتبة 21 فى الأمن الصحي، والمرتبة 29 فى أمن البنية التحتية، والمرتبة 41 فى الأمن الشخصي، و ده حسب لتقرير وحدة المخابرات الاقتصادية سنة 2017.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Safe Cities Index 2017: Security in a rapidly urbanizing world|مسار=https://dkf1ato8y5dsg.cloudfront.net/uploads/5/82/safe-cities-index-2017-eng-web.pdf|ناشر=The Economist Intelligent Unit|تاريخ-الوصول=8 February 2018|تاريخ=9 December 2017|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171016083013/https://dkf1ato8y5dsg.cloudfront.net/uploads/5/82/safe-cities-index-2017-eng-web.pdf|تاريخ-الأرشيف=2017-10-16|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016083013/https://dkf1ato8y5dsg.cloudfront.net/uploads/5/82/safe-cities-index-2017-eng-web.pdf}}</ref> وتُصنّف كمان كمدينة آمنة اوى (المرتبة 39 عالمى من 162 مدينة) فى تصنيف الدول الأأمن و الأخطر.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens Safety Index|مسار=https://safearound.com/europe/greece/athens/|ناشر=Safe Around|تاريخ-الوصول=1 September 2019|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20191029140948/https://safearound.com/europe/greece/athens/|تاريخ-الأرشيف=29 October 2019|url-status=live}}</ref> و فى نوفمبر 2024، مؤشر الجريمة فى اتينا كان 55.40 (متوسط) حسب موقع Numbeo ، مؤشر الأمان 44.60.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Is Athens Safe? Areas to Avoid and Other Warnings|مسار=https://www.smartertravel.com/areas-avoid-athens-dangers-warnings/|ناشر=Mercer|تاريخ-الوصول=8 February 2019|تاريخ=26 February 2019|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190716130116/https://www.smartertravel.com/areas-avoid-athens-dangers-warnings/|تاريخ-الأرشيف=16 July 2019|url-status=live}}</ref> اتينا حسب مسح جودة المعيشة اللى عملته شركة ميرسر سنة 2019، احتلت المرتبة 89 فى تصنيف مسح جودة المعيشة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens Has the Biggest Fall in Mercer's 21st Personal Safety Ranking|مسار=https://www.thenationalherald.com/234850/athens-has-the-biggest-fall-in-mercers-21st-personal-safety-ranking/|ناشر=Mercer|تاريخ-الوصول=8 February 2018|تاريخ=13 March 2019|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190319130738/https://www.thenationalherald.com/234850/athens-has-the-biggest-fall-in-mercers-21st-personal-safety-ranking/|تاريخ-الأرشيف=19 March 2019|url-status=live}}</ref>
== اقتصاد ==
[[File:OTE_Headquarters_(20-12-2021).png|تصغير|المقر الرئيسى لشركة OTE فى [[ماروسى]] ، هيا اكبر شركة تكنولوجيا فى اليونان]]
[[ملف:Μέγαρο_Γεωργίου_Στράτου_-_Εθνική_Τράπεζα_1249.jpg|تصغير|بيعتبرالبنك الوطنى اليونانى اكبر بنك يونانى حسب إجمالى الأصول.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Economy and Banking Sector of Greece|مسار=https://thebanks.eu/countries/Greece/major_banks|تاريخ-الوصول=25 July 2023|صحيفة=The European Banks|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230605101725/https://thebanks.eu/countries/Greece/major_banks|تاريخ-الأرشيف=5 June 2023|url-status=live}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=List of Banks in Greece – Overview of Top 10 Greek Banks|مسار=https://www.advratings.com/europe/top-banks-in-greece|تاريخ-الوصول=10 March 2023|صحيفة=ADV Ratings|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230310183304/https://www.advratings.com/europe/top-banks-in-greece|تاريخ-الأرشيف=10 March 2023|url-status=live}}</ref>]]
[[ملف:Ermou_Street_in_the_evening._In_the_distance_the_Byzantine_Church_of_Panagia_Kapnikarea.jpg|بديل=|تصغير|شارع إرمو ، الشارع التجارى الرئيسى فى اتينا]]
اتينا هيا العاصمة المالية لليونان. حسب بيانات سنة 2014، إنتاج اتينا كمنطقة اقتصادية حضرية 130 مليار دولار امريكانى حسب تعادل القوة الشرائية، يمثل يقارب من نصف إنتاج البلاد. اتينا احتلت المرتبة 102 فى قائمة المدن الاقتصادية العالمية فى السنه دى، نصيب الفرد من الناتج المحلى الإجمالى فى نفس السنه 32 ألف [[دولار امريكانى|دولار أمريكى]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Global Metro Monitor|مسار=https://www.brookings.edu/research/global-metro-monitor/|تاريخ-الوصول=23 February 2019|صحيفة=Brookings|تاريخ=22 January 2015|مؤلف=Parilla|الأول=Joseph|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190107040203/https://www.brookings.edu/research/global-metro-monitor/|تاريخ-الأرشيف=7 January 2019|مؤلف2=Berube|مؤلف3=Leal Trujillo|مؤلف4=Ran|الأول2=Alan|الأول3=Jesus|الأول4=Tao|url-status=live}}</ref>
اتينا واحد من أهم المراكز الاقتصادية فى جنوب شرق اوروبا، و قوة اقتصادية إقليمية. ويُمثّل ميناء بيرايوس، اللى شاف استثمارات ضخمة من شركة كوسكو خلال العقد الماضي، و إنجاز مركز الشحن الجديد فى ثرياسيون، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cargo container centers|مسار=http://www.gaiaose.com/en/cargo-container-centers/|تاريخ-الوصول=24 February 2019|صحيفة=GAIA OSE|تاريخ=8 October 2017|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190224121331/http://www.gaiaose.com/en/cargo-container-centers/|تاريخ-الأرشيف=2019-02-24|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190224121331/http://www.gaiaose.com/en/cargo-container-centers/}}</ref> و توسيع مترو اتينا وترام اتينا ، و إعادة تطوير جنينة هيلينيكون الحضرية فى إلينيكو، و غيرها من المشاريع الحضرية، معالم اقتصادية بارزة فى السنين القادمة.
شركات يونانية بارزة، زى هيلاس سات ، و الصناعات الفضائية اليونانية ، وميتيلينيوس هولدينغز ، وتيتان سيمينت ، وهيلينيك بتروليوم ، وبابادوبولوس إى جيه ، وفولى فولى ، وجامبو إس إيه ، و أوباب ، وكوزموت، مقراتها الرئيسية فى منطقة اتينا الكبرى. كما بتاخد شركات متعددة الجنسيات، زى [[اريكسون|إريكسون]] ، [[سونى|وسونى]] ، [[سيمنز|وسيمنز]] ، [[موتورولا|وموتورولا]] ، [[سامسونج|وسامسونج]] ، [[مايكروسوفت|ومايكروسوفت]] ، وتيليبيرفورمانس ، [[نوفارتس|ونوفارتيس]] ، ومونديليز ، [[كوكا كولا|وكوكاكولا،]] من المدينة مقر إقليمى لأبحاثها وتطويرها. أما القطاع المصرفي، فيمثله البنك الوطنى اليونانى ، وبنك ألفا ، ويوروبنك ، وبنك بيرايوس ، و بنك اليونان اللى يقع كمان فى مركز المدينة. اتأثرت [[بورصة اثينا|بورصة اتينا]] بشدة بأزمة ديون الحكومة اليونانية وقرار الحكومة بفرض قيود على حركة رؤوس الأموال خلال صيف 2015. و بشكل عام، اتأثر اقتصاد اتينا واليونان بشدة، فى حين أظهرت البيانات تحول من ركود طويل الأمد لنمو بنسبة 1.4% من سنة 2017.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Report for Selected Countries and Subjects|مسار=https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2018/01/weodata/weorept.aspx?sy=1980&ey=2023&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=174&s=NGDP_R,NGDP_RPCH,NGDPRPC,PCPIPCH,LUR,GGXWDG_NGDP&grp=0&a=&pr.x=26&pr.y=12|تاريخ-الوصول=24 February 2019|صحيفة=International Monetary Fund|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190224173413/https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2018/01/weodata/weorept.aspx?sy=1980&ey=2023&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=174&s=NGDP_R,NGDP_RPCH,NGDPRPC,PCPIPCH,LUR,GGXWDG_NGDP&grp=0&a=&pr.x=26&pr.y=12|تاريخ-الأرشيف=2019-02-24|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190224173413/https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2018/01/weodata/weorept.aspx?sy=1980&ey=2023&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=174&s=NGDP_R,NGDP_RPCH,NGDPRPC,PCPIPCH,LUR,GGXWDG_NGDP&grp=0&a=&pr.x=26&pr.y=12}}</ref>
السياحة كمان مساهم رئيسى فى اقتصاد المدينة، فهى من احسن الوجهات السياحية فى اوروبا لقضاء الاجازات القصيرة، كما أنها بوابة للرحلات لالجزر و أجزاء تانيه من البر الرئيسى. و استقطبت اليونان 26.5 مليون زائر. مليون زائر سنة 2015، 30.1 مليون زائر سنة 2017، واكتر من 33 استقبلت اليونان اكتر من 5 ملايين زائر سنة 2018،و ده جعلها واحدة من اكتر الدول زيارة فى اوروبا و العالم، وساهمت بنسبة 18% فى الناتج المحلى الإجمالى للبلاد. و استقبلت اتينا اكتر من 5 ملايين زائر. مليون سايح سنة 2018، و1.4 كان مليون منهم "مدمرين للمدن"؛ و ده يمثل زيادة باكتر من مليون للمدن من سنة 2013.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Εξαπλασιάστηκαν σε μία πενταετία οι τουρίστες στην πρωτεύουσα, Του Ηλία Μπέλλου|مسار=http://www.kathimerini.gr/952595/article/oikonomia/ellhnikh-oikonomia/e3aplasiasthkan-se-mia-pentaetia-oi-toyristes-sthn-prwteyoysa|تاريخ-الوصول=24 February 2019|صحيفة=Kathimerini|تاريخ=8 March 2018|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190224173447/http://www.kathimerini.gr/952595/article/oikonomia/ellhnikh-oikonomia/e3aplasiasthkan-se-mia-pentaetia-oi-toyristes-sthn-prwteyoysa|تاريخ-الأرشيف=24 February 2019|url-status=live}}</ref>
=== السياحة ===
[[ملف:Monastiraki_Square_and_the_Acropolis_in_Summer.jpg|تصغير|ساحة موناستيراكى تعج بالسياح خلال موسم الذروة]]
اتينا طول عمر كانت وجهة للمسافرين من العصور القديمة. وعلى مدار العقد 1 القرن الواحد و عشرين، تحسنت البنية التحتية للمدينة ووسايل الراحة الاجتماعية، و سبب ده جزئى لفوزها باستضافة [[اوليمبياد صيف 2004|دورة الألعاب الأولمبية سنة 2004]] . الحكومة اليونانية، بمساعدة الاتحاد الاوروبي، مولت مشاريع بنية تحتية رئيسية زى [[مطار اثينا الدولى|مطار إلفثيريوس فينيزيلوس الدولى]] الحديث، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Financial Statements as at 31 December 2007|مسار=http://www.aia.gr/UserFiles/File/235956_Englishl.pdf|تاريخ-الوصول=5 April 2007|صحيفة=Athens International Airport, S.A.|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090205201638/http://www.aia.gr/UserFiles/File/235956_Englishl.pdf|تاريخ-الأرشيف=5 February 2009}}</ref> و توسيع نظام مترو اتينا ، <ref name="EUfund" /> والطريق السريع الجديد أتيكى أودوس .<ref name="EUfund" />
اتينا فى السنين الأخيرة شافت مزيد من الحيوية مع إضافة كتير من البارات والقهاوى الجديدة، وتزايد حضور فنون الشارع [[جرافيتى|والكتابة على الجدران]] ،و ده عزز طابعها الحضرى و أضاف المزيد من الاختيارات السياحية مع المواقع الأثرية والمتاحف فى المدينة.<ref>{{استشهاد بخبر
| title = How angry street art is making Athens hip
| url = https://www.economist.com/europe/2017/09/30/how-angry-street-art-is-making-athens-hip
| accessdate = 22 July 2024
| work = The Economist
| issn = 0013-0613
| archivedate = 22 July 2024
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20240722124708/https://www.economist.com/europe/2017/09/30/how-angry-street-art-is-making-athens-hip
}}</ref>
{{صوره عريضه|Athens4 tango7174.jpg|800px|Panorama from Mount Lycabettus, with a view of the [[Panathinaiko Stadium]]. the [[Temple of Olympian Zeus, Athens|Temple of Olympian Zeus]]. the [[Hellenic Parliament]] and the [[Acropolis of Athens]]}}
== نقل ==
[[ملف:Public_transport_map_of_Athens.png|تصغير|شبكة سكك حديد اتينا (المترو، والسكك الحديدية الضواحي، والترام)]]
اتينا مركز النقل الرئيسى فى البلاد. المدينة تضم اكبر مطار فى اليونان و اكبر ميناء فيها؛ مينا بيرايوس اكبر مينا لنقل الحاويات فى البحر المتوسط، و اكبر ميناء للركاب فى اوروبا.
اتينا مركز وطنى رئيسى لاوتوبيسات النقل بين المدن ( Ktel ) والاوتوبيسات الدولية، فضل عن النقل بالسكك الحديدية المحلية والدولية. وتُخدَم وسايل النقل العام بمجموعة متنوعة من وسايل النقل،و ده بيشكل اكبر نظام نقل جماعى فى البلاد. هيئة النقل فى اتينا بتشغل أسطول كبير من الاوتوبيسات والاوتوبيسات الكهربائية ، ومترو المدينة، و خدمة السكك الحديدية الضاحية <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Suburban Railway|مسار=https://www.trainose.gr/en/passenger-activity/suburban-railway/|تاريخ-الوصول=28 March 2021|صحيفة=[[TrainOSE]]|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210418013949/https://www.trainose.gr/en/passenger-activity/suburban-railway/|تاريخ-الأرشيف=2021-04-18|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210418013949/https://www.trainose.gr/en/passenger-activity/suburban-railway/}}</ref> ، وشبكة الترام اللى تربط الضواحى الجنوبية فى مركز المدينة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=The tram of Athens|مسار=http://www.tramsa.gr/index.cfm?page_id=192&category=learn&lang_id=1|ناشر=Tram Sa|تاريخ-الوصول=5 January 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090114071740/http://www.tramsa.gr/index.cfm?page_id=192&category=learn&lang_id=1|تاريخ-الأرشيف=2009-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20090114071740/http://www.tramsa.gr/index.cfm?page_id=192&category=learn&lang_id=1|url-status=dead}}</ref>
=== النقل بالاوتوبيسات ===
[[ملف:Bus_in_Athens.jpg|تصغير|حافلة المدينة فى اتينا]]
أوسى ( Greek شركة أوديكس سيكوينونيس (Odikes Sygkoinonies SA)، هيا شركة تبع منظمة النقل الحضرى فى اتينا (OASA)، هيا المشغل الرئيسى للاوتوبيسات واوتوبيسات الترولى فى اتينا. من سنة 2017، تتكون شبكتها من حوالى 322 خط للحافلات، تغطى منطقة اتينا الكبرى، وتضم أسطول من 2375 حافلة وحافلة ترولى. من دى الحافلات، تعمل 619 حافلة بالغاز الطبيعى المضغوط ، ده يخلليها اكبر أسطول من الاوتوبيسات اللى تعمل بالغاز الطبيعى فى اوروبا، فى الوقت نفسه تعمل 354 حافلة كهربائية (اوتوبيسات ترولى). كل اوتوبيسات الترولى البالغ عددها 354 حافلة مجهزة للعمل بالديزل فى حالة انقطاع التيار الكهربائى .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Στόλος λεωφορείων|مسار=https://www.osy.gr/ethelsite/pages/allBuses.php|تاريخ-الوصول=28 March 2021|صحيفة=Ο.ΣΥ. Α.Ε.|لغة=Greek|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210417234252/https://www.osy.gr/ethelsite/pages/allBuses.php|تاريخ-الأرشيف=2021-04-17|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210417234252/https://www.osy.gr/ethelsite/pages/allBuses.php}}</ref>
كتير من الشركات الخاصة بتوفر خطوط النقل الدولية. أما خطوط الاوتوبيسات الوطنية و الإقليمية فبتوفرها شركة KTEL من محطتين رئيسيتين للاوتوبيسات بين المدن: محطة كيفيسوس (المحطة أ) ومحطة ليوسيون (المحطة ب)، والاتنين فى الجزء الشمالى الغربى من المدينة. بتوفر ''محطة كيفيسوس'' رحلات لشبه جزيرة بيلوبونيز و شمال اليونان وغربها و بعض جزر البحر الأيونى ، فى الوقت نفسه بتستعمل ''محطة ليوسيون'' للوصول لمعظم مناطق وسط اليونان. سيتم استبدال هاتين المحطتين بمحطة جديدة للاوتوبيسات بين المدن بيتبنى الايام دى فى إليوناس، ومن المقرر الانتهاء منها بحلول سنة 2027.
=== سكك حديد ===
اتينا مركز نظام السكك الحديدية الوطنى فى البلاد (OSE)، حيث تربط العاصمة بالمدن الرئيسية فى كل اماكن اليونان وخارجها ( [[استانبول|إسطنبول]] ، [[صوفيا]] ، [[بلجراد]] [[بوخارست|وبوخارست]] ).
[[ملف:Athens_Larissa_Station_09.jpg|تصغير|قطار الضواحى ( برواستياكوس )]]
خط سكة حديد ضواحى اتينا ، المعروف باسم ''برواستياكوس'' ، يربط مطار اتينا الدولى فى مدينة [[كياتو]] ، {{حول|106|km|mi|0}} <ref name="proastiakos">{{استشهاد ويب|عنوان=Proastiakos|مسار=http://www.proastiakos.gr/en/?tid=3&aid=0|ناشر=proastiakos.gr|تاريخ-الوصول=9 June 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090203121158/http://proastiakos.gr/en/?tid=3&aid=0|تاريخ-الأرشيف=2009-02-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20090203121158/http://proastiakos.gr/en/?tid=3&aid=0|url-status=dead}}</ref> غرب اتينا، عبر محطة لاريسا، هيا محطة السكك الحديدية المركزية فى المدينة وميناء بيرايوس. يمتد طول شبكة قطارات الركاب فى اتينا ل{{حول|120|km|mi|0}} ، <ref name="proastiakos" /> ومن المتوقع أن يمتد ل{{حول|281|km|mi|0}} بحلول سنة 2010.<ref name="proastiakos" />
[[ملف:Omonia_metro_station_in_Athens.jpg|تصغير|قطار مترو اتينا فى محطة مترو أومونيا]]
شركة STASY SA ( Greek تتولى تشغيل مترو اتينا. (Statheres Sygkoinonies SA)، هيا شركة تبع هيئة النقل الحضرى فى اتينا (OASA)، اللى توفر خدمات النقل العام فى كل اماكن منطقة اتينا الحضرية. وبينما يتمثل غرضها الرئيسى فى النقل، فإنها تضم كمان قطع أثرية يونانية عُثر عليها وقت بناء النظام.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Excavations for the Athens Metro 3rd EPCA - Stations|مسار=http://www.culture.gr/2/21/211/21103a/e211ca09.html|تاريخ-الوصول=26 January 2007|صحيفة=Hellenic Ministry of Culture|مؤلف=Parlama|الأول=Liana|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20061207072925/http://www.culture.gr/2/21/211/21103a/e211ca09.html|تاريخ-الأرشيف=7 December 2006}}</ref> يدير مترو اتينا 3 خطوط، هيا الخط 1 (الخط الأخضر) ، والخط 2 (الخط الأحمر) ، والخط 3 (الخط الأزرق) . اتبنا الخط 1 سنة 1869، فى الوقت نفسه اتبنا الخطان الآخران خلال تسعينيات القرن العشرين، واتفتحت الأجزاء الجديدة الأولى منهم فى يناير 2000. يسير الخط 1 فى معظمه على مستوى سطح الأرض، فى الوقت نفسه يسير الخطان 2 و3 تحت الأرض بالكامل. بيتكون أسطول المترو من 42 قطار، تضم 252 عربة، <ref name="xyz" /> و عدد ركابه اليومى 1,353,000 راكب.
يخدم ''الخط 1'' (الخط الأخضر) 24 محطة، و هو أقدم خطوط شبكة مترو اتينا. يمتد من محطة بيرايوس لمحطة كيفيسيا، ويغطى مسافة {{حول|25.6|km|1}} . توجد وصلات تحويل مع الخط الأزرق 3 فى محطة [[موناستيراكى]] ومع الخط الأحمر 2 فى محطتى [[ميدان امونيا|أومونيا]] [[اتيكا|وأتيكى]] . يمتد ''الخط 2'' (الخط الأحمر) من محطة أنثوبولى لمحطة إلينيكو ويغطى مسافة {{حول|17.5|km|1}}[ <ref name="xyz">{{استشهاد ويب|عنوان=The Athens Urban Transport Network in Facts and Figures|مسار=http://www.oasa.gr/pdf/FactsAndFigures_en.pdf|تاريخ-الوصول=4 February 2007|صحيفة=OASA|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20060629074436/http://www.oasa.gr/pdf/FactsAndFigures_en.pdf|تاريخ-الأرشيف=2006-06-29|صفحات=15|archive-url=https://web.archive.org/web/20060629074436/http://www.oasa.gr/pdf/FactsAndFigures_en.pdf|url-status=dead}}</ref> الخط الأحمر الضواحى الغربية لاتينا بالضواحى الجنوبية الشرقية، مرور فى مركز المدينة. يوفر الخط الأحمر وصلات تحويل مع الخط الأخضر 1 فى محطتى أتيكى و أومونيا . كما يوفر وصلات تحويل مع الخط الأزرق 3 فى محطة [[ميدان سنتجما|سينتاغما]] ، ومع الترام فى محطات [[ميدان سنتجما|سينتاغما]] ، وسينغرو فيكس ، ونيوس كوسموس . يمتد ''الخط 3'' (الخط الأزرق) من محطة ديموتيكو ثياترو ، مرور بمحطتى [[موناستيراكى]] وسينتاغما المركزيتين، وصول لشارع دوكيسيس بلاكينتياس فى ضاحية [[خالاندرى|هالاندرى]] الشمالية الشرقية.<ref name="xyz" /> بعدين يصعد لمستوى سطح الأرض ويستمر ل[[مطار اثينا الدولى|مطار اتينا الدولى إلفثيريوس فينيزيلوس]] مستخدم شبكة السكك الحديدية فى الضواحي، علشان يوصل طوله الإجمالى ل{{حول|39|km|mi|0}} .<ref name="xyz" /> ربط الامتداد اللى تم افتتاحه فى ربيع سنة 2007 من موناستيراكى غرب ل[[ايجاليو|إيغاليو]] بعض من أهم مراكز الحياة الليلية فى المدينة، وبالتحديد مراكز غازى (محطة كيراميكوس ) مع بسيرى (محطة موناستيراكى ) و مركز المدينة ( محطة سينتاغما ). خلص المحطات الجديدة مانياتيكا ، وبيرايوس، وديموتيكو ثياترو فى 10 اكتوبر 2022، <ref name="Attiko Metro">{{استشهاد ويب|عنوان=Line3|مسار=https://www.ametro.gr/?page_id=116|ناشر=ametro.gr|صحيفة=Attiko Metro}}</ref><ref name="Athens Greece Guide">{{استشهاد ويب|عنوان=Athens Greece Guide|مسار=https://www.athensguide.org/|تاريخ-الوصول=29 March 2023|صحيفة=Athensguide.org|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230329103411/https://www.athensguide.org/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2023|url-status=live}}</ref> حيث ربطت اكبر ميناء فى اليونان، ميناء بيرايوس، بمطار اتينا الدولي، اكبر مطار فى اليونان.
[[ملف:Attica_06-13_Athens_26_Tram.jpg|بديل=|تصغير|مركبة تبع ترام اتينا]]
شركة STASY SA (Statheres Sygkoinonies SA)، التبع هيئة النقل فى اتينا (OASA)، تتولى تشغيل ترام اتينا . ويتكون أسطولها من 35 عربة من طراز Sirio <ref name="athenstram">{{استشهاد ويب|عنوان=The tram in numbers|مسار=http://www.tramsa.gr/index.cfm?page_id=207&category=learn&lang_id=1|ناشر=Tram SA|تاريخ-الوصول=25 October 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110721083439/http://www.tramsa.gr/index.cfm?page_id=207&category=learn&lang_id=1|تاريخ-الأرشيف=2011-07-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721083439/http://www.tramsa.gr/index.cfm?page_id=207&category=learn&lang_id=1|url-status=dead}}</ref> و25 عربة من طراز Alstom Citadis <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Alstom introduces the Citadis X05 tram to Athens|مسار=https://www.alstom.com/press-releases-news/2020/9/alstom-introduces-citadis-x05-tram-athens|تاريخ-الوصول=19 April 2023|صحيفة=Alstom|تاريخ=8 Sep 2020|لغة=en|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210204220440/https://www.alstom.com/press-releases-news/2020/9/alstom-introduces-citadis-x05-tram-athens|تاريخ-الأرشيف=4 February 2021|url-status=live}}</ref> ، تخدم 48 محطة <ref name="athenstram" /> ، ويعمل بيها 345 موظف ، و متوسط عدد ركابها اليومى 65,000 راكب.<ref name="athenstram" /> ويمتد خط الترام على طول إجمالى {{حول|27|km|mi|0}}<ref name="athenstram" /> تمتد شبكة المترو وتغطى عشر ضواحى اتينية. [2] تمتد الشبكة من [[ميدان سنتجما|ميدان سينتاغما]] لضاحية بالايو فاليرو الجنوبية الغربية، حيث ينقسم الخط لفرعين؛ الاولانى يمتد على طول ساحل اتينا باتجاه ضاحية [[فولا (تجمع سكان فى ڤارى-ڤولا-ڤولياجمينى)|فولا]] الجنوبية، فى الوقت نفسه يتجه التانى نحو بيرايوس. وتغطى الشبكة معظم ساحل اتينا.<ref name="EF">{{استشهاد ويب|عنوان=The Athens Urban Transport Network in Facts and Figures|مسار=http://www.oasa.gr/pdf/FactsAndFigures_en.pdf|تاريخ-الوصول=28 January 2007|صحيفة=OASA|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20060629074436/http://www.oasa.gr/pdf/FactsAndFigures_en.pdf|تاريخ-الأرشيف=2006-06-29|صفحة=13|archive-url=https://web.archive.org/web/20060629074436/http://www.oasa.gr/pdf/FactsAndFigures_en.pdf|url-status=dead}}</ref>
=== مطار اتينا الدولى ===
[[ملف:Greece-0028_(2215861772).jpg|بديل=|تصغير|[[مطار اثينا الدولى|مطار اتينا الدولى]]]]
تخدم اتينا [[مطار اثينا الدولى|مطار اتينا الدولى]] (ATH)، الواقع قرب بلدة [[سباتا]] ، فى سهل ميسوجيا الشرقي، على بعد حوالى {{حول|35|km|mi|0}} المطار على بعد شرق مركز اتينا.<ref name="aia">{{استشهاد ويب|عنوان=Contact|مسار=http://www.aia.gr/contact.asp?langid=2|تاريخ-الوصول=11 February 2007|صحيفة=Athens International Airport|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20080406162653/http://www.aia.gr/contact.asp?langid=2|تاريخ-الأرشيف=2008-04-06|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080406162653/http://www.aia.gr/contact.asp?langid=2}}</ref> و حاز المطار على جايزة "احسن مطار أوروبى سنة 2004"، <ref name="pro">{{استشهاد ويب|عنوان=History|مسار=http://www.aia.gr/pages.asp?pageid=15&langid=2|تاريخ-الوصول=11 February 2007|صحيفة=Athens International Airport|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20070607020147/http://www.aia.gr/pages.asp?pageID=15&langID=2|تاريخ-الأرشيف=2007-06-07|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20070607020147/http://www.aia.gr/pages.asp?pageID=15&langID=2}}</ref> و هو مصمم ليكون مركز قابل للتوسع للسفر الجوى فى [[البلقان|جنوب شرق اوروبا]] ، و اتبنا فى 51 شهر بتكلفة 2.2 مليون جنيه إسترلينى. مليار يورو. ويعمل بيها 14000 موظف.<ref name="pro" />
=== العبارة ===
ميناء بيرايوس اكبر ميناء فى اليونان و واحد من اكبر الموانئ فى اوروبا. أما [[رافينا (تجمع سكان فى رافينا-پيكيرمى مونيسيپاليتى)|رافينا]] [[متحف لافريون الاثرى|و لافريو]] فبديلين لمينا اتينا، حيث يربطو المدينة بكتير من [[الجزر اليونانيه|الجزر اليونانية]] فى [[بحر ايجه|بحر إيجة]] ، بالإضافة [[وابيه|ل إيفيا،]] كمان يخدمو سفن الرحلات البحرية.
=== الطرق السريعة ===
[[ملف:Athens-Kiffisia-aerial.jpg|تصغير|صورة جوية لتقاطع الطريق السريع A6 شمال اتينا]]
طريقين رئيسيين فى اليونان بيبتدو من اتينا، وهما الطريق A1 / E75 المتجه شمال نحو [[سالونيك]] ، تانى اكبر مدن اليونان؛ ومعبر إيفزون الحدودى والطريق A8 / E94 المتجه غرب نحو [[باتراس]] ، تالت اكبر مدن اليونان، اللى كان فيه الطريق GR-8A . قبل اكتمالهم، كان جزء كبير من حركة المرور يستخدم الطريقين GR-1 و GR-8 . شبكة الطرق السريعة ذات الرسوم "أتيكى أودوس" تخدم منطقة اتينا الكبرى: يمتد قسمها الرئيسي، الطريق A6 ، من ضاحية [[اليوسيس|إليفسينا]] الصناعية الغربية ل[[مطار اثينا الدولى|مطار اتينا الدولى]] ؛ فى الوقت نفسه يخدم طريقان دائريان، هما طريق إيغاليو الدائرى ( A65 ) وطريق هيميتوس الدائرى ( A62 )، أجزاء من غرب وشرق اتينا على التوالى. طول "أتيكى أودوس" الإجمالى {{حول|65|km|mi|0}} ، ده يخلليها اكبر شبكة طرق سريعة حضرية فى كل اماكن اليونان.
== تعليم ==
[[ملف:Ακαδημία_Αθηνών_1178.jpg|بديل=|تصغير|واجهة أكاديمية اتينا]]
فى شارع بانيبستيميو ، الحرم الجامعى القديم [[جامعة اثينا|لجامعة اتينا]] ، [[المكتبه الوطنيه اليونانيه|والمكتبة الوطنية]] ، و أكاديمية اتينا ، وتشكل مجتمعةً اللى يتعرف بـ"ثلاثية اتينا" اللى شُيّدت فى نص القرن التسعتاشر. تعتبر جامعة اتينا الوطنية وكابوديستريان اكبر و أقدم جامعة فى اتينا. و اتنقلت معظم وظايفها، مع جامعة اتينا التقنية الوطنية، لحرم جامعى فى ضاحية [[زوجرافو (تجمع سكان فى زوجرافو مونيسيپاليتى)|زوغرافو]] الشرقية. يقع الحرم الجامعى القديم لجامعة اتينا التقنية الوطنية فى شارع باتيسيون.
[[ملف:Universität_von_Athen.jpg|تصغير|[[جامعة اثينا|جامعة اتينا]]]]
جامعة غرب أتيكا هيا تانى اكبر جامعة فى اتينا. مقرها فى المنطقة الغربية من اتينا، كان فلاسفة اتينا القديمة يُلقون محاضراتهم. تُمارس كل أنشطة الجامعة فى البنية التحتية الحديثة لثلاثة فروع جامعية ضمن منطقة اتينا الكبرى (إيغاليو بارك، وبستان الزيتون القديم، واتينا)، اللى توفر مساحات حديثة للتدريس والبحث، و مرافق ترفيهية وخدمات دعم لجميع الطلاب. ومن الجامعات التانيه الموجودة فى اتينا: جامعة اتينا للاقتصاد و الأعمال ، [[جامعة بانتيون|و جامعة بانتيون]] ، و جامعة اتينا الزراعية ، و جامعة بيرايوس .
[[ملف:Griechische_Nationalbibliothek.jpg|تصغير|[[المكتبه الوطنيه اليونانيه|المكتبة الوطنية اليونانية]]]]
فى منطقة اتينا الحضرية 10 مؤسسات تعليمية عليا (أو جامعية) مدعومة من الدولة، هيا مرتبة حسب تاريخ إنشائها: مدرسة اتينا للفنون الجميلة (1837)، والجامعة التقنية الوطنية فى اتينا (1837)، [[جامعة اثينا|و جامعة اتينا الوطنية وكابوديستريان]] (1837)، والجامعة الزراعية فى اتينا (1920)، و جامعة اتينا للاقتصاد و الأعمال (1920)، [[جامعة بانتيون|و جامعة بانتيون للعلوم الاجتماعية والسياسية]] (1927)، و جامعة بيرايوس (1938)، و جامعة هاروكوبيو فى اتينا (1990)، ومدرسة التربية التربوية والتكنولوجية (2002)، و جامعة غرب أتيكا (2018). كمان فيه شوية ''كليات'' خاصة تانيه، كما بتتسمما رسمى فى اليونان، علشان يحظر الدستور إنشاء جامعات خاصة. كتير منها معتمد من قبل دول أو جامعات أجنبية، زى الكلية الامريكانيه فى اليونان وفرع جامعة انديانابوليس فى اتينا .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Ιδιωτικά Πανεπιστήμια στην Ελλάδα – Private Universities in Greece|مسار=http://www.thought.de/|تاريخ-الوصول=12 June 2012|صحيفة=www.thought.de|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20120625234055/http://www.thought.de/|تاريخ-الأرشيف=25 June 2012|url-status=live}}</ref>
== ثقافة ==
=== مركز أثرى و متاحف ===
[[ملف:Archäologisches_Nationalmuseum_Athen.jpg|تصغير|المتحف الأثرى الوطنى فى وسط اتينا]]
[[File:The_Acropolis_Museum_as_seen_from_the_top_of_the_Acropolis_hill.jpg|تصغير|متحف الأكروبوليس]]
[[ملف:The_Stoa_of_Attalus_on_February_26,_2022.jpg|تصغير|متحف الأغورا القديمة فى رواق أتالوس]]
المدينة مركز عالمى [[علم الاثار|للبحوث الأثرية]] . فمع المؤسسات الأكاديمية الوطنية، زى [[جامعة اثينا|جامعة اتينا]] والجمعية الأثرية ، المدينة تضمّ متاحف اثرية كتير ، بما فيها المتحف الأثرى الوطنى ، [[متحف الفن السيكلادى|ومتحف سيكلاديك]] ، و متحف النقوش ، والمتحف البيزنطى والمسيحى ، و متاحف فى الأغورا القديمة، و الأكروبوليس ، وكيراميكوس ، و متحف كيراميكوس الأثرى . كما تضمّ المدينة معمل [[ديموكريتوس]] لعلم الآثار القياسى ، مع هيئات أثرية إقليمية ووطنية تبع وزارة الثقافة اليونانية .
اتينا تستضيف 17 معهدًا أثرى أجنبى تُعنى بتعزيز وتسهيل البحوث اللى يجريها باحثين من بلادهم الأصلية. وبسبب ده، تضم اتينا اكتر من 12 مكتبة أثرية وثلاثة مختبرات أثرية متخصصة، كما أنها تستضيف مئات المحاضرات و المؤتمرات والندوات المتخصصة، و عشرات المعارض الأثرية كل سنه. و فى أى وقت، يتواجد فى المدينة مئات الباحثين والعلما الدوليين من مختلف فروع علم الآثار.
أهم متاحف اتينا بتشمل :
* المتحف الأثرى الوطنى ، و هو اكبر متحف أثرى فى البلاد، وواحد من أهم المتاحف على مستوى العالم، حيث فيه مجموعة واسعة من الآثار. وتغطى القطع الأثرية فترة تزيد عن 5000 عام، من أواخر العصر [[العصر الحجرى الحديث|الحجرى الحديث]] لليونان الرومانية ؛
* [[متحف بيناكى]] بفروعه المتعددة اللى تضم كل مجموعة من مجموعاته، بما فيها الفن القديم، و الفن البيزنطي، و الفن العثماني، و الفن الصيني، و غيرها؛
* المتحف البيزنطى والمسيحى ، واحد من أهم متاحف الفن البيزنطى ؛
* [[معرض اثينا الوطنى|المعرض الوطنى للفنون]] ، و هو المعرض الرائد اللى يحمل اسم البلاد، اللى أعيد افتتاحه سنة 2021 بعد التجديد؛
* المتحف الوطنى للفن المعاصر ، اللى افتتح سنة 2000 فى مبنى مصنع بيره سابق؛
* [[متحف بازل و أليس جولينداريس . اثينا|متحف غولاندريس للفن المعاصر]] ، اللى يعرض كتير من أعمال الفن الحديث اللى جمعها مالك المراكب باسل غولاندريس ومراته إليز كارادونتيس
* المتحف النقدى ، اللى فيه مجموعة كبيرة من العملات القديمة والحديثة؛
* [[متحف الفن السيكلادى|متحف غولاندريس للفنون السيكلادية]] ، اللى فيه مجموعة واسعة من الفنون السيكلادية ، بما فيها تماثيله الشهيرة المصنوعة من الرخام الأبيض؛
* اتفتح متحف الأكروبوليس الجديد سنة 2009، علشان ياخد مكان المتحف القديم فى الأكروبوليس. و لاقى المتحف الجديد إقبال كبير، حيث زاره ما يقارب مليون شخص خلال الفترة الصيفية من يونيه لاكتوبر 2009 بس. كما فيه عدد من المتاحف الصغيرة المملوكة للقطاع الخاص اللى تُعنى بالثقافة و الفنون اليونانية.
* متحف كيراميكوس الأثرى ، و هو متحف يعرض قطع أثرية من موقع دفن كيراميكوس. ترتبط كتير من الأوانى الفخارية و غيرها من القطع الأثرية بنظرة الاتينيين لالموت والحياة الآخرة عبر عصور كتيرة.
* المتحف اليهودى فى اليونان ، و هو متحف بييوصف تاريخ وثقافة المجتمع اليهودى اليونانى .
=== معمار ===
[[ملف:Attica_06-13_Athens_27_Zappeion.jpg|تصغير|قاعة زابيون]]
[[ملف:Μητρόπολη_Αθηνών_3321.jpg|تصغير|[[كاتدرائيه متروبوليتان فى اثينا|كاتدرائية اتينا]] (متروبوليس اتينا)]]
اتينا تضم [[طراز معمارى|أنماط معمارية]] متنوعة، من الطراز اليونانى الرومانى [[عماره كلاسيكيه جديده|والكلاسيكى الحديث]] لالطراز الحديث. و فى الغالب تتواجد الأنماط دى فى المناطق نفسها، علشان لا تتسم اتينا بنمط معمارى موحد. وبسرعه يلاحظ الزائر غياب المبانى الشاهقة، حيث تفرض اتينا قوانين صارمة تحدد ارتفاع المبانى لضمان رؤية تلة الأكروبوليس من كل اماكن المدينة. رغم من التنوع ده فى الأنماط، لكن هناك دلائل على استمرارية عناصر البيئة المعمارية عبر تاريخ المدينة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Excavation and Rescue Operations: What to Preserve and Why|صحيفة=Museum International|مؤلف=Doumas|الأول=Christos|تاريخ=April 1998|المجلد=50|العدد=2|صفحات=6–9|دوي=10.1111/1468-0033.00142}}</ref>
الكلاسيكية الجديدة هيمنت على اتينا خلال معظم القرن التسعتاشر، مع بعض الانحرافات عنها كالانتقائية ،بالخصوص فى أوائل القرن العشرين. وهكذا، كان القصر الملكى القديم أول مبنى عام هام يُشيد بين 1836 و1843. و فى نص القرن التسعتاشر و أواخره، شارك [[ثيوفيل هانسين|ثيوفيل فرايهر فون هانسن]] [[ارنست زيلر|و إرنست زيلر]] فى بناء كتير من المبانى الكلاسيكية الجديدة، زى أكاديمية اتينا وقاعة زابيون . كما صمم زيلر كتير من القصور الخاصة فى وسط اتينا، اللى بقت بعدين عامة، فى العاده عن طريق التبرعات، زى قصر إليو ميلاثرون اللى صممه [[هاينريش شليمان|شليمان]]
من عشرينات القرن العشرين، ابتدت العمارة الحديثة، بما فيها [[باوهاوس|مدرسة باوهاوس]] وفن [[ارت ديكو|الآرت ديكو،]] تُؤثر على معظم المعماريين اليونانيين، وشُيِّدت مبانى عامة و بالخصوص حسب لهذه الأساليب. ومن المناطق اللى تضم عدد كبير من دى المبانى كولوناكى ، و بعض مناطق وسط المدينة؛ ومن الأحياء اللى تطورت فى الفتره دى كيبسيلى .
فى خمسينات و ستينات القرن العشرين، خلال توسعة اتينا وتطويرها، لعبت حركات معمارية حديثة تانيه، كالطراز الدولى ، دور هام. أُعيد بناء مركز اتينا بشكل كبير،و ده اتسبب فى هدم عدد من المبانى الكلاسيكية الجديدة. استخدم معماريو تلك الفتره موادًا كالزجاج والرخام و الألومنيوم، ومزج كتير منهم بين العناصر الحديثة والكلاسيكية. بعد الحرب العالميه التانيه، برز معماريون عالميون صمموا وبنوا فى المدينة، من بينهم [[فالتر جروبيوس|والتر غروبيوس]] ، بتصميمه للسفارة الامريكانيه ، [[ايرو سارينين|و إيرو سارينين]] ، بتصميمه للمبنى الشرقى لمطار إلينيكون بعد الحرب.
=== النحت الحضرى ===
[[ملف:The_Old_Parliament_House_-_National_Historical_Museum_-_on_March_1,_2019.jpg|تصغير|مبنى البرلمان القديم دلوقتى فيه متحف التاريخ الوطنى. إطلالة من شارع ستاديو .]]
تنتشر فى أرجاء المدينة تماثيل و تماثيل نصفية كتير . فمع الأعمال الكلاسيكية الجديدة لليونيداس دروسيس فى أكاديمية اتينا (أفلاطون، سقراط، أبولو، واتينا)، الأعمال التانيه البارزة بتشمل تمثال ثيسيوس [[Georgios Fytalis|لجورجيوس فيتاليس]] فى ثيسيوم؛ و تماثيل لشخصيات محبة لليونان زى [[جورج بايرون|اللورد بايرون]] ، [[جورج كانينج|وجورج كانينج]] ، [[وليام جلادستون|وويليام غلادستون]] ؛ وتمثال [[ثيودوروس كولوكوترونيس]] الفروسى للازاروس سوخوس قدام البرلمان القديم؛ وتماثيل [[ايوانيس كابودستردياس|يوانيس كابوديسترياس]] ، [[ريجاس ڤيليستينليس|وريغاس فيرايوس،]] [[ادمانتيوس كوريس|وأدامانتيوس كورايس]] فى الجامعة؛ وتمثال [[ايڤانجيلوس زاپاس|إيفانجيلوس زاباس]] وكونستانتينوس زاباس فى زابيون؛ وتمثال يوانيس فارفاكيس فى الجنينة الوطنية؛ وتمثال "قاطع الحطب" لديميتريوس [[Dimitrios Filippotis|فيليبوتيس]] ؛ وتمثال [[اليكساندر پاپاجوس|ألكسندروس باباجوس]] الفروسى فى حى باباجو. وتضم ساحة بيديون تو أريوس تماثيل نصفية كتير لمقاتلين الاستقلال اليونانى. كما بيعتبرقبر الجندى المجهول فى ساحة سينتاغما معلم بارز.
=== الترفيه و الفنون الأدائية ===
[[ملف:Εθνικό_Θέατρο_Αθηνών_9854.jpg|بديل=|تصغير|[[المسرح الوطنى اليونانى]] ، قرب [[ميدان امونيا|ساحة أومونيا]]]]
اتينا تضم 148 مسرح ، اكتر من أى مدينة تانيه فى العالم، بما فيها مسرح هيرودس أتيكوس القديم، اللى يستضيف مهرجان اتينا السنوى من مايو لاكتوبر.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Home Page|مسار=http://www.urbanaudit.org|ناشر=Urban Audit|تاريخ-الوصول=21 March 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090206144738/http://urbanaudit.org/|تاريخ-الأرشيف=6 February 2009}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens – Epidaurus Festival 2008|مسار=http://www.greekfestival.gr/?lang=en|ناشر=Greekfestival.gr|تاريخ-الوصول=21 March 2009|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090222165312/http://www.greekfestival.gr/?lang=en|تاريخ-الأرشيف=22 February 2009|url-status=live}}</ref> و عدد كبير من دور السينما متعددة الشاشات، تستضيف اتينا دور سينما فى الهواء الطلق. كما تدعم المدينة أماكن المزيكا، بما فيها [[اثينس كونسيرت هال|قاعة اتينا للحفلات المزيكا]] ( ''ميغارو موسيكيس'' )، اللى تجذب فنانين عالميين.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Megaron Events Chart|مسار=http://www.megaron.gr/megaro/programeng/top.htm|ناشر=Megaron.gr|تاريخ-الوصول=21 March 2009|تاريخ=26 October 1997|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090201025145/http://www.megaron.gr/megaro/programeng/top.htm|تاريخ-الأرشيف=2009-02-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20090201025145/http://www.megaron.gr/megaro/programeng/top.htm|url-status=dead}}</ref> بيعتبرمرصد اتينا الفلكي، <ref>{{استشهاد ويب|مسار=http://www.eugenfound.edu.gr|ناشر=Eugenfound.edu.gr|تاريخ-الوصول=21 March 2009|لغة=el|script-title=el:Ίδρυμα Ευγενίδου. Εκπαιδευτικό Κοινωφελές Ίδρυμα|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20080608171428/http://www.eugenfound.edu.gr/|تاريخ-الأرشيف=8 June 2008|url-status=live}}</ref> الواقع فى شارع أندريا سينغرو ، فى بالايو فاليرو، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens Today|مسار=https://www.athens-today.com/it/|تاريخ-الوصول=29 May 2020|صحيفة=athens-today.com|مؤلف=Rizzo|الأول=Demetrio|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20201128070911/https://www.athens-today.com/it/|تاريخ-الأرشيف=28 November 2020|url-status=live}}</ref> واحد من اكبر واحسن المراصد الفلكية الرقمية تجهيز فى العالم.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens Eugenides Planetarium|مسار=http://www.barco.com/reference/2484|ناشر=Barco|تاريخ-الوصول=16 June 2011|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110707220221/http://www.barco.com/reference/2484|تاريخ-الأرشيف=7 July 2011}}</ref> سيضم المركز الثقافى لمؤسسة ستافروس نياركوس ، اللى تم افتتاحه سنة 2016، [[المكتبه الوطنيه اليونانيه|المكتبة الوطنية اليونانية]] ودار الأوبرا الوطنية اليونانية .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Vision|مسار=http://www.snfcc.org/about/vision/|ناشر=SNFCC|تاريخ-الوصول=16 November 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20161116230830/http://www.snfcc.org/about/vision/|تاريخ-الأرشيف=2016-11-16|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20161116230830/http://www.snfcc.org/about/vision/}}</ref> سنة 2018، اختارت [[يونيسكو|اليونسكو]] اتينا عاصمة عالمية للكتاب .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens: Books everywhere|مسار=https://en.unesco.org/courier/2018-2/athens-books-everywhere|تاريخ-الوصول=31 March 2022|صحيفة=UNESCO|تاريخ=29 March 2018|لغة=en|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220423165332/https://en.unesco.org/courier/2018-2/athens-books-everywhere|تاريخ-الأرشيف=23 April 2022|url-status=live}}</ref>
المطاعم و البارات بتنتشر فى مراكز الترفيه فى منطقتين بلاكا [[موناستيراكى|وتريغونو]] بالمركز التاريخي، فى الوقت نفسه تشهد ضواحى غازى وبسيرى الداخلية زحمه كبير بالنوادى الليلية والحانات، فى حين تتميز مناطق كولوناكى و إكسارشيا وكيبسيلى وميتاكسورجيو وكوكاكى وبانغراتى بأجواء القهاوى و المطاعم. أما ضواحى ميكروليمانو و أليموس [[جليفاذا|وغليفادا]] الساحلية فتضم كتير من البارات والبارات الشاطئية والنوادى الصيفية النابضة بالحياة.
[[File:Stavros_Niarchos_Foundation_Cultural_Center_-_52035330487.jpg|بديل=|تصغير|المركز الثقافى لمؤسسة ستافروس نياركوس ، موطن دار الأوبرا الوطنية اليونانية [[المكتبه الوطنيه اليونانيه|والمكتبة الوطنية]] الجديدة]]
انجح اغانى خلال الفترة من 1870 ل1930 كانت هيا الأغانى الأثينية (Αθηναϊκές καντάδες)، عن الكانتاد الهيبتانيسى (καντάδες ' serenades '؛ غناء: καντάδα) و الأغانى اللى يتم أداؤها على المسرح. (επιθεωρησιακά τραγούδια "أغانى المسرحية") فى المسرحيات والكوميديا المزيكا و الأوبريتات والعروض الليلية اللى كانت تهيمن على المشهد المسرحى فى اتينا.
سنة 1922، عقب [[Greco-Turkish War (1919–1922)|الحرب اليونانية التركية]] ، [[Greek genocide|والإبادة الجماعية]] اللى تعرض ليها اليونانيون فى آسيا الصغرى، واللى جه بعدها من [[Population exchange between Greece and Turkey|عمليات تبادل سكانى]] ، يونانيين كتير هربو لاتينا. استقرو فى أحياء فقيرة، و جلبو معاهم مزيكا [[Rebetiko|الريبيتيكو]] ،و ده ساهم فى انتشارها فى اليونان، اللى بقت بعدين أساس مزيكا [[Laïko|اللايكو]] . بين أنواع الأغانى التانيه الشائعة اليوم فى اليونان: الإيلافرولايكا، و الإنتخنو، والديموتيكا، والسكايلاديكا. [[مانوس هاتزيداكيس|مانوس هادجيداكيس]] و [[ميكيس ثيودوراكيس]] من أبرز ملحنين الأغانى اليونانية، و أشهرهم على الصعيد الدولي، و بالخصوصً فى نمط الإنتخنو.ا الملحنين حققو شهرةً عالميةً بفضل تأليفهم مزيكا تصويرية للأفلام.
مغنية السوبرانو اليونانية الشهيرة، المولودة فى امريكا، [[ماريا كالاس|ماريا كالاس،]] قضت سنينمراهقتها فى اتينا، حيث استقرت سنة 1937.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Rémy|الأول=Pierre-Jean|مسار=http://archive.org/details/mariacallastribu00rm|عنوان=Maria Callas, a tribute|تاريخ=1978|ناشر=New York : St. Martin's Press|آخرون=Internet Archive|صفحات=19|isbn=978-0-312-51448-8}}</ref><ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Petsalis-Diomidis|الأول=Nikolaos|مسار=http://archive.org/details/isbn_9781574670592|عنوان=The unknown Callas: the Greek years|تاريخ=2001|ناشر=Portland, Or. : [[Amadeus Press]]|آخرون=Internet Archive|صفحات=76, 88|url-access=registration|isbn=978-1-57467-059-2}}</ref> ابتدت مسيرتها المهنية فى الأوبرا سنة 1940 فى اتينا، مع الأوبرا الوطنية اليونانية .<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Petsalis-Diomidis|الأول=Nikolaos|مسار=https://archive.org/details/isbn_9781574670592|عنوان=The unknown Callas: the Greek years|تاريخ=2001|ناشر=[[Amadeus Press]]|سلسلة=Opera biography series|مكان=Portland, Or|صفحة=214|url-access=registration|isbn=978-1-57467-059-2}}</ref> سنة 2018، أُعيد تسمية مسرح أولمبيا البلدى فى المدينة علشان يكون " مسرح أولمبيا سيتى المزيكا 'ماريا كالاس' ".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Olympia {{!}} ΟΛΥΜΠΙΑ ΔΗΜΟΥ ΑΘΗΝΑΙΩΝ|مسار=https://oly.gr/en/oly/|تاريخ-الوصول=31 October 2023|تاريخ=24 February 2023|لغة=en-US}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان="Ολύμπια", η μεγάλη επιστροφή|مسار=https://www.kathimerini.gr/culture/music/997785/olympia-i-megali-epistrofi/|تاريخ-الوصول=31 October 2023|صحيفة=Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ|تاريخ=30 November 2018|مؤلف=Βατόπουλος|الأول=Νίκος|لغة=greek|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20231031091841/https://www.kathimerini.gr/culture/music/997785/olympia-i-megali-epistrofi/|تاريخ-الأرشيف=31 October 2023|url-status=live}}</ref> و سنة 2023، افتتحت البلدية متحف ماريا كالاس ، اللى فى [[عماره كلاسيكيه جديده|مبنى كلاسيكى حديث]] فى شارع ميتروبولوس رقم 44.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Maria Callas museum, first in the world, opens in central Athens|مسار=https://www.iefimerida.gr/english/maria-callas-museum-first-world-opens-central-athens|تاريخ-الوصول=29 October 2023|صحيفة=iefimerida.gr|تاريخ=25 October 2023|لغة=el|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20231029133642/https://www.iefimerida.gr/english/maria-callas-museum-first-world-opens-central-athens|تاريخ-الأرشيف=29 October 2023|url-status=live}}</ref>
=== الرياضة ===
[[ملف:The_Panathenaic_Stadium_on_April_22,_2021.jpg|تصغير|ملعب باناثينايك فى اتينا ( كاليمارمارون )، اللى يرجع تاريخه للقرن الرابع قبل الميلاد، استضاف [[اوليمبياد صيف 1896|أول دورة ألعاب أولمبية حديثة]] سنة 1896.]]
[[File:Aerial_view_of_Olympic_complex_in_Athens_2004_DSC06793.jpg|تصغير|مجمع اتينا الأولمبى الرياضى]]
[[ملف:Panathinaikos_-_Sparta_Prague_DSC00055.JPG|تصغير|[[باناثينايكوس|ماتش باناثينايكوس]] ضد [[سبارتا براج|سبارتا براغ]] فى [[ستاد اتينا الاولمبى|ملعب اتينا الأولمبى]] ، 2008]]
اتينا ليها تاريخ عريق فى الرياضة والفعاليات الرياضية، فهى موطن لأهم النوادى فى الرياضة اليونانية وتضم عدداً كبير من المنشآت الرياضية. كما استضافت المدينة فعاليات رياضية ليها اهميه دولية. اتينا استضافت [[العاب اوليمبيه صيفيه|دورة الألعاب الأولمبية الصيفية]] مرتين، عامى [[اوليمبياد صيف 1896|1896]] و [[اوليمبياد صيف 2004|2004]] . تطلّبت دورة الألعاب الأولمبية الصيفية سنة 2004 بناء [[ستاد اتينا الاولمبى|استاد اتينا الأولمبى]] ، اللى كسب من ساعتها شهرةً واسعة كواحد من أجمل الملاعب فى العالم، و واحد من أبرز المعالم الحديثة فى البلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens 21st Century – Athens Olympic Stadium|مسار=http://www.athens-today.com/e-olimpica_stadio.htm|ناشر=Athens-today.com|تاريخ-الوصول=26 December 2008|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090216232456/http://www.athens-today.com/e-olimpica_stadio.htm|تاريخ-الأرشيف=16 February 2009|url-status=live}}</ref> ده الاستاد الاكبر فى البلاد، و استضاف نهائيين [[تشامبيونز ليج|لدورى أبطال اوروبا]] ، عامى [[نهائى دورى ابطال اوروبا 1994|1994]] و [[نهائى دورى ابطال اوروبا 2007|2007]] . ومن الملاعب الرئيسية التانيه [[ستاد كارايسكاكيس|استاد كارايسكاكيس]] الواقع فى مدينة بيرايوس القريبة، و هو مجمع رياضى وترفيهي، استضاف [[نهائى كاس الكؤوس الاوروبيه 1971|نهائى كأس الكؤوس الاوروبية سنة 1971]] ، واستاد آيا صوفيا الواقع فى [[نيا فيلادلفيا]] ، اللى استضاف نهائى الدورى الاوروبى سنة 2024 .
أُقيم نهائى [[يوروليج|الدورى الاوروبى لكرة السلة]] مرتين، عامى 1985 و 1993 ، فى ستاد السلام والصداقة ، المعروف اختصار بـ SEF، و هو صالة رياضية داخلية كبيرة، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Athens 21st Century – The Olympic Coastal Complex|مسار=http://www.athens-today.com/e-olimpica_faliro.htm|ناشر=Athens-today.com|تاريخ-الوصول=26 December 2008|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20090214023850/http://www.athens-today.com/e-olimpica_faliro.htm|تاريخ-الأرشيف=14 February 2009|url-status=live}}</ref> وللمرة التالتة سنة 2007 فى الصالة الأولمبية المقفولة . كما استضافت ملاعب العاصمة فعاليات رياضية تانيه، زى ألعاب القوى والكرة الطياره [[كورة الميه|وكرة الماء]] و غيرها.
منطقة اتينا الكبرى تضم 3 نوادى رياضية متعددة ناجحة تاخد بشعبية واسعة، وهي: [[نادى باناثينايكوس|باناثينايكوس]] ، اللى اتأسس فى مدينة اتينا، و أولمبياكوس ، اللى اتأسس فى مدينة بيرايوس الساحلية، و أيك اتينا ، اللى اتأسس فى بلدة [[نيا فيلادلفيا]] . فى [[كورة قدم|كرة القدم]] ، بيعتبر[[نادى اولمبيكوس|أولمبياكوس]] القوة المهيمنة على المستوى الوطني، و هو النادى اليونانى الوحيد اللى كسب بطولة أوروبية، هيا دورى المؤتمر الاوروبى 2023-2024 . وصل [[باناثينايكوس]] ل[[نهائى كاس اوروبا 1971|نهائى كأس اوروبا سنة 1971]] ، فى الوقت نفسه بيعتبر[[ايك اثينا|أيك اتينا]] العضو التانى فى دى المجموعة الثلاثية الكبيرة . تمتلك دى النوادى كمان فرق ناجحة [[كورة سله|فى كرة السلة]] ؛ علشان يُعتبر [[نادى باناثينايكوس لكره السله|باناثينايكوس]] [[نادى اولمبياكوس لكره السله|وأولمبياكوس]] من أقوى الفرق فى اوروبا، بعد فوزهما بلقب [[يوروليج|الدورى الاوروبى]] سبع مرات وثلاث مرات على التوالي، فى الوقت نفسه كان أيك اتينا أول فريق يونانى يكسب بلقب أوروبى فى أى رياضة جماعية.
من النوادى البارزة التانيه فى المنطقة: اتينايكوس ، [[نادى بانيونيوس|بانيونيوس]] ، [[نادى اتروميتوس|أتروميتوس]] ، [[نادى ابولون سميرنى|أبولون سميرنيس]] ، بانيلينوس ، [[نادى ايجاليو لكورة القدم|إيغاليو]] ، [[اثنيكوس|إيثينكو بيرايوس]] ، ماروسى بى سى ، وبيريستيرى بى سى. كما حققت النوادى الاتينية نجاحات محلية و دولية فى رياضات تانيه.
منطقة اتينا تضم تضاريس متنوعة، أبرزها التلال والجبال المحيطة بالمدينة، والعاصمة هيا المدينة الرئيسية الوحيدة فى اوروبا اللى يقسمها [[سلسله جبليه|سلسلة جبال]] . تمتد أربع سلاسل جبلية جوه حدود المدينة، وتتقاطع آلاف الكيلومترات من المسارات عبر المدينة والمناطق المجاورة،و ده يوفر فرص لممارسة الرياضة والوصول لالطبيعة سير على الأقدام أو بالدراجة .
خارج اتينا و عبر محافظة أتيكا، بتشمل الأنشطة الخارجية التزلج ، وتسلق الصخور ، والطيران الشراعى ، وركوب الأمواج. وتُقدّم كتير من النوادى الخارجية خدماتها لهذه الرياضات، بما فيها فرع اتينا لنادى سييرا ، اللى يُنظّم اكتر من 4000 رحلة سنوى فى المنطقة.
اتينا كسبت استضافة دورة الألعاب الأولمبية الصيفية سنة 2004 فى 5 سبتمبر 1997 فى [[لوزان]] ، سويسرا، بعد خسارتها فى محاولة سابقة لاستضافة [[اوليمبياد صيف 1996|دورة الألعاب الأولمبية الصيفية سنة 1996]] لصالح [[اتلانتا|أتلانتا]] ، امريكا.<ref name="oly"/> و كانت دى هيا المرة التانيه اللى تستضيف فيها اتينا الألعاب، بعد الدورة الافتتاحية سنة 1896. و بعد محاولة غير ناجحة سنة 1990، تم تحسين ملف ترشيح سنة 1997 بشكل جذري، بما فيها الاستناد لتاريخ اليونان الأولمبى. و فى الجولة الأخيرة من التصويت، تفوقت اتينا على روما بحصولها على 66 صوت مقابل 41.<ref name="oly" /> وقبل دى الجولة، تم استبعاد مدن [[بوينوس ايريس|بوينس آيرس]] وستوكهولم [[كيب تاون|وكيب تاون]] من المنافسة، لحصولها على عدد أقل من الأصوات.<ref name="oly" /> و رغم الانتقادات اللى اتوجهت للتكلفة الباهظة، اللى قُدّرت بحوالى 1.5 مليون دولار أمريكي، بفضل مليار دولار، تحولت اتينا لمدينة اكتر كفاءة ليها التكنولوجيا الحديثة فى النقل [[تخطيط حضرى|والتطوير الحضرى]] الحديث.<ref name="olyy">{{استشهاد بخبر
| date = 30 August 2004
| title = Athens bids farewell to the Games
| work = CNN
| url = http://edition.cnn.com/2004/SPORT/08/29/closing.ceremony/
| accessdate = 29 March 2007
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080115082941/http://edition.cnn.com/2004/SPORT/08/29/closing.ceremony/
| archivedate = 15 January 2008
}}</ref> استقبلت الألعاب اكتر من 10000 رياضى من 202 دولة.<ref name="olyy" />
== شوف كمان ==
* المدن الحديثة اللى اتسمت على اسم اتينا
* مخطط مدينة اتينا
* الجدول الزمنى لاتينا
== ملحوظات ==
{{Notelist}}
== مراجع ==
{{مصادر|colwidth=30em}}
== لينكات برانيه ==
{{روابط تجمعات سكنيه}}
* {{ويب سايت رسمى|https://cityofathens.gr}} of the Municipality of Athens
{{Adjacent communities}}{{Athens}}{{أشرطة}}{{أشرطة|title=Culture and history}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:عواصم اوروبا]]
[[تصنيف:CS1 الفرنسية-language sources (fr)]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:Articles including recorded pronunciations]]
[[تصنيف:Coordinates on Wikidata]]
[[تصنيف:اتينا]]
ohiktrvs7gdkyoophkeu04ss7zbtcba
ميت ابو الكوم
0
3145
13009722
11846250
2026-04-21T09:03:34Z
Mnbaav
287184
13009722
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
ميت ابو الكوم هى قريه بتتبع مركز تلا فى محافظة المنوفيه فى مصر.
== تعريف ==
* قرية من القرى بتاعة محافظة [[محافظة المنوفيه|المنوفية]] بجمهورية [[مصر]] .
* اشهر حاجه ان الرئيس [[محمد انور السادات]] اتولد فيها سنة [[1918]] .
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير من القريه ==
أنور السادات
فيفى عبدة
== شوف كمان ==
* [[لسته قرى محافظة المنوفيه]]
* [[محافظة المنوفيه]]
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
==شوف باردوه==
قريه مصريه في الجدول اللي جاي
{{لنك مصر}}
و [[:تصنيف:قرى مصر]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى مصر}}
[[تصنيف:قرى محافظة المنوفيه]]
mfmuqt40r8enr9ueumm83zuqnguc7fy
13009724
13009722
2026-04-21T09:04:01Z
Mnbaav
287184
13009724
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''ميت ابو الكوم''' هى قريه بتتبع مركز تلا فى محافظة المنوفيه فى مصر.
== تعريف ==
* قرية من القرى بتاعة محافظة [[محافظة المنوفيه|المنوفية]] بجمهورية [[مصر]] .
* اشهر حاجه ان الرئيس [[محمد انور السادات]] اتولد فيها سنة [[1918]] .
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير من القريه ==
أنور السادات
فيفى عبدة
== شوف كمان ==
* [[لسته قرى محافظة المنوفيه]]
* [[محافظة المنوفيه]]
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
==شوف باردوه==
قريه مصريه في الجدول اللي جاي
{{لنك مصر}}
و [[:تصنيف:قرى مصر]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى مصر}}
[[تصنيف:قرى محافظة المنوفيه]]
safyq2zbt0tidp6n9ku1ph4pwj3x64q
13009725
13009724
2026-04-21T09:04:59Z
Mnbaav
287184
13009725
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''ميت ابو الكوم''' هى قريه بتتبع مركز تلا فى محافظة المنوفيه فى مصر.
== تعريف ==
* قرية من القرى بتاعة محافظة [[محافظة المنوفيه|المنوفية]] بجمهورية [[مصر]] .
* اشهر حاجه ان الرئيس [[محمد انور السادات]] اتولد فيها سنة [[1918]] .
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير من القريه ==
أنور السادات
فيفى عبدة
== شوف كمان ==
* [[لسته قرى محافظة المنوفيه]]
* [[محافظة المنوفيه]]
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
==شوف كمان==
قريه مصريه في الجدول اللي جاي
{{لنك مصر}}
[[:تصنيف:قرى مصر]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى مصر}}
[[تصنيف:قرى محافظة المنوفيه]]
hmqapa5vohk4cm6il8r4zkkl6a35xut
13009727
13009725
2026-04-21T09:05:31Z
Mnbaav
287184
13009727
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''ميت ابو الكوم''' هى قريه بتتبع مركز تلا فى محافظة المنوفيه فى مصر.
== تعريف ==
* قرية من القرى بتاعة محافظة [[محافظة المنوفيه|المنوفية]] بجمهورية [[مصر]] .
* اشهر حاجه ان الرئيس [[محمد انور السادات]] اتولد فيها سنة [[1918]] .
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير من القريه ==
الرئيس محمد أنور السادات
== شوف كمان ==
* [[لسته قرى محافظة المنوفيه]]
* [[محافظة المنوفيه]]
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
==شوف كمان==
قريه مصريه في الجدول اللي جاي
{{لنك مصر}}
[[:تصنيف:قرى مصر]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى مصر}}
[[تصنيف:قرى محافظة المنوفيه]]
13v1nxagyfzc4uzbjf4qet2etnv36g2
13009728
13009727
2026-04-21T09:05:53Z
Mnbaav
287184
13009728
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''ميت ابو الكوم''' هى قريه بتتبع مركز تلا فى محافظة المنوفيه فى مصر.
== تعريف ==
* قرية من القرى بتاعة محافظة [[محافظة المنوفيه|المنوفية]] بجمهورية [[مصر]].
* اشهر حاجه ان الرئيس [[محمد انور السادات]] اتولد فيها سنة [[1918]].
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير من القريه ==
الرئيس محمد أنور السادات
== شوف كمان ==
* [[لسته قرى محافظة المنوفيه]]
* [[محافظة المنوفيه]]
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
==شوف كمان==
قريه مصريه في الجدول اللي جاي
{{لنك مصر}}
[[:تصنيف:قرى مصر]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى مصر}}
[[تصنيف:قرى محافظة المنوفيه]]
hghzr7bonq2147hpsn6qmg2bjfv27dn
13009729
13009728
2026-04-21T09:07:23Z
Mnbaav
287184
13009729
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''ميت ابو الكوم''' هى قريه بتتبع مركز تلا فى محافظة المنوفيه فى مصر.
== تعريف ==
* قرية من القرى بتاعة محافظة [[محافظة المنوفيه|المنوفية]] بجمهورية [[مصر]].
* اشهر حاجه ان الرئيس [[محمد انور السادات]] اتولد فيها سنة [[1918]].
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير من القريه ==
*محمد أنور السادات
== شوف كمان ==
* [[لسته قرى محافظة المنوفيه]]
* [[محافظة المنوفيه]]
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
==شوف كمان==
قريه مصريه في الجدول اللي جاي
{{لنك مصر}}
[[:تصنيف:قرى مصر]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى مصر}}
[[تصنيف:قرى محافظة المنوفيه]]
14h76vok4pcx3eozpo7ruklf6wlodch
جغرافية مصر
0
5720
13009525
13008867
2026-04-20T12:32:44Z
Mnbaav
287184
تطوير
13009525
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''[[مصر]]''' موجوده فى الجزء الشمالى من [[افريقيا]] ، و بتشمل شبه جزيرة [[سينا]]. [[مصر]] بتشكل وحده طبيعيه جغرافيه و اقتصاديه، حدود مصر من الشمال [[البحر المتوسط]] و من الجنوب السودان و من الشرق غزه و اسرائيل و خليج العقبه و خليج السويس و [[البحر الاحمر]] و من الغرب ليبيا. جغرافيا مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، و ده هو السبب إن مصر الفرعونيه استمرت فتره طويله، و كانت مستقله و قايمه بذاتها.
من الوجهه الجغرافيه الطبيعيه من العصور الفرعونيه لغاية النهارده بتنقسم الأراضى المصريه ل: '''الوجه البحرى''' اللى بيمتد من [[البحر المتوسط]] لغاية شمال القاهره و '''الوجه القبلى''' او '''الصعيد''' اللى بيمتد من جنوب القاهره لغاية السودان و سينا و الصحرا الشرقيه شرق النيل و غرب البحر الاحمر و الصحرا الغربيه غرب النيل.
مساحة مصر 1001449 كيلومتر مربع من الارض ،تقريبن نفس مساحة ولاية [[تكساس]] و ولاية [[نيو ميكسيكو]] مع بعض ، او اربع مرات مساحة [[المملكه المتحده]] ، او ضعف مساحة [[فرنسا]].
أطول مسافه واحده من الشمال للجنوب 1024 كيلومتر ، ومن الشرق للغرب 1240 كيلومتر. حدود مصر الطبيعية تتألف من أكتر من 2900 كيلومتر على طول ساحل [[البحر المتوسط]] و [[البحر الاحمر]] بما فيه خليج السويس و خليج العقبه.
[[مصر]] ليها سواحل على [[البحر المتوسط]] ، [[النيل|ونهر النيل]] ، و [[البحر الاحمر]]. تحد مصر [[ليبيا]] من الغرب و [[اسرائيل]] من الشرق و [[السودان]] من الجنوب. مساحة مصر {{حول|1,002,450|km2|mi2}}.
أطول مسافه فى خط مستقيم فى مصر من الشمال للجنوب هيا {{حول|1420|km|mi}} ، المسافه من الشرق للغرب {{حول|1275|km|mi}}. مصر عندها اكتر من {{حول|2,900|km|mi}} من الساحل على البحر المتوسط و [[خليج السويس]] و خليج العقبة. مساحتها {{حول|263,451|km2|mi2}} مربع.
== محافظات ==
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينيتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
{{لنك بحيره}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
h79m46x8iniubmy5hsex9szr5agwh0q
13009526
13009525
2026-04-20T12:33:11Z
Mnbaav
287184
13009526
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''[[مصر]]''' موجوده فى الجزء الشمالى من [[افريقيا]] ، و بتشمل شبه جزيرة [[سينا]]. [[مصر]] بتشكل وحده طبيعيه جغرافيه و اقتصاديه، حدود مصر من الشمال [[البحر المتوسط]] و من الجنوب السودان و من الشرق غزه و اسرائيل و خليج العقبه و خليج السويس و [[البحر الاحمر]] و من الغرب ليبيا. جغرافيا مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، و ده هو السبب إن مصر الفرعونيه استمرت فتره طويله، و كانت مستقله و قايمه بذاتها.
من الوجهه الجغرافيه الطبيعيه من العصور الفرعونيه لغاية النهارده بتنقسم الأراضى المصريه ل: '''الوجه البحرى''' اللى بيمتد من [[البحر المتوسط]] لغاية شمال القاهره و '''الوجه القبلى''' او '''الصعيد''' اللى بيمتد من جنوب القاهره لغاية السودان و سينا و الصحرا الشرقيه شرق النيل و غرب البحر الاحمر و الصحرا الغربيه غرب النيل.
مساحة مصر 1001449 كيلومتر مربع من الارض ،تقريبن نفس مساحة ولاية [[تكساس]] و ولاية [[نيو ميكسيكو]] مع بعض ، او اربع مرات مساحة [[المملكه المتحده]] ، او ضعف مساحة [[فرنسا]].
أطول مسافه واحده من الشمال للجنوب 1024 كيلومتر ، ومن الشرق للغرب 1240 كيلومتر. حدود مصر الطبيعية تتألف من أكتر من 2900 كيلومتر على طول ساحل [[البحر المتوسط]] و [[البحر الاحمر]] بما فيه خليج السويس و خليج العقبه.
[[مصر]] ليها سواحل على [[البحر المتوسط]] ، [[النيل|ونهر النيل]] ، و [[البحر الاحمر]]. تحد مصر [[ليبيا]] من الغرب و [[اسرائيل]] من الشرق و [[السودان]] من الجنوب. مساحة مصر {{حول|1,002,450|km2|mi2}}.
أطول مسافه فى خط مستقيم فى مصر من الشمال للجنوب هيا {{حول|1420|km|mi}} ، المسافه من الشرق للغرب {{حول|1275|km|mi}}. مصر عندها اكتر من {{حول|2,900|km|mi}} من الساحل على البحر المتوسط و [[خليج السويس]] و خليج العقبة. مساحتها {{حول|263,451|km2|mi2}} مربع.
== محافظات ==
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
{{لنك بحيره}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
ilm4dx3c5ruqoio49dr7qz4ekznbizp
13009527
13009526
2026-04-20T12:34:19Z
Mnbaav
287184
/* محافظات */
13009527
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''[[مصر]]''' موجوده فى الجزء الشمالى من [[افريقيا]] ، و بتشمل شبه جزيرة [[سينا]]. [[مصر]] بتشكل وحده طبيعيه جغرافيه و اقتصاديه، حدود مصر من الشمال [[البحر المتوسط]] و من الجنوب السودان و من الشرق غزه و اسرائيل و خليج العقبه و خليج السويس و [[البحر الاحمر]] و من الغرب ليبيا. جغرافيا مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، و ده هو السبب إن مصر الفرعونيه استمرت فتره طويله، و كانت مستقله و قايمه بذاتها.
من الوجهه الجغرافيه الطبيعيه من العصور الفرعونيه لغاية النهارده بتنقسم الأراضى المصريه ل: '''الوجه البحرى''' اللى بيمتد من [[البحر المتوسط]] لغاية شمال القاهره و '''الوجه القبلى''' او '''الصعيد''' اللى بيمتد من جنوب القاهره لغاية السودان و سينا و الصحرا الشرقيه شرق النيل و غرب البحر الاحمر و الصحرا الغربيه غرب النيل.
مساحة مصر 1001449 كيلومتر مربع من الارض ،تقريبن نفس مساحة ولاية [[تكساس]] و ولاية [[نيو ميكسيكو]] مع بعض ، او اربع مرات مساحة [[المملكه المتحده]] ، او ضعف مساحة [[فرنسا]].
أطول مسافه واحده من الشمال للجنوب 1024 كيلومتر ، ومن الشرق للغرب 1240 كيلومتر. حدود مصر الطبيعية تتألف من أكتر من 2900 كيلومتر على طول ساحل [[البحر المتوسط]] و [[البحر الاحمر]] بما فيه خليج السويس و خليج العقبه.
[[مصر]] ليها سواحل على [[البحر المتوسط]] ، [[النيل|ونهر النيل]] ، و [[البحر الاحمر]]. تحد مصر [[ليبيا]] من الغرب و [[اسرائيل]] من الشرق و [[السودان]] من الجنوب. مساحة مصر {{حول|1,002,450|km2|mi2}}.
أطول مسافه فى خط مستقيم فى مصر من الشمال للجنوب هيا {{حول|1420|km|mi}} ، المسافه من الشرق للغرب {{حول|1275|km|mi}}. مصر عندها اكتر من {{حول|2,900|km|mi}} من الساحل على البحر المتوسط و [[خليج السويس]] و خليج العقبة. مساحتها {{حول|263,451|km2|mi2}} مربع.
== محافظات ==
{{مفصلة|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
{{لنك بحيره}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
d855cwhbxheee2wn8ovkpvlmut8twgd
13009528
13009527
2026-04-20T12:35:17Z
Mnbaav
287184
13009528
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''[[مصر]]''' موجوده فى الجزء الشمالى من [[افريقيا]] ، و بتشمل شبه جزيرة [[سينا]]. [[مصر]] بتشكل وحده طبيعيه جغرافيه و اقتصاديه، حدود مصر من الشمال [[البحر المتوسط]] و من الجنوب السودان و من الشرق غزه و اسرائيل و خليج العقبه و خليج السويس و [[البحر الاحمر]] و من الغرب ليبيا. جغرافيا مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، و ده هو السبب إن مصر الفرعونيه استمرت فتره طويله، و كانت مستقله و قايمه بذاتها.
من الوجهه الجغرافيه الطبيعيه من العصور الفرعونيه لغاية النهارده بتنقسم الأراضى المصريه ل: '''الوجه البحرى''' اللى بيمتد من [[البحر المتوسط]] لغاية شمال القاهره و '''الوجه القبلى''' او '''الصعيد''' اللى بيمتد من جنوب القاهره لغاية السودان و سينا و الصحرا الشرقيه شرق النيل و غرب البحر الاحمر و الصحرا الغربيه غرب النيل.
مساحة مصر 1001449 كيلومتر مربع من الارض ،تقريبن نفس مساحة ولاية [[تكساس]] و ولاية [[نيو ميكسيكو]] مع بعض ، او اربع مرات مساحة [[المملكه المتحده]] ، او ضعف مساحة [[فرنسا]].
أطول مسافه واحده من الشمال للجنوب 1024 كيلومتر ، ومن الشرق للغرب 1240 كيلومتر. حدود مصر الطبيعية تتألف من أكتر من 2900 كيلومتر على طول ساحل [[البحر المتوسط]] و [[البحر الاحمر]] بما فيه خليج السويس و خليج العقبه.
[[مصر]] ليها سواحل على [[البحر المتوسط]] ، [[النيل|ونهر النيل]] ، و [[البحر الاحمر]]. تحد مصر [[ليبيا]] من الغرب و [[اسرائيل]] من الشرق و [[السودان]] من الجنوب. مساحة مصر {{حول|1,002,450|km2|mi2}}.
أطول مسافه فى خط مستقيم فى مصر من الشمال للجنوب هيا {{حول|1420|km|mi}} ، المسافه من الشرق للغرب {{حول|1275|km|mi}}. مصر عندها اكتر من {{حول|2,900|km|mi}} من الساحل على البحر المتوسط و [[خليج السويس]] و خليج العقبة. مساحتها {{حول|263,451|km2|mi2}} مربع.
== محافظات مصر ==
{{مفصلة|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
{{لنك بحيره}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
i0p7ifeytt3mnr47p07y8e4tatnc2eh
13009529
13009528
2026-04-20T12:38:05Z
Mnbaav
287184
/* محافظات مصر */
13009529
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''[[مصر]]''' موجوده فى الجزء الشمالى من [[افريقيا]] ، و بتشمل شبه جزيرة [[سينا]]. [[مصر]] بتشكل وحده طبيعيه جغرافيه و اقتصاديه، حدود مصر من الشمال [[البحر المتوسط]] و من الجنوب السودان و من الشرق غزه و اسرائيل و خليج العقبه و خليج السويس و [[البحر الاحمر]] و من الغرب ليبيا. جغرافيا مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، و ده هو السبب إن مصر الفرعونيه استمرت فتره طويله، و كانت مستقله و قايمه بذاتها.
من الوجهه الجغرافيه الطبيعيه من العصور الفرعونيه لغاية النهارده بتنقسم الأراضى المصريه ل: '''الوجه البحرى''' اللى بيمتد من [[البحر المتوسط]] لغاية شمال القاهره و '''الوجه القبلى''' او '''الصعيد''' اللى بيمتد من جنوب القاهره لغاية السودان و سينا و الصحرا الشرقيه شرق النيل و غرب البحر الاحمر و الصحرا الغربيه غرب النيل.
مساحة مصر 1001449 كيلومتر مربع من الارض ،تقريبن نفس مساحة ولاية [[تكساس]] و ولاية [[نيو ميكسيكو]] مع بعض ، او اربع مرات مساحة [[المملكه المتحده]] ، او ضعف مساحة [[فرنسا]].
أطول مسافه واحده من الشمال للجنوب 1024 كيلومتر ، ومن الشرق للغرب 1240 كيلومتر. حدود مصر الطبيعية تتألف من أكتر من 2900 كيلومتر على طول ساحل [[البحر المتوسط]] و [[البحر الاحمر]] بما فيه خليج السويس و خليج العقبه.
[[مصر]] ليها سواحل على [[البحر المتوسط]] ، [[النيل|ونهر النيل]] ، و [[البحر الاحمر]]. تحد مصر [[ليبيا]] من الغرب و [[اسرائيل]] من الشرق و [[السودان]] من الجنوب. مساحة مصر {{حول|1,002,450|km2|mi2}}.
أطول مسافه فى خط مستقيم فى مصر من الشمال للجنوب هيا {{حول|1420|km|mi}} ، المسافه من الشرق للغرب {{حول|1275|km|mi}}. مصر عندها اكتر من {{حول|2,900|km|mi}} من الساحل على البحر المتوسط و [[خليج السويس]] و خليج العقبة. مساحتها {{حول|263,451|km2|mi2}} مربع.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
{{لنك بحيره}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
ntvhwpktgyixyrehtpnl8xu2b161gzv
13009539
13009529
2026-04-20T12:55:02Z
Mnbaav
287184
تطوير
13009539
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''مصر''' موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من قارة [[افريقيا|أفريقيا]]، وكمان بتمتد لقارة [[اسيا]] من خلال شبه جزيرة سيناء، وده بيخليها دوله مميزه لانها بتربط بين قارتين، وبيحدها من الشمال [[البحر المتوسط]]، ومن الجنوب [[السودان]]، ومن الشرق [[فلسطين|فلسطين التاريخيه]] وخليج العقبه وخليج السويس و<nowiki/>[[البحر الاحمر]]، ومن الغرب [[ليبيا]]. جغرافية مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، وده هو السبب ان [[مصر القديمه]] استمرت فتره طويله وكانت مستقله وقائمه بذاتها.
مساحة مصر حوالى 1,010,408 كيلومتر مربع. وكمان عندها سواحل طويله بتوصل لاكتر من 2900 كيلومتر على البحر المتوسط والبحر الاحمر وخليج السويس وخليج العقبه، وطبيعة دولة مصر أغلبها صحراوى، لان الصحراء بتغطى معظم المساحه لكن السكان بيتركزوا فى منطقة وادى النيل، ودى مساحه صغيره من البلد بس فيها أغلب السكان، ومصر بتنقسم جغرافيا لمناطق رئيسيه هى وادى النيل، والصحراء الغربيه، والصحراء الشرقيه، وشبه جزيرة سيناء. [[النيل|نهر النيل]] هو أهم عنصر فى حياة [[مصريين|المصريين]] لانه المصدر الرئيسى للماء والزراعه من زمان جدا، وكمان موقع مصر مميز جدا لانه بيربط بين قارات أفريقيا واسيا وأوروبا.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
{{لنك بحيره}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
9qpp3zjqasgm2t90dxxloa93gergmtp
13009541
13009539
2026-04-20T12:57:50Z
Mnbaav
287184
13009541
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''مصر''' موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من قارة [[افريقيا|أفريقيا]]، وكمان بتمتد لقارة [[اسيا]] من خلال شبه جزيرة سيناء، وده بيخلى [[مصر]] دوله مميزه لانها بتربط بين قارتين، وبيحدها من الشمال [[البحر المتوسط]]، ومن الجنوب [[السودان]]، ومن الشرق [[فلسطين|فلسطين التاريخيه]] وخليج العقبه وخليج السويس و<nowiki/>[[البحر الاحمر]]، ومن الغرب [[ليبيا]]. جغرافية مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، وده هو السبب ان [[مصر القديمه]] استمرت فتره طويله وكانت مستقله وقائمه بذاتها.
مساحة مصر حوالى 1,010,408 كيلومتر مربع. وكمان عندها سواحل طويله بتوصل لاكتر من 2900 كيلومتر على البحر المتوسط والبحر الاحمر وخليج السويس وخليج العقبه، وطبيعة دولة مصر أغلبها صحراوى، لان الصحراء بتغطى معظم المساحه لكن السكان بيتركزوا فى منطقة وادى النيل، ودى مساحه صغيره من البلد بس فيها أغلب السكان، ومصر بتنقسم جغرافيا لمناطق رئيسيه هى وادى النيل، والصحراء الغربيه، والصحراء الشرقيه، وشبه جزيرة سيناء. [[النيل|نهر النيل]] هو أهم عنصر فى حياة [[مصريين|المصريين]] لانه المصدر الرئيسى للماء والزراعه من زمان جدا، وكمان موقع مصر مميز جدا لانه بيربط بين قارات أفريقيا واسيا وأوروبا.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
{{لنك بحيره}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
o5opoififz4jr2d5jsvkzazsitxumj1
13009542
13009541
2026-04-20T12:58:21Z
Mnbaav
287184
13009542
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''مصر''' موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من قارة [[افريقيا|أفريقيا]]، وكمان بتمتد لقارة [[اسيا]] من خلال شبه جزيرة سيناء، وده بيخلى [[مصر]] دوله مميزه لانها بتربط بين قارتين، وبيحدها من الشمال [[البحر المتوسط]]، ومن الجنوب [[السودان]]، ومن الشرق [[فلسطين|فلسطين التاريخيه]] وخليج العقبه وخليج السويس و<nowiki/>[[البحر الاحمر]]، ومن الغرب [[ليبيا]]. جغرافية مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، وده هو السبب ان [[مصر القديمه]] استمرت فتره طويله وكانت مستقله وقائمه بذاتها.
مساحة مصر حوالى 1,010,408 كيلومتر مربع. وكمان عندها سواحل طويله بتوصل لاكتر من 2900 كيلومتر على البحر المتوسط والبحر الاحمر وخليج السويس وخليج العقبه، وطبيعة دولة مصر أغلبها صحراوى، لان الصحراء بتغطى معظم المساحه لكن السكان بيتركزوا فى منطقة وادى النيل، ودى مساحه صغيره من البلد بس فيها أغلب السكان، ومصر بتنقسم جغرافيا لمناطق رئيسيه هى وادى النيل، والصحراء الغربيه، والصحراء الشرقيه، وشبه جزيرة سيناء. [[النيل|نهر النيل]] هو أهم عنصر فى حياة [[مصريين|المصريين]] لانه المصدر الرئيسى للماء والزراعه من زمان جدا، وكمان موقع مصر مميز جدا لانه بيربط بين قارات أفريقيا واسيا وأوروبا.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
gc5jg4obqhycgfbosi5psvj91k24sup
13009544
13009542
2026-04-20T12:59:14Z
Mnbaav
287184
13009544
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''مصر''' موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من قارة [[افريقيا|أفريقيا]]، وكمان بتمتد لقارة [[اسيا]] من خلال شبه جزيرة سيناء، وده بيخلى [[مصر]] دوله مميزه لانها بتربط بين قارتين، وبيحدها من الشمال [[البحر المتوسط]]، ومن الجنوب [[السودان]]، ومن الشرق [[فلسطين|فلسطين التاريخيه]] وخليج العقبه وخليج السويس و<nowiki/>[[البحر الاحمر]]، ومن الغرب [[ليبيا]]. جغرافية مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، وده هو السبب ان [[مصر القديمه]] استمرت فتره طويله وكانت مستقله وقائمه بذاتها.
مساحة مصر حوالى 1,010,408 كيلومتر مربع. وكمان عندها سواحل طويله بتوصل لاكتر من 2900 كيلومتر على البحر المتوسط والبحر الاحمر وخليج السويس وخليج العقبه، وطبيعة دولة مصر أغلبها صحراوى، لان الصحراء بتغطى معظم المساحه لكن السكان بيتركزوا فى منطقة وادى النيل، ودى مساحه صغيره من البلد بس فيها أغلب السكان، ومصر بتنقسم جغرافيا لمناطق رئيسيه هى وادى النيل، والصحراء الغربيه، والصحراء الشرقيه، وشبه جزيرة سيناء. [[النيل|نهر النيل]] هو أهم عنصر فى حياة [[مصريين|المصريين]] لانه المصدر الرئيسى للماء والزراعه من زمان جدا، وكمان موقع مصر مميز جدا لانه بيربط بين قارات أفريقيا واسيا وأوروبا.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
== شوف كمان ==
*مصر
*المصريين
*تاريخ مصر
*الهوية المصرية
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
cwe0rc5btiw541jkmbovbz5yueuu0y2
13009545
13009544
2026-04-20T13:00:30Z
Mnbaav
287184
13009545
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''مصر''' موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من قارة [[افريقيا|أفريقيا]]، وكمان بتمتد لقارة [[اسيا]] من خلال شبه جزيرة سيناء، وده بيخلى [[مصر]] دوله مميزه لانها بتربط بين قارتين، وبيحدها من الشمال [[البحر المتوسط]]، ومن الجنوب [[السودان]]، ومن الشرق [[فلسطين|فلسطين التاريخيه]] وخليج العقبه وخليج السويس و<nowiki/>[[البحر الاحمر]]، ومن الغرب [[ليبيا]]. جغرافية مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، وده هو السبب ان [[مصر القديمه]] استمرت فتره طويله وكانت مستقله وقائمه بذاتها.
مساحة مصر حوالى 1,010,408 كيلومتر مربع. وكمان عندها سواحل طويله بتوصل لاكتر من 2900 كيلومتر على البحر المتوسط والبحر الاحمر وخليج السويس وخليج العقبه، وطبيعة دولة مصر أغلبها صحراوى، لان الصحراء بتغطى معظم المساحه لكن السكان بيتركزوا فى منطقة وادى النيل، ودى مساحه صغيره من البلد بس فيها أغلب السكان، ومصر بتنقسم جغرافيا لمناطق رئيسيه هى وادى النيل، والصحراء الغربيه، والصحراء الشرقيه، وشبه جزيرة سيناء. [[النيل|نهر النيل]] هو أهم عنصر فى حياة [[مصريين|المصريين]] لانه المصدر الرئيسى للماء والزراعه من زمان جدا، وكمان موقع مصر مميز جدا لانه بيربط بين قارات أفريقيا واسيا وأوروبا.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
== شوف كمان ==
*[[مصر]]
*[[مصريين|المصريين]]
*[[تاريخ مصر]]
*[[الهويه المصريه|الهوية المصرية]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
o35s4bfe7ys8iztul9n8657izocbf5k
13009554
13009545
2026-04-20T13:14:21Z
Mnbaav
287184
13009554
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''مصر''' موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من قارة [[افريقيا|أفريقيا]]، وكمان بتمتد لقارة [[اسيا]] من خلال شبه جزيرة سيناء، وده بيخلى [[مصر]] دوله مميزه لانها بتربط بين قارتين، وبيحدها من الشمال [[البحر المتوسط]]، ومن الجنوب [[السودان]]، ومن الشرق [[فلسطين|فلسطين التاريخيه]] وخليج العقبه وخليج السويس و<nowiki/>[[البحر الاحمر]]، ومن الغرب [[ليبيا]]. جغرافية مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، وده هو السبب ان [[مصر القديمه]] استمرت فتره طويله وكانت مستقله وقائمه بذاتها.
مساحة مصر حوالى 1,002,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.presidency.eg/ar/%D9%85%D8%B5%D8%B1/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D8%A3%D8%B3%D8%A7%D8%B3%D9%8A%D8%A9/
| title = معلومات عن مصر
}}</ref> وكمان عندها سواحل طويله بتوصل لاكتر من 2900 كيلومتر على البحر المتوسط والبحر الاحمر وخليج السويس وخليج العقبه، وطبيعة دولة مصر أغلبها صحراوى، لان الصحراء بتغطى معظم المساحه لكن السكان بيتركزوا فى منطقة وادى النيل، ودى مساحه صغيره من البلد بس فيها أغلب السكان، ومصر بتنقسم جغرافيا لمناطق رئيسيه هى وادى النيل، والصحراء الغربيه، والصحراء الشرقيه، وشبه جزيرة سيناء. [[النيل|نهر النيل]] هو أهم عنصر فى حياة [[مصريين|المصريين]] لانه المصدر الرئيسى للماء والزراعه من زمان جدا، وكمان موقع مصر مميز جدا لانه بيربط بين قارات أفريقيا واسيا وأوروبا.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
== شوف كمان ==
*[[مصر]]
*[[مصريين|المصريين]]
*[[تاريخ مصر]]
*[[الهويه المصريه|الهوية المصرية]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
aajg125yrof1w83ge8uu5byvyb8vltq
13009612
13009554
2026-04-20T16:14:24Z
Mnbaav
287184
13009612
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:EGY orthographic.svg}}
'''مصر''' موجوده فى الركن الشمالى الشرقى من قارة [[افريقيا|أفريقيا]]، وكمان بتمتد لقارة [[اسيا]] من خلال شبه جزيرة سيناء، وده بيخلى [[مصر]] دوله مميزه لانها بتربط بين قارتين، وبتعتبر مصر دوله عابره للقارات لوجود ارضها فى قارتين. وبيحدها من الشمال [[البحر المتوسط]]، ومن الجنوب [[السودان]]، ومن الشرق [[فلسطين|فلسطين التاريخيه]] وخليج العقبه وخليج السويس و<nowiki/>[[البحر الاحمر]]، ومن الغرب [[ليبيا]]. جغرافية مصر خلتها بلد صعب تتهاجم، وده هو السبب ان [[مصر القديمه]] استمرت فتره طويله وكانت مستقله وقائمه بذاتها.
مساحة مصر حوالى 1,002,000 كيلومتر مربع.<ref>{{Cite web
| url = https://www.presidency.eg/ar/%D9%85%D8%B5%D8%B1/%D9%85%D8%B9%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D8%A3%D8%B3%D8%A7%D8%B3%D9%8A%D8%A9/
| title = معلومات عن مصر
}}</ref> وكمان عندها سواحل طويله بتوصل لاكتر من 2900 كيلومتر على البحر المتوسط والبحر الاحمر وخليج السويس وخليج العقبه، وطبيعة دولة مصر أغلبها صحراوى، لان الصحراء بتغطى معظم المساحه لكن السكان بيتركزوا فى منطقة وادى النيل، ودى مساحه صغيره من البلد بس فيها أغلب السكان، ومصر بتنقسم جغرافيا لمناطق رئيسيه هى وادى النيل، والصحراء الغربيه، والصحراء الشرقيه، وشبه جزيرة سيناء. [[النيل|نهر النيل]] هو أهم عنصر فى حياة [[مصريين|المصريين]] لانه المصدر الرئيسى للماء والزراعه من زمان جدا، وكمان موقع مصر مميز جدا لانه بيربط بين قارات أفريقيا واسيا وأوروبا.
== محافظات مصر ==
{{Main|محافظات مصر}}
مصر تنقسم الى 27 محافظه، اللى بتشمل محافظتين مدينتين وهما [[محافظة القاهره]] و<nowiki/>[[محافظة اسكندريه|محافظة الاسكندريه]]. معظم المحافظات المصريه موجوده فى منطقة وادى النيل اللى بتشمل [[مصر السفلى]] و<nowiki/>[[صعيد مصر|مصر العليا]]. مع وجود محافظات حدوديه بتغطى سيناء والصحارى الموجوده غرب و شرق نهر النيل.
{{الحياه فى مصر}}
== المناطق الطبيعيه ==
[[ملف:Egypt_Topography.png|تصغير|250x250بك| تضاريس مصر.]]
مصر [[صحرا]] فى الغالب. 35000 كم <sup>2</sup> – 3.5% – من إجمالى مساحة الأرض [[زراعه|مزروعة]] ومأهولة بشكل دائم. يقع الجزء الاكبر من البلاد ضمن شريط صحراوى واسع يمتد شرق من [[المحيط الاطلنطى|ساحل المحيط الاطلنطى]] فى افريقيا عبر القارة لجنوب غرب آسيا. من الناحية التاريخية، يعد ''[[gutenberg:73557|كتاب مبادئ و اجوال الجيولوجيا، مع إشارة خاصة لجيولوجيا مصر]]'' (1911) بقلم دبليو إف هيوم، مهم كبيرة هنا.
التاريخ [[جيولوجيا|الجيولوجى]] لمصر أنتج 4 [[Physical regions|مناطق طبيعية]] رئيسية:
* وادى [[النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]]
* [[الصحرا الغربيه فى مصر|الصحراء الغربية]] (من النيل غربا للحدودالليبية)
* [[الصحرا الشرقيه|الصحراء الشرقية]] (تمتد من وادى النيل لحد ساحل [[البحر الاحمر|البحر الأحمر]] )
* [[سينا|شبه جزيرة سيناء]]
[[ملف:Water_Stress,_Top_Countries_(2020).svg|تصغير|مصر هيا ثامن دولة تعانى من شح الميه فى العالم.]]
رغم أن [[النيل|وادى النيل]] [[دلتا النيل|ودلتا النيل]] بيغطو بس حوالى 5% من إجمالى مساحة مصر، المنطقتين الاكتر أهمية، كونهم المنطقتين الوحيدتين الصالحتين للزراعة فى البلاد و تدعم حوالى 99% من السكان. وادى النيل يمتد 800 كيلومتر بالتقريب . كم من أسوان لأطراف القاهرة. يُعرف وادى النيل باسم [[صعيد مصر]] ، فى حين معروفه منطقة دلتا النيل باسم [[مصر السفلى]] . ترتفع المنحدرات الصخرية الشديدة الانحدار على طول ضفاف نهر النيل فى بعض المناطق، مناطق تانيه على طول نهر النيل تكون مسطحة، مع وجود مساحة للإنتاج الزراعى. زمان ، كان فيضان نهر النيل خلال فصل الصيف يوفر الطمى والميه اللازمة لجعل الزراعة ممكنة على أرض كانت جافة اوى لولا ذلك. من بناء [[السد العالى|سد أسوان]] ، بقت الزراعة فى وادى النيل تعتمد على [[رى|الرى]] . بيتكون دلتا النيل من مناطق مسطحة ومنخفضة. بعض أجزاء الدلتا مليانه بالميه والمستنقعات، و علشان كده فهى غير صالحة للزراعة. وتستخدم مناطق تانيه من الدلتا للزراعة.
=== وادى النيل والدلتا ===
[[ملف:Nile_composite_NASA.jpg|يسار|تصغير|1163x1163بك| دلتا النيل، ومجرى النيل بأكمله]]
اتعمل وادى النيل ودلتاه، [[واحه|الواحة]] الأوسع على وجه الأرض، بفضل أطول نهر فى العالم ومنابعه اللى تبدو لا تنضب. بدون القناة الطبوغرافية اللى تسمح لنهر النيل بالتدفق عبر [[الصحرا الكبرى|الصحراء الكبرى]] ، مصر هاتصبح صحراء بالكامل. طول نهر النيل فى مصر فى مساره نحو الشمال من 3 مصادر فى وسط افريقيا - [[نهر النيل الابيض|النيل الأبيض]] ، [[نهر النيل الازرق|والنيل الأزرق]] ، وعطبرة - حوالى 1600 كم. كم. النيل الأبيض، اللى ينبع من [[بحيرة فيكتوريا]] فى [[اوجاندا|أوغندا]] ، يزود حوالى 28% من ميه النيل المصرية. فى مساره من بحيرة فيكتوريا ل[[جوبا]] فى [[جنوب السودان]] ، ينخفض مجرى النيل الأبيض اكتر من 600 متر. و فى مساره اللى 1600 كيلومتر من جوبا ل[[الخرطوم]] ، عاصمة [[السودان]] ، ينخفض النهر 75 متر بس. فى جنوب السودان، يمر النيل الأبيض عبر السد ، و هو سهل واسع ومسطح مغطى بنباتات المستنقعات ويتباطأ لحد الركود بالتقريب . النيل الأزرق، اللى ينبع من [[بحيرة تانا]] فى [[اثيوبيا|إثيوبيا]] ، فى المتوسط يوفر نحو 58% من ميه نهر النيل فى مصر. يتميز ده النهر بمنحدر اكتر انحدار، و علشان كده يتدفق بسرعة اكبر من النيل الأبيض، اللى يلتقى به فى الخرطوم. وعلى عكس النيل الأبيض، يحمل النيل الأزرق كمية كبيرة من الرواسب . على بعد شوية كيلومترات شمال الخرطوم، تبدو الميه الأقرب للضفة الشرقية للنهر، والقادمة من النيل الأزرق، موحلة بشكل واضح، فى الوقت نفسه تبدو الميه الأقرب لالضفة الغربية، والقادمة من النيل الأبيض، أوضح. نهر عطبرة، و هو نهر أقصر بكثير، اللى ينبع كمان من إثيوبيا، ينضم لنهر النيل الرئيسى شمال الخرطوم بين [[شلالات النيل|الشلال]] الخامس والسادس (مناطق المنحدرات شديدة الانحدار)، ويوفر حوالى 14% من ميه النيل فى مصر. خلال موسم انخفاض المياه، اللى يمتد من يناير ليونيو، يتقلص نهر عطبرة لعدد من البرك. لكن فى أواخر الصيف، لما تهطل الأمطار الغزيرة على [[مرتفعات اثيوبيا|المرتفعات الإثيوبية]] ، يوفر نهر عطبرة 22% من تدفق النيل.
النيل الأزرق ليه نمط مماثل. بيساهم بحوالى 17% من ميه النيل فى موسم انخفاض الميه و 68% خلال موسم ارتفاع المياه. فى المقابل، يوفر النيل الأبيض 10% بس من ميه النيل خلال موسم ارتفاع المياه، لكنه بيساهم باكتر من 80% خلال فترة انخفاض المياه. وهكذا، قبل اكتمال بناء [[السد العالى|السد العالى فى أسوان]] سنة 1971، كان النيل الأبيض يسقى الجزء المصرى من النهر على مدار العام، فى حين كان النيل الأزرق، اللى يحمل الأمطار الموسمية من إثيوبيا، يتسبب فى فيضان النيل على ضفتيه وترسيب طبقة من الطين الخصب فوق الحقول المجاورة. كان الفيضان العظيم لنهر النيل الرئيسى يحدث فى العاده فى مصر خلال أشهر اغسطس وسبتمبر واكتوبر، ولكنه كان يبتدى ساعات فى وقت مبكر زى شهر يونيه فى [[اسوان|أسوان]] و فى الغالب كان لا يتوقف تمام لحد شهر يناير. نهر النيل يدخل مصر على بعد شوية كيلومترات شمال [[وادى حلفا]] ، هيا مدينة سودانية أعيد بناؤها بالكامل على أرض مرتفعة لما غمر موقعها الأصلى فى [[بحيرة تخزين|الخزان]] اللى أنشأه السد العالى فى أسوان. ونتيجة لبناء السد، يبتدى نهر النيل فعلى فى التدفق لمصر على هيئة [[بحيرة ناصر]] ، اللى تمتد جنوب من السد لمسافة 320 كيلومتر. كم للحدودو 158 كم إضافية كم جوه السودان. تملأ ميه بحيرة ناصر المنطقة عبر النوبة السفلى (صعيد مصر وشمال السودان) جوه الوادى الضيق بين منحدرات الحجر الرملى [[جرانيت|والجرانيت]] اللى أنشأها تدفق النهر على مدى قرون كتيرة.
ويتسع شريط السهول الفيضية المزروع أسفل أسوان لما يوصل لعشرين كيلومتر. شمال إسنا (160 كم شمال أسوان)، ترتفع الهضبة على جنبين الوادى لما يوصل ل550 متر فوق مستوى سطح البحر؛ و فى قنا (حوالى 90 متر فوق مستوى سطح البحر) كم شمال إسنا) تجبر المنحدرات الجيرية اللى ارتفاعها 300 متر نهر النيل على تغيير مساره نحو الجنوب الغربى لمدة 60 دقيقة بالتقريب . كم قبل ما يتحول للشمال الغربى لمدة 160 ميل بالتقريب كم لأسيوط. شمال أسيوط، تتضاءل المنحدرات على الجانبين، ويتسع الوادى لأقصى حد 22 ميل (30 كم). كم. فى القاهرة، يمتد النيل على ما كان فى السابق مصب واسع، بعدين امتلأ بعدين برواسب الطمى علشان يشكل ما بقا دلوقتى دلتا خصبة على شكل مروحة على بعد حوالى 250 ميل (180 كم). يبلغ عرضه عند نهايته البحرية حوالى 160 كم ويمتد لمسافة 160 كم بالتقريب . كم من الشمال للجنوب. تغطى دلتا النيل حوالى 22000 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> (أى يسوا بالتقريب مساحة [[ماساتشوستس|ولاية ماساتشوستس]] ). حسب للروايات التاريخية من القرن الاولانى الميلادي، كان فيه سبعة فروع لنهر النيل تمر عبر الدلتا. وبحسب الروايات اللاحقة، ماكانش لنهر النيل، بحلول القرن الاتناشر بالتقريب ، سوى ستة فروع.
و من كده الحين، قفلت الطبيعة والإنسان كل المنافذ باستثناء منفذين رئيسيين: الفرع الشرقي، [[دمياط]] (المعروفة كمان بدمياط؛ 240 كم). كم)، والفرع الغربي، [[رشيد]] (235 كم طول). تمت تسميةالمنفذين على اسم [[المينا|المنافذ]] الموجودة عند أفواههما. وتكمل شبكة من [[قناه|قنوات]] [[صرف|الصرف]] [[رى|والرى]] دى المنافذ المتبقية. و فى الشمال، قرب الساحل، تضم دلتا النيل سلسلة من المستنقعات المالحة [[بحيره|والبحيرات]] ، و أبرزها إدكو ، [[Al Burullus|والبرلس]] ، [[Manzilah|والمنزلة]] .تعتمد خصوبة و إنتاجية الأراضى المجاورة لنهر النيل لحد كبير على الطمى اللى تترسبه ميه الفيضانات. تشير الأبحاث [[علم الاثار|الأثرية]] لأن الناس كانو يعيشو يوم على ارتفاع أعلى بكتير على طول النهرو ده يعيشو عليه اليوم، ويمكن كان ذلك بسبب ارتفاع مستوى النهر أو لأن الفيضانات كانت اكتر شدة. و كان توقيت وكمية التدفق السنوى مش متوقعين دايما. و تم تسجيل قياسات للتدفقات السنوية تتراوح من 1.2 مليار متر <sup>مكعب</sup> ل4.25 مليار متر <sup>مكعب</sup> . على مدى قرون من الزمان، حاول المصريين التنبؤ بهذه التدفقات والاستفادة منها و علشان كده التخفيف من شدة الفيضانات.
بناء [[سد|السدود]] على نهر النيل، و بالخصوص السد العالى فى أسوان، اتسبب فى تحويل النهر العظيم لخندق [[رى]] كبير ومنتظم. بحيرة ناصر، اكبر بحيرة اصطناعية فى العالم، أتاحت الاستخدام المخطط لمياه النيل بغض النظر عن كمية الأمطار فى [[وسط افريقيا|وسط]] [[شرق افريقيا|وشرق افريقيا]] . و أثرت السدود كمان على خصوبة وادى النيل، اللى كان بيعتمد على مدى قرون مش بس على الميه اللى تجلبها لالأراضى الصالحة للزراعة ، لكن كمان على المواد اللى تتركها المياه. ويقدر ال باحثين أن رواسب الطمى المفيدة فى الوادى ابتدت من حوالى 10 آلاف عام. متوسط الترسب السنوى للتربة الصالحة للزراعة عبر مجرى وادى النهر حوالى تسعة أمتار. و أظهر تحليل التدفق أن 10.7 مليون طن من المواد الصلبة تمر عبر القاهرة سنويا.
السد العالى فى أسوان اليوم يمنع معظم الرواسب دى ، اللى تتراكم دلوقتى فى بحيرة ناصر. و ساهم انخفاض رواسب الطمى السنوية فى ارتفاع منسوب الميه وزيادة ملوحة التربة فى الدلتا، وتآكل ضفاف النهر فى [[صعيد مصر]] ، وتآكل المروحة الرسوبية على طول شاطئ البحر المتوسط.
== الصحرا الغربيه ==
مساحة الصحراء الغربية نحو 700 ألف كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> ، أى يسوا حوالى تلتين إجمالى مساحة مصر. تمتد دى الصحراء الشاسعة للغرب من نهر النيل من البحر المتوسط جنوب للحدودالسودانية. تشكل [[الجلف الكبير|هضبة الجلف الكبير]] الصحراوية، اللى متوسط ارتفاعها نحو 1000 متر، استثناء للمنطقة غير المنقطعة من الصخور القاعدية المتغطيه بطبقات من الرواسب الأفقية اللى تشكل سهل ضخم أو هضبة منخفضة. يقع [[بحر الرمال الاعظم|بحر الرمال الأعظم]] فى سهل الصحراء ويمتد من [[سيوه|واحة سيوة]] ل[[الجلف الكبير]] . توجد منحدرات (تلال) ومنخفضات عميقة (أحواض) فى شوية أجزاء من الصحراء الغربية، ولا توجد أنهار أو جداول تتدفق لداخل المنطقة أو خارجها.
الحكومه اعتبرت الصحرا الغربيه منطقه حدوديه و قسمتها لمحافظتين عند حوالى خط عرض تمانيه و عشرين: [[محافظة مطروح]] للشمال و الوادى الجديد (الوادى الجديد) للجنوب. فى الصحراء الغربيه سبع منخفضات كبيره، وكلها تعتبر واحات باستثناء اكبرها اللى هيا [[منخفض القطارة]] ،لان مايتهن مالحه. [[منخفض القطارة]] ، اللى فيه أدنى نقطة فى البلاد، يغطى {{حول|19605|km2|mi2|0}} و هو يسوا حجم [[بحيرة اونتاريو|بحيرة أونتاريو]] . لحد كبير تحت مستوى سطح البحر و ارتفاعه {{حول|133|m|ft|0}} تحت مستوى سطح البحر فى أدنى مستوياته. تغطى الأراضى الوعرة والمستنقعات المالحة والبحيرات المالحة منخفض القطارة اللى يسكنه عدد قليل من السكان.
المنخفضات الستة التانيه تتميز بإنتاج [[زراعه|زراعى]] محدود، ووجود بعض الموارد الطبيعية، ومستوطنات دائمة، وجميعها ليها الميه العذبة اللى يوفرها نهر النيل أو الميه الجوفية المحلية. واحة سيوة قرب الحدود الليبية غربى القطارة، هيا معزولة عن باقى اماكن مصر لكن شافت حياة من العصور القديمة. كان معبد آمون المعلق على جرف سيوة مشهور بنبوءاته لاكتر من 1000 عام. و كان [[هيرودوت]] [[اسكندر الاكبر|والإسكندر الاكبر]] من كتير من الشخصيات المرموقة اللى زارت المعبد فى العصر قبل المسيحية. [[واحه|الواحات]] الكبرى التانيه تشكل سلسلة طبوغرافية من الأحواض تمتد من [[منخفض الفيوم|واحة الفيوم]] (اللى تسمى ساعات منخفض الفيوم) اللى على بعد {{حول|60|km|mi|0}} مدينة الفيوم. جنوب غرب [[القاهره|القاهرة]] ، جنوب ل[[الواحات البحريه|الواحات البحرية]] [[الفرافره|والفرافرة]] [[الداخله|والداخلية]] قبل الوصول لواحة [[الخارجه|الخارجة]] ، اكبر واحة فى البلاد. بحيرة مالحة، [[بحيرة قارون|بركة قارون]] ، فى أقصى شمال واحة الفيوم، كانت تصب فى نهر النيل فى العصور القديمة. على مدى قرون من الزمان، سمحت آبار الميه العذبة الارتوازية فى واحة الفيوم بزراعة واسعة النطاق فى منطقة مروية تمتد على مساحة {{حول|1800|km2|mi2|0}} .
=== الصحرا الشرقية ===
[[ملف:Dust_storms_off_Egypt.jpg|يسار|تصغير|300x300بك| سحابة ضخمة من غبار الصحراء الكبرى (بكسلات بنية فاتحة) تهب فوق ليبيا و مصر شمال فوق البحر المتوسط نحو الشرق الأوسط، فى 2 فبراير 2003.]]
السمات الطبوغرافية لمنطقة الصحراء شرق النيل تختلف عن غرب النيل. الصحراء الشرقية جبلية نسبى. يرتفع الارتفاع بشكل مفاجئ من النيل، وينحدر هضبة رملية منحدرة لالأسفل على بعد 100 ميل. كم لالتلال الصخرية القاحلة الخالية من الأوراق اللى تمتد من الشمال للجنوب بين الحدود السودانية والدلتا. وتصل ارتفاعات التلال لاكتر من 1900 متر.الميزة الأبرز فى المنطقة هيا سلسلة الجبال الوعرة الشرقية، وتلال البحر الأحمر ، اللى تمتد من وادى النيل شرق ل[[خليج السويس]] والبحر الأحمر. تتمتع المنطقة دى المرتفعة بنمط تصريف طبيعى نادر ما يعمل بسبب عدم مطر الكافية. كما فيها مجموعة من الوديان غير المنتظمة والحادة القطع اللى تمتد غرب باتجاه النيل. وتمتد البيئة الصحراوية لحد ساحل البحر الأحمر.
=== شبه جزيرة سيناء ===
[[ملف:Katharinenkloster_Sinai_BW_2.jpg|تصغير|300x300بك| [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] فى [[سينا]]ء ، أعلى نقطة فى مصر.]]
[[سينا|شبه جزيرة سيناء]] هيا شبه جزيرة مثلثة الشكل، مساحتها حوالى 61.100 كيلومتر مربع. كم <sup>2</sup> فى مساحة أصغر قليل من [[لاتفيا]] (64573 كم <sup>2</sup> ). وعلى مثال الصحراء، تحتوى شبه الجزيرة على جبال فى قطاعها الجنوبى تشكل امتداداً جيولوجى لتلال البحر الأحمر، هيا سلسلة منخفضة على طول ساحل البحر الأحمر بتشمل [[جبل سانت كاترين|جبل كاترين]] ، أعلى نقطة فى البلاد، على ارتفاع 2642 متر فوق مستوى سطح البحر. ممكن تم تسمية البحر الأحمر نسبة للجبال دى ، اللى لونها احمر .
جنوب شبه الجزيرة ليه جرف حاد ينحدر بعد جرف ساحلى ضيق ينحدر للبحر الأحمر وخليج العقبة . ارتفاع الحافة الجنوبية لسيناء حوالى 1000 متر، وبالاتجاه نحو الشمال يتناقص ارتفاع الهضبة الجيرية دى . الثلث الشمالى من سيناء سهل ساحلى رملى مسطح، يمتد من [[قناة السويس]] ل[[قطاع غزه|قطاع غزة]] [[اسرائيل|وإسرائيل]] . قبل ما يحتل الجيش الإسرائيلى سيناء خلال حرب يونيه 1967 (الحرب العربية الإسرائيلية، والمعروفة كمان باسم حرب الأيام الستة)، كان فيه محافظة مصرية واحدة تدير شبه الجزيرة بأكملها. بحلول سنة 1982، و بعد رجوع كامل سيناء لمصر، قامت الحكومة المركزية بتقسيم شبه الجزيرة لمحافظتين. شمال سينا عاصمتها العريش و جنوب سينا عاصمتها الطور. ممكن مايكونش واضح مدى وفرة الحياة فى شبه جزيرة سيناء. و ده كمان له جذوره فى الطريقة اللى تكيفت بيها حيوانات الصحراء مع الحياة هنا. كتير من الأنواع، الثدييات بشكل خاص، لكن كمان الزواحف و الطيور زى البوم ، هيا كائنات ليلية. إنهم يقضون ساعات النهار فى الجحور الباردة نسبى، أو تحت الصخور أو فى الشقوق والفتحات الموجودة فى الصخور. لن يكون الكتير من دى المخلوقات واضح إلا بآثارها ومساراتها أو من لمحة خاطفة لحيوان الجربوع الصغير، أو الأرنب المتعرج، فى مصابيح السيارة فى الليل. لحد تلك الحيوانات اللى تتحدى حرارة النهار لا تنشط فى العاده إلا فى الصباح الباكر أو فى المساء.
== المدن و الريف ==
فى تعداد سنة 1971، كان 57% من سكان مصر من سكان الريف، بما فيها دول المقيمين فى المناطق الزراعية فى وادى النيل والدلتا، فضل عن عدد أصغر بكتير من الأشخاص اللى يعيشو فى المناطق الصحراوية. تختلف المناطق الريفية عن المناطق الحضرية حسب الفقر ومعدلات الخصوبة وعوامل اجتماعية تانيه. تشكل الزراعة عنصرا أساسيا فى الاقتصاد فى المناطق الريفية، رغم ان بعض الناس يشتغلو فى السياحة أو غيرها من المهن غير الزراعية. سنة 1992، بلغت نسبة العاملين فى الزراعه من سكان مصر 33%. اغلب الزراعه [[رى]] من نهر النيل.
== النقط المتطرفه ==
النقط المتطرفه فى [[مصر]] ، هيا النقط اللى أبعد للشمال أو الجنوب أو الشرق أو الغرب من أى مكان تانى.
* أقصا نقطه شمال مصر – رأس غير مسمى يقع مباشرة شمال غرب [[سيدى برانى]] ، [[محافظة مطروح]]
* أقصا نقطة شرقية – [[Ras Hadarba|رأس الهدربة]] (رأس علبه)، [[محافظة البحر الأحمر]] *
* أقصا نقطة فى الجنوب – [[Jabal Bartazuga|جبل برتازوجا]] علا الحدود السودانيه، [[محافظة البحر الأحمر]] **
* أقصا نقطة غرب مصر – نقطة غير مسماة على الحدود مع [[ليبيا]] مباشرة شرق أطلال [[Qasr al Qarn|قصر القرن]] فى ليبيا، [[محافظة مطروح]]
* ''* منطقة رأس الحدربة ضمن [[حلايب وشلاتين|مثلث حلايب]] اللى تطالب به [[السودان]] وتحتله مصر.'' ''إذا تم استبعادها، أقصى نقطة شرقية فى مصر هيا شبه جزيرة راس بناس على البر الرئيسى أو، بما فيها الجزر، جزيرة مقوع.''
* ''** أقصا نقطة جنوب مصر فى منطقة [[بير طويل|بئر طويل]] ، هيا المنطقة اللى فى العاده يتم تضمينها كجزء من مصر لكن لا تطالب بها.'' ''إذا استبعدنا المنطقة دى مصر مش ليها أقصى نقطة فى الجنوب، حيث تشكل حدودها الجنوبية خط عرض 22 شمال .''
== جبال مصر ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[الاصلا]]
* [[البربى]]
* [[البرقه (جبل فى مصر)]]
* [[البويب (جبل فى مصر)]]
* [[الحجر المخروم]]
* [[الشقه (جبل فى مصر)]]
* [[الطرابيل]]
* [[جبل ابرق]]
* [[جبل ابو حبان]]
* [[جبل ابو حجميات]]
* [[جبل ابو خريف]]
* [[جبل ابو درجه]]
* [[جبل ابو رواش]]
* [[جبل ابو روته]]
* [[جبل ابو روثة الاوسط]]
* [[جبل ابو شعر]]
* [[جبل ابو عرقوب]]
* [[جبل ابو عطيله]]
* [[جبل ابو فراد]]
* [[جبل ابو مروه]]
* [[جبل ابو هيمان]]
* [[جبل اساوره]]
* [[جبل الاحيجبه]]
* [[جبل الادرق]]
* [[جبل الازرق (جبل فى مصر)]]
* [[جبل الاصفر]]
* [[جبل الامرر]]
* [[جبل البربر]]
* [[جبل البروك]]
* [[جبل التمه]]
* [[جبل الجدى]]
* [[جبل الجوز]]
* [[جبل الجير]]
* [[جبل الجيسى]]
* [[جبل الحسنات]]
* [[جبل الحمر]]
* [[جبل الحمرا]]
* [[جبل الحمزه]]
* [[جبل الختميه]]
* [[جبل الخرم]]
* [[جبل الخله]]
* [[جبل الدرى]]
* [[جبل الربه]]
* [[جبل الرليشه]]
* [[جبل الرمليه]]
* [[جبل الشغب]]
* [[جبل الشوى]]
* [[جبل الصبحه]]
* [[جبل الصوابى]]
* [[جبل الطر]]
* [[جبل الطوال]]
* [[جبل الطير (جبل فى مصر)]]
* [[جبل العديله]]
* [[جبل العنقابيه]]
* [[جبل القبيله]]
* [[جبل القصيمه]]
* [[جبل الكبريت]]
* [[جبل اللويوى]]
* [[جبل المحاش]]
* [[جبل الملاحظ]]
* [[جبل المنشرح]]
* [[جبل الميثان]]
* [[جبل النزازات]]
* [[جبل الهدلاوى]]
* [[جبل الهفهوف]]
* [[جبل الوعره]]
* [[جبل اليتيمه]]
* [[جبل اليحموم]]
* [[جبل ام البارد]]
* [[جبل ام الحسنى]]
* [[جبل ام الطيور الفوقانى]]
* [[جبل ام الوجره]]
* [[جبل ام برقه]]
* [[جبل ام بعنيب]]
* [[جبل ام جنود]]
* [[جبل ام خريبه]]
* [[جبل ام خشيب]]
* [[جبل ام دره]]
* [[جبل ام رجام]]
* [[جبل ام رقبه]]
* [[جبل ام زرابيط]]
* [[جبل ام زقنون]]
* [[جبل ام سد]]
* [[جبل ام سلاتيت]]
* [[جبل ام عدوى]]
* [[جبل ام عفين]]
* [[جبل ام علوى]]
* [[جبل ام غولداه]]
* [[جبل ام قبور]]
* [[جبل ام كبث]]
* [[جبل ام كثيره]]
* [[جبل ام لصيفه]]
* [[جبل ام متلا]]
* [[جبل ام مجير]]
* [[جبل ام مفروث]]
* [[جبل ام مفرود]]
* [[جبل ام مفروض]]
* [[جبل امليح]]
* [[جبل بترعيه]]
* [[جبل بريكا]]
* [[جبل بيضه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل تلة الجمل]]
* [[جبل جديره]]
* [[جبل جنثل]]
* [[جبل جنه]]
* [[جبل جورلس]]
* [[جبل حديب الجمال]]
* [[جبل حمام فرعون]]
* [[جبل حمرا]]
* [[جبل حويطى]]
* [[جبل حيشان]]
* [[جبل حيطان]]
* [[جبل حيمور (جبل فى مصر)]]
* [[جبل خراج]]
* [[جبل خربان]]
* [[جبل خضره]]
* [[جبل خنصور الرابود]]
* [[جبل خنصور الغاشى]]
* [[جبل درنكات]]
* [[جبل رمحان]]
* [[جبل رميثى]]
* [[جبل زريق اليحمد]]
* [[جبل سحابه]]
* [[جبل سرابيل]]
* [[جبل سمر العبد]]
* [[جبل سمراء]]
* [[جبل شبيح]]
* [[جبل شتى]]
* [[جبل شقيق]]
* [[جبل شكيه]]
* [[جبل شمعون]]
* [[جبل شواب]]
* [[جبل شوشة ابو النمرات]]
* [[جبل ضيا]]
* [[جبل طار]]
* [[جبل طرفه]]
* [[جبل عتاقه]]
* [[جبل عرائس]]
* [[جبل عرجه (جبل فى مصر)]]
* [[جبل عريف الناقه]]
* [[جبل عطوانى]]
* [[جبل غرابى]]
* [[جبل غواب]]
* [[جبل غويبه]]
* [[جبل غويرب]]
* [[جبل فلات]]
* [[جبل قرين]]
* [[جبل قناوى]]
* [[جبل قنى]]
* [[جبل كتيفا]]
* [[جبل كحيليه]]
* [[جبل كفرى]]
* [[جبل كلالات]]
* [[جبل كولييت]]
* [[جبل لبنى]]
* [[جبل مراهل]]
* [[جبل مروه]]
* [[جبل مسبع سلامه]]
* [[جبل مطيلع رضوان]]
* [[جبل معين]]
* [[جبل مقصب]]
* [[جبل مقطب]]
* [[جبل مكيمن]]
* [[جبل ملجى]]
* [[جبل منادر]]
* [[جبل مندرى]]
* [[جبل منيدرة الاثيلى]]
* [[جبل مويرد]]
* [[جبل ميه دجيدف رع]]
* [[جبل نقره]]
* [[جبل نقعه]]
* [[جبل نقيبات]]
* [[جبل هلابه]]
* [[جبل وسط البحيرى]]
* [[جبل وعيره]]
* [[جبل يعلق]]
* [[جبل ينه]]
* [[راس ابو عواسج]]
* [[راس ابو قرون]]
* [[راس الازرق]]
* [[راس الجندى]]
* [[راس الجيفه]]
* [[راس الخيطات]]
* [[راس القلب]]
* [[راس النفس]]
* [[راس الهيب]]
* [[راس ام اثله]]
* [[راس ام بدير]]
* [[راس بريبر]]
* [[راس حمرا]]
* [[راس خدع]]
* [[راس رضوى]]
* [[راس نبيع]]
* [[راس نعوز]]
* [[رويسة الاخيدر]]
* [[شالى (جبل فى مصر)]]
* [[طبقة الجرور]]
* [[عدوة الملح]]
* [[قوز ام سعيد]]
* [[كولة القرين]]
* [[مسك القناوى]]
* [[منطقة جبل الموتى]]
* [[منقار جودى]]
* [[نسلة مرفو]]
{{div col end}}
== بحيرات مصر ==
{{Main|بحيرات مصر}}
* [[بحيرة المنزله]]
* [[بحيرات توشكى]]
* [[بحيرة ادكو]]
* [[بحيرة بورفؤاد]]
* [[بحيرة قارون]]
* [[بحيرة ناصر]]
* [[بحيرة البردويل]]
* [[بحيرة البرلس]]
* [[البحيرات المره]]
* [[بحيرة التمساح]]
* [[بحيرة مريوط]]
* [[بحر يوسف]]
==خرايط مصر==
[[File:EGY orthographic.svg|thumb]]
[[File:Egypt on the globe (de-facto) (North Africa centered).svg|thumb]]
== شوف كمان ==
*[[مصر]]
*[[مصريين|المصريين]]
*[[تاريخ مصر]]
*[[الهويه المصريه|الهوية المصرية]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواضيع مصر}}
{{بحيرات مصر}}
{{Africa topic|Climate of}}
{{اسيا|Climate of}}
[[تصنيف:جغرافيا مصر]]
3ia8knsdey0ttw2oh3nf15v4x5sbcw8
محمد نجيب
0
6733
13009693
12845985
2026-04-21T07:37:07Z
Mnbaav
287184
تعديل بسيط
13009693
wikitext
text/x-wiki
{{ترتيب حاكم مصر}}
{{معلومات صاحب منصب}}
{{معلومات عسكرى|صورة= File:Muhammad Naguib.jpg}}
'''ال[[لوا]] محمد نجيب يوسف قطب القشلان''' ( [[الخرطوم]]، [[السودان]] ، [[19 فبراير]] [[1901]] (تاريخ ميلاد بالتسنين) – [[القاهره]]، [[مصر]] [[29 اغسطس]] [[1984]] ) كان [[لوا]] فى [[الجيش المصرى]] ، اتولد فى [[السودان]] من اب [[مصريين|مصرى]] و أم سودانيه المنشأ مصريه الاصل، و اشترك فى [[حرب 48]] واتصاب فيها اكتر من مره، ولما رجع من الحرب وبسبب الاداء بتاعه فى الحرب خد لقب بيك ومن وقتها بقى اسمه محمد بيه نجيب. اصله من قرية النحارية التابعة لمركز كفر الزيات في محافظة الغربية في مصر.<ref>{{Cite web
| url = https://m.akhbarelyom.com/news/newdetails/4021373/1/%D9%81%D9%8A-%D8%B0%D9%83%D8%B1%D9%89-%D9%85%D9%8A%D9%84%D8%A7%D8%AF-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%B1%D8%A6%D9%8A%D8%B3-%D9%84%D9%84%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A9%D9%85%D8%AD%D8%B7%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D9%8A
| title = معلومات عن الرئيس محمد نجيب
}}</ref>
محمد نجيب كان ظابط مثالى و كان بيعمل شغله بكفاءه عاليه جدا فى اى مكان يروحه ومقضاش فى المدرسه الحربيه اكثر من 11 شهر، وده لأنه كان كل ما ياترقا لفرقه كان بيثبت كفاءه عالية جدا فكانو بينقلوه للفرقه اللى بعدها.
[[ملف:Muhammad Naguib.jpg|250px|thumb|right|اللوا محمد نجيب اول رئيس عسكرى يمسك مصر]]
== الانقلاب ==
بعد الحرب العالميه التانيه لما انتهت، مصطفى باشا النحاس اللى كان رئيس وزرا كان عاوز يعدل شروط [[المعاهده المصريه البريطانيه|معاهدة 1936]] والانجليز كانو مش عايزين يعدلوها , فمصطفى النحاس لغاها من طرف واحد واعلن الكفاح المسلح , والقرار ده كان معناه ان مصر كدوله وحكومه حتكون مسئوله عن اى حاجه ممكن تحصل ضد افراد الجيش الانجليزى اللى كانو موجودين وقتها فى مصر , والقرار اللى خده النحاس طبعا بوظ اى حوار رسمى ممكن يحصل بين بريطانيا و مصر لان بريطانيا كانت عاوزه تطلع من مصر سنة 56 زى مامعاهدة 36 كانت بتنص الا ان مصطفى النحاس كان من رايه ان الجيش الانجليزى ماعادش فيه لازمه لوجوده فى مصر بعد لما خلصت الحرب العالميه التانيه خلاص , فلما حصل هجوم من مصريين على مناطق عسكريه بريطانيه فى مصر , ردت بريطانيا وبدا العنف يزيد من الناحيتين.
والقرارين كانو من الاسباب المهمه اللى عملت حاله من الفوضى فى مصر , فحصل انقلاب عسكرى عملوه مجموعه من الظباط , و كان القائد بتاعهم فى الانقلاب ده اللوا محمد نجيب اللى كان ليه شعبيه كبيره فى اليش و كان محبوب مش بس فى الجيش و انما كمان عند الشعب من بعد حرب 48 اللى عملت ليه شعبيه لحد برا الجيش .
محمد نجيب قاد الانقلاب اللى حصل فى 52 و اللى جه بعد فتره من التوتر السياسى الرهيب جدا اللى كان ليه اسباب كتيره اهمها قرارات النحاس اللى خدها لما لغا معاهدة 36 لما من جانب واحد اللى فجر مواجهات عنيفه بين مصر و انجلترا و كان منها احداث 25 يناير 51اللى بقى عيد الشرطه بعد كده ،و كمان هزيمة الجيش فى حرب 48 كان اثرها سلبى جدا على الحياه السياسيه و بدا كل المسئولين عنها هزيمة الجيش فى حرب 48 بيرمو المسئوليه على بعض و ده اللى ادى مجال لاشاعات كتير تطلع زى اشاعة الاسلحه الفاسده , انما الاسلحه كانت جديده على الجيش المصرى اللى ماكانش لسه عنده خبره كفايه لاستعمالها وده اللى اكده المؤرخ جمال حماد و كمان اكده الفريق سعد الشاذلى ( حديث الفريق سعد الدين الشاذلى مع قناة الجزيره - يوليه 2009 ). لكن على أى حال نتيجة للامور دى، و عموما كانت الاوضاع السياسيه وحشه جدا بسبب الحرب و غيرها و زى ماهوا موجود فى اى مؤسسه عسكريه بعد اى هزيمه بتحصل حاله من التمرد و ده اللى خلى اللوا محمد نجيب مع كتير من افراد الجيش المصرى يحسو ان حال الحيش محتاج شوية تغييرات و خصوصا ان العلاقه كانت عماله تتأزم بين الملك من ناحيه و حزب الوفد و النحاس من ناحيه تانيه فده كله خلى ان مجموعه من الظباط تقوم بحركه يطالب فيها الملك انه يعمل اصلاحات فى الجيش , و كانت كل مطالب الظباط ال
لى قامو بانقلاب يوليه خاصه بالجيش الا انهم لما لما لقو السكه مفتوحه و الملك طلع خيخه فكانت الطلبات بتزيد لحد لما سيطرو على السلطه .
وحصل الانقلاب يوم 23 يوليه 1952 و كان لقواد الانقلاب مطالب معينه و محدده معظمها خاصه بالجيش , لكن لما مالقيوش اى مقاومه من الملك ، بعد ماكانت ليهم طلبات محدده لما لقو الموضوع ماشى بدون مقاومه من الملك الحاجه اللى خلتهم يفكرو فى الحكم , وتفكيرهم انهم يستولو على الحكم كان بداية الخلاف بين اللوا محمد نجيب (اللى كان شايف ان الجيش هوا مكانهم الطبيعى و انهم يرجعو الجيش تانى بعد ماتتحقق المطالب اللى هما طلبوها )و بين عدد كبير منهم.
وبيقول اللوا نجيب فى كتابه -كنت رئيسا لمصر- خرج الجيش من الثكنات و انتشر فى المصالح و الهيئات ........و كان كل ظابط عايز ان يبقا قويا .....فاصبح لكل واحد منهم شله...) , و ده طبعا بيبين ازاى كان الوضع فى الوقت ده عند الظباط اللى رفضوا رايه و فضلو فى السلطه و عارضوه و انقلبو عليه لانه كان مع الديمقراطيه و رجوع الجيش للثكنات بتاععته لانها مكانه الطبيعى.
{| align="center" border="1" width="600"
| colspan="3" | {{center| '''شوف كمان'''}}
|-
! width="العرض%" |{{center|''' حكم قبله'''}}
! width="العرض%" |{{center|''' [[جمهورية مصر|الجمهوريه المصريه]]'''}}
! width="العرض%" |{{center|''' حكم بعده'''}}
|-
| align="center" | [[احمد فؤاد التانى]]
| align="center" | الحكم: من 1952 - 1953
| align="center" | [[جمال عبد الناصر]]
|-
|}
== اوسمه ==
* [[قلادة النيل العظمى]] [[ملف:Orden Nila rib.gif]]
* [[وسام الجمهوريه]] [[ملف:EGY Order of the Republic - Knight BAR.png|100px]]
== كتبه ==
مذكرات محمد نجيب (كنت رئيسا لمصر)
{{تصنيف كومونز|Muhammad Naguib}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{بوابة مصر}}
{{مجلس قيادة ثورة 1952}}
{{وزراء دفاع مصريين}}
[[تصنيف:رؤساء مصر]]
[[تصنيف:عسكريين مصريين]]
[[تصنيف:رؤساء وزرا مصريين]]
[[تصنيف:وزراء دفاع مصريين]]
[[تصنيف:حرب 48]]
[[تصنيف:قاده وصلو السلطه عن طريق انقلاب]]
[[تصنيف:قاده اتخلعوا من السلطه عن طريق انقلاب]]
[[تصنيف:ثوريين مصريين]]
[[تصنيف:وطنيين مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى السودان]]
[[تصنيف:غرباويه]]
[[تصنيف:ناس من كفر الزيات]]
t67f9hrpqb2j5me7tzz99vv9iztipu0
13009694
13009693
2026-04-21T07:37:49Z
Mnbaav
287184
/* كتبه */
13009694
wikitext
text/x-wiki
{{ترتيب حاكم مصر}}
{{معلومات صاحب منصب}}
{{معلومات عسكرى|صورة= File:Muhammad Naguib.jpg}}
'''ال[[لوا]] محمد نجيب يوسف قطب القشلان''' ( [[الخرطوم]]، [[السودان]] ، [[19 فبراير]] [[1901]] (تاريخ ميلاد بالتسنين) – [[القاهره]]، [[مصر]] [[29 اغسطس]] [[1984]] ) كان [[لوا]] فى [[الجيش المصرى]] ، اتولد فى [[السودان]] من اب [[مصريين|مصرى]] و أم سودانيه المنشأ مصريه الاصل، و اشترك فى [[حرب 48]] واتصاب فيها اكتر من مره، ولما رجع من الحرب وبسبب الاداء بتاعه فى الحرب خد لقب بيك ومن وقتها بقى اسمه محمد بيه نجيب. اصله من قرية النحارية التابعة لمركز كفر الزيات في محافظة الغربية في مصر.<ref>{{Cite web
| url = https://m.akhbarelyom.com/news/newdetails/4021373/1/%D9%81%D9%8A-%D8%B0%D9%83%D8%B1%D9%89-%D9%85%D9%8A%D9%84%D8%A7%D8%AF-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%B1%D8%A6%D9%8A%D8%B3-%D9%84%D9%84%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%D9%8A%D8%A9%D9%85%D8%AD%D8%B7%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D9%8A
| title = معلومات عن الرئيس محمد نجيب
}}</ref>
محمد نجيب كان ظابط مثالى و كان بيعمل شغله بكفاءه عاليه جدا فى اى مكان يروحه ومقضاش فى المدرسه الحربيه اكثر من 11 شهر، وده لأنه كان كل ما ياترقا لفرقه كان بيثبت كفاءه عالية جدا فكانو بينقلوه للفرقه اللى بعدها.
[[ملف:Muhammad Naguib.jpg|250px|thumb|right|اللوا محمد نجيب اول رئيس عسكرى يمسك مصر]]
== الانقلاب ==
بعد الحرب العالميه التانيه لما انتهت، مصطفى باشا النحاس اللى كان رئيس وزرا كان عاوز يعدل شروط [[المعاهده المصريه البريطانيه|معاهدة 1936]] والانجليز كانو مش عايزين يعدلوها , فمصطفى النحاس لغاها من طرف واحد واعلن الكفاح المسلح , والقرار ده كان معناه ان مصر كدوله وحكومه حتكون مسئوله عن اى حاجه ممكن تحصل ضد افراد الجيش الانجليزى اللى كانو موجودين وقتها فى مصر , والقرار اللى خده النحاس طبعا بوظ اى حوار رسمى ممكن يحصل بين بريطانيا و مصر لان بريطانيا كانت عاوزه تطلع من مصر سنة 56 زى مامعاهدة 36 كانت بتنص الا ان مصطفى النحاس كان من رايه ان الجيش الانجليزى ماعادش فيه لازمه لوجوده فى مصر بعد لما خلصت الحرب العالميه التانيه خلاص , فلما حصل هجوم من مصريين على مناطق عسكريه بريطانيه فى مصر , ردت بريطانيا وبدا العنف يزيد من الناحيتين.
والقرارين كانو من الاسباب المهمه اللى عملت حاله من الفوضى فى مصر , فحصل انقلاب عسكرى عملوه مجموعه من الظباط , و كان القائد بتاعهم فى الانقلاب ده اللوا محمد نجيب اللى كان ليه شعبيه كبيره فى اليش و كان محبوب مش بس فى الجيش و انما كمان عند الشعب من بعد حرب 48 اللى عملت ليه شعبيه لحد برا الجيش .
محمد نجيب قاد الانقلاب اللى حصل فى 52 و اللى جه بعد فتره من التوتر السياسى الرهيب جدا اللى كان ليه اسباب كتيره اهمها قرارات النحاس اللى خدها لما لغا معاهدة 36 لما من جانب واحد اللى فجر مواجهات عنيفه بين مصر و انجلترا و كان منها احداث 25 يناير 51اللى بقى عيد الشرطه بعد كده ،و كمان هزيمة الجيش فى حرب 48 كان اثرها سلبى جدا على الحياه السياسيه و بدا كل المسئولين عنها هزيمة الجيش فى حرب 48 بيرمو المسئوليه على بعض و ده اللى ادى مجال لاشاعات كتير تطلع زى اشاعة الاسلحه الفاسده , انما الاسلحه كانت جديده على الجيش المصرى اللى ماكانش لسه عنده خبره كفايه لاستعمالها وده اللى اكده المؤرخ جمال حماد و كمان اكده الفريق سعد الشاذلى ( حديث الفريق سعد الدين الشاذلى مع قناة الجزيره - يوليه 2009 ). لكن على أى حال نتيجة للامور دى، و عموما كانت الاوضاع السياسيه وحشه جدا بسبب الحرب و غيرها و زى ماهوا موجود فى اى مؤسسه عسكريه بعد اى هزيمه بتحصل حاله من التمرد و ده اللى خلى اللوا محمد نجيب مع كتير من افراد الجيش المصرى يحسو ان حال الحيش محتاج شوية تغييرات و خصوصا ان العلاقه كانت عماله تتأزم بين الملك من ناحيه و حزب الوفد و النحاس من ناحيه تانيه فده كله خلى ان مجموعه من الظباط تقوم بحركه يطالب فيها الملك انه يعمل اصلاحات فى الجيش , و كانت كل مطالب الظباط ال
لى قامو بانقلاب يوليه خاصه بالجيش الا انهم لما لما لقو السكه مفتوحه و الملك طلع خيخه فكانت الطلبات بتزيد لحد لما سيطرو على السلطه .
وحصل الانقلاب يوم 23 يوليه 1952 و كان لقواد الانقلاب مطالب معينه و محدده معظمها خاصه بالجيش , لكن لما مالقيوش اى مقاومه من الملك ، بعد ماكانت ليهم طلبات محدده لما لقو الموضوع ماشى بدون مقاومه من الملك الحاجه اللى خلتهم يفكرو فى الحكم , وتفكيرهم انهم يستولو على الحكم كان بداية الخلاف بين اللوا محمد نجيب (اللى كان شايف ان الجيش هوا مكانهم الطبيعى و انهم يرجعو الجيش تانى بعد ماتتحقق المطالب اللى هما طلبوها )و بين عدد كبير منهم.
وبيقول اللوا نجيب فى كتابه -كنت رئيسا لمصر- خرج الجيش من الثكنات و انتشر فى المصالح و الهيئات ........و كان كل ظابط عايز ان يبقا قويا .....فاصبح لكل واحد منهم شله...) , و ده طبعا بيبين ازاى كان الوضع فى الوقت ده عند الظباط اللى رفضوا رايه و فضلو فى السلطه و عارضوه و انقلبو عليه لانه كان مع الديمقراطيه و رجوع الجيش للثكنات بتاععته لانها مكانه الطبيعى.
{| align="center" border="1" width="600"
| colspan="3" | {{center| '''شوف كمان'''}}
|-
! width="العرض%" |{{center|''' حكم قبله'''}}
! width="العرض%" |{{center|''' [[جمهورية مصر|الجمهوريه المصريه]]'''}}
! width="العرض%" |{{center|''' حكم بعده'''}}
|-
| align="center" | [[احمد فؤاد التانى]]
| align="center" | الحكم: من 1952 - 1953
| align="center" | [[جمال عبد الناصر]]
|-
|}
== اوسمه ==
* [[قلادة النيل العظمى]] [[ملف:Orden Nila rib.gif]]
* [[وسام الجمهوريه]] [[ملف:EGY Order of the Republic - Knight BAR.png|100px]]
== كتبه ==
*مذكرات محمد نجيب (كنت رئيسا لمصر)
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{بوابة مصر}}
{{مجلس قيادة ثورة 1952}}
{{وزراء دفاع مصريين}}
[[تصنيف:رؤساء مصر]]
[[تصنيف:عسكريين مصريين]]
[[تصنيف:رؤساء وزرا مصريين]]
[[تصنيف:وزراء دفاع مصريين]]
[[تصنيف:حرب 48]]
[[تصنيف:قاده وصلو السلطه عن طريق انقلاب]]
[[تصنيف:قاده اتخلعوا من السلطه عن طريق انقلاب]]
[[تصنيف:ثوريين مصريين]]
[[تصنيف:وطنيين مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى السودان]]
[[تصنيف:غرباويه]]
[[تصنيف:ناس من كفر الزيات]]
cgti6vo432zef1hog6qy8gg2xsc6059
عيلة محمد على
0
8212
13009593
12502712
2026-04-20T15:03:57Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: توفى ← مات ، أمريكى ← امريكاني ، خصوصا ← بالخصوص ، قد تم ← تم، تولى ← اتولا ، لالقاهرة ← للقاهرة، يظهر ← بيظهر (2)، خصائص ← خصايص، كونغو ← كونجو (3)، ومملكة ← و مملكة، وتوس ← و توس (2)، والأ ← و الأ (3)، والإ ← و الإ (9)، وتو ← و تو، وتقد ← و تقد، وحك ← و حك، فتوحات ← غزوات، الكتير من ← كتير من (5)، يرمز ← بيترمز (3)، جدل ← كلام
13009593
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات اسره ملكيه|الإسم=عيلة محمد على|شعار النباله=Coat of arms of Egypt (1922–1953).svg|البلد=[[مصر]]|المؤسس=[[محمد على باشا]]|بتتكون من=[[مصر]]، [[السودان]]، [[جنوب السودان]]، [[اوجاندا]]، [[اريتريا]]، [[جيبوتى]]، [[الصومال]]، [[ليبيا]]، [[تشاد]]، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه]]، [[جمهورية افريقيا الوسطا]]، [[فلسطين]]، [[اسرائيل]]، [[الاردن]]، [[سوريا]]، [[لبنان]]، [[توركيا]]، [[المملكه العربيه السعوديه]]، [[اليمن]]، [[الكويت]]، [[سلطنة عمان]]، [[دولة قطر]]، [[البحرين]]، [[الامارات]]، [[اليونان]]|القاره=[[افريقيا]]، [[اسيا]]، [[اوروبا]]|انتهت سنة=1953 (إلغاء الملكية بعد [[ثورة 23 يوليه]] 1952)|البدايه=1805 (استيلاء محمد على باشا على السلطة)|خريطه للموقع=Egypt under Muhammad Ali Dynasty map ar.png}}
'''عيلة محمد على''' باشا كانت سلالة ملكية مصرية حكمت [[مصر]] من القرن التسعتاشر لحد نص القرن العشرين. اسمها كدا نسبة لسلفها [[محمد على باشا]] اللى يعتبر مؤسس مصر الحديثة. اتولى الحكم فيها 11 شخص بألقاب [[ولايه|والى]] و [[خديوى]] و [[سلطنه|سلطان]] و [[مملكه|ملك]].
== مقدمة ==
=== محمد على باشا ===
[[محمد على باشا]] اتولد فى [[كاڤالا]]، [[اليونان|مقدونيا]] فى [[4 مارس]] [[1769]] - اتوفى فى [[اسكندريه]] فى [[2 اغسطس]] [[1849]]. حكم مصر من [[17 مايو]] [[1805]] لحد [[2 مارس]] [[1848]]. ادفن بعد وفاته فى جامعه فى [[قلعة الجبل|قلعة القاهره]]. بناء على معاهدة يوليه 1840، محمد على بقى [[نيابه|نايب]] [[سلاطين الدوله العثمانيه|للسلطان العثمانلى]] على مصر، و ان مصر تكون بحدودها القديمه وراثيه فى اسرته للابن و الحفيد الاكبر سن بس على اساس ان مصر تكون جزء من [[امبراطوريه عثمانيه|الدوله العثمانليه]] و يدفع ضريبه سنويه للباب العالى مع تحديد عدد الجيش ب 18 الف و ما يبنيش سفن حربيه. لما مرض محمد على سنة 1848 صدر فرمان من الباب العالى فى [[استانبول|الأستانه]] بتعيين ابنه [[ابراهيم باشا]] والى على مصر.
[[ملف:ModernEgypt,_Muhammad_Ali_by_Auguste_Couder,_BAP_17996.jpg|تصغير|315x315بك|لوحة لمحمد على باشا بريشة الفنان الفرنسى [[اوجست كودر]]، 1840]]
محمد على كان قائد من اصل [[البانيا|ألبانى]] فى الجيش العثمانى اللى اتبعت عشان يطرد قوات [[نابوليون بونابارت|نابليون]] الفرنسية برا مصر. بس، بعد انسحاب بونابرت، محمد على انضم ل[[عمر مكرم]]، زعيم المقاومة المصرية ضد الفرنسيين، واستولى على السلطة بنفسه، و أجبر السلطان العثمانى [[محمود التانى]] على الاعتراف بيه كوالى مصر فى سنة 1805. و دا بيدل على طموحاته الكبيرة فى حصوله على لقب أعلى بكتير و هو الخديوى، و هو لقب شرفى بيستخدمه السلطان نفسه. ولاد وخلفاء محمد على كحكام لمصر، إبراهيم باشا، و [[عباس حلمى الاول|عباس حلمى الأول]]، و [[محمد سعيد|محمد سعيد باشا]]، هيتبعوه كلهم فى استخدام اللقب، بس، الباب العالى مسمحش بكدا لحد عهد حفيده [[الخديوى اسماعيل|إسماعيل العظيم]] فى سنة 1867.
و اصل محمد على باشا بيرجع لإبراهيم آغا، و هو ألبانى عاش فى كافالا فى اليونان.
بتعديلاته وحملاته العسكرية، محمد على حوالين مصر لقوة إقليمية اعتبرها الوريث الطبيعى للإمبراطورية العثمانية المتدهورة. بنا دولة عسكرية بيخدم فيها حوالى 4% من السكان فى الجيش لرفع مصر لموقع قوى فى الإمبراطورية العثمانية. ومحمد على لخص رؤيته لمصر بالطريقة دى:<blockquote>إننى أدرك كويس أن الإمبراطورية [العثمانية] تتجه يوم بعد يوم نحو الدمار. ...على أنقاضها سأبنى مملكة واسعة... لالفرات ودجلة.
— جورج دوين، محرر، ''بعثة عسكرية فرنسية لمحمد علي، مراسلات الجنرالات بليارد وبوير'' (القاهرة: الجمعية الجغرافيا الملكية المصرية، 1923)، ص.50</blockquote>محمد على غزا [[السودان]] فى النص 1 حكمه، ووضع أسس اللى فى المستقبل هيبقى الدولة السودانية الحديثة. هيتم تعزيز و توسيع السيطرة المصرية فى السودان فى عهد خلفائه، و أبرزهم ابن إبراهيم باشا، إسماعيل العظيم.
مصر فى اقصى اتساع ليها فى عهد محمد على باشا شملت اجزاء من السودان و [[جنوب السودان]] و [[اريتريا]] و [[الحجاز]] و [[نجد]] و [[الاحساء|الأحساء]] و [[اليمن]] و [[الشام]] و [[الكويت]] و [[سلطنة عمان|عمان]] و [[الامارات|الإمارات]] و [[دولة قطر|قطر]] و [[البحرين]] و [[اضنه|أضنة]] و [[كريت]] و [[ثاسوس]] و غيرها.
فى ذروة قوته، كانت القوة العسكرية لمحمد على و إبراهيم باشا بتهدد بالفعل وجود الإمبراطورية العثمانية، بحيث محمد على كان عايز يستبدل عيله عثمان بسلالته الخاصة. بس، فى الاخر، منع تدخل القوى العظمى فى الأزمة الشرقية سنة 1840 القوات المصرية من الزحف لالقسطنطينية، و أجبر محمد على على التصالح مع السلطان العثمانى. ومن ساعتها، مع تثبيت الحدود الشرقية لمصر عند الحدود بين سيناء وفلسطين العثمانية، هيقتصر التوسع الإقليمى لسلالته على [[افريقيا]].
=== ابراهيم باشا ===
إبراهيم باشا ( اتولد فى كافالا أو [[نيكيفوروس]]، دراما، إيالة روميليا سنة 1789 و اتوفى فى القاهرة 10 نوفمبر 1848) كان جنرال وسياسى مصرى، كان قائد الجيش المصرى والابن الاكبر لمحمد على، والى وخديوى مصر والسودان غير المعترف بيه. خدم كجنرال فى الجيش المصرى اللى أسسه ابوه فى عهده، واتولى قيادته الأولى للقوات المصرية لما كان مجرد مراهق. و فى السنة الأخيرة من حياته، خلف ابوه اللى كان لسا عايش كحاكم لمصر والسودان، بسبب اعتلال صحة ابوه. وامتد حكمه كمان لالمناطق التانية اللى أخضعها ابوه للحكم المصرى، وهى [[الشام]] و [[الحجاز]] والمورة و [[ثاسوس]] و [[كريت]]. اتوفى إبراهيم قبل ابوه، واتوفى فى 10 نوفمبر 1848، بعد 4 شهور بس من توليه العرش. لما مات ابوه فى السنة اللى بعدها، نقل العرش المصرى لابن أخ إبراهيم (ابن ثانى اكبر ولاد محمد على)، [[عباس حلمى الاول]].
[[ملف:Portrait d'Ibrahim Pacha 2.JPG|تصغير|370x370بك|لوحة لإبراهيم باشا بريشة الفنان الفرنسى [[شارل فيليب لاريفير]]، 1846]]إبراهيم لسا واحد من أكتر أعضاء عيلة محمد على شهرة، خاصة لانتصاراته العسكرية الرائعة، بما فيها كتير من الهزايم الساحقة للإمبراطورية العثمانية. من المؤرخين المصريين، يحظى إبراهيم ووالده محمد على وابنه [[الخديوى اسماعيل|إسماعيل العظيم]] بتقدير أعلى بكتير من الحكام التانيين من العيله الحاكمة، اللى كان بينظر ليهم لحد كبير على أنهم كسالى وفاسدين. وبيرجع دا لحد كبير لالجهود اللى بذلها حفيده [[فؤاد الاول|فؤاد الأول]] ملك مصر لضمان الصورة الإيجابية لأسلافه فى الأرشيف الملكى اللى أنشأه، واللى كان المصدر الرئيسى للتاريخ المصرى من عشرينات القرن العشرين لحد سبعينات القرن العشرين. واليوم، يحتل تمثال إبراهيم مكانة بارزة فى العاصمة المصرية القاهرة.
امه أمينة، اتولدت يوم نصرتلى سنة 1770 واتوفت فى القاهرة سنة 1824. أمينة كانت أرملة المسؤول العثمانى سيريزلى على بك، وبنت الرائد العثمانى على آغا من نصرتلى. كان إبراهيم ابنها البكر من محمد على باشا من مصر (وكان مولودها الاولانى الأميرة توحيدة). ومعروف كمان أنه إبراهيم اتولد فى قرية نصرتلى (نيكيفوروس اليوم) قريب من بلدة دراما التبع ولاية روميليا العثمانية فيللى يتعرف النهاردة بالأجزاء الشرقية من المنطقة المقدونية فى اليونان.
فى سنة 1805، وقت كفاح ابوه محمد على لتنصيب نفسه حاكم لمصر، تم إرسال المراهق إبراهيم، اللى عنده 16 سنة، كرهينة للعثمانى كابودان باشا. بس، اتسمح لإبراهيم بالرجوع لمصر بمجرد اعتراف السلطان العثمانلى بابوه والى لمصر، و كان قد غلب الحملة العسكرية البريطانية للواء [[الكسندر ماكنزى فريزر|ألكسندر ماكنزى فريزر]].
لما راع محمد على باشا ل[[شبه الجزيره العربيه|شبه الجزيرة العربية]] لمواصلة الحرب ضد [[ال سعود|آل سعود]] فى سنة 1813، بقى إبراهيم فى قيادة [[صعيد مصر]]. وواصل الحرب ضد قوة [[المماليك المصرليه|المماليك العثمانلية]] المكسورة، فقمعهم. و فى سنة 1816 ابراهيم خلف اخوه [[طوسون باشا]] فى قيادة القوات المصرية فى شبه الجزيرة العربية.
كان محمد على ابتدا بالفعل فى إدخال الانظباط الاوروبى لجيشه، وممكن إبراهيم اتلقى بعض التدريب، لكن حملته الأولى أتعملت على الطراز الآسيوى القديم اكتر من عملياته المستقبلية. استمرت الحملة سنتين، وانتهت بتدمير آل سعود كقوة سياسية. هبط محمد على فى [[ينبع]]، ميناء [[المدينة المنوره|المدينة المنورة]]، سنة 1813. وتم استرداد المدن المقدسة من السعوديين، و كانت مهمة إبراهيم هى متابعتهم لصحراء نجد وتدمير حصونهم. زى التدريب اللى اتلقته القوات المصرية ومدفعيتها، أداها تفوق ملحوظ فى الميدان المفتوح. لكن صعوبة عبور الصحراء لمعقل السعوديين فى [[الدرعيه|الدرعية]]، على بعد حوالى 400 ميل شرق المدينة المنورة، خلت الغزو صعب جدا. إبراهيم اظهر طاقة كبيرة ومثابرة، وشارك جيشه فى كل المصاعب، ومسمحش لنفسه أبدًا بأن يثبط عزيمته بسبب الفشل. و نهاية سبتمبر 1818، كان إبراهيم قد أجبر الزعيم السعودى عبد الله بن سعود على الاستسلام، واستولى إبراهيم على الدرعية اللى نهبها.
وفى 11 ديسمبر 1819 دخل القاهرة منتصر. و بعد رجوعه قدم إبراهيم دعم فعال للفرنساوى العقيد سيف ([[سليمان الفرنساوى|سليمان باشا]]) اللى تم تعيينه لتدريب الجيش على النموذج الاوروبى. إبراهيم ضرب مثال لما اتقدم ليتم تدريبه كمجند. فى سنة 1824، اتعيين محمد على حاكم للمورة (شبه جزيرة البيلوبونيز فى جنوب اليونان) على ايد السلطان العثمانى محمود التانى. فى الحقيقة، طلب محمود مساعدة الجيش المصرى المدرب كويس ضد [[حرب الموره|الثورة اليونانية المعاصرة]]، واللى عجزت قواته عن قمعها: فى سنة 1822، غلب اليونانيين جيش عدده حوالى 30 ألف رجل بقيادة السلطان زاده (ابن السلطانة) محمود درامالى باشا.
[[ملف:Ibrahim-Mehmet-Seve.jpg|تصغير|371x371بك|إبراهيم باشا مع ابوه محمد على باشا و العقيد سيف (سليمان باشا، على الناحية اليمين)]]
تم إرسال إبراهيم لالبيلوبونيز بسرب وجيش عدده 17,000 رجل. أبحرت البعثة فى 4 يوليه 1824، بس فضلت لكذا شهر مش قادرة على القيام بما هو أكتر من التنقل بين [[رودس]] و [[كريت]]. أوقف الخوف من سفن الإطفاء اليونانية طريقه لالمورة. لما اتمرد البحارة اليونانيين بسبب نقص الأجور، اتمكن إبراهيم من النزول فى [[ميثونى|مودون]] فى 26 فبراير 1825. وفضل فى المورة لحد الاستسلام فى 1 اكتوبر 1828 اللى اتفرض عليه من تدخل القوى الغربية.
إبراهيم غلب اليونانيين فى الميدان المفتوح، و رغم ان حصار [[ميسولونجى]] كان مكلف لقواته المصرية والقوات العثمانية اللى اشتغلت معاه، إلا أنه أنهى الحصار بنجاح فى 24 ابريل 1826. لكنه اتهزم فى مانى تلت مرات على التوالى. ضايقت العصابات اليونانية جيشه، وانتقام منهم، قام بتدمير البلاد وبعت الآلاف من السكان لالعبودية فى مصر. أثارت إجراءات القمع دى سخط كبير فى [[اوروبا]] و وصلت لتدخل الأسراب البحرية للمملكة المتحدة و مملكة فرنسا المستعادة وروسيا فى [[معركة نافارين]] (20 اكتوبر 1827). و أعقب انتصارهم هبوط قوة استكشافية فرنسية فيما يسمى بحملة المورة. وبموجب شروط الاستسلام فى 1 اكتوبر 1828، قام إبراهيم بإخلاء البلاد.
[[ملف:Giuseppe Mazzola - The Attack of Ibrahim Pasha against Messolonghi.jpg|تصغير|249x249بك|إبراهيم باشا بيهجم على ميسولونجى سنة 1826 (بريشة الفنان جوزيبى بيترو مازولا)]]
فى سنة 1831، بعد ما بقى خلاف ابوه مع الباب العالى صارخ، تم إرسال إبراهيم لغزو سوريا العثمانية (الشام). استولى على [[عكا]] بعد حصار شديد فى 27 مايو 1832، واحتل [[دمشق]]، و اتعلبالجيش العثمانى فى [[حمص]] فى 8 يوليو، و اتعلبجيش عثمانى تانى فى بيلان فى 29 يوليو، وغزا [[اسيا الصغرى|آسيا الصغرى]]، و أخير غلب الصدر الأعظم رشيد محمد باشا فى معركة قونية فى 21 ديسمبر. كان فيه فى سوريا حيث قابل عمر طعل الصوفي، حسب للروايات، شفى عمر طعل ابن إبراهيم باشا من الحمى القاتلة. استوحى عمر طعل إلهامه من إبراهيم باشا، ولما رجع عمر لسوكوتو اتبع الاتجاهات اللى وضعها ابراهيم باشا. بعدين عمر طعل بقى قائد توكولور فيللى يتعرف النهاردة ب[[جينيا|غينيا]] و [[سينيجال|السنغال]] و [[مالى]].
مؤتمر كوتاهيه فى 6 مايو ساب سوريا لبعض الوقت فى ايد محمد على. ولا شك أن إبراهيم اتلقى المساعدة من العقيد سيف والظباط الاوروبيين فى جيشه. و بعد حملة 1832 و 1833، بقى إبراهيم حاكم على سوريا. ممكن كان قد نجح فى إدارته، لكن الابتزازات اللى أجبره ابوه على تنفيذها بسرعه اتسببت فى تراجع شعبية حكومته و أثارت الثورات. و ساعده الضابط الفرنساوى بوفورت دوبول من سنة 1834 لسنة 1837، واللى كان رئيس أركانه.
أثناء ثورة الفلاحين فى فلسطين سنة 1834، حاصر إبراهيم باشا مدينة [[الكرك (الاردن)|الكرك]] شرق [[الاردن|الأردن]] لمدة 17 يوم، لملاحقة زعيم الثورة قاسم الأحمد. و بعد إحداث حفرة فى أسوار البلدة أواخر اغسطس، دمرت مدينة الكرك واقتلعت البساتين بره البلدة كإجراءات عقابية ضد السكان لاستضافتهم منطقة القصيم. خوف من المزيد من الانتقام من إبراهيم باشا، تم تسليم قادة المتمردين لالمصريين.
وفى سنة 1838، حس الباب العالى بالقوة الكافية لتجديد النضال، واندلعت الحرب مرة تانية. حقق إبراهيم انتصاره الأخير لابوه فى [[نصيبين|نزيب]] فى 24 يونيه 1839. لكن المملكة المتحدة و الإمبراطورية النمساوية تدخلتا للحفاظ على سلامة الإمبراطورية العثمانية. قطعت أسرابهم اتصالاته عن طريق البحر مع مصر، وعزلته ثورة عامة فى سوريا، واضطر أخير لإخلاء البلاد فى فبراير 1841.
كان على الكركيين أن ينتقموا من إبراهيم باشا، بعد 6 سنين لما تم طرد الباشا وجيشه المصرى من دمشق. فى سنة 1841، لما سلك الباشا وقواته طريق الحج من دمشق، اتعرضوا لهجوم مستمر على طول الطريق من [[القطرانه|القطرانة]] ل[[غزه ( قطاع غزه)|غزة]]. تعرض الجيش المنهك للقتل والسرقة، و الوقت اللى وصل فيه إبراهيم باشا لغزة، كان القائد قد فقد معظم جيشه وذخائره وحيواناته.
وقضى إبراهيم بقية حياته فى سلام، لكن صحته اتدهورت. و فى سنة 1846 قام بزيارة ل[[اوروبا الغربيه|اوروبا الغربية]]، ب تم استقباله ببعض الاحترام وبقدر كبير من الفضول. ولما اتصاب ابوه بالخرف، اتعيين إبراهيم وصى على العرش بدل منه. اتولا الوصاية من يوليه لحد وفاته فى 10 نوفمبر 1848.
إبراهيم اخد تكريمات و هى نيشان الافتخار من الدوله العثمانليه سنة 1817 و فارس نيشان القديس جوزيف من توسكانا سنة 1845 و الصليب الاكبر من نيشان جوقة الشرف من فرنسا سنة 1845 و الصليب الاكبر لنيشان البرج والسيف من البرتغال سنة 1846.
== الخديوية والاحتلال البريطانى ==
{{مفصلة|خديويه مصر}}
رغم ان محمد على و أحفاده استخدموا لقب [[خديوى|الخديوى]] (نائب السلطان) بدل من لقب [[ولايه|الوالى]] الصغير، لكن الباب العالى معترفش بكدا لحد سنة 1867 اما أجاز السلطان عبد العزيز رسمى استخدامه على ايد إسماعيل باشا وخلفائه. وعكس ده من سياسة جده محمد على باشا الحربية ضد الباب العالي، سعى إسماعيل لتعزيز موقف مصر والسودان وسلالته باستخدام وسايل أقل تصادمية، وبمزيج من التملق والرشوة، حصل إسماعيل على الاعتراف العثمانى الرسمى بمصر. والاستقلال الفعلى للسودان. و تم تقويض دى الحرية بشدة فى سنة 1879 اما تواطأ السلطان مع القوى العظمى الاوروبية لعزل إسماعيل لصالح ابنه [[الخديوى توفيق باشا|توفيق]]. و بعد تلت سنين، بقت حرية مصر والسودان أقل من مجرد رمزية اما غزت [[المملكه المتحده|المملكة المتحدة]] واحتلت البلاد، ظاهرى لدعم الخديوى توفيق ضد معارضيه فى حكومة [[احمد عرابى|أحمد عرابى]] القومية. وبينما هيكمل الخديوى فى حكم مصر والسودان بالاسم، السلطة النهائية فى الواقع بتقع فى ايد المندوب السامى البريطانى.
[[ملف:Isma'il Pasha.jpg|تصغير|314x314بك|الخديوى إسماعيل باشا]]
وفى تحدى للمصريين، أعلن البريطانيين أن السودان سيادة مشتركة أنجلو-مصرية، هيا منطقة خاضعة للحكم البريطانى والمصرى المشترك ومش جزء ماينفصلش من مصر. و اتقابل ده بالرفض المستمر من جانب المصريين، سواء فى الحكومة أو فى الرأى العام بشكل عام، اللى أصروا على "وحدة وادى النيل"، وهتفضل القضية دى موضع كلام وعداوة بين مصر وبريطانيا لحد استقلال السودان سنة سنة 1956.
=== ولاة/خديويات مصر ===
=== عباس حلمى الاول ===
[[عباس حلمى الاول]] (اتولد فى [[جده|جدة]] فى 10 يوليه سنة 1812 - اتوفى فى [[بنها]] فى 13 يوليه سنة 1854) ابن [[طوسون باشا]] و حفيد محمد على باشا، نشأ فى مصر و حكمها بعد موت عمه ابراهيم باشا من [[10 نوفمبر]] [[1848]] لوفاته. عاش حياه فيها بذخ و أهمل شئون الدوله.
[[ملف:Abbas_I1.png|تصغير|356x356بك|الخديوى عباس حلمى الاول]]
اتولد عباس فى 1 يوليه 1812 فى جدة و اتربا فى القاهرة. كونه حفيد محمد علي، فقد خلف عمه إبراهيم باشا فى حكم مصر والسودان سنة 1848.
حارب فى شبابه فى الشام تحت قيادة عمه إبراهيم باشا فى الحرب المصرية-العثمانية الأولى (1831-1833). أُقيل محمد على باشا من منصبه فى 1 سبتمبر 1848، بسبب ضعفه العقلى. وحل محله ابنه إبراهيم باشا، اللى حكم لمده صغيره كوصى على مصر والسودان من 1 سبتمبر 1848 لحد وفاته فى 10 نوفمبر 1848. وبوفاة إبراهيم، بقى عباس الاولانى بدوره وصى على مصر والسودان من 10 نوفمبر 1848. لحد 2 اغسطس 1849 (تاريخ وفاة محمد على باشا)، و فى الوقت دا بقى عباس الوالى الحاكم لمصر والسودان لحد 13 يوليه 1854.
فى الغالب عباس بيتوصف بأنه مجرد شهوانى، لكن [[نوبار باشا]] اتكلم عنه باعتباره رجل حقيقى من "المدرسة القديمة". كان يُنظر ليه على أنه رجعى وكئيب وقليل الكلام، و كان بيقضى كل وقته بالتقريب فى قصره. عباس أبطل، بقدر ما يقدر، أعمال جده محمد على باشا، سواء كانت كويسة أو وحشة. ومن أمور تانية، ألغى الاحتكارات التجارية، وقفل المصانع والمدارس، وخفض قوة جيش المنطقة ل9000 راجل. كمان وقف بناء سد الدلتا وعارض بناء [[قناة السويس]].
كتبت دراسة أتعملت سنة 1886 عن عباس أنه "لم يقم بأى أعمال عظيمة، ولم يقم ببناء قنوات جديدة، ولم ينفذ لحد مخططات وخطط أسلافه. و اتوصف عباس بالمتعصب والبخيل. ومن المؤكد أنه ماكانش ليبرالى فى ذهنه ولا مسرف بالمال."
عباس مكنش متاح للمغامرين العازمين على نهب ثروات مصر والسودان، وقام بطرد كل الشركات الأجنبية. ونتيجة لكدا، بقت السياسة التجارية البريطانية معادية بشكل علني، ودا أدى لتقييد صادرات الذرة من الأسواق المصرية بشدة. بس، بناء على إصرار الحكومة البريطانية، سمح ببناء خط السكة الحديد من [[اسكندريه|الإسكندرية]] للقاهرة. و فى المقابل، البريطانيين ساعدوه فى نزاعه مع الدولة العثمانية.
وبسبب سياساته السلبية اتجاه الاوروبيين ونفوذهم، عباس مكنش محبوب منهم، ومع مرور الوقت تم المبالغة فى سمعته وشيطنته لتصويره على أنه أسوأو ده كان عليه فى الواقع. و بعد وفاته ارتفع عدد الاوروبيين فى مصر بشكل كبير من 3,000 سنة 1850 ل90.000 سنة 1882، و ل200.000 بحلول سنة 1900.
فى حرب القرم، ادا عباس للسلطان العثمانى، [[عبد المجيد الأول]]، استخدام [[القوات البحريه المصريه|أسطوله البحرى]] المكون من 12 سفينة حربية و 19,000 جندى و 72 مدفع. قام عباس كمان بتجنيد جزء كبير من الجيش الجديد دا من [[سينا|شبه جزيرة سينا]]، وسافر [[الطور|لالطور]] و [[العقبه|العقبة]] واجتمع مع زعماء [[بدو|البدو]] المحليين لتجنيد الرجال، و بالخصوص سلاح الفرسان، للحرب. تم زيادة عدد القوات بعدين لما بين 40.000 و 55.000 بحلول أواخر اكتوبر 1853.
وكان من اهتمامات عباس الشخصية تربية الحصنه المصرية (المعروفة غلط بالحصنه العربية)، واللى اتقال إنها كانت الشغف الأهم فى حياته. وكمل برنامج التربية اللى بدأه جده محمد على. كان لتطوره واكتسابه سلالات عالية الجودة تأثير هائل على تربية الحصنه الحديثة. أدرك محمد على وعباس الخصايص الفريدة و أوليا اهتمام دقيق لسلالات الحصنه اللى بتربيها القبائل البدوية. فى عمر 23 سنة، اتعيين عباس مسؤول عن برنامج تربية الحصنه الخاص بجده محمد على. بعد ما بقى والى، قام عباس بتجميع خيول إضافية وقام بتوثيق تاريخ الحيوانات وسلالاتها بعناية، وهى السجلات اللى تم الحفاظ عليها لحد يومنا ده. وبالاتصال بفيصل بن تركى آل سعود، اللى اتقال أن عباس دبر له الهروب من السجن اللى كان محتجز فيه، حصل عباس على عدد من الحصنه من [[نجد]]. كما أنه دفع أسعار مرتفعة اوى مقابل الأفراس من احسن سلالات أهل عنزة. بنا إسطبلات واسعة النطاق لالحصنه دى فى تلت مواقع مختلفة، بما فيها مزرعة خيول اتقال إن بنائها اتكلف مليون جنيه إسترلينى، واستأجر بدو محليين للإشراف على رعاية الحصنه والحفاظ على المعلومات المتعلقة بسلالاتهم. ومدخرش أى نفقات فى رعاية خيوله. و فى واحده من مزارع تربية الحصنه، كان يحتفظ بـ 300 جمل لتوفير حليب إضافى للمهور الصغيرة.
فى 13 يوليه 1854، اتقتل عباس فى قصر بنها على ايد اتنين من عبيده. واتقال إن قسوته مع خدمه كانت دافع للقتل. زى ، قيل لمربى الحصنه المصرية الليدى آن بلانت أن عباس أمر ذات مرة بتثبيت حدوة حصان ساخنة على قدم سائس الخيل اللى أهمل رعاية حوافر الحصان.
وخلف عباس عمه (اللى كان أصغر منه فى الواقع) محمد سعيد باشا.
بعد اغتيال عباس، ورث ابنه الأمير [[ابراهيم الهامى باشا|إبراهيم إلهامى باشا]] خيوله المصرية، اللى عنده ساعتها 18 سنة، واللى أبدى القليل من الاهتمام بيها، وتنازل عن كتير منها وطرح الباقى للبيع بالمزاد. فى سنة 1861، قام واحد من قرايبه البعيدين، [[على باشا شريف]]، بشراء يقارب من 40 حصان من مخزون عباس باشا الأصلى و أعاد بناء برنامج تربية الحصنه.
عباس حلمى الاول اخد تكريمات و هى نيشان صورة اغسطس من الدوله العثمانليه سنة 1849 و نيشان الافتخار من الدوله العثمانليه سنة 1849 و نيشان النبالة من الدرجة الأولى من الدوله العثمانليه سنة 1853 و نيشان القيدسان موريس ولزار و صليب اعظم من [[مملكة سردينيا]].
=== محمد سعيد باشا ===
[[محمد سعيد|محمد سعيد باشا]] ابن محمد على باشا، (اتولد فى القاهرة فى 17 مارس 1822 و مات فى القاهرة فى 17 يناير 1863 فى عمر ال60) وادفن فى حوش الباشا، ضريح الإمام الشافعى الملكي، القاهرة، مصر. حكم مصر والسودان من سنة 1853 لحد سنة 1863، و كان بيدين رسمى بالولاء للسلطان العثمانلى، لكنه كان بيمارس فى الواقع استقلال فعلى. ابتدا بناء قناة السويس فى عهده.
[[ملف:Muhammad Said Pascha 1855 Nadar.jpg|تصغير|357x357بك|الخديوى محمد سعيد باشا]]
وهو الابن الرابع لمحمد على باشا. محمد على باشا كان عايز إن ابنه ليه جسم رياضى، ويتخلص من السمنة المفرطة، فأمر ابنه الصغير بممارسة الرياضة يوميا لمدة ساعتين واتباع نظام غذائى بسيط جدا. للحفاظ على أخلاق الطفل، لم يتمكن من زيارة بيت آخر غير بيت ماتيو دى ليسبس، القنصل الفرنسى. الأمير الشاب بقى صديق لفرديناند، ابن ماتيو، و"الاتنين استمتعا بتناول كميات هائلة من السباغيتى. دى العلاقة الحميمة وشوقه للمعكرونة دفعت محمد سعيد لالإسراع لالقنصلية الفرنسية كلما ترك النظام الغذائى المقتصد على طاولة نائب الملك مكان خاليا فى بطنه".
بعد كدا، تم إرسال الشاب المصرى لهناك لإكمال تعليمه فى باريس، بحيث اتردد كذا مرة على بيت عيلة ليسبس.
فى عهد سعيد كان فيه كتير من التعديلات القانونية و الأراضى والضرائب. كمان تم تحديث بعض البنية التحتية المصرية والسودانية باستخدام القروض الغربية. فى سنة 1854، تم منح أول امتياز لأرض قناة السويس لرجل الأعمال الفرنسي، صديقه القديم [[فرديناد ديليسبس|فرديناند ديليسبس]]. البريطانيين عارضوا قيام فرنساوى ببناء القناة و أقنعوا الدولة العثمانية برفض الإذن بدا لمدة سنتين. وقع سعيد على امتياز بناء قناة فى 5 يناير 1856.
وصفت دراسة أتعملت سنة 1886 سعيد بأنه "اجتماعي، ذكي، مسرف، شهواني، ومولع بكل مباهج الحياة. بدا وكأنه رجل البلاط الفرنساوى المرح اكتر من كونه حاكم مسلم هادئًا. أنشأ محكمة لا تختلف عن محكمة [[لويس الاربعتاشر ملك فرنسا|لويس الاربعتاشر]]. كان يرحب بالأجانب ويستضيفهم ببذخ. ونسى الرصانة اللى أمر بيها [[محمد|النبى]]، لحد اشتهرت وجباته ونبيذه بغناها وتميزها."
محمد على باشا ابو محمد سعيد باشا غزا السودان سنة 1821 وضمه لمملكته المصرية، بهدف الاستيلاء على العبيد لجيشه. كمان اتجاوزت غارات العبيد ('الرزية') السودان لكردفان و [[اثيوبيا|إثيوبيا]]. فى مواجهة الضغوط الاوروبية لإلغاء غارات العبيد المصرية الرسمية فى السودان، أصدر سعيد مرسوم يحظر الغارات. تجاهل تجار العبيد المستقلين مرسومه.
لما [[الحرب الاهلية الامريكيه|الحرب الأهلية الامريكانيه]] سببت مجاعة القطن، ارتفعت صادرات القطن المصرى فى حكم سعيد علشان تكون المصدر الرئيسى للمصانع الاوروبية. بناء على طلب [[نابوليون التالت|نابليون التالت]] فى سنة 1863، بعت سعيد جزء من كتيبة مصرية-سودانية مكونة من 424 شخص كجزء من التحالف الإمبريالى لدعم الإمبراطورية المكسيكية التانية خلال التدخل الفرنساوى التانى فى المكسيك. الكتيبة المصرية-المكسيكية انتصرت فى معاركها اللى كان عددها 48 معركة اشهرهم معركة القطر.
تحت حكم سعيد، تم كبح نفوذ الشيوخ، ورجع كتير من البدو لالغارات البدوية.
وفى سنة 1854، أنشأ [[بنك مصر]]. و فى نفس السنة اتفتح أول خط سكة حديد فى مصر بين [[كفر الزيات]] على [[فرع رشيد]] على النيل و [[اسكندريه|الإسكندرية]]. كمان، أسس المجددية، وهى مقدمة لخط البريد الخديوى.
غرق الوريث المفترض لسعيد، [[احمد رفعت باشا|أحمد رفعت باشا]]، سنة 1858 فى كفر الزيات اما وفع قطر للسكك الحديدية كان ببستقله من عربة سيارة فى النيل. عشان كدا، اما اتوفى سعيد فى يناير 1863، خلفه ابن أخوه [[الخديوى اسماعيل|إسماعيل]].
تم تسمية ميناء [[بور سعيد (مدينه)|بورسعيد]] على [[البحر المتوسط]] باسمه.
اتجوز مرتين، من المرات الأولى [[انجه هانم|إنجى هانم]] وليه ابن واحد أحمد شريف باشا، ومن مرات ثانية [[ملك بر هانم]] وليه ولدين هما محمود بك ومحمد طوسون باشا.
اخد تركيمات و هى الوشاح الاكبر لنيشان ليوبولد (مدنى) من [[بلجيكا]] فى26 يناير سنة 1855 و نيشان جوقة الشرف من الصليب الاكبر من فرنسا سنة 1863 و نيشان الافتخار و نيشان العثمانية من الدرجة الخاصة و نيشان المجيدى من الدرجة الخاصة سنة 1853 من الدولة العثمانية و الصليب الكبير للقديس جوزيف سنة 1856 من [[توسكانا]] و الصليب الكبير للأسد النيديرلاندى سنة 1856 من [[نيديرلاند]].
=== إسماعيل باشا ===
اسماعيل باشا المعروف بإسماعيل العظيم (اتولد فى القاهرة فى 19 يناير 1830 و اتوفى فى الاستانه فى 2 مارس 1895) كان خديوى مصر و حاكم السودان من 1863 لحد 1879 لما تم خلعه بناء على طلب بريطانيا و فرنسا. كان بيشارك نفس النظرة الطموحة بتاعة جده محمد على باشا. اسماعيل قام بتحديث مصر والسودان فى فترة حكمه و استثمر بكثافة فى التنمية الصناعية والاقتصادية والتحضر و توسيع حدود مصر فى افريقيا لحد [[اوجاندا]].
[[ملف:Isma'il_Pasha.jpg|تصغير|314x314بك|الخديوى إسماعيل باشا]]
ممكن نشوف فلسفته فى بيان هو ادلى بيه سنة 1879: "لم تعتبر بلادى فى افريقيا فحسب؛لكن احنا دلوقتى جزء من اوروبا ايضا. و علشان كده فمن الطبيعى بالنسبة لنا أن نتخلى عن أساليبنا السابقة و أن نتبنى نظاما جديدا يتكيف مع ظروفنا الاجتماعية".
وفى سنة 1867، إسماعيل اخد الاعتراف العثمانى والدولى بلقبه الخديوى (نائب السلطان) بدل من الوالى (الحاكم) اللى كان بيستخدمه فى السابق أسلافه فى [[ايالة مصر|إيالة مصر]] والسودان (1517-1867). بس، سياسات إسماعيل دخلت خديوية مصر والسودان (1867-1914) فى ديون شديدة، ودا ادا لبيع أسهم مصر فى شركة قناة السويس للحكومة البريطانية، و الإطاحة بيه فى الاخر من الحكومة البريطانية فى سنة 1879 تحت الضغط البريطانى والضغط الفرنسى.
تم تسمية مدينة الإسماعيلية باسمه تكريم ليه.
اتولد إسماعيل، تانى ولاد إبراهيم باشا التلاتة، وحفيد محمد على، من اصل ألباني، فى القاهرة فى قصر المسافر خانا. وامه كانت [[شراكسه|شركسية]] اسمها [[هوشيار قادين]]، المرات التالتة لابوه. وبيتقال إن هوشيار قادين (المعروفة كمان باسم خوشيار قادين) هى اخت السلطانة برتونيال، اللى هى أم الإمبراطور العثمانى عبد العزيز، اللى حكم من سنة 1861 لسنة 1876 واللى تم عزله هو كمان على طلب القوى الغربية. و علشان كده كان إسماعيل باشا بيحكم مصر والسودان و جنوب السودان واريتريا وجيبوتى واجزاء من الصومال واوجاندا واثيوبيا والسعودية وتشاد وجمهورية كونجو الديموقراطية وجمهورية افريقيا الوسطى لفترة معينة واللى كان فيها ابن عمه عبد العزيز بيحكم الإمبراطورية العثمانية.
بعد حصوله على تعليم أوروبى فى باريس بحيث دخل المدرسة الكبرى، رجع وطنه، ولما اتولى أخوه الاكبر بقى وريث لعمه محمد سعيد باشا والى وخديوى مصر والسودان. سعيد، اللى اتصور على ما بيظهر ان سلامته تكمن فى تخليص نفسه بقدر الإمكان من وجود ابن أخوه، فقام وظفه فى السنين القليلة اللى بعد كده فى مهمات بالخارج، بالخصوص للبابا و الإمبراطور نابليون التالت وسلطان الدولة العثمانية. و فى سنة 1861 تم إرساله على رأس جيش عدده 18,000 جندى لقمع التمرد فى السودان، و هو نجح فعلا فى المهمة.
بعد وفاة سعيد، اعلان إسماعيل خديوى فى 19 يناير 1863، رغم ان الإمبراطورية العثمانية والقوى العظمى التانيه اعترفت بيه باعتباره والى بس. زى كل حكام مصر والسودان من جده محمد على باشا، اسماعيل اخد لقب الخديوى الأعلى، و هو اللقب اللى رفض الباب العالى باستمرار الموافقة عليه. أخيرا، فى سنة 1867، نجح إسماعيل فى إقناع السلطان العثمانى عبد العزيز بمنحه فرمان بيعترف بيه أخيرا كخديوى مقابل زيادة الجزية، بسبب مساعدة الخديوى إسماعيل لعبد العزيز فى قمع الثورة الكريتية بين سنة 1866 و 1869. فيه فرمان تانى قام بتغيير قانون الخلافة علشان يكون النسب المباشر من الأب للابن بدل من الأخ للأخ، و أكد مرسوم تانى فى سنة 1873 علة الاستقلال الفعلى لخديوية مصر عن الباب العالى.
صرف إسماعيل مبالغ طائلة، وراح البعض للرشاوى فى الاستانة لتسهيل مشاريعه التعديلية. وراح جزء كبير من الفلوس لبناء قناة السويس. تم صرف حوالى 46 مليون جنيه إسترلينى لبناء 8000 ميل (13,000 كم) من قنوات الرى للمساعدة فى تحديث الزراعة. بنا اكتر من 900 ميل (1400 كم) من السكك الحديدية، و 5000 ميل (8000 كم) من خطوط التلغراف، و 400 جسر، و أعمال الموانئ فى الإسكندرية، و 4500 مدرسة. وارتفع الدين الوطنى من 3 ملايين جنيه استرلينى لحوالى 90 مليون جنيه استرليني، فى بلد بعدد سكانها 5 ملايين انسان و إيرادات خزينة سنوية ب حوالى 8 ملايين جنيه استرلينى.
أطلق إسماعيل مخططات واسعة للتعديل الداخلى على نفس خطوات جده، بحيث أعاد تشكيل النظام الجمركى ومكتب البريد، وحفز التقدم التجاري، وخلق صناعة السكر، وبناء صناعة القطن، وبناء القصور، والترفيه ببذخ، والحفاظ على دار الأوبرا والمدارس ومسرح. جه أكتر من 100,000 أوروبى يشتغلوا فى القاهرة، بحيث سهّل بناء حى جديد بالكامل من المدينة على طرفها الغربى على مثال باريس. كما تم تحسين مدينة الإسكندرية. أطلق مشروع ضخم لبناء السكك الحديدية، ودا ادى لصعود مصر والسودان من عدم وجود أى خطوط سكك حديدية تقريبا لكل كيلومتر صالح للسكن فى أى دولة فى العالم.
تعديل التعليم ادى لزيادة ميزانية التعليم أكتر من عشر أضعاف. وتم توسيع المدارس الابتدائية والثانوية التقليدية و إنشاء المدارس الفنية والمهنية المتخصصة. تم إرسال الطلاب مرة تانية لاوروبا للدراسة فى بعثات تعليمية،و ده شجع على تكوين نخبة مدربة فى الغرب. اتأسست مكتبة وطنية سنة 1871.
[[ملف:Khedive Ismail- El Raml-Alexandria1.jpg|تصغير|289x289بك|تمثال الخديوى إسماعيل باشا فى الإسكندرية، مصر]]
كان واحد من أهم إنجازاته هو إنشاء جمعية للمندوبين فى نوفمبر 1866. و رغم أنه كان مفترض أن تكون هيئة استشارية بحتة، لكن أعضائها بقى لهم فى النهاية تأثير مهم على الشؤون الحكومية. سيطر زعماء القرى على المجلس وبقوا بيمارسوا نفوذ سياسى واقتصادى متزايد على الريف والحكومة المركزية. ودا ظهر فى سنة 1876 لما أقنع المجلس إسماعيل بإعادة القانون (اللى سنه فى سنة 1871 لجمع الفلوس و اتلغا بعدين) اللى سمح بملكية الأراضى والامتيازات الضريبية للأشخاص اللى بيدفعوا ضريبة الأراضى لمدة ست سنين قدام.
اسماعيل كان عايز يأمن المنابع الاستوائية لنهر النيل، و بالخصوص بحيرة نيانزا الكبرى ([[بحيرة فيكتوريا|فيكتوريا]]). وامتد حكمه لجنوب السودان، عشان كدا كان إن أوجاندا امتداد طبيعى لحدود دولته علشان لأهميتها الاستراتيجية لأن منابع النيل جاية من أوجاندا، فبدأ بتجهيز معداته وبعت رسله لملوك أوجاندا. ورحب ملوك أوجاندا بدا واترفع العلم المصرى وبعت موتيسا الاولانى ملك بوجاندا لإسماعيل بيطلب منه بسط نفوذه على أرضه وبيطلب منه كمان إرسال عالمين لإرشاده وقومه للإسلام. إسماعيل بعت دعاة ساهموا فى نشر الإسلام هناك، لكن رغم الجهود المصرية الكبيرة هناك، لكن استعانة إسماعيل بالإنجليز فى المرحلة دى لمد نفوذه هناك واستكشاف الأراضى فتح الطريق قدام انجلترا لبسط نفوذها هناك، ده وصل لضعف النفوذ المصرى فى أوجاندا، خاصة بعد انسحاب مصر من السودان بعد الثورة المهدية، فبقت أوجاندا محمية بريطانية من سنة 1894 لحد ما نالت استقلالها الكامل سنة 1962.
بعد توتر العلاقات بين الخديوى إسماعيل والدولة العثمانية، استعان الخديوى بالظباط الامريكان اللى شاركو فى الحرب الأهلية الامريكانيه لتدريب الجيش المصري، عشان يهرب من المنافسة الفرنسية البريطانية على مصر. و أمر إسماعيل بإستكمال التوسع فى السودان جنوب لضم [[مصوع]]، واحده من مدن إريتريا. خاض حروب مع الإمبراطور الإثيوبى و أخضع شوية المدن الإثيوبية، لحد ما وصل لاوجاندا عن طريق بعض المبشرين اللى كانو بيسعوا لاكتشاف وتحديد منابع النيل. و اكتشفو بحيرة إبراهيم باشا باعتبارها رافد لنهر النيل، واللى بتعرف النهاردة باسم [[بحيرة كيوجا]].
[[ملف:.jpg1677109274506.jpg|تصغير|211x211بك|خريطة خديوية مصر فى اقصى اتساع ليها فى عهد الحديوى إسماعيل باشا وبتشمل مصر والسودان و جنوب السودان واريتريا وجيبوتى واجزاء من التشاد والصومال واثيوبيا واوجاندا وجمهورية كونجو الديموقراطية وجمهورية افريقيا الوسطى وساحل شمال غرب الحجاز فى السعودية]]
فرضت الإرساليات دى الحماية المصرية سلميا، واترفع العلم المصرى فوق مملكة بوجاندا، مع ورود أنباء عن تقدم الجيش المصرى المكون من 30 ألف مقاتل ل[[فشوده|فشودة]] بقيادة جعفر صادق باشا، وبردو بالتعاون مع بعض العسكريين. ومع زعماء زى الزبير باشا اللى ضم معظم مملكة دارفور فى 24 اكتوبر 1874، دارت كذا معارك كبرى فى دارفور، شارك فيها الزبير رحمة، واحد من كبار تجار العبيد المصريين فى منطقة بحر الغزال وساعد المصريين. اتمكن الزبير من هزيمة سلطان دارفور إبراهيم قرض فى معركة منواشى يوم 25 اكتوبر 1874، واتقتل فى المعركة دى المئات من أمراء دارفور وكبار أعيانها، واتسمت الهزيمة دى بـ"مذبحة منواشي". وساعد الزبير فى إخضاع جزء كبير من السودان لحكم الخديوى، بالإضافة لضم أجزاء من الصومال والشريط الساحلى الغربى [[البحر الاحمر|للبحر الأحمر]] واللى كان بيعرف بالساحل الصومالى الخديوى. و كان أهم مرسوم اللى صدر بعد الغزوات الخديوية دى هو حظر تجارة الرقيق، الحاجة اللى كانت مصدر قلق للأعيان فى السودان ودارفور، بخيث كانت تجارة الرقيق فى الوقت دا مصدر دخل مهم بالنسبة ليهم.
وفى الفترة دى تم إرسال كتير من البعثات المصرية لأرض أوجاندا الىى حكمتها مصر لأكتر من 14 سنة، وبعتت وفود من [[الازهر الشريف|الأزهر]] لنشر الإسلام، لحد ما اتجاوز عدد المتحولين للإسلام اكتر من تلت السكان، وانتشر المذهب الشيعى فى أوجاندا فى فترة الاحتلال البريطانى عن طريق التجارة الآسيوية.
حاول إسماعيل الحد من تجارة الرقيق وبمشورة يعقوب قطاوى ودعمه المالي، وسع حكم مصر فى افريقيا. فى سنة 1874، قام بضم [[دارفور]]، لكن اتمنع من التوسع فى اثيوبيا بعد هزيمة جيشه بشكل متكرر على ايد الإمبراطور [[يوحنس الرابع]]، الاول فى [[معركة جوندت|معركة جونديت]] فى 16 نوفمبر 1875، ومرة تانية فى معركة جورا فى مارس من السنة اللى بعدها.
كان إسماعيل بيحلم بتوسيع مملكته خلال نهر النيل كله بما فيها منابعه المتنوعة، وعلى الساحل الأفريقى للبحر الأحمر كله. دا ادى، بالإضافة لشائعات حولين المواد الخام الغنية والتربة الخصبة، لقيام إسماعيل بسياسات توسعية موجهة ضد اثيوبيا فى عهد الإمبراطور يوحنس الرابع. فى سنة 1865، اتنازل الباب العالى العثمانى عن الجزء الأفريقى من إيالة الحبشة (مع مصوع و [[سواكن]] على البحر الأحمر باعتبارهما المدن الرئيسية فى المقاطعة دى) لإسماعيل. كانت المقاطعة دى، المجاورة لإثيوبيا، بتتألف فى البداية من شريط ساحلى بس لكن اتوسعت بعدين لداخل الأراضى اللى بيسيطر عليها الحاكم الإثيوبى. هنا احتل إسماعيل المناطق اللى كان العثمانيين بيطالبوا بيها فى الأصل لما أنشأوا مقاطعة (إيالة) الحبشة فى القرن ال16. وتم البدء فى مشاريع جديدة واعدة اقتصادى، زى مزارع القطن الضخمة فى دلتا نهر بركة. فى سنة 1872، تم ضم بوقوس (مع مدينة كرن) على ايد حاكم "إقليم شرق السودان وساحل البحر الأحمر" الجديد، فيرنر منزينجر باشا. فى اكتوبر 1875، حاول جيش إسماعيل احتلال مرتفعات الحماسيين المجاورة، واللى كانت فى الوقت دا تبع لإمبراطور الإثيوبي، لكن اتهزم فى معركة جونديت. فى مارس 1876 حاول جيش إسماعيل مرة تانية واتعرض لهزيمة دراماتيكية تانية على ايد جيش يوحنس فى جورا. تم القبض على حسن ابن إسماعيل على ايد الإثيوبيين ومتمش اطلاق سراحه إلا بعد فدية كبيرة. و أعقب ذلك حرب باردة طويلة، وانتهت يس فى سنة 1884 بمعاهدة هيويت الأنجلو-مصرية-الإثيوبية، لما تم اراجع بوقوس لاثيوبيا. استولى الإيطاليين على مقاطعة البحر الأحمر اللى أنشأها إسماعيل وحاكمه منزينجر باشا بعد كده بوقت قصير وبقت الأساس الإقليمى لمستعمرة إريتريا الايطالية (اللى اتعلنت فى سنة 1890).
شملت ولاية إسماعيل باشا من سبعينات القرن ال19 لحد سنة 1884 الساحل الشمالى للصومال كله، لحد الساحل الشرقى فى رأس حافون فى بونتلاند المعاصرة. تم الوصول لأراضى الساحل الصومالى الشمالى التبع لخديوى لحد [[هرر]]، رغم التنازل عنها بعدين لبريطانيا فى سنة 1884 بسبب الصعوبات الداخلية فى مصر.
[[ملف:Government hospitalityreduced.png|تصغير|289x289بك|رسم كاريكاتورى بيظهر إسماعيل باشا وقت زيارته لبريطانيا سنة 1867 من مجلة بانش البريطانية]]
بترتبط خديوية إسماعيل ارتباط وثيق ببناء قناة السويس. وافق على الجزء المصرى من بنائه و أشرف عليه. لما اتولى منصبه، بناء على طلب يعقوب قطاوي، وزير ماليته ومستشاره المقرب، رفض التصديق على الامتيازات اللى قدمها محمد سعيد باشا لشركة القناة، و أحيلت المسألة سنة 1864 لتحكيم نابليون التالت اللى حكم 3,800,000 جنيه إسترلينى للشركة كتعويض عن الخساير اللى هتتكبدها بسبب التغييرات اللى أصر إسماعيل عليها فى المنحة الأصلية. بعدين استخدم إسماعيل كل الوسايل المتاحة، بقواه اللى لا شك فيها فى السحر والصرف الحكيم، لإبراز شخصيته قدام الملوك الأجانب والجمهور، و حقق نجاح كبير. فى سنة 1867 زار باريس وقت المعرض العالمى (1867) مع السلطان العثمانى عبد العزيز، وكمان زار لندن، بحيث استقبلته [[فيكتوريا|الملكة فيكتوريا]] ورحب به اللورد مايور. وقت وجوده فى بريطانيا، شاف كمان مراجعة لأسطول البحرية الملكية البريطانية مع السلطان العثمانى. فى سنة 1869 قام بزيارة بريطانيا مرة تانية. لما افتتحت القناة أخيرا، أقام إسماعيل مهرجان مكنش له مثيل، اتمول معظمه على ايد بيت قطاوى المصرفي، اللى اقترض منه مليون دولار، وقام بدعوة كبار الشخصيات من كل اماكن العالم.
[[ملف:Palais de Gézyret, Pavillon Exterieur MET DP109561.jpg|تصغير|211x211بك|جناح قصر الجزيرة، بتكليف من الخديوى إسماعيل لاستقبال القادة الأجانب بمناسبة افتتاح قناة السويس. ومن الأحداث كان العرض الاولانى لأوبرا ''Aida'' للمخرج [[جوزيبيه فيردى|جوزيبى فيردى]]]]
التطورات دى - و بالخصوص الحرب المكلفة مع اثيوبيا - سابت مصر غارقة فى ديون كبيرة للقوى الاوروبية، واستخدمت القوى الاوروبية الموقف دا لانتزاع تنازلات من إسماعيل. كان النظام الجديد [[المحاكم المختلطه|للمحاكم المختلطة]] واحد من أكتر الأنظمة اللى ما لهاش شعبية بين المصريين والسودانيين، ب كان الاوروبيين بيتحاكموا على ايد قضاة من دولهم، ومش على ايد المحاكم المصرية والسودانية. لكن فى النهاية جت الأزمة المالية الحتمية. اتكبد الخديوى دين وطنى بيزيد عن 100 مليون جنيه إسترلينى (مقابل تلاتة ملايين لما مسك العرش)، و كانت فكرته الأساسية فى تصفية قروضه هيا الاقتراض بفائدة متزايدة. بقا حاملين السندات مضطربين، وعلى رأسهم عيلة قطاوى. واتصدرت أحكام ضد الخديوى فى المحاكم الدولية. ولما معرفش يجمع المزيد من القروض، باع الأسهم المصرية والسودانية فى شركة قناة السويس فى سنة 1875 بمساعدة يعقوب قطاوى للحكومة البريطانية مقابل 3,976,582 جنيه إسترليني؛ و أعقب دا مباشرة بداية التدخل المباشر على ايد القوى العظمى فى مصر والسودان.
فى ديسمبر 1875، بعتت الحكومة البريطانية ستيفن كيف وجون ستوكس للتحقيق فى الشؤون المالية لمصر، و فى ابريل 1876 اتنشر تقريرهم، بحيث نصحوا أنه فى ضوء الهدر و الإسراف كان من الضرورى أن تتدخل القوى الأجنبية عشان استعادة الائتمان. و كانت النتيجة إنشاء صندوق الدين فى مصر (Caisse de la Dette Publique). و أدى تحقيق لاحق عمله [[جورج جوشن]] وجوبير فى اكتوبر لإنشاء سيطرة أنجلو-فرنسية مشتركة على معظم الشؤون المالية للحكومة المصرية. لجنة تحقيق تانية على ايد الرائد إيفلين بارينج ( بعد كده إيرل كرومر الأول) وغيرهم فى سنة 1878 اتوجت بتسليم إسماعيل كتير من ممتلكاته الشخصية للأمة وقبول منصب السيادة الدستورية، مع [[نوبار باشا|نوبار]] كرئيس للوزراء، [[تشارلز ريفرز ويلسون]] وزير للمالية، ودى بلينيير وزير للأشغال العامة.
وزى ما لاحظ المؤرخ يوجين روغان، "المفارقة فى الموقف هيا أن مصر شرعت فى خططها التنموية لتأمين الاستقلال عن الهيمنة العثمانية والاوروبية. بس، مع كل تنازل جديد، جعلت الحكومة المصرية نفسها اكتر عرضة للتعدى الاوروبى."
[[ملف:Ismail Pacha.jpg|تصغير|347x347بك|"الخديوى السابق" كما صوره ثيوبالد تشارتران فى ''فانتى فير (Vanity Fair)'']]
وكانت سيطرة الاوروبيين على البلاد غير مقبولة بالنسبة لكتير من المصريين، اللى اتحدوا ورا العقيد الساخط [[احمد عرابى|أحمد عرابى]]. استهلكت [[الثوره العرابيه|ثورة عرابى]] مصر. على أمل الثورة تحرره من السيطرة الاوروبية، إسماعيل معملش حاجات كتيرة لمعارضة عرابى واستسلم لمطالبه بحل الحكومة. أخدت بريطانيا وفرنسا الموضوع على محمل الجد، و أصرتا فى مايو 1879 على إعادة الوزيرين البريطانى والفرنساوى لمنصبيهما. ومع وجود البلاد فى ايد عرابى لحد كبير، إسماعيل مقدرش يوافق، ومكنش عنده اهتمام كبير بأنه يعمل كدا. ونتيجة لكدا، ضغطت الحكومتين البريطانية والفرنسية على السلطان العثمانى [[عبد الحميد التانى]] لعزل إسماعيل باشا، ودا بالفعل حصل فى 26 يونيه 1879. واتعيين [[الخديوى توفيق باشا|توفيق باشا]]، الابن الاكبر لإسماعيل، الأكتر مرونة، خلف ليه. إسماعيل باشا مشى من مصر وراح فى البداية للمنفى فى ريسينا، (اليوم إركولانو قرب [[نابولى]])، لحد سنة 1885 لما سمح ليه السلطان عبد الحميد التانى فى النهاية بالتقاعد فى قصره فى أميرجان على [[البوسفور|مضيق البوسفور]] فى الاستانة. وفضل هناك، بشكل أو بآخر، سجين للدولة العثمانية لحد وفاته. وفقا لمجلة TIME، اسماعيل مات وقت محاولته شرب ازازتين من [[شامبانيا|الشمبانيا]] فى جرعة واحدة. واتدفن بعدين فى القاهرة.
و رغم أنه حكم مصر، ب كانت اللغة المشتركة هى العربية، لكن إسماعيل كان بيتكلم اللغة التركية بشكل احسن ومقدرش يتكلم بالعربية. بس، و فى عهده، زاد استخدام اللغة العربية فى الحكومة تدريجيا على حساب اللغة التركية، اللى كانت لغة النخبة الحاكمة فى دلتا النيل خلال مئات السنين من الحكم العثمانى. فى العقود المستقبلية، اتوسعت اللغة العربية وحلت فى النهاية محل اللغة التركية فى الجيش و الإدارة، تاركة اللغة التركية لاستخدامها بس فى المراسلات مع السلطان العثمانى فى الاستانة.
إسماعيل اخد تركيمات وهى نيشان الافتخار من الدوله العثمانليه والوشاح الاكبر (المدنى) لنيشان ليوبولد من بلجيكا فى 10 فبراير 1863 ونيشان النبالة من الدرجة الخاصة سنة 1863 من الدوله العثمانليه ونيشان العثمانية من الدرجة الخاصة سنة 1863 من الدوله العثمانليه والصليب الاكبر لنيشان ليوبولد الإمبراطورى سنة 1864 من الإمبراطورية النمساوية والصليب الاكبر لنيشان النسر المكسيكى الإمبراطورى سنة 1865 من الإمبراطورية المكسيكية التانية ونيشان القائد الاكبر للصليب من السيف فى 27 يوليه 1866 من المملكة المتحدة للسويد والنرويج والصليب الفخرى الاكبر (المدنى) لنيشان الحمام فى 18 ديسمبر 1866 من المملكة المتحدة والصليب الاكبر لوسام الأسد النيديرلاندى سنة 1866 من نيديرلاند وفارس من وسام البشارة العليا فى 29 يناير 1867 من مملكة ايطاليا ووسام الصليب الاكبر من نيشان جوقة الشرف سنة 1867 من فرنسا والقائد الأعلى الفخرى لنيشان نجمة الهند فى 27 اغسطس 1868 من المملكة المتحدة وفارس نيشان النسر الأسود فى 30 ديسمبر 1868 من مملكة بروسيا والصليب الاكبر لنيشان النسر الأحمر فى 3 ابريل 1865 من مملكة بروسيا والصليب الاكبر لنيشان دانيبروغ فى 3 نوفمبر 1869 من الدنمارك والصليب الاكبر لنيشان القديسين موريس ولعازر فى 1869 من مملكة ايطاليا والصليب الاكبر لنيشان التاج الإيطالى فى 1869 من مملكة ايطاليا والصليب الاكبر لنيشان الفادى فى 1869 من مملكة اليونان والصليب الاكبر لنيشان القديس ستيفن فى 1869 من الإمبراطورية النمساوية والصليب الاكبر لنيشان ساكس-إرنستين فى 1872 من دوقية ساكسونيا مينينجن ودوقية ساكسونيا ألتنبورغ ودوقية ساكس-كوبورغ وغوتا و عضو فخري: الأكاديمية البافارية للعلوم و الإنسانيات فى 1874 من مملكة بافاريا والصليب الاكبر للمنزل ونيشان الاستحقاق لبيتر فريدريك لويس، مع التاج الذهبى فى 5 فبراير 1875 من دوقية أولدنبورغ الكبرى ونيشان نجم زنجبار اللامع من الدرجة الأولى فى 1875 من سلطنة زنجبار ووسام النجمة المصرية اللامعة من الدرجة الأولى فى 1875 من خديوية مصر.
=== محمد توفيق باشا ===
[[الخديوى توفيق باشا|محمد توفيق باشا]] (اتولد فى 30 ابريل أو 15 نوفمبر سنة 1852 فى القاهرة و اتوفى فى 7 يناير 1892 فى حلوان) كان خديوى مصر والسودان بين سنة 1879 و 1892 والحاكم السادس من سلالة محمد على باشا. توفيق ورث دولة بتعانى من سوء الإدارة المالية والسياسية بسبب سلفه إسماعيل. وصل السخط فى الجيش المصرى كمان السيطرة الأنجلو-فرنسية على الدولة فى تمانينات القرن ال19 ذروته فى ثورة عرابى المناهضة للأجانب. كمان اهتم توفيق بالمسائل المتعلقة بالرى والتعليم والعدالة. فضلا عن بيع جاريات ابوه و قفل مقر الحريم فى المحكمة.
[[ملف:Tewfik Pasha.jpg|تصغير|255x255بك|الخديوى محمد توفيق باشا]]
هو الابن الاكبر للخديوى إسماعيل، واتولد فى 30 ابريل أو 15 نوفمبر 1852. امه هى الأميرة [[شفق نور هانم]]. ومرحش اوروبا يتعلم هناك زى اخواته الأصغر منه،لكن نشأ فى مصر.
كان بيتكلم الفرنسية و الإنجليزية بطلاقة.
فى سنة 1866 نجح إسماعيل فى مسعاه لتغيير ترتيب خلافة خديوية مصر. وبدل من أن ينتقل اللقب لأصغر سليل ذكر على قيد الحياة لمحمد على باشا، بقى دلوقتى ينحدر من الأب للابن. سعى إسماعيل للتغيير دا بشكل رئيسى لأنه كان بيكره عمه حليم باشا، اللى كان وريثه المفترض، و كان بيتصور أنه هيكون قادر على اختيار أى حد من أبنائه خلف ليه. لكنه وجد، بعد إجراء التغيير، أن القوى العظمى (بريطانيا و الإمبراطورية الالمانية و الامبراطورية النمساوية-المجرية و الإمبراطورية العثمانية) فسرت الترتيب الجديد على أنه ينطبق بشكل صارم على الابن الاكبر. وعشان كدا بقى توفيق وريث واضح. تم منحه قصر قريب من القاهرة عشان يعيش فيه، وعاش لمدة 12 سنة حياة هادئة، ب كان بيشتغل بالزراعة وبيكتسب سمعة كويسة بالحس السليم والتعامل العادل مع زملاته المستأجرين.
فى القاهرة فى 15 يناير 1873 اتجوز الأميرة أمينة إلهامى (اتولدت فى الاستانة فى 24 مايو 1858 واتوفت فى بيبيك، الاستانة فى 19 يونيه 1931)، وهى بنت الأمير [[ابراهيم الهامى باشا|إبراهيم الهامى باشا]] وبارلانتا قادين.
وفى سنة 1878 تم تعيينه رئيس للمجلس بعد إقالة نوبار باشا. اشتغل فى المنصب دا لشوية شهور بس. لكن دا كان طويل بما يكفى لإظهار أنه كان بليه الحكمة اللازمة للامتناع عن المشاركة فى المؤامرات اللى سيطرت على الحياة السياسية فى مصر والسودان.
رجع لبيته واستقر مرة تانية عشان يعيش حياة ريفية هادية. ومش حد ازعجه لفترة قصيرة. فى 26 يونيه 1879، خلع السلطان العثمانى عبد الحميد التانى ابوه إسماعيل، بناء على إصرار بريطانيا وفرنسا، وبعت أوامر فى نفس الوقت بإعلان توفيق خديوى.
كان الخديوى الجديد مضايق اوى من أخبار توليه العرش لدرجة أنه قام بضرب ودان الخادم اللى كان أول واحد جاب له الأخبار. كانت مصر والسودان فى الوقت دا متورطتين فى مشاكل مالية وسياسية ناجمة عن سياسة إسماعيل، وزاد الوضع بسبب تقاعس بريطانيا وفرنسا لشوية شهور بعد انضمام توفيق. كان شعب توفيق غير راضي، وجيشه ساخط. كان مستشاروه كلهم بالتقريب من طبقة المغامرين، و كان لهم أهدافهم الخاصة؛ و ماتق هو ذات نفسه مكنش بليه شخصية الحاكم القوى ولا بالخبرة اللى تمكنه من تأمين إدارة منظمة للشؤون.
[[ملف:Cairo-Tawfik20Egypt20Zangaki.jpg|تصغير|365x365بك|توفيق باشا]]
سادت الفوضى لحد نوفمبر 1879، لما رجعت حكومتا بريطانيا وفرنسا فرض السيطرة المزدوجة. لأكتر من سنتين، حكم الرائد إيفلين بارينج (بعد كدا اسمه [[لورد كرومر|اللورد كرومر]])، و أوكلاند كولفين، والسيد إرنست دى بلينيير البلاد عملى، وسعوا لإجراء تعديلات دون امتلاك أى وسيلة للإكراه.
خلال كل الوقت دا كان السخط فى الجيش المصرى بيتزايد. و كان توفيق تم إلقاء عليه اللوم بسبب فشله فى اتخاذ موقف حازم مع المتمردين، لكن موقفه كان محكوم بعلاقاته مع بريطانيا وفرنسا، ومقدرش يسطر على الأحداث. عدم الرضا ذروته فى الحركة المناهضة للأجانب اللى ترأسها أحمد عرابى باشا، اللى كان اخد القيادة الكاملة للجيش. فى يوليه 1882، دفع موقف عرابي، اللى كان بيقوم بأعمال دفاعية على نطاق واسع، الأميرال البريطانى (السير بوشامب سيمور، و بعد كدا اسمه اللورد ألسيستر) للإعلان أنه هيقصف حصون الإسكندرية لو متمش تسليمها ليه.
قبل بدء القصف، تم الاقتراح على توفيق أنه يسيب المدينة ويركب إما على سفينة حربية تبع واحده من القوى المحايدة، أو فى يخته الخاص، أو فى باخرة البريد اللى كانت فى الميناء ساعتها. فكان جوابه: "ما زلت خديوى، وسأبقى مع شعبى فى ساعة الخطر اللى يتعرضون لها". و فى قصره بقصر الرمل، على بعد تلاتة أميال (خمسة كيلومترات) من المدينة، كان بعيد عن متناول القذائف، لكن حياته رغم ده كانت معرضة للخطر. ولما هاجم الجنود المتمردين القصر، اتمكن من الهروب والوصول لقصر تانى بعد مروره بشوارع الإسكندرية المحترقة. وهنا اضطر للموافقة على أن يحميه حارس من الچاكات الزرقاء البريطانية من المزيد من المخاطر. كما أظهر شجاعته وقت وباء الكوليرا فى الإسكندرية سنة 1883.
وكان قد رجع للقاهرة بعد [[التل الكبير|معركة التل الكبير]]، ووافق على التعديلات اللى أصرت عليها بريطانيا، واتولى منصب الحاكم الدستورى بتوجيه من اللورد دوفرين، المفوض البريطانى الخاص. ولما انتشرت الكوليرا أصر على أنه يروح الإسكندرية. وجت معاه مراته، و كان بيتجول فى المستشفيات، فكان قدوة ممتازة لسلطات المدينة، وشجع المرضى بالكلمات الطيبة والمفعمة بالأمل.
وفى سنة 1884، رجع السير إيفلين بارينج (اللورد كرومر) لمصر بصفته وكيل دبلوماسى وقنصل عام لبريطانيا. كانت مهمته الأولى هيا مطالبة توفيق بالتخلى عن السودان المصرى. وافق توفيق على مضض طبيعي، لكن بعد موافقته، عمل كل اللى يقدر عليه لضمان نجاح السياسة اللى بارينج اتبعت لتنفيذها. هو اتصرف بنفس القدر من اللياقة وقت المفاوضات بين السير إتش. دروموند وولف والمبعوث التركي، مختار باشا، فى سنة 1886. منصبه مكنش محترم،لكن كان منصب حاكم فخرى مجبر على الوقوف متفرج فى الوقت نفسه كان التانيين بيناقشوا وبيديروا شؤون البلاد. بلاده. كان السلطان العثمانى سيده. فى بريطانيا اعترف بحاميه: لممثل كل منهم سعى لإظهار الود والاحترام. ومع مرور الوقت، زادت ثقته فى بارينج، لحد ما أذعن أخير للعميل البريطانى فى كل حاجة بالتقريب . ولكنه فى بعض الاوقات كان بيتصرف بمبادرة منه، زى ما حص فى يونيه 1888 لما عزل نوبار باشا واستدعى رياض باشا لتشكيل وزارة، و هو الإجراء اللى تأثر، رغم ده ، بمعرفة توفيق باختلاف وجهات النظر بين نوبار والعميل البريطانى. وشجع بارينج توفيق على إظهار نشاطه فى شؤون الإدارة، و كان مهتم اوى بكل الأمور المتعلقة بالرى والتعليم والعدالة. ومكنش راجل مهيب، لكنه أظهر رغبة حقيقية فى حكم بلاده لمصلحتها الخاصة. هو فهم أهمية المساعدة والدعم البريطانى لمصر. ذكاءه الطبيعى خلاه يقبل الشروط البريطانية. منعه شعوره الطبيعى بالخير من أى ميل لالمؤامرة.
هو مؤدب وودود، ومكنش عنده رغبة فى الحفاظ على الحالة اللى مش ممكن الاقتراب منها للحاكم الشرقى. و فى كتير من النواحي، كانت أخلاقه وعاداته أقل شرقية من تلك الاوروبية. اتجوز سنة 1873 من قريبته ذات الأصل التركى أمينة إلهامي، وعاش معاها فى سعادة بالغة. كانت مراته الوحيدة و كان توفيق من أشد المدافعين عن الجواز الأحادى. لما اعتلى توفيق العرش، قفل أماكن الحريم فى القصر الإمبراطوري، وباع كل جوارى ابوه لأسواق العبيد.
اتوفى فى 7 يناير 1892، فى قصر حلوان قريب من القاهرة، وخلفه ابنه الاكبر عباس حلمى التانى.
اخد تكريمات وهى فارس نيشان التاج الحديدى من الدرجة الأولى فى 1868 من الإمبراطورية النمساوية-المجرية ونيشان الشرف، نيشان الامتياز، فى 1868 من الدوله العثمانليه ونيشان العثمانية فى 1868 من الدوله العثمانليه ونيشان النبالة فى 1868 من الدوله العثمانليه وقائد الصليب الاكبر لنيشان فاسا، فى 17 ديسمبر 1868 من المملكة المتحدة للسويد والنرويج والصليب الاكبر لنيشان النسر الأحمر فى 29 يناير 1870 من مملكة بروسيا والصليب الاكبر للمنزل ونيشان الاستحقاق لبيتر فريدريك لويس فى 5 فبراير 1875 من دوقية أولدنبورغ الكبرى والقائد الأعلى الفخرى لنيشان نجمة الهند فى 3 مايو 1875 من المملكة المتحدة والصليب الاكبر من نيشان كالاكوا الاولانى فى 1881 من مملكة هاواى والصليب الاكبر لنيشان القديسين موريس ولعازر فى 1886 من مملكة ايطاليا والصليب الاكبر لنيشان فرانز جوزيف فى 1886 من الإمبراطورية النمساوية-المجرية والصليب الفخرى الاكبر لنيشان الحمام (القسم المدنى) فى 21 يونيه 1887 من المملكة المتحدة والصليب الاكبر لنيشان الأسد النيديرلاندى فى 1890 من نيديرلاند والصليب الاكبر لنيشان جوقة الشرف، 1890 من فرنسا وفارس من نيشان السيرافيم فى 18 ابريل 1891 من المملكة المتحدة للسويد والنرويج.
=== عباس حلمى التانى ===
[[عباس حلمى التانى]] (اتولد فى 14 يوليه 1874 فى الإسكندرية واتوفى فى 19 ديسمبر 1944 فى جنيف فى [[سويسرا]]) واتدفن فى قبة أفندينا فى القاهرة. كان آخر خديوى لمصر والسودان، حكم من 8 يناير 1892 لحد 19 ديسمبر 1914. و فى سنة 1914، بعد انضمام الإمبراطورية العثمانية للقوى المركزية فى الحرب العالمية الأولى، أطاح البريطانيين اللى كانو بيحكموا مصر وقتها بالخديوى القومي، لصالح عمه الأكتر تأييدًا لبريطانيا، حسين كامل،و ده بيمثل النهاية القانونية لعصر مصر اللى دام أربع قرون كمقاطعة تبع لإمبراطورية العثمانية، واللى ابتدا فى سنة 1517.
[[ملف:His Highness Abbas Hilmy II.png|تصغير|264x264بك|الخديوى عباس حلمى التانى]]
اتولد عباس التانى (الاسم الكامل: عباس حلمى)، حفيد حفيد محمد على باشا، فى الإسكندرية، مصر فى 14 يوليه 1874. و فى سنة 1887، تم ختانه بشكل احتفالى مع اخوه الأصغر محمد على توفيق. استمرت الاحتفالات لمدة تلاتة أسابيع وتم تنفيذها بأبهة كبيرة. لما كان ولد صغير، زار المملكة المتحدة، و كان عنده عدد من المعلمين البريطانيين فى القاهرة، من ضمنهم المربية اللى علمته اللغة الإنجليزية. فى ملف شخصى عن عباس التاني، قدم تقرير الأولاد السنوي، ''Chums''، وصف مطول لتعليمه. أنشأ ابوه مدرسة صغيرة قريبة من [[قصر عابدين]] فى القاهرة بحيث قام أساتذة أوروبيين ومصريين وعثمانيين بتعليم عباس واخوه محمد على توفيق. واتولى ظابط امريكاني فى الجيش المصرى تدريبه العسكرى. دخل المدرسة فى [[لوزان]]، سويسرا؛ بعدها، فى سن ال12، أتبعت لمدرسة هاكسيوس فى جنيف، استعدادا لدخوله لتريزيانوم فى [[ڤيينا]]. و العربية والتركية العثمانية، كان عنده معرفة كويسة بالمحادثة باللغات الإنجليزية والفرنسية و الألمانية.
عباس التانى خلف ابوه توفيق باشا فى منصب خديوى مصر والسودان فى 8 يناير 1892. و كان وقتها لسا فى الكلية فى ڤيينا لما اتولى عرش خديوية مصر بعد وفاة ابوه المفاجئة. و كان يا دوبك قد بلغ سن الرشد وفق للقانون المصري؛ فى العاده 18 فى حالات الخلافة على العرش. لبعض الوقت مكنش متعاون عن طيب خاطر مع البريطانيين اللى احتل جيشهم مصر سنة 1882. وبما أنه كان شاب ومتحمس لممارسة سلطته الجديدة، فهو اتضايق من تدخل الوكيل البريطانى والقنصل العام فى القاهرة، السير إيفلين بارينج، بقى بعدين اللورد كرومر. دعم اللورد كرومر عباس فى البداية، بس الأجندة القومية للخديوى الجديد حطيته فى صراع مباشر مع ظباط الاستعمار البريطاني، واتوسط كرومر بعدين نيابة عن اللورد كيتشنر (القائد البريطانى فى السودان) فى نزاع مستمر مع عباس حولين السيادة المصرية والنفوذ فى السودان.
فى بداية حكمه، الخديوى عباس التانى احاط نفسه بزمرة من المستشارين الاوروبيين اللى عارضوا الاحتلال البريطانى لمصر والسودان، وشجعوا الخديوى الشاب على تحدى كرومر باستبدال رئيس وزرائه المريض بقومى مصرى. بناء على طلب كرومر، بعت اللورد روزبيري، وزير الخارجية البريطاني، لعباس التانى خطاب بيفيد بأن الخديوى ملزم باستشارة القنصل البريطانى فى قضايا زى تعيينات الوزراء. فى يناير 1894، قام عباس التانى بجولة تفقدية لقوات الحدود السودانية والمصرية المتمركزة قريب من الحدود الجنوبية، ب كان المهديين فى الوقت دا لسا بيسيطروا على السودان. و فى [[وادى حلفا]] أدلى الخديوى بتصريحات علنية بتحط من قدر وحدات الجيش المصرى اللى بيقودها ظباط بريطانيين. وهدد السيردار البريطانى اللى فى الجيش المصري، السير هربرت كيتشنر، بالاستقالة على الفور. كمان أصر كتشنر على إقالة وكيل وزارة الحرب القومى اللى عينه عباس التانى و تقديم اعتذار عن انتقادات الخديوى للجيش و ظباطه.
بحلول سنة 1899 كان الخديوى عباس جيه عشان يقبل المستشارين البريطانيين. و فى سنة 1899 كمان، اتعيين الدبلوماسى البريطانى [[الفريد ميتشيل اينيس|ألفريد ميتشل إينيس]] وكيل لوزير الدولة للشؤون المالية فى مصر، و فى سنة 1900 قام عباس التانى بزيارة ثانية لبريطانيا، قال خلالها إنه يعتقد أن البريطانيين قاموا بعمل جيد فى مصر، و أعلن استعداده للتعاون مع المسؤولين البريطانيين اللى بيديروا مصر والسودان. وادا موافقته الرسمية على إنشاء نظام سليم للعدالة للمواطنين المصريين، وتخفيض كبير فى الضرائب، وزيادة التعليم السليم وبأسعار معقولة، وافتتاح أعمال الرى الكبيرة زى [[خزان اسوان|سد أسوان المنخفض]] و [[قناطر اسيوط|قناطر أسيوط]]، و إعادة احتلال السودان. عباس أبدى اهتمام بالزراعة أكتر من اهتمامه بفن الحكم. و كانت مزرعته للماشية والحصنه فى القبة، قرب القاهرة، نموذج للعلوم الزراعية فى مصر، و أنشأ مؤسسة زيها فى المنتزه، شرق الإسكندرية مباشرة. اتجوز الأميرة [[اقبال هانم|إقبال هانم]] وجابوا شوية أطفال. اتولد محمد عبد المنعم الوريث فى 20 فبراير 1899.
== السلطنة والمملكة ==
{{مفصلة|السلطنه المصريه|المملكه المصريه}}
فى سنة 1914، وقف الخديوى [[عباس حلمى التانى]] بجانب الإمبراطورية العثمانية اللى انضمت لالقوى المركزية فى [[الحرب العالميه الاولانيه|الحرب العالمية الأولى]]، وبسرعه أطاح بيه البريطانيين لصالح عمه [[حسين كامل]]. انتهى رسمى الخيال القانونى للسيادة العثمانية على مصر والسودان، واللى انتهى فى سنة 1805، واعلان حسين كامل سلطان لمصر والسودان، وبقت البلاد محمية بريطانية. ومع تصاعد المشاعر القومية، زى ما بيوضح من ثورة سنة 1919، اعترفت بريطانيا رسمى باستقلال مصر فى سنة 1922، وقام خليفة حسين كامل، السلطان [[فؤاد الاول|فؤاد الأول]]، باستبدال لقب السلطان بالملك. بس، استمر الاحتلال البريطانى والتدخل فى الشؤون المصرية والسودانية. ومما يثير قلق مصر بشكل خاص جهود بريطانيا المستمرة لتجريد مصر من كل سيطرة فى السودان. بالنسبة لكل من الملك والحركة القومية، دا كان غير مقبول، وحرصت الحكومة المصرية على التأكيد على أن فؤاد وابنه الملك [[فاروق الاول|فاروق الأول]] كانا "ملك مصر '''و'''السودان".
=== سلاطين مصر ===
=== حسين كامل ===
[[حسين كامل]] (اتولد فى 21 نوفمبر 1853 فى القاهرة واتوفى فى 9 اكتوبر 1917 عن عمر ال63 سنة) واتدفن فى مسجد الرفاعى فى القاهرة. حسين كامل كان سلطان مصر من 19 ديسمبر 1914 لحد 9 اكتوبر 1917، وقت الحماية البريطانية على مصر. هو كام اول شخص يحمل لقب سلطان مصر من قتل سلطان مصر [[الأشرف طومان باى|طومان باى]] على ايد العثمانيين فى سنة 1517 بعد احتلالهم لمصر.
[[ملف:Ch. Chusseau-Flaviens - George Eastman House - Egypt-Prince Hussein Pacha (Khedive ) (pd).jpg|تصغير|359x359بك|السلطان حسين كامل]]
كان حسين كامل الابن التانى للخديوى إسماعيل باشا، اللى حكم مصر من سنة 1863 لحد سنة 1879. اعلان حسين كامل أسلطان لمصر فى 19 ديسمبر 1914، بعد ما أطاحت القوات البريطانية المحتلة بابن أخوه الخديوى عباس حلمى التانى فى 5 نوفمبر 1914. رغم تقديمها على أنها إعادة تأسيس السلطنة المصرية قبل الدولة العثمانية (يعنى [[الدوله المملوكيه]])، لكن سلطنة مصر المنشأة جديد كانت محمية بريطانية، مع سلطة سياسية وعسكرية فعالة منوطة بالمسؤولين البريطانيين. دا ادى لإنهاء السيادة العثمانية القانونية على مصر، واللى كانت اسمية لحد كبير من استيلاء محمد على باشا على السلطة فى سنة 1805.
[[ملف:قبر السلطان حسين كامل بمسجد الرفاعى بالقاهرة.jpeg|تصغير|330x330بك|قبر السلطان حسين كامل فى مسجد الرفاعى فى القاهرة]]
لما اتوفى حسين كامل، رفض ابنه الوحيد، الأمير [[كمال الدين حسين]]، الخلافة، و تولى [[فؤاد الاول|أحمد فؤاد الأول]]، شقيق حسين كامل، العرش باسم فؤاد الأول. فى بداية رواية نجيب محفوظ، ''بين القصرين''، بيقول أحمد عبد الجواد: "يا له من رجل طيب هو الأمير كمال الدين حسين! هل تعلم ماذا فعل؟ رفض أن يتولى عرش ابوه الراحل ما دام الإنجليز فى السلطة".
بتتوفر الصور المجسمة [http://cdm15795.contentdm.oclc.org/cdm/search/searchterm/coronations/mode/exact لموكب التتويج] [http://cdm15795.contentdm.oclc.org/cdm/search/collection/p15795coll15/searchterm/enterrement/field/all/mode/all/conn/and/order/title/ad/asc وموكب دفن] السلطان حسين فى المكتبة الرقمية للكتب النادرة والمجموعات الخاصة بالجامعة الامريكانيه بالقاهرة.
=== أحمد فؤاد الاول ===
[[فؤاد الاول|احمد فؤاد الاول]] (اتولد فى 26 مارس 1868 فى القاهرة واتوفى فى 28 ابريل 1936 عن عمر ال68) كان ثانى و آ خر سلطان لمصر وبعدين اول ملك لمصر والسودان. الحاكم التاسع لمصر والسودان من عيله محمد علي، بقى سلطان فى سنة 1917، خلف لأخوه الاكبر حسين كامل. استبدل لقب السلطان بالملك لما اعلنت المملكة المتحدة استقلال مصر من جانب واحد فى سنة 1922.
[[ملف:Fuad I of Egypt.jpg|تصغير|345x345بك|صورة رسمية للسلطان/الملك أحمد فؤاد الاولانى سنة 1922]]
اتولد فؤاد فى قصر الجيزة فى القاهرة و هو الابن الخامس لإسماعيل باشا. عاش طفولته مع ابوه المنفى فى نابولى. اخد تعليمه فى الأكاديمية العسكرية فى [[تورينو]] فى ايطاليا. وامه هى فريال قادين.
[[ملف:Fuad I in 1910.jpg|تصغير|342x342بك|فؤاد فى سنة 1910]]
قبل ما يبقى سلطان، فؤاد لعب دور رئيسى فى إنشاء [[جامعة القاهره|جامعة القاهرة]]. وبقى أول رئيس للجامعة سنة 1908، وفضل فى منصبه لحد استقالته فى سنة 1913. وخلفه فى منصب رئيس الجامعة وزير العدل وقتها [[حسين رشدى باشا]]. فؤاد شغل كمان منصب رئيس الجمعية الجغرافيا المصرية من سنة 1915 لحد سنة 1918.
== فاروق الاولانى ==
[[فاروق الاول]] اتولد فى [[11 فبراير]] [[1920]] ، اتنصب ملك على مصر فى [[28 ابريل]] [[1936]] بعد موت أبوه فؤاد الاول. اكمنه كان لسه قاصر حكم تحت وصاية مجلس بيضم الامير محمد على باشا و عزيز عزت باشا و شريف صبرى باشا ، لغاية ما اتسلم سلطاته الدستوريه الكامله فى [[29 يوليه]] [[1937]]. حكم لغاية ما اطاح بيه الانقلاب المعروف بثورة 23 يوليه 1952، و اجبر على التنازل عن عرش مصر لابنه الطفل احمد فؤاد التانى. راح على [[ايطاليا]] و اتوفى فيها فى [[18 مارس]] [[1965]] ، و اتدفن فى [[جامع الرفاعى]] فى القلعه فى [[القاهره]].
== فؤاد التانى ==
[[احمد فؤاد التانى]] ابن فاروق الاول اللى اتعزل. قعد على عرش مصر فى [[26 يوليه]] [[1952]] ، و اكمنه كان طفل صغير اتشكل مجلس وصايه عليه كان بيضم الامير محمد عبد المنعم و بهى الدين بركات باشا و القائم مقام رشاد مهنا ، لغاية اعلان [[جمهورية مصر|الجمهوريه المصريه]] فى [[18 يونيه]] [[1953]] ، و بيه انتهى حكم عيلة محمد على باشا.
[[ملف:Crown of Egypt.jpg|100 px|center]]
{| align="center" border="1" width="600"
| colspan="3" | {{center| '''شوف كمان'''}}
|-
! width="العرض%" |{{center|''' قبلها'''}}
! width="العرض%" |{{center|''' [[تاريخ مصر]]'''}}
! width="العرض%" |{{center|''' بعدها'''}}
|-
| align="center" | تحالف مصر مع الدولة عثمانى بعد [[الدوله المملوكيه]]
| align="center" | مدتها : 1917 - 1953م
| align="center" | [[جمهورية مصر|الجمهوريه المصريه]]
|-
|}
== الأعضاء الحاكمين (1805–1952) ==
[[ملف:Kingfarouk1948.jpg|تصغير|374x374بك|الملك فاروق الاول]]
'''ولاة (خديويات غير معترف بيهم) (1805–1867)'''
* [[محمد على باشا]] (9 يوليه 1805 – 1 سبتمبر 1849)
* [[ابراهيم باشا]] (حكم كوالى لفترة قصيرة بسبب عجز ابوه) (1 سبتمبر 1849 – 10 نوفمبر 1849)
* [[عباس حلمى الاول|عباس حلمى الأول]] (10 نوفمبر 1849 – 13 يوليه 1854)
* [[محمد سعيد|محمد سعيد باشا]] (13 يوليه 1854 – 18 يناير 1863)
* [[الخديوى اسماعيل|إسماعيل باشا]] ( 18 يناير 1863 – 8 يونيه 1867)
'''خديويات (1867–1914)'''
* اسماعيل باشا (8 يونيه 1867 – 26 يونيه 1879)
* [[الخديوى توفيق باشا|محمد توفيق باشا]] (26 يونيه 1879 – 7 يناير 1892)
* [[عباس حلمى التانى]] (7 يناير 1892 – 19 ديسمبر 1914)
'''سلاطين (1914–1922)'''
* [[حسين كامل]] (19 ديسمبر 1914 – 9 اكتوبر 1917)
* [[فؤاد الاول|أحمد فؤاد الاول]] (9 اكتوبر 1917 – 16 مارس 1922)
'''ملوك (1922–1952)'''
* أحمد فؤاد الاول (16 مارس 1922 – 28 ابريل 1936)
* [[فاروق الاول]] (28 ابريل 1936 – 26 يوليه 1952)
° ''الأمير محمد على توفيق (رئيس مجلس الوصاية فى عهد أقلية فاروق الأول) (28 ابريل 1936 – 29 يوليه 1937)''
* [[احمد فؤاد التانى|أحمد فؤاد التانى]] (26 يوليه 1952 – 18 يونيه 1953)
° ''الأمير محمد عبد المنعم (رئيس مجلس الوصاية فى عهد أقلية فؤاد التانى) (26 يونيه 1952 – 18 يونيه 1953)''
== الأعضاء الغير حاكمين ==
* الأمير [[مصطفى فاضل باشا|مصطفى بهجت على فاضل باشا]].
* [[الامير محمد على |الامير محمد على توفيق]].
* الأمير [[الامير محمد عبد المنعم|محمد عبد المنعم]].
* الأميرة [[نازلى فاضل|نازلى زينب هانم]].
* الأميرة [[الاميره فوزيه|فوزية فؤاد]]، إمبراطورة ايران.
* محمد على، [[امير الصعيد|أمير الصعيد]].
* [[الملكه ناريمان|ناريمان صادق]].
* [[نازلى صبرى]].
== أعلام ==
=== أعلام الدولة ===
لما استولى محمد على باشا على السلطة بنجاح فى مصر، كانت البلد فى الوقت دا رسمى [[ايالة عثمانيه|إيالة]] [[امبراطوريه عثمانيه|للإمبراطورية العثمانية]]. بس، طول فترة حكمه، و حكم أبنائه و أحفاده، اتمتعت مصر باستقلال فعلى باعتبارها [[خديويه مصر|خديوية]] خاصة بها. بيُقترح ان معنى النجوم و الأهلة التلاتة كان ببيترمز لانتصار جيوشه فى تلاتة قارات ([[افريقيا]] و [[اسيا|آسيا]] و [[اوروبا]])، وسيادته على [[مصر]] و [[السودان]] و [[الحجاز]]. كان التشابه مع علم الإمبراطورية العثمانية متعمد، ب كان عند محمد على طموحات عظيمة بتتمثل فى الإطاحة بالسلالة العثمانية والاستيلاء على العرش السلطانى بنفسه.
احتفظت مصر بالعلم دا لحد بعد إنهاء السيادة العثمانية الرسمية فى سنة 1914، لما اعلان مصر [[السلطنه المصريه|سلطنة]] ومحمية بريطانية.
وبعد [[الثوره العرابيه|ثورة عرابى]] فى سنة 1882، احتلت القوات البريطانية البلد، ده وصل لإثارة استياء قومى متزايد. وصل دا لذروته فى [[ثورة 1919]]، اما تم استخدام العلم الأحمر اللى قدمه محمد على باشا وراية خضراء خاصة ب فيها هلال وصليب فى الاحتجاجات ضد البريطانيين (ببيترمز العلم الاخضر لدعم المجتمعات الإسلامية والمسيحية فى مصر الحركة [[القومية المصريه|القومية المصرية]] ضد الاحتلال البريطانى).
[[ملف:Flag of the Ottoman Empire (also used in Egypt).svg|تصغير|249x249بك|علم [[ايالة مصر|مصر العثمانية]] تم استعماله (1793–1844)]]
علم احمر فيه هلال ابيض بيحتوى على نجمة سباعية.
[[ملف:Flag of Egypt (1844-1867).svg|تصغير|249x249بك|علم إعلان [[ايالة مصر|خديوية مصر غير المعترف بيها]] اللى قدمه [[محمد على باشا]] تم استعماله (1844–1867)]]
علم احمر فيه هلال ابيض بيحتوى على نجمة بيضا خماسية.
[[ملف:Flag of Muhammad Ali.svg|تصغير|249x249بك|علم [[خديويه مصر|خديوية مصر]] تم استعماله فى عهد الخديوى [[الخديوى اسماعيل|اسماعيل]] و الخديوى [[الخديوى توفيق باشا|توفيق]] لحد [[مصر تحت الاحتلال البريطانى|الاحتلال البريطانى]] (1867–1881)]]
علم احمر فيه هلال ابيض بيحتوى على تلاتة نجوم بيضا خماسية.
[[ملف:Flag of the Ottoman Empire (also used in Egypt).svg|تصغير|249x249بك|علم [[خديويه مصر|خديوية مصر]] تحت الاحتلال البريطانى (1881–1914)]]
مدور للعلم الوطنى المستخدم بين 1793 و 1844.
[[ملف:Flag of Egypt (1882-1922).svg|تصغير|249x249بك|علم [[السلطنه المصريه|السلطنة المصرية]] (1914–1922)]]
علم احمر فيه تلاتة أهلة بيضا، بيحتوى كل هلال على نجمة بيضا خماسية.
[[ملف:Flag of Egypt (1922–1952).svg|تصغير|249x249بك|علم [[المملكه المصريه|المملكة المصرية]] (1922–1958) والعلم الرسمى المشترك ل[[جمهورية مصر (1953)|جمهورية مصر]] (المعتمد بالقانون رقم 47 لسنة 1923)]]
علم اخضر فيه هلال أبيض بيحتوى على تلاتة نجوم بيضا خماسية.
فى سنة 1922، وافقت [[المملكه المتحده|المملكة المتحدة]] على [[تصريح 28 فبراير|الاعتراف رسمى باستقلال مصر]]، لكن بشرط ان سلطان مصر [[فؤاد الاول|فؤاد الأول]] يغير لقبه لملك. و بعد ما عمل كدا، أصدر الملك فؤاد الحالى مرسوم ملكى باعتماد العلم الوطنى الجديد بشكل رسمى على شكل هلال أبيض فيه تلاتة نجوم بيضا على خلفية خضراء.
بترمز النجوم التلاتة للمناطق التلاتة المكونة للمملكة المصرية، وهى مصر والنوبة والسودان، فى الوقت نفسه بيشير اللون الأخضر للطبيعة الزراعية للبلد، وبتشير مصادر تانية انه ببيترمز للدين السائد فى البلاد، و هو الإسلام. ومصادر غيرها كمان ان النجوم التلاتة بتمثل الطوايف الدينية التلاتة فى البلاد: المسلمين والمسيحيين واليهود.
== شوف كمان ==
* [[حكام عيلة محمد على باشا]]
{{تصنيف كومونز|Muhammad Ali Dynasty}}
{{الاسره العلويه}}
[[تصنيف:عيلة محمد على|عيلة محمد على]]
[[تصنيف:حكام مصر]]
[[تصنيف:تاريخ مصر]]
[[تصنيف:تاريخ مصر العلويه]]
[[تصنيف:مصر الحديثه]]
[[تصنيف:ليستات|محمد على]]
[[تصنيف:عيلات مالكه]]
4alezv8jjv3sif52ychdbwsxv0y4h1s
ليستة ملوك مصر الحديثه
0
14327
13009592
12995058
2026-04-20T15:03:41Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: }} ← }} (4)، توفى ← مات (4)
13009592
wikitext
text/x-wiki
[[ملف:Coat of arms of Kingdom of Egypt (blue color).svg|150 px|center]]
== حكام بلقب [[ولايه|والى]] [[مصر]] ==
{| class="wikitable" border="1" style="width:100%;text-align:center"
|-
! width="15%"| ''الوالي''
! width="80px"| صوره
! width="15%"| العلاقة مع سلفه
! width="15%"| حكم من
! width="15%"| حكم لغاية
! width="30%"| مصيره
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[محمد على باشا]]<br/>
| [[ملف:ModernEgypt, Muhammad Ali by Auguste Couder, BAP 17996.jpg|80px]]
| --
| 18 يونيه 1805
| 20 يوليه 1848
| align="right" |
* حلَ محله إبراهيم باشا بسبب تدهور حالته الصحية.
* مات فى [[اسكندريه]] فى سنة 1849.<ref name="Muhammad Ali PRE"/>
|-
| colspan="7"| مجلس وصاية على العرش<br/><small>تولى صلاحيات الوالى محمد على باشا</small><br/><small>(15 ابريل 1848—20 يوليه 1848)</small>
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[ابراهيم باشا]]<br/>
| [[ملف:Portrait d'Ibrahim Pacha 2.JPG|80px]]
| يفترض أنه ابنه
| 20 يوليه 1848
| 10 نوفمبر 1848
| align="right" |
* حكم لحد وفاته.<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_ibrahim_pasha.html | عنوان = Ibrahim Pasha | تاريخ الوصول = 2008-08-01 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070625161129/http://www.presidency.gov.eg/html/e_ibrahim_pasha.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-25}}</ref>
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[عباس حلمى الاول]]<br/>
| [[ملف:Abbas Helmy Pasha I.JPG|80px]]
| ابن أخ
| 10 نوفمبر 1848
| 13 يوليه 1854
| align="right" |
* حكم لغاية وفاته.<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_tosson_i.html | عنوان = Abbas Helmy Tosson I | تاريخ الوصول = 2008-08-01 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070625160842/http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_tosson_i.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-25 | تاريخ الارشيف = 2007-06-25 | مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20070625160842/http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_tosson_i.html | url-status = dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20070625160842/http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_tosson_i.html}}</ref>
* اغتيل فى ظروف غامضة.
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[محمد سعيد باشا]]<br/>
| [[ملف:Muhammad Said Pascha 1855 Nadar.jpg|80px]]
| عم غير شقيق
| 14 يوليه 1854
| 18 يناير 1863
| align="right" |
* حكم لغاية وفاته.<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_mohammad_saiid.html | عنوان = Mohammad Saiid Pasha | تاريخ الوصول = 2008-08-02 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070625160901/http://www.presidency.gov.eg/html/e_mohammad_saiid.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-25}}</ref>
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[الخديوى اسماعيل|اسماعيل باشا]]<br/>
| [[ملف:Isma'il Pasha.jpg|80px]]
| ابن أخ غير شقيق
| 19 يناير 1863
| 8 يونيه 1867
| align="right" |
* بقا خديوى.<ref name="Isma'il Pasha">{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_khedive_ismail.html | عنوان = Khedive Ismail | تاريخ الوصول = 2008-08-02 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070625160915/http://www.presidency.gov.eg/html/e_khedive_ismail.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-25 | تاريخ الارشيف = 2007-06-25 | مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20070625160915/http://www.presidency.gov.eg/html/e_khedive_ismail.html | url-status = dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20070625160915/http://www.presidency.gov.eg/html/e_khedive_ismail.html}}</ref>
|}
== حكام بلقب [[خديوى]] [[مصر]] ==
{| class="wikitable" border="1" style="width:100%;text-align:center"
|-
! width="15%"| خديوي
! width="80px"| صورة
! width="15%"| العلاقة مع سلفه
! width="15%"| حكم من
! width="15%"| حكم لغاية
! width="30%"| مصيره
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[الخديوى اسماعيل|إسماعيل باشا]]<br/>
| [[ملف:Isma'il Pasha.jpg|80px]]
| ''شوف فوق''
| 8 يونيه 1867
| 26 يونيه 1879
| align="right" |
* أُطيح به من بريطانيا و [[فرنسا]] - اتعزل رسمى من السلطان العثمانى [[عبد الحميد التانى]].
* مات فى المنفى فى [[اسطنبول]] فى سنة 1895.<ref name="Isma'il Pasha"/>
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[الخديوى توفيق|توفيق باشا]]<br/>
| [[ملف:In Darkest Africa Khedive Tewfik.jpg|80px]]
| نجل
| 26 يونيه 1879
| 7 يناير 1892
| align="right" |
* حكم لغاية وفاته.<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_khedive_tawfik.html | عنوان = Khedive Tawfik | تاريخ الوصول = 2008-08-18 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070625161028/http://www.presidency.gov.eg/html/e_khedive_tawfik.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-25}}</ref>
|- style="color:black;background:#DCDCDC"
| [[عباس حلمى التانى]]<br/>
| [[ملف:Abbas Hilmi II.JPG|80px]]
| نجل
| 8 يناير 1892
| 19 ديسمبر 1914
| align="right" |
* اتخلِع من البريطانيين عند بداية [[الحرب العالميه الاولى]].<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_ii.html | عنوان = Abbas Helmy II | تاريخ الوصول = 2008-08-18 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070625160908/http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_ii.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-25 | تاريخ الارشيف = 2007-06-25 | مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20070625160908/http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_ii.html | url-status = dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20070625160908/http://www.presidency.gov.eg/html/e_abbas_helmy_ii.html}}</ref>
* اتنازل عن العرش سنة 1931.
* مات فى المنفى فى [[چينيڤ]] فى سنة 1944.
|}
== حكام بلقب [[سلطنه|سلطان]] [[مصر]] ==
{| class="wikitable" border="1" style="width:100%;text-align:center"
|-
! width="15%"| سلطان
! width="80px"| صورة
! width="15%"| العلاقة مع سلفه
! width="15%"| حكم من
! width="15%"| حكم لغاية
! width="30%"| مصير
|- style="color:black;background:#B9B9B9"
| [[حسين كامل]]<br/>
| [[ملف:Sultan Husayn Kamil - Project Gutenberg eText 18334.jpg|80px]]
| عم غير شقيق
| 19 ديسمبر 1914
| 9 اكتوبر 1917
| align="right" |
* حكم لغاية وفاته.<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_sultan_hussein_kamel.html | عنوان = Sultan Hussein Kamel | تاريخ الوصول = 2008-07-25 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070625161036/http://www.presidency.gov.eg/html/e_sultan_hussein_kamel.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-25}}</ref>
|- style="color:black;background:#B9B9B9"
| [[فؤاد الاول]]<br/>
| [[ملف:Fuad I of Egypt.jpg|80px]]
| أخ غير الشقيق
| 9 اكتوبر 1917
| 15 مارس 1922
| align="right" |
* اصبح ملك.<ref name="Fouad I">{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_fouad_i.html | عنوان = King Fouad I | تاريخ الوصول = 2008-07-25 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070630063813/http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_fouad_i.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-30 | تاريخ الارشيف = 2007-06-30 | مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20070630063813/http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_fouad_i.html | url-status = dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20070630063813/http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_fouad_i.html}}</ref>
|}
== حكام بلقب [[مملكه|ملك]] [[مصر]] ==
{| class="wikitable" border="1" style="width:100%;text-align:center"
|-
! width="15%"| الملك
! width="80px"| صورة
! width="15%"| العلاقة مع سلفه
! width="15%"| حكم من
! width="15%"| حكم لغاية
! width="30%"| مصيره
|- style="color:black;background:#B9B9B9"
| [[فؤاد الاول]]<br/>
| [[ملف:Fuad I of Egypt.jpg|80px]]
| ''شوف فوق''
| 15 مارس 1922
| 28 ابريل 1936
| align="right" |
* حكم لغاية وفاته.<ref name="Fouad I"/>
|-
| colspan=2 rowspan=2 |
| colspan="3"| مجلس وصاية على العرش<br/><small>تولى صلاحيات الملك فاروق الأول</small><br/><small>(8 مايو 1936—29 تموز 1937)</small>
| rowspan = 2 |
|-
| <small>[[عزيز عزت باشا]]</small>
| <small>الرئيس</small><br/><small>[[الامير محمد على]]</small>
| <small>شريف صبرى باشا</small>
|- style="color:black;background:#B9B9B9"
| [[فاروق الاول]]<br/>
| [[ملف:Kingfarouk1948.jpg|80px]]
| نجل
| 28 ابريل 1936
| 26 يوليه 1952
| align="right" |
* أُجبر على التنازل عن العرش بعد [[ثورة 23 يوليو|ثورة يوليه 1952]].
* مات فى المنفى فى [[روما]] فى سنة 1965.<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_farouk_i.html | عنوان = King Farouk I | تاريخ الوصول = 2008-07-25 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070929202452/http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_farouk_i.html | تاريخ أرشيف = 2007-09-29}}</ref>
|- style="color:black;background: gold"
| colspan="6"|
'''[[ثورة 23 يوليو|ثورة يوليه]]'''
|-
| colspan="2" valign="top"| مجلس الوزراء<br/><small>تولى صلاحيات الملك فؤاد الثاني</small><br/><small>(26 يوليه 1952—2 اغسطس 1952)</small>
| colspan="3" valign="top"| مجلس وصاية على العرش<br/><small>تولى صلاحيات الملك فؤاد الثاني</small><br/><small>(2 اغسطس 1952—14 اكتوبر 1952)</small>
| valign="top"| الأمير الوصي<br/><small>تولى صلاحيات الملك فؤاد الثاني</small><br/><small>(14 اكتوبر 1952—18 يونيه 1953)</small>
|-
| colspan="2"| <small>رئيس الوزراء</small><br/><small>[[على ماهر|على ماهر باشا]]</small>
| <small>[[بهى الدين بركات]]</small>
| <small>الرئيس</small><br/><small>[[الامير محمد عبد المنعم]]</small>
| <small>[[رشاد مهنا]]</small>
| <small>[[الامير محمد عبد المنعم]]</small>
|- style="color:black;background:#B9B9B9"
| [[احمد فؤاد التانى|فؤاد التانى]]<br/>
|
| نجل
| 26 يوليه 1952
| 18 يونيه 1953
| align="right" |
* إلغاء النظام الملكي، وقيام الجمهورية
* يعيش الايام دى فى المنفى.<ref>{{استشهاد ويب | مسار = http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_ahmad_fouad_ii.html | عنوان = King Ahmad Fuad II | تاريخ الوصول = 2008-07-27 | ناشر = Official website of the Egyptian Presidency | مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20070630063923/http://www.presidency.gov.eg/html/e_king_ahmad_fouad_ii.html | تاريخ أرشيف = 2007-06-30}}</ref>
|}
== شوف ==
* [[امراء الدوله الإخشيديه|لستة حكام الدولة الإخشيديه]]
* [[لستة امراء الدوله الطولونيه|لستة حكام الدولة الطولونية]]
* [[لستة الخلفاء الفاطميين]]
* [[سلاطين الدوله الايوبيه|لستة سلاطين الدولة الأيوبية]]
* [[سلاطين مصر فى الدوله المملوكيه|لستة سلاطين الدولة المملوكية]]
* [[ولاة مصر فى عهد الدوله العثمانيه|لستة ولاة مصر فى عهد الدولة العثمانية]]
* لستة حكام مصر من سلالة محمد على باشا
* [[لستة رؤساء جمهورية مصر|لستة رؤساء مصر]]
* [[الفاطميين|الدولة الفاطمية]]
{{لنك عشوائي}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تصنيف كومونز|Muhammad Ali Dynasty}}
{{الاسره العلويه}}
[[تصنيف:ليستات]]
[[تصنيف:حكام مصر]]
[[تصنيف:عيلة محمد على]]
[[تصنيف:كل الليستات]]
[[et:Egiptuse monarhide loend]]
l0ayvwkwiizubz3vyntzxtfombgoxti
احمد النفيس
0
21044
13009679
12813524
2026-04-21T02:36:29Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009679
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات دكتور}}
'''احمد راسم النفيس''' [[دكتور]] [[مصر]]ى و استاذ جامعى, (اتولد فى [[2 اغسطس]] [[1952]] م) فى [[المنصوره]] فى [[مصر]], و اشتهر بسبب تحولو من الاسلام السنى للاسلام الشيعى, و كتب كتب بيوصل عددها لـ 30 [[كتاب]] تقريبا, و النفيس خد بكالوريوس [[طب]] و [[جراحه]] ([[1977]]) و ماجستير الباطنه العامه ([[1983]]) و دكتوراه الباطنة العامة - سكر و غدد ([[1992]]), و هوا دلوقتى استاذ الباطنه العامه فى كلية الطب من [[جامعة المنصوره|جامعة المنصورة]] فى [[مصر]].<ref>
بيت العنكبوت - الدكتور أحمد راسم النفيس - ص 280 - الطبعة الأولى - دار المحجة البيضاء ([[بيروت]])
</ref>
== مؤلفاته ==
بعد تحول النفيس المذهبى ابتدا بتأليف عدد من الكتب اللى بتدافع عن [[شيعه|الاسلام الشيعى]], منها:<ref>{{استشهاد ويب
| مسار = http://shiaonlinelibrary.com/%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%AD%D8%AB?author=%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%83%D8%AA%D9%88%D8%B1%20%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85%20%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%81%D9%8A%D8%B3
| عنوان = كتب د. احمد راسم النفيس
| تاريخ =
| موقع = shiaonlinelibrary.com
| ناشر =
| تاريخ الوصول = 2020-04-22
| الأخير =
| الاولانى =
| مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20200404171740/http://shiaonlinelibrary.com/%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%AD%D8%AB?author=%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%83%D8%AA%D9%88%D8%B1%20%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85%20%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%81%D9%8A%D8%B3
| تاريخ أرشيف = 2020-04-04
| archive-url = https://web.archive.org/web/20200404171740/http://shiaonlinelibrary.com/%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%AD%D8%AB?author=%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%83%D8%AA%D9%88%D8%B1%20%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF%20%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D9%85%20%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%81%D9%8A%D8%B3
| url-status = dead
}}</ref>
* الطريق الى مذهب أهل البيت.<ref name="ReferenceA">صدر عن مركز الغدير / ([[بيروت]]) سنة 1418 هـ ـ 1997 م.</ref>
* على خطى الحسين.<ref name="ReferenceA"/>
* بيت العنكبوت
* القرضاوى وكيل الله أم وكيل بنى أمية
* المصريين والتشيع الممنوع
* الشيعة والثورة
;مقالات
* فقه التغيير بين سيِّد قطب والسيد محمد باقر الصدر.<ref>نشرته مجلة المنهاج اللى تصدر فى ([[بيروت]]) ـ العدد السبعتاشر 1421هـ ـ ربيع 2000م.</ref>
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:دكاتره]]
[[تصنيف:شيعه| ]]
[[تصنيف:اسلام]]
gqr1035nm5tukanvu6lb7lb2k0xk99k
جيسيكا بانكوك
0
21756
13009806
13003226
2026-04-21T11:38:01Z
El Gaafary
18310
13009806
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيسيكا بانكوك''' (Jessica Bangkok) ([[19 ديسمبر]] [[1980]] -) ممثلة بونوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چيسيكا باتوهان (Jessica Batuhan)
== نشأتها ==
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013 2.jpg|right|thumb|250px|جيسيكا بانكوك]]
اتولدت جيسيكا بانكوك يوم [[19 ديسمبر]] [[1980]] فى مدينة [[اوكلاند (كاليفورنيا)|اوكلاند]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، و أسرتها من اصول تايلاندية و فلبينية
[[ملف:Jessica Bangkok AVN Adult Entertainment Expo 2010.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Jessica Bangkok - AVN Expo Photos Las Vegas (8415813917).jpg|right|thumb|250px]]
{{شخصيه پورنوجرافيه
| name = Jessica Bangkok
| photo = [[ملف:Jessica Bangkok AVN Awards AEE Expo Photos.jpg|250px]]
| caption =
| birth =
| location = [[اوكلاند]]، [[كاليفورنيا]]، [[امريكا]]
| birthname =
| death =
| measurements = (34B-26-34)
| height = 1.52 م
| weight = 51 كجم
| shoe size =
| eye color = بنى
| hair color = بنى
| skin color = اصفر
| natural bust =
| blood =
| orientation =
| ethnicity =
| alias =
| films =
| homepage = http://www.jessicabangkok.com
| iafd =
| imdb =
| afdb = id#/name
| eurobabeindex =
}}
<ref>
[http://people.famouswhy.com/jessica_bangkok Jessica Bangkok Biography, Pictures, Videos - FamousWhy]
</ref>
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:JessicaBangkok.jpg|thumb|250px]]
[http://www.jessicabangkok.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jessica-bangkok]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jessica_Bangkok]
[http://www.freeones.com/jessica-bangkok/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2896340]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jessicabangkok/gender=f/jessica-bangkok.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=47317]
{{تصنيف كومونز|Jessica Bangkok}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان تايلانديين]]
[[تصنيف:امريكان فلبينيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
qmb1rysbqeio8ws7mbn2oulydzq9v4k
13009808
13009806
2026-04-21T11:41:30Z
El Gaafary
18310
13009808
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيسيكا بانكوك''' (Jessica Bangkok) ([[19 ديسمبر]] [[1980]] -) ممثلة بونوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چيسيكا باتوهان (Jessica Batuhan)
== نشأتها ==
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013 2.jpg|right|thumb|250px|جيسيكا بانكوك]]
اتولدت جيسيكا بانكوك يوم [[19 ديسمبر]] [[1980]] فى مدينة [[اوكلاند (كاليفورنيا)|اوكلاند]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، و أسرتها من اصول تايلاندية و فلبينية
{{شخصيه پورنوجرافيه
| name = Jessica Bangkok
| photo = [[ملف:Jessica Bangkok AVN Awards AEE Expo Photos.jpg|250px]]
| caption =
| birth =
| location = [[اوكلاند]]، [[كاليفورنيا]]، [[امريكا]]
| birthname =
| death =
| measurements = (34B-26-34)
| height = 1.52 م
| weight = 51 كجم
| shoe size =
| eye color = بنى
| hair color = بنى
| skin color = اصفر
| natural bust =
| blood =
| orientation =
| ethnicity =
| alias =
| films =
| homepage = http://www.jessicabangkok.com
| iafd =
| imdb =
| afdb = id#/name
| eurobabeindex =
}}
<ref>
[http://people.famouswhy.com/jessica_bangkok Jessica Bangkok Biography, Pictures, Videos - FamousWhy]
</ref>
[[ملف:Jessica Bangkok AVN Adult Entertainment Expo 2010.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Jessica Bangkok - AVN Expo Photos Las Vegas (8415813917).jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:JessicaBangkok.jpg|thumb|250px]]
[http://www.jessicabangkok.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jessica-bangkok]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jessica_Bangkok]
[http://www.freeones.com/jessica-bangkok/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2896340]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jessicabangkok/gender=f/jessica-bangkok.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=47317]
{{تصنيف كومونز|Jessica Bangkok}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان تايلانديين]]
[[تصنيف:امريكان فلبينيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
ezltxo4q6uic4nnoc484rm14r8ltkop
13009809
13009808
2026-04-21T11:42:11Z
El Gaafary
18310
13009809
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيسيكا بانكوك''' (Jessica Bangkok) ([[19 ديسمبر]] [[1980]] -) ممثلة بونوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چيسيكا باتوهان (Jessica Batuhan)
== نشأتها ==
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013 2.jpg|right|thumb|250px|جيسيكا بانكوك]]
اتولدت جيسيكا بانكوك يوم [[19 ديسمبر]] [[1980]] فى مدينة [[اوكلاند (كاليفورنيا)|اوكلاند]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، و أسرتها من اصول تايلاندية و فلبينية
{{شخصيه پورنوجرافيه
| name = Jessica Bangkok
| photo = [[ملف:Jessica Bangkok AVN Awards AEE Expo Photos.jpg|250px]]
| caption =
| birth =
| location = [[اوكلاند]]، [[كاليفورنيا]]، [[امريكا]]
| birthname =
| death =
| measurements = (34B-26-34)
| height = 1.52 م
| weight = 51 كجم
| shoe size =
| eye color = بنى
| hair color = بنى
| skin color = اصفر
| natural bust =
| blood =
| orientation =
| ethnicity =
| alias =
| films =
| homepage = http://www.jessicabangkok.com
| iafd =
| imdb =
| afdb = id#/name
| eurobabeindex =
}}
<ref>
[http://people.famouswhy.com/jessica_bangkok Jessica Bangkok Biography, Pictures, Videos - FamousWhy]
</ref>
[[ملف:Jessica Bangkok AVN Adult Entertainment Expo 2010.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Jessica Bangkok - AVN Expo Photos Las Vegas (8415813917).jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:JessicaBangkok.jpg|thumb|250px]]
[http://www.jessicabangkok.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jessica-bangkok]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jessica_Bangkok]
[http://www.freeones.com/jessica-bangkok/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2896340]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jessicabangkok/gender=f/jessica-bangkok.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=47317]
{{تصنيف كومونز|Jessica Bangkok}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان تايلانديين]]
[[تصنيف:امريكان فلبينيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
0v72chj68neph6pd156ouz7kfvnjmk4
13009810
13009809
2026-04-21T11:43:57Z
El Gaafary
18310
13009810
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيسيكا بانكوك''' (Jessica Bangkok) ([[19 ديسمبر]] [[1980]] -) ممثلة بونوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چيسيكا باتوهان (Jessica Batuhan)
== نشأتها ==
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013 2.jpg|right|thumb|250px|جيسيكا بانكوك]]
اتولدت جيسيكا بانكوك يوم [[19 ديسمبر]] [[1980]] فى مدينة [[اوكلاند (كاليفورنيا)|اوكلاند]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، و أسرتها من اصول تايلاندية و فلبينية
{{شخصيه پورنوجرافيه
| name = Jessica Bangkok
| photo = [[ملف:Jessica Bangkok AVN Awards AEE Expo Photos.jpg|250px]]
| caption =
| birth =
| location = [[اوكلاند]]، [[كاليفورنيا]]، [[امريكا]]
| birthname =
| death =
| measurements = (34B-26-34)
| height = 1.52 م
| weight = 51 كجم
| shoe size =
| eye color = بنى
| hair color = بنى
| skin color = اصفر
| natural bust =
| blood =
| orientation =
| ethnicity =
| alias =
| films =
| homepage = http://www.jessicabangkok.com
| iafd =
| imdb =
| afdb = id#/name
| eurobabeindex =
}}
<ref>
[http://people.famouswhy.com/jessica_bangkok Jessica Bangkok Biography, Pictures, Videos - FamousWhy]
</ref>
[[ملف:Jessica Bangkok - AVN Expo Photos Las Vegas (8415813917).jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Jessica Bangkok AVN Adult Entertainment Expo 2010.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Jessica Bangkok AEE 2013.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:JessicaBangkok.jpg|thumb|250px]]
[http://www.jessicabangkok.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jessica-bangkok]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jessica_Bangkok]
[http://www.freeones.com/jessica-bangkok/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2896340]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jessicabangkok/gender=f/jessica-bangkok.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=47317]
{{تصنيف كومونز|Jessica Bangkok}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان تايلانديين]]
[[تصنيف:امريكان فلبينيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
7vvkttpqwg6ob7129mlyu7ukbh8vwfz
كيلى ماديسون
0
26710
13009735
12550250
2026-04-21T09:14:31Z
El Gaafary
18310
13009735
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''كيلى ماديسون''' (Kelly Madison) ([[26 اغسطس]] [[1967]] -) ممثلة ومخرجة ومنتجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى إليانور مارلين ويلمرتون (Eleanore Marlene Wilmerton) وهى مرات الممثل والمخرج البورنوجرافى [[رايان ماديسون]] (Ryan Madison) وكمان تبقى بنت خالة الممثلة البورنوجرافية [[جانين ليندمولدر]] (Janine Lindemulder)
== نشأتها ==
[[ملف:Kelly Madison AVN 2009 1.jpg|right|thumb|250px|كيلى ماديسون]]
اتولدت كيلى ماديسون يوم [[26 اغسطس]] [[1967]] فى مدينة [[نيوبورت بيتش (كاليفورنيا)|نيوپورت بيتش]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، ابوها كان ممثل و دوبلير و امها كانت محاسبة وعندها اختين اكبر منها . وفى سنة [[1999]] اتجوزت الممثل والمخرج البورنوجرافى [[رايان ماديسون]] (Ryan Madison) اللى كان وقتها بيشتغل مصمم جرافيك
== شغلها ==
[[ملف:Kelly Madison 4.JPG|thumb|250px]]
فى سنة [[2003]] دخلت كيلى ماديسون فى مجال ال[[بورنوجرافيا]] بعدما اطلقت الموقع الخاص بيها على شبكة ال[[انترنت]] ، وبمساعدة جوزها [[رايان ماديسون]] (Ryan Madison) ابتدت بعرض صور الموديلات العريانة والفيديوهات ال[[سكس|جنسية]] على الموقع بتاعها
بعدما نجحت كيلى ماديسون فى التجربة اللى فاتت ، اسست بمشاركة جوزها شركة [[413 Productions]] لانتاج الافلام البورنوجرافية على اسطوانات دى فى دى . ولما كبرت الشركة وزاد انتاجها قسمت كيلى ماديسون مسئولياتها مع جوزها ، فبقى هو مسئول عن الانتاج والاخراج والتصوير واستضافة الويب والبرمجيات والاعلان وتواصل الاجيال ، وهى بقت مسئولة عن اكتشاف المواهب وحجزها للشركة وترتيب المجموعات والشئون المالية والترقيات
كيلى ماديسون ظهرت ك[[موديل عريان]] فى [[مجله]] [[Score]] وبتكتب مقالات فى [[مجله]] [[Juggs]] ، و اطلقت مواقع تانية على شبكة ال[[انترنت]]
فى يوم [[25 يوليه]] [[2007]] استضاف برنامج [[Chelsea Lately]] اللى بيتعرض على قناة [[!E]] التليفزيونية الامريكية ، كيلى ماديسون وجوزها [[رايان ماديسون]] (Ryan Madison) واتكلموا فيه بكل صراحة عن ظروف جوازهم وعن العلاقات ال[[سكس|جنسية]] لكل واحد منهم بعيد عن الطرف التانى وعن شغلهم فى مجال ال[[بورنوجرافيا]]
كيلى ماديسون مثلت و اخرجت اكتر من 400 [[فيلم بورنوجرافى]] اشهرهم [[Porn Fidelity 1]] و [[Porn Fidelity 2]] و [[Porn Fidelity 3]] و [[All Ditz and Jumbo Tits 1]] و [[Porn Fidelity 4]] و [[Porn Fidelity 5]] و [[Porn Fidelity 6]] و [[Naturally Exposed 3]] و [[Naturally Exposed 4]] و [[Porn Fidelity 7]] و [[Porn Fidelity 8]] و [[Porn Fidelity 9]] و [[Porn Fidelity 10]] و [[Porn Fidelity 11]] و [[Naturally Exposed 5]] و [[Naturally Exposed 6]] و [[Naturally Exposed 7]] و [[Dirty 30's 9]] و [[Naturally Exposed 8]] و [[Naturally Exposed 9]] و [[Naturally Exposed 10]] و [[Naturally Exposed 11]] و [[Naturally Exposed 12]] و [[Porn Fidelity 21]] و [[Porn Fidelity 22]] و [[Porn Fidelity 23]] و [[Porn Fidelity 24]] و [[Teen Fidelity 1]] و [[Teen Fidelity 2]] و [[Teen Fidelity 3]] و [[Teen Fidelity 4]]
== جوايز ==
[[ملف:Kelly Madison 9.JPG|right|thumb|250px]]
كيلى ماديسون كسبت جايزة [[2011]] [[AVN Award]] احسن نجمة بورنوجرافية على شبكة ال[[انترنت]]
[[ملف:Kelly Madison at AVN Awards 2011 (2).jpg|thumb|250px|كيلى ماديسون مع جوزها الممثل البورنوجرافى [[رايان ماديسون]] (Ryan Madison)]]
[http://www.kellymadison.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Kelly_Madison]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Kelly_Madison]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Kelly_Madison]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Kelly_Madison]
[http://www.freeones.com/kelly-madison/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1102727]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=kmadison/gender=f/kelly-madison.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=38747]
{{تصنيف كومونز|Kelly Madison}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:منتجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:اعلاميين امريكان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
sp5d8fzq3wgmg23sqy69gqxkievul9b
رئيس وزرا مصر
0
26903
13009595
12993489
2026-04-20T15:04:25Z
GhalyBot
863
/* القائمة */ تعديل و تمصير، غير: ضابط ← ظابط ، توفى ← مات (3)، ومثلت ← و مثلت ، ضاً ← ض ، تولى ← اتولا (96)، لالقاهرة ← للقاهرة، لالمؤتمر ← للمؤتمر، رئيسا ← رئيسن (4)، مجدداً ← تانى، والأ ← و الأ (2)، وبعض ← و بعض، وحلف ← و حلف، والحق ← و الحق، والإ ← و الإ (4)، وتو ← و تو (14)، والصن ← و الصن (2)، وحك ← و حك، ممثلى ← ممثلين، الكتير من ← كتير من
13009595
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات منصب رسمى|المعين = [[رئيس مصر]]}}
'''رئيس وزرا مصر''' هو رئيس [[سلطه تنفيذيه|السلطه التنفيذيه]] فى [[مصر]]. و حسب [[دستور مصر]] ، رئيس الوزرا هو زعيم اكبر حزب سياسى فى [[مجلس النواب (مصر)|برلمان مصر]]
== القائمة ==
{|class="wikitable" style="width:100%; text-align:center;"
|-
! style="width:2%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| الرقم
! style="width:9%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| الاسم
! style="width:11%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| رئيس الوزراء
! style="width:13%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| فى عهد
! style="width:14%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| الفترة
! style="width:7%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| حجم الوزارة<ref>'''[[محمد الجوادى]]'''، "البنيان الوزارى فى مصر 1871 - 2000"، طبعة 2005، 607 صفحة، ''[[الهيئة المصرية العامة للكتاب]]''.</ref>{{rp|59:75}}
! style="width:22%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| نبذة عن رئيس الوزراء
! style="width:22%; background:#0050a0; color:white; font-weight:bold;"| ملاحظات
|-
| colspan="8" style="color:black;background:#f3eabf; color:black; font-weight:bold;" | [[ملف:Flag of Muhammad Ali.svg|30px]] • '''[[الخديوية المصرية]]''' (1878–1914) • [[ملف:Coat of Arms of the Sultan of Egypt.svg|20px]]
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 1
| [[نظارة نوبار باشا الأولى]]
| [[ملف:Nubar Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[نوبار باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1824|||1878}}''
| rowspan="3" |[[ملف:Isma'il Pasha.jpg|80px]]<br />[[الخديوى اسماعيل|الخديوى إسماعيل]]<br />
(ابن [[ابراهيم محمد على باشا|إبراهيم باشا]] بن [[محمد على باشا]])<br />'''فترة حكمه'''<br />من: [[18 يناير]] [[1863]] <br />ل: [[26 يونيه]] [[1879]]<br />انتهى حكمه بخلعه.
| {{center|
من: [[28 اغسطس]] [[1878]]
----
حتى: [[23 فبراير]] [[1879]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|28|8|1878|23|2|1879}}''
}}
|
ابتدت : 4
<br/>
انتهت: 6
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
أرمنى ولد بأزمير سنة 1824 واتعلم بفرنسا وسويسرا، استدعاه قريبه "بوغوص بك" وزير محمد على باشا للعمل فى مصر فاشتغل بقلم المترجمين بعدين سكرتير خاصاً لإبراهيم باشا. اتخذه عباس باشا كمان سكرتير و فى الفتره دى توثقت العلاقة بينه وبين القنصل الإنجليزى. و فى عهد سعيد باشا عين مدير للسكك الحديدية. و كان صاحب مشروع المحاكم المختلطة فى عهد إسماعيل باشا و كان مبعوث الخديوى لاوروبا لحل المشكلات.<ref name="يونان" />{{rp|54}}
</div>
| استعفت النظارة فى [[23 فبراير]] [[1879]]، وبقيت البلاد بعدها بلا نظارة مسئولة لاكتر من أسبوعين، لحد تم الاتفاق بين الإنجليز والفرنسيين و [[الخديوى اسماعيل|الخديوى إسماعيل]]، وتألفت نظارة توفيق فى [[10 مارس]] [[1879]].<ref name="يونان">'''[[يونان لبيب رزق]]'''، "تاريخ الوزارات المصرية 1878 - 1953"، طبعة 1975، 544 صفحة، ''[[مؤسسة الاهرام|الأهرام]]''.</ref>{{rp|55:60}}<ref name="cabinet">{{مرجع ويب|المسار=http://www.cabinet.gov.eg/Arabic/Cabinet/FormerPrimeMinisters/Pages/FormerPrimeMinisters.aspx|المؤلف=|الناشر=[[مجلس الوزراء (مصر)|رئاسة مجلس الوزراء]]|اللغة=العربية|العنوان=رؤساء الوزراء السابقين|التاريخ=|تاريخ الوصول=02-10-2017|url-status=dead|تاريخ الأرشيف=2018-10-01|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20181001202326/http://www.cabinet.gov.eg/Arabic/Cabinet/FormerPrimeMinisters/Pages/FormerPrimeMinisters.aspx|URL الأرشيف=https://web.archive.org/web/20181001202326/http://www.cabinet.gov.eg/Arabic/Cabinet/FormerPrimeMinisters/Pages/FormerPrimeMinisters.aspx|تاريخ الارشيف=2018-10-01|مسار الارشيف=https://web.archive.org/web/20181001202326/http://www.cabinet.gov.eg/Arabic/Cabinet/FormerPrimeMinisters/Pages/FormerPrimeMinisters.aspx|archive-date=2018-10-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20181001202326/http://www.cabinet.gov.eg/Arabic/Cabinet/FormerPrimeMinisters/Pages/FormerPrimeMinisters.aspx}}</ref>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 2
| [[نظارة محمد توفيق باشا الأولى]]
| [[ملف:MohamedTewfik.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[الخديوى توفيق|الأمير محمد توفيق باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1852|||1879}}''
| {{center|
من: [[10 مارس]] [[1879]]
----
حتى: [[7 ابريل]] [[1879]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|10|3|1879|7|4|1879}}''
}}
|
ابتدت : 5
<br/>
انتهت: 7
| ابن الخديوى إسماعيل، ولد سنة 1852 واتعلم فى مدرسة المنيل بعدين المدرسة التجهيزية حيث تعلم التركية والفرنسية و الإنجليزية. اشتغل بالجهاز الإدارى وعين رئيس للمجلس الخاص.<ref name="يونان" />{{rp|61}}
| <ref name="يونان" />{{rp|61:65}}<ref name="cabinet" />
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 3
| [[نظارة محمد شريف باشا الأولى]]
| rowspan="3" | [[ملف:Muhammad Sharif Pasha.JPG|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد شريف باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1826|||1879}}''
| {{center|
من: [[7 ابريل]] [[1879]]
----
حتى: [[5 يوليه]] [[1879]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|7|4|1879|5|7|1879}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 7
| rowspan="3" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
شركسى الأصل وولد بالقاهرة فى نوفمبر 1826 و هو ابن محمد شريف أفندى الشركسى اللى كان قاضى لقضاة مصر. اتعلم فى مصر بعدين فرنسا بمدرستها العسكرية و دخل بخدمة الجيش الفرنسى. لما رجع لمصر اشتغل ياور لسليمان باشا الفرنسى. اترقا فى المناصب لحد وصل فى عهد سعيد باشا لرتبة فريق بعدين نقل للأعمال الإدارية فأسند ليه رئاسة المجلس المخصوص سنة 1867 ورئاسة مجلس شورى النواب سنة 1875 ووقع عن الحكومة معاهدة الرقيق سنة 1877.<ref name="يونان" />{{rp|66}}
</div>
| تدخلت [[المملكه المتحده|بريطانيا]] و [[فرنسا]] و [[المانيا]] لخلع إسماعيل فاستجابت اسطانبول وصدرت الإرداة العلية فى [[26 يونيه]] [[1879]] بخلع [[الخديوى اسماعيل|الخديوى إسماعيل]] لتنتهى بكده النظارة الشريفية الأولى واستمرت فى تسيير الأعمال لحد تشكيل الحكومة الشريفية الثانية.<ref name="يونان" />{{rp|66:69}}<ref name="cabinet" />
|-
| colspan="2" |
| colspan="3" |
|
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|4
| [[نظارة محمد شريف باشا الثانية]]
| rowspan="10" |[[ملف:MohamedTewfik.jpg|80px]]<br />[[الخديوى توفيق]]<br />
(ابن [[الخديوى اسماعيل|الخديوى إسماعيل]])<br />'''فترة حكمه'''<br />من: [[26 يونيه]] [[1879]] <br />ل: [[7 يناير]] [[1892]]<br />انتهى حكمه بوفاته.
| {{center|
من: [[5 يوليه]] [[1879]]
----
حتى: [[18 اغسطس]] [[1879]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|5|7|1879|18|8|1879}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 7
| <ref name="يونان"/>{{rp|74:77}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 5
| [[نظارة محمد توفيق باشا الثانية]]
| [[ملف:MohamedTewfik.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[الخديوى توفيق]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1852|||1879}}''
| {{center|
من: [[18 اغسطس]] [[1879]]
----
حتى: [[21 سبتمبر]] [[1879]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|18|8|1879|21|9|1879}}''
}}
|
ابتدت : 9
<br/>
انتهت: 9
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| اصطلح على تسميتها بالنظارة التوفيقية الثانية، فى حين تضاربت الآراء حوالين ماهية ذلك النظام ما بين نظام الحكم المطلق أو نظام النظارة المسئولة، و ده بسبب الأمر الكريم الصادر فى [[18 اغسطس]] [[1879]] بإلغاء مجلس النظار و إبطاله، ومسئولية كل ناظر قدام مجلس برئاسة الخديوى.<ref name="يونان"/>{{rp|78:80}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 6
| [[نظارة مصطفى رياض باشا الأولى]]
| [[ملف:Mustafa Riyad Pasha.JPG|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى رياض باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1834|||1879}}''
| {{center|
من: [[21 سبتمبر]] [[1879]]
----
حتى: [[10 سبتمبر]] [[1881]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|21|9|1879|10|9|1881}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 7
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1834 بالقاهرة وتخرج فى مدرسة المفروزة العسكرية و فى سنة 1848 عين كاتب بديوان المالية. تدرج فى المناصب لحد عين كاتب بالمعية و فى سنة 1852 عين ياور بمعية عباس الاولانى و فضل ياترقا لحد نال رتبة أميرآلاى بعدين عين مدير للجيزة و فى عهد الخديوى إسماعيل عين عضو بالمجلس المخصوص. عين بعد رئيس للديوان الخديوى بعدين ناظر فى أول نظارة مشكلة سنة 1878.<ref name="يونان"/>{{rp|81}}
</div>
| اتعزل [[مصطفى رياض باشا]] إبان [[الثورة العرابية]] بعد مظاهرة [[9 سبتمبر]] [[1881]] اللى كان من مطالبها عزله.<ref name="يونان"/>{{rp|82:92}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 7
| [[نظارة محمد شريف باشا التالتة]]
| [[ملف:Muhammad Sharif Pasha.JPG|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد شريف باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1826|||1881}}''
| {{center|
من: [[14 سبتمبر]] [[1881]]
----
حتى: [[4 فبراير]] [[1882]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|9|1881|4|2|1882}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 7
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| اختير بناء على رغبة عرابى لمواقفه المتعددة ضد التدخل الاوروبى.<ref name="يونان"/>{{rp|92:97}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 8
| [[نظارة محمود سامى البارودى باشا]]
| [[ملف:Mahmoud Sami Al Baroudy Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[محمود سامى البارودى|محمود سامى البارودى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1839|||1882}}''
| {{center|
من: [[4 فبراير]] [[1882]]
----
حتى: [[26 مايو]] [[1882]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|4|2|1882|26|5|1882}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 8
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ينحدر من أصول جركسية. ولد سنة 1839 وجده عبد الله بك الجركسى من الكشاف. أضيف لاسم عيلته لفظ البارودى نسبة لإيتاى البارود اللى كانت فى التزام واحد من أجداده. تلقى علومه فى مدارس محمد على الحربية واترقا لحد وصل لرتبة الأميرآلاى و بعد اشتراكه فى القضاء على ثورة كريت و فى الحرب ضد روسيا رقى لرتبة لواء وعين ناظر لأول مرة فى 5 يوليه 1879.<ref name="يونان"/>{{rp|98}}
| قبل الخديوى توفيق استقالة النظارة فى [[26 مايو]] [[1882]]، وبقيت البلاد بعدها بلا نظارة لحوالى عشرون يوماُ، لحد تشكلت وزارة إسماعيل راغب باشا، وبقى [[احمد عرابى]] بس فى الفتره دى فى نظارته طبق للإرادة السنية الصادرة فى [[28 مايو]] [[1882]] و ده تحت ضغوط ظباط الجيش والبوليس.<ref name="يونان"/>{{rp|97:102}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 9
| [[نظارة إسماعيل راغب باشا]]
| [[ملف:Isma'il Raghib Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[اسماعيل راغب باشا|إسماعيل راغب باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1819|||1882}}''
| {{center|
من: [[17 يونيه]] [[1882]]
----
حتى: [[21 اغسطس]] [[1882]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|17|6|1882|21|8|1882}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 8
| ولد سنة 1819 فى بلاد المورة و اتربا بيها بعدين سافر لالأناضول. هاجر لمصر سنة 1846 وتلقى العلم بالمكتب الأميرى وعين مساعد ترجمة بمجلس الملكية و فضل ياترقا بالمناصب لحد عين ناظر للمالية.<ref name="يونان"/>{{rp|104}}
| <ref name="يونان"/>{{rp|103:111}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 10
| [[نظارة محمد شريف باشا الرابعة]]
| [[ملف:Muhammad Sharif Pasha.JPG|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد شريف باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1826|||1882}}''
| {{center|
من: [[21 اغسطس]] [[1882]]
----
حتى: [[10 يناير]] [[1884]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|21|8|1882|10|1|1884}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 8
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| أول نظارة فى ظل الاحتلال البريطاني، و فى عهدها دُحرت الثورة العربية و ألغى الجيش المصرى وحوكم زعماء الثورة. استقالت النظارة بعد التبليغ البريطانى اللى بعته اللورد جوانفيل لشريف باشا فى [[4 يناير]] [[1884]] مرسخاً به السيطرة السياسية البريطانية على الشئون المصرية.<ref name="يونان"/>{{rp|111:117}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 11
| [[نظارة نوبار باشا الثانية]]
| [[ملف:Nubar Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[نوبار باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1824|||1884}}''
| {{center|
من: [[10 يناير]] [[1884]]
----
حتى: [[9 يونيه]] [[1888]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|10|1|1884|9|6|1888}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="يونان"/>{{rp|117:122}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 12
| [[نظارة مصطفى رياض باشا الثانية]]
| [[ملف:Mustafa Riyad Pasha.JPG|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى رياض باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1834|||1888}}''
| {{center|
من: [[9 يونيه]] [[1888]]
----
حتى: [[12 مايو]] [[1891]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|6|1888|12|5|1891}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="يونان"/>{{rp|123:126}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 13
| [[نظارة مصطفى فهمى باشا الأولى]]
| rowspan="3" | [[ملف:Mustafa Fahmi Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى فهمى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1840|||1891}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|14|5|1891|15|1|1893}}''
| {{center|
من: [[14 مايو]] [[1891]]
----
حتى: [[17 يناير]] [[1892]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|5|1891|17|1|1892}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
| rowspan="3" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى كريت سنة 1840 و هو ابن حسين أفندى البكباشى التركى الأصل. تكفل بتربيته خاله محمد زكى باشا ناظر ديوان الأشغال. تعلم بالمدرسة الحربية بالقلعة و دخل بالجيش واترقا فى المناصب لحد ننال رتبة فريق. عين مدير للمنوفية بعدين محافظاً للقاهرة وبورسعيد وناظر للخاصة الخديوية وسر تشريفاتى خديوى. و أسندت ليه شوية نظارات هيا الأشغال والخارجية و الحقانية والمالية والداخلية والحربية والبحرية.<ref name="يونان"/>{{rp|125}}
</div>
| <ref name="يونان"/>{{rp|126:134}}<ref name="cabinet"/>
|-
| colspan="2" |
| colspan="3" |
|
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 14
| [[نظارة مصطفى فهمى باشا الثانية]]
| rowspan="8" |[[ملف:Abbas Hilmi II.JPG|80px]]<br />[[الخديوى عباس حلمى التانى]]<br/>
(ابن [[الخديوى توفيق]])<br/>'''فترة حكمه'''<br/>من: [[8 يناير]] [[1892]] <br/>ل: [[19 ديسمبر]] [[1914]]<br/>انتهى حكمه بخلعه.
| {{center|
من: [[17 يناير]] [[1892]]
----
حتى: [[15 يناير]] [[1893]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|17|1|1892|15|1|1893}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
| أول وزارة فى عهد الخديوى عباس حلمى ودعاه الخديوى لالاستقالة بسبب لينه واستسلامه للتغلغل البريطانى فى الشئون المصرية، فاعتذر مصطفى فهمى باشا متعلل بضرورة استشارة اللورد كرومر قبل الإقدام على تلك الخطوة، فقام الخديوى بإقالته.<ref name="يونان"/>{{rp|135}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 15
| [[نظارة حسين فخرى باشا]]
| [[ملف:Husayn Fakhri Pasha.JPG|80px|مركز]]
<br/>
[[حسين فخرى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1843|||1893}}''
| {{center|
من: [[15 يناير]] [[1893]]
----
حتى: [[18 يناير]] [[1893]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|15|1|1893|18|1|1893}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
| ولد بالقاهرة سنة 1843 و هو ابن الفريق جعفر صادق باشا الشركسى. انتهز فرصة سفره لباريس لدراسة القانون وعاد منها سنة 1874 ليعمل بنظارة الحقانية و فضل ياترقا بالمناصب لحد عين ناظر للحقانية.<ref name="يونان"/>{{rp|133}}
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
رفضت الحكومة البريطانية إجراءات إقالة نظارة مصطفى فهمى باشا وتكليف حسين فخرى باشا بتشكيل نظارة جديدة وقدمت إنذار تحريرى لالخديوى فى [[17 يناير]] [[1893]]. و بعد مفاوضات مع اللورد كرومر تقرر ألا يرجع مصطفى فهمى باشا لرئاسة النظارة و فى نفس الوقت يستقيل حسين فخرى باشا من رئاسة النظارة على أن يقوم مصطفى رياض باشا بتشكيل النظارة الجديدة<ref name="يونان"/>{{rp|134:138}}<ref name="cabinet"/>
</div>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 16
| [[نظارة مصطفى رياض باشا التالتة]]
| [[ملف:Mustafa Riyad Pasha.JPG|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى رياض باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1834|||1893}}''
| {{center|
من: [[19 يناير]] [[1893]]
----
حتى: [[15 ابريل]] [[1894]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|1|1893|15|1|1894}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="يونان"/>{{rp|137:140}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 17
| [[نظارة نوبار باشا التالتة]]
| [[ملف:Nubar Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[نوبار باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1824|||1894}}''
| {{center|
من: [[15 ابريل]] [[1894]]
----
حتى: [[12 نوفمبر]] [[1895]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|15|1|1894|12|11|1895}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="يونان"/>{{rp|141:143}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 18
| [[نظارة مصطفى فهمى باشا التالتة]]
| [[ملف:Mustafa Fahmi Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى فهمى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1840|||1895}}''
| {{center|
من: [[12 نوفمبر]] [[1895]]
----
حتى: [[11 نوفمبر]] [[1908]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|12|11|1895|11|11|1908}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 7
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="يونان"/>{{rp|144:146}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 19
| [[نظارة بطرس غالى باشا]]
| [[ملف:Boutros Ghali Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[بطرس بطرس غالى|بطرس غالى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1847|||1908}}''
| {{center|
من: [[12 نوفمبر]] [[1908]]
----
حتى: [[21 فبراير]] [[1910]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|12|11|1908|21|2|1910}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 6
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد ببنى سويف سنة 1847 و هو اكبر ولاد غالى بك نيروز اللى كان موظف فى الدايرة السنية. بعد عودته من اوروبا عين كابتاً فى مجلس التجارة بعدين سكرتير له و تولى منصب رئيس كتاب المحاكم المختلطة سنة 1874. عهد ليه سنة 1882 بسكرتارية مجلس النظار بعدين بقا وكيل للحقانية و تولى نظارة المالية سنة 1893 بعدين نظارة الخارجية سنة 1895.<ref name="يونان"/>{{rp|150}}
</div>
| اغتيل [[بطرس غالى باشا]] على ايد [[ابراهيم ناصف الوردانى]] فى [[21 فبراير]] [[1910]].<ref name="يونان"/>{{rp|149:154}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 20
| [[نظارة محمد سعيد باشا الأولى]]
| [[ملف:Mohammed Said-pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد سعيد باشا (رئيس وزراء)|محمد سعيد باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1863|||1910}}''
| {{center|
من: [[23 فبراير]] [[1910]]
----
حتى: [[5 ابريل]] [[1914]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|23|2|1910|5|4|1914}}''
}}
|
ابتدت : 6
<br/>
انتهت: 8
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد بالإسكندرية سنة 1863 ونال شهادة القانون بتفوق فعين وكيل للنيابة فى محكمة الاستئناف المختلطة سنة 1882 بعدين نقل لنيابة المحاكم الأهلية لأن أسندت ليه رئاسة محكمة الإسكندرية الكلية و فى سنة 1895 عين مفتشاً فى لجنة المراقبة القضائية بعدين بقا مستشار فى محكمة الاستئناف سنة 1905 وعين ناظر للداخلية سنة 1908.<ref name="يونان"/>{{rp|156}}
</div>
| <ref name="يونان"/>{{rp|155:177}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 21
| [[نظارة حسين رشدى باشا الأولى]]
| [[ملف:Hussein Roushdi.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[حسين رشدى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1863|||1914}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|5|4|1914|22|4|1919}}''
| {{center|
من: [[5 ابريل]] [[1914]]
----
حتى: [[19 ديسمبر]] [[1914]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|5|4|1914|19|12|1914}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 8
| هو ابن محمود حمدى باشا طبوزاده محافظ القاهرة ووكيل الداخلية. ولد سنة 1863 و أتم تعليمه فى السربون وحصل منها على شهادة الحقوق بعدين رجع للقاهرة وعمل بالمحاماة. عمل مفتشاً للغات الأجنبية فى نظارة المعارف بعدين قاضى فى المحاكم المختلطة. أسندت ليه نظارة الحقانية بعدين نظارة الخارجية.<ref name="يونان"/>{{rp|180}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=fKI079UZjjbDbwstpdLM7A%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=حسين باشا رشدى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
آخر حكومة مصرية مشكلة فى ظل التبعية الاسمية للدولة للعثمانية، كمان الأخيرة اللى تحمل اسم نظارة، حيث اندلعت فى عهدها الحرب العالمية الأولى ليظهر الصدام بين الدولة العثمانية اللى كان حكم مصر لسه تحت ظلها قانونى وبريطانيا العظمى اللى كانت تحكم مصر فعلى، ومع مساندة [[الخديوى عباس حلمى التانى]] "الممثل للسلطة الشرعية" للدولة العثمانية فى حربها ضد بريطانيا العظمى، قامت السلطات البريطانية فى [[19 ديسمبر]] [[1914]] بخلعه وتعيين [[حسين كامل (سلطان)|الأمير حسين كامل باشا]] مع لقب سلطان مصر خلف له، و اتعلنت الحماية البريطانية على مصر فى ذات التاريخ.<ref name="يونان"/>{{rp|178:191}}<ref name="cabinet"/>
</div>
|-
| colspan="8" style="color:black;background:#f3eabf; color:black; font-weight:bold;" | [[ملف:Flag of Egypt (1882-1922).svg|30px]] • '''[[السلطنة المصرية]]''' (1914–1922) • [[ملف:Coat of Arms of the Sultan of Egypt.svg|20px]]
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 22
| [[وزارة حسين رشدى باشا الثانية]]
| rowspan="4" | [[ملف:Hussein Roushdi.jpg|80px|مركز]]<br/>[[حسين رشدى باشا]]
| [[ملف:Sultan Husayn Kamil - Project Gutenberg eText 18334.jpg|80px]]<br />[[حسين كامل|السلطان حسين كامل]]<br />
(إبن [[الخديوى اسماعيل|الخديوى إسماعيل]])<br />'''فترة حكمه'''<br />من: [[19 ديسمبر]] [[1914]] <br />ل: [[9 اكتوبر]] [[1917]]<br />انتهى حكمه بوفاته.
| {{center|
من: [[19 ديسمبر]] [[1914]]
----
حتى: [[9 اكتوبر]] [[1917]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|12|1914|9|10|1917}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 7
| rowspan="4" style="color:black;background-color:#373d3f" |
| أول وزارة فى عهد السلطنة المصرية. وانتهى عهدها بوفاة [[حسين كامل|السلطان حسين كامل]].<ref name="يونان"/>{{rp|192:194}}<ref name="cabinet"/>
|-
| colspan="2" |
| colspan="3" |
|
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 23
| [[وزارة حسين رشدى باشا التالتة]]
| rowspan="6" |[[ملف:Fuad I of Egypt.jpg|80px]]<br />[[السلطان أحمد فؤاد الأول]]<br/>
(ابن [[الخديوى اسماعيل|الخديوى إسماعيل]])<br/>'''فترة حكمه الأولى'''<br/>من: [[9 اكتوبر]] [[1917]]<br/>ل: [[28 فبراير]] [[1922]]<br/>انتهت فترة ولايته الأولى بتحول نظام الحكم للنظام الملكى.
| {{center|
من: [[10 اكتوبر]] [[1917]]
----
حتى: [[9 ابريل]] [[1919]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|10|10|1917|9|4|1919}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 7
| أول وزارة فى عهد [[السلطان أحمد فؤاد الأول]]. استقالت الوزارة نتيجة تصاعد حدة الاحتجاجات الشعبية بقيادة حزب الوفد اللى كان يرأسه [[سعد زغلول باشا]] و ده ضمن أحداث [[ثورة 1919]] اللى أشعلتها سياسات الاحتلال البريطانى وتغلغله فى شؤون الدولة.<ref name="يونان"/>{{rp|194:209}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 24
| [[وزارة حسين رشدى باشا الرابعة]]
| {{center|
من: [[9 ابريل]] [[1919]]
----
حتى: [[22 ابريل]] [[1919]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|4|1919|22|4|1919}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 7
| بقيت بعدها البلاد بدون وزارة لمدة شهر تقريباً.<ref name="يونان"/>{{rp|209:211}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 25
| [[وزارة محمد سعيد باشا الثانية]]
| [[ملف:Mohammed Said-pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد سعيد باشا (رئيس وزراء)|محمد سعيد باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1863|||1919}}''
| {{center|
من: [[20 مايو]] [[1919]]
----
حتى: [[20 نوفمبر]] [[1919]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|20|5|1919|20|11|1919}}''
}}
|
ابتدت : 7
<br/>
انتهت: 8
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="يونان"/>{{rp|211:215}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 26
| [[وزارة يوسف وهبة باشا]]
| [[ملف:Youssef Wahba Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[يوسف وهبة باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1852|||1919}}''
| {{center|
من: [[20 نوفمبر]] [[1919]]
----
حتى: [[21 مايو]] [[1920]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|20|11|1919|21|5|1920}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 7
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1852 بالقاهرة وتعلم بمدرسة البطريركية القبطية و أتقن فى دراسته اللغات و العلوم الرياضية. عمل بنظارة المالية بعدين الحقانية و فى سنة 1883 عين كاتب سر لجنة دخليق مع العرابيين. اترقا فى المناصب لحد عين مستشار فى محكمة الإستئناف المختلطة بالإسكندرية و فى سنة 1914 عين وزير للمالية و كان أول وزير مصرى يوقع الأوراق المالية المصرية.<ref name="يونان"/>{{rp|215}}
</div>
| <ref name="يونان"/>{{rp|216:218}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 27
| [[وزارة محمد توفيق نسيم باشا الأولى]]
| [[ملف:NasimPasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد توفيق نسيم باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1871|||1920}}''
| {{center|
من: [[21 مايو]] [[1920]]
----
حتى: [[16 مارس]] [[1921]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|21|5|1920|16|3|1921}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 8
| ينحدر من أصول تركية كان موطن أسرته بالأناضول. ولد فى 30 يونيه 1871 بالقاهرة. دخل مدرسة الفرير، ونال منها الابتدائية والثانوية وتخرج فى مدرسة الحقوق الخديوية سنة 1894. عين فى النيابة و مسك شوية مناصب لحد عين وزير للأوقاف و تولى بعدها وزارة الداخلية.<ref name="يونان"/>{{rp|219}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=MaHdPGwm7lVYSxeTOYFn0g==|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=محمد باشا توفيق نسيم|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| <ref name="يونان"/>{{rp|218:224}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 28
| [[وزارة عدلى يكن باشا الأولى]]
| [[ملف:YakanPasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[عدلى يكن|عدلى يكن باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1864|||1921}}''
| {{center|
من: [[16 مارس]] [[1921]]
----
حتى: [[24 ديسمبر]] [[1921]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|16|3|1921|24|12|1921}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 11
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1864. درس مبادئ العلوم فى الأستانة بعدين رجع لمصر واتعلم فى مدارس الإرساليات. عين سنة 1880 بقلم الترجمة بوزارة الداخلية بعدين قلم المطبوعات بعدين بقا سكرتير لنوبار باشا حينما كان وزير للخارجية. ابتدا ياترقا فى المناصب من سنة 1891 فعين وكيل لمديريات المنوفية بعدين المنيا بعدين محافظة القنال ومدير للفيوم فالمنيا فالشرقية فالدقهلية فالغربية بعدين محافظاً للقاهرة فمدير لعموم الأوقاف . و فى سنة 1914 أسندت ليه وزارة الخارجية بعدين المعارف فالداخلية.<ref name="يونان"/>{{rp|225}}
</div>
| آخر وزارة فى عهد السلطنة المصرية. بقيت البلاد بعدها بدون وزارة لاكتر من شهرين.<ref name="يونان"/>{{rp|224:241}}<ref name="cabinet"/>
|-
| colspan="8" style="color:black;background:#f3eabf; color:black; font-weight:bold;" | [[ملف:Flag of Egypt (1922–1958).svg|30px]] • '''[[المملكة المصرية]]''' (1922–1953) • [[ملف:Coat of arms of Egypt (1922–1953).svg|20px]]
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 29
| [[وزارة عبد الخالق ثروت باشا الأولى]]
| [[ملف:Abd Kh Tharwat-Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[عبد الخالق ثروت باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1873|||1922}}''
| rowspan="17" |[[ملف:Fuad I of Egypt.jpg|80px]]<br />[[الملك أحمد فؤاد الأول]]<br />
(ابن [[الخديوى اسماعيل|الخديوى إسماعيل]])<br />'''فترة حكمه الثانية'''<br />من: [[28 فبراير]] [[1922]]<br />ل: [[28 ابريل]] [[1936]]<br />انتهت فترة ولايته التانيه بوفاته.
| {{center|
من: [[1 مارس]] [[1922]]
----
حتى: [[29 نوفمبر]] [[1922]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|1|3|1922|29|11|1922}}''
}}
|
ابتدت : 9
<br/>
انتهت: 9
| ولد سنة 1873 و هو ابن إسماعيل باشا عبد الخالق. تخرج فى مدرسة الحقوق فى سن مبكرة بسبب تفوقه الدراسى واشتغل بالقضاء لحد عين مدير لأسيوط بعدين نائب عمومى. عين وزير للحقانية بعدين وزير للداخلية.<ref name="يونان"/>{{rp|242}}
| أول وزارة مشكلة بعد [[تصريح 28 فبراير 1922]] اللى أنهى الحماية البريطانية على مصر و أعلن مصر دولة مستقلة صاحبة سياده. كمان الأولى فى عهد المملكة المصرية.<ref name="يونان"/>{{rp|241:249}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 30
| [[وزارة محمد توفيق نسيم باشا الثانية]]
| [[ملف:NasimPasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد توفيق نسيم باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1871|||1922}}''
| {{center|
من: [[30 نوفمبر]] [[1922]]
----
حتى: [[9 فبراير]] [[1923]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|30|11|1922|9|2|1923}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| شكلت معظمها من الموظفين. وبقيت بعدها البلاد لاكتر من شهر بدون وزارة.<ref name="يونان"/>{{rp|250:253}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 31
| [[وزارة يحيى إبراهيم باشا]]
| [[ملف:YahyaIbrahim.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[يحيى إبراهيم باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1861|||1923}}''
| {{center|
من: [[15 مارس]] [[1923]]
----
حتى: [[27 يناير]] [[1924]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|15|3|1923|27|1|1924}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
| ولد سنة 1861 ببنى سويف. تخرج فى مدرسة الحقوق وتدرج فى الوظايف القضائية لحد صار قاضى بعدين رئيس لمحكمة بنى سويف ومستشار بمحكمة الإستئناف فرئيس ليها سنة 1907 بعدين أسندت ليه وزارة المعارف.<ref name="يونان"/>{{rp|255}}
| فى عهدها أصدر [[دستور 1923]] فى [[19 ابريل]] [[1923]].<ref name="يونان"/>{{rp|253:264}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#a2b86c"| 32
| [[وزارة سعد زغلول باشا]]
| [[ملف:Saad Zaghlul.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[سعد زغلول باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1859|||1924}}''
| {{center|
من: [[28 يناير]] [[1924]]
----
حتى: [[24 نوفمبر]] [[1924]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|28|1|1924|24|11|1924}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 12
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1859 فى ابيانة فى مركز فوه بالغربية "وقتها" من عيله مصرية و كان أبوه شيخاً للبلد ومن الأعيان. ابتدا تعليمه فى كتاب القرية بعدين الجامع الأزهر بعدين نال ليسانس الحقوق. عين سنة 1880 محرر بجريدة الوقائع المصرية بعدين معاون بوزارة الداخلية بعدين بقلم قضايا الجيزة. اشترك فى الثورة العرابية سنة 1882 وسجن لشوية أشهر عقب الإحتلال. مارس المحاماة من سنة 1884 و اتجوز و هو قاض من السيدة صفية بنت مصطفى فهمى باشا رئيس الوزراء. عين سنة 1893 مستشار بمحكمة الإستئناف العليا بعدين ناظر للمعارف فالحقانية. انتخب سنة 1913 نائب بالجمعية التشريعية بعدين بقا وكيلها المنتخب. قاد ثورة 1919 وحاز لقب زعيم الأمة و مسك منصب رئيس الوزراء بعدين رئيس مجلس النواب.<ref name="يونان"/>{{rp|264}}
</div>
| فى 12 يناير 1924 اتعملت أول انتخابات برلمانية حقيقية فى مصر خلصت باكتساح وفدى ترتب عليه استقالة وزارة يحيى إبراهيم بعد سقوط رئيسها فى الإنتخابات وتشكيل الوفد أول وزارة دستورية برئاسة سعد زغلول.<ref name="يونان"/>{{rp|261:280}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#1395ba"| 33
| [[وزارة أحمد زيور باشا الأولى]]
| rowspan="2" | [[ملف:Ahmad Ziwar Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[احمد زيور باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1864|||1924}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|24|11|1924|7|6|1926}}''
| {{center|
من: [[24 نوفمبر]] [[1924]]
----
حتى: [[13 مارس]] [[1925]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|24|11|1924|13|3|1925}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 10
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ينحدر من أصول شركسية. ولد بالإسكندرية سنة 1864 واتعلم بالمدرسة الفرنسية فى نفس المدينة بعدين دخل لكية الجزويت ببيروت وتخرج فى كلية الحقوق باكس بفرنسا. تدرج فى مناصب القضاء لحد عين مستشار بمحكمة الإستئناف بعدين محافظاً للإسكندرية. لما تحول ديوان الأوقاف لنظارة كان أول نظارها و تولى بعد كده عدداً من المناصب النظارية.<ref name="يونان"/>{{rp|281}}
</div>
| اعتمدت الوزارة على هيئة سياسية شكلها القصر هيا حزب الإتحاد.<ref name="يونان"/>{{rp|280}}<ref name="يونان"/>{{rp|280:285}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#1395ba"| 34
| [[وزارة أحمد زيور باشا الثانية]]
| {{center|
من: [[13 مارس]] [[1925]]
----
حتى: [[7 يونيه]] [[1926]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|13|3|1925|7|6|1926}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
| اعتمدت الوزارة على هيئة سياسية شكلها القصر هيا حزب الإتحاد.<ref name="يونان"/>{{rp|280}}<ref name="يونان"/>{{rp|285:296}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#0f5b78"| 35
| [[وزارة عدلى يكن باشا الثانية]]
| [[ملف:YakanPasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[عدلى يكن باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1864|||1926}}''
| {{center|
من: [[7 يونيه]] [[1926]]
----
حتى: [[21 ابريل]] [[1927]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|7|6|1926|21|4|1927}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| أولى وزارات الإئتلاف الوفدية.<ref name="يونان"/>{{rp|296:305}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#0f5b78"| 36
| [[وزارة عبد الخالق ثروت باشا الثانية]]
| [[ملف:Abd Kh Tharwat-Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[عبد الخالق ثروت باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1873|||1927}}''
| {{center|
من: [[25 ابريل]] [[1927]]
----
حتى: [[16 مارس]] [[1928]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|4|1927|16|3|1928}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| وزارة ائتلاف وفدية.<ref name="يونان"/>{{rp|296}}<ref name="يونان"/>{{rp|305:312}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#0f5b78"| 37
| [[وزارة مصطفى النحاس باشا الأولى]]
| [[ملف:Mustafa el-Nahhas.PNG|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى النحاس باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1876|||1928}}''
| {{center|
من: [[16 مارس]] [[1928]]
----
حتى: [[25 يونيه]] [[1928]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|16|3|1928|25|6|1928}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1876 وتعلم بالمدرسة الناصرية بعدين الخديوية الثانوية وتخرج فى مدرسة الحقوق. عين قاضى بالمحاكم الأهلية. واشترك فى الحركة الوطنية سنة 1919 ونفى مع سعد زغلول لسيشل سنة 1921. عين وزير للمواصلات سنة 1924 وخلف سعد زغلول بعد وفاته سنة 1927 فى رئاسة الوفد ورئاسة البرلمان الإئتلافى.
</div>
| وزارة ائتلاف وفدية.<ref name="يونان"/>{{rp|296}}<ref name="يونان"/>{{rp|312:317}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#5ca793"| 38
| [[وزارة محمد محمود باشا الأولى]]
| [[ملف:Muhammad Mahmoud Pasha.PNG|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد محمود باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1877|||1928}}''
| {{center|
من: [[25 يونيه]] [[1928]]
----
حتى: [[2 اكتوبر]] [[1929]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|6|1928|2|10|1929}}''
}}
|
ابتدت : 9
<br/>
انتهت: 9
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1877 بساحل سليم بأسيوط و هو ابن محمود باشا سليمان من أعيان المنطقة. تعلم بأسيوط بعدين استكمل دراسته فى أكسفورد بانجلترا و بعد عودته عين مفتشاً بالمالية فمدير للفيوم بعدين البحيرة. اشترك فى تأليف الوفد المصرى واعتقل مع سعد زغلول فى مالطة سنة 1919 وسافر لامريكا للدعاية للقضية المصرية. شارك مع بعض زملاؤه فى تكوين حزب الأحرار الدستوريين سنة 1922 واختير وكيل له. أسندت ليه وزارة المواصلات سنة 1926 بعدين المالية. اتولا رئاسة الوزراء و هو نائب لحزبه و تولى رئاسته بعد فترة وجيزه بعد استقالة عبد العزيز فهمى.
</div>
| شارك بيها ممثلين بارزين عن حزب الأحرار الدستوريين و ممثلين عن حزب الإتحاد ومستقلين.<ref name="يونان"/>{{rp|321:334}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 39
| [[وزارة عدلى يكن باشا التالتة]]
| [[ملف:YakanPasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[عدلى يكن|عدلى يكن باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1864|||1929}}''
| {{center|
من: [[3 اكتوبر]] [[1929]]
----
حتى: [[1 يناير]] [[1930]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|3|10|1929|1|1|1930}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| سماها المسئولون البريطانيين بالقاهرة وزارة انتقالية "تميهداً لرجوع الوفد لالسلطة" فتشكلت من رئيس يحظى باحترام واسع من كافة الأطراف و أعضاء محايدون مش لهم انتماءات حزبية.<ref name="يونان"/>{{rp|337:340}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#a2b86c"| 40
| [[وزارة مصطفى النحاس باشا الثانية]]
| [[ملف:Mustafa el-Nahhas.PNG|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى النحاس باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1876|||1930}}''
| {{center|
من: [[1 يناير]] [[1930]]
----
حتى: [[19 يونيه]] [[1930]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|1|1|1930|19|6|1930}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="يونان"/>{{rp|340:354}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 41
| [[وزارة إسماعيل صدقى باشا الأولى]]
| rowspan="2" | [[ملف:Isma'il Sidqi 1932.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[اسماعيل صدقى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1875|||1930}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|19|6|1930|27|9|1933}}''
| {{center|
من: [[19 يونيه]] [[1930]]
----
حتى: [[4 يناير]] [[1933]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|6|1930|4|1|1933}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 9
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1875 و هو ابن أحمد شكرى باشا من كبار رجال الدولة فى عهد إسماعيل و ماتق. تعلم بمدرسة الفرير بعدين دخل مدرسة الحقوق الفرنسية لحد تخرج فيها. عين كاتب للنيابة بعدين مساعداً فى إيتاى البارود والمحلة وطنطا بعدين رئيس للنيابة بالإسكندرية. عمل بمجلس بلدى الإسكندرية لحد بقا سكرتير للبلدية و تولى منصب سكرتير عام وزارة الداخلية سنة 1908 بعدين بقا وكيل للوزارة سنة 1910 و أسندت ليه نظارة الزراعة سنة 1914.<ref name="يونان"/>{{rp|353}}
</div>
| حرصت الوزارة على عدم إضفاء الصيغة الحزبية على نفسها و فى عهدها ألغى [[دستور 1923]] و أصدر [[دستور 1930]].<ref name="يونان"/>{{rp|354:360}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 42
| [[وزارة إسماعيل صدقى باشا الثانية]]
| {{center|
من: [[4 يناير]] [[1933]]
----
حتى: [[27 سبتمبر]] [[1933]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|4|1|1933|27|9|1933}}''
}}
|
ابتدت : 9
<br/>
انتهت: 10
| <ref name="يونان"/>{{rp|360:364}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 43
| [[وزارة عبد الفتاح يحيى باشا]]
| [[ملف:Abd El Fatah Yehia Ibrahim Basha.gif|80px|مركز]]
<br/>
[[عبد الفتاح يحيى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1876|||1933}}''
| {{center|
من: [[27 سبتمبر]] [[1933]]
----
حتى: [[14 نوفمبر]] [[1934]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|27|9|1933|14|11|1934}}''
}}
|
ابتدت : 10
<br/>
انتهت: 10
| ولد فى 1876 بالإسكندرية و هو ابن أحمد باشا يحيى من أعيان المدينة ومن أنصار الوفد المصرى. درس الحقوق وتقلب بين وظايف القانون لحد انصرف لالسياسة. انضم لحزب الشعب من انشائه سنة 1930 وانتخب وكيل له وعين وزير فى عهد إسماعيل صدقى باشا.<ref name="يونان"/>{{rp|364}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=AFu3FdyHlL5liOxH%2b3nrfA%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=عبد الفتاح باشا يحيى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| <ref name="يونان"/>{{rp|365:374}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 44
| [[وزارة محمد توفيق نسيم باشا التالتة]]
| [[ملف:NasimPasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[محمد توفيق نسيم باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1871|||1934}}''
| {{center|
من: [[14 نوفمبر]] [[1934]]
----
حتى: [[30 يناير]] [[1936]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|11|1934|30|1|1936}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 9
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| شكلت الوزارة من مجموعة من الموظفين والمستقلين تجنب للصراعات الحزبية و كان معاها نهاية عهد [[دستور 1930]]، حيث أهملت تلك الوزارة يمين الولاء لدستور 1930 بعد مفاوضات مع الملك. و فى عهدها ألغى دستور 1930 و أعيد الشغل ب[[دستور 1923]].<ref name="يونان"/>{{rp|374:379}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 45
| [[وزارة على ماهر باشا الأولى]]
| [[ملف:Ali Mahir Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[على ماهر باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1882|||1936}}''
| {{center|
من: [[30 يناير]] [[1936]]
----
حتى: [[9 مايو]] [[1936]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|30|1|1936|9|5|1936}}''
}}
|
ابتدت : 8
<br/>
انتهت: 9
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1882 و هو ابن محمد ماهر باشا وكيل وزارة الحربية ومحافظ اقاهرة. اتعلم بالمدرسة الخديوية وتخرج فى مدرسة الحقوق سنة 1905 فاشتغل بالمحاماة بعدين عين قاضى بمحكمة مصر. انضم لثورة 1919 وعين سنة 1923 ناظر لمدرسة الحقوق فوكيل لوزارات المعارف بعدين المالية فالحقانية بعدين عين رئيس للديوان الملكى.<ref name="يونان"/>{{rp|380}}
</div>
| تشكلت كوزارة محايدة بعد رفض الوفد تشكيل وزارة ائتلافية و فى عهدها مات [[الملك فؤاد الأول]] فى [[28 ابريل]] [[1936]]، وتمكن الوفد من إبطال وصية الملك، واختار البرلمان الأمير [[محمد على توفيق]]، و [[عزيز عزت باشا]]، وشريف صبرى باشا كأوصياء على العرش لحين بلوغ [[فاروق الاول|الملك فاروق]] سن الرشد.<ref name="يونان"/>{{rp|379:384}}<ref name="cabinet"/>
|-
| colspan="8" |
|-
|style="color:black;background-color:#a2b86c"| 46
| [[وزارة مصطفى النحاس باشا التالتة]]
| rowspan="2" | [[ملف:Mustafa el-Nahhas.PNG|80px|مركز]]
<br/>
[[مصطفى النحاس باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1876|||1936}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|9|5|1936|30|12|1937}}''
| rowspan="25" |[[ملف:Kingfarouk1948.jpg|80px]]<br />[[الملك فاروق الأول]]<br />(ابن [[الملك أحمد فؤاد الأول]])<br />'''فترة حكمه'''<br />من: [[28 ابريل]] [[1936]] (فى ظل مجلس الوصاية على العرش)<br />تولى سلطاته الدستورية فى [[29 يوليه]] [[1937]] <br />ل: [[26 يوليه]] [[1952]]<br />انتهى حكمه بتنازله عن العرش لابنه الأمير [[احمد فؤاد التانى]].
| {{center|
من: [[9 مايو]] [[1936]]
----
حتى: [[1 اغسطس]] [[1937]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|5|1936|1|8|1937}}''
}}
|
ابتدت : 11
<br/>
انتهت: 11
| rowspan="2" style="color:black;background-color:#373d3f" |
| تشكلت فى ظل مجلس الوصاية على العرش المكون من (الأمير [[محمد على توفيق]]، [[عزيز عزت باشا]]، شريف صبرى باشا). فى عهدها وقعت [[المعاهدة البريطانية المصرية سنة 1936|معاهدة 1936]] فى [[26 اغسطس]] [[1936]]. فى [[29 يوليه]] [[1937]] اتولا [[الملك فاروق الأول]] سلطاته الدستورية.<ref name="يونان"/>{{rp|383:392}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#a2b86c"| 47
| [[وزارة مصطفى النحاس باشا الرابعة]]
| {{center|
من: [[1 اغسطس]] [[1937]]
----
حتى: [[30 ديسمبر]] [[1937]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|1|8|1937|30|12|1937}}''
}}
|
ابتدت : 11
<br/>
انتهت: 12
| <ref name="يونان"/>{{rp|392:403}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 48
| [[وزارة محمد محمود باشا الثانية]]
| rowspan="3" | [[ملف:Muhammad Mahmoud Pasha.PNG|80px|مركز]]
<br/>[[محمد محمود باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1877|||1937}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|30|12|1937|18|8|1939}}''
| {{center|
من: [[30 ديسمبر]] [[1937]]
----
حتى: [[27 ابريل]] [[1938]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|30|12|1937|27|4|1938}}''
}}
|
ابتدت : 16
<br/>
انتهت: 15
| rowspan="3" style="color:black;background-color:#373d3f"|
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
تشكلت مُتضمنة كافة الاتجاهات اللاوفدية و مثلت تلك الاتجاهات من مستوى القمة فى محمد محمود (زعيم حزب الأحرار الدستوريين) و إسماعيل صدقى (زعيم حزب الشعب) وحافظ رمضان (زعيم الحزب الوطنى). مع أنها جمعت 3 رؤساء وزراء سابقين ومُثل فيها الرعيل 1 الوفد اللى يرتبط أسمائهم بثورة 1919 أمثال عبد العزيز فهمى و أحمد لطفى السيد.<ref name="يونان"/>{{rp|407:410}}<ref name="cabinet"/>
</div>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 49
| [[وزارة محمد محمود باشا التالتة]]
| {{center|
من: [[27 ابريل]] [[1938]]
----
حتى: [[24 يونيه]] [[1938]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|27|4|1938|24|6|1938}}''
}}
|
ابتدت : 13
<br/>
انتهت: 12
| تشكلت عبر التحالف اللى أقامه حزب الأحرار الدستوريين مع الأحزاب الصغيرة (حزب الشعب وحزب الإتحاد) وبمساندة المستقلين.<ref name="يونان"/>{{rp|410:414}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 50
| [[وزارة محمد محمود باشا الرابعة]]
| {{center|
من: [[24 يونيه]] [[1938]]
----
حتى: [[18 اغسطس]] [[1939]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|24|6|1938|18|8|1939}}''
}}
|
ابتدت : 12
<br/>
انتهت: 11
| تشكلت أساساً من أعضاء حزب الأحرار الدستوريين و الحزب السعدى وتخلصت من ممثلين الأحزاب الصغيرة (حزب الاتحاد وحزب الشعب).<ref name="يونان"/>{{rp|414:418}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 51
| [[وزارة على ماهر باشا الثانية]]
| [[ملف:Ali Mahir Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>
[[على ماهر باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1882|||1939}}''
| {{center|
من: [[18 اغسطس]] [[1939]]
----
حتى: [[27 يونيه]] [[1940]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|18|8|1939|27|6|1940}}''
}}
|
ابتدت : 14
<br/>
انتهت: 14
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| تشكلت أساساً من المستقلين و الحزب السعدى.<ref name="يونان"/>{{rp|418:421}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 52
| [[وزارة حسن صبرى باشا]]
|
<br/>
[[حسن صبرى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1885|||1940}}''
| {{center|
من: [[27 يونيه]] [[1940]]
----
حتى: [[14 نوفمبر]] [[1940]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|27|6|1940|14|11|1940}}''
}}
|
ابتدت : 16
<br/>
انتهت: 12
| ولد سنة 1885 وتعلم فى مدرسة المعلمين العليا، ومدرسة الحقوق الخديوية، وعين مدرساً فناظر لمدرسة محمد على بالقاهرة. اشتغل بالمحاماة بعدين تدرج فى المنصب القضائية لحد عين وزير مفوض فى لندن سنة 1935.<ref name="يونان"/>{{rp|422}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=34OsSBPfjL1IMB44hKTYkw%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=حسن باشا صبرى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| تشكلت من مستقلين و ممثلين لحزب الأحرار الدستوريين و ممثلين للحزب السعدى و ممثل لحزب الاتحاد و ممثل للحزب الوطنى. مات [[حسن صبرى باشا]] و هو فى منصبه وقت إلقائه خطاب العرش قدام البرلمان فى [[14 نوفمبر]] [[1940]].<ref name="يونان"/>{{rp|421:425}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 53
| [[وزارة حسين سرى باشا الأولى]]
| rowspan="2" | [[ملف:Hussein Serri Basha.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[حسين سرى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1892|||1940}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|15|11|1940|4|2|1942}}''
| {{center|
من: [[15 نوفمبر]] [[1940]]
----
حتى: [[31 يوليه]] [[1941]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|15|11|1940|31|7|1941}}''
}}
|
ابتدت : 12
<br/>
انتهت: 14
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1892 و هو ابن إسماعيل سرى باشا ناظر الأشغال دخل المدرسة السعيدية وتخرج منها سنة 1910 ونال دبلوم الهندسة من لندن سنة 1915 وتخصص فى شئون الرى. عين مساعداً لمدير أعمال شئون الرى بوزارة الأشغال وتدرج فى مناصبها لحد بقا وكيل لها. عين وزير للأشغال بعدين الدفاع فالمالية فالأشغال فالمواصلات.<ref name="يونان"/>{{rp|426}}
</div>
| <ref name="يونان"/>{{rp|425:428}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 54
| [[وزارة حسين سرى باشا الثانية]]
| {{center|
من: [[31 يوليه]] [[1941]]
----
حتى: [[4 فبراير]] [[1942]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|31|7|1941|4|2|1942}}''
}}
|
ابتدت : 15
<br/>
انتهت: 14
| تشكلت من المستقلين وحزب الأحرار الدستوريين و الحزب السعدى.<ref name="يونان"/>{{rp|429:438}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#a2b86c"| 55
| [[وزارة مصطفى النحاس باشا الخامسة]]
| rowspan="2" | [[ملف:Mustafa el-Nahhas.PNG|80px|مركز]]
<br/>[[مصطفى النحاس باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1876|||1942}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|4|2|1942|8|10|1944}}''
| {{center|
من: [[4 فبراير]] [[1942]]
----
حتى: [[26 مايو]] [[1942]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|4|2|1942|26|5|1942}}''
}}
|
ابتدت : 11
<br/>
انتهت: 14
| rowspan="2" style="color:black;background-color:#373d3f"|
| تشكلت إبان أزمة [[4 فبراير]] [[1942]] حين طوقت القوات البريطانية قصر عابدين، واقتحم السفير البريطانى مايلز لامبسون القصر الملكي، وخير الملك فاروق بين التنازل عن العرش وبين استدعاء النحاس باشا لتأليف الوزارة، فأذعن الملك لطلب السفير.<ref name="يونان"/>{{rp|436:447}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#a2b86c"| 56
| [[وزارة مصطفى النحاس باشا السادسة]]
| {{center|
من: [[26 مايو]] [[1942]]
----
حتى: [[8 اكتوبر]] [[1944]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|26|5|1942|8|10|1944}}''
}}
|
ابتدت : 14
<br/>
انتهت: 14
| <ref name="يونان"/>{{rp|447:460}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 57
| [[وزارة أحمد ماهر باشا الأولى]]
| rowspan="2" | [[ملف:أحمد ماهر باشا.jpg|مركز|80px]]
<br/>[[احمد ماهر باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1888|||1944}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|8|10|1944|24|2|1945}}''
| {{center|
من: [[8 اكتوبر]] [[1944]]
----
حتى: [[15 يناير]] [[1945]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|8|10|1944|15|1|1945}}''
}}
|
ابتدت : 13
<br/>
انتهت: 13
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1888 و هو ابن محمد ماهر باشا وكيل وزارة الحربية ومحافظ القاهرة. تخرج فى مدرسة الحقوق سنة 1907 ونال درجة الدكتوراه من جامعة مونبلييه بفرنسا. عين أستاذاً بمدرسة التجارة العليا بعدين اندمج بالحركة الوطنية وانتخب سنة 1924 عضو بمجلس النواب وعين وزير للمعارف و أنشأ الهيئة السعدية سنة 1938.<ref name="يونان"/>{{rp|461}}
</div>
| تشكلت من ممثلين عن حزب الأحرار الدستوريين و الحزب السعدى وحزب الكتلة و ممثل عن الحزب الوطنى.<ref name="يونان"/>{{rp|460:467}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 58
| [[وزارة أحمد ماهر باشا الثانية]]
| {{center|
من: [[15 يناير]] [[1945]]
----
حتى: [[24 فبراير]] [[1945]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|15|1|1945|24|2|1945}}''
}}
|
ابتدت : 15
<br/>
انتهت: 15
| اغتيل [[احمد ماهر باشا]] فى حرم البرلمان فى [[24 فبراير]] [[1945]] بسبب نيته اشراك مصر فى الحرب فى صف الحلفاء.<ref name="يونان"/>{{rp|467:469}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 59
| [[وزارة محمود فهمى النقراشى باشا الأولى]]
| [[ملف:Mahmoud an-Nuqrashi Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[محمود فهمى النقراشى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1888|||1945}}''
| {{center|
من: [[24 فبراير]] [[1945]]
----
حتى: [[15 فبراير]] [[1946]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|24|2|1945|15|2|1946}}''
}}
|
ابتدت : 14
<br/>
انتهت: 14
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد بالإسكندرية سنة 1888 وتعلم بيها لحد انتهاء المرحلة الثانوية بعدين دخل مدرسة المعلمين الخديوية بالقاهرة و اخد شهادة فى التعليم من نوتنجهام بانجلترا سنة 1909. عمل بالتدريس بوزارة المعارف وشارك فى ثورة 1919. اتولا عدداً من المناصب الوزارية ك واحد من أعضاء حزب الوفد البارزين لحد اختلف مع النحاس باشا سنة 1937 وخرج من الوفد ليشارك أحمد ماهر باشا فى تأسيس الهيئة السعدية.<ref name="يونان"/>{{rp|470}}
</div>
| <ref name="يونان"/>{{rp|469:479}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 60
| [[وزارة إسماعيل صدقى باشا التالتة]]
| [[ملف:Isma'il Sidqi 1932.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[اسماعيل صدقى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1875|||1946}}''
| {{center|
من: [[16 فبراير]] [[1946]]
----
حتى: [[9 ديسمبر]] [[1946]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|16|2|1946|9|12|1946}}''
}}
|
ابتدت : 12
<br/>
انتهت: 15
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| كانت محاولة لتشكيل وزارة قومية يشارك فيها ممثلين لجميع أطراف الشغل السياسى واختير ليها رئيس وزراء ذو شخصية قوية وسياسى مش له انتماء حزبى فى تلك المرحلة لكن فى النهاية لم يشارك فيها إلا حزب الأحرار الدستوريين ومستقلين.<ref name="يونان"/>{{rp|479:484}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 61
| [[وزارة محمود فهمى النقراشى باشا الثانية]]
| [[ملف:Mahmoud an-Nuqrashi Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[محمود فهمى النقراشى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1888|||1946}}''
| {{center|
من: [[9 ديسمبر]] [[1946]]
----
حتى: [[28 ديسمبر]] [[1948]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|12|1946|28|12|1948}}''
}}
|
ابتدت : 12
<br/>
انتهت: 14
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| كانت وزارة حزبية بالكامل تألفت من ممثلين عن حزب الأحرار الدستوريين و الحزب السعدى. اغتيل [[محمود فهمى النقراشى باشا]] فى [[28 ديسمبر]] [[1948]].<ref name="يونان"/>{{rp|484:487}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#c02e1d"| 62
| [[وزارة إبراهيم عبد الهادى باشا]]
| [[ملف:Ibrahim Abdul Hadi Pasha (1948).jpg|80px|مركز]]
<br/>[[ابراهيم عبد الهادى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1900|||1948}}''
| {{center|
من: [[28 ديسمبر]] [[1948]]
----
حتى: [[25 يوليه]] [[1949]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|28|12|1948|25|7|1949}}''
}}
|
ابتدت : 16
<br/>
انتهت: 19
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1900 بالدقهلية. شارك فى ثورة 1919 و حكم عليه بالسجن سنة 1920 و أطلق سراحه سنة 1924. بعد تشكيل الهيئة السعدية سنة 1938 بقا من أبرز أعضائها. عين وزير للدولة للشئون البرلمانية سنة 1939 بعدين وزير للتجارة و الصناعة سنة 1940 و فى فبراير 1947 اتولا تولى رئاسة الديوان الملكى.<ref name="يونان"/>{{rp|488}}
</div>
| تشكلت من ممثلين عن حزب الأحرار الدستوريين و الحزب السعدى و بعض المستقلين.<ref name="يونان"/>{{rp|487:492}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#0d3c55"| 63
| [[وزارة حسين سرى باشا التالتة]]
| rowspan="2" | [[ملف:Hussein Serri Basha.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[حسين سرى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1892|||1949}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|25|7|1949|12|1|1950}}''
| {{center|
من: [[25 يوليه]] [[1949]]
----
حتى: [[3 نوفمبر]] [[1949]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|7|1949|3|11|1949}}''
}}
|
ابتدت : 19
<br/>
انتهت: 18
| rowspan="2" style="color:black;background-color:#373d3f"|
| نجح تشكيلها كوزارة قومية وتشكلت من رئيس مستقل مش له توجه حزبى باشتراك ممثلين عن حزب الوفد وحزب الأحرار الدستوريين و الحزب السعدى و الحزب الوطنى ومستقلين.<ref name="يونان"/>{{rp|492:498}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 64
| [[وزارة حسين سرى باشا الرابعة]]
| {{center|
من: [[3 نوفمبر]] [[1949]]
----
حتى: [[12 يناير]] [[1950]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|3|11|1949|12|1|1950}}''
}}
|
ابتدت : 14
<br/>
انتهت: 14
| تشكلت كوزارة محايدة.<ref name="يونان"/>{{rp|498:501}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#a2b86c"| 65
| [[وزارة مصطفى النحاس باشا السابعة]]
| [[ملف:Mustafa el-Nahhas.PNG|80px|مركز]]
<br/>[[مصطفى النحاس باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1876|||1950}}''
| {{center|
من: [[12 يناير]] [[1950]]
----
حتى: [[27 يناير]] [[1952]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|12|1|1950|27|1|1952}}''
}}
|
ابتدت : 18
<br/>
انتهت: 16
| style="color:black;background-color:#373d3f"|
| فى عهدها ألغيت [[المعاهدة البريطانية المصرية سنة 1936|معاهدة 1936]] واتفاقيتى الحكم الثنائى فى السودان بقرار منفرد من الوزارة. كمان فى عهدها حصلت [[موقعة الإسماعيلية 1952]] بين البوليس المصرية والقوات البريطانية. و أقيلت الوزارة بعد [[حريق القاهرة]] اللى وقع فى [[26 يناير]] [[1952]].<ref name="يونان"/>{{rp|501:516}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 66
| [[وزارة على ماهر باشا التالتة]]
| [[ملف:Ali Mahir Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[على ماهر باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1882|||1952}}''
| {{center|
من: [[27 يناير]] [[1952]]
----
حتى: [[1 مارس]] [[1952]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|27|1|1952|1|3|1952}}''
}}
|
ابتدت : 11
<br/>
انتهت: 15
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| كان أغلب أعضائها وزراء مستقلين من الفنيين.<ref name="يونان"/>{{rp|516:519}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 67
| [[وزارة أحمد نجيب الهلالى باشا الأولى]]
| [[ملف:Ahmed N. Al-Hilaly.png|80px|مركز]]
<br/>[[احمد نجيب الهلالى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1891|||1952}}''
| {{center|
من: [[1 مارس]] [[1952]]
----
حتى: [[2 يوليه]] [[1952]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|1|3|1952|2|7|1952}}''
}}
|
ابتدت : 14
<br/>
انتهت: 14
| ولد سنة 1891 بأسيوط و أتم تعليمه الثانوى ودراسته الجامعية بالقانون فى القاهرة سنة 1912. تقلب بين وظايف النيابة العامة وعمل مدرساً بمدرسة الحقوق سنة 1923. انضم للوفد وعين وزير للمعارف.<ref name="يونان"/>{{rp|520}}
| <ref name="يونان"/>{{rp|519:523}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 68
| [[وزارة حسين سرى باشا الخامسة]]
| [[ملف:Hussein Serri Basha.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[حسين سرى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1892|||1952}}''
| {{center|
من: [[2 يوليه]] [[1952]]
----
حتى: [[22 يوليه]] [[1952]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|2|7|1952|22|7|1952}}''
}}
|
ابتدت : 14
<br/>
انتهت: 14
| style="color:black;background-color:#373d3f"|
| كان أغلب أعضائها وزراء مستقلين من الفنيين.<ref name="يونان"/>{{rp|523:526}}<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"| 69
| [[وزارة أحمد نجيب الهلالى باشا الثانية]]
| [[ملف:Ahmed N. Al-Hilaly.png|80px|مركز]]
<br/>[[احمد نجيب الهلالى باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1891|||1952}}''
| {{center|
من: [[22 يوليه]] [[1952]]
----
حتى: [[23 يوليه]] [[1952]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|22|7|1952|23|7|1952}}''
}}
|
ابتدت : 16
<br/>
انتهت: 16
| style="color:black;background-color:#373d3f"|
| استقال بعد 18 ساعة بس لقيام [[ثورة 23 يوليه]].<ref name="يونان"/>{{rp|526:527}}<ref name="cabinet"/>
|-
| rowspan="3" style="color:black;background-color:#ebc844" |70
| rowspan="3" |[[وزارة على ماهر باشا الرابعة]]
| rowspan="3" |[[ملف:Ali Mahir Pasha.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[على ماهر باشا]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1882|||1952}}''
| {{center|
من: [[24 يوليه]] [[1952]]
----
حتى: [[26 يوليه]] [[1952]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|24|7|1952|26|7|1952}}''
}}
| rowspan="3" |
ابتدت : 11
<br/>
انتهت: 14
| rowspan="3" style="color:black;background-color:#373d3f" |
|وقع مرسوم تشكيل الوزارة الملك فاروق قبل تنازله عن العرش.<ref name="يونان" />{{rp|527:529}}<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء">'''[[محمد الجوادى]]'''، "الوزراء ورؤسائهم ونواب رؤسائهم ونوابهم تشكيلاتهم وترتيبهم ومسئولياتهم 1952 - 1997"، طبعة 1997، 242 صفحة، ''[[دار الشروق]]''.</ref>{{rp|41:42}}<ref name="تشكيلات الثورة">'''[[محمد الجوادى]]'''، "التشكيلات الوزارية فى عهد الثورة"، طبعة 1986، 165 صفحة، ''[[الهيئة العامة للاستعلامات (مصر)|الهيئة العامة للاستعلامات]]''.</ref>{{rp|23:24}}
|-
| colspan="2" |
|
|-
| rowspan="2" |[[ملف:Fuad II of Egypt 1952.jpg|80px]]<br />[[الملك أحمد فؤاد التانى]]<br />(ابن [[الملك فاروق الأول]])<br/>'''فترة حكمه'''<br/>من: [[26 يوليه]] [[1952]] (فى ظل مجلس الوصاية على العرش)<br/>ل: [[18 يونيه]] [[1953]]<br/>انتهى حكمه بإلغاء الملكية و إعلان الجمهورية.
| {{center|
من: [[26 يوليه]] [[1952]]
----
حتى: [[7 سبتمبر]] [[1952]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|26|7|1952|7|9|1952}}''
}}
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
فى [[26 يوليه]] [[1952]] تنازل [[فاروق الاول|الملك فاروق]] عن العرش وغادر مصر على المحروسة من ميناء الإسكندرية. نادى مجلس الوزراء بالأمير [[احمد فؤاد التانى]] ملكاً و أعلن أنه سيباشر سلطات الملك الدستورية لحين تسليمها لمجلس الوصاية. فى [[2 اغسطس]] [[1952]] قرر مجلس الوزراء تأليف هيئة الوصاية المؤقتة على العرش اللى تكونت من ([[محمد عبد المنعم (أمير)|الأمير محمد عبد المنعم]]، [[بهى الدين بركات|بهى الدين بركات باشا]]، القائمقام [[رشاد مهنا]]).<ref name="يونان" />{{rp|527:529}}<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|41:42}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|23:24}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://lite.almasryalyoum.com/extra/39633/|المؤلف=أحمد يوسف|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=5 حكام ظِل فى تاريخ مصر.. دول كمان كانو «رؤساء جمهورية»|التاريخ=30-1-2015|تاريخ الوصول=28-10-2017}}</ref>
</div>
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844" | 71
| [[وزارة محمد نجيب الأولى]]
|[[ملف:Muhammad Naguib.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[محمد نجيب]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1901|||1952}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|8|9|1952|25|2|1954}}''
| {{center|
من: [[8 سبتمبر]] [[1952]]
----
حتى: [[18 يونيه]] [[1953]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|8|9|1952|18|6|1953}}''
}}
|
ابتدت : 16
<br/>
انتهت: 17
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 20 فبراير 1901 بالخرطوم و دخل بالمدرسة الحربية بالقاهرة سنة 1917. بعد تخرجه عين بالخرطوم و فى سنة 1922 نقل لالحرس الملكى بالقاهرة. اخد ليسانس الحقوق سنة 1927 وتدرج فى الرتب العسكرية لحد نال رتبة الأميرآلاى سنة 1948. اشترك فى حرب فلسطين ورقى لرتبة لواء سنة 1950 وعين مدير لسلاح الحدود بعدين لسلاح المشاة. كان زعيم لحركة الجيش فى يوليه 1952 وعين قائداً سنه للقوات المسلحة لحد اتولا رئاسة الوزراء.<ref name="يونان"/>{{rp|530}}
</div>
| فى 16 يناير 1953 أعلن حل الأحزاب السياسية.<ref name="الأحزاب">{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/874804|المؤلف=ماهر حسن|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=«زى النهارده».. حل الأحزاب السياسية فى مصر 16 يناير 1953|التاريخ=16-1-2016|تاريخ الوصول=5-11-2017}}</ref> و فى 23 يناير 1953 أعلن عن تأسيس [[هيئة التحرير]] علشان تكون التنظيم السياسى الوحيد على الساحة فى صورة غير حزبية كأداة لتنظيم قوى الشعب.<ref name="يونان"/>{{rp|529:532}}<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|43:44}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|25:26}}<ref name="النظام السياسي">{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/NewsPrint/309503.aspx|المؤلف=محمد حافظ|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=ثورة يوليه وبناء النظام السياسى|التاريخ=1-8-2014|تاريخ الوصول=5-11-2017}}</ref>
|-
| colspan="8" style="color:black;background:#f3eabf; color:black; font-weight:bold;" | [[ملف:Flag of Egypt (1952-1958).svg|30px]] • '''[[جمهورية مصر (1953–58)|جمهورية مصر]]''' (1953–1958) • [[ملف:Coat of arms of Egypt (1953–1958).svg|20px]]
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844" | 72
| [[وزارة محمد نجيب الثانية]]
|[[ملف:Muhammad Naguib.jpg|80px|مركز]]<br/>[[محمد نجيب]]
| [[ملف:Muhammad Naguib.jpg|80px]]<br />[[محمد نجيب]]<br />'''فترة حكمه الأولى'''<br />من: [[18 يونيه]] [[1953]] <br />ل: [[25 فبراير]] [[1954]]<br />انتهت فترة حكمه الأولى بإعلان عزله.<ref name="نجيب">'''[[محمد نجيب]]'''، "كنت رئيس لمصر - مذكرات محمد نجيب"، طبعة 1984، 420 صفحة، ''المكتب المصرى الحديث''.</ref>{{rp|228:236}}
| {{center|
من: [[18 يونيه]] [[1953]]
----
حتى: [[25 فبراير]] [[1954]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|18|6|1953|25|2|1954}}''
}}
|
ابتدت : 15
<br/>
انتهت: 19
| style="color:black;background-color:#373d3f"|
| اتعزل [[محمد نجيب]] رئيس الجمهورية فى [[25 فبراير]] [[1954]] و آ لت اختصاصاته ل[[مجلس قيادة الثورة (مصر)|مجلس قيادة الثورة]] برئاسة [[جمال عبد الناصر]].<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|45:47}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|29:30}}
|-
| colspan="8" |
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844" rowspan="4"| 73
| rowspan="4" | [[وزارة جمال عبد الناصر الأولى]]
| rowspan="4" | [[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[جمال عبد الناصر]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1954}}''
| style="color:black;background:#847968;" | [[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px]]<br />[[جمال عبد الناصر]]<br />'''فترة انتقالية'''<br />(بصفته رئيس [[مجلس قيادة الثورة (مصر)|مجلس قيادة الثورة]])<br />من: [[25 فبراير]] [[1954]] <br />ل: [[27 فبراير]] [[1954|1956]]<br />انتهت الفترة بإعلان رجوع [[محمد نجيب]] رئيس للجمهورية.<ref name="نجيب" />{{rp|228:236}}
| rowspan="2" | {{center|
من: [[25 فبراير]] [[1954]]
----
حتى: [[8 مارس]] [[1954]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|2|1954|8|3|1954}}''
}}
| rowspan="2" |
ابتدت : 20
<br/>
انتهت: 20
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 15 يناير 1918 بالإسكندرية واتعلم الابتدائى بالخطاطبه بعدين الجمالية بالقاهرة بعدين العطارين بالإسكندرية، وقضى مرحلة تعليمه الثانوى بحلوان بعدين رأس التين بالإسكندرية بعدين حى الظاهر بالقاهرة، وظهر شغفه السياسى فى تلك المرحله بعدين دخل كلية الحقوق لأن تقدم لالكلية الحربية وقبل بيها فى مارس 1937 وتخرج فيها فى يوليه 1938 لاستعجال تخريج دفعات تلك المرحلة. فى سنة 1939 نقل للخدمة بالخرطوم و فى 7 فبراير 1943 عين مدرساً بالكلية الحربية، بعدين شاف سنة 1945 تأسيس حركة الظباط الأحرار اللى قام عبد الناصر بتنظيم لجنتها التأسيسية، وشارك بحرب فلسطين و هو برتبة صاغ بعدين رجع لمصر عاقداً النية على القيام بالثورة بعدين عين مدرساً فى كلية أركان حرب و فى 23 يوليه 1952 تحرك الظباط الأحرار واحتلوا مبنى قيادة الجيش ودار الإذاعة و أذاعوا بيان الثورة الأول. و فى 26 يوليه 1952 أجبر الملك فاروق على التنازل عن العرش لابنه أحمد فؤاد ومغادرة البلاد و فى اليوم اللى بعد كده أعيد انتخاب عبدالناصر رئيس للهيئة التأسيسية للظباط الأحرار، و فى 18 يونيه 1953 صدر قرار مجلس قيادة الثورة بإلغاء الملكية و إعلان الجمهورية و تولى عبد الناصر منصب نائب رئيس الوزراء ووزير للداخلية فى وزارة محمد نجيب التانيه لأن ترك منصب وزير الداخلية واحتفظ بمنصب نائب رئيس الوزراء.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/533486|المؤلف=ماهر حسن|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=الزعيم فى ذكرى رحيله الـ44.. ناصر من اليُتم لالمجد|التاريخ=28-9-2014|تاريخ الوصول=30-10-2017}}</ref>
</div>
| rowspan="2" | <ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|47:48}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|31:32}}
|-
|
|-
| rowspan="4" |[[ملف:Muhammad Naguib.jpg|80px]]<br />[[محمد نجيب]]<br />'''فترة حكمه الثانية'''<br />من: [[27 فبراير]] [[1954]]<br />ل: [[14 نوفمبر]] [[1954]]<br />انتهت فترة حكمه التانيه بإعلان عزله.
| colspan="4" |
|-
| colspan="4" |
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 74
| [[وزارة محمد نجيب التالتة]]
| [[ملف:Muhammad Naguib.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[محمد نجيب]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1901|||1954}}''
| {{center|
من: [[8 مارس]] [[1954]]
----
حتى: [[17 ابريل]] [[1954]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|8|3|1954|17|4|1954}}''
}}
|
ابتدت : 21
<br/>
انتهت: 21
| style="color:black;background-color:#373d3f"|
|أعلن [[مجلس قيادة الثورة (مصر)|مجلس قيادة الثورة]] رجوع [[محمد نجيب]] رئيس للجمهورية فى [[27 فبراير]] [[1954]] بعد احتجاجات شعبية.<ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|48:50}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|33}}
|-
| rowspan="5" style="color:black;background-color:#ebc844" | 75
| rowspan="5" | [[وزارة جمال عبد الناصر الثانية]]
| rowspan="6" | [[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px|مركز]]
<br/>[[جمال عبد الناصر]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1954}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|17|4|1954|29|9|1962}}''
| {{center|
من: [[17 ابريل]] [[1954]]
----
حتى: [[14 نوفمبر]] [[1954]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|17|4|1954|14|11|1954}}''
}}
| rowspan="5" |
ابتدت : 22
<br/>
انتهت: 22
| rowspan="6" style="color:black;background-color:#373d3f" |
| <ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|50:53}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|34:35}}
|-
| colspan="2" |
|
|-
| style="color:black;background:#847968;" | [[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px]]<br />[[جمال عبد الناصر]]<br />'''فترة انتقالية'''<br />(بصفته رئيس مجلس الوزارء و رئيس [[مجلس قيادة الثورة (مصر)|مجلس قيادة الثورة]])<br />من: [[14 نوفمبر]] [[1954]] <br />ل: [[23 يونيه]] [[1956]]<br />انتهت الفترة بانتخابه رئيس للجمهورية.
| {{center|
من: [[14 نوفمبر]] [[1954]]
----
حتى: [[23 يونيه]] [[1956]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|11|1954|23|6|1956}}''
}}
| اتعزل [[محمد نجيب]] رئيس الجمهورية فى [[14 نوفمبر]] [[1954]] و آ لت اختصاصاته لرئيس [[مجلس قيادة الثورة (مصر)|مجلس قيادة الثورة]] / [[جمال عبد الناصر]] و فضل منصب رئيس الجمهورية فاضىاً حوالى تسعة عشر شهر و ده لحد عمل استفتاء على شخص رئيس الجمهورية فى [[23 يونيه]] [[1965]].<ref name="فوزي">'''[[محمود فوزى (إعلامى)|محمود فوزى]]'''، "حكام مصر - عبد الناصر"، طبعة 1997، 194 صفحة، ''مركز الراية للنشر و الإعلام''.</ref>{{rp|6}}
|-
| colspan="2" |
|
|-
| rowspan="2" |[[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px]]<br />[[جمال عبد الناصر]]<br/>(رئيس جمهورية مصر)<br/>'''فترة حكمه الأولى'''<br/>من: [[23 يونيه]] [[1956]]<br/>ل: [[22 فبراير]] [[1958]]<br/>انتهت فترة حكمه الأولى بإعلان الوحدة بين [[مصر]] و [[سوريا]] واختياره رئيس [[الجمهوريه العربيه المتحده|للجمهورية العربية المتحدة]].
| {{center|
من: [[23 يونيه]] [[1956]]
----
حتى: [[29 يونيه]] [[1956]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|23|6|1956|29|6|1956}}''
}}
| صدر دستور 1956 فى 16 يناير 1956، على أن بيستمر الشغل بالإعلان الدستورى الصادر فى 10 فبراير 1953 لحين استفتاء الشعب على الدستور الجديد فى 23 يونيه 1956 و هو نفس اليوم اللى اجرى فيه استفتاء لرياسة الجمهورية انتهى باختيار [[جمال عبد الناصر]] رئيس للجمهورية.<ref name="فوزي"/>{{rp|6}}<ref name="دستور 1956">دستور الجمهورية المصرية 16 يناير 1956</ref>{{rp|مادة 193:196}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 76
| [[وزارة جمال عبد الناصر التالتة]]
| {{center|
من: [[29 يونيه]] [[1956]]
----
حتى: [[22 فبراير]] [[1958]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|29|6|1956|22|2|1958}}''
}}
|
ابتدت : 20
<br/>
انتهت: 20
| فى 2 ديسمبر 1956 ألغيت [[هيئة التحرير]] ونقلت ملكية فروعها فى المدن و الأقاليم ل[[الاتحاد القومى (مصر)|الاتحاد القومى]] اللى أنشئ فى 3 نوفمبر 1957 طبق لما نص عليه دستور 1956.<ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|54:56}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|39:40}}<ref name="النظام السياسي"/><ref name="دستور 1956"/>{{rp|مادة 192}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://sub.eastlaws.com/GeneralSearch/Home/ArticlesTDetails?MasterID=8301|المؤلف=|الناشر=شبكة قوانين الشرق|اللغة=العربية|العنوان=قرار رئيس الجمهورية لسنة 1957 — بتاريخ 3 / 11 / 1957|التاريخ=|تاريخ الوصول=5-11-2017|archive-date=2018-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20180815164313/http://sub.eastlaws.com/GeneralSearch/Home/ArticlesTDetails?MasterID=8301|url-status=dead}}</ref>
|-
| colspan="8" style="color:black;background:#f3eabf; color:black; font-weight:bold;" | [[ملف:Flag of Syria.svg|30px]] • '''[[الجمهوريه العربيه المتحده|الجمهورية العربية المتحدة]]''' (1958–1971) • [[ملف:Coat of arms of the United Arab Republic (1958–1971).svg|20px]]
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 77
| [[وزارة جمال عبد الناصر الرابعة]]
| [[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px|مركز]]<br/>[[جمال عبد الناصر]]
| rowspan="9" |[[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px]]<br />[[جمال عبد الناصر]]<br />(رئيس [[الجمهوريه العربيه المتحده|الجمهورية العربية المتحدة]])<br />'''فترة حكمه الثانية'''<br />من: [[22 فبراير]] [[1958]]<br />ل: [[9 يونيه]] [[1967]]<br />انتهت فترة حكمه التانيه بإعلانه التنحى عن الحكم.
| {{center|
من: [[6 مارس]] [[1958]]
----
حتى: [[7 اكتوبر]] [[1958]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|6|3|1958|7|10|1958}}''
}}
|
ابتدت : 21
<br/>
انتهت: 21
| style="color:black;background-color:#373d3f"|
| تشكلت فى ظل دستور 1958 المؤقت اللى أعلن الجمهورية العربية المتحدة (صدر فى دمشق فى 5 مارس 1958 و فى القاهرة فى 13 مارس 1958).<ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|57:59}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|45:46}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 78
| [[وزارة نور الدين طراف]]<br/>(المجلس التنفيذى للإقليم المصرى)<br/>وزارة جمال عبد الناصر الخامسة
| [[ملف:Nour El Din Tarraf.gif|80px|مركز]]<br/>[[نور الدين طراف]]<br/>رئيس المجلس التنفيذى للإقليم المصري
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1910|||1958}}''
| {{center|
من: [[7 اكتوبر]] [[1958]]
----
حتى: [[20 سبتمبر]] [[1960]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|7|10|1958|20|9|1960}}''
}}
|
ابتدت : 29 مركزى و إقليمي
<br/>
انتهت: 29 مركزى و إقليمي
| ولد سنة 1910 واشتغل بالطب، بعدين دخل الشغل السياسى و كان عضوا بالبرلمان المصرى سنة 1954 وكُلف بوزارة الصحة مرتين.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://gate.ahram.org.eg/NewsContentPrint/1/70/225814.aspx|المؤلف=إدينا مصطفى|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=أول حكومة للرئيس.. نجيب وناصر ومبارك تولوها والسادات اختار فوزى.. فماذا يفعل مرسي؟|التاريخ=1-7-2012|تاريخ الوصول=3-11-2017}}</ref>
| وزارة فى ظل الوحدة بين مصر وسوريا وسميت (المجلس التنفيذى للإقليم المصرى) فى حين كانت الوزارة المركزية (جمال عبد الناصر الخامسة) برئاسة جمال عبد الناصر.<ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|59:62}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|47:48}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 79
| [[وزارة كمال الدين حسين]]<br/>(المجلس التنفيذى للإقليم المصرى)<br/>وزارة جمال عبد الناصر السادسة
| [[ملف:Kamel el-Din Hussein.jpg|80px|مركز]]<br/>[[كمال الدين حسين]]<br/>رئيس المجلس التنفيذى للإقليم المصرى
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1921|||1960}}''
| {{center|
من: [[20 سبتمبر]] [[1960]]
----
حتى: [[16 اغسطس]] [[1961]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|20|9|1960|16|8|1961}}''
}}
|
ابتدت : 30 مركزى و إقليمي
<br/>
انتهت: 30 مركزى و إقليمي
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى يونيه 1921 بمحافظة القليوبية، و دخل بالكلية الحربية و اخد بكالوريوس العلوم العسكرية سنة 1939. و دخل بوحدة مدفعية الميدان فى الصحراء الغربية بعدين عين مدرساً فى مدرسة المدفعية فى 1948 وشارك فى حرب فلسطين بعدين عين مدرساً فى كلية أركان الحرب. انضم للظباط الأحرار وشارك فى ثورة 1952 بعدين صار عضو فى مجلس قيادة الثورة، وعين وزير للشؤون الاجتماعية ووزير للتربية والتعليم ووزير للإدارة المحلية بعدين نائب لرئيس الجمهورية ووزير للإدارة المحلية.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://daharchives.alhayat.com/issue_archive/Hayat%20INT/1999/6/21/%D8%A7%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%8A%D9%94%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%8A%D9%94%D9%8A%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%A8%D9%82-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-20-%D8%B9%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%8B-%D9%85%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B2%D8%A7%D9%84-%D9%85%D8%B5%D8%B1-%D8%AC%D9%86%D8%A7%D8%B2%D8%A9-%D8%B1%D8%B3%D9%85%D9%8A%D8%A9-%D9%84%D9%83%D9%85%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%8A%D9%86-%D8%AD%D8%B3%D9%8A%D9%86.html|المؤلف=|الناشر=[[الحياة (جريدة)|الحياة]]|اللغة=العربية|العنوان=اعادة الاعتبار لنائب الرئيس السابق بعد 20 سنه من الاعتزال . مصر : جنازة رسمية لكمال الدين حسين|التاريخ=21-6-1999|تاريخ الوصول=2-11-2017|url-status=dead|تاريخ الأرشيف=2017-11-07|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171107010949/http://daharchives.alhayat.com/issue_archive/Hayat|URL الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171107010949/http://daharchives.alhayat.com/issue_archive/Hayat|تاريخ الارشيف=2017-11-07|مسار الارشيف=https://web.archive.org/web/20171107010949/http://daharchives.alhayat.com/issue_archive/Hayat|archive-date=2017-11-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107010949/http://daharchives.alhayat.com/issue_archive/Hayat}}</ref>
</div>
| وزارة فى ظل الوحدة بين مصر وسوريا وسميت (المجلس التنفيذى للإقليم المصرى) فى حين كانت الوزارة المركزية (جمال عبد الناصر السادسة) برئاسة جمال عبد الناصر.<ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|62:64}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|49}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 80
| [[وزارة جمال عبد الناصر السابعة]]
| rowspan="2" | [[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px|مركز]]<br/>[[جمال عبد الناصر]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1961}}''
| {{center|
من: [[16 اغسطس]] [[1961]]
----
حتى: [[18 اكتوبر]] [[1961]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|16|8|1961|18|10|1961}}''
}}
|
ابتدت : 31
<br/>
انتهت: 31
| rowspan="2" style="color:black;background-color:#373d3f" |
| <ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|64:68}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|50:52}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 81
| [[وزارة جمال عبد الناصر الثامنة]]
| {{center|
من: [[18 اكتوبر]] [[1961]]
----
حتى: [[29 سبتمبر]] [[1962]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|18|10|1961|29|9|1962}}''
}}
|
ابتدت : 29
<br/>
انتهت: 29
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
فى 21 مايو 1962 قدم الرئيس جمال عبدالناصر نص الميثاق الوطنى للمؤتمر الوطنى للقوى الشعبية كدليل عمل لمرحلة جديدة شملت اعداد تنظيم سياسى جديد و هو [[الاتحاد الاشتراكى العربى (مصر)|الاتحاد الاشتراكى العربى]] كبديل [[الاتحاد القومى (مصر)|للاتحاد القومى]] و أعلن عن تأسيسه فى 4 يوليه 1962 ليكون التنظيم السياسى الوحيد فى البلاد اللى تتحالف فيه قوى الشعب العامل من كل الطبقات.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|69:70}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|55:56}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/Archive/2001/5/29/OPIN8.HTM|المؤلف=أحمد يوسف القرعى|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=إعلان الميثاق الوطنى|التاريخ=29-5-2001|تاريخ الوصول=6-11-2017}}</ref>
</div>
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 82
| [[وزارة على صبرى الأولى]]
|rowspan=2| [[ملف:Ali Sabri 1966.jpg|80px|مركز]]<br/>[[على صبرى (سياسى)|على صبرى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1920|||1962}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|29|9|1962|1|10|1965}}''
| {{center|
من: [[29 سبتمبر]] [[1962]]
----
حتى: [[25 مارس]] [[1964]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|29|9|1962|25|3|1964}}''
}}
|
ابتدت : 29
<br/>
انتهت: 29
| rowspan="2" |
ولد فى 30 اغسطس 1920 بمحافظة الشرقية. تعلم فى مدرسة كاثوليكية بالقاهرة، وتخرج فى الكلية الحربية سنة 1939، ومن كلية الطيران سنة 1940.
عمل مدير للمخابرات الجوية، واختير مدير لمكتب القائد العام للقوات المسلحة لشئون الطيران سنة 1952، وعين مدير لمكتب الرئيس للشئون السياسية سنة 1953، و أشرف على المخابرات العامة.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=eVfI87RlSg5EVTNDkUWKBg%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=على صبرى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|70:73}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|57:58}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 83
| [[وزارة على صبرى الثانية]]
| {{center|
من: [[25 مارس]] [[1964]]
----
حتى: [[1 اكتوبر]] [[1965]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|3|1964|1|10|1965}}''
}}
|
ابتدت : 37
<br/>
انتهت: 39
| تشكلت فى ظل دستور 1964 المؤقت المعمول به من 25 مارس 1964.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|73:75}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|59:61}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 84
| [[وزارة زكريا محيى الدين]]
| [[ملف:Zakaria Mohiedin as Interior Minister.jpg|80px|مركز]]<br/>[[زكريا محيى الدين]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1965}}''
| {{center|
من: [[1 اكتوبر]] [[1965]]
----
حتى: [[10 سبتمبر]] [[1966]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|1|10|1965|10|9|1966}}''
}}
|
ابتدت : 35
<br/>
انتهت: 35
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 7 مايو 1918 بكفر شكر بمحافظة القليوبية. تلقى دراسته الأولية بالقرية، بعدين ألتحق بمدرسة العباسية الابتدائية، فمدرسة فؤاد الاولانى الثانوية بالقاهرة، بعدين ألتحق بالكلية الحربية سنة 1936، وتخرج فيها سنة 1938. عمل مدرساً بالكلية الحربية وانضم لتنظيم الظباط الأحرار و أسندت ليه مهام تحريك القوات المسلحة فى 23 يوليه 1952، وترأس مجموعة الأمن اللى قامت باعتقال كبار الظباط، عين بعد كده مدير للمخابرات الحربية بعدين مدير للمخابرات العامة، و تولى منصب رئيس الجهاز المركزى للمحاسبات سنة 1964.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=G6OC4rg6QqOX9E2y%2f%2bmwzg%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=حسين باشا رشدى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|75:77}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|62:63}}
|-
| rowspan="5" style="color:black;background-color:#ebc844" | 85
| rowspan="5" | [[وزارة صدقى سليمان]]
| rowspan="5" | [[ملف:Muhammad Sedki Soliman.jpg|80px|مركز]]<br/>[[محمد صدقى سليمان]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1919|||1966}}''
| {{center|
من: [[10 سبتمبر]] [[1966]]
----
حتى: [[9 يونيه]] [[1967]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|10|9|1966|9|6|1967}}''
}}
| rowspan="5" |
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
| rowspan="5" |
ولد سنة 1919 فى بنها بمحافظة القليوبية و اخد بكالوريوس الهندسة سنة 1939، وماجستير فى العلوم العسكرية. عُين مدير سنه للمؤسسة الاقتصادية سنة 1957، و رئيس لمجلس إدارة مؤسسة مواد البناء والحراريات سنة 1961، بعدين وزير للسد العالى سنة 1962.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=zvCNpuWSyf%2fje54z5aBGzA%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=محمد صدقى سليمان|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| فى [[9 يونيه]] [[1967]] تنحى الرئيس [[جمال عبد الناصر]] عن الحكم.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|77:79}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|64:65}}
|-
| colspan="2" |
|
|-
| style="color:black;background:#847968;"| [[ملف:Zakaria Mohiedin as Interior Minister.jpg|80px]]<br/>[[زكريا محيى الدين]]<br/>'''فترة انتقالية'''<br />من: [[9 يونيه]] [[1967]] <br />ل: [[11 يونيه]] [[1967]]<br />انتهت الفترة بعدول [[جمال عبد الناصر]] عن قرار التنحى.
| {{center|
من: [[9 يونيه]] [[1967]]
----
حتى: [[11 يونيه]] [[1967]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|6|1967|11|6|1967}}''
}}
| اتولا [[زكريا محيى الدين]] منصب الرئاسة بشكل مؤقت فى الفترة (من [[9 يونيه]] [[1967]] - ل[[11 يونيه]] [[1967]]).<ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|77:79}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|64:65}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.sis.gov.eg/section/4748/5055?lang=ar|المؤلف=|الناشر=[[الهيئة العامة للاستعلامات (مصر)|الهيئة العامة للاستعلامات]]|اللغة=العربية|العنوان=الرئيس زكريا محيى الدين.. رئيس مؤقت- لمدة يومين ( يونيه – 11يونيه 1967)|التاريخ=|تاريخ الوصول=4-10-2017|تاريخ-الأرشيف=2017-10-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20171005050903/http://www.sis.gov.eg/section/4748/5055?lang=ar|url-status=dead}}</ref>
|-
| colspan="2" |
|
|-
| rowspan="3" |[[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px]]<br/>[[جمال عبد الناصر]]<br/>(رئيس [[الجمهوريه العربيه المتحده|الجمهورية العربية المتحدة]])<br/>'''فترة حكمه التالتة'''<br/>من: [[11 يونيه]] [[1967]]<br/>ل: [[28 سبتمبر]] [[1970]]<br/>انتهت فترة حكمه التالتة بوفاته.
| {{center|
من: [[11 يونيه]] [[1967]]
----
حتى: [[18 يونيه]] [[1967]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|11|6|1967|18|6|1967}}''
}}
| استقال [[زكريا محيى الدين]] من منصبه نتيجة مظاهرات شعبية نادت برجوع [[جمال عبد الناصر]] تانى.<ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|77:79}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|64:65}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 86
| [[وزارة جمال عبد الناصر التاسعة]]
| rowspan="2" | [[ملف:Nasser portrait2.jpg|80px|مركز]]<br/>[[جمال عبد الناصر]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1967}}''
| {{center|
من: [[19 يونيه]] [[1967]]
----
حتى: [[20 مارس]] [[1968]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|6|1967|20|3|1968}}''
}}
|
ابتدت : 28
<br/>
انتهت: 31
| rowspan="2" style="color:black;background-color:#373d3f"|
| <ref name="cabinet" /><ref name="الوزراء" />{{rp|79:81}}<ref name="تشكيلات الثورة" />{{rp|66:67}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 87
| [[وزارة جمال عبد الناصر العاشرة]]
| {{center|
من: [[20 مارس]] [[1968]]
----
حتى: [[28 سبتمبر]] [[1970]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|20|3|1968|28|9|1970}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 34
| مات [[جمال عبد الناصر]] فى [[28 سبتمبر]] [[1970]].<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|81:84}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|68:70}}
|-
| colspan="8" |
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 88
| [[وزارة محمود فوزى الأولى]]
|rowspan=3| [[ملف:Mahmoud Fawzy.jpg|80px|مركز]]<br/>[[محمود فوزى (سياسى)|محمود فوزى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1900|||1970}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|20|10|1970|17|1|1972}}''
| rowspan="3" |[[ملف:Anwar Sadat cropped.jpg|80px]]<br />[[محمد انور السادات|محمد أنور السادات]]<br />'''فترة حكمه بالإنابة'''<br />من: [[28 سبتمبر]] [[1970]]<br />ل: [[15 اكتوبر]] [[1970]]<br />انتهت الفترة بإجراء [[الاستفتاء الرئاسى للجمهورية العربية المتحدة 1970|استفتاء]] انتخب فيه رئيس للجمهورية.<br />'''فترة حكمه الأولى'''<br />من: [[15 اكتوبر]] [[1970]]<br />ل: [[1971]]<br />انتهت فترة حكمه الأولى بإعلان [[مصر|جمهورية مصر العربية]].
| {{center|
من: [[20 اكتوبر]] [[1970]]
----
حتى: [[18 نوفمبر]] [[1970]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|20|10|1970|18|11|1970}}''
}}
|
ابتدت : 33
<br/>
انتهت: 33
| rowspan="3" |
ولد فى 19 سبتمبر 1900 فى قويسنا بمحافظة المنوفية واسمه الثنائى "محمود فوزي". دخل المدرسة الابتدائية فالثانوية، بعدين مدرسة الحقوق، و أتم دراساته العليا بالخارج، فدرس العلوم السياسية والتاريخ فى جامعات ليفربول وكولومبيا وروما و اخد الدكتوراه فى القانون من جامعة روما، إلتحق بالسلك الدبلوماسى وتدرج فى مناصبه لحد وصل لدرجة قنصل عام لمصر بالقدس و بعد قيام ثورة 23 يوليه 1952 عُين سفير بلندن بعدين استدعى ليتولى وزارة الخارجية المصرية.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=DPfjzrB%2fD4YqmUyDYVmxFg%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=محمود فوزى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|85}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|73}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 89
| [[وزارة محمود فوزى الثانية]]
| {{center|
من: [[18 نوفمبر]] [[1970]]
----
حتى: [[14 مايو]] [[1971]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|18|11|1970|14|5|1971}}''
}}
|
ابتدت : 33
<br/>
انتهت: 33
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|85:87}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|74:75}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 90
| [[وزارة محمود فوزى التالتة]]
| {{center|
من: [[14 مايو]] [[1971]]
----
حتى: [[19 سبتمبر]] [[1971]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|5|1971|19|9|1971}}''
}}
|
ابتدت : 34
<br/>
انتهت: 34
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|87:89}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|76:77}}
|-
| colspan="8" style="color:black;background:#f3eabf; color:black; font-weight:bold;" | [[ملف:Flag of Egypt.svg|30px]] • '''[[مصر|جمهورية مصر العربية]]''' (1971–حتى دلوقتى ) • [[ملف:Coat of arms of Egypt (Official).svg|20px]]
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 91
| [[وزارة محمود فوزى الرابعة]]
| [[ملف:Mahmoud Fawzy.jpg|80px|مركز]]<br/>[[محمود فوزى (سياسى)|محمود فوزى]]
| rowspan="13" |[[ملف:Anwar Sadat cropped.jpg|80px]]<br />[[محمد انور السادات|محمد أنور السادات]]<br />'''فترة حكمه الثانية'''<br />من: [[1971]]<br />ل: [[6 اكتوبر]] [[1981]]<br />انتهت فترة حكمه التانيه باغتياله فى [[6 اكتوبر]] [[1981]].
| {{center|
من: [[19 سبتمبر]] [[1971]]
----
حتى: [[17 يناير]] [[1972]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|9|1971|17|1|1972}}''
}}
|
ابتدت : 29
<br/>
انتهت: 29
| style="color:black;background-color:#373d3f"|
| أول وزارة مشكلة فى ظل [[دستور 1971]].<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|89:91}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|78:80}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 92
| [[وزارة عزيز صدقى]]
| [[ملف:Aziz Sedki.jpg|80px|مركز]]<br/>[[عزيز صدقى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1920|||1972}}''
| {{center|
من: [[17 يناير]] [[1972]]
----
حتى: [[26 مارس]] [[1973]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|17|1|1972|26|3|1973}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1920 بالقاهرة و اخد بكالوريوس الهندسة من قسم العمارة بجامعة القاهرة سنة 1944، ودرجة الماجستير من جامعة أورجون الامريكانيه سنة 1947، ودرجة الماجستير من جامعة هارفارد الامريكانيه سنة 1949، بعدين درجة الدكتوراه فى التخطيط الإقليمى من جامعة هارفارد سنة 1951. وعين وزير للصناعة سنة 1956.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=SbJsP0rWhWHtQ%2fwqNacDZQ%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=عزيز صدقى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|92:93}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|81:82}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 93
| [[وزارة أنور السادات الأولى]]
|rowspan=2| [[ملف:Anwar Sadat cropped.jpg|80px|مركز]]<br/>[[محمد انور السادات|محمد أنور السادات]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1973}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|27|3|1973|25|9|1974}}''
| {{center|
من: [[27 مارس]] [[1973]]
----
حتى: [[25 ابريل]] [[1974]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|27|3|1973|25|4|1974}}''
}}
|
ابتدت : 36
<br/>
انتهت: 36
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1918 بقرية ميت أبو الكوم بمحافظة المنوفية، واتعلم الاولانى فى كتاب القرية، بعدين نقل لمدرسة الأقباط الابتدائية بطوخ دلكا وحصل منها على الشهادة الابتدائية. و سنة 1935 دخل المدرسة الحربية لاستكمال تعليمه العالى بعدين تخرج فيها سنة 1938 ظابط برتبة ملازم ثان. سجن بسبب نشاطه السياسى و بعد خروجه من السجن عمل بأعمال مدنية منها مراجع صحفى بمجلة المصور وعمل بعدها بالأعمال الحرة و فى سنة 1950 رجع لعمله بالجيش وانضم لالظباط الأحرار لحد قيام ثورة 1952 فتقلد بعدها شوية مناصب كبرى فعين رئيس لتحرير جريدة الجمهورية سنة 1953 ووزير دولة سنة 1954 و رئيس لمجلس الأمة سنة 1960، واختاره الرئيس جمال عبد الناصر نائبا له سنة 1946.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=tOEwadNdQ9hVmFVjeQLPuA%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=محمد أنور السادات|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.cairodar.com/48503/%D8%A3%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85|المؤلف=|الناشر=كايرو دار|اللغة=العربية|العنوان=أنور السادات.. بطل الحرب والسلام|التاريخ=28-3-2013|تاريخ الوصول=4-10-2017|url-status=dead|تاريخ الأرشيف=2017-11-07|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171107112012/http://www.cairodar.com/48503/%D8%A3%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85|URL الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171107112012/http://www.cairodar.com/48503/%D8%A3%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85|تاريخ الارشيف=2017-11-07|مسار الارشيف=https://web.archive.org/web/20171107112012/http://www.cairodar.com/48503/%D8%A3%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85|archive-date=2017-11-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20171107112012/http://www.cairodar.com/48503/%D8%A3%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B7%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D8%A8-%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|93:96}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|83:85}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 94
| [[وزارة أنور السادات الثانية]]
| {{center|
من: [[25 ابريل]] [[1974]]
----
حتى: [[25 سبتمبر]] [[1974]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|4|1974|25|9|1974}}''
}}
|
ابتدت : 37
<br/>
انتهت: 37
| فى اغسطس 1974 أصدر الرئيس أنور السادات ورقة تطوير الاتحاد الاشتراكى العربى اللى دعا فيها لإعادة النظر فى تنظيمه وهدفه.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|96:98}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|86:87}}<ref name="الأحزاب"/>
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 95
| [[وزارة عبد العزيز حجازى]]
| [[ملف:Abdel Aziz Hegazy.jpg|80px|مركز]]<br/>[[عبد العزيز حجازى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1923|||1974}}''
| {{center|
من: [[25 سبتمبر]] [[1974]]
----
حتى: [[16 ابريل]] [[1975]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|9|1974|16|4|1975}}''
}}
|
ابتدت : 38
<br/>
انتهت: 38
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1923 فى كفر عوض الله حجازى بمحافظة الشرقية. اخد بكالوريوس التجارة من جامعة القاهرة سنة 1944، و دكتوراه الفلسفة فى التجارة من جامعة برمنجهام بانجلترا سنة 1951. عين عميداً لكلية التجارة بجامعة عين شمس سنة 1968، واختير نائب لرئيس الوزراء ووزير للمالية والاقتصاد والتجارة الخارجية سنة 1973، بعدين نائب أول لرئيس الوزراء سنة 1974.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=steL3VSnxIMvKOlBzGR5%2fw%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=عبد العزيز محمد حجازى|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|98:100}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|88:90}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 96
| [[وزارة ممدوح سالم الأولى]]
|rowspan=5| [[ملف:Mamdouh Salem.jpg|80px|مركز]]<br/>[[ممدوح سالم]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1975}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|16|4|1975|5|10|1978}}''
| {{center|
من: [[16 ابريل]] [[1975]]
----
حتى: [[19 مارس]] [[1976]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|16|4|1975|19|3|1976}}''
}}
|
ابتدت : 35
<br/>
انتهت: 35
| rowspan="5" |
ولد سنة 1918 بالإسكندرية. وتخرج من كلية البوليس سنة 1940، وتدرج فى الشغل لحد رتبة اللواء. تقلد منصب مفتش مباحث أمن الدولة فى جهاز البوليس بالإسكندرية. مسك منصب محافظ الغربية فى اغسطس 1970، بعدين نقل محافظاً للإسكندرية فى نوفمبر 1970. وعين وزير للداخلية فى مايو 1971.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=rlZXHpBTpC7fuFaD5kKQXQ%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=ممدوح سالم|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
فى يوليه 1975 عقد المؤتمر القومى العام التالت للاتحاد الاشتراكى العربى وخلص لرفض التعدد الحزبى ووافق على تعدد الاتجاهات جوه الحزب الواحد فيما سماه اسم المنابر اللى وصل عددها ل40 منبر. فى مارس 1976 تمت الموافقة على تأسيس 3 منابر جوه الاتحاد الاشتراكى العربى هيا اليمين ويمثله «الأحرارالاشتراكيين»، الشمال ويمثله «التجمع الوطنى الوحدوي»، الوسط ويمثله «تنظيم مصر العربى الاشتراكي».<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|100:102}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|91:92}}<ref name="الأحزاب"/>
</div>
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 97
| [[وزارة ممدوح سالم الثانية]]
| {{center|
من: [[19 مارس]] [[1976]]
----
حتى: [[9 نوفمبر]] [[1976]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|3|1976|9|11|1976}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|102:103}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|93:94}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 98
| [[وزارة ممدوح سالم التالتة]]
| {{center|
من: [[9 نوفمبر]] [[1976]]
----
حتى: [[26 اكتوبر]] [[1977]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|11|1976|26|10|1977}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
فى 11 نوفمبر 1976 صدر قرار بتحويل منابر الاتحاد الاشتراكى العربى الثلاث (الأحرارالاشتراكيين، التجمع الوطنى الوحدوي، تنظيم مصر العربى الاشتراكى) لأحزاب سياسية. فى يونيه 1977 صدر قانون تنظيم الأحزاب اللى قضى بالتحول لنظام التعدد الحزبى مع عدم إلغاءالاتحاد الاشتراكى اللى أعطيت له حق الموافقة على تأسيس الأحزاب الجديدة و ده لحد عدل القانون سنة 1981.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|104:105}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|95:97}}<ref name="الأحزاب"/>
</div>
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 99
| [[وزارة ممدوح سالم الرابعة]]
| {{center|
من: [[26 اكتوبر]] [[1977]]
----
حتى: [[9 مايو]] [[1978]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|26|10|1977|9|5|1978}}''
}}
|
ابتدت : 30
<br/>
انتهت: 30
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|106:107}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|98:99}}
|-
| style="color:black;background-color:#ebc844"| 100
| [[وزارة ممدوح سالم الخامسة]]
| {{center|
من: [[9 مايو]] [[1978]]
----
حتى: [[5 اكتوبر]] [[1978]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|5|1978|5|10|1978}}''
}}
|
ابتدت : 31
<br/>
انتهت: 31
| فى اكتوبر 1978 أعلن الرئيس أنور السادات عن تأسيس [[الحزب الوطنى الديمقراطى (مصر)|الحزب الوطنى الديمقراطى]] و تولى رئاسته بنفسه.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|107:109}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|100:101}}<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/Archive/2006/3/11/Inve4.htm|المؤلف=منصور حسن|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=من الاتحاد الاشتراكى لالمنابر|التاريخ=11-3-2006|تاريخ الوصول=6-11-2017}}</ref>
|-
| 101
| [[وزارة مصطفى خليل الأولى]]
|rowspan=2| [[ملف:Mostafa-Khalil.jpg|80px|مركز]]<br/>[[مصطفى خليل (سياسى)|مصطفى خليل]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1920|||1978}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|5|10|1978|14|5|1980}}''
| {{center|
من: [[5 اكتوبر]] [[1978]]
----
حتى: [[19 يونيه]] [[1979]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|5|10|1978|19|6|1979}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 18 نوفمبر 1920 بكفر تصفا بمحافظة القليوبية. اخد بكالوريوس الهندسة من جامعة القاهرة سنة 1941، ودرجة الماجستير سنة 1948، والدكتوراه من جامعة إلينوى بالولايات المتحدة الامريكانيه . عمل محاضر بجامعة عين شمس وتقلد منصب وزير المواصلات بعدين نائب لرئيس الوزراء، ووزير للصناعة والثروة المعدنية والكهرباء و تولى منصب الأمين العام للإتحاد الاشتراكى العربى زى ما كان نقيب للمهندسين.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://modernegypt.bibalex.org/Types/Persons/Details.aspx?type=minister&ID=Xcxp7nyPwS1WE1akRVMphQ%3d%3d|المؤلف=|الناشر=ذاكرة مصر المعاصرة|اللغة=العربية|العنوان=مصطفى خليل|التاريخ=|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|109:111}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|102:103}}
|-
| 102
| [[وزارة مصطفى خليل الثانية]]
| {{center|
من: [[19 يونيه]] [[1979]]
----
حتى: [[14 مايو]] [[1980]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|6|1979|14|5|1980}}''
}}
|
ابتدت : 31
<br/>
انتهت: 31
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|111:112}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|104:105}}
|-
| 103
| [[وزارة أنور السادات التالتة]]
| [[ملف:Anwar Sadat cropped.jpg|80px|مركز]]<br/>[[محمد انور السادات|محمد أنور السادات]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1918|||1980}}''
| {{center|
من: [[14 مايو]] [[1980]]
----
حتى: [[6 اكتوبر]] [[1981]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|5|1980|6|10|1981}}''
}}
|
ابتدت : 26
<br/>
انتهت: 32
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| عمل الرئيس أنور السادات سنة 1981 تعديل على قانون الأحزاب يسمح للجنة شؤون الأحزاب اللى اتأسست حسب القانون 40 لسنة 1977 بحق الموافقة على طلبات تأسيس الأحزاب الجديدة دون غيرها.<ref name="الأحزاب"/> اغتيل [[محمد انور السادات|محمد أنور السادات]] فى [[6 اكتوبر]] [[1981]].<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|112:115}}<ref name="تشكيلات الثورة"/>{{rp|106:109}}
|-
| colspan="8" |
|-
| rowspan="3" |104
| rowspan="3" |[[وزارة حسنى مبارك]]
| rowspan="3" |[[ملف:Hosni Mubarak - Official Photo.JPG|80px|مركز]]<br/>[[محمد حسنى مبارك]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1928|||1981}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|6|10|1981|3|1|1982}}''
| style="color:black;background:#847968;" | [[ملف:Sufi Abu Taleb.gif|80px]]<br />[[صوفى أبو طالب]]<br />'''فترة انتقالية'''<br />(بصفته رئيس [[مجلس الشعب (مصر)|مجلس الشعب]])<br />من: [[6 اكتوبر]] [[1981]]<br />ل: [[14 اكتوبر]] [[1981]]<br />انتهت الفترة بانتخاب [[محمد حسنى مبارك]] رئيس للجمهورية.
| {{center|
من: [[6 اكتوبر]] [[1981]]
----
حتى: [[14 اكتوبر]] [[1981]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|6|10|1981|14|10|1981}}''
}}
| rowspan="3" |
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
| rowspan="3" |
ولد فى 4 مايو 1928 فى قرية كفر المصيلحة فى محافظة المنوفية، وعقب انتهائه من تعليمه الثانوى دخل الكلية الحربية و اخد بكالوريوس العلوم العسكرية سنة 1948 بعدين درجة بكالوريوس العلوم الجوية سنة 1950 من الكلية الجوية. تدرج فى المناصب العسكرية لحد عين سنة 1964 قائداً لواحده من القواعد الجوية غرب القاهرة و فى سنة 1967 عُين مديرا للكلية الجوية بعدين رئيس لأركان حرب القوات الجوية فقائدا للقوات الجوية ونائب لوزير الدفاع سنة 1972. اشترك فى التخطيط لحرب اكتوبر ورقى فى العام اللى بعد كده للحرب لرتبة فريق، بعدين اختاره الرئيس المصرى السابق أنور السادات نائب له سنة 1975.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.bbc.com/arabic/middleeast/2011/02/110201_mubarak_profile|المؤلف=|الناشر=[[بى بى سى عربى]]|اللغة=العربية|العنوان=نبذة عن الرئيس المصرى السابق حسنى مبارك|التاريخ=29-11-2014|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| صدر قرار جمهورى باستمرار نواب رئيس الوزراء والوزراء (فى وزارة أنور السادات التالتة) فى مناصبهم ومباشرة اختصاصاتهم. عين محمد حسنى مبارك (نائب رئيس الجمهورية) رئيس للوزراء. وصلت الوزارة اليمين الدستورية قدام الرئيس المؤقت [[صوفى أبو طالب]].<ref name="الوزراء"/>{{rp|116}}
|-
| colspan="2" |
|
|-
| rowspan="13" |[[ملف:Hosni Mubarak - Official Photo.JPG|80px]]<br />[[محمد حسنى مبارك]]<br/>'''فترة حكمه'''<br/>من: [[14 اكتوبر]] [[1981]]<br/>ل: [[11 فبراير]] [[2011]]<br/>انتهت فترة حكمه بتنحيه عن الحكم.
| {{center|
من: [[14 اكتوبر]] [[1981]]
----
حتى: [[3 يناير]] [[1982]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|10|1981|3|1|1982}}''
}}
| وصلت الوزارة اليمين الدستورية تانى بعد انتخاب [[محمد حسنى مبارك]] رئيس للجمهورية.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|116:118}}
|-
| 105
| [[وزارة فؤاد محيى الدين الأولى]]
| rowspan="2" | [[ملف:Ahmad Fuad Mohieddin.jpg|80px|مركز]]<br/>[[احمد فؤاد محيى الدين]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1926|||1982}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|3|1|1982|5|6|1984}}''
| {{center|
من: [[3 يناير]] [[1982]]
----
حتى: [[31 اغسطس]] [[1982]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|3|1|1982|31|8|1982}}''
}}
|
ابتدت : 34
<br/>
انتهت: 34
| rowspan="2" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 16 فبراير 1926 بمحافظة القليوبية، وتخرج فى كلية الطب جامعة القاهرة سنة 1949، و اخد دراسات عليا فى الاقتصاد والسياسة من كلية الحقوق بجامعة القاهرة، و دكتوراه فى الأشعة من جامعة القاهرة. دخل فى الشغل السياسى و مسك منصب محافظ الشرقية بعدين الإسكندرية بعدين الجيزة، وتقلد بعد كده وزارة الحكم المحلى بعدين وزارة الشباب بعدين الصحة.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.elfagr.org/2468207|المؤلف=رشا المنسى|الناشر=[[الفجر (جريدة)|الفجر]]|اللغة=العربية|العنوان=فى ذكرى ميلاده.. "أحمد فؤاد محى الدين" طبيب بدرجة سياسى بارع|التاريخ=16-2-2017|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|119:120}}
|-
| 106
| [[وزارة فؤاد محيى الدين الثانية]]
| {{center|
من: [[31 اغسطس]] [[1982]]
----
حتى: [[5 يونيه]] [[1984]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|31|8|1982|5|6|1984}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
| مات [[فؤاد محيى الدين]] و هو فى منصبه بداخل مكتبه فى [[5 يونيه]] [[1984]]، وكلف [[محمد حسنى مبارك]] الفريق أول [[كمال حسن على]] بتولى رئاسة الوزراء بالنيابة، و تولى دى المسئولية حوالى 40 يوم.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|121:122}}
|-
| 107
| [[وزارة كمال حسن على]]
| [[ملف:Kamal Hassan Ali 1978.jpg|80px|مركز]]<br/>[[كمال حسن على]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1921|||1984}}''
| {{center|
من: [[5 يونيه]] [[1984]]<br/>(بالنيابة)<br/>[[16 يوليه]] [[1984]]<br/>(فعلى)
----
حتى: [[4 سبتمبر]] [[1985]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|16|7|1984|4|9|1985}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 18 سبتمبر 1921 فى حى عابدين بالقاهرة، تدرج فى المناصب العسكرية لحد مسك منصب كبير معلمى مدرسة المدرعات، قائد اللواء 70 مدرع السورى وقت الوحدة، مدرس بكلية القادة و الأركان، قائد اللواء التانى المدرع وقت حرب 1967، نائب مدير شؤون الظباط، رئيس العمليات بهيئة العمليات للقوات المسلحة، قائد الفرقة 21 مدرعة وقت حرب الاستنزاف، مدير سلاح المدرعات فى حرب اكتوبر، رئيس المخابرات العامة المصرية، نائب رئيس الوزراء ووزير الخارجية، وزير الدفاع و الإنتاج الحربى والقائد العام للقوات المسلحة.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/457227|المؤلف=ميلاد حنا زكى|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=توثيق حياة كمال حسن على رئيس وزراء مصر الأسبق فى ذاكرة مصر المعاصرة|التاريخ=1-6-2014|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|122:123}}
|-
| 108
| [[وزارة على لطفى]]
| [[ملف:Ali Lutfi.jpg|80px|مركز]]<br/>[[على لطفى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1935|||1985}}''
| {{center|
من: [[5 سبتمبر]] [[1985]]
----
حتى: [[9 نوفمبر]] [[1986]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|5|9|1985|9|11|1986}}''
}}
|
ابتدت : 33
<br/>
انتهت: 33
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 6 اكتوبر 1935. اخد بكالوريوس التجارة من جامعة عين شمس، بعدين دبلوم إدارة المنشآت الاقتصادية، و دكتوراه فى الاقتصاد من جامعة لوزان و تولى منصب وزير المالية.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.elfagr.org/2150190|المؤلف=|الناشر=[[الفجر (جريدة)|الفجر]]|اللغة=العربية|العنوان=على لطفى|التاريخ=25-5-2016|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|124:126}}
|-
| 109
| [[وزارة عاطف صدقى الأولى]]
|rowspan=3| [[ملف:Atef Sedki.JPG|80px|مركز]]<br/>[[عاطف صدقى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1930|||1986}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|11|11|1986|2|1|1996}}''
| {{center|
من: [[11 نوفمبر]] [[1986]]
----
حتى: [[13 اكتوبر]] [[1987]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|11|11|1986|13|10|1987}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
| rowspan="3" |
ولد فى 29 اغسطس 1930 فى مدينة طنطا و اخد درجته الجامعية الأولى فى القانون من جامعة القاهرة بعدين الدكتوراة فى الاقتصاد من باريس. و مسك منصب رئيس الجهاز المركزى للمحاسبات.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.alarabiya.net/articles/2005/02/26/10710.html|المؤلف=|الناشر=[[العربية.نت]]|اللغة=العربية|العنوان=وفاة عاطف صدقى رئيس وزراء مصر الأسبق|التاريخ=26-2-2005|تاريخ الوصول=2-11-2017}}</ref>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|126:127}}
|-
| 110
| [[وزارة عاطف صدقى الثانية]]
| {{center|
من: [[13 اكتوبر]] [[1987]]
----
حتى: [[14 اكتوبر]] [[1993]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|13|10|1987|14|10|1993}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 35
| تشكلت عقب انتخاب [[محمد حسنى مبارك]] رئيس للجمهورية لفترة رئاسية ثانية.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|127:130}}
|-
|111
| [[وزارة عاطف صدقى التالتة]]
| {{center|
من: [[14 اكتوبر]] [[1993]]
----
حتى: [[2 يناير]] [[1996]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|14|10|1993|2|1|1996}}''
}}
|
ابتدت : 34
<br/>
انتهت: 34
| تشكلت عقب انتخاب [[محمد حسنى مبارك]] رئيس للجمهورية لفترة رئاسية تالتة.<ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|130:132}}
|-
|112
| [[وزارة كمال الجنزورى الأولى]]
| [[ملف:Kamal Ganzouri.jpg|80px|مركز]]<br/>[[كمال الجنزورى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1933|||1996}}''
| {{center|
من: [[4 يناير]] [[1996]]
----
حتى: [[5 اكتوبر]] [[1999]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|4|1|1996|5|10|1999}}''
}}
|
ابتدت : 32
<br/>
انتهت: 32
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 12 يناير 1933 فى محافظة المنوفية، اخد الدكتوراه فى الاقتصاد من جامعة ميتشجان الامريكانيه ، عين أستاذاً بمعهد التخطيط القومى سنة 1973، بعدين وكيل وزارة التخطيط سنة 1974، فمحافظاً للوادى الجديد سنة 1976، بعدين محافظاً لبنى سويف سنة 1977، لأن عين مدير لمعهد التخطيط القومى سنة 1977، وبدأ عمله الوزارى وزير للتخطيط سنة 1982، فوزير للتخطيط والتعاون الدولى سنة 1984، و مسك منصب نائب رئيس مجلس الوزراء ووزير التخطيط والتعاون الدولى سنة 1986 بعدين نائب رئيس الوزراء ووزير التخطيط.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.youm7.com/53275|المؤلف=محمد الدسوقى رشدى|الناشر=[[اليوم السابع]]|اللغة=العربية|العنوان=كمال الجنزورى.. لغز التسعينيات السياسى.. الذى دمره طموحه|التاريخ=28-11-2008|تاريخ الوصول=1-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/><ref name="الوزراء"/>{{rp|132:134}}
|-
|113
| [[وزارة عاطف عبيد]]
|<br/>[[عاطف عبيد]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1932|||1999}}''
| {{center|
من: [[10 اكتوبر]] [[1999]]
----
حتى: [[9 يوليه]] [[2004]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|10|10|1999|9|7|2004}}''
}}
|
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 14 ابريل 1932 بطنطا فى محافظة الغربية، و اخد بكالوريوس تجارة من جامعة القاهرة سنة 1952، وماجستير سنة 1956، بعدين دكتوراه فى إدارة الأعمال من جامعة إلينوى الامريكانيه سنة 1962، وعمل مستشار لوزارات الكهرباء و الصناعة والتعليم و الإسكان، و رئيس مجلس إدارة المركز الدولى لإدارة الأعمال، ومستشار لمنظمة الشغل الدولية لتطوير برامج الإدارة فى قبرص. تقلد شوية مناصب وزارية، فعين وزير لشؤون مجلس الوزراء، ووزير دولة للتنمية الإدارية، بعدين وزير للتخطيط.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/521616|المؤلف=نيفين العيادى|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=عاطف عبيد مهندس الخصخصة|التاريخ=12-9-2014|تاريخ الوصول=1-11-2017}}</ref>
</div>
| <ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ef8b2c"|114
| [[وزارة أحمد نظيف الأولى]]
|rowspan=2| [[ملف:Ahmed Nazif IGF.JPG|80px|مركز]]<br/>[[احمد نظيف|أحمد نظيف]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1952|||2004}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|9|7|2004|28|1|2011}}''
| {{center|
من: [[9 يوليه]] [[2004]]
----
حتى: [[19 ديسمبر]] [[2005]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|7|2004|19|12|2005}}''
}}
|
| rowspan="2" | ولد سنة 1952 بمحافظة الاسكندرية ودرس بكلية الهندسة وتخرج فى جامعة القاهرة قسم الاتصالات والالكترونيات سنة 1973 و اخد الدكتوراه فى مجال الذكاء الاصطناعى من جامعة ماك جيلى الكندية سنة 1983. عين مدرساً بكلية الهندسة بجامعة القاهرة بعدين أستاذاً مساعداً فأستاذاً فى مجال الحاسبات. واختير وزير للاتصالات والمعلومات فى وزارة عاطف عبيد.<ref name="نظيف"/>
| كُلف [[احمد نظيف|أحمد نظيف]] بتشكيل وزارته الأولى فى [[9 يوليه]] [[2004]]، و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[14 يوليه]] [[2004]].<ref name="نظيف">{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/Archive/2004/7/15/FRON4.HTM|المؤلف=|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=الحكومـة الجـديدة توصل اليمين الدسـتورية أمـام الرئيـس مبـارك|التاريخ=15-7-2004|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/Archive/2004/7/10/FRON1.HTM|المؤلف=إبراهيم نافع|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=الرئيس مبارك يكلف أحمد نظيف بتشكيل الحكومة الجديدة|التاريخ=10-7-2004|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref> استقالة الوزارة عقب انتهاء الانتخابات الرئاسية.<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ef8b2c"|115
| [[وزارة أحمد نظيف الثانية]]
| {{center|
من: [[19 ديسمبر]] [[2005]]
----
حتى: [[28 يناير]] [[2011]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|19|12|2005|28|1|2011}}''
}}
|
| كُلف [[احمد نظيف|أحمد نظيف]] بتشكيل وزارته التانيه فى [[19 ديسمبر]] [[2005]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://today.almasryalyoum.com/article2.aspx?ArticleID=23905&IssueID=348|المؤلف=شريف إبراهيم، محمد الغريب|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=مبارك يكلف نظيف بتشكيل الحكومة الجديدة فى ساعات|التاريخ=19-12-2005|تاريخ الوصول=3-10-2017}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[31 ديسمبر]] [[2005]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/Archive/2005/12/31/FRON1.htm|المؤلف=|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=اكتمال التشكيل الوزارى.. والحكومة توصل اليمين اليوم|التاريخ=31-12-2005|تاريخ الوصول=03-10-2017}}</ref> طلب [[محمد حسنى مبارك]] من الحكومة التقدم باستقالتها يوم [[28 يناير]] [[2011]] "المسمى بجمعة الغضب" إبان [[ثورة 25 يناير]].<ref name="cabinet"/><ref>{{مرجع ويب|المسار=https://ara.reuters.com/article/ME_TOPNEWS_MORE/idARACAE70R1ZN20110128|المؤلف=|الناشر=[[رويترز]]|اللغة=العربية|العنوان=نص كلمة مبارك للمصريين|التاريخ=29-1-2011|تاريخ الوصول=03-10-2017|archive-date=2017-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20171003125257/https://ara.reuters.com/article/ME_TOPNEWS_MORE/idARACAE70R1ZN20110128|url-status=dead}}</ref>
|-
| rowspan="3" |116
| rowspan="3" | [[وزارة أحمد شفيق]]
| rowspan="3" |<br/>[[احمد شفيق|أحمد شفيق]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1941|||2011}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|29|1|2011|3|3|2011}}''
| {{center|
من: [[29 يناير]] [[2011]]
----
حتى: [[11 فبراير]] [[2011]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|29|1|2011|11|2|2011}}''
}}
|
| rowspan="3" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 25 نوفمبر 1941 فى الابراهيمية بمحافظة الشرقية، وتخرج فى الكلية الجوية سنة 1961 ليعين طيار بالقوات الجوية، و اخد زمالة كلية الحرب العليا من أكاديمية ناصر العسكرية العليا وزمالة كلية الحرب العليا للأسلحة المشتركة بباريس و دكتوراه الفلسفة فى الإستراتيجية القومية للفضاء الخارجى.اشتغل ملحق عسكرى فى سفارة مصر بايطاليا سنة 1984، و سنة 1991 عين رئيس لأركان القوات الجوية، بعدين قائداً ليها سنة 1996 لأن عين وزير للطيران المدنى سنة 2002.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.bbc.com/arabic/middleeast/2011/01/110129_egypt_shafiq|المؤلف=|الناشر=[[بى بى سى عربى]]|اللغة=العربية|العنوان=نبذة عن أحمد شفيق رئيس الوزراء المصرى السابق|التاريخ=3-3-2011|تاريخ الوصول=1-11-2017}}</ref>
</div>
| كُلف [[احمد شفيق|أحمد شفيق]] بتشكيل الوزارة فى [[29 يناير]] [[2011]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/111967|المؤلف=|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=مبارك يكلف أحمد شفيق بتشكيل الحكومة الجديدة.. واختفاء مريب للأمن|التاريخ=29-1-2011|تاريخ الوصول=03-10-2017}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[31 يناير]] [[2011]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.alriyadh.com/600135|المؤلف=|الناشر=[[جريدة الرياض]]|اللغة=العربية|العنوان=الحكومة المصرية الجديدة بدون رجال أعمال.. وبدون العادلى|التاريخ=1-2-2011|تاريخ الوصول=03-10-2017|archive-date=2017-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20171003124628/http://www.alriyadh.com/600135|url-status=dead}}</ref> استمرت الوزارة لحد تنحى محمد حسنى مبارك عن الحكم فى [[11 فبراير]] [[2011]].<ref name="cabinet"/><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.alarabiya.net/articles/2011/02/11/137234.html|المؤلف=|الناشر=[[العربية.نت]]|اللغة=العربية|العنوان=مبارك يتنحى ويسلم سلطاته للمجلس الأعلى للقوات المسلحة|التاريخ=11-2-2011|تاريخ الوصول=03-10-2017}}</ref>
|-
| colspan="3" |
|
|-
| style="color:black;background:#847968;" rowspan="3" | [[ملف:Field Marshal Mohamed Hussein Tantawi 2002.jpg|80px]]<br/>[[محمد حسين طنطاوى]]<br/>'''فترة انتقالية'''<br/>(بصفته رئيس [[المجلس الاعلى للقوات المسلحه|المجلس الأعلى للقوات المسلحة]])<br/>من: [[11 فبراير]] [[2011]]<br/>ل: [[30 يونيه]] [[2012]]<br/>انتهت الفترة بانتخاب [[محمد مرسى]] رئيس للجمهورية.
| {{center|
من: [[11 فبراير]] [[2011]]
----
حتى: [[3 مارس]] [[2011]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|11|2|2011|3|3|2011}}''
}}
|
| استمرت الوزارة فى تسيير الأعمال طبق للبيان رقم 4 للمجلس الأعلى للقوات المسلحة لحين تشكيل حكومة جديدة.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://gate.ahram.org.eg/News/39299.aspx|المؤلف=|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=البيان رقم (4) يؤكد الالتزام بالمعاهدات الخارجية واستمرار الحكومة دلوقتى |التاريخ=12-2-2011|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|117
| [[وزارة عصام شرف]]
| [[ملف:Dr Essam Sharaf (cropped).jpg|80px|مركز]]<br/>[[عصام شرف]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1952|||2011}}''
| {{center|
من: [[3 مارس]] [[2011]]
----
حتى: [[21 نوفمبر]] [[2011]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|3|3|2011|21|11|2011}}''
}}
|
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى الجيزة سنة 1952 و اخد بكالوريوس الهندسة المدنية سنة 1975، وعلى ماجستير هندسة النقل من جامعة بيردو بالولايات المتحدة سنة 1980 وعلى الدكتوراة من نفس الجامعة سنة 1984. عمل بعدة مناصب أكاديمية منها أستاذ لهندسة الطرق بكلية الهندسة بجامعة القاهرة، و أستاذ زائر بجامعة بيردو بامريكا، و أستاذ مساعد بكلية الهندسة جامعة الملك سعود بالمملكة العربية السعودية. شغل كتير من المناصب منها أمين مجلس قسم الأشغال العامة بهندسة القاهرة و ممثل مجلس قسم الأشغال العامة بكلية الهندسة جامعة القاهرة ومستشار تحرير مجلة نقابة المهندسين المصرية.
كما شغل عضوية مجلس بحوث النقل المصرى بأكاديمية البحث العلمي، وشعبة النقل الداخلى بمجلس بحوث النقل بأكاديمية البحث العلمى والتكنولوجيا وشعبة بحوث الطواريء بمجلس البحوث الطبية بأكاديمية البحث العلمى والتكنولوجيا، واللجنة الاستشارية العليا والشركة القابضة للنقل البرى والبحرى وعمل مستشارا لوزير النقل و عضو بالمكتب الفنى للجنة النقل بالحزب الوطنى و عضو المجلس الأعلى للسياسات بنفس الحزب و رئيس لجنة التسيير بنقابة المهندسين وعين وزير للنقل والمواصلات سنة 2004.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://gate.ahram.org.eg/NewsContentPrint/1/70/45453.aspx|المؤلف=هبة الشرقاوي، فاطيما أونانى|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=قدم استقالته 3 مرات فى عهد مبارك.. شرف من الهندسة لرئاسة الوزراء|التاريخ=3-3-2011|تاريخ الوصول=1-11-2017}}</ref>
| كُلف [[عصام شرف]] بتشكيل الوزارة فى [[3 مارس]] [[2011]]، و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[7 مارس]] [[2011]]. استقالت الوزارة فى [[21 نوفمبر]] [[2011]]، واستمرت فى تسيير الأعمال لحين تشكيل الوزارة الجديدة.<ref name="cabinet"/><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/117762|المؤلف=داليا عثمان|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=حكومة شرف توصل اليمين الدستورية قدام المشير طنطاوى|التاريخ=7-3-2011|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|118
| [[وزارة كمال الجنزورى الثانية]]
| [[ملف:Kamal Ganzouri.jpg|80px|مركز]]<br/>[[كمال الجنزورى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1933|||2011}}''
| {{center|
من: [[25 نوفمبر]] [[2011]]
----
حتى: [[25 يونيه]] [[2012]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|25|11|2011|25|6|2012}}''
}}
|
|style="color:black;background-color:#373d3f"|
| كُلف [[كمال الجنزورى]] بتشكيل وزارته التانيه فى [[25 نوفمبر]] [[2011]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://gate.ahram.org.eg/News/141527.aspx|المؤلف=|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=الجنزورى يبتدى مشاورات تشكيل حكومته مساء اليوم .. و حلف اليمين التلات|التاريخ=25-11-2011|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[7 ديسمبر]] [[2011]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/archive/Al-Mashhad-Al-Syiassy/News/117361.aspx|المؤلف=|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=حكومة الجنزورى وصلت اليمين الدستورية قدام طنطاوى|التاريخ=7-12-2011|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref> استقالت الوزارة فى [[25 يونيه]] [[2012]] عقب انتهاء الانتخابات الرئاسية،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.alarabiya.net/articles/2012/06/25/222618.html|المؤلف=|الناشر=[[العربية.نت]]|اللغة=العربية|العنوان=حكومة الجنزورى تتقدم باستقالتها للمجلس العسكرى|التاريخ=25-06-2012|تاريخ الوصول=03-10-2017}}</ref> واستمرت فى تسيير الأعمال لحين تشكيل الوزارة الجديدة.<ref name="cabinet"/>
|-
| colspan="8" |
|-
|style="color:black;background-color:#c1c7c9"|119
| [[وزارة هشام قنديل]]
| [[ملف:Hesham Qandil.jpg|80px|مركز]]<br/>[[هشام قنديل]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1962|||2012}}''
| [[ملف:President Mohamed Morsi.jpg|80px]]<br />[[محمد مرسى]]<br />'''فترة حكمه'''<br />من: [[30 يونيه]] [[2012]]<br />ل: [[3 يوليه]] [[2013]]<br />انتهت فترة حكمه بعزله.
| {{center|
من: [[24 يوليه]] [[2012]]
----
حتى: [[8 يوليه]] [[2013]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|24|7|2012|8|7|2013}}''
}}
|
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 17 سبتمبر 1962، و اخد شهادة البكالوريوس فى الهندسة من جامعة القاهرة سنة 1984، بعدين اخد درجتى الماجستير والدكتوراه فى مجال الميه والرى من امريكا شغل شوية مناصب أهمها كبير خبراء الموارد المائية فى بنك التنمية الأفريقى و رئيس قطاع النيل ووزير الموارد المائية والرى سنة 2011.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://archive.arabic.cnn.com/2013/middle_east/1/28/Hesham-kandil-biography/index.html|المؤلف=|الناشر=[[سى إن إن العربية]]|اللغة=العربية|العنوان=من هو هشام قنديل أصغر رئيس وزراء بتاريخ مصر؟|التاريخ=27-2-2013|تاريخ الوصول=1-11-2017}}</ref>
| كُلف [[هشام قنديل]] بتشكيل الوزارة فى [[24 يوليه]] [[2012]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.alarabiya.net/articles/2012/07/24/228111.html|المؤلف=|الناشر=[[العربية.نت]]|اللغة=العربية|العنوان=مرسى يكلف الدكتور هشام قنديل بتشكيل الحكومة الجديدة|التاريخ=24-7-2012|تاريخ الوصول=3-10-2017}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[2 اغسطس]] [[2012]].<ref name="cabinet"/><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://shabab.ahram.org.eg/News/4610.aspx|المؤلف=|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=حكومة قنديل الجديدة توصل اليمين الدستورية قدام الرئيس مرسى|التاريخ=2-8-2012|تاريخ الوصول=2-10-2017|url-status=dead|تاريخ الأرشيف=2017-10-03|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171003030616/http://shabab.ahram.org.eg/News/4610.aspx|URL الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171003030616/http://shabab.ahram.org.eg/News/4610.aspx|تاريخ الارشيف=2017-10-03|مسار الارشيف=https://web.archive.org/web/20171003030616/http://shabab.ahram.org.eg/News/4610.aspx|archive-date=2017-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20171003030616/http://shabab.ahram.org.eg/News/4610.aspx}}</ref> استقالت الوزارة فى [[8 يوليه]] [[2013]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/233014|المؤلف=منصور كامل|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=«قنديل» يتقدم باستقالته|التاريخ=8-7-2013|تاريخ الوصول=3-10-2017}}</ref>
|-
| colspan="8" |
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|120
| [[وزارة حازم الببلاوى]]
| [[ملف:Hazem Beblawy.jpg|80px|مركز]]<br/>[[حازم الببلاوى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1936|||2013}}''
| rowspan="2" style="color:black;background:#847968;" | [[ملف:President Adly Mansour (cropped).jpg|80px]]<br />[[عدلى منصور]]<br />'''فترة انتقالية'''<br />(بصفته رئيس [[المحكمة الدستورية العليا]])<br />من: [[4 يوليه]] [[2013]]<br />ل: [[8 يونيه]] [[2014]]<br />انتهت الفترة بانتخاب [[عبد الفتاح السيسى]] رئيس للجمهورية.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.bbc.com/arabic/middleeast/2013/07/130704_egypt_new_interim_president|المؤلف=|الناشر=[[بى بى سى عربى]]|اللغة=العربية|العنوان=الأزمة فى مصر: عدلى منصور يؤدى اليمين رئيسن مؤقتا|التاريخ=4-7-2013|تاريخ الوصول=4-10-2017}}</ref><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.elwatannews.com/news/details/499644|المؤلف=|الناشر=[[الوطن (جريدة مصرية)|الوطن]]|اللغة=العربية|العنوان=السيسى يؤدى اليمين الدستورية رئيسن لمصر لمدة 4 سنين |التاريخ=8-6-2014|تاريخ الوصول=4-10-2017}}</ref>
| {{center|
من: [[9 يوليه]] [[2013]]
----
حتى: [[24 فبراير]] [[2014]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|7|2013|24|2|2014}}''
}}
|
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1936 وتخرج فى كلية الحقوق بجامعة القاهرة سنة 1957، و اخد الدكتوراه فى العلوم الاقتصادية من جامعة باريس سنة 1964. ابتدا حياته الوظيفية مندوب فى مجلس الدولة بعدين عين بعد حصوله على الدكتوراه مدرساً بكلية الحقوق بجامعة الأسكندرية فى 1965، تدرج فى المناصب الجامعية لحد وصل لدرجة أستاذ الاقتصاد سنة 1976 فى نفس الجامعة. أعير للعمل بجامعة الكويت، بعدين بالصندوق العربى للإنماء الاقتصادى والاجتماعى فى الكويت، بعدين مستشار لوزير المالية فى الكويت، ومدير للدايرة الاقتصادية بالبنك الصناعى الكويتى قبل ما يرجع لمصر لرئاسة البنك المصرى لتنمية الصادرات سنة 1983، بعدين الشركة المصرية لضمان الصادرات و سنة 1995 عين وكيل للأمين العام للأمم المتحدة، و أمين تنفيذاً للجنة الاقتصادية والاجتماعية بغرب آسيا.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.bbc.com/arabic/middleeast/2013/07/130709_hazem_beblawi_profile|المؤلف=|الناشر=[[بى بى سى عربى]]|اللغة=العربية|العنوان=نبذة عن حازم الببلاوى رئيس وزراء مصر المستقيل|التاريخ=24-2-2014|تاريخ الوصول=1-11-2017}}</ref>
</div>
| كُلف [[حازم الببلاوى]] بتشكيل الوزارة فى [[9 يوليه]] [[2013]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.alarabiya.net/ar/arab-and-world/egypt/2013/07/09/%D8%AA%D8%B9%D9%8A%D9%8A%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A8%D9%84%D8%A7%D9%88%D9%8A-%D8%B1%D8%A6%D9%8A%D8%B3%D8%A7%D9%8B-%D9%84%D9%84%D8%AD%D9%83%D9%88%D9%85%D8%A9-%D9%88%D8%A8%D8%AF%D8%A1-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B4%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%B4%D9%83%D9%8A%D9%84.html|المؤلف=|الناشر=[[العربية.نت]]|اللغة=العربية|العنوان=تعيين البرادعى نائبا لرئيس مصر والببلاوى رئيسن للحكومة|التاريخ=9-7-2013|تاريخ الوصول=3-10-2017}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[16 يوليه]] [[2013]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/236503|المؤلف=فتحية الدخاخني، معتز نادى|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=حكومة «الببلاوي» توصل اليمين.. ووزارة للعدالة الانتقالية والمصالحة|التاريخ=16-7-2013|تاريخ الوصول=2-10-2017}}</ref> استقالت الوزارة فى [[24 فبراير]] [[2014]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.alarabiya.net/ar/arab-and-world/egypt/2014/02/24/%D8%A3%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%A1-%D8%B9%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%AD%D9%83%D9%88%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B5%D8%B1%D9%8A%D8%A9-%D8%A8%D8%B1%D8%A6%D8%A7%D8%B3%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A8%D9%84%D8%A7%D9%88%D9%8A.html|المؤلف=|الناشر=[[العربية.نت]]|اللغة=العربية|العنوان=استقالة حكومة حازم الببلاوى المصرية|التاريخ=24-2-2014|تاريخ الوصول=3-10-2017}}</ref> واستمرت فى تسيير الأعمال لحين تشكيل الوزارة الجديدة.<ref name="cabinet"/>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|121
| [[وزارة إبراهيم محلب الأولى]]
| rowspan="3" | [[ملف:Ibrahim Mahlab 2014.png|80px|مركز]]<br/>[[ابراهيم محلب|إبراهيم محلب]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1949|||2014}}''
<br/>
'''''المدة المتواصلة فى المنصب''': {{مدة زمنية|26|2|2014|12|9|2015}}''
| {{center|
من: [[26 فبراير]] [[2014]]
----
حتى: [[9 يونيه]] [[2014]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|26|2|2014|9|6|2014}}''
}}
|
| rowspan="3" |
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد سنة 1949 وتخرج فى كلية الهندسة بجامعة القاهرة سنة 1972. و دخل بالشغل بشركة المقاولون العرب وتدرج فى مناصب الشركة من مهندس سنة 1972 لمدير فنى سنة 1985، بعدين مدير لإدارة الطرق والكبارى سنة 1994، فعضو بمجلس الإدارة الشركة سنة 1996. و تولى منصب نائب الشركة سنة 1997 بعدين رئيس لمجلس إدارتها لأن عين وزير للإسكان.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.bbc.com/arabic/middleeast/2014/02/140224_ibrahim_mahlab_profile|المؤلف=|الناشر=[[بى بى سى عربى]]|اللغة=العربية|العنوان=من هو إبراهيم محلب رئيس الوزراء المصرى الجديد|التاريخ=25-2-2014|تاريخ الوصول=1-11-2017}}</ref>
</div>
| كُلف [[ابراهيم محلب|إبراهيم محلب]] بتشكيل وزارته الأولى فى [[26 فبراير]] [[2014]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.ahram.org.eg/NewsQ/264889.aspx|المؤلف=سحر زهران، بدوى أبو نجيلة، محمد فؤاد|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=تكليف محلب بتشكيل حكومة تاخد بقبول شعبى|التاريخ=26-2-2014|تاريخ الوصول=3-10-2017|url-status=dead|تاريخ الأرشيف=2017-10-03|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171003124508/http://www.ahram.org.eg/NewsQ/264889.aspx|URL الأرشيف=https://web.archive.org/web/20171003124508/http://www.ahram.org.eg/NewsQ/264889.aspx|تاريخ الارشيف=2017-10-03|مسار الارشيف=https://web.archive.org/web/20171003124508/http://www.ahram.org.eg/NewsQ/264889.aspx|archive-date=2017-10-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20171003124508/http://www.ahram.org.eg/NewsQ/264889.aspx}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[1 مارس]] [[2014]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/402616|المؤلف=فتحية الدخاخنى|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=حكومة «محلب» توصل اليمين الدستورية قدام الرئيس منصور|التاريخ=1-3-2014|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref> استقالة الوزارة فى [[9 يونيه]] [[2014]] عقب انتهاء الانتخابات الرئاسية.<ref name="cabinet"/>
|-
| colspan="2" |
| colspan="3" |
|
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|122
| [[وزارة إبراهيم محلب الثانية]]
|rowspan=3| [[ملف:AbdelFattah Elsisi (cropped).jpg|80px]]<br />[[عبد الفتاح السيسى]]<br/>'''فترة حكمه'''<br/>من: [[8 يونيه]] [[2014]]<br/>حتى دلوقتى .
| {{center|
من: [[9 يونيه]] [[2014]]
----
حتى: [[12 سبتمبر]] [[2015]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|9|6|2014|12|9|2015}}''
}}
|| كُلف [[ابراهيم محلب|إبراهيم محلب]] بتشكيل وزارته التانيه فى [[9 يونيه]] [[2014]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.bbc.com/arabic/middleeast/2014/06/140609_egypt_government_resignation|المؤلف=|الناشر=[[بى بى سى عربى]]|اللغة=العربية|العنوان=عبد الفتاح السيسى يعيد تكليف إبراهيم محلب بتشكيل حكومة جديدة فى مصر|التاريخ=9-6-2014|تاريخ الوصول=2-10-2017}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[17 يونيه]] [[2014]].<ref name="cabinet"/><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/465592|المؤلف=فتحية الدخاخنى|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=بالفيديو.. حكومة محلب توصل اليمين الدستورية قدام السيسى|التاريخ=17-6-2014|تاريخ الوصول=2-10-2017}}</ref> استقالت الوزارة فى [[12 سبتمبر]] [[2015]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=https://arabic.rt.com/news/793812-%D9%85%D8%B5%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%8A%D8%B3%D9%8A-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D8%AD%D9%83%D9%88%D9%85%D8%A9/|المؤلف=|الناشر=[[آر تى العربية]]|اللغة=العربية|العنوان=السيسى يكلف وزير البترول شريف إسماعيل بتشكيل الحكومة بعد استقالة محلب|التاريخ=12-9-2015|تاريخ الوصول=3-10-2017|وصلة مكسورة=yes}}</ref>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|123
| [[وزارة شريف إسماعيل]]
| [[ملف:Sherif Ismail (cropped).jpg|80px|مركز]]<br/>[[شريف اسماعيل]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1955|||2015}}''
| {{center|
من: [[12 سبتمبر]] [[2015]]
----
حتى: [[5 يونيه]] [[2018]]
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|12|9|2015|5|6|2018}}''
}}
|
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
ولد فى 6 يوليه 1955 و اخد بكالوريوس هندسة ميكانيكا القوى سنة 1978 من جامعة عين شمس بتقدير عام جيد جداً. دخل الشغل بقطاع البترول فاشتغل مهندس بشركة موبيل للبحث والاستكشاف، بعدين نقل للعمل بشركة إنبى ووصل فيها لمنصب مدير عام الشئون الفنية و عضو مجلس إدارة. بعدين اتعين وكيل لوزارة البترول لمتابعة عمليات البترول، وبعدها وكيل الوزارة لشئون الغاز. و تولى رئاسة مجلس إدارة الشركة المصرية القابضة للغازات الطبيعية (إيجاس) سنة 2005، وبعدها رئاسة مجلس إدارة شركة جنوب الوادى القابضة للبترول سنة 2007، بعدين أسندت ليه وزارة البترول والثروة المعدنية فى يوليه 2013.<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.youm7.com/2344611|المؤلف=رأفت إبراهيم|الناشر=[[اليوم السابع]]|اللغة=العربية|العنوان=شريف إسماعيل رئيس الحكومة الجديدة|التاريخ=12-9-2015|تاريخ الوصول=1-11-2017|وصلة مكسورة=yes}}</ref>
</div>
| كُلف [[شريف اسماعيل]] بتشكيل الوزارة فى [[12 سبتمبر]] [[2015]]،<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.elwatannews.com/news/details/803222|المؤلف=سماح حسن|الناشر=[[الوطن (جريدة مصرية)|الوطن]]|اللغة=العربية|العنوان=شريف إسماعيل رئيسن للحكومة الجديدة خلفا لـ"محلب"|التاريخ=12-9-2015|تاريخ الوصول=3-10-2017}}</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[19 سبتمبر]] [[2015]].<ref name="cabinet"/><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.almasryalyoum.com/news/details/813370|المؤلف=فتحية الدخاخنى|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=حكومة شريف إسماعيل توصل اليمين الدستورية قدام السيسى (فيديو)|التاريخ=19-9-2015|تاريخ الوصول=02-10-2017}}</ref> استقالة الوزارة فى [[5 يونيه]] [[2018]] بعد انتهاء الانتخابات الرئاسية وتأدية الرئيس عبد الفتاح السيسى اليمين الدستورية لفترته الرئاسية التانيه فى [[2 يونيه]] [[2018]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.youm7.com/3822749|المؤلف=محمد الجالى|الناشر=[[اليوم السابع]]|اللغة=العربية|العنوان=شريف إسماعيل يتقدم باستقالة الحكومة للرئيس السيسى|التاريخ=5-6-2018|تاريخ الوصول=6-6-2018}}</ref>
|-
|style="color:black;background-color:#ebc844"|124
| [[وزارة مصطفى مدبولى]]
| [[ملف:مصطفى مدبولى - مؤتمر بالعراق 2020.png|80px|مركز]]<br/>[[مصطفى مدبولى]]
<br/>
'''''السن عند اتولا المنصب''': {{مدة زمنية|||1966|||2018}}''
| {{center|
من: [[7 يونيه]] [[2018]]
----
حتى دلوقتى
<br/>
'''''مدة''': {{مدة زمنية|7|6|2018|||}}''
}}
|
|
<div class="reflist4" style="height: 200px; overflow: auto; padding: 3px">
مصطفى كمال مدبولى محمد نصار، ولد فى 28 ابريل 1966. اخد بكالوريوس الهندسة المعمارية من كلية الهندسة، جامعة القاهرة سنة 1988، ودبلوم الدراسات المتقدمة فى مجال التخطيط العمرانى من معهد دراسات الإسكان بهولندا سنة 1993، ودرجة الماجستير فى الفلسفة فى الهندسة المعمارية من جامعة القاهرة سنة 1992، ودرجة الدكتوراه فى الهندسة المعمارية من جامعة القاهرة سنة 1997. اترقا بالمناصب فى الهيئة العامة للتخطيط العمراني، لحد تم تكليفه بوزارة الإسكان فى [[24 فبراير]] [[2014]] ضمن [[وزارة إبراهيم محلب الأولى]] واستمر فى المنصب ده ضمن [[وزارة إبراهيم محلب الثانية]] و [[وزارة شريف إسماعيل]] لحد تم تكليفه برئاسة الوزراء فى [[7 يونيه]] [[2018]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://www.youm7.com/3825078|المؤلف=أحمد حسن|الناشر=[[اليوم السابع]]|اللغة=العربية|العنوان=ننشر السيرة الذاتية للدكتور مصطفى مدبولى رئيس الحكومة الجديد|التاريخ=6-7-2018|تاريخ الوصول=7-6-2018}}</ref>
</div>
| كُلف [[مصطفى مدبولى]] بتشكيل الوزارة فى [[7 يونيه]] [[2018]]،<ref>|المسار=http://www.youm7.com/3825045|المؤلف=محمد{{Dead link|تاريخ=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}} الجالى|الناشر=[[اليوم السابع]]|اللغة=العربية|العنوان=الرئيس السيسى يكلف مصطفى مدبولى بتشكيل الحكومة|التاريخ=6-7-2018|تاريخ الوصول=7-6-2018</ref> و وصلت الوزارة اليمين الدستورية فى [[14 يونيه]] [[2018]].<ref>{{مرجع ويب|المسار=http://gate.ahram.org.eg/News/1969509.aspx|المؤلف=|الناشر=[[الأهرام (جريدة)|الأهرام]]|اللغة=العربية|العنوان=الحكومة الجديدة برئاسة مدبولى توصل اليمين الدستورية قدام الرئيس السيسى|التاريخ=14-6-2018|تاريخ الوصول=14-6-2018}}</ref><ref>{{مرجع ويب|المسار=http://d1y99r0ynoudrd.cloudfront.net/news/details/1300103|المؤلف=محسن سميكة|الناشر=[[المصرى اليوم]]|اللغة=العربية|العنوان=بالاسامى.. تشكيل حكومة مصطفى مدبولى|التاريخ=14-6-2018|تاريخ الوصول=14-6-2018|url-status=dead|تاريخ الأرشيف=2018-06-17|مسار الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180617230527/http://d1y99r0ynoudrd.cloudfront.net/news/details/1300103|URL الأرشيف=https://web.archive.org/web/20180617230527/http://d1y99r0ynoudrd.cloudfront.net/news/details/1300103|تاريخ الارشيف=2018-06-17|مسار الارشيف=https://web.archive.org/web/20180617230527/http://d1y99r0ynoudrd.cloudfront.net/news/details/1300103|archive-date=2018-06-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20180617230527/http://d1y99r0ynoudrd.cloudfront.net/news/details/1300103}}</ref>
|}
== شوف كمان ==
{{div col|colwidth=25em}}
* [[وزرا الطيران المدنى المصريين]]
* [[وزراء التعليم العالى (مصر)]]
* [[وزراء التعليم العالى المصريين]]
* [[وزراء البحث العلمى المصريين]]
* [[وزراء البيئه المصريين]]
* [[وزراء التموين المصريين]]
* [[وزراء الرى المصريين]]
* [[وزراء العدل المصريين]]
* [[وزراء الكهرباء المصريين]]
{{div col end}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ليستات مصر]]
a2ugpcgaushvbp5la54kfjcn52uphca
جوانا أنجل
0
28426
13009534
12940976
2026-04-20T12:47:36Z
El Gaafary
18310
13009534
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوانا أنجل''' (Joanna Angel) ([[25 ديسمبر]] [[1980]] -) ممثلة ومخرجة ومنتجة وكاتبة بورنوجرافية امريكية من اصل روسى ، اسمها الحقيقى چوانا موستوڤ (Joanna Mostov) وهى مرات الممثل البورنوجرافى [[سمول هاندز]] (Small Hands)
== نشأتها ==
[[ملف:Joanna Angel at Exxxotica 2011 (1571).jpg|right|thumb|250px|جوانا أنجل]]
اتولدت جوانا أنجل يوم [[25 ديسمبر]] [[1980]] فى حى [[بروكلين]] فى مدينة [[نيو يورك]] فى [[نيو يورك (ولايه)|ولاية نيو يورك]] الامريكية
[[ملف:Joanna Angel, Luke 4.JPG|thumb|250px]]
[[ملف:Joanna Angel at AVN Adult Entertainment Expo 2016.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Joanna Angel DSC 0294.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Joanna Angel and Small Hands at Inked Awards 2015 (23533477405).jpg|thumb|250px|جوانا أنجل مع جوزها الممثل البورنوجرافى [[سمول هاندز]] (Small Hands)]]
[[ملف:Exxxotica Atlantic City 2014 ExxxAC2014 161bas (14460346286).jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Joanna Angel at AVN Awards 2011 crop.jpg|thumb|250px|جوانا أنجل مع الممثل البورنوجرافى [[جيمس دين (ممثل بورنوجرافى)|جيمس دين]] (James Deen)]]
[[ملف:Joanna Angel AVN Adult Entertainment Expo 2013.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Tristan Taormino, February 2006, 2.jpg|thumb|250px|جوانا أنجل على اليمين مع الممثلة البورنوجرافية [[تريستان تاورمينو]] (Tristan Taormino) على الشمال]]
[[ملف:Joanna Angel 2009.jpg|right|thumb|250px]]
[http://www.joannaangel.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Joanna_Angel]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Joanna_Angel]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Joanna_Angel]
[http://www.freeones.com/joanna-angel/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2063560]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=joannaangel/gender=f/joanna-angel.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=38128]
{{تصنيف كومونز|Joanna Angel}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:منتجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:كاتبات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:امريكان روس]]
[[تصنيف:يهود امريكان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من بروكلين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من مدينة نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ولاية نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
6v4mbq86jg5ttagl19bktw4wk5g3on2
تورى بلاك
0
28464
13009538
12952598
2026-04-20T12:54:10Z
El Gaafary
18310
13009538
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''تورى بلاك''' (Tori Black) ([[26 اغسطس]] [[1988]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ميشيل شيلى تشاپمان (Michelle Shellie Chapman)
== نشأتها ==
[[ملف:Tori Black AVN 2010.jpg|right|thumb|250px|تورى بلاك]]
اتولدت تورى بلاك يوم [[26 اغسطس]] [[1988]] فى مدينة [[سياتل]] فى [[ولاية واشينطون]] الامريكية ، وأسرتها من اصول بريطانية وألمانية
[[ملف:Tori Black AVN 2011 1.jpg|thumb|250px]]
[http://www.toriblack.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140107131931/http://www.toriblack.com/|date=2014-01-07}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Tori_Black]
[http://www.babepedia.com/babe/Tori_Black]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Tori_Black]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Tori_Black]
[http://www.freeones.com/tori-black/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2789448]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=toriblack_07/gender=f/tori-black.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=33108]
{{تصنيف كومونز|Tori Black}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:امريكان بريطانيين]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ولاية واشينطون]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
l185ed1oxrhjnduolo3wfhikhll7jbr
جينا هيز
0
28468
13009814
13003235
2026-04-21T11:51:03Z
El Gaafary
18310
13009814
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جينا هيز''' (Jenna Haze) ([[22 فبراير]] [[1982]] -) ممثلة ومخرجة ومنتجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چنيفر ماريا كوراليس (Jennifer Maria Corrales)
== نشأتها ==
[[ملف:Jenna Haze at Erotica LA 2009 3.jpg|right|thumb|250px|جينا هيز]]
اتولدت جينا هيز يوم [[22 فبراير]] [[1982]] فى مدينة [[فوليرتون (كاليفورنيا)|فوليرتون]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، و أسرتها من اصول ايرلندية و ألمانية
[[ملف:Jenna Haze at AVN Awards 2011 1.jpg|thumb|250px]]
[http://www.jennahaze.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Jenna_Haze]
[http://www.freeones.com/jenna-haze/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1040252]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jennahaze/gender=f/jenna-haze.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=23703]
{{تصنيف كومونز|Jenna Haze}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:منتجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:امريكان ايرلنديين]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
s0kyxnc8pk49wdbh1cnj05jkmuht0gh
كاتسونى
0
28519
13009718
12982748
2026-04-21T09:00:18Z
El Gaafary
18310
13009718
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''كاتسونى''' (Katsuni) ([[9 ابريل]] [[1979]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية فرنسية من اصل ڤييتنامى ، اسمها الحقيقى سيلين جويل تران (Celine Joelle Tran)
== نشأتها ==
[[ملف:Katsuni at AVN Expo 2008 cropped.jpg|right|thumb|250px|كاتسونى]]
اتولدت كاتسونى يوم [[9 ابريل]] [[1979]] فى مدينة [[ليون]] فى [[فرنسا]]
[[ملف:Katsuni at AVN Awards 2011 1.jpg|thumb|250px]]
[http://www.clubkatsuni.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211130042047/http://www.clubkatsuni.com/|date=2021-11-30}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Katsuni]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Katsuni]
[http://www.babepedia.com/babe/Katsuni]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Katsumi]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Katsuni]
[http://www.freeones.com/katsuni/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1327268]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=katsuni/gender=f/katsuni.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=30138]
{{تصنيف كومونز|Katsuni}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كتاب فرنساويين]]
[[تصنيف:مذيعين فرنساويين]]
[[تصنيف:موسيقيين فرنساويين]]
[[تصنيف:مدونين فرنساويين]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:فرنساويين عاشو فى امريكا]]
[[تصنيف:فرنساويين فييتناميين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات فرنسيات]]
n703lgrkwktlwg894k587lby7j2zx5o
جانين ليندمولدر
0
28532
13009731
13003189
2026-04-21T09:10:58Z
El Gaafary
18310
13009731
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جانين ليندمولدر''' (Janine Lindemulder) ([[14 نوفمبر]] [[1968]] -) ممثلة ومخرجة ومنتجة بورنوجرافية امريكية من اصل نيديرلاندى ، وهى بنت خالة الممثلة البورنوجرافية [[كيلى ماديسون]] (Kelly Madison)
== نشأتها ==
[[ملف:Janine Lindemulder DSC 0019.JPG|right|thumb|250px|جانين ليندمولدر]]
اتولدت جانين ليندمولدر يوم [[14 نوفمبر]] [[1968]] فى مدينة [[لا ميرادا (كاليفورنيا)|لا ميرادا]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Janine Lindemulder DSC 0238.JPG|thumb|250px]]
[[ملف:Janine DB.jpg|right|thumb|250px]]
[http://www.realjanine.com]
{{Dead link|date=August 2025|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.freejanine.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Janine_Lindemulder]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Janine_Lindemulder]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Janine]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Janine_Lindemulder]
[http://www.freeones.com/janine-lindemulder/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0511576]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=janine/gender=f/janine.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=170]
{{تصنيف كومونز|Janine Lindemulder}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:منتجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:مجرمين امريكان]]
[[تصنيف:امريكان نيديرلانديين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
iaylt38bt7uuhrdyvupu0s7r5p20brn
جينافيف جولى
0
28542
13009815
13003236
2026-04-21T11:52:44Z
El Gaafary
18310
13009815
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جينافيف جولى''' (Jenaveve Jolie) ([[4 يونيه]] [[1984]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية من اصل مكسيكى
== نشأتها ==
[[ملف:Jenaveve Jolie.JPG|right|thumb|250px|جينافيف جولى]]
اتولدت جينافيف جولى يوم [[4 يونيه]] [[1984]] فى مدينة [[سان لويس اوبيسبو (كاليفورنيا)|سان لويس اوبيسبو]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Jeneveve Jolie at Porn Star Karaoke 20050412.jpg|thumb|250px]]
[http://www.clubjenaveve.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160605230250/http://www.clubjenaveve.com/|date=2016-06-05}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Jenaveve_Jolie]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jenaveve_Jolie]
[http://www.freeones.com/jenaveve-jolie/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1689992]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jenavevejolie/gender=f/jenaveve-jolie.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=32264]
{{تصنيف كومونز|Jenaveve Jolie}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان مكسيكيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
pi3q22zz21uz9opr64y8b5ykdx6dtcy
جوليا آن
0
28564
13009537
13003211
2026-04-20T12:52:12Z
El Gaafary
18310
13009537
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوليا آن''' (Julia Ann) ([[8 اكتوبر]] [[1968]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Julia Ann 2010.jpg|right|thumb|250px|جوليا آن]]
اتولدت جوليا آن يوم [[8 اكتوبر]] [[1968]] فى مدينة [[جلينديل (كاليفورنيا)|جلينديل]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Julia Ann AVN 2009 1.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Julia Ann, AEE 2007 1 adjusted.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Julia Ann at AVN Adult Entertainment Expo 2012 1.jpg|thumb|250px]]
[http://www.juliaannlive.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Julia_Ann]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Julia_Ann]
[http://www.babepedia.com/babe/Julia_Ann]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Julia_Ann]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Julia_Ann]
[http://www.freeones.com/julia-ann/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0030214]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=juliaann/gender=f/julia-ann.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=208]
{{تصنيف كومونز|Julia Ann}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
98udcfencmuovvgps0l6z41fwnux50d
اسيا كاريرا
0
29400
13009700
12945378
2026-04-21T08:05:11Z
El Gaafary
18310
13009700
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
[[دكتوراه|الدكتورة]] '''اسيا كاريرا''' (Asia Carrera) ([[6 اغسطس]] [[1973]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چيسيكا اندريا شتاينهاوزر (Jessica Andrea Steinhauser)
== نشأتها ==
[[ملف:Asia Carrera 2003 AVN expo.jpg|right|thumb|250px|اسيا كاريرا]]
اتولدت اسيا كاريرا يوم [[6 اغسطس]] [[1973]] فى مدينة [[نيو يورك]] فى [[نيو يورك (ولايه)|ولاية نيو يورك]] الامريكية ، وأسرتها من اصول ألمانية و يابانية
[[ملف:Asia Carrera iafd.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Carrera Asia.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Asia Carrera 02102492 adjusted.jpg|thumb|250px]]
[http://www.asiacarrera.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Asia_Carrera]
[http://www.freeones.com/asia-carrera/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0006562]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=asiac/gender=f/asia-carrera.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=8]
{{تصنيف كومونز|Asia Carrera}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مواليد فى نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:موسيقيين امريكان]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:ملحدين امريكان]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:امريكان يابانيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من مدينة نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ولاية نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
tpnx2mgsmfwc39rd3kqyang2ewq3aub
13009701
13009700
2026-04-21T08:07:18Z
El Gaafary
18310
13009701
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
[[دكتوراه|الدكتورة]] '''اسيا كاريرا''' (Asia Carrera) ([[6 اغسطس]] [[1973]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چيسيكا اندريا شتاينهاوزر (Jessica Andrea Steinhauser)
== نشأتها ==
[[ملف:Asia Carrera 2003 AVN expo.jpg|right|thumb|250px|اسيا كاريرا]]
اتولدت اسيا كاريرا يوم [[6 اغسطس]] [[1973]] فى مدينة [[نيو يورك]] فى [[نيو يورك (ولايه)|ولاية نيو يورك]] الامريكية ، وأسرتها من اصول ألمانية و يابانية
[[ملف:Asia Carrera 02102492 adjusted.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Asia Carrera iafd.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Carrera Asia.jpg|thumb|250px]]
[http://www.asiacarrera.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Asia_Carrera]
[http://www.freeones.com/asia-carrera/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0006562]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=asiac/gender=f/asia-carrera.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=8]
{{تصنيف كومونز|Asia Carrera}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مواليد فى نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:موسيقيين امريكان]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:ملحدين امريكان]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:امريكان يابانيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من مدينة نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ولاية نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
0h3eqjsik5pkqhnqq2nje9s2qjapzbj
سيينا ويست
0
32866
13009743
12651209
2026-04-21T09:41:30Z
El Gaafary
18310
13009743
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''سيينا ويست''' (Sienna West) ([[6 نوفمبر]] [[1977]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ڤيرونيكا تيكسيرا واينستوك (Veronica Teixeira Weinstock)
== نشأتها ==
[[ملف:Sienna West at Hunter CARE bash 5.jpg|right|thumb|250px|سيينا ويست]]
اتولدت سيينا ويست يوم [[6 نوفمبر]] [[1977]] فى مدينة [[اورانج (كاليفورنيا)|اورانج]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، وأسرتها من اصول اوروجوايانية و برتغالية و ألمانية
[[ملف:Sienna West at AVN Adult Entertainment Expo 2008.jpg|thumb|250px]]
[http://www.siennawest.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/sienna-west]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Sienna_West]
[http://www.freeones.com/sienna-west/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2763760]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=siennawest/gender=f/sienna-west.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=45985]
{{تصنيف كومونز|Sienna West}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان اوروجوايانيين]]
[[تصنيف:امريكان بورتغاليين]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
5vetixoqdxada8jr98ndyl6t140bqi6
جوليا بوند
0
34503
13009791
13003212
2026-04-21T11:06:05Z
El Gaafary
18310
13009791
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوليا بوند''' (Julia Bond) ([[26 فبراير]] [[1987]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية من اصل دنماركى ، اسمها الحقيقى نويل پوردى (Noel Purdy)
== نشأتها ==
[[ملف:Julia Bond 81.JPG|right|thumb|250px|جوليا بوند]]
اتولدت جوليا بوند يوم [[26 فبراير]] [[1987]] فى مدينة [[لونج بيتش (كاليفورنيا)|لونج بيتش]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Julia Bond AVN Awards 2006.jpg|thumb|250px]]
[http://www.clubjuliabond.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101001075550/http://www.clubjuliabond.com/|date=2010-10-01}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/julia-bond]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Julia_Bond]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Julia_Bond]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Julia_Bond]
[http://www.freeones.com/julia-bond/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1956250]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=juliabond/gender=f/julia-bond.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=35793]
{{تصنيف كومونز|Julia Bond}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:مغنيات امريكيات]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:امريكان دنماركيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
gn2qww2c6stq9qei99cdv2vafh6xb2f
جايدن جيمس
0
34821
13009736
13003190
2026-04-21T09:26:15Z
El Gaafary
18310
13009736
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جايدن جيمس''' (Jayden Jaymes) ([[13 فبراير]] [[1986]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ميشيل لى مايو (Michele Lee Mayo)
== نشأتها ==
[[ملف:Jayden Jaymes at Exxxotica Miami 2009cut.jpg|right|thumb|250px|جايدن جيمس]]
اتولدت جايدن جيمس يوم [[13 فبراير]] [[1986]] فى مدينة [[آبلاند, سان بيرناردينو, كاليفورنيا|آبلاند]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Jayden James at AEE 2007 Thursday 2.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:AN Jayden James 1.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Jayden Jaymes cropped.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:Sophie Dee, Sindee Jennings and Jayden Jaymes at AEE 2007 Thursday 2.jpg|thumb|350px|جايدن جيمس على اليمين جنب الممثلتين البورنوجرافيتين [[سيندى جينينجز]] (Sindee Jennings) فى الوسط و [[صوفى دى]] (Sophie Dee) على الشمال]]
[[ملف:AN Jayden James 2.jpg|left|thumb|250px]]
[http://www.jaydenjamesxxx.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180319135439/http://jaydenjamesxxx.com/|date=2018-03-19}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_fr/Jayden_Jaymes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190617100016/https://everipedia.org/wiki/lang_fr/Jayden_Jaymes/|date=2019-06-17}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jayden_Jaymes]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Jayden_James]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jayden_Jaymes]
[http://www.freeones.com/jayden-james/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2558915]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jaydenjames/gender=f/jayden-jaymes.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=45421]
{{تصنيف كومونز|Jayden Jaymes}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
68ukgxt0zhgsriv04atgy73k75ila43
13009737
13009736
2026-04-21T09:27:21Z
El Gaafary
18310
13009737
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جايدن جيمس''' (Jayden Jaymes) ([[13 فبراير]] [[1986]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ميشيل لى مايو (Michele Lee Mayo)
== نشأتها ==
[[ملف:Jayden Jaymes at Exxxotica Miami 2009cut.jpg|right|thumb|250px|جايدن جيمس]]
اتولدت جايدن جيمس يوم [[13 فبراير]] [[1986]] فى مدينة [[آبلاند, سان بيرناردينو, كاليفورنيا|آبلاند]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Jayden James at AEE 2007 Thursday 2.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:AN Jayden James 1.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Jayden Jaymes cropped.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:AN Jayden James 2.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Sophie Dee, Sindee Jennings and Jayden Jaymes at AEE 2007 Thursday 2.jpg|thumb|350px|جايدن جيمس على اليمين جنب الممثلتين البورنوجرافيتين [[سيندى جينينجز]] (Sindee Jennings) فى الوسط و [[صوفى دى]] (Sophie Dee) على الشمال]]
[http://www.jaydenjamesxxx.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180319135439/http://jaydenjamesxxx.com/|date=2018-03-19}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_fr/Jayden_Jaymes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190617100016/https://everipedia.org/wiki/lang_fr/Jayden_Jaymes/|date=2019-06-17}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jayden_Jaymes]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Jayden_James]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jayden_Jaymes]
[http://www.freeones.com/jayden-james/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2558915]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jaydenjames/gender=f/jayden-jaymes.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=45421]
{{تصنيف كومونز|Jayden Jaymes}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
02kj2p66idpikcrfy6kh1c2twdr0zdz
13009738
13009737
2026-04-21T09:28:18Z
El Gaafary
18310
13009738
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جايدن جيمس''' (Jayden Jaymes) ([[13 فبراير]] [[1986]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ميشيل لى مايو (Michele Lee Mayo)
== نشأتها ==
[[ملف:Jayden Jaymes at Exxxotica Miami 2009cut.jpg|right|thumb|250px|جايدن جيمس]]
اتولدت جايدن جيمس يوم [[13 فبراير]] [[1986]] فى مدينة [[آبلاند, سان بيرناردينو, كاليفورنيا|آبلاند]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Jayden James at AEE 2007 Thursday 2.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:AN Jayden James 1.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Jayden Jaymes cropped.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:AN Jayden James 2.jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Sophie Dee, Sindee Jennings and Jayden Jaymes at AEE 2007 Thursday 2.jpg|thumb|350px|جايدن جيمس على اليمين جنب الممثلتين البورنوجرافيتين [[سيندى جينينجز]] (Sindee Jennings) فى الوسط و [[صوفى دى]] (Sophie Dee) على الشمال]]
[http://www.jaydenjamesxxx.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180319135439/http://jaydenjamesxxx.com/|date=2018-03-19}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_fr/Jayden_Jaymes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190617100016/https://everipedia.org/wiki/lang_fr/Jayden_Jaymes/|date=2019-06-17}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jayden_Jaymes]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Jayden_James]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jayden_Jaymes]
[http://www.freeones.com/jayden-james/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2558915]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jaydenjames/gender=f/jayden-jaymes.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=45421]
{{تصنيف كومونز|Jayden Jaymes}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
1wrwhdrl4mzt7om8dds9s4gxz0s5w2m
سارة ستون
0
80148
13009741
13003311
2026-04-21T09:33:46Z
El Gaafary
18310
13009741
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''سارة ستون''' (Sara Stone) ([[25 اغسطس]] [[1983]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Sara Stone 2009.jpg|right|thumb|250px|سارة ستون]]
اتولدت سارة ستون يوم [[25 اغسطس]] [[1983]] فى مدينة [[توررانس (كاليفورنيا)|تورانسى]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:SaraStone123.JPG|thumb|250px]]
[http://www.sarastone.com/sarastone.php]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Sara_Stone]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Sara_Stone]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Sara_Stone]
[http://www.freeones.com/sara-stone/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1965360]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=sarastone/gender=f/sara-stone.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=13620]
{{تصنيف كومونز|Sara Stone}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
flfmdz3gyj1k6gz5onwv8rqwluqzxpz
اسا اكيرا
0
80157
13009699
13005308
2026-04-21T08:01:47Z
El Gaafary
18310
13009699
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''اسا اكيرا''' (Asa Akira) ([[3 يناير]] [[1985]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية من اصل يابانى ، اسمها الحقيقى اسا تاكيجامى (Asa Takigami)
== نشأتها ==
[[ملف:Asa Akira 2014.png|right|thumb|250px|اسا اكيرا]]
اتولدت اسا اكيرا يوم [[3 يناير]] [[1985]] فى حى [[مانهاتن]] فى مدينة [[نيو يورك]] فى [[نيو يورك (ولايه)|ولاية نيو يورك]] الامريكية
[[ملف:Asa Akira at AVN Awards 2016 (2).jpg|thumb|350px|اسا اكيرا مع جوزها السابق الممثل البورنوجرافى [[تونى ريباس]] (Toni Ribas)]]
[http://www.asaakira.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Asa_Akira]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Asa_Akira]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Asa_Akira]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Asa_Akira]
[http://www.freeones.com/asa-akira/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2670531]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=asaakira/gender=f/asa-akira.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=48707]
{{تصنيف كومونز|Asa Akira}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:نسويين امريكان]]
[[تصنيف:امريكان يابانيين]]
[[تصنيف:شخصيات الحزب الديمقراطى الامريكى]]
[[تصنيف:اشتراكيين امريكان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من مدينة نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ولاية نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
eemlr1jecbcd3fsqn08r5a5dc9rtz9t
جيسيكا دريك
0
80159
13009746
12952602
2026-04-21T09:51:42Z
El Gaafary
18310
13009746
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيسيكا دريك''' (Jessica Drake) ([[14 اكتوبر]] [[1974]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى انجيلا پاتريس هيسليت (Angela Patrice Heaslet) وهى مرات الممثل والمخرج البورنوجرافى [[براد أرمسترونج]] (Brad Armstrong)
== نشأتها ==
[[ملف:Jessica Drake 2011.jpg|right|thumb|250px|جيسيكا دريك]]
اتولدت جيسيكا دريك يوم [[14 اكتوبر]] [[1974]] فى مدينة [[سان انطونيو]] فى ولاية [[تكساس]] الامريكية
[[ملف:Jessica Drake at AVN Adult Entertainment Expo 2008.jpg|thumb|250px]]
== شغلها ==
[[ملف:Jessica Drake, 2007 closeup.JPG|right|thumb|250px]]
ابتدت جيسيكا دريك شغلها فى مجال ال[[ترفيه]] للكبار بنشر صورها ال[[عرى|عريانة]] فى المجلات البورنوجرافية وظهورها على قناة [[Playboy TV]]<ref name=XRentDVD>{{مرجع ويب|url=http://www.xrentdvd.com/Porn_Star_Interviews/Jessica_Drake.html|title=Inside the Porn Studio: Inside jessica drake|accessdate=June 23, 2007|author=Big D|date=August 7, 2006|publisher=XRentDVD}}</ref>
[[ملف:Jessica Drake Brad Armstrong XRCO 3.jpg|thumb|350px|جيسيكا دريك مع جوزها الممثل البورنوجرافى [[براد أرمسترونج]] (Brad Armstrong)]]
فى سنة [[1999]] دخلت جيسيكا دريك فى مجال ال[[بورنوجرافيا]] بعدما صورت اول [[فيلم بورنوجرافى]] ليها و هو فيلم [[Pussyman's Decadent Divas 4]]<ref name=XRentDVD/>
[[ملف:Jessica Drake Evan Stone.jpg|thumb|250px|جيسيكا دريك مع جوزها السابق الممثل البورنوجرافى [[ايفان ستون]] (Evan Stone)]]
[[ملف:Jessica Drake AEE2009.jpg|right|thumb|250px]]
[http://www.guidetowickedsex.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191101060318/https://www.guidetowickedsex.com/|date=2019-11-01}}
[http://www.jessicadrake.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050626001541/http://www.jessicadrake.com/|date=2005-06-26}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Jessica_Drake]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jessica_Drake]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Jessica_Drake]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jessica_Drake]
[http://www.freeones.com/jessica-drake/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0236928]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jdrake/gender=f/jessica-drake.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=8490]
{{تصنيف كومونز|Jessica Drake}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجزايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:مدرسين للجنس]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:اعلاميين امريكان]]
[[تصنيف:انسانيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من تكساس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
oxxrbn6e5v6ws008trqri7i76k6vtdu
13009747
13009746
2026-04-21T09:53:22Z
El Gaafary
18310
13009747
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيسيكا دريك''' (Jessica Drake) ([[14 اكتوبر]] [[1974]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى انجيلا پاتريس هيسليت (Angela Patrice Heaslet) وهى مرات الممثل والمخرج البورنوجرافى [[براد أرمسترونج]] (Brad Armstrong)
== نشأتها ==
[[ملف:Jessica Drake 2011.jpg|right|thumb|250px|جيسيكا دريك]]
اتولدت جيسيكا دريك يوم [[14 اكتوبر]] [[1974]] فى مدينة [[سان انطونيو]] فى ولاية [[تكساس]] الامريكية
[[ملف:Jessica Drake at AVN Adult Entertainment Expo 2008.jpg|thumb|250px]]
== شغلها ==
[[ملف:Jessica Drake, 2007 closeup.JPG|right|thumb|250px]]
ابتدت جيسيكا دريك شغلها فى مجال ال[[ترفيه]] للكبار بنشر صورها ال[[عرى|عريانة]] فى المجلات البورنوجرافية وظهورها على قناة [[Playboy TV]]<ref name=XRentDVD>{{مرجع ويب|url=http://www.xrentdvd.com/Porn_Star_Interviews/Jessica_Drake.html|title=Inside the Porn Studio: Inside jessica drake|accessdate=June 23, 2007|author=Big D|date=August 7, 2006|publisher=XRentDVD}}</ref>
[[ملف:Jessica Drake Brad Armstrong XRCO 3.jpg|thumb|350px|جيسيكا دريك مع جوزها الممثل البورنوجرافى [[براد أرمسترونج]] (Brad Armstrong)]]
فى سنة [[1999]] دخلت جيسيكا دريك فى مجال ال[[بورنوجرافيا]] بعدما صورت اول [[فيلم بورنوجرافى]] ليها و هو فيلم [[Pussyman's Decadent Divas 4]]<ref name=XRentDVD/>
[[ملف:Jessica Drake Evan Stone.jpg|thumb|250px|جيسيكا دريك مع جوزها السابق الممثل البورنوجرافى [[ايفان ستون]] (Evan Stone)]]
[[ملف:Jessica Drake AEE2009.jpg|right|thumb|250px]]
[http://www.guidetowickedsex.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191101060318/https://www.guidetowickedsex.com/|date=2019-11-01}}
[http://www.jessicadrake.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050626001541/http://www.jessicadrake.com/|date=2005-06-26}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Jessica_Drake]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jessica_Drake]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Jessica_Drake]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jessica_Drake]
[http://www.freeones.com/jessica-drake/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0236928]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jdrake/gender=f/jessica-drake.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=8490]
{{تصنيف كومونز|Jessica Drake}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:مدرسين للجنس]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:اعلاميين امريكان]]
[[تصنيف:انسانيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من تكساس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
993tiipflo4tql3mwr6sjfpr43xx7v3
راس دوله
0
80291
13009594
13006655
2026-04-20T15:04:15Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: لم يعد ← ما بقاش ، الكتير من ← كتير من (5)، بهذه الطريقة ← بالطريقه دى
13009594
wikitext
text/x-wiki
{{مصطلح}}
'''راس الدوله''' هو الشخصية العامة [[دوله سايده|للدولة ذات السيادة]] . يعتمد الاسم اللى يتقال على منصب راس الدوله على شكل [[حكومه|الحكومة]] فى البلد و أى [[فصل السلطات|فصل للسلطات]] ؛ تتراوح صلاحيات المنصب فى كل بلد من كونه رئيس للحكومة لكونه اكتر من مجرد شخصية شرفية .فى [[نظام برلمانى|النظام البرلمانى]] ، زى الهند أو المملكة المتحدة ، فى العاده تكون صلاحيات راس الدوله شرفية فى الغالب، مع وجود رئيس حكومة منفصل. بس، فى بعض الأنظمة البرلمانية، زى جنوب افريقيا ، فيه رئيس تنفيذى و هو راس الدوله و رئيس الحكومة. وعلى نحو مماثل، فى بعض الأنظمة البرلمانية لا يكون راس الدوله هو رئيس الحكومة، لكنه لسه ليه صلاحيات كبيرة، زى المغرب . عكس ده من كده، [[نظام شبه رئاسى|النظام شبه الرئاسى]] ، زى فرنسا ، يكون فيه رؤساء الدولة والحكومة هم القادة ''الفعليون'' للأمة (فى الممارسة العملية يقسمون قيادة الأمه بينهم).
وفى الوقت نفسه، فى [[نظام رئاسى|الأنظمة الرئاسية]] ، يكون راس الدوله هو كمان رئيس الحكومة. فى [[دوله شيوعيه|الدول الشيوعية]] ذات [[نظام الحزب الواحد|الحزب الواحد]] ، لا يتمتع منصب الرئيس بأى صلاحيات ملموسة فى حد ذاته؛ بس، بما أن زى ده راس الدوله، كمسألة عرفية، يشغل فى نفس الوقت منصب الأمين العام للحزب الشيوعى ، فهو الزعيم التنفيذى مع صلاحياته المستمدة من وضعه كزعيم للحزب ، مش منصب الرئيس. الرئيس الفرنساوى الأسبق [[شارل دى جول|شارل ديغول]] ، وقت تطويره للدستور الفرنساوى الحالى (1958)، قال إن راس الدوله لازم يجسد ''{{Lang|fr|l'esprit de la nation}}'' ("روح الأمة").
== النماذج الدستورية ==
[[ملف:Bratislava-grassalkovičov_palác.jpg|تصغير| [[قصر جراسالكوفيتش]] فى [[براتيسلافا]] هو مقر رئيس سلوفاكيا .]]
بعض الكتاب الأكاديميين يناقشو [[دوله|الدول]] [[حكومه|والحكومات]] حسب "النماذج".<ref>{{مرجع ويب
| url = http://denning.law.ox.ac.uk/themes/iecl/pdfs/whoseeurope.pdf
| title = Whose Europe? National Models and the Constitution of the European Union
| year = 2003
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150617084528/http://denning.law.ox.ac.uk/themes/iecl/pdfs/whoseeurope.pdf
| archivedate = 17 June 2015
| accessdate = 23 December 2014
| editor1-last = Nicolaidis and Weatherill
}}</ref><ref>{{Cite journal|url=https://digitalcommons.law.yale.edu/cgi/viewcontent.cgi?referer=https%253A%252F%252Fscholar.google.co.uk%252Fscholar%253Fq%253DThe%2520Managerial%2520Constitution%253A%2520The%2520Convergence%2520of%2520Constitutional%2520and%2520Corporate%2520Governance%2520Models&=&hl=ar&=&as_sdt=0&=&as_vis=1&=&oi=scholart&=&httpsredir=1&=&article=1130&=&context=yls_sela&=&sei-redir=1#search=%22Managerial%20Constitution%3A%20Convergence%20Constitutional%20Corporate%20Governance%20Models%22|title=The Managerial Constitution: The Convergence of Constitutional and Corporate Governance Models|last=Gouvea|first=C. P.|year=2013|doi=10.2139/ssrn.2288315|ssrn=2288315|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210818035818/https://digitalcommons.law.yale.edu/cgi/viewcontent.cgi?referer=https%253A%252F%252Fscholar.google.co.uk%252Fscholar%253Fq%253DThe%2520Managerial%2520Constitution%253A%2520The%2520Convergence%2520of%2520Constitutional%2520and%2520Corporate%2520Governance%2520Models&=&hl=ar&=&as_sdt=0&=&as_vis=1&=&oi=scholart&=&httpsredir=1&=&article=1130&=&context=yls_sela&=&sei-redir=1|archivedate=18 August 2021}}</ref><ref>{{Cite journal|first=Heinz|last=Klug|title=Postcolonial Collages: Distributions of Power and Constitutional Models, With Special Reference to South Africa|journal=International Sociology|volume=18|issue=1|pages=114–131|doi=10.1177/0268580903018001007|date=March 2003}}</ref> فى العاده يكون للدولة القومية المستقلة رئيس دولة، ويحدد مدى السلطات التنفيذية اللى ليه يها رئيسها للحكومة أو الوظايف التمثيلية الرسمية. حسب البروتوكول : فى العاده يتم تحديد راس الدوله المستقلة [[سياده|ذات السيادة]] على أنه الشخص الذي، حسب لدستور تلك الدولة، هو [[عاهل|الملك]] الحاكم، فى حالة [[ملكيه|الملكية]] ؛ أو الرئيس، فى حالة [[جمهوريه|الجمهورية]] .
من [[دستور|دساتير]] الدول (القوانين الأساسية) اللى تنشئ أنظمة سياسية مختلفة، ممكن التمييز بين 4 أنواع رئيسية من رؤساء الدول:
# [[نظام برلمانى|النظام البرلمانى]] ، مع نموذجين فرعيين؛
## ''النموذج القياسي'' ، حيث يمتلك راس الدوله، من الناحية النظرية، سلطات تنفيذية رئيسية، لكن دى السلطة تمارس بناء على نصيحة ملزمة من رئيس الحكومة (زى [[المملكه المتحده|المملكة المتحدة]] ، [[الهند]] ، [[المانيا]] ).
## ''النموذج غير التنفيذي'' ، حيث لا يتمتع راس الدوله بأى صلاحيات تنفيذية أو صلاحيات تنفيذية محدودة للغاية، ويكون له دور احتفالى ورمزى بشكل أساسى (زى [[السويد]] [[اليابان|واليابان]] [[اسرائيل|و إسرائيل]] ).
# [[نظام شبه رئاسى|النظام شبه الرئاسى]] ، حيث يتقاسم راس الدوله السلطات التنفيذية الرئيسية مع رئيس الحكومة أو مجلس الوزراء (زى [[روسيا]] [[فرنسا|وفرنسا]] [[سريلانكا|وسريلانكا]] )؛ و
# [[نظام رئاسى|النظام الرئاسى]] ، حيث يكون راس الدوله هو كمان رئيس الحكومة ولديه كل السلطات التنفيذية (زى [[امريكا|الولايات المتحدة]] ، [[اندونيسيا]] ، [[كوريا الجنوبيه|كوريا الجنوبية]] ).
فى واحد من المكونات الفيدرالية أو الأقاليم التابعة، حامل منصب مماثل لمنصب راس الدوله يتولى الدور نفسه. زى ، فى كل مقاطعة كندية يتم تنفيذ الدور من قبل نائب الحاكم ، فى الوقت نفسه فى معظم [[اقاليم ما بعد البحار البريطانيه|الأقاليم البريطانية الخارجية]] يتم تنفيذ الصلاحيات والواجبات من قبل [[اقاليم ما بعد البحار البريطانيه|الحاكم]] . وينطبق الأمر نفسه على الولايات الأسترالية ، والولايات الهندية ، وما لذلك. زى ، تنص الوثيقة الدستورية [[هونج كونج|لهونج كونج]] ، القانون الأساسى ، على أن الرئيس التنفيذى هو رئيس المنطقة الإدارية الخاصة، و دوره كرئيس للحكومة. بس، دول الرؤساء غير اصحاب السيادة عندهم دور محدود أو لا يذكر فى الشؤون الدبلوماسية، و ده حسب الوضع والمعايير والممارسات فى الأقاليم المعنية.
=== النظام البرلمانى ===
[[ملف:Forms_of_government_parliamentary.svg|تصغير|الدول البرلمانية فى العالم ( من 2025 ):]]
==== النموذج القياسى ====
فى [[نظام برلمانى|الأنظمة البرلمانية]] ممكن يكون راس الدوله مجرد [[الريس التنفيدى|رئيس تنفيذى]] اسمي، يرأس [[سلطه تنفيذيه|الفرع التنفيذى]] للدولة، ويمتلك سلطة تنفيذية محدودة. لكن فى الواقع، و بعد عملية التطور الدستوري، السلطات فى العاده تمارس بتوجيه من [[مجلس الوزراه|مجلس الوزراء]] ، برئاسة رئيس الحكومة اللى يكون مسؤول قدام السلطة التشريعية. وتتطلب دى المساءلة والشرعية اختيار شخص يحظى بدعم الأغلبية فى [[سلطه تشريعيه|الهيئة التشريعية]] (أو على الأقل مش معارضة الأغلبية ــ و هو فرق دقيق ولكنه مهم). كما يمنح ده التعديل السلطة التشريعية حق التصويت على إسقاط رئيس [[حكومه|الحكومة]] و حكومته،و ده يجبرها إما على الاستقالة أو السعى لحل البرلمان. و كده يقال إن السلطة التنفيذية مسؤولة (أو خاضعة للمساءلة) قدام السلطة التشريعية، مع قبول رئيس الحكومة ومجلس الوزراء بدورهما المسؤولية الدستورية عن تقديم المشورة الدستورية لرئيس الدولة.
[[ملف:King_Harald_V_2021.jpg|left|تصغير| الملك [[هارلد الخامس|هارالد الخامس]] ملك [[النرويج]]]]
فى [[ملكية دستوريه|الملكيات الدستورية]] البرلمانية، تستمد شرعية راس الدوله غير المنتخب فى العاده من الموافقة الضمنية للشعب بالممثلين المنتخبين. وبناء على ذلك، فى وقت [[ثوره مجيده|الثورة المجيدة]] ، تصرف البرلمان الإنجليزى بسلطته الخاصة لتعيين ملك وملكة جديدين (الملكان المشتركان [[مارى التانيه ملكة انجلترا|مارى الثانية]] [[ويليام التالت ملك انجلترا|وويليام التالت]] )؛ وعلى نحو مماثل، تطلب تنازل [[ادوارد التامن ملك المملكه المتحده|إدوارد الثامن]] عن العرش موافقة الممالك الست المستقلة اللى كان ملكها. فى الملكيات اللى عندها دستور مكتوب، ياتعمل منصب الملك حسب الدستور ويمكن إلغاؤه بإجراء ديمقراطى علشان تعديل الدستور. و فى كتير من الحالات، هناك عقبات إجرائية كبيرة مفروضة على زى ده الإجراء ( زى فى [[دستور اسبانيا]] ).
فى الجمهوريات ذات النظام البرلمانى ( زى الهند و المانيا والنمسا وايطاليا و إسرائيل)، يتقال على راس الدوله فى العاده لقب ''[[رئيس|الرئيس]]'' والوظايف الرئيسية لدول الرؤساء هيا فى الأساس احتفالية ورمزية، على عكس الرؤساء فى النظام الرئاسى أو شبه الرئاسى.
فى الواقع، فيه متغيرات كتير لمنصب راس الدوله ضمن النظام البرلمانى. كلما كان الدستور أقدم، كلما كان فيه مجال دستورى اكبر لرئيس الدولة لممارسة سلطات اكبر على الحكومة، علشان كتير من دساتير الأنظمة البرلمانية القديمة تمنح رؤساء الدولة سلطات ووظايف مماثلة للأنظمة الرئاسية أو شبه الرئاسية، و فى بعض الحالات دون الإشارة لالمبادئ الديمقراطية الحديثة للمساءلة قدام البرلمان أو لحد قدام المناصب الحكومية الحديثة. و فى العاده كانت للملك سلطة إعلان الحرب دون الحصول على موافقة مسبقة من البرلمان.
زى ، حسب دستور مملكة سردينيا سنة 1848، بعدين [[مملكة ايطاليا]] ، كان ''قانون ألبرتينو'' ــ الموافقة البرلمانية على الحكومة اللى يعينها الملك ــ أمر معتاداً، ولكنه ماكانش مطلوب حسب القانون.
من الأمثلة على رؤساء الدول فى الأنظمة البرلمانية اللى بيستعملو سلطات اكبر من المعتاد، إما بسبب دساتير غامضة أو حالات طوارئ وطنية مش مسبوقة، القرار اللى اتخذه الملك [[ليوبولد التالت ملك بلجيكا]] بالاستسلام نيابة عن دولته للجيش الألمانى الغازى سنة 1940، ضد إرادة حكومته. وباعتباره أن مسؤوليته تجاه الأمة حسب قسم التتويج تتطلب منه التصرف، اعتقد أن قرار حكومته بالقتال بدل الاستسلام كان غلط ومن شأنه أن يلحق الضرر ببلجيكا. (أثبت قرار ليوبولد أنه مثير للجدل لحد كبير. بعد [[الحرب العالميه التانيه]] ، صوتت بلجيكا فى استفتاء للسماح له باستئناف سلطاته وواجباته الملكية، لكن بسبب الجدل المستمر تنازل فى النهاية عن العرش.) تم حل الأزمة الدستورية البلجيكية سنة 1990، لما رفض [[بودوان الاول ملك بلجيكا|راس الدوله]] التوقيع على مشروع قانون يسمح بالإجهاض، بتولى مجلس الوزراء سلطة إصدار القانون فى الوقت نفسه كان بيتعامل على أنه "غير قادر على الحكم" لمدة أربع وعشرين ساعة.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.nytimes.com/1990/04/05/world/belgian-king-unable-to-sign-abortion-law-takes-day-off.html
| title = Belgian King, Unable to Sign Abortion Law, Takes Day Off
| date = 5 April 1990
| website = The New York Times
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20170321121749/http://www.nytimes.com/1990/04/05/world/belgian-king-unable-to-sign-abortion-law-takes-day-off.html
| archivedate = 21 March 2017
| accessdate = 8 February 2017
}}</ref><ref>Art. 93. "Should the King find himself unable to reign, the ministers, having observed this inability, immediately summon the Chambers. Regency and guardianship are to be provided by the united Chambers." ''The Constitution of Belgium, Coordinated text of 14 February 1994 (last updated 8 May 2007)''{{مرجع ويب
| url = http://home.scarlet.be/dirkvanheule/compcons/ConstitutionBelgium/ConstitutionBelgium.htm
| title = Constitution of Belgium
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130601055805/http://home.scarlet.be/dirkvanheule/compcons/ConstitutionBelgium/ConstitutionBelgium.htm
| archivedate = 1 June 2013
| accessdate = 10 December 2014
}}</ref>
==== نموذج مش تنفيذى ====
{{multiple image|width=150|footer=Two contemporary heads of state who are [[Constitutional monarchy|constitutional monarchs]]. but with no political power: King [[Norodom Sihamoni]] of Cambodia (left), and King [[Felipe VI of Spain]] (right).|image1=King Norodom Sihamoni (2019).jpg|image2=Felipe VI in 2023.jpg}}
المسؤولين دول مستبعدون تماما من السلطة التنفيذية: فهم ما يمتلكشون لحد سلطات تنفيذية نظرية أو أى دور، و لو كان رسميا، جوه الحكومة. ومن بعدين حكومات ولاياتهم لا يشار ليها بالأنماط البرلمانية التقليدية لرؤساء الدولة زى ''حكومة صاحب الجلالة'' أو ''حكومة صاحب السعادة'' . ضمن دى الفئة العامة، قد توجد متغيرات حسب الصلاحيات والوظايف. اتحط Constitution of Japan فى ظل الاحتلال المتحالف اللى أعقب [[الحرب العالميه التانيه]] و كان يهدف لاستبدال النظام [[ملكية مطلقه|الملكى]] العسكرى شبه المطلق السابق بنظام ديمقراطى ليبرالى [[نظام برلمانى|برلمانى]] . يمنح الدستور صراحةً كافة السلطات التنفيذية لمجلس الوزراء ، اللى يرأسه [[رئيس وزرا اليابان|رئيس الوزراء]] (المادتان 65 و66) ويكون مسؤول قدام البرلمان (المادتان 67 و69). وبييتعرف [[امبراطور اليابان|الإمبراطور]] فى الدستور بأنه "رمز الدولة و وحدة الشعب" (المادة 1)، ويُعترف به عموم فى كل اماكن العالم باعتباره راس الدوله اليابانية. رغم ان الإمبراطور يعين رئيس الوزراء رسمى فى منصبه، المادة 6 من الدستور تلزمه بتعيين المرشح "كما يعينه البرلمان"، دون أى حق فى رفض التعيين. إنه مجرد شخصية شرفية لا ليها أى صلاحيات تقديرية مستقلة تتعلق بحكم اليابان.<ref name="unprotocol">[https://www.un.int/protocol/sites/www.un.int/files/Protocol%20and%20Liaison%20Service/hspmfm.pdf HEADS OF STATE, HEADS OF GOVERNMENT, MINISTERS FOR FOREIGN AFFAIRS] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160825170600/https://www.un.int/protocol/sites/www.un.int/files/Protocol%20and%20Liaison%20Service/hspmfm.pdf|date=25 August 2016}}, Protocol and Liaison Service, United Nations (8 April 2016). Retrieved on 15 April 2016.</ref><ref name="japan">[http://www.kantei.go.jp/foreign/constitution_and_government_of_japan/constitution_e.html The Constitution of Japan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131214104438/http://www.kantei.go.jp/foreign/constitution_and_government_of_japan/constitution_e.html|date=14 December 2013}}, [[رئيس وزرا اليابان|Office of the Prime Minister]]. Retrieved on 2 November 2012.</ref> من إقرار أداة الحكم فى [[السويد]] سنة 1974، ما بقاش [[ملك السويد|الملك السويدى]] ليه كتير من وظايف راس الدوله القياسية فى النظام البرلمانى اللى كانت من اختصاصه فى السابق، زى ما كانت الحال فى أداة الحكم السابقة سنة 1809 . اليوم، يعين رئيس البرلمان (بعد التصويت فى [[ريكسدوج|البرلمان]] ) [[رئيس وزرا السويد|رئيس الوزراء]] وينهى مهمته بعد التصويت بحجب الثقة أو الاستقالة الطوعية. ياتعيين أعضاء مجلس الوزراء وعزلهم حسب لتقدير رئيس الوزراء وحده. يتم إصدار القوانين و الأنظمة من قبل اثنين من أعضاء مجلس الوزراء بالتوقيع بالإجماع "نيابة عن الحكومة"، والحكومة - مش الملك - هيا الطرف المتعاقد الأعلى بخصوص بالمعاهدات الدولية. وتتمثل الوظايف الرسمية المتبقية للملك، حسب تفويض دستورى أو اتفاقية غير مكتوبة، فى افتتاح الدورة السنوية للبرلمان، واستقبال السفراء الأجانب و توقيع خطابات اعتماد السفراء السويديين، ورئاسة اللجنة الاستشارية الخارجية، ورئاسة مجلس الوزراء الخاص لما يتولى رئيس وزراء جديد منصبه، و إبلاغه من قبل رئيس الوزراء بأمور الدولة.<ref name="sweden ig">[http://www.riksdagen.se/Global/dokument/dokument/laws/the-instrument-of-government-2012.pdf The Instrument of Government] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140520150842/http://www.riksdagen.se/Global/dokument/dokument/laws/the-instrument-of-government-2012.pdf|date=20 May 2014}}, [[ريكسدوج|Riksdag of Sweden]]. Retrieved on 2 November 2012.</ref>
الاتصال الوحيد اللى يجريه [[رئيس ايرلاندا|رئيس أيرلندا]] مع الحكومة الأيرلندية يتم بجلسة إحاطة رسمية يقدمها [[تيشخ|رئيس الوزراء]] (رئيس الحكومة) للرئيس. بس، مش عند الرئيس حق الوصول لالوثائق، ويتم الوصول لالوزراء بوزارة رئيس الوزراء . بس، يتمتع الرئيس بصلاحيات احتياطية محدودة، زى إحالة مشروع قانون لالمحكمة العليا لاختبار دستوريته، اللى بتستعمل حسب تقدير الرئيس.<ref name="ireland">[http://www.irishstatutebook.ie/en/constitution/index.html Constitution of Ireland] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150820000112/http://www.irishstatutebook.ie/en/constitution/index.html|date=20 August 2015}}, Office of the Attorney General (December 2013). Retrieved 3 August 2014.</ref> راس الدوله الجمهورى غير التنفيذى الاكتر تطرف هو [[ليستة رؤسا اسرائيل|رئيس إسرائيل]] ، اللى لا ليه أية صلاحيات احتياطية .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://knesset.gov.il/constitution/ConstMJewishState.htm
| title = Constitution of Israel
}}</ref> إن أقل السلطات الشرفية اللى ليه يها الرئيس هيا إصدار تفويض لمحاولة تشكيل الحكومة، والموافقة على حل [[الكنيست]] اللى يقوم به رئيس الوزراء، والعفو عن المجرمين أو تخفيف عقوبتهم.
==== النموذج التنفيذى ====
بعض الجمهوريات البرلمانية ( زى [[جنوب افريقيا]] [[بوتسوانا|وبوتسوانا]] [[كيريباتى|وكيريباتى]] ) دمجت أدوار راس الدوله مع رئيس الحكومة ( زى فى النظام الرئاسى)، فى حين بقا المسؤول التنفيذى الوحيد، اللى فى الغالب يسمى رئيس ، معتمدًا على ثقة البرلمان فى الحكم ( زى فى النظام البرلمانى). رغم كونه الرمز الرئيسى للأمة، الرئيس فى النظام ده يعمل فى الغالب كرئيس للوزراء لازم يكون الرئيس الحالى عضو فى الهيئة التشريعية فى وقت الانتخابات، و الإجابة على جلسات الأسئلة فى البرلمان، و تجنب اقتراحات حجب الثقة .
=== الأنظمة شبه الرئاسية ===
[[ملف:De_Gaulle-OWI.jpg|left|تصغير| [[شارل دى جول|شارل ديغول]] ، رئيس و رئيس دولة الجمهورية الفرنسية الخامسة (1959–1969)]]
تجمع الأنظمة شبه الرئاسية بين سمات الأنظمة الرئاسية والبرلمانية، وبالخصوص (فى النوع الفرعى الرئاسى البرلمانى) وجود شرط مفاده أن تكون الحكومة مسؤولة قدام الرئيس والسلطة التشريعية. ينص دستور الجمهورية الفرنسية الخامسة على وجود [[رئيس وزرا فرنسا|رئيس وزراء]] يتم اختياره من قبل الرئيس، لكن رغم ده لازم يكون قادر على الحصول على الدعم فى [[الجمعيه الوطنيه الفرنسيه|الجمعية الوطنية]] . إذا كان الرئيس من واحد من جنبيىن الطيف السياسى و كانت المعارضة تسيطر على الهيئة التشريعية، الرئيس فى العاده يكون ملزم باختيار شخص من المعارضة علشان يكون رئيس للوزراء، هيا العملية المعروفة باسم التعايش . زى ، اضطر الرئيس [[فرانسوا ميتيران|فرانسوا ميتران]] ، الاشتراكي، لالتعايش مع الفرنساوى الجديد الديجولى (اليمينى) [[جاك شيراك]] ، اللى بقا رئيس لوزرائه من سنة 1986 لسنة 1988. فى النظام الفرنسي، فى حالة التعايش، يتسمح للرئيس ساعات كتير بتحديد أجندة السياسة فى مجال الأمن والشؤون الخارجية، فى الوقت نفسه يدير رئيس الوزراء الأجندة المحلية والاقتصادية. وتتطور بلاد تانيه لما يشبه النظام شبه الرئاسى أو لحد النظام الرئاسى الكامل. زى ، نص دستور [[جمهورية فايمار]] على وجود رئيس منتخب شعبى ليه سلطات تنفيذية مهيمنة نظرى و كان مفترض أن تمارس بس فى حالات الطوارئ، ومجلس وزراء يعينه الرئيس من الرايخستاغ ، اللى كان من المتوقع فى الظروف العادية أن يكون مسؤول قدام الرايخستاغ. فى البداية، كان الرئيس مجرد شخصية رمزية مع هيمنة الرايخستاغ؛ بس، أدى عدم الاستقرار السياسى المستمر، حيث استمرت الحكومات ساعات كتير لشوية أشهر بس، لتغيير فى هيكل السلطة فى الجمهورية، مع استخدام سلطات الطوارئ اللى ليه يها الرئيس بشكل متزايد لدعم الحكومات اللى تواجه تحدى بتصويت الرايخستاغ المنتقد أو لحد المعادى. بحلول سنة 1932، تحولت السلطة لحد أن الرئيس الألماني، [[پول فون هيندنبورج|بول فون هيندنبورغ]] ، بقا قادر على إقالة [[مستشار المانيا|المستشار]] واختيار شخصه لالمنصب ده ، رغم ان المستشار المنتهية ولايته كان ليه ثقة الرايخستاغ فى الوقت نفسه ماكانش المستشار الجديد ليه دى الثقة. و بعد كده ، الرئيس فون هيندينبورغ استخدم سلطته لتعيين [[ادولف هيتلر|أدولف هتلر]] مستشار دون استشارة الرايخستاغ.
=== النظام الرئاسى ===
[[ملف:Gilbert_Stuart_-_George_Washington_(Lansdowne_Portrait)_-_Google_Art_Project.jpg|تصغير| [[جورج واشينطون|جورج واشنطن]] ، أول [[رئيس امريكا|رئيس للولايات المتحدة]] ، أرسى سابقة لرئيس الدولة التنفيذى فى الأنظمة الجمهورية للحكومة]]
''ملاحظة: ما يحقش لرئيس الدولة فى النظام "الرئاسي" أن يحمل فى الواقع لقب " [[رئيس]] " - يشير اسم النظام لأى رئيس دولة يحكم فعلى ولا يعتمد بشكل مباشر على [[سلطه تشريعيه|الهيئة التشريعية]] للبقاء فى منصبه.''
وتنص بعض الدساتير أو القوانين الأساسية على أن يكون راس الدوله مش بس من الناحية النظرية بل من الناحية العملية رئيس تنفيذى، يعمل بشكل منفصل عن السلطة التشريعية ومستقل عنها. يُعرف النظام ده باسم "النظام الرئاسي" ويتسما ساعات "النموذج الإمبراطوري"، لأن المسؤولين التنفيذيين فى الحكومة مسؤولين بشكل حصرى قدام راس الدوله القائم بأعماله، ويتم اختيارهم وفصلهم فى بعض الأحيان من قبل راس الدوله دون الرجوع لالسلطة التشريعية. ومن الجدير بالملاحظة أن بعض الأنظمة الرئاسية، ها لا توفر المساءلة التنفيذية الجماعية قدام السلطة التشريعية، قد تتطلب موافقة السلطة التشريعية على الأفراد قبل توليهم مناصبهم الوزارية وتمكين السلطة التشريعية من إقالة الرئيس من منصبه (زى ، فى [[امريكا|الولايات المتحدة الامريكانيه]] ). فى دى الحالة، يتركز النقاش حول تثبيتهم فى مناصبهم، مش إقالتهم من مناصبهم، ولا يتضمن سلطة رفض أو الموافقة على أعضاء مجلس الوزراء المقترحين ''كتلة واحدة'' ، و علشان كده المساءلة لا تعمل بنفس المعنى المفهوم فى النظام البرلمانى.
[[نظام رئاسى|الأنظمة الرئاسية]] سمة بارزة للدساتير فى [[الامريكتين|الأمريكتين]] ، بما فيها دساتير [[رئيس ارجنتين|الأرجنتين]] [[رئيس برازيل|والبرازيل]] [[رئيس كولومبيا|وكولومبيا]] [[رئيس السالڤادور|والسلفادور]] والمكسيك [[رئيس ڤينيزويلا|وفنزويلا]] ؛ ويرجع ده عموم للنفوذ القوى للولايات [[امريكا|المتحدة]] فى المنطقة، كان [[دستور امريكا]] يعتبر مصدر إلهام ونموذج لحروب الاستقلال فى امريكا اللاتينية فى أوائل القرن التسعتاشر. يتم اختيار معظم الرؤساء فى زى دى البلاد بوسايل ديمقراطية (انتخاب شعبى مباشر أو غير مباشر)؛ بس، زى كل الأنظمة التانيه، يشمل النموذج الرئاسى كمان الأشخاص اللى بيبقو رؤساء الدولة بوسايل تانيه، وبالخصوص بالدكتاتورية العسكرية أو ''[[انقلاب|الانقلاب]]'' ، زى ما هو الحال فى الغالب فى [[امريكا اللاتينيه|امريكا اللاتينية]] [[الشرق الاوسط|والشرق الأوسط]] و غيرها من الأنظمة الرئاسية. ممكن كمان العثور على بعض خصايص النظام الرئاسي، زى وجود شخصية سياسية مهيمنة قوية مع وجود سلطة تنفيذية مسؤولة قدامها، مش السلطة التشريعية، فى [[ملكية مطلقه|الملكيات المطلقة]] [[ملكية دستوريه|والملكيات البرلمانية]] و الأنظمة [[نظام الحزب الواحد|ذات الحزب الواحد]] (زى ، [[شيوعيه|الشيوعية]] )، لكن فى معظم حالات الدكتاتورية، يتم تطبيق نماذجهم الدستورية المعلنة بالاسم بس مش فى النظرية أو الممارسة السياسية.
=== الدول ذات الحزب الواحد ===
فى بعض الدول اللى تخضع لدساتير [[ماركسيه-لينينيه|ماركسية لينينية]] من نوع الدولة الاشتراكية الدستورية المستوحاة من [[اتحاد سوڤيتى|الاتحاد السوفييتى السابق وجمهورياته]] السوفييتية التأسيسية، كانت السلطة السياسية الحقيقية تنتمى لالحزب القانونى الوحيد. فى دى الدول، ماكانش هناك منصب رسمى لرئيس الدولة، بل كان زعيم السلطة التشريعية يعتبر أقرب ما يكون لراس الدوله كشخص طبيعى . فى الاتحاد السوفييتي، حمل المنصب ده ألقاب زى ''رئيس اللجنة التنفيذية المركزية لاتحاد الجمهوريات الاشتراكية السوفييتية'' ؛ ''ورئيس هيئة رئاسة مجلس السوفييت الأعلى'' ؛ و فى حالة [[جمهوريه روسيا السوفيتيه الاتحاديه الاشتراكيه|روسيا السوفييتية]] ''رئيس اللجنة التنفيذية المركزية لمؤتمر عموم روسيا للسوفييت'' (قبل سنة 1922)، ''ورئيس [[اللجنه المركزيه للحزب الشيوعى السوفيتى|مكتب اللجنة المركزية]] لجمهورية روسيا السوفييتية الاتحادية الاشتراكية'' (1956-1966). ممكن كان المنصب ده يشغله أو لا يشغله الزعيم السوفييتى [[حكم الواقع|الفعلى]] فى تلك اللحظة. زى ، لم يرأس [[نيكيتا خروتشوف|نيكيتا خروشوف]] المجلس الأعلى قط، بل كان السكرتير الاولانى للجنة المركزية للحزب الشيوعى (زعيم الحزب) و رئيس مجلس الوزراء ( رئيس الحكومة ).
ممكن ده يوصل لتباين مؤسسي، كما هيا الحال فى [[كوريا الشماليه|كوريا الشمالية]] ، حيث ظل المنصب فاضى لسنين بعد اتولا زعيم الحزب [[كيم ايل سونج|كيم إيل سونغ]] الرئاسة. و الرئيس الراحل اتمنح لقب ''" الرئيس الأبدى "'' (وهو لقب يشبه بعض التقاليد القديمة فى الشرق الأقصى لمنح أسماء و ألقاب بعد الوفاة للملوك). و ورث ابنه [[كيم چونج ايل|كيم جونج إيل]] كل السلطات الجوهرية باعتباره زعيم الحزب، اللى لم يتم إنشاؤه رسمى لمدة أربع سنين . تم استبدال منصب الرئيس رسمى فى 5 سبتمبر 1998، لأغراض احتفالية، بمنصب رئيس هيئة رئاسة الجمعية الشعبية العليا ، فى حين اعلان منصب زعيم الحزب كرئيس للجنة الدفاع الوطنى فى نفس الوقت "أعلى منصب فى الدولة"، و هو مش على عكس [[دينج شياو بينج]] فى وقت سابق فى [[الصين|جمهورية الصين الشعبية]] .
فى [[الصين]] ، حسب دستور البلاد الحالي، منصب [[رئيس الصين|الرئيس الصينى]] منصب شرفى لحد كبير وله سلطة محدودة.<ref>{{استشهاد بخبر
| title = Ending Term Limits for China's Xi Is a Big Deal. Here's Why. - Is the presidency powerful in China?
| url = https://www.nytimes.com/2018/03/10/world/asia/china-xi-jinping-term-limit-explainer.html
| date = 10 March 2018
| work = [[The New York Times]]
| last = Chris Buckley
| last2 = Adam Wu
| quote = In China, the political job that matters most is the General Secretary of the Communist Party. The party controls the military and domestic security forces, and sets the policies that the government carries out. China's presidency lacks the authority of the American and French presidencies.
| accessdate = 28 September 2019
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20180312103512/https://www.nytimes.com/2018/03/10/world/asia/china-xi-jinping-term-limit-explainer.html
| archivedate = 12 March 2018
}}</ref><ref>[http://www.kkhsou.in/main/polscience/structure_function.html Krishna Kanta Handique State Open University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140502002431/http://www.kkhsou.in/main/polscience/structure_function.html|date=2 May 2014}}, EXECUTIVE: THE PRESIDENT OF THE CHINESE REPUBLIC.</ref> بس، من سنة 1993، بقا منصب الرئاسة حسب اتفاقية يتولى رئاسته فى الوقت نفسه الأمين العام للحزب الشيوعى الصينى ، <ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://multimedia.scmp.com/widgets/china/cpc-primer/
| title = A simple guide to the Chinese government
| work = [[South China Morning Post]]
| quote = [[Xi Jinping]] is the most powerful figure in the Chinese political system. He is the President of China, but his real influence comes from his position as the [[General Secretary of the Chinese Communist Party]].
| accessdate = 28 September 2019
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20180513080847/https://multimedia.scmp.com/widgets/china/cpc-primer/
| archivedate = 13 May 2018
}}</ref> و هو الزعيم الأعلى فى [[نظام الحزب الواحد]] .<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.reuters.com/article/us-china-politics/china-sets-stage-for-xi-to-stay-in-office-indefinitely-idUSKCN1G906W
| title = China sets stage for Xi to stay in office indefinitely
| work = [[رويترز]]
| date = 25 February 2018
| quote = However, the role of party chief is more senior than that of president. At some point, Xi could be given a party position that also enables him to stay on as long as he likes.
| accessdate = 28 September 2019
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20180226082043/https://www.reuters.com/article/us-china-politics/china-sets-stage-for-xi-to-stay-in-office-indefinitely-idUSKCN1G906W
| archivedate = 26 February 2018
}}</ref> تعتبر الرئاسة رسمى مؤسسة من مؤسسات الدولة و مش منصب إدارى؛ ومن الناحية النظرية، يخدم الرئيس حسب لإرادة المؤتمر الشعبى الوطنى ، و هو الهيئة التشريعية، ولا يملك قانون سلطة اتخاذ إجراءات تنفيذية حسب لصلاحياته الخاصة. [ ملاحظة 1 ]
=== المضاعفات المتعلقة بالتصنيف ===
[[ملف:Delhi_durbar_1911_2.jpg|تصغير| [[جورج الخامس ملك المملكه المتحده|جورج الخامس]] ، إمبراطور الهند، و الإمبراطورة مارى فى دلهى دوربار ، 1911.]]
رغم وجود فئات واضحة، صعب فى بعض الأحيان اختيار الفئة اللى ينتمى ليها بعض رؤساء الدول. فى الواقع، الفئة اللى ينتمى ليها كل رئيس دولة لا يتم تقييمها بالنظرية بل بالممارسة.
التغيير الدستورى فى [[ليختنشتاين]] سنة 2003 اتسبب فى منح راس الدوله، الأمير الحاكم ، سلطات دستورية شملت حق النقض على التشريعات والسلطة لإقالة رئيس الحكومة ومجلس الوزراء.<ref name="liechtenstein">[http://www.icla.up.ac.za/images/un/use-of-force/western-europe-others/Liechtenstein/Constitution%20Liechtenstein%202009.pdf Constitution of the Principality of Liechtenstein (LR 101)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140808053816/http://www.icla.up.ac.za/images/un/use-of-force/western-europe-others/Liechtenstein/Constitution%20Liechtenstein%202009.pdf|date=8 August 2014}} (2009). Retrieved on 3 August 2014.</ref> ممكن القول إن تعزيز صلاحيات الأمير، فى مواجهة المجلس التشريعي، اتسبب فى نقل ليختنشتاين لفئة شبه الرئاسية. وعلى نحو مماثل، وصلت الصلاحيات الأصلية الممنوحة للرئيس اليونانى حسب دستور الجمهورية اليونانية سنة 1974 لدفع [[اليونان]] نحو النموذج شبه الرئاسى الفرنسى.
تعقيد آخر فى [[جنوب افريقيا]] ، يتم انتخاب الرئيس فى الواقع من الجمعية الوطنية ( [[سلطه تشريعيه|الهيئة التشريعية]] )، و علشان كده فهو مماثل حسب المبدأ لرئيس الحكومة فى [[نظام برلمانى|النظام البرلمانى]] ، لكن و ذلك يتم الاعتراف به كرئيس للدولة. إن منصبى رئيس جمهورية ناورو و رئيس جمهورية بوتسوانا مماثلان فى ده الصدد لمنصب رئاسة جنوب افريقيا.<ref name="unprotocol" /><ref name="botswana">[http://www.botswanaembassy.org/files/constitution_of_botswana.pdf Constitution of Botswana] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130123094902/http://www.botswanaembassy.org/files/constitution_of_botswana.pdf|date=23 January 2013}}, [[سفاره بوتسوانا فى امريكا|Embassy of the Republic of Botswana in Washington DC]]. Retrieved on 11 November 2012.</ref>
[[باناما|بنما]] ، خلال الدكتاتوريات العسكرية [[عمر توريخوس|لعمر توريخوس]] [[مانويل نورييجا|ومانويل نورييغا]] ، كانت جمهورية رئاسية اسمى. بس، الرؤساء المدنيين المنتخبون كانو تفى الواقع مجرد رموز، فى الوقت نفسه كانت السلطة السياسية الحقيقية تُمارس فى يد رئيس قوات الدفاع البنمية . تاريخى، فى وقت [[عصبة الامم|عصبة الأمم]] (1920-1946) وتأسيس [[الامم المتحده]] (1945)، كان رئيس دولة الهند هو ملك المملكة المتحدة، اللى كان يحكم بشكل مباشر أو مش مباشر كإمبراطور للهند بنائب الملك والحاكم العام للهند .
== الأدوار ==
<div class="thumb tmulti tright"><div class="thumbinner multiimageinner" style="width:174px;max-width:174px"><div class="trow"><div class="tsingle" style="width:172px;max-width:172px"><div class="thumbimage">[[File:Elizabeth_and_Philip_1953.jpg|بديل=|248x248بك]]</div></div></div><div class="trow" style="display:flex"><div class="thumbcaption"> حفل [[Coronation|التتويج]] : الملكة [[Elizabeth II|إليزابيث الثانية]] [[Prince Philip, Duke of Edinburgh|ودوق إدنبرة]] فى صورة تتويجها [[Coronation of Queen Elizabeth II|فى 2 يونيه 1953]] .</div></div></div></div>راس الدوله هو أعلى منصب دستورى فى دولة صاحبة سياده. راس الدوله ليه بعض أو كل الأدوار المذكورة تحته، وغالب ما يعتمد ذلك على الفئة الدستورية (أعلاه)، ولا يمارس بالضرورة بانتظام اكبر قدر من السلطة أو النفوذ فى الحكم. فى العاده يكون هناك احتفال رسمى عام لما يبقا الشخص رئيس للدولة، أو بعد فترة من الوقت. ممكن يكون ده أداء القسم فى حفل تنصيب رئيس جمهورية، أو تتويج ملك.
=== الدور الرمزى ===
واحد من أهم أدوار راس الدوله فى العصر الحديث هو كونه رمز وطنى حى للدولة؛ و فى الملكيات الوراثية يمتد ده لأن يبقا الملك رمز لاستمرارية الدولة دون انقطاع. زى ، وصفت الحكومة الملك الكندى بأنه تجسيد للدولة الكندية ، ووصفته وزارة التراث الكندى بأنه "الرمز الشخصى للولاء والوحدة والسلطة لجميع الكنديين".<ref name="Heritage">{{مرجع ويب
| url = http://www.pch.gc.ca/eng/1363187221658
| title = The Crown in Canada
| date = 13 December 2013
| publisher = [[Department of Canadian Heritage]]
| format = PDF
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20140808051404/http://www.pch.gc.ca/eng/1363187221658
| archivedate = 8 August 2014
| accessdate = 31 August 2014
}}</ref>
فى بلاد كتير ، ممكن العثور [[بورتريه|على صور]] رسمية لرئيس الدولة فى المكاتب الحكومية، أو المحاكم، أو غيرها من المبانى العامة. وتتمثل الفكرة، اللى ينظمها القانون فى بعض الأحيان، فى استخدام دى الصور لتوعية الجمهور بالارتباط الرمزى بالحكومة، هيا ممارسة يرجع تاريخها لالعصور الوسطانيه . و فى بعض الأحيان يتم المبالغة فى الممارسه دى، ويصبح راس الدوله الرمز الرئيسى للأمة،و ده يوصل لظهور عبادة الشخصية حيث تكون صورة راس الدوله هيا التمثيل البصرى الوحيد للبلاد، متجاوزة الرموز التانيه زى [[علم (رمز)|العلم]] .
التمثيلات الشائعة التانيه تظهر على العملات المعدنية والطوابع البريدية والطوابع التانيه و الأوراق النقدية ، و ساعات لا ده بيكون اكتر من مجرد ذكر أو توقيع؛ ويتم تسمية الأماكن العامة والشوارع والمعالم و المؤسسات زى المدارس على اسم رؤساء الدولة الحاليين أو السابقين. و فى الملكيات ( زى بلجيكا) ممكن تكون هناك ممارسة لوصف الشخص بأنه "ملكي" عند الطلب على أساس وجوده لعدد معين من السنين . بس، زى دى الأساليب السياسية ممكن يستخدمها كمان زعماء لا ليهم الرتبة الرسمية لرئيس الدولة، وحتى زعماء الحزب وغيرهم من الزعماء الثوريين اللى مالهمش تفويض رسمى من الدولة. ساعات كتير، يستقبل رؤساء الدول الزوار الأجانب المهمين، و بالخصوص رؤساء الدول الزائرين. يتولون دور المضيف وقت زيارة الدولة ، و يتضمن البرنامج عزف [[نشيد وطنى|النشيد الوطنى]] من قبل فرقة عسكرية ، وتفقد القوات العسكرية ، وتبادل الهدايا الرسمية، وحضور عشاء رسمى فى المقر الرسمى للمضيف.
فى الوطن، متوقع أن يضفى رؤساء الدول بريق على المناسبات المختلفة بحضورهم، زى حضور العروض الفنية أو الرياضية أو المسابقات (فى الغالب فى صندوق شرف مسرحي، أو على منصة، أو فى الصف القدامي، أو على طاولة الشرف)، والمعارض، [[اليوم الوطنى|واحتفالات اليوم الوطنى]] ، وفعاليات التكريس، والاستعراضات العسكرية، وذكريات الحرب، والجنازات البارزة، وزيارة أجزاء مختلفة من البلاد و أشخاص من مختلف مناحى الحياة، و فى بعض الأحيان القيام بأعمال رمزية زى قطع الشريط ، ووضع حجر الأساس ، وتعميد المراكب ، ووضع الحجر الأول. وتاخد بعض جوانب الحياة الوطنية باهتمامها المنتظم، ساعات كتير على أساس سنوي، أو لحد فى شكل رعاية رسمية.تنص المادة 55.3 من الميثاق الأولمبى [[اللجنه الاوليمبيه الدوليه|للجنة الأولمبية الدولية]] على أن [[اوليمبياد شتا|الألعاب]] [[العاب اوليمبيه صيفيه|الأولمبية الصيفية]] والشتوية لازم يفتتحها راس الدوله المضيفة، و ده بنطق عبارة واحدة محددة حسب للميثاق.<ref>[https://stillmed.olympic.org/media/Document%20Library/OlympicOrg/General/EN-Olympic-Charter.pdf Olympic Charter: in force as of 2 August 2016] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160919080933/https://stillmed.olympic.org/media/Document%20Library/OlympicOrg/General/EN-Olympic-Charter.pdf|date=19 September 2016}}, [[اللجنه الاوليمبيه الدوليه|International Olympic Committee]] (August 2016). Retrieved on 13 September 2016.</ref>
وبما أن الدعوات دى ممكن تكون كثيرة للغاية، زى دى الواجبات غالب ما تُفوض جزئى لأشخاص زى الزوج أو رئيس الحكومة أو [[وزير|وزير فى مجلس الوزراء]] أو فى حالات تانيه (يمكن كرسالة، زى ، لإبعاد نفسهم دون إثارة الإساءة) مجرد ظابط عسكرى أو موظف مدنى. بالنسبة لرؤساء الدول غير التنفيذيين، فى الغالب تكون هناك درجة من الرقابة من قبل الحكومة المسؤولة سياسى ( زى رئيس الحكومة ). وده يعنى أن الحكومة توافق بشكل سرى على جدول الأعمال والخطابات، و بالخصوص حيث يتحمل الدستور (أو القانون العرفى) كل المسؤولية السياسية بمنح التاج حرمة (فى الواقع فرض الإخصاء السياسى كمان ) زى ما هو الحال فى [[بلچيكا|مملكة بلجيكا]] من بدايتها؛ و فى النظام الملكى قد يمتد ده لحد ما لأعضاء تانيين من السلالة، و بالخصوص وريث العرش.
=== الدور التنفيذى ===
فى أغلب الدول، سواء كانت جمهوريات أو ملكيات، [[سلطه تنفيذيه|السلطة التنفيذية]] ، على الأقل نظرى، على راس الدوله. فى الأنظمة الرئاسية، يكون راس الدوله هو الرئيس التنفيذى الفعلى [[حكم الواقع|بحكم الأمر]] الواقع. فى الأنظمة البرلمانية، يمارس راس الدوله السلطة التنفيذية، لكن فى الممارسة العملية ده بيحصل بناء على نصيحة مجلس الوزراء. وده يُنتج مصطلحات زى "حكومة صاحبة الجلالة" و"حكومة صاحب السعادة". ومن أمثلة الأنظمة البرلمانية اللى يكون فيها راس الدوله رئيس تنفيذى افتراضى: [[اوستراليا]] ، [[النمسا|والنمسا]] ، [[كندا|و كندا]] ، [[دنمارك|و الدنمارك]] ، [[الهند|والهند]] ، [[ايطاليا|وايطاليا]] ، [[النرويج|والنرويج]] ، [[اسبانيا|واسبانيا]] ، [[المملكه المتحده|والمملكة المتحدة]] .
* ''المثال 1 (الملكية البرلمانية):'' حسب للمادة 12 من دستور الدنمارك سنة 1953:
** ''مع مراعاة القيود المنصوص عليها فى قانون الدستور ده، يكون للملك السلطة العليا فى كل شؤون المملكة، ويمارس دى السلطة العليا بالوزراء .'' <ref name="denmark">[http://www.thedanishparliament.dk/Publications/~/media/Pdf_materiale/Pdf_publikationer/English/My%20Constitutional%20Act_with_explanations_version%209.ashx My Constitutional Act with explanations, 9th edition] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130618173318/http://www.thedanishparliament.dk/Publications/~/media/Pdf_materiale/Pdf_publikationer/English/My%20Constitutional%20Act_with_explanations_version%209.ashx|date=18 June 2013}}, The Communications Section, [[فولكيتينج|Danish Parliament]] (August 2012). Retrieved on 11 November 2012.</ref>
* ''المثال 2 (الملكية الغائبة البرلمانية):'' حسب الفصل التانى ، القسم 61 من قانون دستور الكومنولث الأسترالى سنة 1900:
** ''السلطة التنفيذية للكومنولث منوطة بالملكة و ممكن يمارسها الحاكم العام بصفته ممثل للملكة، وتمتد لتنفيذ وصيانة ده الدستور وقوانين الكومنولث.''
* ''المثال 3 (الجمهورية البرلمانية):'' حسب للمادة 26 (2) من دستور اليونان سنة 1975:
** ''وتمارس السلطة التنفيذية من قبل رئيس الجمهورية والحكومة .''
* ''المثال 4 (الجمهورية البرلمانية):'' حسب للمادة 53 (1) من دستور الهند :
** ''توكل السلطة التنفيذية للاتحاد ل[[رئيس الهند|الرئيس]] ، ويمارسها إما بشكل مباشر أو مش مباشر بالظباط التابعين له حسب للدستور.''
* ''المثال 5 (جمهورية شبه رئاسية):'' حسب الفصل الرابع، المادة 80، القسم 3 من دستور روسيا :
** ''يحدد [[رئيس روسيا|رئيس الاتحاد الروسى]] ، حسب لدستور الاتحاد الروسى والقوانين الاتحادية، الأهداف الأساسية للسياسة الداخلية والخارجية للدولة.''
* ''المثال 6 (الجمهورية الرئاسية):'' الباب الرابع، الفصل التانى ، القسم الأول، المادة 76 من دستور البرازيل :
** ''تمارس السلطة التنفيذية من قبل [[رئيس برازيل|رئيس الجمهورية]] ، بمساعدة وزراء الدولة .''
* ''المثال 7 (الجمهورية الرئاسية):'' تنص المادة 2، القسم 1 من [[دستور امريكا]] على ما يلي:
** ''تُوكل السلطة التنفيذية ل[[رئيس امريكا]] .'' <ref name="us constitution">[https://www.archives.gov/exhibits/charters/constitution_transcript.html Constitution of the United States] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110819235454/http://www.archives.gov/exhibits/charters/constitution_transcript.html|date=19 August 2011}}, [[اداره المحفوظات و السجلات الوطنيه|National Archives and Records Administration]]. Retrieved on 11 November 2012.</ref>
تشمل الاستثناءات القليلة اللى لا يكون فيها راس الدوله هو الرئيس التنفيذى الاسمى ـ وحيث تكون السلطة التنفيذية العليا وفق للدستور منوطة صراحةً بمجلس الوزراء ـ [[تشيكيا|جمهورية التشيك]] ، [[جمهورية ايرلاندا|وأيرلندا]] ، [[اسرائيل|و إسرائيل]] ، [[اليابان|واليابان]] ، [[السويد|والسويد]] .<ref name="japan"/><ref name="sweden ig"/>
==== تعيين كبار المسؤولين ====
راس الدوله فى العاده يعين معظم أو كل المسؤولين الرئيسيين فى الحكومة، بما فيها رئيس الحكومة ووزراء تانيين، والشخصيات القضائية الرئيسية؛ وجميع كبار المسؤولين فى الخدمة المدنية ، والخدمة الخارجية ، والظباط المفوضين فى الجيش . فى كتير من الأنظمة البرلمانية، ياتعيين رئيس الحكومة بموافقة (غالب ما تكون حاسمة فى الممارسة العملية) الهيئة التشريعية، وياتعيين شخصيات تانيه بناء على نصيحة رئيس الحكومة.
فى الممارسة العملية، غالبا ما تكون دى القرارات مجرد إجراء شكلى. آخر مرة تم فيها اختيار [[رئيس وزرا المملكه المتحده|رئيس وزراء المملكة المتحدة]] من جانب الملك كانت سنة 1963، لما عينت الملكة [[اليزابيث التانيه|إليزابيث الثانية]] [[اليك دوجلاس هيوم|أليك دوغلاس هوم]] بناء على نصيحة رئيس الوزراء المنتهية ولايته [[هارولد ماكميلان]] . فى الأنظمة الرئاسية، زى النظام فى امريكا، يتم ترشيح التعيينات حسب لتقدير الرئيس وحده، لكن ده الترشيح فى الغالب يكون خاضع للتأكيد من قبل الهيئة التشريعية؛ وعلى وجه التحديد فى امريكا، يتعين على [[مجلس شيوخ امريكا|مجلس الشيوخ]] الموافقة على تعيينات السلطة التنفيذية العليا والتعيينات القضائية بأغلبية بسيطة من الأصوات.<ref name="us constitution" />
يجوز لرئيس الدولة كمان إقالة شاغلى المناصب. هناك كتير من المتغيرات حول كيفية القيام بذلك. زى ، يتم عزل أعضاء مجلس الوزراء الأيرلندى من قبل [[رئيس ايرلاندا|الرئيس]] بناء على نصيحة [[تيشخ|رئيس الوزراء]] ؛ و فى حالات تانيه، ممكن يكون راس الدوله قادر على عزل صاحب المنصب من جانب واحد؛ ويتمتع رؤساء الدول الآخرون، أو ممثلوهم، بالسلطة النظرية لعزل أى صاحب منصب، فى حين نادر ما يتم استخدامها بشكل استثنائى.<ref name="ireland"/> فى [[فرنسا]] ، فى حين مايقدرش [[رئيس فرنسا|الرئيس]] إجبار [[رئيس وزرا فرنسا|رئيس الوزراء]] على تقديم استقالة الحكومة، فإنه يستطيع عملى أن يطلب ذلك إذا كان رئيس الوزراء من الأغلبية اللى ينتمى ليها.<ref name="france">[http://www.assemblee-nationale.fr/english/8ab.asp Constitution of October 4, 1958] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100301072754/http://www.assemblee-nationale.fr/english/8ab.asp|date=1 March 2010}}, [[الجمعيه الوطنيه الفرنسيه|The French National Assembly]]. Retrieved on 11 November 2012.</ref> فى الأنظمة الرئاسية، فى الغالب يتمتع الرئيس بسلطة إقالة الوزراء حسب تقديره الخاص. فى امريكا، تنص الاتفاقية غير المكتوبة على أن رؤساء الإدارات التنفيذية لازم يستقيلوا من تلقاء نفسهم لما يُطلب منهم ذلك.
* ''المثال 1 (الملكية البرلمانية):'' المادة 96 من دستور بلجيكا :
** ''الملك يعين وزراءه ويقيلهم.<br /><br /><br /><br />'' ''تقدم الحكومة الاتحادية استقالتها لالملك إذا أقر مجلس النواب بأغلبية مطلقة من أعضائه اقتراحاً بسحب الثقة يقترح خليفة لرئيس الوزراء لتعيينه من قبل الملك أو يقترح خليفة لرئيس الوزراء لتعيينه من قبل الملك خلال 3 أيام من رفض اقتراح الثقة.'' ''ويقوم الملك بتعيين الخليفة المقترح رئيس للوزراء، اللى يتولى منصبه لما توصل الحكومة الفيدرالية الجديدة اليمين الدستورية.''
* ''المثال 2 (جمهورية برلمانية غير تنفيذية):'' المادة 13.1.1 من دستور أيرلندا :
** ''يقوم [[رئيس ايرلاندا|الرئيس]] ، بناء على ترشيح مجلس النواب الأيرلندى ، بتعيين [[تيشخ|رئيس الوزراء]] .'' <ref name="ireland"/>
* ''المثال 3 (جمهورية شبه رئاسية):'' ينص الفصل الرابع، القسم التانى من دستور جمهورية كوريا على ما يلي:
** ''ياتعيين [[رئيس وزرا كوريا الجنوبيه|رئيس الوزراء]] من قبل [[رئيس كوريا الجنوبيه|الرئيس]] بموافقة الجمعية الوطنية .''
* ''المثال 4 (الجمهورية الرئاسية):'' المادة 84 من دستور البرازيل :
** ''[[رئيس برازيل|لرئيس الجمهورية]] السلطة الحصرية في:''
*** ''أ- تعيين و إعفاء وزراء الدولة :''
*** ''13-...'' ''تعيين قادة القوات البحرية والجيش والقوات الجوية ، وترقية الظباط ال سنتين وتعيينهم فى المناصب اللى يشغلونها حصرى؛''
*** ''14 - تعيين قضاة المحكمة الاتحادية العليا وقضاة المحاكم العليا و حكام الأقاليم والنائب العام للجمهورية و رئيس الجمهورية ومديرى البنك المركزى وغيرهم من الموظفين المدنيين، بعد موافقة مجلس الشيوخ ؛''
*** ''XV - تعيين قضاة المحكمة الاتحادية للحسابات مع مراعاة أحكام المادة 73؛''
*** ''16- تعيين القضاة فى الأحوال المنصوص عليها فى ده الدستور والمحامى العام للاتحاد ؛''
*** ''سابع عشر - تعيين أعضاء مجلس الجمهورية وفق للمادة 89، السابعة''
*** ''XXV - شغل و إلغاء المناصب الحكومية الاتحادية، على النحو المنصوص عليه فى القانون'' .
بعض البلاد ليها أحكام بديلة للتعيينات العليا: فى [[السويد]] ، حسب أداة الحكومة سنة 1974 ، يتولى رئيس البرلمان دور التعيين الرسمى [[رئيس وزرا السويد|لرئيس الوزراء]] ، بعد التصويت فى [[ريكسدوج|البرلمان]] ، ويقوم رئيس الوزراء بدوره بتعيين وعزل وزراء الحكومة حسب لتقديره وحده.<ref name="sweden ig"/>
==== الدور الدبلوماسى ====
[[ملف:Vladimir_Putin_with_Tekiso_Hati.jpg|تصغير| تيكيسو هاتي، سفير [[ليسوتو|مملكة ليسوتو]] ، يقدم أوراق اعتماده للرئيس [[رئيس روسيا|الروسى]] [[فلاديمير بوتين|فلاديمير بوتن]]]]
[[ملف:Shapiro_presenting_credentials_to_Peres_2011-08-03.jpg|تصغير| دانييل ب. شابيرو ، السفير الامريكانى عند إسرائيل ، يقدم أوراق اعتماده ل[[ليستة رؤسا اسرائيل|الرئيس الإسرائيلى]] [[شيمون بيريز|شمعون بيريز]] فى 3 اغسطس 2011]]
[[ملف:Juraj_Nemeš_letter_of_credence.JPG|تصغير| خطاب اعتماد صادر سنة 1992، مكتوب باللغة الفرنسية، للسفير التشيكوسلوفاكى عند [[ليتوانيا]] ، موقع من رئيس تشيكوسلوفاكيا وموجه لنظيره الليتوانى]]
رغم ان دساتير كتير ، و بالخصوص من القرن التسعتاشر وما قبله، لا تتضمن أى ذكر صريح لرئيس الدولة بالمعنى العام لكتير من المعاهدات الدولية دلوقتى ، شاغلى المناصب المقابلة لالمنصب ده معترف بهم على النحو ده من قبل دول تانيه.<ref name="unprotocol"/><ref name="vienna diplomatic" /> فى النظام الملكي، بيتفهم عموم أن [[عاهل|الملك]] هو راس الدوله.<ref name="unprotocol" /> تعمل اتفاقية ڤيينا للعلاقات الدبلوماسية ، اللى نظمت العرف القائم من فترة طويلة، على افتراض أن رئيس البعثة الدبلوماسية (أى [[سفير|السفير]] أو [[سفير الڤاتيكان|السفير البابوى]] ) للدولة المرسلة معتمد عند رئيس دولة الدولة المستقبلة. يقوم راس الدوله باعتماد (أى التحقق رسمى) [[سفير|سفراء]] بلاده (أو رؤساء البعثات الدبلوماسية المكافئة النادرة، زى المفوض السامى أو [[سفير الڤاتيكان|السفير البابوى]] ) بإرسال خطاب اعتماد رسمى (وخطاب استدعاء فى نهاية فترة العمل) لرؤساء الدول التانيين، و عكس كده، يتلقى خطابات نظرائهم الأجانب. وبدون ده الاعتماد، مايقدرش رئيس البعثة الدبلوماسية أن يتولى منصبه و ياخد أعلى مكانة دبلوماسية. و تم تدوين دور راس الدوله فى ده الصدد فى اتفاقية ڤيينا للعلاقات الدبلوماسية سنة 1961، اللى صادقت عليها 191 دولة صاحبة سياده (لحد سنة 2017).<ref name="vienna diplomatic" /><ref>{{مرجع ويب
| url = https://treaties.un.org/pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=III-3&chapter=3&clang=_en
| title = Vienna Convention on Diplomatic Relations
| website = United Nations Treaty Collection
| publisher = United Nations
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20170315003035/https://treaties.un.org/Pages/ViewDetails.aspx?src=TREATY&mtdsg_no=III-3&chapter=3&clang=_en
| archivedate = 15 March 2017
| accessdate = 27 June 2017
}}</ref>
==== الدور العسكرى ====
[[ملف:21_juli_2011_Defilé_Koning_Albert_II.png|تصغير| [[البير التانى ملك بلجيكا|ألبرت التانى]] ، ملك بلجيكا ، يتفقد القوات فى [[اليوم الوطنى]] لبلجيكا سنة 2011]]
[[ملف:Nicolas_Sarkozy_Bastille_Day_2008_n1.jpg|تصغير| [[نيكولا ساركوزى]] ، [[رئيس فرنسا]] والجنرال [[جان لويس جورجلين|جان لوى جورجلين]] ، رئيس أركان الدفاع ، يستعرضان القوات خلال العرض العسكرى بمناسبة يوم الباستيل سنة 2008 فى الشانزليزيه فى [[باريس]]]]
ساعات كتير ، ياتعيين راس الدوله صراحةً، بحكم امتلاكه أعلى السلطات التنفيذية، باعتباره القائد الأعلى للقوات المسلحة لتلك الدولة، ويشغل أعلى منصب فى كل سلاسل القيادة العسكرية. فى الملكية الدستورية أو الرئاسة غير التنفيذية، راس الدوله بحكم القانون ممكن ليه السلطة النهائية على القوات المسلحة، لكنه يمارس سلطته بس بشكل طبيعي، إما حسب قانون مكتوب أو اتفاقية غير مكتوبة، بناء على نصيحة وزرائه المسؤولين: وده يعنى أن اتخاذ القرار النهائى بحكم الأمر [[حكم الواقع|الواقع]] بخصوص المناورات العسكرية يتم فى مكان آخر. يقوم راس الدوله، بغض النظر عن السلطة الفعلية، بأداء واجبات احتفالية تتعلق بالقوات المسلحة للبلاد، ويظهر ساعات بالزى العسكرى لهذه الأغراض؛ و بالخصوص فى الملكيات حيث قد تظهر مرات الملك و أعضاء تانيين من العيلة المالكة كمان بالزى العسكرى. وهذه هيا المرة الوحيدة فى العاده اللى بيظهر فيها رئيس دولة فى بلد مستقر وديمقراطى مرتدى زى دى الهدوم، حيث يسعى رجال الدولة والجمهور لتأكيد أولوية السياسة (المدنية المنتخبة) على القوات المسلحة .
=== الأدوار التشريعية ===
معتاد يكون راس الدوله، و بالخصوص فى الأنظمة البرلمانية كجزء من الدور الرمزي، هو اللى يفتتح الدورات السنوية للهيئة التشريعية، زى افتتاح البرلمان السنوى بخطاب العرش فى بريطانيا. لحد فى الأنظمة الرئاسية، يقدم راس الدوله ساعات كتير تقرير رسمى لالهيئة التشريعية بخصوص الوضع الوطنى الحالي، زى خطاب حالة الاتحاد فى امريكا ، أو خطاب حالة الأمة فى جنوب افريقيا. تتطلب أغلب البلاد أن يتم توقيع كل [[مشروع قانون|مشاريع القوانين]] اللى يقرها مجلس أو مجالس الهيئة التشريعية من قبل راس الدوله. و فى بعض الدول، زى المملكة المتحدة وبلجيكا و أيرلندا، يعتبر راس الدوله، فى الواقع، رسميا واحد من مستويات السلطة التشريعية. بس، فى معظم الأنظمة البرلمانية، مايقدرش راس الدوله أن يرفض التوقيع على مشروع قانون، وعند منحه الموافقة على مشروع القانون، فإنه يشير لأنه تم إقراره وفق للإجراءات الصحيحة. إن توقيع مشروع قانون علشان يكون قانون يُعرف رسمى باسم ''الإصدار'' . بعض الدول الملكية تسمى الإجراءات دى ''بالموافقة الملكية'' .
== شرعية ==
ممكن تثبيت منصب راس الدوله بطرق مختلفة، وبمصادر مختلفة للشرعية.
القوة ممكن تأتى من القوة، لكن الشرعية الرسمية غالب ما يتم تأسيسها، لحد ولو بادعاءات وهمية بالاستمرارية (زى ، ادعاء مزور بالنسب من سلالة سابقة). كان فيه حالات تم فيها منح السيادة بعمل متعمد، لحد لما كانت مصحوبة بأوامر الخلافة ( ممكن تكون الحال فى الانقسام الأسرى). و فى العاده تكون زى دى المنح للسيادة قسرية، زى ما هو الحال فى العاده مع حق تقرير المصير الممنوح بعد الثورات [[قوميه|القومية]] . و ده حصل مع آخر ملوك أتاليد فى [[بيرجامون|بيرغاموم]] الهلنستية، اللى ترك مملكته لروما حسب الوصية لتجنب غزو كارثى.
=== بالتعيين الإلهى ===
فى ظل نظام الحكم الديني، تترجم المكانة الإلهية الملموسة لسلطة أرضية حسب [[قانون الهى|القانون الإلهى]] . و يأخذ ده شكل سلطة إلهية عليا فوق سلطة الدولة،و ده يمنح أداة للتأثير السياسى [[قس|للكهنوت]] . بالطريقه دى، قامت كهنة [[امون|آمون]] بإلغاء تعديلات الفرعون [[اخناتون|إخناتون]] بعد وفاته. إن تقسيم السلطة الثيوقراطية ممكن يكون محل نزاع، زى ما حصل بين البابا [[امبراطور رومانى مقدس|والإمبراطور الرومانى المقدس]] فى صراع التنصيب لما سعت السلطة الدنيوية لالسيطرة على ترشيحات رجال الدين الرئيسيين علشان ضمان الدعم الشعبي، و علشان كده شرعيتها، بدمج مراسم [[مسحة الدهن|المسحة]] الرسمية وقت التتويج .
=== حسب العقد الاجتماعى ===
مفهوم العقد الاجتماعى ينص على أن الأمة - إما الشعب كله أو [[wiktionary:electorate|الناخبين]] - تعطى تفويض، بالتزكية أو الانتخاب .
=== حسب الدستور ===
يمكن لرؤساء الدول الأفراد الحصول على مناصبهم حسب [[دستور]] ، و فى العاده ده بيكون يعتبر إجراء انتقالى كجزء من إنشاء الشكل الجديد للحكومة اللى يقرره الدستور: زى ، تنص المادة الانتقالية 1 من دستور ايطاليا على أنه بمجرد دخول الدستور التنفيذ، يبقا {{واو|Provisional Head of State of Italy|it|Capo provvisorio dello Stato}} تلقائى [[رئيس ايطاليا|رئيس لايطاليا]] بموجبه. ومن الأمثلة المتطرفة على النهج ده [[سيشيل|سيشل]] ، حيث نصت المادة 31 من دستور الاستقلال سنة 1976 على أن جيمس مانشام ها يكون أول رئيس لسيشل بالاسم، مش بحقيقة أنه كان رئيس وزراء سيشل الاستعمارية مباشرة قبل الاستقلال.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://citizenshiprightsafrica.org/wp-content/uploads/2020/02/Seychelles-Independence-Constitution-1976.pdf#p27
| title = Seychelles Independence Constitution 1976 - Citizenship Rights in Africa Initiative
| website = citizenshiprightsafrica.org
| accessdate = 24 July 2022
}}</ref>
=== بالخلافة الوراثية ===
[[ملف:Absolute_cognatic_primogeniture_diagram.svg|تصغير|مخطط البكورية المطلقة. أسطورة: {{Unordered list|Grey: incumbent|Square: male|Circle: female|Black: deceased|Diagonal: cannot be displaced}}]]
منصب الملك فى العاده يكون وراثى ، لكن فى [[ملكية دستوريه|الملكيات الدستورية]] ، فى العاده تكون هناك قيود على ممارسة شاغل المنصب لسلطاته ومحظورات على إمكانية اختيار خليفة بوسايل تانيه غير الولادة. فى الملكية الوراثية، يتم توريث منصب الملك حسب لترتيب الخلافة القانونى أو العرفي، فى العاده جوه عيلة ملكية واحدة تتبع أصولها بسلالة تاريخية أو سلالة دموية. وده يعنى فى العاده أن وريث العرش معروف كويس قبل ما يبقا ملك لضمان الخلافة السلسة. بس، كتير من حالات الخلافة غير المؤكدة فى التاريخ الاوروبى وصلت ساعات كتير لحروب الخلافة .
نظام البكورية ، يكون الطفل الاكبر للملك هو الاولانى فى ترتيب اتولا العرش، هو النظام الاكتر شيوع فى الملكية الوراثية. فى العاده يتأثر ترتيب الخلافة بقواعد الجنس. تاريخى، كان يُفضل "البكورية الأبوية" أو "البكورية الأبوية"، أى الميراث حسب لأقدمية الميلاد بين ولاد الملك أو رب العيله ، حيث يرث الولاد وذريتهم الذكور قبل الإخوة وذريتهم الذكور، مع الاستبعاد التام للإناث و الأحفاد بالإناث من الخلافة. يُشار فى العاده لده الاستبعاد الكامل للإناث من الخلافة الأسرية باسم تطبيق قانون ساليك . كان فيه اختلاف آخر فى البكورية الأبوية و هو اللى يتسما بقانون شبه ساليك، أو "البكورية الأبوية-المعرفية"، اللى سمح للستات بالنجاح بس عند انقراض كل الذكور من نسل الذكور للمشرع المعين.<ref name="NF T" />
قبل ما يتم ترسيخ مبدأ البكورية فى القانون والتقاليد الاوروبية، كان الملوك ساعات كتير يؤمنون الخلافة بتتويج خليفتهم (فى العاده الابن الاكبر) وقت حياتهم، و علشان كده ها يكون هناك لفترة من الوقت ملكان فى ولاية مشتركة - ملك كبير وملك صغير. وتشمل الأمثلة [[هنرى الملك الشاب]] لانجلترا والكابيتيين الأوائل فى فرنسا.
البكورية فى بعض الأحيان، ممكن تنتقل بالخط الأنثوى. فى بعض الأنظمة، ما يحقش للست أن تحكم كملك إلا لما يتم استنفاد الخط الذكورى اللى يرجع لسلف مشترك. سنة 1980، بقت [[السويد]] ، بإعادة كتابة قانون الخلافة سنة 1810 ، أول ملكية تعلن البكورية المتساوية (المعرفية الكاملة)، ده معناه أن اكبر ولاد الملك، سواء كان أنثى أو ذكر، يصعد لالعرش.<ref name="sweden as">[http://www.riksdagen.se/Global/dokument/dokument/laws/the-act-of-succession-2012.pdf Swedish Act of Succession (English Translation as of 2012)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140208040154/http://www.riksdagen.se/Global/dokument/dokument/laws/the-act-of-succession-2012.pdf|date=8 February 2014}}, The [[ريكسدوج|Riksdag]]. Retrieved on 28 August 2013.</ref> و من ساعتها ، حذت حذوها ممالك أوروبية تانيه ( زى [[نيديرلاند]] سنة 1983، [[النرويج|والنرويج]] سنة 1990، [[بلچيكا|وبلجيكا]] سنة 1991). و سنة 2011، تم اقتراح تعديلات مماثلة للمملكة [[المملكه المتحده|المتحدة]] و دول الكومنولث التانيه، اللى دخلت التنفيذ سنة 2015 بعد ما وافقت عليها كل الدول المتضررة. فى بعض الأحيان يتأثر [[دين|الدين]] ؛ فبموجب قانون التسوية سنة 1701 كل [[كنيسه كاتوليكيه رومانيه|الروم الكاثوليك]] وجميع الأشخاص اللى اتجوزو من الروم الكاثوليك غير مؤهلين لأن يصبحوا ملوك بريطانيين ويتم تخطيهم فى ترتيب الخلافة.فى بعض الملكيات ممكن تكون هناك حرية للرئيس الحالي، أو أى هيئة تجتمع بعد وفاة الملك، فى الاختيار من الأعضاء المؤهلين فى البيت الحاكم ، اللى فى الغالب يقتصر على الأحفاد الشرعيين لمؤسس السلالة. و تكون قواعد الخلافة مقيدة بشكل اكبر بالدين [[دين الدوله|الرسمى للدولة]] ، أو الإقامة، أو الجواز المتساوى ، أو لحد الإذن من [[سلطه تشريعيه|الهيئة التشريعية]] .
أنظمة الخلافة الوراثية التانيه بتشمل نظام التانيسترية ، و هو نظام شبه انتخابى و يعطى وزن للجدارة و الأقدمية الأبوية . فى بعض الأنظمة الملكية، زى [[ملوك السعوديه|المملكة العربية السعودية]] ، تنتقل الخلافة على العرش فى العاده الاول لشقيق الملك الاكبر التالي، بعد كده بس لولاد الملك (الأقدمية الأبوية).
=== بالانتخاب ===
[[ملف:Electoral_systems_for_heads_of_state_map_direct.svg|تصغير|250x250بك| الدول اللى ينتخب فيها النظام الانتخابى راس الدوله بشكل مباشر، حسب النوع{{Legend|#a02c5a|[[Two-round system]] (majority voting)}}<div class="legend"><span class="legend-color mw-no-invert" style="background-color:#a02c5a; color:white;-webkit-print-color-adjust: exact; print-color-adjust: exact;"> </span> [[Two-round system|نظام الجولتين]] (التصويت بالأغلبية)</div>]]
الانتخاب هو فى العاده الطريقة الدستورية لاختيار راس الدوله فى الجمهورية، و فى بعض الملكيات، إما بشكل مباشر بالانتخابات الشعبية، أو بشكل مش مباشر من قبل أعضاء الهيئة التشريعية أو بهيئة خاصة من الناخبين ( زى [[مجمع انتخابات امريكا|الهيئة الانتخابية]] فى [[امريكا|الولايات المتحدة]] )، أو كحق حصرى. إن الامتياز الحصرى يسمح لرؤساء دول الملكيات المكونة للاتحاد باختيار راس الدوله للاتحاد بينهم، زى ما هو الحال فى [[الامارات|الإمارات العربية المتحدة]] [[ماليزيا|وماليزيا]] . يتم اختيار البابا، رئيس دولة الفاتيكان، من [[كاردينال|الكرادلة]] المعينين مسبق اللى تقل أعمارهم عن 80 سنه من بينهم فى [[المجمع المقفول|مجمع بابوى]] .
=== حسب الموعد ===
راس الدوله ممكن يعين خليفته، زى اللورد حامى الكومنولث [[اوليفر كرومويل|أوليفر كرومويل]] ، اللى خلفه ابنه [[ريتشارد كرومويل|ريتشارد]] .
=== بالقوة أو الثورة ===
راس الدوله ممكن يستولى على السلطة بالقوة أو [[ثوره|الثورة]] . و ده لا يشبه استخدام القوة ''للحفاظ على'' السلطة، كما يمارسه الحكام الاستبداديون أو [[الانظمه الشموليه|الشموليون]] . ساعات كتير يستخدم الطغاة ألقاب ديمقراطية، رغم ان بعضهم يعلنو نفسهم ملوك. ومن الأمثلة على النوع الأخير ده الإمبراطور [[نابوليون بونابارت|نابليون الاولانى ملك فرنسا]] و الملك [[احمد زوجو|زوغ ملك ألبانيا]] . فى اسبانيا،الجنرال [[فرانسيسكو فرانكو]] اعتمد اللقب الرسمى ''Jefe del Estado'' ، أو راس الدوله، و نصب نفسه [[وصى عرش|وصى]] على نظام ملكى شاغر. [[عيدى امين|عيدى أمين]] الأوغندى كان واحد من اشخاص كتير اللى أطلقوا على نفسهم اسم رئيس مدى الحياة .
=== عن طريق فرض أجنبى ===
ممكن قوة أجنبية تنشئ فرع من سلالتها الخاصة، أو فرع صديق لمصالحها. كانت دى فى الغالب نتيجة الحروب اللى خاضتها [[الامبراطوريه الرومانيه]] و الإمبراطورية البارثية للسيطرة على ارمينيا ، هيا دولة عازلة حيوية بين المملكتين. خلصت الحرب الرومانية البارثية اللى دارت رحاها بين 58 و63 بتسوية: حيث بقا أمير بارثى من سلالة أرساسيد يجلس على العرش الأرمنى من دلوقتى ، لكن كان لابد من موافقة الإمبراطور الرومانى على ترشيحه.
=== خسارة ===
بعيد عن الإطاحة العنيفة، ممكن راس الدوله يفقد منصبه بعدة طرق، بما فيها الموت، أو انتهاء المدة الدستورية للمنصب، أو التنازل عن العرش ، أو الاستقالة. فى بعض الحالات، مش ممكن يتم التنازل عن العرش من جانب واحد، بل يدخل التنفيذ بس لما تتم الموافقة عليه حسب قانون برلماني، كما فى حالة الملك البريطانى [[ادوارد التامن ملك المملكه المتحده|إدوارد الثامن]] . ممكن كمان إلغاء المنصب بتغيير دستوري؛ و فى زى الحالات دى ، قد يتسمح لشاغل المنصب بإكمال فترة ولايته. وبطبيعة الحال، منصب راس الدوله هايتوقف عن الوجود إذا توقفت الدولة نفسها عن الوجود.يتمتع رؤساء الدول عموم بأقصى قدر من الحصانة، رغم ان بعض الدول تسمح بالعزل ، أو إجراء دستورى مماثل يتم بموجبه تمكين أعلى السلطات التشريعية أو القضائية من إلغاء ولاية راس الدوله لأسباب استثنائية. ممكن يكون ده جريمة عادية، أو خطيئة سياسية، أو عمل ينتهك به راس الدوله أحكام زى الدين الثابت الملزم للملك. و بإجراء مماثل، يجوز إعلان بطلان التفويض الأصلى.
== روس الدول السابقين ==
[[ملف:Berlin_Nationaldenkmal_Kaiser_Wilhelm_1900.jpg|تصغير| النصب التذكارى الوطنى [[فيلهلم الاول|للإمبراطور فيلهلم الأول]] فى برلين، ألمانيا، تم افتتاحه سنة 1897، بعد مرور يقارب من 10 سنين على وفاته. تم تدمير النصب التذكارى من قبل الحكومة الشيوعية سنة 1950.<ref name="BerlinHistory">{{مرجع ويب
| url = http://www.dhm.de/archiv/ausstellungen/begas/en/das_nationaldenkmal_fuer_kaiser_wilhelm_i_in_berlin.html
| title = Deutsches Historisches Museum Berlin - Reinhold Begas - Monuments for the German Empire - Exhibition
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150209133404/http://www.dhm.de/archiv/ausstellungen/begas/en/das_nationaldenkmal_fuer_kaiser_wilhelm_i_in_berlin.html
| archivedate = 9 February 2015
| accessdate = 9 February 2015
}}</ref>]]
ممكن تصميم التماثيل والنصب التذكارية والآثار لرؤساء الدول السابقين لتمثل تاريخ أو تطلعات دولة أو شعبها، زى التمثال البرونزى للفارس للقيصر فيلهلم الاولانى ، أول إمبراطور لالمانيا الموحدة <ref name="BerlinHistory" />
اللىاتعمل فى برلين فى نهاية القرن التسعتاشر؛ أو [[نصب فيكتوريا التذكارى|النصب التذكارى فيكتوريا]] اللىاتعمل قدام [[قصر بكنجهام|قصر باكنغهام]] فى لندن، إحياء لذكرى الملكة فيكتوريا و حكمها (1837-1901)، وكُشف عنه سنة 1911 من قبل حفيدها الملك [[جورج الخامس ملك المملكه المتحده|جورج الخامس]] ؛ أو النصب التذكارى ، الموجود قدام قاعة فيكتوريا التذكارية فى كولكاتا (كلكتا) (1921)، إحياء لذكرى حكم الملكة فيكتوريا كإمبراطورة للهند من سنة 1876.<ref>''[[جورج فرامبتون|Frampton's]] Jubilee Monument for Queen Victoria'', image with dog to show scale. {{مرجع ويب |url=http://www.victorianweb.org/sculpture/frampton/7.html |title=Archive copy |accessdate=2025-05-20 |archive-date=2015-05-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150509195717/http://www.victorianweb.org/sculpture/frampton/7.html |url-status=bot: unknown}}</ref> ومن الأمثلة التانيه فى القرن العشرين النصب التذكارى الوطنى [[جبل راشمور|لجبل راشمور]] ، و هو مجموعة منحوتات اتبنا ا (1927-1941) على أفق بارز فى بلاك هيلز فى [[ساوث داكوتا|ولاية ساوث داكوتا]] ( [[ولايه امريكانيه|الولاية الأربعون للاتحاد، 1889]] )، فى [[غرب وسطانى|الغرب الوسطانى للولايات المتحدة]] ، تمثل التوسع الإقليمى للولايات المتحدة فى أول 130 سنه من تأسيسها، اللى يتم الترويج ليها باعتبارها "مزار [[ديموقراطيه|الديمقراطية]] ".<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.travelsd.com/Attractions/Mount-Rushmore
| title = Mount Rushmore National Memorial
| website = TravelSouthDakota.com
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150208035123/http://www.travelsd.com/Attractions/Mount-Rushmore
| archivedate = 8 February 2015
| accessdate = 7 February 2015
}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.history.com/topics/us-presidents/mount-rushmore#
| title = Mount Rushmore
| website = HISTORY.com
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150207130433/http://www.history.com/topics/us-presidents/mount-rushmore
| archivedate = 7 February 2015
| accessdate = 7 February 2015
}}</ref>
=== النفوذ الشخصى أو الامتيازات ===
رؤساء امريكا السابقين ، رغم أنهم ما يمتلكشون أى سلطة سياسية فى حد ذاتها ، بيستمرو ساعات فى ممارسة نفوذهم فى الشؤون الوطنية و العالمية.
يمكن للملك أن يحتفظ بأسلوبه و بعض الامتيازات بعد التنازل عن العرش، كما فعل الملك [[ليوبولد التالت ملك بلجيكا]] ، اللى ترك العرش لابنه بعد فوزه فى استفتاء سمح له بالاحتفاظ بالعيله الملكية الكاملة وحرمه من دور دستورى أو تمثيلى. قام [[نابوليون بونابارت|نابليون]] بتحويل إمارة [[ايلبا|إلبا]] الإيطالية، حيث سُجن، لنسخة مصغرة من إمبراطوريته الأولى، مع معظم مظاهر الملكية السيادية، لحد نجح فى هروب ''جنوده'' واستيلائه على السلطة فى فرنسا،و ده أقنع معارضيه بعقد [[مؤتمر ڤيينا]] سنة 1815 لإلغاء امتيازاته المجانية و إرساله ليموت فى المنفى فى جزيرة [[سانت هيلينا]] القاحلة.
حسب التقاليد، الملوك المخلوعين اللى ماتنازلوش عن العرش طوع بيستمرو فى استخدام ألقابهم الملكية كنوع من المجاملة طيلة بقية حياتهم. ومن ثم، لحد بعد ما توقف [[قسطنطين التانى (ملك)|قسطنطين التانى]] عن كونه ''[[ملوك اليونان|ملك للهيلينيين]]'' ، لسه من الشائع الإشارة لالملك المخلوع وعيلته كما لو كان قسطنطين التانى لسه على العرش، كما تفعل كتير من المحاكم و الأسر الملكية الاوروبية فى قوائم الضيوف فى حفلات الزفاف الملكية، زى ما هو الحال فى السويد سنة 2010 ، وبريطانيا سنة 2011 ، ولوكسمبورج سنة 2012. تعارض [[اليونان|الجمهورية اليونانية]] دلوقتى حق ملكها المخلوع و أفراد العيلة المالكة السابقين فى أن يشار ليهم بألقابهم السابقة أو حمل لقب يشير لوضعهم الملكي، و سنت تشريعات تعيق الحصول على الجنسية اليونانية الا اذا يتم استيفاء دى الشروط. و أثار الملك السابق القضية دى ، جنب قضايا ملكية الممتلكات، قدام المحكمة الاوروبية لحقوق الإنسان بسبب مزاعم انتهاك الاتفاقية الاوروبية لحقوق الإنسان ، لكنه خسر بخصوص قضية الاسم.
بعض الدول التانيه مابتلاقيش مشكلة فى الإشارة لالملوك المخلوعين بألقابهم السابقة، بل وتسمح لهم بالسفر دولى بجواز السفر الدبلوماسى للدولة.
الدستور الإيطالى ينص أن رئيس الجمهورية السابق يأخذ لقب رئيس فخرى للجمهورية الإيطالية ويصبح عضو فى مجلس الشيوخ مدى الحياة، وليه الحصانة ووضع الطيران و الإقامة الرسمية و بعض الامتيازات.
== شوف كمان ==
{{بوابه|Politics}}
* [[الديموقراطيه فى الشرق الوسطانى و شمال افريقيا]]
* [[الكنيسه الكاتوليكيه الرومانيه]]
* [[جرينادا]]
* [[ميخائيل جورباتشوف]]
* [[جانا]]
* [[جرينلاند]]
* [[رئيس العراق]]
* [[رئيس مصر]]
* [[انتخابات رياسة مصر سنة 2012]]
* [[سلاطين الدوله العثمانيه]]
* [[رئيس فينلاندا]]
* [[رئيس فرنسا]]
* [[فيليبى السادس ملك اسبانيا]]
* [[رئيس]]
* [[امبراطورية المانيا]]
* [[امبراطورية اليابان]]
* [[عمر توريخوس]]
* [[چاين فرانكويس ريوبيل]]
* [[قاضى]]
* [[اس. ام. اتش. بورنى]]
* [[فيلم الاول]]
* [[فرانتس التانى (امبراطور رومانى مقدس)]]
* [[محمد خان القاجارى]]
* [[ليوبولد الخامس ارشيدوق النمسا]]
* [[عباس الاول الصفوى]]
* [[باو داى]]
* [[اسماعيل كمال]]
* [[مكرب]]
* [[حاكم نورث كارولاينا]]
* [[حاكم كاليفورنيا]]
* [[رئيس ڤينيزويلا]]
* [[رئيس روسيا]]
* [[رئيس تركيا]]
* [[رئيس الصين]]
* [[رئيس وزرا اسرائيل]]
* [[رئيس سوريا]]
* [[رئيس اوكرانيا]]
* [[رئيس المانيا]]
* [[رئيس لبنان]]
* [[ملك الاردن]]
* [[رئيس تونس]]
* [[رئيس النمسا]]
* [[ملك المغرب]]
* [[رئيس الهند]]
* [[رئيس دولة فلسطين]]
* [[رئيس باكستان]]
* [[رئيس ايطاليا]]
* [[رئيس اليمن]]
* [[رئيس ايسلاندا]]
* [[ملكية المملكه المتحده]]
* [[رئيس برازيل]]
* [[رئيس كرواتيا]]
* [[رئيس اندونيسيا]]
* [[رئيس جورجيا]]
* [[رئيس سينجابوره]]
* [[رئيس استونيا]]
* قائد دوله(صفحة تحويل)
* رئيس دوله(صفحة تحويل)
* [[امبراطور اليابان]]
* [[موبون]]
* [[ديكتاتور]]
* [[لستة حكام بنسلفانيا]]
* [[رئيس هوندوراس]]
* [[وصى عرش]]
* [[اغتيال]]
* [[ملك المجر]]
* [[اتحاد شخصى]]
* [[امبراطور اثيوبيا]]
* [[المرسوم]]
* [[جمهورية نيديرلاند]]
* [[حكومة المملكه المتحده]]
* [[ولايه امريكانيه]]
* [[حاكم كولورادو]]
* [[قلج ارسلان الرابع]]
* [[خوارزم شاه]]
* [[حاكم]]
* [[المدرسه الوطنيه للاداره (فرنسا)]]
* [[رئيس جمهوريه]]
* [[رئيس السالڤادور]]
* [[رئيس وزرا دنمارك]]
* [[مجموعة العشرين]]
* [[رئيس وزرا تونجا]]
* [[مجمع انتخابات]]
* [[ملكية نيديرلاند]]
=== القوائم ===
== ملحوظات ==
{{مصادر|group=note}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
{{Monarchies}}
{{Government}}
{{أشرطة|title=Heads of state by region|state=<!-- optional, default is collapsed -->|list1=<!-- required, or |list= -->
{{Heads of state and government of Africa}}
{{Deputy heads of state and government of Africa}}
{{Heads of state and government of the Americas}}
{{Heads of state and government of North America}}
{{South America government from 1990}}
{{Heads of state and government of Asia}}
{{Southeast Asian leaders}}
{{Heads of state and government of Europe}}
{{Heads of state of the European Union member states}}
{{Heads of state of OPEC member states}}
{{Heads of state and government of Oceania}}
{{List of current heads of state of G20}}
{{Current G7 Heads of State}}}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مناصب السلطه]]
[[تصنيف:ملكيه]]
[[تصنيف:قاده بلد]]
[[تصنيف:مؤسسات حكومه]]
[[تصنيف:مقالات تحتوى نصا باليابانية]]
[[تصنيف:سياسه]]
t7qgt1ypn4ptxubdtbtgj17nn4841wh
جونى بلاك
0
80585
13009794
13003215
2026-04-21T11:14:10Z
El Gaafary
18310
13009794
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جونى بلاك''' (Johnni Black) ([[14 يناير]] [[1968]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية من اصل ايطالى ، اسمها الحقيقى لورى جوليم (Laurie Golem)
== نشأتها ==
[[ملف:Johnni black.jpg|right|thumb|350px|جونى بلاك]]
اتولدت جونى بلاك يوم [[14 يناير]] [[1968]] فى مدينة [[شيكاجو]] فى ولاية [[ايلينوى]] الامريكية
[http://www.clubjohnniblack.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100528153222/http://www.clubjohnniblack.com/|date=2010-05-28}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Johnni_Black]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Johnni_Black]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Johnni_Black]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Johnni_Black]
[http://www.freeones.com/johnni-black/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0085355]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=johnniblack/gender=f/johnni-black.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=35]
{{تصنيف كومونز|Johnni Black}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:ستات عسكريات]]
[[تصنيف:عسكريين امريكان]]
[[تصنيف:ممرضات امريكيات]]
[[تصنيف:امريكان طليان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ايلينوى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
3oxybyxdzt50f8ipzkm7n8038w1quqg
جانا جوردان
0
80802
13009710
13003187
2026-04-21T08:41:38Z
El Gaafary
18310
13009710
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جانا جوردان''' (Jana Jordan) ([[9 مارس]] [[1986]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چانا لويز جروتشوسكى (Jana Louise Grochoske)
== نشأتها ==
[[ملف:Jana Jordan 9.jpg|right|thumb|250px|جانا جوردان]]
اتولدت جانا جوردان يوم [[9 مارس]] [[1986]] فى [[تايبيه]] عاصمة [[تايوان]]
[[ملف:Jana Jordan at AVN Adult Entertainment Expo 2008 (5).jpg|thumb|250px]]
[http://www.janajordan.com]
[http://www.freeones.com/jana-jordan/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2611221]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=janafoxy/gender=f/jana-jordan.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=45077]
{{تصنيف كومونز|Jana Jordan}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من تكساس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
n97lutsanbvjzszrmzi8liftf128w2l
جاستين جولى
0
80809
13009695
13003182
2026-04-21T07:41:44Z
El Gaafary
18310
13009695
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جاستين جولى''' (Justine Joli) ([[16 يوليه]] [[1980]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى سينا هوكينز (Seana Hawkins)
== نشأتها ==
[[ملف:Justine Joli at AVN Adult Entertainment Expo 2011.jpg|right|thumb|250px|جاستين جولى]]
اتولدت جاستين جولى يوم [[16 يوليه]] [[1980]] فى مدينة [[سانت لويس (ميزورى)|سانت لويس]] فى ولاية [[ميزورى]] الامريكية
[[ملف:Justine Joli at AVN Awards 2011.jpg|thumb|250px]]
[http://www.justinejoli.com]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Justine_Joli]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Justine_Joli]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Justine_Joli]
[http://www.freeones.com/justine-joli/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0433204]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=swan/gender=f/justine-joli.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=31054]
{{تصنيف كومونز|Justine Joli}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ميزورى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
goltmwsvhxe266j220v4gnke5nmcrqz
ميكا تان
0
81348
13009702
12985847
2026-04-21T08:16:30Z
El Gaafary
18310
13009702
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''ميكا تان''' (Mika Tan) ([[27 نوفمبر]] [[1977]] -) ممثلة ومنتجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ساراسواتى مايوكو كوب تايتافا (Saraswati Miyoko Kop Taetafa)
== نشأتها ==
[[ملف:Mika Tan at Britney Rears 3 Party (1).JPG|right|thumb|250px|ميكا تان]]
اتولدت ميكا تان يوم [[27 نوفمبر]] [[1977]] فى مدينة [[هونولولو]] فى ولاية [[هاواى]] الامريكية ، و أسرتها من اصول يابانية و صينية و تايوانية
[[ملف:Mika Tan at KSEXradio Listener Choice Awards 2005 (9).jpg|thumb|250px|ميكا تان مع جوزها السابق الممثل البورنوجرافى [[اليك نايت]] (Alec Knight) وهو بيبوسها]]
[http://www.mikatan.com]
{{Webarchive|url=https://archive.today/20010202231900/http://www.mikatan.com/|date=2001-02-02}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Mika_Tan]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Mika_Tan]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Mika_Tan]
[http://www.freeones.com/mika-tan/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1092813]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=mikatan/gender=f/mika-tan.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=12367]
{{تصنيف كومونز|Mika Tan}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:منتجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:اصحاب بيوت الدعارة]]
[[تصنيف:امريكان يابانيين]]
[[تصنيف:امريكان صينيين]]
[[تصنيف:امريكان تايوانيين]]
[[تصنيف:اعلاميين امريكان]]
[[تصنيف:عسكريين امريكان]]
[[تصنيف:ستات عسكريات]]
[[تصنيف:متعلمين فى جامعة سان دييجو الحكوميه]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من هاواى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
ezfou995kqkmlo44n09rcko5c4nc2f3
كريستى ليك
0
81349
13009793
12190039
2026-04-21T11:11:02Z
El Gaafary
18310
13009793
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''كريستى ليك''' (Christi Lake) ([[12 ديسمبر]] [[1964]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى كريستين لويس چاكار (Christine Louise Jacquart)
== نشأتها ==
[[ملف:Christi lake.jpg|right|thumb|350px|كريستى ليك]]
اتولدت كريستى ليك يوم [[12 ديسمبر]] [[1964]] فى مدينة [[مينيابوليس]] فى ولاية [[مينيسوتا]] الامريكية
[http://www.christilake.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110203014351/http://christilake.com/|date=2011-02-03}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Christi_Lake]
[http://www.freeones.com/christi-lake/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0482131]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=christilake/gender=f/christi-lake.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=19]
{{تصنيف كومونز|Christi Lake}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من مينيسوتا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
gy9mpzg5sryh5msifil8mjj8u0lelcd
جراسى جلام
0
81365
13009779
13003195
2026-04-21T10:27:25Z
El Gaafary
18310
13009779
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جراسى جلام''' (Gracie Glam) ([[30 سبتمبر]] [[1990]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية من اصل نيديرلاندى
== نشأتها ==
[[ملف:Gracie Glam at AVN Adult Entertainment Expo 2012 1.jpg|right|thumb|250px|جراسى جلام]]
اتولدت جراسى جلام يوم [[30 سبتمبر]] [[1990]] فى مدينة [[رالى (نورث كارولاينا)|رالى]] فى ولاية [[نورث كارولاينا]] الامريكية
[http://www.thegracieglam.com]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181027084529/http://www.thegracieglam.com/|date=2018-10-27}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Gracie_Glam]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Gracie_Glam]
[http://www.freeones.com/gracie-glam/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm3585712]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=gracieglam/gender=f/gracie-glam.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=53814]
{{تصنيف كومونز|Gracie Glam}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان نيديرلانديين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من نورث كارولاينا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
c0g812htn81lhmp4vu8laiipkff9lbp
دانى دانييلز
0
81367
13009551
12967644
2026-04-20T13:06:17Z
El Gaafary
18310
13009551
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''دانى دانييلز''' (Dani Daniels) ([[23 سبتمبر]] [[1989]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية و [[رسام]]ة و [[موديل]] امريكية ، اسمها الحقيقى كيرا لى اورساج (Kira Lee Orsag)
== نشأتها ==
[[ملف:Dani Daniels 2012.jpg|right|thumb|250px|دانى دانييلز]]
اتولدت دانى دانييلز يوم [[23 سبتمبر]] [[1989]] فى مقاطعة [[اورانج (كاليفورنيا)|اورانج]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، وأسرتها من اصول تشيكية وبريطانية وألمانية
== شغلها ==
[[ملف:Dani Daniels AEE 2013.jpg|thumb|250px]]
اشتغلت دانى دانييلز ممثلة بورنوجرافية علشان تقدر تدفع تكاليف وديون الدراسة فى مدرسة الفنون<ref>https://www.xcritic.com/columns/column.php?columnID=3966</ref> داني مش هو اسمها الحقيقي هو اسم فني اشتغلت فيه بالمراحل الأولى من مسيرتها المهنية وهو مشتق من الاسم الأول لصديقها السابق كرد فعل انتقامي ضده<ref>https://interviews.adultdvdtalk.com/dani-daniels/</ref> دخلت مجال صناعة سينما وأفلام البورنوجرافية في [[يناير]] [[2011]] واشتغلت بوقتها مع وكالة أو سي للنمذجة. أول فيلم بورنوجرافية صورته كان بعنوان "واقع الملوك"<ref>https://avn.com/business/press-release/video/dani-daniels-does-first-b-g-scenes-485658.html</ref> في بداياتها؛ كانت تُصور الأفلام مع النساء فقط وبعدين انتقلت لصنف الرجالة. أول فيلم ليها مع شلة من الرجالة كان في فيلم "داني دانيلز: الجرءة" وشاركت في فيلم تاني بعنوان "داني" واللي حصلت فيه على دور البطولة<ref>https://www.xbiz.com/news/148712/elegant-angel-to-release-dani-daniels-showcase</ref> فازت عام [[2013]] بجائزة إيه في إن فئة أفضل ممثلة عن دورها بفيلم "داني"<ref>{{مرجع ويب |url=https://avn.com/business/articles/video/and-now-the-2013-avn-award-winners-503520.html|title=Archive copy |accessdate=2025-07-05|archive-date=2013-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131029192542/http://business.avn.com/articles/video/And-Now-The-2013-AVN-Award-Winners-503520.html|url-status=dead }}</ref>
== حياتها ==
[[ملف:Dani Daniels at AVN Expo 2016.jpg|right|thumb|250px]]
دانييلس تشتغل كمدونة وتعشق الرسم. وعندها أعمال مشهوره على النت باسم كيرا لي. تعتمد على تقنية التنقيطية. من [[يناير]] [[2016]] دخلت دانييلس بمدرسة طيران . تعتبر مزدوجة الميول من الناحية الجنسية وتعتبر نفسها "مودل".
[[ملف:Dani Daniels accompanied by Steven St. Croix at AVN Awards 2016 (26398665610).jpg|thumb|350px|دانى دانييلز مع الممثل البورنوجرافى [[ستيفن سانت كرويكس]] (Steven St. Croix)]]
[http://www.danidaniels.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Dani_Daniels]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Dani_Daniels]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Dani_Daniels]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Dani_Daniels]
[http://www.freeones.com/dani-daniels/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4487058]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=danidaniels/gender=f/dani-daniels.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=59406]
{{تصنيف كومونز|Dani Daniels}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:امريكان بريطانيين]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:امريكان تشيكيين]]
[[تصنيف:موديلات امريكيات]]
[[تصنيف:رسامين امريكان]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
kvyeqdknkjdyxww6kfmlh8ruja9qry1
جولى نايت
0
81462
13009790
13003210
2026-04-21T11:05:10Z
El Gaafary
18310
13009790
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جولى نايت''' (Julie Night) ([[2 يوليه]] [[1978]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى كاران آن سوتبين (Karan Anne Sautbine)
== نشأتها ==
[[ملف:Julie Night adjusted.jpg|right|thumb|250px|جولى نايت]]
اتولدت جولى نايت يوم [[2 يوليه]] [[1978]] فى مدينة [[لونج بيتش (كاليفورنيا)|لونج بيتش]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Julie Night at DP Tonight 3.jpg|thumb|250px]]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Julie_Night]
[http://www.freeones.com/julie-night/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1335128]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=julienight/gender=f/julie-night.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=30422]
{{تصنيف كومونز|Julie Night}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
qvrbbu9tywhtpha17ow9r6id6yivz8n
جاينكس ميز
0
81523
13009770
13003194
2026-04-21T10:26:19Z
El Gaafary
18310
13009770
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جاينكس ميز''' (Jynx Maze) ([[6 اكتوبر]] [[1990]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ڤيكتوريا ايلسون (Victoria Elson)
== نشأتها ==
[[ملف:Jynx Maze at AVN Adult Entertainment Expo 2012.jpg|right|thumb|250px|جاينكس ميز]]
اتولدت جاينكس ميز يوم [[6 اكتوبر]] [[1990]] فى مدينة [[لونج بيتش (كاليفورنيا)|لونج بيتش]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، و أسرتها من اصول ايرلندية و بريطانية و بيروفية
[[ملف:Jynx Maze Exxxotica AC 2013.jpg|thumb|250px]]
[http://www.freeones.com/jynx-maze/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4055805]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jynxmaze/gender=f/jynx-maze.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=58399]
{{تصنيف كومونز|Jynx Maze}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:امريكان ايرلنديين]]
[[تصنيف:امريكان بريطانيين]]
[[تصنيف:امريكان بيروفيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
3tpgvwpbjs2q1zxsn2m0b0e4v6cqo6v
ايفان ستون
0
86283
13009717
13009493
2026-04-21T08:56:21Z
El Gaafary
18310
13009717
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''ايفان ستون''' (Evan Stone) ([[18 يوليه]] [[1964]] -) ممثل ومخرج بورنوجرافى امريكى ، اسمه الحقيقى توماس رايان (Thomas Ryan)
== نشأته ==
[[ملف: AN Evan Stone 1.JPG|right|thumb|250px|ايفان ستون]]
اتولد ايفان ستون يوم [[18 يوليه]] [[1964]] فى مدينة [[ايمز]] فى ولاية [[ايوا]] الامريكية
[[ملف:Jessica Drake Evan Stone.jpg|thumb|250px|ايفان ستون مع مراته السابقة الممثلة البورنوجرافية [[جيسيكا دريك]] (Jessica Drake)]]
[http://www.evanstone.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Evan_Stone]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190403153900/https://everipedia.org/wiki/lang_en/Evan_Stone/|date=2019-04-03}}
[http://www.wikiporno.org/wiki/Evan_Stone]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Evan_Stone]
[http://www.imdb.com/name/nm0831866]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=evanstone/gender=m/evan-stone.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=855]
{{تصنيف كومونز|Evan Stone}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين من ايوا]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين امريكان]]
rc3sh4tnu6a6m36oe6pi2am6d4q0zek
براد أرمسترونج
0
88731
13009745
12952603
2026-04-21T09:49:08Z
El Gaafary
18310
13009745
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''براد أرمسترونج''' (Brad Armstrong) ([[23 سبتمبر]] [[1965]] -) ممثل و مخرج ومنتج وكاتب بورنوجرافى كندى من اصل بريطانى ، اسمه الحقيقى رودنى هوپكينز (Rodney Hopkins) وهو جوز الممثلة والمخرجة البورنوجرافية [[جيسيكا دريك]] (Jessica Drake)
== نشأته ==
[[ملف:Brad Armstrong 2012.jpg|right|thumb|250px|براد أرمسترونج]]
اتولد براد أرمسترونج يوم [[23 سبتمبر]] [[1965]] فى مدينة [[تورونتو]] فى مقاطعة [[اونتاريو]] الكندية
[[ملف:Jessica Drake Brad Armstrong XRCO 3.jpg|thumb|350px|براد أرمسترونج مع مراته الممثلة البورنوجرافية [[جيسيكا دريك]] (Jessica Drake)]]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Brad_Armstrong_%2528director%2529]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.wikiporno.org/wiki/Brad_Armstrong]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Brad_Armstrong]
[http://www.imdb.com/name/nm0035630]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=barmstrong/gender=m/brad-armstrong.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=116]
{{تصنيف كومونز|Brad Armstrong}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مواليد فى تورنتو]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:منتجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:كتاب بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:عارضين تعرى]]
[[تصنيف:رقاصين استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:كتاب كنديين]]
[[تصنيف:كنديين بريطانيين]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين كنديين]]
0mr7kpub5e8wufr9dg3d3n5ptfuidxl
توماس بينشون
0
89164
13009804
12964102
2026-04-21T11:32:21Z
El Gaafary
18310
13009804
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات كاتب}}
'''توماس بينشون''' (Thomas Pynchon) كاتب امريكانى من اصل بريطانى اتولد يوم 8 مايو 1937 فى مدينة [[جلين كوڤ (نيو يورك)|جلين كوڤ]] فى [[نيو يورك (ولايه)|ولاية نيو يورك]] الامريكية ، و هو خال الممثلة والمخرجة البورنوجرافية [[تريستان تاورمينو]] (Tristan Taormino)
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:كتاب امريكان]]
[[تصنيف:امريكان بريطانيين]]
bkdzudr00cvpj1dky9za57vmr2ql1ah
روندا جو بيتى
0
89183
13009742
11154753
2026-04-21T09:36:56Z
El Gaafary
18310
13009742
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''روندا جو بيتى''' (Rhonda Jo Petty) ([[30 مارس]] [[1955]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Rhonda Jo Petty.jpg|right|thumb|250px|روندا جو بيتى]]
اتولدت روندا جو بيتى يوم [[30 مارس]] [[1955]] فى مدينة نورث هوليوود فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[http://www.boobpedia.com/boobs/Rhonda_Jo_Petty]
[http://www.freeones.com/rhonda-jo-petty/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0678808]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=petty/gender=f/rhonda-jo-petty.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=630]
{{تصنيف كومونز|Rhonda Jo Petty}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
bwy6u31u4tp3hq6csb0urqvl59rnp47
جيزيبيل بوند
0
90860
13009805
13003225
2026-04-21T11:36:06Z
El Gaafary
18310
13009805
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيزيبيل بوند''' (Jezebelle Bond) ([[27 مايو]] [[1979]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چيسى كاثارين پيرلو (Jessie Katharine Perlow)
== نشأتها ==
[[ملف:Jezebelle Bond 2005 FOXE 1.JPG|right|thumb|250px|جيزيبيل بوند]]
اتولدت جيزيبيل بوند يوم [[27 مايو]] [[1979]] فى مدينة [[يوريكا (كاليفورنيا)|يوريكا]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Jezebelle Bond at Erotica Los Angeles 2001 2.jpg|thumb|250px]]
[http://www.iamjezebelle.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211208190329/http://iamjezebelle.com/|date=2021-12-08}}
[http://www.freeones.com/jezebelle-bond/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1039485]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jezebalbond/gender=f/jezebel-bond.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=23970]
{{تصنيف كومونز|Jezebelle Bond}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
o8gocx78af8mcz34wy950equumajr28
انيكا البرايت
0
91015
13009521
12941339
2026-04-20T12:15:19Z
El Gaafary
18310
13009521
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''انيكا البرايت''' (Anikka Albrite) ([[7 اغسطس]] [[1988]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ثريس ارديث آلن (Thrace Ardith Allen) وهى مرات الممثل والمخرج البورنوجرافى [[ميك بلو]] (Mick Blue)
== نشأتها ==
[[ملف:Anikka Albrite AVN Expo 2015.jpg|right|thumb|250px|انيكا البرايت]]
اتولدت انيكا البرايت يوم [[7 اغسطس]] [[1988]] فى مدينة [[دينڤر]] فى ولاية [[كولورادو]] الامريكية ، وأسرتها من اصول فرنسية وألمانية وتشيكية ودنماركية ، ولما وصلت لسن المراهقة سافرت مع اسرتها لولاية [[كاليفورنيا]] . اشتغلت فى الاول فنية فى معمل تحاليل و فى مجالات ال[[بيولوجيا]] الجزيئية و ادارة الاعمال
== شغلها ==
[[ملف:Anikka Albrite AVN Expo 2015 2.jpg|thumb|250px]]
فى سنة [[2011]] دخلت انيكا البرايت فى مجال ال[[بورنوجرافيا]] ومثلت اكتر من 500 [[فيلم بورنوجرافى]]
== حياتها الشخصية ==
[[ملف:Annika Albrite AEE 2013 3.jpg|right|thumb|250px]]
فى سنة [[2014]] انيكا البرايت اتجوزت الممثل والمخرج البورنوجرافى النمساوى [[ميك بلو]] (Mick Blue)
[[ملف:Annika Albrite AEE 2013 1.jpg|thumb|250px]]
[http://www.anikkaalbrite.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Anikka_Albrite]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Anikka_Albrite]
[http://www.wikiwand.com/en/Anikka_Albrite]
[http://www.freeones.com/anikka-albrite/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4920605]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=annikaalbright/gender=f/anikka-albrite.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=61200]
{{تصنيف كومونز|Anikka Albrite}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:امريكان فرنساويين]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:امريكان دنماركيين]]
[[تصنيف:امريكان تشيكيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كولورادو]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
8g2ks96oei25xi65a96xjgel3fdc5yh
بريدجيت بى
0
91078
13009540
13005318
2026-04-20T12:56:17Z
El Gaafary
18310
13009540
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon= RARS 18+.svg}}
'''بريدجيت بى''' (Bridgette B) ([[15 اكتوبر]] [[1983]] -) ممثلة بورنوجرافية اسبانية ، اسمها الحقيقى لوز ابريو (Luz Abreu)
== نشأتها ==
[[ملف:Bridgette B. at AVN Awards 2011 cropped.jpg|right|thumb|250px|بريدجيت بى]]
اتولدت بريدجيت بى يوم [[15 اكتوبر]] [[1983]] فى مدينة [[بارسلونا]] فى اقليم [[كاتالونيا]] فى [[اسبانيا]]
[[ملف:Bridgette B. at Exxxotica Miami Beach 2011 2.jpg|thumb|250px]]
[http://www.clubbridgetteb.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_es/Bridgette_B]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Bridgette_B.]
[http://www.freeones.com/bridgette-b/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm3087878]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=bridgetteb/gender=f/bridgette-b.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=49130]
{{تصنيف كومونز|Bridgette B.}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مواليد فى بارسلونا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات اسبانيات]]
c1uy1bztukkijmvpr166s0gyqg0jbtj
جاسى
0
91168
13009697
13003183
2026-04-21T07:55:26Z
El Gaafary
18310
13009697
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جاسى''' (Jassie) ([[5 سبتمبر]] [[1982]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية من اصل يابانى ، اسمها الحقيقى ستيفين اينينجر (Stephine Ehninger)
== نشأتها ==
[[ملف:Jassie at 2005 AEE Thursday 4.jpg|right|thumb|350px|جاسى]]
اتولدت جاسى يوم [[5 سبتمبر]] [[1982]] فى مدينة [[لاس ڤيجاس]] فى ولاية [[نيڤادا]] الامريكية
[http://www.justjassie.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jassie_pornographic]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Jassie]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jassie]
[http://www.imdb.com/name/nm1194954]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jassie/gender=f/jassie.htm]
{{تصنيف كومونز|Jassie}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:امريكان يابانيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من نيڤادا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
pt6vfo1l06rt05jrmw6zrub1dsztzwe
13009698
13009697
2026-04-21T07:57:05Z
El Gaafary
18310
13009698
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جاسى''' (Jassie) ([[5 سبتمبر]] [[1982]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية من اصل يابانى ، اسمها الحقيقى ستيفين اينينجر (Stephine Ehninger)
== نشأتها ==
[[ملف:Jassie at 2005 AEE Thursday 4.jpg|right|thumb|350px|جاسى]]
اتولدت جاسى يوم [[5 سبتمبر]] [[1982]] فى مدينة [[لاس ڤيجاس]] فى ولاية [[نيڤادا]] الامريكية
[http://www.justjassie.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jassie_pornographic]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Jassie]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jassie]
[http://www.imdb.com/name/nm1194954]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jassie/gender=f/jassie.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=34085]
{{تصنيف كومونز|Jassie}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:امريكان يابانيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من نيڤادا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
k0rt7rt6j6x4our3u1j12f9wg91mv82
سانا فاى
0
91965
13009740
12651188
2026-04-21T09:32:45Z
El Gaafary
18310
13009740
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''سانا فاى''' (Sana Fey) ([[12 يونيه]] [[1973]] -) ممثلة ومنتجة بورنوجرافية امريكية من اصل ايطالى ، اسمها الحقيقى تريسى لين سپيندولا (Tracy Lynn Spindola)
== نشأتها ==
[[ملف:Sana Fey at IA2000 1.jpg|right|thumb|250px|سانا فاى]]
اتولدت سانا فاى يوم [[12 يونيه]] [[1973]] فى مدينة [[هانتينجتون بيتش (كاليفورنيا)|هونتينجتون بيتش]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Sana Fey photo.jpg|thumb|350px]]
[http://www.sanafeyxxx.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190918130343/http://www.sanafeyxxx.com/|date=2019-09-18}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/sana-fey]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Sana_Fey]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Sana_Fey]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Sana_Fey]
[http://www.freeones.com/sana-fey/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0275481]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=sfey/gender=f/sana-fey.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=801]
{{تصنيف كومونز|Sana Fey}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:منتجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:رياضيين امريكان]]
[[تصنيف:امريكان طليان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
nc55ry6st12c266ueh0xfvhvw9zwkjr
جيمى لين
0
92588
13009811
13003231
2026-04-21T11:46:14Z
El Gaafary
18310
13009811
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيمى لين''' (Jamie Lynn) ([[25 فبراير]] [[1981]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Jamie Lynn 227.JPG|right|thumb|250px|جيمى لين]]
اتولدت جيمى لين يوم [[25 فبراير]] [[1981]] فى مدينة [[نورثريدج]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[http://www.sexyjamie.com]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jamie_Lynn]
[http://www.freeones.com/jamie-lynn/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1661641]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jamielynn03/gender=f/jamie-lynn.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=18969]
{{تصنيف كومونز|Jamie Lynn}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:موديلات بينتهاوس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
9z8f70a6wq3scbogh29fys271tmwifn
بونى روتن
0
92967
13009715
12982686
2026-04-21T08:52:58Z
El Gaafary
18310
13009715
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''بونى روتن''' (Bonnie Rotten) ([[9 مايو]] [[1993]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى آلينا هيكس (Alaina Hicks)
== نشأتها ==
[[ملف:Bonnie Rotten 2014 AVN Expo.jpg|right|thumb|250px|بونى روتن]]
اتولدت بونى روتن يوم [[9 مايو]] [[1993]] فى مدينة [[سينسيناتى]] فى ولاية [[اوهايو]] الامريكية ، واسرتها من اصول المانية وايطالية وبولندية
[[ملف:Bonnie Rotten.jpg|thumb|250px]]
[http://bonnierotten.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Bonnie_Rotten]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Bonnie_Rotten]
[http://www.freeones.com/bonnie-rotten/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm5355055]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=bonnierotten/gender=f/bonnie-rotten.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=63896]
{{تصنيف كومونز|Bonnie Rotten}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:يهود امريكان]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:امريكان طليان]]
[[تصنيف:امريكان بولانديين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من اوهايو]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
16khqbk39xbxrufgw4yve5dmlpotcje
13009716
13009715
2026-04-21T08:54:40Z
El Gaafary
18310
13009716
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''بونى روتن''' (Bonnie Rotten) ([[9 مايو]] [[1993]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى آلينا هيكس (Alaina Hicks)
== نشأتها ==
[[ملف:Bonnie Rotten 2014 AVN Expo.jpg|right|thumb|250px|بونى روتن]]
اتولدت بونى روتن يوم [[9 مايو]] [[1993]] فى مدينة [[سينسيناتى]] فى ولاية [[اوهايو]] الامريكية ، واسرتها من اصول المانية و ايطالية و بولندية
[[ملف:Bonnie Rotten.jpg|thumb|250px]]
[http://bonnierotten.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Bonnie_Rotten]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Bonnie_Rotten]
[http://www.freeones.com/bonnie-rotten/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm5355055]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=bonnierotten/gender=f/bonnie-rotten.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=63896]
{{تصنيف كومونز|Bonnie Rotten}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:يهود امريكان]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:امريكان طليان]]
[[تصنيف:امريكان بولانديين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من اوهايو]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
23mitl3jbr9xyq5h3dslw8qaw99v2il
تونى تيديشى
0
94232
13009704
12966582
2026-04-21T08:23:57Z
El Gaafary
18310
13009704
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''تونى تيديشى''' (Tony Tedeschi) ([[11 ابريل]] [[1964]] -) ممثل ومخرج بورنوجرافى امريكى من اصل ايطالى
== نشأته ==
[[ملف:Tony and wife Jennifer 2007-09-22.jpg|right|thumb|250px|تونى تيديشى]]
اتولد تونى تيديشى يوم [[11 ابريل]] [[1964]] فى مدينة [[پروڤيدانس رود ايلاند|پروڤيدنس]] فى ولاية [[رود ايلاند]] الامريكية
[http://www.imdb.com/name/nm0845794]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=ttedeschi/gender=m/tony-tedeschi.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=203]
{{تصنيف كومونز|Tony Tedeschi}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{تقاوى}}
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:امريكان طليان]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين من رود ايلاند]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين امريكان]]
dyojgwvsvawv9h4mqsq2pbfhoiaj1xh
جوى سيلفيرا
0
94821
13009795
13003216
2026-04-21T11:16:52Z
El Gaafary
18310
13009795
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوى سيلفيرا''' (Joey Silvera) ([[20 ديسمبر]] [[1951]] -) ممثل و مخرج ومنتج بورنوجرافى امريكى ، اسمه الحقيقى چوزيف ناسيڤيرا (Joseph Nassivera)
== نشأته ==
[[ملف:Joey Silvera.JPG|right|thumb|250px|جوى سيلفيرا]]
اتولد جوى سيلفيرا يوم [[20 ديسمبر]] [[1951]] فى مدينة [[نيو يورك]] فى [[نيو يورك (ولايه)|ولاية نيو يورك]] الامريكية
[[ملف:Joey Silvera and Jazz Duro.jpg|thumb|350px|جوى سيلفيرا على الشمال مع الممثل البورنوجرافى [[جاز دورو]] (Jazz Duro) على اليمين]]
[[ملف:Joey & Bobbi.jpg|right|thumb|350px|جوى سيلفيرا مع الممثلة البورنوجرافية [[بوبى ستار]] (Bobbi Starr)]]
[[ملف:Joel Silvera, Angela Stone at 2005 AEE Friday.jpg|thumb|350px|جوى سيلفيرا مع الممثلة البورنوجرافية الراحلة [[انجيلا ستون]] (Angela Stone)]]
[http://www.joeysilvera.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Joey_Silvera]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210116204207/https://everipedia.org/wiki/lang_en/Joey_Silvera|date=2021-01-16}}
[http://www.imdb.com/name/nm0798827]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jsilvera/gender=m/joey-silvera.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=303]
{{تصنيف كومونز|Joey Silvera}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مواليد فى نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:منتجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين من ولاية نيو يورك]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين امريكان]]
a30e7k0u1jgcg22v1f7xycrufz7ry8i
توم بايرون
0
94958
13009522
13009487
2026-04-20T12:21:21Z
El Gaafary
18310
13009522
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''توم بايرون''' (Tom Byron) ([[4 ابريل]] [[1961]] -) ممثل ومخرج ومنتج بورنوجرافى امريكى من اصل إيطالى ، اسمه الحقيقى توماس برايان تاليافيرو (Thomas Bryan Taliaferro)
== نشأته ==
[[ملف:Tom Byron DSC 0221 cropped.JPG|right|thumb|250px|توم بايرون]]
اتولد توم بايرون يوم [[4 ابريل]] [[1961]] فى مدينة [[هيوستن]] فى ولاية [[تكساس]] الامريكية
[[ملف:Tom Byron 46.JPG|thumb|250px]]
[[ملف:Tera Wray, Tom Byron at XRCO Awards 2007 1.jpg|right|thumb|250px|توم بايرون مع الممثلة البورنوجرافية الراحلة [[تيرا راى]] (Tera Wray)]]
{{تصنيف كومونز|Tom Byron}}
[http://www.imdb.com/name/nm0001000]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=tbyron/gender=m/tom-byron.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=113]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:منتجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:امريكان طليان]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين من تكساس]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين امريكان]]
bw33s0073qbq1nxv4va5zqwa0msoghm
جينر
0
95761
13009816
13003238
2026-04-21T11:53:35Z
El Gaafary
18310
13009816
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جينر''' (Jenner) ([[14 فبراير]] [[1980]] -) ممثل و مخرج بورنوجرافى امريكى
== نشأته ==
[[ملف:Jenner 070320 1.jpg|right|thumb|250px|جينر]]
اتولد جينر يوم [[14 فبراير]] [[1980]] فى مدينة [[سانتا آنا (كاليفورنيا)|سانتا آنا]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[http://www.imdb.com/name/nm2007555]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jenner/gender=m/jenner.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=37774]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين امريكان]]
0ezy3nthmts20ixfvkz0nocq4gdtddg
جاندى لين
0
98217
13009711
13003188
2026-04-21T08:43:20Z
El Gaafary
18310
13009711
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2-fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جاندى لين''' (Jandi Lin) ([[19 مارس]] [[1985]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية من اصل صينى ، اسمها الحقيقى چيسيكا اوكالانى يانج (Jessica Okalani Young)
== نشأتها ==
[[ملف:Jandi Lin at James Bartholet Party 8.jpg|right|thumb|250px|جاندى لين]]
اتولدت جاندى لين يوم [[19 مارس]] [[1985]] فى مدينة [[هونولولو]] فى ولاية [[هاواى]] الامريكيه
[[ملف:Jandi Lin at James Bartholet Party 7.jpg|thumb|250px]]
[http://www.freeones.com/jandi-lin/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2877161]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jandilin/gender=f/jandi-lin.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=47599]
{{تصنيف كومونز|Jandi Lin}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:امريكان صينيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من هاواى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
h4e8r4c3ik4gjs26tdbrl48z63uwn97
جيد مارسيلا
0
98388
13009800
13003222
2026-04-21T11:22:48Z
El Gaafary
18310
13009800
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيد مارسيلا''' (Jade Marcela) ([[22 يونيه]] [[1980]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية من اصل اندونيسى ، اسمها الحقيقى كلوديا مارسيليا (Claudia Marcelia) وهى اخت المثلة البورنوجرافية [[ناعومى مارسيلا]] (Nyomi Marcela)
== نشأتها ==
[[ملف:Jade Marcella at IA2000 3.jpg|right|thumb|350px|جيد مارسيلا]]
اتولدت جيد مارسيلا يوم [[22 يونيه]] [[1980]] فى مدينة [[هونولولو]] فى ولاية [[هاواى]] الامريكية
[[ملف:Jade Marcella at L.A. Direct Models Party 2.jpg|thumb|250px]]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jade-marcela]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.freeones.com/jade-marcela/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0545171]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jmarcela/gender=f/jade-marcela.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=771]
{{تصنيف كومونز|Jade Marcela}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان اندونيسيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من هاواى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
rpjp5b8xitvj5s0emjpgfgbhxej125q
13009801
13009800
2026-04-21T11:23:18Z
El Gaafary
18310
13009801
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيد مارسيلا''' (Jade Marcela) ([[22 يونيه]] [[1980]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية من اصل اندونيسى ، اسمها الحقيقى كلوديا مارسيليا (Claudia Marcelia) وهى اخت المثلة البورنوجرافية [[ناعومى مارسيلا]] (Nyomi Marcela)
== نشأتها ==
[[ملف:Jade Marcela at IA2000 3.jpg|right|thumb|350px|جيد مارسيلا]]
اتولدت جيد مارسيلا يوم [[22 يونيه]] [[1980]] فى مدينة [[هونولولو]] فى ولاية [[هاواى]] الامريكية
[[ملف:Jade Marcella at L.A. Direct Models Party 2.jpg|thumb|250px]]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jade-marcela]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.freeones.com/jade-marcela/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0545171]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jmarcela/gender=f/jade-marcela.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=771]
{{تصنيف كومونز|Jade Marcela}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:امريكان اندونيسيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من هاواى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
4lasky3t6qg6gg7s9s79q372wae83ok
جايدن كول
0
98590
13009765
13003191
2026-04-21T10:23:02Z
El Gaafary
18310
13009765
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جايدن كول''' (Jayden Cole) ([[9 اكتوبر]] [[1985]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ميغان اشلى جورتون (Meghan Ashley Gorton)
== نشأتها ==
[[ملف:Jayden Cole AVN 2011.jpg|right|thumb|250px|جايدن كول]]
اتولدت جايدن كول يوم [[9 اكتوبر]] [[1985]] فى مدينة [[هانتينجتون بيتش (كاليفورنيا)|هونتينجتون بيتش]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Jayden Cole at AVN Adult Entertainment Expo 2011.jpg|thumb|250px]]
[http://www.clubjayden.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jayden-cole]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jayden_Cole]
[http://www.babepedia.com/babe/Jayden_Cole]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jayden_Cole]
[http://www.freeones.com/jayden-cole/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm3629043]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jaydencole/gender=f/jayden-cole.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=55447]
{{تصنيف كومونز|Jayden Cole}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
gw5a4sfth7bfgep1le7bq7fdrkd3wsx
جودى مينكس
0
98693
13009782
13003202
2026-04-21T10:36:42Z
El Gaafary
18310
13009782
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جودى مينكس''' (Judy Minx) ([[4 يناير]] [[1989]] -) ممثلة بورنوجرافية فرنسية
== نشأتها ==
[[ملف:Judy Minx 6.JPG|right|thumb|250px|جودى مينكس]]
اتولدت جودى مينكس يوم [[4 يناير]] [[1989]] فى [[باريس]] عاصمة [[فرنسا]] ، و أسرتها من اصول جزائرية و تونسية
[[ملف:Judy Minx casting.jpg|thumb|250px]]
[http://www.freeones.com/judy-minx/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm3676513]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=judyminx/gender=f/judy-minx.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=67760]
{{تصنيف كومونز|Judy Minx}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:باريسيين]]
[[تصنيف:فرنساويين جزائريين]]
[[تصنيف:فرنساويين توانسه]]
[[تصنيف:نسويين فرنساويين]]
[[تصنيف:ستات كوير]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات فرنسيات]]
g9rjsib70fu7419vfv48wuu0l9qpwne
جوين سمرز
0
98775
13009797
13003219
2026-04-21T11:19:47Z
El Gaafary
18310
13009797
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوين سمرز''' (Gwen Summers) ([[13 يونيه]] [[1978]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چنيفر بيلشر (Jennifer Belcher)
== نشأتها ==
[[ملف:Gwen Summers 2000.jpg|right|thumb|350px|جوين سمرز]]
اتولدت جوين سمرز يوم [[13 يونيه]] [[1978]] فى مدينة ليتلروك فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Gwen Summers 2000c.jpg|thumb|350px]]
[http://www.freeones.com/gwen-summers/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0838712]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=gwensummers/gender=f/gwen-summers.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=824]
{{تصنيف كومونز|Gwen Summers}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
ed8t7ftyz2rr3hy05t0062f6emsfmyz
جيسيكا سويت
0
102847
13009807
13003227
2026-04-21T11:39:57Z
El Gaafary
18310
13009807
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيسيكا سويت''' (Jessica Sweet) ([[24 سبتمبر]] [[1985]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Jessica Sweet.JPG|right|thumb|250px|جيسيكا سويت]]
اتولدت جيسيكا سويت يوم [[24 سبتمبر]] [[1985]] فى مدينة [[سان فرانسيسكو]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Jessica Sweet at Britney Rears Party 1.jpg|thumb|250px]]
[http://www.summerskyes.com]
{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151117031127/http://www.summerskyes.com/|date=2015-11-17}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jessica_Sweet]
[http://www.freeones.com/jessica-sweet/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1651505]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jessicasweet/gender=f/jessica-sweet.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=32830]
{{تصنيف كومونز|Jessica Sweet}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
bdzq5afnl29qsaq6ctw7trm0lsxrb6t
جوانا جيت
0
102872
13009781
13003201
2026-04-21T10:35:53Z
El Gaafary
18310
13009781
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوانا جيت''' (Joanna Jet) ([[18 ديسمبر]] [[1967]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية [[شيميل]] بريطانية
== نشأتها ==
[[ملف:Joanna Jet.jpg|right|thumb|250px|جوانا جيت]]
اتولدت جوانا جيت يوم [[18 ديسمبر]] [[1967]] فى [[لندن]] عاصمة [[المملكه المتحده]]
[[ملف:Joanna Jet (May 2013).jpg|thumb|250px]]
[http://www.joannajet.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Joanna_Jet]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Joanna_Jet]
[http://www.freeones.com/joan-jett/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2273142]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=joanajet/gender=f/joanna-jet.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=35325]
{{تصنيف كومونز|Joanna Jet}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات متحولات جنسيا]]
[[تصنيف:ستات عندهم قضيب الراجل]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات انجليزيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات بريطانيات]]
iljaedhogk6m2ksdhpu3yz8wmytgl46
جوليا تايلور
0
103018
13009792
13003213
2026-04-21T11:07:39Z
El Gaafary
18310
13009792
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوليا تايلور''' (Julia Taylor) ([[3 نوفمبر]] [[1978]] -) ممثله بورنوجرافيه مجرية ، اسمها الحقيقى چوليانا بودور (Julianna Bodor)
== نشأتها ==
[[ملف:Julia Taylor 2003 (facecrop).jpg|right|thumb|250px|جوليا تايلور]]
اتولدت جوليا تايلور يوم [[3 نوفمبر]] [[1978]] فى [[بودابيست]] عاصمة [[المجر]]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Julia_Taylor]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.freeones.com/julia-taylor/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0432231]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=juliataylor/gender=f/julia-taylor.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=1310]
{{تصنيف كومونز|Julia Taylor}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات مجريات]]
eycu1ygi8igjwkq6ykbpydxs0yc6shg
جيز لى
0
103306
13009803
13003224
2026-04-21T11:28:51Z
El Gaafary
18310
13009803
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيز لى''' (Jiz Lee) ([[30 اكتوبر]] [[1980]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:CineKink Awards 2013 Jiz Lee (crop).jpg|right|thumb|250px|جيز لى]]
اتولدت جيز لى يوم [[30 اكتوبر]] [[1980]] فى مدينة [[هونولولو]] فى ولاية [[هاواى]] الامريكية
[[ملف:CineKink NYC 2013 (cropped to Jiz Lee).jpg|thumb|250px]]
[http://www.jizlee.com]
[http://www.freeones.com/jiz-lee/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm3472923]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jizlee/gender=f/jiz-lee.htm]
{{تصنيف كومونز|Jiz Lee}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ستات كوير]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كتاب امريكان]]
[[تصنيف:ناشطين امريكان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من هاواى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
ml9y79lvc1cx6st58823msx5ti6xh7z
جيروم تانر
0
103597
13009802
13003223
2026-04-21T11:25:27Z
El Gaafary
18310
13009802
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مخرج سينما|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيروم تانر''' (Jerome Tanner) ([[5 فبراير]] [[1969]] -) ممثل و مخرج ومنتج بورنوجرافى امريكى
== نشأته ==
[[ملف:Jerome Tanner, Tory Lane on Set With Da Vinci Load.jpg|right|thumb|350px|جيروم تانر واقف فى الوسط مع الممثلة البورنوجرافية [[تورى لين]] (Tory Lane) وهو ماسكها من [[ثدى|بز]]ها قبل تصوير مشهد من الفيلم البورنوجرافى [[Da Vinci Load]]]]
اتولد جيروم تانر يوم [[5 فبراير]] [[1969]] فى مدينة [[نيو اورلينز]] فى ولاية [[لويزيانا]] الامريكية
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Jerome_Tanner]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191023085118/https://everipedia.org/wiki/lang_en/Jerome_Tanner|date=2019-10-23}}
[http://www.imdb.com/name/nm0849648]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jtanner/gender=d/jerome-tanner.htm]
{{تصنيف كومونز|Jerome Tanner}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:منتجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين من لويزيانا]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين امريكان]]
ie31itg6cy7dlbs9v5ozpbgx1swt3b6
جولى كاش
0
103893
13009788
13003208
2026-04-21T11:03:00Z
El Gaafary
18310
13009788
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جولى كاش''' (Julie Cash) ([[23 مايو]] [[1989]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى تشاين سنو (Cheyenne Snow)
== نشأتها ==
[[ملف:Nikki Delano & Julie Cash - 2013 AVN Awards (8397858532).jpg|right|thumb|250px|جولى كاش على اليمين مع الممثلة البورنوجرافية [[نيكى ديلانو]] (Nikki Delano) على الشمال]]
اتولدت جولى كاش يوم [[23 مايو]] [[1989]] فى مدينة [[دالاس]] فى ولاية [[تكساس]] الامريكية
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/julie-cash]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Julie_Cash]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Julie_Cash]
[http://www.freeones.com/julie-cash/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4264432]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=juliecash_rk/gender=f/julie-cash.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=55711]
{{تصنيف كومونز|Julie Cash}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من تكساس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
p7drsbddkhrgsddxy22zgns3jto7wgo
جولى ميدوز
0
103898
13009789
13003209
2026-04-21T11:04:18Z
El Gaafary
18310
13009789
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جولى ميدوز''' (Julie Meadows) ([[3 فبراير]] [[1974]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ليديا لى جراى (Lydia Lee Gray)
== نشأتها ==
[[ملف:Julie Meadows 1 alt.jpg|right|thumb|250px|جولى ميدوز]]
اتولدت جولى ميدوز يوم [[3 فبراير]] [[1974]] فى مدينة [[تيكساركانا (تكساس)|تيكساركانا]] فى ولاية [[تكساس]] الامريكية ، و أسرتها من اصول ايرلندية و ألمانية
[[ملف:Julie Meadows.jpg|thumb|250px]]
[http://www.juliemeadows.com/blog]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141115034844/http://www.juliemeadows.com/blog/|date=2014-11-15}}
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Julie_Meadows]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Julie_Meadows]
[http://www.freeones.com/julie-meadows/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm0575054]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jmeadows/gender=f]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=1178]
{{تصنيف كومونز|Julie Meadows}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:شعرا امريكان]]
[[تصنيف:امريكان ايرلنديين]]
[[تصنيف:امريكان المان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من تكساس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
kgd641oe041nrmq5gim7aa6u53ib510
ادريانا تشيتشيك
0
104062
13009550
13005240
2026-04-20T13:04:50Z
El Gaafary
18310
13009550
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''ادريانا تشيتشيك''' (Adriana Chechik) ([[4 نوفمبر]] [[1991]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ديزيريه كريستينا تشارلز (Dezarae Kristina Charles)
== نشأتها ==
[[ملف:Adriana Chechik 2019 by Glenn Francis.jpg|right|thumb|250px|ادريانا تشيتشيك]]
اتولدت ادريانا تشيتشيك يوم [[4 نوفمبر]] [[1991]] فى مدينة داونينجتاون فى ولاية [[بنسيلفانيا]] الامريكية ، وأسرتها من اصول بريطانية و صيربية و روسية
[[ملف:Adriana Chechik AVN Expo 2015.jpg|thumb|250px]]
[[ملف:D6B 1607 - Adriana Chechik (12110661795).jpg|right|thumb|250px]]
[[ملف:Adriana Chechik Exxxotica NJ 2013.jpg|thumb|250px]]
[http://www.adrianachechik.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Adriana_Chechik]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Adriana_Chechik]
[http://www.freeones.com/adriana-chechik/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm5607907]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=adrianachechik/gender=f/adriana-chechik.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=63972]
{{تصنيف كومونز|Adriana Chechik}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:امريكان بريطانيين]]
[[تصنيف:امريكان صرب]]
[[تصنيف:امريكان روس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من بنسيلفانيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
8t13uigox40abe5rlyg93jcwd8ltfvr
جين بادوفا
0
109175
13009812
13003232
2026-04-21T11:46:54Z
El Gaafary
18310
13009812
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جين بادوفا''' (Gen Padova) ([[2 اغسطس]] [[1981]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چنيفر پادوانو (Jennifer Paduano)
== نشأتها ==
[[ملف:Genpadova-avn2006.jpg|right|thumb|300px|جين بادوفا]]
اتولدت جين بادوفا يوم [[2 اغسطس]] [[1981]] فى مدينة [[لوس انجليس]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Gen Padova.jpg|thumb|250px]]
[http://www.generizer.com]
[http://www.imdb.com/name/nm1319765]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=gen/gender=f/gen-padova.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=2993]
{{تصنيف كومونز|Gen Padova}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من لوس انجليس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
3k0j6emdm4bz99w0qyv4benaj7brjbt
جولى سيمون
0
109207
13009787
13003207
2026-04-21T11:01:32Z
El Gaafary
18310
13009787
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جولى سيمون''' (Julie Simone) ([[19 فبراير]] [[1974]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:AEE16 0248bas (25363642960).jpg|right|thumb|250px|جولى سيمون]]
اتولدت جولى سيمون يوم [[19 فبراير]] [[1974]] فى مدينة [[سان انطونيو]] فى ولاية [[تكساس]] الامريكية
[[ملف:Julie Simone at Beverly Hills Park 5.jpg|thumb|250px]]
[http://www.juliesimone.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/julie-simone]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Julie_Simone]
[http://www.freeones.com/julie-simone/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1282099]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=juliesimone/gender=f]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=34835]
{{تصنيف كومونز|Julie Simone}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من تكساس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
iyj23xbh7dsysvno1ewk8b6gotamrhu
جين ليكس
0
109209
13009813
13003233
2026-04-21T11:48:48Z
El Gaafary
18310
13009813
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جين ليكس''' (Jane Lixx) ([[21 ديسمبر]] [[1980]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Jane Lixx at IA2000 3.jpg|right|thumb|250px|جين ليكس]]
اتولدت جين ليكس يوم [[21 ديسمبر]] [[1980]] فى مدينة [[سان بيرناردينو (كاليفورنيا)|سان بيرناردينو]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=janelixx/gender=f/jane-lixx.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=22653]
{{تصنيف كومونز|Jane Lixx}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
7sepw1q4zp4xk24cc7wd3h84ipjqipy
جنيفر وايت
0
109857
13009780
13003199
2026-04-21T10:32:32Z
El Gaafary
18310
13009780
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جنيفر وايت''' (Jennifer White) ([[7 فبراير]] [[1988]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى كارلى آن فريدمان (Carly Anne Friedman)
== نشأتها ==
[[ملف:Jennifer White - 2013 AVN Expo Photos Las Vegas (8415807079).jpg|right|thumb|250px|جنيفر وايت]]
اتولدت جنيفر وايت يوم [[7 فبراير]] [[1988]] فى مدينة [[اجورا هيلز (كاليفورنيا)|اجورا هيلز]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
== شغلها ==
[[ملف:Jennifer White at AVN Adult Entertainment Expo 2016 (25571857041).jpg|thumb|250px]]
فى سنة [[2009]] دخلت جنيفر وايت فى مجال ال[[بورنوجرافيا]] و مثلت اكتر من 1000 [[فيلم بورنوجرافى]]
[http://www.jenniferwhitexoxo.com]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jennifer_White]
[http://www.freeones.com/jennifer-white/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm3402805]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jenniferwhite/gender=f/jennifer-white.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=53809]
{{Dead link|date=July 2024|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
{{تصنيف كومونز|Jennifer White}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:يهود امريكان]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
sroiktyx80682lfusoh03y7rrjjkh03
جاكى جوى
0
110531
13009709
13003186
2026-04-21T08:40:08Z
El Gaafary
18310
13009709
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جاكى جوى''' (Jacky Joy) ([[27 اغسطس]] [[1985]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى چاستين مينش (Justine Mensch)
== نشأتها ==
[[ملف:JackyJoy.jpg|right|thumb|300px|جاكى جوى]]
اتولدت جاكى جوى يوم [[27 اغسطس]] [[1985]] فى مدينة ايستون فى ولاية [[بنسيلفانيا]] الامريكية
[[ملف:Jacky Joy at Exxxotica 2013 00141.jpg|thumb|250px]]
[http://www.freeones.com/jacky-joy/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2353359]
[http://www.iafd.com/pertson.rme/perfid=jackyjoy/gender=f/jacky-joy.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=42447]
{{تصنيف كومونز|Jacky Joy}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من بنسيلفانيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
3du8m2swys5tm0tmycprw3iv2yp86bi
جوردان فلايس
0
110671
13009784
13003205
2026-04-21T10:43:41Z
El Gaafary
18310
13009784
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوردان فلايس''' (Jordan Fleiss) ([[16 فبراير]] [[1985]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
اتولدت جوردان فلايس يوم [[16 فبراير]] [[1985]] فى مدينة [[شيكاجو]] فى ولاية [[ايلينوى]] الامريكية
[http://www.freeones.com/jordan-fleiss/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1715340]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jordanfleiss/gender=f/jordan-fleiss.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=34416]
{{تصنيف كومونز|Jordan Fleiss}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ايلينوى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
1m9ouoh29o5mwokh6l1shdb9gtw1sqp
13009785
13009784
2026-04-21T10:57:01Z
El Gaafary
18310
13009785
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوردان فلايس''' (Jordan Fleiss) ([[16 فبراير]] [[1985]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
اتولدت جوردان فلايس يوم [[16 فبراير]] [[1985]] فى مدينة [[شيكاجو]] فى ولاية [[ايلينوى]] الامريكية
[http://www.imdb.com/name/nm1715340]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jordanfleiss/gender=f/jordan-fleiss.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=34416]
{{تصنيف كومونز|Jordan Fleiss}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ايلينوى]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
4x414fs18zgsdm88c6xrm1muqlqxkeb
جولدى كوكس
0
110810
13009786
13003206
2026-04-21T10:58:43Z
El Gaafary
18310
13009786
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جولى كوكس''' (Goldie Cox) ([[20 نوفمبر]] [[1985]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Goldie Cox at Talent Call World Modeling 2.jpg|right|thumb|350px|جولدى كوكس]]
اتولدت جولدى كوكس يوم [[20 نوفمبر]] [[1985]] فى مدينة [[نيو اورلينز]] فى ولاية [[لويزيانا]] الامريكية
[http://www.imdb.com/name/nm1860317]
{{تصنيف كومونز|Goldie Cox}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من لويزيانا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
pk3nu0osfop3tzbyvr5mcubaws1kcfq
محمد رمضان
0
111595
13009754
12989382
2026-04-21T10:06:09Z
Xmanxm
287191
13009754
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''محمد رمضان''' ( [[23 مايو]] [[1988]] ) ممثل [[مصر]]ى ابتدا حياته بادوار صغيره فى مسلسلات زى مسلسل ( السندريلا ) و غيرها من الاعمال لغاية ما قدم دور متميز فى فيلم ( احكى يا شهرزاد ) مع المخرج يسرى نصر الله اللى خلى الكل يسميه احمد زكى الجديد بعدها بقى من نجوم الصف الاول بالخصوص بعد ما قام ببطوله مجموعه من الافلام من انتاج السبكى خلته نجم جماهيرى كبير و حققت افلامه ايرادات عاليه و كان اهمها افلام ( عبده موته و الالمانى و [[قلب الاسد]] ) و امتد نجاحه للتلفزيون بالمسلسلات زى ( ابن حلال و [[الاسطورة (مسلسل)|الاسطوره]] و البرنس ) وبيلقبه جمهوره نسر الصعيد.<ref>{{Cite web
| url = https://www.elwatannews.com/news/details/3452752
| title = محمد رمضان : نسر الصعيد رقم 1 و بعد أسبوع من عرضه لقت اسمه على العربيات والقهاوى
}}</ref>
== عن حياته ==
اتولد محمد رمضان فى 23 مايو 1988 فى محافظة قنا وهاجرت اسرته الى محافظة الجيزة، أصول ابوه ووالدته من قنا. وبترجع اصول محمد رمضان الى قرية القلعة اللى تبع مركز قفط فى محافظة قنا.<ref>{{Cite web
| url = https://ahlmasrnews.com/489024/%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%AF-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86-%D9%8A%D9%83%D8%B4%D9%81-%D9%84%D9%80-%D8%A3%D9%87%D9%84-%D9%85%D8%B5%D8%B1-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%B5%D9%8A%D9%84-%D8%B2%D9%8A%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B7%D9%88%D8%B1%D8%A9-%D9%84%D9%82%D9%86%D8%A7-%D8%B5%D9%88%D8%B1
| title = معلومات عن الممثل محمد رمضان
}}</ref> محمد رمضان اصوله مصرية وملوش اى اصول سودانية. محمد رمضان لم يصرح فى اى تصريح انه سودانى ابدا وما تداوله بعض المواقع انه قال انه سودانى او ابوه سودانى غير صحيح. محمد هو الاصغر بين اخواته. لما كان فى الصف الإعدادي، نجح فى الانضمام لمدرسة الكرة بنادى الزمالك، لكن لما دخل مدرسة السعيدية الثانوية، ساب كرة القدم عشان يتفرغ للتعليم. ابتدا التمثيل مبكرا فى مسرح المدرسة وشافه الناقد احمد عبد الحميد، وكتب عنه بجريدة الجمهورية، واقنع امه بان يواصل تعليمه فى المعهد العالى للفنون المسرحية.
== إثارة الجدل ==
صدر حكم من القضاء المصرى ضد محمد رمضان بالحبس سنة، وكفالة 10 آلاف جنيه، وغرامة 20 ألف جنيه.
الحكم ده كان بسبب قضية سب وقذف رفعها ضده الطيار أشرف أبو اليسر، بعد ما محمد رمضان قال فى تصريح تلفزيونى إنه عرض عليه فلوس ترضية بعد ما اتوقف عن الشغل. كمان التهمة شملت استغلال صورة الطيار فى أغنية، و كان فيها مشهد لأبو اليسر و هو بيقود الطيارة، وده سبب له ضرر مادى ومعنوى كبير بعد ما اتفصل من شغله.
اللى حصل أصلا ابتدا فى اكتوبر 2019، لما رمضان نزل فيديو ليه و هو قاعد جنب الكابتن فى قمرة القيادة فى رحلة خاصة رايحة السعودية، وده خلى هيئة الطيران المدنى توقف الكابتن أشرف أبو اليسر عن الشغل مدى الحياة، عشان خالف قانون الطيران.
وفى يونيه 2021، النيابة العامة جمدت كل حسابات محمد رمضان فى البنوك، بعد ما اتحكم عليه يدفع حوالى 6 مليون جنيه تعويض لعيله الكابتن اللى كان مات وقتها.
وبعد كده فى مارس 2022، محكمة النقض رفضت الطعن اللى قدمه رمضان، واتحكم عليه الحكم نهائى.
وفى نوفمبر 2020، محمد رمضان عمل أزمة جديدة لما انتشرت له صورة مع مطرب إسرائيلى فى دبي، والناس انتقدته على السوشيال ميديا.
هو رد وقال إنه ميعرفش الشخص ده ومبيسألش كل معجب عن جنسيته أو دينه، بس بعدها طلعت صور وفيديوهات تانية ليه مع إسرائيليين تانيين، زى لاعب الكرة ضياء السبع ورجل الأعمال إياد تسلا، وكمان فيديو كان فيه بيرقص على اغانى اسرائيلية.
نقابة المهن التمثيلية وقتها قررت إيقافه مؤقتا لحد ما يحققوا معاه.
وفى ابريل 2025، رجع محمد رمضان يثير الجدل تانى لما طلع فى حفلة فى كاليفورنيا لابس قميص طويل مشقوق ومليان خرز دهبي، والناس شافوا اللبس شبه السنتيانة ولبس الرقص الشرقي، و كان فيه احياء وتقليد [[خوال|للخوال]] حسب رأى ناس كتير وده خلى ناس تقدم بلاغ ضده بتهمة انه أساء لمصر وشعبها.<ref>{{Cite web
| url = https://www.alnaharegypt.com/1115526
| title = بعد تصدر محمد رمضان الترند.. من هو الخوال اللى شبهه به الجمهور
}}</ref>
== حياته الفنيه ==
بدا التمثيل فى مسرح المدرسه و اخد جايزة احسن ممثل موهوب على مستوى الجمهوريه تلات مرات متتاليه.
== اعماله ==
=== الافلام ===
{{div col|colwidth=25em}}
* [[2018|2019]] [[الكنز 2 (فيلم)|الكنز 2]]
* [[2018]] [[الديزل (فيلم)|الديزل]].<ref>{{cite web
|url=https://www.egypttoday.com/Article/4/28047/Mohamed-Ramadan-begins-filming-El-Diesel
|title=Mohamed Ramadan begins filming El-Diesel - Egypt Today
|website=Egypt Today
|access-date=2018-01-24
|dead-url=yes
}}</ref><ref>{{cite news
|url=https://www.ctv-egypt.com/2017/11/mohammed-ramadan-and-jasmin-sabra-start.html
|title=Mohammed Ramadan and Jasmin Sabra start filming "Diesel"
|work=CTV Egypt News
|access-date=2018-01-24
|dead-url=yes
}}{{Dead link|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}}</ref>
* [[2017]] [[الكنز (فيلم)|الكنز]]: حسن راس الغول-على الزيبق.<ref>{{cite news
|url=http://www.filfan.com/news/details/71879
|title=محمد رمضان يشاهد فيلم "الكنز" اليوم مع جمهوره فى السينمات
|date=2017-09-18
|access-date=2017-09-18
|dead-url=yes
}}</ref>
* [[2017]] [[جواب اعتقال (فيلم)|جواب اعتقال]]: خالد الدجوى.<ref>{{cite news
|url=http://www.vetogate.com/2854708
|title=محمد رمضان ينتقد قرار الكويت بمنع عرض فيلم «جواب اعتقال»
|work=بوابة فيتو
|access-date=2017-09-18
|language=ar
}}</ref>
* [[2017]] [[اخر ديك فى مصر (فيلم)|اخر ديك فى مصر]] علاء عبدالغفور الديك/عبدالغفور الديك)
* [[2015]] [[شد اجزاء (فيلم)|شد اجزاء]]: عمر العطار
* [[2014]] [[واحد صعيدى (فيلم)|واحد صعيدى]]: فالح عبد السميع
* [[2013]] [[قلب الاسد (فيلم)|قلب الاسد]]: فارس عبد الله الصواف
* [[2012]] [[الالمانى (فيلم)|الالمانى]]: شاهين
* [[2012]] [[ساعه ونص (فيلم)|ساعه ونص]]: صلاح
* [[2012]] [[حصل خير (فيلم)|حصل خير]]: عفيفى
* [[2012]] [[عبده موته (فيلم)|عبده موته]]: عبده موته
* [[2011]] [[برد يناير (فيلم)|برد يناير]]
* [[2011]] [[الخروج من القاهره (فيلم)|الخروج من القاهره]]: طارق
* [[2011]] [[الشوق (فيلم)|الشوق]]: سالم
* [[2009]] [[احكى يا شهرزاد (فيلم)|احكى يا شهرزاد]]: سعيد
* [[2008]] [[رامى الاعتصامى (فيلم)|رامى الاعتصامى]]: العسكرى شلبى
{{div col end}}
=== المسلسلات ===
{{div col|colwidth=25em}}
* [[2020]] البرنس : (رضوان البرنس)
* [[2019]] زلزال : (حربى كرامه / محمد حربى كرامه )
* [[2018]] نسر الصعيد : (صالح القناوى / زين القناوى)
* [[2016]] الاسطوره : (رفاعى الدسوقى / ناصر الدسوقى)
* [[2016]] لهفه : ضيف شرف (شخصيته الحقيقيه)
* [[2015]] استيفا
* [[2014]] ابن حلال: (حبيشه)
* [[2012]] الشركه : سيت كوم - (ضياء)
* [[2012]] : كاريوكا: [[محمد انور السادات]]
* [[2011]] [[دوران شبرا (مسلسل)|دوران شبرا]] : عماد
* [[2011]] احنا الطلبه : خالد
* [[2010]] الجماعه : ابراهيم
* [[2009]] [[حكايات وبنعيشها (مسلسل)|حكايات وبنعيشها]] : على عبد التواب
* [[2009]] [[هانم بنت باشا (مسلسل)|هانم بنت باشا]]
* [[2008]] [[هيمه ايام الضحك والدموع (مسلسل)|هيمه ايام الضحك والدموع]]
* [[2008]] [[رمانه الميزان (مسلسل)|رمانه الميزان]] : عطيه
* [[2008]] [[الهاى سكول (مسلسل)|الهاى سكول]] : (يحيى)
* [[2008]] [[فى ايد امينه (مسلسل)|فى ايد امينه]]: برازيلى
* [[2007]] [[حنان وحنين (مسلسل)|حنان وحنين]] : مرسى
* [[2006]] [[اولاد الشوارع (مسلسل)|اولاد الشوارع]] : لبيسه
* [[2006]] [[السندريلا (مسلسل)|السندريلا]]: [[احمد زكى]]
{{div col end}}
=== مسرحيات ===
{{div col|colwidth=25em}}
* [[2016]] : مسرحيه اهلا رمضان
* [[2013]] : مسرحيه رئيس جمهوريه نفسه: (حمدى)
* [[2011]] : مسرحيه فيه ايه يا مصر
* [[2007]] : مسرحيه يمامه بيضا
* [[2005]] : مسرحيه قاعدين ليه؟
{{div col end}}
=== مسلسلات اذاعيه ===
* [[2017]] : لا سحر ولا شعوذه
* [[2010]] : ايام الحب والجنون
=== برامج ===
{{div col|colwidth=25em}}
* [[2017]] : برنامج شباب توك
* [[2016]] : برنامج كل يوم
* [[2016]] : برنامج ابيض واسود
* [[2015]] : برنامج رامز واكل الجو
* [[2015]] : برنامج المتاهه
* [[2015]] : برنامج بيت العائله
* [[2014]] : برنامج لعبه الاجزخانه
* [[2014]] : برنامج احلى مسا
* [[2013]] : برنامج واحد من الناس
{{div col end}}
=== اغانى ===
{{div col|colwidth=25em}}
* اقوى كارت فى مصر - اعلان لشركه اتصالات
* نمبر وان
* الملك
* ميه مسا
* هتولع
* مافيا
* فيرس
* القمر
* بوم
* اللهو الخفى - مع النجم العالمى فان دام
* بابا
* انساى - مع النجم المغربى سعد لمجرد
* السلطان
* مانى رايحين نسهر
* كازانوفا - مع يسرا الجندى ستينج - اعلان لشركه مشروب طاقه او مشروب غازى انت جدع
* تسونامى كورونا فيروس
* تيك توك - مع النجم العالمى سوبر ساكو
* يا حبيبى - مع النجم العالمى ميترى جيمس
* انا التوب - اعلان لشركه اتصالات
* يلا بينا
* مصباح علاء الدين
* انا البطل
{{div col end}}
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{Social links}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مواليد 1988]]
[[تصنيف:ممثلين مصريين]]
[[تصنيف:مليارديرات مصريين]]
[[تصنيف:قناويه]]
[[تصنيف:ناس من قفط]]
jrc0peimx9cq6jtmthm9z3bfqmn08un
كيسى كالفرت
0
130154
13009703
12996387
2026-04-21T08:20:36Z
El Gaafary
18310
13009703
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''كيسى كالفرت''' (Casey Calvert) ([[17 مارس]] [[1990]] -) ممثلة ومخرجة ومنتجة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى سارة جولدبيرجر (Sarah Goldberger) وهى مرات الممثل والمخرج البورنوجرافى [[ايلى كروس]] (Eli Cross)
== نشأتها ==
[[ملف:Casey Calvert (cropped).jpg|right|thumb|250px|كيسى كالفرت]]
اتولدت كيسى كالفرت يوم [[17 مارس]] [[1990]] فى مدينه [[بالتيمور]] فى ولايه [[ماريلاند]] الامريكيه
اشتغلت كيسى كالفرت فى الاول [[موديل]] للصور و [[فتيشيه جنسيه|عارضه فيتش]] وهى عندها 21 سنة ، وخدت اسمها الفنى من واحد من اساتذتها اسمه كلاى كالفيرت فى [[جامعة فلوريدا]] اللى كانت بتدرس فيها [[سينيما]]<ref>
{{مرجع ويب
| url = https://www.alligator.org/article/2014/04/uf-alumna-porn-star-takes-stage-name-from-uf-journalism-professor
| title = UF alumna porn star takes stage name from UF journalism professor
| website = The Independent Florida Alligator
| language = en-US
| accessdate = 2022-06-06
}}</ref>
== شغلها ==
[[ملف:Casey Calvert 2014 02.jpg|thumb|250px]]
فى سنة [[2012]] دخلت كيسى كالفرت فى مجال ال[[بورنوجرافيا]]
[http://www.caseycalvert.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Casey_Calvert_%28actress%29] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210809090850/https://everipedia.org/wiki/lang_en/Casey_Calvert_(actress)|date=2021-08-09}}
[http://www.freeones.com/casey-calvert/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm5427926]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=caseycalvert/gender=f/casey-calvert.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=63620]
{{تصنيف كومونز|Casey Calvert}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:منتجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانه]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:كتاب بايسكشوال]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:ناشطين امريكان]]
[[تصنيف:نسويين امريكان]]
[[تصنيف:يهود امريكان]]
[[تصنيف:مخرجين تيليڤيزيون]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من ماريلاند]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
pzqkx76bilemtfcx3q731407vikfbwf
نادية سليمان
0
130690
13009744
12124619
2026-04-21T09:44:51Z
El Gaafary
18310
13009744
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''نادية سليمان''' (Nadya Suleman) ([[11 يوليه]] [[1975]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ناتالى دينيس داود-جوتيريز سليمان (Natalie Denis Doud-Gutierrez Suleman)
== نشأتها ==
اتولدت نادية سليمان يوم [[11 يوليه]] [[1975]] فى مدينة [[فوليرتون (كاليفورنيا)|فوليرتون]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية ، وأسرتها من اصول ليتوانية و عراقية
== شهرتها ==
اتشهرت نادية سليمان بعدما ولدت تمان توائم فى شهر [[يناير]] [[2009]] ، ومن وقتها اتشهرت بلقب (اكتوموم) <ref name="todayshow">[https://www.msn.com/nl-nl/ بصحبتها ثمانية تانيين 'أمى :' أنا لست بالانانية '،] MSNBC.com، 11 فبراير 2009 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120501174124/http://today.msnbc.msn.com/id/29135612|date=01 مايو 2012}}</ref><ref>[http://www.hollywoodgrind.com/nadya-suleman-octuplet-mom-high-school-yearbook-picture/ نادية سليمان الثانوية حولية صورة] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170810130220/http://www.hollywoodgrind.com/nadya-suleman-octuplet-mom-high-school-yearbook-picture/|date=10 اغسطس 2017}}</ref>
== شغلها فى مجال البورنوجرافيا ==
نادية سليمان مثلت [[فيلم بورنوجرافى]] واحد هو فيلم [[اوكتموم هوم الون|Octomom Home Alone]] سنة [[2012]]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Natalie_Suleman]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.boobpedia.com/boobs/Nadya_Suleman]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Octomom]
[http://www.freeones.com/octomom/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm3319257]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=nadyasuleman/gender=f/nadya-suleman.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=62870]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:امريكان ليتوانيين]]
[[تصنيف:امريكان عراقيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
eno8b7gdvlbw9ck5su6fff2m8sygdz8
ابيلا دينجر
0
133528
13009546
12952341
2026-04-20T13:02:08Z
El Gaafary
18310
13009546
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''ابيلا دينجر''' (Abella Danger) ([[19 نوفمبر]] [[1995]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية من اصل اوكرانى
== نشأتها ==
[[ملف:Abella Danger 2016.jpg|right|thumb|250px|ابيلا دينجر]]
اتولدت ابيلا دينجر يوم [[19 نوفمبر]] [[1995]] فى مدينة [[مايامى]] فى ولاية [[فلوريدا]] الامريكية
[[ملف:Abella Danger 2023.jpg|thumb|250px]]
[http://www.abelladanger.net]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Abella_Danger]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Abella_Danger]
[http://www.babepedia.com/babe/Abella_Danger]
[http://en.pornopedia.com/wiki/Abella_Danger]
[http://www.freeones.com/abella-danger/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm7027105]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=abelladanger/gender=f/abella-danger.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=67422]
{{تصنيف كومونز|Abella Danger}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:رقاصات امريكيات]]
[[تصنيف:يهود امريكان]]
[[تصنيف:امريكان اوكرانيين]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من فلوريدا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
5vpbeuhsqxtq6vwmc04kku69gjh13c1
داربى لويد رينس
0
134408
13009739
12282060
2026-04-21T09:30:52Z
El Gaafary
18310
13009739
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''داربى لويد رينس''' (Darby Lloyd Rains) ([[2 نوفمبر]] [[1947]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
اتولدت داربى لويد رينس يوم [[2 نوفمبر]] [[1947]] فى مدينة [[لوس انجليس]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Darby_Lloyd_Rains] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200727101116/https://everipedia.org/wiki/lang_en/Darby_Lloyd_Rains|date=2020-07-27}}
[http://www.imdb.com/name/nm0707145]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=dlrains/gender=f/darby-lloyd-rains.htm]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:رقاصات استربتيز]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من لوس انجليس]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
22daxb32sz9x55n9msd2wqspu40ye50
ميشا كروس
0
137463
13009543
12937549
2026-04-20T12:59:10Z
El Gaafary
18310
13009543
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''ميشا كروس''' (Misha Cross) ([[27 نوفمبر]] [[1989]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية بولندية
== نشأتها ==
[[ملف:Rocco Siffredi and Misha Cross at the 2019 Xbiz Europa Awards.jpg|right|thumb|350px|ميشا كروس مع الممثل البونوجرافى [[روكو سيفريدى]] (Rocco Siffredi)]]
اتولدت ميشا كروس يوم [[27 نوفمبر]] [[1989]] فى [[وارسو]] عاصمة [[بولاندا]]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/Misha_Cross]
[http://www.freeones.com/misha-cross/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm6111305]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=mishacross/gender=f/misha-cross.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=65352]
{{تصنيف كومونز|Misha Cross}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات بولنديات]]
kscnjm7asveszy181evn2ck6kb4g7wm
جوين دياموند
0
137856
13009796
13003218
2026-04-21T11:18:39Z
El Gaafary
18310
13009796
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوين دياموند''' (Gwen Diamond) ([[17 نوفمبر]] [[1986]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى اترينا بريل (Atrina Brill)
== نشأتها ==
[[ملف:Gwen Diamond at the 2007 XBiz Awards.jpg|right|thumb|250px|جوين دياموند]]
اتولدت جوين دياموند يوم [[17 نوفمبر]] [[1986]] فى مدينة [[فينيكس (اريزونا)|فينيكس]] فى ولاية [[اريزونا]] الامريكية
[[ملف:Gwen Diamond at Donny Long party 2.jpg|thumb|250px]]
[http://www.myspace.com/gwendiamond]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/gwen-diamond]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Gwen_Diamond]
[http://www.wikiporno.org/wiki/Gwen_Diamond]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Gwen_Diamond]
[http://www.freeones.com/gwen-diamond/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2355077]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=gwendiamond/gender=f/gwen-diamond.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=40747]
{{تصنيف كومونز|Gwen Diamond}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من اريزونا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
f4anwt645ygkf96lqrq9pi6517t4afp
جودى ويست
0
137867
13009783
13003203
2026-04-21T10:38:01Z
El Gaafary
18310
13009783
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جودى ويست''' (Jodi West) ([[20 يونيه]] [[1964]] -) ممثلة ومخرجة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Jodi West as a Stormtrooper at AVN Adult Entertainment Expo 2016 (25638293706).jpg|right|thumb|250px|جودى ويست]]
اتولدت جودى ويست يوم [[20 يونيه]] [[1964]] فى مدينة [[لاس ڤيجاس]] فى ولاية [[نيڤادا]] الامريكية
[http://www.jodiwest.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/jodi-west]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Jodi_West]
[http://www.babepedia.com/babe/Jodi_West]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Jodi_West]
[http://www.freeones.com/jodi-west/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4044105]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=jodiwest/gender=f/jodi-west.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=57848]
{{تصنيف كومونز|Jodi West}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:مخرجات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من نيڤادا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
b1s1m18vgrr2r9387xto8cvs1uc7mj6
جوديث فوكس
0
156809
13009705
12535704
2026-04-21T08:25:08Z
El Gaafary
18310
13009705
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جوديث فوكس''' (Judith Fox) ([[25 فبراير]] [[1980]] -) ممثلة بورنوجرافية مجرية
== نشأتها ==
اتولدت جوديث فوكس يوم [[25 فبراير]] [[1980]] فى [[بودابيست]] عاصمة [[المجر]]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/judith-fox]
{{Dead link|date=June 2023|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=yes}}
[http://www.freeones.com/judith-fox/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm1193217]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=judithfox/gender=f/judith-fox.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=23447]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات مجريات]]
n9zosrbdwq0cane33irh1q11o79bgf2
الوطن (جريده)
0
157155
13009775
10885005
2026-04-21T10:26:51Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[الوطن (جريدة)]] إلى [[الوطن (جريده)]]
10885005
wikitext
text/x-wiki
{{جريدة
| الاسم = الوطن
| صورة =
|بلد الإصدار = {{مصر}}
| نوع = ورقى
| سنة التأسيس = 2012
| احتجبت =
| الاتجاه السياسى =
| السعر =
| المالك = شركة فيوتشر الإعلامية
| الناشر =
| المحررون =
| رئيس التحرير = [[مجدى الجلاد]]
| نائب رئيس التحرير =
| المدير العام =
| محرر الافتتاحية =
| محرر الأخبار =
| محرر الاقتصاد =
| محرر الرياضة =
| محرر الصور =
| اللغة = [[عربى قياسى حديث|اللغه العربيه]]
| المقر الرئيسى =
| الم مضا الويب =
}}
'''الوطن''' جريدة يومية مصرية، يرأس تحريرها [[مجدى الجلاد]]. تصدرها شركة فيوتشر الإعلامية، اللى يمتلكها رجل الأعمال محمد الأمين. حسب لمجدى الجلاد، يمتلك الجورنال شوية مساهمين. ابتدا إصدارها فى مايو 2012.<ref name="ج.هـ">[http://www.alkaheranews.com/details.php?pId=6&aId=3787 «الوطن».. أول جورنال تضع شرط الضمير فى عقود صحفييها] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200405153314/https://www.longislandsignsandwraps.com/custom-signs/?pId=6&aId=3787 |date=2020-04-05 }}. جريدة القاهرة، ولوج فى 19 يونيو، 2012.</ref>
== وصلات برانيه ==
* [http://www.elwatannews.com/ الصفحة الرئيسية لجريدة الوطن]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{صحف مصرية}}
[[تصنيف:جرانيل و مجلات مصريه]]
[[تصنيف:جرانيل مصريه|وطن]]
[[تصنيف:صحافه]]
47xcypqzfc646ia1dmo9432qb17w7fg
ابو طالب بن عبد المطلب
0
172781
13009618
11158232
2026-04-20T18:06:47Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009618
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص
| اسم = أبو طالب بن المطلب
| الصورة = Mecca-51.jpg
| الاسم عند الولادة = عبد مناف أو عمران بن [[عبد المطلب بن هاشم|عبد المطلب]] بن [[هاشم بن عبد مناف|هاشم]]
| تاريخ الولادة = [[540]]م
| تاريخ الوفاة = {{تاريخ الوفاة والعمر|619|5|21|540|0|0}}
| مكان الوفاة = [[شعب أبي طالب]] في [[مكة|مكة المكرمة]]
| الزوج = [[فاطمة بنت أسد]] بن [[هاشم بن عبد مناف|هاشم]]
| العائلة = '''أبوه''': [[عبد المطلب بن هاشم|عبد المطلب]] بن [[هاشم بن عبد مناف|هاشم]]<br />'''أمه''': فاطمة بنت عمرو بن عائذ [[بنو مخزوم|المخزومية]]
| الأبناء = [[طالب بن أبي طالب]]<br />[[عقيل بن أبي طالب]]<br />[[جعفر بن أبي طالب]]<br />[[على بن ابى طالب|علي بن أبي طالب]]<br />[[أم هانئ بنت أبي طالب|فاختة بنت أبي طالب]]<br />[[جمانة بنت أبي طالب]]
| الإقامة = [[مكة|مكة المكرمة]]
}}
'''ابو طالب بن عبد المطلب''' هو أبو طالب '''عبد مناف''' أو '''عمران''' بن عبد المطلب الهاشمى القرشى الكنانى, لقبو «أبو طالب», هو عم [[محمد|النبى محمد]] و كافله (540 م - 619 م), و والد أمير المؤمنين [[على بن ابى طالب|على بن أبى طالب]], وأبنائه هم : طالب وعقيل وجعفر و<nowiki/>[[على بن ابى طالب|علي]] و<nowiki/>[[ريطه بنت ابى طالب|ريطة]] و<nowiki/>[[جمانه بنت ابى طالب|جمانة]].<ref>{{مرجع ويب
| url = http://al-shia.org/html/ara/ahl/index.php?mod=zavuhom
| title = ذوو المعصـــــومين
| date = 2014-09-06
| website = web.archive.org
| accessdate = 2020-06-30
| تاريخ الأرشيف = 2014-09-06
| مسار الأرشيف = https://web.archive.org/web/20140906201348/http://al-shia.org/html/ara/ahl/index.php?mod=zavuhom
| url-status = dead
| URL الأرشيف = https://web.archive.org/web/20140906201348/http://al-shia.org/html/ara/ahl/index.php?mod=zavuhom
| تاريخ الارشيف = 2014-09-06
| مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20140906201348/http://al-shia.org/html/ara/ahl/index.php?mod=zavuhom
| archive-date = 2014-09-06
| archive-url = https://web.archive.org/web/20140906201348/http://al-shia.org/html/ara/ahl/index.php?mod=zavuhom
}}</ref><ref>[http://shiaonlinelibrary.com/%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%AA%D8%A8/3051_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%A8%D8%B1%D9%89-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A8%D9%86-%D8%B3%D8%B9%D8%AF-%D8%AC-%D9%A8/%D8%A7%D9%84%D8%B5%D9%81%D8%AD%D8%A9_46 الطبقات الكبرى - محمد بن سعد - ج ٨ - الصفحة ٤٨] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191221020534/http://shiaonlinelibrary.com/%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%AA%D8%A8/3051_%D8%A7%D9%84%D8%B7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%A8%D8%B1%D9%89-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A8%D9%86-%D8%B3%D8%B9%D8%AF-%D8%AC-%D9%A8/%D8%A7%D9%84%D8%B5%D9%81%D8%AD%D8%A9_46 |date=2019-12-21 }}.</ref>
== مصادر ==
{{مصادر}}
[[تصنيف:وفيات 619]]
[[تصنيف:هاشميين]]
ekx8ok1nal7l8k5990k8546iiq362qd
اليكسيس فاوكس
0
175488
13009531
12967672
2026-04-20T12:40:09Z
El Gaafary
18310
13009531
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''اليكسيس فاوكس''' (Alexis Fawx) ([[23 يونيه]] [[1975]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Alexis Fawx (2023).png|right|thumb|250px|اليكسيس فاوكس]]
اتولدت اليكسيس فاوكس يوم [[23 يونيه]] [[1975]] فى مدينة [[فيلادلفيا]] فى ولاية [[بنسيلفانيا]] الامريكية
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/alexis-fawx]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Alexis_Fawx]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Alexis_Fawx]
[http://www.freeones.com/alexis-fawx/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4628047]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=alexisfawx/gender=f/alexis-fawx.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=59803]
{{تصنيف كومونز|Alexis Fawx}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من بنسيلفانيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
s3ucksjjn6jworkihfx06cq6dcvtg05
13009532
13009531
2026-04-20T12:43:20Z
El Gaafary
18310
13009532
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''اليكسيس فاوكس''' (Alexis Fawx) ([[23 يونيه]] [[1975]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ايمى چين سنايدر (Amy Jane Snyder)
== نشأتها ==
[[ملف:Alexis Fawx (2023).png|right|thumb|300px|اليكسيس فاوكس]]
اتولدت اليكسيس فاوكس يوم [[23 يونيه]] [[1975]] فى مدينة [[فيلادلفيا]] فى ولاية [[بنسيلفانيا]] الامريكية
[http://alexisfawxlive.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/alexis-fawx]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Alexis_Fawx]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Alexis_Fawx]
[http://www.freeones.com/alexis-fawx/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4628047]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=alexisfawx/gender=f/alexis-fawx.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=59803]
{{تصنيف كومونز|Alexis Fawx}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من بنسيلفانيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
rxuipag8me5os6mop0akv1tkltz12jz
13009533
13009532
2026-04-20T12:44:09Z
El Gaafary
18310
13009533
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''اليكسيس فاوكس''' (Alexis Fawx) ([[23 يونيه]] [[1975]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية ، اسمها الحقيقى ايمى چين سنايدر (Amy Jean Snyder)
== نشأتها ==
[[ملف:Alexis Fawx (2023).png|right|thumb|300px|اليكسيس فاوكس]]
اتولدت اليكسيس فاوكس يوم [[23 يونيه]] [[1975]] فى مدينة [[فيلادلفيا]] فى ولاية [[بنسيلفانيا]] الامريكية
[http://alexisfawxlive.com]
[http://everipedia.org/wiki/lang_en/alexis-fawx]
[http://www.boobpedia.com/boobs/Alexis_Fawx]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Alexis_Fawx]
[http://www.freeones.com/alexis-fawx/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm4628047]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=alexisfawx/gender=f/alexis-fawx.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=59803]
{{تصنيف كومونز|Alexis Fawx}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من بنسيلفانيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
nb8ms9lhfjttwcsyw7xj7k9qpextyvg
جيا جيفانا
0
192409
13009798
13003220
2026-04-21T11:20:40Z
El Gaafary
18310
13009798
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''جيا جيفانا''' (Gia Givanna) ([[22 يونيه]] [[1982]] -) ممثلة بورنوجرافية امريكية
== نشأتها ==
[[ملف:Gia at XRCO Awards 2007 1.jpg|right|thumb|250px|جيا جيفانا]]
اتولدت جيا جيفانا يوم [[22 يونيه]] [[1982]] فى مدينة [[ريدينج (كاليفورنيا)|ريدينج]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[http://www.wikiporno.org/wiki/Gia_Givanna]
[http://de.pornopedia.com/wiki/Gia_Givanna]
[http://www.freeones.com/gia-givanna/profile]
[http://www.imdb.com/name/nm2362960]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=giagivanna/gender=f/gia-givanna.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=42459]
{{تصنيف كومونز|Gia Givanna}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:موديلات عريانة]]
[[تصنيف:ممثلات شبقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات سحاقيات]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلات بورنوجرافيات امريكيات]]
8lg7fjar96hvi8wja6qxnj0ev6xh6hu
بوبى فاريل
0
267037
13009723
9632289
2026-04-21T09:04:01Z
El Gaafary
18310
13009723
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مغنيين}}
'''بوبى فاريل''' كان [[مغنى]] من [[مملكة نيديرلاند]]
== حياته ==
بوبى فاريل من مواليد يوم 6 [[اكتوبر]] [[1949]] فى [[اورنجستاد]], مات فى 30 [[ديسمبر]] [[2010]]
== حياته الفنيه ==
كانت البدايه الفنيه سنه [[1975]], اشتغل مع Hansa
بوبى فاريل بيقدم الانواع الفنيه:
* [[بوب]]
* [[ديسكو]]
== جوايز ==
{{فاضى}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مغنيين من مملكة نيديرلاند]]
47ai70bqtsmv40t1uvr4hi9yd05bey4
ايموجن هيب
0
267316
13009660
10975992
2026-04-20T22:17:40Z
Esperfulmo
37
spelling, en, ipa
13009660
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مغنيين}}
'''ايموچن هيپ''' ({{لغه|انجليزى}} Imogen Heap, {{نطق|/{{nobreak}}ˈɪməd͡ʒən hiːp{{nobreak}}/}}) [[مغنى|مغنيه]] من [[المملكه المتحده]].
== حياتها ==
ايموجن هيب من مواليد يوم 9 [[ديسمبر]] [[1977]] فى [[اسكس]].
== حياتها الفنيه ==
البدايه الفنيه كانت سنه [[1997]], اشتغلت مع Almo Sounds.
ايموجن هيب بتقدم الانواع الفنيه:
* [[ايندى روك]]
== جوايز ==
{{فاضى}}
== الدراسه ==
درست فى BRIT School for Performing Arts and Technology و Friends School Saffron Walden.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:مغنيين]]
[[تصنيف:مغنيين من المملكه المتحده]]
[[تصنيف:مغنيين-كتاب اغانى]]
ca3iyi76c7yvek4n6bnv48np65t0dpn
جوليان فيلوز
0
271227
13009517
8954759
2026-04-20T11:59:13Z
~2026-24213-28
287592
/* حياته */
13009517
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''جوليان فيلوز''' [[ممثل]] من [[المملكه المتحده]].
== حياته ==
جوليان فيلوز من مواليد يوم 17 [[اغسطس]] [[1949]] فى [[القاهره]]. ولد لعائلة إنكليزية وله ثلاثة أشقاء أكبر منه، كان والده دبلوماسيا . عاش طفولته في جنوب [[كينسينجتون|كينسنغتون]] ثم انتقل بعدها مع عائلته إلى شرق ساسكس
== الدراسة ==
== درس فى كليه المجدليه (كامبريدج) و اكاديميه ويبر دوجلاس للفنون الدراميه و كليه امبلفورث. ==
== اهم الاعمال ==
# [[داونتون ابى|داونتن ابي]]
# The Gilded age
# the tourist
# Belgvaria
# vanity fair
# The chaperone
# from time to time
== جوائز ==
* جايزه الاوسكار لافضل كتابه "سيناريو اصلي"
* National Society of Film Critics Award for Best Screenplay
* جايزه نقابه الكتاب الامريكيه عن فئه احسن سيناريو اصلى
* Primetime Emmy Award for Outstanding Miniseries or Movie
== روابط خارجية ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:ممثلين]]
[[تصنيف:ممثلين بريطانيين]]
[[تصنيف:دارسين فى اكاديمية ويبر دوجلاس للفنون الدراميه]]
[[تصنيف:منتجين تيليڤزيون]]
hu5jinz0qet7tiwefj5m7ptp5c46lll
13009518
13009517
2026-04-20T12:00:56Z
~2026-24213-28
287592
/* الدراسة */
13009518
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''جوليان فيلوز''' [[ممثل]] من [[المملكه المتحده]].
== حياته ==
جوليان فيلوز من مواليد يوم 17 [[اغسطس]] [[1949]] فى [[القاهره]]. ولد لعائلة إنكليزية وله ثلاثة أشقاء أكبر منه، كان والده دبلوماسيا . عاش طفولته في جنوب [[كينسينجتون|كينسنغتون]] ثم انتقل بعدها مع عائلته إلى شرق ساسكس
== الدراسة ==
== <small>درس فى كليه المجدليه (كامبريدج) و اكاديميه ويبر دوجلاس للفنون الدراميه و كليه امبلفورث.</small> ==
== اهم الاعمال ==
# [[داونتون ابى|داونتن ابي]]
# The Gilded age
# the tourist
# Belgvaria
# vanity fair
# The chaperone
# from time to time
== جوائز ==
* جايزه الاوسكار لافضل كتابه "سيناريو اصلي"
* National Society of Film Critics Award for Best Screenplay
* جايزه نقابه الكتاب الامريكيه عن فئه احسن سيناريو اصلى
* Primetime Emmy Award for Outstanding Miniseries or Movie
== روابط خارجية ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:ممثلين]]
[[تصنيف:ممثلين بريطانيين]]
[[تصنيف:دارسين فى اكاديمية ويبر دوجلاس للفنون الدراميه]]
[[تصنيف:منتجين تيليڤزيون]]
gmxg9hf83a59im4ken3qtkwrj58mgvv
13009520
13009518
2026-04-20T12:04:54Z
Maher Asaad Baker
112658
استرجع التعديلات بتاعة [[Special:Contributions/~2026-24213-28|~2026-24213-28]] ([[User talk:~2026-24213-28|مناقشة]]) لآخر نسخة بتاعة [[User:GhalyBot|GhalyBot]]
8954759
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''جوليان فيلوز''' [[ممثل]] من [[المملكه المتحده]].
== حياته ==
جوليان فيلوز من مواليد يوم 17 [[اغسطس]] [[1949]] فى [[القاهره]].
== الدراسه ==
درس فى كليه المجدليه (كامبريدج) و اكاديميه ويبر دوجلاس للفنون الدراميه و كليه امبلفورث.
== اهم الاعمال ==
{{فاضى}}
== جوايز ==
* جايزه الاوسكار لافضل كتابه "سيناريو اصلي"
* National Society of Film Critics Award for Best Screenplay
* جايزه نقابه الكتاب الامريكيه عن فئه احسن سيناريو اصلى
* Primetime Emmy Award for Outstanding Miniseries or Movie
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:ممثلين]]
[[تصنيف:ممثلين بريطانيين]]
[[تصنيف:دارسين فى اكاديمية ويبر دوجلاس للفنون الدراميه]]
[[تصنيف:منتجين تيليڤزيون]]
qc09lpb6rrjoo1k5t2whdzqdgipk3xo
مارتين بينيك
0
322706
13009562
12295786
2026-04-20T14:21:53Z
~2026-24267-23
287606
التهجئة الصوتية: beneke تحتوي على حرف e في النهاية
13009562
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات عالم}}
'''مارتين بينيكي''' [[فيزيا|عالم فيزيا]] من [[المانيا]].
== حياته ==
مارتين بينيك من مواليد يوم 1 [[يناير]] [[1966]] فى [[كونستانس]].
== الدراسه ==
درس فى جامعة كامبريدج و جامعة هايدلبرج و الجامعة التقنيه الراينيه الفستفاليه.
== الحياه العمليه ==
اشتغل فى: [[جامعة ميونخ التقنيه]] و [[جامعة راينلاند-ويستڤاليان التكنولوچيه فى اخين|الجامعة التقنيه الراينيه الفستفاليه]].
== جوايز ==
* جايزه جوتفريد ويلهلم ليبنز
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:علما فيزيا]]
[[تصنيف:علما فيزيا المان]]
[[تصنيف:متعلمين فى جامعة كامبريدج]]
4z0dyfadlogrsyqjapgzd7rcreeloew
13009565
13009562
2026-04-20T14:24:12Z
~2026-24267-23
287606
التهجئة الصوتية: beneke تحتوي على حرف e في النهاية
13009565
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات عالم}}
'''مارتين بينيكي''' [[فيزيا|عالم فيزيا]] من [[المانيا]].
== حياته ==
مارتين بينيكي من مواليد يوم 1 [[يناير]] [[1966]] فى [[كونستانس]].
== الدراسه ==
درس فى جامعة كامبريدج و جامعة هايدلبرج و الجامعة التقنيه الراينيه الفستفاليه.
== الحياه العمليه ==
اشتغل فى: [[جامعة ميونخ التقنيه]] و [[جامعة راينلاند-ويستڤاليان التكنولوچيه فى اخين|الجامعة التقنيه الراينيه الفستفاليه]].
== جوايز ==
* جايزه جوتفريد ويلهلم ليبنز
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:علما فيزيا]]
[[تصنيف:علما فيزيا المان]]
[[تصنيف:متعلمين فى جامعة كامبريدج]]
h1so0uhf0e0hj5wc64c4gyqo0hy2htb
متحف الحرب الكندى
0
469903
13009799
10027732
2026-04-21T11:22:06Z
Kurcke
275077
13009799
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات متحف}}
'''متحف الحرب الكندى''' {{lang-en|Canadian War Museum}}, {{lang-fr|Musée canadien de la guerre}}, [[متحف]] فى [[كندا]].
== تاريخ ==
متحف الحرب الكندى اتأسس سنة [[1880]] فى [[اوتاوا]]
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تصنيف كومونز|Canadian War Museum}}
{{تقاوى}}
[[تصنيف:متاحف]]
[[تصنيف:متاحف فى كندا]]
60oddm09y39uwax8h7cbo9ht3hf5j6v
الطياره (كعيدنه)
0
618498
13009762
11826956
2026-04-21T10:21:13Z
Mnbaav
287184
13009762
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''الطياره''' [[قريه]] فى [[اليمن]] و هيا تابعه لعزله كعيدنه.
== السكان ==
حسب الاحصا اللى اتعمل سنه [[2004]] وصل عدد السكان فى الطياره 145 انسان.
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير القريه ==
{{فاضى}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
{{لنك قرى اليمن }}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى قريه}}
[[تصنيف:قرى اليمن]]
[[تصنيف:قرى]]
apnkmgrle1o2va5ap36mk2egsgymgie
13009768
13009762
2026-04-21T10:26:15Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحة [[الطياره]] إلى [[الطياره (كعيدنه)]] دون ترك تحويلة
13009762
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''الطياره''' [[قريه]] فى [[اليمن]] و هيا تابعه لعزله كعيدنه.
== السكان ==
حسب الاحصا اللى اتعمل سنه [[2004]] وصل عدد السكان فى الطياره 145 انسان.
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== مشاهير القريه ==
{{فاضى}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
{{لنك قرى اليمن }}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{تقاوى قريه}}
[[تصنيف:قرى اليمن]]
[[تصنيف:قرى]]
apnkmgrle1o2va5ap36mk2egsgymgie
فيوليت بلو
0
728746
13009755
9694974
2026-04-21T10:09:35Z
El Gaafary
18310
13009755
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات كاتب}}
'''فيوليت بلو''' [[صحفى|صحفيه]] من [[امريكا]]
== حياتها ==
فيوليت بلو من مواليد يوم [[27 مارس]] [[1977]] فى [[بريمن]]
== جوايز ==
{{فاضى}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{تقاوى}}
[[تصنيف:كاتبات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:مدرسين للجنس]]
[[تصنيف:منتجين تيليڤزيون]]
lwhiuq3nv7njhx1mcz6w0mo3yq8t15p
13009756
13009755
2026-04-21T10:12:52Z
El Gaafary
18310
13009756
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات كاتب}}
'''فيوليت بلو''' [[صحفى|صحفيه]] من [[امريكا]]
== حياتها ==
[[ملف:Violet Blue 2014.jpg|right|thumb|350px|فيوليت بلو]]
فيوليت بلو من مواليد يوم [[27 مارس]] [[1977]] فى [[بريمن]]
== جوايز ==
{{فاضى}}
{{تصنيف كومونز|Violet Blue}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{تقاوى}}
[[تصنيف:كاتبات بورنوجرافيات]]
[[تصنيف:كاتبات امريكيات]]
[[تصنيف:مدونين امريكان]]
[[تصنيف:مدونات ستات]]
[[تصنيف:مدرسين للجنس]]
[[تصنيف:منتجين تيليڤزيون]]
3fslxfkmu06ng6ydwlvr4b3eiwhcqc2
مروة رخا
0
774914
13009748
12781226
2026-04-21T09:55:24Z
El Gaafary
18310
13009748
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات كاتب}}
'''مروة رخا''' [[صحفى|صحفيه]] من [[مصر]]
== حياتها ==
مروة رخا من مواليد يوم [[1 يناير]] [[1978]] فى [[مصر]]
== جوايز ==
{{فاضى}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{تقاوى}}
[[تصنيف:كاتبات مصريات]]
[[تصنيف:اعلاميات مصريات]]
[[تصنيف:مدرسين للجنس]]
4jy0eiugf2aoa23nyhcfftt373aalmu
جبل جونونج سيو جيوپارك
0
1025089
13009536
12186630
2026-04-20T12:49:11Z
~2026-24157-20
287595
13009536
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات جبل}}
'''جونونج سيو جيوپارك''' هوا جبل فى [[اندونيسيا]].
== جغرافيا ==
جبل جونونج سيو جيوپارك فى تقسيم ادارى اسمه [[Wonogiri]] و [[انفجار تونجوسكا|Tulungagung]] و [[GUL2013 J135033.48 002442.3 (مجره)|Gunung Kidul]]
== شوف كمان ==
* [[لسته اعلى القمم الجبليه فى العالم]]
* [[لستة الدول حسب اعلى جبالها|لسته الدول حسب اعلى القمم الجبليه]]
== شوف كمان ==
* [[لسته اعلى القمم الجبليه فى العالم]]
* [[لستة الدول حسب اعلى جبالها|لسته الدول حسب اعلى القمم الجبليه]]
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
{{لنك جبال}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:جبال اندونيسيا]]
dchvrhyx51kqh5lse1lgg5vnmviayv9
جيسى جيمس (ممثل)
0
1324124
13009714
9391688
2026-04-21T08:51:26Z
El Gaafary
18310
13009714
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''جيسى جيمس''' ممثل و شخصيه اعمال و مهندس و مقدم تلفزيونى من [[امريكا]]
== حياته ==
جيسى جيمس من مواليد يوم [[19 ابريل]] سنة [[1969]] فى [[لونج بيتش (كاليفورنيا)|لونج بيتش]] فى ولاية [[كاليفورنيا]]
== اعمال ==
{{فاضى}}
== جوايز ==
{{فاضى}}
{{تصنيف كومونز|Jesse G. James}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين امريكان]]
ljszjg4j9teulpv2lmj5dq6omz9lb93
يالسين كوكوك
0
1357024
13009750
12341786
2026-04-21T10:01:16Z
El Gaafary
18310
13009750
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات عالم}}
'''يالسين كوكوك''' اقتصادى من [[توركيا]]
== حياته ==
يالسين كوكوك من مواليد يوم [[1 يوليه]] [[1938]] فى ال[[اسكندرونه]]
== الدراسه ==
درس فى [[ثانويه كاباتاش للذكور]] و [[كليه العلوم السياسيه فى جامعة انقره]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:اقتصاديين من توركيا]]
ppaso0kbjjfhnlmdcxc36hkb8k015jj
13009751
13009750
2026-04-21T10:01:48Z
El Gaafary
18310
13009751
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات عالم}}
'''يالسين كوكوك''' اقتصادى من [[توركيا]]
== حياته ==
يالسين كوكوك من مواليد يوم [[1 يوليه]] [[1938]] فى [[اسكندرون]]
== الدراسه ==
درس فى [[ثانويه كاباتاش للذكور]] و [[كليه العلوم السياسيه فى جامعة انقره]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:اقتصاديين من توركيا]]
ah25resr29h7t34ij9dwj65wrd7tnm4
ابيجايل
0
1377902
13009619
13001962
2026-04-20T18:31:38Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009619
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص|الصورة=Saint Abigail.jpg}}
'''ابيجايل''' ( '''Abigail''' ) كانت ست إسرائيليه فى [[الكتاب العبرى|الكتاب المقدس العبرى]] ، اتجوزت نابال ؛ واتجوزت [[داود|الملك داود]] المستقبلى بعد وفاة نابال ( صموئيل الاولانى 25 ).<ref name="EB">{{Cite encyclopedia|سنة=2010|موسوعة=Encyclopædia Britannica|ناشر=Encyclopædia Britannica Inc.|مكان=Chicago, IL|مسار=https://archive.org/details/newencyclopaedia2009ency/page/32|محرر=Hoiberg|محرر-الأول=Dale H.|طبعة=15th|المجلد=I: A-ak Bayes|صفحات=[https://archive.org/details/newencyclopaedia2009ency/page/32 32]|isbn=978-1-59339-837-8|الفصل=Abigail|url-access=registration}}</ref> كانت أبيجايل المرات التالته لداود، بعد [[احينعام اليزرعيليه|اخينوعم]] و [[ميكال]] بنت [[شاؤل|شاول]] ، اللى زوّجها شاول بعدها من فلطى بن لايش ، لما اختفى داود.
بقت أبيجايل أم لواحد من ولاد داود، و هو المذكور فى سفر أخبار الأيام باسم ''دانيال'' ، و فى [[المخطوطات الماسورتيه|النص الماسورى]] لأسفار صموئيل باسم ''تشيلاب،'' <ref>{{Bibleref2|2|Samuel|3:3|}}</ref> و فى النص [[سبعينيه|السبعينى لسفر]] صموئيل التانى 3:3 باسم ''دالويا'' . وبييتكتتب اسمها '''أبيجال''' فى {{Bibleref2|2Samuel|17:25|ASV|2 Samuel 17:25}} فى النسخة الامريكانيه القياسية .
[[ملف:Escalante-abigail.jpg|يسار|تصغير|250x250بك|''أبيجيل الحكيمة'' بقلم خوان أنطونيو إسكالانتى]]
تُذكر أبيجايل كمان كواحدة من سبع نبيات يهوديات، والست الأخريات هن [[مريم اخت موسى|مريم]] ، [[دبوره|ودبورة]] ، [[حنه ( مرات القانه)|وحنة]] ، [[ساره|وسارة]] ، [[خلده|وخلدة]] ، [[استير|و إستير]] . وبخصوص بشخصيتها الأخلاقية، بيشوف [[ابراهام كاوبر|أبراهام كويبر]] أن سلوك أبيجايل يدل على "شخصية جذابة اوى و إيمان راسخ"، فى الوقت نفسه تعتبرها أليس باخ شخصية متمردة.<ref>Alice Bach, "[http://www.religion-online.org/showchapter.asp?title=1945&C=1780 The Pleasure of Her Text] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110629050426/http://www.religion-online.org/showchapter.asp?title=1945&C=1780 |date=2011-06-29 }} {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20110629050426/http://www.religion-online.org/showchapter.asp?title=1945&C=1780|date=2011-06-29}}", ''Union Seminary Quarterly Review'' 43 [1989] 41.</ref>
==مراجع==
[[تصنيف:الكتاب المقدس]]
155qbcsrld159403tnytfj42ackysfz
حياه الفهد
0
1379654
13009749
11223678
2026-04-21T09:57:47Z
El Gaafary
18310
13009749
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''حياه الفهد''' ممثله و كاتبه من [[الكويت]]
== حياتها ==
حياه الفهد من مواليد يوم [[15 ابريل]] سنة [[1948]] فى [[مدينه الكويت]]
== اعمال ==
{{فاضى}}
== جوايز ==
{{فاضى}}
{{تصنيف كومونز|Hayat Al-Fahad}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين من الكويت]]
gbrm7eugtk6wsxk5tkrx1esthfifo3x
13009752
13009749
2026-04-21T10:05:03Z
El Gaafary
18310
13009752
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''حياه الفهد''' ممثله و كاتبه من [[الكويت]]
== حياتها ==
[[ملف:Hayat al fahad - 3.jpg|right|thumb|250px|حياه الفهد]]
حياه الفهد من مواليد يوم [[15 ابريل]] سنة [[1948]] فى [[مدينه الكويت]]
== اعمال ==
{{فاضى}}
== جوايز ==
{{فاضى}}
{{تصنيف كومونز|Hayat Al-Fahad}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين من الكويت]]
9g2fkwfks4ee3hxw5biss68r1wggr7g
13009753
13009752
2026-04-21T10:05:41Z
El Gaafary
18310
13009753
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل}}
'''حياه الفهد''' ممثله و كاتبه من [[الكويت]]
== حياتها ==
[[ملف:Hayat - al fahad - 3.jpg|right|thumb|250px|حياه الفهد]]
حياه الفهد من مواليد يوم [[15 ابريل]] سنة [[1948]] فى [[مدينه الكويت]]
== اعمال ==
{{فاضى}}
== جوايز ==
{{فاضى}}
{{تصنيف كومونز|Hayat Al-Fahad}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين من الكويت]]
q5kaatatxy0jxxwx4avda8twt3tsccx
على مصطفى بغدادى
0
1389197
13009681
12811751
2026-04-21T06:11:01Z
Mohamed mido77
266757
13009681
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات سباح}}
'''على مصطفى بغدادى''' كان قائد سلاح الطيران المصري و سباح و لاعب كره الماء من [[مصر]].
== حياته ==
على مصطفى بغدادى من مواليد يوم [[4 ديسمبر]] سنة [[1922]] فى [[مصر]].
== وفاته ==
على مصطفى بغدادى مات فى [[1 يناير]] سنة [[2005]].
== المشاركات ==
شارك فى:
* [[اوليمبياد صيف 1948|الالعاب الاولمبيه الصيفيه 1948]]
== اعمال ==
{{فاضى}}
== جوايز ==
{{فاضى}}
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:عسكريين مصريين]]
[[تصنيف:طيارين عسكريين مصريين]]
[[تصنيف:قادة القوات الجويه المصريه]]
[[تصنيف:رياضيين مصريين]]
[[تصنيف:سباحين]]
r9nu5ufyk4snekmwshrouh6odh7x2nj
13009692
13009681
2026-04-21T07:26:23Z
Maher Asaad Baker
112658
صوره
13009692
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص|صورة=علي مصطفى بغدادي.gif}}
'''على مصطفى بغدادى''' كان قائد سلاح الطيران المصري و سباح و لاعب كره الماء من [[مصر]].
== حياته ==
على مصطفى بغدادى من مواليد يوم [[4 ديسمبر]] سنة [[1922]] فى [[مصر]].
== وفاته ==
على مصطفى بغدادى مات فى [[1 يناير]] سنة [[2005]].
== المشاركات ==
شارك فى:
* [[اوليمبياد صيف 1948|الالعاب الاولمبيه الصيفيه 1948]]
== اعمال ==
{{فاضى}}
== جوايز ==
{{فاضى}}
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:عسكريين مصريين]]
[[تصنيف:طيارين عسكريين مصريين]]
[[تصنيف:قادة القوات الجويه المصريه]]
[[تصنيف:رياضيين مصريين]]
[[تصنيف:سباحين]]
97zttmbrohq149o7ibx3q6pzu3sm8du
احمد الرصد
0
1421972
13009677
12993454
2026-04-21T02:29:26Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009677
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''احمد الرصد''' ( اتولد فى 1 سبتمبر [[1982]]م) , ممثل و كاتب مصرى بداية شهرتة كانت ثمثيله فى [http://www.filfan.net/%d9%86%d9%82%d8%b1%d8%a9-%d9%88%d8%af%d8%ad%d8%af%d9%8a%d8%b1%d8%a9-%d8%a7%d9%88%d9%84-%d8%b9%d9%85%d9%84-%d8%af%d8%b1%d8%a7%d9%85%d9%8a-%d9%85%d8%b5%d8%b1%d9%8a-%d9%8a%d9%86%d8%aa%d8%ac-%d9%81%d9%8a/ مسلسل نقره ودحديره] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210919053817/http://www.filfan.net/%D9%86%D9%82%D8%B1%D8%A9-%D9%88%D8%AF%D8%AD%D8%AF%D9%8A%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D8%B9%D9%85%D9%84-%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%8A-%D9%85%D8%B5%D8%B1%D9%8A-%D9%8A%D9%86%D8%AA%D8%AC-%D9%81%D9%8A/ |date=2021-09-19}}<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.filfan.net/%d9%86%d9%82%d8%b1%d8%a9-%d9%88%d8%af%d8%ad%d8%af%d9%8a%d8%b1%d8%a9-%d8%a7%d9%88%d9%84-%d8%b9%d9%85%d9%84-%d8%af%d8%b1%d8%a7%d9%85%d9%8a-%d9%85%d8%b5%d8%b1%d9%8a-%d9%8a%d9%86%d8%aa%d8%ac-%d9%81%d9%8a/
| title = نقرة ودحديرة اول عمل درامى مصرى ينتج فى تركيا
| date = 2017-06-13
| website = فى الفن
| language = ar
| accessdate = 2021-01-21
| archive-date = 2021-09-19
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210919053817/http://www.filfan.net/%D9%86%D9%82%D8%B1%D8%A9-%D9%88%D8%AF%D8%AD%D8%AF%D9%8A%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D8%B9%D9%85%D9%84-%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%8A-%D9%85%D8%B5%D8%B1%D9%8A-%D9%8A%D9%86%D8%AA%D8%AC-%D9%81%D9%8A/
| url-status = dead
}}</ref> [https://arabi21.com/story/1093853/%D8%B4%D9%88%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%88%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87-%D9%86%D8%AC%D9%85%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%AB%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%84%D8%B3%D9%8A%D8%AA-%D9%83%D9%88%D9%85-%D9%86%D9%82%D8%B1%D8%A9-%D9%88%D8%AF%D8%AD%D8%AF%D9%8A%D8%B1%D8%A9]<ref>{{مرجع ويب
| url = https://arabi21.com/story/1093853/شومان-وعبدالله-نجما-الموسم-الثاني-لسيت-كوم-نقرة-ودحديرة
| title = شومان وعبدالله نجما الموسم التانى لسيت كوم "نقرة ودحديرة"
| date = 2018-05-15
| website = عربي21
| language = ar
| accessdate = 2021-01-21
}}</ref> اشتهر بتمثيله الادوار الكوميدية [https://www.alquds.co.uk/%ef%bb%bf%d9%86%d9%82%d8%b1%d8%a9-%d9%88%d8%af%d8%ad%d8%af%d9%8a%d8%b1%d8%a9-%d9%85%d8%b3%d9%84%d8%b3%d9%84-%d9%85%d8%b5%d8%b1%d9%8a-%d8%b3%d9%8a%d8%a7%d8%b3%d9%8a-%d8%b3%d8%a7%d8%ae%d8%b1/]<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.alquds.co.uk/نقرة-ودحديرة-مسلسل-مصري-سياسي-ساخر/
| title = «نقرة ودحديرة» مسلسل مصرى سياسى ساخر ينتقد النظام على قناة «الشرق»
| date = 2017-05-23
| website = القدس العربي
| language = en
| accessdate = 2021-01-21
}}</ref> التى انتجت برا [[مصر]] وشارك كمان فى مسلسلات كوميدية وست كوم وبرامج ابتدا حياته الفنيه بالمشاركة فى فرق التمثيل بالمدرسة بالمراحل الابتدائية والاعدادية ومسرح الجامعة . وبدأ الاحتراف سنة 2017 [https://almashhadalyoum.com/%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%D9%8A%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%85%D9%88-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%AB%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86/ م]<ref>{{مرجع ويب
| url = https://almashhadalyoum.com/أحمد-الرصد-يطرح-برومو-الموسم-الثاني-من/
| title = أحمد الرصد يطرح برومو الموسم التانى من "ترند زمان"
| date = 2020-06-21
| website = جريدة المشهد اليوم
| language = ar
| accessdate = 2021-01-21
}}</ref>
== عن حياته ==
[[ملف:احمد الرصد7776.jpg|تصغير|330x330بك]]
اتولد فى قرية بطا مركز بنها [[محافظة القليوبيه|بمحافظة القليوبية]] فى [[مصر]]، تخرج من كلية التجارة [[جامعة بنها]] ، دخل الخدمة العسكرية فى 1يناير2007م وانهى الخدمة العسكرية فى 1 مارس 2008م وبعدين سافر الى تركيا فى يونيه 2014م وعمل فى احدى قنوات المصرية ب[[توركيا|تركيا]] .
== حياته الفنية ==
بداية حياته الفنيه كان بيمثل فى فرق التمثيل في المدرسة فى الابتدائى والاعدادى ومسرح الجامعة . وبدأ احتراف التمثيل سنة [[2017]] وشارك فى مسلسل [https://www.youtube.com/watch?v=kxTYlvKeh-8&list=PLZDxvSX217klHhtVXInIVUrklI-N_2MSV&index=5 نقرة ودحديرة الجزء الاول] بطولة الفنان [[محمد شومان]] اللى انتج بره مصر وتوالت الاعمال فى العام اللى بعد كده بالمشاركة فى [https://www.youtube.com/watch?v=DMhG2Rx5_94&list=PLZDxvSX217kl2n7U6jiO5LtCWx-tKvMDC&index=4 الجزء التاني] [https://www.youtube.com/watch?v=gRLdOu6c2k4&list=PLZDxvSX217klsj_3cQJlkxx5yxAE9IbKO&index=8] من [https://www.youtube.com/watch?v=q6DvHwv-3mM&list=PLZDxvSX217kkzfszUXIO7JI418iCmU3ZS&index=2 مسلسل نقرة ودحديرة] [http://ar-khabar.com/?p=816] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210128095655/http://ar-khabar.com/?p=816 |date=2021-01-28}}<ref>{{مرجع ويب
| url = http://ar-khabar.com/?p=816
| title = عرض مسلسل نقرة ودحديرة الجزء التانى فى رمضان 2018
| website = أخبار بالعربي
| language = ar
| accessdate = 2021-01-21
| archive-date = 2021-01-28
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210128095655/http://ar-khabar.com/?p=816
| url-status = dead
}}</ref> بطولة محمد شومان و[[هشام عبد الله|هشام عبدالله]] واخراج احمد ابو الفتوح وشارك سنة [[2019]] شارك فى عملين فنيين مسلسل [[مش نقره ودحديره (مسلسل)|مش نقرة ودحديرة]] [https://www.youtube.com/watch?v=3YzvLJ1jr-o&list=PLZDxvSX217klQqOKoA_1hZB-sgClfb6xU&index=50 بطولة][https://www.youtube.com/watch?v=P-n3WoYUTd0&list=PLZDxvSX217klQqOKoA_1hZB-sgClfb6xU&index=67][https://www.youtube.com/watch?v=UITnCZCu5gY&list=PLZDxvSX217klQqOKoA_1hZB-sgClfb6xU&index=80] [https://www.youtube.com/watch?v=VNX0IjI8Dok&list=PLZDxvSX217klQqOKoA_1hZB-sgClfb6xU&index=89] شومان وهشام عبدالله واخراج اسلام عاصى [https://www.youtube.com/watch?v=9dBRDb6K5ao&feature=youtu.be ومسلسل شتاء 2016]<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.youtube.com/watch?v=9dBRDb6K5ao&feature=youtu.be
| title = تسريب جديد لقضية ريجينى .. واللى الظابط عمله فيه فى الحجز
| date =
| website =
| publisher =
| accessdate =
| last =
| first =
}}</ref> [https://arabi21.com/story/1184632/%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D8%A1-2016-%D9%85%D8%B3%D9%84%D8%B3%D9%84-%D9%88%D8%AD%D9%8A%D8%AF-%D9%81%D9%8A-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87%D8%A9-%D8%B7%D9%88%D9%81%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%AA%D9%8A%D8%A9]<ref>{{مرجع ويب
| url = https://arabi21.com/story/1184632/شتاء-2016-مسلسل-وحيد-في-مواجهة-طوفان-الدراما-المخابراتية
| title = شتاء 2016.. مسلسل وحيد فى مواجهة طوفان "الدراما المخابراتية"
| date = 2019-05-31
| website = عربي21
| language = ar
| accessdate = 2021-01-21
}}</ref> بطولة [[هشام عبد الحميد (ممثل افلام)|هشام عبدالحميد]] و [https://orient-news.net/ar/news_show/141476/0/%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AD%D9%88%D8%AA-%D9%85%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%AE%D8%B4%D8%A8%D8%A9-%D8%A5%D9%84%D9%89-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%8A%D9%86%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D9%88 همام حوت] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180425012124/http://orient-news.net/ar/news_show/141476/0/%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AD%D9%88%D8%AA-%D9%85%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%AE%D8%B4%D8%A8%D8%A9-%D8%A5%D9%84%D9%89-%D8%A3%D9%88%D9%84-%D8%B4%D8%A7%D8%B4%D8%A9-%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%8A%D9%86%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D9%88 |date=2018-04-25 }} وهشام عبدالله ومحمد شومان وسيد بدرية واخراج احمد ابو الفتوح كما شارك فى برنامج [https://www.youtube.com/watch?v=_TVEKi_lTKw&feature=youtu.be ستديو 25 الموسم] [https://www.youtube.com/watch?v=MOyf_TRUyjA] الاول والتانى وقدم برنامج [https://kenoozarabia.com/2020/06/21/%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%D9%8A%D8%B3%D8%AE%D8%B1-%D9%85%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AD%D8%AF%D8%A7%D8%AB-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%AF%D9%8A%D9%85%D8%A9-%D8%A8%D8%A8%D8%B1/ ترند زمان الموسم الاول]{{Dead link|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}}<ref>{{مرجع ويب
| url = https://kenoozarabia.com/2020/06/21/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d8%b5%d8%af-%d9%8a%d8%b3%d8%ae%d8%b1-%d9%85%d9%86-%d8%a7%d9%84%d8%a3%d8%ad%d8%af%d8%a7%d8%ab-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%af%d9%8a%d9%85%d8%a9-%d8%a8%d8%a8%d8%b1/
| title = أحمد الرصد يسخر من الأحداث القديمة ببرنامج كوميدى ساخر على اليوتيوب
| date = 2020-06-21
| website = جريدة كنوز عربية
| language = ar
| accessdate = 2021-01-21
}}{{Dead link|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}}</ref> [https://www.youtube.com/watch?v=VIjZb5VH5NI&list=PL81uHvfuVYWwYA67SUk904GlAdFkWe32Z والتاني] [https://thebuzzmagazine.ma/%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%D9%8A%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%85%D9%88-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%AB%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210128073708/https://thebuzzmagazine.ma/%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%D9%8A%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%A8%D8%B1%D9%88%D9%85%D9%88-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%AB%D8%A7%D9%86%D9%8A-%D9%85%D9%86/ |date=2021-01-28 }} وشارك فى فيلم ( [https://www.aljazeera.net/news/arts/2021/5/13/%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%8A%D8%A8-%D8%B3%D8%B1%D8%AF%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D8%AA%D9%86%D8%AD%D8%AA-%D9%81%D9%8A-%D8%B3%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%B6%D8%A8 الغايب]) بطولة [[هشام عبد الحميد (ممثل افلام)|هشام عبدالحميد]] و [[محمد شومان]] واخراج احمد ابو الفتوح وقام ببطولة بعض الافلام القصيرة ([https://www.youtube.com/watch?v=oxHNO8hCWpA الكبر] – [https://www.youtube.com/watch?v=WGcU8u-jPfc&feature=youtu.be نفسى ابقى موبايل] – [https://www.youtube.com/watch?v=_TVEKi_lTKw&feature=youtu.be الانتحار سيد الادلة] - [https://www.youtube.com/watch?v=XO40iZdcmis&feature=youtu.be شيى من الرعب] ) وغلب على اعماله الدرامية الطابع السياسى الساخر .
== الحالة الجنائية ==
اتحطه على قائمة الارهاب فى 20 يونية سنة 2018 بتهمة الدعم الاعلامى من الخارج لحركة "حسم" [https://www.almasryalyoum.com/news/details/1302819]<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.almasryalyoum.com/news/details/1302819
| title = بالاسامى.. إدراج 187 متهما على قوائم الإرهابيين (نص القرار) {{!}} المصرى اليوم
| website = www.almasryalyoum.com
| language = ar
| accessdate = 2021-02-02
}}</ref>
== الاعمال الفنية ==
* [https://arabi21.com/story/1356409/%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%A7%D9%8A%D8%A8-%D9%81%D9%8A%D9%84%D9%85-%D8%B3%D9%8A%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%A6%D9%8A-%D9%8A%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D8%B6-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%84%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%AB%D9%88%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B5%D8%B1%D9%8A%D8%A9 فيلم الغايب 2021م][[ملف:الرصد24.jpg|تصغير|333x333بك]][https://www.youtube.com/watch?v=kxTYlvKeh-8&list=PLZDxvSX217klHhtVXInIVUrklI-N_2MSV&index=5 مسلسل نقرة ودحديرة الجزء الاول (2017 م)]
* [https://www.youtube.com/watch?v=NT7Q7X_nVg8&list=PLZDxvSX217knxebXw9WY4TUlB5iPuoHCP&index=6 مسلسل نقرة ودحديرة الحزء التانى (2018 م)]
* [https://www.youtube.com/watch?v=LSQ7KBCU8ts&list=PLZDxvSX217klQqOKoA_1hZB-sgClfb6xU&index=3 مسلسل مش نقرة ودحديرة (2019 م)]
* [https://www.youtube.com/watch?v=9dBRDb6K5ao&feature=youtu.be مسلسل شتاء 2016 (2019 م )] [https://mubasher.aljazeera.net/news/miscellaneous/2019/4/1/%D9%85%D8%B3%D9%84%D8%B3%D9%84-%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D8%A1-2016-%D8%A7%D9%84%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%A8-%D9%85%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B7%D9%86-%D8%A5%D9%84%D9%89-%D8%AC%D8%AD%D9%8A%D9%85]<ref>{{مرجع ويب
| url = https://mubasher.aljazeera.net/news/miscellaneous/2019/4/1/مسلسل-شتاء-2016-الهروب-من-الوطن-ل-جحيم
| title = مسلسل “شتاء 2016”.. الهروب من الوطن لجحيم الشتات
| website = mubasher.aljazeera.net
| language = ar
| accessdate = 2021-01-21
}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
*
== برامج ==
* [https://www.youtube.com/watch?v=NCGNjQbuq9E&list=PL_2k5AMmRTXaxeJZjubfURaH3XYUCXkwx&index=6 برنامج ستديو 25 الموسم الاول (2018)] [https://www.youtube.com/watch?v=NT7Q7X_nVg8&list=PLZDxvSX217knxebXw9WY4TUlB5iPuoHCP&index=6]
* [https://www.youtube.com/watch?v=zwpQEigxXCQ برنامج ستديو 25 الموسم التانى ( 2019 م )] [https://www.youtube.com/watch?v=ZF_jKL5jhsY&t=1s]
* [https://www.youtube.com/watch?v=BsrslrmcYDo&list=PL81uHvfuVYWzI8gqY9racRAYtYZuRZwdB برنامج ترند زمان الموسم الاول (2019 م )]
* [https://www.youtube.com/watch?v=VIjZb5VH5NI&list=PL81uHvfuVYWwYA67SUk904GlAdFkWe32Z برنامج ترند زمان الموسم التانى (2020 م)]
== شوف كمان ==
# [[ملف:احمد الرصد 5.jpg|تصغير|330x330بك]][[قنوات المعارضة المصرية فى تركيا]]
# [[حمزة زوبع|حمزة زوبع (اعلامى]])
# [[رابطة الاعلاميين المصريين بالخارج#بدايه الانشاء|رابطة الاعلاميين المصريين]]
# [[حسام الشوربجى]]
# [[مش نقره ودحديره (مسلسل)|مش نقرة ودحديرة (مسلسل)]]
== لينكات برانيه ==
* المقال ده مالوش وصلات على [[ويكيداتا]] دلوقتى
<references responsive="" />
[[تصنيف:ممثلين]]
[[تصنيف:فيلم]]
[[تصنيف:مشاهير]]
[[تصنيف:مشاهير مصريين]]
[[تصنيف:فنانين حسب الجنسيه]]
g0ufdtjigeldtxfkfls00vzz3chx5h3
طياره (قريه فى ايران)
0
1490264
13009771
11810783
2026-04-21T10:26:36Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[طیاره]] إلى [[طياره (قريه فى ايران)]]
11810783
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات تجمع سكانى}}
'''طیاره''' هيا [[قريه]] فى [[ايران]].<ref>معلومات اكتر عن {{PAGENAME}} فى GEOnet Names Server على [https://geonames.nga.mil/namesgaz/ اللينك داه].</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://amar.org.ir/
| title = درگاه ملی آمار
| website = amar.org.ir
| accessdate = 2021-04-17
| تاريخ الأرشيف = 2021-03-13
| مسار الأرشيف = https://web.archive.org/web/20210313181455/https://www.amar.org.ir/
| url-status = dead
| URL الأرشيف = https://web.archive.org/web/20210313181455/https://www.amar.org.ir/
| تاريخ الارشيف = 2021-03-13
| مسار الارشيف = https://web.archive.org/web/20210313181455/https://www.amar.org.ir/
| archive-date = 2021-03-13
| archive-url = https://web.archive.org/web/20210313181455/https://www.amar.org.ir/
}} ([[فارسى|باللغه الفارسيه]])</ref>
== المكان ==
طیاره موجوده فى منطقه اداريه اسمها [[دهستان آهودشت]].
== لينكات برانيه ==
* {{روابط تجمعات سكنيه}}
== سبب التسميه ==
{{فاضى}}
== المشاهير ==
{{فاضى}}
{{لنك قرى ايران}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{Social links}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:جغرافيا]]
[[تصنيف:تجمع سكان]]
[[تصنيف:تجمع سكان فى ايران]]
[[تصنيف:قرى]]
[[تصنيف:قرى ايران]]
[[تصنيف:قرى دهستان آهودشت]]
hwpkav4tuluh1bmpzb8b6fgsvimfd5r
تصنيف:ناس من بينين
14
1852466
13009713
12367198
2026-04-21T08:48:20Z
El Gaafary
18310
13009713
wikitext
text/x-wiki
{{فهرس تصنيف}}
[[تصنيف:ناس حسب البلد]]
[[تصنيف:بينين]]
22rb4xyl4yokxl7iu1vdklcb31g8jz0
ابو البقاء الرندى
0
1909252
13009617
10880071
2026-04-20T17:55:00Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009617
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص
| سابقة تشريفية =
| الاسم =
| لاحقة تشريفية =
| الاسم الأصلى =
| الصورة =
| الاسم عند الولادة =
| تاريخ الولادة = 1204
| مكان الولادة = [[سيبييا]]
| تاريخ الوفاة = 1285
| مكان الوفاة = [[سبتة]]
| سبب الوفاة =
| مكان الدفن =
| معالم =
| العرقية = العرب
| منشأ =
| الإقامة =
| الجنسية =
| المواطنة = لا
| المدرسة الأم =
| المهنة =
| سنين النشاط =
| أعمال بارزة =
| اتأثر بـ =
| أثر فى =
| التلفزيون =
| المنصب =
| مؤسسة منصب =
| بداية منصب =
| نهاية منصب =
| المدة =
| سبقه =
| خلفه =
| الحزب =
| الديانة = الإسلام
| الزوج =
| الولاد =
| الأب =
| الأم =
| الجوايز =
| التوقيع =
| الموقع الرسمى =
}}
'''أبو البقاء صالح بن يزيد بن صالح بن موسى بن أبى القاسم بن على بن شريف الرُّنْدِى الأندلسي''' ( [[1204]] - [[1285]] م) هو من ولاد مدينة [[رنده]] بال[[الاندلس|أندلس]] وليها نسبته هو شاعر اندلسى.<ref>{{استشهاد ويب
| مسار = http://www.habous.gov.ma/daouat-alhaq/item/1424
| عنوان = دعوة الحق - أبو البقاء الرندي
| موقع = www.habous.gov.ma
| تاريخ الوصول = 2019-01-08
| مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20190108100931/http://www.habous.gov.ma/daouat-alhaq/item/1424
| تاريخ أرشيف = 2019-01-08
| archive-url = https://web.archive.org/web/20190108100931/http://www.habous.gov.ma/daouat-alhaq/item/1424
| url-status = dead
}}</ref>
عاشَ فى النصف التانى من القرن السابع الهجري، وعاصر الفتن والاضطرابات اللى حصلت من الداخل والخارج فى بلاد [[الاندلس]] و شاف سقوط معظم القواعد الأندلسية فى يد الإسبان، وحياتُه التفصيلية تكاد تكون مجهولة، ولولا شهرة دى القصيدة وتناقلها بين الناس ما ذكرته كتب الأدب، و إن كان له غيرهاو ده لم يشتهر، توفى فى النصف التانى من القرن السابع .
كان بارع فى نظم الكلام ونثره. وكمان أجاد فى المدح والغزل والوصف والزهد. لكن شهرته تعود لقصيدة نظمها بعد سقوط عدد من المدن الأندلسية، واسمها «<nowiki/>[[رثاء الاندلس]]».
<gallery mode="packed" heights="200px">
ملف:Plaza Abul Beka 01.jpg|ساحة أبو البقاء الرندى فى مدينة [[رنده]]
ملف:Plaza Abul Beka 02.jpg
</gallery>
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:شاعر]]
[[تصنيف:شعرا]]
[[تصنيف:شعراء]]
[[تصنيف:ادب]]
ko79dlkje9yy2vbuityz3w0rr8fwt5h
احمد بن موسى (با حماد)
0
1970758
13009630
13007959
2026-04-20T19:27:24Z
Najem Ajem
87917
اضافه سنوات العمل
13009630
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات سياسى}}
'''احمد بن موسى البخارى'''، المعروف بالاسم '''با احمد''' او '''با حماد''' ('''{{إنج|Ba Hmad}}''') سياسى من [[المغرب]]. كان [[حاجب (لقب)|حاجب]] السلطان [[الحسن الاول بن محمد|الحسن الاول]] بين 1879 و1894. وبعدين شغل منصب [[صدر اعظم|كبير الوزرا]] من 1894 لغاية وفاته فى 1900.<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Encyclopaedia of Islam, Bā Ḥmād|طبعة=2|الجزء=1|مسار=https://referenceworks.brill.com/display/entries/EIEO/SIM-8381.xml?rskey=KklYKD&result=5&ebody=full-html|doi=10.1163/1573-3912_islam_SIM_8381}}</ref>
== حياته ==
احمد بن موسى البخارى من مواليد سنة [[1841]] فى [[مراكش]].
== وفاته ==
احمد بن موسى البخارى مات فى [[17 مايو]] سنة [[1900]].
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ناس]]
[[تصنيف:سياسى من المغرب]]
[[تصنيف:ناس من المغرب]]
[[تصنيف:سياسى من مراكش]]
[[تصنيف:ناس من مراكش]]
[[تصنيف:مواليد 1841]]
[[تصنيف:وفيات 1900]]
[[تصنيف:وفيات 17 مايو]]
r7zu3909zc1rt605jcuazsk4n6ciu7i
13009638
13009630
2026-04-20T19:58:30Z
Najem Ajem
87917
+معلومات الوالد والجد
13009638
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات سياسى}}
'''احمد بن موسى البخارى'''، المعروف بالاسم '''با احمد''' او '''با حماد''' ('''{{إنج|Ba Hmad}}''') سياسى من [[المغرب]]. كان [[حاجب (لقب)|حاجب]] السلطان [[الحسن الاول بن محمد|الحسن الاول]] بين 1879 و1894. وبعدين شغل منصب [[صدر اعظم|كبير الوزرا]] في عهد السلطان [[عبد العزيز بن الحسن|عبد العزيز]] من 1894 لغاية وفاته فى 1900.<ref>{{استشهاد بكتاب|title=Encyclopaedia of Islam, Bā Ḥmād|طبعة=2|الجزء=1|مسار=https://referenceworks.brill.com/display/entries/EIEO/SIM-8381.xml?rskey=KklYKD&result=5&ebody=full-html|doi=10.1163/1573-3912_islam_SIM_8381}}</ref>
با حماد من عيله سياسيه بامتياز، جده [[احمد مول اتاي]] كان كبير وزرا السلطان [[سليمان بن محمد]]، ووالده [[موسى بن احمد]] كان الحاجب والوزير والصدر الاعظم في عهد السلطانين [[محمد الرابع بن عبد الرحمن|محمد الرابع]] ثم [[الحسن الاول بن محمد|الحسن الاول]].
== حياته ==
احمد بن موسى البخارى من مواليد سنة [[1841]] فى [[مراكش]].
== وفاته ==
احمد بن موسى البخارى مات فى [[17 مايو]] سنة [[1900]].
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ناس]]
[[تصنيف:سياسى من المغرب]]
[[تصنيف:ناس من المغرب]]
[[تصنيف:سياسى من مراكش]]
[[تصنيف:ناس من مراكش]]
[[تصنيف:مواليد 1841]]
[[تصنيف:وفيات 1900]]
[[تصنيف:وفيات 17 مايو]]
hac1igtp35mr7k353krrz8epefwztqr
بونى ام
0
2049697
13009726
10894620
2026-04-21T09:05:20Z
El Gaafary
18310
13009726
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات فرقه
| الاسم = بونى ام Boney M
|صورة2= Boney M. Logo.svg
| صورة=Boney_M_1981.jpg
| تعليق الصورة = بونى ام Boney M
| حجم الصورة =
| صورة ممتدة =
| لون خلفى = فرقة أو مجموعة
| اسم مستعار =
| الأصل = {{المانيا}}
| النوع = [[بوب]] و [[ديسكو]]
| سنين النشاط = 1975-1985<br />1986- وتوقف فى بداية الالفية التالتة
| منتج مزيكا =
| أعمال ملحقة =
| تأثيرات =
| موقع ويب =
| أعضاء حاليين = [[ليز ميتشيل]]<br />[[مارسيا باريت]]<br />[[مايزى ويليامس]]<br />[[بوبى فاريل]]<br />[[ريجى تيسبو]]
| أعضاء سابقون =
| ألات مميزة =
}}
''' Boney M ''' '''بونى ام''' هيا فرقة غنا كونها الالمانى [[فرانك فاريان|فرانك فاريان Frank Farian]]
'''بونى إم''' فرقة [[بوب]] و [[ديسكو]] اتنشأت من منتج المزيكا ال[[المانيا|ألمانى]] [[فرانك فاريان]].
== فريق بونى ام ==
فريق غنا أوروبى كاريبى أنشأه منتج الأسطوانات الألمانى [[فرانك فاريان]]، فى المانيا الغربيه ، كان الأعضاء الأربعه الأصليين هما
[[ليز ميتشيل|ليز ميتشل Liz Michell]]:
اسمها الاصلى Elizabeth Rebecca Mitchell.
مولوده فى 12 يوليه 1952 فى چامايكا Jamaica (دوله فى البحر الكاريبى). اهلها هاجرو لندن فى انجلترا لما كان عندها 11سنه .
[[مارسيا باريت|مارسيا باريت Marcia Barrett]]:مولوده فى14ا كتوبر 1948 فى ابروشية سانت كاترين Saint Catherine فى چامايكا Jamaica (دوله فى البحر الكاريبى)
[[مايزى ويليامس|مايزى وليامس Maizie Williams]]: اسمها الكامل مايزى اورسولا وليامس Maizie Ursula Williams. مولوده فى 25 مارس 1951 فى مونتسرات Montserrat (جزيره فى البحر الكاريبى تابعه لبريطانيا)
[[بوبى فاريل|بوبى فاريل Bobby Farell]]: اسمه الاصلى Roberto Alfonso Farell.مولود فى 6 اكتوبر سنة 1949 فى جزيرة اروبا Aruba ( جزيره فى البحر الكاريبى تابعه لهولندا يعنى ندرلاند) . مات فى موسكو فى روسيا فى 30 ديسمبر 2010
تم تشكيل الفرقه فى سنة 1976 و اخدت شعبيه فى عصر الديسكو فى أواخر السبعينات.
== اشهر اغانيهم ==
* Daddy Cool [[دادى كول (اغنيه)|دادى كول]] (1976)
* Sunny [[صنى (اغنيه)]] (1976)
* Ma Baker [[ما بايكر (اغنيه)]] (1977)
* Rivers of Babylon [[ريفرز اوف بابيلون]]. أنهار بابل (1978)
* Rasputin [[راسبوتين (اغنيه)]]. (1978)
* Hooray! Hooray! It's a Holi-Holiday [[هوراى! هوراى! اتس اهولى هوليداى]] (1979)
* Bahama Mama 1979 [[باهاما ماما]]
* Brown Girl in the Ring [[فتاه سمراء فى الحلبه]] براون جيرل ان ذا رنج (1978)
* Mary's Boy Child – Oh My Lord [[طفل مارى بوى - يا ربى (اغنيه)]]
{{تصنيف كومونز|Boney M}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== روابط برانيه ==
* {{روابط فنيه}}
[[تصنيف:فرق مزيكا غربيه]]
[[تصنيف:موسيقيين]]
[[تصنيف:غنا]]
41nlni558fnvuhqgyc7p6zrkjhjdijp
ابو الامه
0
2076066
13009616
12986587
2026-04-20T17:53:08Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009616
wikitext
text/x-wiki
{{مصطلح|صورة= Mahatma-Gandhi, studio, 1931.jpg}}
بطلق على الأشخاص التاليه أسماؤهم لقب "أب" لشعوبهم
== اللسته ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! الاسم
! الدوله
! الاسم المحلى
! اللقب
! class="unsortable" | ملحوظات
|-
| [[احمد شاه الدرانى]] [[File:Portrait of Ahmad Shah Durrani.jpg|100px]]
| [[افغانستان]]
| [[باديشاه]]
| Ahmad Shah the Father<ref name="Singh">{{cite book|title=Ahmad Shah Durrani: Father of Modern Afghanistan |last1=Ganḍā |first1=Singh |year=1959|publisher=Asia Pub. House |isbn= 9781402172786|page=457|url=https://books.google.com/books?id=F_A8AAAAMAAJ |access-date=2010-08-25}}</ref><ref name="LoC">{{cite web |url=http://lcweb2.loc.gov/cgi-bin/query/r?frd/cstdy:@field(DOCID+af0010) |title=Ahmad Shah and the Durrani Empire |access-date=2010-08-25 |publisher=[[Library of Congress Country Studies]] on [[افغانستان]] |year=1997}}</ref><ref>{{cite encyclopedia |url=https://www.britannica.com/EBchecked/topic/10162/Ahmad-Shah-Durrani |title=Aḥmad Shah Durrānī |access-date=2010-08-25 |publisher=[[انسيكلوبيديا بريتانيكا]] Online Version |year=2010}}</ref>
| Founder of the Afghan [[Durrani Empire]].
|-
| [[اسكندر بك]] [[File:Gjergj Kastrioti.jpg|100px]]
| [[البانيا]]
| Ati i Kombit
| ابو الامه
| Led a two decade long rebellion against the [[امبراطوريه عثمانيه]]
|-
|[[فير بيرد]]
| [[انتيجا و باربودا]]
|
| ابو الامه
| First prime minister of Antigua and Barbuda.
|-
| [[خوسيه دى سان مارتين]]
| [[ارجنتين]]
| Padre de la Patria /<br /> Fundador de la República y Protector del Perú<ref>[http://www.argentina.ar/_es/pais/personalidades/C2390-jose-de-san-martin.php] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20111202114854/http://www.argentina.ar/_es/pais/personalidades/C2390-jose-de-san-martin.php|date=December 2, 2011}}</ref>
| Father of the Fatherland /<br /> Founder of the Republic and Protector of Peru
| Primary leader of the southern part of South America's successful struggle for independence from Spain (1778–1850).
|-
| [[هايك]] (Հայկ)
| [[ارمينيا]]
| Nahapet (Նահապետ)
| رأس العيله<br/>البطريرك
| Legendary founder of the [[ارمن]].
|-
| [[هنرى باركس]]
| [[اوستراليا]]
|
| Father of [[Federation of Australia|Federation]]
| Gave the [[Tenterfield Oration]]. which is believed to be pivotal in the process of federating the Australian colonies.
|-
| [[ليندن بيندلينج]]
| [[باهاماس]]
|
| ابو الامه
| Leader at independence in 1973.<ref>{{cite news|url=http://freeport.nassauguardian.net/editorial/308121337236779.php |title=The death of Jeffrey Thompson |date=March 20, 2008 |work=Freeport News |publisher=The Nassau Guardian (1844) Ltd |access-date=2009-01-17 |quote=it has been well documented that Sir Lynden Pindling was the leader of the political movement that led to the attainment of majority rule on January 10, 1967, and that he is recognized as the ৭ of the Nation — the man who was the country's leader when The Bahamas obtained its independence from the [[المملكه المتحده]] on July 10, 1973. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721162049/http://freeport.nassauguardian.net/editorial/308121337236779.php |archive-date=July 21, 2011}}
</ref>
|-
| [[مجيب الرحمن]]
| [[بانجلاديش]]
| Jatir Janak ({{Lang|bn|জাতির জনক}}) <br />Bangabandhu ({{Lang|bn|বঙ্গবন্ধু}})
| ابو الامه <br/>صديق البنغال
| مؤسس بانجلاديش.
|-
| [[ايرول بارو]]
| [[باربيدوس]]
|
| ابو الاستقلال
| The 3rd and last premier of Barbados (1961–1966) who lead Barbados to independence from the British Empire in 1966. He became the first prime minister and served three terms (1966–76, 1986–87) dying in office during his third.
|-
| [[جورج كادلى برايس]]
| [[بليز]]
|
| ابو الامه
|Former Chief Minister, Premier and two-term Prime Minister before retiring in 1997.<ref>
{{cite news |url=http://www.caricom.org/jsp/projects/personalities/rt_hon_george.jsp?menu=projects |title=Rt. Hon. George Price |date=March 20, 2008 |work=CARICOM.com |publisher=CARICOM |access-date=2009-01-30 |quote=Rt. Honourable George Cadle Price, "Father of the Nation" of Belize |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100121051424/http://www.caricom.org/jsp/projects/personalities/rt_hon_george.jsp?menu=projects |archive-date=January 21, 2010}}
</ref><ref>{{cite news |url=http://news.mybelize.net/index.php?action=view&id=1875&module=newsmodule&src=%40random4865ef792ff2d |title=The Father of the Nation Turns 90 |date=January 16, 2009 |publisher=7 News Belize |access-date=2009-05-13 |quote=Even Prime Minister [[دين بارو]] calls George Price the father of the nation }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{وصله مكسوره|date=September 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}}</ref>
|-
| [[يوجين وانجشوك]]
| [[بوتان]]
| First king of modern Bhutan.
|-
| [[سيمون بوليفار]]
| [[بوليڤيا|بوليفيا]]<br/>[[كولومبيا]]<br/>[[اكوادور]]<br/>[[باناما|بنما]]<br/>[[بيرو]]<br/>[[ڤينيزويلا]]
| Libertador
| المحرر
| Primary leader of South America's successful struggle for independence from Spain.
|-
| [[سيريتسى خاما]]
| [[بوتسوانا]]
|
| ابو الاستقلال
| Leader of the independence movement and first President of Botswana. Creator of democracy in Botswana
|-
| [[بيدرو الاول امبراطور البرازيل]]. [[ماريا ليوبولدينا النمساوية]] و [[جوزيه بونيفاسيو دى اندرادا]]
| [[برازيل|البرازيل]]
| Pai da Nação e Patriarca da Independência
| Father of the Nation and Patriarch of Independence
| Founder and the first Emperor of Brazil (1822). Maria Leopoldina was the first Empress of Brazil. Bonifácio was the advisor of Pedro I.
|-
| [[عمر على سيف الدين التالت]]
| [[بروناى]]
| Architect of Modern Brunei
| Builder of the Modern Nation and Father of Independence
| 28th Sultan of Brunei and First Minister of Defence (1914–1986).
|-
| [[اسباروخ]]
| [[بلجاريا|بلغاريا]]
| [[Kanasubigi]] (Кан)
|
| Founder and first ruler of the [[First Bulgarian Empire]].
|-
| [[نورودوم سيهانوك]]
| [[كامبوديا]]
| សម្តេចឪ (''Sâmdéch Âu'')
| الملك الاب
| Secured independence from France.
|-
| [[جون ماكدونالد (محامى)|جون ماكدونالد]] و أخرين (اباء الكونفدراليه)
| [[كندا]]
| ابو الكونفدراليه
| Father of Confederation
|
|-
| [[برناردو اوهيجينز]]
| [[تشيلى]]
| Padre de la patria
| والد الوطن
| Principal leader of Chile's successful struggle for independence from Spain.
|-
| [[سون يات سين]]
| [[تايوان]]
|
|ابو الامه
| Sun played an instrumental role in the overthrow of the [[سلالة تشينج]] during the [[1911 Revolution|Xinhai Revolution]]. The [[Nationalist government]] decreed the title in 1940.<ref name="Sun1">{{cite book|last1=Yin|first1=Xiong|title=至樂齋詩抄 第二部|year=2015|url=https://books.google.com/books?id=LYOXDwAAQBAJ&q=%E5%AD%99%E4%B8%AD%E5%B1%B1+%E4%B8%AD%E5%8D%8E%E6%B0%91%E5%9B%BD%E6%8E%88%E4%BA%88%E5%9B%BD%E7%88%B6&pg=PT191|page=181|isbn=9787516616048}}</ref> Sun is more widely known in the [[الصين|People's Republic of China]] as the "Forerunner of the Revolution".<ref name="Sun2">{{cite book|last1=Xie|first1=Xuanjun|title=少数民族入主中国史略|year=2017|url=https://books.google.com/books?id=jhE6DwAAQBAJ&q=%E5%AD%99%E4%B8%AD%E5%B1%B1+%E9%9D%A9%E5%91%BD%E5%85%88%E8%A1%8C%E8%80%85+%E4%B8%AD%E5%9B%BD%E5%A4%A7%E9%99%86&pg=PA403|page=403|isbn=9781387255351}}</ref>
|-
| [[خوسيه ماريا كاسترو مادريز]]
| [[كوستا ريكا]]
|مؤسس الجمهوريه
| ابو الامه
| First President of the Republic of Costa Rica.<ref>{{مرجع ويب|url=http://www.guiascostarica.com/presi/presi08.htm|title = Francisco María Oreamuno Badilla|date = 27 June 2013}}</ref>
|-
| [[انتى ستارسيفيتش]]
| [[كرواتيا]]
| Otac domovine
| ابو الوطن
| His diverse activities and works laid the foundations for the modern [[كرواتيا]].<ref>{{cite web |url=http://www.hsp-ante-starcevic.hr/index.php?option=com_content&view=article&id=79&Itemid=57 |publisher=[[Croatian Party of Rights Dr. Ante Starčević]] |title=Povijest Oca domovine |language=hr |access-date=2010-05-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100313080552/http://www.hsp-ante-starcevic.hr/index.php?option=com_content&view=article&id=79&Itemid=57 |archive-date=2010-03-13 |url-status=dead}}His works are considered to have laid the foundations for Croatian nationalism and he is often referred to as "Father of the Homeland" by Croats.</ref>
|-
| [[كارلوس مانويل د سيسپيديس]]
| [[كوبا]]
| Padre de la Patria
| Father of the Fatherland<ref>
{{cite web |url=http://edicionesanteriores.trabajadores.cu/2004/octubre/10_ingles/textos_y_fotos/cuba-conmemora.htm |archive-url=https://archive.today/20130210195308/http://edicionesanteriores.trabajadores.cu/2004/octubre/10_ingles/textos_y_fotos/cuba-conmemora.htm |url-status=dead |archive-date=2013-02-10 |publisher=[[Trabajadores (newspaper)|Trabajadores]] |title=Cuba commemorates the 136 anniversary of the beginning of its wars of independence |first=Iliana |last=Hautrive |date=2004-10-10 |quote=Cuba commemorates this Sunday the beginning of its wars of independence, the 10 of October of 1868, when the insigne patriotic Carlos Manuel de Cespedes, considered the Father of the Motherland, gave the freedom to his slaves to begin the fight by the liberation of the Nation. |access-date=2009-01-16}}
</ref>
| Leader of the first Cuban independence movement which fought the [[Ten Years' War]].
|-
| [[مكاريوس التالت]]
| [[قبرص]]
| [[Ethnarch|Εθνάρχης]]
| زعيم الامه
| First and longest President of Cyprus.
|-
| [[كارل الرابع]]
| rowspan="3" | [[تشيكيا|التشيك]]
| Otec vlasti
| ابو الوطن
| [[ملوك بوهيميا]]. Title coined by the [[Rector (academia)|rector]] of the [[جامعة كارلوڤا]] at the emperor's funeral.<ref name="cz">{{cite book|last=Roberts|first=Andrew Lawrence |title=From Good King Wenceslas to the Good Soldier Švejk: A Dictionary of Czech Popular Culture|publisher=[[Central European University Press]] |year=2005 |page=102 |url=https://books.google.com/books?id=BWg8CdosOpMC |isbn=963-7326-26-X}}</ref>
|-
| [[فرانتيسيك پالاكى]]
| Otec národa
| ابو الامه
| Politician and historian.<ref name="cz"/> Whereas ''vlast'' "homeland" included all inhabitants, ''národ'' "nation" comprised only [[تشيك (مجموعه عرقيه فى تشيكيا)]].<ref>
{{cite book |last=Sayer |first=Derek |author2=Alena Sayer |title=The Coasts of Bohemia: A Czech History |publisher=[[Princeton University Press]] |year=2000 |page=129 |url=https://books.google.com/books?id=_yrxrO0lC0YC |isbn=0-691-05052-X}}
</ref>
|-
| rowspan="2" |
[[توماس ماساريك]]
| rowspan="2" | Tatíček /<br/>President Osvoboditel
| rowspan="2" | Father of the Fatherland / President Liberator
| rowspan="2" | First [[President of Czechoslovakia]] and proponent of [[Czechoslovakism]].<ref name="cz"/><ref>Preclík, Vratislav. Masaryk a legie (Masaryk and legions), váz. kniha, 219 pages, first issue vydalo nakladatelství Paris Karviná, Žižkova 2379 (734 01 Karvina, Czech Republic) ve spolupráci s Masarykovým demokratickým hnutím (Masaryk Democratic Movement, Prague), 2019, [[رقم دولى معيارى للكتاب]] [[Special:BookSources/978-80-87173-47-3|978-80-87173-47-3]]. pages 36 – 39, 41 – 42, 106 – 107, 111–112, 124–125, 128, 129, 132, 140–148, 184–199.</ref>
|-
|[[سلوڤاكيا]]
|-
| [[خوان بابلو دوارتى]]
| [[جمهورية الدومينيكان]]
| Padre de la patria
|والد الوطن
| Defeated Haiti during war of independence.
|-
| [[اليا شافشافادزه]]
| [[جورجيا]]
| უგვირგვინო მეფე / ერის მამა
| الملك الغير متوج / ابو الامه
|
|-
| اعضاء البرلمان الالمانى
| [[المانيا]]
| Väter und Mütter des Grundgesetzes
| Fathers and mothers of the Basic Law
| Drafted the [[Basic Law for the Federal Republic of Germany|Basic Law]]. the constitution of (then West) Germany
|-
| [[كوامى نكروما]]
| [[جانا]]
|Osagyefo
| ابو الامه
| First president and prime minister of Ghana, the first country in Sub-Saharan Africa to achieve full independence.
|-
| [[اسكندر الاكبر|الاسكندر الاكبر]]
| [[اليونان]]
| Πατέρας των Ελλήνων
| ابو اليونان
| Founder of the [[مقدونيا القديمه]] responsible for spreading Greek culture during the [[هيلينستيه]].
|-
| [[شيدى جاجان]]
| [[جويانا]]
|
| ابو الامه
| President of Guyana from 1992 to 1997.
|-
| [[جان جاك ديسالين]]
| [[هاييتى]]
| Père de la patrie
| والد الوطن
| Primary leader of Haiti's successful struggle for independence from France.
|-
|[[ديونيسيو دى هيريرا]]
|[[هوندوراس]]
|
|
|First Head of State of Honduras within the [[Federal Republic of Central America]]
|-
| [[ارباد]]
| [[المجر]]
| Honalapító
| ابو الوطن
| Second [[Grand Prince of the Hungarians]]. leader of the [[Honfoglalás|Hungarian conquest of the Carpathian basin]].
|-
| [[مهاتما جاندى]]
| [[الهند]]
| राष्ट्रपिता (Father of the Nation) "Bapuji" (اب)
| Father of the Nation;<ref>{{cite news |title=Gandhi Jayanti 2021: Inspirational quotes by 'Father of the Nation' Mahatma Gandhi |url=https://www.firstpost.com/india/gandhi-jayanti-2021-inspirational-quotes-by-father-of-the-nation-mahatma-gandhi-10016461.html |access-date=15 October 2021 |work=Firstpost |date=2 October 2021 |language=en}}</ref> Leader of the [[Indian independence movement]] from [[الراج البريطانى]]
| Article 18 of the Indian Constitution prohibits conferring titles other than military and academic distinctions by the State.
|-
| [[احمد سوكارنو]]
| [[اندونيسيا]]
| Bapak Bangsa/Pemimpin Besar Revolusi Indonesia/Proklamator
| Father of the Nation/Great Leader of Indonesian Revolution/The Proclamator
| First [[رئيس اندونيسيا]].
|-
| [[كورش الكبير]]
| [[ايران]] (فارس)
| [[الشاهنشا]]
| ملك الملوك
| The founder of the first [[الشاهنشاهيه الاخمينيه]]
|-
| [[كاميلو بنسو]]<br>[[جوزيبى جاريبالدى]]<br>[[جوزيبى مازينى]]<br>[[فيتوريو امانويلى التانى]]
| [[ايطاليا]]
| Padre della Patria
| والد الوطن
| Authors of [[توحيد ايطاليا]]<ref>{{cite book|first=Roland|last=Sarti|chapter=Giuseppe Mazzini e la tradizione repubblicana|title=Almanacco della Repubblica: storia d'Italia attraverso le tradizioni, le istituzioni e le simbologie repubblicane|publisher=Pearson|year=2003|isbn=9788842494997|language=it}}</ref><ref>{{cite book|first=Romano|last=Ugolini|title=Cento anni del Vittoriano 1911-2011|publisher=Gangemi|language=it}}</ref><ref>{{cite book|first=Francesco|last=Perfetti|chapter=I padri della Patria|title=Quaderni del Dipartimento di Scienze Politiche Università Cattolica del Sacro Cuore|page=2|year=2011}}</ref>
|-
| [[الامبراطور جينمو]]
| [[اليابان]]
| 神武天皇 (Jinmu Ten-noh)
|
| اول امبراطور لليابان
|-
| [[اليخان بوكيخانوڤ]]
| [[كازاخستان]]
|
| Prime Minister of the [[Alash Autonomy]]
| Leader and founder of the [[Alash Orda]] national liberation movement.
|-
| [[جومو كينياتا]]
| [[كينيا]]
| Baba wa Taifa
| ابو الامه/بطل الحريه
| First President of Kenya from 1963 to his death in 1978 who helped create the Kenyan Constitution.
|-
| [[ابراهيم روجوفا]]
| {{كوسوفو}}
|Babai i Kombit
| ابو الامه
| First [[President of Kosovo|president]] of the [[First Republic of Kosovo]]. [[President of Kosovo|President]] of [[Serbia (federal)|Serbian]] [[Autonomous Province of Kosovo and Metochia]] under [[UNMIK|UN]] after [[حرب كوسوڤو]].
|-
| [[چوناس باساناڤيسيوس]]
| [[ليتوانيا]]
| Tautos patriarchas
| بطريرك الامه
| Various cultural activities during the [[Lithuanian National Revival]].<ref>{{cite book| title=The history of the Baltic States |first=Kevin |last=O'Connor |url=https://books.google.com/books?id=b3b5nU4bnw4C&pg=PA59 |publisher=Greenwood Publishing Group |year=2003 |isbn=978-0-313-32355-3 |page=59}}</ref>
|-
| [[كرستى ميسيركوف]]
| [[مقدونيا الشماليه]]
| Татко на нацијата
| ابو الامه
| Prominent linguist, writer and activist.
|-
| [[تونكو عبد الرحمن]]
| [[ماليزيا]]
| Bapa Kemerdekaan
Bapa Malaysia
| ابو الاستقلال
والد ماليزيا
| The first [[Prime Minister of Malaysia]]. A prince from the [[Kedah Sultanate]]. the Cambridge-educated Tunku led the negotiated independence of [[Federation of Malaya]] from the [[الامبراطوريه البريطانيه]] in 1957. Later formed [[ماليزيا]] through the union of Peninsular Malaya, [[سينجابوره]]. [[North Borneo]] and [[Sarawak]] in 1963.
|-
| [[محمد فريد ديدى]]
| [[مالديف|المالديف]]
| Founder of modern Maldives and last sultan of Maldives.
|-
| [[دوم منتوف]]
| [[مالطا]]
| Missier Malta Hielsa
| ابو مالطا الحره
| A Maltese statesman and leading politician. He twice served as Prime Minister of Malta (from 1955 to 1958, and from 1974 to 1984) as the Leader of the Labour Party, a position he held from 1949 to 1984. In 1974, with him as Prime Minister, Malta negotiated a series of constitutional reforms leading to the establishment of the Maltese Republic and the removal of the [[Monarchy of the United Kingdom|British monarch]] as head of state. In 1979, the last [[Royal Navy]] ships left Malta, marking the country's transformation into a fully independent nation. Mintoff is also credited with the establishment of the Maltese [[دولة رفاهيه]] and the [[اشتراكيه]]-style [[تأميم]] and [[collectivisation]] of various key industries.
|-
| Sir [[سيووساجور رامجولام]]
| [[موريشيوس]]
|
| ابو الامه <ref>{{cite web|url=http://www.mauritiuspost.mu/museum/fdc/other.php?id=51 |quote=Known as the "Father of the Nation", Sir Seewoosagur Ramgoolam has throughout his political career from 1940 to 1982 been closely associated with the significant emancipation of the people of Mauritius and has led the struggle for Independence. |title=Centenary of Sir Seewoosagur Ramgoolam. |year=2004 |work=Mauritius Post Museum |publisher=Mauritius Post |access-date=2009-01-20 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070625162936/http://www.mauritiuspost.mu/museum/fdc/other.php?id=51 |archive-date=June 25, 2007}}
</ref>
| First post-independence Prime Minister, in 1968.
|-
| [[ميجيل ايدالجو اى كوستيا]]
| [[الميكسيك|المكسيك]]
| Padre de la patria mexicana<ref>{{cite web |url=http://www.elperiodicodemexico.com/nota.php?sec=Nacional-Politica&id=137050 |title=El Grito, una tradición popular mexicana sin dueño |date=2007-09-15 |work=El Periodico de Mexico |language=es |access-date=2009-02-07 |quote=Miguel Hidalgo, considerado el "padre de la patria" mexicana |archive-date=2011-07-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110710184350/http://www.elperiodicodemexico.com/nota.php?sec=Nacional-Politica&id=137050 |url-status=dead}}</ref>
| Father of the Mexican Nation<ref name="Vazquez">
{{cite book |last= Vazquez-Gomez |first= Juana |title= Dictionary of Mexican Rulers, 1325–1997 |url= https://archive.org/details/dictionaryofmexi0000vazq |url-access= registration |year=1997 |publisher= Greenwood Publishing Group, Incorporated |location= Westport, CT, USA |isbn=978-0-313-30049-3}}
</ref>
| First revolutionary leader in the [[Mexican War of Independence]].
|-
| [[جنكيزخان]]
| [[مونجوليا]]
| Монголчуудын эцэг
| Father of the [[مونجول]]. Founding Father of Mongolia<ref>
"Genghis Khan". North Georgia College and State University. Archived from the original on March 6, 2010. Retrieved January 26, 2010.
</ref>
| After unifying the many nomadic tribes of northeastern Asian steppe peoples, Genghis Khan founded the Mongol Empire and became the first Great Khan and Emperor. He eventually led a conquest of the majority of Eurasia, and his unified homeland would become Mongolia.
|-
| [[اون سان]]
| [[ميانمار]]
| ابو الامه, ابو الاستقلال
| 5th [[Prime Minister of Myanmar|Prime Minister of Burma]] in [[British rule in Burma|British Era]] from 1946 to 1947
| Assassinated on 19 July 1947, before the independence of Burma.
|- style="color:black;background: #FFF39E;"
| [[سام نوجوما]]
| [[ناميبيا]]
|
| Founding Father of the Namibian Nation
| First President of Namibia, 1990–2005; title conferred by [[Act of Parliament]] in 2005.<ref>
{{cite journal |date=29 December 2005 |journal=Government Gazette |publisher=Republic of Namibia |location=Windhoek |issue=3567 |url=http://www.parliament.gov.na/parlidocs/ACT594.pdf |title=Promulgation of Conferment of Status of Founding Father of the Namibian Nation Act, 2005 (Act No. 16 of 2005), of the Parliament |access-date=2008-01-16}} {{وصله مكسوره|date=October 2010|bot=H3llBot}}
</ref>
|-
| [[براتى نارايان شاه]]
| [[نيبال]]
| श्री ५ बडामहाराजधिराज पृथ्वी नारायण शाह
| ابو الامه
| [[King of Nepal]] during the [[Unification of Nepal]].
|-
| [[ويليام الصامت]]
| [[نيديرلاند|نيدرلاند]]
| Vader des Vaderlands
| والد الوطن
| Leader of the successful [[حرب التمانين سنه]] against Spain, which led to the [[جمهورية نيديرلاند]]. the first independent Dutch state.<ref>[http://www.essentialvermeer.com/delft/delft_today/oude_and_nieuwe.html The Oude and Nieuwe Kerk in Delft]</ref>
|-
|[[Diriangén]]<ref>Ortiz Nuñez, Ramiro. Dirianghen: padre de la patria nicaragüense. Tipografía Brenes, Managua, 1953.</ref>
|[[نيكاراجوا]]
|Padre de la Patria Nicaragüense
|والد الوطن النيكراجوجى
|Native Nicaraguan tribal leader
|-
| [[نامدى ازيكيوى]]
| [[نايجيريا|نيجيريا]]
| ابو الامه النيجيريه
|
| First president of [[نايجيريا]] when it became a republic on October 1, 1963, and was the last governor general of Nigeria.
|-
| [[اينار جارهاردسن]]
| [[النرويج]]
| Landsfaderen
| ابو الامه
| First post–[[الحرب العالميه التانيه|World War II]] prime minister of [[النرويج]].<ref>{{cite web | url = http://www.aftenposten.no/fakta/tusenarsskiftet/article561221.ece | title = Gratulerer, kjære landsmann! | publisher = [[Aftenposten]] | author = Bjørn Talen | date = 1987-05-09 | access-date = 2007-12-18 |archive-url = https://web.archive.org/web/20071013134650/http://www.aftenposten.no/fakta/tusenarsskiftet/article561221.ece <!-- Bot retrieved archive --> |archive-date = 2007-10-13|language=no}}</ref>
|-
| [[محمد على جناح]]
| [[باكستان]]
| Quaid-e-Azam & Baba-e-Quam<ref>{{cite news|url=http://thenews.jang.com.pk/updates.asp?id=54870|title=Quaid's 60th death anniversary being marked today|date=September 11, 2008|work=The News International|access-date=2008-11-09|quote=Today the nation marks the 60th Death anniversary of Mohammad Ali Jinnah, known as Quaid-e-Azam, meaning "Great Leader" and Baba-e-Qaum meaning Father of the Nation.}}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{وصله مكسوره|date=September 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=http://quaid.gov.pk/index.htm|title=Father of the Nation : Quaid-i-Azam Muhammad Ali Jinnah|publisher=Government of Pakistan|access-date=2008-11-09|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090503015545/http://quaid.gov.pk/index.htm|archive-date=2009-05-03}}</ref>
| Father of the Nation/Great Leader
| Founder of Pakistan, leader of the [[All-India Muslim League|Muslim League]] and first [[Governor-General of Pakistan]].
|-
| [[مايكل سومارى]]
| [[بابوا نيو جينيا]]
| Papa Blo Kantri<ref>{{مرجع ويب|date=2021-02-26|title=Sir Michael Somare, Papua New Guinea's 'Father of the Nation', dies aged 84|url=http://www.theguardian.com/world/2021/feb/26/sir-michael-somare-papua-new-guineas-father-of-the-nation-dies-aged-84|access-date=2021-02-26|website=the Guardian|language=en}}</ref>
| ابو الامه
| Leader at independence in 1975; also known as "the chief" and "the old man".<ref>
{{cite book |last=East |first=Roger |author2=Richard Thomas |title=Profiles of People in Power |publisher=[[Routledge]] |year=2003 |page=[https://archive.org/details/profilesofpeople0001east/page/408 408] |chapter=Papua New Guinea |isbn=1-85743-126-X |chapter-url=https://archive.org/details/profilesofpeople0001east/page/408}}
</ref>
|-
| [[اميليو اجينالدو]]
| rowspan="3" | [[الفيليبين|الفلبين]]
| Kauna-unahang Pangulo ng Pilipinas
| First President of the [[First Philippine Republic|Philippines]]
| Military Leader of the [[Philippine Revolution]] and the First [[President of the Philippines]] through the 1899 [[Malolos Congress]]. which oversaw the promulgation of the [[Malolos Constitution]]. His birthday, March 22, 1869, is celebrated as Emilio Aguinaldo Day.
|-
| [[اندريس بونيفاسيو]]
| Amá ng Himagsikan
| ابو الثوره
| Political Leader of the [[Philippine Revolution]]. which saw armed resistance against the Spanish Empire. His birthday, November 30, 1863, is a national holiday.
|-
| [[خوسيه ريزال]]
| Pambansáng Bayani
| بطل قومى
| Colloquially known as the "National Hero". Rizal's works and writings–which helped start the [[Philippine Revolution]]–are part of the national curriculum as mandated by Republic Act No. 1425. The anniversary of his December 30, 1896 execution by the Spanish colonial government is a national holiday.<ref>{{cite web|url=http://www.joserizal.com/|title=Jose Rizal|access-date=2014-05-10}}</ref>
|-
| [[افونسو الاول ملك البرتجال]]
| [[بورتوجال|البرتغال]]
| Fundador da Nação
| Father of the Nation<br/>a.k.a. ''The Conqueror''
| Founder and 1st. King of Portugal (1139), recognized by the [[الكرسى البابوى]] in 1179.
|-
| [[بطرس الاول]]
| [[روسيا]]
| Отец Отечества (Otets Otechestva)
| اب الوطن
| Was granted the title in 1721 by the [[Governing Senate]]. along with "[[Emperor of Russia]]" and "[[The Great]]".<ref>
{{cite book |last=Anisimov| first=Evgeniy Viktorovich|others=translator John T. Alexander |title=The Reforms of Peter the Great: Progress Through Coercion in Russia |url=https://archive.org/details/reformsofpetergr0000anis|publisher=M.E. Sharpe|year=1993 |page=[https://archive.org/details/reformsofpetergr0000anis/page/143 143] |isbn=1-56324-047-5}}
</ref>
|-
| [[الوالى مصطفى السيد]]
| [[الجمهوريه العربيه الصحراويه الديمقراطيه]]
|
| ابو الامه
| Leader of the [[جبهة البوليساريو]]. First President of the [[الجمهوريه العربيه الصحراويه الديمقراطيه]]. Fought against Spanish colonial army & against the invasion of the Moroccan & Mauritanian armies.
|-
| [[جون كومبتون]]
| [[سانت لوسيا]]
|
| Father of the Nation
| Prime Minister at independence in 1979. Also known as "Daddy Compton".<ref>
{{cite news |url=https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/1562638/Sir-John-Compton.html |title=Obituary: Sir John Compton |date=10 September 2007 |work=[[The Daily Telegraph]] |access-date=2009-01-17}}
</ref>
|-
| [[القديس مارينوس]]
| [[سان مارينو]]
|
|
| Founder of a chapel and monastery in central Italy, in 301 (traditional date: September 3). From this initial community the state of San Marino later grew.<ref>
{{cite news |url=http://catholicsaints.info/saint-marinus/ |title=Saint Marinus |date=2 September 2017 |work=CatholicSaints.Info |access-date=22 January 2018}}
</ref>
|-
| [[عبد العزيز بن عبد الرحمن ال سعود|عبد العزيز ال سعود]]
| [[المملكه العربيه السعوديه]]
| والد الامه / المؤسس
| ابو الامه/ المؤسس
| Unified the tribes of the [[شبه الجزيره العربيه]] and established the modern Saudi state. He descended from the noble [[ال سعود]]. the dynasty which had ruled most of Arabia in the 18th century. His son [[سلمان بن عبد العزيز ال سعود]] is the current head of state of [[المملكه العربيه السعوديه|Saudi Arabia]]. Five other older sons – [[سعود بن عبد العزيز ال سعود]]. [[فيصل بن عبد العزيز ال سعود]]. [[خالد بن عبد العزيز ال سعود]]. [[فهد بن عبد العزيز ال سعود]] and [[عبد الله بن عبد العزيز ال سعود]] – served as former heads of state.
|-
| [[دوبريكا كوسيك]]
| [[صيربيا و مونتنيجرو]]
| Отац нације<ref name="glas-javnosti2000">{{cite web|url=http://arhiva.glas-javnosti.rs/arhiva/2000/05/11/srpski/P00051027.shtm|title=Ko je ovaj čovek?: Dobrica Ćosić|author=Zorica Vulić|date=11 May 2000|language=sr|publisher=[[Glas javnosti]]|accessdate=2022-12-12|archive-date=2009-03-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20090327232011/http://arhiva.glas-javnosti.rs/arhiva/2000/05/11/srpski/P00051027.shtm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.b92.net/info/emisije/pescanik.php?yyyy=2007&mm=03&nav_id=237772 |title=Injekcija za Srbe |author=Lukić, Svetlana Lukić & Svetlana Vuković |date=16 March 2007 |publisher=[[B92]]: Peščanik |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070327212553/http://www.b92.net/info/emisije/pescanik.php?yyyy=2007&mm=03&nav_id=237772 |archive-date=2007-03-27}}</ref>
| Father of the Nation
| Yugoslav Serbian politician, writer, and political theorist.
|-
| [[دونالد ديوار]]
| rowspan="1" | [[سكوتلاند]]
|
| ابو الامه
| First [[وزير اول سكوتلاند]] following the reconvening of the [[Scottish Parliament]] in 1999.<ref>{{مرجع ويب|url=https://www.glasgowtimes.co.uk/news/18781330.remembering-donald-dewar-glasgow-politician-became-father-nation/|title = The Glasgow politician who became 'Father of the Nation'}}</ref>
|-
| [[سانت سابا]]
| rowspan="2" | [[صيربيا]]
| Отац отаџбине<ref>{{cite book|author=Branko Pešić|title=Spomen hram Sv. Save na Vračaru u Beogradu: 1895–1988|url=https://books.google.com/books?id=6T7kAAAAMAAJ|year=1988|publisher=Sveti arhijerejski sinod Srpske pravoslavne crkve|quote=Отац Отаџбине Св. Сава је надахнуо Немањи- ну државу идеалима хришћанског патриотизма и створио слободну цркву у слободној држави. Држа- ва је Отечество – земља мојих ота- ца. Држава не сме да буде импери- ја, јер где ...}}</ref>
| اب الوطن
| Founder of the [[الكنيسة الصيربيه الارثوذكسيه]].
|-
| [[كاراجورجى]] و [[ميلوش اوبرينوفيتش الاول]]
| Отац нације<ref name="Jelenić1923">{{cite book|author=Durde Jelenić|title=Nova Srbija i Jugoslavija, 1788–1921|url=https://books.google.com/books?id=77QMAAAAIAAJ|year=1923|page=56|quote=ОТАЦ ОТАЏБИНЕ – КАРАЂОРЂЕ ПЕТРОВИЋ}}</ref><ref>{{cite book|author=Milivoj J. Malenić|title=Posle četrdeset godina: u spomen proslave četrdesetogodišnjice Sv. Andrejske velike narodne skupštine|url=https://books.google.com/books?id=q-IwAQAAMAAJ|year=1901|publisher=U Drž. štamp. Kralj. Srbije|quote=да се на престо српски поврати њен ослободилац и оснивалац: Отац Отаџбине, Милош Обреновић Велики,}}</ref>
| اباء الامه
| Leaders of the [[First Serbian Uprising|First]] and [[Second Serbian Uprising]] during the [[Serbian Revolution]].
|-
| [[لى كوان يو]]
| [[سينجابوره]]
|
| Father of Singapore
| First [[رئيس وزرا سينجابوره]] of the [[سينجابوره]]. governing for over 30 years. Leading figure throughout Singapore's time as a [[Singapore in Malaysia|part of Malaysia]] and its later independence.
|-
| [[ميلان راستيسلاف ستيفانيك]]
| [[سلوڤاكيا]]
|
| ابو الامه
| Politician, diplomat, [[Aircraft pilot|aviator]]. [[عالم فلك]]. and one of the leading members of the [[Czechoslovak National Council]]. He contributed decisively to the cause of Czechoslovakian sovereignty. In 2019, Štefánik was selected as the "Greatest Slovak". The Milan Rastislav Štefánik Merit Act passed the parliament in the year 2000.<ref>{{مرجع ويب|last=Slov-lex|title=402/2000 Z.z. – Zákon o zásluhách Milana Rastislava...|url=https://www.slov-lex.sk/pravne-predpisy/SK/ZZ/2000/402/|access-date=2022-01-03|website=Slov-lex|language=sk-SK}}</ref><ref>{{مرجع ويب|last=a.s|first=Petit Press|title=Anketu Najväčší Slovák vyhral Milan Rastislav Štefánik|url=https://kultura.sme.sk/c/22111503/anketu-najvacsi-slovak-vyhral-milan-rastislav-stefanik.html|access-date=2022-01-03|website=kultura.sme.sk|language=sk}}</ref>
|-
| [[پريموز تروبار]]
| [[سلوفينيا]]
| Oče naroda
| ابو الامه
| A consolidator of [[لغه سلوڤينى]] and the author of the first Slovene printed book.
|-
| [[محمد بن عبد الله بن حسن]]
| [[الصومال]]
|
| اب الوطن
| The emir of Dervish and [[لاس عانود]].<ref name="scr">{{cite book |last1=Omar |first1=Mohamed |title=The Scramble in the Horn of Africa |date=2001 |page=402 |quote=This letter is sent by all the Dervishes, the Amir, and all the Dolbahanta to the Ruler of Berbera ... We are a Government, we have a Sultan, an Amir, and Chiefs, and subjects ... (reply) In his last letter the Mullah pretends to speak in the name of the Dervishes, their Amir (himself), and the Dolbahanta tribes. This letter shows his object is to establish himself as the Ruler of the Dolbahanta}}</ref>
|-
| [[كيم كوو]]
| [[كوريا الجنوبيه]]
|
| ابو الامه
|-
| [[نيلسون مانديلا]]
| [[جنوب افريقيا]]
| Tata wethu
| Father of the Nation
| First President of post-[[ابارتهيد]] South Africa.<ref>{{cite web|url=https://www.un.org/en/events/mandeladay/2010/observance2010.shtml |title=Nelson Mandela International Day, July 18, For Freedom, Justice and Democracy |publisher=Un.org |access-date=2013-03-22}}</ref>
|-
| [[الملوك الكاتوليك]]
| [[اسبانيا]]
| Reyes Católicos de los reinos de Castilla y Aragón
| Catholic Monarchs of the Kingdoms of Castille and Aragon
| The unifiers of Spain. They unified the territories of [[تاج كاستییا]]. [[تاج كاستییا]] and [[الاندلس]]. all the territories of the Iberian Peninsula, except Portugal. During their reign [[الامريكتين]] was discovered and started the [[الامبراطوريه الاسپانيه]].
|-
| [[ستيفان سيناناياكى]]
| [[سريلانكا]]
| ජාතියේ පියා (Jathiyay Piya)
| ابو الامه
| First Prime Minister, from 1947 to 1952.<ref>
{{cite book |last=Phadnis |first=Urmila |author-link1=Urmila Phadnis |author2=Rajat Ganguly |title=Ethnicity and Nation-building in South Asia |publisher=SAGE |year=2001 |edition=revised |page=181 |isbn=0-7619-9439-4}}
</ref>
|-
| [[يوهان فيريى]]
| [[سورينام]]
| Vader des Vaderlands
| ابو الامه
| First president after the independence of the country in 1975 (the term ''Vader des Vaderlands'' has its roots in the Netherlands).
|-
| [[جوستاف الاول]]
| rowspan="2" | [[السويد]]
| Landsfader
| ابو الامه
| Broke Sweden from Danish rule under [[كريستيان التانى ملك الدنمارك]].
|-
| [[بير البين هانسون]]
| Landsfader
| ابو الامه
| Prime Minister 1932–1946 and founder of [[Folkhemmet|The People's Home]].
|-
| [[جوليوس نيريرى]]
| [[تانزانيا|تنزانيا]]
| Baba wa Taifa
| ابو الامه
| First [[President of Tanzania]].<ref>{{cite news|url=https://www.independent.co.uk/news/world/africa/tanzania-weeps-for-father-of-the-nation-739027.html|title=Tanzania weeps for father of the nation|last=Duval Smith|first=Alex |date=20 October 1999|work=[[ذى اندبندنت]]|access-date=2008-11-08}}</ref>
|-
| Henry Alcazar, Victor Bryan, [[Tubal Uriah Butler]]. [[Rudranath Capildeo]]. [[سيمبهوناث كاپيلديو]]. [[Arthur Andrew Cipriani]]. [[Albert Gomes]]. [[سليمان هوشوى]]. [[A. P. T. James]]. [[Audrey Jeffers]]. Ranjit Kumar, [[Emmanuel Mzumbo Lazare]]. Chanka Maharaj, [[Bhadase Maraj|Bhadase Sagan Maraj]]. [[Quintin O'Connor]]. Michael Pocock, [[ادريان كولا رينزى]]. Alfred Richards, Harold Robinson, Timothy Roodal, Lionel Seukeran, [[Ashford Sinanan]]. Mitra Sinanan, [[Sarran Teelucksingh]]. Louis de Verteuil, Gerald Wight, [[اريك وليامز (مؤرخ من ترينيداد و توباجو)]]. [[هوج ودينج]]<ref name="issuu.com">{{مرجع ويب|url=https://issuu.com/pariapublishing/docs/50th_independence_besson|title=50th Anniversary of Independence of Trinidad and Tobago|accessdate=2022-12-12|archive-date=2022-03-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20220327195343/https://issuu.com/pariapublishing/docs/50th_independence_besson|url-status=dead}}</ref>
| rowspan="2" | [[ترينيداد و توباجو]]
|
| Moulders of the Nation<ref name="issuu.com"/>
| They helped shape the country's future as an independent nation and laid the foundation of democracy.<ref name="issuu.com"/>
|-
| [[اريك وليامز (مؤرخ من ترينيداد و توباجو)|اريك وليامز]]
|
| ابو الامه
| First and three-term [[List of Prime Ministers of Trinidad and Tobago|Prime Minister of Trinidad and Tobago]] from 1956 to his death in 1981, first Premier of Trinidad and Tobago from 1961 to 1966, second Chief Minister of Trinidad and Tobago from 1956 to 1961, founder of the [[People's National Movement|People's National Movement (PNM)]] and was instrumental in writing the Trinidad and Tobago constitution and gaining the country [[independence]] and [[republicanism]] from [[History of Trinidad and Tobago|British rule]].<ref>{{مرجع ويب|title=Trinidad and Tobago Parliament|url=http://ttparliament.org/members.php?mid=26&pid=23&id=EWI01|access-date=2020-12-06|website=ttparliament.org}}</ref><ref>{{مرجع ويب|date=2018-02-07|title=Dr. Eric Williams: The Father of the Nation|url=https://www.caribbeanlifenews.com/dr-eric-williams-the-father-of-the-nation/|access-date=2020-12-06|website=Caribbean Life News|language=en-US}}</ref>
|-
| [[الحبيب بورقيبه]]
| [[تونس]]
| المجاهد الاكبر
| The Supreme Warrior
| Father of the independence of [[تونس]] and first [[رئيس تونس]]. He led the [[Tunisian national movement]] against France. After independence, he founded a modern state, built schools and hospitals and gave the Tunisian women rights that are still unique in the Arab World today.
|-
| [[مصطفى كمال اتاتورك]]
| [[توركيا|تركيا]]
| اتاتورك
| Father of the Turks (always used as a last name and not a title proper)
| Founder of the [[توركيا]] and first [[رئيس تركيا]]. He led the [[Turkish national movement]] in the [[Turkish War of Independence]]. and enacted [[Atatürk's Reforms|the reforms]] that made Turkey a democratic nation-state. Granted in accordance with the 1934 [[Surname Law]] establishing [[surname]]s in Turkey.<ref>{{cite book|last=Parla|first=Taha |author2=Andrew Davison|title=Corporatist Ideology in Kemalist Turkey: Progress Or Order?|url=https://archive.org/details/corporatistideol0000parl|publisher=[[Syracuse arUniversity Press]]|year=2004|pages=[https://archive.org/details/corporatistideol0000parl/page/n52 37]–8|isbn=0-8156-3054-9}}</ref>
|-
| [[بوهدان خميلينتسكى]]
| [[اوكرانيا]]
|
| ابو الامه
|
|-
| [[زايد بن سلطان آل نهيان]]
| [[الامارات]]
| والد الأمة
| ابو الامه
| President of the UAE for its first 33 years (1971–2004).<ref>{{cite press release|url=http://www.ameinfo.com/166663.html |title=Abu Dhabi's Zayed Mosque tours to take on special Ramadan significance |date=August 20, 2008 |access-date=2009-01-17 |quote=His Highness Sheikh Zayed Bin Sultan Al Nahyan, the late UAE President and Ruler of Abu Dhabi, a man affectionately known as 'The Father of The Nation' for his work as an architect of the UAE Federation. |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110607065303/http://www.ameinfo.com/166663.html |archive-date=June 7, 2011}}
</ref><ref>
{{cite news |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/middle_east/3975849.stm |title=Obituary: Sheikh Zayed |last=Wheeler |first=Julia |date=2 November 2004 |work=[[بى بى سى نيوز|BBC News]] |publisher=BBC |access-date=2009-01-17 |quote=He was frequently referred to as the father of the nation.}}
</ref>
|-
| [[جورج واشينطون]]. [[توماس جيفيرسون]]. [[جيمس ماديسون]]. [[جون جاى (محامى)|جون جاى]]. [[الكسندر هاميلتون]]. [[بينچامين فرانكلين]] and other [[Signing of the United States Declaration of Independence#List of signers|Signers]] and [[Constitutional Convention {امريكا}#Framers of the Constitution|Framers]]
| rowspan="2" | [[امريكا|الولايات المتحده]]
|
| [[الآباء المؤسسين للولايات المتحده]]<ref>{{cite web|url=https://www.archives.gov/exhibits/charters/constitution_founding_fathers.html|title=America's Founding Fathers|publisher=National Archives|access-date=2008-02-18}}</ref><ref>Stanfield, Jack. ''America's Founding Fathers: Who Are They? Thumbnail Sketches of 164 Patriots'' (Universal-Publishers, 2001).</ref>
| The Signers signed the Declaration of Independence in 1776. The Framers were delegates to the [[Constitutional Convention {امريكا}|Constitutional Convention]] and took part in framing or drafting the proposed [[دستور امريكا]].
|-
| [[جورج واشينطون]]
|الاب المؤسس [[امريكا|للولايات المتحده]]
| Father of his country<ref name="Grizzard105">{{Harvard citation text|Grizzard|2002|pp=105–107}}</ref><ref name="independent.co.uk">Rupert Cornwell, [https://www.independent.co.uk/news/presidents/george-washington-the-father-of-the-nation-1391109.html "George Washington: The father of the nation" (January 17, 2009).]</ref>
| George Washington is particularly highlighted out of the [[الآباء المؤسسين للولايات المتحده]] as being the "father of his country"<ref name="Grizzard105"/><ref name="independent.co.uk"/> for his role as the [[Commander-in-Chief#United States|commander-in-chief]] of the [[Continental Army]] during the [[حرب الاستقلال الامريكيه]]. his resignation of command at the end of the war, the presidency of the Constitutional Convention and for [[Presidency of George Washington|his tenure]] (and [[جورج واشينطون's Farewell Address|voluntary retirement]]) as the first [[رئيس امريكا|President of the United States]].
|-
| [[خوسيه خيرفاسيو ارتيجاس]]
| [[اوروجواى]]
| Padre de la independencia uruguaya, Protector de los Pueblos Libres y Jefe de los orientales<ref>
{{cite web |url=http://www.me.gov.ar/efeme/index.html?mes=6&dia=19 |title=Efemérides Culturales Argentinas: Junio 19 |year=2009 |publisher=Ministry of Education, Argentina |access-date=2009-01-20 |quote=1764: Nace en Montevideo (Uruguay) José Gervasio Artigas, iniciador rioplatense del federalismo y padre de la independencia uruguaya. Falleció cerca de Asunción el 23 de septiembre de 1850. |language=es |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090619131416/http://www.me.gov.ar/efeme/index.html?mes=6&dia=19 |archive-date=2009-06-19}}
</ref>
| Father of Uruguayan independence, Defender of the Free and Chief of the eastern people<ref>
{{cite book |title=Latin American Government and Politics: The Dynamics of a Revolutionary Society |url=https://archive.org/details/latinamericangov0000edel |url-access=limited |first=Alexander Taylor |last=Edelmann |publisher=Dorsey Press |year=1965 |page=[https://archive.org/details/latinamericangov0000edel/page/309 309] |quote=José Gervasio Artigas, who doggedly led his guerrilla bands against the Spanish armies and raised the flag of a free Uruguay, is affectionately remembered by his fellow countrymen as "the father of Uruguayan independence.}}
</ref>
| Fought against the [[Royalist (Spanish American independence)|Spanish Royalists]] for independence in the [[Río de la Plata]].
|-
| [[هو تشى مينه (حاكم)|هو تشى مينه]]
| [[فييتنام|فيتنام]]
| Người cha già của dân tộc
| ابو الشعب
| Leader of the [[Viet Minh]]. who fought for independence from France and decisively defeated them at the bloody [[Battle of Dien Bien Phu]]. resulting in the establishment of an independent communist state in [[North Vietnam]] in 1954. Vietnam would eventually be united under communist rule after his death with the [[سقوط سايجون]] in 1975.
|-
| [[كينيث كاوندا]]
| [[زامبيا]]
|Tata
|ابو الامه
| First president of Zambia from 1964 to 1991. He founded the Zambian African National Congress (ANC), later becoming the head of the United National Independence Party (UNIP which led to attaining independence.
|}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:مصطلحات]]
71wch5byrv3svikulm2vi42dtp7e6w4
رئيس جمهوريه
0
2156887
13009599
12092086
2026-04-20T15:04:42Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: منغوليا ← مونجوليا، كونغو ← كونجو (2)
13009599
wikitext
text/x-wiki
'''رئيس الجمهورية''' هو لقب يستخدم لرؤساء [[راس دوله|الدول]] و/أو رؤساء الحكومات فى البلاد ذات الشكل [[جمهوريه]] [[حكومه]] .
== تعيين ==
فى أغلب الأحوال يتم انتخاب رئيس الجمهورية إما:
* بالاقتراع العام المباشر (من قبل كل الناخبين)، أو
* بالاقتراع غير المباشر ، أو
* على ايد [[برلمان]] أو واحد من مجلسيه ، أو
* على ايد هيئة انتخابية ممكن تعيينها بنفسها.
* {{Flag|Algeria}}: [[رئيس الجزاير|President of Algeria]]. ''President of the People's Democratic Republic of Algeria'' since 1963
* {{Flag|Angola}}: [[رئيس أنجولا|President of Angola]]. ''President of the Republic of Angola'' since 1975
* {{Flag|Benin}}: [[رئيس بنين|President of Benin]]. ''President of the Republic of Benin'' since 1960
* {{Flag|Botswana}}: [[رئيس بوتسوانا|President of Botswana]]. ''President of the Republic of Botswana'' since 1966
* {{Flag|Burkina Faso}}: [[رئيس بوركينا فاسو|President of Burkina Faso]]. ''President of the Republic of Burkina Faso'' since 1960
* {{Flag|Burundi}}: [[رئيس بوروندى|President of Burundi]]. ''President of the Republic of Burundi'' since 1966
* {{Flag|Cameroon}}: [[رئيس الكاميرون|President of Cameroon]]. ''President of the Republic of Cameroon'' since 1960
* {{Flag|Cape Verde}}: [[رئيس الرأس الأخضر|President of Cape Verde]]. ''President of the Republic of Cape Verde'' since 1975
* {{Flag|Central African Republic}}: [[رئيس جمهورية افريقيا الوسطى|President of the Central African Republic]] since 1960, abolished in 1976, restored in 1979
* {{Flag|Chad}}: [[رئيس تشاد|President of Chad]]. ''President of the Republic of Chad'' since 1962
* {{Flag|Comoros}}: [[رئيس جزر القمر|President of the Comoros]]. ''President of the Union of the Comoros'' since 1977
* {{Flag|Republic of the Congo}}: [[رئيس جمهورية الكونجو|President of the Republic of the Congo]] since 1960
* {{Flag|Democratic Republic of the Congo}}: [[رئيس جمهورية الكونجو الديمقراطية|President of the Democratic Republic of the Congo]] since 1960
* {{Flag|Djibouti}}: [[رئيس جيبوتى|President of Djibouti]]. ''President of the Republic of Djibouti'' since 1977
* {{Flag|Egypt}}: [[رئيس مصر]]. ''President of the Arab Republic of Egypt'' since 1953
* {{Flag|Equatorial Guinea}}: [[رئيس جينيا الاستوائية|President of Equatorial Guinea]]. ''President of the Republic of Equatorial Guinea'' since 1968
* {{Flag|Eritrea}}: [[رئيس إريتريا|President of Eritrea]]. ''President of the State of Eritrea'' since 1993
* {{Flag|Ethiopia}}: [[رئيس إثيوبيا|President of Ethiopia]]. ''President of the Federal Democratic Republic of Ethiopia'' since 1974
* {{Flag|Gabon}}: [[رئيس الجابون|President of Gabon]]. ''President of the Gabonese Republic'' since 1960
* {{Flag|The Gambia}}: [[رئيس غامبيا|President of the Gambia]]. ''President of the Republic of The Gambia'' since 1970
* {{Flag|Ghana}}: [[رئيس غانا|President of Ghana]]. ''President of the Republic of Ghana'' since 1960
* {{Flag|Guinea}}: [[رئيس غينيا|President of Guinea]]. ''President of the Republic of Guinea'' since 1958
* {{Flag|Guinea-Bissau}}: [[رئيس جينيا بيساو|President of Guinea-Bissau]]. ''President of the Republic of Guinea-Bissau'' since 1973
* {{Flag|Ivory Coast}}: [[رئيس ساحل العاج|President of Ivory Coast]]. ''President of the Republic of Côte d'Ivoire'' since 1960
* {{Flag|Kenya}}: [[رئيس كينيا|President of Kenya]]. ''President of the Republic of Kenya'' since 1964
* {{Flag|Liberia}}: [[رئيس ليبيريا|President of Liberia]]. ''President of the Republic of Liberia'' since 1847
* {{Flag|Madagascar}}: [[رئيس مدغشقر|President of Madagascar]]. ''President of the Republic of Madagascar'' since 1959
* {{Flag|Malawi}}: [[رئيس ملاوى|President of Malawi]]. ''President of the Republic of Malawi'' since 1966
* {{Flag|Mali}}: [[رئيس مالى|President of Mali]]. ''President of the Republic of Mali'' since 1965
* {{Flag|Mauritania}}: [[رئيس موريتانيا|President of Mauritania]]. ''President of the Islamic Republic of Mauritania'' since 1961
* {{Flag|Mauritius}}: [[رئيس موريشيوس|President of Mauritius]]. ''President of the Republic of Mauritius'' since 1992
* {{Flag|Mozambique}}: [[رئيس موزامبيق|President of Mozambique]]. ''President of the Republic of Mozambique'' since 1975
* {{Flag|Namibia}}: [[رئيس ناميبيا|President of Namibia]]. ''President of the Republic of Namibia'' since 1990
* {{Flag|Niger}}: [[رئيس النيجر|President of Niger]]. ''President of the Republic of Niger'' since 1960
* {{Flag|Nigeria}}: [[رئيس نيجيريا|President of Nigeria]]. ''President of the Federal Republic of Nigeria'' since 1963
* {{Flag|Rwanda}}: [[رئيس رواندا|President of Rwanda]]. ''President of the Republic of Rwanda'' since 1961
* {{Flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}}: [[رئيس الجمهورية العربية الصحراوية الديمقراطية|President of the Sahrawi Arab Democratic Republic]] since 1982
* {{Flag|São Tomé and Príncipe}}: [[رئيس ساو تومى وبرينسيبى|President of São Tomé and Príncipe]]. ''President of the Democratic Republic of São Tomé and Príncipe'' since 1975
* {{Flag|Senegal}}: [[رئيس السنغال|President of Senegal]]. ''President of the Republic of Senegal'' since 1960
* {{Flag|Seychelles}}: [[رئيس سيشيل|President of Seychelles]]. ''President of the Republic of Seychelles'' since 1976
* {{Flag|Sierra Leone}}: [[رئيس سيراليون|President of Sierra Leone]]. ''President of the Republic of Sierra Leone'' since 1971
* {{Flag|Somalia}}: [[رئيس الصومال|President of Somalia]]. ''President of the Federal Republic of Somalia'' since 1960
* {{Flag|Somaliland}}: [[رئيس أرض الصومال|President of Somaliland]]. ''President of the Somaliland state of Somalia'' since 1991
* {{Flag|South Africa}}: [[رئيس جنوب افريقيا|President of South Africa]]. ''President of the Republic of South Africa'' since 1994
* {{Flag|South Sudan}}: [[رئيس جنوب السودان|President of South Sudan]]. ''President of the Republic of South Sudan'' since 2011
* {{Flag|Sudan}}: [[رئيس السودان|President of Sudan]]. ''President of the Republic of Sudan'' since 1958
* {{Flag|Tanzania}}: [[رئيس تنزانيا|President of Tanzania]]. ''President of the United Republic of Tanzania'' since 1964
* {{Flag|Togo}}: [[رئيس توغو|President of Togo]]. ''President of the Togolese Republic'' since 1960
* {{Flag|Tunisia}}: [[رئيس تونس]]. ''President of the Republic of Tunisia'' since 1957
* {{Flag|Uganda}}: [[رئيس أوغندا|President of Uganda]]. ''President of the Republic of Uganda'' since 1963
* {{Flag|Zambia}}: [[رئيس زامبيا|President of Zambia]]. ''President of the Republic of Zambia'' since 1964
* {{Flag|Zimbabwe}}: [[رئيس زيمبابوى|President of Zimbabwe]]. ''President of the Republic of Zimbabwe'' since 1980
== الأمريكتين ==
* {{Flag|Argentina}}: [[رئيس ارجنتين|President of Argentina]]. ''Presidente de la Nación Argentina'' since 1826
* {{Flag|Barbados}}: [[رئيس بربادوس|President of Barbados]]. ''President of Barbados'' since 2021
* {{Flag|Bolivia}}: [[رئيس بوليڤيا|President of Bolivia]]. ''Presidente del Estado Plurinacional de Bolivia'' since 1825
* {{Flag|Brazil}}: [[رئيس برازيل|President of Brazil]]. ''Presidente da República Federativa do Brasil'' since 1889
* {{Flag|Chile}}: [[رئيس تشيلى|President of Chile]]. ''Presidente de la República de Chile'' since 1826
* {{Flag|Colombia}}: [[رئيس كولومبيا]]. ''Presidente de la República de Colombia'' since 1819
* {{Flag|Costa Rica}}: [[رئيس كوستاريكا|President of Costa Rica]]. ''Presidente de la República de Costa Rica'' since 1848
* {{Flag|Cuba}}: [[رئيس كوبا|President of Cuba]]. ''Presidente de la República de Cuba'' since 1902
* {{Flag|Dominica}}: [[رئيس دومينيكا|President of Dominica]]. ''President of the State of Dominica'' since 1978
* {{Flag|Dominican Republic}}: [[رئيس جمهورية الدومينيكان|President of the Dominican Republic]]. ''Presidente de la República Dominicana'' since 1844
* {{Flag|Ecuador}}: [[رئيس الاكوادور|President of Ecuador]]. ''Presidente de la República del Ecuador'' since 1830
* {{Flag|El Salvador}}: [[رئيس السالڤادور]]. ''Presidente de la República de El Salvador'' since 1841
* {{Flag|Guatemala}}: [[رئيس جواتيمالا|President of Guatemala]]. ''Presidente de la República de Guatemala'' since 1839
* {{Flag|Guyana}}: [[رئيس غيانا|President of Guyana]]. ''President of the Co-operative Republic of Guyana'' since 1970
* {{Flag|Haiti}}: [[رئيس هايتى|President of Haiti]]. ''Président de la République d'Haïti (French), Prezidan peyi Repiblik Ayiti (Creole)'' since 1807
* {{Flag|Honduras}}: [[رئيس هوندوراس|President of Honduras]]. ''Presidente de la República de Honduras'' since 1982
* {{Flag|Mexico}}: [[رئيس المكسيك|President of Mexico]]. ''Presidente de los Estados Unidos Mexicanos'' 1824 to 1864 and since 1867
* {{Flag|Nicaragua}}: [[رئيس نيكاراغوا|President of Nicaragua]]. ''Presidente de la República de Nicaragua'' since 1854
* {{Flag|Panama}}: [[رئيس بنما|President of Panama]]. ''Presidente de la República de Panamá'' since 1904
* {{Flag|Paraguay}}: [[رئيس باراجواى|President of Paraguay]]. ''Presidente de la República del Paraguay'' since 1844
* {{Flag|Peru}}: [[رئيس بيرو|President of Peru]]. ''presidente de la República del Perú'' since 1823
* {{Flag|Suriname}}: [[رئيس سورينام|President of Suriname]]. ''President van de Republiek Suriname'' since 1975
* {{Flag|Trinidad and Tobago}}: [[رئيس ترينيداد و توباجو|President of Trinidad and Tobago]]. ''President of the Republic of Trinidad and Tobago'' since 1976
* {{Flag|United States of America}}: [[رئيس امريكا|President of the United States of America]] since 1789
* {{Flag|Uruguay}}: [[رئيس اوروجواى|President of Uruguay]]. ''Presidente de la República Oriental del Uruguay'' since 1830
* {{Flag|Venezuela}}: [[رئيس ڤينيزويلا|President of Venezuela]]. ''Presidente de la República Bolivariana de Venezuela'' since 1830
== آسيا ==
* {{Flag|Bangladesh}}: [[رئيس بنجلاديش|President of Bangladesh]]. ''গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশের রাষ্ট্রপতি'' (Bengali), ''President of the People's Republic of Bangladesh'' (English) since 1971
* {{Flag|China}}: [[رئيس الصين]]. ''中华人民共和国主席'' since 1954, abolished in 1975, restored in 1982
* {{Flag|East Timor}}: [[رئيس تيمور الشرقية|President of East Timor]]. ''Presidente da República Democrática de Timor-Leste'' or ''Prezidente Republika Demokratika Timor-Leste'', ''President of the Democratic Republic of Timor-Leste'' since 2002
* {{Flag|India}}: [[رئيس الهند]]. ''भारत गणराज्य के राष्ट्रपति'' (Hindi), ''President of the Republic of India'' (English) since 1950
* {{Flag|Indonesia}}: [[رئيس اندونيسيا|President of Indonesia]]. ''Presiden Republik Indonesia'' since 1945
* {{Flag|Iran}}: [[رئيس ايران|President of Iran]]. '' رییسجمهور ایران Rayis Jomhur-e Irān'' (Persian) since 1980
* {{Flag|Iraq}}: [[رئيس العراق]]. ''رئيس العراق Rayis aleiraq'' since 1958
* {{Flag|Israel}}: [[ليستة رؤسا اسرائيل|President of Israel]]. ''נשיא מדינת ישראל'', ''President of the State of Israel'' since 1949
* {{Flag|Kazakhstan}}: [[رئيس كازاخستان|President of Kazakhstan]]. ''Қазақстан Республикасының Президенті'', ''Qazaqstan Respwblïkasınıñ Prezïdenti'' since 1990
* {{Flag|South Korea}}: [[رئيس كوريا الجنوبيه|President of South Korea]]. ''대한민국 대통령'', ''President of the Republic of Korea'' since 1948
* {{Flag|Kyrgyzstan}}: [[رئيس قيرغيزستان|President of Kyrgyzstan]]. ''Кыргыз Республикасынын Президенти'' or ''Президент Киргизской Республики'', President of the Kyrgyz Republic'' since 1990''
* {{Flag|Laos}}: [[رئيس لاوس|President of Laos]]. ''President of the Lao People's Democratic Republic'' since 1975
* {{Flag|Lebanon}}: [[رئيس لبنان]]. ''رئيس الجمهورية اللبنانية Rayiys aljumhuriat allubnania'' since 1926
* {{Flag|Maldives}}: [[رئيس جزر المالديف|President of the Maldives]] 1953-54 and since 1968
* {{Flag|Mongolia}}: [[رئيس مونجوليا|President of Mongolia]]. ''Монгол Улсын Ерөнхийлөгч'', ''Mongol Ulsyn Yerönkhiilögch'' since 1990
* {{Flag|Myanmar}}: [[رئيس ميانمار|President of Myanmar]]. ''ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် သမ္မတ'', ''President of the Republic of the Union of Myanmar'' since 1948
* {{Flag|Nepal}}: [[رئيس نيبال|President of Nepal]]. ''संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र नेपालका अध्यक्ष डा'', ''President of the Federal Democratic Republic of Nepal'' since 2008
* {{Flag|Pakistan}}: [[رئيس باكستان]]. ''صدر اسلامی جمہوریہ پاکستان'' (Urdu), ''President of the Islamic Republic of Pakistan'' (English) since 1956
* {{Flag|Palestine}}: [[رئيس دولة فلسطين]]. ''رئيس دولة فلسطين Rayiys dawlat filastin'' since 1989
* {{Flag|Philippines}}: [[رئيس الفلبين|President of the Philippines]]. ''President of the Republic of the Philippines'', "Pangulo ng Republika ng Pilipinas" (Filipino) since 1899
* {{Flag|Singapore}}: [[رئيس سينجابوره|President of Singapore]]. ''President of the Republic of Singapore'' since 1965
* {{Flag|Sri Lanka}}: [[رئيس سريلانكا|President of Sri Lanka]]. ''ශ්රී ලංකා ජනාධිපති'' (Sinhalese), ''இலங்கை சனாதிபதி'' (Tamil) since 1972
* {{Flag|Syria}}: [[رئيس سوريا]]. ''رئيس سوريا Rayis suria'' since 1946
* {{Flag|Taiwan}}: [[رئيس جمهورية الصين|President of the Republic of China]]. ''中華民國總統'' since 1912
* {{Flag|Tajikistan}}: [[رئيس طاجيكستان|President of Tajikistan]]. ''Президенти Тоҷикистон'' or ''Президент Таджикистана'', ''President of the Republic of Tajikistan'' since 1990
* {{Flag|Turkmenistan}}: [[رئيس تركمانستان|President of Turkmenistan]]. ''Türkmenistanyň ministrler kabinetiniň prezidenti we başlygy'' (Turkmen), ''President and chairman of the Cabinet of Ministers of Turkmenistan'' (English) since 1990
* {{Flag|Uzbekistan}}: [[رئيس أوزبكستان|President of Uzbekistan]]. ''Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti'' since 1990
* {{Flag|Vietnam}}: [[رئيس فيتنام|President of Vietnam]]. ''President of the Socialist Republic of Vietnam'' since 1976, abolished in 1981, restored in 1992
* {{Flag|Yemen}}: [[رئيس اليمن]]. ''رئيس الجمهورية اليمنية Rayiys aljumhuriat alyamania'' since 1990
== اوروبا ==
* {{Flag|Abkhazia}}: [[رئيس أبخازيا|President of Abkhazia]]. ''President of the Republic of Abkhazia'' since 1994
* {{Flag|Albania}}: [[رئيس ألبانيا|President of Albania]]. ''Presidenti i Shqipërisë'' since 1991
* {{Flag|Armenia}}: [[رؤساء ارمينيا|President of Armenia]]. ''Հայաստանի Հանրապետության նախագահ'', ''President of the Republic of Armenia'' since 1991
* {{Flag|Artsakh}}: [[رئيس آرتساخ|President of Artsakh]]. ''Արցախի հանրապետության նախագահ'' or ''Президент Нагорно-Карабахской Республики'', President of the Republic of Artsakh since 1994
* {{Flag|Austria}}: [[رئيس النمسا]]. ''Bundespräsident der Republik Österreich'' since 1920
* {{Flag|Azerbaijan}}: [[رئيس أذربيجان|President of Azerbaijan]]. ''President of the Republic of Azerbaijan'' since 1990
* {{Flag|Belarus}}: [[رئيس بيلاروسيا|President of Belarus]]. ''Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь'' or ''Президент Республики Беларусь'' (President of the Republic of Belarus) since 1994
* {{Flag|Bulgaria}}: [[رئيس بلغاريا|President of Bulgaria]]. ''Президент на Република България'' since 1990
* {{Flag|Croatia}}: [[رئيس كرواتيا]] ''Predsjednik Republike Hrvatske'' since 1990
* {{Flag|Cyprus}}: [[ليستة رؤسا قبرص|President of Cyprus]]. ''Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας'' or ''Kıbrıs Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'' (President of the Republic of Cyprus, lit. 'President of the Cypriot Republic') since 1960
* {{Flag|Czech Republic}}: [[رئيس جمهورية التشيك|President of the Czech Republic]]. ''Prezident České republiky'' (President of the Czech Republic) since 1993
* {{Flag|Estonia}}: [[رئيس استونيا]]. ''Eesti Vabariigi President'' since 1992 (pre Soviet 1938)
* {{Flag|Finland}}: [[رئيس فينلاندا|President of فينلاندا]]. ''tasavallan presidentti'' or ''republikens president'' since 1919
* {{Flag|France}}: [[رئيس فرنسا]]. ''Président de la République Française'' 1848-52 and since 1870
* {{Flag|Georgia}}: [[رئيس جورجيا]]. ''საქართველოს პრეზიდენტი'' since 1991
* {{Flag|Germany}}: [[رئيس المانيا|President of the Federal Republic of Germany]]. ''Bundespräsident der Bundesrepublik Deutschland'' (Federal President of the Federal Republic of Germany) 1949-90 for [[المانيا الغربيه]] only, and since 1990 for all of Germany
* {{Flag|Greece}}: [[رئيس الجمهورية الهيلينية|President of the Hellenic Republic]]. ''Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας'' (President of the Hellenic Republic) since 1973
* {{Flag|Hungary}}: [[رئيس جمهورية المجر|President of the Republic of Hungary]]. ''Köztársasági elnök'' since 1989
* {{Flag|Iceland}}: [[رئيس ايسلاندا|President of Iceland]]. ''Forseti Íslands'' since 1944
* {{Flag|Ireland}}: [[رئيس ايرلاندا|President of Ireland]]. ''Uachtarán na hÉireann'' since 1938
* {{Flag|Italy}}: [[رئيس ايطاليا|President of the Italian Republic]]. ''Presidente della Repubblica Italiana'' since 1948
* {{Flag|Kosovo}}: [[رئيس كوسوفو|President of Kosovo]]. ''Presidenti i Republikës së Kosovës'' or ''Председник Републике Косова'', ''President of the Republic of Kosovo'' since 2008
* {{Flag|Latvia}}: [[رئيس لاتفيا|President of Latvia]]. ''Latvijas Valsts prezidents'' (Latvian), ''President of the Republic of Latvia'' since 1922
* {{Flag|Lithuania}}: [[رئيس ليتوانيا|President of Lithuania]]. ''Lietuvos Respublikos Prezidentas'' (Lithuanian), ''President of the Republic of Lithuania'' since 1919
* {{Flag|Malta}}: [[رئيس مالطا|President of Malta]]. ''President tar-Repubblika ta' Malta'' (Maltese), ''President of the Republic of Malta'' since 1974
* {{Flag|Moldova}}: [[رئيس مولدوڤا|President of Moldova]]. ''Președintele Republicii Moldova'' (Romanian), ''President of the Republic of Romania'' since 1990
* {{Flag|Montenegro}}: [[رئيس الجبل الأسود|President of Montenegro]]. ''Предсједник Црне Горе'' since 1990
* {{Flag|North Macedonia}}: [[رئيس مقدونيا الشمالية|President of North Macedonia]]. ''Претседател на Република Северна Македонија'' or ''Presidenti i Republikës së Maqedonisë së Veriut'', President of the Republic of North Macedonia'' since 1991''
* {{Flag|Northern Cyprus}}: [[ليستة رؤسا قبرص الشماليه|President of Northern Cyprus]] ''Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'' since 1983
* {{Flag|Poland}}: [[رئيس بولندا|President of Poland]]. ''Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej'' (President of the Republic of Poland) since 1922
* {{Flag|Portugal}}: [[رئيس البرتغال|President of the Portuguese Republic]]. ''Presidente da República Portuguesa'' since 1910
* {{Flag|Romania}}: [[رئيس رومانيا|President of Romania]]. ''Președintele României'' since 1974
* {{Flag|Russia}}: [[رئيس روسيا]]. ''Президент Российской Федерации Prezident Rossiyskoy Federatsii'' since 1991
* {{Flag|Serbia}}: [[رئيس صيربيا|President of Serbia]]. ''Председник Републике Србије Predsednik Republike Srbije'' since 1945
* {{Flag|Slovakia}}: [[رئيس الجمهورية السلوفاكية|President of the Slovak Republic]]. ''Prezident Slovenskej republiky'' since 1993
* {{Flag|Slovenia}}: [[رئيس سلوفينيا|President of Slovenia]]. ''Predsednik Republike Slovenije'' since 1991
* {{Flag|South Ossetia}}: [[رئيس أوسيتيا الجنوبية|President of South Ossetia]]. ''Хуссар Ирыстоны президент'' or ''Президент Южной Осетии'', ''President of the Republic of South Ossetia'' since 1996
* {{Flag|Switzerland}}: [[رئيس سويسرا|President of Switzerland]]. ''President of the Swiss Confederation'' since 1848
* {{Flag|Transnistria}}: [[رئيس ترانسنيستريا|President of Transnistria]]. ''Președintele Republicii Moldovenești Nistrene'' or ''Прешединтеле Републичий Молдовенешть Нистрене'', ''President of the Pridnestrovian Moldavian Republic'' since 1991
* {{Flag|Turkey}}: [[رئيس تركيا]]. ''Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı'' (President of the Republic of Turkey) since 1923
* {{Flag|Ukraine}}: [[رئيس اوكرانيا|President of Ukraine]]. ''Президент України'' since 1991
== أوقيانوسيا ==
* {{Flag|Fiji}}: [[رئيس فيجى|President of Fiji]]. ''President of the Republic of Fiji'' since 1987
* {{Flag|French Polynesia}}: [[رئيس بولينيزيا الفرنسية|President of French Polynesia]] since 1984
* {{Flag|Kiribati}}: [[رئيس كيريباتى|President of Kiribati]]. ''President of the Republic of Kiribati'' since 1979
* {{Flag|Marshall Islands}}: [[رئيس جزر مارشال|President of the Marshall Islands]]. ''President of the Republic of the Marshall Islands'' since 1979
* {{علم بلد|مايكرونيزيا}} : [[رئيس ميكرونيزيا|President of Micronesia]]. ''President of the Federated States of Micronesia'' since 1979
* {{Flag|Nauru}}: [[رئيس ناورو|President of Nauru]]. ''President of the Republic of Nauru'' since 1968
* {{Flag|Palau}}: [[رئيس بالاو|President of Palau]]. ''President of the Republic of Palau'' since 1981
* {{Flag|Vanuatu}}: [[رئيس فانواتو|President of Vanuatu]]. ''President of the Republic of Vanuatu'' since 1980
== شوف كمان ==
* [[رؤساء الارجنتين]]
* [[رؤساء الجزاير]]
* [[رؤساء تركيا]]
* [[رؤساء تشيلى]]
* [[رؤساء كينيا]]
* الرئيس الأبدى للجمهورية
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رؤساء]]
[[تصنيف:قاده بلد]]
l82ixzwacrkhkpv7a8f2wkl592ynkpm
اتفاق تجاره حره
0
2189530
13009622
12916829
2026-04-20T19:18:14Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009622
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات اتفاقيه}}
'''اتفاقية التجارة الحرة''' ( '''FTA''' ) أو المعاهدة هيا اتفاقية حسب [[القانون الدولى|للقانون الدولى]] لتشكيل منطقة تجارة حرة بين [[دوله|الدول]] المتعاونة. هناك نوعين من اتفاقيات التجارة: الثنائية والمتعددة الأطراف . تحدث اتفاقيات التجارة الثنائية لما تتفق دولتان على تخفيف القيود التجارية بينهما، و فى العاده يكون ذلك بهدف توسيع فرص العمل. الاتفاقيات التجارية متعددة الأطراف هيا اتفاقيات بين 3 دول أو اكتر، هيا الأصعب فى التفاوض والاتفاق. اتفاقيات التجارة الحرة، هيا شكل من أشكال الاتفاقيات التجارية، تحدد التعريفات والرسوم اللى تفرضها البلاد على الواردات والصادرات بهدف تقليل أو إزالة الحواجز التجارية ، و علشان كده تشجيع التجارة الدولية .<ref name="The Balance">{{مرجع ويب
| url = https://www.thebalance.com/free-trade-agreement-types-and-examples-3305897
| title = 3 Types of Free Trade Agreements and How They Work
| website = The Balance
| accessdate = 2019-03-24
| تاريخ-الأرشيف = 2017-01-31
| archive-url = https://web.archive.org/web/20170131030921/https://www.thebalance.com/free-trade-agreement-types-and-examples-3305897
| url-status = dead
}}</ref> و فى العاده تركز زى دى الاتفاقيات على "فصل ينص على معاملة تعريفية تفضيلية"، لكن فى الغالب "تتضمن كمان بنودا بخصوص تيسير التجارة و وضع القواعد فى مجالات زى الاستثمار والملكية الفكرية والمشتريات الحكومية والمعايير الفنية والقضايا الصحية والصحة النباتية ".<ref>{{مرجع ويب
| url = https://trade.ec.europa.eu/tradehelp/free-trade-agreements
| title = Rules of origin under free-trade agreements
| website = EC Trade Helpdesk
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20180507101515/https://trade.ec.europa.eu/tradehelp/free-trade-agreements
| archivedate = 2018-05-07
| accessdate = 2019-06-06
}}</ref> هناك تمييزات مهمة بين الاتحادات الجمركية ومناطق التجارة الحرة. يتمتعالنوعين من الكتل التجارية بترتيبات داخلية يعقدها الأطراف علشان تحرير وتسهيل التجارة بينهم. الفرق الجوهرى بين الاتحادات الجمركية ومناطق التجارة الحرة هو نهجها تجاه [[wiktionary:third party|الأطراف التالتة]] . الاتحاد الجمركى يتطلب من كل الأطراف إنشاء والحفاظ على تعريفات خارجية متدورة بخصوص بالتجارة مع غير الأطراف، الأطراف فى منطقة التجارة الحرة لا تخضع لمثل ده المطلب. وبدل ذلك، يجوز لهم إنشاء وصيانة أى نظام تعريفة ينطبق على الواردات من الدول غير الأطراف حسبما يرون ضرورى.<ref>{{Cite journal|last=Krueger|first=Anne|date=1995|title=Free Trade Agreements versus Customs Unions|url=https://www.nber.org/papers/w5084.pdf|journal=NBER Working Paper No. 5084}}</ref> فى منطقة التجارة الحرة اللى مابتفرضش تعريفات خارجية متجانسة، ولإزالة خطر انحراف التجارة ، هاتتبنى الأطراف نظام قواعد المنشأ التفضيلية.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://findrulesoforigin.org/glossary/glossary_roo
| title = Rules of Origin Facilitator
| website = ITC
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20190623041241/http://findrulesoforigin.org/Glossary/Glossary_Roo
| archivedate = 2019-06-23
| accessdate = 2019-06-06
}}</ref>
[[جات|الاتفاقية العامة للتعريفات الجمركية والتجارة]] (الجات 1994) فى الأصل حددت اتفاقيات التجارة الحرة لتشمل التجارة فى [[بضاعه|السلع]] بس.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.wto.org/english/tratop_e/region_e/regatt_e.htm
| title = The basic rules for goods
| website = WTO
}}</ref> وتسمى اتفاقية ذات غرض مماثل، أى تعزيز تحرير التجارة فى الخدمات ، حسب المادة الخامسة من الاتفاقية العامة للتجارة فى الخدمات (الجاتس) بـ "اتفاقية التكامل الاقتصادي".<ref>
{{مرجع ويب
| url = https://www.wto.org/english/docs_e/legal_e/26-gats_01_e.htm#articleV
| title = General Agreement on Trade in Services
| website = WTO
}}
</ref> بس، فمن الناحية العملية، بيستخدم المصطلح دلوقتى على نطاق واسع فى العلوم السياسية والدبلوماسية والاقتصاد للإشارة لالاتفاقيات اللى لا بتشمل السلع فحسب، بل بتشمل كمان الخدمات وحتى الاستثمار . كما بقت الأحكام البيئية شائعة بشكل متزايد فى اتفاقيات الاستثمار الدولية، زى اتفاقيات التجارة الحرة.<ref>{{Cite journal|last=Condon|first=Madison|date=2015-01-01|title=The Integration of Environmental Law into International Investment Treaties and Trade Agreements: Negotiation Process and the Legalization of Commitments|url=https://scholarship.law.bu.edu/faculty_scholarship/989|journal=Virginia Environmental Law Journal|volume=33|issue=1|pages=102}}</ref> ''': 104 '''
== تاريخ ==
قاموس أوكسفورد الإنجليزى يسجل استخدام عبارة "اتفاقية التجارة الحرة" بخصوص بالمستعمرات الأسترالية من وقت مبكر يرجع لسنة 1877.<ref>
{{Cite OED|free trade}}
</ref> بعد [[منظمة التجارة العالميه|منظمة التجارة العالمية]] - اللى اعتبرها البعض فشل لعدم تعزيز المحادثات التجارية، لكن اعتبرها تانيين نجاحاً لمنع الحروب التجارية - ابتدت الدول بشكل متزايد فى استكشاف الخيارات لإبرام اتفاقيات التجارة الحرة.<ref>{{Cite journal|last=Nissen|first=A.|date=2022|title=Not That Assertive: The EU's Take on Enforcement of Labour Obligations in Its Free Trade Agreement with South Korea|journal=European Journal of International Law|volume=XX|issue=XX|pages=607–630|doi=10.1093/ejil/chac037}}</ref>
== الجوانب القانونية لاتفاقيات التجارة الحرة ==
تشكيل مناطق التجارة الحرة استثناء لمبدأ الدولة الاكتر رعاية فى [[منظمة التجارة العالميه|منظمة التجارة العالمية]] لأن الأفضليات اللى تمنحها أطراف منطقة التجارة الحرة لبعضها بشكل حصرى تتجاوز التزاماتها بالانضمام.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.meti.go.jp/english/report/data/2015WTO/02_01.pdf
| title = Most-Favored-Nation Treatment Principle
| website = METI
}}</ref> رغم ان المادة الرابعة والعشرين من اتفاقية الجات تسمح لأعضاء منظمة التجارة العالمية بإنشاء مناطق التجارة الحرة أو اعتماد الاتفاقيات المؤقتة اللازمة لإنشائها، لكن هناك شوية شروط بخصوص بمناطق التجارة الحرة، أو الاتفاقيات المؤقتة اللى توصل لتشكيل مناطق التجارة الحرة. الاول ، ما يحقش أن تكون الرسوم والأنظمة التانيه المعمول بيها فى الأطراف الموقعة على منطقة التجارة الحرة، اللى تنطبق فى وقت تشكيل منطقة التجارة الحرة دى ، على التجارة مع غير الأطراف فى منطقة التجارة الحرة دى أعلى أو اكتر تقييداً من الرسوم والأنظمة التانيه المقابلة الموجودة فى نفس الأطراف الموقعة قبل تشكيل منطقة التجارة الحرة. إنشاء منطقة التجارة الحرة لمنح المعاملة التفضيلية بين أعضائها أمر مشروع حسب قانون منظمة التجارة العالمية، لكن ما يحقش للأطراف فى منطقة التجارة الحرة معاملة الدول غير الأطراف بشكل أقل ملاءمةو ده كانت عليه قبل إنشاء المنطقة. المتطلب التانى المنصوص عليه فى المادة ال24 هو أنه لازم إزالة التعريفات الجمركية و غيرها من الحواجز التجارية على كل التجارة جوه منطقة التجارة الحرة بالتقريب .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.wto.org/english/docs_e/legal_e/gatt47.pdf
| title = General Agreement on Tariffs and Trade
| website = WTO
}}</ref> اتفاقيات التجارة الحرة اللى تشكل مناطق التجارة الحرة فى العاده بره نطاق النظام التجارى المتعدد الأطراف. بس، يتعين على أعضاء منظمة التجارة العالمية إخطار الأمانة العامة لما يبرمون اتفاقيات جديدة للتجارة الحرة، وحسب المبدأ تخضع نصوص اتفاقيات التجارة الحرة للمراجعة حسب لجنة اتفاقيات التجارة الإقليمية.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.wto.org/english/tratop_e/region_e/regcom_e.htm
| title = The Committee on Regional Trade Agreements
| website = WTO
}}</ref> و رغم ان المنازعات اللى تنشأ جوه مناطق التجارة الحرة لا تخضع للتقاضى قدام هيئة تسوية المنازعات التبع منظمة التجارة العالمية، " ليس فيه ما يضمن أن هيئات منظمة التجارة العالمية هاتلتزم بيها وترفض ممارسة الاختصاص القضائى فى قضية معينة".<ref>{{Cite journal|last=Todeschini-Marthe|first=Céline|date=2018|title=Dispute Settlement Mechanisms Under Free Trade Agreements and the WTO: Stakes, Issues and Practical Considerations: A Question of Choice?|url=http://www.kluwerlawonline.com/GTCJ2018044|journal=Global Trade and Customs Journal|volume=13|issue=9|pages=387–403|doi=10.54648/GTCJ2018044}}</ref>
اتفاقية التجارة الحرة هيا اتفاقية متبادلة، و هو ما تسمح به المادة ال24 من اتفاقية الجات. وحيث إن الترتيبات التجارية المستقلة لصالح البلاد النامية والأقل نمواً مسموح بيها حسب ''القرار بخصوص المعاملة التفاضلية والاكتر تفضيل والمعاملة بالمثل والمشاركة الكاملة للبلاد النامية'' اللى اعتمدته الدول الموقعة على الاتفاقية العامة للتعريفات الجمركية والتجارة (الجات) سنة 1979 ("بند التمكين"). و هو الأساس القانونى اللى تقوم عليه منظمة التجارة العالمية بخصوص نظام الأفضليات المعمم (GSP).<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.wto.org/english/docs_e/legal_e/enabling1979_e.htm
| title = Enabling Clause 1979
| website = WTO
}}</ref> تعتبر اتفاقيات التجارة الحرة وترتيبات التجارة التفضيلية (كما تسميها منظمة التجارة العالمية) يعتبر انتقاص من مبدأ الدولة الاكتر رعاية.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://ptadb.wto.org/
| title = Database on Preferential Trade Arrangements
| website = WTO
}}</ref>
== الجوانب الاقتصادية لاتفاقيات التجارة الحرة ==
=== تحويل التجارة وخلق التجارة ===
''تحويل التجارة'' بشكل عام، يعنى أن اتفاقية التجارة الحرة تعمل على تحويل التجارة بعيد عن الموردين الأكفأ بره المنطقة نحو الموردين الأقل كفاءة جوه المناطق. ''إنشاء التجارة'' يعنى أن منطقة التجارة الحرة تخلق تجارة ممكن ما كانتش موجودة لولا ذلك. فى كل الأحوال، سيؤدى إنشاء التجارة لرفع مستوى الرفاهة الوطنية للبلاد.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://internationalecon.com/Trade/Tch110/T110-2A.php
| title = International Trade Theory and Policy
| website = Internationalecon
| last = Suvanovic
| first = Steven
}}</ref> خلق التجارة وتحويل التجارة يشكلان أثرين حاسمين عند إنشاء منطقة التجارة الحرة. إن خلق التجارة من شأنه أن يوصل لتحول الاستهلاك من منتج عالى التكلفة لمنتج منخفض التكلفة، و علشان كده التجارة هاتتوسع. وعكس ده من كده، تحويل التجارة من شأنه أن يوصل لتحول التجارة من منتج أقل تكلفة بره المنطقة لمنتج أعلى تكلفة جوه منطقة التجارة الحرة.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.sanandres.esc.edu.ar/secondary/economics%20packs/international_economics/page_35.htm
| title = Trade creation and trade diversion
| accessdate = 2024-12-30
| archive-date = 2021-10-20
| archive-url = https://web.archive.org/web/20211020154939/http://www.sanandres.esc.edu.ar/secondary/economics%20packs/international_economics/page_35.htm
| url-status = dead
}}</ref> ولن يفيد ده التحول المستهلكين جوه منطقة التجارة الحرة، لأنهم محرومون من فرصة شراء السلع المستوردة بسعر أرخص. بس، يجد خبراء الاقتصاد أن تحويل التجارة لا يضر دايما بالرفاهة الوطنية الكلية: بل إنه قد يعمل لحد على تحسين الرفاهة الوطنية الكلية إذا كان حجم التجارة المحولة صغير.<ref>{{Cite journal|last=Cheong|first=Juyoung|date=2010|title=Free Trade Area and Welfare:Is A Bigger Trade Diversion More Detrimental|url=http://www.etsg.org/ETSG2010/papers/Cheong.pdf|journal=ETSG 2010 Lausanne Twelfh Annual Conference}}</ref>
=== اتفاقيات التجارة الحرة كسلع عامة ===
بذل خبراء الاقتصاد محاولات لتقييم مدى إمكانية اعتبار اتفاقيات التجارة الحرة يعتبر سلع عامة . إنهم الاول يتناولون عنصر رئيسى من عناصر اتفاقيات التجارة الحرة، و هو نظام المحاكم المدمجة اللى تعمل كمحكمين فى النزاعات التجارية الدولية. وهذه القواعد تعمل كقوة لتوضيح القوانين القائمة والسياسات الاقتصادية الدولية كما تم التأكيد عليها فى المعاهدات التجارية.<ref>{{Cite journal|last=Mavroidis|first=Petros|date=2012|title=Free Lunches? WTO as Public Good, and the WTO's View of Public Goods|journal=European Journal of International Law|volume=23|issue=3|pages=731–742|doi=10.1093/ejil/chs055}}</ref>
الطريقة التانيه اللى تعتبر بيها اتفاقيات التجارة الحرة يعتبر سلع عامة ترتبط بالاتجاه المتطور نحو أن تبقا "اكتر عمقا". يشير عمق اتفاقية التجارة الحرة لالأنواع المضافة من السياسات الهيكلية اللى تغطيها. فى حين تعتبر الصفقات التجارية القديمة "أقل عمقا" لأنها تغطى مجالات أقل ( زى التعريفات الجمركية والحصص)، الاتفاقيات المبرمة مؤخرا تتناول عددا من المجالات التانيه، من الخدمات لالتجارة الإلكترونية وتوطين البيانات . وبما أن المعاملات بين الأطراف فى اتفاقية التجارة الحرة أرخص نسبى مقارنة بتلك اللى تتم بين غير الأطراف، فمن المعتاد أن تكون اتفاقيات التجارة الحرة قابلة للاستبعاد . و دلوقتى بعد ما تعمل اتفاقيات التجارة العميقة على تعزيز التناغم التنظيمى وزيادة تدفقات التجارة مع غير الأطراف، و علشان كده الحد من إمكانية استبعاد فوائد اتفاقيات التجارة الحرة، الجيل الجديد من اتفاقيات التجارة الحرة يكتسب الخصائص الأساسية للسلع العامة.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://voxeu.org/article/trade-effects-deep-agreements
| title = Deep trade agreements as public goods
| date = 12 October 2017
| website = Vox CEPR Policy Portal
| last = Mattoo, Aaditya
| last2 = Mulabdic, Alen
| last3 = Ruta, Michele
}}</ref>
== التأهل للحصول على الأفضليات حسب اتفاقية التجارة الحرة ==
على عكس الاتحاد الجمركى ، لا تحتفظ أطراف اتفاقية التجارة الحرة بتعريفات خارجية مشتركة، ده معناه أنها تطبق رسوم جمركية مختلفة، فضل عن سياسات تانيه بخصوص بغير الأعضاء. وتخلق دى الميزة إمكانية حصول غير الأطراف على تفضيلات مجانية فى ظل اتفاقية التجارة الحرة باختراق السوق ذات أدنى التعريفات الخارجية. إن زى دى المخاطر تستلزم إدخال قواعد لتحديد السلع الأصلية المؤهلة للحصول على الأفضليات حسب اتفاقية التجارة الحرة، هيا الحاجة اللى لا تنشأ عند تشكيل الاتحاد الجمركى.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.instituteforgovernment.org.uk/explainers/rules-origin
| title = Rules of Origin
| date = 6 February 2018
| website = Institute for Government
}}</ref> فى الأساس، هناك متطلب يتعلق بمدى أدنى من المعالجة اللى توصل ل"تحويل جوهري" للسلع لحد ممكن اعتبارها أصلية. بتحديد السلع اللى تنشأ فى منطقة التجارة التفضيلية، تميز قواعد المنشأ التفضيلية بين السلع الأصلية والسلع غير الأصلية: بس الأولى هاتكون مؤهلة للتعريفات التفضيلية المقررة حسب منطقة التجارة الحرة، فى الوقت نفسه لازم على الأخيرة دفع رسوم الاستيراد الخاصة بالدولة الاكتر رعاية.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2017/608797/EPRS_BRI%282017%29608797_EN.pdf
| title = Customs unions and FTAs Debate with respect to EU neighbours
| website = EU Parliament Policy Briefing
}}</ref>
ومن الجدير بالملاحظة أنه عند التأهل لمعايير المنشأ، هناك معاملة تفاضلية بين المدخلات القادمة من جوه منطقة التجارة الحرة وخارجها. فى العادة، سيتم اعتبار المدخلات اللى تنشأ فى واحد من طرفى اتفاقية التجارة الحرة وكأنها تنشأ فى الطرف التانى إذا تم دمجها فى عملية التصنيع فى ده الطرف الآخر. فى بعض الأحيان، تعتبر تكاليف الإنتاج الناشئة فى طرف واحد يعتبر تكاليف الإنتاج الناشئة فى طرف آخر. و فى قواعد المنشأ التفضيلية، يتم فى العاده النص على دى المعاملة التفاضلية فى أحكام التراكم أو التراكم. ويوضح ده البند بشكل اكبر تأثيرات إنشاء التجارة وتحويل التجارة الناجمة عن اتفاقية التجارة الحرة المذكورة أعلاه، لأن واحد من الأطراف فى اتفاقية التجارة الحرة عنده الحافز لاستخدام المدخلات اللى تنشأ فى طرف آخر لحد تتمكن منتجاته من التأهل للحصول على صفة المنشأ.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.wcoomd.org/-/media/wco/public/global/pdf/topics/origin/instruments-and-tools/reference-material/170130-b_comparative-study-on-pref_roo_master-file_final-20_06_2017.pdf?la=en
| title = Comparative Study on Preferential Rules of Origin
| website = WCO
}}</ref>
== قواعد البيانات حوالين اتفاقيات التجارة الحرة ==
قاعدة البيانات الخاصة باتفاقيات التجارة اللى توفرها خريطة الوصول لالسوق التبع مركز التجارة الدولية. وبما أن هناك مئات من اتفاقيات التجارة الحرة سارية المفعول حالى ويجرى التفاوض عليها (حوالى 800 اتفاقية وفق لميسر قواعد المنشأ التبع مركز التجارة الدولية، مع احتساب الترتيبات التجارية غير المتبادلة أيضاً)، فمن المهم للشركات وصناع السياسات أن يتابعوا وضعهم. هناك عدد من الجهات المسؤولة عن اتفاقيات التجارة الحرة المتاحة إما على المستويات الوطنية أو الإقليمية أو الدولية. تتضمن بعض المواقع المهمة قاعدة البيانات الخاصة باتفاقيات التجارة الحرة لامريكا اللاتينية اللى أنشأتها رابطة تكامل امريكا اللاتينية (ALADI)، <ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.aladi.org/sitioAladi/index.html
| title = Aladi Acuerdos
| website = Latin American Integration Association
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20201203192754/http://www2.aladi.org/sitioAladi/index.html
| archivedate = 2020-12-03
| accessdate = 2019-06-06
}}</ref> وقاعدة البيانات اللى يحتفظ بيها مركز التكامل الإقليمى الآسيوى (ARIC) اللى توفر معلومات عن اتفاقيات الدول الآسيوية، <ref>{{مرجع ويب
| url = https://aric.adb.org/fta-country
| title = Free Trade Agreements
| website = Asian Regional Integration Centre
}}</ref> والبوابة الخاصة بمفاوضات واتفاقيات التجارة الحرة للاتحاد الاوروبى.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://ec.europa.eu/trade/policy/countries-and-regions/negotiations-and-agreements/
| title = Negotiations and agreements
| website = European Commission
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20190611130834/http://ec.europa.eu/trade/policy/countries-and-regions/negotiations-and-agreements/
| archivedate = 2019-06-11
| accessdate = 2019-06-06
}}</ref>
وعلى المستوى الدولي، هناك قاعدتا بيانات مهمتان ممكن الوصول إليهما مجان، طورتهما منظمات دولية لصناع السياسات والشركات:
=== نظام معلومات اتفاقيات التجارة الإقليمية التبع منظمة التجارة العالمية ===
وبما أن أعضاء منظمة التجارة العالمية ملزمون بإخطار الأمانة العامة باتفاقيات التجارة الحرة الخاصة بهم، فقد اتعمل قاعدة البيانات دى على أساس المصدر الاكتر رسمية للمعلومات حوالين اتفاقيات التجارة الحرة (المشار ليها باسم اتفاقيات التجارة الإقليمية فى لغة منظمة التجارة العالمية). تتيح قاعدة البيانات للمستخدمين البحث عن معلومات حوالين اتفاقيات التجارة اللى تم إخطار منظمة التجارة العالمية بيها حسب البلد أو حسب الموضوع (السلع أو الخدمات أو السلع والخدمات). توفر دى القاعدة البيانات للمستخدمين قائمة محدثة لجميع الاتفاقيات السارية، بس، الاتفاقيات اللى لم يتم إخطار منظمة التجارة العالمية بيها ممكن تكون مفقودة. ويعرض الموقع كمان التقارير والجداول والرسوم البيانية اللى فيها إحصائيات حوالين دى الاتفاقيات، و بالخصوص تحليل التعرفة التفضيلية.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://rtais.wto.org/ui/PublicMaintainRTAHome.aspx
| title = Regional Trade Agreements Information System
| website = WTO
}}</ref>
=== خريطة الوصول للسوق التبع ـ ITC ===
تم تطوير خريطة الوصول لالسوق على ايد [[مركز التجاره الدولى|مركز التجارة الدولية]] (ITC) بهدف تسهيل عمل الشركات والحكومات والباحثين فى قضايا الوصول لالسوق. تتضمن قاعدة البيانات، اللى ممكن رؤيتها عبر أداة خريطة الوصول لالسوق عبر الإنترنت، معلومات عن الحواجز الجمركية و مش الجمركية فى كل اتفاقيات التجارة النشطة، مش بس تلك اللى تم إخطار منظمة التجارة العالمية بيها رسمى. كما يوثق البيانات المتعلقة باتفاقيات التجارة غير التفضيلية (زى ، مخططات نظام الأفضليات المعمم). لحد سنة 2019، قدمت خريطة الوصول لالسوق روابط قابلة للتنزيل لنصوص الاتفاقيات وقواعد المنشأ الخاصة بها.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.macmap.org/
| title = Market Access Map
| website = ITC
}}</ref> ستوفر النسخة الجديدة من خريطة الوصول لالسوق، اللى ستصدر ده العام، روابط ويب مباشرة لصفحات الاتفاقيات اللى ليها صله، وتتصل بأدوات تانيه تبع مركز التجارة الدولية، و بالخصوص ميسر قواعد المنشأ. ومن المتوقع أن يبقا أداة متعددة الاستخدامات تساعد الشركات فى فهم اتفاقيات التجارة الحرة والتأهل لمتطلبات المنشأ حسب دى الاتفاقيات.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://findrulesoforigin.org/
| title = Rules of Origin Facilitator
| website = ITC
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[تجاره حره]]
* اتفاقيات التجارة الحرة الثنائية
* اتفاقيات التجارة الحرة المتعددة الأطراف
* [[اتفاق تجاره]]
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* [http://rtais.wto.org/UI/PublicSearchByMemberResult.aspx?MemberCode=918&lang=1&redirect=1 نظام معلومات اتفاقية التجارة الإقليمية لمنظمة التجارة العالمية]
* [https://www.macmap.org/Default.aspx خريطة الوصول لالسوق التبع شركة ITC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190605163211/https://www.macmap.org/Default.aspx|date=2019-06-05}}
* [http://findrulesoforigin.org/ مُيسِّر قواعد المنشأ فى مركز التجارة الدولية]
* [https://wits.worldbank.org/gptad.html قاعدة بيانات التجارة التفضيلية العالمية للبنك الدولي]
* [http://www.aladi.org/sitioAladi/index.html رابطة التكامل لامريكا اللاتينية] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201203192754/http://www2.aladi.org/sitioAladi/index.html|date=2020-12-03}}
* [http://www.bilaterals.org/ ثنائيات]
* [https://aric.adb.org/fta-country مركز التكامل الإقليمى الآسيوي]
* [http://www.sice.oas.org/ نظام معلومات التجارة الخارجية للولايات الامريكانيه ]
{{free-trade agreements}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:اتفاقات تجاره حره]]
h0j8w11x3goepeb50yomggbwid7uv6u
اتفاق تجاره
0
2189537
13009621
12961481
2026-04-20T19:17:41Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 5 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009621
wikitext
text/x-wiki
{{مصطلح}}
[[ملف:Types_of_Trading_Arrangements_by_Intensity_of_Economic_Integration.jpg|تصغير|260x260بك| أنواع الترتيبات التجارية (مرتبة حسب شدة التكامل الاقتصادى)]]
'''اتفاقية التجارة''' (المعروفة كمان باسم '''ميثاق التجارة''' ) هيا معاهدة واسعة النطاق بخصوص الضرائب والتعريفات الجمركية والتجارة اللى فى الغالب تتضمن ضمانات الاستثمار . إنها موجودة لما تتفق دولتان أو اكتر على الشروط اللى تساعدهما على التجارة مع بعضهما البعض. الاتفاقيات التجارية الاكتر شيوعا هيا من نوعى التجارة التفضيلية والتجارة الحرة ، اللى يتم إبرامها بهدف تقليل (أو القضاء على) التعريفات الجمركية والحصص والقيود التجارية التانيه على السلع المتداولة بين الموقعين.إن منطق اتفاقيات التجارة الرسمية هو أنها تحدد ما يتم الاتفاق عليه وتحدد العقوبات المترتبة على الانحراف عن القواعد المنصوص عليها فى الاتفاقية.<ref name=":0">{{Cite journal|last=Grossman|first=Gene M.|date=March 2016|title=The Purpose of Trade Agreements|journal=NBER Working Paper No. 22070|doi=10.3386/w22070}}</ref> ومن بعدين اتفاقيات التجارة تخللى احتمالات سوء التفاهم أقل، وتخلق الثقة عند الجنبين بأن الغش هايعاقب عليه؛ وده يزيد من احتمالات التعاون على المدى الطويل.<ref name=":0" /> ممكن لمنظمة دولية، زى [[صندوق الفلوس الدولى]] ، أن تعمل على تشجيع التعاون بشكل اكبر بمراقبة الامتثال للاتفاقيات والإبلاغ عن الانتهاكات للدول التالتة.<ref name=":0" /> ممكن تكون هناك حاجة لالمراقبة على ايد الوكالات الدولية للكشف عن الحواجز غير الجمركية ، اللى هيا محاولات مقنعة لإنشاء حواجز تجارية.<ref name=":0" /> فى الغالب تكون الاتفاقيات التجارية مثيرة للجدل سياسى، لأنها قد تضع الفائزين والخاسرين فى اتفاقية ما ضد بعضهم البعض. وبعيد عن أحكامها المتعلقة بخفض التعريفات الجمركية، القضايا الخلافية فى اتفاقيات التجارة الحرة الحديثة قد تدور حوالين التناغم التنظيمى بخصوص قضايا زى لوائح الملكية الفكرية، وحقوق العمل، <ref name="IP">{{استشهاد بخبر
| last = Surowiecki
| first = James
| date = 7 May 2007
| title = Exporting I.P.
| url = https://www.newyorker.com/magazine/2007/05/14/exporting-i-p
| accessdate = 10 February 2023
| work = The New Yorker
}}</ref> واللوائح البيئية والسلامة.<ref>{{Cite journal|last=Kim|first=Rakhyun E.|last2=Morin|first2=Jean-Frédéric|date=2021|title=Massive Institutional Structures in Global Governance|url=https://doi.org/10.1162/glep_a_00604|journal=Global Environmental Politics|volume=21|issue=3|pages=26–48|doi=10.1162/glep_a_00604|issn=1526-3800}}</ref> إن زيادة الكفاءة والمكاسب الاقتصادية ب[[تجاره حره|التجارة الحرة]] هو هدف مشترك.
الحركة المناهضة للعولمة تعارض اتفاقيات التجارة بحكم التعريف تقريباً، رغم ان بعض المجموعات المتحالفة فى العاده جوه تلك الحركة، زى الأحزاب اليسارية، قد تدعم أحكام التجارة العادلة أو التجارة الآمنة اللى تخفف من الآثار الوحشه الحقيقية والمتصورة للعولمة . رد على الانتقادات، بقت اتفاقيات التجارة الحرة بمرور الوقت مصحوبة بتدابير تسعى لتقليل الآثار الخارجية السلبية لتحرير التجارة.<ref>{{Cite journal|last=Laurens|first=Noémie|last2=Winkler|first2=Christian|last3=Dupont|first3=Cédric|date=2024|title=Sweetening the liberalization pill: flanking measures to free trade agreements|url=https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/09692290.2024.2337193|journal=Review of International Political Economy|language=en|doi=10.1080/09692290.2024.2337193|issn=0969-2290}}</ref>
== تصنيف الاتفاقيات التجارية ==
=== حسب عدد ونوع الموقعين ===
3 أنواع مختلفة من اتفاقيات التجارة. الاولانى هو اتفاقية التجارة ''الأحادية الجانب'' ، <ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.thebalance.com/unilateral-trade-agreements-definition-examples-3305904
| title = See Why Afghan Rugs Cost You More Today Than a Year Ago
| work = [[The Balance (website)|The Balance]]
| accessdate = 2018-03-26
| language = en
| archive-date = 2018-03-27
| archive-url = https://web.archive.org/web/20180327023623/https://www.thebalance.com/unilateral-trade-agreements-definition-examples-3305904
| url-status = dead
}}</ref> وده ما يحدث لما تريد دولة ما فرض قيود معينة لكن لا تريد أى دولة تانيه فرضها. ويسمح ده كمان للدول بتقليل كمية القيود التجارية . وده كمان شيء ما بيحصلش كتير و يضر ببلد ما.
النوع التانى هو '''اتفاقية التجارة الثنائية''' ، لما يوقعها طرفان، حيث ممكن يكون كل طرف دولة (أو منطقة جمركية تانيه)، أو كتلة تجارية ، أو مجموعة غير رسمية من الدول (أو مناطق جمركية تانيه). يقومالبلدين بتخفيف القيود التجارية بينهما لمساعدة الشركات، لحد تتمكن من الازدهار بشكل احسن بين مختلف البلاد. وده يساعد بالتأكيد على خفض الضرائب ويساعدهم فى التحدث عن وضعهم التجارى. و فى العاده يدور الأمر ده حوالين الصناعات المحلية المدعومة. تندرج الصناعات بشكل أساسى تحت صناعة العربيات أو البترول أو الأغذية.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.thebalance.com/what-are-bilateral-trade-agreements-pros-cons-and-list-3305911
| title = Top 12 U.S. Bilateral Trade Agreements
| work = The Balance
| accessdate = 2018-03-26
| language = en
| archive-date = 2022-09-02
| archive-url = https://web.archive.org/web/20220902165637/https://www.thebalance.com/what-are-bilateral-trade-agreements-pros-cons-and-list-3305911
| url-status = dead
}}</ref>
يتم تصنيف اتفاقية التجارة الموقعة بين اكتر من طرفين (فى العاده تكون مجاورة أو فى نفس المنطقة) على أنها ''متعددة الأطراف'' . وتواجه دى القضايا اكبر قدر من العقبات - عند التفاوض على المضمون، وعند التنفيذ. كلما زاد عدد البلاد المشاركة، بقا صعب الوصول لالرضا المتبادل. وبمجرد التوصل لاتفاق بخصوص النوع ده من التجارة، فإنه يبقا اتفاقا قويا للغاية. كلما كان [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلى الإجمالى]] للدول الموقعة اكبر، كان التأثير اكبر على العلاقات التجارية العالمية التانيه. اكبر اتفاقية تجارية متعددة الأطراف هيا اتفاقية التجارة الحرة لامريكا الشمالية، <ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.thebalance.com/facts-about-nafta-statistics-and-accomplishments-3306280
| title = Fast Facts About the World's Largest Trade Agreement
| work = The Balance
| accessdate = 2018-03-26
| language = en
| archive-date = 2022-08-07
| archive-url = https://web.archive.org/web/20220807190353/https://www.thebalance.com/facts-about-nafta-statistics-and-accomplishments-3306280
| url-status = dead
}}</ref> اللى تضم امريكا و كندا والمكسيك.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.thebalance.com/multilateral-trade-agreements-pros-cons-and-examples-3305949
| title = 5 Pros and 4 Cons to the World's Largest Trade Agreements
| work = The Balance
| accessdate = 2018-03-26
| language = en
| archive-date = 2024-01-26
| archive-url = https://web.archive.org/web/20240126200109/https://www.thebalance.com/multilateral-trade-agreements-pros-cons-and-examples-3305949
| url-status = dead
}}</ref>
=== حسب المنطقة الجغرافيا ===
بين البلاد فى منطقة معينة. بتشمل أقوى الدول دى عدد قليل من الدول اللى قرب بعضها فى منطقة جغرافيا.<ref name="The Balance">{{استشهاد بخبر
| url = https://www.thebalance.com/u-s-regional-trade-agreements-3306275
| title = What Trade Agreements Do We Have With Our Neighbors?
| work = The Balance
| accessdate = 2018-04-16
| language = en
| archive-date = 2022-08-13
| archive-url = https://web.archive.org/web/20220813120304/https://www.thebalance.com/u-s-regional-trade-agreements-3306275
| url-status = dead
}}</ref> فى الغالب يكون لهذه البلاد تاريخ و ديموجرافيا و اجوال اقتصادية مماثلة.
اتعمل اتفاقية التجارة الحرة لامريكا الشمالية (نافتا) فى 1 يناير سنة 1989 بين امريكا و كندا والمكسيك. اتصمم دى الاتفاقية بهدف تقليل الحواجز الجمركية فى امريكا الشمالية.
تأسس الاتحاد الاقتصادى الأوراسى (EAEU) سنة 2015 ويتكون حالى من خمس دول أعضاء: ارمينيا وبيلاروسيا وكازاخستان وقيرغيزستان وروسيا. وتهدف لتعزيز التكامل الاقتصادى بين الدول الأعضاء وتعزيز النمو الاقتصادى فى المنطقة.
تأسست [[اسيان|رابطة دول جنوب شرق آسيا]] (آسيان) سنة 1967 بين دول إندونيسيا وماليزيا والفلبين وسنغافورة وتايلاند. تم تأسيسها لتعزيز الشراكة السياسية والحفاظ على الاستقرار الاقتصادى فى كل اماكن المنطقة.<ref name="The Balance"/>
=== حسب مستوى التكامل ===
{{world economic integration}}مجموعة متنوعة من اتفاقيات التجارة؛ بعضها معقد اوى ( [[الاتحاد الاوروپى|الاتحاد الاوروبى]] )، البعض التانى أقل كثافة ( اتفاقية التجارة الحرة لامريكا الشمالية ). ويعتمد المستوى الناتج من التكامل الاقتصادى على النوع المحدد من الاتفاقيات التجارية والسياسات اللى يتبناها التكتل التجارى :
# متفرق
#* اتفاقية إطار التجارة والاستثمار
#* معاهدة الاستثمار الثنائية
#* اتفاقية التجارة التفضيلية (PTA) - نطاق محدود وعمق لخفض التعريفات الجمركية بين المناطق الجمركية .
#** [[اتفاق تجاره حره|اتفاقية التجارة الحرة]] اللى تنشئ منطقة التجارة الحرة (FTA) - تخفيض أو إلغاء واسع النطاق للتعريفات الجمركية على كل التجارة بالتقريب و ده يسمح بحرية حركة السلع و فى الاتفاقيات الاكتر تقدم كمان تقليل القيود المفروضة على الاستثمار والتأسيسو ده يسمح بحرية حركة رأس المال وحرية حركة الخدمات
#*** السوق المشتركة – اتفاقية التجارة الحرة مع الحد بشكل كبير من القيود المفروضة على حرية حركة كل عوامل الإنتاج ، بما فيها حرية حركة العمالة [[راسماليه|والمؤسسات]] ؛ والتنسيق فى السياسة الاقتصادية
#* الاتحاد النقدى – تقاسم [[عمله|العملة]] نفسها
# مركب
#* الاتحاد الجمركى - اتفاقية التجارة الحرة مع التعريفات الخارجية المشتركة لجميع الموقعين بخصوص بالدول غير الموقعة
#** الاتحاد الجمركى والنقدى – الاتحاد الجمركى مع الاتحاد النقدي
#** الاتحاد الاقتصادى – الاتحاد الجمركى مع السوق المشتركة
#*** الاتحاد الاقتصادى والنقدى (EMU) - الاتحاد الاقتصادى مع الاتحاد النقدي
#**** الاتحاد المالى – التنسيق المشترك لأجزاء كبيرة من السياسات المالية ''(خطوة مقترحة بين الاتحاد النقدى الاوروبى والتكامل الاقتصادى الكامل )''
=== الاتفاقيات الخاصة ===
* معاهدة [[منظمة التجارة العالميه|منظمة التجارة العالمية]]
** الاتفاقيات فى إطار منظمة التجارة العالمية (اتفاقية المنسوجات و غيرها)
* اتفاقية الاستثمار المتعددة الأطراف اللى لم تعتبر سارية المفعول (فى إطار [[منظمة التعاون و التنميه الاقتصاديه|منظمة التعاون الاقتصادى والتنمية]] )
=== من منظمة التجارة العالمية ===
و فى العاده تنطبق فوائد والتزامات اتفاقيات التجارة على الموقعين عليها بس.
فى إطار [[منظمة التجارة العالميه|منظمة التجارة العالمية]] ، يتم إبرام أنواع مختلفة من الاتفاقيات (معظمها خلال انضمام الأعضاء الجدد)، اللى تنطبق شروطها على كل أعضاء منظمة التجارة العالمية على أساس اللى يتسما بالأساس الاكتر تفضيل (MFN)، ده معناه أن الشروط المفيدة المتفق عليها ثنائى مع شريك تجارى واحد هاتنطبق كمان على بقية أعضاء منظمة التجارة العالمية.
بتتسمما كل الاتفاقيات المبرمة بره إطار منظمة التجارة العالمية (والتى تمنح مزايا إضافية تتجاوز مستوى الدولة الاكتر رعاية فى منظمة التجارة العالمية، لكن تنطبق بس بين الموقعين مش على بقية أعضاء منظمة التجارة العالمية) ''بالتفضيلية'' على ايد منظمة التجارة العالمية. حسب لقواعد منظمة التجارة العالمية، تخضع دى الاتفاقيات لمتطلبات معينة زى الإخطار لمنظمة التجارة العالمية والمعاملة بالمثل العامة ( لازم أن تنطبق الأفضليات بالتساوى على الموقعين على الاتفاقية) حيث يتسمح بالأفضليات أحادية الجانب (يحصل بعض الموقعين على وصول تفضيلى لسوق الموقعين التانيين، دون خفض تعريفاتهم الجمركية) بس فى ظروف استثنائية وكتدبير مؤقت.
معروفه الاتفاقيات التجارية اللى تسميها منظمة التجارة العالمية ''بالتفضيلية'' كمان بالاتفاقيات ''الإقليمية'' (RTA)، رغم أنها لا تُبرم بالضرورة بين البلاد جوه منطقة معينة. هناك الايام دى 205 اتفاقيات سارية المفعول اعتبارا من يوليه 2007. و تم الإبلاغ عن اكتر من 300 حالة لمنظمة التجارة العالمية.<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.wto.org/english/tratop_e/region_e/region_e.htm
| title = Regional trade agreements
| date = July 2007
| publisher = [[WTO]]
| accessdate = 2008-07-20
}}</ref> زاد عدد اتفاقيات التجارة الحرة بشكل كبير خلال العقد الماضى. فى الفترة ما بين 1948 و1994، تلقت [[جات|الاتفاقية العامة للتعريفات الجمركية والتجارة]] (الجات)، السلف لمنظمة التجارة العالمية، 124 إخطار. من سنة 1995 تم إبرام اكتر من 300 اتفاقية تجارية.<ref name="WTO Facts and figures">{{مرجع ويب
| url = http://www.wto.org/english/tratop_e/region_e/regfac_e.htm
| title = Facts and figures
| publisher = World Trade Organization
| accessdate = 2009-08-16
}}</ref>
منظمة التجارة العالمية بتصنف الاتفاقيات دى انواع :
* ''[[بضاعه|البضائع]] اللى تغطي'' :
** ''اتفاقية التجارة التفضيلية'' الأساسية (المعروفة كمان باسم ''اتفاقية النطاق الجزئي'' )
** ''اتفاقية التجارة الحرة''
** ''الاتحاد الجمركي''
* ''الخدمات اللى تغطي'' :
** ''اتفاقية التكامل الاقتصادي'' - أى اتفاقية، بما فيها اتفاقية التجارة التفضيلية الأساسية، اللى تغطى كمان الخدمات
== شوف كمان ==
* التجارة والتنمية
* إنشاء التجارة
* تفضيل التجارة
* العلاقات التجارية الطبيعية الدائمة (PNTR)
'''القوائم:'''
* قائمة مواضيع التجارة الدولية
* قائمة اتفاقيات التجارة الحرة
* قائمة الكتل التجارية
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* [http://www.macmap.org/ '''خريطة الوصول لالسوق'''] التبع مركز التجارة الدولية، هيا قاعدة بيانات عبر الإنترنت للتعريفات الجمركية ومتطلبات السوق.
{{Trade}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:اتفاقات تجاره حره]]
4k8z1dyfeiq98g71ndp747lanum8y5j
رئيس حكومه
0
2207003
13009598
13006654
2026-04-20T15:04:38Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: ده القرار ← القرار ده ، الكتير من ← كتير من (3)، تؤثر ← بتأثر
13009598
wikitext
text/x-wiki
{{مصطلح}}
'''رئيس الحكومة''' فى السلطة [[سلطه تنفيذيه|التنفيذية]] ، هو أعلى أو تانى أعلى مسؤول فى [[دوله سايده|دولة سيادة]] ، أو دولة اتحادية ، أو مستعمرة ذاتية الحكم ، أو منطقة ذاتية الحكم ، أو حكومة تانيه اللى فى الغالب يرأس [[مجلس الوزراه|مجلس الوزراء]] ، أو مجموعة من الوزراء أو الأمناء اللى يقودو الإدارات التنفيذية. فى [[دبلوماسيه|الدبلوماسية]] ، يتم التمييز بين "رئيس الحكومة" و " [[راس دوله|راس الدوله]] ".<ref name="unprotocol">{{مرجع ويب
| url = http://www.un.int/protocol/documents/Hspmfm.pdf
| title = Heads of state, heads of government, ministers for foreign affairs
| date = 19 October 2012
| website = Protocol and Liaison Service, United Nations
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20120927014351/http://www.un.int/protocol/documents/Hspmfm.pdf
| archivedate = 27 September 2012
| accessdate = 29 July 2013
}}</ref>
سلطة رئيس الحكومة بتختلف ، زى الرئيس أو المستشار أو رئيس الوزراء، و العلاقة بين المنصب ده و مؤسسات الدولة التانيه، زى العلاقة بين راس الدوله والسلطة التشريعية، اختلاف كبير بين دول السيادة، و ده اعتماداً لحد كبير على النظام الخاص للحكومة اللى تم اختياره أو الفوز به أو تطور مع مرور الوقت.فى معظم [[نظام برلمانى|الأنظمة البرلمانية]] ، بما فيها [[ملكية دستوريه|الملكيات الدستورية]] ، يكون رئيس الحكومة هو الزعيم السياسى ''الفعلي'' للحكومة، و هو مسؤول قدام مجلس واحد على الأقل من الهيئة التشريعية. رغم وجود علاقة إبلاغ رسمية ساعات كتير مع راس الدوله، الأخير يعمل فى العاده كرئيس صورى قد يتولى دور الرئيس التنفيذى فى مناسبات محدودة، إما عند تلقى المشورة الدستورية من رئيس الحكومة أو حسب أحكام محددة فى الدستور.<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.thefreemanonline.org/head-of-state-vs-head-of-government/
| title = Head Of State Vs. Head Of Government: A Guide
| date = 26 January 2020
| publisher = The Freeman Online
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20220113114522/https://www.thefreemanonline.org/head-of-state-vs-head-of-government/
| archivedate = 13 January 2022
| accessdate = 2022-02-28
}}</ref>
فى الجمهوريات [[نظام رئاسى|الرئاسية]] أو [[ملكية مطلقه|الملكيات المطلقة]] ، راس الدوله يكون هو رئيس الحكومة كمان فى العاده .<ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.britannica.com/topic/head-of-state
| title = head of state {{!}} Britannica
| website = www.britannica.com
| language = en
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20220921211018/https://www.britannica.com/topic/head-of-state
| archivedate = 21 September 2022
| accessdate = 2022-09-21
}}</ref> بس، العلاقة بين الزعيم ده و الحكومة ممكن تتنوع لحد كبير، من [[فصل السلطات]] [[اوتوقراطيه|للاستبداد]] ، الدستور (أو القوانين الأساسية التانيه) للدولة المعنية. فى [[نظام شبه رئاسى|الأنظمة شبه الرئاسية]] ، يجوز لرئيس الحكومة يجيب قدام راس الدوله و السلطة التشريعية بالتفاصيل المنصوص عليها فى دستور كل دولة.<ref>{{Cite journal|last=Yan|first=Huang-Ting|date=August 2021|title=Prime ministerial autonomy and intra-executive conflict under semi-presidentialism|journal=European Political Science Review|language=en|volume=13|issue=3|pages=285–306|doi=10.1017/S1755773921000072|issn=1755-7739}}</ref>
من الأمثلة الحديثة الحكومة الفرنسية دلوقتى ، اللى نشأت كجمهورية فرنسية خامسة سنة 1958. فى فرنسا، [[رئيس فرنسا|الرئيس]] ، راس الدوله، بيعيين [[رئيس وزرا فرنسا|رئيس الوزراء]] ، اللى هو رئيس الحكومة. بس، يتعين على الرئيس اختيار شخص قادر على العمل بفعالية كمسؤول تنفيذي، وليه دعم الهيئة التشريعية الفرنسية، [[الجمعيه الوطنيه الفرنسيه|الجمعية الوطنية]] ، ليكون قادر على تمرير التشريعات.
فى بعض الحالات، راس الدوله ممكن يمثل حزب سياسى واحد ، لكن الأغلبية فى الجمعية الوطنية تكون من حزب مختلف. و علشان حزب الأغلبية ليه سيطرة اكبر على تمويل الدولة والتشريعات الأساسية ، الرئيس مضطر فى الواقع لاختيار رئيس وزرا من حزب المعارضة لضمان وجود هيئة تشريعية فعالة وعاملة. فى الحالة دى ، المعروفة باسم التعايش ، رئيس الوزراء، مع مجلس الوزرا، يسيطرو على السياسة الداخلية، مع تقييد نفوذ الرئيس لحد كبير على الشؤون الخارجية. فى [[دوله شيوعيه|الدول الشيوعية]] ، الأمين العام للحزب الشيوعى هو الزعيم الأعلى، ويمسك منصب راس الدوله والحكومة ''بحكم الأمر الواقع'' . فى [[الصين]] ، رئيس الحكومة ''بحكم القانون'' هو [[رئيس وزرا الصين|رئيس الوزراء]] . منصب [[رئيس الصين|الرئيس الصينى]] قانونى منصب شرفى ، لكن الأمين العام للحزب الشيوعى الصينى ( الزعيم الأعلى فى نظام [[نظام الحزب الواحد|الحزب الواحد]] ) كان يشغل المنصب ده دايما من سنة 1993 باستثناء أشهر الفترة الانتقالية .<ref>{{استشهاد بخبر
| last = Buckley
| first = Chris
| last2 = Wu
| first2 = Adam
| date = 10 March 2018
| title = Ending Term Limits for China's Xi Is a Big Deal. Here's Why
| work = [[New York Times]]
| url = https://www.nytimes.com/2018/03/10/world/asia/china-xi-jinping-term-limit-explainer.html
| accessdate = 1 December 2019
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20180312103512/https://www.nytimes.com/2018/03/10/world/asia/china-xi-jinping-term-limit-explainer.html
| archivedate = 12 March 2018
| quote = In China, the political job that matters most is the general secretary of the Communist Party. The party controls the military and domestic security forces, and sets the policies that the government carries out. China’s presidency lacks the authority of the American and French presidencies.
}}</ref><ref>{{استشهاد بخبر
| title = China's 'Chairman of Everything': Behind Xi Jinping's Many Titles
| url = https://www.nytimes.com/2017/10/25/world/asia/china-xi-jinping-titles-chairman.html
| work = The New York Times
| date = 25 October 2017
| quote = Mr. Xi’s most important title is general secretary, the most powerful position in the Communist Party. In China’s one-party system, this ranking gives him virtually unchecked authority over the government.
| accessdate = 1 December 2019
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20171026043525/https://www.nytimes.com/2017/10/25/world/asia/china-xi-jinping-titles-chairman.html
| archivedate = 26 October 2017
}}</ref>
فى الأنظمة الإدارية ، المسؤوليات التنفيذية لرئيس الحكومة بتتوزع بين مجموعة من الأشخاص. ومن الأمثلة البارزة المجلس الاتحادى السويسرى ، كل عضو فى المجلس يرأس قسم ويصوت كمان على المقترحات المتعلقة بجميع الأقسام.
== ألقاب رؤساء الحكومات المعنيين ==
اللقب الاكتر شيوع لرئيس الحكومة هو [[رئيس الوزرا]]ء . اللقب ده بيستخدم رسمى فى كتير من الدول، ولكنه ممكن يكون كمان مصطلح سنه مش رسمى للإشارة لأى منصب يُعتبر الوزير الرئيسى تحت [[راس دوله|رئيس دولة]] ، ''الوزير'' - [[لاتينى|كلمة لاتينية]] تعنى الخدم أو المرؤوسين - هو لقب شائع لأعضاء الحكومة (لكن هناك كتير من الألقاب التانيه ، زى المستشار ووزير الدولة). من الناحية الرسمية، راس الدوله ممكن يكون رئيس الحكومة كمان ( بحكم منصبه أو بالتراكم المخصص، زى الملك الحاكم اللى يمارس كل السلطات بنفسه)، لكن يكون له الأسبقية الرسمية على رئيس الحكومة و الوزرا التانيين، سواء كان رئيسهم السياسى الفعلى (الملك الحاكم، الرئيس التنفيذى) أو نظرى أو احتفالى فى طبيعته (الملك الدستوري، الرئيس غير التنفيذى). الدساتير المختلفة تستخدم عناوين مختلفة، نفس العنوان ممكن يكون ليه معانى متعددة مختلفة، اعتماد على النظام الدستورى و النظام السياسى للدولة المعنية.
=== كرئيس سياسى ===
الألقاب المستخدمة فى النموذج الديمقراطي، حيث توجد هيئة تشريعية منتخبة تراقب رئيس الحكومة، و رئيس الوزراء، بتشمل . بعض الألقاب دى تتعلق بالحكومات دون المستوى الوطنى ( زى الولايات أو المقاطعات).
==== المصطلحات والترجمات الإنجليزية البديلة ====
* المستشار (أساس فى البلاد الناطقة بالألمانية؛ وبيستخدم اليوم فى [[المانيا]] [[النمسا|والنمسا]] )
* رئيس الوزراء (فى الغالب على المستوى دون الوطنى)
* الرئيس التنفيذى (فى الغالب على المستوى دون الوطنى)
* الوزير الاولانى (فى الغالب على المستوى دون الوطنى)
* وزير-رئيس
* رئيس الوزراء (من ''رئيس الوزراء'' الفرنسى)
* رئيس مجلس الوزراء
* رئيس مجلس الدولة
* رئيس المجلس التنفيذي
* رئيس الحكومة
* مستشار الدولة (يستخدم حصرى فى [[ميانمار]] )
* راس الدوله (يستخدم حصرى فى جنوب إفريقيا)
* [[تيشخ|تاوسيتش]] (يستخدم فى أيرلندا)
=== تحت حكم رئيس دولة مهيمن ===
بالمعنى الأوسع، ممكن استخدام رئيس الحكومة بشكل فضفاض عند الإشارة لمناصب مختلفة قابلة للمقارنة تحت رئيس دولة مهيمن (و بالخصوص فى العصور القديمة أو الإقطاعية، علشان كده ممكن اعتبار مصطلح "رئيس الحكومة"، فى دى الحالة، تناقض فى المصطلحات). فى دى الحالة، يخدم رئيس الوزراء حسب رغبة الملك ولا يملك أى سلطة اكترو ده يسمح به الملك. بعض دى الألقاب هيا ديوان أو ماهامانترى أو برادان أو وزير أو وزير . بس، مجرد أن يكون راس الدوله هو صاحب المركز المهيمن ''بحكم القانون'' لا يعنى أنه لن يكون دائم الزعيم السياسى ''بحكم الأمر الواقع'' . إن رئيس حكومة ماهر زى رجل الدولة الألمانى فى القرن التسعتاشر [[اوتو فون بيسمارك|أوتو فون بسمارك]] ، رئيس وزراء بروسيا [[مستشار المانيا|والمستشار الألمانى]] فى عهد الإمبراطور / [[ملوك بروسيا|الملك]] [[فيلهلم الاول|فيلهلم الأول]] ، يعد مثال يوضح أن امتلاك السلطات الرسمية لا يعادل النفوذ السياسى.
=== يشار ليه بشكل مش مباشر باسم راس الدوله ===
راس الدوله فى بعض الحالات، يكون مجرد شخصية رمزية فى حين يترأس رئيس الحكومة الحزب الحاكم. و فى بعض الحالات، قد يقوم رئيس الحكومة بنقل اللقب وراثى. وتشمل دى العناوين ما يلي:
* عمدة قصر ممالك الميروفنجيين
* نواب وزير الإمبراطورية المغولية (حاكم أوده كمان )
* بيشوا ساتارا و إمبراطورية المراثا
* ''شوغون'' فى اليابان الإقطاعية
* [[سلطان|السلطان]] فى الحالة الأصلية للأتراك السلاجقة اللى جعلوا من [[خلافه اسلاميه|خلفاء]] [[بغداد]] دمى فى أيديهم
=== رؤساء الدول والحكومات مجتمعين ===
[[ملف:Dilma_Rousseff_and_Cristina_Kirchner_at_48th_Mercosur_Summit_(2).jpg|تصغير| الرئيسة [[ديلما روسيف]] من البرازيل والرئيسة [[كريستينا فرنانديز دى كيرشنر|كريستينا كيرشنر]] من الأرجنتين سنة 2015.]]
راس الدوله و رئيس الحكومة فى بعض النماذج هما نفس الشخص. بتشمل :
* [[رئيس|الرئيس]] (الرئيس التنفيذى)
* [[ملكية مطلقه|ملك مطلق]] يحكم ويحكم دون وزير رئيسى منفصل
* رئيس القضاة
* الفوهرر (استخدم فى [[المانيا النازيه|المانيا النازية]] للإشارة ل[[ادولف هيتلر|أدولف هتلر]] )
* المرشد الأعلى (توضيح)
* حاكم ولاية فى امريكا (المسؤولين التنفيذيين دون الوطنيين)
الصيغة البديلة هيا هيئة سياسية رئيسية واحدة (زى ، هيئة الرئاسة ) اللى تقود الحكومة بشكل جماعى و توفر (زى بالتناوب) راس الدوله الشرفى . الدولة الوحيدة اللى يتم فيها تطبيق النظام ده الايام دى هيا [[سويسرا|سويسرا،]] لكن دول تانيه زى [[اوروجواى]] استخدمته زمان . النظام ده بيتوصف بالنظام التوجيهى .
* سلطان بروناي
* [[ملوك السعوديه|ملك المملكة العربية السعودية]]
== رؤساء الحكومات البرلمانية ==
[[ملف:CommonwealthPrimeMinisters1944.jpg|تصغير| رؤساء حكومات [[دول الكومنولث|الدول الخمس الأعضاء فى الكومنولث]] فى مؤتمر رؤساء وزراء الكومنولث سنة 1944. من الشمال لليمين، [[ويليام كينج (دبلوماسيه)|ماكنزى كينج]] (كندا)، و [[جان سموتس]] (جنوب افريقيا)، و [[وينستون تشرشيل]] (المملكة المتحدة)، و بيتر فريزر ( [[نيوزيلاندا|نيوزيلندا]] )، و [[جون كيرتن|جون كورتين]] (اوستراليا).]]
فى الأنظمة البرلمانية، تعمل الحكومة على النحو التالي:
* رئيس الحكومة - فى العاده يكون زعيم حزب الأغلبية أو الائتلاف - يشكل الحكومة اللى تكون مسؤولة قدام البرلمان؛
* يتم تحقيق المساءلة الكاملة للحكومة قدام البرلمان من خلال
** قدرة البرلمان على تمرير تصويت بحجب الثقة .
** القدرة على التصويت ضد المقترحات التشريعية اللى تقدمها الحكومة.
** السيطرة على أو القدرة على التصويت ضد التدابير المالية والميزانية (أو العرض )؛ فالحكومة عاجزة عن السيطرة على مالية الدولة. فى النظام الثنائى المجلسين ، فى الغالب يكون اللى يتسما [[مجلس تحتانى|بالمجلس الأدنى]] ( زى [[مجلس العموم البريطانى]] ) هو اللى يمارس العناصر الرئيسية للسيطرة و الإشراف؛ بس، فى بعض الدول ( زى اوستراليا وايطاليا)، تكون الحكومة مسؤولة دستورى أو حسب الاتفاقية قدامالمجلسين/مجلسى البرلمان.
كل المتطلبات دى بتأثر بشكل مباشر على دور رئيس الحكومة. و علشان كده، فإنهم غالبا ما يلعبون دورا "يوميا" فى البرلمان، يجيبو على الأسئلة و يدافعون عن الحكومة فى "قاعة مجلس النواب"، فى الوقت نفسه فى الأنظمة [[نظام شبه رئاسى|شبه الرئاسية]] ممكن ما يكونش مطلوب منهم يلعبو دور كبير فى عمل البرلمان.
=== ميعاد ===
فى كتير من البلاد، يتم تكليف رئيس الحكومة من قبل راس الدوله بتشكيل الحكومة، على أساس قوة دعم الحزب فى المجلس الأدنى؛ و فى بعض الدول التانيه، يتم انتخاب رئيس الحكومة بشكل مباشر من قبل البرلمان. تتطلب كتير من الأنظمة البرلمانية من الوزراء الخدمة فى البرلمان، فى حين تمنع أنظمة تانيه الوزراء من الجلوس فى البرلمان (يجب عليهم الاستقالة عند توليهم مناصبهم الوزارية).
=== إزالة ===
عزل رؤساء الحكومات من السلطة فى النظام البرلمانى عن طريق
* الاستقالة اللى بعد كده :
** هزيمة فى الانتخابات العامة.
** الهزيمة فى [[Leadership vote|تصويت القيادة]] فى مؤتمر الحزب، ليتم استبداله بعضو آخر من نفس الحزب.
** الهزيمة فى التصويت البرلمانى بخصوص قضية رئيسية، زى فقدان العرض ، وفقدان الثقة . (فى زى الحالات دى ، قد يطلب رئيس الحكومة حل البرلمان من راس الدوله ويحاول استعادة الدعم بالتصويت الشعبى.)
* الفصل — تسمح بعض الدساتير لرئيس الدولة (أو ممثله المعين، كما هيا الحال فى بعض دول [[دول الكومنولث|الكومنولث]] ) بعزل رئيس الحكومة، رغم ان استخدامه ممكن يكون مثير للجدل، زى ما حصل سنة 1975 لما أقال الحاكم العام الأسترالىساعتها ، السير [[جون كير (محامى)|جون كير]] ، رئيس الوزراء [[جوف وايتلام|جوف ويتلام]] فى الأزمة الدستورية الأسترالية .
* موت - فى دى الحالة، يعمل نائب رئيس الحكومة فى العاده كرئيس للحكومة لحد ياتعيين رئيس حكومة جديد.
=== الاولانى بين المتساوين او المسيطر على مجلس الوزرا؟ ===
الدساتير تختلف فى نطاق وصلاحيات رئيس الحكومة. بعض الدساتير القديمة؛ زى ، نص اوستراليا سنة 1900 ، ونص بلجيكا سنة 1830 ؛ لا تذكر مناصب رئيس الوزراء ، وبقت دى المناصب واقع سياسى ''بحكم الأمر'' الواقع دون وضع دستورى رسمى. بعض الدساتير تخللى رئيس الوزراء {{Lang|la|[[primus inter pares]]}} ( الاولانى بين المتساوين ) وده يفضل الواقع العملى بالنسبة لرئيس وزراء بلجيكا و رئيس [[رئيس وزرا فينلاندا|وزراء فينلاندا]] . لكن هناك دول تانيه تخللى رئيس حكومتها شخصية مركزية ومهيمنة جوه نظام مجلس الوزراء؛ فزى ، يستطيع [[تيشخ|رئيس الوزراء]] الأيرلندى وحده أن يقرر متى يسعى لحل البرلمان، عكس ده من دول تانيه حيث يكون القرار ده من اختصاص مجلس الوزراء، حيث يصوت عضو واحد بس من رئيس الوزراء على الاقتراح. فى [[اسرائيل|إسرائيل]] ، [[مجلس وزراء اسرائيل|الحكومة]] هيا اسمى هيئة جماعية ذات {{Lang|la|primus inter pares}} بخصوص بدور [[رئيس وزرا اسرائيل|رئيس الوزراء]] ، رئيس الوزراء الإسرائيلى هو الشخصية المهيمنة فى السلطة التنفيذية عملى. [[رئيس وزرا السويد|رئيس وزراء السويد]] ، حسب أداة الحكومة سنة 1974 ، هو منصب دستورى ليه كل السلطات التنفيذية الرئيسية إما بشكل مباشر تحت تصرفه أو بشكل مش مباشر بالحكومة الجماعية، اللى ياتعيين كل أعضائها وفصلهم حسب لتقدير رئيس الوزراء وحده. حسب الدستور البريطانى غير المكتوب ، تطور دور [[رئيس وزرا المملكه المتحده|رئيس الوزراء]] ، واستند ساعات كتير لجاذبية الفرد الشخصية وقوة شخصيته، زى ما هو الحال، زى ، بين [[وينستون تشرشيل]] [[كليمنت اتلى|وكليمنت أتلى]] ، [[مارجريت ثاتشر|ومارجريت ثاتشر]] وجون [[جون ميجور|ميجور]] . يزعم إن تزايد إضفاء الطابع الشخصى على القيادة فى عدد من الدول اتسبب فى تحول رؤساء الحكومات نفسهم لشخصيات "شبه رئاسية"، ويرجع ده جزئى لالتغطية الإعلامية للسياسة اللى تركز على الزعيم وتفويضه، بدل التركيز على البرلمان؛ و للمركزية المتزايدة للسلطة فى ايدين رئيس الحكومة. و وجهت زى دى الاتهامات ل3 رؤساء وزراء بريطانيين سابقين: [[مارجريت ثاتشر]] ، و [[تونى بلير]] ، و [[بوريس جونسون]] . تم إطلاقها ضد رؤسا الوزرا الإيطاليين [[سيلڤيو بيرلوسكونى|سيلفيو برلسكونى]] و [[ماتيو رينزى]] ، و رئيس الوزراء الكندى [[بيير ترودو]] ، و [[مستشار المانيا|المستشار الاتحادى]] [[المانيا الغربيه|ل المانيا الغربية]] (و بعدين كل ألمانيا)، [[هلموت كول|هيلموت كول]] ، لما كانو فى السلطة.
== مقر الإقامة الرسمى ==
ساعات كتير يتم توفير مقر إقامة رسمى لرئيس الحكومة، و ساعات كتير بنفس الطريقة اللى يتم بيها توفير [[راس دوله|الإقامة لرؤساء الدول]] . فى الغالب يتم استخدام اسم المسكن كمجاز أو عنوان بديل لـ "الحكومة" لما يكون المكتب هو الأعلى سياسى، زى فى المملكة المتحدة "أعلن داونينج ستريت اليوم ..."
المساكن الرسمية المعروفة لرؤساء الحكومات بتشمل :
* [[10 داوننج ستريت|10 داونينج ستريت]] فى لندن — [[رئيس وزرا المملكه المتحده|رئيس وزراء المملكة المتحدة]] (الذى عنده كمان إقامة ريفية فى تشيكرز )
* النزل فى كانبيرا — [[رئيس وزرا اوستراليا|رئيس وزراء اوستراليا]] (مع مقر إقامة إضافي، بيت كيريبيلى ، فى سيدنى)
* 24 ساسكس درايف فى أوتاوا — [[رئيس وزرا كندا|رئيس وزراء كندا]] (الذى عنده كمان إقامة ريفية فى بحيرة هارينغتون )
* بيت رئيسى فى ويلينغتون — [[رئيس وزرا نيوزيلاندا|رئيس وزراء نيوزيلندا]]
* 7، لوك كاليان مارج فى نيودلهي — [[رئيس وزرا الهند|رئيس وزراء الهند]]
* بيت رئيس الوزراء فى [[اسلام اباد|إسلام آباد]] — [[رئيس وزرا باكستان|رئيس وزراء باكستان]]
* كاتسهاوس فى لاهاي — رئيس وزراء هولندا
* Ballhausplatz فى ڤيينا - [[مستشار النمسا]]
* [[تشونجنانهاى|تشونغنانهاى]] فى بكين — [[رئيس وزرا الصين|رئيس وزراء جمهورية الصين الشعبية]]
* كانتى فى طوكيو — [[رئيس وزرا اليابان|رئيس وزراء اليابان]]
* فيلا كرامار فى براغ - رئيس وزراء جمهورية التشيك
* قصر شيغى فى روما — [[رئيس وزرا ايطاليا|رئيس وزراء ايطاليا]]
* فندق ماتينيون [ الملاحظة 1 ] فى باريس [[رئيس وزرا فرنسا|- رئيس وزراء فرنسا]]
* فيلا باركوا فى وارسو - رئيس وزراء بولندا
* المستشارية الاتحادية فى برلين — [[مستشار المانيا|مستشار ألمانيا]]
* فندق لامبيرمونت فى بروكسل — رئيس وزراء بلجيكا
* قصر لا مونكلوا فى مدريد — [[رئيس وزرا اسبانيا|رئيس حكومة اسبانيا]]
* قصر ساو بينتو فى لشبونة — [[رئيس وزرا پورتوجال|رئيس وزراء البرتغال]]
* كيسارانتا فى هيلسينكى — [[رئيس وزرا فينلاندا|رئيس وزراء فينلاندا]]
* بيت ساجر فى ستوكهولم — [[رئيس وزرا السويد|رئيس وزراء السويد]] (الذى عنده كمان إقامة ريفية فى هاربسوند )
* البيت الأبيض فى موسكو — [[رئيس وزرا روسيا|رئيس وزراء روسيا]]
* قصر المحافظة فى مدينة الفاتيكان — محافظة دولة الفاتيكان
* قصر فيتسانولوك فى بانكوك - رئيس وزراء تايلاند
ممكن يتمنح رؤساء حكومات الكيانات الفيدرالية اللى تحت مستوى [[دوله سايده|الدولة ذات السيادة]] (غالب من دون رئيس دولة فعلي، على الأقل حسب القانون الدولى) كمان مقر إقامة رسمي، وبيستخدم ده فى بعض الأحيان كفرصة لإظهار تطلعاتهم لإقامة الدولة:
* ''فندق إيريرا'' فى [[بروكسيل|بروكسل]] — وزير رئيس المجتمع و المنطقة الفلمنكية
* مستشارية ولاية بافاريا – رئيس وزراء [[ولايات المانيا|ولاية]] [[بافاريا]]
* ''إليزيت'' فى [[نامور]] — وزير رئيس والونيا
* بيت بوت ، إدنبرة؛ [[وزير اول سكوتلاند|أول وزير لاسكتلندا]]
* مستشارية ولاية هيسن ، [[ڤيسبادين|فيسبادن]] ؛ رئيس وزراء ولاية [[هيسين|هيسن]]
* قازان الكرملين ، قازان – رئيس تتارستان
* دار الحكومة، هونج كونج – الرئيس التنفيذى لهونج كونج
* المقر الرئيسى لحكومة ماكاو – الرئيس التنفيذى لماكاو
* قاعة المدينة الحمرا – عمدة برلين الحاكم
* كوينتا فيجيا - رئيس الحكومة الإقليمية فى ماديرا
فى العادة، لا يكون مقر إقامة رؤساء الحكومات بنفس هيبة وفخامة مقر إقامة راس الدوله، و لو كان راس الدوله يؤدى بس واجبات احتفالية. لحد الممثل الرسمى لرئيس الدولة، زى الحاكم العام ، ممكن يكون من الممكن إيواؤهم فى مسكن فخم يشبه القصر. بس، مش ده هو الحال لما يتم دمجالموقفين فى موقف واحد:
* [[البيت الابيض|البيت الأبيض]] (1600 شارع بنسلفانيا) فى واشينطون العاصمة — [[رئيس امريكا]]
* [[مجمع رئاسى|المجمع الرئاسى]] فى [[انقره|أنقرة]] – [[رئيس تركيا]]
* [[البيت الازرق|البيت الأزرق]] (1 سيجونجنو جونجنو-جو) فى سيول - [[رئيس كوريا الجنوبيه|رئيس كوريا الجنوبية]]
* إستانا نور الإيمان فى [[بندر سرى بكاوان|بندر سيرى بيغاوان]] — سلطان بروناي
* [[قصر الفورادا|بالاسيو دا ألفورادا]] فى [[برازيليا]] — [[رئيس برازيل|رئيس جمهورية البرازيل الاتحادية]]
* [[قصر مالاكانانج|قصر مالاكانانغ]] فى [[مانيلا]] - رئيس الفلبين
* [[قصر مرديكا]] فى [[جاكارتا|جاكرتا]] - [[رئيس اندونيسيا|رئيس إندونيسيا]]
== إحصائيات ==
* '''أطول رئيس حكومة غير منتخب فى العالم''' : الأمير [[خليفه بن سلمان بن حمد ال خليفه|خليفة بن سلمان آل خليفة]] ، رئيس وزراء البحرين من سنة 1971 لسنة 2020 ( ''{{العمر فى السنين والايام|1970|1|10|2020|11|20}}'' ).<ref>[http://www.mofa.gov.bh/Default.aspx?tabid=138&language=en-US H.R.H. the Prime Minister] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210112145830/http://www.mofa.gov.bh/Default.aspx?tabid=138&language=en-US|date=12 January 2021}}. Mofa.gov.bh (20 February 2013). Retrieved 12 July 2013.</ref>
* '''أطول رئيس حكومة ملكية خدمة فى العالم''' : [[هون سين]] ، رئيس وزراء كمبوديا من سنة 1998 لسنة 2023 ( ''{{العمر فى السنين والايام|1998|11|11|2023|8|12}}'' ).
* '''أطول رئيس حكومة جمهورى خدمة فى العالم''' : [[لى كوان يو]] ، [[رئيس وزرا سينجابوره|رئيس وزراء سنغافورة]] من سنة 1959 لسنة 1990 ( ''{{العمر فى السنين والايام|1959|6|3|1990|11|28}}'' ).
* '''أطول رئيسة حكومة خدمة فى العالم''' : [[شيخة حسينة واجد|الشيخة حسينة]] ، رئيسة وزراء بنغلاديش من سنة 1996 لسنة 2001 ومن سنة 2009 لسنة 2024 ('' 20 سنين ، 234 أيام'' ).<ref>{{مرجع ويب
| url = http://www.uniindia.com/sheikh-hasina-longest-serving-female-leader-in-world-survey/world/news/1723244.html
| title = Sheikh Hasina longest serving female leader in world: Survey
| date = 2019-09-09
| publisher = Uniindia.com
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20220610083248/http://www.uniindia.com/sheikh-hasina-longest-serving-female-leader-in-world-survey/world/news/1723244.html
| archivedate = 10 June 2022
| accessdate = 2022-06-25
}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://archive.dhakatribune.com/world/2019/09/11/survey-sheikh-hasina-tops-as-longest-serving-female-leader-in-world
| title = Survey: Sheikh Hasina tops as longest serving female leader in world
| date = 11 September 2019
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20220610083246/https://archive.dhakatribune.com/world/2019/09/11/survey-sheikh-hasina-tops-as-longest-serving-female-leader-in-world
| archivedate = 10 June 2022
| accessdate = 29 July 2022
}}</ref><ref>{{مرجع ويب
| url = https://www.risingbd.com/english/national/news/64130
| title = Sheikh Hasina world's longest serving female leader
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20220610083246/https://www.risingbd.com/english/national/news/64130
| archivedate = 10 June 2022
| accessdate = 29 July 2022
}}</ref>
== شوف كمان ==
{{تصنيف كومونز|Heads of government}}
* [[راس دوله|راس الدوله]]
* [[حكومه|حكومة]]
* رؤساء الدول والحكومات الحاليين
* رؤساء الوزراء الحاليين حسب تاريخ توليهم مناصبهم
* رئيسات الدول والحكومات المنتخبات والمعينات
* المجلس الاوروبي
* [[الريس التنفيدى|الرئيس التنفيذى]] ومدير العمليات
* القوة بعد العرش
* إميننس جرايس
* النقل الجوى لرؤسا الدول و الحكومات
* ''الصور الرسمية (كتاب)''
* ''زعماء العالم''
== ملحوظات ==
{{NoteFoot}}
== مصادر ==
=== الاستشهادات ===
{{مصادر|30em}}
=== الاستشهادات ===
{{Types of heads of government}}{{Government}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مؤسسات حكومه]]
[[تصنيف:مناصب السلطه]]
[[تصنيف:رؤسا حكومات]]
pf25vklf3b8akjc7okofev0whdjtbya
رؤساء وزراء ليبيا
0
2207306
13009601
12915975
2026-04-20T15:04:55Z
GhalyBot
863
/* الفترة الانتقالية (2011–الآن) */ تعديل و تمصير، غير: تولى ← اتولا
13009601
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox official post
| post = Prime Minister
| body = Libya
| native_name = {{lang|ar|رئيس الوزراء ليبيا}}
| insignia =
| insigniasize =
| insigniacaption =
| flag =
| flagsize =
| flagborder =
| flagcaption =
| image = Abdul Hamid Dbeibeh (15-04-2021).jpg
| imagesize =
| alt =
| incumbent = [[عبد الحميد الدبيبه]] (GNU) <br/> [[اسامه حامد]] (GNS, [[House of Representatives (Libya)|HoR]])
| acting =
| incumbentsince = 15 مارس 2021 {{small|(Dbeibeh)}} <br/> [[Acting (law)|Acting]] since 16 مايو 2023 {{small|(Hammad)}}
| department = [[Government of National Unity (Libya)|Government of National Unity]]
| style = Mr. Prime Minister <br/> [[صاحب السعاده]]
| type =
| status = [[Head of government]]
| abbreviation =
| member_of = [[الحكومه الليبيه]]
| reports_to = [[List of heads of state of Libya|Chairman of the Presidential Council]]
| residence =
| seat = [[طرابلس]]. [[ليبيا]]
| nominator =
| appointer =
| appointer_qualified =
| termlength =
| termlength_qualified =
| constituting_instrument =
| precursor =
| formation = {{Start date and years ago|df=yes|1951|03|29}}
| first = [[معمر القذافى]]
| last =
| abolished =
| succession =
| unofficial_names =
| deputy = Deputy Prime Minister
| salary =
| website =
}}
'''[[رئيس الوزرا|رؤساء وزراء]] [[ليبيا]]''' من استقلال البلاد فى سنة 1951.
مع ملاحظة أن الاسم قد تغير فى فترة [[جماهيريه|الجماهيرية]] علشان يكون أمين اللجنة الشعبية العامة.
== رؤساء وزراء ليبيا (1951–الآن) ==
{| class="wikitable" style="text-align:center; width:100%"
! colspan="9" |
=== [[المملكة الليبية]] (1951–1969) ===
|-
! colspan="1" rowspan="2" width="1%" |{{اختص|ت.|Number}}
! rowspan="2" width="20%" |الاسم
! rowspan="2" width="100px" |صورة
! rowspan="2" width="20%" |فترة الحياة
! colspan="3" width="20%" |فترة الحكم
! rowspan="2" width="20%" |الحزب
|-
!بداية الحكم
!نهاية الحكم
!المدة الزمنية
|-
| colspan="9" bgcolor="lightgrey" |'''رئيس الوزراء'''
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |1
| rowspan="2" |'''محمود المنتصر'''
| rowspan="2" |[[ملف:Mahmud_al-Muntasir2.jpg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1903–1970
|29 مارس 1951
|19 فبراير 1954
|{{Age in years, months, weeks and days|1951|3|29|1954|2|19}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right"
|{{Small|مسك منصب رئيس الوزراء مكلف لحد 24 ديسمبر 1951 (قبل الاستقلال).أول مرة فى المنصب (بعد الاستقلال).}}
{{Small|مسك منصب رئيس الوزراء مكلف لحد 24 ديسمبر 1951 (قبل الاستقلال).أول مرة فى المنصب (بعد الاستقلال).}}
{{Small|مسك منصب رئيس الوزراء مكلف لحد 24 ديسمبر 1951 (قبل الاستقلال).أول مرة فى المنصب (بعد الاستقلال).}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |2
| rowspan="2" |'''[[محمد الساقزلى]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Mohammed_Sakizli.jpg|217x217بك]]
| rowspan="2" |1892–1976
|19 فبراير 1954
|12 ابريل 1954
|{{Age in years, months, weeks and days|1954|2|19|1954|4|12}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |3
| rowspan="2" |'''[[مصطفى بن حليم]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Mustafa_Ben_Halim.jpg|175x175بك]]
| rowspan="2" |2021-1921
|12 ابريل 1954
|26 مايو 1957
|{{Age in years, months, weeks and days|1954|4|12|1957|5|26}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |4
| rowspan="2" |'''[[عبد المجيد كعبار]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Abdul_Majid_Kubar.JPG|134x134بك]]
| rowspan="2" |1909–1988
|26 مايو 1957
|17 اكتوبر 1960
|{{Age in years, months, weeks and days|1957|5|26|1960|10|17}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |5
| rowspan="2" |'''محمد عثمان الصيد'''
| rowspan="2" |[[ملف:Muhammad_Osman_Said2.jpg|203x203بك]]
| rowspan="2" |1924–2007
|17 اكتوبر 1960
|19 مارس 1963
|{{Age in years, months, weeks and days|1960|10|17|1963|3|19}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |6
| rowspan="2" |'''محى الدين فكينى'''
| rowspan="2" |[[ملف:Mohieddin_Fekini.jpg|121x121بك]]
| rowspan="2" |1925–1994
|19 مارس 1963
|20 يناير 1964
|{{Age in years, months, weeks and days|1963|3|19|1964|1|20}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |{{Small|(1)}}
| rowspan="2" |'''محمود المنتصر'''
| rowspan="2" |[[ملف:Mahmud_al-Muntasir2.jpg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1903–1970
|20 يناير 1964
|20 مارس 1965
|{{Age in years, months, weeks and days|1964|1|20|1965|3|20}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|تانى مرة فى المنصب (بعد الاستقلال).}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |7
| rowspan="2" |'''حسين مازق'''
| rowspan="2" |[[ملف:Hussein_Maziq2.jpg|160x160بك]]
| rowspan="2" |1918–2006
|20 مارس 1965
|2 يوليه 1967
|{{Age in years, months, weeks and days|1965|3|20|1967|7|2}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |8
| rowspan="2" |'''[[عبد القادر البدرى]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Abdul_Qadir_al-Badri.jpg|144x144بك]]
| rowspan="2" |1921–2003
|2 يوليه 1967
|25 اكتوبر 1967
|{{Age in years, months, weeks and days|1967|7|2|1967|10|25}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |9
| rowspan="2" |'''[[عبد الحميد البكوش]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Abdul_Hamid_al-Bakkoush.JPG|107x107بك]]
| rowspan="2" |1933–2007
|25 اكتوبر 1967
|4 سبتمبر 1968
|{{Age in years, months, weeks and days|1967|10|25|1968|9|4}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |10
| rowspan="2" |'''ونيس القذافى'''
| rowspan="2" |[[ملف:Wanis_al-Qaddafi2.jpg|175x175بك]]
| rowspan="2" |1922–1986
|4 سبتمبر 1968
|31 اغسطس 1969
|{{Age in years, months, weeks and days|1968|9|4|1969|8|31}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small| اتعزل فى [[انقلاب 1969 فى ليبيا|انقلاب 1969]].}}
|-
! colspan="9" |
=== [[الجمهورية العربية الليبية]] (1969–1977) ===
|-
| colspan="9" bgcolor="lightgrey" |'''رئيس الوزراء'''
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |11
| rowspan="2" |'''محمود سليمان المغربى'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1935–2009
|8 سبتمبر 1969
|16 يناير 1970
|{{Age in years, months, weeks and days|1969|9|8|1970|1|16}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |12
| rowspan="2" |'''[[معمر القذافى]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Moamer_el_Gadafi_(cropped).jpg|128x128بك]]
| rowspan="2" |1942–2011
|16 يناير 1970
|16 يوليه 1972
|{{Age in years, months, weeks and days|1970|1|16|1972|7|16}}
|[[القوات المسلحة الليبية]]/<br /><br />[[الاتحاد الاشتراكى العربى الليبى]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|شغل فى الوقت نفسه منصب رئيس [[مجلس قيادة الثورة الليبية|مجلس قيادة الثورة]].}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |13
| rowspan="2" |'''عبد السلام جلود'''
| rowspan="2" |[[ملف:Abdessalam_Jalloud.jpg|164x164بك]]
| rowspan="2" |1944–
|16 يوليه 1972
|2 مارس 1977
|{{Age in years, months, weeks and days|1972|7|16|1977|3|2}}
|[[القوات المسلحة الليبية]]/<br /><br />[[الاتحاد الاشتراكى العربى الليبى]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|-
! colspan="9" |
=== [[الجماهيرية العربية الليبية الشعبية الاشتراكية العظمى]] (1977–2011) ===
|-
| colspan="9" bgcolor="lightgrey" |'''الأمين العام للجنة الشعبية العامة'''
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |14
| rowspan="2" |'''عبد العاطى العبيدى'''
| rowspan="2" |[[ملف:Abdul_Ati_al-Obeidi_(cropped).jpg|147x147بك]]
| rowspan="2" |1939–2023
|2 مارس 1977
|2 مارس 1979
|{{Age in years, months, weeks and days|1977|3|2|1979|3|2}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small| بعد كده مسك منصب [[قائمة حكام ليبيا|الأمين العام لمؤتمر الشعب العام (رئيس الدولة)]]، من 1979 ل1981.}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |15
| rowspan="2" |'''[[جاد الله عزوز الطلحى]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1939–2024
|2 مارس 1979
|16 فبراير 1984
|{{Age in years, months, weeks and days|1979|3|2|1984|2|16}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|أول مرة فى المنصب.}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |16
| rowspan="2" |'''[[محمد الزروق رجب]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1940–
|16 فبراير 1984
|3 مارس 1986
|{{Age in years, months, weeks and days|1984|2|16|1986|3|3}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|شغل قبل كده منصب [[قائمة حكام ليبيا|الأمين العام لمؤتمر الشعب العام (رئيس الدولة)]]، من 1981 ل1984. شغل بعد كده منصب [[مصرف ليبيا المركزي#المحافظين|محافظ مصرف ليبيا المركزى]]، من 1987 ل1990 و فى 2011.}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |{{Small|(15)}}
| rowspan="2" |'''[[جاد الله عزوز الطلحى]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1939–2024
|3 مارس 1986
|1 مارس 1987
|{{Age in years, months, weeks and days|1986|3|3|1987|3|1}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|تانى مرة فى المنصب. خدم فى وقت [[الغارة الامريكانيه الجوية على ليبيا]].}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |17
| rowspan="2" |'''[[عمر المنتصر|عمر مصطفى المنتصر]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:صورة_عمر_مصطفى_المنتصر_(2001).jpg|118x118بك]]
| rowspan="2" |1939–2001
|1 مارس 1987<ref>{{مرجع ويب
| url = http://articles.latimes.com/1987-03-03/news/mn-7474_1
| title = The World
| date = 3 March 1987
| website = [[لوس أنجلوس تايمز|LA Times]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20230219204242/https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1987-03-03-mn-7474-story.html
| archivedate = 19 فبراير 2023
| accessdate = 1 January 2021
}}</ref>
|7 اكتوبر 1990
|{{Age in years, months, weeks and days|1987|3|1|1990|10|7}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |18
| rowspan="2" |'''أبو زيد دوردة'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |2022-1944
|7 اكتوبر 1990
|29 يناير 1994
|{{Age in years, months, weeks and days|1990|10|7|1994|1|29}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small| بعد كده مسك منصب رئيس [[مخابرات الجماهيرية]]، من 2009 ل2011.}}<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://www.iol.co.za/news/africa/libyan-ex-pm-named-new-spy-chief-439801
| title = Libyan ex-PM named new spy chief
| agency = Agence France-Presse
| work = IOL
| date = 12 April 2009
| accessdate = 1 January 2021
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20180213080116/https://www.iol.co.za/news/africa/libyan-ex-pm-named-new-spy-chief-439801
| archivedate = 2018-02-13
}}</ref><ref>{{استشهاد بخبر
| work = Reuters
| last = William Maclean
| date = 11 September 2011
| title = Exclusive: At bay, captured Libyan spy chief defiant
| accessdate = 1 January 2021
| archivedate = 20 فبراير 2023
| url = https://uk.reuters.com/article/us-libya-spy/exclusive-at-bay-captured-libyan-spy-chief-defiant-idUSTRE78A3PR20110911
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20230220184324/https://www.reuters.com/?edition-redirect=uk
}}</ref>
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |19
| rowspan="2" |'''عبد المجيد القعود'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |2021-1943
|29 يناير 1994
|29 ديسمبر 1997
|{{Age in years, months, weeks and days|1994|1|29|1997|12|29}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |20
| rowspan="2" |'''[[محمد احمد المنقوش|محمد أحمد المنقوش]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1967–
|29 ديسمبر 1997
|1 مارس 2000
|{{Age in years, months, weeks and days|1997|12|29|2000|3|1}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |21
| rowspan="2" |'''امبارك الشامخ'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1952–
|1 مارس 2000
|14 يونيه 2003
|{{Age in years, months, weeks and days|2000|3|1|2003|6|14}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small| بعد كده مسك منصب [[قائمة حكام ليبيا|الأمين العام لمؤتمر الشعب العام (رئيس الدولة)]]، من 2009 ل2010.}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |22
| rowspan="2" |'''[[شكرى جانم|شكرى غانم]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Shukri_Ghanem_2010.jpg|114x114بك]]
| rowspan="2" |1942–2012
|14 يونيه 2003
|5 مارس 2006<ref name="sacked">{{استشهاد بخبر
| url = http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/4777332.stm
| title = Libya's reforming premier sacked
| date = 6 March 2006
| work = BBC News
| accessdate = 1 January 2021
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20200914130956/http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/4777332.stm
| archivedate = 2020-09-14
}}</ref>
|{{Age in years, months, weeks and days|2003|6|14|2006|3|5}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |23
| rowspan="2" |'''[[البغدادى المحمودى]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:2008-07-31_Багдади_Махмуди.jpg|110x110بك]]
| rowspan="2" |1945–
|5 مارس 2006
|23 اغسطس 2011
|{{Age in years, months, weeks and days|2006|3|5|2011|8|23}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]<br /><br />{{Nowrap|{{صغير|([[الكتاب الأخضر|اشتراكى إسلامى]])}}}}
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|خدم فى وقت [[الحرب الأهلية الليبية (2011)|الحرب الأهلية الأولى]] المزامنة [[التدخل العسكرى فى ليبيا|للتدخل العسكرى الأجنبى]]. خلع خلال [[تحرير طرابلس (2011)|معركة طرابلس]].}}
|-
! colspan="9" |
=== الفترة الانتقالية (2011–الآن) ===
|-
| colspan="9" bgcolor="lightgrey" |'''رئيس المكتب التنفيذى للمجلس الوطنى الانتقالى'''
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |—
| rowspan="2" |'''محمود جبريل''' <br /><br />{{Small|''رئيس وزراء مكلف''}}
| rowspan="2" |[[ملف:Mahmoud_Jibril_-_World_Economic_Forum_Special_Meeting_on_Economic_Growth_and_Job_Creation_in_the_Arab_World_cropped_GNC.png|150x150بك]]
| rowspan="2" |1952–2020
|5 مارس 2011
|23 اكتوبر 2011
|{{Age in years, months, weeks and days|2011|3|5|2011|10|23}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|اُعتبر متمرد لحد 23 اغسطس 2011، ومقره [[بنغازى]] خلال الفتره دى.}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |—
| rowspan="2" |'''[[على الترهونى]]''' <br /><br />{{Small|''رئيس وزراء بالإنابة''}}
| rowspan="2" |[[ملف:Ali_Tarhouni_cropped_GNC.jpg|150x150بك]]
| rowspan="2" |1951–
|23 اكتوبر 2011
|24 نوفمبر 2011
|{{Age in years, months, weeks and days|2011|10|23|2011|11|24}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|نائب رئيس الوزراء، اتولا منصب رئيس [[حكومة تصريف الأعمال]].}}
|-
| colspan="9" bgcolor="lightgrey" |'''رئيس الوزراء'''
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |—
| rowspan="2" |'''[[عبد الرحيم الكيب]]''' <br /><br />{{Small|''رئيس وزراء مكلف''}}
| rowspan="2" |[[ملف:El_keib.jpg|111x111بك]]
| rowspan="2" |1950–2020
|24 نوفمبر 2011
|14 نوفمبر 2012
|{{Age in years, months, weeks and days|2011|11|24|2012|11|14}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |24
| rowspan="2" |'''[[على زيدان]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Ali_Zeidan_at_US_State_Department_2013.png|111x111بك]]
| rowspan="2" |1950–
|14 نوفمبر 2012
|11 مارس 2014
|{{Age in years, months, weeks and days|2012|11|14|2014|3|11}}
|الحزب الوطنى للتنمية والرفاه
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|اختطفه مسلحين لمده صغيره خلال [[محاولة انقلاب 2013 فى ليبيا|محاولة الانقلاب سنة 2013]]. نجا من محاولة [[محاولات الانقلاب فى ليبيا سنة 2014#فبراير 2014|الانقلاب فى فبراير 2014]].}}
|-
! colspan="9" |
|-
| colspan="9" |{{Small|بعد [[انتخابات مجلس النواب الليبى 2014|الانتخابات التشريعية سنة 2014]]، انقسمت الحكومة بين [[مجلس النواب الليبى|مجلس النواب]] المنتخب جديد وبين [[المؤتمر الوطنى العام]] المنتهية ولايته،و ده اتسبب فى [[الحرب الأهلية الليبية (2014–2020)|الحرب الأهلية الثانية]]. أعلنت المحكمة الليبية العليا أن لجنة فبراير التبع لمؤتمر الوطنى العام اللى وصلت لانتخابات 2014 باطلة فى نوفمبر 2014.}}
|-
! colspan="9" |
|-
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |25
| rowspan="2" |'''عبد الله الثنى'''
| rowspan="2" |[[ملف:Abdullah_al-Thani.jpg|113x113بك]]
| rowspan="2" |1954–
|11 مارس 2014
|15 مارس 2021
|{{Age in years, months, weeks and days|2014|3|11|2021|3|15}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|رئيس الوزراء مؤقت لحد [[8 ابريل]] [[2014]]<ref>{{استشهاد ويب|مسار=https://www.libyaherald.com/2014/04/08/al-thinni-officially-appointed-pm-new-government-within-a-week/|عنوان=Al-Thinni officially appointed PM, new government within a week /<!-- عنوان مولد بالبوت -->|تاريخ الوصول=2021-02-15|تاريخ أرشيف=19 يناير 2021|مسار أرشيف=https://web.archive.org/web/20210119162850/https://www.libyaherald.com/2014/04/08/al-thinni-officially-appointed-pm-new-government-within-a-week/|حالة المسار=bot: unknown}}</ref>، نجا من [[محاولات الانقلاب فى ليبيا سنة 2014#مايو 2014|محاولة انقلاب فى مايو 2014]]. فى اغسطس 2014 استقال ليتمكن من تشكيل [[حكومة عبد الله الثنى الثانية|'''حكومته الثانية''']]، اللى اُعترف بيها دوليا لحد 12 مارس 2016، اعتبر بعد كده متمرد ومقره [[البيضاء (ليبيا)|البيضاء]] بعدين [[بنغازى]].}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |—
| rowspan="2" |'''أحمد معيتيق'''
| rowspan="2" |[[ملف:Ahmed_Maiteeq.jpg|126x126بك]]
| rowspan="2" |1972–
|25 مايو 2014
|9 يونيه 2014
|{{Age in years, months, weeks and days|2014|5|25|2014|6|9}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|أعلنت المحكمة الليبية العليا بطلان تعيينه.}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |—
| rowspan="2" |'''عمر الحاسى'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1949–
|6 سبتمبر 2014
|31 مارس 2015
|{{Age in years, months, weeks and days|2014|9|6|2015|3|31}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|اُعتبر متمرد ومقره [[طرابلس]]. و هو رئيس مجلس وزراء [[حكومة الإنقاذ الوطنى (توضيح)|حكومة الإنقاذ الوطنى]].}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |—
| rowspan="2" |'''خليفة الغويل'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1964–
|31 مارس 2015
|5 ابريل 2016
|{{Age in years, months, weeks and days|2015|3|31|2016|4|5}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|اُعتبر متمرد ومقره [[طرابلس]]. و هو رئيس مجلس وزراء [[حكومة الإنقاذ الوطنى (توضيح)|حكومة الإنقاذ الوطنى]]. مسك منصب رئيس الوزراء مؤقت باعتباره النائب الاولانى لرئيس المجلس لحد 1 ديسمبر 2015 لما قام بتشكيل حكومته.}}
|-
! colspan="9" |
|-
| colspan="9" |{{Small|بعد تنصيب [[المجلس الرئاسى (ليبيا)|المجلس الرئاسى]] و [[حكومة الوفاق الوطنى (ليبيا)|حكومة الوفاق الوطنى]]، فضلت الحكم منقسم بينها وبين [[مجلس النواب الليبى|مجلس النواب]] و [[حكومة الإنقاذ الوطنى (توضيح)|حكومة الإنقاذ الوطنى]] اللى أُعيد تشكيلها بعد [[اشتباكات غرب ليبيا (2016–2018)|محاولة الانقلاب فى 2016]]، بعد كده أُنشئ المجلس الأعلى للثورة أيضا. بس، [[المجلس الأعلى للدولة (ليبيا)|المجلس الأعلى للدولة]]، ومقره [[طرابلس]] يعترف بحكومة الوفاق الوطنى.}}
|-
! colspan="9" |
|-
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |26
| rowspan="2" |'''[[فايز السراج]]'''
| rowspan="2" |[[ملف:Fayez_al-Sarraj_in_Washington_-_2017_(38751877521)_(cropped).jpg|140x140بك]]
| rowspan="2" |1960–
|5 ابريل 2016
|15 مارس 2021
|{{Age in years, months, weeks and days|2016|4|5|2021|3|15}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|معترف به دولى، ومقرها [[طرابلس]]. و هو رئيس وزراء [[حكومة الوفاق الوطنى (ليبيا)|حكومة الوفاق الوطنى]]، يتولى فى الوقت نفسه منصب رئيس [[المجلس الرئاسى (ليبيا)|المجلس الرئاسى]].}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |—
| rowspan="2" |'''خليفة الغويل'''
| rowspan="2" |[[ملف:No_image.svg|100x100بك]]
| rowspan="2" |1964–
|14 اكتوبر 2016
|16 مارس 2017
|{{Age in years, months, weeks and days|2016|10|14|2017|3|16}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|أُعتبر متمرد ومقره [[طرابلس]]. و هو رئيس وزراء [[حكومة الإنقاذ الوطنى (توضيح)|حكومة الإنقاذ الوطنى]].}}
|- style="color:#000000;background:#EEEEEE"
! rowspan="2" |27
| rowspan="2" |'''عبد الحميد الدبيبة'''
| rowspan="2" |[[ملف:Abdul_Hamid_Dbeibeh_(15-04-2021).jpg|149x149بك]]
| rowspan="2" |1958–
|15 مارس 2021
|1 مارس 2022
|{{مدة زمنية|15|3|2021|10|2|2022}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" align="right" |{{Small|معترف به دولى، ومقره [[طرابلس]]. سحب البرلمان الثقة من حكومته فى [[سبتمبر]] [[2021]] لكنه لم يعترف بذلك. و لسه يمارس مهامه لحد دلوقتى .}}
|-
! rowspan="2" |28
| rowspan="2" |'''[[فتحى باشآغا|فتحى باشاغا]]'''
| rowspan="2" |
| rowspan="2" |1962–
|1 مارس 2022
|الآن
|{{Age in years, months, weeks and days|2022|3|1}}
|[[سياسى مستقل|مستقل]]
|-
| colspan="4" |{{Small|كلفه البرلمان بتشكيل حكومة جديدة خلفا لحكومة الدبيبة لكن [[الامم المتحده]] تمسكت بشرعية حكومة الدبيبة.}}
|}
[[تصنيف:CS1 maint: BOT: original-url status unknown]]
[[تصنيف:ليبيا]]
[[تصنيف:رؤساء]]
1sinu6hlkt004bm6r2nm1jqu7zsookg
سمول هاندز
0
2220542
13009535
13009502
2026-04-20T12:48:59Z
El Gaafary
18310
13009535
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات ممثل|color1=c2185b|color2=fce4ec|icon=RARS 18+.svg}}
'''سمول هاندز''' (Small Hands) ([[25 يونيه]] [[1982]] -) ممثل ومخرج بورنوجرافى امريكى ، اسمه الحقيقى ارون طومسون (Aaron Thompson) وهو جوز الممثلة البورنوجرافية [[جوانا أنجل]] (Joanna Angel)
== نشأته ==
[[ملف:Small Hands on Holly Randall Unfiltered 2020, 1.jpg|right|thumb|350px|سمول هاندز]]
اتولد سمول هاندز يوم [[25 يونيه]] [[1982]] فى مدينة [[سان دييجو]] فى ولاية [[كاليفورنيا]] الامريكية
[[ملف:Joanna Angel and Small Hands at Inked Awards 2015 (23533477405).jpg|thumb|250px|سمول هاندز مع مراته الممثلة البورنوجرافية [[جوانا أنجل]] (Joanna Angel)]]
[http://www.imdb.com/name/nm6345885]
[http://www.iafd.com/person.rme/perfid=smallhands/gender=m/small-hands.htm]
[http://www.adultfilmdatabase.com/actor.cfm?actorid=69755]
{{تصنيف كومونز|Small Hands}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:مخرجين بورنوجرافيين]]
[[تصنيف:ممثلين شبقيين]]
[[تصنيف:فايزين بجوايز ايه فى ان]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس روكو]]
[[تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين من كاليفورنيا]]
[[تصنيف:ممثلين بورنوجرافيين امريكان]]
4359wbbfkllruk33ht6fw68934p6pkp
رئيس مالاوى
0
2228306
13009596
12994856
2026-04-20T15:04:33Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: يُنتخب ← بينتخب (4)
13009596
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات منصب}}
'''رئيس جمهورية مالاوى''' ( Chichewa ; Tumbuka هو [[راس دوله|رئيس الدولة]] و رئيس [[رئيس حكومه|حكومة]] [[مالاوى]] . يرأس [[سلطه تنفيذيه|السلطة التنفيذية]] لحكومة مالاوى ، و هو القائد الأعلى لقوات الدفاع المالاوية . الرئيس الحالى هو لازاروس تشاكويرا ، اللى يمسك منصبه من انتخابه فى يونيه 2020
== السلطة التنفيذية ==
[[رئيس|الرئيس]] ، اللى هو [[راس دوله|رئيس الدولة]] و رئيس [[رئيس حكومه|الحكومة]] ، حسب [[دستور]] سنة 1995، بينتخب [[حق التصويت|بالاقتراع]] العام المباشر كل خمس سنين . ولمالاوى نائب رئيس بينتخب مع الرئيس. ويحق للرئيس تعيين نائب ثانى له، على أن يكون من حزب مختلف. كما يشمل الدستور [[مجلس الوزراه|حكومةً]] يُعيّنها الرئيس. ويمكن اختيار أعضاء حكومة مالاوى من جوه [[سلطه تشريعيه|الهيئة التشريعية]] أو خارجها. ويشغل الرئيس كمان منصب وزير الدفاع. أدى لازاروس تشاكويرا اليمين الدستورية رئيس لمالاوى فى 28 يونيه 2020 فى ليلونجوى.
== أصول الرئاسة ==
فى 6 يوليه 1964، نالت نياسالاند استقلالها عن الحكم البريطاني، و أرجعت تسمية نفسها "مالاوي"، واتتعينت [[اليزابيث التانيه|إليزابيث الثانية]] ملكةً ليها . وبموجب دستور جديد صدر سنة 1966، بقت مالاوى جمهورية، و بقا رئيس الوزراء [[هاستينجز باندا]] أول رئيس لها. وبموجب دساتير البلاد لسنين 1966 و1994 و1995، يكون الرئيس هو الرئيس التنفيذى للدولة والحكومة، ويمسك منصبه لمدة خمس سنين . و انتُخب أول رئيس، باندا، من الجمعية الوطنية ، ونُصِّب رئيس مدى الحياة سنة 1971. أما الرؤساء اللاحقون، فقد انتُخبوا شعبى.
بعد استعادة الديمقراطية التعددية سنة 1993، تم إحاطة الرئاسة بعدد من الضوابط والتوازنات لمنع هيمنتها الكاملة على النظام السياسى.
== الانتخابات الرئاسية ==
بينتخب الرئيس بأغلبية أصوات الناخبين (50% + 1) بالاقتراع المباشر والعام والمتساوى. يحق لجميع المواطنين المالاويين اللى بلغوا سن 18 التصويت فى كل الانتخابات. يُعلن كل مرشح رئاسى عن نائبه فى حال انتخابه وقت ترشيحه. بينتخب نائب الرئيس بالتزامن مع الرئيس، مع إدراج اسميهما فى ورقة الاقتراع.
== حدود المدة ==
من سنة 2021، بييحدد دستور مالاوى مدة ولاية الرئيس بفترتين متتاليتين مدة كل منهم خمس سنين ، لكن مافيش حد أقصى لعدد الفترات. كان فيه محاولة علشان تعديل حدود الفترات الرئاسية سنة 2003 لباكيلى مولوزى ، لكن لم تُنفذ.
== شوف كمان ==
* الرؤساء الاستعماريين فى مالاوى (نياسالاند)
* رؤساء دولة مالاوي
* رؤساء حكومة مالاوي
* شاغلى المناصب
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
{{Malawi topics}}
{{MalawiPresidents}}
{{Heads of state and government of African states}}
[[تصنيف:رؤساء حسب البلد]]
[[تصنيف:رؤسا مالاوى]]
4rl4bdtn0fz1ckss4j87uosm8kreq66
قالب:Heads of state and government of Africa
10
2228311
13009590
12949523
2026-04-20T15:03:33Z
GhalyBot
863
/* top */ تعديل و تمصير، غير: |Benin]] ← |بنين]] (2)
13009590
wikitext
text/x-wiki
{{شريط
|name = Heads of state and government of Africa
|state = {{{state|autocollapse}}}
|title = Heads of state and government of Africa
|listclass = hlist
|group1 = [[راس دوله]]
|list1 =
{{شريط|subgroup
|group1 = [[الامم المتحده]] [[Member states of the United Nations|member states]]
|list1 =
* [[رئيس الجزاير]]
* [[President of Angola|Angola]]
* [[President of Benin|بنين]]
* [[President of Botswana|Botswana]]
* [[List of heads of state of Burkina Faso|Burkina Faso]]
* [[President of Burundi|Burundi]]
* [[President of Cameroon|Cameroon]]
* [[List of presidents of Cape Verde|Cape Verde]]
* [[List of heads of state of the Central African Republic|Central African Republic]]
* [[List of heads of state of Chad|Chad]]
* [[List of heads of state of the Comoros|Comoros]]
* [[President of the Democratic Republic of the Congo|Democratic Republic of the Congo]]
* [[List of presidents of the Republic of the Congo|Republic of the Congo]]
* [[List of presidents of Djibouti|Djibouti]]
* [[رئيس مصر]]
* [[List of presidents of Equatorial Guinea|Equatorial Guinea]]
* [[List of heads of state of Eritrea|Eritrea]]
* [[List of monarchs of Eswatini|Eswatini]]
* [[President of Ethiopia|Ethiopia]]
* [[President of Gabon|Gabon]]
* [[President of the Gambia|The Gambia]]
* [[President of Ghana|Ghana]]
* [[List of presidents of Guinea|Guinea]]
* [[List of presidents of Guinea-Bissau|Guinea-Bissau]]
* [[List of heads of state of Ivory Coast|Ivory Coast]]
* [[رؤساء كينيا]]
* [[Monarchy of Lesotho|Lesotho]]
* [[President of Liberia|Liberia]]
* [[حكام ليبيا]]
* [[List of presidents of Madagascar|Madagascar]]
* [[رئيس مالاوى]]
* [[List of heads of state of Mali|Mali]]
* [[List of heads of state of Mauritania|Mauritania]]
* [[President of Mauritius|Mauritius]]
* [[ملك المغرب]]
* [[List of presidents of Mozambique|Mozambique]]
* [[President of Namibia|Namibia]]
* [[List of heads of state of Niger|Niger]]
* [[President of Nigeria|Nigeria]]
* [[List of presidents of Rwanda|Rwanda]]
* [[List of presidents of São Tomé and Príncipe|São Tomé and Príncipe]]
* [[President of Senegal|Senegal]]
* [[List of presidents of Seychelles|Seychelles]]
* [[President of Sierra Leone|Sierra Leone]]
* [[رئيس الصومال|الصومال]]
* [[President of South Africa|South Africa]]
* [[List of heads of state of South Sudan|South Sudan]]
* [[List of heads of state of Sudan|Sudan]]
* [[President of Tanzania|Tanzania]]
* [[List of presidents of Togo|Togo]]
* [[رئيس تونس]]
* [[President of Uganda|Uganda]]
* [[President of Zambia|Zambia]]
* [[President of Zimbabwe|Zimbabwe]]
|group2 = Other states
|list2 =
* ''[[President of the Sahrawi Arab Democratic Republic|Sahrawi Arab Democratic Republic]]''
* ''[[List of presidents of Somaliland|Somaliland]]''
}}
|group2 = [[رئيس حكومه]]
|list2 =
{{شريط|subgroup
|group1 = UN member states
|list1 =
* [[رئيس وزرا الجزاير]]
* [[President of Angola|Angola]]
* [[President of Benin|بنين]]
* [[President of Botswana|Botswana]]
* [[List of prime ministers of Burkina Faso|Burkina Faso]]
* [[Prime Minister of Burundi|Burundi]]
* [[Prime Minister of Cameroon|Cameroon]]
* [[List of prime ministers of Cape Verde|Cape Verde]]
* [[List of heads of government of the Central African Republic|Central African Republic]]
* [[List of prime ministers of Chad|Chad]]
* [[List of heads of state of the Comoros|Comoros]]
* [[Prime Minister of the Democratic Republic of the Congo|Democratic Republic of the Congo]]
* [[List of prime ministers of the Republic of the Congo|Republic of the Congo]]
* [[List of Prime Ministers of Djibouti|Djibouti]]
* [[رئيس وزرا مصر]]
* [[List of prime ministers of Equatorial Guinea|Equatorial Guinea]]
* [[List of heads of state of Eritrea|Eritrea]]
* [[List of prime ministers of Eswatini|Eswatini]]
* [[Prime Minister of Ethiopia|Ethiopia]]
* [[Prime Minister of Gabon|Gabon]]
* [[President of the Gambia|The Gambia]]
* [[President of Ghana|Ghana]]
* [[List of prime ministers of Guinea|Guinea]]
* [[List of prime ministers of Guinea-Bissau|Guinea-Bissau]]
* [[List of heads of government of Ivory Coast|Ivory Coast]]
* [[رؤساء كينيا]]
* [[List of prime ministers of Lesotho|Lesotho]]
* [[President of Liberia|Liberia]]
* [[رؤساء وزراء ليبيا]]
* [[Prime Minister of Madagascar|Madagascar]]
* [[رئيس مالاوى]]
* [[List of prime ministers of Mali|Mali]]
* [[List of prime ministers of Mauritania|Mauritania]]
* [[Prime Minister of Mauritius|Mauritius]]
* [[رئيس وزرا المغرب]]
* [[List of prime ministers of Mozambique|Mozambique]]
* [[Prime Minister of Namibia|Namibia]]
* [[List of prime ministers of Niger|Niger]]
* [[President of Nigeria|Nigeria]]
* [[Prime Minister of Rwanda|Rwanda]]
* [[List of prime ministers of São Tomé and Príncipe|São Tomé and Príncipe]]
* [[Prime Minister of Senegal|Senegal]]
* [[List of presidents of Seychelles|Seychelles]]
* [[President of Sierra Leone|Sierra Leone]]
* [[List of prime ministers of Somalia|الصومال]]
* [[President of South Africa|South Africa]]
* [[List of heads of state of South Sudan|South Sudan]]
* [[List of heads of government of Sudan|Sudan]]
* [[President of Tanzania|Tanzania]]
* [[List of prime ministers of Togo|Togo]]
* [[رئيس تونس]]
* [[Prime Minister of Uganda|Uganda]]
* [[President of Zambia|Zambia]]
* [[President of Zimbabwe|Zimbabwe]]
|group2 = Other states
|list2 =
* ''[[Prime Minister of the Sahrawi Arab Democratic Republic|Sahrawi Arab Democratic Republic]]''
* ''[[List of presidents of Somaliland|Somaliland]]''
}}
|group3 = Defunct states<br />and governments
|list3 =
* Ashanti Empire
** [[List of rulers of Asante|Monarch]]
* Benin
** [[List of prime ministers of Benin|Prime Minister]]
* Burundi
** [[List of kings of Burundi|King]]
* Central African Empire
** [[Emperor of Central Africa|Emperor]]
* Dahomey
** [[King of Dahomey|King]]
* Egypt
** [[عيلة محمد على]]
*** [[ليستة اسرة محمد على]]
* Ethiopia
** [[امبراطور اثيوبيا]]
*** [[ليستة اباطره اثيوبيا]]
* The Gambia
** [[Prime Minister of the Gambia|Prime Minister]]
* Ghana
** [[Prime Minister of Ghana|Prime Minister]]
* Kenya
** [[Prime Minister of Kenya|Prime Minister]]
* Kingdom of Kongo
** [[Manikongo|Monarch]]
*** [[List of rulers of Kongo|list]]
* Malawi
** [[Prime Minister of Malawi|Prime Minister]]
* Merina Kingdom
** [[List of Imerina monarchs|Monarch]]
* Nigeria
** [[Prime Minister of Nigeria|Prime Minister]]
* Orange Free State
** [[State President of the Orange Free State|State President]]
* Rwanda
** [[List of kings of Rwanda|King]]
* South African Republic
** [[State President of the South African Republic|State President]]
* South Africa
** [[Governor-General of South Africa|Governor-General]]
** [[State President of South Africa|State President]]
** [[Prime Minister of South Africa|Prime Minister]]
* Tunisia
** [[لستة بايات تونس]]
* Zanzibar
** [[List of sultans of Zanzibar|Sultan]]
** [[List of heads of government of Zanzibar|Prime Minister]]
* Zambia
** [[Prime Minister of Zambia|Prime Minister]]
* Zimbabwe
** [[Prime Minister of Zimbabwe|Prime Minister]]
* Zulu Kingdom
** [[List of Zulu kings|King]]
}}<noinclude>
{{توثيق
|content =
{{Collapsible option}}
[[Category:Africa political leader navigational boxes|Africa political leader navigational boxes]]
}}
</noinclude>
bgamkh14cxa74jnyuxt9ojqrmvejjyv
13009602
13009590
2026-04-20T15:05:17Z
Ghaly
11
تعديل
13009602
wikitext
text/x-wiki
{{شريط
|name = Heads of state and government of Africa
|state = {{{state|autocollapse}}}
|title = Heads of state and government of Africa
|listclass = hlist
|group1 = [[راس دوله]]
|list1 =
{{شريط|subgroup
|group1 = [[الامم المتحده]] [[Member states of the United Nations|member states]]
|list1 =
* [[رئيس الجزاير]]
* [[President of Angola|Angola]]
* [[رئيس بنين|بنين]]
* [[President of Botswana|Botswana]]
* [[List of heads of state of Burkina Faso|Burkina Faso]]
* [[President of Burundi|Burundi]]
* [[President of Cameroon|Cameroon]]
* [[List of presidents of Cape Verde|Cape Verde]]
* [[List of heads of state of the Central African Republic|Central African Republic]]
* [[List of heads of state of Chad|Chad]]
* [[List of heads of state of the Comoros|Comoros]]
* [[President of the Democratic Republic of the Congo|Democratic Republic of the Congo]]
* [[List of presidents of the Republic of the Congo|Republic of the Congo]]
* [[List of presidents of Djibouti|Djibouti]]
* [[رئيس مصر]]
* [[List of presidents of Equatorial Guinea|Equatorial Guinea]]
* [[List of heads of state of Eritrea|Eritrea]]
* [[List of monarchs of Eswatini|Eswatini]]
* [[President of Ethiopia|Ethiopia]]
* [[President of Gabon|Gabon]]
* [[President of the Gambia|The Gambia]]
* [[President of Ghana|Ghana]]
* [[List of presidents of Guinea|Guinea]]
* [[List of presidents of Guinea-Bissau|Guinea-Bissau]]
* [[List of heads of state of Ivory Coast|Ivory Coast]]
* [[رؤساء كينيا]]
* [[Monarchy of Lesotho|Lesotho]]
* [[President of Liberia|Liberia]]
* [[حكام ليبيا]]
* [[List of presidents of Madagascar|Madagascar]]
* [[رئيس مالاوى]]
* [[List of heads of state of Mali|Mali]]
* [[List of heads of state of Mauritania|Mauritania]]
* [[President of Mauritius|Mauritius]]
* [[ملك المغرب]]
* [[List of presidents of Mozambique|Mozambique]]
* [[President of Namibia|Namibia]]
* [[List of heads of state of Niger|Niger]]
* [[President of Nigeria|Nigeria]]
* [[List of presidents of Rwanda|Rwanda]]
* [[List of presidents of São Tomé and Príncipe|São Tomé and Príncipe]]
* [[President of Senegal|Senegal]]
* [[List of presidents of Seychelles|Seychelles]]
* [[President of Sierra Leone|Sierra Leone]]
* [[رئيس الصومال|الصومال]]
* [[President of South Africa|South Africa]]
* [[List of heads of state of South Sudan|South Sudan]]
* [[List of heads of state of Sudan|Sudan]]
* [[President of Tanzania|Tanzania]]
* [[List of presidents of Togo|Togo]]
* [[رئيس تونس]]
* [[President of Uganda|Uganda]]
* [[President of Zambia|Zambia]]
* [[President of Zimbabwe|Zimbabwe]]
|group2 = Other states
|list2 =
* ''[[President of the Sahrawi Arab Democratic Republic|Sahrawi Arab Democratic Republic]]''
* ''[[List of presidents of Somaliland|Somaliland]]''
}}
|group2 = [[رئيس حكومه]]
|list2 =
{{شريط|subgroup
|group1 = UN member states
|list1 =
* [[رئيس وزرا الجزاير]]
* [[President of Angola|Angola]]
* [[President of Benin|بنين]]
* [[President of Botswana|Botswana]]
* [[List of prime ministers of Burkina Faso|Burkina Faso]]
* [[Prime Minister of Burundi|Burundi]]
* [[Prime Minister of Cameroon|Cameroon]]
* [[List of prime ministers of Cape Verde|Cape Verde]]
* [[List of heads of government of the Central African Republic|Central African Republic]]
* [[List of prime ministers of Chad|Chad]]
* [[List of heads of state of the Comoros|Comoros]]
* [[Prime Minister of the Democratic Republic of the Congo|Democratic Republic of the Congo]]
* [[List of prime ministers of the Republic of the Congo|Republic of the Congo]]
* [[List of Prime Ministers of Djibouti|Djibouti]]
* [[رئيس وزرا مصر]]
* [[List of prime ministers of Equatorial Guinea|Equatorial Guinea]]
* [[List of heads of state of Eritrea|Eritrea]]
* [[List of prime ministers of Eswatini|Eswatini]]
* [[Prime Minister of Ethiopia|Ethiopia]]
* [[Prime Minister of Gabon|Gabon]]
* [[President of the Gambia|The Gambia]]
* [[President of Ghana|Ghana]]
* [[List of prime ministers of Guinea|Guinea]]
* [[List of prime ministers of Guinea-Bissau|Guinea-Bissau]]
* [[List of heads of government of Ivory Coast|Ivory Coast]]
* [[رؤساء كينيا]]
* [[List of prime ministers of Lesotho|Lesotho]]
* [[President of Liberia|Liberia]]
* [[رؤساء وزراء ليبيا]]
* [[Prime Minister of Madagascar|Madagascar]]
* [[رئيس مالاوى]]
* [[List of prime ministers of Mali|Mali]]
* [[List of prime ministers of Mauritania|Mauritania]]
* [[Prime Minister of Mauritius|Mauritius]]
* [[رئيس وزرا المغرب]]
* [[List of prime ministers of Mozambique|Mozambique]]
* [[Prime Minister of Namibia|Namibia]]
* [[List of prime ministers of Niger|Niger]]
* [[President of Nigeria|Nigeria]]
* [[Prime Minister of Rwanda|Rwanda]]
* [[List of prime ministers of São Tomé and Príncipe|São Tomé and Príncipe]]
* [[Prime Minister of Senegal|Senegal]]
* [[List of presidents of Seychelles|Seychelles]]
* [[President of Sierra Leone|Sierra Leone]]
* [[List of prime ministers of Somalia|الصومال]]
* [[President of South Africa|South Africa]]
* [[List of heads of state of South Sudan|South Sudan]]
* [[List of heads of government of Sudan|Sudan]]
* [[President of Tanzania|Tanzania]]
* [[List of prime ministers of Togo|Togo]]
* [[رئيس تونس]]
* [[Prime Minister of Uganda|Uganda]]
* [[President of Zambia|Zambia]]
* [[President of Zimbabwe|Zimbabwe]]
|group2 = Other states
|list2 =
* ''[[Prime Minister of the Sahrawi Arab Democratic Republic|Sahrawi Arab Democratic Republic]]''
* ''[[List of presidents of Somaliland|Somaliland]]''
}}
|group3 = Defunct states<br />and governments
|list3 =
* Ashanti Empire
** [[List of rulers of Asante|Monarch]]
* Benin
** [[List of prime ministers of Benin|Prime Minister]]
* Burundi
** [[List of kings of Burundi|King]]
* Central African Empire
** [[Emperor of Central Africa|Emperor]]
* Dahomey
** [[King of Dahomey|King]]
* Egypt
** [[عيلة محمد على]]
*** [[ليستة اسرة محمد على]]
* Ethiopia
** [[امبراطور اثيوبيا]]
*** [[ليستة اباطره اثيوبيا]]
* The Gambia
** [[Prime Minister of the Gambia|Prime Minister]]
* Ghana
** [[Prime Minister of Ghana|Prime Minister]]
* Kenya
** [[Prime Minister of Kenya|Prime Minister]]
* Kingdom of Kongo
** [[Manikongo|Monarch]]
*** [[List of rulers of Kongo|list]]
* Malawi
** [[Prime Minister of Malawi|Prime Minister]]
* Merina Kingdom
** [[List of Imerina monarchs|Monarch]]
* Nigeria
** [[Prime Minister of Nigeria|Prime Minister]]
* Orange Free State
** [[State President of the Orange Free State|State President]]
* Rwanda
** [[List of kings of Rwanda|King]]
* South African Republic
** [[State President of the South African Republic|State President]]
* South Africa
** [[Governor-General of South Africa|Governor-General]]
** [[State President of South Africa|State President]]
** [[Prime Minister of South Africa|Prime Minister]]
* Tunisia
** [[لستة بايات تونس]]
* Zanzibar
** [[List of sultans of Zanzibar|Sultan]]
** [[List of heads of government of Zanzibar|Prime Minister]]
* Zambia
** [[Prime Minister of Zambia|Prime Minister]]
* Zimbabwe
** [[Prime Minister of Zimbabwe|Prime Minister]]
* Zulu Kingdom
** [[List of Zulu kings|King]]
}}<noinclude>
{{توثيق
|content =
{{Collapsible option}}
[[Category:Africa political leader navigational boxes|Africa political leader navigational boxes]]
}}
</noinclude>
170vqkk5i5ivy21oit7gb29iqj5m47m
مصحف عثمان
0
2279402
13009690
12995128
2026-04-21T07:20:57Z
Mnbaav
287184
13009690
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:FirstSurahKoran (fragment).jpg}}
'''مصحف عثمان''' أو '''المصحف الإمام''' هو المصحف اللى جمعه الخليفة الراشد التالت [[عثمان بن عفان]]، و أمر بنسخه وبعت نسخ منه للأمصار الإسلامية.<ref>{{Cite web
| url = https://m.youm7.com/story/2023/7/23/%D9%85%D8%B5%D8%AD%D9%81-%D8%B9%D8%AB%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%83%D9%85-%D9%86%D8%B3%D8%AE%D8%A9-%D8%B5%D8%AF%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D9%86-%D8%A8%D9%8A%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%81%D8%A9-%D9%88%D8%A3%D9%8A%D9%86-%D8%B0%D9%87%D8%A8%D8%AA/6250832
| title = مصحف عثمان.. كم نسخة صدرت من بيت الخلافة و أين ذهبت؟
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://raseef22.net/article/1074811-%D9%85%D8%B5%D8%AD%D9%81-%D8%B9%D8%AB%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%AD%D9%84%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%AD%D8%AB-%D8%B9%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B5%D8%AD%D9%81-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%88%D9%84-%D9%81%D9%8A-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85
| title = مصحف عثمان... رحلة البحث عن المصحف الاولانى فى تاريخ الإسلام
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://shamela.ws/book/11426/88
| title = كتاب الواضح فى علوم القرآن - مصحف عثمان رضى الله عنه
}}</ref>
بعد وفاة [[محمد|النبى محمد]] صلى الله عليه وسلم، [[القرآن]] اتجمع فى مصحف واحد بأمر من الخليفة الاولانى أبو بكر الصديق. ولما الخلافة وصلت لعثمان بن عفان، واتسعت الفتوحات الإسلامية، والصحابة انتشروا فى البلاد المفتوحة يعلموا الناس القرآن كل واحد بقراءته. مع الوقت، الصحابى حذيفة بن اليمان لاحظ إن فى اختلاف بين المسلمين فى القراءة، وبعض الاختلاف ده كان فيه لحن، فبلغ سيدنا عثمان بالموضوع.
سيدنا عثمان أمر وقتها بجمع القرآن على حرف واحد، وبعت لحفصة بنت عمر يطلب منها تسمح له يستخدم المصحف اللى كان معاها. بعد كده أمر بنسخ كذا مصحف علشان يوحد القراءة، وبعت المصاحف دى لكل بلاد المسلمين، وكمان أمر بإعدام أى مصحف يخالف المصحف ده.
سيدنا عثمان بن عفان كون لجنة لكتابة المصحف، كانت مكونة من زيد بن ثابت وعبد الله بن الزبير وسعيد بن العاص وعبد الرحمن بن الحارث بن هشام. وسلمهم المصحف اللى كان عند حفصة، وطلب منهم ينسخوا منه مصاحف. وقال لهم لو اختلفوا فى حاجة فى القرآن، يكتبوها بلسان قريش لأن القرآن نزل بلسانهم. جمع ونسخ المصاحف ابتدى فى اخر سنة 24 هجرية وبدايات سنة 25 هجرية، ومفيش تحديد دقيق للمدة اللى أخدتها اللجنة فى كتابة المصحف.
مصحف عثمان ليه فضل كبير فى تسهيل حفظ القرآن وتلاوته، ومنع الفتنة والخلاف اللى كان حاصل بين القراء، وكمان ساعد فى الحد من انتشار اللحن فى قراية القرآن. غير كده، مصحف عثمان حافظ للمسلمين ترتيب السور والايات زى ما هو موجود دلوقتي، وثبت كتابة القرآن على الرسم العثمانى.
== مصادر ==
[[تصنيف:اسلام]]
c3tfjkngxv6ngfpl4exn2vhthp4aneq
عصر الرعامسه
0
2280332
13009757
13008764
2026-04-21T10:18:24Z
Mnbaav
287184
13009757
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:رمسيس الثاني 01.jpg}}
'''عصر الرعامسه''' هى تسمية لفترة فى [[تاريخ مصر الفرعونيه|تاريخ مصر القديمة]]، وتحديدا فى عصر [[مملكة مصر الجديده|الدولة الحديثة]]، بتضم الفتره الزمنية للأسرتين [[الاسره التسعتاشر|التاسعة عشر]] و<nowiki/>[[الاسرة العشرين|العشرين]]. اتسمت باسم الرعامسة نسبة للى حملوا اسم رمسيس من فراعنة مصر واللى حكموا [[مصر]] لمدة 225 سنة بداية من عهد رمسيس الاولانى سنة 1292 ق.م. ولغاية رمسيس الحداشر واللى انتهى حكمه وانتهى معاه عصر الرعامسة سنة 1069 ق.م.<ref>{{Cite web
| url = https://www.albawabhnews.com/4801635
| title = عصر الرعامسة.. الملوك العظام فى مصر القديمة
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://www.crystalinks.com/New_Kingdom_Egypt.html
| title = New Kingdom of Egypt
}}</ref>
== تاريخ الرعامسة ==
فضل الرعامسة يحكموا مصر على مدار أكتر من قرنين من تاريخها، وقدر فراعنة الرعامسة أنهم يؤسسوا إمبراطورية مترامية الأطراف، وامتدت سلطة ملوك مصر. موطنها الأصلى شرق الدلتا. أما أول ملوك عصر الرعامسة فهو رمسيس الأول.
== ملوك الرعامسة ==
=== ملوك العيله التاسعة عشر ===
* [[رمسيس الاول|رمسيس الأول]]
* [[سيتى الأول]]
* [[رمسيس التانى]]
* [[مرنبتاح]]
* [[امنمسه|آمون مسس]]
* [[سيتى التانى]]
* [[سبتاح|سيبتاح]]
* [[توسرت|تاوسرت]]
=== ملوك العيله العشرين ===
* [[ست ناختى|ست نخت]]
* [[رمسيس التالت]]
* [[رمسيس الرابع]]
* [[رمسيس الخامس]]
* [[رمسيس السادس]]
* [[رمسيس السابع]]
* [[رمسيس التامن]]
* [[رمسيس التاسع]]
* [[رمسيس العاشر]]
* [[رمسيس الحداشر]]
== مصادر ==
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:مصر القديمه]]
9435cup3s22w6cp7f7kh7btpbdcot8y
رئيس الصومال
0
2283961
13009600
13006710
2026-04-20T15:04:50Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: يُنتخب ← بينتخب (2)
13009600
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات منصب رسمى}}
'''رئيس الصومال''' ( صومالى ; ''Madaxaweynaha Soomaaliya'') هو [[راس دوله|رئيس دولة]] [[الصومال]] ، و هو كمان القائد الأعلى للقوات المسلحة الصومالية . الرئيس بييمثل جمهورية الصومال الفيدرالية و وحدة الأمة الصومالية، كما يضمن تطبيق دستور الصومال وحسن سير عمل أجهزة الدولة. حالى، بينتخب رئيس الصومال بشكل مش مباشر من قبل البرلمان الفيدرالى الصومالى . اتعمل منصب رئيس الصومال مع إعلان جمهورية الصومال فى 1 يوليه 1960. و كان أول رئيس هو [[ادم عبد الله عثمان|عدن عبد الله عثمان دار]] ، ويشغل المنصب العاشر الايام دى حسن شيخ محمود
== تاريخ ==
أول رئيس للصومال كان عدن عبد الله عثمان دار، واحد من قادة رابطة الشباب الصومالى ، اللى مسك منصبه فى 1 يوليه سنة 1960، و هو اليوم اللى اتعلنت فيه الصومال جمهورية. و من ساعتها ، مسك المنصب 8 أشخاص تانيين : عبد الرشيد على شرماركى ، [[محمد سياد برى|ومحمد سياد برى]] ، وعلى مهدى ، وعبد القاسم صلاد ، وعبد الله [[عبد الله يوسف احمد|يوسف]] ، وشريف شيخ أحمد ، [[محمد عبد الله محمد|ومحمد عبد الله فرماجو]] ، وحسن شيخ محمود . إضافةً لذلك، الشيخ مختار مسك الرئاسة بالنيابة بين اغتيال شرماركى والانقلاب ، و اتولا عدن مدوبى الرئاسة بالنيابة بعد استقالة يوسف سنة 2008.شريف شيخ أحمد مسك منصبه فى 31 يناير 2009، بعد انتخابه فى الانتخابات الرئاسية اللى جرت فى يناير 2009. وانتهت ولاية أحمد كرئيس للصومال رسمى فى اغسطس 2012، بالتزامن مع انتهاء ولاية الحكومة الاتحادية الانتقالية وبدء عمل الحكومة الاتحادية الصومالية . وخلفه فى المنصب الجنرال موسى حسن ، اللى كان يشغل المنصب بصفة مؤقتة.<ref name="Softsp">{{استشهاد ويب|عنوان=Office of the Somali Parliament|مسار=http://www.somaligov.net/The%20Parliament.html|ناشر=Office of the Somali Parliament|تاريخ-الوصول=24 August 2012|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20120714005116/http://www.somaligov.net/The%20Parliament.html|تاريخ-الأرشيف=2012-07-14|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20120714005116/http://www.somaligov.net/The%20Parliament.html}}</ref>
الرئيس حسن شيخ محمود مسك منصبه فى 16 سبتمبر 2012، بعد انتخابه فى الانتخابات الرئاسية فى 10 سبتمبر 2012.<ref name="Gsfpehsmap">{{استشهاد بخبر
| عنوان = Somalia Federal Parliament elects Hassan Sheikh Mohamud as President
| مسار = http://www.garoweonline.com/artman2/publish/Somalia_27/Somalia_Federal_Parliament_elects_Hassan_Sheikh_Mohamud_as_President.shtml
| تاريخ الوصول = 10 September 2012
| عمل = Garowe Online
| تاريخ = 10 September 2012
| مسار أرشيف = https://web.archive.org/web/20120913095606/http://www.garoweonline.com/artman2/publish/Somalia_27/Somalia_Federal_Parliament_elects_Hassan_Sheikh_Mohamud_as_President.shtml
| تاريخ أرشيف = 13 September 2012
| archive-date = 2012-09-13
| archive-url = https://web.archive.org/web/20120913095606/http://www.garoweonline.com/artman2/publish/Somalia_27/Somalia_Federal_Parliament_elects_Hassan_Sheikh_Mohamud_as_President.shtml
| url-status = dead
}}</ref>
== مؤهلات و انتخاب ==
علشان المرشح يبقا رئيس الصومال، لازم عليه:
(أ) يكون مواطن صومالى ومسلم؛
(ب) ما يقلش عمره عن 40 سنه ؛
(ج) امتلاك المعرفة أو الخبرة اللى ليها صله بالوظيفة؛
(د) يكون سليم العقل؛ و
(هـ) ما حصلتش إدانته من محكمة بجريمة كبرى.
انتخابات الرئيس لازم تبتدى قبل ما مدة الرئيس الحالى تخلص بـ30 يوم على الأقل، أو خلال 10 أيام من خلوّ المنصب، ولازم تخلص خلال 30 يوم من بداية الانتخابات.
وأسماء المرشحين لازم تتعلن فى مكتب البرلمان خلال أول 10 أيام من الفترة دي، على إن الانتخابات تكتمل خلال الـ20 يوم اللى فاضلين.
زمان كان الرئيس بيتنتخبه أعضاء البرلمان الصومالي، حسب الشروط، واللى هم مؤهلين إنهم يكونو أعضاء فى البرلمان.
== مدة الولاية ==
بينتخب الرئيس لفترة ولاية مدتها 4 سنين . من سنة 2021، مافيش حدود لعدد الولايات الرئاسية فى دستور الصومال .<ref name="termlimits">{{استشهاد ويب|عنوان=Circumvention of Term Limits Weakens Governance in Africa|مسار=https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الوصول=2023-05-06|صحيفة=Africa Center for Strategic Studies|مؤلف=Cook|الأول=Candace|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230506143804/https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الأرشيف=2023-05-06|مؤلف2=Siegle|الأول2=Joseph|url-status=live}}</ref> تستمر ولاية الرئيس الحالى لحد يتولى الرئيس المنتخب منصبه. عند توليه منصبه، يؤدى الرئيس اليمين قدام البرلمان ؛
أُقسم بالله العظيم إنى هأدى مهامى بأمانة وبما يحقق مصلحة الوطن والشعب والدين، و إنى هالتزم بالدستور وبقوانين البلد التانية.
== الواجبات والمسؤوليات ==
ملخص للواجبات:
* تعيين رئيس الوزراء
* العمل كقائد أعلى للقوات المسلحة الصومالية ؛
* إعلان حالة الطوارئ والحرب حسب القانون،
* تعيين وعزل قادة القوات على مستوى الحكومة الاتحادية بناء على توصية مجلس الوزراء؛
* إقالة الوزراء ووزراء الدولة ونواب الوزراء بناء على توصية رئيس الوزراء؛
* التوقيع على مشاريع القوانين اللى أقرها البرلمان الاتحادى لتحويلها لقوانين نافذة؛
* افتتاح مجلس الشعب فى البرلمان الاتحادي؛
* عقد جلسة سنوية مع مجلس الشعب التبع لبرلمان الاتحادي؛
* تعيين رئيس المحكمة الدستورية، والمحكمة العليا، وغيرهم من القضاة على مستوى الحكومة الاتحادية بناء على توصية لجنة الخدمة القضائية؛
* تعيين كبار مسؤولى الحكومة الاتحادية ورؤساء مؤسسات الحكومة الاتحادية بناء على توصية مجلس الوزراء؛
* تعيين [[سفير|السفراء]] والمفوضين الساميين بناء على توصية مجلس الوزراء؛
* استقبال الدبلوماسيين والقناصل الأجانب؛
* منح الأوسمة الرسمية بناء على توصية مجلس الوزراء؛
* حل مجلس الشعب التبع لبرلمان الاتحادى عند انتهاء ولايته،و ده يستدعى إجراء انتخابات جديدة؛
* العفو عن المجرمين وتخفيف الأحكام بناء على توصية لجنة الخدمة القضائية؛ و
* التوقيع على المعاهدات الدولية اللى يقترحها مجلس الوزراء ويوافق عليها مجلس الشعب فى البرلمان الاتحادى.
== شوف كمان ==
* [[الصومال]]
** السياسة فى الصومال
** رئيس وزراء الصومال
** نائب رئيس الصومال
* شاغلين المناصب
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{Somalia topics}}
{{Presidents of Somalia}}
{{Heads of state and government of Africa}}
[[تصنيف:حكومة الصومال]]
[[تصنيف:روسا الصومال]]
5j8ydo0kcd2hncmwwbvjk6eu010anap
احمد شيبه
0
2290994
13009680
12981994
2026-04-21T02:53:47Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009680
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مغنيين}}
'''احمد شيبه''' واسمه بالكامل '''أحمد محمد عبد الرحمن شيبة'''<ref>[https://cbc-eg.com/topic/5/%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%B4%D9%8A%D8%A8%D8%A9_%D9%8A%D9%83%D8%B4%D9%81_%D8%B9%D9%86_%D8%B9%D9%85%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%AD%D9%82%D9%8A%D9%82%D9%8A_CBC أحمد شيبة يكشف عن عمره الحقيقي] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190725170732/https://cbc-eg.com/topic/5/%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%B4%D9%8A%D8%A8%D8%A9_%D9%8A%D9%83%D8%B4%D9%81_%D8%B9%D9%86_%D8%B9%D9%85%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%AD%D9%82%D9%8A%D9%82%D9%8A_CBC |date=2019-07-25 }} {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20190725170732/https://cbc-eg.com/topic/5/%D8%A3%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%B4%D9%8A%D8%A8%D8%A9_%D9%8A%D9%83%D8%B4%D9%81_%D8%B9%D9%86_%D8%B9%D9%85%D8%B1%D9%87_%D8%A7%D9%84%D8%AD%D9%82%D9%8A%D9%82%D9%8A_CBC|date=25 يوليه 2019}}</ref> هو مطرب شعبى [[مصر]]ى من مواليد مدينة الإسكندرية [[القبارى|بمنطقة القبارى]]، كانت بداية مشواره الغنائى فى سن 18 بالإضافة لكونه كان بيشغل بالأعمال الحرفية.<ref>[https://www.elmogaz.com/266258 جريدة الموجز] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20170731012330/http://www.elmogaz.com/node/266258|date=31 يوليه 2017}}</ref>
ظهر شيبه فى الفيلم اللى قام ببطولة الفنان [[محمود عبد المغنى]] المعروف بأسم [[النبطشى]] حيث خرج شيبة بأغنية اللى ذاع صيتها وبعدها انتشرت أغنية '''اللى منى''' مرة تانيه.
مع بداية سنة [[2016]] ظهر شيبه وازداد عدد جمهوره و حقق نجاح كبير فى مصر وذاع صيته فى العالم العربى وبالخصوص لما طرح أغنية '''[[اه لو لعبت يا زهر]]''' اللى هيا حسب يات فيلم [[اوشن 14|أوشن 14]]، و تخطت الأغنية على يوتيوب اكتر من 523 مليون مشاهد.<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=0I9-NJZ8Vxk رابط الأغنية على يوتيوب] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20161209121644/https://www.youtube.com/watch?v=0I9-NJZ8Vxk&app=desktop|date=09 ديسمبر 2016}}</ref>
== أشهر أغانيه ==
* انا مش فاضلكم
* من خاف سلم
* سيبونا بقى بحالنا تتر النهاية لمسلسل [[زلزال]].
* 6 وشوش
* يعلم ربنا <small>تتر النهاية لمسلسل نسر الصعيد</small><ref>[https://www.youm7.com/story/2018/4/20/%D8%A3%D8%BA%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D9%85%D8%B3%D9%84%D8%B3%D9%84-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86-%D9%86%D8%B3%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%B9%D9%8A%D8%AF-%D8%AA%D8%B1%D9%86%D8%AF-%D8%B1%D9%82%D9%85-%D9%88%D8%A7%D8%AD%D8%AF-%D8%B9%D9%84%D9%89/3755322 أغنية مسلسل محمد رمضان "نسر الصعيد" ترند رقم واحد على اليوتيوب] موقع جريدة [[اليوم السابع]] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20181108224531/https://www.youm7.com/story/2018/4/20/أغنية-مسلسل-محمد-رمضان-نسر-الصعيد-ترند-رقم-واحد-على/3755322|date=08 نوفمبر 2018}}</ref>
* [[اه لو لعبت يا زهر]] <small>من فيلم [[اوشن 14]].</small>
* الفقر والجدعنة
* فارس <small>بمشاركة [[زاب ثروت]].</small>
* سنا السكينة
* بيحسدونى لما بضحك. <small>للمطرب السورى [[جورج وسوف]].</small>
* عشان معيش
* خلى عينك وسط راسك
* خلونى ساكت
* امسك حرامى <small>من فيلم المواطن برص</small>
* انا مش هافية
* بنضحك غلب <small>من فيلم البرنسيسة</small>
* ليالينا
* حكم القوي
* الرجولة فى خطر
* اللى منى مزعلنى
* ده جناة ابي
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مواليد فى الإسكندرية]]
[[تصنيف:مقالات تستعمل روابط فنية ببيانات من ويكى داتا]]
[[تصنيف:صفحات بيها بيانات ويكى بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P3136]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P345]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P1412]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P103]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P1303]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P569]]
[[تصنيف:صفحات بيها مراجع ويكى بيانات]]
[[تصنيف:مغنيين مصريين]]
[[تصنيف:اسكندرانيه]]
4rbcakcao17i997ss3zyic41rpjjlab
اتلانتس (مكوك فضاء)
0
2292287
13009629
13009404
2026-04-20T19:25:24Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009629
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مكوك فضا}}
'''مكوك الفضاء ''أتلانتس''''' '''Space Shuttle ''Atlantis''''' (رمز المركبة المدارية: '''OV-104''' ) هو مركبة مدارية تبع وكالة [[ناسا]] ، وكالة استكشاف الفضاء التبع لولايات المتحدة الامريكانيه . صنعت ''أتلانتس'' من قبل شركة روكويل الدولية فى جنوب كاليفورنيا ، وسلمت لمركز كينيدى للفضاء فى شرق [[فلوريدا]] فى ابريل 1985. ''أتلانتس'' هو رابع مكوك فضائى عامل، وقبل الأخير من مكوك الفضاء اللى اتبنا .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Respecting Atlantis as the shuttle faces retirement|مسار=http://www.spaceflightnow.com/shuttle/sts132/100511atlantis/|ناشر=Spaceflight Now|تاريخ-الوصول=May 13, 2010|تاريخ=May 11, 2010|مؤلف=Justin Ray|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190203202308/https://spaceflightnow.com/shuttle/sts132/100511atlantis/|تاريخ-الأرشيف=2019-02-03|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190203202308/https://spaceflightnow.com/shuttle/sts132/100511atlantis/}}</ref> كانت رحلته الأولى STS-51-J، اللى اتعملت فى الفترة من 3 ل7 اكتوبر 1985.
== مواصفات ==
[[ملف:Atlantis_silhouette.jpg|يسار|تصغير|مكوك الفضاء ''أتلانتس'' وقت عبوره [[شمس|الشمس]]]]
* الوزن (مع 3 محركات رئيسية للمكوك): 68,635 كيلوجرام (151,314) رطل)
* الطول: 37.2 م (122 قدم)
* الطول: 17.2 م (56 قدم)
* طول الجناحين: 23.7 م (78 قدم)
* تم إنجاز مشروع ''أتلانتس'' فى نصف الوقت اللى استغرقه بناء Space Shuttle بالتقريب .<ref>{{استشهاد بخبر
| title = Atlantis takes off on final mission
| publisher = CBC News
| date = May 14, 2010
| url = https://www.cbc.ca/news/science/atlantis-takes-off-on-final-mission-1.871559
| accessdate = February 25, 2023
}}</ref>
* لما خرجت من مصنع تجميع بالمدايل، بلغ وزنها 68,635 كيلوجرام (151,314) كان وزن ''أتلانتس'' حوالى 3.5 short tons (3.2 ت) أخف من ''كولومبيا'' .
[[ملف:STS-27metalmelt.jpg|يسار|تصغير|طلاء ألومنيوم منصهر على الجانب السفلى للجناح الأيمن ' ''أتلانتس'' ( STS-27 )]]
[[ملف:STS-132_Atlantis_at_ISS_1.jpg|يسار|تصغير|رست مكوك الفضاء ''أتلانتس'' فى [[محطة الفضاء الدوليه|محطة الفضاء الدولية]] خلال مهمة STS-132]]
[[ملف:Space_Shuttle_Atlantis_launches_on_STS-132.jpg|يسار|تصغير|تتجه ''أتلانتس'' نحو مدار الأرض فى بداية مهمة STS-132]]
[[ملف:STS-132_Liftoff_Space_Shuttle_Atlantis.ogv|وقت التصغير=21|تصغير|إطلاق مكوك الفضاء STS-132]]
[[ملف:STS-135_Atlantis_and_Southern_Lights.jpg|يسار|تصغير|رست مكوك الفضاء ''أتلانتس'' بمحطة [[محطة الفضاء الدوليه|الفضاء الدولية]] للمرة الأخيرة]]
[[ملف:Kennedy_Space_Center_(11655405446).jpg|يسار|تصغير|عرض ''أتلانتس'' فى مجمع زوار مركز كينيدى للفضاء]]
تعرض ''مركبة أتلانتس'' الايام دى فى مجمع زوار مركز كينيدى للفضاء .<ref>{{استشهاد بخبر
| last = Pearlman
| first = Robert Z.
| date = 2025-07-04
| title = Trump's signing of 'One Big Beautiful Bill' includes $85 million to move space shuttle Discovery from Smithsonian to Texas
| url = https://www.space.com/space-exploration/space-shuttle/trumps-signing-of-one-big-beautiful-bill-includes-usd85-million-to-move-space-shuttle-discovery-from-smithsonian-to-texas
| accessdate =
| work = Space
| language = en
}}</ref><ref>{{استشهاد بخبر
| title = NYC, L.A., Kennedy Space Center, Smithsonian to get the 4 retired space shuttles
| url = http://content.usatoday.com/communities/ondeadline/post/2011/04/kennedy-space-center-air-and-space-museum-likely-to-get-2-of-the-4-retiring-shuttle-vehicles/1
| work = USA Today
| date = April 12, 2011
}}</ref> أعلن مدير وكالة ناسا، [[تشارلز بولدين|تشارلز بولدن،]] القرار ده فى فعالية للموظفين أُقيمت فى 12 ابريل 2011، لإحياء الذكرى الثلاثين لأول رحلة مكوك فضائى : "أول، هنا فى مركز كينيدى للفضاء، حيث انطلقت كل رحلات المكوك الفضائى و كتير من رحلات الفضاء البشرية التاريخية التانيه، سنعرض صديقتى القديمة، ''أتلانتس'' ".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Space shuttle retirement museums announced|مسار=http://www.spaceflightnow.com/shuttle/sts134/110412museums/|ناشر=Spaceflight Now|تاريخ-الوصول=April 13, 2011|تاريخ=April 12, 2011|مؤلف=William Harwood|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20110415063717/http://www.spaceflightnow.com/shuttle/sts134/110412museums/|تاريخ-الأرشيف=2011-04-15|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110415063717/http://www.spaceflightnow.com/shuttle/sts134/110412museums/}}</ref><ref name="ares3">{{استشهاد ويب|عنوان=Homes of Retired Space Shuttle Orbiters Announcement by NASA Admin Charlie Bolden|مسار=https://www.youtube.com/watch?v=v_iqc-FbRaw|ناشر=SpaceflightNews.net|تاريخ-الوصول=June 23, 2011|تاريخ=April 12, 2011|مؤلف=Matthew Travis|مسار-الأرشيف=https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211211/v_iqc-FbRaw|تاريخ-الأرشيف=December 11, 2021|url-status=live}}</ref>
[[ملف:STS125_crew_portrait1.jpg|تصغير|أفراد طاقم مهمة صيانة تلسكوب هابل الأخيرة، STS-125، يقفو لالتقاط صورة على سطح حاملة الطيارات ''أتلانتس'']]
== صور ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|[[ملف:STS51J_First_Flight_of_Atlantis.jpg|125x125بك]]
|[[ملف:Magellan_deploy.jpg|126x126بك]]
|[[ملف:Atlantis_underside_STS-117.jpg|192x192بك]]
|[[ملف:Space_Shuttle_Atlantis_landing_at_KSC_following_STS-122.jpg|188x188بك]]
|-
| <small>انطلاق الرحلة الأولى لمكوك ''أتلانتس'' ومهمة STS-51-J</small>
| <small>إطلاق مسبار ''ماجلان'' الفضائى ل[[فينوس|كوكب الزهرة]] على مهمة STS-30</small>
| <small>منظر من أسفل مكوك ''أتلانتس'' خلال مهمة STS-117 وقت اقترابه من محطة الفضاء الدولية و تنفيذه مناورة الالتقاء.</small>
| <small>هبوط مكوك ''أتلانتس'' فى مركز كينيدى للفضاء عقب مهمة STS-122</small>
|-
|[[ملف:STS-112_Atlantis_carrying_S1_truss.jpg|190x190بك]]
|[[ملف:STS-125_Atlantis_Liftoff.jpg|191x191بك]]
|[[ملف:STS115_Atlantis_undock_ISS.jpg|189x189بك]]
|[[ملف:Shuttle-atlantis.jpg|268x268بك]]
|-
| <small>''أتلانتس'' تحمل الجزء S1 من هيكل الدعم فى مهمة STS-112</small>
| <small>تتجه مركبة ''أتلانتس'' وطاقمها فى مهمة STS-125 نحو مدار الأرض للالتقاء بتلسكوب هابل الفضائي</small>
| <small>مكوك الفضاء ''أتلانتس'' بعد انفصاله عن محطة الفضاء الدولية فى 17 سبتمبر 2006</small>
| <small>هبوط مكوك الفضاء ''أتلانتس'' سنة 1997، فى نهاية مهمة STS-86</small>
|-
|[[ملف:Atlantis_on_Shuttle_Carrier_Aircraft.jpg|161x161بك]]
|[[ملف:STS-79_rollout.jpg|125x125بك]]
|[[ملف:Atlantis_overheadview_STS115.jpg|189x189بك]]
|[[ملف:STS-125_May_17_EVA.jpg|189x189بك]]
|-
| <small>''أتلانتس'' فوق طياره حاملة المكوك الفضائى سنة 1998</small>
| <small>صورة علوية لمركبة ''أتلانتس'' هيا تستقر على منصة الإطلاق المتنقلة قبل مهمة STS-79</small>
| <small>صورة جوية لمركبة ''أتلانتس'' خلال مهمة STS-115 ، كما سجلها واحد من أفراد طاقم البعثة 13 على محطة الفضاء الدولية.</small>
| <small>تلسكوب هابل الفضائى على ''مكوك أتلانتس'' خلال مهمة STS-125</small>
|-
|[[ملف:STS-135_begins_takeoff.jpg|191x191بك]]
|[[ملف:STS-135_landing_cropped.jpg|181x181بك]]
|[[ملف:Atlantis_welcome_home_ceremony_outside_the_OPF_July_22.png|226x226بك]]
|[[ملف:Atlantis_at_KSC_Visitor_Complex.JPG|300x300بك]]
|-
| <small>الإطلاق الأخير لمكوك ''أتلانتس'' فى بداية مهمة STS-135</small>
| <small>الهبوط الأخير لمركبة ''أتلانتس'' فى نهاية مهمة STS-135</small>
| <small>أُقيم حفل استقبال للمركبة الفضائية ''أتلانتس'' فى منشأة معالجة المركبات المدارية بعد انتهاء مهمة STS-135.</small>
| <small>مجسم ''أتلانتس'' فى عرضه الأخير فى مجمع زوار مركز كينيدى للفضاء</small>
|
|}
=== شارات التكريم والمهمة ===
{| class="wikitable" style="text-align:center; margin:0em auto; font-size:100%; width:100%"
!colspan=7| NASA Orbiter Tribute for Space Shuttle ''Atlantis''
|-
!colspan=7|[[File:Space Shuttle Atlantis Tribute2.jpg|center|600x600px]]
|-
!colspan=7| Mission insignia for ''Atlantis'' flights
|-
|[[File:Sts-51-j-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-61-b-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:STS-61-G_patch.png|center|100x100px]]
|
|[[File:Sts-27-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-30-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-34-patch.png|center|100x100px]]
|-
| '''[[STS-51-J]]'''
| '''[[STS-61-B]]'''
| '''[[STS-61-G]]*'''
| '''[[STS-61-J]]*'''
| '''[[STS-27]]'''
| '''[[STS-30]]'''
| '''[[STS-34]]'''
|-
|[[File:Sts-36-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:STS-38 patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:Sts-37-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-43-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-44-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-45-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-46-patch.png|center|100x100px]]
|-
| '''[[STS-36]]'''
| '''[[STS-38]]'''
| '''[[STS-37]]'''
| '''[[STS-43]]'''
| '''[[STS-44]]'''
| '''[[STS-45]]'''
| '''[[STS-46]]'''
|-
|[[File:Sts-66-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-71-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-74-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:Sts-76-patch.png|center|100x100px]]
|[[File:STS-79 patch.svg|center|110x110px]]
|[[File:Sts-81-patch.png|center|110x110px]]
|[[File:STS-84 patch.svg|center|100x100px]]
|-
| '''[[STS-66]]'''
| '''[[STS-71]]'''
| '''[[STS-74]]'''
| '''[[STS-76]]'''
| '''[[STS-79]]'''
| '''[[STS-81]]'''
| '''[[STS-84]]'''
|-
|[[File:Sts-86-patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:Sts-101-patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:Sts-106-patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:Sts-98-patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:Sts-104-patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:STS-110 patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:STS-112 Patch.svg|center|100x100px]]
|-
| '''[[STS-86]]'''
| '''[[STS-101]]'''
| '''[[STS-106]]'''
| '''[[STS-98]]'''
| '''[[STS-104]]'''
| '''[[STS-110]]'''
| '''[[STS-112]]'''
|-
|[[File:STS-115 patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:STS-117 patch new2.svg|center|100x100px]]
|[[File:STS-122 patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:STS-125 patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:STS-129 patch.png|center|100x100px]]
|[[File:STS-132 Patch.svg|center|100x100px]]
|[[File:STS-135 Patch.svg|center|100x100px]]
|-
| '''[[STS-115]]'''
| '''[[STS-117]]'''
| '''[[STS-122]]'''
| '''[[STS-125]]'''
| '''[[STS-129]]'''
| '''[[STS-132]]'''
| '''[[STS-135]]'''
|}
* Mission canceled following the [[Space Shuttle Challenger disaster|''Challenger'' disaster]].
== فى وسايل الإعلام ==
* يتناول فيلم ''SpaceCamp'' اللى صدر سنة 1986 قصة طاقم من الطلاب فى معسكر الفضاء الامريكانى اللى تم إطلاقهم عن طريق ال غلط لالفضاء على مركبة ''أتلانتس الفضائية'' .
* تتضمن رواية ''الأرض'' اللى كتبها [[ديفيد برين]] سنة 1990 ''مدينة أطلانتس'' ، اللى اتصورا على أنها عالقة فى [[جزيره القيامه|رابا نوى]] تكريم لرواية جى هارى ستاين المتسلسلة ''"شاتل داون"'' ، اللى اتنشرت سنة 1980.
* تظهر ''أتلانتس'' فى فيلم الخيال العلمى ''[[ديب امباكت|Deep Impact]]'' لسنة 1998، حيث يتم استخدامها لنقل رواد الفضاء لالمركبة الفضائية "المسيح" اللى تدور فى المدار فى بداية مهمة اعتراض المذنب.
* كما ظهرت ''أتلانتس'' فى فيلم الخيال العلمى ''[[ارمجدون|Armageddon]]'' سنة 1998، وتم تدميرها فيه، اللى صدر بعد شهرين بالتقريب من فيلم Deep Impact.
* ''أتلانتس'' هيا موقع وعنوان الحلقة 2 من الموسم 1 من التكملة المُعاد إحياؤها للمسلسل التلفزيونى <i id="mwBgU">Quantum Leap ، واللى تتميز بمهمة خيالية تدور أحداثها بين المهمتين الحقيقيتين لعامى 1997 و2000 (STS-86 وSTS-101).
* ظهرت ''أتلانتس'' فى حلقة "مخطوف" ' البرنامج البريطانى ''تشاكلفيجن'' ، كان بول وبارى تشاكل يبحثان عن دان الشاحنة، لكن سيدة أرجعت توجيههما لمكوك الفضاء ''أتلانتس'' ؛ تم استخدام لقطات من STS-45 .
* ظهرت مركبة فضائية ذات زعانف مزدوجة مستوحاة من ''أطلانتس'' فى فيلم الأنمى لسنة 2010 بعنوان ''Metal Fight Beyblade vs the Sun: Sol Blaze, the Scorching Hot Invader .''
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
{{Social links}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مركبات فضائيه]]
[[تصنيف:ملاحه فضائيه]]
[[تصنيف:فضاء]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
gris7v3dcmtjc7pxafqgoabsqs25v5i
ابيجايل (مغنيه)
0
2292493
13009620
13001963
2026-04-20T18:32:06Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009620
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{ويكى|تاريخ=مارس 2026}}
{{معلومات مغنيين}}
'''أبيجيل''' (اسمها الكامل '''أبيجيل زيجا''' ) هيا فنانة مزيكا إلكترونية إنجليزية. و برزت لأول مرة بأغنية "I Feel You" اللى صدرت سنة 1992.<ref name="Torreano">{{استشهاد ويب|عنوان=Biography: Abigail|مسار=https://www.allmusic.com/artist/abigail-p165282/biography|ناشر=[[AllMusic]]|تاريخ-الوصول=18 October 2010|مؤلف=Torreano|الأول=Bradley|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20101112040903/http://allmusic.com/artist/abigail-p165282/biography|تاريخ-الأرشيف=2010-11-12|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20101112040903/http://allmusic.com/artist/abigail-p165282/biography}}</ref>
== الأغانى ==
=== ألبومات ===
* 1995: ''Feel Good'' (Klone Records)
* 2006: العودة ''ل الوطن...'' ''مرة تانيه'' (مزيكا قلق الأداء)
* 2010: ''اهدئى يا نفسي''
* 2014: ''عام آخر''
=== اغانى منفرده ===
* 1992: "أشعر بك" ( لاف ديكيد بمشاركة غيل) (أول أراوند ذا وورلد) – المركز 34 فى المملكة المتحدة
* 1993: " هل ممكن يكون سحر ؟" (تسجيلات كلون)
* 1993: " Constant Craving " (Klone Records)
* 1994: " فقدان دينى " (تسجيلات كلون)
* 1994: " [[تنبعث منه رائحة روح المراهقه|Smells Like Teen Spirit]] " (Klone Records) – المركز 29 فى المملكة المتحدة
* 1994: "ألا عايزه تعرف؟" (ZYX Music) – المركز 94 فى المملكة المتحدة
* 1995: "Constant Craving 95" (ZYX Music)
* 1996: "Night Moves On" (Pulse-8 Records)
* 1997: ''ألبوم The Double Take EP'' (Klone Records)
* 1999: "دع الفرح يرتفع" (تسجيلات إنترهيت)
* 2000: " If It Don't Fit " (Groovilicious Records)
* 2001: "You Set Me Free" (Groovilicious Records)
* 2003: "السقوط" (إصدار مستقل)
* 2005: "سونغبيرد" (Beatport.com)
* 2006: "Lay Down" (مع فرقة 10 Monkeys) (Eden Music)
* 2009: " Forever Young " (دى جى بيل بينيت بمشاركة أبيجيل)
* 2013: "الاستسلام" (بوفير وبارونا بمشاركة أبيجيل) (كاريلو ميوزيك)
* 2015: "Let the Joy Rise" (أبيجيل بالتعاون مع دى جى توى أرمادا ودى جى غرايند) (سويشكرافت)
* 2016: "فبراير - قبلتنا الأخيرة" (دى جى جو جوثرو بمشاركة أبيجيل) (سويشكرافت)
=== مزيكا تانيه ===
* "AM Radio" (تم إصداره للفائز فى فريق الترويج لأجهزة iPod)
* تم إصدار أغنية "In Spite of You" للفائز فى فريق التسويق على جهاز iPod
* تم إصدار أغنية "You Came (Rehearsal)" للفائز بفريق الترويج على منصة iPod
* لم يتم إصدار أغنية "Magical Make Believe" مطلق، و تم تسريبها على الإنترنت عن طريق ال غلط من قبل المنتج
* لم يتم إصدار أغنية "That's Where I'll Be" رسمى، لكن مقاطع منها كانت متاحة على موقعها الإلكترونى.
* تم إصدار أغنية "You Set Me Free (acoustic)" للأشخاص اللى انضموا لقائمتها البريدية فى خريف/شتاء 2010
== جوايز ==
مجلة <i id="mwdg">DMA - جوايز هيئة مزيكا الرقص Hi-NRG
[[تصنيف:مغنيات]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
[[تصنيف:Articles with short description]]
eon4h5wzvgpg9ub9wfn3fn7sktsak7g
مستخدم:Nzxcbm
2
2292502
13009659
13009154
2026-04-20T22:16:41Z
Mnbaav
287184
13009659
wikitext
text/x-wiki
== مقالات عملتها ==
<div style="column-count:3;-moz-column-count:3;-webkit-column-count:3">
* [[حادثة تشى تشى جيما|حادثة تشي تشي جيما]]
* [[مناطق اسيا]]
* [[ثقافة دير تاسا]]
* [[عصر الرعامسه|عصر الرعامسة]]
* [[لوحة الاربعمائة عام]]
* [[الاعلانات]]
* [[التجاهل التكتيكى|التجاهل التكتيكي]]
* [[مجتمع الانترنت]]
* [[تعديل ما بعد الترجمه|تعديل ما بعد الترجمة]]
* [[البلاط الملكى|البلاط الملكي]]
* [[النمس الفرعونى|النمس الفرعوني]]
* [[تاج خبرش]]
* [[حلقة اوزيماندياس (بريكينج باد)]]
* [[لستة الطيارات المدنيه فى مصر|ليستة الطيارات المدنية في مصر]]
* [[يا نبى سلام عليك (اغنيه)|يا نبي سلام عليك (اغنية)]]
* [[قناع جاى فوكس|قناع جاي فوكس]]
* [[جندى مجهول|جندي مجهول]]
* [[الاراضى الزراعيه|الاراضي الزراعية]]
* [[اللجان الالكترونيه|اللجان الالكترونية]]
* [[الانونيموس]]
* [[سيف خوبيش]]
* [[مصحف عثمان]]
* [[مناجاة النبى يونس|مناجاة النبي يونس]]
* [[نيميسيو اوسيجويرا سرفانتس]]
* [[الموقع الكروموسومى|الموقع الكروموسومي]]
* [[الملك سيزوستريس]]
* [[هيدرا ليرنا]]
* [[العمليه العسكريه الامريكيه فى فنزويلا 2026|العملية العسكرية الامريكية في فنزويلا 2026]]
* [[مبدأ مونرو]]
* [[الامارات المتصالحه|ساحل القراصنة]]
* [[الكرام الكاتبين]]
* [[الساحل البربرى|الساحل البربري]]
* [[الخيل المصرى|الخيل المصري]]
* [[الريد بيل]]
* [[الاباده الجماعيه فى غزه|الابادة الجماعية في غزة]]
* [[شرعية اسرائيل]]
* [[الجاريه رصد|الجارية رصد]]
* [[كتاب الفراعنه: امبراطورية الرعامسه|كتاب الفراعنة: امبراطورية الرعامسة]]
* [[تاريخ اللغه العربيه فى مصر|تاريخ اللغة العربية في مصر]]
* [[ياعم عربى (اغنيه)|ياعم عربي (اغنية)]]
* [[ايمن حسن]]
* [[ايمن سويد]]
* [[لوليتا اكسبريس]]
* [[جزيرة ليتل سانت جيمس]]
* [[ملفات ابستين]]
* [[جاك سبارو]]
* [[سلسلة افلام قراصنة الكاريبى|سلسلة افلام قراصنة الكاريبي]]
* [[چيفرى ايپستين|جيفري ابستين]]
* [[جيل بيتا]]
* [[جيل ألفا]]
* [[جيل زد]]
* [[الريف المصرى|الريف المصري]]
* [[ساتوشى ناكاموتو|ساتوشي ناكاموتو]]
* [[الريف]]
* [[النظام العالمى الجديد|النظام العالمي الجديد]]
* [[نظرية مؤامرة النظام العالمى الجديد|نظرية مؤامرة النظام العالمي الجديد]]
* [[كتاب النبوءات لنوستراداموس]]
* [[المتنورين]]
* [[فرس]]
* [[بلاد الشام]]
* [[المستيزو]]
* [[التنمر الالكترونى|التنمر الالكتروني]]
* [[الانوناكى|الانوناكي]]
* [[سليمان الجوسقى|سليمان الجوسقي]]
* [[اروقة الازهر]]
* [[ريمونتادا]]
* [[نقش وادى رم الهيروغليفى|نقش وادي رم الهيروغليفي]]
* [[مصادر تاريخ مصر القديمه|مصادر تاريخ مصر القديمة]]
* [[المنظمه الواجهه|المنظمة الواجهة]]
* [[اوروبا اللاتينيه|اوروبا اللاتينية]]
* [[اوروبا الجرمانيه|اوروبا الجرمانية]]
* [[تفجير مدينة اوكلاهوما]]
* [[متلازمة ستوكهولم]]
* [[متلازمة ليما]]
* [[كتاب القواعد المصريه|كتاب القواعد المصرية]]
* [[القبطيه البحيريه|القبطية البحيرية]]
* [[سكوبى دو|سكوبي دو]]
* [[مسدس صوت]]
* [[دول الستان]]
* [[رواية الخيميائى|رواية الخيميائي]]
* [[فكره|فكرة]]
* [[الطباعه الحجريه|الطباعة الحجرية]]
* [[الخيمياء]]
* [[الحركه الثقافيه|الحركة الثقافية]]
* [[نقوش سرابيط الخادم]]
* [[العالم الجديد]]
* [[قناع]]
* [[رادار الفتحه الاصطناعيه|رادار الفتحة الاصطناعية]]
* [[الكتابه الابداعيه|الكتابة الابداعية]]
* [[الشرق الاوسط و شمال افريقيا|الشرق الاوسط وشمال افريقيا]]
* [[الافتتان]]
* [[المشى على الحبل المشدود|المشي على الحبل المشدود]]
* [[فروع نهر النيل فى مصر|فروع نهر النيل في مصر]]
* [[القوميه الشامله|القومية الشاملة]]
* [[الانبياء المذكورين فى القرآن|الانبياء المذكورين في القرآن]]
* [[الامه|الامة]]
* [[كلنا بوشين (اغنيه)|كلنا بوشين (اغنية)]]
* [[مصر (قصيده)|مصر (قصيدة)]]
</div>
dvkr3weehh7wzesmxpelm45stqmdr01
المنظمه الواجهه
0
2292654
13009669
13007653
2026-04-21T01:57:49Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسم [[قالب:ويكى|ويكى]]
13009669
wikitext
text/x-wiki
{{ويكى|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات عام|صورة=File:Facade.JPG}}
'''المنظمه الواجهه''' هى أى كيان يتم إنشاؤه والتحكم فيه من منظمة تانيه، وبيعمل نيابة عنها من غير ما تنسب أفعاله ليها، وده بيسمح ليها بإخفاء بعض أنشطتها عن السلطات أو الجمهور. المنظمات الواجهه بتستخدم غالبا كشركات تبدو شرعيه، عشان تستخدم للتغطيه على انشطة مش قانونيه.<ref>{{Cite web
| url = https://www.lawinsider.com/dictionary/front-organization
| title = Front Organization definition
}}</ref>
== المنظمات الوجهه لاجهزة المخابرات ==
تستخدم أجهزة المخابرات المنظمات الواجهه عشان توفر غطاء لعناصرها السريين، زى وظايف وهميه أو مصادر دخل تبدو طبيعيه. ومنظمات الوجهه دى ممكن تكون مؤسسات حقيقيه (جمعيات خيريه ودينيه واعلاميه) أو شركات وهميه تنشأ بس عشان توفر غطاء لعناصر المخابرات.
== المنظمات الوجهه لاجهزة انفاذ القانون ==
اعترف مكتب التحقيقات الفيدرالى الامريكى FBI باستخدام ميقلش عن 13 شركه واجهه لاخفاء استخدامه للطيارات فى مراقبة الانشطه الاجراميه جوه [[امريكا|الولايات المتحده]].
== المنظمات الوجهه للجريمه المنظمه ==
تستخدم المنظمات الاجراميه شركات تبدو قانونيه كواجهه لاخفاء انشطة مش قانونيه زى غسيل الاموال والاتجار بالمخدرات والدعاره والابتزاز.
== المنظمات الوجهه للشركات ==
تستخدم بعض الشركات منظمات واجهه للتأثير على الرأى العام والدفاع عن الشركه ومنتجاتها والترويج لمنتجاتها بتمويل مراكز ابحاث تبدو مستقله وانشاء جماعات ضغط غير معلنه.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:المنظمه الواجهه|المنظمه الواجهه]]
n739rbjy9mt8718ibugidc76mubjou8
13009689
13009669
2026-04-21T07:17:32Z
Mnbaav
287184
13009689
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة=File:Facade.JPG}}
'''المنظمه الواجهه''' هى أى كيان يتم إنشاؤه والتحكم فيه من منظمة تانيه، وبيعمل نيابة عنها من غير ما تنسب أفعاله ليها، وده بيسمح ليها بإخفاء بعض أنشطتها عن السلطات أو الجمهور. المنظمات الواجهه بتستخدم غالبا كشركات تبدو شرعيه، عشان تستخدم للتغطيه على انشطة مش قانونيه.<ref>{{Cite web
| url = https://www.lawinsider.com/dictionary/front-organization
| title = Front Organization definition
}}</ref>
== المنظمات الوجهه لاجهزة المخابرات ==
تستخدم أجهزة المخابرات المنظمات الواجهه عشان توفر غطاء لعناصرها السريين، زى وظايف وهميه أو مصادر دخل تبدو طبيعيه. ومنظمات الوجهه دى ممكن تكون مؤسسات حقيقيه (جمعيات خيريه ودينيه واعلاميه) أو شركات وهميه تنشأ بس عشان توفر غطاء لعناصر المخابرات.
== المنظمات الوجهه لاجهزة انفاذ القانون ==
اعترف مكتب التحقيقات الفيدرالى الامريكى FBI باستخدام ميقلش عن 13 شركه واجهه لاخفاء استخدامه للطيارات فى مراقبة الانشطه الاجراميه جوه [[امريكا|الولايات المتحده]].
== المنظمات الوجهه للجريمه المنظمه ==
تستخدم المنظمات الاجراميه شركات تبدو قانونيه كواجهه لاخفاء انشطة مش قانونيه زى غسيل الاموال والاتجار بالمخدرات والدعاره والابتزاز.
== المنظمات الوجهه للشركات ==
تستخدم بعض الشركات منظمات واجهه للتأثير على الرأى العام والدفاع عن الشركه ومنتجاتها والترويج لمنتجاتها بتمويل مراكز ابحاث تبدو مستقله وانشاء جماعات ضغط غير معلنه.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:المنظمه الواجهه|المنظمه الواجهه]]
tc596t164rc6oml4n6ga0l0bsb8bny6
تفجير مدينة اوكلاهوما
0
2292841
13009688
12997151
2026-04-21T07:16:37Z
Mnbaav
287184
13009688
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات حدث|صورة=File:Oklahomacitybombing-DF-ST-98-01356.jpg}}
'''تفجير مدينة أوكلاهوما''' هو عمل ارهابى محلى كبير حصل فى مدينة [[اوكلاهوما سيتى|أوكلاهوما]] فى [[امريكا|الولايات المتحده]] فى 19 ابريل 1995. الهجوم كان عباره عن [[عربيه|سياره]] مفخخه قدام مبنى ألفريد مورا الفيدرالى، وبسبب الهجوم مات 168 شخص واتصاب حوالى 680 شخص، واتدمر جزء كبير من المبنى واتأثرت مئات المبانى اللى حواليه. تفجير مدينة أوكلاهوما هو الهجوم الارهابى المحلى الاكتر حصدا للأرواح فى تاريخ امريكا.<ref>{{Cite web
| url = https://www.alaraby.co.uk/maaref/events/19-%D8%A3%D8%A8%D8%B1%D9%8A%D9%84/%D8%AA%D9%81%D8%AC%D9%8A%D8%B1-%D9%85%D8%AF%D9%8A%D9%86%D8%A9-%D8%A3%D9%88%D9%83%D9%84%D8%A7%D9%87%D9%88%D9%85%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%85%D9%8A%D8%B1%D9%83%D9%8A%D8%A9-19-%D8%A5%D8%A8%D8%B1%D9%8A%D9%84-1995
| title = تفجير مدينة أوكلاهوما الأميركية
}}</ref><ref>{{Cite web
| url = https://arabic.rt.com/world/1453447-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%B5%D9%8A%D9%84-%D8%A3%D8%B3%D9%88%D8%A3-%D9%87%D8%AC%D9%88%D9%85-%D8%A5%D8%B1%D9%87%D8%A7%D8%A8%D9%8A-%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D9%84%D9%8A-%D9%81%D9%8A-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE-%D8%A7%D9%84%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%8A%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AA%D8%AD%D8%AF%D8%A9/amp/
| title = تفاصيل أسوأ هجوم إرهابى "محلى الصنع" فى تاريخ امريكا
}}</ref>
العمليه خطط ليها ونفذها تيموثى مكفاى بمساعدة تيرى نيكولز. مكفاى استخدم شاحنه مؤجره وحط فيها متفجرات وركنها قدام المبنى. الدافع الأساسى كان كرهه للحكومه الفيدراليه وغضبه من أحداث زى حادثة روبى ريدج وحصار واكو، وحتى اختار نفس يوم ذكرى نهاية حصار واكو علشان ينفذ الهجوم.
بعد حوالى ساعه ونص من التفجير، [[بوليس|الشرطة]] وقفت مكفاى بسبب مخالفه مروريه لانه كان بيسوق من غير لوحه، ولما فتشوه لقوا معاه سلاح غير قانونى واتقبض عليه. بعد التحقيقات، تم الربط بينه وبين الهجوم واتقبض على نيكولز كمان، وكمان اتكشف دور مايكل فورتير ومراته لورى.
التحقيق كان ضخم جدا، شارك فيه مكتب التحقيقات الفيدرالى وعملوا الاف الاستجوابات وجمعوا كميه هائله من الأدله. فى النهايه، المتهمين اتحاكموا واتدانوا سنة 1997. مكفاى اتعدم بالحقنه القاتله فى 11 يونيه سنة 2001، ونيكولز اتحكم عليه بالسجن المؤبد.
الهجوم ده كان أخطر هجوم ارهابى فى تاريخ امريكا قبل هجمات 11 سبتمبر، ولسه لحد دلوقتى يعتبر أخطر هجوم ارهابى محلى فى امريكا.
بعد الحادثه، الحكومه الأمريكيه شددت القوانين الأمنيه، والكونجرس الامريكانى أصدر قوانين لمكافحة الارهاب. كمان فى سنة 2000 اتعمل النصب التذكارى الوطنى لمدينة أوكلاهوما فى نفس مكان التفجير تخليدا لذكرى الضحايا، وبيتم احياء الذكرى كل سنه فى نفس اليوم.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:تفجير مدينة اوكلاهوما|تفجير مدينة اوكلاهوما]]
oevf72nwzyj68ivg3it5d34r6yisfmp
مسدس صوت
0
2292851
13009672
13007652
2026-04-21T02:01:34Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسمين [[قالب:يتيمه|يتيمه]]، [[قالب:ويكى|ويكى]]
13009672
wikitext
text/x-wiki
{{ويكى|تاريخ=ابريل 2026}}
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات سلاح|صورة= File:Flober and blank gun.jpg}}
'''مسدس الصوت''' هو أداه على هيئة المسدس بتستخدم لاحداث صوت كعلامه لبدء سباق الجرى أو مسابقات [[عوم|السباحه]]. كمان بيستخدم كأداة ترهيب وحمايه بسبب صوت انفجار البارود جوه الطلقه اللى بيحصل عند الاطلاق واللى يشبه تماما صوت المسدس الحقيقى. مسدس الصوت بيختلف عن المسدس التقليدى فى أن ماسورة المسدس بتكون مسدوده و علشان كده مبتسمحش بخروج مقذوف. الذخيره المستخدمه فى مسدسات الصوت عباره عن خرطوش مبيحتويش على مقذوف انما بيحتوى على البارود بس.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مسدس صوت|مسدس صوت]]
jqb39w9w5m7b9ceqnu0y4nuc9lsfscb
13009687
13009672
2026-04-21T07:15:32Z
Mnbaav
287184
13009687
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات سلاح|صورة= File:Flober and blank gun.jpg}}
'''مسدس الصوت''' هو أداه على هيئة المسدس بتستخدم لاحداث صوت كعلامه لبدء سباق الجرى أو مسابقات [[عوم|السباحه]]. كمان بيستخدم كأداة ترهيب وحمايه بسبب صوت انفجار البارود جوه الطلقه اللى بيحصل عند الاطلاق واللى يشبه تماما صوت المسدس الحقيقى. مسدس الصوت بيختلف عن المسدس التقليدى فى أن ماسورة المسدس بتكون مسدوده و علشان كده مبتسمحش بخروج مقذوف. الذخيره المستخدمه فى مسدسات الصوت عباره عن خرطوش مبيحتويش على مقذوف انما بيحتوى على البارود بس.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:مسدس صوت|مسدس صوت]]
mz7vvqguhqjsl6hlxlcqf4v6htfqynv
الانتخابات البرلمانيه الدنماركيه سنة 2026
0
2293281
13009665
13007478
2026-04-21T01:56:58Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسم [[CAT:UNCAT|مش متصنفه]]
13009665
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات انتخابات}}
[[ملف:Folketingsvalget 2026 - Opstillingskredse.svg|تصغير]]
الانتخابات البرلمانيه اتعملت فى الدنمارك يوم 24 مارس 2026. كل كراسى البرلمان (الفولكتينج) الـ 179 كانت مطروحه للانتخاب، ومنهم 175 فى الدنمارك نفسها، و2 فى جرينلاند، و2 فى جزر فارو (وهى الكيانات التلاته اللى بتشكل المملكه الدنماركيه). دى كانت اول انتخابات تحصل فى عهد الملك فريدريك العاشر، اللى اتولا العرش فى 2024 بعد تنازل الملكه مارجريت التانيه.
حزب "الاشتراكيين الديمقراطيين"، اللى كان بيقود حكومه فريدريكسن التانيه، كسب باكبر عدد من الكراسى (38 كرسى)، لكن نسبتهم من الاصوات (21.9٪) كانت اقل نتيجه ليهم من سنه 1903.<ref>[https://www.france24.com/ar/%D8%A3%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%A8%D8%A7/20260325-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%83%D9%8A%D8%A9-%D9%83%D8%AA%D9%84%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%8A%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%AA%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%A8%D9%84%D8%A7-%D8%A3%D8%BA%D9%84%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D8%AD%D8%B2%D8%A8-%D9%85%D8%B9%D8%AA%D8%AF%D9%84-%D8%A3%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%A8%D8%A7 الانتخابات الدانماركية: كتلة اليسار تتقدم بلا أغلبية وحزب معتدل يتحول ل"صانع ملوك"]</ref> وحزب "فينستره" وحزب "المعتدلين"، شركاء التحالف التانيين، خسرو برضه كراسى. ومن الاحزاب اللى حققت مكاسب ملحوظه كان حزب "اليسار الاخضر"، اللى بقى تانى اكبر حزب، وحزب "الشعب الدنماركى".
فى 26 فبراير 2026، اعلن "ترولز لوند بولسن"، زعيم حزب فينستر ووزير الدفاع، رسميا استعداده لقياده حكومه "الكتله الزرقاء" وابدى رغبته فى اتولا منصب رئيس الوزراء. وخلال اعلانه، ركز "بولسن" على قضايا الامن القومى، والمسؤوليه الاقتصاديه، و تعزيز خدمات الرفاهيه الاساسيه، بالاضافه لتشديد سياسات الهجره وتحسين القدره التنافسيه للدنمارك، والحفاظ على القدرات الدفاعيه لمواجهه المتغيرات الجيوسياسيه. واشار لخبرته اللى بتشمل سبع حقائب وزاريه على مدار عقدين، واكد انه هيسعى لتعاون برلمانى واسع لو كلف بتشكيل الحكومه. و كان حزب الشعب المحافظ (C) وحزب الشعب الدنماركى قد اعلنوا بالفعل من سنه 2025 تأييدهم لـ "بولسن" كمرشح مفضل لرئاسه الوزراء عن الكتله الزرقاء.
== الاعلان ==
الحمله الانتخابيه ابتدت فى 26 فبراير 2026، لما اعلنت رئيسه الوزراء فريدريكسن عن الدعوه للانتخابات.
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{مش متصنفه|تاريخ=ابريل 2026}}
f8bulb6773nple36e5oo4du6mcfg37q
13009675
13009665
2026-04-21T02:10:32Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، شال وسم مش متصنفه
13009675
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات انتخابات}}
[[ملف:Folketingsvalget 2026 - Opstillingskredse.svg|تصغير]]
الانتخابات البرلمانيه اتعملت فى الدنمارك يوم 24 مارس 2026. كل كراسى البرلمان (الفولكتينج) الـ 179 كانت مطروحه للانتخاب، ومنهم 175 فى الدنمارك نفسها، و2 فى جرينلاند، و2 فى جزر فارو (وهى الكيانات التلاته اللى بتشكل المملكه الدنماركيه). دى كانت اول انتخابات تحصل فى عهد الملك فريدريك العاشر، اللى اتولا العرش فى 2024 بعد تنازل الملكه مارجريت التانيه.
حزب "الاشتراكيين الديمقراطيين"، اللى كان بيقود حكومه فريدريكسن التانيه، كسب باكبر عدد من الكراسى (38 كرسى)، لكن نسبتهم من الاصوات (21.9٪) كانت اقل نتيجه ليهم من سنه 1903.<ref>[https://www.france24.com/ar/%D8%A3%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%A8%D8%A7/20260325-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%83%D9%8A%D8%A9-%D9%83%D8%AA%D9%84%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%8A%D8%B3%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%AA%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%A8%D9%84%D8%A7-%D8%A3%D8%BA%D9%84%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D8%AD%D8%B2%D8%A8-%D9%85%D8%B9%D8%AA%D8%AF%D9%84-%D8%A3%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%A8%D8%A7 الانتخابات الدانماركية: كتلة اليسار تتقدم بلا أغلبية وحزب معتدل يتحول ل"صانع ملوك"]</ref> وحزب "فينستره" وحزب "المعتدلين"، شركاء التحالف التانيين، خسرو برضه كراسى. ومن الاحزاب اللى حققت مكاسب ملحوظه كان حزب "اليسار الاخضر"، اللى بقى تانى اكبر حزب، وحزب "الشعب الدنماركى".
فى 26 فبراير 2026، اعلن "ترولز لوند بولسن"، زعيم حزب فينستر ووزير الدفاع، رسميا استعداده لقياده حكومه "الكتله الزرقاء" وابدى رغبته فى اتولا منصب رئيس الوزراء. وخلال اعلانه، ركز "بولسن" على قضايا الامن القومى، والمسؤوليه الاقتصاديه، و تعزيز خدمات الرفاهيه الاساسيه، بالاضافه لتشديد سياسات الهجره وتحسين القدره التنافسيه للدنمارك، والحفاظ على القدرات الدفاعيه لمواجهه المتغيرات الجيوسياسيه. واشار لخبرته اللى بتشمل سبع حقائب وزاريه على مدار عقدين، واكد انه هيسعى لتعاون برلمانى واسع لو كلف بتشكيل الحكومه. و كان حزب الشعب المحافظ (C) وحزب الشعب الدنماركى قد اعلنوا بالفعل من سنه 2025 تأييدهم لـ "بولسن" كمرشح مفضل لرئاسه الوزراء عن الكتله الزرقاء.
== الاعلان ==
الحمله الانتخابيه ابتدت فى 26 فبراير 2026، لما اعلنت رئيسه الوزراء فريدريكسن عن الدعوه للانتخابات.
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
i10yg1bg5rrkg49rg1o5wj9dir5yxdt
العالم الجديد
0
2293567
13009667
13007477
2026-04-21T01:57:14Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسم [[CAT:UNCAT|مش متصنفه]]
13009667
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام}}
'''العالم الجديد''' هو مصطلح يتقال على النصف الغربى من [[الارض]] و تحديدا [[الامريكتين|الامريكيتين]]. ظهر مصطلح العالم الجديد فى اوائل القرن الستاشر خلال عصر الاستكشاف الاوروبى.<ref>{{Cite web
| url = https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/new-world
| title = What is the New World ?
}}</ref>
== اصل المصطلح ==
مصطلح العالم الجديد بيشير تحديدا [[الامريكتين|للامريكيتين]]. اول من استخدم المصطلح بشكل واضح كان المستكشف [[اميريجو فيسبوتشى|امريكو فسبوتشى]] فى رساله كتبها سنة [[1503]] و اتنشرت بعد كده بعنوان موندوس نوفوس اى العالم الجديد باللاتينيه. فى الرساله دى بين فسبوتشى ان الاراضى اللى وصل ليها عبر [[المحيط الاطلنطى|المحيط الاطلسى]] هى قارات جديده مكنتش معروفه عند الاوروبيين قبل كده عشان كده سماها العالم الجديد. رسالة فسبوتشى كانت اول صياغه مطبوعه واضحه للمفهوم و ده خلى المصطلح يكتسب شهره واسعه فى اوروبا. الجغرافيين الاوروبيين الكلاسيكيين كانو بيعتقدو قبل اكتشاف الامريكيتين ان العالم بيتكون بس من تلات قارات هى [[افريقيا]] و [[اسيا]] و [[اوروبا]] و اللى بقت معروفه مجتمعه بالعالم القديم.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{مش متصنفه|تاريخ=ابريل 2026}}
a3x7rn97z0f12a95vp7vljovar4p8uf
13009674
13009667
2026-04-21T02:10:29Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، شال وسم مش متصنفه
13009674
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام}}
'''العالم الجديد''' هو مصطلح يتقال على النصف الغربى من [[الارض]] و تحديدا [[الامريكتين|الامريكيتين]]. ظهر مصطلح العالم الجديد فى اوائل القرن الستاشر خلال عصر الاستكشاف الاوروبى.<ref>{{Cite web
| url = https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/new-world
| title = What is the New World ?
}}</ref>
== اصل المصطلح ==
مصطلح العالم الجديد بيشير تحديدا [[الامريكتين|للامريكيتين]]. اول من استخدم المصطلح بشكل واضح كان المستكشف [[اميريجو فيسبوتشى|امريكو فسبوتشى]] فى رساله كتبها سنة [[1503]] و اتنشرت بعد كده بعنوان موندوس نوفوس اى العالم الجديد باللاتينيه. فى الرساله دى بين فسبوتشى ان الاراضى اللى وصل ليها عبر [[المحيط الاطلنطى|المحيط الاطلسى]] هى قارات جديده مكنتش معروفه عند الاوروبيين قبل كده عشان كده سماها العالم الجديد. رسالة فسبوتشى كانت اول صياغه مطبوعه واضحه للمفهوم و ده خلى المصطلح يكتسب شهره واسعه فى اوروبا. الجغرافيين الاوروبيين الكلاسيكيين كانو بيعتقدو قبل اكتشاف الامريكيتين ان العالم بيتكون بس من تلات قارات هى [[افريقيا]] و [[اسيا]] و [[اوروبا]] و اللى بقت معروفه مجتمعه بالعالم القديم.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
2tcrgkrj8kky93pt9sprpq7qx7hvetg
نقاش المستخدم:GalaxieSilencieux
3
2293808
13009555
12993447
2026-04-20T13:15:47Z
Céréales Killer
4031
نقل Céréales Killer صفحه [[نقاش المستخدم:Mohamedtifosi]] إلى [[نقاش المستخدم:GalaxieSilencieux]]: نُقِلت الصفحة آليا عند إعادة تسمية المستخدم «[[Special:CentralAuth/Mohamedtifosi|Mohamedtifosi]]» إلى «[[Special:CentralAuth/GalaxieSilencieux|GalaxieSilencieux]]».
12993447
wikitext
text/x-wiki
{{Welcome2}} <span style="direction:ltr!important;display:inline-block;">[[User talk:HitomiAkane|<span style="color:#ffffff;background:#4d90b6;border-radius:9em;border-top-right-radius:0px;border-bottom-right-radius:0px;padding:2px;padding-right:4px;padding-left:6px">☎</span>]][[User:HitomiAkane|<span style="color:#ffffff;background:#4db6ac;border-radius:9em;border-top-left-radius:0px;border-bottom-left-radius:0px;padding:2px;padding-right:8px;padding-left:4px">HitomiAkane</span>]]</span> 21:15، 14 يناير 2026 (يو تى سى)
dngyyksarbhejqmfcmo9bhj9hfwxkib
الانبياء المذكورين فى القرآن
0
2294531
13009664
13009433
2026-04-21T01:56:55Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسم [[قالب:يتيمه|يتيمه]]
13009664
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:تخطيط كلمة الأنبياء.png}}
'''الانبياء المذكورين فى القرآن''' هما الانبياء اللى اتذكروا فى [[القرآن|القرآن الكريم]] ويبلغ عدد الانبياء اللى اتذكروا فى القرآن الكريم 25 نبى ورسول. وورد ذكر الانبياء فى سياقات متعدده، بتهدف الى بيان دعوتهم الى توحيد الله، وعرض مواقفهم مع اقوامهم، وعرض القيم الدينيه والاخلاقيه اللى جسدوها.<ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%83%D9%85_%D8%B9%D8%AF%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B3%D9%84_%D8%A7%D9%84%D8%B0%D9%8A%D9%86_%D8%B0%D9%83%D8%B1%D9%88%D8%A7_%D9%81%D9%8A_%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86
| title = من هم الأنبياء المذكورين في القرآن الكريم ؟
}}</ref>
اتذكر 18 نبى منهم فى موضع واحد فى [[سورة الأنعام]]، بينما اتذكر بقية الانبياء فى سور اخرى. وبتتعرض قصص الانبياء فى القرآن الكريم باسلوب يركز على العبره والعظه، حيث تبرز وحدة الرساله الالهيه القائمه على عبادة الله وحده، والصبر على الابتلاء، ومواجهة التحديات بالدعوه بالحكمه.
عدد الانبياء المذكورين فى القرآن الكريم 25 نبى ورسول لكن عدد الانبياء الكلى اكتر من ذلك بكتير، والانبياء بيتصفوا بجمله من الصفات اهمها الصدق والامانه والفطنه والعصمه.
== الانبياء المذكورين في سورة الأنعام ==
اتذكر فى سورة الأنعام 18 نبي ورسول وهما النبى ابراهيم والنبى اسحاق والنبى يعقوب والنبى نوح والنبى داوود والنبى سليمان والنبى ايوب والنبى يوسف والنبى موسى والنبى هارون والنبى زكريا والنبى يحيى والنبى عيسى والنبى الياس والنبى اسماعيل والنبى اليسع والنبى يونس والنبى لوط عليهم السلام.
﴿الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُم بِظُلْمٍ أُولَٰئِكَ لَهُمُ الْأَمْنُ وَهُم مُّهْتَدُونَ (82) وَتِلْكَ حُجَّتُنَا آتَيْنَاهَا إِبْرَاهِيمَ عَلَىٰ قَوْمِهِ ۚ نَرْفَعُ دَرَجَاتٍ مَّن نَّشَاءُ ۗ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٌ (83) وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ ۚ كُلًّا هَدَيْنَا ۚ وَنُوحًا هَدَيْنَا مِن قَبْلُ ۖ وَمِن ذُرِّيَّتِهِ دَاوُودَ وَسُلَيْمَانَ وَأَيُّوبَ وَيُوسُفَ وَمُوسَىٰ وَهَارُونَ ۚ وَكَذَٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ (84) وَزَكَرِيَّا وَيَحْيَىٰ وَعِيسَىٰ وَإِلْيَاسَ ۖ كُلٌّ مِّنَ الصَّالِحِينَ (85) وَإِسْمَاعِيلَ وَالْيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطًا ۚ وَكُلًّا فَضَّلْنَا عَلَى الْعَالَمِينَ (86)﴾ (سورة الأنعام: 82-86)
== بقية الانبياء المذكورين في سور اخرى ==
اتذكر فى سورة الأنعام 18 نبى ورسول بينما بقية الانبياء السبعة ذكروا فى سور اخرى وهما النبى ادم والنبى هود والنبى صالح والنبى شعيب والنبى ادريس والنبى ذو الكفل والنبى محمد صلى الله عليه وسلم :
* النبى ادم : اتذكر فى [[سورة آل عمران]] (إن الله اصطفى آدم ونوحاً).
* النبى هود : اتذكر فى [[سورة هود]] (وإلى عاد أخاهم هوداً).
* النبى صالح : اتذكر فى سورة هود (وإلى ثمود أخاهم صالحاً).
* النبى شعيب : اتذكر فى سورة هود (وإلى مدين أخاهم شعيباً).
* النبى ادريس والنبى ذو الكفل : اتذكروا فى [[سورة الأنبياء]] (وإسماعيل وإدريس وذا الكفل).
* النبى محمد صلى الله عليه وسلم : اتذكر الرسول محمد صلى الله عليه وسلم فى سورة آل عمران (وما محمد إِلا رسول قد خلت من قبله الرسل)، واتذكر الرسول محمد صلى الله عليه وسلم فى اربع مواضع ايضا.
== سور سميت باسماء الانبياء ==
يبلغ عدد السور اللى سميت باسماء انبياء ست سور وهى [[سورة محمد]] و<nowiki/>[[سورة إبراهيم]] و<nowiki/>[[سورة يوسف]] و<nowiki/>[[سورة هود]] و<nowiki/>[[سورة نوح]] و<nowiki/>[[سورة يونس]].
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:الاسلام]]
[[تصنيف:القرآن]]
[[تصنيف:نصوص دينيه]]
[[تصنيف:انبياء ورسل]]
fqyhf3z38w9xz2hl68mlwgwoki6ulyc
13009684
13009664
2026-04-21T07:11:39Z
Mnbaav
287184
13009684
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:تخطيط كلمة الأنبياء.png}}
'''الانبياء المذكورين فى القرآن''' هما الانبياء اللى اتذكروا فى [[القرآن|القرآن الكريم]] ويبلغ عدد الانبياء اللى اتذكروا فى القرآن الكريم 25 نبى ورسول. وورد ذكر الانبياء فى سياقات متعدده، بتهدف الى بيان دعوتهم الى توحيد الله، وعرض مواقفهم مع اقوامهم، وعرض القيم الدينيه والاخلاقيه اللى جسدوها.<ref>{{Cite web
| url = https://mawdoo3.com/%D9%83%D9%85_%D8%B9%D8%AF%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%B3%D9%84_%D8%A7%D9%84%D8%B0%D9%8A%D9%86_%D8%B0%D9%83%D8%B1%D9%88%D8%A7_%D9%81%D9%8A_%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86
| title = من هم الأنبياء المذكورين في القرآن الكريم ؟
}}</ref>
اتذكر 18 نبى منهم فى موضع واحد فى [[سورة الأنعام]]، بينما اتذكر بقية الانبياء فى سور اخرى. وبتتعرض قصص الانبياء فى القرآن الكريم باسلوب يركز على العبره والعظه، حيث تبرز وحدة الرساله الالهيه القائمه على عبادة الله وحده، والصبر على الابتلاء، ومواجهة التحديات بالدعوه بالحكمه.
عدد الانبياء المذكورين فى القرآن الكريم 25 نبى ورسول لكن عدد الانبياء الكلى اكتر من ذلك بكتير، والانبياء بيتصفوا بجمله من الصفات اهمها الصدق والامانه والفطنه والعصمه.
== الانبياء المذكورين في سورة الأنعام ==
اتذكر فى سورة الأنعام 18 نبي ورسول وهما النبى ابراهيم والنبى اسحاق والنبى يعقوب والنبى نوح والنبى داوود والنبى سليمان والنبى ايوب والنبى يوسف والنبى موسى والنبى هارون والنبى زكريا والنبى يحيى والنبى عيسى والنبى الياس والنبى اسماعيل والنبى اليسع والنبى يونس والنبى لوط عليهم السلام.
﴿الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُم بِظُلْمٍ أُولَٰئِكَ لَهُمُ الْأَمْنُ وَهُم مُّهْتَدُونَ (82) وَتِلْكَ حُجَّتُنَا آتَيْنَاهَا إِبْرَاهِيمَ عَلَىٰ قَوْمِهِ ۚ نَرْفَعُ دَرَجَاتٍ مَّن نَّشَاءُ ۗ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٌ (83) وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ ۚ كُلًّا هَدَيْنَا ۚ وَنُوحًا هَدَيْنَا مِن قَبْلُ ۖ وَمِن ذُرِّيَّتِهِ دَاوُودَ وَسُلَيْمَانَ وَأَيُّوبَ وَيُوسُفَ وَمُوسَىٰ وَهَارُونَ ۚ وَكَذَٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ (84) وَزَكَرِيَّا وَيَحْيَىٰ وَعِيسَىٰ وَإِلْيَاسَ ۖ كُلٌّ مِّنَ الصَّالِحِينَ (85) وَإِسْمَاعِيلَ وَالْيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطًا ۚ وَكُلًّا فَضَّلْنَا عَلَى الْعَالَمِينَ (86)﴾ (سورة الأنعام: 82-86)
== بقية الانبياء المذكورين في سور اخرى ==
اتذكر فى سورة الأنعام 18 نبى ورسول بينما بقية الانبياء السبعة ذكروا فى سور اخرى وهما النبى ادم والنبى هود والنبى صالح والنبى شعيب والنبى ادريس والنبى ذو الكفل والنبى محمد صلى الله عليه وسلم :
* النبى ادم : اتذكر فى [[سورة آل عمران]] (إن الله اصطفى آدم ونوحاً).
* النبى هود : اتذكر فى [[سورة هود]] (وإلى عاد أخاهم هوداً).
* النبى صالح : اتذكر فى سورة هود (وإلى ثمود أخاهم صالحاً).
* النبى شعيب : اتذكر فى سورة هود (وإلى مدين أخاهم شعيباً).
* النبى ادريس والنبى ذو الكفل : اتذكروا فى [[سورة الأنبياء]] (وإسماعيل وإدريس وذا الكفل).
* النبى محمد صلى الله عليه وسلم : اتذكر الرسول محمد صلى الله عليه وسلم فى سورة آل عمران (وما محمد إِلا رسول قد خلت من قبله الرسل)، واتذكر الرسول محمد صلى الله عليه وسلم فى اربع مواضع ايضا.
== سور سميت باسماء الانبياء ==
يبلغ عدد السور اللى سميت باسماء انبياء ست سور وهى [[سورة محمد]] و<nowiki/>[[سورة إبراهيم]] و<nowiki/>[[سورة يوسف]] و<nowiki/>[[سورة هود]] و<nowiki/>[[سورة نوح]] و<nowiki/>[[سورة يونس]].
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:الاسلام]]
[[تصنيف:القرآن]]
[[تصنيف:نصوص دينيه]]
[[تصنيف:انبياء ورسل]]
ep8zcs4syiii5kw6x1n2x25xcdcogz1
المشى على الحبل المشدود
0
2294696
13009668
13007648
2026-04-21T01:57:44Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسمين [[قالب:يتيمه|يتيمه]]، [[قالب:ويكى|ويكى]]
13009668
wikitext
text/x-wiki
{{ويكى|تاريخ=ابريل 2026}}
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Tightrope walking.jpg}}
'''المشى على الحبل المشدود''' ([[اللغه الانجليزى|بالانجليزى]]: Tightrope walking) هى مهارة المشى على سلك رقيق أو حبل. وهى تقاليد قديمه فى مختلف البلاد وبتكون بالعاده فى [[سيرك|السيرك]]. وفيه مهارات أخرى مشابهه زى المشى على الحبل المرتخى.<ref>{{Cite web
| url = https://www.careerexplorer.com/careers/tightrope-walker/
| title = What does a tightrope walker do ?
}}</ref>
== الانواع ==
يوجد انواع كتير من المشى على الحبل المشدود ومنها :
* المشى على السلك وهو مهارة الحفاظ على التوازن أثناء المشى على سلك مشدود بين نقطتين. يمكن القيام بيه اما باستخدام أداة للتوازن أو بدون أدوات. عاده بتتضمن عروض المشى على السلك الرقص أو التلاعب بالأشياء. وبتشمل عروض التلاعب بالأشياء مجموعه متنوعه من الأدوات فى عروضهم زى العصى والحلقات والقبعات. واستخدم مؤدو المشى على السلك حتى عربات يدويه مع ركاب وسلالم وحيوانات ضمن عروضهم. وتعتمد تقنية الحفاظ على التوازن على ابقاء مركز كتلة المؤدى فوق نقطة دعمه واللى بتكون فى العاده قدميه.
* المشى على السلك العالى وهو شكل من أشكال المشى على السلك لكنه يؤدى على ارتفاعات أعلى بكتير. وعلى الرغم من عدم وجود ارتفاع رسمى بيتحول عنده المشى على السلك الى مشى على السلك العالى لكن أى سلك يزيد ارتفاعه عن 20 قدم (6 متر) يعتبر فى العاده عرض على سلك عالى.
* المشى السماوى وهو نوع من المشى على السلك العالى بيتم على ارتفاعات ومسافات كبيره جدا. يؤدى المشى السماوى فى الهواء الطلق بين المبانى الشاهقه أو عبر الأخاديد أو فوق الشلالات أو غيرها من المنشآت الطبيعيه أو الصناعيه.
== الاستخدام المجازي ==
عبارة المشى على حبل مشدود ممكن تستخدم فى سياقات مجازيه مبتشيرش الى أى عروض أكروباتيه فعليه. على سبيل المثال بيقال ان السياسيين بيمشوا على حبل مشدود لما بيحاولوا موازنة وجهتى نظر متعارضتين دون مجال كبير للخطأ. ويمكن أن تظهر الفكره كمان فى سياقات ساخره أو لاذعه.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:المشى على الحبل المشدود| ]]
[[تصنيف:مهارات السيرك]]
d9b30uhiqwjy5n2o7yc0w7m2w4ut2a2
13009685
13009668
2026-04-21T07:12:09Z
Mnbaav
287184
13009685
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Tightrope walking.jpg}}
'''المشى على الحبل المشدود''' ([[اللغه الانجليزى|بالانجليزى]]: Tightrope walking) هى مهارة المشى على سلك رقيق أو حبل. وهى تقاليد قديمه فى مختلف البلاد وبتكون بالعاده فى [[سيرك|السيرك]]. وفيه مهارات أخرى مشابهه زى المشى على الحبل المرتخى.<ref>{{Cite web
| url = https://www.careerexplorer.com/careers/tightrope-walker/
| title = What does a tightrope walker do ?
}}</ref>
== الانواع ==
يوجد انواع كتير من المشى على الحبل المشدود ومنها :
* المشى على السلك وهو مهارة الحفاظ على التوازن أثناء المشى على سلك مشدود بين نقطتين. يمكن القيام بيه اما باستخدام أداة للتوازن أو بدون أدوات. عاده بتتضمن عروض المشى على السلك الرقص أو التلاعب بالأشياء. وبتشمل عروض التلاعب بالأشياء مجموعه متنوعه من الأدوات فى عروضهم زى العصى والحلقات والقبعات. واستخدم مؤدو المشى على السلك حتى عربات يدويه مع ركاب وسلالم وحيوانات ضمن عروضهم. وتعتمد تقنية الحفاظ على التوازن على ابقاء مركز كتلة المؤدى فوق نقطة دعمه واللى بتكون فى العاده قدميه.
* المشى على السلك العالى وهو شكل من أشكال المشى على السلك لكنه يؤدى على ارتفاعات أعلى بكتير. وعلى الرغم من عدم وجود ارتفاع رسمى بيتحول عنده المشى على السلك الى مشى على السلك العالى لكن أى سلك يزيد ارتفاعه عن 20 قدم (6 متر) يعتبر فى العاده عرض على سلك عالى.
* المشى السماوى وهو نوع من المشى على السلك العالى بيتم على ارتفاعات ومسافات كبيره جدا. يؤدى المشى السماوى فى الهواء الطلق بين المبانى الشاهقه أو عبر الأخاديد أو فوق الشلالات أو غيرها من المنشآت الطبيعيه أو الصناعيه.
== الاستخدام المجازي ==
عبارة المشى على حبل مشدود ممكن تستخدم فى سياقات مجازيه مبتشيرش الى أى عروض أكروباتيه فعليه. على سبيل المثال بيقال ان السياسيين بيمشوا على حبل مشدود لما بيحاولوا موازنة وجهتى نظر متعارضتين دون مجال كبير للخطأ. ويمكن أن تظهر الفكره كمان فى سياقات ساخره أو لاذعه.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:المشى على الحبل المشدود| ]]
[[تصنيف:مهارات السيرك]]
7u5yh67m3bbvsd0zgzqipja91ugtajg
الافتتان
0
2294752
13009663
13007647
2026-04-21T01:56:50Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسمين [[قالب:يتيمه|يتيمه]]، [[قالب:ويكى|ويكى]]
13009663
wikitext
text/x-wiki
{{ويكى|تاريخ=ابريل 2026}}
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Chrysler building- top.jpg
}}
'''الافتتان''' ([[اللغه الانجليزى|بالانجليزى]]: Glamour) هو احساس بالجاذبيه والانبهار بينشأ عن مظهر فاخر أو أنيق. ممكن يرتبط الافتتان بشخص أو حدث أو موقع أو تكنولوجيا أو حتى منتج زى الملابس حيث تتحول العناصر البسيطه الى مظاهر براقه تخلق أجواء من الاغراء والتشويق. وغالبا يعتمد على ابراز الجوانب الجذابه واخفاء العيوب وده بيضفى طابع من السحر أو الوهم الجميل بمعنى أنه بيظهر الشيء افضل من حقيقته.<ref>{{Cite web
| url = https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/glamour
| title = What is glamour ?
}}</ref>
يتميز الافتتان بعدة خصائص أساسيه من أبرزها الجاذبيه البصريه وهى الاعتماد على المظهر الخارجى الأنيق أو الفاخر، والغموض وهو وجود قدر من عدم الوضوح وعدم الكشف الكامل مما يثير فضول المتلقى، والانتقائيه وهى التركيز على الجوانب الايجابيه واخفاء العيوب، والتوازن وهو عدم المبالغه فى الغموض أو الوضوح بل الجمع بينهما.
== الاستخدامات ==
يستخدم الافتتان فى مجالات متعدده زى الموضه والسينما والاعلانات حيث بيتم توظيفه لخلق صوره جذابه ومؤثره تجذب الانتباه. فى صناعة الأزياء بيظهر الافتتان من خلال التصاميم الفاخره والأقمشه اللامعه والتفاصيل الدقيقه اللى بتدى احساس بالرقى أما فى السينما فبيستخدم لاضفاء هاله من السحر والجاذبيه على الشخصيات أو الأماكن.
== الافتتان مقابل الجمال ==
رغم أن الافتتان بيرتبط بالجمال الا أنه مش مرادف ليه. فالجمال قد يكون طبيعى بينما الافتتان بيعتمد على الاخراج والتقديم بمعنى أنه ممكن يكون الشخص عادى الملامح لكن طريقة ظهوره وأسلوبه بتخليه يبدو جذاب ومثير للاعجاب.
== الانتقادات ==
يتعرض مفهوم الافتتان أحيانا لانتقادات لأنه أحيانا يخلق معايير غير واقعية للجمال ويعتمد على اخفاء العيوب بدل تقبلها. أحيانا بيستخدم للتأثير على الناس بشكل سطحى خاصه فى [[الاعلانات]] حيث يتم الترويج للمنتجات عبر مظهر جذاب أكثر من جودتها الفعليه.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:الافتتان| ]]
[[تصنيف:موضه]]
[[تصنيف:مظاهر طبيعيه]]
p79y2cnqru0dtf16wdfh5rtac3nistu
13009686
13009663
2026-04-21T07:12:33Z
Mnbaav
287184
13009686
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام|صورة= File:Chrysler building- top.jpg
}}
'''الافتتان''' ([[اللغه الانجليزى|بالانجليزى]]: Glamour) هو احساس بالجاذبيه والانبهار بينشأ عن مظهر فاخر أو أنيق. ممكن يرتبط الافتتان بشخص أو حدث أو موقع أو تكنولوجيا أو حتى منتج زى الملابس حيث تتحول العناصر البسيطه الى مظاهر براقه تخلق أجواء من الاغراء والتشويق. وغالبا يعتمد على ابراز الجوانب الجذابه واخفاء العيوب وده بيضفى طابع من السحر أو الوهم الجميل بمعنى أنه بيظهر الشيء افضل من حقيقته.<ref>{{Cite web
| url = https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/glamour
| title = What is glamour ?
}}</ref>
يتميز الافتتان بعدة خصائص أساسيه من أبرزها الجاذبيه البصريه وهى الاعتماد على المظهر الخارجى الأنيق أو الفاخر، والغموض وهو وجود قدر من عدم الوضوح وعدم الكشف الكامل مما يثير فضول المتلقى، والانتقائيه وهى التركيز على الجوانب الايجابيه واخفاء العيوب، والتوازن وهو عدم المبالغه فى الغموض أو الوضوح بل الجمع بينهما.
== الاستخدامات ==
يستخدم الافتتان فى مجالات متعدده زى الموضه والسينما والاعلانات حيث بيتم توظيفه لخلق صوره جذابه ومؤثره تجذب الانتباه. فى صناعة الأزياء بيظهر الافتتان من خلال التصاميم الفاخره والأقمشه اللامعه والتفاصيل الدقيقه اللى بتدى احساس بالرقى أما فى السينما فبيستخدم لاضفاء هاله من السحر والجاذبيه على الشخصيات أو الأماكن.
== الافتتان مقابل الجمال ==
رغم أن الافتتان بيرتبط بالجمال الا أنه مش مرادف ليه. فالجمال قد يكون طبيعى بينما الافتتان بيعتمد على الاخراج والتقديم بمعنى أنه ممكن يكون الشخص عادى الملامح لكن طريقة ظهوره وأسلوبه بتخليه يبدو جذاب ومثير للاعجاب.
== الانتقادات ==
يتعرض مفهوم الافتتان أحيانا لانتقادات لأنه أحيانا يخلق معايير غير واقعية للجمال ويعتمد على اخفاء العيوب بدل تقبلها. أحيانا بيستخدم للتأثير على الناس بشكل سطحى خاصه فى [[الاعلانات]] حيث يتم الترويج للمنتجات عبر مظهر جذاب أكثر من جودتها الفعليه.
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:الافتتان| ]]
[[تصنيف:موضه]]
[[تصنيف:مظاهر طبيعيه]]
slk8ilnjrbb96fv8tf62htekmw7dmdc
خير و شر
0
2295270
13009558
13009379
2026-04-20T13:53:10Z
GhalyBot
863
/* قرايه اكتر */ تعديل و تمصير، غير: ]] ← ]]
13009558
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات عام}}
فى [[فلسفه|الفلسفة]] [[دين|والدين]] وعلم [[سايكولوجيا|النفس]] ، مفهوم " '''الخير والشر''' " ثنائية شائعة. فى الأديان المتأثرة [[مانويه|بالمانوية]] [[ديانات ابراهيميه|والإبراهيمية]] ، يُنظر لالشر على أنه النقيض الثنائى للخير ، حيث ينبغى أن ينتصر الخير ويُهزم الشر.<ref name="Paul O. Ingram 1986. P. 148-149">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Ingram|الأول=Paul O.|عنوان=Buddhist-Christian Dialogue: Mutual Renewal and Transformation|تاريخ=1986|ناشر=[[University of Hawaii Press]]|مكان=Honolulu, Hawaii|صفحات=148–149|وصلة مؤلف2=Frederick John Streng|مؤلف2=Streng|الأول2=Frederick John}}</ref> مصطلح الشر فى الغالب بيستخدم للدلالة على الانحلال الأخلاقى العميق.<ref name="Oxford Dictionary Definition">{{استشهاد ويب|عنوان=Evil|مسار=http://oxforddictionaries.com/definition/english/evil|ناشر=[[Oxford University Press]]|مكان=Oxford, England|سنة=2012|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20120822012937/http://oxforddictionaries.com/definition/english/evil|تاريخ-الأرشيف=2012-08-22|url-status=dead}}</ref> كما اتوصف الشر بأنه قوة خارقة للطبيعة .<ref name="Oxford Dictionary Definition" /> وتختلف تعريفات الشر، كمان تحليل دوافعه.<ref name="Ervin Staub p. 32">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Staub|الأول=Ervin|عنوان=Overcoming Evil: Genocide, Violent Conflict, and Terrorism|تاريخ=2011|ناشر=[[Oxford University Press]]|مكان=New York City|صفحة=32|isbn=978-0195382044}}</ref> بس، العناصر اللى ترتبط فى العاده بالشر بتشمل سلوك غير متزن ينطوى على المصلحة ، و الأنانية ، [[جهل|والجهل]] ، أو الإهمال .<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Matthews|الأول=Caitlin|عنوان=Walkers Between the Worlds: The Western Mysteries from Shaman to Magus|تاريخ=2004|ناشر=Inner Traditions / Bear & Co.|مكان=Rochester, Vermont|صفحة=173|مؤلف2=Matthews|الأول2=John|isbn=978-0892810918}}</ref>
الدراسة الرئيسية للخير والشر (أو الأخلاق) هيا [[اخلاقيات|علم الأخلاق]] ، اللى ينقسم ل3 فروع رئيسية: الأخلاق المعيارية المتعلقة بكيفية تصرفنا، و الأخلاق التطبيقية المتعلقة بقضايا أخلاقية محددة، وما بعد الأخلاق المتعلقة بطبيعة الأخلاق نفسها.
== التاريخ و أصل الكلمات ==
لكل لغة كلمة تعبر عن ''الخير'' بمعنى "امتلاك الصفة الصحيحة أو المرغوبة" ( ἀρετή ) وعن ''الشر'' بمعنى "غير المرغوب فيه". الإحساس [[اخلاق|بالحكم الأخلاقى]] والتمييز بين "الصواب والخطأ، و الخير و الشر" من الثوابت الثقافية .<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Brown|الأول=Donald|عنوان=Human Universals|تاريخ=1991|ناشر=[[McGraw-Hill]]|مكان=New York City|وصلة مؤلف=Donald Brown (anthropologist)|isbn=9780070082090}}</ref>
فى المصري، '''"الخير و الشر"''' ليهم جذور قديمة فى العربي، ومعانيهم اتطوّرت مع الزمن:
=== الخير ===
جاية من الجذر '''خ-ي-ر'''
فى العربى القديم كانت بتدل على ''الحاجة الكويسة أو النافعة أو الأفضل''.
وفى استخدامات أقدم، كانت ممكن تعنى ''الثروة أو الرزق'' كمان.
فى المصرى دلوقتي:
👉 الخير = الحاجة الحلوة، الصح، أو اللى فيه نفع وبركة
=== الشر ===
جاية من الجذر '''ش-ر-ر'''
وكان معناها ''السوء أو الأذى أو الحاجة الوحشة''.
فى المصري:
👉 الشر = الحاجة الغلط أو المؤذية أو الوحشه
=== الخلاصة: ===
'''الخير و الشر''' = تضاد قديم اوى فى اللغة
👉 الخير = النفع / الصح / الحلو
👉 الشر = الأذى / الغلط / الوحش
المصطلحين مستخدمين بنفس المعنى بالتقريب من زمان لحد دلوقتي، بس بصياغة أبسط فى الكلام اليومى.
{{Multiple image
| محاذاة = right
| اتجاه = vertical
| width =
| image1 = Lenz Entwurf zu einem Engel.jpg
| width1 = 175
| alt1 =
| caption1 = In many religions, [[angel]] are considered good beings.
| image2 = Demon. A miniature from the Georgian manuscript of the 12th century.jpg
| width2 = 175
| alt2 =
| caption2 = And [[demon]] are generally seen as evil beings.
| header =
| header_background =
| header_align = left/right/center
| footer =
| footer_background =
| footer_align = left/right/center
}}
=== العالم القديم ===
الفيلسوف [[زرتشت|زرادشت]] بسط [[مجموعة الالهه|مجمع]] الآلهة الايرانية القديمة <ref name="Boyce_1979_6-12">{{استشهاد بهارفارد دون أقواس|Boyce|1979}}.</ref> لقوتين متعارضتين: [[اهورا مزدا|أهورا مازدا]] ( الحكمة المستنيرة ) و أنغرا ماينيو ( الروح المدمرة ) اللى كانتا فى صراع.
الفكرة دى إتطورت لدينى انبثقت منه طوايف كتيرة، تبنى بعضها اعتقادًا ثنائى متطرف يدعو لنبذ [[طبيعه|العالم المادى]] والتمسك بالعالم الروحى . و أثرت الأفكار الغنوصية فى كتير من الديانات القديمة <ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=John Hinnel|عنوان=The Penguin Dictionary of Religion|ناشر=Penguin Books UK|سنة=1997}}</ref> اللى بتعلم أن ''المعرفة'' (اللى تُفسَّر بطرق مختلفة، كالتنوير، والخلاص ، والتحرر ، أو "الوحدة مع الله" ) يُمكن بلوغها بممارسة الإحسان لحد الفقر الشخصي، والامتناع عن الجنس (قدر الإمكان ''[[wiktionary:disciple#Noun|للمستمعين]]'' ، والامتناع التام ''للمنتسبين'' )، والسعى الدؤوب بعد الحكمة بمساعدة التانيين.<ref name="gph">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Churton|الأول=Tobias|عنوان=Gnostic Philosophy: From Ancient Persia to Modern Times|تاريخ=2005|ناشر=Inner Traditions – Bear & Company|مكان=Rochester, Vermont|isbn=978-1-59477-035-7}}</ref>
بالمثل، فى [[مصر]] القديمة، كان فيه مفهوم [[ماعت]] ، مبدأ العدل والنظام والتماسك، [[اسفت|و مفهوم إسفت]] ، مبدأ الفوضى والاضطراب والانحلال، حيث مثّل الاولانى القوة والمبادئ اللى سعى المجتمع لتجسيدها، فى الوقت نفسه كان التانى يُقوّض المجتمع.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=''Maat'' and Human Communication: Supporting Identity, Culture, and History Without Global Domination|صحيفة=Communicatio: South African Journal for Communication Theory and Research|مؤلف=Asante|الأول=Molefi Kete|تاريخ=2012|مكان=London, England|ناشر=[[Taylor & Francis]]|المجلد=38|العدد=2}}</ref> ويمكن ملاحظة ده التدور كمان فى [[ديانة بلاد ما بين النهرين القديمه|ديانة بلاد ما بين النهرين]] القديمة، كمان فى الصراع بين [[مردوخ]] [[تيامات|وتيامات]] .<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Dalley|الأول=Stephanie|عنوان=Myths from Mesopotamia|ناشر=[[Oxford University Press]]|سنة=1987|مكان=Oxford, England|صفحة=329|وصلة مؤلف=Stephanie Dalley|isbn=978-0199538362}}</ref><ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Frymer-Kensky|الأول=Tikva|عنوان=Encyclopedia of Religion|تاريخ=2005|ناشر=[[Macmillan Publishers|MacMillan Reference USA]]|محرر=Jones|محرر-الأول=Lindsay|طبعة=2nd|المجلد=8|مكان=New York|صفحات=5702–5703|الفصل=Marduk|isbn=0-02-865741-1}}</ref>
=== العالم الكلاسيكى ===
فى [[ثقافه غربيه|الحضارة الغربية]] ، المعنى الأساسى لكلمتين κακός وἀγαθός كان هو "سيئ، جبان" و"جيد، شجاع، كفؤ"، ولم يتبلور معناهما المطلق إلا حوالى سنة 400 قبل الميلاد، مع [[فلسفه قبل سقراط|الفلسفة قبل السقراطية]] ، وبالخصوص [[ديموكريتوس|ديموقريطس]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Democritus and the Origins of Moral Psychology|صحيفة=The American Journal of Philology|مؤلف=Kahn|الأول=Charles H.|وصلة مؤلف=Charles H. Kahn|تاريخ=Spring 1985|مكان=Baltimore, Maryland|ناشر=[[Johns Hopkins University]]|المجلد=106|العدد=1|صفحات=1–31|جايستور=295049|pmid=16411324|دوي=10.2307/295049}}</ref> وترسخت الأخلاق بده المعنى المطلق فى حوارات [[افلاطون|أفلاطون]] ، بالتزامن مع ظهور الفكر [[ديانات توحيديه|التوحيدى]] (خاصةً فى ''محاورة يوثيفرو'' ، اللى تتناول مفهوم التقوى ( [[wiktionary:ὅσιος|τὸ ὅσιον]] ) كقيمة أخلاقية مطلقة). و الفكرة دى بعدين طُوِّرت فى أواخر العصور القديمة على ايد [[افلاطونيه جديده|الأفلاطونيين الجدد]] [[الغنوسطيين|والغنوصيين]] [[اباء الكنيسه|وآباء الكنيسة]] .<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Kenney|الأول=John Peter|عنوان=On God, The Soul, Evil and the Rise of Christianity|تاريخ=2018|ناشر=[[Bloomsbury Publishing USA]]|مكان=New York City|صفحة=88|isbn=9781501314018}}</ref>
التطور ده من النسبى أو المعتاد للمطلق بيتوضح كمان فى مصطلحين ''الأخلاق'' ''و القيم،'' الاتنين من مصطلحات "العرف الإقليمي"، اليونانية ήθος واللاتينية ''mores'' ، على التوالى (شوف كمان ''[[wiktionary:siðr|siðr]]'' ).
=== العصور الوسطانيه ===
الخطيئة حسب التعريف الكلاسيكى [[اوغسطينوس|لأوغسطينوس من هيبو]] ، هيا "كلمة أو فعل أو رغبة تتعارض مع شريعة الله الأبدية".
لاهوتيين مسيحيين كتير فى العصور الوسطانيه وسّعو و ضيّقو المفهوم الأساسى للخير و الشر لحد ما بقى ليه كذا تعريف، و ساعات معقّد.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Farley|الأول=Edward|عنوان=Good and Evil: Interpreting a Human Condition|ناشر=Fortress Press / Vanderbilt University|سنة=1990|مكان=Nasville, Tennessee|isbn=978-0-8006-2447-7}}</ref> مثل:
* تفضيل شخصى أو حكم ذاتى بخصوص أى قضية قد تجلب الثناء أو العقاب من [[ثيوقراطيه|السلطات الدينية]]
* الالتزام الدينى الناشئ عن [[قانون الهى|الشريعة الإلهية]] اللى يوصل ل[[قديس|القداسة]] أو الهلاك
* معيار سلوكى ثقافى مقبول عموم قد يعزز بقاء المجموعة أو ثروتها
* قانون طبيعى أو سلوك يثير رد فعل عاطفى قوي
* [[دوله|قانون تشريعى]] يفرض واجب قانونى
=== أفكار حديثة ===
[[ملف:The_Good_and_Evil_Angels_Tate_Blake.jpg|تصغير|''الملايكه الصالحون والملايكه الأشرار،'' بقلم [[وليم بليك|ويليام بليك]]]]
النهارده، التقسيم الثنائى الأساسى ده غالب:
* ''الخير'' مفهوم واسع يرتبط غالب بالحياة، [[العمل الخيرى فى المسيحيه|والصدقة]] ، والاستمرارية، والسعادة، والحب، أو العدالة .
* غالب ما يرتبط ''الشر'' بالأفعال الغلطة الواعية والمتعمدة، والتمييز المصمم لإلحاق الضرر بالتانيين، و إذلال الناس المصمم لتقليل احتياجاتهم النفسية وكرامتهم، والتدمير، و أعمال العنف غير الضرورية أو العشوائية.<ref name="Ervin Staub p. 32">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Staub|الأول=Ervin|عنوان=Overcoming Evil: Genocide, Violent Conflict, and Terrorism|تاريخ=2011|ناشر=[[Oxford University Press]]|مكان=New York City|صفحة=32|isbn=978-0195382044}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFStaub2011">Staub, Ervin (2011). ''Overcoming Evil: Genocide, Violent Conflict, and Terrorism''. New York City: [[دار نشر جامعة اكسفورد|Oxford University Press]]. p. 32. [[رقم دولى معيارى للكتاب|ISBN]] [[Special:BookSources/978-0195382044|978-0195382044]].</cite></ref>
كلمة ''evil'' فى الإنجليزى الحديث ( من الإنجليزية القديمة {{Lang|ang|yfel}} ) و مشتقاتها زى الألمانية {{Lang|de|Übel}} [[نيديرلاندى|والنيديرلاندية]] {{Lang|nl|euvel}} يُعتقد على نطاق واسع أنها مشتقة من شكل مُعاد بناؤه من اللغة الجرمانية البدائية {{Lang|gem-x-proto|*ubilaz}} ، على مثال {{Lang|hit-Latn|huwapp-}} الحثى فى الأصل من الشكل الهندو-أوروبى البدائى {{Lang|ine-x-proto|*wap-}} وصيغة الدرجة الصفرية الملحقة {{Lang|ine-x-proto|*up-elo-}} وتشمل الأشكال الجرمانية اللى بعد كده التانيه اللغة الإنجليزية الوسطى {{Lang|enm|evel}} ، {{Lang|enm|ifel}} ، {{Lang|enm|ufel}} {{Lang|ofs|evel}} الفريزية القديمة (صفة و اسم)، الساكسونية القديمة {{Lang|osx|ubil}} ، الألمانية العليا القديمة {{Lang|goh|ubil}} {{Lang|got-Latn|ubils}} [[قوطى|القوطية]] .
الدراسات تناولت طبيعة ''الخير'' من زوايا متعددة؛ فمنها ما بيشوف أنه قائم على الحب الفطرى والترابط والمودة اللى تبتدى فى المراحل الأولى من النمو الشخصي؛ ومنها ما بيشوف أنه نتاج معرفة [[حقيقه|الحقيقة]] . كمان فيه آراء متباينة حول أسباب نشوء الشر. علشان تقال كتير من التقاليد الدينية والفلسفية أن السلوك الشرير ''شذوذ'' ناتج عن حالة الإنسان غير الكاملة ( زى " سقوط الإنسان "). و فى بعض الأحيان، يُعزى الشر لوجود [[اراده حره|الإرادة الحرة]] والقدرة على الفعل . ويرى البعض أن الشر نفسه ينبع فى الاخر من [[جهل|الجهل]] [[حقيقه|بالحقيقة]] (أى القيمة الإنسانية، والقداسة ، و الألوهية ). فى المقابل، بيشوف مفكرون تانيين أن الشر مكتسب نتيجة [[بناء اجتماعى|للأنظمة الاجتماعية]] الاستبدادية. <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''[[ويكيبيديا:عايز مصدر|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2016)">مطلوب مصدر</span>]]'' ]</sup>
== نظريات الخير الأخلاقى ==
{{Other uses of|good|Good (disambiguation)}}
=== الفلسفة الأخلاقية الصينية ===
{{Main|Confucius#Ethics|Taoism#Ethics}}
فى [[كونفوشيه|الكونفوشيوسية]] [[طاويه|والطاوية]] ، مافيش نظير مباشر لمفهوم التناقض بين الخير والشر، رغم شيوع الإشارات لالتأثير الشيطانى فى [[ديانه شعبيه صينيه|المعتقدات الشعبية الصينية]] . ينصبّ اهتمام الكونفوشيوسية الأساسى على العلاقات الاجتماعية السليمة والسلوك اللائق بالرجل المتعلم أو المتفوق. و علشان كده، يُقابل الشر السلوك الغلط. أما فى الطاوية، فمافيش نظير مماثل، رغم مركزية الثنائية فى النظام ده . ، لكن ممكن استنتاج أن نقيض الفضائل الأساسية للطاوية (الرحمة والاعتدال والتواضع) هو نظير الشر فيها.<ref>[http://www.the-philosopher.co.uk/good&evil.htm ''Good and Evil in Chinese Philosophy''] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20060529010501/http://www.the-philosopher.co.uk/good%26evil.htm|date=2006-05-29}} C.W. Chan</ref>
=== الفلسفة الغربية ===
==== البيرونية ====
البيرونية شايفة إن الخير و الشر مالهمش وجود فى الطبيعة نفسها، يعنى مش موجودين جوه الأشياء ذاتها. فكل الأحكام اللى بتتقال عن الخير و الشر بتبقى نسبية للشخص اللى بيحكم.
==== سبينوزا ====
[[اسبينوزا|بنديكت دى سبينوزا]] يقول:
{{Quote|1. بالخير، أنا بقصد الحاجة اللى إحنا متأكدين إنها مفيدة لينا.
<br />
2. وبالشر، عكس، أنا بقصد الحاجة اللى إحنا متأكدين إنها بتمنعنا إننا نمتلك أى حاجة كويسة.
<ref name="ebgb">Benedict de Spinoza, ''Ethics'', Part IV ''Of Human Bondage or of the Strength of the Affects'' Definitions translated by W.H. White, Revised by A.H. Stirling, Great Books vol 31, Encyclopædia Britannica 1952 p. 424</ref>}}
سبينوزا يتبنى أسلوب شبه رياضى ، ويطرح دى القضايا الإضافية اللى يقال إثباتها أو توضيحها انطلاق من التعريفات المكتوبه فوق فى الجزء الرابع من كتابه ''"الأخلاق".'' :
* الفرضية الثامنة: " ''إن معرفة الخير أو الشر مش سوى شعور بالفرح أو الحزن بقدر ما نعى ذلك.'' "
* الفرضية 30: " ''لا شيء ممكن يكون شرير بما يمتلكه من صفات مشتركة مع طبيعتنا، لكن بقدر ما يكون الشيء شرير بالنسبة لنا فهو مناقض لنا.'' "
* الفرضية 64: " ''معرفة الشر معرفة ناقصة".''
** نتيجة ''لذلك، يترتب على ذلك أنه إذا ماكانش عند العقل البشرى سوى أفكار كافية، فلن يكون عنده أى مفهوم للشر.''
* المبدأ 65: " ''وفق لمنطق العقل، من أمرين جيدين، نتبع الخير الاكبر، ومن أمرين سيئين، نتبع الشر الأصغر.'' "
* الفرضية رقم 68: " ''لو اتولد الناس أحرار، لما كوّنوا أى تصور عن الخير والشر طالما كانو أحرار.'' "
==== نيتشه ====
فى كتابيه " ''ما بعد الخير والشر"'' و ''"فى أصل الأخلاق"،'' [[فريدريك نيتشه]] ، رافض كده الأخلاق اليهودية-المسيحية، بيقدّم رؤى عن الموضوع ده. و فى الكتابين دول بيشير إن مفهوم "اللاخير" الطبيعى و الوظيفى اتحوّل اجتماعى لمفهوم دينى للشر بسبب "عقلية العبودية" عند الجماهير، اللى بتستاء من "أسيادها" الأقوياء.
و كمان نيتشه بينتقد الأخلاق و بيقول إن كتير من الناس اللى شايفين نفسهم أخلاقيين بيتصرفوا بدافع الجبن، لأنهم عايزين يعملوا الشر بس خايفين من عواقبه.
=== علم النفس ===
==== كارل يونغ ====
[[كارل يونج|كارل يونغ]] ، فى كتابه ''"جواب أيوب"'' و فى مواضع تانيه، صوّر الشرّ على أنه ''الجانب المظلم للشيطان'' . يميل الناس لالاعتقاد بأن الشرّ شيء خارجى عنهم، لأنهم يُسقطون ظلالهم على التانيين. فسّر يونغ قصة يسوع على أنها رواية عن مواجهة الله لظله.<ref>Stephen Palmquist, [http://www.hkbu.edu.hk/~ppp/dow/ Dreams of Wholeness] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20080906151252/http://www.hkbu.edu.hk/~ppp/dow/|date=2008-09-06}}: A course of introductory lectures on religion, psychology and personal growth (Hong Kong: Philopsychy Press, 1997/2008), see especially Chapter XI.</ref>
==== فيليب زيمباردو ====
[[فيليب زيمباردو]] سنة 2007، اقترح إن الناس ممكن تتصرف بطرق شريرة نتيجة لهوية جماعية. والفرضية دي، المبنية على تجربته السابقة فى تجربة سجن ستانفورد، اتنشرت فى كتاب ''"تأثير لوسيفر: فهم إزاى الناس الطيبين بيتحوّلو لأشرار"''. .<ref>[http://www.lucifereffect.com/ Book website] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081219183946/http://www.lucifereffect.com/|date=2008-12-19}}</ref>
=== دِين ===
==== الديانات الإبراهيمية ====
بالنسبة للأديان الإبراهيمية، تفسير ثنائية الخير والشر و إيجاد إجابة دينية ليها اكتر صعوبةً مقارنه بالأديان الوثنية. ويجادل علما الدين بأنّ "تقديم تفسير لأصل الشر،بالخصوص فى الأديان الإبراهيمية، ماكانش مهمةً سهلةً قط. و بُذلت محاولات كتيرة للحفاظ على التوحيد وصفات الله مع بعض ، بعيد عن أنواع الثنائية ( زى الغنوصية، والبوليكيينية، والكاثارية)، وفكرة قلة صفات الله، نظر للتناقض بين وجود الشر وقدرة الله المطلقة ورحمته المطلقة." <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Editorial RES 1/2024: Religion and the Problem of Evil (I) Religion und das Problem des Bösen (I)|صحيفة=Review of Ecumenical Studies|مؤلف=Calian|الأول=Florin George|تاريخ=2024-07-18|لغة=en|المجلد=16|العدد=1|صفحات=5–7|دوي=10.2478/ress-2024-0001|doi-access=free}}</ref>
===== الديانة البهائية =====
[[الدين البهائى]] يؤكد أن الشر غير موجود، و أنه مفهوم يشير لغياب الخير، تمام كمان البرد هو حالة انعدام الحرارة، والظلام هو حالة انعدام النور، والنسيان هو حالة انعدام الذاكرة، والجهل هو حالة انعدام المعرفة. كل دى حالات نقص ولا وجود حقيقى لها.<ref name="Coll. 1982">{{استشهاد بكتاب|مؤلف='Abdu'l-Bahá|عنوان=Some answered questions|ناشر=US Baháʼí Publishing Trust|سنة=1982|مكان=[[Wilmette, Illinois]]|مترجم=Laura Clifford|isbn=978-0-87743-162-6}}</ref>
إذن، الشر غير موجود، و هو نسبى للإنسان. يقول [[عبد البهاء]] ، ابن مؤسس الدين، فى كتابه "بعض الأسئلة المجابة" :
"بس رغم كده، بييجى فى البال شك، و هو إن العقارب و الأفاعى سامة. طب هل هيا خيّرة ولا شريرة باعتبارها كائنات حية؟ أيوه، العقرب شر بالنسبة للإنسان؛ و الأفعى شر بالنسبة للإنسان؛ لكنهم مش شر بالنسبة لنفسهم، لأن سمّهم هو سلاحهم، و بلدغتهم بيدافعوا عن نفسهم." <ref name="Coll. 19822">{{cite book|author='Abdu'l-Bahá|title=Some answered questions|publisher=US Baháʼí Publishing Trust|year=1982|location=[[Wilmette, Illinois]]|translator=Laura Clifford|isbn=978-0-87743-162-6}}</ref>
علشان كده، الشر أقرب إنه يكون مفهوم فكرى أكتر منه حقيقة موجودة فى الواقع. و بما إن الله خير، و أكد ده وقت خلقه للخليقة لما قال إنها خير (تكوين 1: 31)، فمش ممكن يكون الشر حقيقة واقعة.<ref name="Coll. 1982" />
===== المسيحية =====
[[ملف:Ary_Scheffer_-_The_Temptation_of_Christ_(1854).jpg|تصغير|فى لوحة [[آرى شيفر]] سنة 1854 ''بعنوان "إغواء المسيح"'' ، يقوم [[الشيطان فى المسيحيه|الشيطان المسيحى]] (على اليمين)، و هو تجسيد للشر، بإغواء [[يسوع|المسيح]] الإلهى (على اليسار)، و هو تجسيد لشخصية و إرادة الإله المسيحى .]]
[[لاهوت|اللاهوت المسيحى]] يستمد مفهومه عن الشر من [[العهد الجديد|العهدين]] [[العهد القديم|القديم]] و الجديد. ويُمارس [[الكتاب المقدس|الكتاب المقدس المسيحى]] "التأثير الاكبر على الأفكار المتعلقة بالله والشر فى العالم الغربي". فى العهد القديم، بيتفهم الشر على أنه معارضة لله، و كونه شيئًا غير لائق أو أدنى، زى [[ساتان|الشيطان،]] زعيم الملايكه الساقطين . فى العهد الجديد، بتستعمل الكلمة [[يونانى|اليونانية]] ''"بونيروس"'' للدلالة على عدم اللياقة، فى الوقت نفسه بتستعمل ''كلمة "كاكوس"'' للإشارة لمعارضة الله فى العالم البشرى. رسمى، تستمد الكنيسة الكاثوليكية فهمها للشر من تراثها الكنسى القديم، ومن اللاهوتى [[دومينيكانيه|الدومينيكانى]] [[توماس اكويناس|توما الأكوينى]] ، اللى يُاتعرف الشر فى ''كتابه "الخلاصة اللاهوتية"'' بأنه غياب الخير أو انعدامه. بييوصف اللاهوتى الفرنساوى الامريكانى [[هنرى بلوتشير|هنرى بلوشر]] الشر، عند النظر ليه كمفهوم لاهوتي، بأنه "واقع لا يُمكن تبريره. فى اللغة الدارجة، الشر هو "شيء" يحدث فى التجربة ''و مش ضرورى أن يكون'' ". بحسب رسالة [[الرساله الاولى الى تيموثاوس|تيموثاوس الأولى]] 6:10 ''"لأن محبة المال أصل كل الشرور"'' <ref>{{Bibleref2|1 Timothy|6:10}}</ref>
فى [[مورمون|المورمونية]] ، الحياة الفانية اختبار للإيمان، حيث تُشكّل اختيارات الفرد محور خطة الخلاص. (انظر: حرية الاختيار - كنيسة قديسين الأيام الأخيرة) . الشر هو ما يحول دون اكتشاف طبيعة الله. ويُعتقد أنه لازم على المرء أن يختار عدم ارتكاب الشر علشان يرجع لالله. يؤمن [[علم مسيحى|أتباع العلم المسيحى]] بأن الشر ينشأ من سوء فهم لجوهر الخير فى الطبيعة، اللى بيتفهم على أنه كامل بطبيعته إذا نُظر ليه من المنظور الروحى الصحيح. ويؤدى سوء فهم حقيقة الله لاختيارات غلطة، بتتسمما شر. و أدى ده لرفض أى قوة منفصلة كمصدر للشر، أو رفض اعتبار الله مصدر للشر؛ بل إن ظهور الشر هو نتيجة مفهوم غلط للخير. ويجادل أتباع العلم المسيحى بأن لحد اكتر الناس ''شر'' لا يسعى لالشر لذاته، بل من منطلق غلط مفاده أنه سيحقق نوع من الخير من خلاله.
===== الإسلام =====
فى [[الاسلام|الإسلام]] مافيش مفهوم للشر المطلق، كمبدأ كونى أساسى مستقل عن الخير ومساوٍ له فى ثنائية الخير والشر. ويُعتبر الإيمان بأن كل شيء من [[الله (اسلام)|الله]] أمر جوهرى، سواء أدركه الأفراد خير أم شر؛ و أن ما يُنظر ليه على أنه ''شر'' أو ''شر'' إما أحداث طبيعية (كالكوارث الطبيعية أو الأمراض) أو ناتج عن إرادة الإنسان الحرة فى عصيان أوامر الله.
حسب فهم [[احمديه|الأحمدية]] للإسلام، الشر مش له وجود إيجابى فى حد ذاته، و إنما هو مجرد غياب الخير، تمام كمان الظلام هو نتيجة غياب النور.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://www.alislam.org/library/books/RRKT.pdf|عنوان=Revelation, Rationality, Knowledge & Truth|صفحة=193|تاريخ-الوصول=June 25, 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160303225308/https://www.alislam.org/library/books/RRKT.pdf|تاريخ-الأرشيف=March 3, 2016|url-status=live}}</ref>
===== اليهودية =====
فى اليهودية، مصطلح ''"يتزر هارا"'' يُعرف بأنه الميل الفطرى لفعل الشر، و ده بانتهاك إرادة الله. ويُستمد المصطلح ده من عبارة "خيال قلب الإنسان شرير" ( ''«يَتْزَر لَب هَأَدْم رَعَ'' » רַע)، اللى وردت مرتين فى بداية التوراة ( [[سفر التكوين|تكوين]] 6: 5 و8: 21). و ظهرت الكلمة العبرية «يَتْزَر» مرتين فى سفر التكوين، بعدين رجعت فى نهاية التوراة: «وَعَلَّمْتُ مَا كَانَ يُفَكِّرُونَ». وهكذا، من البداية للنهاية، يفضل «يَتْزَر» القلب مُنْتَصِر على الشر، هيا نظرة متشائمة اوى للإنسان. بس، التوراة اللى ابتدت بالبركة تستبق بركة مستقبلية ستأتى نتيجة لتطهير الله للقلب فى الأيام الأخيرة.
''"يتزر هارا"'' هو إساءة استخدام الإنسان للأشياء اللى يحتاجها جسده المادى للبقاء على قيد الحياة. وهكذا، تتحول الحاجة لالطعام لنهمى مفرط بسبب ''"يتزر هارا"'' . وتتحول الحاجة لالتكاثر لفجور، و كده دواليك. علشان كده، ممكن وصف " ''يتزر هارا"'' بأنها الغرائز الدنيئة للإنسان، ولا تُفهم على أنها قوة شيطانية.
حسب مسلكة "أفوت دى رابى ناتان" فى التلمود، ميل الصبى للشر يفوق ميله للخير لحد ما يوصل 13 سنه من عمره ( [[بار متسفا]] )، وعندها "يولد" ميله للخير و يبقا قادر على ظبط سلوكه.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Pirkei Avot|مسار=https://www.sefaria.org/Pirkei_Avot?lang=bi&with=all&lang2=en|صحيفة=www.sefaria.org}}</ref> زى ما ذكر الحاخامات: "كلما عظم شأن الإنسان، زاد ميله للشر".
==== الديانات الهندية ====
===== البوذية =====
[[ملف:Extermination_of_Evil_Tenkeisei_crop.jpg|تصغير|230x230بك|<i id="mwAfg">القضاء على الشر . أواخر فترة هييان (القرن الاتناشر فى اليابان)]]
''الأخلاق البوذية تقليدى تستند لما يعتبره البوذيون منظور مستنير [[بوذا|للبوذا]] ، أو لكائنات مستنيرة تانيه زى البوديساتفا . مصطلح "شيلا [[بالى (لغه)|"]] ( Śīla ) فى اللغة الهندية بيستخدم للإشارة للأخلاق أو المبادئ فى البوذية. "شيلا" فى [[بوذيه|البوذية]] واحد من الأقسام التلاته للمسار النبيل ذى الشعب الثمانية ، هيا مدونة سلوك تُجسّد الالتزام بالوئام وظبط النفس، ودافعها الأساسى هو اللاعنف ، أو التحرر من إلحاق الأذى. و اتوصفت بأوصاف مختلفة، منها الفضيلة ، <ref>Gethin (1998), p. 170; Harvey (2007), p. 199; Ñā{{IAST|ṇ}}amoli (1999), pp. 3 ''passim''; Nyanatiloka (1988), [http://www.budsas.org/ebud/bud-dict/dic3_s.htm entry for "sīla"]; {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160613033615/http://www.budsas.org/ebud/bud-dict/dic3_s.htm|date=June 13, 2016}} [http://www.accesstoinsight.org/lib/study/perfections.html Thanissaro (1999)]; [https://web.archive.org/web/20160613033615/http://www.accesstoinsight.org/lib/study/perfections.html June 1389; Nyanatiloka (1988)], [http://www.budsas.org/ebud/bud-dict/dic3_s.htm entry for "sīla"]; and Saddhatissa (1987), pp. 54, 56.</ref> والانظباط الأخلاقى والمبدأ .''
''السيلا'' هيا سلوك أخلاقى داخلى وواعى ومقصود، حسب لالتزام المرء بمسار التحرر. إنها بوصلة أخلاقية جوه الذات و فى العلاقات، و مش ما يرتبط بالكلمة الإنجليزية "morality" (أى الطاعة، والشعور بالالتزام، والتقييد الخارجى).
''سيلا'' هيا واحده من الممارسات الثلاث الأساسية فى البوذية وحركة فيباسانا غير الطائفية؛ وهي: ''سيلا،'' ''وسامادي'' ، ''وبانيا،'' و أسس [[ثيرافاديه|ثيرافادا]] : ''سيلا'' ، ''ودانا'' ، ''وبهافانا'' . هيا كمان ''الباراميتا'' الثانية.<ref>Horner, I.B. (trans.) (1975; reprinted 2000). The Minor Anthologies of the Pali Canon (Part III): 'Chronicle of Buddhas' (Buddhavamsa) and 'Basket of Conduct' (Cariyapitaka). Oxford: Pali Text Society. {{ISBN|0-86013-072-X}}</ref> ''سيلا'' هيا كمان التزام كامل بما هو نافع. جانبان من ''سيلا'' أساسيان للتدريب: الأداء الصحيح ( ''كاريتا'' )، والتجنب الصحيح ( ''فاريتا'' ). يُعتبر احترام مبادئ ''سيلا'' "هدية عظيمة" (ماهادانا) للتانيين، لأنه يخلق جو من الثقة والاحترام و الأمان. وده يعنى أن الممارس لا يُشكل أى تهديد لحياة أى شخص آخر، أو ممتلكاته، أو عيلته، أو حقوقه، أو سلامته.
التوجيهات الأخلاقية تُدرج فى النصوص البوذية أو تُنقل عبر التقاليد. و علشان كده ، يعتمد معظم الباحثين فى الأخلاق البوذية على دراسة النصوص البوذية ، واستخدام الأدلة الأنثروبولوجية من المجتمعات البوذية التقليدية، لتبرير الادعاءات المتعلقة بطبيعة الأخلاق البوذية.
===== السيخية =====
انطلاق من المبدأ الأساسى للتطور الروحي، يتغير مفهوم الشر عند السيخ تبع لموقع الفرد على طريق التحرر. ففى المراحل الأولى من النمو الروحي، قد يبدو الخير والشر منفصلين تمام. لكن ما إن يتطور المرء روحى لدرجة الرؤية الواضحة، لحد يتلاشى مفهوم الشر وتتجلى الحقيقة. ويوضح غورو أرجان فى كتاباته أن الله هو مصدر كل شيء، لذا ما نعتقد أنه شر لا بد أن يكون من الله. ولأن الله هو فى جوهره مصدر الخير المطلق، ف مش ممكن ينشأ أى شر حقيقى من الله.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Singh|الأول=Gopal|عنوان=Sri guru-granth sahib [english version]|تاريخ=1967|ناشر=Taplinger Publishing Co.|مكان=New York}}</ref>
بس، السيخية، زى غيرها من الديانات، تتضمن قائمةً بـ"الرذائل" اللى ينشأ عنها المعاناة و الفساد و السلبية المُطلقة. الرذائل دى معروفه باسم " الحرامية الخمسة "، و ده لقدرتها على تضليل العقل و إبعاد المرء عن العمل الصالح. وهي:<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The Sikh Model of the Person, Suffering, and Healing: Implications for Counselors|صحيفة=International Journal for the Advancement of Counselling|مؤلف=Sandhu|الأول=Jaswinder|تاريخ=February 2004|المجلد=26|العدد=1|صفحات=33–46|s2cid=145256429|دوي=10.1023/B:ADCO.0000021548.68706.18}}</ref>
* موه ، أو التعلق
* لوب ، أو الجشع
* كارود ، أو الغضب
* كام ، أو الشهوة
* أهانكار ، أو الأنانية
من يستسلم لإغراءات الحرامية الخمسة يُعرف باسم " مانموخ "، أى من يعيش حياة أنانية بلا فضيلة. فى المقابل، " غورموخ "، اللى يزدهرون بتقواهم للمعرفة الإلهية، يسمون فوق الرذيلة بممارسة الفضائل السامية للسيخية. وهذه الفضائل هيا:<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The universal ideal of sikhism|صحيفة=Global Dialogue|مؤلف=Singh|الأول=Arjan|تاريخ=January 2000|المجلد=2|العدد=1}}</ref>
* سيوا ، أو الخدمة غير الأنانية للتانيين.
* نام سمران ، أو التأمل فى الاسم الإلهى.
==== الزرادشتية ====
فى الديانة [[زرادشتيه|الزرادشتية]] ، ذات الأصل [[اديان ايرانيه|الفارسى]] ، العالم يُصوَّر كساحة معركة بين الإله [[اهورا مزدا|أهورا مزدا]] (المعروف كمان باسم [[اهورا مزدا|أورمازد]] ) والروح الشريرة أنغرا ماينيو (المعروفة كمان باسم أهريمان ). و كان مفترض أن يُحسم الصراع بين الخير والشر فى [[يوم القيامه|يوم القيامة]] ، حيث تُقاد كل الكائنات الحية عبر كوبرى من نار، ويُلقى الأشرار لتحته لالأبد. أما فى المعتقد الأفغاني، فالملايكه ( يازاتا ) [[قديس|والأولياء]] كائنات مُرسَلة لمساعدتنا على سلوك طريق الخير.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Choksy|الأول=J.K.|عنوان=Purity and Pollution in Zoroastrianism: Triumph Over Evil|تاريخ=1989|ناشر=University of Texas Press|مكان=Austin|isbn=0292798024}}</ref>
== المجالات الوصفية، و بعد الأخلاقية، و المعيارية ==
ممكن التعامل مع النظريات الأساسية للقيمة باستخدام منهج فلسفى و أكاديمى. وعند تحليل نظريات القيمة بشكل صحيح، الموضوع ما بيقفش عند مجرد تصنيف المعتقدات اليومية ووصفها بدقة، لكن كمان بيشمل تحليلها وتقييمها بشكل دقيق.
فيه على الأقل طريقتين أساسيتين لعرض نظرية القيمة، وبيكونو مبنيين على نوعين مختلفين من الأسئلة:
* إيه اللى الناس شايفاه كويس، و إيه اللى بيحتقروه؟
* إيه هو الخير بجد، و إيه هو الشر بجد؟
السؤالين دول مختلفين بشكل دقيق. ممكن نجاوب على السؤال الاولانى عن طريق دراسة العالم باستخدام العلوم الاجتماعية، وبحث التفضيلات اللى الناس بتبديها.
أما السؤال التاني، فممكن يتجاوب عليه بالاستدلال والتأمل والتوجيه والتعميم. النوع 1 طرق التحليل بيتسمّى "وصفي"، لأنه بيحاول بييوصف إيه اللى الناس بتعتبره خير أو شر؛ فى الوقت نفسه النوع التانى بيتسمّى "معياري"، لأنه بيحاول يمنع الشرور ويعزّز الخيرات.
المنهجين دول، الوصفى والمعياري، ممكن يكونو مكملين لبعض. مثل، تتبّع تراجع شعبية العبودية عبر الثقافات بيكون جزء من الأخلاق الوصفية، فى الوقت نفسه التوصية بتجنب العبودية بتكون جزء من الأخلاق المعيارية.
ورا الأخلاق هو دراسة الأسئلة الجوهرية المتعلقة بطبيعة الخير والشر و أصولهما، بما فيها البحث فى طبيعة الخير والشر، و معنى لغة التقييم. وبده المعنى، لا ترتبط ما بعد الأخلاق بالضرورة بالبحث فى كيفية رؤية التانيين للخير، أو بتحديد ماهية الخير.
== نظريات الخير الجوهرى ==
صياغة مفهوم مُرضى للخير أمرٌ قيّم، علشان قد بتوفر بناء حياة أو مجتمع صالح بعمليات استنتاجية أو تفصيلية أو ترتيب أولويات موثوقة. ويمكن للمرء من خلالها الإجابة على السؤال القديم: "كيف ينبغى لنا أن نعيش إذن؟"، مع كتير من الأسئلة المهمة التانيه اللى ليها صله. على طول ساد الاعتقاد بأنّ احسن إجابة لده السؤال تكمن فى دراسة اللى بيخللى الشيء ذا قيمة بالضرورة، أو فى تحديد مصدر دى القيمة.
=== المثالية الأفلاطونية ===
واحده من المحاولات لتعريف الخير تصفه بأنه صفة من صفات العالم حسب مثالية افلاطون . وبحسب ده الطرح، الحديث عن الخير هو حديث عن شيء حقيقى موجود فى الشيء نفسه، بغض النظر عن إدراكه. و دافع أفلاطون عن ده الرأي، مُشير لوجود عالم أبدى من المُثُل أو الأفكار، و أن أعظم دى الأفكار وجوهر الوجود هو الخير. و اتعرف كتير من اليونانيين القدام وغيرهم من الفلاسفة القدام الخير بأنه فكرة كاملة و أبدية، أو مخطط. والخير هو العلاقة الصحيحة بين كل ما هو موجود، وده موجود فى عقل الإله، أو فى عالم سماوى. والخير هو انسجام مجتمع سياسى عادل، والمحبة، والصداقة، والنفس البشرية المنظمة بالفضائل ، والعلاقة الصحيحة مع الإله و الطبيعة. وتذكر شخصيات حوارات أفلاطون كتير من فضائل الفيلسوف، أو محب الحكمة.
[[الوهيه|المؤمن]] هو الشخص اللى يؤمن بوجود إله واحد أو آلهة ( [[ديانات توحيديه|التوحيد]] أو [[تعدد الآلهه|الشرك]] ). و علشان كده ، قد يدّعى المؤمن أن للكون غاية وقيمة حسب لإرادة الخالق (أو الخالقين) تتجاوز جزئى الفهم البشرى. فزى ، اعتقد [[توماس اكويناس|توما الأكوينى]] - واحد من أنصار ده الرأى - أنه أثبت وجود الله ، والعلاقة الصحيحة اللى ينبغى أن تربط البشر بالسبب الإلهى الاولانى .
الموحّدين ممكن كمان يكون عندهم أمل فى حب كونى لا نهائى. و فى الغالب الأمل ده بيتحوّل ل"إيمان"، و فى بعض المذاهب الدينية الحكمة بتتاتعرف على إنها معرفة وفهم الخير الفطرى.
مفاهيم البراءة [[wiktionary:Purity|والنقاء]] الروحى والخلاص ترتبط بمفهوم التواجد فى حالة من ''الخير'' أو العودة ليها، هيا حالة، حسب لتعاليم "التنوير" المختلفة، تقترب من حالة ''القداسة'' (أو ''الألوهية'' ).
=== الكمالية ===
[[اريسطو|أرسطو]] اعتقد أن الفضائل تتمثل فى تحقيق إمكانات فريدة للإنسان، زى استخدام العقل. و دافع توماس هوركا مؤخر عن النوع ده من الآراء، اللى يتسما اسم الكمالية ، بصيغته الحديثة. ظهر شكل مختلف تمام من الكمالية استجابةً للتغير التكنولوجى السريع. يتبنى بعض [[Techno-optimist|المتفائلين بالتكنولوجيا]] ، و بالخصوصً دعاة ما بعد الإنسانية ، شكل من الكمالية حيث لا بيعبر البشر عن قدرتهم على تحديد الخير والموازنة بين القيم الأساسية، بل بتعبر عنها البرمجيات والهندسة الوراثية للبشر [[ذكاء صناعى|والذكاء الاصطناعى]] . ويؤكد المتشككون أنه بدل من الخير المطلق، مظهر الخير المطلق، المدعوم بتقنيات الإقناع ويمكن بالقوة الغاشمة للتصعيد التكنولوجى العنيف، هو ما سيدفع الناس لقبول دول الحكام أو القواعد اللى وضعوها.
=== نظريات الرفاه ===
النظريات النفعية للقيمة تقول إن الأشياء الجيدة هيا كذلك بسبب آثارها الإيجابية على رفاهية الإنسان.
==== النظريات الذاتية للرفاهية ====
صعب تحديد مكان وجود صفة غير مادية كـ"الخير" فى العالم. ويُطرح اقتراح بديل يتمثل فى إيجاد القيم جوه الإنسان. بل إن بعض الفلاسفة يروحو لحد القول بأنه إذا لم يُثر وضعٌ ما حالةً ذاتيةً مرغوبةً عند الكائنات الواعية بذاتها، ف مش ممكن يكون خير.
معظم الفلاسفة اللى شايفين إن الخيرات لازم تولّد حالات ذهنية مرغوبة، بيتفقوا إن الخيرات هيا تجارب للكائنات الواعية بنفسها. و فى الغالب بيميزوا بين التجربة نفسها، اللى بيسموها الخير الجوهري، وبين الحاجات اللى باين إنها بتسبّب التجربة دي، واللى بيسموها الخيرات "الذاتية".
''بعض النظريات تصف عدم وجود قيمة جماعية أعلى من تعظيم لذة الفرد أو الأفراد. بل إن بعضها يُاتعرف الخير والقيمة الجوهرية بأنهما تجربة اللذة، والشر بأنه تجربة الألم. بيتقال على ده الرأى اسم المذهب اللذوى ، و هو نظرية أحادية للقيمة . وله نوعين رئيسيان: البسيط، و الأبيقورى.''
''المذهب اللذوى البسيط'' هو الرأى القائل بأن المتعة الجسدية هيا الخير الأسمى. رغم ده ، استخدم الفيلسوف القديم [[ابيكوروس|إبيقور]] كلمة "لذة" بمعنى أوسع يشمل طيف واسع من الحالات، من النعيم لالرضا لالراحة. وخلاف للصورة النمطية الشائعة، فقد فضّل إبيقور ملذات العقل على ملذات الجسد، ودعا لالاعتدال باعتباره الطريق الأمثل للسعادة.
كتاب [[جيرمى بنثام|جيريمى بنثام]] " ''[[The Principles of Morals and Legislation|مبادئ الأخلاق والتشريع"]]'' ادا الأولوية للخيرات بمراعاة اللذة و الألم والنتائج. كان لهذه النظرية أثرٌ واسعٌ على الشؤون العامة، و لسه ده الأثر قائم لحد يومنا ده. و أطلق [[جون ستيوارت مل|جون ستيوارت ميل]] لاحق على نظامى مشابهٍ اسم "النفعية" . و بشكلى أعم، تعتبر النظريات النفعية أمثلةً على النفعية. وتستند كل النظريات النفعية ل''مبدأ المنفعة'' ، اللى ينصّ على أن ''الخير'' هو ما يُحقق ''اكبر قدرٍ من السعادة لاكبر عددى من الناس'' . ويترتب على ده المبدأ أن ما يُحقق السعادة لاكبر عددى من الناس هو الخير.
من فوائد ربط الخير باللذة و الألم سهولة فهم الاتنين، سواء على المستوى الشخصى أو لحد ما على مستوى التانيين. بالنسبة للمذهب اللذوي، قد يكمن تفسير سلوك المساعدة فى ''التعاطف'' ، أى قدرة الكائن على "الشعور" بألم الآخر. يميل الناس لتقدير حياة الغوريلا اكتر من حياة البعوض لأن الغوريلا كائن حيّ يشعر،و ده يُسهّل التعاطف معها. و انعكست دى الفكرة فى منظور العلاقات الأخلاقية ، و وصلت لظهور حركة [[حقوق الحيوان]] و أجزاء من حركة السلام . يتوافق تأثير التعاطف على السلوك البشرى مع آراء [[عصر التنوير]] ، بما فيها موقف [[ديفيد هيوم]] القائل بأن فكرة الذات ذات الهوية الفريدة وهمية، و أن الأخلاق فى الاخر تتلخص فى التعاطف والشعور بالتانيين، أو ممارسة الموافقة الكامنة بعد الأحكام الأخلاقية.
جيمس جريفين، من وجهة نظره، بيحاول يلاقى بديل ذاتى للنزعة اللذّية كقيمة جوهرية. وبيقول إن إشباع الرغبات الواعية بيُعتبر رفاهية، سواء كانت الرغبات دى بتجيب سعادة للفرد أو لأ. وكمان لازم التفضيلات دى تكون مرتبطة بالحياة، يعنى تساهم فى نجاح الشخص فى حياته بشكل عام.
ممكن كمان إن الرغبة تتحقق من غير ما الشخص نفسه ياخد باله. مثل، لو واحد كان عايز وصيته القانونية تتنفذ بعد موته، واتنفذت فعل، يبقى رغبته اتحققت و لو هو ما عرفش بده.
[[مهر بابا|ميهر بابا]] اقترح أن ما يحفز الإنسان مش إشباع الرغبات، بل "الرغبة فى التحرر من قيودها. فالتجارب و الأفعال اللى تزيد من قيود الرغبات وحشه ، والتجارب و الأفعال اللى تحرر العقل من القيود دى جيدة." <ref name="Baba, Meher">[[مهر بابا|Baba, Meher]]. ''Discourses.'' '''1'''. 1967. Sufism Reoriented. p. 93. {{ISBN|1-880619-09-1}}.</ref> وبالأعمال الصالحة، يتحرر الإنسان من الرغبات الأنانية ويحقق حالة من الرفاهية: "الخير هو الرابط الأساسى بين ازدهار الأنانية وزوالها. فالأنانية، اللى كانت فى البداية منبع للنزعات الشريرة، تبقا بالأعمال الصالحة بطلة هزيمتها. ولما تحل النزعات الصالحة محل النزعات الشريرة تمام، تتحول الأنانية لنكران للذات، يعنى الأنانية الفردية تتلاشى فى سبيل المصلحة العامة." <ref name="Baba, Meher" />
==== النظريات الموضوعية للرفاهية ====
فكرة وجود الخير المطلق، و أنه غير قابل للترتيب ولكنه قابل للقياس على مستوى العالم، تنعكس بطرق مختلفة فى نظريات قياس الرفاه الاقتصادى ( الاقتصاد الكلاسيكى ، والاقتصاد الأخضر ، واقتصاديات الرفاه، والسعادة الوطنية الإجمالية ) والعلمى ( علم النفس الإيجابى ، وعلم الأخلاق )، اللى تركز جميعها على طرق متنوعة لتقييم التقدم نحو ده الهدف، و هو اللى يتعرف بمؤشر التقدم الحقيقى . وهكذا، يعكس الاقتصاد الحديث فلسفة قديمة اوى، لكن الحساب أو العملية الكمية أو غيرها القائمة على العددية و الإحصاء تحل محل الترتيب البسيط للقيم. زى ، فى علم الاقتصاد و فى الحكمة الشعبية، بيظهر ان قيمة الشيء ترتفع طالما كان نادر نسبى. بس، إذا بقا نادر اوى، فإنه فى الغالب يوصل لصراع، و ممكن يقلل من قيمته الجماعية.
فى الاقتصاد السياسى الكلاسيكى [[ادم سميث|لآدم سميث]] [[دافيد ريكاردو|وديفيد ريكاردو]] ، و فى نقده من قبل [[كارل ماركس]] ، يُنظر ل''العمل البشري'' باعتباره المصدر الأساسى لكل قيمة اقتصادية جديدة. دى نظرية ''موضوعية'' للقيمة ، تُنسب القيمة لتكاليف الإنتاج الحقيقية، و فى الاخر لصرف وقت العمل البشرى (شوف قانون القيمة ). هيا تتناقض مع نظرية المنفعة الحدية ، اللى ترى أن قيمة العمل تعتمد على التفضيلات الذاتية للمستهلكين، اللى ممكن دراستها موضوعى كمان .
يمكن تقييم القيمة الاقتصادية للعمل من الناحية الفنية حسب قيمته الاستعمالية أو منفعته ، أو من الناحية التجارية حسب قيمته التبادلية أو سعره أو تكلفة إنتاجه (شوف قوة العمل ). لكن ممكن كمان تقييم قيمته اجتماعى حسب مساهمته فى ثروة المجتمع ورفاهيته .
فى المجتمعات غير السوقية، قد تُقيّم قيمة العمل أساس حسب المهارة والوقت و الإنتاج، فضل عن المعايير الأخلاقية أو الاجتماعية والالتزامات القانونية. أما فى المجتمعات السوقية، فتُقيّم قيمة العمل اقتصادى بشكل أساسى بسوق العمل . و يتحدد سعر العمل حينها بالعرض والطلب، أو بالإضرابات أو التشريعات، أو بمتطلبات الالتحاق القانونية أو المهنية بالوظايف.
==== النظريات متوسطة المدى ====
نظريات الاستعارة المفاهيمية تُعارض التصورات الذاتية والموضوعية للقيمة والمعنى، و تركز على العلاقات بين الجسد والعناصر الأساسية التانيه للحياة البشرية. فى الواقع، تُعامل دى النظريات الأخلاق كمشكلة وجودية ، وتُعالج مسألة تحديد القيم كعملية تفاوض بين دى الاستعارات، لا كتطبيق لمفاهيم مجردة أو كمواجهة حادة بين أطراف لا تقدر فهم وجهات نظر بعضها .
== أسئلة فلسفية ==
=== عالمية ===
[[ملف:Don't_Kid_Yourself...it's_Up_to_You._Stop_Him^_-_NARA_-_534297.jpg|يسار|تصغير|بيستخدم [[ادولف هيتلر|اسم أدولف هتلر]] ساعات كرمز حديث للشر. و أسفرت سياسات هتلر و أوامره عن مقتل حوالى 50 مليون شخص.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Del Testa|الأول=David W.|عنوان=Government Leaders, Military Rulers, and Political Activists|تاريخ=2003|ناشر=[[Greenwood Publishing Group]]|مكان=Westport, Connecticut|صفحة=83|مؤلف2=Lemoine|مؤلف3=Strickland|الأول2=Florence|الأول3=John|isbn=978-1-57356-153-2}}</ref>]]
يثور تساؤل جوهرى حول اذا كان فيه تعريف عالمى متعالى للشر، أم أن الشر يتحدد بالخلفية الاجتماعية أو الثقافية للفرد. بيشوف [[سى. اس. لويس|سى إس لويس]] ، فى ''كتابه "إلغاء الإنسان'' "، أن هناك أفعال معينة شريرة عالمى، كالاغتصاب والقتل. لكن الحالات الكتيرة اللى يتأثر فيها الاغتصاب أو القتل أخلاقى بالسياق الاجتماعى تُثير الشكوك حول ده الرأى. وحتى نص القرن التسعتاشر، مارست كتير من الدول أشكال من [[عبوديه|العبودية]] . و زى فى الغالب ، كان منتهكو الحدود الأخلاقية يستفيدون من الممارسه دى. ويمكن القول إن العبودية كانت دايما شر موضوعي، لكن الأفراد اللى عندهم دافع لانتهاكها سيبررون أفعالهم.
[[نازيه|النازيين]] ، خلال [[الحرب العالميه التانيه]] ،اعتبرو [[ابادة الشعوب|الإبادة الجماعية]] أمر مقبول، <ref name="evil">Gaymon Bennett, Ted Peters, Martinez J. Hewlett, Robert John Russell (2008). ''The evolution of evil''. Vandenhoeck & Ruprecht. p. 318. {{ISBN|3-525-56979-3}}</ref> كما فعلت ميليشيا [[هوتو (مجموعه عرقيه فى بوروندى)|الهوتو]] إنترهاموى فى الإبادة الجماعية فى رواندا .<ref name="Gourevitch, 1999">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Gourevitch|الأول=Philip|مسار=https://archive.org/details/wewishtoinformyo00gour|عنوان=We Wish to Inform You That Tomorrow We Will be Killed With our Families|ناشر=Picador|سنة=1999|url-access=registration|isbn=978-0-312-24335-7}}</ref><ref name="PBS">{{استشهاد ويب|عنوان=Frontline: the triumph of evil.|مسار=https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/evil/|تاريخ-الوصول=2007-04-09|صحيفة=[[PBS]]|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20070419061642/http://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/evil/|تاريخ-الأرشيف=2007-04-19|url-status=live}}</ref> رغم ده ، ممكن الإشارة لأن مرتكبى تلك الفظائع ممكن تجنبوا وصف أفعالهم بالإبادة الجماعية، لأن المعنى الموضوعى لأى فعل بيتوصف بدقة بالمصطلح ده هو قتل مجموعة مختارة من الناس ظلم، و هو فعل سيفهمه ضحاياهم على الأقل على أنه شر. أما أصحاب المذهب العالمى فيعتبرو الشر مستقل عن الثقافة، ومرتبط كلى بالأفعال أو النوايا.
الآراء حول طبيعة الشر تميل للانقسام لواحد من 4 معسكرات متعارضة:
* النزعة الأخلاقية المطلقة تعتبر أن الخير والشر مفاهيم ثابتة تم تحديدها بإله أو آلهة ، أو الطبيعة، أو الأخلاق، أو الحس السليم، أو أى مصدر آخر.
* اللاأخلاقية تقال أن الخير والشر لا معنى لهما، و أنه مافيش عنصر أخلاقى فى الطبيعة.
* النسبية الأخلاقية ترى أن معايير الخير والشر مش سوى نتاج للثقافة المحلية أو العادات أو التحيزات.
* العالمية الأخلاقية هيا محاولة لإيجاد حل وسط بين المفهوم المطلق للأخلاق، والنظرة النسبية؛ وتقال العالمية أن الأخلاق مرنة لحد ما بس، و أن ما هو خير أو شر حق ممكن تحديده بفحص ما يعتبر شر شائع بين كل البشر.
أفلاطون كتب أن فيه طرق قليلة نسبى لفعل الخير، لكن هناك طرق لا حصر ليها لفعل الشر،و ده ممكن يكون له تأثير اكبر بكتير على حياتنا، وعلى حياة الكائنات التانيه القادرة على المعاناة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The Sources of Evil According to Plato|صحيفة=Proceedings of the American Philosophical Society|مؤلف=Cherniss|الأول=Harold|وصلة مؤلف=Harold F. Cherniss|سنة=1954|مكان=Philadelphia, Pennsylvania|ناشر=[[American Philosophical Society]]|المجلد=98|العدد=1|صفحات=23–30|جايستور=3143666|isbn=978-90-04-05235-2}}</ref>
=== شر لا بد منه ===
[[ملف:Martin_Luther_by_Cranach-restoration.jpg|تصغير|[[مارتين لوثر|مارتن لوثر]] [[مارتين لوثر|كان]] يعتقد أن الشر البسيط العرضى ممكن يكون له تأثير إيجابى]]
[[مارتين لوثر|مارتن لوثر]] جادل بأن هناك حالات يكون فيها القليل من الشر خير إيجابى. كتب: "ابحث عن صحبة رفاقك المقربين، واشرب، والعب، وتحدث بكلام فاحش، و أسلى نفسك. لازم على المرء ساعات أن يرتكب خطيئة بدافع الكراهية والاحتقار للشيطان ، لحد لا يمنحه الفرصة ليجعله مهووس بأتفه الأمور...".
[[نيكولو ماكيافيللى|نيكولو مكيافيلى]] ، الكاتب [[فلورنسا|الفلورنسى]] من القرن الستاشر، طرح نهج الشر الضرورى فى السياسة، حيث نصح الطغاة قائل: "من الأسلم أن يُخشى المرء على أن يُحب".<ref name="erragh2">Niccolo Machiavelli, ''The Prince'', Dante University of America Press, 2003, {{ISBN|0-937832-38-3|978-0-937832-38-7}}</ref> ويُقدّم الخيانة والخداع والقضاء على المنافسين السياسيين واستخدام الخوف كوسايل لترسيخ أمن الأمير وسلطته.<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Strauss|الأول=Leo|مسار=https://books.google.com/books?id=oi2GDwAAQBAJ|عنوان=Thoughts on Machiavelli|تاريخ=July 4, 2014|ناشر=University of Chicago Press|عبر=Google Books|isbn=978-0-226-23097-9}}</ref>
نظريات العلاقات الدولية، الواقعية والواقعية الجديدة ، اللى معروفه ساعات ''بالسياسة الواقعية،'' السياسيين تنصح بحظر الاعتبارات الأخلاقية المطلقة فى السياسة الدولية، والتركيز بدل من كده على المصلحة الذاتية، والبقاء السياسي، وسياسة القوة، علشان بيشوفو أن دى النظريات اكتر دقة فى تفسير عالم يعتبروه لا أخلاقى وخطير. فى العاده يبرر الواقعيون السياسيين وجهات نظرهم بالادعاء بوجود ''واجب أخلاقي'' أسمى خاص بالقادة السياسيين، حيث يُعتبر الشر الأعظم هو فشل الدولة فى حماية نفسها ومواطنيها. كتب مكيافيلي: "...ستكون هناك سمات جيدة، إذا اتُبعت، ستؤدى لالخراب، فى الوقت نفسه هاتكون هناك سمات تانيه رذائل، إذا مُورست، تُحقق الأمن والرفاهية للأمير." <ref name="erragh2">Niccolo Machiavelli, ''The Prince'', Dante University of America Press, 2003, {{ISBN|0-937832-38-3|978-0-937832-38-7}}</ref>
[[انتون ليفى|أنطون ليفى]] ، مؤسس [[كنيسة الشيطان]] ، كان مادى ، و قال أن الشر فى حقيقته خير. و كان يرد على الممارسة الشائعة المتمثلة فى وصف الجنس أو الكفر بالشر، و كان زعمه أنه لما بتستعمل كلمة ''الشر'' لوصف الملذات والغرائز الطبيعية للرجال والستات، أو شكوك العقل المتسائل، الأشياء اللى بتتسمما شر هيا فى الواقع خير.<ref>Anton LaVey, ''The Satanic Bible'', Avon, 1969, {{ISBN|0-380-01539-0}}</ref>
== الخير و القدرة على الفعل ==
=== النوايا الحسنة ===
كتاب [[جون رولز (فيلسوف من امريكا)|جون رولز]] " ''نظرية العدالة"'' أولى الأولوية للترتيبات الاجتماعية والخيرات بناء على مساهمتها فى تحقيق العدالة . اتعرف رولز العدالة بأنها ''الإنصاف'' ،بالخصوص فى توزيع الخيرات الاجتماعية، وحدد الإنصاف من منظور الإجراءات، وحاول إثبات أن المؤسسات والحياة العادلة خيرٌ إذا ما نُظر لخيرات الأفراد العقلانيين بإنصاف. كان ابتكار رولز الجوهرى هو "الموقف الأصلي" ، و هو إجراء يسعى فيه المرء لاتخاذ قرارات أخلاقية موضوعية برفض إدخال الحقائق الشخصية المتعلقة به فى حساباته الأخلاقية. وبالمثل، يطبق [[ايمانويل كانط|إيمانويل كانط]] ، اللى كان له تأثير كبير على رولز، كتير من الممارسات الإجرائية فى التطبيق العملى لـ ''"الأمر المطلق"'' ، لكن ده لا يستند فى الواقع "للإنصاف" وحده.
=== المجتمع و الحياة و البيئة ===
اراء كتير تُقدّر ''الوحدة'' كقيمةٍ سامية، متجاوزةً مفهوم السعادة المطلقة ، علشان ترى أن ازدهار الفرد لا قيمة له إلا كوسيلة لازدهار المجتمع ككل. بعبارة تانيه، لا تعتبر حياة الفرد، فى الاخر، مهمة أو ذات قيمة فى حد ذاتها، و إنما تكمن قيمتها فى كونها وسيلة لنجاح المجتمع ككل. و بعض عناصر [[كونفوشيه|الكونفوشيوسية]] مثال على ذلك، علشان تُشجّع على ضرورة امتثال الأفراد، كأفراد، لمتطلبات مجتمع سلمى ومنظم.
حسب المنظور الطبيعي، ازدهار المجتمع ليس، أو مش الشيء الوحيد، الجيد فى جوهره. و فى الغالب تُصاغ حجج الدفاع عن ده المفهوم بالاستناد ل[[بيولوجيا|علم الأحياء]] ، وملاحظات مفادها أن الكائنات الحية تتنافس مع بنى جنسها اكتر من تنافسها مع الأنواع التانيه. بل إن الخير فى جوهره يكمن فى ازدهار كل أشكال الحياة الواعية، بما فيها الحيوانات اللى تمتلك مستوىً من الوعى المماثل، كالإنسانية عند القردة العليا . ويذهب تانيين لأبعد من كده، معلنين أن الحياة نفسها ذات قيمة جوهرية.
بنهج آخر، يتحقق السلام والوئام بالتركيز لا على الأقران (الذين قد يكونون منافسين أو خصوم)، بل على البيئة المشتركة. و المنطق فى ذلك: بصفتنا كائنات حية، من الواضح والموضوعى أن وجودنا محاطين بنظام بيئى يدعم الحياة أمرٌ جيد. فى الواقع، لو ماكانش الأمر كذلك، لما استطعنا مناقشة ده الخير أو لحد إدراكه. ويُقرّ المبدأ الأنثروبى فى [[علم الكون الفيزيائى|علم الكونيات]] بالرأى ده .
فى ظل [[ماديه|النزعة المادية]] ، أو لحد فى ظل قيم التجسيد ، أو فى أى نظام يعترف بصحة علم البيئة كدراسة علمية للحدود و الإمكانيات، بيعتبرالنظام البيئى خير أساسى. يبدو لكل من يبحث أن الخير، أو القيمة، موجود جوه النظام البيئي، أى الأرض. الكائنات الحية جوه النظام ده البيئي، اللى تعتمد عليه كلى، تُقيّم الخير نسبةً لما ممكن تحقيقه فيه. بعبارة تانيه، يكمن الخير فى مكان محدد، ولا يُرفض كل ما هو غير متوفر فيه ( زى انعدام الجاذبية أو وفرة الحلوى) باعتباره "غير كافٍ"، بل يُعمل ضمن قيوده. تجاوز القيود دى والتعلم على الرضا بها، هو نوع آخر من القيمة، ممكن بيتسما الرضا .
يظهر ان القيم و الأشخاص اللى يحملونها يخضعون بالضرورة للنظام البيئى. إذا كان الأمر كذلك، فأى كائن يمكنه أن بييوصف نظام بيئى ككل بكلمة "جيد"؟ من يملك سلطة تقييم نظام بيئى والحكم عليه بأنه جيد أو سيئ؟ وما هيا المعايير؟ وبأى معايير يتم تعديل النظم البيئية،بالخصوص النظم الاكبر حجم زى [[الغلاف الجوى]] ( [[تغير المناخ]] ) أو المحيطات ( [[انقراض|الانقراض]] ) أو الغابات ( إزالة الغابات )؟ "البقاء على الأرض" القيمة الأساسية. ورغم أن دعاة الأخلاق البيئية كانو الأصرح فى الشأن ده ، و طورو نظرياتٍ فى فلسفة غايا ، والبيوفيليا ، و الإقليمية الحيوية تعكس ده المفهوم، لكن الأسئلة باتت دلوقتى محوريةً فى تحديد القيمة، زى " القيمة الاقتصادية للأرض " للبشرية جمعاء، أو " قيمة الحياة " اللى لا تقتصر على الأرض ككل ولا على الإنسان. و خلص كثيرون لأنه بدون افتراض استمرار النظام البيئى كقيمةٍ عالمية، وما يصاحبها من فضائل كالتنوع البيولوجى والحكمة البيئية، يستحيل تبرير متطلباتٍ تشغيليةٍ كاستدامة النشاط البشرى على الأرض.
واحد من الردود بيقول إن البشر مش لازم يفضلوا محصورين فى الأرض، و إنهم ممكن يستخدموها وينتقلوا لمكان تانى.
لكن فيه حجة مضادة بتقول إن نسبة قليلة بس من البشر هيا اللى هتقدر تعمل كده، و إنهم هيختاروا نفسهم بناء على قدرتهم على التفوق التكنولوجى على التانيين (زى زى القدرة على بناء مركبات فضائية ضخمة للهروب من الكوكب و فى نفس الوقت صدّ اللى بيحاولوا يمنعوهم).
وفى حجة مضادة تانية بتقول إن الحياة بره الأرض ممكن تواجه البشر الهاربين وتدمّرهم زى ما الجراد بيقضى على نوع تانى.
أما الحجة التالتة فهى إنه لو مفيش عوالم تانية صالحة للحياة (ومفيش كائنات فضائية تنافس البشر على استيطانها)، فالهروب يبقى عبثي، ومن الغلط الاعتقاد إن حماية الأرض كموئل محتاجة طاقة ومهارة أقل من بناء موئل جديد.
وبناء على كده، فالبقاء على الأرض ككائن حى جوه نظام بيئى متكامل هو تعبير صادق عن القيم الأساسية والخير تجاه أى كائن نقدر نتواصل معاه. وبيبان إن أى نظام أخلاقى من غير الفكرة دى بيبقى غير قابل للتطبيق.
رغم ده ، تُقرّ معظم الأنظمة الدينية بوجود حياة تانيه بعد الموت ، ويُنظر لتحسينها على أنه خير أساسى. و فى كتير من الأنظمة الأخلاقية التانيه، يُعتبر البقاء على الأرض فى حالة تفتقر لالشرف أو القدرة على ظبط النفس أمر غير مرغوب فيه - لنأخذ زى السيبوكو فى البوشيدو ، أو [[كاميكاز|الكاميكازي،]] أو دور الهجمات الانتحارية فى الخطاب الجهادى . فى كل دى الأنظمة، ممكن لا تتجاوز قيمة البقاء على الأرض المرتبة التالتة.
يمكن النظر للنزعة البيئية الراديكالية إما على أنها رؤية قديمة اوى أو حديثة اوى: مفادها أن الشيء الجيد فى جوهره هو النظام البيئى المزدهر؛ و أن الأفراد والمجتمعات لا قيمة لهم إلا كوسيلة لتحقيق ده الازدهار. وفلسفة غايا التعبير الاكتر تفصيل عن دى الفكرة الشاملة، لكن أثرت بشكل كبير على علم البيئة العميق و الأحزاب الخضراء الحديثة.
كتير اتقال أن الشعوب الأصلية لم تتخلَّ قط عن النوع ده من النظرة. يدرس علم اللغة الأنثروبولوجى الروابط بين لغاتهم والنظم البيئية اللى عاشوا فيها، اللى وصلت لظهور تمييزاتهم [[معرفه|المعرفية]] . ساعات كتير، ماكانش هناك تمييز بين الإدراك البيئى و الإدراك الأخلاقى فى دى اللغات. كانت الإساءة لالطبيعة تُعامل معاملة الإساءة لالتانيين، و عززت [[ارواحيه|النزعة الروحانية]] ده المفهوم بإضفاء "شخصية" على الطبيعة بالأساطير . تستكشف النظريات الأنثروبولوجية للقيمة دى المسائل.
معظم الناس فى العالم يرفضو الأخلاقيات القديمة القائمة على السياق المحلى و الآراء الدينية الضيقة. رغم ده ، كسبت الآراء اللى تركز على المجتمعات الصغيرة والبيئة شعبيةً فى السنين الأخيرة. ويعزى ذلك جزئى لالرغبة فى اليقين الأخلاقى. إن تعريف راسخ للخير كده ها يكون ذا قيمة، لأنه قد يُمكّن المرء من بناء حياة أو مجتمع صالح بعمليات استنتاج وتفصيل وتحديد أولويات موثوقة. تلك اللى تعتمد بس على مرجعيات محلية ممكن التحقق منها ذاتى،و ده يخلق مزيد من اليقين، و علشان كده يقلل من الاستثمار فى الحماية والتحوط والتأمين ضد عواقب فقدان القيمة.
=== التاريخ و الحداثة ===
كتير بيتم النظر لحدث ما على إنه ليه قيمة لمجرد إنه جديد فى عالم الموضة و الفن. و فى المقابل، ساعات بيتم اعتبار التاريخ الثقافى والتحف التانية ذات قيمة فى حد ذاتها بسبب قِدمها. الفيلسوفين و المؤرخين [[ويل ديورانت|ويل]] و [[ارئيل ديورانت|أرييل ديورانت]] عبرو عن ده بقولهم: "زى ما سلامة عقل الفرد بتكمن فى استمرارية ذكرياته، كمان سلامة عقل الجماعة بتكمن فى استمرارية تقاليدها؛ و فى الحالتين، انقطاع السلسلة بيوصل لرد فعل عصبي" (دروس التاريخ، 72).
تقييم قيمة القطع الأثرية القديمة أو التاريخية بيأخذ فى الاعتبار، خصوص لكن مش حصرى: القيمة اللى الناس بيديها لمعرفة تفاصيل دقيقة عن الماضي، والرغبة فى وجود روابط ملموسة بتاريخ الأجداد، أو القيمة السوقية اللى بتزيد فى العاده للأشياء النادرة.
الابتكار و [[مخترع|الاختراع]] ساعات بتتشاف على أنها قيم جيدة فى جوهرها،بالخصوص فى المجتمعات الصناعية الغربية، علشان تنطوى جميعها على الحداثة، و حتا على فرصة للربح منها. [[برتراند راسل]] كان متشائم بشكل ملحوظ بخصوص الإبداع، و رأى أن توسع [[معرفه|المعرفة]] بوتيرة أسرع من الحكمة أمر كارثى بالضرورة.
== الخير و الأخلاق فى علم الأحياء ==
مسألة الخير والشر فى الإدراك البصرى البشري، اللى غالب ما ترتبط بالأخلاق، مسألةً مهمةً ينبغى على علم الأحياء معالجتها، و ده بحسب بعض علما الأحياء (وبالخصوص إدوارد أو. ويلسون ، وجيريمى غريفيث ، وديفيد سلون ويلسون، [[فرانس دى فال|وفرانس دى وال]] ).<ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Wilson|الأول=Edward Osborne|مسار=https://archive.org/details/socialconquestof0000wils|عنوان=The Social Conquest of Earth|ناشر=W. W. Norton & Company|سنة=2012|وصلة مؤلف=E. O. Wilson|url-access=registration|isbn=978-0-87140-413-8}}</ref><ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Griffith|الأول=Jeremy|عنوان=The Book of Real Answers to Everything!|سنة=2011|الفصل=Good vs Evil|وصلة مؤلف=Jeremy Griffith|مسار-الفصل=http://www.worldtransformation.com/good-vs-evil/|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20121122082631/http://www.worldtransformation.com/good-vs-evil/|تاريخ-الأرشيف=2012-11-22|url-status=live|isbn=978-1-74129-007-3}}</ref><ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Wilson|الأول=Edward Osborne|عنوان=Evolution for Everyone: How Darwin's Theory Can Change the Way We Think About Our Lives|ناشر=Random House Publishing|سنة=2007|وصلة مؤلف=David Sloan Wilson|isbn=978-0-385-34092-2}}</ref><ref>{{استشهاد بكتاب|مؤلف=de Waal|الأول=Frans|مسار=https://www.ted.com/talks/frans_de_waal_moral_behavior_in_animals|عنوان=Moral behavior in animals|سنة=2012|وصلة مؤلف=Frans De Waal|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20120417212015/http://www.ted.com/talks/frans_de_waal_do_animals_have_morals.html|تاريخ-الأرشيف=2012-04-17|url-status=live}}</ref>
== ملحوظات ==
{{مصادر|30em}}
== مراجع ==
{{Refbegin}}
* {{cite book|last1=Anders|first1=Timothy|title=The evolution of evil|date=1994|publisher=Open Court|location=Chicago|isbn=9780812691757}}
* Atkinson, Philip. [http://www.ourcivilisation.com/moral/moral8.htm Recognising Good And Evil] from ourcivilisation.com
* Aristotle. "Nicomachean Ethics". 1998. US: [[Oxford University Press]]. (1177a15)
* Bentham, Jeremy. ''The Principles of Morals and Legislation''. 1988. Prometheus Books.
* {{cite book|last=Boyce|first=Mary|title=Zoroastrians: Their Religious Beliefs and Practices|date=1979|publisher=Routledge/Kegan Paul|location=London}} Corrected repr. 1984; repr. with new foreword 2001.
* Dewey, John. ''Theory of Valuation''. 1948. University of Chicago Press.
* Durant, Ariel and W. Durant. ''The Lessons of History''. 1997. MJF Books. (p72)
* Garcia, John David. ''The Moral Society — A Rational Alternative to Death''. 2005. Whitmore Publishing.
* Griffin, James. Well-Being: Its Meaning, Measurement and Moral Importance. 1986. Oxford: Oxford University Press.
* Hume, David. ''A Treastise of Human Nature''. 2000. Oxford: Oxford University Press.
* Hurka, Thomas. ''Perfectionism''. 1993. Oxford: Oxford University Press.
* Kant, Immanuel. ''Groundwork of the Metaphysic of Morals''. 1996. Cambridge University Press. Third section, [446]-[447].
* Kierkegaard, Søren. ''Either/Or''. 1992. [[Penguin Classics]].
* Rawls, John. ''A Theory of Justice''. 1999. Belknap Press.
* Romero, Rhys. "Just Being a Student". 2009. Austin Student Press.
{{Refend}}
== قرايه اكتر ==
* باوميستر، روى ف. (1999) ''الشر: جوه العنف والقسوة البشرية'' . نيو يورك: إيه دبليو إتش فريمان / أول بوك
* بينيت، غايمون، هيوليت، مارتينيز جيه ، بيترز، تيد ، [[روبرت جون راسيل|راسل، روبرت جون]] (2008). ''تطور الشر'' . غوتنغن: فاندنهويك وروبريشت. [[ISBN (identifier)|رقم الكتاب المعيارى الدولى (ISBN)]] [[Special:BookSources/978-3-525-56979-5|978-3-525-56979-5]]
* كاليان، جورج ف. ، محرر (2024). ''[https://reference-global.com/issue/RESS/16/2 الدين] ومشكلة الشر، [https://sciendo.com/issue/RESS/16/1 المجلد] [https://sciendo.com/issue/RESS/16/1 الأول] [https://reference-global.com/issue/RESS/16/2 والثاني]'' ، مراجعة الدراسات المسكونية
* كاتز، فريد إميل (1993) ''[https://sunypress.edu/Books/O/Ordinary-People-and-Extraordinary-Evil2 الناس العاديون والشر الاستثنائي]'' ، [مطبعة جامعة ولاية نيو يورك]،
* كاتز، فريد إميل (2004) ''مواجهة الشر'' ، [مطبعة جامعة ولاية نيو يورك]،
* نيمان، سوزان. ''الشر فى الفكر الحديث - تاريخ بديل للفلسفة.'' برينستون: مطبعة جامعة برينستون، 2002.
*
* شيرمر، م. (2004). ''علم الخير والشر.'' نيو يورك: تايم بوكس. [[ISBN (identifier)|رقم الكتاب المعيارى الدولى (ISBN)]] [[Special:BookSources/0-8050-7520-8|0-8050-7520-8]]
*
* ستابلي، أ.ب. والشيخ ديلبرت ل.، ''استخدام حريتنا فى الاختيار'' . مجلة إنسين، مايو 1975: 21
* ستارك، رايان. ''البلاغة والعلم والسحر فى انجلترا فى القرن السبعتاشر.'' (واشنطن العاصمة: مطبعة الجامعة الكاثوليكية الامريكانيه ، 2009)، 115-145
* فيتلسن، آرنى يوهان (2005) ''الشر والفاعلية البشرية - فهم العمل الشرير الجماعي'' نيو يورك: [[مطبعة جامعة كامبريدج]] . [[ISBN (identifier)|رقم الكتاب المعيارى الدولى (ISBN)]] [[Special:BookSources/978-0-521-85694-2|978-0-521-85694-2]]
* ويلسون، ويليام مكف.، وجوليان ن. هارت. ''ثيوديسيا فارير'' . فى ديفيد هاين و إدوارد هيو هندرسون (محرران)، ''أسير المصلوب: اللاهوت العملى [[اوستين فارير|لأوستن فارير]]'' . نيو يورك ولندن: تى آند تى كلارك / كونتينوم، 2004. [[ISBN (identifier)|رقم الكتاب المعيارى الدولى (ISBN)]] [[Special:BookSources/0-567-02510-1|0-567-02510-1]]
{{Ethics}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:خير و شر|خير و شر]]
[[تصنيف:مفاهيم اخلاقيه]]
8zo9s42zdr67k0g8p8d37x3ni3hld4t
كلنا بوشين (اغنيه)
0
2295317
13009671
13009425
2026-04-21T02:00:48Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسم [[قالب:يتيمه|يتيمه]]
13009671
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات اغنيه|صورة= بوستر مسلسل الريان.jpg|تعليق=بوستر مسلسل الريان}}
'''اغنية كلنا بوشين''' هى اغنيه للمغنى [[فضل شاكر]] وكانت الاغنيه تتر [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] اللى كان من بطولة [[خالد صالح]] واتعرض المسلسل سنة 2011.<ref>{{Cite web
| url = https://kalimat.anghami.com/lyrics/77447898
| title = كلمات أغنية كلنا بوشين
}}</ref>
[[ملف:خالد صالح.jpg|تصغير|خالد صالح في مسلسل الريان]]
== كلمات ==
كلنا بوشين يا عينى كلنا جوانا اتنين
بنام بالليل ملايكه وبنصحى شياطين
كلنا بوشين يا عينى كلنا جوانا اتنين
لا والغريبه بنغلط ومهما ربك نجا
محدش فينا بيثبت
وبنلاقى ألف حجه
نفس الايد اللى بتدى
هى الايد اللى بتقضى
من يوم ما خلق الدنيا
وده طبع البنى ادمين
بنجرى فى سباق خيل
واتحدى لو ميزتوا مين قتل القتيل
ومين ماشى فى جنازته
ولا حد عارف قلب مين على مين
نفس الايد اللى بتدى
هى الايد اللى بتقضى
من يوم ما خلق الدنيا
وده طبع البنى ادمين
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:اغنيه]]
bzlvpsi6ki4l9i4jnvsc49t0vz9a9zv
13009683
13009671
2026-04-21T07:11:18Z
Mnbaav
287184
13009683
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات اغنيه|صورة= بوستر مسلسل الريان.jpg|تعليق=بوستر مسلسل الريان}}
'''اغنية كلنا بوشين''' هى اغنيه للمغنى [[فضل شاكر]] وكانت الاغنيه تتر [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] اللى كان من بطولة [[خالد صالح]] واتعرض المسلسل سنة 2011.<ref>{{Cite web
| url = https://kalimat.anghami.com/lyrics/77447898
| title = كلمات أغنية كلنا بوشين
}}</ref>
[[ملف:خالد صالح.jpg|تصغير|خالد صالح في مسلسل الريان]]
== كلمات ==
كلنا بوشين يا عينى كلنا جوانا اتنين
بنام بالليل ملايكه وبنصحى شياطين
كلنا بوشين يا عينى كلنا جوانا اتنين
لا والغريبه بنغلط ومهما ربك نجا
محدش فينا بيثبت
وبنلاقى ألف حجه
نفس الايد اللى بتدى
هى الايد اللى بتقضى
من يوم ما خلق الدنيا
وده طبع البنى ادمين
بنجرى فى سباق خيل
واتحدى لو ميزتوا مين قتل القتيل
ومين ماشى فى جنازته
ولا حد عارف قلب مين على مين
نفس الايد اللى بتدى
هى الايد اللى بتقضى
من يوم ما خلق الدنيا
وده طبع البنى ادمين
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:اغنيه]]
kzabb2kd6wzdis1uunynyrhj8n9iqv1
الريان (مسلسل)
0
2295499
13009666
13009424
2026-04-21T01:57:09Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا
13009666
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مسلسل|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''الريان''' هو مسلسل تلفزيوني [[مصر|مصري]] اتعرض في رمضان 2011م. المسلسل من بطولة [[خالد صالح]]، تأليف حازم الحديدي [[محمود البزاوى|ومحمود البزاوي]]، وإخراج [[شيرين عادل (مخرجه افلام)|شيرين عادل]].<ref>{{Citation|title=مسلسل - الريان - 2011 طاقم العمل، فيديو، الإعلان، صور، النقد الفني، مواعيد العرض|url=https://elcinema.com/work/1603341|accessdate=2021-06-09|language=ar|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210226070146/https://elcinema.com/work/1603341/|archivedate=26 فبراير 2021}}</ref>
== القصه ==
يحكى المسلسل سيرة رجل الأعمال المصري الشهير [[احمد الريان]]، اللى كان مثار جدل كبير في [[عقد 1980|ثمانينيات القرن الماضي]] لاتهامه في قضايا توظيف أموال وعمليات نصب ضخمة، تم في النهاية الحكم عليه وحبسه لمدة 23 سنه.
== أخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في المسلسل'''
|-
|1
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|2
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|الشقيقة الكبرى لأحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|3
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|4
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|}
== بطولة ==
* [[خالد صالح]]: [[احمد الريان]]
* [[باسم سمره|باسم سمرة]]: فتحي الريان
* [[صلاح عبد الله]]: توفيق الريان
* [[احمد صفوت|أحمد صفوت]]: محمد الريان
* [[ريهام عبد الغفور]]: بدرية
* [[دره (ممثله)|درة]]: سميحة
* [[حجاج عبد العظيم]]: حبشي
* [[صفاء جلال]]: مديحة الريان
* [[مروه عبد المنعم|مروة عبد المنعم]]: هناء
* [[جمال اسماعيل|جمال إسماعيل]]
* [[خالد سرحان]] : أشرف السعد
* [[احلام الجريتلى|أحلام الجريتلي]]
* هبة الأباصيري
* [[ريهام ايمن|ريهام أيمن]]
* إيناس عز الدين: صباح زوجة أحمد الريان الثانية
* إيناس كامل: أمل زوجة أحمد الريان الثالثة
* أميرة نايف: منيرة زوجة توفيق الريان الثانية
* [[ندى عادل]]: نعمة
* [[صبرى عبد المنعم|صبري عبد المنعم]]
* [[رؤوف مصطفى]]
* [[علاء زينهم]]
* [[سعيد الصالح]]
* [[عثمان محمد على|عثمان محمد علي]]
* مجدي بدر
* فايق عزب
== مراجع ==
[[تصنيف:مسلسلات مصريه]]
[[تصنيف:Pages using deprecated image syntax]]
at3bmlemcdz4afvv11p9cfda5cc87lg
13009730
13009666
2026-04-21T09:10:37Z
Mnbaav
287184
13009730
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مسلسل|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''الريان''' هو مسلسل تلفزيوني [[مصر|مصري]] اتعرض في رمضان 2011م. المسلسل من بطولة [[خالد صالح]]، تأليف حازم الحديدي [[محمود البزاوى|ومحمود البزاوي]]، وإخراج [[شيرين عادل (مخرجه افلام)|شيرين عادل]].<ref>{{Citation|title=مسلسل - الريان - 2011 طاقم العمل، فيديو، الإعلان، صور، النقد الفني، مواعيد العرض|url=https://elcinema.com/work/1603341|accessdate=2021-06-09|language=ar|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210226070146/https://elcinema.com/work/1603341/|archivedate=26 فبراير 2021}}</ref>
== القصه ==
يحكى المسلسل سيرة رجل الأعمال المصري الشهير [[احمد الريان]]، اللى كان مثار جدل كبير في [[عقد 1980|ثمانينيات القرن الماضي]] لاتهامه في قضايا توظيف أموال وعمليات نصب ضخمة، تم في النهاية الحكم عليه وحبسه لمدة 23 سنه.
== أخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في المسلسل'''
|-
|1
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|2
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|الشقيقة الكبرى لأحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|3
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|4
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|}
== بطولة ==
* [[خالد صالح]]: [[احمد الريان]]
* [[باسم سمره|باسم سمرة]]: فتحي الريان
* [[صلاح عبد الله]]: توفيق الريان
* [[احمد صفوت|أحمد صفوت]]: محمد الريان
* [[ريهام عبد الغفور]]: بدرية
* [[دره (ممثله)|درة]]: سميحة
* [[حجاج عبد العظيم]]: حبشي
* [[صفاء جلال]]: مديحة الريان
* [[مروه عبد المنعم|مروة عبد المنعم]]: هناء
* [[جمال اسماعيل|جمال إسماعيل]]
* [[خالد سرحان]] : أشرف السعد
* [[احلام الجريتلى|أحلام الجريتلي]]
* هبة الأباصيري
* [[ريهام ايمن|ريهام أيمن]]
* إيناس عز الدين: صباح زوجة أحمد الريان الثانية
* إيناس كامل: أمل زوجة أحمد الريان الثالثة
* أميرة نايف: منيرة زوجة توفيق الريان الثانية
* [[ندى عادل]]: نعمة
* [[صبرى عبد المنعم|صبري عبد المنعم]]
* [[رؤوف مصطفى]]
* [[علاء زينهم]]
* [[سعيد الصالح]]
* [[عثمان محمد على|عثمان محمد علي]]
* مجدي بدر
* فايق عزب
== شوف كمان ==
*اغنية كلنا بوشين تتر مسلسل الريان
== مراجع ==
[[تصنيف:مسلسلات مصريه]]
[[تصنيف:Pages using deprecated image syntax]]
qoeio4zao6unabx3c1b4hnhzu96kc5h
13009732
13009730
2026-04-21T09:11:08Z
Mnbaav
287184
13009732
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مسلسل|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''الريان''' هو مسلسل تلفزيوني [[مصر|مصري]] اتعرض في رمضان 2011م. المسلسل من بطولة [[خالد صالح]]، تأليف حازم الحديدي [[محمود البزاوى|ومحمود البزاوي]]، وإخراج [[شيرين عادل (مخرجه افلام)|شيرين عادل]].<ref>{{Citation|title=مسلسل - الريان - 2011 طاقم العمل، فيديو، الإعلان، صور، النقد الفني، مواعيد العرض|url=https://elcinema.com/work/1603341|accessdate=2021-06-09|language=ar|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210226070146/https://elcinema.com/work/1603341/|archivedate=26 فبراير 2021}}</ref>
== القصه ==
يحكى المسلسل سيرة رجل الأعمال المصري الشهير [[احمد الريان]]، اللى كان مثار جدل كبير في [[عقد 1980|ثمانينيات القرن الماضي]] لاتهامه في قضايا توظيف أموال وعمليات نصب ضخمة، تم في النهاية الحكم عليه وحبسه لمدة 23 سنه.
== أخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في المسلسل'''
|-
|1
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|2
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|الشقيقة الكبرى لأحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|3
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|4
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|}
== بطولة ==
* [[خالد صالح]]: [[احمد الريان]]
* [[باسم سمره|باسم سمرة]]: فتحي الريان
* [[صلاح عبد الله]]: توفيق الريان
* [[احمد صفوت|أحمد صفوت]]: محمد الريان
* [[ريهام عبد الغفور]]: بدرية
* [[دره (ممثله)|درة]]: سميحة
* [[حجاج عبد العظيم]]: حبشي
* [[صفاء جلال]]: مديحة الريان
* [[مروه عبد المنعم|مروة عبد المنعم]]: هناء
* [[جمال اسماعيل|جمال إسماعيل]]
* [[خالد سرحان]] : أشرف السعد
* [[احلام الجريتلى|أحلام الجريتلي]]
* هبة الأباصيري
* [[ريهام ايمن|ريهام أيمن]]
* إيناس عز الدين: صباح زوجة أحمد الريان الثانية
* إيناس كامل: أمل زوجة أحمد الريان الثالثة
* أميرة نايف: منيرة زوجة توفيق الريان الثانية
* [[ندى عادل]]: نعمة
* [[صبرى عبد المنعم|صبري عبد المنعم]]
* [[رؤوف مصطفى]]
* [[علاء زينهم]]
* [[سعيد الصالح]]
* [[عثمان محمد على|عثمان محمد علي]]
* مجدي بدر
* فايق عزب
== شوف كمان ==
*[[كلنا بوشين (اغنيه)|اغنية كلنا بوشين]] تتر مسلسل الريان
== مراجع ==
[[تصنيف:مسلسلات مصريه]]
[[تصنيف:Pages using deprecated image syntax]]
ko7jgyu7ysqt6i39erj4uyqjf9kaq8o
احمد الريان
0
2295500
13009635
13009450
2026-04-20T19:50:02Z
Mnbaav
287184
13009635
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفي الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض. <ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان قام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] وعرض في سنة 2011،
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
25ovxpuym82yd0vpd1q5s1lmcvxccq4
13009636
13009635
2026-04-20T19:50:28Z
Mnbaav
287184
13009636
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان قام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] وعرض في سنة 2011،
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
8jhq6bbdj4qd9fgic2cxjx8vvusmqbh
13009637
13009636
2026-04-20T19:50:53Z
Mnbaav
287184
13009637
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان وقام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] واتعرض في سنة 2011.
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
6rcmj2azcejxmalstzhqb3buizn1n5x
13009661
13009637
2026-04-21T01:56:15Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا
13009661
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان وقام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] واتعرض في سنة 2011.
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
kzajduhuo5h3hmzyk0uj8nuctc9sbi6
13009678
13009661
2026-04-21T02:30:14Z
InternetArchiveBot
142851
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
13009678
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12 |date=2014-02-01 }} {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان وقام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] واتعرض في سنة 2011.
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
ppi8lppi0ix45cop1eb48xpv15pj4gw
13009733
13009678
2026-04-21T09:11:56Z
Mnbaav
287184
13009733
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12 |date=2014-02-01 }} {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان وقام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] واتعرض في سنة 2011.
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== شوف كمان ==
*اشرف السعد
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
ji76lgkxa4spre0nqn34zjpew58c08h
13009734
13009733
2026-04-21T09:12:27Z
Mnbaav
287184
13009734
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12 |date=2014-02-01 }} {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان وقام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] واتعرض في سنة 2011.
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== شوف كمان ==
*[[اشرف السعد]]
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
tbpm0vmx5c5jiq9hopmyk13m3ciw9wh
13009759
13009734
2026-04-21T10:19:35Z
Raafat
2638
13009759
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|لغة أم=[[مصرى]]|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12 |date=2014-02-01 }} {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان وقام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] واتعرض في سنة 2011.
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== شوف كمان ==
*[[اشرف السعد]]
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
ojvop2r2mu6f9q50b0kc43junvjf56b
13009763
13009759
2026-04-21T10:21:34Z
Raafat
2638
13009763
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال|لغة أم=[[مصرى]]| شركات أسسها =شركة الريان لتوظيف الاموال|صورة= ملف:بوستر مسلسل الريان.jpg}}
'''أحمد توفيق عبد الفتاح الجبرى''' وشهرته '''أحمد الريان''' ([[25 ابريل|25 أبريل]] [[1956]] - [[6 يونيه|6 يونيو]] [[2013]]) هو رجل أعمال مصري ومؤسس شركة الريان، اتهم في قضية توظيف أموال، سنة 1989 واتحكم عليه بالسجن وأفرج عنه في أغسطس 2010 بعد 21 سنة قضاها خلف القضبان.<ref>[https://www.almasryalyoum.com/html/error?aspxerrorpath=/news/%d8%a3%d8%ad%d9%85%d8%af-%d8%a7%d9%84%d8%b1%d9%8a%d8%a7%d9%86-%d9%8a%d8%ba%d8%a7%d8%af%d8%b1-%d8%b3%d8%ac%d9%86-%c2%ab%d9%84%d9%8a%d9%85%d8%a7%d9%86-%d8%b7%d8%b1%d8%a9%c2%bb-%d8%a8%d8%b9%d8%af-21-%d8%b3%d9%86%d8%a9-%d8%ae%d9%84%d9%81-%d8%a7%d9%84%d9%82%d8%b6%d8%a8%d8%a7%d9%86 أحمد الريان يغادر سجن «ليمان طرة» بعد 21 سنة خلف القضبان، المصري اليوم] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20101007081452/http://www.almasryalyoum.com/news/أحمد-الريان-يغادر-سجن-«ليمان-طرة»-بعد-21-سنة-خلف-القضبان|date=07 أكتوبر 2010}}</ref>
درس الريان في كلية الطب البيطرى وقبل تأسيس شركة الريان بتلات سنوات كان بيعمل في المبادلات المالية التجارية العالمية عن طريق المضاربه.<ref>[https://www.youm7.com/267664&SecID=12 أحمد الريان في أجرأ تصريحات إعلامية بعد 23 عاما خلف القضبان.. صندوق النقد الدولى سبب محنتي.. وكشوف البركة تجارة "العملة" جمعتني بأشرف السعد، اليوم السابع] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12 |date=2014-02-01 }} {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20140201064455/http://www.youm7.com/News.asp?NewsID=267664&SecID=12|date=01 فبراير 2014}}</ref>
== وفاته ==
اتوفى الريان يوم 6 يونيو 2013 بعد صراع مع المرض.<ref>[https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616 وفاة رجل الأعمال «أحمد الريان» بعد صراع مع المرض، جريدة الشروق] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20130724162036/http://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=07062013&id=d4be66d0-8999-435a-b324-3078cdd0c616|date=24 يوليو 2013}}</ref>
== المسلسل ==
اتعمل [[الريان (مسلسل)|مسلسل الريان]] عن قصة حياة الريان وقام ببطولته الممثل [[خالد صالح]] واتعرض في سنة 2011.
== اخواته ==
{| class="wikitable"
!'''رقم'''
!'''الاسم'''
!'''ملاحظات'''
!'''مؤدي الدور في [[الريان (مسلسل)|المسلسل]]'''
|-
|1
|فتحية توفيق عبد الفتاح الجبري (مديحة الريان)
|أكبر أشقاء أحمد الريان
|[[صفاء جلال]]
|-
|2
|فتحي توفيق عبد الفتاح الجبري (فتحي الريان)
|الشقيق الأكبر لأحمد الريان
|[[باسم سمره|باسم سمرة]]
|-
|3
|محمد توفيق عبد الفتاح الجبري (محمد الريان)
|الشقيق الأصغر لأحمد الريان
|[[احمد صفوت|أحمد صفوت]]
|-
|4
|أحمد توفيق عبد الفتاح الجبري (أحمد الريان)
|<div style="text-align: center;"> -- </div>
|[[خالد صالح]]
|-
|5
|حسنية توفيق عبد الفتاح الجبري (حسنية الريان)
|الشقيقة الصغرى لأحمد الريان
| --
|-
|6
|ممدوح توفيق عبد الفتاح الجبري (ممدوح الريان)
|أصغر أشقاء أحمد الريان
| --
|}
== شوف كمان ==
*[[اشرف السعد]]
== المصادر ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:Webarchive template wayback links]]
[[تصنيف:صفحات بها بيانات ويكي بيانات]]
[[تصنيف:صفحات تستخدم خاصية P509]]
7gu2d3uxx2gw1weln2oufwrqo0ojy46
روموالد واداجنى
0
2295503
13009559
13009454
2026-04-20T13:53:14Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: أكبر ← اكبر، نيويورك ← نيو يورك، أفريقيا ← افريقيا (4)، الذي ← اللى ، في عام ← سنة (9)، يونيو ← يونيه ، منذ ← من (2)، التي ← اللى ، أفضل ← احسن ، سنوات ← سنين (2)، الولايات المتحدة ← امريكا (3)، والتي ← اللى ، عامًا ← سنه (2)، من عام ← من سنة ، حتى عام ← لحد سنة، ثم ← بعدين ، {{مصادر}} ← {{مصادر|30em}}، يناهز ← ، لدى ← عند (2)، جوائز ← جوايز، أصبح ← بقا ، أخرى ← تانيه (2)، حصل على ← اخد ، التقى ← قابل، بالإضافة إلى ← و ،...
13009559
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيه 1976) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من ابريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية فى 7 ابريل 2016 فى حكومة تالون الأولى، بعدين أعيد تعيينه سنة 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، عمل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية عام 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و عام 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> وفى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
rbka6kz0h2k31klsap4a0srsccajnu7
13009560
13009559
2026-04-20T13:54:15Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: عام 1 ← سنة 1، عام 2 ← سنة 2، عمل فى ← اشتغل فى، وفى ← و فى، شال: {{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}، زود وسم [[قالب:يتيمه|يتيمه]]
13009560
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيه 1976) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من ابريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية فى 7 ابريل 2016 فى حكومة تالون الأولى، بعدين أعيد تعيينه سنة 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، اشتغل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية سنة 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و سنة 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> و فى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
fh4miws0w4pyw6vzu7s7i47wtbhn5uw
13009573
13009560
2026-04-20T14:29:59Z
GhalyBot
863
/* top */ تعديل و تمصير، شال: {{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
13009573
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيه 1976) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من ابريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية فى 7 ابريل 2016 فى حكومة تالون الأولى، بعدين أعيد تعيينه سنة 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، اشتغل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية سنة 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و سنة 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> و فى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
nxq6a33rlixglcbt0yed1kij4n1mnwf
13009577
13009573
2026-04-20T14:38:33Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1350099050|Romuald Wadagni]]"
13009577
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيو 1976) سياسي بنيني وهو الرئيس المنتخب لبنين . شغل منصب وزير الاقتصاد والمالية في بنين منذ أبريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل لدى شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 عاماً. عُيّن لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية في 7 أبريل 2016 في حكومة تالون الأولى، ثم أعيد تعيينه في عام 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى وُلد في [[بينين|بنين]] عام 1976 في لوكوسا ، وهو أكبر إخوته الخمسة. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائي واقتصادي حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء والإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، عمل في الخدمة المدنية البنينية قبل أن يكتب أطروحة في الرياضيات الأساسية بعد تقاعده. <ref name=":1" /> منذ صغره، أبدى اهتمامًا بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا. <ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية في بنين، واصل واداجنى دراسته في فرنسا. من عام ١٩٩٥ إلى عام ١٩٩٩، درس في المدرسة العليا للأعمال في غرونوبل (ESA) حيث حصل على درجة الماجستير في المالية، متخرجًا بتفوق. خلال دراسته في [[جرونوبل|غرونوبل]] ، التقى بشريك من شركة ديلويت الذي لاحظ إمكانياته واستقطبه إلى الشركة الاستشارية عام ١٩٩٨. <ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref> <ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية في مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم إلى مكتب ديلويت في [[ليون]] ، حيث مكث أربع سنوات وترقى إلى منصب مشرف. <ref name="Forbes" /> في عام 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد في الولايات المتحدة، وغادر فرنسا إلى الولايات المتحدة. في [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم إلى مكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقي هناك لمدة ثلاث سنوات، حتى عام 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك في عمليات الاندماج والاستحواذ . في عام 2007، التحق [[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب في مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر . <ref name="Forbes" /> <ref name=":0" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى في عام 2012، ليصبح أصغر شريك على الإطلاق في شركة ديلويت عن عمر يناهز 36 عامًا. <ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref> <ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> وقد شارك في هيكلة أنشطة ديلويت في المنطقة. والتي شملت في عام 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونغو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونغو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . في [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونغو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت في [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشي]] في عام 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت بأكملها في أفريقيا الناطقة بالفرنسية . في نوفمبر 2015، أصبح رئيسًا لقسم التدقيق في أفريقيا الناطقة بالفرنسية. <ref name="Forbes" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref> <ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد في عام ٢٠١٥، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) في كلية هارفارد للأعمال. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> وبحلول عام ٢٠١٦، كان قد اكتسب ١٧ عامًا من الخبرة في شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والأمريكية (بوسطن [[نيو يورك|ونيويورك]] )، والأفريقية (لوبومباشي). وهو معروف بخبرته في معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عمومًا في الولايات المتحدة (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولي ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما إلى ذلك)، بالإضافة إلى إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير في حكومات تالون (2016-2025) ===
في 7 أبريل 2016، عُيّن وزير الاقتصاد والمالية في أول حكومة لحزب تالون . ونظرًا لوضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ضبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعيًا منه لتعزيز مصداقية بنين لدى المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. وقد روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، وحقق نجاحات في الخروج من السوق المالية الدولية. وقد مكّنت المصداقية التي اكتسبتها البلاد من خلال الوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل جدًا وبأسعار فائدة أقل من دول أخرى في المنطقة، مثل [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] . <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> وفي أكتوبر/تشرين الأول 2018، أنجز واداجنى قرضًا لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، وهو إنجاز غير مسبوق للبلاد. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
اقتصاد [[بينين|بنين]] أظهر مرونة خلال [[وباء كوڤيد-19|جائحة كوفيد-19]] . فقد كانت بنين من بين الدول الثلاث الأعلى نموًا في [[افريقيا جنوب الصحرا|أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى]] عام 2020 (حوالي 3.8%)، مع انتعاشٍ إلى 7.2% عام 2021، ومتوسطٍ مُقدَّرٍ بنسبة 6.4% خلال الفترة 2022-2026. <ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> بعد الأداء الجيد لبنين خلال هذه الفترة، رفعت وكالة موديز للتصنيف الائتماني تصنيف البلاد في مارس 2021 من B2 مع نظرة مستقبلية إيجابية إلى B1 مع نظرة مستقبلية مستقرة. وفي أبريل 2022، أبقت وكالة فيتش للتصنيف الائتماني على تصنيف B+ مع نظرة مستقبلية مستقرة. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin lève 500 millions € pour la réalisation de ses ODD grâce à un nouvel eurobond sursouscrit près de 3 fois|مسار=https://www.agenceecofin.com/finances-publiques/1707-90193-le-benin-leve-500-millions-pour-la-realisation-de-ses-odd-grace-a-un-nouvel-eurobond-sursouscrit-pres-de-3-fois|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=agenceecofin.com|تاريخ=17 July 2021|لغة=fr}}</ref> واداجنى عمل على تعزيز القطاع الخاص وريادة الأعمال. وفي عام 2020، أصبحت بنين الدولة الأولى من حيث سهولة وسرعة إنشاء أعمال تجارية جديدة، وفقًا [[مؤتمر الامم المتحده للتجاره والتنميه|لمؤتمر الأمم المتحدة للتجارة والتنمية]] (الأونكتاد). <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Conférence des Nations Unis sur le Commerce et le Développement (CNUCED) : Le Bénin devient N° 1 mondial dans la création d'entreprises|مسار=https://www.gouv.bj/actualite/1034/conference-nations-unis-commerce-developpement--cnuced-benin-devient-1-mondial-dans-creation-entreprises/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=gouv.bj|تاريخ=3 December 2020|لغة=fr}}</ref>
بنين في 12 يناير 2021، أصدرت سندين باليورو . الأول، لمدة 11 عامًا، بفائدة 4.9%، بقيمة 700 مليون يورو. والثاني، لمدة 31 عامًا، بفائدة 6.9%، بقيمة 300 مليون يورو. وبهذه العملية، انضمت بنين إلى عدد محدود من الدول الناشئة المصدرة لسندات اليورو المقومة باليورو والتي تتجاوز مدة استحقاقها 30 عامًا. <ref name="jeuneafrique.com">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> وفي يوليو 2021، نفذت بنين عملية هامة لتصبح أول دولة أفريقية تصدر سندات باليورو مخصصة لتمويل مشاريع ذات أثر كبير على تحقيق أهداف الأمم المتحدة للتنمية المستدامة، بقيمة 328 مليار فرنك أفريقي (500 مليون يورو) وبفائدة 4.9%. وجاءت هذه العملية بعد عدة أشهر من العمل الدؤوب الذي قام به روموالد واداجنى و فريقه، ورحلات للقاء مستثمرين في آسيا وأوروبا وأمريكا. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond ODD|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> في ٢٩ نوفمبر ٢٠٢١، سددت الدولة جزءًا من ديونها مبكرًا، <ref name="JeuneAfrique">{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : comment Romuald Wadagni a fait économiser 55 millions d'euros à Cotonou|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1275095/economie/benin-comment-romuald-wadagni-a-fait-economiser-55-millions-deuros-a-cotonou/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=3 December 2021|لغة=fr}}</ref> مُنهيةً بذلك عملية السداد المبكر لشريحة سندات بقيمة ٢١٨ مليار فرنك أفريقي (٣٣٢ مليون يورو) صادرة عن [[البورصه الاقليميه لغرب افريقيا|بنك BRVM]] ، بما في ذلك سندات بقيمة تزيد عن ١٥٠ مليار فرنك أفريقي صدرت من خلال اكتتابات عامة. وبهذه العملية، وفرت بنين أكثر من ٣٦ مليار فرنك أفريقي (حوالي ٥٥ مليون يورو) من الفوائد غير المستحقة، والتي تم ضخها مباشرةً في مشاريع ذات أثر اجتماعي متنوعة. وعقب هذه العملية، نشرت مجلة ''"جون أفريك"'' مقالًا بعنوان "كيف ساهم روموالد واداجنى في توفير ٥٥ مليون يورو في كوتونو". <ref name="JeuneAfrique" />
باتريس تالون في مايو 2021، أعاد تعيينه وزير الاقتصاد والمالية . وترأس مجلس وزراء الاتحاد الاقتصادي والنقدي لغرب أفريقيا (UEMOA) من عام 2018 إلى عام 2020، حيث قاد العديد من الإصلاحات، بما في ذلك إصلاح فرنك غرب أفريقيا (CFA)، الذي وصفه بنك التنمية الأفريقي بأنه "تاريخي". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le président béninois Patrice Talon prend la tête de l'Uemoa "dans un esprit de réforme"|مسار=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20220327-le-pr%C3%A9sident-b%C3%A9ninois-patrice-talon-prend-la-t%C3%AAte-de-l-uemoa-dans-un-esprit-de-r%C3%A9forme|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=rfi.fr|تاريخ=27 March 2022|لغة=fr}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Revue des Gouverneurs {{!}} Banque africaine de développement - Assemblées Annuelles|مسار=https://am.afdb.org/fr/governors-digest/details?country=5#|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=am.afdb.org}}</ref> وفي عام 2022، وفي سياق الأزمة الاقتصادية التي أعقبت [[وباء كوڤيد-19|جائحة كوفيد-19]] والحرب الروسية الأوكرانية ، اتخذ واداجنى تدابير للحفاظ على القدرة الشرائية للبنينيين. وأعلنت السلطات أنها ستستثمر أكثر من 41 مليار فرنك غرب أفريقيا (66 مليون دولار أمريكي) في خفض أسعار السلع الاستهلاكية. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cherté de la vie au Bénin: Romuald Wadagni entre pédagogie et mesures fortes|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/07/cherte-de-la-vie-au-benin-romuald-wadagni-entre-pedagogie-et-mesures-fortes/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=7 April 2022|لغة=fr}}</ref> وفي أبريل/نيسان 2022، ترأس الوفد البنيني إلى [[واشينطون|واشنطن]] لإتمام اتفاقية غير مسبوقة بقيمة 700 مليون دولار أمريكي بين بنين [[صندوق الفلوس الدولى|وصندوق النقد الدولي]] ، تشمل كلاً من تسهيل الائتمان الممدد وتسهيل الصندوق الممدد. عند إبرام الاتفاقية، أكد صندوق النقد الدولي أن بنين قد أحرزت تقدماً ملحوظاً في مجال إدارة الاقتصاد الكلي. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : conclusion d'un nouvel accord de 700 millions de dollars avec le FMI|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/23/benin-conclusion-dun-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars-avec-le-fmi/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=23 April 2022|مؤلف=Savana|الأول=Albert|لغة=fr-FR}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin-FMI : ce qu'il faut savoir sur le nouvel accord de 700 millions de dollars - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1342007/economie-entreprises/benin-fmi-ce-quil-faut-savoir-sur-le-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : Conclusion avec le FMI d'un nouvel accord de 42 mois au titre de la FEC/du MEDC et consultations au titre de l'article IV pour le compte de l'année 2022|مسار=https://www.imf.org/fr/News/Articles/2022/04/22/pr22128-imf-staff-reaches-staff-level-agreement-on-new-42-month-2022-article-iv-consultation|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=IMF|لغة=fr}}</ref>
في أوائل عام 2023، وسّع باتريس تالون نطاق عمل واداجنى ليشمل التعاون الدولي وقضايا الدفاع، مع التركيز على تأمين شمال البلاد واقتناء المعدات العسكرية. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=BÉNIN : Le ministre de l'économie Romuald Wadagni étend son influence aux affaires militaires - 26/05/2023|مسار=https://www.africaintelligence.fr/afrique-ouest/2023/05/26/le-ministre-de-l-economie-romuald-wadagni-etend-son-influence-aux-affaires-militaires,109977520-eve|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Africa Intelligence|تاريخ=19 March 2025|لغة=fr}}</ref> في أكتوبر 2023، ونتيجةً للإصلاحات المتعددة، احتلت بنين المرتبة الثامنة عالميًا والأولى أفريقيًا في مؤشر شفافية الإنفاق الضريبي العالمي الذي نشره مجلس السياسة الاقتصادية والمعهد الألماني للتنمية والاستدامة (IDOS). <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, leader en matière de transparence fiscale ? – DW – 16/10/2023|مسار=https://www.dw.com/fr/b%C3%A9nin-indice-mondial-de-transparence-des-d%C3%A9penses-fiscales/a-67113241|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=dw.com|لغة=fr}}</ref> في ديسمبر 2023، صادق [[صندوق الفلوس الدولى|صندوق النقد الدولي]] على اتفاقية مدتها سنتان مع بنين في إطار مرفق المرونة والاستدامة (FRD) بقيمة تعادل 200 مليون دولار أمريكي. في ذلك الوقت، صرّح صندوق النقد الدولي قائلًا: "لا يزال أداء البرنامج قويًا، حيث تم تحقيق جميع الأهداف الكمية حتى نهاية يونيو 2023، وتطبيق المعايير الهيكلية". <ref>{{استشهاد بخبر
| date = 15 December 2023
| title = Le FMI accorde 200 M USD au Bénin pour lutter contre le changement climatique
| url = https://trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20250420214306/https://www.trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archivedate = 20 April 2025
| accessdate = 1 June 2025
| work = TRT Afrika
}}</ref>
في فبراير 2024، وفي ظل ارتفاع أسعار الفائدة، وفد بنيني برئاسة واداجنى التقى بمستثمرين في [[لندن]] [[نيو يورك|ونيويورك]] لمناقشة أول إصدار سندات [[بينين|لبنين]] بالدولار الأمريكي. <ref>{{استشهاد بخبر
| last = Jorgelina Do Rosario
| last2 = Rachel Savage
| date = 2 February 2024
| title = Benin aims for $750 mln in first US dollar bond issuance -sources
| url = https://www.reuters.com/markets/rates-bonds/benin-aims-750-mln-first-us-dollar-bond-issuance-sources-2024-02-02/
}}</ref> وفي منتصف فبراير 2024، أصبحت بنين ثاني دولة أفريقية تعود إلى سوق الدين الدولية بعد [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] . استقطبت البلاد مستثمرين دوليين وجمعت 750 مليون دولار أمريكي من خلال إصدار أول سنداتها بالدولار الأمريكي. يبلغ أجل السند 14 عامًا، ونسبة الفائدة عليه 7.96%. ومع مبادلة أسعار الفائدة، تصبح نسبة الفائدة على اليورو 6.5%. <ref name=":2">{{استشهاد بخبر
| title = Benin's Debut Dollar Bond Oversubscribed More Than Six Times
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-02-06/benin-s-debut-dollar-bonds-oversubscribed-by-more-than-six-times?embedded-checkout=true
| work = Bloomberg
}}</ref> وصفت ''[[لو فيجارو|صحيفة "لو فيغارو"]]'' أول إصدار للسندات بالدولار الأمريكي بأنه ناجح، "يعكس مصداقيتها المالية وزخم نموها". ونقلت الصحيفة عن واداجنى قوله: "منحنا صندوق النقد الدولي تمويلًا يعادل 400% من حصتنا، بينما يبلغ المتوسط 125%، كما أتيحت لنا أيضًا إمكانية الوصول إلى صندوق المرونة، الذي يقدم قروضًا طويلة الأجل". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=«C'est un succès historique»: le vertueux Bénin s'illustre sur les marchés internationaux|مسار=https://www.lefigaro.fr/conjoncture/c-est-un-succes-historique-le-vertueux-benin-s-illustre-sur-les-marches-internationaux-20240207|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Le Figaro|تاريخ=7 February 2024|لغة=fr}}</ref> في [[بلومبيرج نيوز|بلومبيرغ]] ، يسلط كبير الاقتصاديين في شركة جيمكورب كابيتال مانجمنت الضوء على حقيقة أن بنين تمكنت من إصدار سنداتها بعائد مساوٍ أو حتى أقل من عائد ساحل العاج. <ref name=":2" />
في أبريل 2024، رفعت وكالة ستاندرد آند بورز التصنيف الائتماني لبنين من "B+" إلى "BB-"، مع الإبقاء على نظرة مستقبلية مستقرة. ويعزى هذا التحسين إلى الأداء الاقتصادي والمالي القوي للبلاد. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin obtient la notation de crédit « BB- » de l'agence S&P avec perspective « stable »|مسار=https://www.agenceecofin.com/economie/2204-118072-le-benin-obtient-la-notation-de-credit-bb-de-l-agence-s-p-avec-perspective-stable|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Agence Ecofin|لغة=fr-fr}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=S&P Global Ratings|مسار=https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/sourceId/13289272|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=disclosure.spglobal.com}}</ref> ويُعد هذا التصنيف من أعلى التصنيفات الممنوحة لدولة في أفريقيا [[افريقيا جنوب الصحرا|جنوب الصحراء]] ، بعد [[بوتسوانا]] [[موريشيوس|وموريشيوس]] وساحل العاج. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Côte d'Ivoire, 3ème pays d'Afrique subsaharienne le mieux noté par Standard & Poor's|مسار=https://www.sikafinance.com/premium/erratum-la-cote-divoire-3eme-pays-dafrique-subsaharienne-le-mieux-note-par-standard-poor-s_46365|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> من جانبها، أكدت وكالة فيتش للتصنيف الائتماني تصنيف بنين الائتماني عند "B+"، مع نظرة مستقبلية مستقرة. وتُشيد الوكالة بالإصلاحات الاقتصادية القوية التي تنتهجها بنين وإدارتها الاستباقية للديون. وتتوقع وكالة موديز نموًا اقتصاديًا مستدامًا، متوقعةً ضبطًا ماليًا مُواتيًا وخفضًا في عجز الموازنة إلى 2.9% من [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلي الإجمالي]] بحلول عام 2025. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Fitch Affirms Benin at 'B+'; Outlook Stable|مسار=https://www.fitchratings.com/research/sovereigns/fitch-affirms-benin-at-b-outlook-stable-08-03-2024|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=www.fitchratings.com}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=L'agence de notation Moody's maintient la notation du Bénin à 'B1 avec Perspective Stable'|مسار=https://www.financialafrik.com/2023/09/22/lagence-de-notation-moodys-maintient-la-notation-du-benin-a-b1-avec-perspective-stable/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=22 September 2023|لغة=fr-FR}}</ref>
== التكريمات والجوائز ==
* في عام 2021، منحت صحيفة فايننشال أفريك المالية واداجني لقب "أفضل وزير للاقتصاد والمالية في أفريقيا". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* في عام 2024، منحته صحيفة "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة في تصنيفها "لأكثر 100 شخصية مؤثرة في أفريقيا". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة أخرى ==
* [[:en:ECOWAS_Bank_for_Investment_and_Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European_Bank_for_Reconstruction_and_Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic_Development_Bank|Islamic Development Bank]], Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
nr2tzyin1x4akr6ru8hyr4oizuxyn6i
13009578
13009577
2026-04-20T14:38:41Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: أكبر ← اكبر، نيويورك ← نيو يورك (2)، أفريقيا ← افريقيا (9)، الذي ← اللى (5)، في عام ← سنة (9)، يونيو ← يونيه (2)، أيضًا ← كمان ، منذ ← من (2)، التي ← اللى (3)، يوليو ← يوليه ، وفقًا ← حسب ، أفضل ← احسن ، سنوات ← سنين (2)، الولايات المتحدة ← امريكا (3)، والتي ← اللى (3)، عامًا ← سنه (6)، لتصبح ← علشان تكون ، في عام ← سنة (2)، من عام ← من سنة (2)، حتى عام ← لحد سنة، ثاني ← تانى ، ثم ← بعدين ، أكثر ← اكتر (2)، أصبح...
13009578
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيه 1976) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من ابريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية فى 7 ابريل 2016 فى حكومة تالون الأولى، بعدين أعيد تعيينه سنة 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، عمل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية عام 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و عام 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> وفى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
اقتصاد [[بينين|بنين]] أظهر مرونة خلال [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] . فقد كانت بنين من الدول الثلاث الأعلى نمو فى [[افريقيا جنوب الصحرا|افريقيا جنوب الصحراء الكبرى]] سنة 2020 (حوالى 3.8%)، مع انتعاشٍ ل7.2% سنة 2021، ومتوسطٍ مُقدَّرٍ بنسبة 6.4% خلال الفترة 2022-2026.<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> بعد الأداء الجيد لبنين خلال الفتره دى، رفعت وكالة موديز للتصنيف الائتمانى تصنيف البلاد فى مارس 2021 من B2 مع نظرة مستقبلية إيجابية لB1 مع نظرة مستقبلية مستقرة. وفى ابريل 2022، أبقت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى على تصنيف B+ مع نظرة مستقبلية مستقرة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin lève 500 millions € pour la réalisation de ses ODD grâce à un nouvel eurobond sursouscrit près de 3 fois|مسار=https://www.agenceecofin.com/finances-publiques/1707-90193-le-benin-leve-500-millions-pour-la-realisation-de-ses-odd-grace-a-un-nouvel-eurobond-sursouscrit-pres-de-3-fois|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=agenceecofin.com|تاريخ=17 July 2021|لغة=fr}}</ref> واداجنى عمل على تعزيز القطاع الخاص وريادة الأعمال. و سنة 2020، بقت بنين الدولة الأولى حسب سهولة وسرعة إنشاء أعمال تجارية جديدة، حسب [[مؤتمر الامم المتحده للتجاره والتنميه|لمؤتمر الامم المتحده للتجارة والتنمية]] (الأونكتاد).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Conférence des Nations Unis sur le Commerce et le Développement (CNUCED) : Le Bénin devient N° 1 mondial dans la création d'entreprises|مسار=https://www.gouv.bj/actualite/1034/conference-nations-unis-commerce-developpement--cnuced-benin-devient-1-mondial-dans-creation-entreprises/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=gouv.bj|تاريخ=3 December 2020|لغة=fr}}</ref>
بنين فى 12 يناير 2021، أصدرت سندين باليورو . الأول، لمدة 11 سنه ، بفائدة 4.9%، بقيمة 700 مليون يورو. والتانى ، لمدة 31 سنه ، بفائدة 6.9%، بقيمة 300 مليون يورو. وبهذه العملية، انضمت بنين لعدد محدود من الدول الناشئة المصدرة لسندات اليورو المقومة باليورو اللى تتجاوز مدة استحقاقها 30 سنه .<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> وفى يوليه 2021، نفذت بنين عملية مهمه علشان تكون أول دولة أفريقية تصدر سندات باليورو مخصصة لتمويل مشاريع ذات أثر كبير على تحقيق أهداف الامم المتحده للتنمية المستدامة، بقيمة 328 مليار فرنك أفريقى (500 مليون يورو) وبفائدة 4.9%. وجت دى العملية بعد شوية أشهر من العمل الدؤوب اللى عمله روموالد واداجنى و فريقه، ورحلات للقاء مستثمرين فى آسيا و اوروبا و امريكا.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond ODD|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> فى 29 نوفمبر 2021، سددت الدولة جزء من ديونها مبكر، <ref name="JeuneAfrique">{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : comment Romuald Wadagni a fait économiser 55 millions d'euros à Cotonou|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1275095/economie/benin-comment-romuald-wadagni-a-fait-economiser-55-millions-deuros-a-cotonou/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=3 December 2021|لغة=fr}}</ref> مُنهيةً بكده عملية السداد المبكر لشريحة سندات بقيمة 218 مليار فرنك أفريقى (332 مليون يورو) صادرة عن [[البورصه الاقليميه لغرب افريقيا|بنك BRVM]] ، بما فيها سندات بقيمة تزيد عن 150 مليار فرنك أفريقى صدرت باكتتابات عامة. وبهذه العملية، وفرت بنين اكتر من 36 مليار فرنك أفريقى (حوالى 55 مليون يورو) من الفوائد غير المستحقة، اللى تم ضخها مباشره فى مشاريع ذات أثر اجتماعى متنوعة. وعقب دى العملية، نشرت مجلة ''"جون أفريك"'' مقال بعنوان "كيف ساهم روموالد واداجنى فى توفير 55 مليون يورو فى كوتونو".<ref name="JeuneAfrique" />
باتريس تالون فى مايو 2021، أعاد تعيينه وزير الاقتصاد والمالية . وترأس مجلس وزراء الاتحاد الاقتصادى والنقدى لغرب افريقيا (UEMOA) من سنة 2018 لسنة 2020، حيث قاد كتير من التعديلات، بما فيها تعديل فرنك غرب افريقيا (CFA)، اللى وصفه بنك التنمية الأفريقى بأنه "تاريخي".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le président béninois Patrice Talon prend la tête de l'Uemoa "dans un esprit de réforme"|مسار=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20220327-le-pr%C3%A9sident-b%C3%A9ninois-patrice-talon-prend-la-t%C3%AAte-de-l-uemoa-dans-un-esprit-de-r%C3%A9forme|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=rfi.fr|تاريخ=27 March 2022|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Revue des Gouverneurs {{!}} Banque africaine de développement - Assemblées Annuelles|مسار=https://am.afdb.org/fr/governors-digest/details?country=5#|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=am.afdb.org}}</ref> و سنة 2022، وفى سياق الأزمة الاقتصادية اللى أعقبت [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] والحرب الروسية الأوكرانية ، خد واداجنى تدابير للحفاظ على القدرة الشرائية للبنينيين. و أعلنت السلطات أنها ستستثمر اكتر من 41 مليار فرنك غرب افريقيا (66 مليون دولار أمريكى) فى خفض أسعار السلع الاستهلاكية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cherté de la vie au Bénin: Romuald Wadagni entre pédagogie et mesures fortes|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/07/cherte-de-la-vie-au-benin-romuald-wadagni-entre-pedagogie-et-mesures-fortes/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=7 April 2022|لغة=fr}}</ref> وفى ابريل/نيسان 2022، ترأس الوفد البنينى ل[[واشينطون|واشنطن]] لإتمام اتفاقية مش مسبوقة بقيمة 700 مليون دولار امريكاني بين بنين [[صندوق الفلوس الدولى|وصندوق الفلوس الدولى]] ، بتشمل كل من تسهيل الائتمان الممدد وتسهيل الصندوق الممدد. عند إبرام الاتفاقية، أكد صندوق النقد الدولى أن بنين قد أحرزت تقدم ملحوظاً فى مجال إدارة الاقتصاد الكلى.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : conclusion d'un nouvel accord de 700 millions de dollars avec le FMI|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/23/benin-conclusion-dun-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars-avec-le-fmi/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=23 April 2022|مؤلف=Savana|الأول=Albert|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin-FMI : ce qu'il faut savoir sur le nouvel accord de 700 millions de dollars - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1342007/economie-entreprises/benin-fmi-ce-quil-faut-savoir-sur-le-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : Conclusion avec le FMI d'un nouvel accord de 42 mois au titre de la FEC/du MEDC et consultations au titre de l'article IV pour le compte de l'année 2022|مسار=https://www.imf.org/fr/News/Articles/2022/04/22/pr22128-imf-staff-reaches-staff-level-agreement-on-new-42-month-2022-article-iv-consultation|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=IMF|لغة=fr}}</ref>
فى أوائل سنة 2023، وسّع باتريس تالون نطاق عمل واداجنى علشان يشمل التعاون الدولى وقضايا الدفاع، مع التركيز على تأمين شمال البلاد واقتناء المعدات العسكرية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=BÉNIN : Le ministre de l'économie Romuald Wadagni étend son influence aux affaires militaires - 26/05/2023|مسار=https://www.africaintelligence.fr/afrique-ouest/2023/05/26/le-ministre-de-l-economie-romuald-wadagni-etend-son-influence-aux-affaires-militaires,109977520-eve|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Africa Intelligence|تاريخ=19 March 2025|لغة=fr}}</ref> فى اكتوبر 2023، وبسبب لتعديلات المتعددة، احتلت بنين المرتبة الثامنة عالمى و الأولى أفريقى فى مؤشر شفافية الصرف الضريبى العالمى اللى نشره مجلس السياسة الاقتصادية والمعهد الألمانى للتنمية والاستدامة (IDOS).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, leader en matière de transparence fiscale ? – DW – 16/10/2023|مسار=https://www.dw.com/fr/b%C3%A9nin-indice-mondial-de-transparence-des-d%C3%A9penses-fiscales/a-67113241|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=dw.com|لغة=fr}}</ref> فى ديسمبر 2023، صادق [[صندوق الفلوس الدولى]] على اتفاقية مدتها سنتان مع بنين فى إطار مرفق المرونة والاستدامة (FRD) بقيمة تعادل 200 مليون دولار أمريكى. فى ذلك الوقت، صرّح صندوق النقد الدولى قائل: " لسه أداء البرنامج قوى، تم تحقيق كل الأهداف الكمية لحد نهاية يونيه 2023، وتطبيق المعايير الهيكلية".<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 15 December 2023
| title = Le FMI accorde 200 M USD au Bénin pour lutter contre le changement climatique
| url = https://trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20250420214306/https://www.trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archivedate = 20 April 2025
| accessdate = 1 June 2025
| work = TRT Afrika
}}</ref>
فى فبراير 2024، وفى ظل ارتفاع أسعار الفائدة، وفد بنينى برئاسة واداجنى قابل بمستثمرين فى [[لندن]] [[نيو يورك|ونيو يورك]] لمناقشة أول إصدار سندات [[بينين|لبنين]] بالدولار الأمريكى.<ref>{{استشهاد بخبر
| last = Jorgelina Do Rosario
| last2 = Rachel Savage
| date = 2 February 2024
| title = Benin aims for $750 mln in first US dollar bond issuance -sources
| url = https://www.reuters.com/markets/rates-bonds/benin-aims-750-mln-first-us-dollar-bond-issuance-sources-2024-02-02/
}}</ref> وفى نص فبراير 2024، بقت بنين تانى دولة أفريقية تعود لسوق الدين الدولية بعد [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] . جذبت البلاد مستثمرين دوليين وجمعت 750 مليون دولار امريكاني بإصدار أول سنداتها بالدولار الأمريكى. أجل السند 14 سنه ، ونسبة الفائدة عليه 7.96%. ومع مبادلة أسعار الفائدة، تبقا نسبة الفائدة على اليورو 6.5%.<ref name=":2">{{استشهاد بخبر
| title = Benin's Debut Dollar Bond Oversubscribed More Than Six Times
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-02-06/benin-s-debut-dollar-bonds-oversubscribed-by-more-than-six-times?embedded-checkout=true
| work = Bloomberg
}}</ref> وصفت ''[[لو فيجارو|جورنال "لو فيغارو"]]'' أول إصدار للسندات بالدولار الامريكانى بأنه ناجح، "يعكس مصداقيتها المالية وزخم نموها". ونقلت الجورنال عن واداجنى قوله: "منحنا صندوق النقد الدولى تمويل يعادل 400% من حصتنا، فى الوقت نفسه المتوسط 125%، كما أتيحت لنا كمان إمكانية الوصول لصندوق المرونة، اللى يقدم قروض طويلة الأجل".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=«C'est un succès historique»: le vertueux Bénin s'illustre sur les marchés internationaux|مسار=https://www.lefigaro.fr/conjoncture/c-est-un-succes-historique-le-vertueux-benin-s-illustre-sur-les-marches-internationaux-20240207|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Le Figaro|تاريخ=7 February 2024|لغة=fr}}</ref> فى [[بلومبيرج نيوز|بلومبيرغ]] ، يسلط كبير الاقتصاديين فى شركة جيمكورب كابيتال مانجمنت الضوء على حقيقة أن بنين تمكنت من إصدار سنداتها بعائد مساوٍ أو لحد أقل من عائد ساحل العاج.<ref name=":2" />
فى ابريل 2024، رفعت وكالة ستاندرد آند بورز التصنيف الائتمانى لبنين من "B+" ل"BB-"، مع الإبقاء على نظرة مستقبلية مستقرة. ويعزى ده التحسين لالأداء الاقتصادى والمالى القوى للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin obtient la notation de crédit « BB- » de l'agence S&P avec perspective « stable »|مسار=https://www.agenceecofin.com/economie/2204-118072-le-benin-obtient-la-notation-de-credit-bb-de-l-agence-s-p-avec-perspective-stable|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Agence Ecofin|لغة=fr-fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=S&P Global Ratings|مسار=https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/sourceId/13289272|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=disclosure.spglobal.com}}</ref> وبيعتبرده التصنيف من أعلى التصنيفات الممنوحة لدولة فى افريقيا [[افريقيا جنوب الصحرا|جنوب الصحراء]] ، بعد [[بوتسوانا]] [[موريشيوس|وموريشيوس]] وساحل العاج.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Côte d'Ivoire, 3ème pays d'Afrique subsaharienne le mieux noté par Standard & Poor's|مسار=https://www.sikafinance.com/premium/erratum-la-cote-divoire-3eme-pays-dafrique-subsaharienne-le-mieux-note-par-standard-poor-s_46365|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> من جانبها، أكدت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى تصنيف بنين الائتمانى عند "B+"، مع نظرة مستقبلية مستقرة. وبتتبنى الوكالة بالتعديلات الاقتصادية القوية اللى تنتهجها بنين و إدارتها الاستباقية للديون. وتتوقع وكالة موديز نمو اقتصادى مستدام، متوقعةً ظبط مالى مُواتى وخفض فى عجز الموازنة ل2.9% من [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلى الإجمالى]] بحلول سنة 2025.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Fitch Affirms Benin at 'B+'; Outlook Stable|مسار=https://www.fitchratings.com/research/sovereigns/fitch-affirms-benin-at-b-outlook-stable-08-03-2024|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=www.fitchratings.com}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=L'agence de notation Moody's maintient la notation du Bénin à 'B1 avec Perspective Stable'|مسار=https://www.financialafrik.com/2023/09/22/lagence-de-notation-moodys-maintient-la-notation-du-benin-a-b1-avec-perspective-stable/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=22 September 2023|لغة=fr-FR}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
h0wu5y4iht1ilafpbhu9f1rqcks14co
13009579
13009578
2026-04-20T14:38:50Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: كل من ← ، عام 1 ← سنة 1، عام 2 ← سنة 2، فى ذلك الوقت ← ساعتها ، عمل فى ← اشتغل فى، صندوق النقد الدولى ← صندوق الفلوس الدولى (3)، وفى ← و فى (7)، ي ← ى (2)
13009579
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيه 1976) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من ابريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية فى 7 ابريل 2016 فى حكومة تالون الأولى، بعدين أعيد تعيينه سنة 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، اشتغل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية سنة 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و سنة 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> و فى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
اقتصاد [[بينين|بنين]] أظهر مرونة خلال [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] . فقد كانت بنين من الدول الثلاث الأعلى نمو فى [[افريقيا جنوب الصحرا|افريقيا جنوب الصحراء الكبرى]] سنة 2020 (حوالى 3.8%)، مع انتعاشٍ ل7.2% سنة 2021، ومتوسطٍ مُقدَّرٍ بنسبة 6.4% خلال الفترة 2022-2026.<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> بعد الأداء الجيد لبنين خلال الفتره دى، رفعت وكالة موديز للتصنيف الائتمانى تصنيف البلاد فى مارس 2021 من B2 مع نظرة مستقبلية إيجابية لB1 مع نظرة مستقبلية مستقرة. و فى ابريل 2022، أبقت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى على تصنيف B+ مع نظرة مستقبلية مستقرة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin lève 500 millions € pour la réalisation de ses ODD grâce à un nouvel eurobond sursouscrit près de 3 fois|مسار=https://www.agenceecofin.com/finances-publiques/1707-90193-le-benin-leve-500-millions-pour-la-realisation-de-ses-odd-grace-a-un-nouvel-eurobond-sursouscrit-pres-de-3-fois|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=agenceecofin.com|تاريخ=17 July 2021|لغة=fr}}</ref> واداجنى عمل على تعزيز القطاع الخاص وريادة الأعمال. و سنة 2020، بقت بنين الدولة الأولى حسب سهولة وسرعة إنشاء أعمال تجارية جديدة، حسب [[مؤتمر الامم المتحده للتجاره والتنميه|لمؤتمر الامم المتحده للتجارة والتنمية]] (الأونكتاد).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Conférence des Nations Unis sur le Commerce et le Développement (CNUCED) : Le Bénin devient N° 1 mondial dans la création d'entreprises|مسار=https://www.gouv.bj/actualite/1034/conference-nations-unis-commerce-developpement--cnuced-benin-devient-1-mondial-dans-creation-entreprises/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=gouv.bj|تاريخ=3 December 2020|لغة=fr}}</ref>
بنين فى 12 يناير 2021، أصدرت سندين باليورو . الأول، لمدة 11 سنه ، بفائدة 4.9%، بقيمة 700 مليون يورو. والتانى ، لمدة 31 سنه ، بفائدة 6.9%، بقيمة 300 مليون يورو. وبهذه العملية، انضمت بنين لعدد محدود من الدول الناشئة المصدرة لسندات اليورو المقومة باليورو اللى تتجاوز مدة استحقاقها 30 سنه .<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> و فى يوليه 2021، نفذت بنين عملية مهمه علشان تكون أول دولة أفريقية تصدر سندات باليورو مخصصة لتمويل مشاريع ذات أثر كبير على تحقيق أهداف الامم المتحده للتنمية المستدامة، بقيمة 328 مليار فرنك أفريقى (500 مليون يورو) وبفائدة 4.9%. وجت دى العملية بعد شوية أشهر من العمل الدؤوب اللى عمله روموالد واداجنى و فريقه، ورحلات للقاء مستثمرين فى آسيا و اوروبا و امريكا.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond ODD|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> فى 29 نوفمبر 2021، سددت الدولة جزء من ديونها مبكر، <ref name="JeuneAfrique">{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : comment Romuald Wadagni a fait économiser 55 millions d'euros à Cotonou|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1275095/economie/benin-comment-romuald-wadagni-a-fait-economiser-55-millions-deuros-a-cotonou/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=3 December 2021|لغة=fr}}</ref> مُنهيةً بكده عملية السداد المبكر لشريحة سندات بقيمة 218 مليار فرنك أفريقى (332 مليون يورو) صادرة عن [[البورصه الاقليميه لغرب افريقيا|بنك BRVM]] ، بما فيها سندات بقيمة تزيد عن 150 مليار فرنك أفريقى صدرت باكتتابات عامة. وبهذه العملية، وفرت بنين اكتر من 36 مليار فرنك أفريقى (حوالى 55 مليون يورو) من الفوائد غير المستحقة، اللى تم ضخها مباشره فى مشاريع ذات أثر اجتماعى متنوعة. وعقب دى العملية، نشرت مجلة ''"جون أفريك"'' مقال بعنوان "كيف ساهم روموالد واداجنى فى توفير 55 مليون يورو فى كوتونو".<ref name="JeuneAfrique" />
باتريس تالون فى مايو 2021، أعاد تعيينه وزير الاقتصاد والمالية . وترأس مجلس وزراء الاتحاد الاقتصادى والنقدى لغرب افريقيا (UEMOA) من سنة 2018 لسنة 2020، حيث قاد كتير من التعديلات، بما فيها تعديل فرنك غرب افريقيا (CFA)، اللى وصفه بنك التنمية الأفريقى بأنه "تاريخي".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le président béninois Patrice Talon prend la tête de l'Uemoa "dans un esprit de réforme"|مسار=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20220327-le-pr%C3%A9sident-b%C3%A9ninois-patrice-talon-prend-la-t%C3%AAte-de-l-uemoa-dans-un-esprit-de-r%C3%A9forme|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=rfi.fr|تاريخ=27 March 2022|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Revue des Gouverneurs {{!}} Banque africaine de développement - Assemblées Annuelles|مسار=https://am.afdb.org/fr/governors-digest/details?country=5#|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=am.afdb.org}}</ref> و سنة 2022، و فى سياق الأزمة الاقتصادية اللى أعقبت [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] والحرب الروسية الأوكرانية ، خد واداجنى تدابير للحفاظ على القدرة الشرائية للبنينيين. و أعلنت السلطات أنها ستستثمر اكتر من 41 مليار فرنك غرب افريقيا (66 مليون دولار أمريكى) فى خفض أسعار السلع الاستهلاكية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cherté de la vie au Bénin: Romuald Wadagni entre pédagogie et mesures fortes|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/07/cherte-de-la-vie-au-benin-romuald-wadagni-entre-pedagogie-et-mesures-fortes/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=7 April 2022|لغة=fr}}</ref> و فى ابريل/نيسان 2022، ترأس الوفد البنينى ل[[واشينطون|واشنطن]] لإتمام اتفاقية مش مسبوقة بقيمة 700 مليون دولار امريكانى بين بنين [[صندوق الفلوس الدولى|وصندوق الفلوس الدولى]] ، بتشمل تسهيل الائتمان الممدد وتسهيل الصندوق الممدد. عند إبرام الاتفاقية، أكد صندوق الفلوس الدولى أن بنين قد أحرزت تقدم ملحوظاً فى مجال إدارة الاقتصاد الكلى.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : conclusion d'un nouvel accord de 700 millions de dollars avec le FMI|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/23/benin-conclusion-dun-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars-avec-le-fmi/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=23 April 2022|مؤلف=Savana|الأول=Albert|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin-FMI : ce qu'il faut savoir sur le nouvel accord de 700 millions de dollars - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1342007/economie-entreprises/benin-fmi-ce-quil-faut-savoir-sur-le-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : Conclusion avec le FMI d'un nouvel accord de 42 mois au titre de la FEC/du MEDC et consultations au titre de l'article IV pour le compte de l'année 2022|مسار=https://www.imf.org/fr/News/Articles/2022/04/22/pr22128-imf-staff-reaches-staff-level-agreement-on-new-42-month-2022-article-iv-consultation|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=IMF|لغة=fr}}</ref>
فى أوائل سنة 2023، وسّع باتريس تالون نطاق عمل واداجنى علشان يشمل التعاون الدولى وقضايا الدفاع، مع التركيز على تأمين شمال البلاد واقتناء المعدات العسكرية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=BÉNIN : Le ministre de l'économie Romuald Wadagni étend son influence aux affaires militaires - 26/05/2023|مسار=https://www.africaintelligence.fr/afrique-ouest/2023/05/26/le-ministre-de-l-economie-romuald-wadagni-etend-son-influence-aux-affaires-militaires,109977520-eve|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Africa Intelligence|تاريخ=19 March 2025|لغة=fr}}</ref> فى اكتوبر 2023، وبسبب لتعديلات المتعددة، احتلت بنين المرتبة الثامنة عالمى و الأولى أفريقى فى مؤشر شفافية الصرف الضريبى العالمى اللى نشره مجلس السياسة الاقتصادية والمعهد الألمانى للتنمية والاستدامة (IDOS).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, leader en matière de transparence fiscale ? – DW – 16/10/2023|مسار=https://www.dw.com/fr/b%C3%A9nin-indice-mondial-de-transparence-des-d%C3%A9penses-fiscales/a-67113241|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=dw.com|لغة=fr}}</ref> فى ديسمبر 2023، صادق [[صندوق الفلوس الدولى]] على اتفاقية مدتها سنتان مع بنين فى إطار مرفق المرونة والاستدامة (FRD) بقيمة تعادل 200 مليون دولار أمريكى. ساعتها ، صرّح صندوق الفلوس الدولى قائل: " لسه أداء البرنامج قوى، تم تحقيق كل الأهداف الكمية لحد نهاية يونيه 2023، وتطبيق المعايير الهيكلية".<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 15 December 2023
| title = Le FMI accorde 200 M USD au Bénin pour lutter contre le changement climatique
| url = https://trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20250420214306/https://www.trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archivedate = 20 April 2025
| accessdate = 1 June 2025
| work = TRT Afrika
}}</ref>
فى فبراير 2024، و فى ظل ارتفاع أسعار الفائدة، وفد بنينى برئاسة واداجنى قابل بمستثمرين فى [[لندن]] [[نيو يورك|ونيو يورك]] لمناقشة أول إصدار سندات [[بينين|لبنين]] بالدولار الأمريكى.<ref>{{استشهاد بخبر
| last = Jorgelina Do Rosario
| last2 = Rachel Savage
| date = 2 February 2024
| title = Benin aims for $750 mln in first US dollar bond issuance -sources
| url = https://www.reuters.com/markets/rates-bonds/benin-aims-750-mln-first-us-dollar-bond-issuance-sources-2024-02-02/
}}</ref> و فى نص فبراير 2024، بقت بنين تانى دولة أفريقية تعود لسوق الدين الدولية بعد [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] . جذبت البلاد مستثمرين دوليين وجمعت 750 مليون دولار امريكانى بإصدار أول سنداتها بالدولار الأمريكى. أجل السند 14 سنه ، ونسبة الفائدة عليه 7.96%. ومع مبادلة أسعار الفائدة، تبقا نسبة الفائدة على اليورو 6.5%.<ref name=":2">{{استشهاد بخبر
| title = Benin's Debut Dollar Bond Oversubscribed More Than Six Times
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-02-06/benin-s-debut-dollar-bonds-oversubscribed-by-more-than-six-times?embedded-checkout=true
| work = Bloomberg
}}</ref> وصفت ''[[لو فيجارو|جورنال "لو فيغارو"]]'' أول إصدار للسندات بالدولار الامريكانى بأنه ناجح، "يعكس مصداقيتها المالية وزخم نموها". ونقلت الجورنال عن واداجنى قوله: "منحنا صندوق الفلوس الدولى تمويل يعادل 400% من حصتنا، فى الوقت نفسه المتوسط 125%، كما أتيحت لنا كمان إمكانية الوصول لصندوق المرونة، اللى يقدم قروض طويلة الأجل".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=«C'est un succès historique»: le vertueux Bénin s'illustre sur les marchés internationaux|مسار=https://www.lefigaro.fr/conjoncture/c-est-un-succes-historique-le-vertueux-benin-s-illustre-sur-les-marches-internationaux-20240207|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Le Figaro|تاريخ=7 February 2024|لغة=fr}}</ref> فى [[بلومبيرج نيوز|بلومبيرغ]] ، يسلط كبير الاقتصاديين فى شركة جيمكورب كابيتال مانجمنت الضوء على حقيقة أن بنين تمكنت من إصدار سنداتها بعائد مساوٍ أو لحد أقل من عائد ساحل العاج.<ref name=":2" />
فى ابريل 2024، رفعت وكالة ستاندرد آند بورز التصنيف الائتمانى لبنين من "B+" ل"BB-"، مع الإبقاء على نظرة مستقبلية مستقرة. ويعزى ده التحسين لالأداء الاقتصادى والمالى القوى للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin obtient la notation de crédit « BB- » de l'agence S&P avec perspective « stable »|مسار=https://www.agenceecofin.com/economie/2204-118072-le-benin-obtient-la-notation-de-credit-bb-de-l-agence-s-p-avec-perspective-stable|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Agence Ecofin|لغة=fr-fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=S&P Global Ratings|مسار=https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/sourceId/13289272|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=disclosure.spglobal.com}}</ref> وبيعتبرده التصنيف من أعلى التصنيفات الممنوحة لدولة فى افريقيا [[افريقيا جنوب الصحرا|جنوب الصحراء]] ، بعد [[بوتسوانا]] [[موريشيوس|وموريشيوس]] وساحل العاج.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Côte d'Ivoire, 3ème pays d'Afrique subsaharienne le mieux noté par Standard & Poor's|مسار=https://www.sikafinance.com/premium/erratum-la-cote-divoire-3eme-pays-dafrique-subsaharienne-le-mieux-note-par-standard-poor-s_46365|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> من جانبها، أكدت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى تصنيف بنين الائتمانى عند "B+"، مع نظرة مستقبلية مستقرة. وبتتبنى الوكالة بالتعديلات الاقتصادية القوية اللى تنتهجها بنين و إدارتها الاستباقية للديون. وتتوقع وكالة موديز نمو اقتصادى مستدام، متوقعةً ظبط مالى مُواتى وخفض فى عجز الموازنة ل2.9% من [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلى الإجمالى]] بحلول سنة 2025.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Fitch Affirms Benin at 'B+'; Outlook Stable|مسار=https://www.fitchratings.com/research/sovereigns/fitch-affirms-benin-at-b-outlook-stable-08-03-2024|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=www.fitchratings.com}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=L'agence de notation Moody's maintient la notation du Bénin à 'B1 avec Perspective Stable'|مسار=https://www.financialafrik.com/2023/09/22/lagence-de-notation-moodys-maintient-la-notation-du-benin-a-b1-avec-perspective-stable/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=22 September 2023|لغة=fr-FR}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
imgh7lqchjs9t5cawnzlm6yg4xyzadv
13009581
13009579
2026-04-20T14:48:09Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1350099050|Romuald Wadagni]]"
13009581
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيو 1976) سياسي بنيني وهو الرئيس المنتخب لبنين . شغل منصب وزير الاقتصاد والمالية في بنين منذ أبريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل لدى شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 عاماً. عُيّن لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية في 7 أبريل 2016 في حكومة تالون الأولى، ثم أعيد تعيينه في عام 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى وُلد في [[بينين|بنين]] عام 1976 في لوكوسا ، وهو أكبر إخوته الخمسة. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائي واقتصادي حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء والإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، عمل في الخدمة المدنية البنينية قبل أن يكتب أطروحة في الرياضيات الأساسية بعد تقاعده. <ref name=":1" /> منذ صغره، أبدى اهتمامًا بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا. <ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية في بنين، واصل واداجنى دراسته في فرنسا. من عام ١٩٩٥ إلى عام ١٩٩٩، درس في المدرسة العليا للأعمال في غرونوبل (ESA) حيث حصل على درجة الماجستير في المالية، متخرجًا بتفوق. خلال دراسته في [[جرونوبل|غرونوبل]] ، التقى بشريك من شركة ديلويت الذي لاحظ إمكانياته واستقطبه إلى الشركة الاستشارية عام ١٩٩٨. <ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref> <ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية في مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم إلى مكتب ديلويت في [[ليون]] ، حيث مكث أربع سنوات وترقى إلى منصب مشرف. <ref name="Forbes" /> في عام 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد في الولايات المتحدة، وغادر فرنسا إلى الولايات المتحدة. في [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم إلى مكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقي هناك لمدة ثلاث سنوات، حتى عام 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك في عمليات الاندماج والاستحواذ . في عام 2007، التحق [[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب في مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر . <ref name="Forbes" /> <ref name=":0" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى في عام 2012، ليصبح أصغر شريك على الإطلاق في شركة ديلويت عن عمر يناهز 36 عامًا. <ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref> <ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> وقد شارك في هيكلة أنشطة ديلويت في المنطقة. والتي شملت في عام 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونغو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونغو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . في [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونغو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت في [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشي]] في عام 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت بأكملها في أفريقيا الناطقة بالفرنسية . في نوفمبر 2015، أصبح رئيسًا لقسم التدقيق في أفريقيا الناطقة بالفرنسية. <ref name="Forbes" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref> <ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد في عام ٢٠١٥، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) في كلية هارفارد للأعمال. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> وبحلول عام ٢٠١٦، كان قد اكتسب ١٧ عامًا من الخبرة في شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والأمريكية (بوسطن [[نيو يورك|ونيويورك]] )، والأفريقية (لوبومباشي). وهو معروف بخبرته في معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عمومًا في الولايات المتحدة (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولي ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما إلى ذلك)، بالإضافة إلى إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير في حكومات تالون (2016-2025) ===
في 7 أبريل 2016، عُيّن وزير الاقتصاد والمالية في أول حكومة لحزب تالون . ونظرًا لوضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ضبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعيًا منه لتعزيز مصداقية بنين لدى المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. وقد روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، وحقق نجاحات في الخروج من السوق المالية الدولية. وقد مكّنت المصداقية التي اكتسبتها البلاد من خلال الوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل جدًا وبأسعار فائدة أقل من دول أخرى في المنطقة، مثل [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] . <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> وفي أكتوبر/تشرين الأول 2018، أنجز واداجنى قرضًا لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، وهو إنجاز غير مسبوق للبلاد. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
اقتصاد [[بينين|بنين]] أظهر مرونة خلال [[وباء كوڤيد-19|جائحة كوفيد-19]] . فقد كانت بنين من بين الدول الثلاث الأعلى نموًا في [[افريقيا جنوب الصحرا|أفريقيا جنوب الصحراء الكبرى]] عام 2020 (حوالي 3.8%)، مع انتعاشٍ إلى 7.2% عام 2021، ومتوسطٍ مُقدَّرٍ بنسبة 6.4% خلال الفترة 2022-2026. <ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> بعد الأداء الجيد لبنين خلال هذه الفترة، رفعت وكالة موديز للتصنيف الائتماني تصنيف البلاد في مارس 2021 من B2 مع نظرة مستقبلية إيجابية إلى B1 مع نظرة مستقبلية مستقرة. وفي أبريل 2022، أبقت وكالة فيتش للتصنيف الائتماني على تصنيف B+ مع نظرة مستقبلية مستقرة. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin lève 500 millions € pour la réalisation de ses ODD grâce à un nouvel eurobond sursouscrit près de 3 fois|مسار=https://www.agenceecofin.com/finances-publiques/1707-90193-le-benin-leve-500-millions-pour-la-realisation-de-ses-odd-grace-a-un-nouvel-eurobond-sursouscrit-pres-de-3-fois|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=agenceecofin.com|تاريخ=17 July 2021|لغة=fr}}</ref> واداجنى عمل على تعزيز القطاع الخاص وريادة الأعمال. وفي عام 2020، أصبحت بنين الدولة الأولى من حيث سهولة وسرعة إنشاء أعمال تجارية جديدة، وفقًا [[مؤتمر الامم المتحده للتجاره والتنميه|لمؤتمر الأمم المتحدة للتجارة والتنمية]] (الأونكتاد). <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Conférence des Nations Unis sur le Commerce et le Développement (CNUCED) : Le Bénin devient N° 1 mondial dans la création d'entreprises|مسار=https://www.gouv.bj/actualite/1034/conference-nations-unis-commerce-developpement--cnuced-benin-devient-1-mondial-dans-creation-entreprises/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=gouv.bj|تاريخ=3 December 2020|لغة=fr}}</ref>
بنين في 12 يناير 2021، أصدرت سندين باليورو . الأول، لمدة 11 عامًا، بفائدة 4.9%، بقيمة 700 مليون يورو. والثاني، لمدة 31 عامًا، بفائدة 6.9%، بقيمة 300 مليون يورو. وبهذه العملية، انضمت بنين إلى عدد محدود من الدول الناشئة المصدرة لسندات اليورو المقومة باليورو والتي تتجاوز مدة استحقاقها 30 عامًا. <ref name="jeuneafrique.com">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> وفي يوليو 2021، نفذت بنين عملية هامة لتصبح أول دولة أفريقية تصدر سندات باليورو مخصصة لتمويل مشاريع ذات أثر كبير على تحقيق أهداف الأمم المتحدة للتنمية المستدامة، بقيمة 328 مليار فرنك أفريقي (500 مليون يورو) وبفائدة 4.9%. وجاءت هذه العملية بعد عدة أشهر من العمل الدؤوب الذي قام به روموالد واداجنى و فريقه، ورحلات للقاء مستثمرين في آسيا وأوروبا وأمريكا. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond ODD|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> في ٢٩ نوفمبر ٢٠٢١، سددت الدولة جزءًا من ديونها مبكرًا، <ref name="JeuneAfrique">{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : comment Romuald Wadagni a fait économiser 55 millions d'euros à Cotonou|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1275095/economie/benin-comment-romuald-wadagni-a-fait-economiser-55-millions-deuros-a-cotonou/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=3 December 2021|لغة=fr}}</ref> مُنهيةً بذلك عملية السداد المبكر لشريحة سندات بقيمة ٢١٨ مليار فرنك أفريقي (٣٣٢ مليون يورو) صادرة عن [[البورصه الاقليميه لغرب افريقيا|بنك BRVM]] ، بما في ذلك سندات بقيمة تزيد عن ١٥٠ مليار فرنك أفريقي صدرت من خلال اكتتابات عامة. وبهذه العملية، وفرت بنين أكثر من ٣٦ مليار فرنك أفريقي (حوالي ٥٥ مليون يورو) من الفوائد غير المستحقة، والتي تم ضخها مباشرةً في مشاريع ذات أثر اجتماعي متنوعة. وعقب هذه العملية، نشرت مجلة ''"جون أفريك"'' مقالًا بعنوان "كيف ساهم روموالد واداجنى في توفير ٥٥ مليون يورو في كوتونو". <ref name="JeuneAfrique" />
باتريس تالون في مايو 2021، أعاد تعيينه وزير الاقتصاد والمالية . وترأس مجلس وزراء الاتحاد الاقتصادي والنقدي لغرب أفريقيا (UEMOA) من عام 2018 إلى عام 2020، حيث قاد العديد من الإصلاحات، بما في ذلك إصلاح فرنك غرب أفريقيا (CFA)، الذي وصفه بنك التنمية الأفريقي بأنه "تاريخي". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le président béninois Patrice Talon prend la tête de l'Uemoa "dans un esprit de réforme"|مسار=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20220327-le-pr%C3%A9sident-b%C3%A9ninois-patrice-talon-prend-la-t%C3%AAte-de-l-uemoa-dans-un-esprit-de-r%C3%A9forme|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=rfi.fr|تاريخ=27 March 2022|لغة=fr}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Revue des Gouverneurs {{!}} Banque africaine de développement - Assemblées Annuelles|مسار=https://am.afdb.org/fr/governors-digest/details?country=5#|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=am.afdb.org}}</ref> وفي عام 2022، وفي سياق الأزمة الاقتصادية التي أعقبت [[وباء كوڤيد-19|جائحة كوفيد-19]] والحرب الروسية الأوكرانية ، اتخذ واداجنى تدابير للحفاظ على القدرة الشرائية للبنينيين. وأعلنت السلطات أنها ستستثمر أكثر من 41 مليار فرنك غرب أفريقيا (66 مليون دولار أمريكي) في خفض أسعار السلع الاستهلاكية. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cherté de la vie au Bénin: Romuald Wadagni entre pédagogie et mesures fortes|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/07/cherte-de-la-vie-au-benin-romuald-wadagni-entre-pedagogie-et-mesures-fortes/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=7 April 2022|لغة=fr}}</ref> وفي أبريل/نيسان 2022، ترأس الوفد البنيني إلى [[واشينطون|واشنطن]] لإتمام اتفاقية غير مسبوقة بقيمة 700 مليون دولار أمريكي بين بنين [[صندوق الفلوس الدولى|وصندوق النقد الدولي]] ، تشمل كلاً من تسهيل الائتمان الممدد وتسهيل الصندوق الممدد. عند إبرام الاتفاقية، أكد صندوق النقد الدولي أن بنين قد أحرزت تقدماً ملحوظاً في مجال إدارة الاقتصاد الكلي. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : conclusion d'un nouvel accord de 700 millions de dollars avec le FMI|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/23/benin-conclusion-dun-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars-avec-le-fmi/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=23 April 2022|مؤلف=Savana|الأول=Albert|لغة=fr-FR}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin-FMI : ce qu'il faut savoir sur le nouvel accord de 700 millions de dollars - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1342007/economie-entreprises/benin-fmi-ce-quil-faut-savoir-sur-le-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : Conclusion avec le FMI d'un nouvel accord de 42 mois au titre de la FEC/du MEDC et consultations au titre de l'article IV pour le compte de l'année 2022|مسار=https://www.imf.org/fr/News/Articles/2022/04/22/pr22128-imf-staff-reaches-staff-level-agreement-on-new-42-month-2022-article-iv-consultation|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=IMF|لغة=fr}}</ref>
في أوائل عام 2023، وسّع باتريس تالون نطاق عمل واداجنى ليشمل التعاون الدولي وقضايا الدفاع، مع التركيز على تأمين شمال البلاد واقتناء المعدات العسكرية. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=BÉNIN : Le ministre de l'économie Romuald Wadagni étend son influence aux affaires militaires - 26/05/2023|مسار=https://www.africaintelligence.fr/afrique-ouest/2023/05/26/le-ministre-de-l-economie-romuald-wadagni-etend-son-influence-aux-affaires-militaires,109977520-eve|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Africa Intelligence|تاريخ=19 March 2025|لغة=fr}}</ref> في أكتوبر 2023، ونتيجةً للإصلاحات المتعددة، احتلت بنين المرتبة الثامنة عالميًا والأولى أفريقيًا في مؤشر شفافية الإنفاق الضريبي العالمي الذي نشره مجلس السياسة الاقتصادية والمعهد الألماني للتنمية والاستدامة (IDOS). <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, leader en matière de transparence fiscale ? – DW – 16/10/2023|مسار=https://www.dw.com/fr/b%C3%A9nin-indice-mondial-de-transparence-des-d%C3%A9penses-fiscales/a-67113241|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=dw.com|لغة=fr}}</ref> في ديسمبر 2023، صادق [[صندوق الفلوس الدولى|صندوق النقد الدولي]] على اتفاقية مدتها سنتان مع بنين في إطار مرفق المرونة والاستدامة (FRD) بقيمة تعادل 200 مليون دولار أمريكي. في ذلك الوقت، صرّح صندوق النقد الدولي قائلًا: "لا يزال أداء البرنامج قويًا، حيث تم تحقيق جميع الأهداف الكمية حتى نهاية يونيو 2023، وتطبيق المعايير الهيكلية". <ref>{{استشهاد بخبر
| date = 15 December 2023
| title = Le FMI accorde 200 M USD au Bénin pour lutter contre le changement climatique
| url = https://trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20250420214306/https://www.trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archivedate = 20 April 2025
| accessdate = 1 June 2025
| work = TRT Afrika
}}</ref>
في فبراير 2024، وفي ظل ارتفاع أسعار الفائدة، وفد بنيني برئاسة واداجنى التقى بمستثمرين في [[لندن]] [[نيو يورك|ونيويورك]] لمناقشة أول إصدار سندات [[بينين|لبنين]] بالدولار الأمريكي. <ref>{{استشهاد بخبر
| last = Jorgelina Do Rosario
| last2 = Rachel Savage
| date = 2 February 2024
| title = Benin aims for $750 mln in first US dollar bond issuance -sources
| url = https://www.reuters.com/markets/rates-bonds/benin-aims-750-mln-first-us-dollar-bond-issuance-sources-2024-02-02/
}}</ref> وفي منتصف فبراير 2024، أصبحت بنين ثاني دولة أفريقية تعود إلى سوق الدين الدولية بعد [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] . استقطبت البلاد مستثمرين دوليين وجمعت 750 مليون دولار أمريكي من خلال إصدار أول سنداتها بالدولار الأمريكي. يبلغ أجل السند 14 عامًا، ونسبة الفائدة عليه 7.96%. ومع مبادلة أسعار الفائدة، تصبح نسبة الفائدة على اليورو 6.5%. <ref name=":2">{{استشهاد بخبر
| title = Benin's Debut Dollar Bond Oversubscribed More Than Six Times
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-02-06/benin-s-debut-dollar-bonds-oversubscribed-by-more-than-six-times?embedded-checkout=true
| work = Bloomberg
}}</ref> وصفت ''[[لو فيجارو|صحيفة "لو فيغارو"]]'' أول إصدار للسندات بالدولار الأمريكي بأنه ناجح، "يعكس مصداقيتها المالية وزخم نموها". ونقلت الصحيفة عن واداجنى قوله: "منحنا صندوق النقد الدولي تمويلًا يعادل 400% من حصتنا، بينما يبلغ المتوسط 125%، كما أتيحت لنا أيضًا إمكانية الوصول إلى صندوق المرونة، الذي يقدم قروضًا طويلة الأجل". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=«C'est un succès historique»: le vertueux Bénin s'illustre sur les marchés internationaux|مسار=https://www.lefigaro.fr/conjoncture/c-est-un-succes-historique-le-vertueux-benin-s-illustre-sur-les-marches-internationaux-20240207|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Le Figaro|تاريخ=7 February 2024|لغة=fr}}</ref> في [[بلومبيرج نيوز|بلومبيرغ]] ، يسلط كبير الاقتصاديين في شركة جيمكورب كابيتال مانجمنت الضوء على حقيقة أن بنين تمكنت من إصدار سنداتها بعائد مساوٍ أو حتى أقل من عائد ساحل العاج. <ref name=":2" />
في أبريل 2024، رفعت وكالة ستاندرد آند بورز التصنيف الائتماني لبنين من "B+" إلى "BB-"، مع الإبقاء على نظرة مستقبلية مستقرة. ويعزى هذا التحسين إلى الأداء الاقتصادي والمالي القوي للبلاد. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin obtient la notation de crédit « BB- » de l'agence S&P avec perspective « stable »|مسار=https://www.agenceecofin.com/economie/2204-118072-le-benin-obtient-la-notation-de-credit-bb-de-l-agence-s-p-avec-perspective-stable|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Agence Ecofin|لغة=fr-fr}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=S&P Global Ratings|مسار=https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/sourceId/13289272|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=disclosure.spglobal.com}}</ref> ويُعد هذا التصنيف من أعلى التصنيفات الممنوحة لدولة في أفريقيا [[افريقيا جنوب الصحرا|جنوب الصحراء]] ، بعد [[بوتسوانا]] [[موريشيوس|وموريشيوس]] وساحل العاج. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Côte d'Ivoire, 3ème pays d'Afrique subsaharienne le mieux noté par Standard & Poor's|مسار=https://www.sikafinance.com/premium/erratum-la-cote-divoire-3eme-pays-dafrique-subsaharienne-le-mieux-note-par-standard-poor-s_46365|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> من جانبها، أكدت وكالة فيتش للتصنيف الائتماني تصنيف بنين الائتماني عند "B+"، مع نظرة مستقبلية مستقرة. وتُشيد الوكالة بالإصلاحات الاقتصادية القوية التي تنتهجها بنين وإدارتها الاستباقية للديون. وتتوقع وكالة موديز نموًا اقتصاديًا مستدامًا، متوقعةً ضبطًا ماليًا مُواتيًا وخفضًا في عجز الموازنة إلى 2.9% من [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلي الإجمالي]] بحلول عام 2025. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Fitch Affirms Benin at 'B+'; Outlook Stable|مسار=https://www.fitchratings.com/research/sovereigns/fitch-affirms-benin-at-b-outlook-stable-08-03-2024|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=www.fitchratings.com}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=L'agence de notation Moody's maintient la notation du Bénin à 'B1 avec Perspective Stable'|مسار=https://www.financialafrik.com/2023/09/22/lagence-de-notation-moodys-maintient-la-notation-du-benin-a-b1-avec-perspective-stable/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=22 September 2023|لغة=fr-FR}}</ref>
في مايو/أيار 2024، مسح الميزانية المفتوحة لعام 2023 (EBO) صنّف بنين في المرتبة الأولى بين الدول الناطقة بالفرنسية من حيث شفافية الميزانية، محققةً 79 نقطة من أصل 100، وهي نتيجة تضاعفت بين عامي 2017 و2023 في عهد وزارة واداجنى. و بهذا ، تحتل بنين المرتبة الثانية على مستوى القارة، بعد [[جنوب افريقيا|جنوب أفريقيا]] فقط. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, meilleur élève en matière de transparence budgétaire des pays francophones|مسار=https://www.sikafinance.com/marches/le-benin-meilleur-eleve-en-matiere-de-transparence-budgetaire-des-pays-francophones_46518|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> في نوفمبر 2024، وخلال مؤتمر الأطراف التاسع والعشرين (COP29) في [[باكو]] ، واداجنى قدّم خطة تمويل "مبتكرة" لمكافحة ظاهرة الاحتباس الحراري، بدعم من مؤسسات مالية دولية. وتشمل الخطة إنشاء وحدة تمويل مناخي واستخدام آليات مثل أرصدة الكربون والسندات الخضراء . <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin veut mobiliser des financements innovants pour sa transition climatique|مسار=https://www.voaafrique.com/a/le-b%C3%A9nin-veut-mobiliser-des-financements-innovants-pour-sa-transition-climatique/7869665.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Voice of America|تاريخ=19 November 2024|لغة=fr}}</ref> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bakou 29: le Bénin obtient l'accord des partenaires internationaux pour lancer une plateforme de Financement Climatique Innovante|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/11/15/benin-les-partenaires-internationaux-sunissent-pour-lancer-une-plateforme-de-financement-climatique-innovante/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=15 November 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
بنين في يناير 2025، أصدرت سندات دولية بقيمة 500 مليون دولار. بفضل الطلب القوي (3.5 مليار دولار)، جمعت عائدات بنسبة 8.625%، وهي نسبة أقل من النطاق الأولي الذي تراوح بين 9.25% و9.375%. وفي الوقت نفسه، حصلت على قرض بقيمة 500 مليون دولار من دويتشه بنك ، مما مكّنها من إعادة شراء سندات اليوروبوند 2032 وبالتالي تحسين شروط ديونها العامة. <ref>{{استشهاد بخبر
| date = 16 January 2025
| title = Benin's $500m Bond Marks Africa's First Debt Sale This Year
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-01-16/benin-s-dollar-bond-marks-africa-s-first-debt-sale-this-year
| work = Bloomberg
}}</ref> في بداية عام 2025، وبينما كان الكثيرون يأملون في ترشحه لرئاسة بنك التنمية الأفريقي ، لم يكن اسمه مدرجًا بين المرشحين المسجلين عند إغلاق باب التسجيل. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Pourquoi Romuald Wadagni renonce à la présidence de la Banque africaine de développement - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1653743/economie-entreprises/pourquoi-romuald-wadagni-renonce-a-la-presidence-de-la-banque-africaine-de-developpement/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
=== مرشح في الانتخابات الرئاسية لعام 2026 ===
في سبتمبر 2025، الائتلاف الحاكم رشحه كمرشح في الانتخابات الرئاسية البنينية لعام 2026. <ref>{{استشهاد بخبر
| title = Benin Ruling Coalition Picks Finance Chief Wadagni for 2026 Vote
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archiveurl = http://web.archive.org/web/20250911212626/https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archivedate = 11 September 2025
| accessdate = 2 April 2026
| work = Bloomberg.com
| language = en
}}</ref> أعلن الرئيس الحالي باتريس تالون أنه لن يترشح لولاية ثالثة، مما مهد الطريق أمام واداجنى للفوز. في 12 أبريل 2026، واداجنى و نائبته مريم شابي تالاتا كسبو الانتخابات ب4 ملايين صوت، يقارب من 94% من الأصوات. <ref>{{استشهاد بخبر
| date = April 12, 2026
| title = Benin's Wagdani wins presidency in landslide with over 94% of votes
| url = https://www.reuters.com/world/africa/benins-finance-minister-wadagni-wins-presidential-election-with-94-landslide-2026-04-13/
| accessdate = April 15, 2026
| work = Reuters
}}</ref>
== التكريمات والجوائز ==
* في عام 2021، منحت صحيفة فايننشال أفريك المالية واداجني لقب "أفضل وزير للاقتصاد والمالية في أفريقيا". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* في عام 2024، منحته صحيفة "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة في تصنيفها "لأكثر 100 شخصية مؤثرة في أفريقيا". <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة أخرى ==
* [[:en:ECOWAS_Bank_for_Investment_and_Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European_Bank_for_Reconstruction_and_Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic_Development_Bank|Islamic Development Bank]], Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
33b9tdqp9y1usdkxy1s1pszu52ztwnl
13009582
13009581
2026-04-20T14:48:35Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: أكبر ← اكبر، ثالث ← تالت، نيويورك ← نيو يورك (2)، أفريقيا ← افريقيا (10)، الذي ← اللى (6)، في عام ← سنة (9)، يونيو ← يونيه (2)، أيضًا ← كمان ، منذ ← من (2)، التي ← اللى (3)، يوليو ← يوليه ، وفقًا ← حسب ، أفضل ← احسن ، سنوات ← سنين (2)، الولايات المتحدة ← امريكا (3)، لعام ← سنة (3)، والتي ← اللى (3)، عامًا ← سنه (6)، لتصبح ← علشان تكون ، في عام ← سنة (2)، من عام ← من سنة (2)، حتى عام ← لحد سنة، أمام ← قدام، ثاني ← ت...
13009582
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيه 1976) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من ابريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية فى 7 ابريل 2016 فى حكومة تالون الأولى، بعدين أعيد تعيينه سنة 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، عمل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية عام 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و عام 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> وفى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
اقتصاد [[بينين|بنين]] أظهر مرونة خلال [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] . فقد كانت بنين من الدول الثلاث الأعلى نمو فى [[افريقيا جنوب الصحرا|افريقيا جنوب الصحراء الكبرى]] سنة 2020 (حوالى 3.8%)، مع انتعاشٍ ل7.2% سنة 2021، ومتوسطٍ مُقدَّرٍ بنسبة 6.4% خلال الفترة 2022-2026.<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> بعد الأداء الجيد لبنين خلال الفتره دى، رفعت وكالة موديز للتصنيف الائتمانى تصنيف البلاد فى مارس 2021 من B2 مع نظرة مستقبلية إيجابية لB1 مع نظرة مستقبلية مستقرة. وفى ابريل 2022، أبقت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى على تصنيف B+ مع نظرة مستقبلية مستقرة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin lève 500 millions € pour la réalisation de ses ODD grâce à un nouvel eurobond sursouscrit près de 3 fois|مسار=https://www.agenceecofin.com/finances-publiques/1707-90193-le-benin-leve-500-millions-pour-la-realisation-de-ses-odd-grace-a-un-nouvel-eurobond-sursouscrit-pres-de-3-fois|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=agenceecofin.com|تاريخ=17 July 2021|لغة=fr}}</ref> واداجنى عمل على تعزيز القطاع الخاص وريادة الأعمال. و سنة 2020، بقت بنين الدولة الأولى حسب سهولة وسرعة إنشاء أعمال تجارية جديدة، حسب [[مؤتمر الامم المتحده للتجاره والتنميه|لمؤتمر الامم المتحده للتجارة والتنمية]] (الأونكتاد).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Conférence des Nations Unis sur le Commerce et le Développement (CNUCED) : Le Bénin devient N° 1 mondial dans la création d'entreprises|مسار=https://www.gouv.bj/actualite/1034/conference-nations-unis-commerce-developpement--cnuced-benin-devient-1-mondial-dans-creation-entreprises/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=gouv.bj|تاريخ=3 December 2020|لغة=fr}}</ref>
بنين فى 12 يناير 2021، أصدرت سندين باليورو . الأول، لمدة 11 سنه ، بفائدة 4.9%، بقيمة 700 مليون يورو. والتانى ، لمدة 31 سنه ، بفائدة 6.9%، بقيمة 300 مليون يورو. وبهذه العملية، انضمت بنين لعدد محدود من الدول الناشئة المصدرة لسندات اليورو المقومة باليورو اللى تتجاوز مدة استحقاقها 30 سنه .<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> وفى يوليه 2021، نفذت بنين عملية مهمه علشان تكون أول دولة أفريقية تصدر سندات باليورو مخصصة لتمويل مشاريع ذات أثر كبير على تحقيق أهداف الامم المتحده للتنمية المستدامة، بقيمة 328 مليار فرنك أفريقى (500 مليون يورو) وبفائدة 4.9%. وجت دى العملية بعد شوية أشهر من العمل الدؤوب اللى عمله روموالد واداجنى و فريقه، ورحلات للقاء مستثمرين فى آسيا و اوروبا و امريكا.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond ODD|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> فى 29 نوفمبر 2021، سددت الدولة جزء من ديونها مبكر، <ref name="JeuneAfrique">{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : comment Romuald Wadagni a fait économiser 55 millions d'euros à Cotonou|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1275095/economie/benin-comment-romuald-wadagni-a-fait-economiser-55-millions-deuros-a-cotonou/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=3 December 2021|لغة=fr}}</ref> مُنهيةً بكده عملية السداد المبكر لشريحة سندات بقيمة 218 مليار فرنك أفريقى (332 مليون يورو) صادرة عن [[البورصه الاقليميه لغرب افريقيا|بنك BRVM]] ، بما فيها سندات بقيمة تزيد عن 150 مليار فرنك أفريقى صدرت باكتتابات عامة. وبهذه العملية، وفرت بنين اكتر من 36 مليار فرنك أفريقى (حوالى 55 مليون يورو) من الفوائد غير المستحقة، اللى تم ضخها مباشره فى مشاريع ذات أثر اجتماعى متنوعة. وعقب دى العملية، نشرت مجلة ''"جون أفريك"'' مقال بعنوان "كيف ساهم روموالد واداجنى فى توفير 55 مليون يورو فى كوتونو".<ref name="JeuneAfrique" />
باتريس تالون فى مايو 2021، أعاد تعيينه وزير الاقتصاد والمالية . وترأس مجلس وزراء الاتحاد الاقتصادى والنقدى لغرب افريقيا (UEMOA) من سنة 2018 لسنة 2020، حيث قاد كتير من التعديلات، بما فيها تعديل فرنك غرب افريقيا (CFA)، اللى وصفه بنك التنمية الأفريقى بأنه "تاريخي".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le président béninois Patrice Talon prend la tête de l'Uemoa "dans un esprit de réforme"|مسار=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20220327-le-pr%C3%A9sident-b%C3%A9ninois-patrice-talon-prend-la-t%C3%AAte-de-l-uemoa-dans-un-esprit-de-r%C3%A9forme|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=rfi.fr|تاريخ=27 March 2022|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Revue des Gouverneurs {{!}} Banque africaine de développement - Assemblées Annuelles|مسار=https://am.afdb.org/fr/governors-digest/details?country=5#|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=am.afdb.org}}</ref> و سنة 2022، وفى سياق الأزمة الاقتصادية اللى أعقبت [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] والحرب الروسية الأوكرانية ، خد واداجنى تدابير للحفاظ على القدرة الشرائية للبنينيين. و أعلنت السلطات أنها ستستثمر اكتر من 41 مليار فرنك غرب افريقيا (66 مليون دولار أمريكى) فى خفض أسعار السلع الاستهلاكية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cherté de la vie au Bénin: Romuald Wadagni entre pédagogie et mesures fortes|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/07/cherte-de-la-vie-au-benin-romuald-wadagni-entre-pedagogie-et-mesures-fortes/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=7 April 2022|لغة=fr}}</ref> وفى ابريل/نيسان 2022، ترأس الوفد البنينى ل[[واشينطون|واشنطن]] لإتمام اتفاقية مش مسبوقة بقيمة 700 مليون دولار امريكاني بين بنين [[صندوق الفلوس الدولى|وصندوق الفلوس الدولى]] ، بتشمل كل من تسهيل الائتمان الممدد وتسهيل الصندوق الممدد. عند إبرام الاتفاقية، أكد صندوق النقد الدولى أن بنين قد أحرزت تقدم ملحوظاً فى مجال إدارة الاقتصاد الكلى.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : conclusion d'un nouvel accord de 700 millions de dollars avec le FMI|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/23/benin-conclusion-dun-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars-avec-le-fmi/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=23 April 2022|مؤلف=Savana|الأول=Albert|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin-FMI : ce qu'il faut savoir sur le nouvel accord de 700 millions de dollars - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1342007/economie-entreprises/benin-fmi-ce-quil-faut-savoir-sur-le-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : Conclusion avec le FMI d'un nouvel accord de 42 mois au titre de la FEC/du MEDC et consultations au titre de l'article IV pour le compte de l'année 2022|مسار=https://www.imf.org/fr/News/Articles/2022/04/22/pr22128-imf-staff-reaches-staff-level-agreement-on-new-42-month-2022-article-iv-consultation|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=IMF|لغة=fr}}</ref>
فى أوائل سنة 2023، وسّع باتريس تالون نطاق عمل واداجنى علشان يشمل التعاون الدولى وقضايا الدفاع، مع التركيز على تأمين شمال البلاد واقتناء المعدات العسكرية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=BÉNIN : Le ministre de l'économie Romuald Wadagni étend son influence aux affaires militaires - 26/05/2023|مسار=https://www.africaintelligence.fr/afrique-ouest/2023/05/26/le-ministre-de-l-economie-romuald-wadagni-etend-son-influence-aux-affaires-militaires,109977520-eve|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Africa Intelligence|تاريخ=19 March 2025|لغة=fr}}</ref> فى اكتوبر 2023، وبسبب لتعديلات المتعددة، احتلت بنين المرتبة الثامنة عالمى و الأولى أفريقى فى مؤشر شفافية الصرف الضريبى العالمى اللى نشره مجلس السياسة الاقتصادية والمعهد الألمانى للتنمية والاستدامة (IDOS).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, leader en matière de transparence fiscale ? – DW – 16/10/2023|مسار=https://www.dw.com/fr/b%C3%A9nin-indice-mondial-de-transparence-des-d%C3%A9penses-fiscales/a-67113241|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=dw.com|لغة=fr}}</ref> فى ديسمبر 2023، صادق [[صندوق الفلوس الدولى]] على اتفاقية مدتها سنتان مع بنين فى إطار مرفق المرونة والاستدامة (FRD) بقيمة تعادل 200 مليون دولار أمريكى. فى ذلك الوقت، صرّح صندوق النقد الدولى قائل: " لسه أداء البرنامج قوى، تم تحقيق كل الأهداف الكمية لحد نهاية يونيه 2023، وتطبيق المعايير الهيكلية".<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 15 December 2023
| title = Le FMI accorde 200 M USD au Bénin pour lutter contre le changement climatique
| url = https://trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20250420214306/https://www.trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archivedate = 20 April 2025
| accessdate = 1 June 2025
| work = TRT Afrika
}}</ref>
فى فبراير 2024، وفى ظل ارتفاع أسعار الفائدة، وفد بنينى برئاسة واداجنى قابل بمستثمرين فى [[لندن]] [[نيو يورك|ونيو يورك]] لمناقشة أول إصدار سندات [[بينين|لبنين]] بالدولار الأمريكى.<ref>{{استشهاد بخبر
| last = Jorgelina Do Rosario
| last2 = Rachel Savage
| date = 2 February 2024
| title = Benin aims for $750 mln in first US dollar bond issuance -sources
| url = https://www.reuters.com/markets/rates-bonds/benin-aims-750-mln-first-us-dollar-bond-issuance-sources-2024-02-02/
}}</ref> وفى نص فبراير 2024، بقت بنين تانى دولة أفريقية تعود لسوق الدين الدولية بعد [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] . جذبت البلاد مستثمرين دوليين وجمعت 750 مليون دولار امريكاني بإصدار أول سنداتها بالدولار الأمريكى. أجل السند 14 سنه ، ونسبة الفائدة عليه 7.96%. ومع مبادلة أسعار الفائدة، تبقا نسبة الفائدة على اليورو 6.5%.<ref name=":2">{{استشهاد بخبر
| title = Benin's Debut Dollar Bond Oversubscribed More Than Six Times
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-02-06/benin-s-debut-dollar-bonds-oversubscribed-by-more-than-six-times?embedded-checkout=true
| work = Bloomberg
}}</ref> وصفت ''[[لو فيجارو|جورنال "لو فيغارو"]]'' أول إصدار للسندات بالدولار الامريكانى بأنه ناجح، "يعكس مصداقيتها المالية وزخم نموها". ونقلت الجورنال عن واداجنى قوله: "منحنا صندوق النقد الدولى تمويل يعادل 400% من حصتنا، فى الوقت نفسه المتوسط 125%، كما أتيحت لنا كمان إمكانية الوصول لصندوق المرونة، اللى يقدم قروض طويلة الأجل".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=«C'est un succès historique»: le vertueux Bénin s'illustre sur les marchés internationaux|مسار=https://www.lefigaro.fr/conjoncture/c-est-un-succes-historique-le-vertueux-benin-s-illustre-sur-les-marches-internationaux-20240207|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Le Figaro|تاريخ=7 February 2024|لغة=fr}}</ref> فى [[بلومبيرج نيوز|بلومبيرغ]] ، يسلط كبير الاقتصاديين فى شركة جيمكورب كابيتال مانجمنت الضوء على حقيقة أن بنين تمكنت من إصدار سنداتها بعائد مساوٍ أو لحد أقل من عائد ساحل العاج.<ref name=":2" />
فى ابريل 2024، رفعت وكالة ستاندرد آند بورز التصنيف الائتمانى لبنين من "B+" ل"BB-"، مع الإبقاء على نظرة مستقبلية مستقرة. ويعزى ده التحسين لالأداء الاقتصادى والمالى القوى للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin obtient la notation de crédit « BB- » de l'agence S&P avec perspective « stable »|مسار=https://www.agenceecofin.com/economie/2204-118072-le-benin-obtient-la-notation-de-credit-bb-de-l-agence-s-p-avec-perspective-stable|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Agence Ecofin|لغة=fr-fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=S&P Global Ratings|مسار=https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/sourceId/13289272|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=disclosure.spglobal.com}}</ref> وبيعتبرده التصنيف من أعلى التصنيفات الممنوحة لدولة فى افريقيا [[افريقيا جنوب الصحرا|جنوب الصحراء]] ، بعد [[بوتسوانا]] [[موريشيوس|وموريشيوس]] وساحل العاج.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Côte d'Ivoire, 3ème pays d'Afrique subsaharienne le mieux noté par Standard & Poor's|مسار=https://www.sikafinance.com/premium/erratum-la-cote-divoire-3eme-pays-dafrique-subsaharienne-le-mieux-note-par-standard-poor-s_46365|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> من جانبها، أكدت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى تصنيف بنين الائتمانى عند "B+"، مع نظرة مستقبلية مستقرة. وبتتبنى الوكالة بالتعديلات الاقتصادية القوية اللى تنتهجها بنين و إدارتها الاستباقية للديون. وتتوقع وكالة موديز نمو اقتصادى مستدام، متوقعةً ظبط مالى مُواتى وخفض فى عجز الموازنة ل2.9% من [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلى الإجمالى]] بحلول سنة 2025.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Fitch Affirms Benin at 'B+'; Outlook Stable|مسار=https://www.fitchratings.com/research/sovereigns/fitch-affirms-benin-at-b-outlook-stable-08-03-2024|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=www.fitchratings.com}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=L'agence de notation Moody's maintient la notation du Bénin à 'B1 avec Perspective Stable'|مسار=https://www.financialafrik.com/2023/09/22/lagence-de-notation-moodys-maintient-la-notation-du-benin-a-b1-avec-perspective-stable/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=22 September 2023|لغة=fr-FR}}</ref>
فى مايو 2024، مسح الميزانية المفتوحة سنة 2023 (EBO) صنّف بنين فى المرتبة الأولى بين الدول الناطقة بالفرنسية حسب شفافية الميزانية، محققةً 79 نقطة من أصل 100، هيا نتيجة تضاعفت بين 2017 و2023 فى عهد وزارة واداجنى. و بده ، تحتل بنين المرتبة التانيه على مستوى القارة، بعد [[جنوب افريقيا]] بس.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, meilleur élève en matière de transparence budgétaire des pays francophones|مسار=https://www.sikafinance.com/marches/le-benin-meilleur-eleve-en-matiere-de-transparence-budgetaire-des-pays-francophones_46518|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> فى نوفمبر 2024، و خلال مؤتمر الأطراف التاسع والعشرين (COP29) فى [[باكو]] ، واداجنى قدّم خطة تمويل "مبتكرة" لمكافحة ظاهرة الاحتباس الحراري، بدعم من مؤسسات مالية دولية. وتشمل الخطة إنشاء وحدة تمويل مناخى واستخدام آليات زى أرصدة الكربون والسندات الخضراء .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin veut mobiliser des financements innovants pour sa transition climatique|مسار=https://www.voaafrique.com/a/le-b%C3%A9nin-veut-mobiliser-des-financements-innovants-pour-sa-transition-climatique/7869665.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Voice of America|تاريخ=19 November 2024|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bakou 29: le Bénin obtient l'accord des partenaires internationaux pour lancer une plateforme de Financement Climatique Innovante|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/11/15/benin-les-partenaires-internationaux-sunissent-pour-lancer-une-plateforme-de-financement-climatique-innovante/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=15 November 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
بنين فى يناير 2025، أصدرت سندات دولية بقيمة 500 مليون دولار. بفضل الطلب القوى (3.5 مليار دولار)، جمعت عائدات بنسبة 8.625%، هيا نسبة أقل من النطاق الأولى اللى تراوح بين 9.25% و9.375%. وفى الوقت نفسه، اخدت قرض بقيمة 500 مليون دولار من دويتشه بنك ،و ده مكّنها من إعادة شراء سندات اليوروبوند 2032 وبالتالى تحسين شروط ديونها العامة.<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 16 January 2025
| title = Benin's $500m Bond Marks Africa's First Debt Sale This Year
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-01-16/benin-s-dollar-bond-marks-africa-s-first-debt-sale-this-year
| work = Bloomberg
}}</ref> فى بداية سنة 2025، وبينما كان الكثيرون يأملون فى ترشحه لرئاسة بنك التنمية الأفريقى ، ماكانش اسمه مدرج بين المرشحين المسجلين عند قفل باب التسجيل.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Pourquoi Romuald Wadagni renonce à la présidence de la Banque africaine de développement - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1653743/economie-entreprises/pourquoi-romuald-wadagni-renonce-a-la-presidence-de-la-banque-africaine-de-developpement/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
=== مرشح فى الانتخابات الرئاسية سنة 2026 ===
فى سبتمبر 2025، الائتلاف الحاكم رشحه كمرشح فى الانتخابات الرئاسية البنينية سنة 2026.<ref>{{استشهاد بخبر
| title = Benin Ruling Coalition Picks Finance Chief Wadagni for 2026 Vote
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archiveurl = http://web.archive.org/web/20250911212626/https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archivedate = 11 September 2025
| accessdate = 2 April 2026
| work = Bloomberg.com
| language = en
}}</ref> أعلن الرئيس الحالى باتريس تالون أنه لن يترشح لولاية تالتة،و ده مهد الطريق قدام واداجنى للفوز. فى 12 ابريل 2026، واداجنى و نائبته مريم شابى تالاتا كسبو الانتخابات ب4 ملايين صوت، يقارب من 94% من الأصوات.<ref>{{استشهاد بخبر
| date = April 12, 2026
| title = Benin's Wagdani wins presidency in landslide with over 94% of votes
| url = https://www.reuters.com/world/africa/benins-finance-minister-wadagni-wins-presidential-election-with-94-landslide-2026-04-13/
| accessdate = April 15, 2026
| work = Reuters
}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
bj4y9mdioyt3mfm8wwimzvakr1yy1kf
13009583
13009582
2026-04-20T14:48:40Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: كل من ← ، عام 1 ← سنة 1، عام 2 ← سنة 2، فى ذلك الوقت ← ساعتها ، عمل فى ← اشتغل فى، وبالتالى ← و علشان كده، صندوق النقد الدولى ← صندوق الفلوس الدولى (3)، وفى ← و فى (8)، ي ← ى (2)
13009583
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات شخص}}
'''روموالد واداجنى''' (مواليد 20 يونيه 1976) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من ابريل 2016.
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية فى 7 ابريل 2016 فى حكومة تالون الأولى، بعدين أعيد تعيينه سنة 2021 برتبة وزير أول.
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، اشتغل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية سنة 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و سنة 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> و فى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
اقتصاد [[بينين|بنين]] أظهر مرونة خلال [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] . فقد كانت بنين من الدول الثلاث الأعلى نمو فى [[افريقيا جنوب الصحرا|افريقيا جنوب الصحراء الكبرى]] سنة 2020 (حوالى 3.8%)، مع انتعاشٍ ل7.2% سنة 2021، ومتوسطٍ مُقدَّرٍ بنسبة 6.4% خلال الفترة 2022-2026.<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> بعد الأداء الجيد لبنين خلال الفتره دى، رفعت وكالة موديز للتصنيف الائتمانى تصنيف البلاد فى مارس 2021 من B2 مع نظرة مستقبلية إيجابية لB1 مع نظرة مستقبلية مستقرة. و فى ابريل 2022، أبقت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى على تصنيف B+ مع نظرة مستقبلية مستقرة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin lève 500 millions € pour la réalisation de ses ODD grâce à un nouvel eurobond sursouscrit près de 3 fois|مسار=https://www.agenceecofin.com/finances-publiques/1707-90193-le-benin-leve-500-millions-pour-la-realisation-de-ses-odd-grace-a-un-nouvel-eurobond-sursouscrit-pres-de-3-fois|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=agenceecofin.com|تاريخ=17 July 2021|لغة=fr}}</ref> واداجنى عمل على تعزيز القطاع الخاص وريادة الأعمال. و سنة 2020، بقت بنين الدولة الأولى حسب سهولة وسرعة إنشاء أعمال تجارية جديدة، حسب [[مؤتمر الامم المتحده للتجاره والتنميه|لمؤتمر الامم المتحده للتجارة والتنمية]] (الأونكتاد).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Conférence des Nations Unis sur le Commerce et le Développement (CNUCED) : Le Bénin devient N° 1 mondial dans la création d'entreprises|مسار=https://www.gouv.bj/actualite/1034/conference-nations-unis-commerce-developpement--cnuced-benin-devient-1-mondial-dans-creation-entreprises/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=gouv.bj|تاريخ=3 December 2020|لغة=fr}}</ref>
بنين فى 12 يناير 2021، أصدرت سندين باليورو . الأول، لمدة 11 سنه ، بفائدة 4.9%، بقيمة 700 مليون يورو. والتانى ، لمدة 31 سنه ، بفائدة 6.9%، بقيمة 300 مليون يورو. وبهذه العملية، انضمت بنين لعدد محدود من الدول الناشئة المصدرة لسندات اليورو المقومة باليورو اللى تتجاوز مدة استحقاقها 30 سنه .<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> و فى يوليه 2021، نفذت بنين عملية مهمه علشان تكون أول دولة أفريقية تصدر سندات باليورو مخصصة لتمويل مشاريع ذات أثر كبير على تحقيق أهداف الامم المتحده للتنمية المستدامة، بقيمة 328 مليار فرنك أفريقى (500 مليون يورو) وبفائدة 4.9%. وجت دى العملية بعد شوية أشهر من العمل الدؤوب اللى عمله روموالد واداجنى و فريقه، ورحلات للقاء مستثمرين فى آسيا و اوروبا و امريكا.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond ODD|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> فى 29 نوفمبر 2021، سددت الدولة جزء من ديونها مبكر، <ref name="JeuneAfrique">{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : comment Romuald Wadagni a fait économiser 55 millions d'euros à Cotonou|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1275095/economie/benin-comment-romuald-wadagni-a-fait-economiser-55-millions-deuros-a-cotonou/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=3 December 2021|لغة=fr}}</ref> مُنهيةً بكده عملية السداد المبكر لشريحة سندات بقيمة 218 مليار فرنك أفريقى (332 مليون يورو) صادرة عن [[البورصه الاقليميه لغرب افريقيا|بنك BRVM]] ، بما فيها سندات بقيمة تزيد عن 150 مليار فرنك أفريقى صدرت باكتتابات عامة. وبهذه العملية، وفرت بنين اكتر من 36 مليار فرنك أفريقى (حوالى 55 مليون يورو) من الفوائد غير المستحقة، اللى تم ضخها مباشره فى مشاريع ذات أثر اجتماعى متنوعة. وعقب دى العملية، نشرت مجلة ''"جون أفريك"'' مقال بعنوان "كيف ساهم روموالد واداجنى فى توفير 55 مليون يورو فى كوتونو".<ref name="JeuneAfrique" />
باتريس تالون فى مايو 2021، أعاد تعيينه وزير الاقتصاد والمالية . وترأس مجلس وزراء الاتحاد الاقتصادى والنقدى لغرب افريقيا (UEMOA) من سنة 2018 لسنة 2020، حيث قاد كتير من التعديلات، بما فيها تعديل فرنك غرب افريقيا (CFA)، اللى وصفه بنك التنمية الأفريقى بأنه "تاريخي".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le président béninois Patrice Talon prend la tête de l'Uemoa "dans un esprit de réforme"|مسار=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20220327-le-pr%C3%A9sident-b%C3%A9ninois-patrice-talon-prend-la-t%C3%AAte-de-l-uemoa-dans-un-esprit-de-r%C3%A9forme|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=rfi.fr|تاريخ=27 March 2022|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Revue des Gouverneurs {{!}} Banque africaine de développement - Assemblées Annuelles|مسار=https://am.afdb.org/fr/governors-digest/details?country=5#|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=am.afdb.org}}</ref> و سنة 2022، و فى سياق الأزمة الاقتصادية اللى أعقبت [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] والحرب الروسية الأوكرانية ، خد واداجنى تدابير للحفاظ على القدرة الشرائية للبنينيين. و أعلنت السلطات أنها ستستثمر اكتر من 41 مليار فرنك غرب افريقيا (66 مليون دولار أمريكى) فى خفض أسعار السلع الاستهلاكية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cherté de la vie au Bénin: Romuald Wadagni entre pédagogie et mesures fortes|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/07/cherte-de-la-vie-au-benin-romuald-wadagni-entre-pedagogie-et-mesures-fortes/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=7 April 2022|لغة=fr}}</ref> و فى ابريل/نيسان 2022، ترأس الوفد البنينى ل[[واشينطون|واشنطن]] لإتمام اتفاقية مش مسبوقة بقيمة 700 مليون دولار امريكانى بين بنين [[صندوق الفلوس الدولى|وصندوق الفلوس الدولى]] ، بتشمل تسهيل الائتمان الممدد وتسهيل الصندوق الممدد. عند إبرام الاتفاقية، أكد صندوق الفلوس الدولى أن بنين قد أحرزت تقدم ملحوظاً فى مجال إدارة الاقتصاد الكلى.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : conclusion d'un nouvel accord de 700 millions de dollars avec le FMI|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/23/benin-conclusion-dun-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars-avec-le-fmi/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=23 April 2022|مؤلف=Savana|الأول=Albert|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin-FMI : ce qu'il faut savoir sur le nouvel accord de 700 millions de dollars - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1342007/economie-entreprises/benin-fmi-ce-quil-faut-savoir-sur-le-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : Conclusion avec le FMI d'un nouvel accord de 42 mois au titre de la FEC/du MEDC et consultations au titre de l'article IV pour le compte de l'année 2022|مسار=https://www.imf.org/fr/News/Articles/2022/04/22/pr22128-imf-staff-reaches-staff-level-agreement-on-new-42-month-2022-article-iv-consultation|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=IMF|لغة=fr}}</ref>
فى أوائل سنة 2023، وسّع باتريس تالون نطاق عمل واداجنى علشان يشمل التعاون الدولى وقضايا الدفاع، مع التركيز على تأمين شمال البلاد واقتناء المعدات العسكرية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=BÉNIN : Le ministre de l'économie Romuald Wadagni étend son influence aux affaires militaires - 26/05/2023|مسار=https://www.africaintelligence.fr/afrique-ouest/2023/05/26/le-ministre-de-l-economie-romuald-wadagni-etend-son-influence-aux-affaires-militaires,109977520-eve|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Africa Intelligence|تاريخ=19 March 2025|لغة=fr}}</ref> فى اكتوبر 2023، وبسبب لتعديلات المتعددة، احتلت بنين المرتبة الثامنة عالمى و الأولى أفريقى فى مؤشر شفافية الصرف الضريبى العالمى اللى نشره مجلس السياسة الاقتصادية والمعهد الألمانى للتنمية والاستدامة (IDOS).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, leader en matière de transparence fiscale ? – DW – 16/10/2023|مسار=https://www.dw.com/fr/b%C3%A9nin-indice-mondial-de-transparence-des-d%C3%A9penses-fiscales/a-67113241|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=dw.com|لغة=fr}}</ref> فى ديسمبر 2023، صادق [[صندوق الفلوس الدولى]] على اتفاقية مدتها سنتان مع بنين فى إطار مرفق المرونة والاستدامة (FRD) بقيمة تعادل 200 مليون دولار أمريكى. ساعتها ، صرّح صندوق الفلوس الدولى قائل: " لسه أداء البرنامج قوى، تم تحقيق كل الأهداف الكمية لحد نهاية يونيه 2023، وتطبيق المعايير الهيكلية".<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 15 December 2023
| title = Le FMI accorde 200 M USD au Bénin pour lutter contre le changement climatique
| url = https://trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20250420214306/https://www.trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archivedate = 20 April 2025
| accessdate = 1 June 2025
| work = TRT Afrika
}}</ref>
فى فبراير 2024، و فى ظل ارتفاع أسعار الفائدة، وفد بنينى برئاسة واداجنى قابل بمستثمرين فى [[لندن]] [[نيو يورك|ونيو يورك]] لمناقشة أول إصدار سندات [[بينين|لبنين]] بالدولار الأمريكى.<ref>{{استشهاد بخبر
| last = Jorgelina Do Rosario
| last2 = Rachel Savage
| date = 2 February 2024
| title = Benin aims for $750 mln in first US dollar bond issuance -sources
| url = https://www.reuters.com/markets/rates-bonds/benin-aims-750-mln-first-us-dollar-bond-issuance-sources-2024-02-02/
}}</ref> و فى نص فبراير 2024، بقت بنين تانى دولة أفريقية تعود لسوق الدين الدولية بعد [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] . جذبت البلاد مستثمرين دوليين وجمعت 750 مليون دولار امريكانى بإصدار أول سنداتها بالدولار الأمريكى. أجل السند 14 سنه ، ونسبة الفائدة عليه 7.96%. ومع مبادلة أسعار الفائدة، تبقا نسبة الفائدة على اليورو 6.5%.<ref name=":2">{{استشهاد بخبر
| title = Benin's Debut Dollar Bond Oversubscribed More Than Six Times
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-02-06/benin-s-debut-dollar-bonds-oversubscribed-by-more-than-six-times?embedded-checkout=true
| work = Bloomberg
}}</ref> وصفت ''[[لو فيجارو|جورنال "لو فيغارو"]]'' أول إصدار للسندات بالدولار الامريكانى بأنه ناجح، "يعكس مصداقيتها المالية وزخم نموها". ونقلت الجورنال عن واداجنى قوله: "منحنا صندوق الفلوس الدولى تمويل يعادل 400% من حصتنا، فى الوقت نفسه المتوسط 125%، كما أتيحت لنا كمان إمكانية الوصول لصندوق المرونة، اللى يقدم قروض طويلة الأجل".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=«C'est un succès historique»: le vertueux Bénin s'illustre sur les marchés internationaux|مسار=https://www.lefigaro.fr/conjoncture/c-est-un-succes-historique-le-vertueux-benin-s-illustre-sur-les-marches-internationaux-20240207|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Le Figaro|تاريخ=7 February 2024|لغة=fr}}</ref> فى [[بلومبيرج نيوز|بلومبيرغ]] ، يسلط كبير الاقتصاديين فى شركة جيمكورب كابيتال مانجمنت الضوء على حقيقة أن بنين تمكنت من إصدار سنداتها بعائد مساوٍ أو لحد أقل من عائد ساحل العاج.<ref name=":2" />
فى ابريل 2024، رفعت وكالة ستاندرد آند بورز التصنيف الائتمانى لبنين من "B+" ل"BB-"، مع الإبقاء على نظرة مستقبلية مستقرة. ويعزى ده التحسين لالأداء الاقتصادى والمالى القوى للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin obtient la notation de crédit « BB- » de l'agence S&P avec perspective « stable »|مسار=https://www.agenceecofin.com/economie/2204-118072-le-benin-obtient-la-notation-de-credit-bb-de-l-agence-s-p-avec-perspective-stable|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Agence Ecofin|لغة=fr-fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=S&P Global Ratings|مسار=https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/sourceId/13289272|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=disclosure.spglobal.com}}</ref> وبيعتبرده التصنيف من أعلى التصنيفات الممنوحة لدولة فى افريقيا [[افريقيا جنوب الصحرا|جنوب الصحراء]] ، بعد [[بوتسوانا]] [[موريشيوس|وموريشيوس]] وساحل العاج.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Côte d'Ivoire, 3ème pays d'Afrique subsaharienne le mieux noté par Standard & Poor's|مسار=https://www.sikafinance.com/premium/erratum-la-cote-divoire-3eme-pays-dafrique-subsaharienne-le-mieux-note-par-standard-poor-s_46365|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> من جانبها، أكدت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى تصنيف بنين الائتمانى عند "B+"، مع نظرة مستقبلية مستقرة. وبتتبنى الوكالة بالتعديلات الاقتصادية القوية اللى تنتهجها بنين و إدارتها الاستباقية للديون. وتتوقع وكالة موديز نمو اقتصادى مستدام، متوقعةً ظبط مالى مُواتى وخفض فى عجز الموازنة ل2.9% من [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلى الإجمالى]] بحلول سنة 2025.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Fitch Affirms Benin at 'B+'; Outlook Stable|مسار=https://www.fitchratings.com/research/sovereigns/fitch-affirms-benin-at-b-outlook-stable-08-03-2024|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=www.fitchratings.com}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=L'agence de notation Moody's maintient la notation du Bénin à 'B1 avec Perspective Stable'|مسار=https://www.financialafrik.com/2023/09/22/lagence-de-notation-moodys-maintient-la-notation-du-benin-a-b1-avec-perspective-stable/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=22 September 2023|لغة=fr-FR}}</ref>
فى مايو 2024، مسح الميزانية المفتوحة سنة 2023 (EBO) صنّف بنين فى المرتبة الأولى بين الدول الناطقة بالفرنسية حسب شفافية الميزانية، محققةً 79 نقطة من أصل 100، هيا نتيجة تضاعفت بين 2017 و2023 فى عهد وزارة واداجنى. و بده ، تحتل بنين المرتبة التانيه على مستوى القارة، بعد [[جنوب افريقيا]] بس.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, meilleur élève en matière de transparence budgétaire des pays francophones|مسار=https://www.sikafinance.com/marches/le-benin-meilleur-eleve-en-matiere-de-transparence-budgetaire-des-pays-francophones_46518|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> فى نوفمبر 2024، و خلال مؤتمر الأطراف التاسع والعشرين (COP29) فى [[باكو]] ، واداجنى قدّم خطة تمويل "مبتكرة" لمكافحة ظاهرة الاحتباس الحراري، بدعم من مؤسسات مالية دولية. وتشمل الخطة إنشاء وحدة تمويل مناخى واستخدام آليات زى أرصدة الكربون والسندات الخضراء .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin veut mobiliser des financements innovants pour sa transition climatique|مسار=https://www.voaafrique.com/a/le-b%C3%A9nin-veut-mobiliser-des-financements-innovants-pour-sa-transition-climatique/7869665.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Voice of America|تاريخ=19 November 2024|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bakou 29: le Bénin obtient l'accord des partenaires internationaux pour lancer une plateforme de Financement Climatique Innovante|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/11/15/benin-les-partenaires-internationaux-sunissent-pour-lancer-une-plateforme-de-financement-climatique-innovante/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=15 November 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
بنين فى يناير 2025، أصدرت سندات دولية بقيمة 500 مليون دولار. بفضل الطلب القوى (3.5 مليار دولار)، جمعت عائدات بنسبة 8.625%، هيا نسبة أقل من النطاق الأولى اللى تراوح بين 9.25% و9.375%. و فى الوقت نفسه، اخدت قرض بقيمة 500 مليون دولار من دويتشه بنك ،و ده مكّنها من إعادة شراء سندات اليوروبوند 2032 و علشان كده تحسين شروط ديونها العامة.<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 16 January 2025
| title = Benin's $500m Bond Marks Africa's First Debt Sale This Year
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-01-16/benin-s-dollar-bond-marks-africa-s-first-debt-sale-this-year
| work = Bloomberg
}}</ref> فى بداية سنة 2025، وبينما كان الكثيرون يأملون فى ترشحه لرئاسة بنك التنمية الأفريقى ، ماكانش اسمه مدرج بين المرشحين المسجلين عند قفل باب التسجيل.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Pourquoi Romuald Wadagni renonce à la présidence de la Banque africaine de développement - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1653743/economie-entreprises/pourquoi-romuald-wadagni-renonce-a-la-presidence-de-la-banque-africaine-de-developpement/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
=== مرشح فى الانتخابات الرئاسية سنة 2026 ===
فى سبتمبر 2025، الائتلاف الحاكم رشحه كمرشح فى الانتخابات الرئاسية البنينية سنة 2026.<ref>{{استشهاد بخبر
| title = Benin Ruling Coalition Picks Finance Chief Wadagni for 2026 Vote
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archiveurl = http://web.archive.org/web/20250911212626/https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archivedate = 11 September 2025
| accessdate = 2 April 2026
| work = Bloomberg.com
| language = en
}}</ref> أعلن الرئيس الحالى باتريس تالون أنه لن يترشح لولاية تالتة،و ده مهد الطريق قدام واداجنى للفوز. فى 12 ابريل 2026، واداجنى و نائبته مريم شابى تالاتا كسبو الانتخابات ب4 ملايين صوت، يقارب من 94% من الأصوات.<ref>{{استشهاد بخبر
| date = April 12, 2026
| title = Benin's Wagdani wins presidency in landslide with over 94% of votes
| url = https://www.reuters.com/world/africa/benins-finance-minister-wadagni-wins-presidential-election-with-94-landslide-2026-04-13/
| accessdate = April 15, 2026
| work = Reuters
}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}{{ظبط استنادى}}{{Cabinet of Benin}}{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:مواليد 1976]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
i3b8cifx0cgmqhs3cisv3akcqxjmatq
13009712
13009583
2026-04-21T08:47:21Z
El Gaafary
18310
13009712
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات صاحب منصب}}
'''روموالد واداجنى''' ([[20 يونيه]] [[1976]] -) سياسى بنينى و هو الرئيس المنتخب لبنين . مسك منصب وزير الاقتصاد والمالية فى بنين من [[ابريل]] [[2016]]
واداجنى قبل دخوله عالم السياسة ، عمل عند شركة ديلويت الاستشارية لمدة 17 سنه . اتعين لأول مرة وزير للاقتصاد والمالية يوم [[7 ابريل]] [[2016]] فى حكومة تالون الأولى ، بعدين أعيد تعيينه سنة [[2021]] فى منصب وزير اول
== الحياة المبكرة و التعليم ==
روموالد واداجنى اتولد فى [[بينين|بنين]] سنة 1976 فى لوكوسا ، و هو اكبر إخوته الخمسة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni: Ministre des Finances - Présidentielle 2016|مسار=http://presidentielles-2016.com/romuald-wadagni-ministre-des-finances/|تاريخ-الوصول=11 July 2016}}</ref> والده، {{واو|Nestor Wadagni|fr}} ، إحصائى واقتصادى حاصل على شهادة من المدرسة الوطنية العليا للإحصاء و الإدارة الاقتصادية (ENSAE) ، اشتغل فى الخدمة المدنية البنينية قبل ما يكتب رسالة فى الرياضيات الأساسية بعد اعتزاله.<ref name=":1" /> من صغره، أبدى اهتمام بالأعمال اليدوية وتدرب على البناء والميكانيكا.<ref name=":1" /> بعد حصوله على [[wiktionary:Special:Search/baccalaureate|شهادة البكالوريا]] العلمية فى بنين، واصل واداجنى دراسته فى فرنسا. من سنة 1995 لسنة 1999، درس فى المدرسة العليا للأعمال فى غرونوبل (ESA) حيث اخد درجة الماجستير فى المالية، متخرج بتفوق. خلال دراسته فى [[جرونوبل|غرونوبل]] ، قابل بشريك من شركة ديلويت اللى لاحظ إمكانياته وجذبه لالشركة الاستشارية سنة 1998.<ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}</ref><ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}</ref>
== مسيرة مهنية فى مجال الأعمال ==
روموالد واداجنى بعد إتمام دراسته، انضم لمكتب ديلويت فى [[ليون]] ، حيث فضل أربع سنين واترقا لمنصب مشرف.<ref name="Forbes" /> سنة 2003، اجتاز امتحان المحاسبين القانونيين المعتمدين الموحد فى امريكا، وغادر فرنسا لامريكا. فى [[بوسطون|بوسطن]] ، انضم لمكتب ديلويت كمدير [[مراجعه|تدقيق]] ، وبقى هناك لمدة 3 سنين، لحد سنة 2006. عمل مع شركات من بينها [[اورانج|أورانج]] ، وشارك فى عمليات الاندماج والاستحواذ . سنة 2007، دخل[[كلية هارڤارد للاعمال|بكلية هارفارد للأعمال]] و كمل تدريب فى مجال الأسهم الخاصة ورأس المال المخاطر .<ref name="Forbes" /><ref name=":0" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni - Partner at Deloitte France|مسار=http://www.yatedo.fr/p/Romuald+Wadagni/normal/9ff8a4ef9007ef0d75b4b7de313de909|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.yatedo.fr}}</ref>
تمت ترقية واداجنى سنة 2012، علشان يكون أصغر شريك فى شركة ديلويت عن عمر 36 سنه .<ref name="Forbes">{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=forbesafrique.com|تاريخ=1 July 2016|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://forbesafrique.com/romuald-wadagni-la-pepite-beninoise-du-groupe-deloitte/ "Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte"]. </cite></ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni Ministre de l'Economie et des Finances, Bénin|مسار=https://www.theafricaceoforum.com/finance-summit/fr/intervenant/romuald-wadagni/|تاريخ-الوصول=19 April 2022|صحيفة=theafricaceoforum.com|تاريخ=10 March 2021|لغة=fr}}</ref><ref name=":1">{{استشهاد ويب|عنوان=Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?|مسار=https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=La Tribune|تاريخ=3 June 2022|لغة=fr}}<cite class="citation web cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="">[https://afrique.latribune.fr/decideurs/2022-06-03/romuald-wadagni-qui-est-l-homme-fort-du-gouvernement-beninois-920024.html "Qui est Romuald Wadagni, le ministre de l'économie du Bénin ?"]. </cite></ref> و شارك فى هيكلة أنشطة ديلويت فى المنطقة. اللى شملت سنة 2012 [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] ، [[سينيجال|والسنغال]] ، [[بينين|وبنين]] ، [[جابون|والغابون]] ، [[جمهورية الكونجو|والكونجو]] ، [[جينيا الاستوائيه|وغينيا الاستوائية]] ، [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|وجمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، [[المغرب|والمغرب]] ، [[الجزاير|والجزائر]] ، [[تونس|وتونس]] . فى [[جمهورية كونجو الديموقراطيه|جمهورية الكونجو الديمقراطية]] ، افتتح واداجنى مكاتب ديلويت فى [[كينشاسا]] [[لوبومباشى|ولوبومباشى]] سنة 2012. وبصفته مدير الممارسات المهنية [[افريقيا|للقارة الأفريقية]] ، حرص روموالد واداجنى على تطبيق المعايير الدولية من قبل شبكة ديلويت كلها فى افريقيا الناطقة بالفرنسية . فى نوفمبر 2015، بقا رئيس لقسم التدقيق فى افريقيا الناطقة بالفرنسية.<ref name="Forbes" /><ref name=":0">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Bénin : Romuald Wadagni, ce jeune loup qui veut redresser le pays|صحيفة=JeuneAfrique.com|مسار=http://www.jeuneafrique.com/mag/392946/economie/benin-romuald-wadagni-jeune-loup-veut-redresser-pays/|تاريخ=27 January 2017|لغة=fr-FR|تاريخ-الوصول=27 January 2017}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=https://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Focus RH|تاريخ=25 June 2012|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin: Romuald Wadagni, un auditeur très introduit aux commandes de l'économie béninoise|مسار=http://oeildafrique.com/benin-romuald-wadagni-auditeur-tres-introduit-aux-commandes-de-leconomie-beninoise/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=10 April 2016|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/?lang=fr|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=AfrikaTech|تاريخ=7 July 2016|مؤلف=Diallo|الأول=Boubacar|لغة=en-US}}</ref>
رجع جامعة هارفارد سنة 2015، ضمن برنامج الإدارة العامة (غير المؤهل للحصول على درجة علمية) فى كلية هارفارد للأعمال.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Wadagni, la pépite béninoise du groupe Deloitte|مسار=https://www.afrikatech.com/fr/entreprendre/romuald-wadagni-pepite-beninoise-groupe-deloitte/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=afrikatech.com|تاريخ=7 July 2016|لغة=fr}}</ref> و سنة 2016، كان قد كسب 17 سنه من الخبرة فى شركات ديلويت الفرنسية ( [[باريس]] وليون)، والامريكانيه (بوسطن [[نيو يورك|ونيو يورك]] )، و الأفريقية (لوبومباشى). و هو معروف بخبرته فى معايير التقارير المالية الدولية (IFRS )، ومهام تحويل معايير المحاسبة المقبولة عموم فى امريكا (US GAAP) ، وعمليات الطرح ( الاكتتاب العام الأولى ، [[جمع التبرعات|وجمع التمويل]] ، وما لذلك)، و إعادة هيكلة الشركات العامة والخاصة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nominations au sein de l'activité audit chez Deloitte|مسار=http://www.focusrh.com/strategie-rh/organisation-et-conseil/nominations-au-sein-de-l-activite-audit-chez-deloitte-25915.html|تاريخ-الوصول=11 July 2016|تاريخ=25 June 2012}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Romuald Kossi Wadagni Profile - Who's Who of Distinguished Alumni|مسار=https://www.wwana.com/home/4829494-romuald-kossi-wadagni/profile|تاريخ-الوصول=11 July 2016|صحيفة=www.wwana.com}}</ref>
== المسيرة السياسية ==
=== وزير فى حكومات تالون (2016-2025) ===
فى 7 ابريل 2016، اتتعين وزير الاقتصاد والمالية فى أول حكومة لحزب تالون . و علشان وضع البلاد المثقل بالديون ، واداجنى جعل ظبط [[ماليه عامه|أوضاع المالية العامة]] أولويته، سعى منه لتعزيز مصداقية بنين عند المانحين الدوليين من القطاعين العام والخاص. و روّج لسياسة استباقية لإدارة الديون، و حقق نجاحات فى الخروج من السوق المالية الدولية. و مكّنت المصداقية اللى كسبتها البلاد بالوفاء بالتزاماتها من الاقتراض على المدى الطويل اوى وبأسعار فائدة أقل من دول تانيه فى المنطقة، زى [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] [[سينيجال|والسنغال]] .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Supposée mauvaise gouvernance sous Boni Yayi : le ministre Romuald Wadagni persiste et signe devant les députés – BENIN TO|مسار=http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الوصول=11 July 2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160829065422/http://www.beninto.info/2016/06/23/supposee-mauvaise-gouvernance-sous-boni-yayi-le-ministre-romuald-wadagni-persiste-et-signe-devant-les-deputes/|تاريخ-الأرشيف=29 August 2016|url-status=usurped}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> و فى اكتوبر 2018، أنجز واداجنى قرض لبنين بقيمة 260 مليون يورو من الأسواق الدولية، و هو إنجاز مش مسبوق للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Finances : le Bénin obtient son premier prêt commercial international|مسار=https://www.jeuneafrique.com/648796/economie/finances-le-benin-obtient-son-premier-pret-commercial-international/|تاريخ-الوصول=19 November 2018|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
اقتصاد [[بينين|بنين]] أظهر مرونة خلال [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] . فقد كانت بنين من الدول الثلاث الأعلى نمو فى [[افريقيا جنوب الصحرا|افريقيا جنوب الصحراء الكبرى]] سنة 2020 (حوالى 3.8%)، مع انتعاشٍ ل7.2% سنة 2021، ومتوسطٍ مُقدَّرٍ بنسبة 6.4% خلال الفترة 2022-2026.<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> بعد الأداء الجيد لبنين خلال الفتره دى، رفعت وكالة موديز للتصنيف الائتمانى تصنيف البلاد فى مارس 2021 من B2 مع نظرة مستقبلية إيجابية لB1 مع نظرة مستقبلية مستقرة. و فى ابريل 2022، أبقت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى على تصنيف B+ مع نظرة مستقبلية مستقرة.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin lève 500 millions € pour la réalisation de ses ODD grâce à un nouvel eurobond sursouscrit près de 3 fois|مسار=https://www.agenceecofin.com/finances-publiques/1707-90193-le-benin-leve-500-millions-pour-la-realisation-de-ses-odd-grace-a-un-nouvel-eurobond-sursouscrit-pres-de-3-fois|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=agenceecofin.com|تاريخ=17 July 2021|لغة=fr}}</ref> واداجنى عمل على تعزيز القطاع الخاص وريادة الأعمال. و سنة 2020، بقت بنين الدولة الأولى حسب سهولة وسرعة إنشاء أعمال تجارية جديدة، حسب [[مؤتمر الامم المتحده للتجاره والتنميه|لمؤتمر الامم المتحده للتجارة والتنمية]] (الأونكتاد).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Conférence des Nations Unis sur le Commerce et le Développement (CNUCED) : Le Bénin devient N° 1 mondial dans la création d'entreprises|مسار=https://www.gouv.bj/actualite/1034/conference-nations-unis-commerce-developpement--cnuced-benin-devient-1-mondial-dans-creation-entreprises/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=gouv.bj|تاريخ=3 December 2020|لغة=fr}}</ref>
بنين فى 12 يناير 2021، أصدرت سندين باليورو . الأول، لمدة 11 سنه ، بفائدة 4.9%، بقيمة 700 مليون يورو. والتانى ، لمدة 31 سنه ، بفائدة 6.9%، بقيمة 300 مليون يورو. وبهذه العملية، انضمت بنين لعدد محدود من الدول الناشئة المصدرة لسندات اليورو المقومة باليورو اللى تتجاوز مدة استحقاقها 30 سنه .<ref name="jeuneafrique.com2">{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, un nouveau modèle économique ouest-africain ?|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1292600/economie/le-benin-un-nouveau-modele-economique-ouest-africain/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=22 February 2022|لغة=fr}}</ref> و فى يوليه 2021، نفذت بنين عملية مهمه علشان تكون أول دولة أفريقية تصدر سندات باليورو مخصصة لتمويل مشاريع ذات أثر كبير على تحقيق أهداف الامم المتحده للتنمية المستدامة، بقيمة 328 مليار فرنك أفريقى (500 مليون يورو) وبفائدة 4.9%. وجت دى العملية بعد شوية أشهر من العمل الدؤوب اللى عمله روموالد واداجنى و فريقه، ورحلات للقاء مستثمرين فى آسيا و اوروبا و امريكا.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin réussit sa première émission d'un Eurobond ODD|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/07/15/le-benin-reussit-sa-premiere-emission-dun-eurobond-odd/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=15 July 2021|لغة=fr}}</ref> فى 29 نوفمبر 2021، سددت الدولة جزء من ديونها مبكر، <ref name="JeuneAfrique">{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : comment Romuald Wadagni a fait économiser 55 millions d'euros à Cotonou|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1275095/economie/benin-comment-romuald-wadagni-a-fait-economiser-55-millions-deuros-a-cotonou/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=jeuneafrique.com|تاريخ=3 December 2021|لغة=fr}}</ref> مُنهيةً بكده عملية السداد المبكر لشريحة سندات بقيمة 218 مليار فرنك أفريقى (332 مليون يورو) صادرة عن [[البورصه الاقليميه لغرب افريقيا|بنك BRVM]] ، بما فيها سندات بقيمة تزيد عن 150 مليار فرنك أفريقى صدرت باكتتابات عامة. وبهذه العملية، وفرت بنين اكتر من 36 مليار فرنك أفريقى (حوالى 55 مليون يورو) من الفوائد غير المستحقة، اللى تم ضخها مباشره فى مشاريع ذات أثر اجتماعى متنوعة. وعقب دى العملية، نشرت مجلة ''"جون أفريك"'' مقال بعنوان "كيف ساهم روموالد واداجنى فى توفير 55 مليون يورو فى كوتونو".<ref name="JeuneAfrique" />
باتريس تالون فى مايو 2021، أعاد تعيينه وزير الاقتصاد والمالية . وترأس مجلس وزراء الاتحاد الاقتصادى والنقدى لغرب افريقيا (UEMOA) من سنة 2018 لسنة 2020، حيث قاد كتير من التعديلات، بما فيها تعديل فرنك غرب افريقيا (CFA)، اللى وصفه بنك التنمية الأفريقى بأنه "تاريخي".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le président béninois Patrice Talon prend la tête de l'Uemoa "dans un esprit de réforme"|مسار=https://www.rfi.fr/fr/afrique/20220327-le-pr%C3%A9sident-b%C3%A9ninois-patrice-talon-prend-la-t%C3%AAte-de-l-uemoa-dans-un-esprit-de-r%C3%A9forme|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=rfi.fr|تاريخ=27 March 2022|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Revue des Gouverneurs {{!}} Banque africaine de développement - Assemblées Annuelles|مسار=https://am.afdb.org/fr/governors-digest/details?country=5#|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=am.afdb.org}}</ref> و سنة 2022، و فى سياق الأزمة الاقتصادية اللى أعقبت [[وباء كوڤيد-19|وباء كوفيد-19]] والحرب الروسية الأوكرانية ، خد واداجنى تدابير للحفاظ على القدرة الشرائية للبنينيين. و أعلنت السلطات أنها ستستثمر اكتر من 41 مليار فرنك غرب افريقيا (66 مليون دولار أمريكى) فى خفض أسعار السلع الاستهلاكية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Cherté de la vie au Bénin: Romuald Wadagni entre pédagogie et mesures fortes|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/07/cherte-de-la-vie-au-benin-romuald-wadagni-entre-pedagogie-et-mesures-fortes/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=7 April 2022|لغة=fr}}</ref> و فى ابريل/نيسان 2022، ترأس الوفد البنينى ل[[واشينطون|واشنطن]] لإتمام اتفاقية مش مسبوقة بقيمة 700 مليون دولار امريكانى بين بنين [[صندوق الفلوس الدولى|وصندوق الفلوس الدولى]] ، بتشمل تسهيل الائتمان الممدد وتسهيل الصندوق الممدد. عند إبرام الاتفاقية، أكد صندوق الفلوس الدولى أن بنين قد أحرزت تقدم ملحوظاً فى مجال إدارة الاقتصاد الكلى.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : conclusion d'un nouvel accord de 700 millions de dollars avec le FMI|مسار=https://www.financialafrik.com/2022/04/23/benin-conclusion-dun-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars-avec-le-fmi/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=23 April 2022|مؤلف=Savana|الأول=Albert|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin-FMI : ce qu'il faut savoir sur le nouvel accord de 700 millions de dollars - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1342007/economie-entreprises/benin-fmi-ce-quil-faut-savoir-sur-le-nouvel-accord-de-700-millions-de-dollars/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bénin : Conclusion avec le FMI d'un nouvel accord de 42 mois au titre de la FEC/du MEDC et consultations au titre de l'article IV pour le compte de l'année 2022|مسار=https://www.imf.org/fr/News/Articles/2022/04/22/pr22128-imf-staff-reaches-staff-level-agreement-on-new-42-month-2022-article-iv-consultation|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=IMF|لغة=fr}}</ref>
فى أوائل سنة 2023، وسّع باتريس تالون نطاق عمل واداجنى علشان يشمل التعاون الدولى وقضايا الدفاع، مع التركيز على تأمين شمال البلاد واقتناء المعدات العسكرية.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=BÉNIN : Le ministre de l'économie Romuald Wadagni étend son influence aux affaires militaires - 26/05/2023|مسار=https://www.africaintelligence.fr/afrique-ouest/2023/05/26/le-ministre-de-l-economie-romuald-wadagni-etend-son-influence-aux-affaires-militaires,109977520-eve|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Africa Intelligence|تاريخ=19 March 2025|لغة=fr}}</ref> فى اكتوبر 2023، وبسبب لتعديلات المتعددة، احتلت بنين المرتبة الثامنة عالمى و الأولى أفريقى فى مؤشر شفافية الصرف الضريبى العالمى اللى نشره مجلس السياسة الاقتصادية والمعهد الألمانى للتنمية والاستدامة (IDOS).<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, leader en matière de transparence fiscale ? – DW – 16/10/2023|مسار=https://www.dw.com/fr/b%C3%A9nin-indice-mondial-de-transparence-des-d%C3%A9penses-fiscales/a-67113241|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=dw.com|لغة=fr}}</ref> فى ديسمبر 2023، صادق [[صندوق الفلوس الدولى]] على اتفاقية مدتها سنتان مع بنين فى إطار مرفق المرونة والاستدامة (FRD) بقيمة تعادل 200 مليون دولار أمريكى. ساعتها ، صرّح صندوق الفلوس الدولى قائل: " لسه أداء البرنامج قوى، تم تحقيق كل الأهداف الكمية لحد نهاية يونيه 2023، وتطبيق المعايير الهيكلية".<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 15 December 2023
| title = Le FMI accorde 200 M USD au Bénin pour lutter contre le changement climatique
| url = https://trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20250420214306/https://www.trtafrika.com/fr/africa/le-fmi-accorde-200-m-usd-au-benin-pour-lutter-contre-le-changement-climatique-16247664
| archivedate = 20 April 2025
| accessdate = 1 June 2025
| work = TRT Afrika
}}</ref>
فى فبراير 2024، و فى ظل ارتفاع أسعار الفائدة، وفد بنينى برئاسة واداجنى قابل بمستثمرين فى [[لندن]] [[نيو يورك|ونيو يورك]] لمناقشة أول إصدار سندات [[بينين|لبنين]] بالدولار الأمريكى.<ref>{{استشهاد بخبر
| last = Jorgelina Do Rosario
| last2 = Rachel Savage
| date = 2 February 2024
| title = Benin aims for $750 mln in first US dollar bond issuance -sources
| url = https://www.reuters.com/markets/rates-bonds/benin-aims-750-mln-first-us-dollar-bond-issuance-sources-2024-02-02/
}}</ref> و فى نص فبراير 2024، بقت بنين تانى دولة أفريقية تعود لسوق الدين الدولية بعد [[كوت ديفوار|ساحل العاج]] . جذبت البلاد مستثمرين دوليين وجمعت 750 مليون دولار امريكانى بإصدار أول سنداتها بالدولار الأمريكى. أجل السند 14 سنه ، ونسبة الفائدة عليه 7.96%. ومع مبادلة أسعار الفائدة، تبقا نسبة الفائدة على اليورو 6.5%.<ref name=":2">{{استشهاد بخبر
| title = Benin's Debut Dollar Bond Oversubscribed More Than Six Times
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-02-06/benin-s-debut-dollar-bonds-oversubscribed-by-more-than-six-times?embedded-checkout=true
| work = Bloomberg
}}</ref> وصفت ''[[لو فيجارو|جورنال "لو فيغارو"]]'' أول إصدار للسندات بالدولار الامريكانى بأنه ناجح، "يعكس مصداقيتها المالية وزخم نموها". ونقلت الجورنال عن واداجنى قوله: "منحنا صندوق الفلوس الدولى تمويل يعادل 400% من حصتنا، فى الوقت نفسه المتوسط 125%، كما أتيحت لنا كمان إمكانية الوصول لصندوق المرونة، اللى يقدم قروض طويلة الأجل".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=«C'est un succès historique»: le vertueux Bénin s'illustre sur les marchés internationaux|مسار=https://www.lefigaro.fr/conjoncture/c-est-un-succes-historique-le-vertueux-benin-s-illustre-sur-les-marches-internationaux-20240207|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Le Figaro|تاريخ=7 February 2024|لغة=fr}}</ref> فى [[بلومبيرج نيوز|بلومبيرغ]] ، يسلط كبير الاقتصاديين فى شركة جيمكورب كابيتال مانجمنت الضوء على حقيقة أن بنين تمكنت من إصدار سنداتها بعائد مساوٍ أو لحد أقل من عائد ساحل العاج.<ref name=":2" />
فى ابريل 2024، رفعت وكالة ستاندرد آند بورز التصنيف الائتمانى لبنين من "B+" ل"BB-"، مع الإبقاء على نظرة مستقبلية مستقرة. ويعزى ده التحسين لالأداء الاقتصادى والمالى القوى للبلاد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin obtient la notation de crédit « BB- » de l'agence S&P avec perspective « stable »|مسار=https://www.agenceecofin.com/economie/2204-118072-le-benin-obtient-la-notation-de-credit-bb-de-l-agence-s-p-avec-perspective-stable|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Agence Ecofin|لغة=fr-fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=S&P Global Ratings|مسار=https://disclosure.spglobal.com/ratings/en/regulatory/article/-/view/sourceId/13289272|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=disclosure.spglobal.com}}</ref> وبيعتبرده التصنيف من أعلى التصنيفات الممنوحة لدولة فى افريقيا [[افريقيا جنوب الصحرا|جنوب الصحراء]] ، بعد [[بوتسوانا]] [[موريشيوس|وموريشيوس]] وساحل العاج.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=La Côte d'Ivoire, 3ème pays d'Afrique subsaharienne le mieux noté par Standard & Poor's|مسار=https://www.sikafinance.com/premium/erratum-la-cote-divoire-3eme-pays-dafrique-subsaharienne-le-mieux-note-par-standard-poor-s_46365|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> من جانبها، أكدت وكالة فيتش للتصنيف الائتمانى تصنيف بنين الائتمانى عند "B+"، مع نظرة مستقبلية مستقرة. وبتتبنى الوكالة بالتعديلات الاقتصادية القوية اللى تنتهجها بنين و إدارتها الاستباقية للديون. وتتوقع وكالة موديز نمو اقتصادى مستدام، متوقعةً ظبط مالى مُواتى وخفض فى عجز الموازنة ل2.9% من [[ناتج محلى اجمالى|الناتج المحلى الإجمالى]] بحلول سنة 2025.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Fitch Affirms Benin at 'B+'; Outlook Stable|مسار=https://www.fitchratings.com/research/sovereigns/fitch-affirms-benin-at-b-outlook-stable-08-03-2024|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=www.fitchratings.com}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=L'agence de notation Moody's maintient la notation du Bénin à 'B1 avec Perspective Stable'|مسار=https://www.financialafrik.com/2023/09/22/lagence-de-notation-moodys-maintient-la-notation-du-benin-a-b1-avec-perspective-stable/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=22 September 2023|لغة=fr-FR}}</ref>
فى مايو 2024، مسح الميزانية المفتوحة سنة 2023 (EBO) صنّف بنين فى المرتبة الأولى بين الدول الناطقة بالفرنسية حسب شفافية الميزانية، محققةً 79 نقطة من أصل 100، هيا نتيجة تضاعفت بين 2017 و2023 فى عهد وزارة واداجنى. و بده ، تحتل بنين المرتبة التانيه على مستوى القارة، بعد [[جنوب افريقيا]] بس.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin, meilleur élève en matière de transparence budgétaire des pays francophones|مسار=https://www.sikafinance.com/marches/le-benin-meilleur-eleve-en-matiere-de-transparence-budgetaire-des-pays-francophones_46518|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=sikafinance.com|لغة=fr}}</ref> فى نوفمبر 2024، و خلال مؤتمر الأطراف التاسع والعشرين (COP29) فى [[باكو]] ، واداجنى قدّم خطة تمويل "مبتكرة" لمكافحة ظاهرة الاحتباس الحراري، بدعم من مؤسسات مالية دولية. وتشمل الخطة إنشاء وحدة تمويل مناخى واستخدام آليات زى أرصدة الكربون والسندات الخضراء .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Le Bénin veut mobiliser des financements innovants pour sa transition climatique|مسار=https://www.voaafrique.com/a/le-b%C3%A9nin-veut-mobiliser-des-financements-innovants-pour-sa-transition-climatique/7869665.html|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Voice of America|تاريخ=19 November 2024|لغة=fr}}</ref><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Bakou 29: le Bénin obtient l'accord des partenaires internationaux pour lancer une plateforme de Financement Climatique Innovante|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/11/15/benin-les-partenaires-internationaux-sunissent-pour-lancer-une-plateforme-de-financement-climatique-innovante/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=15 November 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
بنين فى يناير 2025، أصدرت سندات دولية بقيمة 500 مليون دولار. بفضل الطلب القوى (3.5 مليار دولار)، جمعت عائدات بنسبة 8.625%، هيا نسبة أقل من النطاق الأولى اللى تراوح بين 9.25% و9.375%. و فى الوقت نفسه، اخدت قرض بقيمة 500 مليون دولار من دويتشه بنك ،و ده مكّنها من إعادة شراء سندات اليوروبوند 2032 و علشان كده تحسين شروط ديونها العامة.<ref>{{استشهاد بخبر
| date = 16 January 2025
| title = Benin's $500m Bond Marks Africa's First Debt Sale This Year
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-01-16/benin-s-dollar-bond-marks-africa-s-first-debt-sale-this-year
| work = Bloomberg
}}</ref> فى بداية سنة 2025، وبينما كان الكثيرون يأملون فى ترشحه لرئاسة بنك التنمية الأفريقى ، ماكانش اسمه مدرج بين المرشحين المسجلين عند قفل باب التسجيل.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Pourquoi Romuald Wadagni renonce à la présidence de la Banque africaine de développement - Jeune Afrique.com|مسار=https://www.jeuneafrique.com/1653743/economie-entreprises/pourquoi-romuald-wadagni-renonce-a-la-presidence-de-la-banque-africaine-de-developpement/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=JeuneAfrique.com|لغة=fr-FR}}</ref>
=== مرشح فى الانتخابات الرئاسية سنة 2026 ===
فى سبتمبر 2025، الائتلاف الحاكم رشحه كمرشح فى الانتخابات الرئاسية البنينية سنة 2026.<ref>{{استشهاد بخبر
| title = Benin Ruling Coalition Picks Finance Chief Wadagni for 2026 Vote
| url = https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archiveurl = http://web.archive.org/web/20250911212626/https://www.bloomberg.com/news/articles/2025-08-31/benin-ruling-coalition-picks-wadagni-to-run-in-2026-polls-afp
| archivedate = 11 September 2025
| accessdate = 2 April 2026
| work = Bloomberg.com
| language = en
}}</ref> أعلن الرئيس الحالى باتريس تالون أنه لن يترشح لولاية تالتة،و ده مهد الطريق قدام واداجنى للفوز. فى 12 ابريل 2026، واداجنى و نائبته مريم شابى تالاتا كسبو الانتخابات ب4 ملايين صوت، يقارب من 94% من الأصوات.<ref>{{استشهاد بخبر
| date = April 12, 2026
| title = Benin's Wagdani wins presidency in landslide with over 94% of votes
| url = https://www.reuters.com/world/africa/benins-finance-minister-wadagni-wins-presidential-election-with-94-landslide-2026-04-13/
| accessdate = April 15, 2026
| work = Reuters
}}</ref>
== التكريمات والجوايز ==
* سنة 2021، منحت جورنال فايننشال أفريك المالية واداجنى لقب "احسن وزير للاقتصاد والمالية فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 5 meilleurs ministres africains de l'Economie et des Finances|مسار=https://www.financialafrik.com/2021/12/31/les-5-meilleurs-ministres-africains-de-leconomie-et-des-finances/|تاريخ-الوصول=20 April 2022|صحيفة=financialafrik.com|تاريخ=31 December 2021|لغة=fr}}</ref>
* سنة 2024، منحته جورنال "فايننشال أفريك" المالية لقب "وزير المالية للعام" للمرة الرابعة فى تصنيفها "لاكتر 100 شخصية مؤثرة فى افريقيا".<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Les 100 qui transforment l'Afrique|مسار=https://www.financialafrik.com/2024/12/16/les-100-qui-transforment-lafrique-2/|تاريخ-الوصول=19 March 2025|صحيفة=Financial Afrik|تاريخ=16 December 2024|لغة=fr-FR}}</ref>
== أنشطة تانيه ==
* [[:en:ECOWAS Bank for Investment and Development|ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://bidc-ebid.org/en/home/board-of-governors/ Board of Governors] [[ECOWAS Bank for Investment and Development]] (EBID).</ref>
* [[:en:European Bank for Reconstruction and Development|European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD), Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[http://www.ebrd.com/shareholders-and-board-of-governors.html Board of Governors] [[European Bank for Reconstruction and Development]] (EBRD).</ref>
* [[:en:Islamic Development Bank|Islamic Development Bank]]. Ex-Officio Member of the Board of Governors (since 2016)<ref>[https://www.isdb.org/assembly/governor Board of Governors] [[Islamic Development Bank]].</ref>
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
{{Cabinet of Benin}}
{{Presidents of Benin}}
[[تصنيف:ناس من بينين]]
hezvw0lekqj8swlp0yufz0bgyvny22t
جايزة اكس بي آي زد
0
2295508
13009670
13009505
2026-04-21T01:58:51Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسم [[قالب:يتيمه|يتيمه]]
13009670
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات جايزة}}
'''جايزة اكس بي آي زد''' ([[اللغه الانجليزى|انجليزى]]: XBIZ Award) هى جايزة بتتقدم كل سنة للافراد و الشركات و الفنانين و المنتجات اللى بتلعب دور اساسى فى انتشار [[فيلم بورنوجرافى|الافلام البورنوجرافية]] و نجاحها
{{تصنيف كومونز|Xbiz Awards}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
[[تصنيف:جايزة اكس بي آي زد]]
[[ar:جائزة إكس بي آي زد]]
[[en:XBIZ Awards]]
dx53dh6pivt04n3nabgtlpzoluacq3g
تصنيف:فايزين بجايزة اكس بي آي زد
14
2295510
13009519
13009515
2026-04-20T12:01:02Z
El Gaafary
18310
13009519
wikitext
text/x-wiki
{{تصنيف كومونز|Winners of the XBIZ Award}}
[[تصنيف:جايزة اكس بي آي زد]]
[[eu:Kategoria:XBIZ saridunak]]
bjdesuw064o20y4iaase84h4rutmgfr
اشرف السعد
0
2295511
13009523
2026-04-20T12:27:02Z
Raafat
2638
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:ar:Special:Redirect/revision/72571182|أشرف السعد]]"
13009523
wikitext
text/x-wiki
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
q2iqkdtqngd7ua79hjvdhdmztcm20i2
13009524
13009523
2026-04-20T12:27:58Z
Raafat
2638
13009524
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
mr97ct9041lszwwgncgw6umznp87tr1
13009563
13009524
2026-04-20T14:23:21Z
Mnbaav
287184
13009563
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية. وكان والده موظف في هيئة الاسكان والتعمير، وهو الابن الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع إلى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر إلا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
n0q3f4z7td4mm7qh6oamiu0htt6grko
13009564
13009563
2026-04-20T14:23:55Z
Mnbaav
287184
13009564
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية. وكان والده موظف في هيئة الاسكان والتعمير، وهو الابن الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع إلى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
p9ku7bly9aiyq5p5drft5ubc8qv7irh
13009566
13009564
2026-04-20T14:24:33Z
Mnbaav
287184
13009566
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية. وكان والده موظف في هيئة الاسكان والتعمير، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع إلى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
blbf9lu5p20pvxxz4xdyv27mpt0jk2h
13009568
13009566
2026-04-20T14:26:15Z
Mnbaav
287184
13009568
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية. وكان والده موظف في هيئة الاسكان والتعمير، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع إلى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
p51ghq8sho53108m8bojrfteyyj6jj2
13009569
13009568
2026-04-20T14:27:13Z
Mnbaav
287184
13009569
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية. وكان والده موظف في هيئة الاسكان والتعمير، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
axfg14u0meppgiihealkonrob4y6cb6
13009570
13009569
2026-04-20T14:29:21Z
Mnbaav
287184
13009570
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية. وكان والده موظف في هيئة الاسكان والتعمير، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
qfa6owizpgsq3mqj4nw0yc774nsqr5t
13009575
13009570
2026-04-20T14:36:52Z
Mnbaav
287184
13009575
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية. وكان والده موظف في هيئة الاسكان والتعمير، وهو الاخ الوحيد لخمسة شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
81cd5l1qigl1wtf2lx75vp98dtd7t3g
13009576
13009575
2026-04-20T14:38:21Z
Mnbaav
287184
13009576
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لخمسة شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
cmxfrzr1cl6iekymq81e9tsdykpun9h
13009580
13009576
2026-04-20T14:39:32Z
Mnbaav
287184
13009580
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لخمس شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
7jx05hzpwfqszw07bd45kgzncdrbc3d
13009584
13009580
2026-04-20T14:51:41Z
Mnbaav
287184
13009584
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لعدة شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
8karjd337tr0yg1nqnla15w7im2ks8m
13009623
13009584
2026-04-20T19:19:48Z
Mnbaav
287184
معلومة قالها اشرف السعد في احدى مقابلاته
13009623
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
3tkm7wpam8vrgvvaj78g95ey52s2y4y
13009624
13009623
2026-04-20T19:20:16Z
Mnbaav
287184
13009624
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>.
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
o1pua74w77dzo2wum2ecseq6ps9nc8v
13009625
13009624
2026-04-20T19:20:32Z
Mnbaav
287184
13009625
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم [[لندن|بلندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
3tkm7wpam8vrgvvaj78g95ey52s2y4y
13009626
13009625
2026-04-20T19:20:58Z
Mnbaav
287184
13009626
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
de37uxf58u3jfj4enc1vipxzcmviezb
13009662
13009626
2026-04-21T01:56:32Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسم [[قالب:يتيمه|يتيمه]]
13009662
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
[[تصنيف:مواليد 1954]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:ناس لسا عايشين]]
gdrztkyzv5ae8eva4s38ibkxt64ku3j
13009707
13009662
2026-04-21T08:33:30Z
El Gaafary
18310
13009707
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط فنية}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
l48snptnmp4ghgwwx71xn02yolnsgch
13009708
13009707
2026-04-21T08:33:52Z
El Gaafary
18310
13009708
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
9ug6xxnxuakaap2h9o4ub6aic4eywse
13009719
13009708
2026-04-21T09:00:50Z
Mnbaav
287184
13009719
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشو فى المملكه المتحده]]
k33tevzzirdwuczhiswyrzsogctqbdu
13009720
13009719
2026-04-21T09:01:05Z
Mnbaav
287184
13009720
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشوا فى المملكه المتحده]]
8v3cytp9021gn6ssbkakhdef2xsd6t4
13009766
13009720
2026-04-21T10:23:29Z
Raafat
2638
13009766
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال| شركات أسسها =شركة السعد لتوظيف الاموال|لغة أم=[[مصرى]]}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. كمان كان واحد من أعضاء جبهة إنقاذ مصر (ما قبل ثورة 25 يناير) المعارضة لنظام الرئيس المصري السابق [[محمد حسنى مبارك|حسني مبارك]] لفترة قصيرة قاربت 24 ساعة قبل انسحابه منها.<ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشوا فى المملكه المتحده]]
3ykldrdmh6m1hgml2n7biedos2w5mj5
13009767
13009766
2026-04-21T10:24:35Z
Raafat
2638
13009767
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات رجل اعمال| شركات أسسها =شركة السعد لتوظيف الاموال|لغة أم=[[مصرى]]}}
'''محمد أشرف السيد علي سعد''' (اتولد 1 يناير، 1954) المعروف باسم '''أشرف السعد''' هو [[اصحاب بيزنيس|رجل أعمال]] [[مصر|مصري]] مقيم في [[لندن]]، كانت الحكومة المصرية فرضت الحراسة على ممتلكاته لمدة 15 سنه. <ref>{{استشهاد بخبر
| url = https://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674#.XsIs6a-NVkw
| title = «جبهة إنقاذ مصر» : تمويلنا ذاتي .. وقادرون على التأثير وليس التغيير مشادات وانتقادات واتهامات بالعمالة في مؤتمرها الصحافي الأول
| date = 24 مايو 2005
| place = لندن
| accessdate = 18 مايو 2020
| work = [[جريدة الشرق الأوسط]]
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20150525204318/http://archive.aawsat.com/details.asp?section=4&article=301197&issueno=9674
| archivedate = 2015-05-25
}}</ref>
== حياته ==
اتولد اشرف السعد لأسرة متوسطة في حي المنيرة في القاهرة واصله من محافظة الدقهلية.<ref>{{Cite web
| url = https://www.vetogate.com/4340355
| title = نجل أشرف السعد : والدي شغوف بالعودة لمسقط رأس العائلة بالدقهلية
}}</ref> وكان والده موظف في وزارة الاسكان، وهو الاخ الوحيد لاربع شقيقات.
بدأ نشاطه في تجارة العملة، وبعد كده أسس شركة السعد للاستثمار وتوظيف الأموال. في فبراير 1991، اتوجهت ليه عدة اتهامات بالنصب، فغادر مصر الى فرنسا في نفس السنة بدعوى العلاج. وبعد سفره بتلات شهور، صدر قرار بادراج اسمه على قوائم الممنوعين من السفر، وكمان صدر حكم بحبسه لمدة سنتين في قضية اصدار شيك بدون رصيد.
في يناير 1993، رجع الى مصر بشكل مفاجئ، وتمت احالته الى محكمة الجنايات لاتهامه بعدم رد 188 مليون جنيه للمودعين، بالاضافة الى تهم أخرى. وفي نهاية ديسمبر 1993، تم اخلاء سبيله بكفالة قدرها 50 ألف جنيه، مع تشكيل لجنة لفحص أعماله المالية.
ورغم كده، سافر مرة أخرى الى فرنسا للعلاج في 4 يونيو 1995، ومرجعش مصر الا في سنة 2021. ويذكر أن بعض المسؤولين البارزين كانوا من بين المودعين في شركاته، وتمكنوا من استرداد أموالهم قبل احالته إلى المحاكمة.
== في التلفزيون ==
في سنة 2011، لعب [[خالد سرحان]] دوره في مسلسل [[الريان (مسلسل)|الريان]] حيث اختار مؤلفو المسلسل تسمية شخصيته بأمجد.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=طاقم العمل: مسلسل - الريان - 2011|مسار=https://elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الوصول=20 سبتمبر 2021|صحيفة=قاعدة بيانات السينما العربية|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20170904073634/http://www.elcinema.com/work/1603341/cast|تاريخ-الأرشيف=4 سبتمبر 2017}}</ref>
== حياته الشخصيه ==
تزوج السعد 11 مرة<ref>[https://www.elwatannews.com/news/details/580677 أشرف السعد: الإخوان أصبحوا «مليارديرات» في عهد «مبارك»، جريدة الوطن] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20160304223419/http://www.elwatannews.com/news/details/580677|date=4 مارس 2016}}</ref> وله 9 أولاد.
في 18 سبتمبر 2011، توفت ابنة السعد «سارة» عن 27 سنه بعد معاناة مع المرض.<ref name="وفاة">{{استشهاد بخبر
| title = أشرف السعد ينعي ابنته الكبرى بعد وفاتها بسبب المرض "الآن تم زفاف ابنتي البكرية سارة"
| url = http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| accessdate = 21 سبتمبر 2011
| work = [[الأهرام (جريدة)|صحيفة الأهرام]]
| date = 18 سبتمبر 2011
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181029152057/http://gate.ahram.org.eg/News/117287.aspx
| archivedate = 29 أكتوبر 2018
}}</ref>
== شوف كمان ==
* [[احمد الريان|أحمد الريان]]
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
{{Social links}}
{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:رجال اعمال مصريين]]
[[تصنيف:مصريين عاشوا فى المملكه المتحده]]
rlpunn6xmfaka2hiokb7nzalajbd4ir
نقاش المستخدم:Mohamedtifosi
3
2295512
13009556
2026-04-20T13:15:47Z
Céréales Killer
4031
نقل Céréales Killer صفحه [[نقاش المستخدم:Mohamedtifosi]] إلى [[نقاش المستخدم:GalaxieSilencieux]]: نُقِلت الصفحة آليا عند إعادة تسمية المستخدم «[[Special:CentralAuth/Mohamedtifosi|Mohamedtifosi]]» إلى «[[Special:CentralAuth/GalaxieSilencieux|GalaxieSilencieux]]».
13009556
wikitext
text/x-wiki
#تحويل [[نقاش المستخدم:GalaxieSilencieux]]
bjzs5pkug3j4cyl4nyn38nd68oythp0
رئيس بنين
0
2295514
13009567
2026-04-20T14:25:51Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1349538851|President of Benin]]"
13009567
wikitext
text/x-wiki
'''رئيس بنين''' ( French: الرئيس يشغل منصبين [[راس دوله|رئيس الدولة]] و رئيس [[رئيس حكومه|الحكومة]] في [[بينين|بنين]] . ويخضع مجلس الوزراء لسلطة الرئيس، ويُعنى بتقديم المشورة والمساعدة في صياغة الاستراتيجيات، كما يتولى التنسيق مع الوزارات والمؤسسات الحكومية الأخرى. ويتولى الرئيس أيضاً منصب القائد الأعلى للقوات المسلحة في بنين. تولى سبعة أشخاص منصب الرئيس (باستثناء رئيسين بالوكالة، وعدد من شاغلي المناصب العسكرية المؤقتة، ورئاسة جماعية). إضافةً إلى ذلك، تولى شخص واحد، هو [[ماثيو كيريكو]] ، المنصب مرتين غير متتاليتين.
== وصف ==
=== انتخاب ===
الرئيس يُنتخب بالاقتراع العام لمدة 5 سنوات. ويقتصر ولايته على فترتين، سواء كانت متتالية أو منفصلة. <ref name="termlimits">{{استشهاد ويب|عنوان=Circumvention of Term Limits Weakens Governance in Africa|مسار=https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الوصول=2023-05-06|صحيفة=Africa Center for Strategic Studies|مؤلف=Cook|الأول=Candace|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230506143804/https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الأرشيف=2023-05-06|مؤلف2=Siegle|الأول2=Joseph|url-status=live}}</ref>
المرشح للرئاسة يجب أن يكون :
:# مواطنون بنينيون بالولادة، أو مواطنون متجنسون لمدة 10 سنوات على الأقل.
:# امتلك "الأخلاق الحميدة" و"الأمانة العظيمة".
:# يتمتع بحقوقه المدنية والسياسية.
:# يتراوح عمره بين 40 و 70 عامًا وقت تقديم الطلب.
:# كان مقيماً في بنين وقت الانتخابات.
:# يجب أن يتم التحقق من سلامتهم البدنية والعقلية بشكل صحيح من قبل لجنة جماعية مكونة من ثلاثة أطباء تم تحليفهم وتعيينهم من قبل المحكمة الدستورية.
الرؤساء يُنتخب عبر نظام من جولتين . يجب أن تُجرى الانتخابات قبل 30 إلى 40 يومًا من انتهاء ولاية الرئيس الحالي. إذا لم يحصل أي مرشح على أغلبية مطلقة في الجولة الأولى، تُجرى جولة إعادة بين المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات في الجولة الأولى.
جولة الإعادة بعد 15 يومًا من الجولة الثانية. إذا انسحب أحد المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات أو كلاهما قبل جولة الإعادة، يتقدم المرشحون التاليون حسب ترتيب تقديم أوراق ترشيحهم. ويشترط الحصول على أغلبية الأصوات للفوز.
الانتخابات بموجب مرسوم صادر عن مجلس الوزراء.
الجولة الأولى من الاقتراع لانتخاب رئيس الجمهورية قبل ثلاثين يوماً على الأقل وأربعين يوماً على الأكثر من تاريخ انتهاء ولاية الرئيس الحالي.
سريان ولاية الرئيس الجديد للجمهورية يبدأ من تاريخ انتهاء ولاية سلفه.
=== أداء اليمين الدستورية ===
قبل توليه منصبه، يؤدي رئيس الجمهورية اليمين التالي:
{{blockquote|قدّام ربنا، وأرواح الأجداد، والوطن، وأمام شعب بنين، صاحب السيادة الوحيد؛
أنا، رئيس الجمهورية، المنتخب طبقًا لقوانين الجمهورية، بقسم قسم رسمي:
— إني أحترم وأدافع عن الدستور اللي شعب بنين اختاره بإرادته؛
— وإني أؤدي بأمانة المنصب الكبير اللي الوطن ائتمنّي عليه؛
— وإني ما أسترشدش إلا بالمصلحة العامة واحترام حقوق الإنسان، وأكرّس كل جهدي للسعي لتحقيق الخير العام والسلام والوحدة الوطنية؛
— وإني أحافظ على سلامة أراضي الوطن؛
— وإني أتصرف في كل مكان كخادم أمين ومخلص للشعب.
وفي حالة الحنث باليمين، أقبل الخضوع لأقصى ما ينص عليه القانون.}}
[[تصنيف:مقالات تحتوي نصا بالفرنسية]]
hp7cx36nlbp1vw4rsx6zofg3n6t3b7k
13009571
13009567
2026-04-20T14:29:34Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1349538851|President of Benin]]"
13009571
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات منصب}}
'''رئيس بنين''' ( French: الرئيس يشغل منصبين [[راس دوله|رئيس الدولة]] و رئيس [[رئيس حكومه|الحكومة]] في [[بينين|بنين]] . ويخضع مجلس الوزراء لسلطة الرئيس، ويُعنى بتقديم المشورة والمساعدة في صياغة الاستراتيجيات، كما يتولى التنسيق مع الوزارات والمؤسسات الحكومية الأخرى. ويتولى الرئيس أيضاً منصب القائد الأعلى للقوات المسلحة في بنين. تولى سبعة أشخاص منصب الرئيس (باستثناء رئيسين بالوكالة، وعدد من شاغلي المناصب العسكرية المؤقتة، ورئاسة جماعية). إضافةً إلى ذلك، تولى شخص واحد، هو [[ماثيو كيريكو]] ، المنصب مرتين غير متتاليتين.
== وصف ==
=== انتخاب ===
الرئيس يُنتخب بالاقتراع العام لمدة 5 سنوات. ويقتصر ولايته على فترتين، سواء كانت متتالية أو منفصلة. <ref name="termlimits">{{استشهاد ويب|عنوان=Circumvention of Term Limits Weakens Governance in Africa|مسار=https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الوصول=2023-05-06|صحيفة=Africa Center for Strategic Studies|مؤلف=Cook|الأول=Candace|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230506143804/https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الأرشيف=2023-05-06|مؤلف2=Siegle|الأول2=Joseph|url-status=live}}</ref>
المرشح للرئاسة يجب أن يكون :
:# مواطنون بنينيون بالولادة، أو مواطنون متجنسون لمدة 10 سنوات على الأقل.
:# امتلك "الأخلاق الحميدة" و"الأمانة العظيمة".
:# يتمتع بحقوقه المدنية والسياسية.
:# يتراوح عمره بين 40 و 70 عامًا وقت تقديم الطلب.
:# كان مقيماً في بنين وقت الانتخابات.
:# يجب أن يتم التحقق من سلامتهم البدنية والعقلية بشكل صحيح من قبل لجنة جماعية مكونة من ثلاثة أطباء تم تحليفهم وتعيينهم من قبل المحكمة الدستورية.
الرؤساء يُنتخب عبر نظام من جولتين . يجب أن تُجرى الانتخابات قبل 30 إلى 40 يومًا من انتهاء ولاية الرئيس الحالي. إذا لم يحصل أي مرشح على أغلبية مطلقة في الجولة الأولى، تُجرى جولة إعادة بين المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات في الجولة الأولى.
جولة الإعادة بعد 15 يومًا من الجولة الثانية. إذا انسحب أحد المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات أو كلاهما قبل جولة الإعادة، يتقدم المرشحون التاليون حسب ترتيب تقديم أوراق ترشيحهم. ويشترط الحصول على أغلبية الأصوات للفوز.
الانتخابات بموجب مرسوم صادر عن مجلس الوزراء.
الجولة الأولى من الاقتراع لانتخاب رئيس الجمهورية قبل ثلاثين يوماً على الأقل وأربعين يوماً على الأكثر من تاريخ انتهاء ولاية الرئيس الحالي.
سريان ولاية الرئيس الجديد للجمهورية يبدأ من تاريخ انتهاء ولاية سلفه.
=== أداء اليمين الدستورية ===
قبل توليه منصبه، يؤدي رئيس الجمهورية اليمين التالي:
{{blockquote|قدّام ربنا، وأرواح الأجداد، والوطن، وأمام شعب بنين، صاحب السيادة الوحيد؛
أنا، رئيس الجمهورية، المنتخب طبقًا لقوانين الجمهورية، بقسم قسم رسمي:
— إني أحترم وأدافع عن الدستور اللي شعب بنين اختاره بإرادته؛
— وإني أؤدي بأمانة المنصب الكبير اللي الوطن ائتمنّي عليه؛
— وإني ما أسترشدش إلا بالمصلحة العامة واحترام حقوق الإنسان، وأكرّس كل جهدي للسعي لتحقيق الخير العام والسلام والوحدة الوطنية؛
— وإني أحافظ على سلامة أراضي الوطن؛
— وإني أتصرف في كل مكان كخادم أمين ومخلص للشعب.
وفي حالة الحنث باليمين، أقبل الخضوع لأقصى ما ينص عليه القانون.}}
=== خلو ===
في حال خلو منصب رئيس الجمهورية بسبب الوفاة أو الاستقالة أو العجز الدائم، ينعقد المجلس الوطني مجدداً للبت في الأمر بأغلبية مطلقة من أعضائه. ويحيل رئيس المجلس الوطني الأمر إلى المحكمة الدستورية التي تُصدّق عليه وتُعلن شغور منصب رئيس الجمهورية. ويتولى رئيس المجلس الوطني مؤقتاً مهام رئيس الجمهورية، باستثناء ما ورد في المواد 54 الفقرات 3 و50 و60 و101 و154. يُجرى انتخاب رئيس جديد للجمهورية بعد 30 يوماً على الأقل و 40 يوماً على الأكثر من إعلان خلو المنصب بشكل دائم.
في حالة تقديم اتهام لرئيس الجمهورية أمام المحكمة العليا، رئيس المحكمة الدستورية يتولى مهامه مؤقت، و يمارس جميع واجبات رئيس الجمهورية باستثناء المذكورة في المواد 54 الفقرة 3 و58 و60 و101 و154.
في حالة غياب رئيس الجمهورية عن أراضي الدولة، أو مرضه، أو إجازته، يتولى مهامه مؤقتاً أحد أعضاء الحكومة الذي عينه، وذلك في حدود الصلاحيات التي فوضها إليه. {{Election results|cand1=[[Romuald Wadagni]]|vp1=[[Mariam Chabi Talata]]|party1=Independent|votes1=4252347|cand2={{interlanguage link|Paul Hounkpè|fr}}|vp2=Judicael Hounwanou|party2=[[Cowry Forces for an Emerging Benin]]|votes2=269433|invalid=117598|electorate=7897287|source=[https://beninwebtv.bj/en/presidential-election-in-benin-wadagni-wins-by-a-landslide-94-05-with-a-turnout-of-58-75-cena/ Benin Web TV]}}
== انظر أيضاً ==
* [[رئيس جمهوريه]]
* [[روموالد واداجنى]]
* نائب رئيس بنين
* رؤساء وزراء بنين
* حكام داهومي الاستعماريين
* السياسة في بنين
== مراجع ==
{{مصادر}}
== روابط خارجية ==
{{روابط شخص}}
* [https://www.constituteproject.org/constitution/Benin_1990?lang=en دستور بنين لعام 1990] {{In lang|en}}
{{Presidents of Benin}}{{Benin topics}}{{Heads of state and government of Africa}}
[[تصنيف:مقالات تحتوي نصا بالفرنسية]]
[[تصنيف:صفحات بترجمات غير مراجعة]]
ndjf9h5j2gm07qsq18rcb0351uzqm2h
13009572
13009571
2026-04-20T14:29:55Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: الذي ← اللى ، التي ← اللى (2)، سنوات ← سنين (2)، لعام ← سنة ، بموجب ← حسب ، عامًا ← سنه ، يجب أن ← لازم (3)، أمام ← قدام (2)، جميع ← كل ، {{مصادر}} ← {{مصادر|30em}}، == روابط خارجية == ← == لينكات برانيه ==، الأخرى ← التانيه، أحد ← واحد من (2)، كلاهما ← الاتنين ، أيضاً ← كمان (2)، إلى ← ل (3)، انظر كمان ← شوف كمان، مًا ← م (2)، قًا ← ق ، ثلاثة ← 3 ، أكثر ← اكتر (2)، طنون ← طنين (2)، وإ ← و إ (4)، ل ← ل (3)، وأ ← و أ (4)...
13009572
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات منصب}}
'''رئيس بنين''' ( French: الرئيس يمسك منصبين [[راس دوله|رئيس الدولة]] و رئيس [[رئيس حكومه|الحكومة]] فى [[بينين|بنين]] . ويخضع مجلس الوزراء لسلطة الرئيس، وبيراعى بتقديم المشورة والمساعدة فى صياغة الاستراتيجيات، كما يتولى التنسيق مع الوزارات و المؤسسات الحكومية التانيه. ويتولى الرئيس كمان منصب القائد الأعلى للقوات المسلحة فى بنين. اتولا سبعة أشخاص منصب الرئيس (باستثناء رئيسين بالوكالة، وعدد من شاغلى المناصب العسكرية المؤقتة، ورئاسة جماعية). إضافةً لذلك، اتولا شخص واحد، هو [[ماثيو كيريكو]] ، المنصب مرتين غير متتاليتين.
== وصف ==
=== انتخاب ===
الرئيس بينتخب بالاقتراع العام لمدة 5 سنين. ويقتصر ولايته على فترتين، سواء كانت متتالية أو منفصلة.<ref name="termlimits">{{استشهاد ويب|عنوان=Circumvention of Term Limits Weakens Governance in Africa|مسار=https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الوصول=2023-05-06|صحيفة=Africa Center for Strategic Studies|مؤلف=Cook|الأول=Candace|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230506143804/https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الأرشيف=2023-05-06|مؤلف2=Siegle|الأول2=Joseph|url-status=live}}</ref>
المرشح للرئاسة لازم يكون :
:# مواطنين بنينيون بالولادة، أو مواطنين متجنسون لمدة 10 سنين على الأقل.
:# امتلك "الأخلاق الحميدة" و"الأمانة العظيمة".
:# ليه حقوقه المدنية والسياسية.
:# يتراوح عمره بين 40 و 70 سنه وقت تقديم الطلب.
:# كان مقيم فى بنين وقت الانتخابات.
:# لازم يتم التحقق من سلامتهم البدنية والعقلية بشكل صحيح من قبل لجنة جماعية مكونة من 3 أطباء تم تحليفهم وتعيينهم من قبل المحكمة الدستورية.
الرؤساء بينتخب عبر نظام من جولتين . لازم بتتعمل الانتخابات قبل 30 ل40 يوم من انتهاء ولاية الرئيس الحالى. إذا لم يحصل أى مرشح على أغلبية مطلقة فى الجولة الأولى، بتتعمل جولة إعادة بين المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات فى الجولة الأولى.
جولة الإعادة بعد 15 يوم من الجولة الثانية. إذا انسحب واحد من المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات أو الاتنين قبل جولة الإعادة، يتقدم المرشحون التاليون حسب ترتيب تقديم أوراق ترشيحهم. ويشترط الحصول على أغلبية الأصوات للفوز.
الانتخابات حسب مرسوم صادر عن مجلس الوزراء.
الجولة الأولى من الاقتراع لانتخاب رئيس الجمهورية قبل ثلاثين يوم على الأقل و أربعين يوم على الاكتر من تاريخ انتهاء ولاية الرئيس الحالى.
سريان ولاية الرئيس الجديد للجمهورية يبتدى من تاريخ انتهاء ولاية سلفه.
=== أداء اليمين الدستورية ===
قبل توليه منصبه، يؤدى رئيس الجمهورية اليمين التالي:
{{blockquote|قدّام ربنا، و أرواح الأجداد، والوطن، وقدام شعب بنين، صاحب السيادة الوحيد؛
أنا، رئيس الجمهورية، المنتخب طبق لقوانين الجمهورية، بقسم قسم رسمي:
— إنى أحترم و أدافع عن الدستور اللى شعب بنين اختاره بإرادته؛
— و إنى أؤدى بأمانة المنصب الكبير اللى الوطن ائتمنّى عليه؛
— و إنى ما أسترشدش إلا بالمصلحة العامة واحترام حقوق الإنسان، و أكرّس كل جهدى للسعى لتحقيق الخير العام والسلام والوحدة الوطنية؛
— و إنى أحافظ على سلامة أراضى الوطن؛
— و إنى أتصرف فى كل مكان كخادم أمين ومخلص للشعب.
وفى حالة الحنث باليمين، أقبل الخضوع لأقصى ما ينص عليه القانون.}}
=== خلو ===
فى حال خلو منصب رئيس الجمهورية بسبب الوفاة أو الاستقالة أو العجز الدائم، ينعقد المجلس الوطنى تانى للبت فى الأمر بأغلبية مطلقة من أعضائه. ويحيل رئيس المجلس الوطنى الأمر لالمحكمة الدستورية اللى تُصدّق عليه وتُعلن شغور منصب رئيس الجمهورية. ويتولى رئيس المجلس الوطنى مؤقتاً مهام رئيس الجمهورية، باستثناء ما ورد فى المواد 54 الفقرات 3 و50 و60 و101 و154. يُجرى انتخاب رئيس جديد للجمهورية بعد 30 يوم على الأقل و 40 يوم على الاكتر من إعلان خلو المنصب بشكل دائم.
فى حالة تقديم اتهام لرئيس الجمهورية قدام المحكمة العليا، رئيس المحكمة الدستورية يتولى مهامه مؤقت، و يمارس كل واجبات رئيس الجمهورية باستثناء المذكورة فى المواد 54 الفقرة 3 و58 و60 و101 و154.
فى حالة غياب رئيس الجمهورية عن أراضى الدولة، أو مرضه، أو إجازته، يتولى مهامه مؤقتاً واحد من أعضاء الحكومة اللى عينه، و ده فى حدود الصلاحيات اللى فوضها إليه. {{Election results|cand1=[[Romuald Wadagni]]|vp1=[[Mariam Chabi Talata]]|party1=Independent|votes1=4252347|cand2={{interlanguage link|Paul Hounkpè|fr}}|vp2=Judicael Hounwanou|party2=[[Cowry Forces for an Emerging Benin]]|votes2=269433|invalid=117598|electorate=7897287|source=[https://beninwebtv.bj/en/presidential-election-in-benin-wadagni-wins-by-a-landslide-94-05-with-a-turnout-of-58-75-cena/ Benin Web TV]}}
== شوف كمان ==
* [[رئيس جمهوريه]]
* [[روموالد واداجنى]]
* نائب رئيس بنين
* رؤساء وزراء بنين
* حكام داهومى الاستعماريين
* السياسة فى بنين
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
* [https://www.constituteproject.org/constitution/Benin_1990?lang=en دستور بنين سنة 1990] {{In lang|en}}
{{Presidents of Benin}}{{Benin topics}}{{Heads of state and government of Africa}}
[[تصنيف:مقالات تحتوى نصا بالفرنسية]]
dkrmbnu3ujmmrtaok6eojqx8m21czbp
13009706
13009572
2026-04-21T08:31:02Z
El Gaafary
18310
13009706
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات منصب رسمى}}
'''رئيس بنين''' ( French: الرئيس يمسك منصبين [[راس دوله|رئيس الدولة]] و رئيس [[رئيس حكومه|الحكومة]] فى [[بينين|بنين]] . ويخضع مجلس الوزراء لسلطة الرئيس، وبيراعى بتقديم المشورة والمساعدة فى صياغة الاستراتيجيات، كما يتولى التنسيق مع الوزارات و المؤسسات الحكومية التانيه. ويتولى الرئيس كمان منصب القائد الأعلى للقوات المسلحة فى بنين. اتولا سبعة أشخاص منصب الرئيس (باستثناء رئيسين بالوكالة، وعدد من شاغلى المناصب العسكرية المؤقتة، ورئاسة جماعية). إضافةً لذلك، اتولا شخص واحد، هو [[ماثيو كيريكو]] ، المنصب مرتين غير متتاليتين.
== وصف ==
=== انتخاب ===
الرئيس بينتخب بالاقتراع العام لمدة 5 سنين. ويقتصر ولايته على فترتين، سواء كانت متتالية أو منفصلة.<ref name="termlimits">{{استشهاد ويب|عنوان=Circumvention of Term Limits Weakens Governance in Africa|مسار=https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الوصول=2023-05-06|صحيفة=Africa Center for Strategic Studies|مؤلف=Cook|الأول=Candace|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20230506143804/https://africacenter.org/spotlight/circumvention-of-term-limits-weakens-governance-in-africa/|تاريخ-الأرشيف=2023-05-06|مؤلف2=Siegle|الأول2=Joseph|url-status=live}}</ref>
المرشح للرئاسة لازم يكون :
:# مواطنين بنينيون بالولادة، أو مواطنين متجنسون لمدة 10 سنين على الأقل.
:# امتلك "الأخلاق الحميدة" و"الأمانة العظيمة".
:# ليه حقوقه المدنية والسياسية.
:# يتراوح عمره بين 40 و 70 سنه وقت تقديم الطلب.
:# كان مقيم فى بنين وقت الانتخابات.
:# لازم يتم التحقق من سلامتهم البدنية والعقلية بشكل صحيح من قبل لجنة جماعية مكونة من 3 أطباء تم تحليفهم وتعيينهم من قبل المحكمة الدستورية.
الرؤساء بينتخب عبر نظام من جولتين . لازم بتتعمل الانتخابات قبل 30 ل40 يوم من انتهاء ولاية الرئيس الحالى. إذا لم يحصل أى مرشح على أغلبية مطلقة فى الجولة الأولى، بتتعمل جولة إعادة بين المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات فى الجولة الأولى.
جولة الإعادة بعد 15 يوم من الجولة الثانية. إذا انسحب واحد من المرشحين الحاصلين على أعلى الأصوات أو الاتنين قبل جولة الإعادة، يتقدم المرشحون التاليون حسب ترتيب تقديم أوراق ترشيحهم. ويشترط الحصول على أغلبية الأصوات للفوز.
الانتخابات حسب مرسوم صادر عن مجلس الوزراء.
الجولة الأولى من الاقتراع لانتخاب رئيس الجمهورية قبل ثلاثين يوم على الأقل و أربعين يوم على الاكتر من تاريخ انتهاء ولاية الرئيس الحالى.
سريان ولاية الرئيس الجديد للجمهورية يبتدى من تاريخ انتهاء ولاية سلفه.
=== أداء اليمين الدستورية ===
قبل توليه منصبه، يؤدى رئيس الجمهورية اليمين التالي:
{{blockquote|قدّام ربنا، و أرواح الأجداد، والوطن، وقدام شعب بنين، صاحب السيادة الوحيد؛
أنا، رئيس الجمهورية، المنتخب طبق لقوانين الجمهورية، بقسم قسم رسمي:
— إنى أحترم و أدافع عن الدستور اللى شعب بنين اختاره بإرادته؛
— و إنى أؤدى بأمانة المنصب الكبير اللى الوطن ائتمنّى عليه؛
— و إنى ما أسترشدش إلا بالمصلحة العامة واحترام حقوق الإنسان، و أكرّس كل جهدى للسعى لتحقيق الخير العام والسلام والوحدة الوطنية؛
— و إنى أحافظ على سلامة أراضى الوطن؛
— و إنى أتصرف فى كل مكان كخادم أمين ومخلص للشعب.
وفى حالة الحنث باليمين، أقبل الخضوع لأقصى ما ينص عليه القانون.}}
=== خلو ===
فى حال خلو منصب رئيس الجمهورية بسبب الوفاة أو الاستقالة أو العجز الدائم، ينعقد المجلس الوطنى تانى للبت فى الأمر بأغلبية مطلقة من أعضائه. ويحيل رئيس المجلس الوطنى الأمر لالمحكمة الدستورية اللى تُصدّق عليه وتُعلن شغور منصب رئيس الجمهورية. ويتولى رئيس المجلس الوطنى مؤقتاً مهام رئيس الجمهورية، باستثناء ما ورد فى المواد 54 الفقرات 3 و50 و60 و101 و154. يُجرى انتخاب رئيس جديد للجمهورية بعد 30 يوم على الأقل و 40 يوم على الاكتر من إعلان خلو المنصب بشكل دائم.
فى حالة تقديم اتهام لرئيس الجمهورية قدام المحكمة العليا، رئيس المحكمة الدستورية يتولى مهامه مؤقت، و يمارس كل واجبات رئيس الجمهورية باستثناء المذكورة فى المواد 54 الفقرة 3 و58 و60 و101 و154.
فى حالة غياب رئيس الجمهورية عن أراضى الدولة، أو مرضه، أو إجازته، يتولى مهامه مؤقتاً واحد من أعضاء الحكومة اللى عينه، و ده فى حدود الصلاحيات اللى فوضها إليه. {{Election results|cand1=[[Romuald Wadagni]]|vp1=[[Mariam Chabi Talata]]|party1=Independent|votes1=4252347|cand2={{interlanguage link|Paul Hounkpè|fr}}|vp2=Judicael Hounwanou|party2=[[Cowry Forces for an Emerging Benin]]|votes2=269433|invalid=117598|electorate=7897287|source=[https://beninwebtv.bj/en/presidential-election-in-benin-wadagni-wins-by-a-landslide-94-05-with-a-turnout-of-58-75-cena/ Benin Web TV]}}
== شوف كمان ==
* [[رئيس جمهوريه]]
* [[روموالد واداجنى]]
* نائب رئيس بنين
* رؤساء وزراء بنين
* حكام داهومى الاستعماريين
* السياسة فى بنين
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
* {{روابط شخص}}
* [https://www.constituteproject.org/constitution/Benin_1990?lang=en دستور بنين سنة 1990] {{In lang|en}}
{{Presidents of Benin}}{{Benin topics}}{{Heads of state and government of Africa}}
[[تصنيف:مقالات تحتوى نصا بالفرنسية]]
ks1zb3l2tnsa11dh977niye09rffqlx
قالب:Benin topics
10
2295515
13009585
2025-12-21T06:13:46Z
en>Zackmann08
0
Merging missing links from [[Template:Culture of Benin]] per TFD
13009585
wikitext
text/x-wiki
{{Country topics
| country = Benin
| state = {{{state|{{{1|autocollapse}}}}}}
|noportal=yes
| history =
* [[Ketu (Benin)|Ketu]]
* [[French Dahomey]]
* [[First Franco-Dahomean War]]
* [[Second Franco-Dahomean War]]
* [[Republic of Dahomey]]
* [[1963 Dahomeyan coup d'état|Soglo coup]]
* [[Presidential Council (Benin)|Presidential Council]]
* [[1972 Dahomeyan coup d'état|Kérékou coup]]
* [[People's Republic of Benin]]
* [[1977 Beninese coup attempt|Mercenary coup attempt]]
| geography = <!--Alphabetical:-->
* [[Template:Borders of Benin|Borders]]
* [[List of cities in Benin|Cities]]
* [[Climate of Benin|Climate]]
* [[Communes of Benin|Communes]]
* [[Departments of Benin|Departments]]
* [[Geography of Benin#Extreme points of Benin|Extreme points]]
| politics = <!--Alphabetical:-->
* [[Constitution of Benin|Constitution]]
* [[Elections in Benin|Elections]]
* [[Foreign relations of Benin|Foreign relations]]
* [[Government of Benin|Government]]
* [[Human rights in Benin|Human rights]]
** [[Abortion in Benin|Abortion]]
** [[LGBT rights in Benin|LGBT rights]]
* [[Law enforcement in Benin|Law enforcement]]
* [[Benin Armed Forces|Military]]
** [[Chief of the Defence Staff (Benin)|Chief of the Defence Staff]]
** [[Benin Air Force|Air Force]]
* [[List of political parties in Benin|Political parties]]
* [[President of Benin|President]]
** [[List of presidents of Benin|list]]
* [[List of prime ministers of Benin|Prime Minister]]
* [[Supreme Court of Benin|Supreme Court]]
| economy = <!--Alphabetical:-->
* [[Agriculture in Benin|Agriculture]]
* [[Communications in Benin|Communications]]
* [[Energy in Benin|Energy]]
* [[CFA franc|CFA franc {{small|(currency)}}]]
* [[Fishing in Benin|Fishing]]
* [[Tourism in Benin|Tourism]]
* [[Trade unions in Benin|Trade unions]]
* [[Transport in Benin|Transport]]
* [[Water supply and sanitation in Benin|Water supply and sanitation]]
| culture = <!--Alphabetical:-->
* [[L'Aube nouvelle|Anthem]]
* [[Coat of arms of Benin|Coat of arms]]
* [[Cinema of Benin|Cinema]]
* [[Benin cuisine|Cuisine]]
* [[Fetish priest]]
* [[Flag of Benin|Flag]]
* [[Benin literature|Literature]]
* [[Media in Benin|Media]]
* [[Music of Benin|Music]]
* [[Public holidays in Benin|Public holidays]]
* [[Sport in Benin|Sport]]
** [[Benin at the Olympics|Olympics]]
** [[Benin at the Paralympics|Paralympics]]
** [[Football in Benin|Football]]
* [[List of World Heritage Sites in Benin|World Heritage Sites]]
| demographics = <!--Alphabetical:-->
* [[Crime in Benin|Crime]]
* [[Education in Benin|Education]]
* [[Ethnic groups in Benin|Ethnic groups]]
* [[Health in Benin|Health]]
* [[Languages of Benin|Languages]]
* [[Beninese people|People]]
* [[Prostitution in Benin|Prostitution]]
* [[Religion in Benin|Religion]]
}}<noinclude>
{{navbox doc}}
[[Category:Benin navigational boxes| ]]
[[Category:Africa country and territory topics templates]]
</noinclude>
7olk9jao88jkgh65o88j3e97o0dqqt0
13009586
13009585
2026-04-20T15:00:28Z
Ghaly
11
1 تعديل من [[:en:Template:Benin_topics]]
13009585
wikitext
text/x-wiki
{{Country topics
| country = Benin
| state = {{{state|{{{1|autocollapse}}}}}}
|noportal=yes
| history =
* [[Ketu (Benin)|Ketu]]
* [[French Dahomey]]
* [[First Franco-Dahomean War]]
* [[Second Franco-Dahomean War]]
* [[Republic of Dahomey]]
* [[1963 Dahomeyan coup d'état|Soglo coup]]
* [[Presidential Council (Benin)|Presidential Council]]
* [[1972 Dahomeyan coup d'état|Kérékou coup]]
* [[People's Republic of Benin]]
* [[1977 Beninese coup attempt|Mercenary coup attempt]]
| geography = <!--Alphabetical:-->
* [[Template:Borders of Benin|Borders]]
* [[List of cities in Benin|Cities]]
* [[Climate of Benin|Climate]]
* [[Communes of Benin|Communes]]
* [[Departments of Benin|Departments]]
* [[Geography of Benin#Extreme points of Benin|Extreme points]]
| politics = <!--Alphabetical:-->
* [[Constitution of Benin|Constitution]]
* [[Elections in Benin|Elections]]
* [[Foreign relations of Benin|Foreign relations]]
* [[Government of Benin|Government]]
* [[Human rights in Benin|Human rights]]
** [[Abortion in Benin|Abortion]]
** [[LGBT rights in Benin|LGBT rights]]
* [[Law enforcement in Benin|Law enforcement]]
* [[Benin Armed Forces|Military]]
** [[Chief of the Defence Staff (Benin)|Chief of the Defence Staff]]
** [[Benin Air Force|Air Force]]
* [[List of political parties in Benin|Political parties]]
* [[President of Benin|President]]
** [[List of presidents of Benin|list]]
* [[List of prime ministers of Benin|Prime Minister]]
* [[Supreme Court of Benin|Supreme Court]]
| economy = <!--Alphabetical:-->
* [[Agriculture in Benin|Agriculture]]
* [[Communications in Benin|Communications]]
* [[Energy in Benin|Energy]]
* [[CFA franc|CFA franc {{small|(currency)}}]]
* [[Fishing in Benin|Fishing]]
* [[Tourism in Benin|Tourism]]
* [[Trade unions in Benin|Trade unions]]
* [[Transport in Benin|Transport]]
* [[Water supply and sanitation in Benin|Water supply and sanitation]]
| culture = <!--Alphabetical:-->
* [[L'Aube nouvelle|Anthem]]
* [[Coat of arms of Benin|Coat of arms]]
* [[Cinema of Benin|Cinema]]
* [[Benin cuisine|Cuisine]]
* [[Fetish priest]]
* [[Flag of Benin|Flag]]
* [[Benin literature|Literature]]
* [[Media in Benin|Media]]
* [[Music of Benin|Music]]
* [[Public holidays in Benin|Public holidays]]
* [[Sport in Benin|Sport]]
** [[Benin at the Olympics|Olympics]]
** [[Benin at the Paralympics|Paralympics]]
** [[Football in Benin|Football]]
* [[List of World Heritage Sites in Benin|World Heritage Sites]]
| demographics = <!--Alphabetical:-->
* [[Crime in Benin|Crime]]
* [[Education in Benin|Education]]
* [[Ethnic groups in Benin|Ethnic groups]]
* [[Health in Benin|Health]]
* [[Languages of Benin|Languages]]
* [[Beninese people|People]]
* [[Prostitution in Benin|Prostitution]]
* [[Religion in Benin|Religion]]
}}<noinclude>
{{navbox doc}}
[[Category:Benin navigational boxes| ]]
[[Category:Africa country and territory topics templates]]
</noinclude>
7olk9jao88jkgh65o88j3e97o0dqqt0
13009589
13009586
2026-04-20T15:03:30Z
GhalyBot
863
/* top */ تعديل و تمصير، غير: ]] ← ]]، |Education]] ← |تعليم]]
13009589
wikitext
text/x-wiki
{{Country topics
| country = Benin
| state = {{{state|{{{1|autocollapse}}}}}}
|noportal=yes
| history =
* [[Ketu (Benin)|Ketu]]
* [[French Dahomey]]
* [[First Franco-Dahomean War]]
* [[Second Franco-Dahomean War]]
* [[Republic of Dahomey]]
* [[1963 Dahomeyan coup d'état|Soglo coup]]
* [[Presidential Council (Benin)|Presidential Council]]
* [[1972 Dahomeyan coup d'état|Kérékou coup]]
* [[People's Republic of Benin]]
* [[1977 Beninese coup attempt|Mercenary coup attempt]]
| geography = <!--Alphabetical:-->
* [[Template:Borders of Benin|Borders]]
* [[List of cities in Benin|Cities]]
* [[Climate of Benin|Climate]]
* [[Communes of Benin|Communes]]
* [[Departments of Benin|Departments]]
* [[Geography of Benin#Extreme points of Benin|Extreme points]]
| politics = <!--Alphabetical:-->
* [[Constitution of Benin|Constitution]]
* [[Elections in Benin|Elections]]
* [[Foreign relations of Benin|Foreign relations]]
* [[Government of Benin|Government]]
* [[Human rights in Benin|Human rights]]
** [[Abortion in Benin|Abortion]]
** [[LGBT rights in Benin|LGBT rights]]
* [[Law enforcement in Benin|Law enforcement]]
* [[Benin Armed Forces|Military]]
** [[Chief of the Defence Staff (Benin)|Chief of the Defence Staff]]
** [[Benin Air Force|Air Force]]
* [[List of political parties in Benin|Political parties]]
* [[President of Benin|President]]
** [[List of presidents of Benin|list]]
* [[List of prime ministers of Benin|Prime Minister]]
* [[Supreme Court of Benin|Supreme Court]]
| economy = <!--Alphabetical:-->
* [[Agriculture in Benin|Agriculture]]
* [[Communications in Benin|Communications]]
* [[Energy in Benin|Energy]]
* [[CFA franc|CFA franc {{small|(currency)}}]]
* [[Fishing in Benin|Fishing]]
* [[Tourism in Benin|Tourism]]
* [[Trade unions in Benin|Trade unions]]
* [[Transport in Benin|Transport]]
* [[Water supply and sanitation in Benin|Water supply and sanitation]]
| culture = <!--Alphabetical:-->
* [[L'Aube nouvelle|Anthem]]
* [[Coat of arms of Benin|Coat of arms]]
* [[Cinema of Benin|Cinema]]
* [[Benin cuisine|Cuisine]]
* [[Fetish priest]]
* [[Flag of Benin|Flag]]
* [[Benin literature|Literature]]
* [[Media in Benin|Media]]
* [[Music of Benin|Music]]
* [[Public holidays in Benin|Public holidays]]
* [[Sport in Benin|Sport]]
** [[Benin at the Olympics|Olympics]]
** [[Benin at the Paralympics|Paralympics]]
** [[Football in Benin|Football]]
* [[List of World Heritage Sites in Benin|World Heritage Sites]]
| demographics = <!--Alphabetical:-->
* [[Crime in Benin|Crime]]
* [[Education in Benin|تعليم]]
* [[Ethnic groups in Benin|Ethnic groups]]
* [[Health in Benin|Health]]
* [[Languages of Benin|Languages]]
* [[Beninese people|People]]
* [[Prostitution in Benin|Prostitution]]
* [[Religion in Benin|Religion]]
}}<noinclude>
{{navbox doc}}
[[Category:Benin navigational boxes|Benin navigational boxes]]
[[Category:Africa country and territory topics templates]]
</noinclude>
omhvdmf7c5pfd2s0lundz3kmuvgan27
قالب:Presidents of Benin
10
2295516
13009587
2026-04-16T08:58:53Z
en>Loius Vogd
0
Undid revision [[Special:Diff/1349222736|1349222736]] by [[Special:Contributions/Loius Vogd|Loius Vogd]] ([[User talk:Loius Vogd|talk]]) Mistake
13009587
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
| name = Presidents of Benin
| title = [[President of Benin|Presidents of Benin]]
| state = {{{state|autocollapse}}}
| bodyclass = hlist
| above =
* [[List of presidents of Benin]]
| group1 = Republic of Dahomey<br />(1960–1975)
| list1 =
* [[Hubert Maga|Maga]]
* [[Christophe Soglo|C. Soglo]]{{sup|†}}
* [[Sourou-Migan Apithy|Apithy]]
* [[Justin Ahomadégbé-Tomêtin|Ahomadégbé-Tomêtin]]{{sup|*}}
* [[Tahirou Congacou|Congacou]]{{sup|*}}
* [[Christophe Soglo|C. Soglo]]{{sup|†}}
* [[Jean-Baptiste Hachème|Hachème]]{{sup|†}}
* [[Maurice Kouandété|Kouandété]]{{sup|†}}
* [[Alphonse Alley|Alley]]{{sup|†}}
* [[Émile Derlin Zinsou|Zinsou]]
* [[Maurice Kouandété|Kouandété]]{{sup|†}}
* [[Paul-Émile de Souza|de Souza]]{{sup|†}}
* [[Presidential Council (Benin)|Presidential Council]]
** [[Hubert Maga|Maga]]
** [[Justin Ahomadégbé-Tomêtin|Ahomadégbé-Tomêtin]]
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]{{sup|†}}
| group2 = People's Republic of Benin<br />(1975–1990)
| list2 =
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
| group3 = Republic of Benin<br />(1990–present)
| list3 =
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
* [[Nicéphore Soglo|N. Soglo]]
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
* [[Thomas Boni Yayi|Boni]]
* [[Patrice Talon|Talon]]
* [[Romuald Wadagni|Wadagni]]
| below =
* {{sup|†}} Military
* {{sup|*}} Interim
}}
<noinclude>
{{navbox documentation}}
[[Category:Benin political leader navigational boxes]]
[[Category:Benin politics and government templates]]
</noinclude>
8wky95btv0i3wg9rvwg0p91gmi5pg44
13009588
13009587
2026-04-20T15:00:44Z
Ghaly
11
1 تعديل من [[:en:Template:Presidents_of_Benin]]
13009587
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
| name = Presidents of Benin
| title = [[President of Benin|Presidents of Benin]]
| state = {{{state|autocollapse}}}
| bodyclass = hlist
| above =
* [[List of presidents of Benin]]
| group1 = Republic of Dahomey<br />(1960–1975)
| list1 =
* [[Hubert Maga|Maga]]
* [[Christophe Soglo|C. Soglo]]{{sup|†}}
* [[Sourou-Migan Apithy|Apithy]]
* [[Justin Ahomadégbé-Tomêtin|Ahomadégbé-Tomêtin]]{{sup|*}}
* [[Tahirou Congacou|Congacou]]{{sup|*}}
* [[Christophe Soglo|C. Soglo]]{{sup|†}}
* [[Jean-Baptiste Hachème|Hachème]]{{sup|†}}
* [[Maurice Kouandété|Kouandété]]{{sup|†}}
* [[Alphonse Alley|Alley]]{{sup|†}}
* [[Émile Derlin Zinsou|Zinsou]]
* [[Maurice Kouandété|Kouandété]]{{sup|†}}
* [[Paul-Émile de Souza|de Souza]]{{sup|†}}
* [[Presidential Council (Benin)|Presidential Council]]
** [[Hubert Maga|Maga]]
** [[Justin Ahomadégbé-Tomêtin|Ahomadégbé-Tomêtin]]
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]{{sup|†}}
| group2 = People's Republic of Benin<br />(1975–1990)
| list2 =
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
| group3 = Republic of Benin<br />(1990–present)
| list3 =
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
* [[Nicéphore Soglo|N. Soglo]]
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
* [[Thomas Boni Yayi|Boni]]
* [[Patrice Talon|Talon]]
* [[Romuald Wadagni|Wadagni]]
| below =
* {{sup|†}} Military
* {{sup|*}} Interim
}}
<noinclude>
{{navbox documentation}}
[[Category:Benin political leader navigational boxes]]
[[Category:Benin politics and government templates]]
</noinclude>
8wky95btv0i3wg9rvwg0p91gmi5pg44
13009591
13009588
2026-04-20T15:03:35Z
GhalyBot
863
/* top */ تعديل و تمصير، غير: ← (3)
13009591
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
| name = Presidents of Benin
| title = [[President of Benin|Presidents of Benin]]
| state = {{{state|autocollapse}}}
| bodyclass = hlist
| above =
* [[List of presidents of Benin]]
| group1 = Republic of Dahomey<br />(1960–1975)
| list1 =
* [[Hubert Maga|Maga]]
* [[Christophe Soglo|C. Soglo]]{{sup|†}}
* [[Sourou-Migan Apithy|Apithy]]
* [[Justin Ahomadégbé-Tomêtin|Ahomadégbé-Tomêtin]]{{sup|*}}
* [[Tahirou Congacou|Congacou]]{{sup|*}}
* [[Christophe Soglo|C. Soglo]]{{sup|†}}
* [[Jean-Baptiste Hachème|Hachème]]{{sup|†}}
* [[Maurice Kouandété|Kouandété]]{{sup|†}}
* [[Alphonse Alley|Alley]]{{sup|†}}
* [[Émile Derlin Zinsou|Zinsou]]
* [[Maurice Kouandété|Kouandété]]{{sup|†}}
* [[Paul-Émile de Souza|de Souza]]{{sup|†}}
* [[Presidential Council (Benin)|Presidential Council]]
** [[Hubert Maga|Maga]]
** [[Justin Ahomadégbé-Tomêtin|Ahomadégbé-Tomêtin]]
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]{{sup|†}}
| group2 = People's Republic of Benin<br />(1975–1990)
| list2 =
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
| group3 = Republic of Benin<br />(1990–present)
| list3 =
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
* [[Nicéphore Soglo|N. Soglo]]
* [[Mathieu Kérékou|Kérékou]]
* [[Thomas Boni Yayi|Boni]]
* [[Patrice Talon|Talon]]
* [[Romuald Wadagni|Wadagni]]
| below =
* {{sup|†}} Military
* {{sup|*}} Interim
}}
<noinclude>
{{navbox documentation}}
[[Category:Benin political leader navigational boxes]]
[[Category:Benin politics and government templates]]
</noinclude>
b6hikjyvfimuy49y1gyyt7de62ua6f4
President of Benin
0
2295517
13009597
2026-04-20T15:04:36Z
Ghaly
11
تعديل
13009597
wikitext
text/x-wiki
#تحويل [[رئيس بنين]]
oi0ovmw4svf9gsq0dslh178d0qh4y40
اضطراب نفسى
0
2295518
13009603
2026-04-20T15:11:28Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1349831902|Mental disorder]]"
13009603
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسي''' ، ويُشار إليه أيضاً '''بالمرض النفسي''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكي أو عقلي يُسبب ضيقاً شديداً أو خلل في الأداء الشخصي. <ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسي باضطراب ذي دلالة سريرية في إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفي أو سلوكه، غالباً في [[مجتمع|سياق اجتماعي]] . <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref> <ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> قد تحدثا لاضطرابات هذه على شكل نوبات منفردة، أو قد تكون مستمرة، أو قد تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع عديدة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها وأعراضها اختلافاً كبيراً بين الاضطرابات المختلفة. <ref name="WHO2018" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> يُعد الاضطراب النفسي أحد جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالباً ما تكون غير واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. وقد ترتبط هذه الاضطرابات بمناطق أو وظائف معينة في الدماغ. وعادةً ما يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائي الصحة النفسية ، مثل الأخصائي النفسي السريري ، أو الطبيب النفسي ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائي الاجتماعي السريري ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، ولكن غالباً بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغي مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، فضلاً عن الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص. <ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
== انظر أيضاً ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية في وسائل الإعلام
** الاضطرابات النفسية في الأفلام
** المرض العقلي في الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر}}
== روابط خارجية ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطني للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
4n5cqx7x1x68eg4xjbaetsw1lk9n9gr
13009604
13009603
2026-04-20T15:11:52Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: عديد ← كتير، {{مصادر}} ← {{مصادر|30em}}، == روابط خارجية == ← == لينكات برانيه ==، ولكن ← لكن ، أحد ← واحد من ، وقد ← و ، أيضاً ← كمان (2)، انظر كمان ← شوف كمان، غير واضح ← مش واضح، هذه ← دى (2)، وظائف ← وظايف، قد تكون ← ممكن تكون (2)، وسائل ← وسايل، يُعد ← بيعتبر، إليه ← ليه ، ي]] ← ى]]، مثل ← زى ، وأ ← و أ، قاً ← ق، فاً ← ف، باً ← ب (3)، راً ← ر، عادةً ← فى العاده، فضلاً عن ← و، فى العاده ما ← فى العاده ، ي''' ← ى''' (2)، ي. ← ى.، قد تحدث ← ممكن تح...
13009604
wikitext
text/x-wiki
{{ويكى|تاريخ=ابريل 2026}}
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسى''' ، ويُشار ليه كمان '''بالمرض النفسى''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكى أو عقلى يُسبب ضيق شديداً أو خلل فى الأداء الشخصى.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسى باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفى أو سلوكه، غالب فى [[مجتمع|سياق اجتماعى]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref><ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> ممكن تحصلا لاضطرابات دى على شكل نوبات منفردة، أو ممكن تكون مستمرة، أو ممكن تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع كتيرة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها و أعراضها اختلاف كبير بين الاضطرابات المختلفة.<ref name="WHO2018" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> بيعتبرالاضطراب النفسى واحد من جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالب ما تكون مش واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. و ترتبط دى الاضطرابات بمناطق أو وظايف معينة فى الدماغ. وفى العاده يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائى الصحة النفسية ، زى الأخصائى النفسى الاكلينكى ، أو الطبيب النفسى ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائى الاجتماعى الاكلينكى ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، لكن غالب بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغى مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، و الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص.<ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
== شوف كمان ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية فى وسايل الإعلام
** الاضطرابات النفسية فى الأفلام
** المرض العقلى فى الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطنى للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
sslnf71u4b4961wxm0qfpkq24ayketo
13009605
13009604
2026-04-20T15:11:56Z
GhalyBot
863
/* top */ تعديل و تمصير، غير: وفى ← و فى، شال: {{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}، زود وسم [[قالب:يتيمه|يتيمه]]
13009605
wikitext
text/x-wiki
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{ويكى|تاريخ=ابريل 2026}}
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسى''' ، ويُشار ليه كمان '''بالمرض النفسى''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكى أو عقلى يُسبب ضيق شديداً أو خلل فى الأداء الشخصى.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسى باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفى أو سلوكه، غالب فى [[مجتمع|سياق اجتماعى]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref><ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> ممكن تحصلا لاضطرابات دى على شكل نوبات منفردة، أو ممكن تكون مستمرة، أو ممكن تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع كتيرة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها و أعراضها اختلاف كبير بين الاضطرابات المختلفة.<ref name="WHO2018" /><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> بيعتبرالاضطراب النفسى واحد من جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالب ما تكون مش واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. و ترتبط دى الاضطرابات بمناطق أو وظايف معينة فى الدماغ. و فى العاده يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائى الصحة النفسية ، زى الأخصائى النفسى الاكلينكى ، أو الطبيب النفسى ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائى الاجتماعى الاكلينكى ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، لكن غالب بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغى مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، و الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص.<ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
== شوف كمان ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية فى وسايل الإعلام
** الاضطرابات النفسية فى الأفلام
** المرض العقلى فى الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطنى للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
g3d0xde13eu9qz3wh00m452p0ck1r5x
13009606
13009605
2026-04-20T15:18:38Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1349831902|Mental disorder]]"
13009606
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسي''' ، ويُشار إليه أيضاً '''بالمرض النفسي''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكي أو عقلي يُسبب ضيقاً شديداً أو خلل في الأداء الشخصي. <ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسي باضطراب ذي دلالة سريرية في إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفي أو سلوكه، غالباً في [[مجتمع|سياق اجتماعي]] . <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref> <ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> قد تحدثا لاضطرابات هذه على شكل نوبات منفردة، أو قد تكون مستمرة، أو قد تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع عديدة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها وأعراضها اختلافاً كبيراً بين الاضطرابات المختلفة. <ref name="WHO2018" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> يُعد الاضطراب النفسي أحد جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالباً ما تكون غير واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. وقد ترتبط هذه الاضطرابات بمناطق أو وظائف معينة في الدماغ. وعادةً ما يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائي الصحة النفسية ، مثل الأخصائي النفسي السريري ، أو الطبيب النفسي ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائي الاجتماعي السريري ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، ولكن غالباً بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغي مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، فضلاً عن الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص. <ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية عادةً تُقدَّم في مستشفيات الطب النفسي ، أو العيادات الخارجية ، أو في المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون في الصحة النفسية. تشمل خيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسي]] أو الأدوية النفسية ، بينما تُعدّ تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية خيارات أخرى. في حالات نادرة، قد يُلجأ إلى الاحتجاز أو العلاج القسري. وقد أثبتت برامج الوقاية فعاليتها في الحدّ من الاكتئاب. <ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> <ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> في عام 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، الذي يصيب حوالي 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، الذي يصيب حوالي 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائي القطب]] ، الذي يصيب حوالي 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، التي تصيب حوالي 20 يُعاني ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبي . <ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> تشمل هذه الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، والإعاقة الذهنية ، والتي تبدأ أعراضها في مراحل مبكرة من النمو. <ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> <ref name="WHO2018" /> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة وإعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية، مما يدفع العديد من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] إلى السعي لزيادة الوعي بها ومواجهة الإقصاء الاجتماعي .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمي الخدمات والأفراد الذين قد يتم تشخيصهم. ولكي تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، يجب أن تُسبب خللاً وظيفياً. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق السريرية الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، بينما يُستخدم مصطلح "المرض" أيضاً بشكل شائع. وقد لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أي ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعني بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة عام 1994، يُعرَّف الاضطراب النفسي بأنه متلازمة أو نمط نفسي يرتبط بالضيق (مثلاً، من خلال عرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف في واحد أو أكثر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب في فقدان كبير للاستقلالية؛ ومع ذلك، فإنه يستثني الاستجابات الطبيعية مثل الحزن على فقدان أحد الأحباء، كما يستثني السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفي لدى الفرد. <ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصي ''والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' يُشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر إلى تعريف إجرائي موحد يشمل جميع الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد في التعريفات الطبية، بما في ذلك علم الأمراض، والأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، وأن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسبًا في بعض الأحيان، وآخر في أحيان أخرى، وذلك بحسب الحالة. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> في عام 2013، الجمعية الأمريكية للأطباء النفسيين (APA) أعادت تعريف الاضطرابات النفسية في الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذي دلالة سريرية في الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك لدى الفرد، مما يعكس خللاً في العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية التي تقوم عليها الوظائف العقلية". <ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولي للأمراض، الإصدار الحادي عشر (ICD-11) ، تعريفاً مشابهاً جداً. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة إلى اضطراب نفسي. <ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم يُعرَّف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريفًا رسميًا من خلال نظام تشخيص طبي مثل الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولي للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان تقريبًا عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية. <ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> على الرغم من عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأي عامة الناس إلى أن المصطلح يشير إلى اضطراب تفاعلي حاد ومحدد المدة يتضمن أعراضًا مثل القلق أو الاكتئاب، وعادةً ما يكون سببه ضغوطات خارجية. <ref name="Rapport" /> يشير العديد من خبراء الصحة اليوم إلى الانهيار العصبي على أنه ''أزمة صحية نفسية'' . <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبي ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض إلى العودة إلى المفهوم القديم للمرض العصبي. في ''كتابه "كيف أصبح الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسي وتاريخ الطب:
{{blockquote|We have had nervous illness for centuries. When you are too nervous to function ... it is a nervous breakdown. But that term has vanished from medicine, although not from the way we speak.... The nervous patients of yesteryear are the depressives of today. That is the bad news.... There is a deeper illness that drives depression and the symptoms of mood. We can call this deeper illness something else, or invent a neologism, but we need to get the discussion off depression and onto this deeper disorder in the brain and body. That is the point.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0 }}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== انظر أيضاً ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية في وسائل الإعلام
** الاضطرابات النفسية في الأفلام
** المرض العقلي في الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر}}
== روابط خارجية ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطني للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
ti4sl3f1ae8iuol06dlm4wy7chpfiys
13009607
13009606
2026-04-20T15:18:55Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: الذين ← اللى ، الذي ← اللى (3)، في عام ← سنة (2)، التي ← اللى (2)، والتي ← اللى ، عادةً ← فى العاده ، يجب أن ← لازم ، أحيان ← ساعات ، أكثر ← اكتر ، عديد ← كتير (3)، جميع ← كل ، {{مصادر}} ← {{مصادر|30em}}، == روابط خارجية == ← == لينكات برانيه ==، ولكن ← لكن ، على الرغم من ← رغم ، لدى ← عند (2)، بها ← بيها ، أصبح ← بقا ، أحد ← واحد من (2)، ومع ذلك ← بس، عادت ← رجعت ، وقد ← و (3)، بينما ← فى الوقت نفسه (2)، أيضاً ←...
13009607
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسى''' ، ويُشار ليه كمان '''بالمرض النفسى''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكى أو عقلى يُسبب ضيق شديداً أو خلل فى الأداء الشخصى.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسى باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفى أو سلوكه، غالب فى [[مجتمع|سياق اجتماعى]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref><ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> ممكن تحصلا لاضطرابات دى على شكل نوبات منفردة، أو ممكن تكون مستمرة، أو ممكن تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع كتيرة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها و أعراضها اختلاف كبير بين الاضطرابات المختلفة.<ref name="WHO20182"/><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> بيعتبرالاضطراب النفسى واحد من جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالب ما تكون مش واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. و ترتبط دى الاضطرابات بمناطق أو وظايف معينة فى الدماغ. وفى العاده يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائى الصحة النفسية ، زى الأخصائى النفسى الاكلينكى ، أو الطبيب النفسى ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائى الاجتماعى الاكلينكى ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، لكن غالب بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغى مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، و الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص.<ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية فى العاده بتتقدم فى مستشفيات الطب النفسى ، أو العيادات الخارجية ، أو فى المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون فى الصحة النفسية. بتشمل اختيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسى]] أو الأدوية النفسية ، فى الوقت نفسه تعتبر تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية اختيارات تانيه. فى حالات نادرة، قد يُلجأ لالاحتجاز أو العلاج القسرى. و أثبتت برامج الوقاية فعاليتها فى الحدّ من الاكتئاب.<ref name="WHO20182"/><ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> سنة 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، اللى يصيب حوالى 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، اللى يصيب حوالى 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائى القطب]] ، اللى يصيب حوالى 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، اللى تصيب حوالى 20 يُعانى ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبى .<ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> بتشمل دى الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، و الإعاقة الذهنية ، اللى تبتدى أعراضها فى مراحل مبكرة من النمو.<ref name="WHO20182"/><ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة و إعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية،و ده يدفع كتير من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] لالسعى لزيادة الوعى بيها ومواجهة الإقصاء الاجتماعى .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمى الخدمات و الأفراد اللى قد يتم تشخيصهم. ولكى تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، لازم تُسبب خلل وظيفى.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق الاكلينيكيه الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، فى الوقت نفسه بيستخدم مصطلح "المرض" كمان بشكل شائع. و لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أى ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعنى بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة سنة 1994، بييتعرف الاضطراب النفسى بأنه متلازمة أو نمط نفسى يرتبط بالضيق (مثل، بعرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف فى واحد أو اكتر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب فى فقدان كبير للاستقلالية؛ بس، فإنه يستثنى الاستجابات الطبيعية زى الحزن على فقدان واحد من الأحباء، كما يستثنى السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفى عند الفرد.<ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصى ''والإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' بيشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر لتعريف إجرائى موحد يشمل كل الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد فى التعريفات الطبية، بما فيها علم الأمراض، و الأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، و أن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسب فى بعض الأحيان، وآخر فى ساعات تانيه، و ده بحسب الحالة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> سنة 2013، الجمعية الامريكانيه للأطباء النفسيين (APA) أرجعت تعريف الاضطرابات النفسية فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك عند الفرد،و ده يعكس خلل فى العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية اللى تقوم عليها الوظايف العقلية".<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولى للأمراض، الإصدار الحداشر (ICD-11) ، تعريف مشابهاً جداً.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة لاضطراب نفسى.<ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم بييتعرف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريف رسمى بنظام تشخيص طبى زى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولى للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان بالتقريب عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية.<ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> رغم عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأى عامة الناس لأن المصطلح يشير لاضطراب تفاعلى حاد ومحدد المدة يتضمن أعراض زى القلق أو الاكتئاب، وفى العاده يكون سببه ضغوطات خارجية.<ref name="Rapport" /> يشير كتير من خبراء الصحة اليوم لالانهيار العصبى على أنه ''أزمة صحية نفسية'' .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبى ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض لالعودة لالمفهوم القديم للمرض العصبى. فى ''كتابه "كيف بقا الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسى وتاريخ الطب:
{{blockquote|We have had nervous illness for centuries. When you are too nervous to function ... it is a nervous breakdown. But that term has vanished from medicine, although not from the way we speak.... The nervous patients of yesteryear are the depressives of today. That is the bad news.... There is a deeper illness that drives depression and the symptoms of mood. We can call this deeper illness something else, or invent a neologism, but we need to get the discussion off depression and onto this deeper disorder in the brain and body. That is the point.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0}}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== شوف كمان ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية فى وسايل الإعلام
** الاضطرابات النفسية فى الأفلام
** المرض العقلى فى الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطنى للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
n7x3cqnrn5l72fpm7ral2ddq6elk1v8
13009608
13009607
2026-04-20T15:29:28Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1349831902|Mental disorder]]"
13009608
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسي''' ، ويُشار إليه أيضاً '''بالمرض النفسي''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكي أو عقلي يُسبب ضيقاً شديداً أو خلل في الأداء الشخصي. <ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسي باضطراب ذي دلالة سريرية في إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفي أو سلوكه، غالباً في [[مجتمع|سياق اجتماعي]] . <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref> <ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> قد تحدثا لاضطرابات هذه على شكل نوبات منفردة، أو قد تكون مستمرة، أو قد تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع عديدة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها وأعراضها اختلافاً كبيراً بين الاضطرابات المختلفة. <ref name="WHO2018" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> يُعد الاضطراب النفسي أحد جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالباً ما تكون غير واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. وقد ترتبط هذه الاضطرابات بمناطق أو وظائف معينة في الدماغ. وعادةً ما يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائي الصحة النفسية ، مثل الأخصائي النفسي السريري ، أو الطبيب النفسي ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائي الاجتماعي السريري ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، ولكن غالباً بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغي مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، فضلاً عن الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص. <ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية عادةً تُقدَّم في مستشفيات الطب النفسي ، أو العيادات الخارجية ، أو في المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون في الصحة النفسية. تشمل خيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسي]] أو الأدوية النفسية ، بينما تُعدّ تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية خيارات أخرى. في حالات نادرة، قد يُلجأ إلى الاحتجاز أو العلاج القسري. وقد أثبتت برامج الوقاية فعاليتها في الحدّ من الاكتئاب. <ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> <ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> في عام 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، الذي يصيب حوالي 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، الذي يصيب حوالي 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائي القطب]] ، الذي يصيب حوالي 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، التي تصيب حوالي 20 يُعاني ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبي . <ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> تشمل هذه الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، والإعاقة الذهنية ، والتي تبدأ أعراضها في مراحل مبكرة من النمو. <ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> <ref name="WHO2018" /> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة وإعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية، مما يدفع العديد من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] إلى السعي لزيادة الوعي بها ومواجهة الإقصاء الاجتماعي .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمي الخدمات والأفراد الذين قد يتم تشخيصهم. ولكي تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، يجب أن تُسبب خللاً وظيفياً. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق السريرية الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، بينما يُستخدم مصطلح "المرض" أيضاً بشكل شائع. وقد لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أي ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعني بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة عام 1994، يُعرَّف الاضطراب النفسي بأنه متلازمة أو نمط نفسي يرتبط بالضيق (مثلاً، من خلال عرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف في واحد أو أكثر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب في فقدان كبير للاستقلالية؛ ومع ذلك، فإنه يستثني الاستجابات الطبيعية مثل الحزن على فقدان أحد الأحباء، كما يستثني السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفي لدى الفرد. <ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصي ''والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' يُشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر إلى تعريف إجرائي موحد يشمل جميع الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد في التعريفات الطبية، بما في ذلك علم الأمراض، والأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، وأن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسبًا في بعض الأحيان، وآخر في أحيان أخرى، وذلك بحسب الحالة. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> في عام 2013، الجمعية الأمريكية للأطباء النفسيين (APA) أعادت تعريف الاضطرابات النفسية في الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذي دلالة سريرية في الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك لدى الفرد، مما يعكس خللاً في العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية التي تقوم عليها الوظائف العقلية". <ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولي للأمراض، الإصدار الحادي عشر (ICD-11) ، تعريفاً مشابهاً جداً. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة إلى اضطراب نفسي. <ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم يُعرَّف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريفًا رسميًا من خلال نظام تشخيص طبي مثل الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولي للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان تقريبًا عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية. <ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> على الرغم من عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأي عامة الناس إلى أن المصطلح يشير إلى اضطراب تفاعلي حاد ومحدد المدة يتضمن أعراضًا مثل القلق أو الاكتئاب، وعادةً ما يكون سببه ضغوطات خارجية. <ref name="Rapport" /> يشير العديد من خبراء الصحة اليوم إلى الانهيار العصبي على أنه ''أزمة صحية نفسية'' . <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبي ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض إلى العودة إلى المفهوم القديم للمرض العصبي. في ''كتابه "كيف أصبح الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسي وتاريخ الطب:
{{blockquote|عرفنا الأمراض العصبية لقرون. عندما يُصبح المرء متوتر لدرجة تعجزه عن القيام بمهامه... يُطلق على ذلك الانهيار العصبي. لكن هذا المصطلح اختفى من الطب، وإن لم يختفِ من لغتنا... مرضى الأعصاب في الماضي هم مرضى الاكتئاب اليوم. هذه هي الحقيقة المُرة... هناك مرض أعمق يُسبب الاكتئاب وأعراض تقلبات المزاج. يُمكننا تسمية هذا المرض الأعمق باسم آخر، أو ابتكار مصطلح جديد، لكن علينا تحويل النقاش من الاكتئاب إلى هذا الاضطراب الأعمق في الدماغ والجسم. هذه هي النقطة الأساسية.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0 }}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== تصنيفات ==
نظامين راسخين حاليًا على نطاق واسع لتصنيف الاضطرابات العقلية:
* ''التصنيف الدولي للأمراض'' الصادر عن منظمة الصحة العالمية. أحدث إصدار هو ICD-11 ، والذي دخل حيز التنفيذ منذ 1 يناير 2022. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الوصول=2022-08-13|صحيفة=icd.who.int|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref> التصنيف الدولي للأمراض هو نظام تصنيف طبي واسع النطاق؛ يتم تضمين الاضطرابات العقلية في ''الفصل 06: الاضطرابات العقلية أو السلوكية أو العصبية النمائية'' ( 06 ).
* ''الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات العقلية'' الذي أصدرته الجمعية الأمريكية للطب النفسي منذ عام 1952. أحدث إصدار هو ''الإصدار الخامس، مراجعة النص'' ( DSM-5-TR )، والذي صدر في عام 2022. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=About DSM-5-TR|مسار=https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm/about-dsm|تاريخ-الوصول=2025-06-28|صحيفة=www.psychiatry.org|لغة=en}}</ref>
== إدارة ==
{{Main|Treatment of mental disorders|Services for mental disorders|Mental health professional}}
[[ملف:Tornow_Pritzhagen_10.jpg|تصغير|تم فصل "هاوس تورنو آم سي" (المنزل الريفي السابق) في ألمانيا منذ عام 1912 إلى مدرسة للتربية الخاصة وفندق مع تدريب متكامل على العمل/الوظيفة وإعادة التأهيل للأشخاص الذين يعانون من اضطرابات عقلية.]]
العلاج والدعم للاضطرابات النفسية يُقدَّم في المستشفيات النفسية والعيادات أو من خلال مجموعة من خدمات الصحة النفسية المجتمعية . وفي بعض البلدان، تعتمد هذه الخدمات بشكل متزايد على نهج التعافي ، الذي يهدف إلى دعم الأفراد في رحلتهم الشخصية نحو تحقيق الحياة التي يرغبون بها.
أنواع العلاج تتنوع ، ويعتمد اختيار العلاج الأنسب على نوع الاضطراب والحالة الفردية. وقد وُجد أن العديد من الوسائل تُفيد بعض الأشخاص على الأقل، وقد يلعب تأثير [[علاج وهمى|الدواء الوهمي]] دورًا في أي تدخل علاجي أو دوائي. في حالات نادرة، قد يُعالج الأفراد رغماً عن إرادتهم، مما قد يُسبب صعوبات خاصة تبعًا لكيفية تنفيذ العلاج وتصوره. لا يبدو أن للعلاج الإلزامي في المجتمع فرقًا كبيرًا عن العلاج غير الإلزامي، باستثناء ربما تقليل التعرض للإيذاء. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Compulsory community and involuntary outpatient treatment for people with severe mental disorders|صحيفة=The Cochrane Database of Systematic Reviews|vauthors=Kisely SR, Campbell LA, O'Reilly R|تاريخ=March 2017|المجلد=3|العدد=6|ببمد_سنترال=4393705|pmid=28303578|دوي=10.1002/14651858.CD004408.pub5}}</ref>
=== نمط الحياة ===
استراتيجيات تغيير نمط الحياة، بما في ذلك التغييرات الغذائية وممارسة الرياضة والإقلاع عن التدخين، قد تكون مفيدة. <ref name="Jacka2017" /> <ref name="SarrisLogan2015">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional medicine as mainstream in psychiatry|صحيفة=The Lancet. Psychiatry|مسار=https://figshare.com/articles/journal_contribution/20912431|إظهار-المؤلفين=6|vauthors=Sarris J, Logan AC, Akbaraly TN, Amminger GP, Balanzá-Martínez V, Freeman MP, Hibbeln J, Matsuoka Y, Mischoulon D, Mizoue T, Nanri A, Nishi D, Ramsey D, Rucklidge JJ, Sanchez-Villegas A, Scholey A, Su KP, Jacka FN|تاريخ=March 2015|النوع=Review|المجلد=2|العدد=3|صفحات=271–4|pmid=26359904|دوي=10.1016/S2215-0366(14)00051-0}}</ref> <ref name="MarxMoseley2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional psychiatry: the present state of the evidence|صحيفة=The Proceedings of the Nutrition Society|vauthors=Marx W, Moseley G, Berk M, Jacka F|تاريخ=November 2017|النوع=Review|المجلد=76|العدد=4|صفحات=427–436|hdl-access=free|hdl=10536/DRO/DU:30108896|pmid=28942748|دوي=10.1017/S0029665117002026|doi-access=free}}</ref>
=== مُعَالَجَة ===
يوجد أيضاً طيف واسع من [[علاج نفسى|المعالجين النفسيين]] (بما في ذلك المعالجين الأسريين )، والمستشارين ، والمتخصصين في الصحة العامة . إضافةً إلى ذلك، توجد أدوار دعم الأقران حيث تُعدّ التجربة الشخصية في قضايا مماثلة المصدر الرئيسي للخبرة. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=National estimates for mental health mutual support groups, self-help organizations, and consumer-operated services|صحيفة=Administration and Policy in Mental Health|مسار=http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|vauthors=Goldstrom ID, Campbell J, Rogers JA, Lambert DB, Blacklow B, Henderson MJ, Manderscheid RW|تاريخ=January 2006|المجلد=33|العدد=1|صفحات=92–103|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200803210238/http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|تاريخ-الأرشيف=3 August 2020|تاريخ-الوصول=25 October 2017|pmid=16240075|دوي=10.1007/s10488-005-0019-x}}</ref> <ref>The Joseph Rowntree Foundation (1998) [http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp The experiences of mental health service users as mental health professionals] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20070928073754/http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp|date=28 September 2007}}</ref> <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=User/consumer involvement in mental health service delivery|صحيفة=Epidemiologia e Psichiatria Sociale|vauthors=Chamberlin J|سنة=2011|المجلد=14|العدد=1|صفحات=10–4|s2cid=22521457|pmid=15792289|دوي=10.1017/S1121189X00001871}}</ref> <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Beliefs about using consumer consultants in inpatient psychiatric units|صحيفة=International Journal of Mental Health Nursing|vauthors=McCann TV, Baird J, Clark E, Lu S|تاريخ=December 2006|المجلد=15|العدد=4|صفحات=258–65|pmid=17064322|دوي=10.1111/j.1447-0349.2006.00432.x}}</ref>
[[علاج نفسى|العلاج النفسي]] خيارًا رئيسيًا للعديد من الاضطرابات النفسية، وله أنواع رئيسية متعددة. يُستخدم العلاج السلوكي المعرفي على نطاق واسع، ويرتكز على تعديل أنماط التفكير والسلوك المرتبطة باضطراب معين. تشمل العلاجات النفسية الأخرى العلاج السلوكي الجدلي والعلاج النفسي التفاعلي . [[تحليل نفسى|أما التحليل النفسي]] ، الذي يُعنى بالصراعات النفسية الكامنة وآليات الدفاع، فقد كان ولا يزال يُمارس على نطاق واسع. يُستخدم أحيانًا العلاج النظامي أو العلاج الأسري، الذي يُعنى بشبكة من الأشخاص المقربين بالإضافة إلى الفرد نفسه.
بعض العلاجات النفسية تعتمد على منهج إنساني . وهناك العديد من العلاجات المتخصصة المستخدمة لاضطرابات معينة، والتي قد تكون فروعًا أو مزيجًا من الأنواع المذكورة أعلاه. غالبًا ما يستخدم أخصائيو الصحة النفسية منهجًا انتقائيًا أو تكامليًا . وقد يعتمد الكثير على العلاقة العلاجية ، وقد تنشأ مشكلات تتعلق بالثقة والسرية والتفاعل .
=== دوا ===
العلاج الدوائي النفسي اختيار رئيسي لعديد من الاضطرابات النفسية، ينقسم إلى عدة مجموعات رئيسية. مضادات الاكتئاب تُستخدم لعلاج الاكتئاب السريري ، وكذلك لعلاج القلق ومجموعة من الاضطرابات الأخرى. تُستخدم مضادات القلق (بما في ذلك المهدئات ) لعلاج اضطرابات القلق والمشاكل المرتبطة بها مثل الأرق. تُستخدم مثبتات المزاج بشكل أساسي في علاج اضطراب ثنائي القطب. تُستخدم مضادات الذهان لعلاج الاضطرابات الذهانية، ولا سيما [[شيزوفرينيا|الأعراض الإيجابية في الفصام]] ، كما يتزايد استخدامها لعلاج مجموعة من الاضطرابات الأخرى. تُستخدم المنبهات بشكل شائع، وخاصة لعلاج اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health Medications|مسار=https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الوصول=6 May 2019|صحيفة=National Institute of Mental Health|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190406082433/https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الأرشيف=6 April 2019|url-status=live}}</ref>
== انظر أيضاً ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية في وسائل الإعلام
** الاضطرابات النفسية في الأفلام
** المرض العقلي في الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر}}
== روابط خارجية ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطني للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
656a63cwg6mypu1upu40gyczlanjsfa
13009609
13009608
2026-04-20T15:29:37Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: الذين ← اللى (2)، عندما ← لما ، الذي ← اللى (7)، في عام ← سنة (3)، منذ ← من (3)، التي ← اللى (3)، والذي ← اللى (2)، وكذلك ← كمان ، والتي ← اللى (2)، عادةً ← فى العاده ، ربما ← يمكن ، حاليًا ← الايام دى ، يجب أن ← لازم ، أحيان ← ساعات ، غالبًا ← فى الغالب ، من عام ← من سنة (2)، كبيرًا ← كبير ، أكثر ← اكتر ، هي ← هيا (2)، عديد ← كتير (7)، جميع ← كل ، {{مصادر}} ← {{مصادر|30em}}، == روابط خارجية == ← == لينكات ب...
13009609
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسى''' ، ويُشار ليه كمان '''بالمرض النفسى''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكى أو عقلى يُسبب ضيق شديداً أو خلل فى الأداء الشخصى.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسى باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفى أو سلوكه، غالب فى [[مجتمع|سياق اجتماعى]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref><ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> ممكن تحصلا لاضطرابات دى على شكل نوبات منفردة، أو ممكن تكون مستمرة، أو ممكن تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع كتيرة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها و أعراضها اختلاف كبير بين الاضطرابات المختلفة.<ref name="WHO20182"/><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> بيعتبرالاضطراب النفسى واحد من جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالب ما تكون مش واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. و ترتبط دى الاضطرابات بمناطق أو وظايف معينة فى الدماغ. وفى العاده يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائى الصحة النفسية ، زى الأخصائى النفسى الاكلينكى ، أو الطبيب النفسى ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائى الاجتماعى الاكلينكى ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، لكن غالب بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغى مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، و الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص.<ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية فى العاده بتتقدم فى مستشفيات الطب النفسى ، أو العيادات الخارجية ، أو فى المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون فى الصحة النفسية. بتشمل اختيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسى]] أو الأدوية النفسية ، فى الوقت نفسه تعتبر تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية اختيارات تانيه. فى حالات نادرة، قد يُلجأ لالاحتجاز أو العلاج القسرى. و أثبتت برامج الوقاية فعاليتها فى الحدّ من الاكتئاب.<ref name="WHO20182"/><ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> سنة 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، اللى يصيب حوالى 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، اللى يصيب حوالى 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائى القطب]] ، اللى يصيب حوالى 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، اللى تصيب حوالى 20 يُعانى ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبى .<ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> بتشمل دى الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، و الإعاقة الذهنية ، اللى تبتدى أعراضها فى مراحل مبكرة من النمو.<ref name="WHO20182"/><ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة و إعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية،و ده يدفع كتير من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] لالسعى لزيادة الوعى بيها ومواجهة الإقصاء الاجتماعى .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمى الخدمات و الأفراد اللى قد يتم تشخيصهم. ولكى تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، لازم تُسبب خلل وظيفى.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق الاكلينيكيه الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، فى الوقت نفسه بيستخدم مصطلح "المرض" كمان بشكل شائع. و لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أى ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعنى بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة سنة 1994، بييتعرف الاضطراب النفسى بأنه متلازمة أو نمط نفسى يرتبط بالضيق (مثل، بعرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف فى واحد أو اكتر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب فى فقدان كبير للاستقلالية؛ بس، فإنه يستثنى الاستجابات الطبيعية زى الحزن على فقدان واحد من الأحباء، كما يستثنى السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفى عند الفرد.<ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصى ''والإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' بيشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر لتعريف إجرائى موحد يشمل كل الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد فى التعريفات الطبية، بما فيها علم الأمراض، و الأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، و أن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسب فى بعض الأحيان، وآخر فى ساعات تانيه، و ده بحسب الحالة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> سنة 2013، الجمعية الامريكانيه للأطباء النفسيين (APA) أرجعت تعريف الاضطرابات النفسية فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك عند الفرد،و ده يعكس خلل فى العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية اللى تقوم عليها الوظايف العقلية".<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولى للأمراض، الإصدار الحداشر (ICD-11) ، تعريف مشابهاً جداً.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة لاضطراب نفسى.<ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم بييتعرف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريف رسمى بنظام تشخيص طبى زى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولى للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان بالتقريب عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية.<ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> رغم عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأى عامة الناس لأن المصطلح يشير لاضطراب تفاعلى حاد ومحدد المدة يتضمن أعراض زى القلق أو الاكتئاب، وفى العاده يكون سببه ضغوطات خارجية.<ref name="Rapport" /> يشير كتير من خبراء الصحة اليوم لالانهيار العصبى على أنه ''أزمة صحية نفسية'' .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبى ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض لالعودة لالمفهوم القديم للمرض العصبى. فى ''كتابه "كيف بقا الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسى وتاريخ الطب:
{{blockquote|عرفنا الأمراض العصبية لقرون. لما بيكون المرء متوتر لدرجة تعجزه عن القيام بمهامه... بيتقال على ذلك الانهيار العصبى. لكن المصطلح ده اختفى من الطب، و إن لم يختفِ من لغتنا... مرضى الأعصاب زمان هم مرضى الاكتئاب اليوم. دى هيا الحقيقة المُرة... هناك مرض أعمق يُسبب الاكتئاب و أعراض تقلبات المزاج. يُمكننا تسمية ده المرض الأعمق باسم آخر، أو ابتكار مصطلح جديد، لكن علينا تحويل النقاش من الاكتئاب لده الاضطراب الأعمق فى الدماغ والجسم. دى هيا النقطة الأساسية.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0}}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== تصنيفات ==
نظامين راسخين الايام دى على نطاق واسع لتصنيف الاضطرابات العقلية:
* ''التصنيف الدولى للأمراض'' الصادر عن منظمة الصحة العالمية. أحدث إصدار هو ICD-11 ، اللى دخل التنفيذ من 1 يناير 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الوصول=2022-08-13|صحيفة=icd.who.int|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref> التصنيف الدولى للأمراض هو نظام تصنيف طبى واسع النطاق؛ يتم تضمين الاضطرابات العقلية فى ''الفصل 06: الاضطرابات العقلية أو السلوكية أو العصبية النمائية'' ( 06 ).
* ''الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات العقلية'' اللى أصدرته الجمعية الامريكانيه للطب النفسى من سنة 1952. أحدث إصدار هو ''الإصدار الخامس، مراجعة النص'' ( DSM-5-TR )، اللى صدر سنة 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=About DSM-5-TR|مسار=https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm/about-dsm|تاريخ-الوصول=2025-06-28|صحيفة=www.psychiatry.org|لغة=en}}</ref>
== إدارة ==
{{Main|Treatment of mental disorders|Services for mental disorders|Mental health professional}}
[[ملف:Tornow_Pritzhagen_10.jpg|تصغير|تم فصل "هاوس تورنو آم سي" (المنزل الريفى السابق) فى المانيا من سنة 1912 لمدرسة للتربية الخاصة وفندق مع تدريب متكامل على العمل/الوظيفة و إعادة التأهيل للأشخاص اللى بيعانو من اضطرابات عقلية.]]
العلاج والدعم للاضطرابات النفسية بيتقدم فى المستشفيات النفسية والعيادات أو بمجموعة من خدمات الصحة النفسية المجتمعية . وفى بعض البلاد، تعتمد دى الخدمات بشكل متزايد على نهج التعافى ، اللى يهدف لدعم الأفراد فى رحلتهم الشخصية نحو تحقيق الحياة اللى يرغبون بها.
أنواع العلاج تتنوع ، ويعتمد اختيار العلاج الأنسب على نوع الاضطراب والحالة الفردية. و وُجد أن كتير من الوسايل تُفيد بعض الأشخاص على الأقل، و يلعب تأثير [[علاج وهمى|الدواء الوهمى]] دور فى أى تدخل علاجى أو دوائى. فى حالات نادرة، قد يُعالج الأفراد رغم عن إرادتهم،و ده قد يُسبب صعوبات خاصة تبع لكيفية تنفيذ العلاج و تصوره. لا بيظهر ان للعلاج الإلزامى فى المجتمع فرق كبير عن العلاج غير الإلزامي، باستثناء ممكن تقليل التعرض للإيذاء.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Compulsory community and involuntary outpatient treatment for people with severe mental disorders|صحيفة=The Cochrane Database of Systematic Reviews|vauthors=Kisely SR, Campbell LA, O'Reilly R|تاريخ=March 2017|المجلد=3|العدد=6|ببمد_سنترال=4393705|pmid=28303578|دوي=10.1002/14651858.CD004408.pub5}}</ref>
=== نمط الحياة ===
استراتيجيات تغيير نمط الحياة، بما فيها التغييرات الغذائية وممارسة الرياضة و الإقلاع عن التدخين، ممكن تكون مفيدة.<ref name="Jacka2017" /><ref name="SarrisLogan2015">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional medicine as mainstream in psychiatry|صحيفة=The Lancet. Psychiatry|مسار=https://figshare.com/articles/journal_contribution/20912431|إظهار-المؤلفين=6|vauthors=Sarris J, Logan AC, Akbaraly TN, Amminger GP, Balanzá-Martínez V, Freeman MP, Hibbeln J, Matsuoka Y, Mischoulon D, Mizoue T, Nanri A, Nishi D, Ramsey D, Rucklidge JJ, Sanchez-Villegas A, Scholey A, Su KP, Jacka FN|تاريخ=March 2015|النوع=Review|المجلد=2|العدد=3|صفحات=271–4|pmid=26359904|دوي=10.1016/S2215-0366(14)00051-0}}</ref><ref name="MarxMoseley2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional psychiatry: the present state of the evidence|صحيفة=The Proceedings of the Nutrition Society|vauthors=Marx W, Moseley G, Berk M, Jacka F|تاريخ=November 2017|النوع=Review|المجلد=76|العدد=4|صفحات=427–436|hdl-access=free|hdl=10536/DRO/DU:30108896|pmid=28942748|دوي=10.1017/S0029665117002026|doi-access=free}}</ref>
=== مُعَالَجَة ===
يوجد كمان طيف واسع من [[علاج نفسى|المعالجين النفسيين]] (بما فيها المعالجين الأسريين )، والمستشارين ، والمتخصصين فى الصحة العامة . إضافةً لذلك، توجد أدوار دعم الأقران حيث تعتبر التجربة الشخصية فى قضايا مماثلة المصدر الرئيسى للخبرة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=National estimates for mental health mutual support groups, self-help organizations, and consumer-operated services|صحيفة=Administration and Policy in Mental Health|مسار=http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|vauthors=Goldstrom ID, Campbell J, Rogers JA, Lambert DB, Blacklow B, Henderson MJ, Manderscheid RW|تاريخ=January 2006|المجلد=33|العدد=1|صفحات=92–103|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200803210238/http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|تاريخ-الأرشيف=3 August 2020|تاريخ-الوصول=25 October 2017|pmid=16240075|دوي=10.1007/s10488-005-0019-x}}</ref><ref>The Joseph Rowntree Foundation (1998) [http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp The experiences of mental health service users as mental health professionals] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20070928073754/http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp|date=28 September 2007}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=User/consumer involvement in mental health service delivery|صحيفة=Epidemiologia e Psichiatria Sociale|vauthors=Chamberlin J|سنة=2011|المجلد=14|العدد=1|صفحات=10–4|s2cid=22521457|pmid=15792289|دوي=10.1017/S1121189X00001871}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Beliefs about using consumer consultants in inpatient psychiatric units|صحيفة=International Journal of Mental Health Nursing|vauthors=McCann TV, Baird J, Clark E, Lu S|تاريخ=December 2006|المجلد=15|العدد=4|صفحات=258–65|pmid=17064322|دوي=10.1111/j.1447-0349.2006.00432.x}}</ref>
[[علاج نفسى|العلاج النفسى]] خيار رئيسى للكتير من الاضطرابات النفسية، وله أنواع رئيسية متعددة. بيستخدم العلاج السلوكى المعرفى على نطاق واسع، ويرتكز على تعديل أنماط التفكير والسلوك المرتبطة باضطراب معين. بتشمل العلاجات النفسية التانيه العلاج السلوكى الجدلى والعلاج النفسى التفاعلى . [[تحليل نفسى|أما التحليل النفسى]] ، اللى بيراعى بالصراعات النفسية الكامنة وآليات الدفاع، فقد كان و لسه يُمارس على نطاق واسع. بيستخدم أحيان العلاج النظامى أو العلاج الأسري، اللى بيراعى بشبكة من الأشخاص المقربين و الفرد نفسه.
بعض العلاجات النفسية تعتمد على منهج إنسانى . وهناك كتير من العلاجات المتخصصة المستخدمة لاضطرابات معينة، اللى ممكن تكون فروع أو مزيج من الأنواع المكتوبه فوق. فى الغالب يستخدم أخصائيين الصحة النفسية منهج انتقائى أو تكاملى . و يعتمد الكتير على العلاقة العلاجية ، و تنشأ مشكلات تتعلق بالثقة والسرية والتفاعل .
=== دوا ===
العلاج الدوائى النفسى اختيار رئيسى لكتير من الاضطرابات النفسية، ينقسم لشوية مجموعات رئيسية. مضادات الاكتئاب بتستعمل لعلاج الاكتئاب الاكلينكى ، كمان لعلاج القلق ومجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل مضادات القلق (بما فيها المهدئات ) لعلاج اضطرابات القلق والمشاكل المرتبطة بيها زى الأرق. بتستعمل مثبتات المزاج بشكل أساسى فى علاج اضطراب ثنائى القطب. بتستعمل مضادات الذهان لعلاج الاضطرابات الذهانية، وبالخصوص [[شيزوفرينيا|الأعراض الإيجابية فى الفصام]] ، كما يتزايد استخدامها لعلاج مجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل المنبهات بشكل شائع، و بالخصوص لعلاج اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health Medications|مسار=https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الوصول=6 May 2019|صحيفة=National Institute of Mental Health|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190406082433/https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الأرشيف=6 April 2019|url-status=live}}</ref>
== شوف كمان ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية فى وسايل الإعلام
** الاضطرابات النفسية فى الأفلام
** المرض العقلى فى الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطنى للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
d2eez8xnakf5lfwtn0zr1r0miu32thz
13009610
13009609
2026-04-20T15:29:43Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: أحيان ← ساعات ، وفى ← و فى (3)
13009610
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسى''' ، ويُشار ليه كمان '''بالمرض النفسى''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكى أو عقلى يُسبب ضيق شديداً أو خلل فى الأداء الشخصى.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسى باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفى أو سلوكه، غالب فى [[مجتمع|سياق اجتماعى]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref><ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> ممكن تحصلا لاضطرابات دى على شكل نوبات منفردة، أو ممكن تكون مستمرة، أو ممكن تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع كتيرة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها و أعراضها اختلاف كبير بين الاضطرابات المختلفة.<ref name="WHO20182"/><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> بيعتبرالاضطراب النفسى واحد من جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالب ما تكون مش واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. و ترتبط دى الاضطرابات بمناطق أو وظايف معينة فى الدماغ. و فى العاده يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائى الصحة النفسية ، زى الأخصائى النفسى الاكلينكى ، أو الطبيب النفسى ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائى الاجتماعى الاكلينكى ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، لكن غالب بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغى مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، و الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص.<ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية فى العاده بتتقدم فى مستشفيات الطب النفسى ، أو العيادات الخارجية ، أو فى المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون فى الصحة النفسية. بتشمل اختيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسى]] أو الأدوية النفسية ، فى الوقت نفسه تعتبر تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية اختيارات تانيه. فى حالات نادرة، قد يُلجأ لالاحتجاز أو العلاج القسرى. و أثبتت برامج الوقاية فعاليتها فى الحدّ من الاكتئاب.<ref name="WHO20182"/><ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> سنة 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، اللى يصيب حوالى 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، اللى يصيب حوالى 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائى القطب]] ، اللى يصيب حوالى 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، اللى تصيب حوالى 20 يُعانى ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبى .<ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> بتشمل دى الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، و الإعاقة الذهنية ، اللى تبتدى أعراضها فى مراحل مبكرة من النمو.<ref name="WHO20182"/><ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة و إعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية،و ده يدفع كتير من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] لالسعى لزيادة الوعى بيها ومواجهة الإقصاء الاجتماعى .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمى الخدمات و الأفراد اللى قد يتم تشخيصهم. ولكى تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، لازم تُسبب خلل وظيفى.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق الاكلينيكيه الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، فى الوقت نفسه بيستخدم مصطلح "المرض" كمان بشكل شائع. و لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أى ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعنى بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة سنة 1994، بييتعرف الاضطراب النفسى بأنه متلازمة أو نمط نفسى يرتبط بالضيق (مثل، بعرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف فى واحد أو اكتر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب فى فقدان كبير للاستقلالية؛ بس، فإنه يستثنى الاستجابات الطبيعية زى الحزن على فقدان واحد من الأحباء، كما يستثنى السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفى عند الفرد.<ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصى ''والإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' بيشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر لتعريف إجرائى موحد يشمل كل الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد فى التعريفات الطبية، بما فيها علم الأمراض، و الأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، و أن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسب فى بعض الأحيان، وآخر فى ساعات تانيه، و ده بحسب الحالة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> سنة 2013، الجمعية الامريكانيه للأطباء النفسيين (APA) أرجعت تعريف الاضطرابات النفسية فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك عند الفرد،و ده يعكس خلل فى العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية اللى تقوم عليها الوظايف العقلية".<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولى للأمراض، الإصدار الحداشر (ICD-11) ، تعريف مشابهاً جداً.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة لاضطراب نفسى.<ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم بييتعرف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريف رسمى بنظام تشخيص طبى زى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولى للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان بالتقريب عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية.<ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> رغم عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأى عامة الناس لأن المصطلح يشير لاضطراب تفاعلى حاد ومحدد المدة يتضمن أعراض زى القلق أو الاكتئاب، و فى العاده يكون سببه ضغوطات خارجية.<ref name="Rapport" /> يشير كتير من خبراء الصحة اليوم لالانهيار العصبى على أنه ''أزمة صحية نفسية'' .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبى ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض لالعودة لالمفهوم القديم للمرض العصبى. فى ''كتابه "كيف بقا الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسى وتاريخ الطب:
{{blockquote|عرفنا الأمراض العصبية لقرون. لما بيكون المرء متوتر لدرجة تعجزه عن القيام بمهامه... بيتقال على ذلك الانهيار العصبى. لكن المصطلح ده اختفى من الطب، و إن لم يختفِ من لغتنا... مرضى الأعصاب زمان هم مرضى الاكتئاب اليوم. دى هيا الحقيقة المُرة... هناك مرض أعمق يُسبب الاكتئاب و أعراض تقلبات المزاج. يُمكننا تسمية ده المرض الأعمق باسم آخر، أو ابتكار مصطلح جديد، لكن علينا تحويل النقاش من الاكتئاب لده الاضطراب الأعمق فى الدماغ والجسم. دى هيا النقطة الأساسية.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0}}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== تصنيفات ==
نظامين راسخين الايام دى على نطاق واسع لتصنيف الاضطرابات العقلية:
* ''التصنيف الدولى للأمراض'' الصادر عن منظمة الصحة العالمية. أحدث إصدار هو ICD-11 ، اللى دخل التنفيذ من 1 يناير 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الوصول=2022-08-13|صحيفة=icd.who.int|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref> التصنيف الدولى للأمراض هو نظام تصنيف طبى واسع النطاق؛ يتم تضمين الاضطرابات العقلية فى ''الفصل 06: الاضطرابات العقلية أو السلوكية أو العصبية النمائية'' ( 06 ).
* ''الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات العقلية'' اللى أصدرته الجمعية الامريكانيه للطب النفسى من سنة 1952. أحدث إصدار هو ''الإصدار الخامس، مراجعة النص'' ( DSM-5-TR )، اللى صدر سنة 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=About DSM-5-TR|مسار=https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm/about-dsm|تاريخ-الوصول=2025-06-28|صحيفة=www.psychiatry.org|لغة=en}}</ref>
== إدارة ==
{{Main|Treatment of mental disorders|Services for mental disorders|Mental health professional}}
[[ملف:Tornow_Pritzhagen_10.jpg|تصغير|تم فصل "هاوس تورنو آم سي" (المنزل الريفى السابق) فى المانيا من سنة 1912 لمدرسة للتربية الخاصة وفندق مع تدريب متكامل على العمل/الوظيفة و إعادة التأهيل للأشخاص اللى بيعانو من اضطرابات عقلية.]]
العلاج والدعم للاضطرابات النفسية بيتقدم فى المستشفيات النفسية والعيادات أو بمجموعة من خدمات الصحة النفسية المجتمعية . و فى بعض البلاد، تعتمد دى الخدمات بشكل متزايد على نهج التعافى ، اللى يهدف لدعم الأفراد فى رحلتهم الشخصية نحو تحقيق الحياة اللى يرغبون بها.
أنواع العلاج تتنوع ، ويعتمد اختيار العلاج الأنسب على نوع الاضطراب والحالة الفردية. و وُجد أن كتير من الوسايل تُفيد بعض الأشخاص على الأقل، و يلعب تأثير [[علاج وهمى|الدواء الوهمى]] دور فى أى تدخل علاجى أو دوائى. فى حالات نادرة، قد يُعالج الأفراد رغم عن إرادتهم،و ده قد يُسبب صعوبات خاصة تبع لكيفية تنفيذ العلاج و تصوره. لا بيظهر ان للعلاج الإلزامى فى المجتمع فرق كبير عن العلاج غير الإلزامي، باستثناء ممكن تقليل التعرض للإيذاء.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Compulsory community and involuntary outpatient treatment for people with severe mental disorders|صحيفة=The Cochrane Database of Systematic Reviews|vauthors=Kisely SR, Campbell LA, O'Reilly R|تاريخ=March 2017|المجلد=3|العدد=6|ببمد_سنترال=4393705|pmid=28303578|دوي=10.1002/14651858.CD004408.pub5}}</ref>
=== نمط الحياة ===
استراتيجيات تغيير نمط الحياة، بما فيها التغييرات الغذائية وممارسة الرياضة و الإقلاع عن التدخين، ممكن تكون مفيدة.<ref name="Jacka2017" /><ref name="SarrisLogan2015">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional medicine as mainstream in psychiatry|صحيفة=The Lancet. Psychiatry|مسار=https://figshare.com/articles/journal_contribution/20912431|إظهار-المؤلفين=6|vauthors=Sarris J, Logan AC, Akbaraly TN, Amminger GP, Balanzá-Martínez V, Freeman MP, Hibbeln J, Matsuoka Y, Mischoulon D, Mizoue T, Nanri A, Nishi D, Ramsey D, Rucklidge JJ, Sanchez-Villegas A, Scholey A, Su KP, Jacka FN|تاريخ=March 2015|النوع=Review|المجلد=2|العدد=3|صفحات=271–4|pmid=26359904|دوي=10.1016/S2215-0366(14)00051-0}}</ref><ref name="MarxMoseley2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional psychiatry: the present state of the evidence|صحيفة=The Proceedings of the Nutrition Society|vauthors=Marx W, Moseley G, Berk M, Jacka F|تاريخ=November 2017|النوع=Review|المجلد=76|العدد=4|صفحات=427–436|hdl-access=free|hdl=10536/DRO/DU:30108896|pmid=28942748|دوي=10.1017/S0029665117002026|doi-access=free}}</ref>
=== مُعَالَجَة ===
يوجد كمان طيف واسع من [[علاج نفسى|المعالجين النفسيين]] (بما فيها المعالجين الأسريين )، والمستشارين ، والمتخصصين فى الصحة العامة . إضافةً لذلك، توجد أدوار دعم الأقران حيث تعتبر التجربة الشخصية فى قضايا مماثلة المصدر الرئيسى للخبرة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=National estimates for mental health mutual support groups, self-help organizations, and consumer-operated services|صحيفة=Administration and Policy in Mental Health|مسار=http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|vauthors=Goldstrom ID, Campbell J, Rogers JA, Lambert DB, Blacklow B, Henderson MJ, Manderscheid RW|تاريخ=January 2006|المجلد=33|العدد=1|صفحات=92–103|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200803210238/http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|تاريخ-الأرشيف=3 August 2020|تاريخ-الوصول=25 October 2017|pmid=16240075|دوي=10.1007/s10488-005-0019-x}}</ref><ref>The Joseph Rowntree Foundation (1998) [http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp The experiences of mental health service users as mental health professionals] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20070928073754/http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp|date=28 September 2007}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=User/consumer involvement in mental health service delivery|صحيفة=Epidemiologia e Psichiatria Sociale|vauthors=Chamberlin J|سنة=2011|المجلد=14|العدد=1|صفحات=10–4|s2cid=22521457|pmid=15792289|دوي=10.1017/S1121189X00001871}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Beliefs about using consumer consultants in inpatient psychiatric units|صحيفة=International Journal of Mental Health Nursing|vauthors=McCann TV, Baird J, Clark E, Lu S|تاريخ=December 2006|المجلد=15|العدد=4|صفحات=258–65|pmid=17064322|دوي=10.1111/j.1447-0349.2006.00432.x}}</ref>
[[علاج نفسى|العلاج النفسى]] خيار رئيسى للكتير من الاضطرابات النفسية، وله أنواع رئيسية متعددة. بيستخدم العلاج السلوكى المعرفى على نطاق واسع، ويرتكز على تعديل أنماط التفكير والسلوك المرتبطة باضطراب معين. بتشمل العلاجات النفسية التانيه العلاج السلوكى الجدلى والعلاج النفسى التفاعلى . [[تحليل نفسى|أما التحليل النفسى]] ، اللى بيراعى بالصراعات النفسية الكامنة وآليات الدفاع، فقد كان و لسه يُمارس على نطاق واسع. بيستخدم ساعات العلاج النظامى أو العلاج الأسري، اللى بيراعى بشبكة من الأشخاص المقربين و الفرد نفسه.
بعض العلاجات النفسية تعتمد على منهج إنسانى . وهناك كتير من العلاجات المتخصصة المستخدمة لاضطرابات معينة، اللى ممكن تكون فروع أو مزيج من الأنواع المكتوبه فوق. فى الغالب يستخدم أخصائيين الصحة النفسية منهج انتقائى أو تكاملى . و يعتمد الكتير على العلاقة العلاجية ، و تنشأ مشكلات تتعلق بالثقة والسرية والتفاعل .
=== دوا ===
العلاج الدوائى النفسى اختيار رئيسى لكتير من الاضطرابات النفسية، ينقسم لشوية مجموعات رئيسية. مضادات الاكتئاب بتستعمل لعلاج الاكتئاب الاكلينكى ، كمان لعلاج القلق ومجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل مضادات القلق (بما فيها المهدئات ) لعلاج اضطرابات القلق والمشاكل المرتبطة بيها زى الأرق. بتستعمل مثبتات المزاج بشكل أساسى فى علاج اضطراب ثنائى القطب. بتستعمل مضادات الذهان لعلاج الاضطرابات الذهانية، وبالخصوص [[شيزوفرينيا|الأعراض الإيجابية فى الفصام]] ، كما يتزايد استخدامها لعلاج مجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل المنبهات بشكل شائع، و بالخصوص لعلاج اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health Medications|مسار=https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الوصول=6 May 2019|صحيفة=National Institute of Mental Health|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190406082433/https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الأرشيف=6 April 2019|url-status=live}}</ref>
== شوف كمان ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية فى وسايل الإعلام
** الاضطرابات النفسية فى الأفلام
** المرض العقلى فى الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطنى للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
sg0rx15gxmdx4f4cuq0a2co3x0p8h4t
13009632
13009610
2026-04-20T19:47:32Z
Ghaly
11
أُنشئَت بترجمة الصفحة "[[:en:Special:Redirect/revision/1349831902|Mental disorder]]"
13009632
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسي''' ، ويُشار إليه أيضاً '''بالمرض النفسي''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكي أو عقلي يُسبب ضيقاً شديداً أو خلل في الأداء الشخصي. <ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسي باضطراب ذي دلالة سريرية في إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفي أو سلوكه، غالباً في [[مجتمع|سياق اجتماعي]] . <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref> <ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> قد تحدثا لاضطرابات هذه على شكل نوبات منفردة، أو قد تكون مستمرة، أو قد تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع عديدة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها وأعراضها اختلافاً كبيراً بين الاضطرابات المختلفة. <ref name="WHO2018" /> <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> يُعد الاضطراب النفسي أحد جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالباً ما تكون غير واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. وقد ترتبط هذه الاضطرابات بمناطق أو وظائف معينة في الدماغ. وعادةً ما يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائي الصحة النفسية ، مثل الأخصائي النفسي السريري ، أو الطبيب النفسي ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائي الاجتماعي السريري ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، ولكن غالباً بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغي مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، فضلاً عن الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص. <ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية عادةً تُقدَّم في مستشفيات الطب النفسي ، أو العيادات الخارجية ، أو في المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون في الصحة النفسية. تشمل خيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسي]] أو الأدوية النفسية ، بينما تُعدّ تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية خيارات أخرى. في حالات نادرة، قد يُلجأ إلى الاحتجاز أو العلاج القسري. وقد أثبتت برامج الوقاية فعاليتها في الحدّ من الاكتئاب. <ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> <ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> في عام 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، الذي يصيب حوالي 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، الذي يصيب حوالي 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائي القطب]] ، الذي يصيب حوالي 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، التي تصيب حوالي 20 يُعاني ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبي . <ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> تشمل هذه الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، والإعاقة الذهنية ، والتي تبدأ أعراضها في مراحل مبكرة من النمو. <ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> <ref name="WHO2018" /> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة وإعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية، مما يدفع العديد من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] إلى السعي لزيادة الوعي بها ومواجهة الإقصاء الاجتماعي .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمي الخدمات والأفراد الذين قد يتم تشخيصهم. ولكي تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، يجب أن تُسبب خللاً وظيفياً. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق السريرية الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، بينما يُستخدم مصطلح "المرض" أيضاً بشكل شائع. وقد لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أي ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعني بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة عام 1994، يُعرَّف الاضطراب النفسي بأنه متلازمة أو نمط نفسي يرتبط بالضيق (مثلاً، من خلال عرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف في واحد أو أكثر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب في فقدان كبير للاستقلالية؛ ومع ذلك، فإنه يستثني الاستجابات الطبيعية مثل الحزن على فقدان أحد الأحباء، كما يستثني السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفي لدى الفرد. <ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصي ''والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' يُشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر إلى تعريف إجرائي موحد يشمل جميع الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد في التعريفات الطبية، بما في ذلك علم الأمراض، والأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، وأن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسبًا في بعض الأحيان، وآخر في أحيان أخرى، وذلك بحسب الحالة. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> في عام 2013، الجمعية الأمريكية للأطباء النفسيين (APA) أعادت تعريف الاضطرابات النفسية في الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذي دلالة سريرية في الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك لدى الفرد، مما يعكس خللاً في العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية التي تقوم عليها الوظائف العقلية". <ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولي للأمراض، الإصدار الحادي عشر (ICD-11) ، تعريفاً مشابهاً جداً. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة إلى اضطراب نفسي. <ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم يُعرَّف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريفًا رسميًا من خلال نظام تشخيص طبي مثل الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولي للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان تقريبًا عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية. <ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> على الرغم من عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأي عامة الناس إلى أن المصطلح يشير إلى اضطراب تفاعلي حاد ومحدد المدة يتضمن أعراضًا مثل القلق أو الاكتئاب، وعادةً ما يكون سببه ضغوطات خارجية. <ref name="Rapport" /> يشير العديد من خبراء الصحة اليوم إلى الانهيار العصبي على أنه ''أزمة صحية نفسية'' . <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبي ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض إلى العودة إلى المفهوم القديم للمرض العصبي. في ''كتابه "كيف أصبح الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسي وتاريخ الطب:
{{blockquote|عرفنا الأمراض العصبية لقرون. عندما يُصبح المرء متوتر لدرجة تعجزه عن القيام بمهامه... يُطلق على ذلك الانهيار العصبي. لكن هذا المصطلح اختفى من الطب، وإن لم يختفِ من لغتنا... مرضى الأعصاب في الماضي هم مرضى الاكتئاب اليوم. هذه هي الحقيقة المُرة... هناك مرض أعمق يُسبب الاكتئاب وأعراض تقلبات المزاج. يُمكننا تسمية هذا المرض الأعمق باسم آخر، أو ابتكار مصطلح جديد، لكن علينا تحويل النقاش من الاكتئاب إلى هذا الاضطراب الأعمق في الدماغ والجسم. هذه هي النقطة الأساسية.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0 }}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== تصنيفات ==
نظامين راسخين حاليًا على نطاق واسع لتصنيف الاضطرابات العقلية:
* ''التصنيف الدولي للأمراض'' الصادر عن منظمة الصحة العالمية. أحدث إصدار هو ICD-11 ، والذي دخل حيز التنفيذ منذ 1 يناير 2022. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الوصول=2022-08-13|صحيفة=icd.who.int|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref> التصنيف الدولي للأمراض هو نظام تصنيف طبي واسع النطاق؛ يتم تضمين الاضطرابات العقلية في ''الفصل 06: الاضطرابات العقلية أو السلوكية أو العصبية النمائية'' ( 06 ).
* ''الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات العقلية'' الذي أصدرته الجمعية الأمريكية للطب النفسي منذ عام 1952. أحدث إصدار هو ''الإصدار الخامس، مراجعة النص'' ( DSM-5-TR )، والذي صدر في عام 2022. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=About DSM-5-TR|مسار=https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm/about-dsm|تاريخ-الوصول=2025-06-28|صحيفة=www.psychiatry.org|لغة=en}}</ref>
== الاضطرابات ==
توجد فئات عديدة ومختلفة من الاضطرابات النفسية، والعديد من جوانب السلوك البشري والشخصية التي يمكن أن تصبح مضطربة. <ref name="webMD_types">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health: Types of Mental Illness|مسار=http://www.webmd.com/mental-health/mental-health-types-illness|تاريخ-الوصول=29 September 2009|صحيفة=[[WebMD]]|تاريخ=1 July 2005|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210309020545/https://www.webmd.com/mental-health/mental-health-types-illness|تاريخ-الأرشيف=9 March 2021|url-status=live}}</ref> <ref name="SurgeonGeneral1999chap2">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Office of the Surgeon General|مسار=http://profiles.nlm.nih.gov/ps/retrieve/ResourceMetadata/NNBBHS|عنوان=Mental Health: A Report of the Surgeon General|تاريخ=1999|ناشر=National Institute of Mental Health|صفحات=26–50|الفصل=The Fundamentals of Mental Health and Mental Illness|وصلة مؤلف=Surgeon General of the United States|وصلة مؤلف2=Substance Abuse and Mental Health Services Administration#Center for Mental Health Services|وصلة مؤلف3=National Institute of Mental Health|تاريخ-الوصول=28 May 2013|مسار-الفصل=http://profiles.nlm.nih.gov/ps/access/NNBBHW.pdf|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190926235338/https://profiles.nlm.nih.gov/ps/retrieve/ResourceMetadata/NNBBHS|تاريخ-الأرشيف=26 September 2019|url-status=live|مؤلف2=Center for Mental Health Services|مؤلف3=National Institute of Mental Health|isbn=978-0-16-050300-9}}</ref>
=== اضطرابات القلق ===
{{Main|Anxiety disorder}}
اضطراب القلق هو شعور بالقلق أو [[خوف|الخوف]] يعيق الأداء الطبيعي. <ref name="webMD_types" /> تشمل التصنيفات الشائعة الرهاب المحدد ، واضطراب القلق العام ، واضطراب القلق الاجتماعي ، واضطراب الهلع ، ورهاب الأماكن المفتوحة ، واضطراب ما بعد الصدمة . صُنِّف [[وسواس قهرى|اضطراب الوسواس القهري كاضطراب قلق]] في الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية، الإصدار الثالث (DSM-III) ، الذي نُشر عام 1980، ولكن أُدرج لاحقًا في قسم خاص به بعنوان "اضطراب الوسواس القهري والاضطرابات ذات الصلة" في الإصدار الخامس (DSM-5 ). <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Towards the DSM-6: The intersection of OCD and psychosis. Expert perspectives on insight in the diagnosis of OCD|صحيفة=Psychiatry Research|مؤلف=Moritz|الأول=Steffen|تاريخ=February 2025|المجلد=344|مؤلف2=Leucht|مؤلف3=Hoyer|مؤلف4=Schmotz|مؤلف5=Abramovitch|مؤلف6=Jelinek|الأول2=Stefan|الأول3=Luca|الأول4=Stella|الأول5=Amitai|الأول6=Lena|pmid=39671993|دوي=10.1016/j.psychres.2024.116306|doi-access=free}}</ref>
=== اضطرابات المزاج ===
{{Main|Mood disorder}}
عمليات عاطفية أخرى (مشاعر/مزاج) ممكن تُصاب بالاضطراب. يُعرف اضطراب المزاج الذي ينطوي على حزن شديد ومستمر بشكل غير عادي، أو كآبة، أو يأس، بالاكتئاب الشديد (المعروف أيضًا بالاكتئاب أحادي القطب أو الاكتئاب السريري). أما الاكتئاب الأخف، ولكنه لا يزال مطولًا، فيمكن تشخيصه على أنه عسر المزاج . يتضمن [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائي القطب]] (المعروف أيضًا بالاكتئاب الهوسي) حالات مزاجية "مرتفعة" أو مضغوطة بشكل غير طبيعي، تُعرف بالهوس أو الهوس الخفيف ، تتناوب مع حالات مزاجية طبيعية أو مكتئبة. ولا يزال مدى تمثيل ظواهر المزاج أحادي القطب وثنائي القطب لفئات متميزة من الاضطراب، أو تداخلها واندماجها على طول بُعد أو طيف من المزاج، محل نقاش علمي. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The DSM-IV and ICD-10 categories of recurrent [major] depressive and bipolar II disorders: evidence that they lie on a dimensional spectrum|صحيفة=Journal of Affective Disorders|vauthors=Akiskal HS, Benazzi F|تاريخ=May 2006|المجلد=92|العدد=1|صفحات=45–54|pmid=16488021|دوي=10.1016/j.jad.2005.12.035}}</ref> <ref name="pmid28264727">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Mixed features and mixed states in psychiatry: from calculus to geometry|صحيفة=CNS Spectrums|vauthors=McIntyre RS|تاريخ=April 2017|ناشر=[[Cambridge University Press]]|المجلد=22|العدد=2|صفحات=116–117|pmid=28264727|دوي=10.1017/S1092852916000559}}</ref>
=== متعلق بالجنس ===
الاضطرابات الجنسية تشمل عسر الجماع وأنواع مختلفة من [[بارافيليا|الانحراف الجنسي]] (الإثارة الجنسية تجاه الأشياء أو المواقف أو الأفراد الذين يعتبرون غير طبيعيين أو ضارين بالشخص أو بالآخرين).
=== آخر ===
اضطرابات التحكم في الاندفاع : يُصنف الأشخاص الذين يعانون من عدم القدرة على مقاومة رغبات أو دوافع معينة قد تضر بهم أو بالآخرين، ضمن فئة المصابين باضطراب التحكم في الاندفاع، وتشمل هذه الاضطرابات هوس السرقة ( كليبتومانيا ) وهوس إشعال الحرائق ( برومانيا ). كما تُصنف بعض أنواع الإدمان السلوكي ، كإدمان القمار، ضمن الاضطرابات.
اضطرابات تعاطي المواد : الاضطراب هذا يشير إلى استخدام المخدرات (سواء كانت قانونية أو غير قانونية، بما في ذلك [[خمور|الكحول]] ) بشكل مستمر رغم المشاكل أو الأضرار الجسيمة المرتبطة باستخدامها. يندرج كل [[ادمان المخدرات|من إدمان المواد]] وإساءة استخدامها تحت هذه الفئة في الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM). قد ينجم اضطراب تعاطي المواد عن نمط من الاستخدام القهري والمتكرر لمادة مخدرة، مما يؤدي إلى تحمل آثارها وظهور أعراض الانسحاب عند تقليل استخدامها أو التوقف عنها.
الاضطرابات الانفصالية : ممكن يتم تصنيف الأشخاص الذين يعانو من اضطرابات شديدة في هويتهم الذاتية و ذاكرتهم و إدراكهم العام لأنفسهم ومحيطهم على أنهم يعانو من الأنواع هذه من الاضطرابات، بما في ذلك اضطراب تبدد الشخصية وتبدد الواقع أو اضطراب الهوية الانفصالية (والذي كان يشار إليه سابقًا باسم اضطراب الشخصية المتعددة أو "الشخصية المنفصلة").
الاضطرابات المعرفية : الاضطرابات هذه تؤثر على القدرات المعرفية، بما في ذلك التعلم والذاكرة. وتشمل هذه الفئة الهذيان والاضطرابات العصبية المعرفية الخفيفة والشديدة (التي كانت تسمى سابقًا [[ديمينشا|بالخرف]] ).
الاضطرابات الجسدية الشكلية قد تُشخَّص عند وجود مشاكل تبدو وكأنها تنشأ في الجسم، ويُعتقد أنها مظاهر لاضطراب نفسي. يشمل ذلك [[هجاس|اضطراب التجسيد]] واضطراب التحويل . كما توجد اضطرابات تتعلق بكيفية إدراك الشخص لجسمه، مثل اضطراب تشوه صورة الجسم. يُعدّ الوهن العصبي تشخيصًا قديمًا يتضمن شكاوى جسدية بالإضافة إلى التعب والاكتئاب، وهو معترف به رسميًا في التصنيف الدولي للأمراض (ICD-10) ولكنه لم يعد معترفًا به في الدليل التشخيصي والإحصائي للاضطرابات النفسية (DSM-IV). <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The spectra of neurasthenia and depression: course, stability and transitions|صحيفة=European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience|مؤلف=Gamma|الأول=Alex|تاريخ=March 2007|المجلد=257|العدد=2|صفحات=120–127|مؤلف2=Angst|مؤلف3=Ajdacic|مؤلف4=Eich|مؤلف5=Rössler|الأول2=Jules|الأول3=Vladeta|الأول4=Dominique|الأول5=Wulf|pmid=17131216|دوي=10.1007/s00406-006-0699-6}}</ref> <sup class="noprint Inline-Template noprint Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''[[ويكيبيديا:مش بحث بدائى|<span title="This claim needs references to reliable secondary sources. (October 2015)">مطلوب مصدر غير أولي</span>]]'' ]</sup>
يتم تشخيص الاضطرابات المصطنعة عندما يُعتقد أن الأعراض تُبلغ عنها لتحقيق مكاسب شخصية. غالبًا ما تُفتعل الأعراض أو تُختلق عمد، وقد ترتبط بأعراض لدى الفرد نفسه أو لدى شخص قريب منه، وخاصة الأشخاص الذين يهتم لأمرهم.
== إدارة ==
{{Main|Treatment of mental disorders|Services for mental disorders|Mental health professional}}
[[ملف:Tornow_Pritzhagen_10.jpg|تصغير|تم فصل "هاوس تورنو آم سي" (المنزل الريفي السابق) في ألمانيا منذ عام 1912 إلى مدرسة للتربية الخاصة وفندق مع تدريب متكامل على العمل/الوظيفة وإعادة التأهيل للأشخاص الذين يعانون من اضطرابات عقلية.]]
العلاج والدعم للاضطرابات النفسية يُقدَّم في المستشفيات النفسية والعيادات أو من خلال مجموعة من خدمات الصحة النفسية المجتمعية . وفي بعض البلدان، تعتمد هذه الخدمات بشكل متزايد على نهج التعافي ، الذي يهدف إلى دعم الأفراد في رحلتهم الشخصية نحو تحقيق الحياة التي يرغبون بها.
أنواع العلاج تتنوع ، ويعتمد اختيار العلاج الأنسب على نوع الاضطراب والحالة الفردية. وقد وُجد أن العديد من الوسائل تُفيد بعض الأشخاص على الأقل، وقد يلعب تأثير [[علاج وهمى|الدواء الوهمي]] دورًا في أي تدخل علاجي أو دوائي. في حالات نادرة، قد يُعالج الأفراد رغماً عن إرادتهم، مما قد يُسبب صعوبات خاصة تبعًا لكيفية تنفيذ العلاج وتصوره. لا يبدو أن للعلاج الإلزامي في المجتمع فرقًا كبيرًا عن العلاج غير الإلزامي، باستثناء ربما تقليل التعرض للإيذاء. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Compulsory community and involuntary outpatient treatment for people with severe mental disorders|صحيفة=The Cochrane Database of Systematic Reviews|vauthors=Kisely SR, Campbell LA, O'Reilly R|تاريخ=March 2017|المجلد=3|العدد=6|ببمد_سنترال=4393705|pmid=28303578|دوي=10.1002/14651858.CD004408.pub5}}</ref>
=== نمط الحياة ===
استراتيجيات تغيير نمط الحياة، بما في ذلك التغييرات الغذائية وممارسة الرياضة والإقلاع عن التدخين، قد تكون مفيدة. <ref name="Jacka2017" /> <ref name="SarrisLogan2015">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional medicine as mainstream in psychiatry|صحيفة=The Lancet. Psychiatry|مسار=https://figshare.com/articles/journal_contribution/20912431|إظهار-المؤلفين=6|vauthors=Sarris J, Logan AC, Akbaraly TN, Amminger GP, Balanzá-Martínez V, Freeman MP, Hibbeln J, Matsuoka Y, Mischoulon D, Mizoue T, Nanri A, Nishi D, Ramsey D, Rucklidge JJ, Sanchez-Villegas A, Scholey A, Su KP, Jacka FN|تاريخ=March 2015|النوع=Review|المجلد=2|العدد=3|صفحات=271–4|pmid=26359904|دوي=10.1016/S2215-0366(14)00051-0}}</ref> <ref name="MarxMoseley2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional psychiatry: the present state of the evidence|صحيفة=The Proceedings of the Nutrition Society|vauthors=Marx W, Moseley G, Berk M, Jacka F|تاريخ=November 2017|النوع=Review|المجلد=76|العدد=4|صفحات=427–436|hdl-access=free|hdl=10536/DRO/DU:30108896|pmid=28942748|دوي=10.1017/S0029665117002026|doi-access=free}}</ref>
=== مُعَالَجَة ===
يوجد أيضاً طيف واسع من [[علاج نفسى|المعالجين النفسيين]] (بما في ذلك المعالجين الأسريين )، والمستشارين ، والمتخصصين في الصحة العامة . إضافةً إلى ذلك، توجد أدوار دعم الأقران حيث تُعدّ التجربة الشخصية في قضايا مماثلة المصدر الرئيسي للخبرة. <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=National estimates for mental health mutual support groups, self-help organizations, and consumer-operated services|صحيفة=Administration and Policy in Mental Health|مسار=http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|vauthors=Goldstrom ID, Campbell J, Rogers JA, Lambert DB, Blacklow B, Henderson MJ, Manderscheid RW|تاريخ=January 2006|المجلد=33|العدد=1|صفحات=92–103|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200803210238/http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|تاريخ-الأرشيف=3 August 2020|تاريخ-الوصول=25 October 2017|pmid=16240075|دوي=10.1007/s10488-005-0019-x}}</ref> <ref>The Joseph Rowntree Foundation (1998) [http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp The experiences of mental health service users as mental health professionals] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20070928073754/http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp|date=28 September 2007}}</ref> <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=User/consumer involvement in mental health service delivery|صحيفة=Epidemiologia e Psichiatria Sociale|vauthors=Chamberlin J|سنة=2011|المجلد=14|العدد=1|صفحات=10–4|s2cid=22521457|pmid=15792289|دوي=10.1017/S1121189X00001871}}</ref> <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Beliefs about using consumer consultants in inpatient psychiatric units|صحيفة=International Journal of Mental Health Nursing|vauthors=McCann TV, Baird J, Clark E, Lu S|تاريخ=December 2006|المجلد=15|العدد=4|صفحات=258–65|pmid=17064322|دوي=10.1111/j.1447-0349.2006.00432.x}}</ref>
[[علاج نفسى|العلاج النفسي]] خيارًا رئيسيًا للعديد من الاضطرابات النفسية، وله أنواع رئيسية متعددة. يُستخدم العلاج السلوكي المعرفي على نطاق واسع، ويرتكز على تعديل أنماط التفكير والسلوك المرتبطة باضطراب معين. تشمل العلاجات النفسية الأخرى العلاج السلوكي الجدلي والعلاج النفسي التفاعلي . [[تحليل نفسى|أما التحليل النفسي]] ، الذي يُعنى بالصراعات النفسية الكامنة وآليات الدفاع، فقد كان ولا يزال يُمارس على نطاق واسع. يُستخدم أحيانًا العلاج النظامي أو العلاج الأسري، الذي يُعنى بشبكة من الأشخاص المقربين بالإضافة إلى الفرد نفسه.
بعض العلاجات النفسية تعتمد على منهج إنساني . وهناك العديد من العلاجات المتخصصة المستخدمة لاضطرابات معينة، والتي قد تكون فروعًا أو مزيجًا من الأنواع المذكورة أعلاه. غالبًا ما يستخدم أخصائيو الصحة النفسية منهجًا انتقائيًا أو تكامليًا . وقد يعتمد الكثير على العلاقة العلاجية ، وقد تنشأ مشكلات تتعلق بالثقة والسرية والتفاعل .
=== دوا ===
العلاج الدوائي النفسي اختيار رئيسي لعديد من الاضطرابات النفسية، ينقسم إلى عدة مجموعات رئيسية. مضادات الاكتئاب تُستخدم لعلاج الاكتئاب السريري ، وكذلك لعلاج القلق ومجموعة من الاضطرابات الأخرى. تُستخدم مضادات القلق (بما في ذلك المهدئات ) لعلاج اضطرابات القلق والمشاكل المرتبطة بها مثل الأرق. تُستخدم مثبتات المزاج بشكل أساسي في علاج اضطراب ثنائي القطب. تُستخدم مضادات الذهان لعلاج الاضطرابات الذهانية، ولا سيما [[شيزوفرينيا|الأعراض الإيجابية في الفصام]] ، كما يتزايد استخدامها لعلاج مجموعة من الاضطرابات الأخرى. تُستخدم المنبهات بشكل شائع، وخاصة لعلاج اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط. <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health Medications|مسار=https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الوصول=6 May 2019|صحيفة=National Institute of Mental Health|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190406082433/https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الأرشيف=6 April 2019|url-status=live}}</ref>
== انظر أيضاً ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية في وسائل الإعلام
** الاضطرابات النفسية في الأفلام
** المرض العقلي في الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر}}
== روابط خارجية ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطني للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
158bro7rc368g59ww6lf9ko2lmvipve
13009633
13009632
2026-04-20T19:47:44Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: الذين ← اللى (6)، عندما ← لما (2)، ثالث ← تالت، الذي ← اللى (9)، في عام ← سنة (3)، أيضًا ← كمان (2)، منذ ← من (3)، التي ← اللى (4)، والذي ← اللى (3)، وكذلك ← كمان ، لاحقًا ← بعدين ، والتي ← اللى (2)، عادةً ← فى العاده ، ربما ← يمكن ، حاليًا ← الايام دى ، يجب أن ← لازم ، أحيان ← ساعات ، غالبًا ← فى الغالب (2)، من عام ← من سنة (2)، كبيرًا ← كبير ، أكثر ← اكتر ، هي ← هيا (2)، عديد ← كتير (9)، جميع ← كل...
13009633
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسى''' ، ويُشار ليه كمان '''بالمرض النفسى''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكى أو عقلى يُسبب ضيق شديداً أو خلل فى الأداء الشخصى.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسى باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفى أو سلوكه، غالب فى [[مجتمع|سياق اجتماعى]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref><ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> ممكن تحصلا لاضطرابات دى على شكل نوبات منفردة، أو ممكن تكون مستمرة، أو ممكن تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع كتيرة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها و أعراضها اختلاف كبير بين الاضطرابات المختلفة.<ref name="WHO20182"/><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> بيعتبرالاضطراب النفسى واحد من جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالب ما تكون مش واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. و ترتبط دى الاضطرابات بمناطق أو وظايف معينة فى الدماغ. وفى العاده يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائى الصحة النفسية ، زى الأخصائى النفسى الاكلينكى ، أو الطبيب النفسى ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائى الاجتماعى الاكلينكى ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، لكن غالب بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغى مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، و الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص.<ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية فى العاده بتتقدم فى مستشفيات الطب النفسى ، أو العيادات الخارجية ، أو فى المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون فى الصحة النفسية. بتشمل اختيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسى]] أو الأدوية النفسية ، فى الوقت نفسه تعتبر تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية اختيارات تانيه. فى حالات نادرة، قد يُلجأ لالاحتجاز أو العلاج القسرى. و أثبتت برامج الوقاية فعاليتها فى الحدّ من الاكتئاب.<ref name="WHO20182"/><ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> سنة 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، اللى يصيب حوالى 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، اللى يصيب حوالى 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائى القطب]] ، اللى يصيب حوالى 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، اللى تصيب حوالى 20 يُعانى ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبى .<ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> بتشمل دى الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، و الإعاقة الذهنية ، اللى تبتدى أعراضها فى مراحل مبكرة من النمو.<ref name="WHO20182"/><ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة و إعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية،و ده يدفع كتير من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] لالسعى لزيادة الوعى بيها ومواجهة الإقصاء الاجتماعى .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمى الخدمات و الأفراد اللى قد يتم تشخيصهم. ولكى تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، لازم تُسبب خلل وظيفى.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق الاكلينيكيه الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، فى الوقت نفسه بيستخدم مصطلح "المرض" كمان بشكل شائع. و لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أى ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعنى بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة سنة 1994، بييتعرف الاضطراب النفسى بأنه متلازمة أو نمط نفسى يرتبط بالضيق (مثل، بعرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف فى واحد أو اكتر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب فى فقدان كبير للاستقلالية؛ بس، فإنه يستثنى الاستجابات الطبيعية زى الحزن على فقدان واحد من الأحباء، كما يستثنى السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفى عند الفرد.<ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصى ''والإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' بيشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر لتعريف إجرائى موحد يشمل كل الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد فى التعريفات الطبية، بما فيها علم الأمراض، و الأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، و أن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسب فى بعض الأحيان، وآخر فى ساعات تانيه، و ده بحسب الحالة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> سنة 2013، الجمعية الامريكانيه للأطباء النفسيين (APA) أرجعت تعريف الاضطرابات النفسية فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك عند الفرد،و ده يعكس خلل فى العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية اللى تقوم عليها الوظايف العقلية".<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولى للأمراض، الإصدار الحداشر (ICD-11) ، تعريف مشابهاً جداً.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة لاضطراب نفسى.<ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم بييتعرف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريف رسمى بنظام تشخيص طبى زى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولى للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان بالتقريب عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية.<ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> رغم عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأى عامة الناس لأن المصطلح يشير لاضطراب تفاعلى حاد ومحدد المدة يتضمن أعراض زى القلق أو الاكتئاب، وفى العاده يكون سببه ضغوطات خارجية.<ref name="Rapport" /> يشير كتير من خبراء الصحة اليوم لالانهيار العصبى على أنه ''أزمة صحية نفسية'' .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبى ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض لالعودة لالمفهوم القديم للمرض العصبى. فى ''كتابه "كيف بقا الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسى وتاريخ الطب:
{{blockquote|عرفنا الأمراض العصبية لقرون. لما بيكون المرء متوتر لدرجة تعجزه عن القيام بمهامه... بيتقال على ذلك الانهيار العصبى. لكن المصطلح ده اختفى من الطب، و إن لم يختفِ من لغتنا... مرضى الأعصاب زمان هم مرضى الاكتئاب اليوم. دى هيا الحقيقة المُرة... هناك مرض أعمق يُسبب الاكتئاب و أعراض تقلبات المزاج. يُمكننا تسمية ده المرض الأعمق باسم آخر، أو ابتكار مصطلح جديد، لكن علينا تحويل النقاش من الاكتئاب لده الاضطراب الأعمق فى الدماغ والجسم. دى هيا النقطة الأساسية.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0}}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== تصنيفات ==
نظامين راسخين الايام دى على نطاق واسع لتصنيف الاضطرابات العقلية:
* ''التصنيف الدولى للأمراض'' الصادر عن منظمة الصحة العالمية. أحدث إصدار هو ICD-11 ، اللى دخل التنفيذ من 1 يناير 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الوصول=2022-08-13|صحيفة=icd.who.int|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref> التصنيف الدولى للأمراض هو نظام تصنيف طبى واسع النطاق؛ يتم تضمين الاضطرابات العقلية فى ''الفصل 06: الاضطرابات العقلية أو السلوكية أو العصبية النمائية'' ( 06 ).
* ''الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات العقلية'' اللى أصدرته الجمعية الامريكانيه للطب النفسى من سنة 1952. أحدث إصدار هو ''الإصدار الخامس، مراجعة النص'' ( DSM-5-TR )، اللى صدر سنة 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=About DSM-5-TR|مسار=https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm/about-dsm|تاريخ-الوصول=2025-06-28|صحيفة=www.psychiatry.org|لغة=en}}</ref>
== الاضطرابات ==
توجد فئات كتيرة ومختلفة من الاضطرابات النفسية، و كتير من جوانب السلوك البشرى والشخصية اللى ممكن تبقا مضطربة.<ref name="webMD_types">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health: Types of Mental Illness|مسار=http://www.webmd.com/mental-health/mental-health-types-illness|تاريخ-الوصول=29 September 2009|صحيفة=[[WebMD]]|تاريخ=1 July 2005|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210309020545/https://www.webmd.com/mental-health/mental-health-types-illness|تاريخ-الأرشيف=9 March 2021|url-status=live}}</ref><ref name="SurgeonGeneral1999chap2">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Office of the Surgeon General|مسار=http://profiles.nlm.nih.gov/ps/retrieve/ResourceMetadata/NNBBHS|عنوان=Mental Health: A Report of the Surgeon General|تاريخ=1999|ناشر=National Institute of Mental Health|صفحات=26–50|الفصل=The Fundamentals of Mental Health and Mental Illness|وصلة مؤلف=Surgeon General of the United States|وصلة مؤلف2=Substance Abuse and Mental Health Services Administration#Center for Mental Health Services|وصلة مؤلف3=National Institute of Mental Health|تاريخ-الوصول=28 May 2013|مسار-الفصل=http://profiles.nlm.nih.gov/ps/access/NNBBHW.pdf|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190926235338/https://profiles.nlm.nih.gov/ps/retrieve/ResourceMetadata/NNBBHS|تاريخ-الأرشيف=26 September 2019|url-status=live|مؤلف2=Center for Mental Health Services|مؤلف3=National Institute of Mental Health|isbn=978-0-16-050300-9}}</ref>
=== اضطرابات القلق ===
{{Main|Anxiety disorder}}
اضطراب القلق هو شعور بالقلق أو [[خوف|الخوف]] يعيق الأداء الطبيعى.<ref name="webMD_types" /> بتشمل التصنيفات الشائعة الرهاب المحدد ، واضطراب القلق العام ، واضطراب القلق الاجتماعى ، واضطراب الهلع ، ورهاب الأماكن المفتوحة ، واضطراب ما بعد الصدمة . صُنِّف [[وسواس قهرى|اضطراب الوسواس القهرى كاضطراب قلق]] فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية، الإصدار التالت (DSM-III) ، اللى اتنشر سنة 1980، لكن أُدرج بعدين فى قسم خاص به بعنوان "اضطراب الوسواس القهرى والاضطرابات اللى ليها صله" فى الإصدار الخامس (DSM-5 ).<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Towards the DSM-6: The intersection of OCD and psychosis. Expert perspectives on insight in the diagnosis of OCD|صحيفة=Psychiatry Research|مؤلف=Moritz|الأول=Steffen|تاريخ=February 2025|المجلد=344|مؤلف2=Leucht|مؤلف3=Hoyer|مؤلف4=Schmotz|مؤلف5=Abramovitch|مؤلف6=Jelinek|الأول2=Stefan|الأول3=Luca|الأول4=Stella|الأول5=Amitai|الأول6=Lena|pmid=39671993|دوي=10.1016/j.psychres.2024.116306|doi-access=free}}</ref>
=== اضطرابات المزاج ===
{{Main|Mood disorder}}
عمليات عاطفية تانيه (مشاعر/مزاج) ممكن بتتصاب بالاضطراب. يُعرف اضطراب المزاج اللى ينطوى على حزن شديد ومستمر بشكل غير عادي، أو كآبة، أو يأس، بالاكتئاب الشديد (المعروف كمان بالاكتئاب أحادى القطب أو الاكتئاب الاكلينكى). أما الاكتئاب الأخف، ولكنه لسه مطول، فيمكن تشخيصه على أنه عسر المزاج . يتضمن [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائى القطب]] (المعروف كمان بالاكتئاب الهوسى) حالات مزاجية "مرتفعة" أو مضغوطة بشكل مش طبيعي، معروفه بالهوس أو الهوس الخفيف ، تتناوب مع حالات مزاجية طبيعية أو مكتئبة. و لسه مدى تمثيل ظواهر المزاج أحادى القطب وثنائى القطب لفئات متميزة من الاضطراب، أو تداخلها واندماجها على طول بُعد أو طيف من المزاج، محل نقاش علمى.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The DSM-IV and ICD-10 categories of recurrent [major] depressive and bipolar II disorders: evidence that they lie on a dimensional spectrum|صحيفة=Journal of Affective Disorders|vauthors=Akiskal HS, Benazzi F|تاريخ=May 2006|المجلد=92|العدد=1|صفحات=45–54|pmid=16488021|دوي=10.1016/j.jad.2005.12.035}}</ref><ref name="pmid28264727">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Mixed features and mixed states in psychiatry: from calculus to geometry|صحيفة=CNS Spectrums|vauthors=McIntyre RS|تاريخ=April 2017|ناشر=[[Cambridge University Press]]|المجلد=22|العدد=2|صفحات=116–117|pmid=28264727|دوي=10.1017/S1092852916000559}}</ref>
=== متعلق بالجنس ===
الاضطرابات الجنسية بتشمل عسر الجماع و أنواع مختلفة من [[بارافيليا|الانحراف الجنسى]] (الإثارة الجنسية تجاه الأشياء أو المواقف أو الأفراد اللى يعتبرو مش طبيعيين أو ضارين بالشخص أو بالتانيين).
=== آخر ===
اضطرابات التحكم فى الاندفاع : بيتصنف الأشخاص اللى بيعانو من عدم القدرة على مقاومة رغبات أو دوافع معينة قد تضر بهم أو بالتانيين، ضمن فئة المصابين باضطراب التحكم فى الاندفاع، وتشمل دى الاضطرابات هوس السرقة ( كليبتومانيا ) وهوس إشعال الحرائق ( برومانيا ). كما بتتصنف بعض أنواع الإدمان السلوكى ، كإدمان القمار، ضمن الاضطرابات.
اضطرابات تعاطى المواد : الاضطراب ده يشير لاستخدام المخدرات (سواء كانت قانونية أو مش قانونية، بما فيها [[خمور|الكحول]] ) بشكل مستمر رغم المشاكل أو الأضرار الجسيمة المرتبطة باستخدامها. يندرج كل [[ادمان المخدرات|من إدمان المواد]] و إساءة استخدامها تحت دى الفئة فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM). قد ينجم اضطراب تعاطى المواد عن نمط من الاستخدام القهرى والمتكرر لمادة مخدرة،و ده يؤدى لتحمل آثارها و ظهور أعراض الانسحاب عند تقليل استخدامها أو التوقف عنها.
الاضطرابات الانفصالية : ممكن يتم تصنيف الأشخاص اللى يعانو من اضطرابات شديدة فى هويتهم الذاتية و ذاكرتهم و إدراكهم العام لنفسهم ومحيطهم على أنهم يعانو من الأنواع دى من الاضطرابات، بما فيها اضطراب تبدد الشخصية وتبدد الواقع أو اضطراب الهوية الانفصالية ( اللى كان يشار ليه قبل كده باسم اضطراب الشخصية المتعددة أو "الشخصية المنفصلة").
الاضطرابات المعرفية : الاضطرابات دى بتأثر على القدرات المعرفية، بما فيها التعلم والذاكرة. وتشمل دى الفئة الهذيان والاضطرابات العصبية المعرفية الخفيفة والشديدة (التى كانت تسمى قبل كده [[ديمينشا|بالخرف]] ).
الاضطرابات الجسدية الشكلية قد تُشخَّص عند وجود مشاكل تبدو وكأنها تنشأ فى الجسم، ويُعتقد أنها مظاهر لاضطراب نفسى. ده بيشمل [[هجاس|اضطراب التجسيد]] واضطراب التحويل . كمان فيه اضطرابات تتعلق بكيفية إدراك الشخص لجسمه، زى اضطراب تشوه صورة الجسم. الوهن العصبى تشخيص قديم يتضمن شكاوى جسدية و التعب والاكتئاب، و هو معترف به رسمى فى التصنيف الدولى للأمراض (ICD-10) ولكنه ما بقاش معترف به فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-IV).<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The spectra of neurasthenia and depression: course, stability and transitions|صحيفة=European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience|مؤلف=Gamma|الأول=Alex|تاريخ=March 2007|المجلد=257|العدد=2|صفحات=120–127|مؤلف2=Angst|مؤلف3=Ajdacic|مؤلف4=Eich|مؤلف5=Rössler|الأول2=Jules|الأول3=Vladeta|الأول4=Dominique|الأول5=Wulf|pmid=17131216|دوي=10.1007/s00406-006-0699-6}}</ref> <sup class="noprint Inline-Template noprint Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''[[ويكيبيديا:مش بحث بدائى|<span title="This claim needs references to reliable secondary sources. (October 2015)">مطلوب مصدر غير أولي</span>]]'' ]</sup>
يتم تشخيص الاضطرابات المصطنعة لما يُعتقد أن الأعراض بتتبلغ عنها لتحقيق مكاسب شخصية. فى الغالب تُفتعل الأعراض أو تُختلق عمد، و ترتبط بأعراض عند الفرد نفسه أو عند شخص قريب منه، و بالخصوص الأشخاص اللى يهتم لأمرهم.
== إدارة ==
{{Main|Treatment of mental disorders|Services for mental disorders|Mental health professional}}
[[ملف:Tornow_Pritzhagen_10.jpg|تصغير|تم فصل "هاوس تورنو آم سي" (المنزل الريفى السابق) فى المانيا من سنة 1912 لمدرسة للتربية الخاصة وفندق مع تدريب متكامل على العمل/الوظيفة و إعادة التأهيل للأشخاص اللى بيعانو من اضطرابات عقلية.]]
العلاج والدعم للاضطرابات النفسية بيتقدم فى المستشفيات النفسية والعيادات أو بمجموعة من خدمات الصحة النفسية المجتمعية . وفى بعض البلاد، تعتمد دى الخدمات بشكل متزايد على نهج التعافى ، اللى يهدف لدعم الأفراد فى رحلتهم الشخصية نحو تحقيق الحياة اللى يرغبون بها.
أنواع العلاج تتنوع ، ويعتمد اختيار العلاج الأنسب على نوع الاضطراب والحالة الفردية. و وُجد أن كتير من الوسايل تُفيد بعض الأشخاص على الأقل، و يلعب تأثير [[علاج وهمى|الدواء الوهمى]] دور فى أى تدخل علاجى أو دوائى. فى حالات نادرة، قد يُعالج الأفراد رغم عن إرادتهم،و ده قد يُسبب صعوبات خاصة تبع لكيفية تنفيذ العلاج و تصوره. لا بيظهر ان للعلاج الإلزامى فى المجتمع فرق كبير عن العلاج غير الإلزامي، باستثناء ممكن تقليل التعرض للإيذاء.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Compulsory community and involuntary outpatient treatment for people with severe mental disorders|صحيفة=The Cochrane Database of Systematic Reviews|vauthors=Kisely SR, Campbell LA, O'Reilly R|تاريخ=March 2017|المجلد=3|العدد=6|ببمد_سنترال=4393705|pmid=28303578|دوي=10.1002/14651858.CD004408.pub5}}</ref>
=== نمط الحياة ===
استراتيجيات تغيير نمط الحياة، بما فيها التغييرات الغذائية وممارسة الرياضة و الإقلاع عن التدخين، ممكن تكون مفيدة.<ref name="Jacka2017" /><ref name="SarrisLogan2015">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional medicine as mainstream in psychiatry|صحيفة=The Lancet. Psychiatry|مسار=https://figshare.com/articles/journal_contribution/20912431|إظهار-المؤلفين=6|vauthors=Sarris J, Logan AC, Akbaraly TN, Amminger GP, Balanzá-Martínez V, Freeman MP, Hibbeln J, Matsuoka Y, Mischoulon D, Mizoue T, Nanri A, Nishi D, Ramsey D, Rucklidge JJ, Sanchez-Villegas A, Scholey A, Su KP, Jacka FN|تاريخ=March 2015|النوع=Review|المجلد=2|العدد=3|صفحات=271–4|pmid=26359904|دوي=10.1016/S2215-0366(14)00051-0}}</ref><ref name="MarxMoseley2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional psychiatry: the present state of the evidence|صحيفة=The Proceedings of the Nutrition Society|vauthors=Marx W, Moseley G, Berk M, Jacka F|تاريخ=November 2017|النوع=Review|المجلد=76|العدد=4|صفحات=427–436|hdl-access=free|hdl=10536/DRO/DU:30108896|pmid=28942748|دوي=10.1017/S0029665117002026|doi-access=free}}</ref>
=== مُعَالَجَة ===
يوجد كمان طيف واسع من [[علاج نفسى|المعالجين النفسيين]] (بما فيها المعالجين الأسريين )، والمستشارين ، والمتخصصين فى الصحة العامة . إضافةً لذلك، توجد أدوار دعم الأقران حيث تعتبر التجربة الشخصية فى قضايا مماثلة المصدر الرئيسى للخبرة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=National estimates for mental health mutual support groups, self-help organizations, and consumer-operated services|صحيفة=Administration and Policy in Mental Health|مسار=http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|vauthors=Goldstrom ID, Campbell J, Rogers JA, Lambert DB, Blacklow B, Henderson MJ, Manderscheid RW|تاريخ=January 2006|المجلد=33|العدد=1|صفحات=92–103|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200803210238/http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|تاريخ-الأرشيف=3 August 2020|تاريخ-الوصول=25 October 2017|pmid=16240075|دوي=10.1007/s10488-005-0019-x}}</ref><ref>The Joseph Rowntree Foundation (1998) [http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp The experiences of mental health service users as mental health professionals] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20070928073754/http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp|date=28 September 2007}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=User/consumer involvement in mental health service delivery|صحيفة=Epidemiologia e Psichiatria Sociale|vauthors=Chamberlin J|سنة=2011|المجلد=14|العدد=1|صفحات=10–4|s2cid=22521457|pmid=15792289|دوي=10.1017/S1121189X00001871}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Beliefs about using consumer consultants in inpatient psychiatric units|صحيفة=International Journal of Mental Health Nursing|vauthors=McCann TV, Baird J, Clark E, Lu S|تاريخ=December 2006|المجلد=15|العدد=4|صفحات=258–65|pmid=17064322|دوي=10.1111/j.1447-0349.2006.00432.x}}</ref>
[[علاج نفسى|العلاج النفسى]] خيار رئيسى للكتير من الاضطرابات النفسية، وله أنواع رئيسية متعددة. بيستخدم العلاج السلوكى المعرفى على نطاق واسع، ويرتكز على تعديل أنماط التفكير والسلوك المرتبطة باضطراب معين. بتشمل العلاجات النفسية التانيه العلاج السلوكى الجدلى والعلاج النفسى التفاعلى . [[تحليل نفسى|أما التحليل النفسى]] ، اللى بيراعى بالصراعات النفسية الكامنة وآليات الدفاع، فقد كان و لسه يُمارس على نطاق واسع. بيستخدم أحيان العلاج النظامى أو العلاج الأسري، اللى بيراعى بشبكة من الأشخاص المقربين و الفرد نفسه.
بعض العلاجات النفسية تعتمد على منهج إنسانى . وهناك كتير من العلاجات المتخصصة المستخدمة لاضطرابات معينة، اللى ممكن تكون فروع أو مزيج من الأنواع المكتوبه فوق. فى الغالب يستخدم أخصائيين الصحة النفسية منهج انتقائى أو تكاملى . و يعتمد الكتير على العلاقة العلاجية ، و تنشأ مشكلات تتعلق بالثقة والسرية والتفاعل .
=== دوا ===
العلاج الدوائى النفسى اختيار رئيسى لكتير من الاضطرابات النفسية، ينقسم لشوية مجموعات رئيسية. مضادات الاكتئاب بتستعمل لعلاج الاكتئاب الاكلينكى ، كمان لعلاج القلق ومجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل مضادات القلق (بما فيها المهدئات ) لعلاج اضطرابات القلق والمشاكل المرتبطة بيها زى الأرق. بتستعمل مثبتات المزاج بشكل أساسى فى علاج اضطراب ثنائى القطب. بتستعمل مضادات الذهان لعلاج الاضطرابات الذهانية، وبالخصوص [[شيزوفرينيا|الأعراض الإيجابية فى الفصام]] ، كما يتزايد استخدامها لعلاج مجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل المنبهات بشكل شائع، و بالخصوص لعلاج اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health Medications|مسار=https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الوصول=6 May 2019|صحيفة=National Institute of Mental Health|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190406082433/https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الأرشيف=6 April 2019|url-status=live}}</ref>
== شوف كمان ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية فى وسايل الإعلام
** الاضطرابات النفسية فى الأفلام
** المرض العقلى فى الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطنى للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
jh8h82zgdn8peowt51deka7dinemdv9
13009634
13009633
2026-04-20T19:47:51Z
GhalyBot
863
تعديل و تمصير، غير: أحيان ← ساعات ، تبلغ ← ، (التى ← (اللى ، وفى ← و فى (3)، يؤدى ل ← يوصل ل
13009634
wikitext
text/x-wiki
{{معلومات مرض}}
'''الاضطراب النفسى''' ، ويُشار ليه كمان '''بالمرض النفسى''' ، <ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Disorders|مسار=https://www.medlineplus.gov/mentaldisorders.html|ناشر=U.S. National Library of Medicine|تاريخ-الوصول=10 June 2016|صحيفة=Medline Plus|تاريخ=15 September 2014|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210415001359/https://medlineplus.gov/mentaldisorders.html|تاريخ-الأرشيف=15 April 2021|url-status=live}}</ref> أو '''حالة الصحة النفسية''' ، <ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Public Conceptions of Mental Illness in 1950 and 1996: What Is Mental Illness and Is It to be Feared?|صحيفة=Journal of Health and Social Behavior|مؤلف=Phelan|الأول=Jo C.|تاريخ=2000|المجلد=41|العدد=2|صفحات=188–207|مؤلف2=Link|مؤلف3=Stueve|مؤلف4=Pescosolido|جايستور=2676305|issn=0022-1465|الأول2=Bruce G.|الأول3=Ann|الأول4=Bernice A.|دوي=10.2307/2676305}}</ref> أو '''الإعاقة النفسية''' ، هو نمط سلوكى أو عقلى يُسبب ضيق شديداً أو خلل فى الأداء الشخصى.<ref>{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=Ohzt1HBilXcC&pg=PA6|عنوان=What is Mental Disorder?: An Essay in Philosophy, Science, and Values|vauthors=Bolton D|تاريخ=2008|ناشر=OUP Oxford|صفحة=6|isbn=978-0-19-856592-5}}</ref> كما يتميز الاضطراب النفسى باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى إدراك الفرد أو تنظيمه العاطفى أو سلوكه، غالب فى [[مجتمع|سياق اجتماعى]] .<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Toward a Cognitive-Behavioral Classification System for Mental Disorders|صحيفة=Behavior Therapy|مؤلف=Hofmann|الأول=Stefan G.|تاريخ=2014-07-01|لغة=en|المجلد=45|العدد=4|صفحات=576–587|issn=0005-7894|ببمد_سنترال=4234113|pmid=24912469|دوي=10.1016/j.beth.2014.03.001}}</ref><ref name="WHO20182">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}</ref> ممكن تحصلا لاضطرابات دى على شكل نوبات منفردة، أو ممكن تكون مستمرة، أو ممكن تكون متناوبة بين الانتكاس والهدوء . هناك أنواع كتيرة من الاضطرابات النفسية، وتختلف علاماتها و أعراضها اختلاف كبير بين الاضطرابات المختلفة.<ref name="WHO20182"/><ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الوصول=9 April 2016|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=2016|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20160329093638/http://www.who.int/topics/mental_disorders/en/|تاريخ-الأرشيف=29 March 2016|url-status=live}}</ref> بيعتبرالاضطراب النفسى واحد من جوانب الصحة النفسية .أسباب الاضطرابات النفسية غالب ما تكون مش واضحة. وتتضمن النظريات نتائج من مجالات متنوعة. و ترتبط دى الاضطرابات بمناطق أو وظايف معينة فى الدماغ. و فى العاده يتم تشخيص الاضطرابات أو تقييمها من قبل أخصائى الصحة النفسية ، زى الأخصائى النفسى الاكلينكى ، أو الطبيب النفسى ، أو الممرض النفسي، أو الأخصائى الاجتماعى الاكلينكى ، باستخدام أساليب مختلفة كالاختبارات النفسية ، لكن غالب بالاعتماد على الملاحظة والاستجواب. وينبغى مراعاة المعتقدات الثقافية والدينية، و الأعراف الاجتماعية ، عند التشخيص.<ref name="DSM5pg101">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحات=[https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/101 101–05]|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref>
خدمات الاضطرابات النفسية فى العاده بتتقدم فى مستشفيات الطب النفسى ، أو العيادات الخارجية ، أو فى المجتمع . ويُقدِّم العلاجات متخصصون فى الصحة النفسية. بتشمل اختيارات العلاج الشائعة [[علاج نفسى|العلاج النفسى]] أو الأدوية النفسية ، فى الوقت نفسه تعتبر تغييرات نمط الحياة، والتدخلات الاجتماعية، ودعم الأقران ، والمساعدة الذاتية اختيارات تانيه. فى حالات نادرة، قد يُلجأ لالاحتجاز أو العلاج القسرى. و أثبتت برامج الوقاية فعاليتها فى الحدّ من الاكتئاب.<ref name="WHO20182"/><ref name="Jacka2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional Psychiatry: Where to Next?|صحيفة=eBioMedicine|vauthors=Jacka FN|تاريخ=March 2017|النوع=Review|المجلد=17|العدد=17|صفحات=24–29|ببمد_سنترال=5360575|pmid=28242200|دوي=10.1016/j.ebiom.2017.02.020|doi-access=free}}</ref> سنة 2019، الاضطرابات النفسية الشائعة حول العالم شملت : الاكتئاب الشديد ، اللى يصيب حوالى 264 مليون شخص؛ [[ديمينشا|الخرف]] ، اللى يصيب حوالى 50 مليون؛ [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائى القطب]] ، اللى يصيب حوالى 45 مليون؛ [[شيزوفرينيا|والفصام]] وغيره [[سيكوز|من الأمراض الذهانية]] ، اللى تصيب حوالى 20 يُعانى ملايين الأشخاص من اضطرابات النمو العصبى .<ref name="WHO2018">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental disorders|مسار=https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|صحيفة=World Health Organization|تاريخ=22 June 2022|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20220621223543/https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders|تاريخ-الأرشيف=21 June 2022|url-status=live}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/mental-disorders "Mental disorders"]. </cite></ref> بتشمل دى الاضطرابات اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط (ADHD)، واضطراب طيف التوحد (التوحد)، و الإعاقة الذهنية ، اللى تبتدى أعراضها فى مراحل مبكرة من النمو.<ref name="WHO20182"/><ref name="APA1">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=American Psychiatric Association|مسار=https://archive.org/details/diagnosticstatis0005unse/page/31|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|تاريخ=2013|ناشر=American Psychiatric Association|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|صفحة=31|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> قد يُفاقم الوصم والتمييز من معاناة و إعاقة المصابين بالاضطرابات النفسية،و ده يدفع كتير من [[حركه اجتماعيه|الحركات الاجتماعية]] لالسعى لزيادة الوعى بيها ومواجهة الإقصاء الاجتماعى .
== تعريف ==
تعريف و تصنيف الاضطرابات النفسية من القضايا الأساسية للباحثين ومقدمى الخدمات و الأفراد اللى قد يتم تشخيصهم. ولكى تُصنّف حالة نفسية ما كاضطراب، لازم تُسبب خلل وظيفى.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental disorder? A perspective from cognitive-affective science|صحيفة=Canadian Journal of Psychiatry|vauthors=Stein DJ|تاريخ=December 2013|المجلد=58|العدد=12|صفحات=656–62|pmid=24331284|دوي=10.1177/070674371305801202|doi-access=free}}</ref> تستخدم معظم الوثائق الاكلينيكيه الدولية مصطلح "الاضطراب النفسي"، فى الوقت نفسه بيستخدم مصطلح "المرض" كمان بشكل شائع. و لوحظ أن استخدام مصطلح "نفسي" (أى ما يتعلق [[عقل|بالعقل]] ) لا يعنى بالضرورة فصله عن الدماغ أو [[جسم انسان|الجسم]] .
حسب الطبعة الرابعة من الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ( DSM-IV )، الصادرة سنة 1994، بييتعرف الاضطراب النفسى بأنه متلازمة أو نمط نفسى يرتبط بالضيق (مثل، بعرض مؤلم)، أو [[اعاقه|الإعاقة]] (ضعف فى واحد أو اكتر من مجالات الأداء المهمة)، أو زيادة خطر الوفاة، أو التسبب فى فقدان كبير للاستقلالية؛ بس، فإنه يستثنى الاستجابات الطبيعية زى الحزن على فقدان واحد من الأحباء، كما يستثنى السلوك المنحرف لأسباب سياسية أو دينية أو اجتماعية لا تنشأ عن خلل وظيفى عند الفرد.<ref name="psychol-med">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->In DSM-IV, each of the mental disorders is conceptualized as a clinically significant behavioral or psychological syndrome or pattern that occurs in an individual and that is associated with present distress (e.g., a painful symptom) or disability (i.e., impairment in one or more important areas of functioning) or with a significantly increased risk of suffering death, pain, disability, or an important loss of freedom. In addition, this syndrome or pattern must not be merely an expectable and culturally sanctioned response to a particular event, for example, the death of a loved one. Whatever its original cause, it must currently be considered a manifestation of behavioral, psychological, or biological dysfunction in the individual. Neither deviant behavior (e.g., political, religious, or sexual) nor conflicts that are primarily between the individual and society are mental disorders unless the deviance or conflict is a symptom of a dysfunction in the individual, as described above.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref>
تعريف الدليل التشخيصى ''والإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-IV)'' بيشير ''إن الاضطراب النفسي'' ، كغيره من المصطلحات الطبية، "يفتقر لتعريف إجرائى موحد يشمل كل الحالات". ويُلاحظ أنه يُمكن استخدام مستويات مختلفة من التجريد فى التعريفات الطبية، بما فيها علم الأمراض، و الأعراض، والانحراف عن النطاق الطبيعي، أو المسببات ، و أن الأمر نفسه ينطبق على الاضطرابات النفسية، بحيث يكون نوع من التعريف مناسب فى بعض الأحيان، وآخر فى ساعات تانيه، و ده بحسب الحالة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=What is a mental/psychiatric disorder? From DSM-IV to DSM-V|صحيفة=Psychological Medicine|vauthors=Stein DJ, Phillips KA, Bolton D, Fulford KW, Sadler JZ, Kendler KS|تاريخ=November 2010|مكان=UK|ناشر=Cambridge University Press|المجلد=40|العدد=11|صفحات=1759–65|أكلس=01588231|اقتباس=<!--long quote per fair use and to mitigate linkrot due to robots exclusion-->... although this manual provides a classification of mental disorders, it must be admitted that no definition adequately specifies precise boundaries for the concept of 'mental disorder.' The concept of mental disorder, like many other concepts in medicine and science, lacks a consistent operational definition that covers all situations. All medical conditions are defined on various levels of abstraction—for example, structural pathology (e.g., ulcerative colitis), symptom presentation (e.g., migraine), deviance from a physiological norm (e.g., hypertension), and etiology (e.g., pneumococcal pneumonia). Mental disorders have also been defined by a variety of concepts (e.g., distress, dyscontrol, disadvantage, disability, inflexibility, irrationality, syndromal pattern, etiology, and statistical deviation). Each is a useful indicator for a mental disorder, but none is equivalent to the concept, and different situations call for different definitions.|issn=0033-2917|ببمد_سنترال=3101504|pmid=20624327|دوي=10.1017/S0033291709992261|eissn=1469-8978}}</ref> سنة 2013، الجمعية الامريكانيه للأطباء النفسيين (APA) أرجعت تعريف الاضطرابات النفسية فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية ، الإصدار الخامس (DSM-5 )، بأنها "متلازمة تتميز باضطراب ذى دلالة اكلينكيه فى الإدراك أو تنظيم الانفعالات أو السلوك عند الفرد،و ده يعكس خلل فى العمليات النفسية أو البيولوجية أو النمائية اللى تقوم عليها الوظايف العقلية".<ref>{{استشهاد بكتاب|عنوان=Diagnostic and statistical manual of mental disorders|ناشر=American Psychiatric Association|سنة=2013|طبعة=5th|مكان=Arlington, VA|الفصل=Use of the Manual|تاريخ-الوصول=2 August 2017|مسار-الفصل=http://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190919004915/https://dsm.psychiatryonline.org/doi/book/10.1176/appi.books.9780890425596|تاريخ-الأرشيف=19 September 2019|url-status=live|دوي=10.1176/appi.books.9780890425596.UseofDSM5|isbn=978-0-89042-554-1}}</ref> وتتضمن المسودة النهائية للتصنيف الدولى للأمراض، الإصدار الحداشر (ICD-11) ، تعريف مشابهاً جداً.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Chapter 6 on mental, behavioural and neurodevelopmental disorders|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الوصول=2 November 2018|صحيفة=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics, 2018 version|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http%3a%2f%2fid.who.int%2ficd%2fentity%2f334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref>
عامة الناس ممكن يستخدمو "الانهيار العقلي" أو "الانهيار العصبي" للإشارة لاضطراب نفسى.<ref name="Pick2006">{{استشهاد بكتاب|مسار=https://books.google.com/books?id=9JnuZHxvHykC&pg=PA1|عنوان=The Metaphor of Mental Illness|vauthors=Pickering N|تاريخ=2006|ناشر=Oxford University Press|صفحة=1|isbn=978-0-19-853087-9}}</ref> لم بييتعرف مصطلحا "الانهيار العصبي" و"الانهيار العقلي" تعريف رسمى بنظام تشخيص طبى زى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-5) أو التصنيف الدولى للأمراض (ICD-10) ، وهما غائبان بالتقريب عن الأدبيات العلمية المتعلقة بالأمراض النفسية.<ref name="Rapport">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The diagnostic meaning of "nervous breakdown" among lay populations|صحيفة=Journal of Personality Assessment|vauthors=Rapport LJ, Todd RM, Lumley MA, Fisicaro SA|تاريخ=October 1998|المجلد=71|العدد=2|صفحات=242–52|pmid=9857496|دوي=10.1207/s15327752jpa7102_11}}</ref> رغم عدم وجود تعريف دقيق لمصطلح "الانهيار العصبي"، تشير استطلاعات رأى عامة الناس لأن المصطلح يشير لاضطراب تفاعلى حاد ومحدد المدة يتضمن أعراض زى القلق أو الاكتئاب، و فى العاده يكون سببه ضغوطات خارجية.<ref name="Rapport" /> يشير كتير من خبراء الصحة اليوم لالانهيار العصبى على أنه ''أزمة صحية نفسية'' .<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Nervous breakdown|مسار=https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الوصول=25 March 2019|صحيفة=www.healthdirect.gov.au|تاريخ=14 February 2019|مؤلف=Healthdirect Australia|لغة=en-AU|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190325220525/https://www.healthdirect.gov.au/nervous-breakdown|تاريخ-الأرشيف=25 March 2019|url-status=live}}</ref>
=== مرض عصبى ===
جنب مفهوم الاضطراب العقلي، دعا البعض لالعودة لالمفهوم القديم للمرض العصبى. فى ''كتابه "كيف بقا الجميع مكتئبين: صعود وسقوط الانهيار العصبي"'' (2013)، يقول إدوارد شورتر، أستاذ الطب النفسى وتاريخ الطب:
{{blockquote|عرفنا الأمراض العصبية لقرون. لما بيكون المرء متوتر لدرجة تعجزه عن القيام بمهامه... بيتقال على ذلك الانهيار العصبى. لكن المصطلح ده اختفى من الطب، و إن لم يختفِ من لغتنا... مرضى الأعصاب زمان هم مرضى الاكتئاب اليوم. دى هيا الحقيقة المُرة... هناك مرض أعمق يُسبب الاكتئاب و أعراض تقلبات المزاج. يُمكننا تسمية ده المرض الأعمق باسم آخر، أو ابتكار مصطلح جديد، لكن علينا تحويل النقاش من الاكتئاب لده الاضطراب الأعمق فى الدماغ والجسم. دى هيا النقطة الأساسية.|Edward Shorter, the University of Toronto<ref name=shorter>{{cite book | vauthors = Shorter E |title=How Everyone Became Depressed: The Rise and Fall of the Nervous Breakdown |date=2013 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-997825-0}}{{page needed|date=June 2022}}</ref>|title=|source=}}
== تصنيفات ==
نظامين راسخين الايام دى على نطاق واسع لتصنيف الاضطرابات العقلية:
* ''التصنيف الدولى للأمراض'' الصادر عن منظمة الصحة العالمية. أحدث إصدار هو ICD-11 ، اللى دخل التنفيذ من 1 يناير 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=ICD-11 for Mortality and Morbidity Statistics|مسار=https://icd.who.int/browse11/l-m/en#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الوصول=2022-08-13|صحيفة=icd.who.int|مسار-الأرشيف=https://archive.today/20180801205234/https://icd.who.int/browse11/l-m/en%23/http://id.who.int/icd/entity/294762853#/http://id.who.int/icd/entity/334423054|تاريخ-الأرشيف=1 August 2018|url-status=live}}</ref> التصنيف الدولى للأمراض هو نظام تصنيف طبى واسع النطاق؛ يتم تضمين الاضطرابات العقلية فى ''الفصل 06: الاضطرابات العقلية أو السلوكية أو العصبية النمائية'' ( 06 ).
* ''الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات العقلية'' اللى أصدرته الجمعية الامريكانيه للطب النفسى من سنة 1952. أحدث إصدار هو ''الإصدار الخامس، مراجعة النص'' ( DSM-5-TR )، اللى صدر سنة 2022.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=About DSM-5-TR|مسار=https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm/about-dsm|تاريخ-الوصول=2025-06-28|صحيفة=www.psychiatry.org|لغة=en}}</ref>
== الاضطرابات ==
توجد فئات كتيرة ومختلفة من الاضطرابات النفسية، و كتير من جوانب السلوك البشرى والشخصية اللى ممكن تبقا مضطربة.<ref name="webMD_types">{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health: Types of Mental Illness|مسار=http://www.webmd.com/mental-health/mental-health-types-illness|تاريخ-الوصول=29 September 2009|صحيفة=[[WebMD]]|تاريخ=1 July 2005|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20210309020545/https://www.webmd.com/mental-health/mental-health-types-illness|تاريخ-الأرشيف=9 March 2021|url-status=live}}</ref><ref name="SurgeonGeneral1999chap2">{{استشهاد بكتاب|مؤلف=Office of the Surgeon General|مسار=http://profiles.nlm.nih.gov/ps/retrieve/ResourceMetadata/NNBBHS|عنوان=Mental Health: A Report of the Surgeon General|تاريخ=1999|ناشر=National Institute of Mental Health|صفحات=26–50|الفصل=The Fundamentals of Mental Health and Mental Illness|وصلة مؤلف=Surgeon General of the United States|وصلة مؤلف2=Substance Abuse and Mental Health Services Administration#Center for Mental Health Services|وصلة مؤلف3=National Institute of Mental Health|تاريخ-الوصول=28 May 2013|مسار-الفصل=http://profiles.nlm.nih.gov/ps/access/NNBBHW.pdf|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190926235338/https://profiles.nlm.nih.gov/ps/retrieve/ResourceMetadata/NNBBHS|تاريخ-الأرشيف=26 September 2019|url-status=live|مؤلف2=Center for Mental Health Services|مؤلف3=National Institute of Mental Health|isbn=978-0-16-050300-9}}</ref>
=== اضطرابات القلق ===
{{Main|Anxiety disorder}}
اضطراب القلق هو شعور بالقلق أو [[خوف|الخوف]] يعيق الأداء الطبيعى.<ref name="webMD_types" /> بتشمل التصنيفات الشائعة الرهاب المحدد ، واضطراب القلق العام ، واضطراب القلق الاجتماعى ، واضطراب الهلع ، ورهاب الأماكن المفتوحة ، واضطراب ما بعد الصدمة . صُنِّف [[وسواس قهرى|اضطراب الوسواس القهرى كاضطراب قلق]] فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية، الإصدار التالت (DSM-III) ، اللى اتنشر سنة 1980، لكن أُدرج بعدين فى قسم خاص به بعنوان "اضطراب الوسواس القهرى والاضطرابات اللى ليها صله" فى الإصدار الخامس (DSM-5 ).<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Towards the DSM-6: The intersection of OCD and psychosis. Expert perspectives on insight in the diagnosis of OCD|صحيفة=Psychiatry Research|مؤلف=Moritz|الأول=Steffen|تاريخ=February 2025|المجلد=344|مؤلف2=Leucht|مؤلف3=Hoyer|مؤلف4=Schmotz|مؤلف5=Abramovitch|مؤلف6=Jelinek|الأول2=Stefan|الأول3=Luca|الأول4=Stella|الأول5=Amitai|الأول6=Lena|pmid=39671993|دوي=10.1016/j.psychres.2024.116306|doi-access=free}}</ref>
=== اضطرابات المزاج ===
{{Main|Mood disorder}}
عمليات عاطفية تانيه (مشاعر/مزاج) ممكن بتتصاب بالاضطراب. يُعرف اضطراب المزاج اللى ينطوى على حزن شديد ومستمر بشكل غير عادي، أو كآبة، أو يأس، بالاكتئاب الشديد (المعروف كمان بالاكتئاب أحادى القطب أو الاكتئاب الاكلينكى). أما الاكتئاب الأخف، ولكنه لسه مطول، فيمكن تشخيصه على أنه عسر المزاج . يتضمن [[ذهان الهوس و الاكتئاب|اضطراب ثنائى القطب]] (المعروف كمان بالاكتئاب الهوسى) حالات مزاجية "مرتفعة" أو مضغوطة بشكل مش طبيعي، معروفه بالهوس أو الهوس الخفيف ، تتناوب مع حالات مزاجية طبيعية أو مكتئبة. و لسه مدى تمثيل ظواهر المزاج أحادى القطب وثنائى القطب لفئات متميزة من الاضطراب، أو تداخلها واندماجها على طول بُعد أو طيف من المزاج، محل نقاش علمى.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The DSM-IV and ICD-10 categories of recurrent [major] depressive and bipolar II disorders: evidence that they lie on a dimensional spectrum|صحيفة=Journal of Affective Disorders|vauthors=Akiskal HS, Benazzi F|تاريخ=May 2006|المجلد=92|العدد=1|صفحات=45–54|pmid=16488021|دوي=10.1016/j.jad.2005.12.035}}</ref><ref name="pmid28264727">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Mixed features and mixed states in psychiatry: from calculus to geometry|صحيفة=CNS Spectrums|vauthors=McIntyre RS|تاريخ=April 2017|ناشر=[[Cambridge University Press]]|المجلد=22|العدد=2|صفحات=116–117|pmid=28264727|دوي=10.1017/S1092852916000559}}</ref>
=== متعلق بالجنس ===
الاضطرابات الجنسية بتشمل عسر الجماع و أنواع مختلفة من [[بارافيليا|الانحراف الجنسى]] (الإثارة الجنسية تجاه الأشياء أو المواقف أو الأفراد اللى يعتبرو مش طبيعيين أو ضارين بالشخص أو بالتانيين).
=== آخر ===
اضطرابات التحكم فى الاندفاع : بيتصنف الأشخاص اللى بيعانو من عدم القدرة على مقاومة رغبات أو دوافع معينة قد تضر بهم أو بالتانيين، ضمن فئة المصابين باضطراب التحكم فى الاندفاع، وتشمل دى الاضطرابات هوس السرقة ( كليبتومانيا ) وهوس إشعال الحرائق ( برومانيا ). كما بتتصنف بعض أنواع الإدمان السلوكى ، كإدمان القمار، ضمن الاضطرابات.
اضطرابات تعاطى المواد : الاضطراب ده يشير لاستخدام المخدرات (سواء كانت قانونية أو مش قانونية، بما فيها [[خمور|الكحول]] ) بشكل مستمر رغم المشاكل أو الأضرار الجسيمة المرتبطة باستخدامها. يندرج كل [[ادمان المخدرات|من إدمان المواد]] و إساءة استخدامها تحت دى الفئة فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM). قد ينجم اضطراب تعاطى المواد عن نمط من الاستخدام القهرى والمتكرر لمادة مخدرة،و ده يوصل لتحمل آثارها و ظهور أعراض الانسحاب عند تقليل استخدامها أو التوقف عنها.
الاضطرابات الانفصالية : ممكن يتم تصنيف الأشخاص اللى يعانو من اضطرابات شديدة فى هويتهم الذاتية و ذاكرتهم و إدراكهم العام لنفسهم ومحيطهم على أنهم يعانو من الأنواع دى من الاضطرابات، بما فيها اضطراب تبدد الشخصية وتبدد الواقع أو اضطراب الهوية الانفصالية ( اللى كان يشار ليه قبل كده باسم اضطراب الشخصية المتعددة أو "الشخصية المنفصلة").
الاضطرابات المعرفية : الاضطرابات دى بتأثر على القدرات المعرفية، بما فيها التعلم والذاكرة. وتشمل دى الفئة الهذيان والاضطرابات العصبية المعرفية الخفيفة والشديدة (اللى كانت تسمى قبل كده [[ديمينشا|بالخرف]] ).
الاضطرابات الجسدية الشكلية قد تُشخَّص عند وجود مشاكل تبدو وكأنها تنشأ فى الجسم، ويُعتقد أنها مظاهر لاضطراب نفسى. ده بيشمل [[هجاس|اضطراب التجسيد]] واضطراب التحويل . كمان فيه اضطرابات تتعلق بكيفية إدراك الشخص لجسمه، زى اضطراب تشوه صورة الجسم. الوهن العصبى تشخيص قديم يتضمن شكاوى جسدية و التعب والاكتئاب، و هو معترف به رسمى فى التصنيف الدولى للأمراض (ICD-10) ولكنه ما بقاش معترف به فى الدليل التشخيصى و الإحصائى للاضطرابات النفسية (DSM-IV).<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=The spectra of neurasthenia and depression: course, stability and transitions|صحيفة=European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience|مؤلف=Gamma|الأول=Alex|تاريخ=March 2007|المجلد=257|العدد=2|صفحات=120–127|مؤلف2=Angst|مؤلف3=Ajdacic|مؤلف4=Eich|مؤلف5=Rössler|الأول2=Jules|الأول3=Vladeta|الأول4=Dominique|الأول5=Wulf|pmid=17131216|دوي=10.1007/s00406-006-0699-6}}</ref> <sup class="noprint Inline-Template noprint Template-Fact" style="white-space:nowrap;">[ ''[[ويكيبيديا:مش بحث بدائى|<span title="This claim needs references to reliable secondary sources. (October 2015)">مطلوب مصدر غير أولي</span>]]'' ]</sup>
يتم تشخيص الاضطرابات المصطنعة لما يُعتقد أن الأعراض بت عنها لتحقيق مكاسب شخصية. فى الغالب تُفتعل الأعراض أو تُختلق عمد، و ترتبط بأعراض عند الفرد نفسه أو عند شخص قريب منه، و بالخصوص الأشخاص اللى يهتم لأمرهم.
== إدارة ==
{{Main|Treatment of mental disorders|Services for mental disorders|Mental health professional}}
[[ملف:Tornow_Pritzhagen_10.jpg|تصغير|تم فصل "هاوس تورنو آم سي" (المنزل الريفى السابق) فى المانيا من سنة 1912 لمدرسة للتربية الخاصة وفندق مع تدريب متكامل على العمل/الوظيفة و إعادة التأهيل للأشخاص اللى بيعانو من اضطرابات عقلية.]]
العلاج والدعم للاضطرابات النفسية بيتقدم فى المستشفيات النفسية والعيادات أو بمجموعة من خدمات الصحة النفسية المجتمعية . و فى بعض البلاد، تعتمد دى الخدمات بشكل متزايد على نهج التعافى ، اللى يهدف لدعم الأفراد فى رحلتهم الشخصية نحو تحقيق الحياة اللى يرغبون بها.
أنواع العلاج تتنوع ، ويعتمد اختيار العلاج الأنسب على نوع الاضطراب والحالة الفردية. و وُجد أن كتير من الوسايل تُفيد بعض الأشخاص على الأقل، و يلعب تأثير [[علاج وهمى|الدواء الوهمى]] دور فى أى تدخل علاجى أو دوائى. فى حالات نادرة، قد يُعالج الأفراد رغم عن إرادتهم،و ده قد يُسبب صعوبات خاصة تبع لكيفية تنفيذ العلاج و تصوره. لا بيظهر ان للعلاج الإلزامى فى المجتمع فرق كبير عن العلاج غير الإلزامي، باستثناء ممكن تقليل التعرض للإيذاء.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Compulsory community and involuntary outpatient treatment for people with severe mental disorders|صحيفة=The Cochrane Database of Systematic Reviews|vauthors=Kisely SR, Campbell LA, O'Reilly R|تاريخ=March 2017|المجلد=3|العدد=6|ببمد_سنترال=4393705|pmid=28303578|دوي=10.1002/14651858.CD004408.pub5}}</ref>
=== نمط الحياة ===
استراتيجيات تغيير نمط الحياة، بما فيها التغييرات الغذائية وممارسة الرياضة و الإقلاع عن التدخين، ممكن تكون مفيدة.<ref name="Jacka2017" /><ref name="SarrisLogan2015">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional medicine as mainstream in psychiatry|صحيفة=The Lancet. Psychiatry|مسار=https://figshare.com/articles/journal_contribution/20912431|إظهار-المؤلفين=6|vauthors=Sarris J, Logan AC, Akbaraly TN, Amminger GP, Balanzá-Martínez V, Freeman MP, Hibbeln J, Matsuoka Y, Mischoulon D, Mizoue T, Nanri A, Nishi D, Ramsey D, Rucklidge JJ, Sanchez-Villegas A, Scholey A, Su KP, Jacka FN|تاريخ=March 2015|النوع=Review|المجلد=2|العدد=3|صفحات=271–4|pmid=26359904|دوي=10.1016/S2215-0366(14)00051-0}}</ref><ref name="MarxMoseley2017">{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Nutritional psychiatry: the present state of the evidence|صحيفة=The Proceedings of the Nutrition Society|vauthors=Marx W, Moseley G, Berk M, Jacka F|تاريخ=November 2017|النوع=Review|المجلد=76|العدد=4|صفحات=427–436|hdl-access=free|hdl=10536/DRO/DU:30108896|pmid=28942748|دوي=10.1017/S0029665117002026|doi-access=free}}</ref>
=== مُعَالَجَة ===
يوجد كمان طيف واسع من [[علاج نفسى|المعالجين النفسيين]] (بما فيها المعالجين الأسريين )، والمستشارين ، والمتخصصين فى الصحة العامة . إضافةً لذلك، توجد أدوار دعم الأقران حيث تعتبر التجربة الشخصية فى قضايا مماثلة المصدر الرئيسى للخبرة.<ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=National estimates for mental health mutual support groups, self-help organizations, and consumer-operated services|صحيفة=Administration and Policy in Mental Health|مسار=http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|vauthors=Goldstrom ID, Campbell J, Rogers JA, Lambert DB, Blacklow B, Henderson MJ, Manderscheid RW|تاريخ=January 2006|المجلد=33|العدد=1|صفحات=92–103|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20200803210238/http://www.psychodyssey.net/wp-content/uploads/2012/02/National-estimates-for-mental-health-mutual-support-groups-self-help-organizations-and-consumer-operated-services.pdf|تاريخ-الأرشيف=3 August 2020|تاريخ-الوصول=25 October 2017|pmid=16240075|دوي=10.1007/s10488-005-0019-x}}</ref><ref>The Joseph Rowntree Foundation (1998) [http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp The experiences of mental health service users as mental health professionals] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20070928073754/http://www.jrf.org.uk/knowledge/findings/socialcare/SCR488.asp|date=28 September 2007}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=User/consumer involvement in mental health service delivery|صحيفة=Epidemiologia e Psichiatria Sociale|vauthors=Chamberlin J|سنة=2011|المجلد=14|العدد=1|صفحات=10–4|s2cid=22521457|pmid=15792289|دوي=10.1017/S1121189X00001871}}</ref><ref>{{استشهاد بدوريه محكمه|عنوان=Beliefs about using consumer consultants in inpatient psychiatric units|صحيفة=International Journal of Mental Health Nursing|vauthors=McCann TV, Baird J, Clark E, Lu S|تاريخ=December 2006|المجلد=15|العدد=4|صفحات=258–65|pmid=17064322|دوي=10.1111/j.1447-0349.2006.00432.x}}</ref>
[[علاج نفسى|العلاج النفسى]] خيار رئيسى للكتير من الاضطرابات النفسية، وله أنواع رئيسية متعددة. بيستخدم العلاج السلوكى المعرفى على نطاق واسع، ويرتكز على تعديل أنماط التفكير والسلوك المرتبطة باضطراب معين. بتشمل العلاجات النفسية التانيه العلاج السلوكى الجدلى والعلاج النفسى التفاعلى . [[تحليل نفسى|أما التحليل النفسى]] ، اللى بيراعى بالصراعات النفسية الكامنة وآليات الدفاع، فقد كان و لسه يُمارس على نطاق واسع. بيستخدم ساعات العلاج النظامى أو العلاج الأسري، اللى بيراعى بشبكة من الأشخاص المقربين و الفرد نفسه.
بعض العلاجات النفسية تعتمد على منهج إنسانى . وهناك كتير من العلاجات المتخصصة المستخدمة لاضطرابات معينة، اللى ممكن تكون فروع أو مزيج من الأنواع المكتوبه فوق. فى الغالب يستخدم أخصائيين الصحة النفسية منهج انتقائى أو تكاملى . و يعتمد الكتير على العلاقة العلاجية ، و تنشأ مشكلات تتعلق بالثقة والسرية والتفاعل .
=== دوا ===
العلاج الدوائى النفسى اختيار رئيسى لكتير من الاضطرابات النفسية، ينقسم لشوية مجموعات رئيسية. مضادات الاكتئاب بتستعمل لعلاج الاكتئاب الاكلينكى ، كمان لعلاج القلق ومجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل مضادات القلق (بما فيها المهدئات ) لعلاج اضطرابات القلق والمشاكل المرتبطة بيها زى الأرق. بتستعمل مثبتات المزاج بشكل أساسى فى علاج اضطراب ثنائى القطب. بتستعمل مضادات الذهان لعلاج الاضطرابات الذهانية، وبالخصوص [[شيزوفرينيا|الأعراض الإيجابية فى الفصام]] ، كما يتزايد استخدامها لعلاج مجموعة من الاضطرابات التانيه. بتستعمل المنبهات بشكل شائع، و بالخصوص لعلاج اضطراب نقص الانتباه مع فرط النشاط.<ref>{{استشهاد ويب|عنوان=Mental Health Medications|مسار=https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الوصول=6 May 2019|صحيفة=National Institute of Mental Health|مسار-الأرشيف=https://web.archive.org/web/20190406082433/https://www.nimh.nih.gov/health/topics/mental-health-medications/index.shtml|تاريخ-الأرشيف=6 April 2019|url-status=live}}</ref>
== شوف كمان ==
{{بوابه|Philosophy|Psychiatry|Psychology|Society}}
* ''50 علامة على المرض العقلي''
* [[لسته الامراض النفسيه|الاضطرابات النفسية]]
* الاضطرابات النفسية ومجتمع الميم
* تصوير الأمراض النفسية فى وسايل الإعلام
** الاضطرابات النفسية فى الأفلام
** المرض العقلى فى الأدب
* العلاج العصبي
* تكافؤ التقدير
* التقييم النفسي
== مراجع ==
{{مصادر|30em}}
== لينكات برانيه ==
{{Medical resources|DiseasesDB=28852|ICD11={{ICD11|6E8Z}}|ICD10={{ICD10|F99}}|ICD9={{ICD9|290}}–{{ICD9|319}}|MeshID=D001523}}{{تصنيف كومونز|Mental and behavioural diseases and disorders}}{{Wikivoyage|Travelling with a mental health condition}}{{روابط شخص}}
* [https://direct.mit.edu/books/oa-edited-volume/5015/Defining-Mental-DisorderJerome-Wakefield-and-His تعريف الاضطراب العقلي: جيروم ويكفيلد ونقاده]
* المعهد الوطنى للصحة العقلية
* [http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html اللجنة الدولية لقائدات الصحة النفسية،] {{Webarchiv|url=https://web.archive.org/web/20081030045640/http://www.cartercenter.com/health/mental_health/intl_women.html|date=30 October 2008}}
{{Mental and behavioural disorders}}{{Disease groups}}{{ظبط استنادى}}
[[تصنيف:سايكولوجيا مش قياسى]]
[[تصنيف:اضطراب نفسى]]
hqzfxktfh2aktne1jzuib5onzaoe74x
مصر (قصيده)
0
2295519
13009640
2026-04-20T21:18:26Z
Mnbaav
287184
ابتدا صفحه جديده بـ ''''قصيدة مصر''' هى قصيدة للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن...'
13009640
wikitext
text/x-wiki
'''قصيدة مصر''' هى قصيدة للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
qoi174cbih6tsopvxa6k9cv7preqsnu
13009641
13009640
2026-04-20T21:19:04Z
Mnbaav
287184
13009641
wikitext
text/x-wiki
'''قصيدة مصر''' هى قصيده للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
5fgm3mr7whz5lx8k0opt1o4pxexiu7d
13009642
13009641
2026-04-20T21:21:37Z
Mnbaav
287184
13009642
wikitext
text/x-wiki
'''قصيدة مصر''' هى قصيده للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ ياروعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ،أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
qk8jk2njsgok9m5s9a911osr87gnfoj
13009643
13009642
2026-04-20T21:25:39Z
Mnbaav
287184
13009643
wikitext
text/x-wiki
'''قصيدة مصر''' هى قصيده للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
2krhgulp1ld25e2na5udclb0llxs1tp
13009644
13009643
2026-04-20T21:27:53Z
Mnbaav
287184
13009644
wikitext
text/x-wiki
'''قصيدة مصر''' هى قصيده للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
pjbukkvdcwhy3v8xmh4sxtybkqx4ft5
13009645
13009644
2026-04-20T21:28:58Z
Mnbaav
287184
13009645
wikitext
text/x-wiki
'''قصيدة مصر''' هى قصيده للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
ttyfrveziw9p4gjk7rkndwkoocuskvc
13009655
13009645
2026-04-20T21:45:06Z
Mnbaav
287184
13009655
wikitext
text/x-wiki
'''قصيدة مصر''' هى [[قصيده]] للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
qqn1hgvps9ymrp71s7t8dtjzr44qolk
13009657
13009655
2026-04-20T22:09:06Z
Mnbaav
287184
13009657
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات اغنيه}}
'''قصيدة مصر''' هى [[قصيده]] للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
tw8q3innbun85yyuib1gerv77rd93k6
13009658
13009657
2026-04-20T22:10:37Z
Mnbaav
287184
13009658
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات اغنيه|صورة= File:Flag of Egypt.svg}}
'''قصيدة مصر''' هى [[قصيده]] للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
fewki10gfqs20rb46nrx6y7kbae9n5d
13009673
13009658
2026-04-21T02:01:39Z
MenoBot
172
تظبيط غلطات فحص ويكيبيديا، زود وسمين [[قالب:يتيمه|يتيمه]]، [[قالب:ويكى|ويكى]]
13009673
wikitext
text/x-wiki
{{ويكى|تاريخ=ابريل 2026}}
{{يتيمه|تاريخ=ابريل 2026}}
{{صندوق معلومات اغنيه|صورة= File:Flag of Egypt.svg}}
'''قصيدة مصر''' هى [[قصيده]] للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
0adl8y19t3gil7ijgi20f8k02mc5sys
13009682
13009673
2026-04-21T07:10:30Z
Mnbaav
287184
13009682
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات اغنيه|صورة= File:Flag of Egypt.svg}}
'''قصيدة مصر''' هى [[قصيده]] للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
fewki10gfqs20rb46nrx6y7kbae9n5d
13009696
13009682
2026-04-21T07:46:42Z
Mnbaav
287184
13009696
wikitext
text/x-wiki
{{صندوق معلومات اغنيه|صورة= File:Flag of Egypt.svg}}
'''قصيدة مصر''' هى [[قصيده]] للشاعر محمد نجيب المراد وبتعتبر من أجمل القصائد اللى بتتكلم عن [[مصر]] وبتعبر عن حب مصر والاعتزاز بيها ومن أجمل أبياتها "من قديم الزمان انها مصر فانطلق يا لسانى وتجاوز حدود شعر ووزن، رُب حب اقوى من الاوزان، ريشتى حاولت، وقولى، ولكن اعجزت مصر ريشتى ولسانى".<ref>{{Cite web
| url = https://www.sh6r.com/poem/45453
| title = قصيدة مصر
}}</ref>
== الكلمات ==
هِبةُ اللهِ من قديمِ الزمانِ إنها مصرُ فانطلقْ يا لساني
وتجاوزْ حدودَ شِعرٍ ووزنٍ، رُبَّ حُبٍّ أقوى من الأوزانِ
ها هو النيلُ وامقٌ يَتَلَوَّى وهْو يبكي محبةَ الوديانِ
فكأَنَّ المياهَ دمعُ عشيقٍ تتهادى حَرَّى على الأجفانِ
وكأَنَّ الأشجارَ تلهو بصبٍّ ذابَ فيها، كما تَلَهَّى الغواني
بل كأَنَّ الورودَ وجناتُ بِكْرٍ مسَّها النيلُ رقةً ببنانٍ
بل كأنَّ النخيلَ جِيدُ عروسٍ وعليه التمورُ عِقْدُ جُمانِ
النسيمُ العليلُ يُصدِرُ همساً يُشبِهُ الغُنجَ في دلالِ الحِسانِ
والطيورُ البيضاءُ جَوْقةُ عزفٍ يفتحُ العودُ صدرَهُ للكمانِ
والضُحى شمسهُ تُرتِلُ نوراً فوق هامِ الحقولِ والغيطانِ
رُبَّ ماءٍ يميسُ بين رياضٍ أسكرَ القلبَ مثلَ بنتِ الدنانِ
عدَّدَ الحسنُ في الجَمَالِ جِناناً فإذا النيلُ ثامنٌ في الجِنانِ
يا شِراعاً بصفحةِ النيلِ يجري وبه الليلُ والهوى جالسانِ
ورقيبٌ بين الغيومِ مُطِلٌّ يتغاضى فتضحكُ الشفتانِ
ويدورُ الحديثُ دونَ كلامٍ لخَّصتْ ألفَ خُطبةٍ نظرتانِ
أنا يا مِصرُ عاشقٌ لكِ حتى لم يعدْ لي من البكا دمعتانِ
نُوَبُ الحُبِّ جرَّحتني كثيراً وكثيرٌ صبري على الحدثانِ
قد تقلَّبتُ بين حلوٍ ومُرِّ فعيونٌ نُجْلٌ وطعنُ سنانِ
ودخلتُ النزالَ في الحُبِّ لكنْ ضَاع سيفي مني وضَاع حصاني
لوَّنتْ مصرُ بالشبابِ ثيابي مشَّطتني وطرَّزَتْ قمصاني
ألبَسَتْني مَعاطفاً من عطورٍ في ذيولي تضوعُ والأردانِ
وسقتني مِنَ الشرابِ المعلَّى لاحِظوا طُهرَهُ بحرفِ بيانِ
فأنا الشافعيُّ قد جاء مصراً فإذا الفقهُ في جديدِ معاني
قبلها لم يكنْ هنالكَ شِعرٌ كلُّ ما كانَ قبلها شطرانِ
بعدها دفقةُ النُّبوغِ تجلَّتْ إن شوقي وحافظاً باركاني
أيُّها الحاسدان، ما العشق إلاّ مُغرَمٌ، إنَّما له حاسدانِ
لا يَعيبُ الورودَ إن قيلَ فيها إن خدَّ الورودِ أحمرُ قانِ
قد طَوَتْ مصرُ سِفْرَ كلِّا لليالي فهي للدهرِ كُلِّهِ دَفَّتانِ
ولها بصمةٌ بكلِّ فؤادٍ وبقلبي أنا لها بصمتانِ
مصرُ، يا مصرُ والتواريخُ كلَّتْ في لحاقٍ وأنتِ في جريانِ
فعزيزٌ ويوسفٌ وزليخا وادخلوا مصرَنا بكلِّ أمانِ
وتجلِّي الإله في الطُّورِ يكفي لكِ عزاً يامصرُ في الأكوانِ
والتراتيلُ في مديحكِ تَتْرى في سطورِ الإنجيلِ والقرآنِ
مِنْ ثرى مصرَ جدتان لِعُرْبٍ وأصيلٌ إذا التقتْ جَدَّتانِ
رحِمُ الدمِّ والعقيدةِ مصرٌ سِرُّها خالدٌ، هو الرحمنِ
فاسألوا الفقهَ والحديثَ ونحواً كيفَ كانتْ لهم كصدرٍ حانِ
واسألوا الضَّادَ من حَمَاها تُجِبْكمْ إنّهُ الأزهرُ الشريفُ حَمَاني
وأذكروا لي رأساً لعِلْمٍ وفَنٍّ لم تكنْ فوقَهُ لمصرَ يدانِ
إسألوا الرملَ من سقاهُ يُجِبْكم جيشُ مصرٍ بدمِّهِ قد سقاني
وانظروا العينَ عينَ جالوت تروي بعد قُطزٍ، حديثُها أُرْجواني
وستحكي حطينُ جيشُ صلاحٍ هو في القلبِ والجناحِ كِناني
ليس نصرٌ من غير مصرٍ لَعَمري هل رأيتمُ خيلاً بلا فرسانِ
ليس للشرقِ نهضةٌ دونَ مصرٍ كيفَ يَعلو بيتٌ بلا أركانِ
خاطَتِ الشمسُ للكنانةِ فستانَ زفافٍ يا روعةَ الفستانِ
ثم رشَّتْ عليه بعضَ نجومٍ أَشعلَ الكونَ نورُها الربَّاني
عندما تَغزِلُ الشموسُ خيوطاً لحبيبٍ فالمجدُ في الخيطانِ
يا عروسَ الزمانِ يلقي عليها وهي في العرشِ تاجَهُ النوراني
ثم يحني وقارَهُ في خشوعٍ لاثماً كفَّها بكلِّ حنانِ
فإذا قُبلةُ الزمانِ شِفاهٌ وإذا الثغرُ في لَمى أسوانِ
ثغرُها أدهشَ البحارَ فجاءتْهُ وأغفَتْ ترتاحُ في الشطآنِ
أسَندَ البحرُ كفه وتمنَّى أَمنياتُ البحارِ، أَحلى الأَمانِي
واتَّكَتْ كفُّهُ على صَدَفاتٍٍ فَهَمَى لؤلؤٌ بكلِّ مكانِ
حلمَ البحرُ ذاتَ ليلٍ فلمَّا أصبحَ الصبحُ كانَ محضَ عيانِ
فعلى اسكندريةَ البحرُ أَرسَى فإذا الشِّعرُ بيتُهُ اْسكندراني
مصرُ يا مصرُ إذْ ذكرتُكِ ضَجَّتْ في قصيدي مباهجٌ وأغاني
فحقولٌ من البنفسجِ شِعري وقوافيَّ شهقةُ الريحانِ
وحروفي براعمُ اللوزِ لكنْ نقطةُ الحرفِ حبةُ الرُمَّانِ
رغمَ هذا ومصرُ أعلى وأغلى فاعذروني ما كان في إمكاني
ريشتي حاولت، وقولي، ولكنْ أعجزت مصرُ ريشتي ولساني
== لينكات برانيه ==
{{روابط شخص}}
== مصادر ==
{{مصادر|30em}}
{{لينكات مشاريع شقيقه}}
{{مواقع التواصل الاجتماعي}}
{{ضبط استنادي}}
[[تصنيف:مصر]]
[[تصنيف:قصيدة مصر]]
[[تصنيف:قصيده]]
lxuabrsbrilv7qhghiowboq6w3yevcd
تصنيف:مقالات مش متصنفه من ابريل 2026
14
2295520
13009676
2026-04-21T02:11:18Z
Meno25
7180
+
13009676
wikitext
text/x-wiki
{{تصنيف مستخبى}}
[[تصنيف:مقالات مش متصنفه| 2026-04]]
otdoycvegphx5p1iwf56on2twp0eqfc
ملف:علي مصطفى بغدادي.gif
6
2295521
13009691
2026-04-21T07:25:16Z
Maher Asaad Baker
112658
13009691
wikitext
text/x-wiki
phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1
نقاش:الوطن (جريده)
1
2295522
13009721
2026-04-21T09:02:14Z
Mnbaav
287184
/* تعديل */ قسم جديد
13009721
wikitext
text/x-wiki
== تعديل ==
غير الاسم يا ادمن @[[مستخدم:Maher Asaad Baker|Maher Asaad Baker]] الى الوطن (جريده) [[User:Mnbaav|Mnbaav]] ([[User Talk:Mnbaav|مناقشه]]) 09:02، 21 ابريل 2026 (يو تى سى)
kjga06ukzywqj64emngo3wzfsiwy9pm
13009777
13009721
2026-04-21T10:26:51Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[نقاش:الوطن (جريدة)]] إلى [[نقاش:الوطن (جريده)]]
13009721
wikitext
text/x-wiki
== تعديل ==
غير الاسم يا ادمن @[[مستخدم:Maher Asaad Baker|Maher Asaad Baker]] الى الوطن (جريده) [[User:Mnbaav|Mnbaav]] ([[User Talk:Mnbaav|مناقشه]]) 09:02، 21 ابريل 2026 (يو تى سى)
kjga06ukzywqj64emngo3wzfsiwy9pm
نقاش:طياره (قريه فى ايران)
1
2295523
13009760
2026-04-21T10:20:10Z
Mnbaav
287184
/* تعديل */ قسم جديد
13009760
wikitext
text/x-wiki
== تعديل ==
غير الاسم يا ادمن @[[مستخدم:Maher Asaad Baker|Maher Asaad Baker]] الى طياره (قريه فى ايران) [[User:Mnbaav|Mnbaav]] ([[User Talk:Mnbaav|مناقشه]]) 10:20، 21 ابريل 2026 (يو تى سى)
ahqkadoabm2gwoj60u1d6unfu4o7t34
13009773
13009760
2026-04-21T10:26:37Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[نقاش:طیاره]] إلى [[نقاش:طياره (قريه فى ايران)]]
13009760
wikitext
text/x-wiki
== تعديل ==
غير الاسم يا ادمن @[[مستخدم:Maher Asaad Baker|Maher Asaad Baker]] الى طياره (قريه فى ايران) [[User:Mnbaav|Mnbaav]] ([[User Talk:Mnbaav|مناقشه]]) 10:20، 21 ابريل 2026 (يو تى سى)
ahqkadoabm2gwoj60u1d6unfu4o7t34
نقاش:الطياره (كعيدنه)
1
2295524
13009764
2026-04-21T10:22:06Z
Mnbaav
287184
/* تعديل */ قسم جديد
13009764
wikitext
text/x-wiki
== تعديل ==
غير الاسم يا ادمن @[[مستخدم:Maher Asaad Baker|Maher Asaad Baker]] الى الطياره (كعيدنه) زي الصفحات المربوطة بيها [[User:Mnbaav|Mnbaav]] ([[User Talk:Mnbaav|مناقشه]]) 10:22، 21 ابريل 2026 (يو تى سى)
ak2z1li3oekmqek6rj3wr6jgcdoj74b
13009769
13009764
2026-04-21T10:26:16Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحة [[نقاش:الطياره]] إلى [[نقاش:الطياره (كعيدنه)]] دون ترك تحويلة
13009764
wikitext
text/x-wiki
== تعديل ==
غير الاسم يا ادمن @[[مستخدم:Maher Asaad Baker|Maher Asaad Baker]] الى الطياره (كعيدنه) زي الصفحات المربوطة بيها [[User:Mnbaav|Mnbaav]] ([[User Talk:Mnbaav|مناقشه]]) 10:22، 21 ابريل 2026 (يو تى سى)
ak2z1li3oekmqek6rj3wr6jgcdoj74b
طیاره
0
2295525
13009772
2026-04-21T10:26:37Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[طیاره]] إلى [[طياره (قريه فى ايران)]]
13009772
wikitext
text/x-wiki
#تحويل [[طياره (قريه فى ايران)]]
kripatee1h81v052a5zmd985gb99ixw
نقاش:طیاره
1
2295526
13009774
2026-04-21T10:26:37Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[نقاش:طیاره]] إلى [[نقاش:طياره (قريه فى ايران)]]
13009774
wikitext
text/x-wiki
#تحويل [[نقاش:طياره (قريه فى ايران)]]
hp73asnatvdtqkiaumrai1tj1btlf6s
الوطن (جريدة)
0
2295527
13009776
2026-04-21T10:26:51Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[الوطن (جريدة)]] إلى [[الوطن (جريده)]]
13009776
wikitext
text/x-wiki
#تحويل [[الوطن (جريده)]]
bghoyr0jzzio7ta7z7xxmcyyracnvx7
نقاش:الوطن (جريدة)
1
2295528
13009778
2026-04-21T10:26:51Z
Maher Asaad Baker
112658
نقل Maher Asaad Baker صفحه [[نقاش:الوطن (جريدة)]] إلى [[نقاش:الوطن (جريده)]]
13009778
wikitext
text/x-wiki
#تحويل [[نقاش:الوطن (جريده)]]
hoh3k6oklfsgdj4v457kdhp9rwns6ll