ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="as">
  <siteinfo>
    <sitename>অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া</sitename>
    <dbname>aswiki</dbname>
    <base>https://as.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%9F%E0%A7%81%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%A4</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.22</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">মাধ্যম</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">বিশেষ</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">সদস্য</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">সদস্য বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">ৱিকিপিডিয়া</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">ৱিকিপিডিয়া বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">চিত্ৰ</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">চিত্ৰ বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">মিডিয়াৱিকি</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">মিডিয়াৱিকি আলোচনা</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">সাঁচ</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">সাঁচ বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">সহায়</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">সহায় বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">শ্ৰেণী</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">শ্ৰেণী বাৰ্তা</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">ৱিকিচ'ৰা</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">ৱিকিচ'ৰা আলোচনা</namespace>
      <namespace key="126" case="first-letter">MOS</namespace>
      <namespace key="127" case="first-letter">MOS talk</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Module talk</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31544</id>
    <revision>
      <id>600134</id>
      <parentid>599556</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T22:44:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Wooze</username>
        <id>41482</id>
      </contributor>
      <comment>/* অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ */Backlink</comment>
      <origin>600134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="178385" sha1="enopnnq428a8kqu1qsj6cz0w9od7fze" xml:space="preserve">{{Good article}}
{{Infobox cinema market
| name                  = ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ
| image                 = India film clapperboard (variant).svg
| image_size            = 150px
| caption               = 
| screens               = ৯,৩৮২ (২০২২)&lt;ref&gt;{{cite web |title=India: number of cinema screens 2022 |url=https://www.statista.com/statistics/1346899/india-number-of-cinema-screens |website=Statista |access-date=16 October 2023}}&lt;/ref&gt;
| screens_per_capita    = প্ৰতি মিনিলয়নত ৬ (২০২১)&lt;ref name=&quot;Capacity&quot;&gt;{{Cite web |title=Feature films: Cinema infrastructure – Capacity |url=https://www.business-standard.com/article/economy-policy/india-has-fewer-movie-screens-than-peer-economies-shows-data-123030200849_1.html |access-date=7 May 2019 |website=[[UNESCO Institute for Statistics]] |publisher=[[ৰাষ্ট্ৰসংঘ শিক্ষা, বিজ্ঞান আৰু সংস্কৃতি সংস্থা]]}}&lt;/ref&gt;
| distributors          = &lt;!-- {{br separated entries|entry1|entry2|entry3}} &lt;ref name=&quot;distributors_uis&quot;&gt;{{Cite web |title=Table 6: Share of Top 3 distributors (Excel) |url=http://stats.uis.unesco.org/unesco/ReportFolders/reportFolders.aspx |access-date=5 November 2015 |publisher=UNESCO Institute for Statistics}}&lt;/ref&gt; --&gt;
| produced_year         = ২০২১-২২
| produced_ref          = &lt;ref&gt;{{Cite web |title=Indian Feature Films Certified in 2021—22 |url=https://filmfederation.in/files/iff2022.pdf|access-date=8 September 2022 |website=[[Film Federation of India]]}}&lt;/ref&gt;
| produced_total        = ২৮৮৬ {{increase}}
| produced_fictional    =
| produced_animated     =
| produced_documentary  =
| admissions_year       = ২০১৬
| admissions_ref        = &lt;ref name=&quot;adm_gross_uis&quot;&gt;{{Cite web |year=2015 |title=Culture: Feature Films |url=http://stats.uis.unesco.org/unesco/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=5538 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131103112139/http://stats.uis.unesco.org/unesco/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=5538 |archive-date=3 November 2013 |access-date=7 May 2019 |publisher=UNESCO Institute for Statistics |archivedate=3 November 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131103112139/http://stats.uis.unesco.org/unesco/TableViewer/tableView.aspx?ReportId=5538 |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;
| admissions_total      = ২,০২০,০০০,০০০
| admissions_per_capita = ১.৬৯
| admissions_national   = ১,৭১৩,৬০০,০০০ {{increase}}
| box_office_year       = ২০২২
| box_office_ref        = &lt;ref&gt;{{Cite web |year=2020 |title=India Box Office collections: Regional cinema led by Tamil movies overtakes Bollywood |url=https://www.financialexpress.com/entertainment/bollywoods-big-but-regional-cinema-is-also-raking-in-the-moolah/2020134/ |access-date=9 May 2021 |website=[[The Financial Express (India)|The Financial Express]]}}&lt;/ref&gt;
| box_office_total      = {{INR|১৫,০০০ কোটি|link=yes}}&lt;ref name=&quot;BS_Apr2023&quot;&gt;{{cite news |last1=Jacob |first1=Shine |title=South Indian films outshine others in 2022, may maintain trend in 2023: CII |url=https://www.business-standard.com/india-news/south-indian-films-outshine-other-languages-in-2022-shows-cii-report-123041900702_1.html |access-date=12 August 2023 |work=Business Standard |date=19 April 2023}}&lt;/ref&gt;
| box_office_national   = {{USD|৩.৭ বিলিয়ন|long=no}} (২০২০)&lt;ref name=&quot;dna&quot;&gt;{{Cite web |date=26 September 2016 |title=Indian film industry's gross box office earnings may reach $3.7 billion by 2020: Report – Latest News &amp; Updates at Daily News &amp; Analysis |url=http://www.dnaindia.com/entertainment/report-indian-film-industry-s-gross-box-office-earnings-may-reach-37-billion-by-2020-report-2258789}}&lt;/ref&gt;&lt;!-- ${{Format price| }} --&gt;
}}
'''ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ'''ই ({{lang-en|Cinema of India}}) বিংশ শতাব্দীৰ আৰম্ভণিৰে পৰা বিশ্বৰ [[চলচ্চিত্ৰ|চলচ্চিত্ৰত]] গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাবলৈ সক্ষম হৈছে।&lt;ref&gt;{{cite news|author=Hasan Suroor |url=http://www.thehindu.com/arts/sharmila-tagore-honoured-by-edinburgh-university/article4031942.ece |title=Arts : Sharmila Tagore honoured by Edinburgh University |publisher=The Hindu |date=2012-10-26 |accessdate=2012-11-01}}&lt;/ref&gt; ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰই [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]], [[অসম]], [[বিহাৰ]], [[গুজৰাট]], [[হাৰিয়ানা]], [[জম্মু আৰু কাশ্মীৰ]], [[কৰ্ণাটক]], [[কেৰেলা (ৰাজ্য)]], [[মহাৰাষ্ট্ৰ]], [[মণিপুৰ]], [[ওড়িশা]], [[পঞ্জাব, ভাৰত|পঞ্জাব]], [[তামিলনাডু]], [[উত্তৰ প্ৰদেশ]] আৰু [[পশ্চিমবংগ|পশ্চিমবঙ্গৰ]] পৰা নিৰ্মাণ হোৱা চলচ্চিত্ৰসমূহক সামৰি লয়। দক্ষিণ এছিয়া, মধ্য-প্ৰাচ্য, দক্ষিণ-পূব এছিয়া আৰু পূৰ্বৰ ছোভিয়েট সংঘত ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ গুণগ্ৰাহী দৰ্শক আছে। চলচ্চিত্ৰ ভাৰতৰ এক অতি জনপ্ৰিয় মাধ্যম। দেশখনত বছৰি বিভিন্ন ভাষাত এহাজাৰতকৈয়ো অধিক ছবি নিৰ্মাণ হৈছিল।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.sebi.gov.in/dp/gvfilms.pdf |title=Electrolux-2nd |format=PDF |date= |accessdate=6 February 2012}}&lt;/ref&gt; [[ইংলেণ্ড]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]] আদি দেশতো বিভিন্ন ভাষাত নিৰ্মিত ভাৰতীয় ছবিসমূহৰ দৰ্শক বৃদ্ধি পাই আহিছে। [[দাদাচাহেব ফাল্কে|দাদাচাহেব ফালকেক]] ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ জনক আখ্যা দিয়া হয়।&lt;ref name=&quot;thecolorsofindia1&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.thecolorsofindia.com/dadasaheb-phalke/father-indian-cinema.html |title=Dadasaheb Phalke Father of Indian Cinema |publisher=Thecolorsofindia.com |date= |accessdate=2012-11-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;google1&quot;&gt;{{cite web|url=http://books.google.co.in/books/about/Dadasaheb_Phalke_the_father_of_Indian_ci.html?id=zTZnAAAAMAAJ&amp;redir_esc=y |title=Dadasaheb Phalke, the father of Indian cinema - Bāpū Vāṭave, National Book Trust - Google Books |publisher=Books.google.co.in |date= |accessdate=2012-11-01}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;indiatimes1&quot;&gt;{{cite news |author=Sachin Sharma, TNN Jun 28, 2012, 03.36AM IST |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-06-28/vadodara/32456429_1_godhra-dadasaheb-phalke-father-of-indian-cinema |title=Godhra forgets its days spent with Dadasaheb Phalke - Times Of India |publisher=Articles.timesofindia.indiatimes.com |date=2012-06-28 |accessdate=2012-11-01 |archivedate=2013-11-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131101035654/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-06-28/vadodara/32456429_1_godhra-dadasaheb-phalke-father-of-indian-cinema |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;vilanilam128&quot;&gt;{{cite book|last=Vilanilam|first=J. V.|title=Mass Communication in India: A Sociological Perspective|year=2005|publisher=Sage Publications|location=New Delhi|isbn=81-7829-515-6|page=128|url=http://books.google.co.in/books?id=XBU6pN7toHsC&amp;pg=PA128&amp;dq=dadasaheb+phalke+father+indian+cinema#v=onepage&amp;q=dadasaheb%20phalke%20father%20indian%20cinema&amp;f=false}}&lt;/ref&gt; এইগৰাকী ব্যক্তিৰ সন্মানাৰ্থে ভাৰত চৰকাৰে ১৯৬৯ চনৰ পৰা [[দাদাচাহেব ফাল্কে বঁটা]] প্ৰৱৰ্তন কৰিছে। প্ৰতিবছৰে যথেষ্ট মৰ্যাদাপূৰ্ণ এই বঁটা ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰলৈ জীৱনজুৰি আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে একোগৰাকী চলচ্চিত্ৰ ব্যক্তিত্বক প্ৰদান কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.dff.nic.in/dadasahebphalke.asp |title=::Directorate Of Film Festivals:: |publisher=Dff.nic.in |date=2012-06-10 |accessdate=2012-11-01}}&lt;/ref&gt;

বিংশ শতাব্দীত [[হলিউড]] আৰু [[চীনা চলচ্চিত্ৰ|চীনা চলচ্চিত্ৰৰ]] সৈতে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ বিশ্ব পৰ্যায়ৰ উদ্যোগলৈ ৰূপান্তৰিত হয়।&lt;ref name=&quot;Khanna155&quot;&gt;Khanna, 155&lt;/ref&gt; ২০১০ চনৰ শেষৰ ফালে প্ৰকাশিত প্ৰতিবেদনত মতে ছবি নিৰ্মাণৰ ক্ষেত্ৰত ভাৰত প্ৰথম স্থানত আছিল। দ্বিতীয় আৰু তৃতীয় স্থানত আছিল ক্ৰমে হলিউড আৰু চীনদেশ।&lt;ref&gt;{{cite news| url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/Chinese-film-industry-races-close-to-Bollywood/articleshow/7254578.cms | work=The Times Of India | title=Chinese film industry races close to Bollywood | date=10 January 2011}}&lt;/ref&gt; বৰ্দ্ধিত কাৰিকৰী জ্ঞানে উৎপাদিত সামগ্ৰী বিতৰণ আৰু লক্ষ্যশ্ৰোতাৰ ওচৰ চপাৰ প্ৰতিষ্ঠিত চলচ্চিত্ৰীয় পদ্ধতিৰ বিকাশৰ বাট মুকলি কৰিছে। ভিজুৱেল ইফেক্টভিত্তিক চুপাৰ হিৰো আৰু বিজ্ঞান বিষয়ক ছবি ''ক্ৰিছ'', [[:en:Enthiran|''এণ্ঠিৰান'']], ''ৰা.ৱন'' আৰু [[:en:Eega|''ইগা'']] অতি জনপ্ৰিয় হৈছে।&lt;ref name=Khanna155/&gt; ভাৰতীয় ছবিয়ে ৯০খন দেশৰ বজাৰ পাবলৈ সক্ষম হৈছে।&lt;ref name=&quot;Khanna158&quot;&gt;Khanna, 158&lt;/ref&gt;

[[সত্যজিৎ ৰায়]], [[মৃণাল সেন]], [[ঋত্বিক ঘটক]], [[আদুৰ গোপালকৃষ্ণন]], [[জি অৰবিন্দন]],&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.cscsarchive.org:8081/MediaArchive/art.nsf/94ff8a4a35a9b8876525698d002642a9/c7693440bca3c3d7652572d000265e53/$FILE/A0190092.pdf |title= |publisher= |date= |accessdate=2012-11-01 }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt; চাইজি এন কৰুণ, গিৰীশ কাচাৰাৱালী,&lt;ref&gt;{{cite news|title=Girish Kasaravalli to be felicitated|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-karnataka/article1765035.ece?|accessdate=24 December 2011|newspaper=The Hindu|date=25 April 2011}}&lt;/ref&gt; শ্যাম বেনেগাল,&lt;ref&gt;{{cite book|title=Business India, Issues 374-380|year=1992|publisher=A.H. Advani|location=119}}&lt;/ref&gt; [[মণি ৰত্নম]], [[জাহ্নু বৰুৱা]]&lt;ref name=&quot;Jahnu &quot;&gt;{{cite web | url=http://www.jahnubarua.com/achievements.php | title=Jahnu Baruah | accessdate=November 18, 2012 | archivedate=February 19, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120219012444/http://www.jahnubarua.com/achievements.php | deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; আদি ভাৰতীয় পৰিচালকৰ ছবি বিভিন্ন আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত প্ৰদৰ্শিত হৈছে। 
&lt;ref name=Khanna158/&gt; [[শেখৰ কাপুৰ]], [[মীৰা নায়াৰ]], [[ৰাজনেশ ডোমালপল্লী]], [[দীপা মেহতা]], [[নাগেশ কুকুনুৰ]], [[কৰণ জোহৰ]] আদি ছবি নিৰ্মাতাৰ ছবিও বিদেশৰ বজাৰত সফলতা পাইছে।&lt;ref name=&quot;Khanna158-59&quot;&gt;Khanna, 158–159&lt;/ref&gt; ভাৰত চৰকাৰে [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]], [[জাপান]] আদি দেশলৈ বৰ্দ্ধিত হাৰত চলচ্চিত্ৰ প্ৰতিনিধি প্ৰেৰণ কৰিছে। তেনেদৰে ফিল্ম প্ৰডিউচাৰ্চ গীল্ডেও [[ইউৰোপ|ইউৰোপলৈ]] ভাৰতীয় ছবিৰ বজাৰখন সম্প্ৰসাৰণ কৰিবলৈ বিভিন্ন দল প্ৰেৰণ কৰিছে।&lt;ref name=&quot;Khanna159&quot;&gt;Khanna, 159&lt;/ref&gt; [[শিৱাজী গণেশন]] আৰু এচ. ভি. ৰঙ্গৰাৱে ক্ৰমে ১৯৫৬ত এফ্ৰো-এছিয়ান ফিল্ম ফেষ্টিভেল, কাইৰো আৰু ১৯৬৩ত জাকাৰ্টা চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত Veerapandiya Kattabomman আৰু Narthanasala ছবিত কৰা অভিনয়ৰ বাবে প্ৰথম আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতাৰ বঁটা লাভ কৰিছে।&lt;ref&gt;[http://lifestyle.iloveindia.com/lounge/shivaji-ganesan-biography-4090.html Shivaji Ganesan Biography] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120909012013/http://lifestyle.iloveindia.com/lounge/shivaji-ganesan-biography-4090.html |date=2012-09-09 }}, iloveindia.com&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.reference.com/browse/Sivaji_Ganesan Sivaji_Ganesan], reference.com&lt;/ref&gt;

ভাৰতবৰ্ষ সৰ্বাধিক ছবি নিৰ্মাণ কৰোঁতা দেশ।&lt;ref name=&quot;eb-watson&quot;&gt;Watson (2009)&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Khanna2-140&quot;&gt;Khanna, &quot;The Business of Hindi Films&quot;, 140&lt;/ref&gt; ২০০৯ চনত ভাৰতত ১২৮৮খন কাহিনী চিত্ৰকে ধৰি মুঠ ২৯৬১খন ছবি নিৰ্মিত হৈছে।&lt;ref name=&quot;CBFC-ANR2009&quot;&gt;{{Cite document
|title= Annual report 2009
|url= http://cbfcindia.gov.in/CbfcWeb/fckeditor/editor/images/Uploadedfiles/file/Publications/ANR2009-ch6-SI.pdf
|format= PDF
|accessdate= 16 July 2010
|publisher= [[কেন্দ্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ প্ৰামাণীকৰণ পৰিষদ]], [[Ministry of Information and Broadcasting (India)|Ministry of Information and Broadcasting]], GOVERNMENT OF INDIA.
|postscript= 
|archivedate= 16 May 2011
|archiveurl= https://web.archive.org/web/20110516191300/http://cbfcindia.gov.in/CbfcWeb/fckeditor/editor/images/Uploadedfiles/file/Publications/ANR2009-ch6-SI.pdf
|deadurl= yes
}}&lt;/ref&gt; ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগত বিনিয়োগ কৰিবলৈ টুৱেণ্টিথ্ ফক্স চেঞ্চুৰী, চোনী পিকচাৰ, [[ৱাল্ট ডিজনী]], ৱাৰ্নাচ্ ব্ৰাডাৰ্চ্ আদি বিদেশী প্ৰতিষ্ঠান আগবাঢ়ি আহিছে।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.thehindubusinessline.com/todays-paper/tp-marketing/article989714.ece?ref=archive |title=Business Line: Today's Paper / MARKETING: Disney fantasy film in Telugu, Tamil |publisher=Thehindubusinessline.com |date=22 April 2010 |accessdate=6 February 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news | url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-03-17/news-interviews/28114703_1_walt-disney-characters-film | work=The Times Of India | title=Walt Disney picks Shruti, Siddharth! | date=17 March 2010 | access-date=2012-11-17 | archivedate=2012-03-21 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120321010831/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-03-17/news-interviews/28114703_1_walt-disney-characters-film | deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Khanna156&quot;&gt;Khanna, 156&lt;/ref&gt; [[জী টিভি]], [[:en:UTV Software Communications|ইউ টিভি]], [[:en:Suresh Productions| সুৰেশ প্ৰোডাকচন]],  [[:en:Adlabs|এডলেবচ্]], [[:en:Sun Pictures|চান পিকচাৰচ্]] আদি ভাৰতীয় প্ৰতিষ্ঠানেও ছবি নিৰ্মাণ আৰু বিতৰণৰ ব্যৱসায়ত হাত দিছে।&lt;ref name=Khanna156/&gt; চৰকাৰে মাল্টিপ্লেক্সবোৰলৈ কৰ ৰেহাই সুবিধা আগবঢ়োৱাত দেশজুৰি মাল্টিপ্লেক্স নিৰ্মাণৰ ঢৌ উঠিছে।&lt;ref name=Khanna156/&gt; ২০০৩ লৈ ৩০ টাতকৈ অধিক ছবি নিৰ্মাণ কোম্পানীয়ে নেচনেল ষ্টক এক্সচেঞ্জত নাম তালিকাভূক্ত কৰিছে। ইয়ে মাধ্যমটোৰ ব্যৱসায়িক গুৰুত্ব সূচাইছে।&lt;ref name=Khanna156 /&gt;

দক্ষিণ ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগে দক্ষিণ ভাৰতীয় ৪টা ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগক একেলগে বুজায়। সেইকেইটা হল- [[কন্নড় চলচ্চিত্ৰ|কন্নড়]], [[মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ|মালয়ালম]], [[তামিল চলচ্চিত্ৰ|তামিল]] আৰু [[তেলুগু চলচ্চিত্ৰ|তেলুগু]] চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ। ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ ৭৫% ৰাজহ কেৱল দক্ষিণ ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ পৰা সংগৃহীত হয়।&lt;ref&gt;{{cite news | url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2009-11-18/news/27638208_1_film-industry-small-budget-movies-farokh-balsara | work=The Times Of India | title=Southern movies account for over 75% of film revenues | date=18 November 2009 | access-date=2012-11-17 | archivedate=2011-07-20 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20110720232113/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2009-11-18/news/27638208_1_film-industry-small-budget-movies-farokh-balsara | deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; লক্ষাধিক প্ৰবাসী ভাৰতীয়সকলক আকৰ্ষণ কৰাৰ অৰ্থে ছবিসমূহৰ ডিভিডি নিৰ্মাণ কৰা হৈছে তথা বহু ভাৰতীয় ছবি তেওঁলোক বাস কৰা দেশসমূহত শ্বুটিং কৰা হৈছে। .&lt;ref name=&quot;Potts74&quot;&gt;Potts, 74&lt;/ref&gt; মুখ্য ধাৰাৰ ছবিৰ যোগে প্ৰবাসী ভাৰতীয়সকলৰ পৰা ভাৰতীয় ছবিৰ মুঠ ৰাজহৰ ১২% সংগৃহীত হয়। ২০০০ চনত এই ৰাজহৰ পৰিমাণ আছিল {{US$}} ১.৩ বিলিয়ন।&lt;ref name=&quot;Potts75&quot;&gt;Potts, 75&lt;/ref&gt; ভাৰতীয় ছবিৰ গীতো অন্যতম ৰাজহ আহৰণ কৰোঁতা। এখন ছবিয়ে আহৰণ কৰা ৰাজহৰ ৪–৫% কেবল গীতৰ পৰাই আহে।&lt;ref name=Potts75/&gt;

==ইতিহাস==
[[File:PundalikAd.jpg|thumb|150px|right|২৫ মে ১৯১২ তাৰিখৰ টাইমচ অৱ ইণ্ডিয়াত প্ৰথম ভাৰতীয় কাহিনী চিত্ৰ 'শ্ৰী পুণ্ডলিক'ৰ বিজ্ঞাপন]]
[[File:Raja Harishchandra.jpg|thumb|150px|right| পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্যৰ নিৰ্বাক কাহিনী চিত্ৰ ৰজা হৰিশ্চন্দ্ৰৰ এটা দৃশ্য]]
[[File:Phalke.jpg|thumb|150px|right|'ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ জনক' প্ৰযোজক, পৰিচালনা, চিত্ৰনাট্যকাৰ দাদাচাহেৱ ফালকে&lt;ref name=&quot;thecolorsofindia1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;google1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;indiatimes1&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;vilanilam128&quot;/&gt;]]
[[File:Achhut Kanya2.jpg|thumb|150px|right|[[অছুৎ কন্যা]] (১৯৩৬) ছবিত অশোক কুমাৰ আৰু [[দেৱিকা ৰাণী]]]]
১৮৯৫ চনত লণ্ডনত লুমিয়েৰ ভাতৃদ্বয়ে নিৰ্মাণ কৰা চলচ্চিত্ৰ প্ৰদৰ্শন কৰাৰ লগেলগে ইউৰোপ মহাদেশত আলোড়নৰ সৃষ্টি হ'ল। ১৮৯৬ ৰ জুলাইত মুম্বাইত লুমিয়েৰৰ চলচ্চিত্ৰ প্ৰদৰ্শিত হয়।&lt;ref name=Burra&amp;Rao252&gt;Burra &amp; Rao, 252&lt;/ref&gt; 'দি পাৰ্চিয়া অৱ ফ্লাৱাৰ' (১৮৯৮) ছবিখনেৰে [[হীৰালাল সেন|হীৰালাল সেনে]] ভাৰতত প্ৰথম চুটি ছবি নিৰ্মাণৰ পাতনি মেলে।&lt;ref name=&quot;Hiralal2&quot;&gt;{{cite web |last = McKernan |first = Luke|date = 31 December 1996|url = http://www.victorian-cinema.net/sen.htm|title = Hiralal Sen (copyright British Film Institute)|accessdate =1 November 2006}}&lt;/ref&gt;

১৯১২ চনৰ ১৮ মেৰ দিনা মুম্বাইৰ ''কৰোনেচন চিনেমেটোগ্ৰাফ''ত দাদাচাহেৱ টোৰ্ণে পৰিচালিত ভাৰতৰ প্ৰথম নিৰ্বাক কাহিনী চিত্ৰ ''শ্ৰী পুণ্ডলিক'' মুক্তি পায়।&lt;ref name=&quot;Maharashtratimes&quot;&gt;{{cite web|last = Kadam|first = Kumar|date = 24 April 2012|url = http://author.blogs.maharashtratimes.com/kokan/entry/%E0%A4%A6-%E0%A4%A6-%E0%A4%B8-%E0%A4%B9-%E0%A4%AC|title = दादासाहेब तोरणेंचे विस्मरण नको!|access-date = 17 November 2012|archivedate = 8 October 2013|archiveurl = https://web.archive.org/web/20131008190417/http://author.blogs.maharashtratimes.com/kokan/entry/%E0%A4%A6-%E0%A4%A6-%E0%A4%B8-%E0%A4%B9-%E0%A4%AC|deadurl = yes}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Pioneer&quot;&gt;{{cite web |last = Raghavendara |first = MK |date = 5 May 2012 |url = http://www.dailypioneer.com/home/online-channel/top-story/62942-what-a-journey.html |title = What a journey |access-date = 17 November 2012 |archivedate = 15 December 2014 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20141215194623/http://www.dailypioneer.com/home/online-channel/top-story/62942-what-a-journey.html |deadurl = yes }}&lt;/ref&gt; ভাৰতৰ সৰ্বপ্ৰথম পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্যৰ ছবি আছিল [[দাদাচাহেব ফাল্কে]] পৰিচালিত ১৯১৩ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[ৰাজা হৰিশ্চন্দ্ৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰজা হৰিশ্চন্দ্ৰ]]। সংস্কৃত গ্ৰন্থ আধাৰিত এইখন এখন নিৰ্বাক ছবি আছিল। ছবিখনত নাৰীৰ ভাও পুৰুষ অভিনেতাই কৰিছিল।&lt;ref name=Burra&amp;Rao253&gt;Burra &amp; Rao, 253&lt;/ref&gt; শ্ৰী পুণ্ডলিক ছবিখন যদিও ৰজা হৰিশ্চন্দ্ৰতকৈ আগতে মুক্তি পাইছিল, তথাপি ই ভাৰতৰ প্ৰথম ছবিৰ স্বীকৃতি পোৱাৰ পৰা বঞ্চিত হ'ল। কাৰণ পুণ্ডলিক আছিল- এখন বিখ্যাত মাৰাঠী নাটকৰ চিত্ৰৰূপ; ইয়াৰ চিত্ৰগ্ৰহণ কৰিছিল এজন ব্ৰিটিছ ব্যক্তিয়ে; আৰু ইয়াৰ প্ৰচেচিং কৰা হৈছিল লণ্ডনত।&lt;ref&gt;{{cite web |author=Manjiri Damle, TNN Apr 21, 2012, 01.05AM IST |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-21/pune/31378416_1_english-films-subtitles-bourne |title=Torne's 'Pundlik' came first, but missed honour - Times Of India |publisher=Articles.timesofindia.indiatimes.com |date= |accessdate=2013-02-01 |archivedate=2013-05-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130530104400/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-21/pune/31378416_1_english-films-subtitles-bourne |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ এজন পথিকৃৎ আছিল ''এলফিনষ্টোন বায়স্কোপ কোম্পানী''ৰ প্ৰতিষ্ঠাতা [[জামছেদজী ফ্ৰেমজী মদন]]। মদন আছিল এজন চিনেমা-গৃহৰ স্বত্বাধিকাৰী, ছবি নিৰ্মাতা আৰু বিতৰক। ১৯০৪ চনৰ পৰা মদনে নিয়মীয়াকৈ দেশী-বিদেশী ছবি প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। ১৮১৭ চনত তেওঁ [[পশ্চিমবংগ|বংগৰ]] প্ৰথম নিৰ্বাক কাহিনী-চিত্ৰ ''সত্যবাদী ৰাজা হৰিশ্চন্দ্ৰ'' নিৰ্মাণ কৰে।&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.abasar.net/filmMadan.htm |title=Film - J. F. Madan |publisher=Abasar.net |date=2002-10-13 |accessdate=2013-02-01 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304040410/http://www.abasar.net/filmMadan.htm |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ ইতিহাসৰ আন এগৰাকী পথিকৃৎ আছিল শিল্পী আৰু নিৰ্বাক আৰু সবাক ছবিৰ নিৰ্মাতা [[:en:Raghupathi Venkaiah Naidu|ৰঘূপতি ভেংকায়া নাইডু]], যাক তেলুগু চলচ্চিত্ৰ জনক বুলি গণ্য কৰা হয়। চেন্নাইত চিনেমা-গৃহ নিৰ্মাণ কৰা তেৱেঁই প্ৰথম ব্যক্তি আছিল। এইগৰাকী ব্যক্তিৰ প্ৰতি শ্ৰদ্ধা জনাই অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ চৰকাৰে ''ৰঘূপতি ভেংকায়া বঁটা'' ১৯৮১ চনৰ পৰা তেলুগু চলচ্চিত্ৰলৈ জীৱনজোৰা অৱদান আগবঢ়োৱা একোগৰাকী শিল্পীক প্ৰদান কৰি আহিছে।&lt;ref&gt;{{cite web |last=Kumar |first=Srikanth |url=http://southscope.in/telugu/article/why-ap-government-named-award-after-raghupathi-venkaiah |title=Why AP Government named an award after Raghupathi Venkaiah. |publisher=Southscope.in |date=26 June 2010 |accessdate=6 February 2012 |archivedate=1 April 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120401010838/http://southscope.in/telugu/article/why-ap-government-named-award-after-raghupathi-venkaiah |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.idlebrain.com/celeb/starow/sow-rvn.html |title=Telugu Cinema Celebrity – Raghupati Venkaiah Naidu |publisher=Idlebrain.com |date=15 March 1941 |accessdate=6 February 2012}}&lt;/ref&gt;

কুৰি শতিকাৰ আগভাগত এটা মাধ্যম হিচাপে চলচ্চিত্ৰই ভাৰতৰ বিভিন্ন বৰ্গৰ মানুহৰ মাজত প্ৰভুত জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। টিকটৰ মূল্য সাধাৰণ মানুহৰ বহনক্ষম আছিল। বোম্বেত (বৰ্তমানৰ মুম্বাই) মাত্ৰ এক অনাৰ (৪ পইচা) টিকটেৰে দৰ্শকে চিনেমা-গৃহত প্ৰবেশ কৰিব পাৰিছিল। দৰ্শকক আকৰ্ষণ কৰিবলৈ ক্ৰমবৰ্দ্ধমান হাৰত ভাৰতীয় ব্যৱসায়িক ছবিবোৰৰ টেইলৰ দেখুওৱা হৈছিল।&lt;ref name=Burra&amp;Rao252/&gt; যুৱ নিৰ্মাতাসকলে তেওঁলোকৰ ছবিত ভাৰতীয় সমাজ আৰু সংস্কৃতিৰ বিভিন্ন উপাদানক স্থান দিলে।&lt;ref name=Burra&amp;Rao252-253&gt;Burra &amp; Rao, 252–253&lt;/ref&gt; অন্যসকলে বিশ্বৰ অন্যান্য প্ৰান্তৰপৰা চলচ্চিত্ৰ সম্পৰ্কীয় ধাৰণাৰ আমদানি কৰিলে। সেই সময়চোৱাতে বিশ্বৰ দৰ্শক আৰু বজাৰ ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সম্পৰ্কে সজাগ হৈ উঠিছিল।&lt;ref name=Burra&amp;Rao252-253/&gt;
&lt;!-- In 1927, the British Government, in order to promote the market in India for British films over American ones, formed the [[Indian Cinematograph Committee|Indian Cinematograph Enquiry Committee]]. The ICC consisted of three British and three Indians, led by [[T. Rangachari]], a Madras lawyer.&lt;ref&gt;{{cite book |title=Arts of transitional India twentieth century, Volume 1 |author=Vinayak Purohit |year=1988 |page=985 |url=http://books.google.com/books?id=ae1Zrmz6ETwC&amp;pg=PA986&amp;dq=%22t.+rangachari%22&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;ei=noTwTuGqO_PJiQKutb2MDg&amp;ved=0CDoQ6AEwAg#v=onepage&amp;q=%22t.%20rangachari%22&amp;f=false |accessdate=16 December 2011}}&lt;/ref&gt; This committee failed to support the desired recommendations of supporting British Film, instead recommending support for the fledgling Indian film industry. Their suggestions were shelved.--&gt;

১৯৩১ চনৰ ১৪ মাৰ্চত [[অৰ্দেশিৰ ইৰাণী|অৰ্দেশিৰ ইৰাণীৰ]] প্ৰথম ভাৰতীয় সবাক ছবি [[আলম আৰা (১৯৩১ চলচ্চিত্ৰ)|আলম আৰা]] মুক্তি পায়।&lt;ref name=Burra&amp;Rao253/&gt; ১৯৩১ চনৰ ১৫ চেপ্তেম্বৰত [[এইচ এম ৰেড্ডী]] প্ৰযোজিত আৰু পৰিচালিত তেলুগু ভাষাৰ প্ৰথম সবাক ছবি ''ভক্ত প্ৰহ্লাদ'' মুক্তি পায়। একে বছৰৰে ৩১ অক্টোবৰত অৰ্দেশিৰ ইৰাণী প্ৰযোজিত আৰু এইচ এম ৰেড্ডী পৰিচালিত তামিল ছবি ''কালিদাস'' মুক্তি পায়।&lt;ref&gt;[Narayanan, Arandhai (2008) (in Tamil) Arambakala Tamil Cinema (1931-1941). Chennai: Vijaya Publications. pp. 10–11. ISBN].&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.cinegoer.com/telugucinema3.htm |title=Articles – History Of Birth And Growth Of Telugu Cinema |publisher=CineGoer.com |date= |accessdate=12 November 2010}}&lt;/ref&gt; সবাক ছবিৰ আৰম্ভণিয়ে ভাৰতত কিছুমান চলচ্চিত্ৰ তাৰকাৰ জন্ম দিলে, যিয়ে অভিনয়ৰ যোগে সন্তোষজনত উপাৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল।&lt;ref name=Burra&amp;Rao253/&gt; ১৯৩০ৰ দশকত শব্দ প্ৰযুক্তিৰ বিকাশৰ লগেলগে ভাৰতীয় ছবিত সংগীতৰ গুৰুত্ব বাঢ়িল। ''ইন্দ্ৰসভা'' আৰু ''দেৱী দেৱ্যানী'' ছবিৰ যোগে ভাৰতীয় ছবিত নৃত্য-গীতৰ প্ৰাধান্যৰ সূত্ৰপাত হ'ল।&lt;ref name=Burra&amp;Rao253/&gt; [[চেন্নাই]], [[কলিকতা]] আৰু [[মুম্বাই]]ত বহুতো ষ্টুডিঅ' নিৰ্মাণ হ'ল আৰু ১৯৩৫ চনলৈ ছবি নিৰ্মাণ এক সু-প্ৰতিষ্ঠিত ব্যৱসায় ৰূপে গঢ় লৈ উঠিল। ''[[দেৱদাস (১৯৩৬ চলচ্চিত্ৰ)|দেৱদাস]]'' সফলতাই দেশব্যাপি দৰ্শকৰ সৃষ্টি কৰিলে।&lt;ref name=Burra&amp;Rao254&gt;Burra &amp; Rao, 254&lt;/ref&gt; ১৯৩৪ চনত ''বোম্বে টকীজ'' গঠন হ'ল আৰু পুণেৰ ''প্ৰভাত ষ্টুডিঅ''ই মাৰাঠী দৰ্শকৰ বাবে প্ৰযোজনা আৰম্ভ কৰিলে।&lt;ref name=Burra&amp;Rao254/&gt; &lt;!--Filmmaker R. S. D. Choudhury produced ''Wrath'' (1930), banned by the [[ব্ৰিটিছ ৰাজ]] in India as it depicted actors as Indian leaders, an expression censored during the days of the [[ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলন]].&lt;ref name=Burra&amp;Rao253/&gt;..--&gt; ১৯৩৬ চনত মুক্ত পোৱা আধ্যাত্মিক কবি সন্ত [[তুকাৰাম]]ৰ (১৬০৮-৫০) জীৱন আধাৰিত ছবি ''সন্ত তুকাৰাম'' ১৯৩৭ চনৰ [[ভেনিচ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ]]ত প্ৰদৰ্শিত হৈছিল। ''সন্ত তুকাৰাম'' আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত প্ৰদৰ্শিত প্ৰথম ভাৰতীয় ছবি। এই ছবিখন উক্ত বছৰৰ বিশ্বৰ তিনিখন শ্ৰেষ্ঠ ছবিৰ এখন বুলি বিচাৰকে ৰায় দিছিল।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.nfaipune.gov.in/venice_festival.htm|title=Citation on the participation of Sant Tukaram in the 5th Mostra Internazionale d'Arte Cinematographica in 1937|publisher=[[National Film Archive of India]]|date=|accessdate=14 November 2012|archivedate=8 November 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121108014247/http://www.nfaipune.gov.in/venice_festival.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;

[[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ পাছতে ভাৰতীয় মচলা ছবিৰ অৰ্থাৎ গীত, নৃত্য, ৰোমাঞ্চ আদিৰ প্ৰাধান্য থকা ব্যৱসায়িক ছবিবোৰৰ আগমন ঘটিছিল।&lt;ref name=Burra&amp;Rao254/&gt; ১৯৪৮ত এচ.এচ. ৱাচানৰ তামিল ছবি 'চন্দ্ৰলেখা'ৰ ([[:en:Chandralekha (1948 film)|Chandralekha]]) মুক্তিৰ লগেলগে দক্ষিণ ভাৰতীয় ছবিয়ে ভাৰতবৰ্ষত বিশেষ উচ্চতা লাভ কৰিলে।&lt;ref name=Burra&amp;Rao254/&gt; ১৯৪০ দশকৰ দক্ষিণ ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ এক সাংস্কৃতিত পুনৰ্জাগৰণৰ আহিলা ৰূপে ব্যৱহাৰ হোৱা দেখা গৈছিল। .&lt;ref name=Burra&amp;Rao254/&gt; ১৯৪৭ৰ ভাৰত বিভাজনৰ ফলস্বৰূপে দেশৰ সম্পদৰো বিভাজন হ'ল আৰু বহু সংখ্যক ষ্টুডিঅ' নৱ-গঠিত [[পাকিস্তান]]ৰ অন্তৰ্ভুক্ত হ'ল।&lt;ref name=Burra&amp;Rao254/&gt;

ভাৰতৰ স্বাধীনতাৰ পিছত এচ. কে. পাটিল কমিচনে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সম্পৰ্কে অনুসন্ধান চলায়।&lt;ref name=&quot;Rajadhyaksa96-679&quot;&gt;Rajadhyaksa, 679&lt;/ref&gt; কমিচনে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ ব্যৱসায়িক মূল্যৰ প্ৰতি লক্ষ্য কৰি দেখিলে যে ই 'কলা,উদ্যোগ আৰু প্ৰদৰ্শনকামিতাৰ যুগ্মৰূপ'।&lt;ref name=Rajadhyaksa96-679/&gt; কমিচনে ভাৰতৰ বিত্ত মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনত এটা চলচ্চিত্ৰ বিত্ত নিগম গঠন কৰাৰ পৰামৰ্শ আগবঢ়ালে।&lt;ref name=Rajadhyaksa96-684/&gt; এইটো পৰামৰ্শ ১৯৬০ত গ্ৰহণ কৰা হ'ল আৰু প্ৰতিভাৱান ছবি নিৰ্মাতাসকলক বিত্তীয় সহায় আগবঢ়াবলৈ এটা অনুষ্ঠান গঠন কৰা হ'ল।&lt;ref name=&quot;Rajadhyaksa96-684&quot;&gt;Rajadhyaksa, 684&lt;/ref&gt; ভাৰত চৰকাৰে ১৯৪৮ত ফিল্ ম ডিভিজন [[:en:Films Division|Films Division]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে। কালক্ৰমত এই প্ৰতিষ্ঠানটোৱে ভাৰতৰ ছবিগৃহসমূহত প্ৰদৰ্শনৰ বাবে ১৮টা ভাষাত ৯০০০ প্ৰিণ্টেৰে ২০০খন চুটি তথ্যচিত্ৰ নিৰ্মাণেৰে বিশ্বৰ অন্যতম বৃহৎ তথ্যচিত্ৰ নিৰ্মাতা ৰূপে পৰিগণিত হ'ল।&lt;ref name=&quot;Rajadhyaksa96-681-683&quot;&gt;Rajadhyaksa, 681–683&lt;/ref&gt;

১৯৪০ আৰু ১৯৫০ৰ দশকত মাৰ্ক্সবাদী ভাৱধাৰাৰ এক সাংস্কৃতিক আন্দোলন [[ভাৰতীয় গণনাট্য সংঘ]]ই (IPTA) ৰূপ লবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল।&lt;ref name=Rajadhyaksa96-679/&gt; বংগত হোৱা [[:en:Bengal famine of 1943|দূৰ্ভিক্ষ]]ৰ ভিত্তিত বিজন ভট্টাচাৰ্যৰ ১৯৪৪ত ৰচিত [[:en:Nabanna|''নবান্ন'']] আদিৰ দৰে কিছুসংখ্যক বাস্তৱবাদী ভাৰতীয় গণনাট্য সংঘৰ নাটকে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰত বাস্তৱবাদিতাৰ পথ মুকলি কৰিলে। তেনে এখন বাস্তৱবাদী ছবি আছিল খাজা আহমেদ আব্বাছৰ ১৯৪৬ত মুক্তিপ্ৰাপ্ত ''ধৰতী কে লাল''।&lt;ref name=Rajadhyaksa96-679/&gt; ভাৰতীয় গণনাট্য সংঘৰ বাস্তৱবাদী ধাৰাৰ প্ৰভাৱপুষ্ট দুখন ছবি ''[[মাদাৰ ইণ্ডিয়া]]'' আৰু ''[[প্যাছা]]'' ভাৰতৰ শীৰ্ষস্তৰৰ চলচ্চিত্ৰীয় উৎপাদন ৰূপে চিহ্নিত হ'ল।&lt;ref name=&quot;Rajadhyaksa96-681&quot;&gt;Rajadhyaksa, 681&lt;/ref&gt;

==ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ সোণালী যুগ==
ভাৰতৰ স্বাধীনতাৰ পিছৰ অৰ্থাৎ ছল্লিশৰ দশকৰ শেষ ভাগৰ পৰা ১৯৬০ চনলৈকে, এই কালছোৱাক চলচ্চিত্ৰৰ খতিয়ান ৰখা সকলে, ভাৰতীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সোণালী যুগ বুলি অভিহিত কৰে।&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|page=17|postscript=.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=Gender, Nation, and Globalization in Monsoon Wedding and Dilwale Dulhania Le Jayenge|first=Jenny|last=Sharpe|journal=Meridians: feminism, race, transnationalism|volume=6|issue=1|year=2005|pages=58–81 [60 &amp; 75]|postscript=.}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite journal|first=Sharmistha|last=Gooptu|title=Reviewed work(s): ''The Cinemas of India'' (1896–2000) by Yves Thoraval|journal=[[Economic and Political Weekly]]|volume=37|issue=29|date=July 2002|pages=3023–4|postscript=.}}&lt;/ref&gt; এই সময়ছোৱাতে ভাৰতত সৰ্বকালৰ শ্ৰেষ্ঠ বহুতো চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। এই সময়তে বঙালী চলচ্চিত্ৰ জগতৰ নেতৃত্বত, ভাৰতত সমান্তৰাল চিনেমাৰ ধাৰা আৰম্ভ হয়।&lt;ref name=Gokulsing-18/&gt; এই ধাৰাৰ প্ৰথম ভাগৰ চলচ্চিত্ৰ সমূহৰ ভিতৰত [[চেতন আনন্দ]]ৰ &quot;নিছা নগৰ&quot;, (১৯৪৬)&lt;ref name=&quot;Hindu&quot;&gt;[http://www.hindu.com/fr/2007/06/15/stories/2007061551020100.htm Maker of innovative, meaningful movies]. ''[[দ্য হিন্দু]]'', 15 June 2007&lt;/ref&gt; ঋত্বিক ঘটকৰ &quot;নাগৰিক&quot;(১৯৫২),&lt;ref&gt;{{Cite book | last1 = Ghatak | given1 = Ritwik | year = 2000 | title = Rows and Rows of Fences: Ritwik Ghatak on Cinema | publisher = Ritwik Memorial &amp; Trust Seagull Books | isbn = 978-81-7046-178-4 | pages= ix &amp; 134–36 | postscript = . }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book | last1 = Hood | given1 = John | year = 2000 | title = The Essential Mystery: The Major Filmmakers of Indian Art Cinema | publisher = Orient Longman Limited | isbn = 978-81-250-1870-4 | pages=21–4 | postscript = . }}&lt;/ref&gt; আৰু [[বিমল ৰয়]]ৰ &quot;দো বিঘা জমীন ( ১৯৫৩)আদিয়ে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰত [[নৱবাস্তৱবাদ]]ৰ ভেঁটি তৈয়াৰ কৰে,&lt;ref name=&quot;filmreference&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.filmreference.com/Films-De-Dr/Do-Bigha-Zamin.html |title=Do Bigha Zamin |publisher=Filmreference.com |date=3 August 1980 |accessdate=12 November 2010}}&lt;/ref&gt; আৰু &quot;ভাৰতীয় নব্য ধাৰাৰো&quot; সূচনা কৰে.&lt;ref name=&quot;Srikanth Srinivasan&quot;&gt;{{cite web|title=Do Bigha Zamin: Seeds of the Indian New Wave|author=Srikanth Srinivasan|publisher=Dear Cinema|date=4 August 2008|url=http://dearcinema.com/review-do-bigha-zamin-bimal-roy|accessdate=13 April 2009|archivedate=7 March 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090307010006/http://dearcinema.com/review-do-bigha-zamin-bimal-roy/|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; তাৰ পাছতে [[সত্যজিৎ ৰায়| সত্যজিত ৰয়ে]] তেখেতৰ তিনিখনীয়া অপু শৃংখলাৰ (১৯৫৫-১৯৫৯)প্ৰথমখন ছৱি [[পথেৰ পাঁচালী]](১৯৫৫) ৰ যোগে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ জগতত নিজৰ উপস্থিতি ঘোষণা কৰে।&lt;ref name=&quot;Rajadhyaksa96-683&quot;&gt;Rajadhyaksa, 683&lt;/ref&gt; এই অপু শৃংখলাই সকলো আন্তৰ্জাতিক ফিল্ম মহোৎসৱতে পুৰস্কাৰ অৰ্জন কৰে আৰু তাৰ লগে লগেই ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰত সমান্তৰাল ধাৰাটো সুপ্ৰতিষ্ঠিত হৈ পৰে। .সমগ্ৰ বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰতে এই অপু শৃংখলাৰ প্ৰভাৱ লক্ষণীয়, পঞ্চাচৰ দশকৰ মাজভাগত আৰ্ট হাউচসমূহত বিস্তৃত ভাৱে নিৰ্মাণ হোৱা নতুন প্ৰজন্মৰ পৰিপক্ব ড্ৰামাসমূহ এই অপু শৃংখলাৰ ওচৰত বহু পৰিমাণে ধৰুৱা।&lt;ref name=&quot;Sragow&quot;&gt;{{Cite journal|title=An Art Wedded to Truth|first=Michael|last=Sragow|year=1994|journal=[[The Atlantic|The Atlantic Monthly]]|publisher=[[University of California, Santa Cruz]]|url=http://satyajitray.ucsc.edu/articles/sragow.html|accessdate=11 May 2009|postscript=.}}&lt;/ref&gt; চিনেমাটোগ্ৰাফাৰ সুব্ৰত মিত্ৰ, যি সত্যজিত ৰয়ৰ অপু শৃংখলাৰ মাজেৰে আত্ম-প্ৰকাশ কৰিছিল, তেখেতৰো বিশ্ব চলিচ্চত্ৰৰ চিনেমাটোগ্ৰাফীৰ ক্ষেত্ৰখনলৈ উল্লেখনীয় অৱদান আছে। তেখেতৰ এক উল্লেখযোগ্য টেকনিক আছিল চিনেমাৰ চেটত দিনৰ পোহৰৰ আবেশ তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰতিফলকৰ ব্যৱহাৰ [[:en:Reflector (photography)#Bounce lighting|(bounce lighting)]]. অপু শৃংখলাৰ দ্বিতীয়খন ছৱি &quot; অপৰাজিত&quot; (১৯৫৬) ৰ চিত্ৰগ্ৰহণৰ সময়ত তেখেতে এই টেকনিকক পৰিপুৰ্ণতা দিয়ে।&lt;ref name=&quot;cinematographers&quot;&gt;{{cite web|title=Subrata Mitra|publisher=Internet Encyclopedia of Cinematographers|url=http://www.cinematographers.nl/GreatDoPh/mitra.htm|accessdate=22 May 2009|archivedate=2 June 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090602164022/http://www.cinematographers.nl/GreatDoPh/mitra.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; সত্যজিত ৰয়ে ব্যৱহাৰ কৰা কিছুমান পৰীক্ষামূলক টেকনিক আছিল ১৯৭২ চনত &quot;প্ৰতিদ্বন্দ্ব্বী&quot; নামৰ চলিচ্চিত্ৰত ফ্লেছবেকৰ দৃশ্যত নিগেটিভৰ ব্যৱহাৰ, বা বিষয়ান্তৰ কৰিবলৈ এক্স ৰে' ৰ ব্যৱহাৰ।&lt;ref&gt;{{cite web|title=First Light: Satyajit Ray From the Apu Trilogy to the Calcutta Trilogy|author=Nick Pinkerton|date=14 April 2009|publisher=[[The Village Voice]]|url=http://www.villagevoice.com/2009-04-15/film/first-light-satyajit-ray-from-the-apu-trilogy-to-the-calcutta-trilogy|accessdate=9 July 2009|archivedate=25 June 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090625154630/http://www.villagevoice.com/2009-04-15/film/first-light-satyajit-ray-from-the-apu-trilogy-to-the-calcutta-trilogy|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;ষ্টিভেন স্পিলবাৰ্গৰ ই. টি.[[:en:E.T. the Extra-Terrestrial|(E.T.)]] (১৯৮২) নামৰ বোলছবিখন, ১৯৬৭ চনত ৰয়ে এলিয়েন নামৰ এখন চলচ্চিত্ৰৰ বাবে ( নিৰ্মাণ কৰা নহ'ল) লিখা চিত্ৰনাট্যৰ পৰাই অনুপ্ৰাণিত বুলি বহুতে বিশ্বাস কৰে।&lt;ref name=&quot;unmaderay&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.satyajitrayworld.com/raysfilmography/unmaderay.aspx|title=Ordeals of the Alien|last=Ray|first=Satyajit|work=The Unmade Ray|publisher=Satyajit Ray Society|accessdate=21 April 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080427215538/http://www.satyajitrayworld.com/raysfilmography/unmaderay.aspx|archivedate=27 April 2008|deadurl=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;IMDbRay&quot;&gt;{{cite web|author= Neumann P|publisher=Internet Movie Database Inc|url=http://www.imdb.com/name/nm0006249/bio|title=Biography for Satyajit Ray|accessdate=29 April 2006}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;UCSCcurrents&quot;&gt;{{cite news|author=Newman J|url=http://www.ucsc.edu/currents/01-02/09-17/ray.html|title=Satyajit Ray Collection receives Packard grant and lecture endowment|publisher=UC Santa Cruz Currents online|date=17 September 2001|accessdate=29 April 2006|archivedate=4 November 2005|archiveurl=https://web.archive.org/web/20051104203511/http://www.ucsc.edu/currents/01-02/09-17/ray.html|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; ইয়াৰ পাছতো সত্যজিত ৰয় আৰু ঋত্বিক ঘটকে কেইবাখনো ৰুচিসপ্মন্ন চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণ কৰে, আৰু [[মৃণাল সেন]], [[আদুৰ গোপালকৃষ্ণন]], [[মনি কৌল]], [[বুদ্ধদেৱ দাসগুপ্ত]] আদি প্ৰথিতযশা স্বাধীন চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতাই তেওঁলোককে অনুসৰণ কৰে।&lt;ref name=Gokulsing-18/&gt;

[[গুৰু দত্ত]]ৰ ''[[প্যাছা]]'' (১৯৫৭), ''[[:en:Kaagaz Ke Phoo|কাগজ কে ফুল]]'' (১৯৫৯), [[ৰাজ কাপুৰ]]ৰ '[[:en:Awaara|আৱাৰা]]' (১৯৫১), '[[:en:Shree 420|শ্ৰী ৪২০]]' (১৯৫৫) আদি ছবিয়ে হিন্দী ব্যৱসায়িক ছবিক বিশেষ মাত্ৰা দিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। এই ছবিকেইখনে সামাজিক বিষয়-বস্তু, বিশেষকৈ নগৰৰ শ্ৰমজীৱি শ্ৰেণীটোৰ সুখ-দুখ চিত্ৰায়িত কৰিছিল। আৱাৰা ছবিখনে নগৰীয়া জীৱনৰ স্বপ্ন আৰু দুঃস্বপ্ন উভয়কে দাঙি ধৰাৰ বিপৰীতে প্যাছ্যা ছবিখনে নগৰীয়া জীৱনৰ অবাস্তৱিকতাক সমালোচনা কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;Gokulsing-18&quot;&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|page=18|postscript=.}}&lt;/ref&gt; এই সময়চোৱাত কেইখন মহাকাব্যিক ছবি নিৰ্মিত হৈছিল। এনে ছবিৰ ভিতৰত আছিল- বিদেশী ছবিৰ শিতানত অস্কাৰৰ বাবে মনোনয়ন পোৱা [[মেহবুব খান]]'ৰ ''[[:en:Mother India| মাদাৰ ইণ্ডিয়া]],&lt;ref&gt;{{IMDb title|id=0050188|title=Mother India}}&lt;/ref&gt; [[কে আচিফ]]ৰ '[[:en:Mughal-e-Azam|মুগল-ই-আজম]]' (১৯৬০)।&lt;ref&gt;{{cite web|title=Film Festival – Bombay Melody|publisher=[[University of California, Los Angeles]]|date=17 March 2004|url=http://www.international.ucla.edu/calendar/showevent.asp?eventid=1618|accessdate=20 May 2009}}&lt;/ref&gt; হলিউডৰ ছবি ''[[:en:The Dirty Dozen|দ্য ডাৰ্টি ডজেন]]''ত (১৯৬৭) [[ভি শান্তাৰাম]]ৰ ''[[দো আঁখেঁ বাৰহ হাথ]]''ৰ (১৯৫৭) প্ৰভাৱ পৰিছিল বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।&lt;ref name=&quot;Bobby&quot;&gt;{{cite web|title=Do Ankhen Barah Haath (1957)|author=Bobby Sing|publisher=Bobby Talks Cinema|date=10 February 2008|url=http://bobbytalkscinema.com/recentpost.php?postid=postid041609102834|accessdate=30 May 2009|archivedate=14 November 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121114034802/http://bobbytalkscinema.com/recentpost.php?postid=postid041609102834|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;
ঋত্বিক ঘটকৰ কাহিনীৰে বিমল ৰয়ে পৰিচালনা কৰা ''[[:en:Madhumati|মধুমতী]]''য়ে (১৯৫৮) [[:en:Reincarnation in popular western culture|পশ্চিমীয়া সংস্কৃতিত ]] পুনৰ্জন্মৰ বিষয়টো জনপ্ৰিয় কৰি তুলিছিল।&lt;ref name=&quot;Doniger&quot;&gt;{{Cite book|last=Doniger|first=Wendy|title=The woman who pretended to be who she was: myths of self-imitation|chapter=Chapter 6: Reincarnation|pages=112–136 [135]|publisher=[[Oxford University Press]]|year=2005|isbn=978-0-19-516016-1|postscript=.}}&lt;/ref&gt; সেই সময়চোৱাৰ মূলসুঁতিৰ অন্য দুজন আগশাৰীৰ পৰিচালক আছিল [[কামাল আমৰোহী]] আৰু [[বিজয় ভাট]]। 

চেতন আনন্দৰ [[:en:Social realism|সামাজিক বাস্তৱবাদী]] ছবি '[[:en:Neecha Nagar|নীচা নগৰে]]' ১৯৪৭ত [[:en:1946 Cannes Film Festival|প্ৰথম কেনচ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱl]]ত [[:en:Palme d'Or|গ্ৰেণ্ড প্ৰাইজ]] লাভ কৰাৰে পৰা&lt;ref name=Hindu/&gt; ভাৰতীয় ছবিয়ে নিয়মীয়াকৈ ১৯৫০ৰ দশক আৰু ১৯৬০ৰ দশকৰ আগভাগলৈ প্ৰায় প্ৰতি বছৰে [[:en:Cannes Film Festival|কেনচ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ]]ত প্ৰতিদ্বন্দ্ব্বিতা কৰিছিল আৰু ইয়াৰ বহু সংখ্যকে মহোৎসৱত গুৰুত্বপূৰ্ণ বঁটা পাবলৈ সক্ষম হৈছিল। সত্যজিত ৰয়েও [[:en:Venice Film Festival|ভেনিচ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ]]ত 'অপু ট্ৰিল'জী'ৰ দ্বিতীয় অংশ 'অপৰাজিত'ৰ (১৯৫৬) বাবে [[:en:Golden Lion|গোল্ডেন লায়ন]] আৰু [[:en:Berlin International Film Festival|বাৰ্লিন আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ]]ত [[:en:Golden Bear|গোল্ডেন বিয়েৰ]] আৰু শ্ৰেষ্ঠ পৰিচালনাৰ বাবে দুটা [[:en:Silver Bear for Best Director|চিলভাৰ বিয়েৰ]] জয় কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;passionforcinema&quot;&gt;{{cite web|title=India and Cannes: A Reluctant Courtship|publisher=Passion For Cinema|year=2008|url=http://passionforcinema.com/india-and-cannes-a-reluctant-courtship|accessdate=20 May 2009}}&lt;/ref&gt; ৰয়ৰ সমসাময়িক ঋত্বিক ঘটক আৰু গুৰু দত্তই তেওঁলোকৰ জীৱন-কালত বিশেষ মনোযোগ নাপালে যদিও বহু পলমকৈ ১৯৮০ আৰু ১৯৯০ৰ দশকত তেওঁলোকৰ কৰ্মৰাজিয়ে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল।&lt;ref name=passionforcinema/&gt;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|pages=18–9|postscript=.}}&lt;/ref&gt; ১৯৯২ত ব্ৰিটিছ চলচ্চিত্ৰ আলোচনী '[[:en:Sight &amp; Sound|চাইট এণ্ড চাউণ্ড]]'ৰ সমালোচকৰ বাছনিত সৰ্বকালৰ 'শীৰ্ষৰ ১০জন পৰিচালক'ৰ তালিকাত ৭ম স্থান পোৱাৰ&lt;ref&gt;{{cite web|title=Sight and Sound Poll 1992: Critics|publisher=[[California Institute of Technology]]|url=http://alumnus.caltech.edu/~ejohnson/sight/1992_1.html|accessdate=29 May 2009|archivedate=16 October 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131016212355/http://alumnus.caltech.edu/~ejohnson/sight/1992_1.html|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; বিপৰীতে উক্ত আলোচনীখনৰ 'মহান পৰিচালকৰ তালিকাত গুৰু দত্তই ৭৩ তম স্থান পাইছিল।&lt;ref name=&quot;Lee&quot;&gt;{{cite web|title=A Slanted Canon|author=Kevin Lee|publisher=Asian American Film Commentary|date=5 September 2002|url=http://www.asianamericanfilm.com/archives/000026.html|accessdate=24 April 2009|archivedate=18 February 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120218224432/http://www.asianamericanfilm.com/archives/000026.html|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;

এই যুগটোত ভাৰতৰ বিভিন্ন অঞ্চলৰ পৰা নিৰ্মাণ হোৱা যথেষ্ট সংখ্যক ছবি বিভিন্ন সমালোচক আৰু পৰিচালকৰ বাছনিত সৰ্বকালৰ মহান ছবিৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছে। এই সন্ধিক্ষণতে লোক-কাহিনী, ফেণ্টাচী, পৌৰাণিক আদি বিষয়-বস্তুৰে [[:en:Mayabazar| মায়াবাজাৰ]] আৰু [[:en:Narthanasala|নৰ্তনশালা]] আদি ছবি নিৰ্মাণেৰে তামিল আৰু তেলুগু চলচ্চিত্ৰয়ো সোণালী যুগৰ সূচনা কৰিছিল। 'চাইট আৰু চাউণ্ড'ৰ প্ৰতি দহ বছৰৰ মূৰে-মূৰে হোৱা বিভিন্ন সমালোচকৰ বাছনিত সত্যজিত ৰায়ৰ 'অপু ট্ৰিল'জী', '[[:en:Jalsaghar|জলসাঘৰ]]', '[[চাৰুলতা]]' আৰু '[[:en:Aranyer Din Ratri|অৰণ্যেৰ দিন ৰাত্ৰি]]' অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।&lt;ref name=&quot;Caldwell&quot;&gt;{{cite web|author=Aaron and Mark Caldwell|title=Sight and Sound|publisher=Top 100 Movie Lists|year=2004|url=http://www.geocities.com/aaronbcaldwell/dimsscri.html|accessdate=19 April 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090729180509/http://geocities.com/aaronbcaldwell/dimsscri.html|archivedate=29 July 2009|deadurl=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;SS-1992-ranking&quot;&gt;{{cite web|title=SIGHT AND SOUND 1992 RANKING OF FILMS|url=http://www.geocities.com/the7thart/ranking.html|accessdate=29 May 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091022115725/http://geocities.com/the7thart/ranking.html|archivedate=22 October 2009|deadurl=no}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;SS-1982-ranking&quot;&gt;{{cite web|title=SIGHT AND SOUND 1982 RANKING OF FILMS|url=http://www.geocities.com/the7thart/1982.html|accessdate=29 May 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20091022225459/http://geocities.com/the7thart/1982.html|archivedate=22 October 2009|deadurl=no}}&lt;/ref&gt; 'চাইট এণ্ড চাউণ্ড'ৰ ২০০২ ৰ বাছনিত [[গুৰু দত্ত]]ৰ ছবি 'প্যাছা' আৰু 'কাগজ কে ফুল', ঋত্বিক ঘটকৰ '[[:en:Meghe Dhaka Tara|মেঘে ঢাকা তাৰা]]' আৰু 'কোমল গান্ধাৰ', [[ৰাজ কাপুৰ]]ৰ 'আৱাৰা', বিজয় ভাটৰ '[[:en:Baiju Bawra (1952 film)|বিজু বাৱৰা]]' মেহবুব খানৰ 'মাদাৰ ইণ্ডিয়া' আৰু কে আচিফৰ 'মুগল-ই-আজম'-এ স্থান পাইছিল।&lt;ref name=&quot;Cinemacom&quot;&gt;{{cite web|title=2002 Sight &amp; Sound Top Films Survey of 253 International Critics &amp; Film Directors|publisher=Cinemacom|year=2002|url=http://www.cinemacom.com/2002-sight-sound.html|accessdate=19 April 2009}}&lt;/ref&gt; এছীয় চলচ্চিত্ৰ বিষয়ক আলোচনী '[[:en:Cinemaya|চিনেমায়া]]'ৰ ১৯৯৮ৰ সমালোচকৰ বাছনিত সত্যজিত ৰায়ৰ 'অপু ট্ৰিল'জী', 'চাৰুলতা', 'জলসাঘৰ' আৰু ঋত্বিক ঘটকৰ '[[:en:Subarnarekha (film)|সুবৰ্ণৰেখা]]'ই স্থান পাইছিল। ২০০৫ত 'টাইম মেগাজিন'ৰ সৰ্বকালৰ ২৫০খন শ্ৰেষ্ঠ ছবিৰ তালিকাত 'অপু ট্ৰিল'জী' আৰু '[[প্যাছা]]'ই স্থান পাইছিল।

==আধুনিক ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ==
১৯৭০ৰ দশকত বহুকেইজন চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতাই বাস্তৱবাদী সমান্তৰাল ছবি নিৰ্মাণ কৰিবলৈ ওলাই আহে।&lt;ref name=&quot;Rajadhyaksa96-685&quot;&gt;Rajadhyaksa, 685&lt;/ref&gt; বঙালী ভাষাত সত্যজিত ৰায়, ঋত্বিক ঘটক, মৃণাল সেন, বুদ্ধদেৱ দাসগুপ্ত, গৌতম ঘোষ; মালয়ালম ভাষাত আদুৰ গোপালকৃষ্ণন, চাজী এন কৰুণ,জন আব্ৰাহাম, জি অৰবিন্দন; ওৰিয়া ভাষাত নিৰদ মহাপাত্ৰ; হিন্দী ভাষাত মণি কৌল, শ্যাম বেনেগাল, কুমাৰ সাহানী, কেতন মেহতা, গোবিন্দ নিহালিনী আৰু বিজয় মেহতাই সমান্তৰাল ছবি নিৰ্মাণ কৰে।&lt;ref name=Gokulsing-18/&gt; ১৯৭৬ চনত Committee on Public Undertakingsৰ এক অনুসন্ধানত চলচ্চিত্ৰ বিত্ত নিগমৰ দৰদ কলাত্মক ছবিৰ প্ৰতিহে বুলি সমালোচনাৰ সন্মুখীন হয়। নিগমে ব্যৱসায়িক ছবিক উত্সাহিত কৰিবলৈ পৰ্যাপ্ত পৰিমাণে কাম কৰা নাই বুলি দোষাৰোপ কৰা হয়।&lt;ref name=&quot;Rajadhyaksa96-688&quot;&gt;Rajadhyaksa, 688&lt;/ref&gt;


১৯৭০ৰ দশকটো ব্যৱসায়িক ছবিৰ উত্থানৰ সময়। ১৯৭৫ ত মুক্তিপ্ৰাপ্ত অতি জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা [[শ্বোলে]] ছবিখনে [[অমিতাভ বচ্চন]]ক এজন মুখ্য অভিনেতা ৰূপে প্ৰতিষ্ঠিত কৰে।&lt;ref name=Rajadhyaksa96-688/&gt; ভক্তিমূলক ছবি ''জয় সন্তোষী মা'' ছবিখনো ১৯৭৫তে মুক্তি পায়। .&lt;ref name=Rajadhyaksa96-688/&gt; একেটা বছৰতে মুক্তি পোৱা আন এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ ছবি হ'ল [[য়শ চোপ্ৰা]] পৰিচালিত ''দীৱাৰ''। মুম্বাইৰ অন্ধকাৰ জগতৰ সম্ৰাট 'হাজী মস্তান'ৰ সঁচা জীৱন কাহিনীৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি ছবিখনৰ কাহিনী আৰু চিত্ৰনাট্য লিখিছিল [[চালিম-জাভেদ]] যুটীয়ে। মুখ্য ভাওত আছিল [[অমিতাভ বচ্চন]]। ডেনী বয়লে এই ছবিখন “absolutely key to Indian cinema” বুলি মন্তব্য কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;Kumar&quot;&gt;{{cite web|author=Amitava Kumar|title=Slumdog Millionaire's Bollywood Ancestors|publisher=''[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]''|date=23 December 2008|url=http://www.vanityfair.com/online/oscars/2008/12/slumdog-millionaires-bollywood-ancestors.html|accessdate=4 January 2008|archivedate=29 May 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120529011746/http://www.vanityfair.com/online/oscars/2008/12/slumdog-millionaires-bollywood-ancestors|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সঙ্গীতৰ উজ্জীৱিতকৰণৰ বিষয়-বস্তুক লৈ নিৰ্মাণ কৰা তামিল ছবি ''শঙ্কৰাভৰণমে'' (১৯৭৯) ফ্ৰান্সৰ Besancon Film Festival-ত বঁটা লাভ কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://iffi.nic.in/Dff2011/Frm29thNFAAward.aspx?PdfName=29NFA.pdf |title=Directorate of Film Festival |publisher=Iffi.nic.in |date= |accessdate=2013-02-01}}&lt;/ref&gt;


১৯৮৭ত কন্নড় ভাষাৰ ছবি ''[[:en:Tabarana Kathe|তবৰানা কাথে]]'' মুক্তি পায়; যাৰ বিষয়বস্তু আছিল চৰকাৰী যন্ত্ৰটোৰ দুৰ্বলতা। এই ছবিখন তাচখণ্ড, Nantes, টকিঅ', ৰাচিয়া চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱকে ধৰি বিভিন্ন চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত প্ৰদৰ্শিত হয়।&lt;ref&gt;{{cite book | title=Pop Culture India! : Media, Arts and Lifestyle| last=Kasbekar|first=Asha| year=2006| publisher=ABC-CLIO|location=| url=http://books.google.com/?id=Sv7Uk0UcdM8C&amp;pg=PA215&amp;dq=A.+R.+Rehman+tamil|chapter=|isbn= 978-1-85109-636-7|page=215|quote=Songs play as important a part in South Indian films and some South Indian music directors such as A. R. Rehman and Ilyaraja have an enthusiastic national and even international following}}&lt;/ref&gt;


ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ সোণালী যুগৰ অন্ত পৰাৰ পিছত মালায়ালম চলচ্চিত্ৰৰ সোণালী যুগৰ আৰম্ভ হয়। মালয়ালম ছবিৰ এই সোণালী যুগ ১৯৮০ দশকৰ পৰা ১৯৯০ দশকৰ আগভাগলৈ চলে। এই সময়চোৱাৰ ভাৰতৰ বহুকেইজন উচ্চ প্ৰশংসিত ছবি নিৰ্মাতা, যেনে- আদুৰ গোপালকৃষ্ণন, জি অৰবিন্দন, টি ভি চন্দ্ৰন আৰু চাজী এন কৰুণ মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ জগতৰ পৰা আহিছিল।&lt;ref name=&quot;malayalamcinema1&quot;&gt;{{cite web |url=http://malayalamcinema.com/Content-4/CinemaHistory.html |title=Cinema History Malayalam Cinema |publisher=Malayalamcinema.com |date= |accessdate=30 December 2008 |archivedate=23 December 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081223132036/http://malayalamcinema.com/Content-4/CinemaHistory.html |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; সত্যজিত ৰায়ৰ আত্মিক উত্তৰাধিকাৰী&lt;ref&gt;{{cite web|title=The Movie Interview: Adoor Gopalakrishnan|publisher=[[Rediff.com|Rediff]]|date=31 July 1997|url=http://www.rediff.com/movies/jul/31adoor.htm|accessdate=21 May 2009}}&lt;/ref&gt; বুলি প্ৰায়ে গণ্য কৰা আদুৰ গোপালকৃষ্ণনে এই সময়চোৱাৰ ভিতৰত লণ্ডন চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত &quot;চাডাৰলেণ্ড ট্ৰফী&quot; বিজেতা ''[[:en:Elippathayam|Elippathayam]]''-কে (১৯৮১) ধৰি কেইখনমান উচ্চ প্ৰশংসিত ছবি নিৰ্মাণ কৰে। তেখেত ১৯৮৯ত মুক্তিপ্ৰাপ্ত আন এখন ছবি ''[[:en:Mathilukal|Mathilukal]]''-এ ভেনিচ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত গুৰুত্বপূৰ্ণ বঁটা লাভ কৰে।&lt;ref&gt;{{IMDb name|id=0329715|name=Adoor Gopalakrishnan}}&lt;/ref&gt; চাজী এন কৰুণৰ প্ৰথম ছবি ''পিৰাভী''য়ে (১৯৮৯) ১৯৮৯, কেন চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত [[:en:Camera d'Or|Camera d'Or]] বঁটা লাভ কৰে। আনহাতে তেওঁৰ আন এখন ছবি &quot;স্বহম&quot;য়ে ১৯৯৪, কেন চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত [[:en:Palme d'Or|Palme d'Or]] বঁটাৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্ব্বিতা আগবঢ়ায়।&lt;ref&gt;{{IMDb name|id=0440267|name=Shaji N. Karun}}&lt;/ref&gt; ষ্টাণ্ট, অভিনেতা 'জয়ন'ৰ ([[:en:Jayan|Jayan]]) একচন ছবিৰে ব্যৱসায়িক মালায়ালম ছবিয়েও জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিন্তু এই অভিনেতাগৰাকীৰ সফলতাৰ কাহিনী তেনেই চমু। কোলিলাক্কম ([[:en:Kolilakkam|Kolilakkam]]) নামৰ ছবি এখনৰ ষ্টাণ্ট দৃশ্য শ্বুটিং কৰিবলৈ গৈ এই এই অভিনেতাগৰাকীৰ মৃত্যু হয়। মোহনলাল অভিনীত [[:en:Yodha|যোদ্ধা]] ছবিখন ইয়াৰ একচন দৃশ্যসমূহ আৰু কাৰিকৰী দিশটোৰ বাবে প্ৰশংসিত হৈছিল। 


১৯৮০ আৰু ১৯৯০ৰ দশকত ''এক দুজে কে লিয়ে'' (১৯৮১) ''মিঃ ইণ্ডিয়া'' (১৯৮৭), ''কয়ামত সে কয়ামত তক'' (১৯৮৮), ''তেজাব'' (১৯৮৮), ''চান্দনী'' (১৯৮৯), ''মেইনে প্যাৰ কিয়া'' (১৯৮৯), ''বাজীগৰ'' (১৯৯৩), ''ডৰ''! ১৯৯৩), ''দিলৱালে দুলহনীয়া লে জায়েঙ্গে'' (১৯৯৫) and ''কুচ কুচ হোতা হ্যায়'' (১৯৯৮), আদি ছবিৰ মুক্তিৰে ব্যৱসায়িক হিন্দী চিনেমাৰ পুনৰ শ্ৰীবৃদ্ধি হয়। ইয়াৰে বহুকেইখন ছবিত [[চাহৰুখ খান]], [[আমিৰ খান]] আৰু [[চলমন খান]]ৰ দৰে তাৰকা অভিনেতাই অভিনয় কৰিছিল।&lt;ref name=Rajadhyaksa96-688/&gt;


অনুৰাগ কাশ্যপ ৰচিত আৰু ৰাম গোপাল বাৰ্মা পৰিচালিত মুম্বাইৰ [[:en:Indian mafia|অন্ধকাৰ জগতক]] লৈ নিৰ্মাণ কৰা এখন কম বাজেটৰ ছবি ''সত্য''ৰ (১৯৯৮) (''[[:en:Satya (film)|Satya]]'') জটিল বিষয়বস্তু আৰু ব্যৱসায়িক সফলতাই ১৯৯০ দশকৰ শেহৰ ফালে [[সমান্তৰাল চলচ্চিত্ৰ]]ৰ পুনৰ-উত্থানৰ আভাস দিছিল। এই ছবিখনৰ সফলতাই ''[[:en:Mumbai noir|সংগঠিত অপৰাধ ]]'' বা মাফিয়া বিষয়ক এটা স্পষ্ট শৈলীৰ জন্ম দিছিল। ,&lt;ref name=&quot;Nayar&quot;&gt;{{cite news| title = Bollywood on the table| author = Aruti Nayar| work = The Tribune| date = 16 December 2007| accessdate =19 June 2008| url = http://www.tribuneindia.com/2007/20071216/spectrum/main11.htm}}&lt;/ref&gt; পিছলৈ নিৰ্মাণ কৰা এই শৈলীৰ কেইখনমান ছবি হ'ল- [[মধুৰ ভাণ্ডাৰকাৰ]]ৰ ''[[চান্দনী বাৰ]]'' (২০০১) আৰু ''[[:en:Traffic Signal (film)|ট্ৰাফিক চিগনেল]]'' (২০০৭), [[ৰাম গোপাল বাৰ্মা ]]ৰ ''[[:en:Company (film)|কোম্পানী]]'' (২০০২) আৰু ইয়াৰ prequel ''[[:en:D (film)|ডি]]'' (২০০৫), অনুৰাগ কাশ্যপৰ ''[[:en:Black Friday (2004 film)|ব্লেক ফ্ৰাইডে]]'' (২০০৪), ইৰফান কামালৰ ''ঠেংকচ্ মা'' (২০০৯), আৰু [[:en:Deva Katta|দেৱ কাট্টা]]ৰ ''[[প্ৰশান্তম]]'' (২০১০)। 

&lt;!--
এই পেৰাগ্ৰাফটো এতিয়ালৈ অনুবাদ কৰা হোৱা নাই। 
==Global discourse==
Indians during the colonial rule bought film equipment from Europe.&lt;ref name=Burra&amp;Rao252-253/&gt; The British funded wartime propaganda films during the [[second world war]], some of which showed the [[Indian Army (1895–1947)|Indian army]] pitted against the [[axis powers]], specifically the [[Empire of Japan]], which had managed to infiltrate into India.&lt;ref name=&quot;Velayutham174&quot;&gt;Velayutham, 174&lt;/ref&gt; One such story was ''Burma Rani'', which depicted civilian resistance offered to Japanese occupation by the British and Indians present in Myanmar.&lt;ref name=Velayutham174/&gt; Pre-independence businessmen such as J. F. Madan and Abdulally Esoofally traded in global cinema.&lt;ref name=Burra&amp;Rao253/&gt;

Indian cinema's early contacts with other regions became visible with its films making early inroads into the [[ছ'ভিয়েট সংঘ]], Middle East, Southeast Asia,&lt;ref name=&quot;Desai38&quot;&gt;Desai, 38&lt;/ref&gt; and China. Mainstream Hindi film stars like [[Raj Kapoor]] gained international fame across Asia&lt;ref&gt;{{cite web|title=Lagaan revives memories of Raj Kapoor in China|author=Anil K. Joseph|publisher=[[Press Trust of India]]|date=20 November 2002|url=http://www.expressindia.com/news/fullstory.php?newsid=16983|accessdate=30 January 2009}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Rahman's 'Lagaan' cast a spell on me|publisher=[[Sify]]|date=13 February 2004|url=http://sify.com/peopleandplaces/fullstory.php?id=13388284|accessdate=24 February 2009}}&lt;/ref&gt; and Eastern Europe.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.russiatoday.ru/features/news/11895|title=RussiaToday : Features: Bollywood challenges Hollywood in Russia}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.chillibreeze.com/articles/Indian-films.asp|title=Promoting Bollywood Abroad Will Help to Promote India|last=Ashreena|first=Tanya}}&lt;/ref&gt; Indian films also appeared in international fora and film festivals.&lt;ref name=Desai38/&gt; This allowed 'Parallel' Bengali filmmakers such as Satyajit Ray to achieve worldwide fame, with his films gaining success among European, [[আমেৰিকা (মহাদেশ)|American]] and Asian audiences.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Why we admire Satyajit Ray so much|author=Arthur J Pais|publisher=[[Rediff.com]]|date=14 April 2009|url=http://movies.rediff.com/report/2009/apr/14/why-we-admire-satyajit-ray-so-much.htm|accessdate=17 April 2009}}&lt;/ref&gt; Ray's work subsequently had a worldwide impact, with filmmakers such as [[Martin Scorsese]],&lt;ref&gt;{{cite web
|author = Chris Ingui
|publisher = Hatchet | url=http://media.www.gwhatchet.com/media/storage/paper332/news/2002/03/04/Arts/Martin.Scorsese.Hits.Dc.Hangs.With.The.Hachet-195598.shtml | title=Martin Scorsese hits DC, hangs with the Hachet | accessdate=6 June 2009
}}
&lt;/ref&gt; [[James Ivory (director)|James Ivory]],&lt;ref&gt;{{cite web
|author = Sheldon Hall
|publisher = Screen Online | url=http://www.screenonline.org.uk/people/id/532213/index.html | title=Ivory, James (1928–) | accessdate=12 February 2007
}}
&lt;/ref&gt; [[Abbas Kiarostami]], [[Elia Kazan]], [[François Truffaut]],&lt;ref&gt;{{cite news|title=THE 'WORLD' OF SATYAJIT RAY: LEGACY OF INDIA'S PREMIER FILM MAKER ON DISPLAY|author=Dave Kehr|publisher=''[[Daily News (New York)|Daily News]]''|date=5 May 1995|url=http://www.nydailynews.com/archives/entertainment/1995/05/05/1995-05-05_the__world__of_satyajit_ray_.html|accessdate=6 June 2009}} {{Dead link|date=April 2012|bot=H3llBot}}&lt;/ref&gt; [[ষ্টিভেন স্পিলবাৰ্গ]],&lt;ref name=&quot;unmaderay&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;IMDbRay&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;UCSCcurrents&quot;/&gt; [[Carlos Saura]],&lt;ref&gt;{{cite web|title=Satyajit Ray is this Spanish director's inspiration|author=Suchetana Ray|publisher=[[CNN-IBN]]|date=11 March 2008|url=http://ibnlive.in.com/news/satyajit-ray-is-this-spanish-directors-inspiration/60900-8.html|accessdate=6 June 2009}}&lt;/ref&gt; [[Jean-Luc Godard]],&lt;ref&gt;{{cite web
|author = André Habib
|publisher = Senses of Cinema | url=http://archive.sensesofcinema.com/contents/01/16/godard_habib.html | title=Before and After: Origins and Death in the Work of Jean-Luc Godard | accessdate=29 June 2006
|archiveurl = http://web.archive.org/web/20060614150838/http://www.sensesofcinema.com/contents/01/16/godard_habib.html |archivedate = 14 June 2006}}
&lt;/ref&gt; [[Isao Takahata]],&lt;ref&gt;{{cite web|author=Daniel Thomas|title=Film Reviews: Grave of the Fireflies (Hotaru no Haka)|date=20 January 2003|url=http://www.danielthomas.org/pop/film_reviews/fireflies.htm|accessdate=30 May 2009}}&lt;/ref&gt; [[Gregory Nava]], [[Ira Sachs]] and [[Wes Anderson]]&lt;ref name = &quot;The Statesman&quot;&gt;{{cite web
| title = On Ray's Trail| url = http://www.thestatesman.net/page.arcview.php?clid=30&amp;id=172929&amp;usrsess=1| publisher = The Statesman| accessdate =19 October 2007 |archiveurl = http://web.archive.org/web/20080103071501/http://www.thestatesman.net/page.arcview.php?clid=30&amp;id=172929&amp;usrsess=1 |archivedate = 3 January 2008}}&lt;/ref&gt; being influenced by his cinematic style, and many others such as [[আকিৰা কুৰোছাৱা]] praising his work.&lt;ref&gt;{{Cite book
|last1 = Robinson
|given1 = A
|year = 2003
|title = Satyajit Ray: The Inner Eye: The Biography of a Master Film-Maker
|publisher = I. B. Tauris
|isbn = 978-1-86064-965-3
|page = 96
|postscript = .}}&lt;/ref&gt; The &quot;youthful coming-of-age dramas that have flooded art houses since the mid-fifties owe a tremendous debt to the [[The Apu Trilogy|Apu trilogy]]&quot;.&lt;ref name=&quot;Sragow&quot;&gt;{{Cite journal|title=An Art Wedded to Truth|first=Michael|last=Sragow|year=1994|journal=[[The Atlantic|The Atlantic Monthly]]|publisher=[[University of California, Santa Cruz]]|url=http://satyajitray.ucsc.edu/articles/sragow.html|accessdate=11 May 2009|postscript=.}}&lt;/ref&gt; [[Subrata Mitra]]'s cinematographic technique of [[Reflector (photography)#Bounce lighting|bounce lighting]] also originates from ''The Apu Trilogy''.&lt;ref name=cinematographers/&gt; Ray's film ''[[Kanchenjungha]]'' (1962) also introduced a narrative structure that resembles later [[hyperlink cinema]].&lt;ref&gt;{{cite web|title=An Interview with Satyajit Ray|year=1982|url=http://raylifeandwork.blogspot.com/2009/02/interview-with-satyajit-ray.html|accessdate=24 May 2009}}&lt;/ref&gt; Since the 1980s, some previously overlooked Indian filmmakers such as Ritwik Ghatak&lt;ref&gt;{{Cite journal|first=Megan|last=Carrigy|title=Ritwik Ghatak|journal=[[Senses of Cinema]]|date=October 2003|url=http://archive.sensesofcinema.com/contents/directors/03/ghatak.html|accessdate=3 May 2009|postscript=.}}&lt;/ref&gt; and [[Guru Dutt]]&lt;ref&gt;{{cite web|title=Asian Film Series No.9 GURU DUTT Retorospective|publisher=[[Japan Foundation]]|year=2001|url=http://www.jpf.go.jp/e/culture/new/old/0101/01_03.html|accessdate=13 May 2009}}&lt;/ref&gt; have posthumously gained international acclaim.

Many Asian and '[[South Asian]]' countries increasingly came to find Indian cinema as more suited to their sensibilities than Western cinema.&lt;ref name=Desai38/&gt; Jigna Desai holds that by the 21st century Indian cinema had managed to become 'deterritorialized', spreading over to the many parts of the world where [[Non-resident Indian and Person of Indian Origin|Indian diaspora]] was present in significant numbers, and becoming an alternative to other international cinema.&lt;ref name=&quot;Desai37&quot;&gt;Desai, 37&lt;/ref&gt;

Indian cinema has more recently begun influencing Western musical films, and played a particularly instrumental role in the revival of the genre in the [[Western world]]. [[Baz Luhrmann]] stated that his successful musical film ''[[Moulin Rouge! ]]'' (2001) was directly inspired by [[Bollywood]] musicals.&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://movies.about.com/library/weekly/aa030902a.htm|title=Baz Luhrmann Talks Awards and &quot;Moulin Rouge&quot;|publisher=[[About.com]]|accessdate=15 May 2009}}&lt;/ref&gt; The critical and financial success of ''Moulin Rouge! '' renewed interest in the then-moribund Western musical genre, subsequently fueling a renaissance of the genre.&lt;ref&gt;{{cite web|title=Guide Picks – Top Movie Musicals on Video/DVD|publisher=[[About.com]]|url=http://movies.about.com/library/weekly/aatpmusicals.htm|accessdate=15 May 2009}}&lt;/ref&gt; [[Danny Boyle]]'s [[81st Academy Awards nominees and winners|Oscar]]-winning film ''[[Slumdog Millionaire]]'' (2008) was also directly inspired by Indian films,&lt;ref name=&quot;Kumar&quot;&gt;{{cite web|author=Amitava Kumar|title=Slumdog Millionaire's Bollywood Ancestors|publisher=''[[Vanity Fair (magazine)|Vanity Fair]]''|date=23 December 2008|url=http://www.vanityfair.com/online/oscars/2008/12/slumdog-millionaires-bollywood-ancestors.html|accessdate=4 January 2008}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Age&quot;&gt;{{cite news|title=Slumdog draws crowds, but not all like what they see|publisher=[[The Age]]|date=25 January 2009|url=http://www.theage.com.au/world/slumdog-draws-crowds-but-not-all-like-what-they-see-20090124-7p33.html|accessdate=24 January 2008|location=Melbourne}}&lt;/ref&gt; and is considered to be a &quot;homage to Hindi commercial cinema&quot;.&lt;ref name=&quot;autogenerated1&quot;&gt;{{cite news|title='Slumdog Millionaire' has an Indian co-director|publisher=[[দ্য হিন্দু]]|date=11 January 2009|url=http://www.hindu.com/thehindu/holnus/009200901110925.htm|accessdate=23 January 2009|location=Chennai, India}}&lt;/ref&gt; Other Indian filmmakers are also making attempts at reaching a more global audience, with upcoming films by directors such as [[Vidhu Vinod Chopra]], [[জাহ্নু বৰুৱা]], [[Sudhir Mishra]] and [[Pan Nalin]].&lt;ref&gt;{{cite news| url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/7412344.stm | work=BBC News | title=Indian film-makers going global | date=21 May 2008 | accessdate=30 April 2010 | first=Saibal | last=Chatterjee}}&lt;/ref&gt;

Indian Cinema was also recognized at the American [[অস্কাৰ বঁটা]]. Three Indian films, ''[[মাদাৰ ইণ্ডিয়া]]'' (1957), ''[[Salaam Bombay! ]]'' (1988), and ''[[লগান]]'' (2001), were nominated for the [[Academy Award for Best Foreign Language Film]]. Indian winners of the Academy Awards include [[ভানু আথাইয়া]] (costume designer), [[সত্যজিৎ ৰায়]] (filmmaker), [[এ. আৰ. ৰহমান]] (music composer), [[Resul Pookutty]] (sound editor) and [[গুলজাৰ]] (lyricist).&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://inhome.rediff.com/movies/2009/jan/22three-oscar-noms-for-slumdog.htm |title=Slumdog gets 10 Oscar noms |accessdate=23 January 2009 |author=|date=|work= |publisher=Rediff News}}&lt;/ref&gt; --&gt;

==প্ৰভাৱ==
[[File:Imax theater hyderabad.jpg|200px|right|thumb| হায়দৰাবাদ স্থিত পৃথিৱীৰ সৰ্ববৃহৎ থ্ৰি-ডি আইমেক্স স্ক্ৰীণৰ [[:en:Prasads IMAX|প্ৰসাদ আইমেক্স থিয়েটাৰ]]&lt;ref name=&quot;CNN Travel&quot;&gt;{{Cite News|title= CNN Travel |url=http://travel.cnn.com/explorations/escape/worlds-10-coolest-movie-theaters-355218|publisher=CNN.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;The Hindu Newspaper&quot;&gt;{{Cite News|title=Thehindu.com King of Good times Prasad's Imax|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-downtown/article2332172.ece?|publisher=The Hindu Newspaper}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;gizmodo.com&quot;&gt;{{cite web|author=Contact Dan Nosowitz: Email the author Comment |url=http://gizmodo.com/5273201/the-seven-imax-wonders-of-the-world |title=The Seven IMAX Wonders of the World |publisher=Gizmodo.com |date=2009-05-30 |accessdate=2013-02-01}}&lt;/ref&gt;]]

[[File:Ramoji 14.jpg|200px|right|thumb|গিণিজ বিশ্ব ৰেকৰ্ডৰ অন্তৰ্ভুক্ত হোৱা পৃথিৱীৰ সৰ্ববৃহৎ পূৰ্ণাঙ্গ চলচ্চিত্ৰ ষ্টুডিঅ' [[:en:Ramoji Film City|ৰামোজী ফিল্ম চিটি]]&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.thehindubusinessline.com/2005/08/03/stories/2005080301301901.htm|title= Ramoji Film City sets record|work=[[Business Line]]|accessdate=3 August 2007}}&lt;/ref&gt;]]


জনপ্ৰিয় ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰক এক সুনিৰ্দিষ্ট ৰূপ পোৱাত মুঠ ৬টা কাৰকে প্ৰভাৱ পেলাইছে। সেই কেইটা হ'ল-
#'''ভাৰতীয় মহাকাব্য'''- বেছিভাগ ভাৰতীয় ছবিৰ মূল কাহিনীৰ সৈতে কিছুমান পাৰ্শ্ব কহিনী, নেপথ্য কাহিনী, কাহিনীৰ ভিতৰৰ কাহিনী আদি সংলগ্ন হৈ থাকে। মূল প্লটৰ সৈতে কিছুমান উপ-প্লট দেখা যায়। ভাৰতীয় মহাকাব্য ৰামায়ন, মহাভাৰত, [[পঞ্চতন্ত্ৰ]] আদিৰ প্ৰভাৱতে ভাৰতীয় ছবিত এই শৈলীৰ প্ৰবেশ ঘটিছে। এনে শৈলীৰ উদাহৰণ- [[:en:Khalnayak|খলনায়ক]] আৰু [[:en:Gardish|গৰ্ডিশ]]''। 
#'''প্ৰাচীন ভাৰতীয় সংস্কৃত নাট'''- জনপ্ৰিয় ভাৰতীয় ছবিবোৰ সংগীত আৰু নৃত্য প্ৰধান। এয়া সংস্কৃত নাটৰ প্ৰভাৱ।&lt;ref name=Gokulsing-98/&gt;
#'''পৰম্পৰাগত ভাৰতীয় লোক নাট্য'''- ভাৰতীয় ছবিক আকাৰ দিয়াত ভাৰতৰ বিভিন্ন ৰাজ্য আৰু অঞ্চলত পৰম্পৰাগত ভাবে চলি অহা লোক নাট্য অনুষ্ঠানসমূহেয়ো বিশেষ ভূমিকা লৈছে। এই ক্ষেত্ৰত [[পশ্চিমবংগ]]ৰ [[যাত্ৰা]], [[উত্তৰ প্ৰদেশ]]ৰ [[ৰামলীলা]], [[তামিলনাডু]]ৰ [[টেৰুকুট্টু]] আদিৰ নামোল্লেখ কৰিব পাৰি। 
#'''[[পাৰ্চী থিয়েটাৰ]]'''- স্থূল সংলাপ আৰু মঞ্চনাটৰ দক্ষ উপস্থাপন, বাস্তৱবাদ আৰু ফেণ্টাচী, সংগীত আৰু নৃত্য, বৰ্ণনাত্মক কাহিনী আৰু কৌতুকৰ মিশ্ৰণে ভাৰতীয় জনপ্ৰিয় ছবিক মেলোড্ৰামাৰ পৰ্যায়লৈ গৈ গৈছে। পাৰ্চী নাটতো স্থূল কৌতুক, মধুৰ গীত-নৃত্য, শিহৰণকাৰী আৰু জাকজমকতাপূৰ্ণ মঞ্চকাৰ্য দেখা যায়। &quot;&lt;ref name=&quot;Gokulsing-98&quot;&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|page=98|postscript=.}}&lt;/ref&gt;
#'''হলিউড'''- হলিউডৰ ছবিত ১৯২০ৰ দশকৰ পৰা ১৯৫০ৰ দশকলৈ সঙ্গীত যথেষ্ট জনপ্ৰিয় হৈ আছিল। হলিউডৰ ছবিৰ এই সঙ্গীতধৰ্মিতাই ভাৰতীয় ছবিক বহু পৰিমাণে প্ৰভাৱিত কৰিছিল; যদিও হলিউডী শৈলীৰ পৰা ভাৰতীয় ছবি নিৰ্মাতাসকলে বিভিন্ন ধৰেণে আঁতৰি আহিছিল। &quot;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|pages=98–99|postscript=.}}&lt;/ref&gt;
#'''পাশ্চাত্যৰ সংগীতভিত্তিক টিভি চেনেল'''- সৰ্বশেষত ভাৰতীয় ছবিক ১৯৯০ৰ দশকৰ পৰা প্ৰভাৱিত কৰিছে এম টিভি আদি পশ্চিমীয়া সংগীতভিত্তিক চেনেলে। বিশেষকৈ কেমেৰা এংগল, নৃত্যৰ ছন্দ, সঙ্গীত আদিত এই প্ৰভাৱ দেখা যায়।&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|page=99|postscript=.}}&lt;/ref&gt;

&lt;!-- এই পেৰাগ্ৰাফটোৰ প্ৰতি শাৰী অনুবাদ কৰাৰ সলনি চমুৱাই মাথোঁ মূল কথাখিনিহে লিখি উলিওৱা হৈছে। কোনোবা ৱিকিপিডিয়ানে পূৰাকৈ অনুবাদ কৰিলে ভাল হলহেঁতেন। 
There have generally been six major influences that have shaped the conventions of Indian popular cinema. The first was the ancient [[Indian epic poetry|Indian epics]] of ''[[মহাভাৰত]]'' and ''[[ৰামায়ণ]]'' which have exerted a profound influence on the thought and imagination of Indian popular cinema, particularly in its narratives. Examples of this influence include the techniques of a [[side story]], [[back-story]] and [[story within a story]]. Indian popular films often have plots which branch off into sub-plots; such narrative dispersals can clearly be seen in the 1993 films ''[[Khalnayak]]'' and ''[[Gardish]]''.

The second influence was the impact of ancient [[Sanskrit drama]], with its highly stylized nature and emphasis on spectacle, where [[Classical Indian music|music]], [[ভাৰতৰ শাস্ত্ৰীয় নৃত্য|dance]] and gesture combined &quot;to create a vibrant artistic unit with dance and mime being central to the dramatic experience.&quot; Sanskrit dramas were known as ''[[Natya Shastra|natya]]'', derived from the root word ''nrit'' (dance), characterizing them as spectacular dance-dramas which has continued in Indian cinema.&lt;ref name=Gokulsing-98/&gt; The ''[[Rasa (aesthetics)|Rasa]]'' method of performance, dating back to ancient Sanskrit drama, is one of the fundamental features that differentiate Indian cinema from that of the Western world. In the ''Rasa'' method, [[Empathy|empathetic]] &quot;emotions are conveyed by the performer and thus felt by the audience,&quot; in contrast to the Western [[Stanislavski's system|Stanislavski method]] where the actor must become &quot;a living, breathing embodiment of a character&quot; rather than &quot;simply conveying emotion.&quot; The ''rasa'' method of performance is clearly apparent in the performances of popular Hindi film actors like [[অমিতাভ বচ্চন]] and [[শ্বাহৰুখ খান]], nationally acclaimed Hindi films like ''[[Rang De Basanti]]'' (2006),&lt;ref name=&quot;Jones&quot;&gt;{{Cite journal|title=Bollywood, Rasa and Indian Cinema: Misconceptions, Meanings and Millionaire|author=Matthew Jones|journal=Visual Anthropology|volume=23|issue=1|date=January 2010|pages=33–43|doi=10.1080/08949460903368895|postscript=.}}&lt;/ref&gt; and internationally acclaimed [[Cinema of West Bengal|Bengali films]] directed by [[সত্যজিৎ ৰায়]].&lt;ref name=&quot;Cooper 2000 1-4&quot;/&gt;

The third influence was the traditional folk [[theatre of India]], which became popular from around the 10th century with the decline of Sanskrit theatre. These regional traditions include the [[Yatra]] of [[ West Bengal]], the [[ৰামলীলা]] of [[উত্তৰ প্ৰদেশ]], and the [[Terukkuttu]] of [[তামিলনাডু]]. The fourth influence was [[Parsi people|Parsi]] theatre, which &quot;blended [[realism (arts)|realism]] and [[fantasy]], music and dance, narrative and spectacle, earthy dialogue and ingenuity of stage presentation, integrating them into a dramatic discourse of [[melodrama]]. The Parsi plays contained crude humour, melodious songs and music, sensationalism and dazzling stagecraft.&quot;&lt;ref name=&quot;Gokulsing-98&quot;&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|page=98|postscript=.}}&lt;/ref&gt; All of these influences are clearly evident in the ''[[Masala (film genre)|masala]]'' film genre that was popularized by [[Manmohan Desai]]'s films in the 1970s and early 1980s, particularly in ''[[Coolie (1983 film)|Coolie]]'' (1983), and to an extent in more recent critically acclaimed films such as ''Rang De Basanti''.&lt;ref name=Jones/&gt;

The fifth influence was Hollywood, where musicals were popular from the 1920s to the 1950s, though Indian filmmakers departed from their Hollywood counterparts in several ways. &quot;For example, the Hollywood musicals had as their plot the world of entertainment itself. Indian filmmakers, while enhancing the elements of fantasy so pervasive in Indian popular films, used song and music as a natural mode of articulation in a given situation in their films. There is a strong Indian tradition of narrating mythology, history, fairy stories and so on through song and dance.&quot; In addition, &quot;whereas Hollywood filmmakers strove to conceal the constructed nature of their work so that the realistic narrative was wholly dominant, Indian filmmakers made no attempt to conceal the fact that what was shown on the screen was a creation, an illusion, a fiction.

However, they demonstrated how this creation intersected with people's day to day lives in complex and interesting ways.&quot;&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|pages=98–99|postscript=.}}&lt;/ref&gt; The final influence was Western musical television, particularly MTV, which has had an increasing influence since the 1990s, as can be seen in the pace, camera angles, dance sequences and music of recent Indian films. An early example of this approach was in Mani Ratnam's ''[[Bombay (film)|Bombay]]'' (1995).&lt;ref&gt;{{Cite book|title=Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change|last=K. Moti Gokulsing|first=K. Gokulsing, Wimal Dissanayake|publisher=Trentham Books|year=2004|isbn=978-1-85856-329-9|page=99|postscript=.}}&lt;/ref&gt;

Like mainstream Indian popular cinema, Indian [[Parallel Cinema]] was also influenced also by a combination of Indian theatre (particularly Sanskrit drama) and [[Indian literature]] (particularly [[Bengali literature]]), but differs when it comes to foreign influences, where it is more influenced by [[European cinema]] (particularly [[Italian neorealism]] and French [[poetic realism]]) rather than Hollywood. Satyajit Ray cited Italian filmmaker [[Vittorio De Sica]]'s ''[[Bicycle Thieves]]'' (1948) and French filmmaker [[Jean Renoir]]'s ''[[The River (1951 film)|The River]]'' (1951), which he assisted, as influences on his debut film ''[[Pather Panchali (film)|Pather Panchali]]'' (1955). Besides the influence of European cinema and Bengali literature, Ray is also indebted to the Indian theatrical tradition, particularly the ''Rasa'' method of classical Sanskrit drama. The complicated doctrine of ''Rasa'' &quot;centers predominantly on feeling experienced not only by the characters but also conveyed in a certain artistic way to the spectator. The duality of this kind of a ''rasa'' imbrication&quot; shows in ''[[The Apu Trilogy]]''.&lt;ref name=&quot;Cooper 2000 1-4&quot;&gt;{{Cite book|last=Cooper|first=Darius|title=The Cinema of Satyajit Ray: Between Tradition and Modernity|publisher=[[Cambridge University Press]]|year=2000|isbn=978-0-521-62980-5|pages=1–4|postscript=.}}&lt;/ref&gt; Bimal Roy's ''[[Two Acres of Land]]'' (1953) was also influenced by De Sica's ''Bicycle Thieves'' and in turn paved the way for the Indian New Wave, which began around the same time as the [[French New Wave]] and the [[Japanese New Wave]].&lt;ref name=&quot;Srikanth Srinivasan&quot;/&gt; Ray known as one of the most important influences to Parallel Cinema, was depicted as an auteur (Wollen). The focus of the majority of his stories portrayed the lower middle class and the unemployed (Wollen). It wasn’t until the late 1960s that Parallel Cinema support grew (Wollen).&lt;ref&gt;Wollen, Peter. “Third World Third Cinema”. dogCORP5Billion. Retrieved from http://www.dc5b.com/twtc/india/india.html#top&lt;/ref&gt; --&gt;

==আঞ্চলিক চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগসমূহ==
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width:33em; text-align:center; margin-left:auto; margin-right:auto; &quot;
|-
! colspan=&quot;2&quot; style=&quot;white-space:nowrap; text-align:centre; &quot;|ভাষাভিত্তিক ছবিৰ তালিকা
|-
|colspan=&quot;2&quot; style=&quot;font-size:90%; text-align:centre; &quot;|২০১৯ বৰ্ষত [[:en:Central Board of Film Certification|কেন্দ্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ প্ৰমাণন বোৰ্ডে]] প্ৰমাণপত্ৰ প্ৰদান কৰা ভাষাভিত্তিক ছবিৰ সংখ্যা&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.filmfed.org/downloads/Language-wise-Region-2018-19-26062019.pdf|title=Film Federation Of India|access-date=2021-09-23|archivedate=2021-07-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210717144150/http://www.filmfed.org/downloads/Language-wise-Region-2018-19-26062019.pdf|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;
|-
! ভাষা!! ছবিৰ সংখ্যা
|-
| [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]]
| ৪৯৫
|-
| [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]]
| ৩৩৬
|-
| [[তেলুগু ভাষা|তেলেগু]]
| ২৮১
|-
| [[তামিল ভাষা|তামিল]]
| ২৫৪
|-
| [[মালয়ালম ভাষা|মালায়ালাম]]
| ২১৯
|-
| [[বঙালী ভাষা|বঙালী]]
| ১৯৩
|-
| [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]]
| ১৬৪
|-
| [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]]
| ১০১
|-
| [[গুজৰাটী ভাষা|গুজৰাটী]]
| ৮০
|-
| [[পঞ্জাবী ভাষা|পঞ্জাবী]]
| ৬৩
|-
| [[ওড়িয়া ভাষা|উড়িয়া]]
| ৪২
|-
| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]]
| ১৬
|-
| [[কোংকণী ভাষা|কোংকণী ]]
| ১৩
|-
| [[ভাৰতীয় ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]
| ১১
|-
| [[ৰাজস্থানী ভাষা|ৰাজস্থানী]]
| ১০
|-
| [[ছত্তীসগঢ়ী ভাষা|ছত্তীসগঢ়ী]]
| ৯
|-
| [[তুলু ভাষা|টুলু]]
| ৯
|-
| [[খাচী ভাষা|খাছী]]
| ৭
|-
| [[গঢ়ৱালী ভাষা|গঢ়ৱালী]]
| ৪
|-
| [[মৈথিলী ভাষা|মৈথিলী]]
| ৪
|-
| [[অৱধি ভাষা|অৱধি]]
| ৩
|-
| [[লম্বড়ী ভাষা|লম্বড়ী]] &lt;!--বাঞ্জাৰা--&gt;
| ২
|-
| [[হাৰিয়ানৱী ভাষা|হাৰিয়ানৱী]]
| ২
|-
| [[মিচিং ভাষা|মিছিং]]
| ২
|-
| [[নেপালী ভাষা|নেপালী]]
| ২
|-
| [[জয়ন্তীয়া ভাষা|জয়ন্তীয়া]]
| ২
|-
| অন্যান্য
| এখনকৈ
|-
| '''মুঠ'''
| ১৯৮৬
|}

===অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ===
{{Main|অসমৰ চলচ্চিত্ৰ}}
[[Image:Joymati.jpg|200px|thumb|right|প্ৰথম অসমীয়া ছবি [[জয়মতী (১৯৩৫ চলচ্চিত্ৰ)|জয়মতী]] (১৯৩৫)-ৰ এটি দৃশ্য]]
অসমৰ চলচ্চিত্ৰই মূলতঃ [[অসমীয়া ভাষা]]ত নিৰ্মিত [[চলচ্চিত্ৰ|চলচ্চিত্ৰসমূহকে]] বুজাই যদিও অন্য স্থানীয় ভাষা, যেনে- [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]] আদিত নিৰ্মিত চলচ্চিত্ৰও ইয়াৰ অন্তৰ্গত। বহল অৰ্থত [[অসম|অসম ৰাজ্যৰ]] পৰা নিৰ্মাণ কৰা সকলো চলচ্চিত্ৰকে অসমৰ চলচ্চিত্ৰ বুলিব পাৰি। ১৯৩৫ চনৰ ৰূপকোঁৱৰ [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]]ৰ ছবি [[জয়মতী (১৯৩৫ চলচ্চিত্ৰ)|জয়মতীৰ]]&lt;ref&gt;[http://www.imdb.com/title/tt0151153/ Joymoti (1935), IMDB.com]&lt;/ref&gt; জৰিয়তেই অসমৰ চলচ্চিত্ৰৰ উদ্যোগে জন্ম লাভ কৰে। তেতিয়াৰে পৰাই বহুতো উত্থান-পতনৰ মাজেৰে ই বৰ্তমানৰ ৰূপ পাইছেহি। বাণিজ্যিকৰ লগতে সমান্তৰাল ধাৰাৰ ছবিও নিৰ্মাণ হৈ আহিছে। সমান্তৰাল ছবিৰ পৰিচালকৰ ভিতৰত [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|ড&lt;sup&gt;o&lt;/sup&gt; ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]] আৰু [[জাহ্নু বৰুৱা]] নাম উল্লেখযোগ্য। &lt;br /&gt;
যদিও এই উদ্যোগৰ ইতিহাস পুৰণি আৰু বহুসংখ্যক ছবিয়ে ৰাষ্ট্ৰীয়স্তৰত সন্মান লাভ কৰিছে, তথাপিও ৰাষ্ট্ৰীয় তথা আন্তৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰৰ্যায়ত ই বিশেষ চমক প্ৰদৰ্শন কৰিবলে আজিকোপতি সক্ষম হোৱা নাই। সাম্প্ৰতিক কালৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ বহুতো সমস্যাৰে জৰ্জড়িত। তাৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে দৰ্শক আৰু চিত্ৰগৃহৰ অভাৱ। তদুপৰি ডাঙৰ চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ, যেনে: [[বলিউড|বলিউডে]] সদায়ে এই স্থানীয় উদ্যোগটোৰ প্ৰসাৰত সমস্যাৰ সৃষ্টি কৰি আহিছে।&lt;ref&gt; [http://www.hindu.com/2006/01/05/stories/2006010504870200.htm Lakshmi B. Ghosh, &quot;A rare peep into world of Assamese cinema&quot;, ''the Hindu'', 2006]&lt;/ref&gt;&lt;br /&gt;

===বঙালী চলচ্চিত্ৰ===
[[File:Satyajit Ray.jpg|thumb|right|120px|বঙালী চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা [[সত্যজিৎ ৰায়]]। ]]
[[File:Dena paona 1931.jpg|thumb|right|120px|বঙালী সবাক চলচ্চিত্ৰ [[:en:Dena Paona (film)|দেনা পাওনা]] (১৯৩১)ৰ এটা দৃশ্য। ]]
{{Main|বঙালী চলচ্চিত্ৰ|পশ্চিমবঙ্গৰ চলচ্চিত্ৰ}}

[[পশ্চিমবংগ]]ত অৱস্থিত [[টালিগঞ্জ]]ৰ বোলছবিৰ পৰম্পৰাই কেইবাজনো প্ৰখ্যাত চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা যেনে- সত্যজিত ৰায়, ঋত্বিক ঘটক, মৃণাল সেন আদিক চিনকি কৰাই দিছিল।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake138&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 138&lt;/ref&gt; শেহতীয়া কিছুমান বঙালী চলচ্চিত্ৰই ৰাষ্ট্ৰীয় স্তৰত সকলোৰে দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছে, উদাহৰণস্বৰূপে [[ঐশ্বৰ্য ৰাই]] অভিনীত [[ঋতুপৰ্ণ ঘোষ]] পৰিচালিত ''[[:en:Chokher Bali (film)|চোখেৰ বালি]]''।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake139&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 139&lt;/ref&gt; বঙালী চলচ্চিত্ৰত সামাজিক বিষয়ৰ লগতে কল্পবিজ্ঞানৰো কাহিনী চিত্ৰিত কৰা হয়।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake138-140&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 138–140&lt;/ref&gt; ১৯৯৩ চনত বঙালী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ পৰা ৫৭খন বোলছবি নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake129&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 129&lt;/ref&gt;

বঙালী বোলছবিৰ ইতিহাস ক'বলৈ গ'লে ১৮৯০ চনতে [[কলিকতা]]ৰ থিয়েটাৰত (তেতিয়াৰ কলিকতা) প্ৰথম &quot;বায়'স্ক'প&quot; দেখুওৱাৰ কথা আঙুলিয়াব পাৰি। তাৰ এটা দশকৰ ভিতৰতে [[ভিক্টোৰিয়ান যুগ]]ৰ অগ্ৰণী ব্যক্তি [[হীৰালাল সেন|হীৰালাল সেনে]] ৰ'য়েল বায়'স্ক'প কোম্পানী খুলি ষ্টাৰ থিয়েটাৰ, মিনাৰ্ভা থিয়েটাৰ, ক্লাছিক থিয়েটাৰ আদিত মঞ্চ দৰ্শনীৰ দৃশ্যাৱলী দেখুৱায়। তাৰ বহুকাল পিছত ১৯১৮ চনত [[ধীৰেন্দ্ৰনাথ গাংগুলী]]য়ে প্ৰথম বঙালী মালিকানাধীন প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠান [[ইন্দো ব্ৰিটিছ ফিল্ম কো]] আৰম্ভ কৰে। অৱশ্যে ১৯১৯ চনত [[মদন থিয়েটাৰ]]ৰ বেনাৰতহে প্ৰথম বঙালী চলচ্চিত্ৰ [[বিল্লমঙ্গল]] মুক্তি পায়। ১৯২১ চনত মুক্তি লাভ কৰা [[বিলাত ফেৰৎ]] আছিল ইন্দো ব্ৰিটিছ ফিল্ম কো'ৰ প্ৰযোজনা। মদন থিয়েটাৰৰ প্ৰযোজনাত ১৯৩১ চনত মুক্তি লাভ কৰা [[জামাই ষষ্ঠী]] আছিল প্ৰথম বঙালী সবাক চলচ্চিত্ৰ।&lt;ref&gt;[[IMDbTitle:0316049|IMDB page on Jamai Shashthi: first Bengali talkie]]&lt;/ref&gt;

১৯৩২ চনত বঙালী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ বাবে &quot;[[পশ্চিমবংগৰ চলচ্চিত্ৰ|টলিউড]]&quot; নামটোৰ সূত্ৰপাত ঘটে। &quot;[[হলিউড]]&quot;ৰ লগত সাদৃশ্য ৰাখি ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক এই নাম দিয়া হৈছিল। পিছলৈ চলচ্চিত্ৰৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে মুম্বাইয়ে (তেতিয়াৰ ব'ম্বে) টলিগঞ্জক চেৰ পেলাই যাওঁতে একে প্ৰভাৱতে তাৰ নাম &quot;বলিউড&quot; ৰখা হয় আৰু একেধৰণৰ আৰু বহুতো নামৰ উদ্ভৱ হয়।&lt;ref name=&quot;Sarkar&quot;&gt;{{Cite journal|doi=10.1177/0921374007088054|first=Bhaskar|last=Sarkar|title=The Melodramas of Globalization|journal=Cultural Dynamics|year=2008|volume=20|issue=1|pages=31–51 [34]|postscript=.}}&lt;/ref&gt; ১৯৫০ চনমানত বঙালী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগত 'সমান্তৰাল বোলছবি' বিপ্লৱৰ আৰম্ভণি হয়। পিছলৈ সত্যজিত ৰায়, মৃণাল সেন আদি বহুতো বঙালী বোলছবি নিৰ্মাতাই ৰাষ্ট্ৰীয়-আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় খ্যাতি অৰ্জন কৰে। 

===ভোজপুৰী চলচ্চিত্ৰ===
{{Main|ভোজপুৰী চলচ্চিত্ৰ}}
ভোজপুৰী ছবি মূলতঃ বিহাৰৰ পশ্চিমাঞ্চল আৰু উত্তৰ প্ৰদেশৰ পূব অঞ্চলৰ দৰ্শকসকলক উদ্দেশ্যি নিৰ্মাণ কৰা হয়। দিল্লী আৰু মুম্বাই বহু প্ৰব্ৰজনকাৰী ভোজপুৰী ভাষীৰ বাসভূমি; স্বাভাৱিতকে এই দুখন মহানগৰতো ভোজপুৰী ছবিৰ এক বৃহৎ সংখ্যক দৰ্শক আছে। ভাৰতৰ উপৰিও কেইখনমান অন্য দেশত, যেনে- [[ৱেষ্ট ইণ্ডিজ]], ওচেনিয়া আৰু দক্ষিণ আফ্ৰিকাতো এই ছবিৰ এখন ডাঙৰ বজাৰ আছে।&lt;ref&gt;{{cite book |title=Language in Indenture: A Sociolinguistic History of Bhojpuri-Hindi in South Africa |last=Mesthrie |first=Rajend |year=1991 |publisher=Routledge |location=London |isbn=978-0-415-06404-0 |pages=19–32 }}&lt;/ref&gt; ভোজপুৰী ছবিৰ ইতিহাস ১৯৬২ৰ কুন্দন কুমাৰ পৰিচালিত [[:en:Ganga Maiyya Tohe Piyari Chadhaibo|গঙ্গা মাইয়া তোহে পিয়াৰি চধাইবো ]] ছবিৰে আৰম্ভণি হৈছিল।&lt;ref&gt;[[IMDbTitle:0233774|IMDB]]&lt;/ref&gt; এচ এন ত্ৰিপাঠী পৰিচালিত 'বিদেশীয়া' (১৯৬৩), কুন্দন শ্বাহ পৰিচালিত 'গঙ্গা' (১৯৬৫) আদি ছবি লাভজনক আৰু জনপ্ৰিয় হৈছিল যদিও সাধাৰণভাবে ১৯৬০ আৰু ১৯৭০ৰ দশকত তেনেকৈ ভোজপুৰী ছবি প্ৰযোজনা কৰা হোৱা নাছিল। কিন্তু ২০০১ চনত মোহন প্ৰসাদ পৰিচালিত 'চাইয়া হামাৰ' ছবিখন মুক্তি পোৱাৰ লগেলগে ভোজপুৰী ছবিয়ে পুনৰ জীৱন পোৱাৰ দৰে হ'ল।&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.telegraphindia.com/1060414/asp/etc/story_6075200.asp |title=The Telegraph – Calcutta: etc |publisher=Telegraphindia.com |date=14 April 2006 |accessdate=12 November 2010}}&lt;/ref&gt; এই সফলতাক অনুসৰণ কৰি আৰু কেইখনমান ব্যৱসায়িক সফল ছবিৰ নিৰ্মাণ হ'ল। ইয়াৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য- মোহন প্ৰসাদ পৰিচালিত 'পণ্ডিতজী বতাই না বিয়াহ কব হোই' (২০০৫) আৰু 'শসুৰা বড়া পেইচাৱালা' (২০০৫)। অতি কম বাজেটেৰে নিৰ্মিত এই ছবি দুখন উত্তৰ প্ৰদেশ আৰু বিহাৰত মুখ্যধাৰাৰ ছবিতকৈ বেছি ভাল ব্যৱসায় কৰিছিল আৰু উত্পাদন ব্যয়তকৈ দহগুণাধিক ৰাজহ উপাৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল।&lt;ref&gt;&quot;Move over Bollywood, Here's Bhojpuri,&quot; BBC News Online: http://news.bbc.co.uk/go/pr/fr/-/1/hi/world/south_asia/4512812.stm&lt;/ref&gt; ভাৰতৰ অন্য চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগবোৰৰ তুলনাক ভোজপুৰী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ তেনেই ক্ষুদ্ৰ যদিও ভোজপুৰী ছবিৰ দ্ৰুত সফলতাই এই উদ্যোগটোৰ নাটকীয় বিকাশ সাধন কৰিছে। বৰ্তমান ভোজপুৰী চলচ্চিত্ৰত কেন্দ্ৰ কৰি এটা এৱাৰ্ড শ্বো&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.bhojpurifilmaward.com/ |title=Home |publisher=Bhojpuri Film Award |date= |accessdate=12 November 2010 |archivedate=2 November 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091102163552/http://www.bhojpurifilmaward.com/ |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; অনুষ্ঠিত হয় আৰু 'ভোজপুৰী চিটি'&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.bhojpuricity.com/ |title=bhojpuricity.com |publisher=bhojpuricity.com |date= |accessdate=12 November 2010 |archivedate=4 September 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090904183654/http://www.bhojpuricity.com/ |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; নামৰ এখন চলচ্চিত্ৰ পত্ৰিকা প্ৰকাশিত হয়। 

===গুজৰাটী চলচ্চিত্ৰ===
{{Main|গুজৰাটী চলচ্চিত্ৰ}}
গুজৰাটী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ আৰম্ভণি হৈছিল ১৯৩২ চনত। তেতিয়াৰ পৰা গুজৰাটী চলচ্চিত্ৰই ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰলৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আগবঢ়াইছে। বলিউডলৈ গুজৰাটে বিশাল বৰঙণি আগবঢ়াইছে। বহুকেইজন গুজৰাটী অভিনয়শিল্পীয়ে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগলৈ যশস্যা কঢ়িয়াই আনিছে। সঞ্জীৱ কুমাৰ, ৰাজেন্দ্ৰ কুমাৰ, [[বিন্দু (অভিনেত্ৰী)|বিন্দু]], [[আশা পাৰেখ]], কিৰণ কুমাৰ, অৰবিন্দ ত্ৰিবেদী, [[অৰুণা ইৰানী]], [[মল্লিকা সাৰাভাই]], নৰেশ কানোদিয়া, মহেশ কানোদিয়া, আচৰাণী আদি শিল্পীয়ে গুজৰাটী ছবিত অভিনয় কৰিছে। প্ৰথম গুজৰাটী ছবি 'নৰসিংহ মেহতা' ১৯৩২ত মুক্তি পায়। ইয়াৰ পৰিচালক আছিল নানুভাই ৱকীল আৰু অভিনয় কৰিছিল মোহনলালা, মাৰুতিৰাও, মাষ্টাৰ মনহৰ, মিচ মেহতাব আদিয়ে। এই ছবিখন এগৰাকী মধ্যয়ুগীয় গুজৰাটী সন্ত, কবি নৰসিংহ মেহতাৰ জাৱনৰ আধাৰত নিৰ্মাণ কৰিছিল। ১৯৩৫ চনত অন্য এখন সামাজিক ছবি হোমি মাষ্টাৰ পৰিচালিত ঘৰ জামাই মুক্তি পায়। ইয়াত অভিনয় কৰিছিল হীৰা, যমুনা, বেবী নুৰজাহান, আমু, আলীমিঞা, জামচেদজী আৰু গুলাম ৰচুলে। কমেডীভিত্তিক এই ছবিখনে দৰ্শকৰ ভাল সঁহাৰি পাইছিল। 

===হিন্দী চলচ্চিত্ৰ===
{{Main|বলিউড}}
জনপ্ৰিয়ভাৱে বলিউড বুলি জনাজাত মুম্বাইৰ হিন্দী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ সৰ্ববৃহৎ আৰু সৰ্বাধিক জনপ্ৰিয় ঠাল।&lt;ref&gt;{{cite book|author=Pippa de Bruyn; Niloufer Venkatraman; Keith Bain|title=Frommer's India|year=2006|publisher=Frommer's|isbn=978-0-471-79434-9|page=579}}{{cite book|author=Crusie, Jennifer; Yeffeth, Glenn|title=Flirting with Pride &amp; Prejudice|year=2005|publisher=BenBella Books, Inc.|isbn=978-1-932100-72-3|page=92}}&lt;/ref&gt; হিন্দী ছবি [[অছুৎ কন্যা]] (১৯৩৬) আৰু [[সুজাতা (চলচ্চিত্ৰ)|সুজাতা]]ত (১৯৫৯) ভাৰতৰ জাতি-ভেদ প্ৰথাক উদঙাই দেখুৱাইছে।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake10-11&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 10–11&lt;/ref&gt; বিদেশত [[ৰাজ কাপুৰ]]ৰ ''[[আৱাৰা (চলচ্চিত্ৰ)|আৱাৰা]]ৰ'' চমকপ্ৰদ সাফল্যই উদ্যোগটোলৈ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰিচিতি আনি দিছিল।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake10&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 10&lt;/ref&gt; ১৯৯০ বৰ্ষত ''[[দিলৱালে দুলহনিয়া লে যায়েঙ্গে]]'' ছবিয়ে প্ৰাচ্যাত্বত হিন্দী ছবিৰ ব্যৱসায়িক উপস্থিতি পঞ্জীয়ন কৰিলে।&lt;ref name=Potts74/&gt; হিন্দী ছবিৰ জনপ্ৰিয়তাৰ ফলস্বৰূপে ''[[ফিল্মফেয়াৰ]]'', ''[[ষ্টাৰডাষ্ট]]'', ''[[চিনেব্লিটজ]]'', আদি হিন্দী চলচ্চিত্ৰভিত্তিক আলোচনীবোৰো যথেষ্ট জনপ্ৰিয় হয়।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake11&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 11&lt;/ref&gt; ছবি চাই চাপৰি বজোৱা, গীত আওৰোৱা, সংলাপ আবৃত্তি কৰা আদি দৰ্শকৰ প্ৰতিক্ৰিয়াই হিন্দী ছবিৰ সৈতে দৰ্শক যে নিবিড়ভাবে জড়িত, সেইটোকে সূচায়।&lt;ref&gt;{{cite book|last=Rajadhyaksha|first=Ashish|title=Oxford Guide to Film Studies. Eds. John Hill and Church Gibson|year=1998|publisher=Oxford University Press|location=Oxford}}&lt;/ref&gt;

===কন্নড় চলচ্চিত্ৰ===
{{Main|কন্নড় চলচ্চিত্ৰ}}

বাংগালুৰুক কেন্দ্ৰ কৰি গঢ় লোৱা কন্নড় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ (ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರೋಧ್ಯಮ) বা ''চন্দালউডে'' মূলতঃ কৰ্ণাটক ৰাজ্যৰ দৰ্শকক উদ্যেশি ছবি নিৰ্মাণ কৰে। [[:en:Rajkumar (actor)|ৰাজকুমাৰ]] আছিল কন্নড় চলচ্চিত্ৰৰ প্ৰথিতযশা অভিনেতা। এগৰাকী অভিনেতা ৰূপে তেওঁ ভিন-ভিন চৰিত্ৰত অভিনয় কৰাৰ উপৰিও ছবি আৰু এলবামৰ বাবে শতাধিক গীত গাইছে। অন্যান্য শীৰ্ষস্থানীয় কন্নড় আৰু টুলু অভিনয় শিল্পীসকল হ'ল- [[:en:Vishnuvardhan (actor)|বিষ্ণুবৰ্দ্ধন]], [[:en:Ambarish|অম্বৰিশ]], [[:en:V. Ravichandran|ৰবিচন্দ্ৰন]], [[গিৰীশ কৰ্ণাড]], [[:en:Prakash Raj|প্ৰকাশ ৰাজ]], [[:en:Shankar Nag|শঙ্কৰ নাগ]], [[:en:Ananth Nag|অনন্ত নাগ]], [[:en:Upendra|উপেন্দ্ৰ]], [[:en:Darshan (actor)|দৰ্শন]], [[:en:Sudeep|সুদীপ]], [[:en:Ganesh|গণেশ]], [[:en:Shivaraj Kumar|শিৱৰাজ কুমাৰ]], [[:en:Puneet Rajkumar|পুনিত ৰাজকুমাৰ]], কল্পনা, ভাৰতী, [[:en:Jayanthi (actress)|জয়ন্তী]], পাণ্ডাৰী বাই, [[তাৰা (কন্নড় অভিনেত্ৰী)|তাৰা]], [[:en:Umashri|উমাৰী]] আৰু [[:en:Ramya|ৰামীয়া]]। 

[[:en:Girish Kasaravalli|গিৰীশ কাচাৰাৱলী]] এগৰাকী ৰাষ্ট্ৰীয় পৰিচিতি লাভ কৰা কন্নড় ছবিৰ পৰিচালক। অন্যন্য শীৰ্ষস্থানীয় কন্নড় ছবিৰ পৰিচালকসকল হ'ল- [[:en:Puttanna Kanaga|পুত্তান্নাl]], [[:en:G. V. Iyer|জি ভি আয়াৰ]], [[গিৰীশ কৰ্ণাড]], [[:en:T. S. Nagabharana|টি এচ নাগাভৰাণা]], [[:en:Upendra|উপেন্দ্ৰ]], [[:en:Yograj Bhat|যোগৰাজ ভাট]], [[:en:Duniya Soori|দুনীয়া সুৰী]]. [[:en:G.K. Venkatesh|জি কে ভেঙ্কটেষ]], [[:en:Vijaya Bhaskar|বিজয়া ভাস্কৰ]], [[:en:Rajan-Nagendra|ৰাজন-নাগেন্দ্ৰ]], [[:en:Hamsalekha|হামচালেখা]], [[:en:Gurukiran|গুৰুকিৰণ]], [[:en:Anoop Seelin|অনুপ চিলিন]] আৰু [[:en:V. Harikrishna|ভি হৰিকৃষ্ণ]]। 

বঙালী আৰু মালয়ালম ছবিৰ দৰে কন্নড় চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগেও ভাৰতীয় [[সমান্তৰাল চলচ্চিত্ৰ]]লৈ প্ৰভুত অৰিহনা আগবঢ়াইছে। এই ধাৰাৰ কেইখনমান উল্লেখনীয় ছবি হ'ল- [[:en:U. R. Ananthamurthy|ইউ আৰ অনন্তমূৰ্তি]]ৰ উপন্যাসৰ আধাৰত নিৰ্মাণ কৰা ''[[:en:Samskara (film)|সংস্কাৰ]]'', [[:en:B. V. Karanth|বি ভি কাৰান্থ]]ৰ ''[[:en:Chomana Dudi|চোমানা দুদি]],'' '' [[:en:Tabarana Kathe|তবৰনা কাথে]]'', ''[[:en:Vamshavruksha|Vamshavruksha]]'', ''কাডু কুডুৰে,'' ''[[:en:Hamsageethe|হামচাগীথে]]'', ''[[:en:Bhootayyana Maga Ayyu|Bhootayyana Maga Ayyu]]'', ''[[:en:Accident (1985 film)|এক্সিডেণ্ট]]'', ''[[:en:Maanasa Sarovara|মানস সৰোবৰ]]'', ''[[:en:Ghatashraddha|ঘটশ্ৰাদ্ধ]],'' ''[[:en:Mane (film)|মানে]],'' ''[[:en:Kraurya|ক্ৰৌড়]],'' ''[[:en:Thaayi Saheba|থাই চাহেবা]],'' ''[[:en:Dweepa|দ্বীপা]]''। 

===কোঙ্কণী চলচ্চিত্ৰ===
{{Main|কোঙ্কণী চলচ্চিত্ৰ}}
কোঙ্কণী ভাষাৰ ছবি মূলতঃ গোৱাত নিৰ্মাণ কৰা হয়। ই ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগবোৰৰ অন্যতম। ২০০৯ চনত এই ভাষাৰ মাত্ৰ ৪খন ছবি নিৰ্মিত হৈছে।&lt;ref name=&quot;CBFC-ANR2009&quot;/&gt; কোঙ্কণী ভাষা মূলতঃ গোৱা, মহাৰাষ্ট্ৰ, কৰ্ণাটক আৰু কেৰালাৰ এটা সৰু অঞ্চলত এই ভাষা কোৱা হয়। এই ভাষাৰ প্ৰথম পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্যৰ ছবি 'এতিকা পিকচাৰচ'ৰ বেনাৰত নিৰ্মিত [[:en:Mogacho Anvddo|Mogacho Anvddo]] ১৯৫০ চনৰ ২৪ এপ্ৰিলৰ দিনা মুক্তি পায়। ছবিখনৰ প্ৰযোজক আৰু পৰিচালক আছিল 'মাপুচা' সম্প্ৰদায়ৰ জেৰী ব্ৰিগেঞ্জা।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.daijiworld.com/news/news_disp.asp?n_id=59256&amp;n_tit=Panaji%3A+Konkani+Cinema+-+A+Long+Way+to+Go |title=Panaji Konkani Cinema – A Long Way to Go |publisher=Daijiworld.com |date= |accessdate=6 February 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://groups.yahoo.com/group/gulf-goans/message/31478 |title=Yahoo! Groups |publisher=Groups.yahoo.com |date= |accessdate=6 February 2012}}&lt;/ref&gt; সেয়েহে ২৪ এপ্ৰিলৰ দিনটো কোঙ্কণী চলচ্চিত্ৰ দিৱস হিচাপে পালন কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.navhindtimes.in/panorama/konkani-cinema-day-some-reflections |title=Konkani Cinema Day – Some Reflections &amp;#124; iGoa |publisher=Navhindtimes.in |date=23 April 2011 |accessdate=6 February 2012 |archivedate=10 June 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120610122109/http://www.navhindtimes.in/panorama/konkani-cinema-day-some-reflections |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

===মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ===
[[File:Shaji N. Karun.png|thumb|120px|right|[[:en:Shaji N.Karun|চাজী এন কৰুণ]], মালয়ালম ছবিৰ পৰিচালক]]
কিছুমান চলচ্চিত্ৰ পত্ৰিকাই ম'লিউড বুলি আখ্যা দিয়া ভাৰতৰ কেৰালা ৰাজ্যৰ [[:en:Kochi|কোচী]] আৰু [[:en:Trivandrum|থিৰুঅনন্তপুৰম]] কেন্দ্ৰিক 'মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ' ভাৰতৰ চতুৰ্থ বৃহৎ চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ। মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগক কম বাজেট, অথচ উচ্চমানৰ কাৰিকৰী নৈপুণ্যৰে নিৰ্মিত সমান্তৰাল আৰু মুখ্যধাৰাৰ ছবিৰ সংযোগ সেতু বুলি জনা যায়। [[আদুৰ গোপালকৃষ্ণন]], [[:en:Shaji N. Karun|চাজী এন কৰুণ]], [[:en:G. Aravindan|জি অৰবিন্দন]], [[:en:K. G. George|কে জি জৰ্জ]], [[:en:Padmarajan|পদ্মৰাজন]], [[:en:Sathyan Anthikad|সত্যন অণ্টিকাড়]], [[:en:T. V. Chandran|টি ভি চন্দ্ৰন]], [[:en:Bharathan|ভাৰথন]] আদি আগশাৰীৰ মালয়ালম ছবি নিৰ্মাতা। 

১৯২৮ত নিৰ্মিত আৰু [[:en:J. C. Daniel|জে চি ডেনী]] পৰিচালিত এখন নিৰ্বাক ছবি '[[:en:Vigathakumaran|ৱিগাথাকুমাৰন]]'ক মালয়ালম চলচ্চিত্ৰৰ আৰম্ভণি বুলি আখ্যায়িত কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;{{cite news|author=N. J. Nair|url=http://www.hindu.com/2005/10/23/stories/2005102311400400.htm|title=His pioneering effort set the cameras rolling|date=23 October 2005|publisher=''The Hindu''|accessdate=29 April 2011|archivedate=14 January 2006|archiveurl=https://web.archive.org/web/20060114041131/http://www.hindu.com/2005/10/23/stories/2005102311400400.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; ১৯৩৮ত মুক্তিপ্ৰাপ্ত '[[:en:Balan (film)|বালান]]' প্ৰথম সবাক মালয়ালম ছবি।&lt;ref&gt;{{cite news|author=B. Vijayakumar|url=http://www.hindu.com/mp/2009/09/07/stories/2009090750600400.htm|title=Balan 1938|date=7 September 2009|publisher=''The Hindu''|accessdate=29 April 2011|archivedate=23 September 2009|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090923204358/http://www.hindu.com/mp/2009/09/07/stories/2009090750600400.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|author=Jonathan Crow|url=http://movies.nytimes.com/movie/253937/Balan/overview|title=Balan (1938)|date=|publisher=''The New York Times''|accessdate=29 April 2011}}&lt;/ref&gt; ১৯৪৭ চনত কেৰালাত [[:en:Udaya Studio|উডয়ন ষ্টুডিঅ']] স্থাপন নকৰালৈকে মুখ্যতঃ তামিল ব্যক্তিয়ে মালয়ালম ছবি নিৰ্মাণ কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite news|author=|url=http://www.hindu.com/2009/04/29/stories/2009042951290300.htm|title=Renaissance for Udaya Studio|date=29 April 2009|publisher=''The Hindu''|accessdate=29 April 2011|archivedate=29 June 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110629052938/http://www.hindu.com/2009/04/29/stories/2009042951290300.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; ১৯৫৪ত '[[:en:Neelakkuyil|নীলাক্কুয়ী]]' ছবিখনে ৰাষ্ট্ৰপতিৰ ৰূপৰ পদক পাই দেশৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিলে। ছবিখনৰ চিত্ৰনাট্যকাৰ আছিল প্ৰখ্যাত মালয়ালম উপন্যাসিক [[:en:Uroob|উৰুব]]; পৰিচালক আছিল [[:en:P. Bhaskaran|পি ভাস্কৰণ]] আৰু [[:en:Ramu Kariat|ৰামু কৰিয়াট]]। এইখন প্ৰথম প্ৰকৃত মালায়ালী ছবি বুলি গণ্য কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.hindu.com/mp/2008/11/01/stories/2008110150781100.htm|title=Neelakuyil 1954|author=B. Vijayakumar|publisher=''The Hindu''|date=1 November 2008|accessdate=29 April 2011|archivedate=29 June 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110629052729/http://www.hindu.com/mp/2008/11/01/stories/2008110150781100.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; এটা ছাত্ৰৰ দলে নিৰ্মাণ কৰা ১৯৫৫ চনত মুক্তি পোৱা '[[:en:Newspaper Boy (film)|নিউজপেপাৰ বয়জ]]' প্ৰথম ভাৰতীয় নৱ-বাস্তৱবাদী ছবি আছিল।&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.hindu.com/fr/2005/05/20/stories/2005052003150200.htm|title=Newspaper Boy: a flashback to the Fifties|author=B. Vijayakumar|publisher=''The Hindu''|date=20 May 2005|accessdate=29 April 2011|archivedate=23 May 2005|archiveurl=https://web.archive.org/web/20050523225206/http://www.hindu.com/fr/2005/05/20/stories/2005052003150200.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; [[:en:Thakazhi Sivasankara Pillai| থাকাজী শিৱশঙ্কৰ পিলানী]]ৰ উপন্যাসৰ ভিত্তিত ৰামু কৰিয়াটে পৰিচালনা কৰা '[[:en:Chemmeen| চামীন]]' (১৯৬৫) ছবিখন অতি জনপ্ৰিয় হোৱাৰ উপৰিও ই শ্ৰেষ্ঠ কাহিনী চিত্ৰৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] লাভ কৰা প্ৰথম দক্ষিণ ভাৰতীয় ছবিৰ খ্যাতি অৰ্জন কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite news|url=http://www.hindu.com/mp/2010/11/22/stories/2010112250310400.htm|title=Chemmeen 1965|author=B. Vijayakumar|publisher=''The Hindu''|date=22 November 2010|accessdate=29 April 2011|archivedate=9 November 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121109070813/http://www.hindu.com/mp/2010/11/22/stories/2010112250310400.htm|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;

১৯৮৬ ৰ পৰা ১৯৯০লৈ মালয়ালম চলচ্চিত্ৰৰ সোণালী যুগ আখ্যা দিয়া হয়।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.india-server.com/awards/features/filmfare-for-malayalam-films-81.html|title=Filmfare for Malayalam Films}}&lt;/ref&gt; এই সময়চোৱাত অভিনেতা [[:en:Mohanlal| মোহনলাল]], [[:en:Mammootty| মামুতি]],, [[:en:Sreenivasan (actor)|শ্ৰীনিবাসন]]; ছবি নিৰ্মাতা [[:en:I.V. Sasi| আই ভি শশী]], [[:en:Bharathan| ভাৰতন]], [[:en:Padmarajan| পদ্মৰাজন]], [[:en:K. G. George| কে জি জৰ্জ]], [[:en:Sathyan Anthikad| সত্যন অণ্টিকাড়]], [[:en:Priyadarshan| প্ৰিয়দৰ্শন]], [[:en:A. K. Lohithadas| এ কে লোহিতদাস]], [[:en:Siddique-Lal|চিদ্দিকলাল]] আদিয়ে মালয়ালম চলচ্চিত্ৰ জগতত প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰি আছিল। 

===মাৰাঠী চলচ্চিত্ৰ===
মাৰাঠী চলচ্চিত্ৰই (मराठी चित्रपट) মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যৰ পৰা নিৰ্মাণ হোৱা মাৰাঠী ভাষাৰ ছবিৰ উদ্যোগক সূচায়। [[:en:Prabhat Films|প্ৰভাত ফিল্মচে]] নিৰ্মাণ কৰা মাৰাঠী ভাষাৰ প্ৰথম সবাক ছবি 'অয়োধ্যাচা ৰাজা' ১৯৩২ চনত, অৰ্থাৎ প্ৰথম ভাৰতীয় সবাক ছবি 'আলম আৰা'ৰ এবছৰ পিছতে মুক্তি পাইছিল। বৰ্তমান এই উদ্যোগ মুম্বাই কেন্দ্ৰিক যদিও প্ৰথম অৱস্থাত মাৰাঠী চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ কোহলাপুৰ আৰু পিছলৈ [[পুনে]]ত প্ৰস্ফুটিত আৰু বিকশিত হৈছিল। শ্ৰেষ্ঠ মাৰাঠী ছবিৰ তালিকাখন দীঘলীয়া যদিও ইয়াত কেইখনমানৰ নামোল্লেখ কৰা হ'ল- ',সংগতে আইকা', 'এক গাঁও বৰা ভাগড়ী', 'পিঞ্জৰা', 'সিংহাসন', 'পাথলাগ', 'জেইট ৰে জেইট', 'সামনা', 'সাঁথ ৱাহাতে কৃষ্ণমাই', 'সন্ত তুকাৰাম', 'শ্যামাচী আই' ইত্যাদি। বহুকেইজন মাৰাঠী ছবিৰ অভিনয় শিল্পীয়ে বলিউডলৈয়ো প্ৰভুত অৰিহনা আগবঢ়াইছে। তেনে কেইগৰাকীমান শিল্পী হ'ল- [[নূতন]], [[তনুজা]], [[:en:V Shantaram|ভি শান্তাৰাম]], [[:en:Shriram Lagoo|ড॰ শ্ৰীৰাম লাগু]], [[নানা পাটেকাৰ]], [[স্মিতা পাটিল]], [[মাধুৰী দীক্ষিত]], [[সোণালী কুলকাৰ্ণী]], [[সোণালী বেন্দ্ৰে]], [[:en:Urmila Matondkar|উৰ্মিলা মাটোন্দকাৰ]], ৰীমা লাগু, ললিতা পাৱাৰ, মমতা কুলকাৰ্ণী, নন্দা, পদ্মিনী কোহলাপুৰি, সদাশিৱ অম্ৰপুৰকাৰ, শসীন খেৰেকাড়, দুৰ্গা খোটে ইত্যাদি। দুখন মাৰাঠী ছবি [[:en:Shwaas|শ্বাস]] (২০০৪) আৰু [[:en:Harishchandrachi Factory|হৰিশ্চন্দ্ৰাচী ফেক্টৰী]] (২০০৯) অস্কাৰৰ মনোনয়নৰ বাবে প্ৰেৰণ কৰা হৈছিল। 

===ওড়িয়া চলচ্চিত্ৰ===
ওড়িয়া চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগে কটক আৰু [[ভুৱনেশ্বৰ]] কেন্দ্ৰিক ওড়িয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগক সূচায়। কেতিয়াবা এই উদ্যোগটোক 'ওড়িয়া' আৰু 'হলিউড' শব্দৰ সংযোগত 'ওলিউড' বুলিও কোৱা হয়, যদিও এইটো এটা বিতৰ্কিত শব্দ।&lt;ref&gt;{{cite web
|url=http://www.izeans.com/ollywoodhistory
|title=History Of Oriya Film Industry
|publisher=izeans.com
|accessdate=23 October 2008
|last=
|first=
|archivedate=20 September 2011
|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110920045053/http://www.izeans.com/ollywoodhistory
|deadurl=yes
}}&lt;/ref&gt;
এগৰাকী বাঙালী ভদ্ৰলোক মোহন চন্দ্ৰ গোস্বামীয়ে ১৯৩৬ চনত প্ৰথম ওড়িয়া কথাছবি সীতা বিবাহ {{enwiki|Sita Bibaha}} নিৰ্মাণ কৰিছিল। ওড়িয়া চলচ্চিত্ৰৰ পুৰোধা ব্যক্তি প্ৰশান্ত নন্দ একাধাৰে এগৰাকী অভিনেতা, পৰিচালক, চিত্ৰনাট্য ৰচক, গীতিকাৰ, নেপথ্য গায়ক আছিল। তেখেতে অভিনয়ৰ যোগে তিনিবাৰকৈ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। তেখেতৰ ছবিয়ে ওড়িয়া ছবি জগতত এটা সোণালী যুগ প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল।&lt;ref&gt;{{cite web
|url=http://orissacinema.com/history.html
|title=Orissa Cinema:: History of Orissa Cinema, Chronology of Orissa Films
|publisher=orissacinema.com
|accessdate=23 October 2008
|last=
|first=
|archivedate=5 July 2008
|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080705050243/http://www.orissacinema.com/history.html
|deadurl=yes
}}&lt;/ref&gt; প্ৰথম ৰঙীন ওড়িয়া ছবি 'গপ হেলে বি সত' (অসমীয়া অৰ্থ: গল্প হ'লেও সত্য) পৰিচালনা কৰিছিল নগেন ৰয়ে। ছবিখনৰ কেমেৰামেন আছিল পুণে চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠানত প্ৰশিক্ষণ লোৱা সুৰেন্দ্ৰ চাহু। ১৯৮৪ চনত ভাৰতীয় পেনোৰামত অন্তৰ্ভুক্ত হোৱা 'মায়া মৃগ' আৰু 'ধাৰে আলুৱা' ছবি দুখনে ওড়িয়া চলচ্চিত্ৰক বিশেষ মাত্ৰা প্ৰদান কৰে। নিৰদ মহাপাত্ৰৰ 'মায়া মৃগ' [[:en:Cannes|কানচ্]]ৰ 'ক্ৰিটিক উইক'লৈ আমন্ত্ৰিত হয় আৰু লণ্ডন চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱতো প্ৰদৰ্শিত হয়। ছবিখনে 'মানহেইম চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ'ত 'তৃতীয় বিশ্বৰ ছবি' বঁটা আৰু হাৱাইত জুৰীৰ বঁটা লাভ কৰে। 

===পঞ্জাবী চলচ্চিত্ৰ===
কে. ডি. মেহৰাই প্ৰথম পঞ্জাবী ছবি 'চেইলা' নিৰ্মাণ কৰিছিল, যিখন ছবিখনক 'পিণ্ড কি কুড়ী' বুলিও জনা যায়। বেবী নুৰজাহানে এই ছবিখনত অভিনেত্ৰী আৰু গায়িকা ৰূপে পদাৰ্পন কৰিছিল। 'চেইলা' কলকাতাত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল আৰু ব্ৰিটিছ শাসিত পঞ্জাব ৰাজ্যৰ লাহোৰত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে পঞ্জাবত দৰ্শকৰ ভাল সঁহাৰি লাভ কৰিছিল। 'চেইলা'ৰ পৰা প্ৰেৰণা লৈ বহু কেইজন প্ৰযোজকে পঞ্জাবী ছবি নিৰ্মাণ কৰে। ১৯৭০ লৈকে বছৰি গড়ে নিৰ্মাণ কৰা ছবিৰ সংখ্যা আছিল ৯খন, ১৯৮০ লৈকে আছিল ৮খন আৰু ১৯৯০ লৈকে আছিল ৬খন। ১৯৯৫ত মুক্তি পায় ৯খন ছবিয়ে। ১৯৯৬ আৰু ১৯৯৭ত মুক্তি পোৱা ছবিৰ সংখ্যা হ্ৰাস পাই হয়গৈ ক্ৰমে ৭খন আৰু ৫খন। ২০০৯ চনলৈকে ন শতাধিক ছবি এই ভাষাত নিৰ্মাণ কৰা হয়। ২০০০ চনৰ পৰা পঞ্জাবী চলচ্চিত্ৰই যেন পুনৰ্জীৱন পায়। মুক্তি পোৱা ছবিৰ সংখ্যা আৰু বাজেটৰ পৰিমাণ ক্ৰমশঃ বাঢ়ি আহে। 

===সিন্ধী চলচ্চিত্ৰ===
সিন্ধী ভাষাই ভাৰতৰ কোনো এখন ৰাজ্য বা নিৰ্দিষ্ট অঞ্চলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰে। স্বাভাৱিকতে সিন্ধী চলচ্চিত্ৰই তিষ্টি থকাৰ বাবে কঠোৰ সংগ্ৰাম কৰিবলগীয়া হৈছে। তথাপি এই ভাষাত সময়ান্তৰত হ'লেও ছবি নিৰ্মাণ হৈছে। প্ৰথম সিন্ধী ছবি 'আবনা' ১৯৫৮ত মুক্তি পাইছিল আৰু ই দৰ্শকৰ ভাল সঁহাৰি লাভ কৰিছিল। পিছৰ পৰ্যায়ত কিছুমান বলিউডী ষ্টাইলৰ সিন্ধী ছবি মুক্তি পায়, যেনে- [[:en:Hal ta Bhaji Haloon|হাল তা ভাজী হুঁ]], [[:en:Parewari|পাৰেৱাৰী]], [[:en:Dil Dije Dil Waran Khe|দিল দিজে দিল ৱাৰন খে]], [[:en:Ho Jamalo|হো জামালো]], [[:en:Pyar Kare Dis: Feel the Power of Love|প্যাৰ কৰে ডিচ]], [[:en:The Awakening (2008 Indian film)|দি এৱেকেনিং]] ইত্যাদি। [[:en:G P Sippy|জি পি চিপ্পি]], [[:en:Ramesh Sippy|ৰমেশ চিপ্পি]], [[:en:Nikhil Advani|নিখিল আদৱানী]], [[:en:Tarun Mansukhani|তৰুণ মনসুখানী]], [[:en:Ritesh Sidhwani|ৰিতেশ সিদ্ধৱানী]], [[:en:Asrani|আচৰাণী]] আদি বহুকেইগৰাকী সিন্ধী ব্যক্তিয়ে বলিউডলৈ প্ৰভুত অৰিহনা আগবঢ়াইছে।

===তামিল চলচ্চিত্ৰ===
{{Main|তামিল চলচ্চিত্ৰ}}
ক'লিউড বুলি জনাজাত তামিল চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ ভাৰতৰ তিনিটা বৃহত্তম চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ অন্যতম। ছবি নিৰ্মাণৰ সংখ্যাৰ দিশৰ পৰা তামিল চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগে ২০১২ চনত হিন্দী আৰু তেলুগু চলচ্চিত্ৰৰ পিছতে অৱস্থান কৰিছে যদিও ৰাজহ উপাৰ্জন, উত্পাদন আৰু বিশ্বব্যাপি বিতৰণৰ দিশৰ পৰা ইয়াৰ স্থান দ্বিতীয়।&lt;ref&gt;{{cite news|last=Pillai|first=Sreedhar|title=Tamil films get bigger!|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-11-03/news-interviews/28244272_1_tamil-films-hindi-films-g-dhananjayan|accessdate=10 September 2012|newspaper=The Times of India|date=24 February 2012|archivedate=29 October 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121029033351/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-11-03/news-interviews/28244272_1_tamil-films-hindi-films-g-dhananjayan|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Dua|first=Aarti|title=A regional rising|url=http://www.telegraphindia.com/1120115/jsp/graphiti/story_15005162.jsp#.UBNrVGFo0Xg|accessdate=28 July 2012|newspaper=The Telegraph|date=15 January 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Kulkarni|first=Reshma|title=At their regional best!|url=http://www.thehindu.com/arts/cinema/article2343088.ece|accessdate=28 July 2012|newspaper=The Hindu|date=18 July 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|last=Shukla|first=Archna|title=The cable wars|url=http://www.indianexpress.com/news/the-cable-wars/805568/0|accessdate=28 July 2012|newspaper=The Indian Express|date=19 June 2011}}&lt;/ref&gt; তামিলনাডু ৰাজ্যৰ চেন্নাইৰ [[:en:Kodambakkam|কোডামবক্কম]]ত গঢ় লোৱা এই উদ্যোগৰ ছবি এছিয়া, দক্ষিণ এছিয়া, উত্তৰ আমেৰিকা, ইউৰোপ আৰু ওচেনিয়াত বিতৰণ কৰা হয়।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake133&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 133&lt;/ref&gt; এই উদ্যোগটোৱে শ্ৰীলংকা, মালয়েছিয়া, চিংগাপুৰ আৰু কানাডাৰ পৰা নিৰ্মাণ হোৱা তামিল ছবিক অনুপ্ৰেৰণা যোগাইছে। তামিল চলচ্চিত্ৰ আৰু দ্ৰাবিড়ীয় ৰাজনীতি- পৰস্পৰে পৰস্পৰক গভীৰভাবে প্ৰভাৱান্বিত কৰিছে।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake132-33&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 132–133&lt;/ref&gt;

১৯৮৫ চনত ২৩৬খন ছবি নিৰ্মাণেৰে তামিল চলচ্চিত্ৰ শিখৰত উপনীত হৈছে।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake129/&gt; হিন্দী ছবিৰ পিছতে তামিল ছবিয়ে সৰ্বাধিক সংখ্যক ছবি [[:en:Academy Award for Best Foreign Language Film|একাডেমী বঁটা]]ৰ বাবে (যাক জনপ্ৰিয়ভাবে অস্কাৰ বঁটা বুলি জনা যায়) প্ৰেৰণ কৰিছে।&lt;ref&gt;{{cite book|last=Edgar|first=Thorpe|title=The Pearson General Knowledge Manual 2011 |year=2011|publisher=Pearson Education |page=198|accessdate=29 June 2011}}&lt;/ref&gt;
[[কমল হাচান]] এগৰাকী ভিন্নমুখী চৰিত্ৰত অভিনয় কৰা এগৰাকী প্ৰতিভাশালী অভিনেতা,যিয়ে বহুকেইবাৰ চাউদাৰ্ণ ফিল্মফেয়াৰ বঁটা লাভ কৰিছে। তেৱেঁই সৰ্বাধিক সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা লাভ কৰিছে। তামিল চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ আগশাৰীৰ সঙ্গীত পৰিচালক [[:en:Ilaiyaraaja|ইলায়াৰাজা]] আৰু [[:en:A. R. Rahman|এ আৰ ৰহমানে]] অন্যান্য আঞ্চলিক চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগবোৰতো প্ৰবেশ কৰি গভীৰ চাপ পেলাবলৈ সক্ষম হৈছে। বলিউডত বহুতো তামিল মূলৰ অভিনেত্ৰী আছে। এই অভিনেত্ৰীসকলৰ বহুকেইগৰাকী তামিল ছবিৰ পৰাই বলিউডলৈ আহিছে যদিও কেইগৰাকীমানে অভিনয় জীৱনৰ আৰম্ভণি তামিল ছবিৰে কৰা নাছিল। তামিল মূলৰ অভিনেত্ৰীসকলৰ ভিতৰত আছে- [[বৈজয়ন্তীমালা]], [[ৱাহীদা ৰহমান]], [[হেমা মালিনী]], [[ৰেখা (অভিনেত্ৰী)|ৰেখা]], [[শ্ৰীদেৱী]], [[:en:Meenakshi Sheshadri|মীনাক্ষী শেষাদ্ৰী]], [[বিদ্যা বালান]] আদি।&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2009-10-25/news-interviews/28081837_1_hindi-version-first-film-allu-arjun |title=Bollywood, here come the south stars! |publisher=[[দ্য টাইম্‌ছ অৱ ইণ্ডিয়া]] |date=25 October 2009 |author=[[Mumbai Mirror]] |accessdate=4 January 2012 |location= |archivedate=29 October 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121029033514/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2009-10-25/news-interviews/28081837_1_hindi-version-first-film-allu-arjun |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |url=http://www.magnamags.com/content/view/7748/106/lang,english/ |title=Starduats interview: Madhuri Dixit: A Life In Beauty |publisher=[[Stardust (magazine)]] |date=19 March 2011 |author=Piyush Roy |accessdate=4 January 2012 |location=Mumbai |archivedate=3 October 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111003043245/http://www.magnamags.com/content/view/7748/106/lang,english/ |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

===তেলুগু চলচ্চিত্ৰ ===
{{Main|অন্ধ্ৰ প্ৰদেশৰ চলচ্চিত্ৰ}}
অন্ধ্ৰ প্ৰদেশৰ তেলুগু ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগ ভাৰতৰ তিনিটা বৃহত্তম চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগৰ এটা। ২০১২ চনত ই পৰা ভাৰতৰ দ্বিতীয় বৃহত্তম সংখ্যক ছবি নিৰ্মাণ কৰিছে।&lt;ref name=&quot;Annual Report&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Times Of India&quot;&gt;{{Cite news|title=Tollywood loses to Bollywood on numbers|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-10-02/hyderabad/28254733_1_film-industry-telugu-tollywood-and-bollywood|newspaper=Times of India|date=2 October 2010|accessdate=10 September 2012|archivedate=29 October 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121029033400/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-10-02/hyderabad/28254733_1_film-industry-telugu-tollywood-and-bollywood|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt; ২০০৬ চনত তেলুগু চলচ্চিত্ৰ উদ্যোগে ২৪৫খন ছবিৰে ভাৰতৰ সৰ্বাধিক সংখ্যক ছবি নিৰ্মাণ কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;Blonnet.com&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.blonnet.com/2007/11/06/stories/2007110650842300.htm |title=Telugu film industry enters new era |publisher=Blonnet.com |date=6 November 2007 |accessdate=12 November 2010 |archivedate=11 August 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090811085956/http://www.blonnet.com/2007/11/06/stories/2007110650842300.htm |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; [[:en:S. V. Ranga Rao|এচ ভি ৰঙ্গৰাও]], [[:en:Tadepalli Lakshmi Kanta Rao|কান্ত ৰাও]], [[পি. ভানুমতী]], [[:en:Savitri (actress)|সাবিত্ৰী]] আৰু [[:en:Sobhan Babu|শোভন বাবুয়ে]] তেলুগু ছবিত অভিনয়ৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰপতিৰ বঁটা লাভ কৰিছে।&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.hindustantimes.com/Telugu-star-Shoban-Babu-passes-away/Article1-283771.aspx |title=Telugu star Shoban Babu passes away |publisher=Hindustan Times |date=2008-03-21 |accessdate=2013-02-01 |archivedate=2010-07-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100707082250/http://www.hindustantimes.com/Telugu-star-Shoban-Babu-passes-away/Article1-283771.aspx |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |author=Social Post |url=http://entertainment.oneindia.in/telugu/news/2009/kantha-rao-died-250309.html |title=Kantha Rao becomes a memory &amp;#124; News - Oneindia Entertainment |publisher=Entertainment.oneindia.in |date=2009-03-25 |accessdate=2012-11-03 |archivedate=2013-11-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131102172110/http://entertainment.oneindia.in/telugu/news/2009/kantha-rao-died-250309.html |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; আনহাতে [[:en:Sharada (actress)|সাৰদা]], [[:en:Archana (actress)|অৰ্চনা]], [[:en:Vijayashanti|বিজয়াশান্তি]] আৰু [[:en:P. L. Narayana|পি এল নাৰায়ণে]] অভিনয়ৰ বাবে [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] লাভ কৰিছে। হায়দৰাবাদৰ [[:en:Ramoji Film City|ৰামোজী ফিল্ম চিটি]] বিশ্বৰ বৃহত্তম ফিল্ম ষ্টুডিঅ'।&lt;ref name=&quot;Guiness world record&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.guinnessworldrecords.com/world-records/1/largest-film-studio |title=Largest film studio |publisher=Guinnessworldrecords.com |date=2005-01-01 |accessdate=2012-11-01}}&lt;/ref&gt; তেলুগু নেপথ্য গায়ক [[:en:S. P. Balasubramanyam|এচ পি বালসুব্ৰমনিয়ামে]] সৰ্বাধিক সংখ্যক গীত গোৱা ছবিৰ পুৰুষ নেপথ্য গায়ক ৰূপে গিনিজ বুক অৱ ৱৰ্ল্ড ৰেকৰ্ডচত স্থান পাইছে।&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=BBC.co.uk Interview with S P Balasubramaniam|url=http://www.bbc.co.uk/programmes/b00v3k15}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;spbala.com the official website&quot;&gt;{{cite news |url=http://www.spbala.com/press.asp |title=Singing his way to the guinness |publisher=Spbala.com |date=1999-03-05 |accessdate=2012-11-01 |archivedate=2011-07-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110719050816/http://www.spbala.com/press.asp |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://movies.rediff.com/slide-show/2009/nov/19/slide-show-1-south-intreview-with-spb.htm |title=Make way for SPB, the TV host! - Rediff.com Movies |publisher=Movies.rediff.com |date=2009-11-19 |accessdate=2012-11-01}}&lt;/ref&gt; ২০০২ চনত তেলুগু ছবি পৰিচালক বিজয়া নিৰ্মলাই সৰ্বাধিক সংখ্যক ছবি পৰিচালনা কৰা মহিলা পৰিচালক ৰূপে গিনিজ বুকত স্থান পাইছে। তেওঁ ৪৭খন ছবি পৰিচালনা কৰিছে। প্ৰায় দুই দশক জোৰা চলচ্চিত্ৰীয় জীৱনত তেওঁ ২০০ খনতকৈয়ো অধিক তামিল আৰু তেলুগু ছবিত অভিনয় কৰিছে আৰু ১৫খন ছবি প্ৰযোজনা কৰিছে।&lt;ref&gt;{{Cite journal|title=The Hindu Article Guinness Record for Vijaya Nirmala|url=http://www.thehindu.com/arts/cinema/article2969786.ece?service=mobile}}&lt;/ref&gt; তেলুগু চলচ্চিত্ৰৰ [[:en:Bomireddi Narasimha Reddy|বমিৰেড্ডী নৰসিংহ ৰেড্ডী]], [[:en:Paidi Jairaj|পাইদি জয়াৰাজ]], [[:en:L. V. Prasad|এল ভি প্ৰসাদ]], [[:en:B. Nagi Reddy|বি নাগিৰেড্ডী]], [[:en:Akkineni Nageswara Rao|আক্কিনেনি নাগেশ্বৰ ৰাও]], আৰু [[:en:D. Ramanaidu|ডি ৰামানাইডু]] দাদা চাহেব ফালকে বঁটা বিজেতা।

==ধাৰা আৰু শৈলী==
===মচলা ছবি===
{{Main|মচলা ছবি}}
''মচলা'' ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ, বিশেষকৈ বলিউড, বঙালী আৰু দক্ষিণ ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ এটা জনপ্ৰিয় ধাৰা। মচলা ছবিত সঙ্গীত, একচন, হাস্যৰস, নাটকীয়তা, ৰোমাঞ্চ, মেলোড্ৰামা সকলোৰে মিশ্ৰণ দেখা যায়। এই ধাৰাৰ বেছিভাগ ছবিৰ গীতৰ চিত্ৰায়ন দৃষ্টিনন্দন লোকেচনত কৰা হয়। এই ধাৰাৰ সৈতে অপৰিচিত দৰ্শকৰ বাবে মচলা ছবিৰ কাহিনী অযুক্তিকৰ আৰু অবাস্তৱ যেন লাগিব পাৰে।

===সমান্তৰাল চলচ্চিত্ৰ===
{{main|সমান্তৰাল চলচ্চিত্ৰ}}
''সমান্তৰাল চলচ্চিত্ৰ'' বা ''কলাত্মক চলচ্চিত্ৰ'' বা ''ভাৰতীয় নৱ লহৰ'' (Indian New Wave) হৈছে ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰৰ এক বিশেষ বিপ্লৱ য'ত বাস্তৱিক সমলৰে বৰ্তমান সময়ৰ সামাজিক-ৰাজনৈতিক দিশত আলোকপাত কৰা হয়। ভাৰতীয় মূল সুঁতিৰ চলচ্চিত্ৰতকৈ ইয়াৰ ধাৰা বেলেগ; [[:en:French New Wave|ফৰাচী নৱ লহৰ]], [[:en:Japanese New Wave|জাপানীজ নৱ লহৰ]] আৰম্ভ হোৱাৰ সময়তে ইয়াৰো আৰম্ভণি। প্ৰথম [[বঙালী চলচ্চিত্ৰ]]ৰে আৰম্ভ হোৱা এই বিপ্লৱ পিছলৈ আন আন ৰাজ্যলৈকো বিয়পি পৰে। এই ধাৰাৰ কিছুমান ছবিয়ে ব্যৱসায়িক সফলতাও লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হয়। ইয়াৰে আৰম্ভণিকালৰ উদাহৰণ আছিল বিমল ৰয়ৰ হিন্দী বোলছবি &quot;[[:en:Do Bigha Zamin|দো বিঘা জমিন]]। &quot; ছবিখনে সমালোচকৰ প্ৰশংসাৰ লগতে ব্যৱসায়িক সফলতা লাভ কৰে আৰু ১৯৫৪ চনৰ কাঁ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত বঁটা লাভ কৰে। ছবিখনৰ সফলতাই আন আন বোলছবি নিৰ্মাতাকো এই ধাৰাৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত কৰে।&lt;ref name=&quot;filmreference&quot;/&gt;&lt;ref name=&quot;Srikanth Srinivasan&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.filmreference.com/encyclopedia/Independent-Film-Road-Movies/India-TRENDS-AND-GENRES.html |title=Trends and genres |publisher=Filmreference.com |date= |accessdate=12 November 2010}}&lt;/ref&gt;

নৱ-বাস্তৱবাদী চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতাসকলৰ ভিতৰত বঙালী ছবি নিৰ্মাতা [[সত্যজিৎ ৰায়]], ঋত্বিক ঘটক, মৃণাল সেন, [[শ্যাম বেনেগাল]], চাজি এন কৰুণ, [[আদুৰ গোপালকৃষ্ণন]],&lt;ref name=Gokulsing-18/&gt; গিৰিশ কাচাৰাৱল্লী আদি অন্যতম।&lt;ref name=Gokulsing&amp;Dissanayake132&gt;Gokulsing &amp; Dissanayake, 132&lt;/ref&gt; ৰায়ৰ বোলছবিসমূহৰ ভিতৰত &quot;অপু ট্ৰয়ী&quot; (The Apu Trilogy) বিখ্যাত; তিনিখন ছবি ''[[পথেৰ পাঁচালী]]'' (১৯৫৫), ''অপৰাজিত''' (১৯৫৬) আৰু ''[[অপুৰ সংসাৰ]]'' (১৯৫৯)ৰে ই গঠিত। তিনিওখন ছবিয়ে কাঁ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ, বাৰ্লিন আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ আৰু ভেনিছ চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত বঁটা লাভ কৰে আৰু ছবিকেইখনক বিশ্বৰ সৰ্বকালৰ শ্ৰেষ্ঠ বোলছবিসমূহৰ মাজত স্থান দিয়া হয়।&lt;ref name=&quot;villagevoice&quot;&gt;{{cite web |url=http://www.villagevoice.com/specials/take/one/full_list.php3?category=10 |title=Take One: The First Annual Village Voice Film Critics' Poll |accessdate=27 July 2006 |year=1999 |publisher=[[The Village Voice]] |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070826201343/http://www.villagevoice.com/specials/take/one/full_list.php3?category=10 |archivedate=26 August 2007 |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Time&quot;&gt;{{cite news|url=http://www.time.com/time/2005/100movies/the_complete_list.html|title=[[Time magazine's &quot;All-TIME&quot; 100 best movies|All-Time 100 Best Movies]]|accessdate=19 May 2008|work=Time|publisher=Time, Inc.|date=12 February 2005|archivedate=14 March 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070314020006/http://www.time.com/time/2005/100movies/the_complete_list.html|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;bfipoll&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.bfi.org.uk/sightandsound/topten/history/1992.html|title=The Sight &amp; Sound Top Ten Poll: 1992|work=[[Sight &amp; Sound]]|publisher=[[British Film Institute]]|accessdate=20 May 2008|archivedate=11 January 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111103418/http://www.bfi.org.uk/sightandsound/topten/history/1992.html|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;nytimes&quot;&gt;[http://www.nytimes.com/ref/movies/1000best.html The Best 1,000 Movies Ever Made] By THE FILM CRITICS OF THE NEW YORK TIMES, New York Times, 2002.&lt;/ref&gt;

ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰত সঙ্গীত হৈছে ৰাজহ উৎপাদনৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ আহিলা। কেৱল সঙ্গীতৰ কপিৰাইটেই ভাৰতত বোলছবি এখনৰ মুঠ ৰাজহ আয়ৰ ৪-৫% মুকলি কৰে।&lt;ref name=Potts75/&gt; ভাৰতৰ প্ৰধান সঙ্গীত কোম্পানীসমূহ হৈছে [[:en:Sa Re Ga Ma|চাৰেগামা]] (Sa Re Ga Ma), [[:en:Sony Music Entertainment|চ'নী মিউজিক]] (Sony Music) আদি।&lt;ref name=Potts75/&gt; ব্যৱসায়িক দিশত চলচ্চিত্ৰ সঙ্গীতে ভাৰতৰ মুঠ সঙ্গীত বিক্ৰীৰ ৪৮% আয় কৰে।&lt;ref name=Potts75/&gt; এখন ভাৰতীয় বোলছবিত গোটেই দৈৰ্ঘ্য বিয়পি সাধাৰণতে ৫-৬টা ক'ৰিয়'গ্ৰাফ কৰা গান থাকে।&lt;ref name=&quot;Thompson&quot;&gt;Thompson, 74&lt;/ref&gt;

সাংস্কৃতিক বিভিন্নতা থকা আৰু লাহে লাহে বিশ্বায়নৰ ফালে গতি কৰা ভাৰতীয় শ্ৰোতাসকলৰ বাবে প্ৰায়েই স্থানীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সঙ্গীতৰ পৰম্পৰাৰ মিশ্ৰণ হোৱা দেখা যায়।&lt;ref name=Thompson/&gt; স্থানীয় নৃত্য আৰু সঙ্গীত অৱশ্যে আগৰেপৰাই বহুলভাৱে ব্যৱহৃত হৈ আহিছে আৰু ভাৰতৰ বাহিৰতো সমাদৰ লাভ কৰিছে।&lt;ref name=Thompson/&gt; [[কিশোৰ কুমাৰ]], [[লতা মংগেশকাৰ]] আদি পাৰ্শ্ব গায়ক-গায়িকাই চলচ্চিত্ৰ সঙ্গীতৰ ৰাষ্ট্ৰীয় বা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চানুষ্ঠানত অলেখ শ্ৰোতা-দৰ্শকক আকৰ্ষণ কৰিব পাৰিছিল।&lt;ref name=Thompson/&gt; ১৯শ শতিকাৰ শেষত আৰু ২১শ শতিকাৰ আৰম্ভণিত ভাৰতীয় শিল্পী আৰু পশ্চিমীয়া শিল্পীৰ সমিলমিল হ'বলৈ ধৰে।&lt;ref name=Zumkhawala-Cook312/&gt; আন ঠাইত থকা ভাৰতীয় মূলৰ শিল্পীয়ে ভাৰতীয় সঙ্গীতৰ লগত সেই দেশৰ সঙ্গীত মিলাই জনপ্ৰিয় কন্‌টেম্প'ৰেৰী সঙ্গীতৰ জন্ম দিবলৈ ধৰে।&lt;ref name=&quot;Zumkhawala-Cook312&quot;&gt;Zumkhawala-Cook, 312&lt;/ref&gt;

==বঁটা==
ইয়াত ভাৰতৰ কেন্দ্ৰীয় আৰু ৰাজ্যিক চৰকাৰসমূহে প্ৰদান কৰা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ চলচ্চিত্ৰ বঁটাসমূহৰ তালিকা দিয়া হৈছে-
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! বঁটা!! প্ৰৱৰ্তন!! প্ৰদান কৰোঁতা
|-
| বেংগল ফিল্ম জাৰ্ণেলিষ্টচ্ এচোচিয়েচন এৱাৰ্ড ([[:en:Bengal Film Journalists' Association Awards|Bengal Film Journalists' Association Awards]]) || ১৯৩৭ || [[পশ্চিমবংগ]] চৰকাৰ
|-
| [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] ([[:en:National Film Awards|National Film Awards]]) || ১৯৫৪ || চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ সঞ্চালকালয়, [[ভাৰত]] চৰকাৰ
|-
| মহাৰাষ্ট্ৰ ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা [[:en:Maharashtra State Film Awards|Maharashtra State Film Awards]] || ১৯৬৩ || [[মহাৰাষ্ট্ৰ]] চৰকাৰ
|-
| নন্দী বঁটা ([[:en:Nandi Awards|Nandi Awards]]) || ১৯৬৪ || [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]] চৰকাৰ
|-
| তামিলনাডু ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা ([[:en:Tamil Nadu State Film Awards|Tamil Nadu State Film Awards]]) || ১৯৬৭ || [[তামিলনাডু]] চৰকাৰ
|-
| কৰ্নাটক ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা ([[:en:Karnataka State Film Awards|Karnataka State Film Awards]]) || ১৯৬৭ || [[কৰ্নাটক ]] চৰকাৰ
|-
| কেৰালা ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা ([[:en:Kerala State Film Awards|Kerala State Film Awards]]) || ১৯৬৯ || [[কেৰেলা (ৰাজ্য)]] চৰকাৰ
|}

তলত কেইটামান গুৰুত্বপূৰ্ণ অনা-চৰকাৰী চলচ্চিত্ৰ বঁটাৰ নাম উল্লেখ কৰা হৈছে-
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! বঁটা!! প্ৰৱৰ্তন!! প্ৰদান কৰোঁতা
|-
| [[ফিল্মফেয়াৰ বঁটা]] ([[:en:Filmfare Awards|Filmfare Awards]], [[:en:Filmfare Awards South|Filmfare Awards South]]) || ১৯৫৪ || বেনেট, কোলমেন এণ্ড কোম্পানী লিমিটেড
|-
| স্ক্ৰীণ এৱাৰ্ড ([[:en:Screen Awards|Filmfare Awards South]]) || ১৯৯৪ || স্ক্ৰীণ ৱিকলি
|-
| জি চিনে এৱাৰ্ড ([[:en:Zee Cine Awards|Filmfare Awards South]]) || ১৯৯৮ || জি এণ্টাৰটেইনমেণ্ট এণ্টাৰপ্ৰাইজ
|-
| ইণ্টাৰনেচনেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম একাডেমী এৱাৰ্ড ([[:en:International Indian Film Academy Awards|IIFA Awards]]) ||২০০০|| উইজক্ৰাফ্ট ইণ্টাৰনেচনেল এণ্টাৰটেইনমেণ্ট
|-
| ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড ([[:en:Stardust Awards|Stardust Awards]]) || ২০০৩ || ষ্টাৰডাষ্ট
|-
| অপ্সৰা বঁটা ([[:en:Apsara Awards|Apsara Awards]]) || ২০০৪ || অপ্সৰা প্ৰডিউচাৰচ্ গীল্ড
|-
| চাউথ ইণ্ডিয়ান ইণ্টাৰনেচনেল মুভি এৱাৰ্ড ([[:en:South Indian International Movie Awards|South Indian International Movie Awards]]) || ২০১২ || চাউথ ইণ্ডিয়ান ফিল্ম ইণ্ডাষ্ট্ৰী
|}

==ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ প্ৰতিষ্ঠান==
ভাৰতত চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণৰ বিভিন্ন দিশ সম্পৰ্কে আনুষ্ঠানিক শিক্ষা প্ৰদান কৰিবলৈ বহুকেইখন চৰকাৰী তথা বেচৰকাৰী প্ৰতিষ্ঠান আছে। তলত আগশাৰীৰ প্ৰতিষ্ঠান কেইখনমানৰ নাম উল্লেখ কৰা হ'ল:
{{col start}} {{col 2}}
* এল ভি প্ৰসাদ চলচ্চিত্ৰ আৰু টিভি একাডেমী, চেন্নাই
*[[:en:Annapurna International School of Film and Media|অন্নপূৰ্ণা ইণ্টাৰনেচনেল স্কুল অৱ ফিল্ম এণ্ড মেডিয়া, হায়দৰাবাদ]]
*[[:en:Asian Academy of Film &amp; Television|এচিয়ান একাডেমী অৱ ফিল্ম এণ্ড টেলিভিচন]]
*[[:en:KIIT University|কিট স্কুল অৱ ফিল্ম এণ্ড মেডিয়া চায়েঞ্চেচ্, ভুৱনেশ্বৰ]]
*[[:en:Madras Film Institute|মাদ্ৰাজ ফিল্ম ইন্সিটিউট, চেন্নাই]]
*[[:en:Satyajit Ray Film and Television Institute|সত্যজিত ৰয় চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠান, কলকাতা]]
*[[:en:Whistling Woods International|হুইচিলিং উডচ্ ইন্সিটিটিউটl]]
*[[:en:Film and Television Institute|চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠান, পুণে]]
*মাত্ৰিকা ফিল্ম স্কুল
{{col 2}}
*আঞ্চলিক চৰকাৰী চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠান, গুৱাহাটী
*চিটি পালচ্ চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠান, গান্ধীনগৰ, গুজৰাট
*ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠান, মিৰাট
*চৰকাৰী চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠান, বাংগালোৰ
*আৰ্য চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন একাডেমী, জয়পুৰ
*এ জে কে গণসংযোগ গৱেষণা কেন্দ্ৰ, জামিয়া মিলিয়া ইচলামিয়া, নতুন দিল্লী
*বিজু পাটনায়ক চলচ্চিত্ৰ আৰু টেলিভিচন প্ৰতিষ্ঠান, কটক
*চেণ্টাৰ ফৰ এডভাঞ্চ মেডিয়া ষ্টাডিজ, পাটিয়ালা
{{col end}}

==তথ্য সংগ্ৰহ==
&lt;div class=&quot;reflist4&quot; style=&quot;height: 300px; overflow: auto; padding: 3px noprint&quot; &gt;
{{reflist|3}}
&lt;/div&gt;

==প্ৰসংগ==
* Bollywood Showplaces, Cinema Theatres in India, David Vinnels &amp; Brent Skelly, ISBN 978-0-9516563-5-8
* Burra, Rani Day &amp; Rao, Maithili (2006), &quot;Cinema&quot;, ''Encyclopedia of India (vol. 1)'', Thomson Gale, ISBN 978-0-684-31350-4.
* Desai, Jigna (2004), ''Beyond Bollywood: The Cultural Politics of South Asian Diasporic Film'', Routledge, ISBN 978-0-415-96684-9.
* Gokulsing, K. M. &amp; Dissanayake, W. (2004), ''Indian Popular Cinema: A Narrative of Cultural Change (2nd Edition)'', Trentham Books, ISBN 978-1-85856-329-9.
* Gulzar, Govin Nihalanni, &amp; Saibel Chatterjee. ''Encyclopaedia of Hindi Cinema'' New Delhi: Encyclopædia Britannica, 2003. ISBN 8179910660.
* Khanna, Amit (2003), &quot;The Business of Hindi Films&quot;, ''Encyclopaedia of Hindi Cinema: historical record, the business and its future, narrative forms, analysis of the medium, milestones, biographies'', Encyclopædia Britannica (India) Private Limited, ISBN 978-81-7991-066-5.
* Khanna, Amit (2003), &quot;The Future of Hindi Film Business&quot;, ''Encyclopaedia of Hindi Cinema: historical record, the business and its future, narrative forms, analysis of the medium, milestones, biographies'', Encyclopædia Britannica (India) Private Limited, ISBN 978-81-7991-066-5.
* Kumar, Shanti (2008), &quot;Bollywood and Beyond: The Transnational Economy of Film Production in Ramoji Film City, Hyderabad&quot;, ''Global Bollywood: Travels of Hindi Song and Dance'', University of Minnesota Press, ISBN 978-0-8166-4578-7.
* Narweker, Sanjit, ed. ''Directory of Indian Film-Makers and Films.'' Flicks Books, 1994. ISBN 0948911409
* Potts, Michel W. (2006), &quot;Film Industry&quot;, ''Encyclopedia of India (vol. 2)'', Thomson Gale, ISBN 978-0-684-31351-1.
* Rajadhyaksa, Ashish (1996), &quot;India: Filming the Nation&quot;, ''The Oxford History of World Cinema'', Oxford University Press, ISBN 978-0-19-811257-0.
* Rajashyaksa, Ashish and Paul Willemen ''Encyclopedia of Indian Cinema'' new revised edition. British Film Institute, 1999. ISBN 1579581463
* Thompson, Gordon (2006), &quot;Filmigit&quot;, ''Encyclopedia of India (vol. 2)'', Thomson Gale, ISBN 978-0-684-31351-1.
* Velayutham, Selvaraj (2008), &quot;The diaspora and the global circulation of Tamil cinema&quot;, ''Tamil Cinema: The cultural politics of India’s other film industry'', Routledge, ISBN 978-0-415-39680-6.
* Watson, James L. (2009), ''Globalization'', Encyclopædia Britannica.
* Zumkhawala-Cook, Richard (2008), &quot;Bollywood Gets Funky: American Hip-Hop, Basement Bhangra, and the Racial Politics of Music&quot;, ''Global Bollywood: Travels of Hindi Song and Dance'', University of Minnesota Press, ISBN 978-0-8166-4578-7.

==অধিক জানিবলৈ পঢ়ক==
{{Commonscat|Cinema of India|ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ}}
* {{cite book|title=Report Of The Indian Cinematograph Committee 1927-1928|url=http://www.archive.org/stream/reportoftheindia030105mbp#page/n5/mode/2up|year=1928|publisher=Superintendent, The Government Press, Madras}}
* ''Cinema India: The Visual Culture of Hindi Film'' (2002), Rachel Dwyer and Divia Patel, Rutgers University Press, ISBN 978-0-8135-3175-5
{{Cinema of India}}

[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ|*]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সংস্কৃতি]]
[[শ্ৰেণী:বিনোদন]]</text>
      <sha1>enopnnq428a8kqu1qsj6cz0w9od7fze</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>চেতনা দাস</title>
    <ns>0</ns>
    <id>31814</id>
    <revision>
      <id>600135</id>
      <parentid>599967</parentid>
      <timestamp>2026-04-08T05:32:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>প্ৰিয়াংকু বৰা</username>
        <id>45871</id>
      </contributor>
      <comment>তথ্য শুধৰণি</comment>
      <origin>600135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16320" sha1="levfil4g00muupw333qih3coql8sz7p" xml:space="preserve">{{Infobox person
|name = চেতনা দাস
|image = Chetana Das, Veteran Assamese Actress 03 (cropped).jpg
| image_size= 140px
|caption =
|birth_name =
|birth_date = {{Birth date|1954|11|04}}&lt;ref name=&quot;spider&quot; /&gt;
|birth_place = [[শ্বিলং]], [[মেঘালয়]], (তেতিয়াৰ অসম)&lt;br&gt; {{flag|India}}&lt;ref name=&quot;spider&quot; /&gt;
|death_date =
|death_place =
|death_cause =
|resting_place =
|resting_place_coordinates =
|residence =
|nationality = {{flagicon|India}} ভাৰতীয়
|other_names =
|known_for =
|education 
|alma_mater =
|employer =
|occupation = অভিনেত্ৰী
|home_town =
|title =
|salary =
|networth =
|height =
|weight =
|term =
|predecessor =
|successor =
|party =
|boards =
|religion = [[হিন্দু ধৰ্ম|হিন্দু]]
|spouse =
|partner =
|children =
|parents =
|relatives =
|signature =
|website =
|footnotes =
}}

'''চেতনা দাস''' ({{lang-en|Chetana Das}}, জন্ম: ৪ নৱেম্বৰ, ১৯৫৪) হৈছে [[অসম]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী।&lt;ref name=&quot;চেদাসা&quot;&gt;{{cite web | url=https://fotadhol.com/?p=2891 | title=ৰস-সম্ৰাজ্ঞী চেতনা দাসৰ সৈতে এক অন্তৰংগ আলাপ | publisher=ফটাঢোল | work=সাক্ষাৎকাৰ | date=১ ফেব্ৰুৱাৰী, ২০১৮ | accessdate=25 মে' 2024 | archivedate=2024-05-25 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20240525094754/https://fotadhol.com/?p=2891 | deadurl=yes }}&lt;/ref&gt; ১৯৭০ আৰু ১৯৮০ দশকত তেওঁ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতৰ জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী আছিল।&lt;ref name=&quot;spider&quot; /&gt;&lt;ref name=&quot;parda&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.rupaliparda.com/english/who's-who/chetanadas.htm | title=ৰূপালী পৰ্দাত চেতনা দাসৰ বষয়ে | publisher=www.webxindia.com | accessdate=December 06, 2012}}&lt;/ref&gt; তেওঁ পূৰ্বৰ [[অসম]]ৰ (বৰ্তমানৰ [[মেঘালয়]]) [[শ্বিলং|শ্বিলঙ]]ত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;IMDb&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.imdb.com/name/nm2762787/ | title=IMDbত চেতনা দাসৰ বিষয়ে | publisher=IMDb.com, Inc. | accessdate=December 06, 2012}}&lt;/ref&gt;

==চমু জীৱনী==
১৯৫৪ চনৰ ৪ নৱেম্বৰত চেতনা দাসৰ পূৰ্বৰ অসমৰ (বৰ্তমানৰ মেঘালয়) শ্বিলঙত জন্ম হয়। &lt;ref name=&quot;spider&quot;&gt;{{cite web | url=http://www.assamspider.com/resources/2415-Chetana-Das-Indian-Actress-from-Assam.aspx | title=Chetana Das – Indian Actress from Assam | publisher=SpiderWorks Technologies Pvt Ltd., Kochi, India | date=30-Jan-2010 | accessdate=December 06, 2012 | author=Tania Gogoi}}&lt;/ref&gt; পিতৃৰ নাম হৈছে স্বৰ্গীয় গিৰিন্দ্ৰ কুমাৰ তালুকদাৰ।&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt; তেওঁ [[তেজপুৰ]]ৰ [[দৰং মহাবিদ্যালয়|দৰং কলেজৰ]] পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।&lt;ref name=&quot;spider&quot; /&gt;

==মঞ্চাভিনয়, গীত-নৃত্য==
* তৃতীয় শ্ৰেণীত পঢ়ি থাকোঁতে [[শোণিত কুঁৱৰী]]ত 'কুঁজী বুঢ়ী'ৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। 
* ১৯৬৫ চনত &quot;তেজপুৰ মাল্টিপাৰ্প'জ গাৰ্লছ স্কুল&quot;ৰ হৈ শ্ৰেষ্ঠা অভিনেত্ৰীৰ বঁটা লাভ কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt;
* [[তেজপুৰ]]ৰ [[বাণ ৰঙ্গমঞ্চ|বাণ থিয়েটাৰ]]ত ভোগজৰা' নাটত অভিনয়। চন্দ্ৰধৰ গোস্বামী, [[ফণী শৰ্মা|নটসূৰ্য ফণী শৰ্মা]], [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা|কলাগুৰু বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] আদি প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তিৰ সৈতে 'চিৰাজ', 'চাণক্য', 'নাগৰাজ বাসুকী', 'মহীজীৱি' আদি নাটত একেলগে কাম কৰিছিল। 
* ১৯৭২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত নাট্য মহোৎসৱত [[দৰং মহাবিদ্যালয়]]ক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল আৰু নাট্যকাৰ  প্ৰফুল্ল বৰা ৰচিত ''সিহঁত নমৰে''  নাটখনৰ যোগে স্বৰ্ণপদক লাভ কৰিছিল।
* ১৯৭৫ চনত নতুন দিল্লীৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ভৱন আৰু আই.আই.ফাস্ক হলত মঞ্চস্থ হোৱা আৰু 'নাটঘৰ'ৰ দ্বাৰা নিবেদিত 'ফাটিমা বিবিৰ ঘৰ' নাটত অংশ লৈছিল। 
* তেজপুৰৰ সঙ্গীত নাটকম্ নাট্যগোষ্ঠীয়ে অসমৰ বিভিন্ন জিলাত মঞ্চস্থ কৰা নাট্যকাৰ প্ৰফুল্ল বৰাৰ ''উপপথ'' নাটত আইতাকৰ ভূমিকাত অভিনয় কৰিছিল। 
* ১৯৭৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত সাংস্কৃতিক সঞ্চালকালয়ৰ নাট্য শাখাত এগৰাকী নাট্য শিল্পী ৰূপে যোগদান কৰিছিল। 
* দূৰদৰ্শনত সম্প্ৰচাৰিত [[ৰুদ্ৰ বৰুৱা|লুইত কোঁৱৰ ৰুদ্ৰ বৰুৱা]] পৰিচালিত এখন নৃত্য-নাটিকাত অংশ লৈছিল। 
* ১৯৭৫ চনত [[কলকাতা]]ৰ ৰবীন্দ্ৰ সদনত অনুষ্ঠিত অখিল ভাৰতীয় লোক-সঙ্গীত মহোত্সৱত অসমৰ অন্যান্য শিল্পীৰ সৈতে [[লোকগীত]] শাখাত অংশ লৈছিল। 
* ১৯৭৬ চনত [[দিল্লী]]ৰ শ্ৰীৰাম চেণ্টাৰত মঞ্চায়িত, অতুল বৰদলৈ আৰু দুলাল ৰয় ৰচিত 'বৃক্ষৰ খোজ' নাটত মূল চৰিত্ৰ 'বাগী'ৰ ভাওত অভিনয় কৰিছিল। উল্লেখনীয় যে বিভিন্ন মঞ্চত এই নাটখন ৫০তকৈয়ে অধিকবাৰ অভিনীত হৈছিল। 
* একেটা বৰ্ষতে নতুন দিল্লীৰ কলামন্দিৰত অনুষ্ঠিত অখিল ভাৰতীয় নাট্য মহোৎসৱত শ্ৰেষ্ঠ নাটকৰ সন্মান লাভ কৰা 'চৰকাৰী ইন্সপেক্টৰ'ত অভিনয় কৰিছিল। 
* ১৯৮৬ চনত 'অপনা উৎসৱ'ত অংশ লৈছিল। একেটা বৰ্ষতে [[ৰেকিবুদ্দিন আহমেদ]]ৰ ওচৰত জিকিৰৰ আৰু নৃত্যশিল্পী নৰেন্দ্ৰ শৰ্মাৰ ওচৰত নৃত্যৰ প্ৰশিক্ষণ গ্ৰহণ কৰিছিল। 
* ১৯৭৯ চনত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ সাংস্কৃতিক সঞ্চালকালয়ৰ তদাৰকীত ৰাষ্ট্ৰীয় নাট্য বিদ্যালয়ে আয়োজন কৰা 'নাট্য কৰ্মশালা'ৰ আটাইকেইখন নাটকতে অংশ লৈছিল। 
* ১৯৯২ চনত [[দুলাল ৰয়]] পৰিচালিত আৰু নতুন দিল্লীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাট্য বিদ্যালয়]] আৰু আই.আই.ফাস্ক হলত মঞ্চায়িত 'কেলিন্দা' নাটত 'চিজনিয়া'ৰ ভাওত অভিনয় কৰিছিল। 
* ১৯৯৫ চনত SAARC লোক-নৃত্য মহোৎসৱত এগৰাকী লোক-নৃত্য শিল্পী ৰূপে ভাগ লৈছিল। 
* ভুৱনেশ্বৰৰ সূৰ্ষ মন্দিৰত অনুষ্ঠিত কোণাৰ্ক লোক-নৃত্য মহোৎসৱত এগৰাকী লোক-নৃত্য শিল্পী ৰূপে ভাগ লৈছিল। 
* ১৯৯৫ চনত [[জাহ্নু বৰুৱা]]ৰ নিৰ্দেশনাত সফলতাৰে &quot; Film Appreciation course&quot;ৰ প্ৰশিক্ষণ গ্ৰহণ কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt;
* শিল্পীগৰাকীয়ে অভিনয় কৰা কেইখনমান উল্লেখনীয় নাটক হ'ল-
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! ক্ৰম!! নাট!! নাট্যকাৰ

| ১ || ''আহাৰ'' || অৰুণ শৰ্মা 
|-
| ২ || ''জন্ম'' ||মহেন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ
|-
| ৩ || ''শুনা জন্মেজয়'' || আদ্য ৰঙাচাৰী
|-
| ৪ || ''ভোটাই ডেকা'' ||সাৰদা বৰদলৈ 
|-
| ৫ || ''এটি চোলাৰ কাহিনী'' ||আলি হাইদৰ
|-
| ৬ || ''লিলি অ’ লিলি'' ||হৰেন্দ্ৰ নাথ ভূঞা
|-
| ৭ || ''আৰ্মছ এণ্ড দ্য মেন'' ||জি. বি. শ্বেও
|-
| ৮ || ''অভাৰ ব্ৰীজ'' || প্ৰৱীণ ফুকন 
|-
| ৯ || ''মহাৰজা'' ||সতীশ ভট্টাচাৰ্য্য
|-
| ১০ || ''পৰশুৰাম'' ||অৰুণ শৰ্মা&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt; 
|}

==আকাশবাণীত প্ৰচাৰিত নাট==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! নাট!! চৰিত্ৰ!! নাট্যকাৰ!! তথ্য
|-
| গোৱৰ্দ্ধন চৰিত || মাইনা || তৰুণ শইকীয়া || বৰ্ষ - ১৯৭৬, নিৰ্দেশক - নীলু চক্ৰৱৰ্তী
|-
| কাঠফুলা || বেদনা || আব্দুল মালিক || নিৰ্দেশক - ধীৰু ভূঞা
|-
| মাইনা সংবাদ || || তৰুণ শইকীয়া || এই নাটখন অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ' ড্ৰামা প্ৰতিযোগিতাত শ্ৰেষ্ঠ নাট সমূহৰ মাজত নিৰ্বাচিত।&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt;
|}

==নাটক নিৰ্দেশনা==
চেতনা দাসে কেইবাখনো নাটক নিৰ্দেশনা কৰিছে। ইয়াৰে কেইখনমান নাটক হৈছে:&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
! নাট!! নাট্যকাৰ
|-
| অজীণ পাটকী || দিনেশ শৰ্মা
|-
| মাজনী || জেউতি বৰা
|-
| পোহৰ || বসন্ত খনিকৰ
|-
| মহে গুণ গুণ কৰে || লক্ষীণন্দন বৰা
|-
| প্ৰজাপতি নিবন্ধন || চেতনা দাস
|}

==চলচ্চিত্ৰপঞ্জী==
{|class=&quot;wikitable&quot;
! বৰ্ষ!! চলচ্চিত্ৰৰ নাম!! ইংৰাজী নাম
|-
| ১৯৭০ || বৰুৱাৰ সংসাৰ|| Baruah Sansar 
|-
| ১৯৭৯ || দূৰণীৰ ৰঙ || Duronir rang
|-
| ১৯৮০ || উপপথ || Upapath 
|-
| ১৯৮৫ || [[অগ্নিস্নান]] || Ordeal
|-
| ১৯৮৬ || [[পাপৰি]] || papari
|-
| ১৯৮৮ || [[কোলাহল]] || The Turmoil
|-
| ১৯৯২ || [[ফিৰিঙতি]] || The Spark 
|-
| ১৯৯৫ || [[আৱৰ্তন]]  || Abatran
|-
| ১৯৯৬ || [[অদাহ্য]] || Incombustible
|-
| ১৯৯৮ || দিল চে || Dil se (Hindi)
|-
| ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]] || Hiya diya niya 
|-
| ২০০১ || [[দাগ (চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]] || Daag
|-
| ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || Koinadan
|-
| ২০০৪ || ৰংমন || Rongmon
|-
| ২০০৪ || কাদম্বৰী || Kadambori
|-
| ২০০৫ || [[চুৰেণ চোৰৰ পুতেক]] || Suren Suror putek
|-
| ২০১৬ || [[দূৰদৰ্শন...এটি যন্ত্ৰ]] ||Duradrashan Eti Janta 
|-
| ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || Ratnakar 
|}

তেওঁ অভিনয় কৰা আৰু কেইখন মান বোলছবি নাম হল: কালসন্ধ্যা (হিন্দী),কইনা মোৰ ধুনীয়া, মাঘত মামনি বিয়া, উজনি দুজনী গাভৰু, মন, চেনাই মোৰ ঢুলীয়া, ককা দেউতা ঘৰ জোৱাঁই , ৰুদ্ৰ আদি।

==অন্যান্য কৃতিত্ব ==
* হিন্দী ধাৰাবাহিক &quot;কামৰূপ কি কাহানী&quot;ত অভিনয় কৰিছিল। 
* অসমীয়া সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰত আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে ড॰ আম্বেদকাৰ বঁটা লাভ কৰে। 
* অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]''ত দেখুওৱা প্ৰদৰ্শনৰ বাবে মুনলাইট মিডিয়া স্পেছিয়েল জুৰি বঁটা লাভ কৰে।&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt;

==জড়িত থকা কেন্দ্ৰসমূহ==
চেতনা দাস কেইবাটাও সাংস্কৃতিক কেন্দ্ৰৰ লগত জড়িত হৈ আছে। তাৰে কেইটামান সাংস্কৃতিক কেন্দ্ৰৰ নাম হৈছে:
{{multicol}}
*মিতালী কলা কেন্দ্ৰ
*অক্যাতন
* ভাৰতীয় গণ নাট্য সংঘ
*সৌভিক
*নাটশালা
{{col-break}}
*প্ৰগতি
*সমলয়
*নিউ আৰ্ট প্লেয়াৰ্ছ
*মঞ্চলোক
*বৰপেটা ফুকন নাট্য মন্দিৰ
{{col-break}}
*মিলন মন্দিৰ
*শিৱসাগৰ নাট্য মন্দিৰ 
*কামৰূপীয়া সনাতন ধৰ্ম মণ্ডলী 
* শৃগাল 
* বাণ থিয়েটাৰ
*মাজগাঁও শংকৰ মন্দিৰ&lt;ref name=&quot;parda&quot; /&gt;
{{col end}}

==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}

==বাহ্যিক সংযোগ==
* {{IMDb name |2762787}}
* [http://www.rupaliparda.com/english/who's-who/chetanadas.htm ৰূপালীপৰ্দাত চেতনা দাসৰ বিষয়ে]

{{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}}
{{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}}

[[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী‎]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী]]</text>
      <sha1>levfil4g00muupw333qih3coql8sz7p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>কৃষ্ণচূড়া</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41449</id>
    <revision>
      <id>600122</id>
      <parentid>600120</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T13:59:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>AnRo0002</username>
        <id>45366</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Leaves, pods &amp; flowers I IMG 8688.jpg]] → [[File:Delonix regia - Leaves, pods &amp; flowers I IMG 8688.jpg]]</comment>
      <origin>600122</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6347" sha1="8h1n3o1ibwu080mg64omwozjnfokblu" xml:space="preserve">{{Taxobox
| name = কৃষ্ণচূড়া&lt;br&gt;''Delonix regia''
| image =Delonix regia flowers delhi.jpg
| image_width = 250px
| image_caption = কৃ্ষ্ণচূড়া ফুল
| regnum = [[Plant]]ae
| divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]]
| classis = [[Magnoliopsida]]
| ordo = [[Fabales]]
| familia = [[Fabaceae]]
| subfamilia = [[Caesalpinioideae]]
| tribus = [[Caesalpinieae]]
| genus = ''[[Delonix]]''
| species = '''''D. regia'''''
| binomial = ''Delonix regia''
| binomial_authority = ([[Wenceslas Bojer|Boj.]] ex [[William Jackson Hooker|Hook.]]) [[Constantine Samuel Rafinesque|Raf.]]
}}
'''কৃষ্ণচূড়া''' এক [[বৃক্ষ]] জাতীয় উদ্ভিদ। ইয়াৰ বৈজ্ঞানিক নাম [[:en:Delonix regia|''Delonix regia'']]। এই গছ চমৎকাৰ পত্ৰ-পল্লৱ আৰু জুইৰ দৰে ৰঙা কৃষ্ণচূড়া ফুলৰ বাবে প্ৰসিদ্ধ। ই Fabaceae পৰিয়ালৰ অন্তৰ্ভুক্ত। পৰামৰ্শিত ভাষাসমূহ
[[অসমীয়া]], [[বাংলা]], [[ওড়িয়া]] আদি ভাষাত কৃষ্ণচূড়া বুলি কোৱাৰ বিপৰীতে কৃষ্ণচূড়াক [[হিন্দী]], [[মাৰাঠী]] আদি ভাষাত গুলমোহৰ বুলিও কোৱা হয়।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://www.coocafe.com/cafeforestal/docs/diagnostico-agroforestal-ilustrada.pdf |access-date=2016-02-11 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304210347/http://www.coocafe.com/cafeforestal/docs/diagnostico-agroforestal-ilustrada.pdf |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

== বৰ্ণনা ==
কৃষ্ণচূড়া গছৰ ৰঙা, কমলা, হালধীয়া ফুল আৰু উজ্জ্বল সেউজীয়া পাতে ইয়াক দৃষ্টিনন্দন কৰি তোলে। কৃষ্ণচূড়া [[মাদাগাস্কাৰ|মাদাগাস্কাৰৰ]] শুষ্ক পৰ্ণপাতি বৃক্ষৰ অৰণ্যত পোৱা যায়। অৰণ্যত ই বিলুপ্ত প্ৰায়। সৌন্দৰ্য বৰ্ধক গুণৰ উপৰিও এই গছ উষ্ণ জলবায়ুত ছাঁ দিবলৈ বিশেষভাবে উপযুক্ত। কৃষ্ণচূড়া উদ্ভিদ উচ্চতাত কম (সৰ্বোচ্চ ১২ মিটাৰ) হলেও ডাল-পাতেৰে ই বহু অঞ্চল আৱৰি থাকে। শুষ্ক অঞ্চলত গ্ৰীষ্মকালত কৃষ্ণচূড়াৰ পাত সৰি গলেও নাতিশীতোষ্ণ অঞ্চলত ই চিৰসেউজীয়া। 
== ফুল আৰু পাত ==
কৃষ্ণচূড়া ফুলৰ ৰং উজ্জ্বল ৰঙা। ভাৰত উপমহাদেশত [[বসন্ত কাল|বসন্ত কালত]] ইয়াৰ ফুল ফুলে। ফুলবোৰ চাৰিটা পাপৰি যুক্ত। পাপবোৰ প্ৰায় ৮ ছেণ্টিমিটাৰলৈ দীঘল হব পাৰে। কৃষ্ণচুড়া জটিল পত্ৰ বিশিষ্ট আৰু উজ্জ্বল সেউজীয়া। প্ৰতিটো পাত ৩০-৫০ ছেণ্টিমিটাৰ দীঘল আৰু ২০-৪০টা উপপত্ৰ বিশিষ্ট। 
== পৰিবেশ ==
কৃষ্ণচূড়াৰ বাবে উষ্ণ বা প্ৰায়-উষ্ণ জলবায়ুৰ দৰকাৰ। এই বৃক্ষ শুষ্ক আৰু লৱণাক্ত অৱস্থা সহ্য কৰিব পাৰে। কেৰেবিয়ান অঞ্চল, [[আফ্ৰিকা]], [[হংকং]], [[তাইৱান]], দক্ষিণ [[চীন]], [[বাংলাদেশ]], [[ভাৰত]] সহ বিশ্বৰ অনেক দেশত কৃষ্ণচূড়া পোৱা যায়। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত কৃষ্ণচূড়া কেৱল মাত্ৰ দক্ষিণ [[ফ্ল'ৰিডা]], দক্ষিণ পশ্চিম ফ্ল'ৰিডা, টেক্সাচৰ ৰিঅ' গ্ৰাণ্ড উপত্যকাত পোৱা যায়।&lt;ref&gt;http://www.floridata.com/ref/d/delo_reg.cfm&lt;/ref&gt;

ভাৰত বৰ্ষত সাধাৰণতে এপ্ৰিল-জুন সময়ত কৃষ্ণচূড়া ফুল ফুলে। সেইদৰে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন দেশত কৃষ্ণচূড়াৰ [[ফুল]] ফুলাৰ সময় ভিন্ন। 

* দক্ষিণ [[ফ্ল'ৰিডা]] - [[জুন]]
* কেৰেবিয়ান - [[মে]]ৰ পৰা [[ছেপ্তেম্বৰ]]
* [[ভাৰত]] - [[এপ্ৰিল]]ৰ পৰা [[জুন]]
* [[অষ্ট্ৰলিয়া]] - [[ডিচেম্বৰ]]ৰ পৰা [[ফেব্ৰুৱাৰী]]
* আৰব আমিৰাত - [[ছেপ্তেম্বৰ]]
== চিত্ৰমালা ==
&lt;gallery&gt;
Image:Krishnachura flower (1).jpg
Image:Flamboyant BW 2.jpg
Image:Curtis.poinciana.jpg
Image:Delonix regia - Leaves, pods &amp; flowers I IMG 8688.jpg 
Image:Flower I IMG 8687.jpg
Image:Tree with pods &amp; flowers I IMG 8689.jpg
Image:Fruit I IMG 8692.jpg
Image:Bark I IMG 8691.jpg
Image:RoyalPoincianaFlower.jpg
Image:Flame tree mali.jpg
Image:Starr_020630-0010_Delonix_regia.jpg
Image:RoyalPoinciana.jpg
Image:Yellow Delonix Regia.jpg
&lt;/gallery&gt;
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
{{reflist}}
[[শ্ৰেণী:বৃক্ষ]]
[[শ্ৰেণী:ফুল]]
[[শ্ৰেণী:উদ্ভিদজগত]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় উদ্ভিদ]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ উদ্ভিদ]]</text>
      <sha1>8h1n3o1ibwu080mg64omwozjnfokblu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>600138</id>
      <parentid>600122</parentid>
      <timestamp>2026-04-08T10:14:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>AnRo0002</username>
        <id>45366</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]]) [[c:COM:FR|File renamed]]: [[File:Tree with pods &amp; flowers I IMG 8689.jpg]] → [[File:Delonix regia tree with pods &amp; flowers I IMG 8689.jpg]]</comment>
      <origin>600138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6361" sha1="5t9p69syxxza9zh9yz0xq2j5mihwkez" xml:space="preserve">{{Taxobox
| name = কৃষ্ণচূড়া&lt;br&gt;''Delonix regia''
| image =Delonix regia flowers delhi.jpg
| image_width = 250px
| image_caption = কৃ্ষ্ণচূড়া ফুল
| regnum = [[Plant]]ae
| divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]]
| classis = [[Magnoliopsida]]
| ordo = [[Fabales]]
| familia = [[Fabaceae]]
| subfamilia = [[Caesalpinioideae]]
| tribus = [[Caesalpinieae]]
| genus = ''[[Delonix]]''
| species = '''''D. regia'''''
| binomial = ''Delonix regia''
| binomial_authority = ([[Wenceslas Bojer|Boj.]] ex [[William Jackson Hooker|Hook.]]) [[Constantine Samuel Rafinesque|Raf.]]
}}
'''কৃষ্ণচূড়া''' এক [[বৃক্ষ]] জাতীয় উদ্ভিদ। ইয়াৰ বৈজ্ঞানিক নাম [[:en:Delonix regia|''Delonix regia'']]। এই গছ চমৎকাৰ পত্ৰ-পল্লৱ আৰু জুইৰ দৰে ৰঙা কৃষ্ণচূড়া ফুলৰ বাবে প্ৰসিদ্ধ। ই Fabaceae পৰিয়ালৰ অন্তৰ্ভুক্ত। পৰামৰ্শিত ভাষাসমূহ
[[অসমীয়া]], [[বাংলা]], [[ওড়িয়া]] আদি ভাষাত কৃষ্ণচূড়া বুলি কোৱাৰ বিপৰীতে কৃষ্ণচূড়াক [[হিন্দী]], [[মাৰাঠী]] আদি ভাষাত গুলমোহৰ বুলিও কোৱা হয়।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://www.coocafe.com/cafeforestal/docs/diagnostico-agroforestal-ilustrada.pdf |access-date=2016-02-11 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304210347/http://www.coocafe.com/cafeforestal/docs/diagnostico-agroforestal-ilustrada.pdf |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

== বৰ্ণনা ==
কৃষ্ণচূড়া গছৰ ৰঙা, কমলা, হালধীয়া ফুল আৰু উজ্জ্বল সেউজীয়া পাতে ইয়াক দৃষ্টিনন্দন কৰি তোলে। কৃষ্ণচূড়া [[মাদাগাস্কাৰ|মাদাগাস্কাৰৰ]] শুষ্ক পৰ্ণপাতি বৃক্ষৰ অৰণ্যত পোৱা যায়। অৰণ্যত ই বিলুপ্ত প্ৰায়। সৌন্দৰ্য বৰ্ধক গুণৰ উপৰিও এই গছ উষ্ণ জলবায়ুত ছাঁ দিবলৈ বিশেষভাবে উপযুক্ত। কৃষ্ণচূড়া উদ্ভিদ উচ্চতাত কম (সৰ্বোচ্চ ১২ মিটাৰ) হলেও ডাল-পাতেৰে ই বহু অঞ্চল আৱৰি থাকে। শুষ্ক অঞ্চলত গ্ৰীষ্মকালত কৃষ্ণচূড়াৰ পাত সৰি গলেও নাতিশীতোষ্ণ অঞ্চলত ই চিৰসেউজীয়া। 
== ফুল আৰু পাত ==
কৃষ্ণচূড়া ফুলৰ ৰং উজ্জ্বল ৰঙা। ভাৰত উপমহাদেশত [[বসন্ত কাল|বসন্ত কালত]] ইয়াৰ ফুল ফুলে। ফুলবোৰ চাৰিটা পাপৰি যুক্ত। পাপবোৰ প্ৰায় ৮ ছেণ্টিমিটাৰলৈ দীঘল হব পাৰে। কৃষ্ণচুড়া জটিল পত্ৰ বিশিষ্ট আৰু উজ্জ্বল সেউজীয়া। প্ৰতিটো পাত ৩০-৫০ ছেণ্টিমিটাৰ দীঘল আৰু ২০-৪০টা উপপত্ৰ বিশিষ্ট। 
== পৰিবেশ ==
কৃষ্ণচূড়াৰ বাবে উষ্ণ বা প্ৰায়-উষ্ণ জলবায়ুৰ দৰকাৰ। এই বৃক্ষ শুষ্ক আৰু লৱণাক্ত অৱস্থা সহ্য কৰিব পাৰে। কেৰেবিয়ান অঞ্চল, [[আফ্ৰিকা]], [[হংকং]], [[তাইৱান]], দক্ষিণ [[চীন]], [[বাংলাদেশ]], [[ভাৰত]] সহ বিশ্বৰ অনেক দেশত কৃষ্ণচূড়া পোৱা যায়। আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত কৃষ্ণচূড়া কেৱল মাত্ৰ দক্ষিণ [[ফ্ল'ৰিডা]], দক্ষিণ পশ্চিম ফ্ল'ৰিডা, টেক্সাচৰ ৰিঅ' গ্ৰাণ্ড উপত্যকাত পোৱা যায়।&lt;ref&gt;http://www.floridata.com/ref/d/delo_reg.cfm&lt;/ref&gt;

ভাৰত বৰ্ষত সাধাৰণতে এপ্ৰিল-জুন সময়ত কৃষ্ণচূড়া ফুল ফুলে। সেইদৰে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন দেশত কৃষ্ণচূড়াৰ [[ফুল]] ফুলাৰ সময় ভিন্ন। 

* দক্ষিণ [[ফ্ল'ৰিডা]] - [[জুন]]
* কেৰেবিয়ান - [[মে]]ৰ পৰা [[ছেপ্তেম্বৰ]]
* [[ভাৰত]] - [[এপ্ৰিল]]ৰ পৰা [[জুন]]
* [[অষ্ট্ৰলিয়া]] - [[ডিচেম্বৰ]]ৰ পৰা [[ফেব্ৰুৱাৰী]]
* আৰব আমিৰাত - [[ছেপ্তেম্বৰ]]
== চিত্ৰমালা ==
&lt;gallery&gt;
Image:Krishnachura flower (1).jpg
Image:Flamboyant BW 2.jpg
Image:Curtis.poinciana.jpg
Image:Delonix regia - Leaves, pods &amp; flowers I IMG 8688.jpg 
Image:Flower I IMG 8687.jpg
Image:Delonix regia tree with pods &amp; flowers I IMG 8689.jpg
Image:Fruit I IMG 8692.jpg
Image:Bark I IMG 8691.jpg
Image:RoyalPoincianaFlower.jpg
Image:Flame tree mali.jpg
Image:Starr_020630-0010_Delonix_regia.jpg
Image:RoyalPoinciana.jpg
Image:Yellow Delonix Regia.jpg
&lt;/gallery&gt;
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
{{reflist}}
[[শ্ৰেণী:বৃক্ষ]]
[[শ্ৰেণী:ফুল]]
[[শ্ৰেণী:উদ্ভিদজগত]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় উদ্ভিদ]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ উদ্ভিদ]]</text>
      <sha1>5t9p69syxxza9zh9yz0xq2j5mihwkez</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>বুদ্ধ পূৰ্ণিমা</title>
    <ns>0</ns>
    <id>55683</id>
    <revision>
      <id>600137</id>
      <parentid>563586</parentid>
      <timestamp>2026-04-08T05:51:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Baqotun0023</username>
        <id>49442</id>
      </contributor>
      <origin>600137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12466" sha1="hsyugwguldxuymxq4d60wd16gb4kvk6" xml:space="preserve">{{Infobox holiday
|image = 1 Wesak Day (in Thailand) 2007.jpg
|imagesize = 250px
|caption = [[থাইলেণ্ড]]ৰ [[বেংকক]]ত বুদ্ধ পূৰ্ণিমা উদযাপন
|holiday_name = বুদ্ধ পূৰ্ণিমা
|official_name = বেশক, বেশখ, বুদ্ধ জয়ন্তী, বৈশাখী পূৰ্ণিমা
|nickname = বুদ্ধৰ জন্মদিন
|observedby = দক্ষিণ ভাৰতৰ বৌদ্ধ আৰু হিন্দু ধৰ্মাৱলম্বী সকল আৰু বুদ্ধৰ জন্মদিন হিচাপে দক্ষিণ পূব আৰু পূব এছিয়ান সকল
|date = বহাগ মাহৰ পূৰ্ণিমা তিথিত
|date2020 = ৭ মে'
|scheduling =
|duration = এদিন
|observances = ধ্যান, অষ্টাংগ মাৰ্গ, নিৰামিষ খাদ্য গ্ৰহণ, দান আৰু বুদ্ধৰ অভিষেক
|type = [[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]
|longtype = ধৰ্মীয়
|significance = [[গৌতম বুদ্ধ]]ৰ জন্ম, পৰম জ্ঞান লাভ আৰু মহাপৰিনিৰ্বাণ তিথি
|relatedto = বুদ্ধৰ জন্মদিন
|frequency = বাৰ্ষিক
}}
'''বুদ্ধ পূৰ্ণিমা''' বা '''বুদ্ধ জয়ন্তী''' বা '''বেশক''' ({{Lang-pi|Vesākha}}, {{lang-sa|Vaiśākha}}),&lt;ref name=&quot;Wesak&quot;&gt;{{cite web |title=BBC on Buddhism |url=http://www.bbc.co.uk/religion/religions/buddhism/holydays/wesak.shtml |website=BBC Religions |publisher=BBC |accessdate=21 November 2018 |ref=69}}&lt;/ref&gt; পাৰম্পৰিক ভাবে ঘাইকৈ বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বী সকলে পালন কৰা এটি উৎসৱ। হিন্দু আৰু বৌদ্ধ সকলে বুদ্ধ পূৰ্ণিমা হিচাপে [[ভাৰত]], [[শ্ৰীলংকা]], [[নেপাল]], [[তিব্বত]], [[বাংলাদেশ]], [[ভূটান]], [[ইণ্ডোনেছিয়া]], [[ফিলিপাইন]], [[চিংগাপুৰ]], [[থাইলেণ্ড]], [[কম্বোডিয়া]], [[লাউচ]], [[মালয়েছিয়া]], [[ম্যানমাৰ]], [[মংগোলীয়া]], আৰু [[চীন]], [[জাপান]], [[কোৰিয়া]], [[টাইৱান]] আৰু [[ভিয়েটনাম]]ত বুদ্ধৰ জন্মদিন হিচাপে পালন কৰা হয়।&lt;ref name=&quot;Source&quot;&gt;{{cite book|title=World Religions: it is celebrated to mark the birth, enlightenment and the passing away of the Lord Buddha. An Introduction for Students|first=Jeaneane D. |last=Fowler|publisher= Sussex Academic Press|year= 1997|isbn=1-898723-48-6}}&lt;/ref&gt; থেৰবাদ বৌদ্ধ বা দক্ষিণ অঞ্চলৰ বৌদ্ধ সকলে বুদ্ধ পূৰ্ণিমাক [[গৌতম বুদ্ধ]]ৰ জন্ম, পৰম জ্ঞান লাভ আৰু মৃত্যু বা মহাপৰিনিৰ্মাণৰ দিৱস হিচাপে পালন কৰে।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.accesstoinsight.org/lib/thai/lee/visakha.html |title=Visakha Puja |publisher=Accesstoinsight.org |accessdate=20 March 2012}}&lt;/ref&gt;হিন্দুসকলৰ বাবেও এই দিনটো অতি পৱিত্ৰ। হিন্দুসকলে বুদ্ধক বিষ্ণুৰ নৱম অৱতাৰ বুলি বিশ্বাস কৰে।&lt;ref name=&quot;শান্তনু কৌশিক বৰুৱা&quot;&gt;{{cite book | title=অসম ইয়েৰ বুক, ২০২১ | publisher=জ্যোতি প্ৰকাশন | author=[[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]] | author article name=উৎসৱ-অনুষ্ঠান | year=২০২১ | pages=১৮৪}}&lt;/ref&gt;

==ইতিহাস==
[[File:The birth of the Buddha; scene with Queen Maya Wellcome V0046076.jpg|thumb|ৰাণী মায়াই সিদ্ধাৰ্থক জন্ম দিওঁতে গছৰ ডাল ধৰি আছে আৰু অন্যান্য দেৱ-দেৱীয়ে চাই আছে]]
১৯৫০ চনত [[শ্ৰীলংকা]]ত অনুষ্ঠিত প্ৰথম বিশ্ব বৌদ্ধ ফেল'শ্বিপ সন্মিলনত বেশক বা বুদ্ধ পূৰ্ণিমাক বুদ্ধৰ জন্মদিন হিচাপে পালন কৰা সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰা হৈছিল। আগৰে পৰা শতিকা জুৰি বৌদ্ধসকলে ইয়াক বুদ্ধৰ জন্মদিন হিচাপে পালন কৰি আহিছিল যদিও এই সন্মিলনৰ যোগেদি যি সৰ্বজনীন ৰূপত প্ৰতিষ্ঠিত হয়। এই সন্মিলনত বুদ্ধ পূৰ্ণিমাক বিশ্বৰ সকলো বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বী বাস কৰা দেশৰ চৰকাৰক চৰকাৰী বন্ধৰ দিন হিচাপে উদযাপন কৰিবলৈ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।&lt;ref&gt;{{Cite web|title = World Fellowship of Buddhists Second Two-Year Plan (B.E. 2544-2545/2001-2002)|url = http://www.bdcu.org.au/bddronline/bddr11no3/wfbs2ypn.html#plan1|website = Buddha Dhyana Dana Review Online|accessdate = 2015-12-25}}&lt;/ref&gt; বুদ্ধ পূৰ্ণিমাত বিশ্বৰ সকলো প্ৰান্তৰ বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বী সকলে [[গৌতম বুদ্ধ]]ৰ জন্ম, পৰম জ্ঞান লাভ আৰু মৃত্যু দিন হিচাপে পালন কৰে। [[বৌদ্ধ ধৰ্ম]] ভাৰতৰ পৰা পৃথিৱীৰ অন্যান্য দেশত সিঁচৰিত হোৱাৰ বাবে বুদ্ধ পূৰ্ণিমাৰ উদযাপন ভিন ভিন দেশত ভিন ভিন হয়। 

২০০০ চনত [[ৰাষ্ট্ৰসংঘ|ৰাষ্ট্ৰসংঘই]] [[নিউয়ৰ্ক|নিউয়ৰ্কত]] অৱস্থিত ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ত আন্তৰ্জাতিক ভিত্তিত বুদ্ধ পূৰ্ণিমা অনুষ্ঠিত কৰে।&lt;ref&gt;{{cite web|title=Resolution Adopted by the General Assembly: 54/115. International recognition of the Day of Vesak at United Nations Headquarters and other United Nations offices|url=http://www.worldlii.org/int/other/UNGARsn/1999/192.pdf|publisher=United Nations|accessdate=6 February 2012}}&lt;/ref&gt;

==নাম==
বুদ্ধ পূৰ্ণিমাৰ জনপ্ৰিয় [[পালি ভাষা|পালি]] নাম ''{{lang|pi|vesākha}}'' আৰু [[সংস্কৃত ভাষা|সংস্কৃত]] ''{{lang|sa|vaiśākha}}'' নাম প্ৰাচীন ভাৰতীয় চন্দ্ৰমাহ বৈশাখৰ পৰা আহিছে। এই মাহ অসমীয়া [[বহাগ]] মাহৰ সমপৰ্যায়ৰ। বৈশাখ মাহৰ পূৰ্ণিমা তিথিত বুদ্ধ পূৰ্ণিমা পৰা বাবে ইয়াক বেশক নামে জনাজাত। পৃথিৱীৰ অনান্য ভাষাত এই দিন বেলেগ বেলেগ নামেৰে পৰিচিত। যেনে:
* {{lang-as|বুদ্ধ পূৰ্ণিমা}}
* {{lang-bn|বুদ্ধ পূৰ্ণিমা}}, {{lang|bn|বুদ্ধ জয়ন্তী}}
* {{lang-dz|སྟོན་པའི་དུས་ཆེན་༥ འཛོམས་}}
* {{lang-my|ကဆုန်လပြည့် ဗုဒ္ဓနေ့}}
* মন: တ္ၚဲကျာ်ဗုဒ္ဓ ဗပေၚ်ပသာ်
* {{zh|c=佛陀誕辰紀念日|p=Fótuó dànchén jìniàn rì}}, 佛誕, 浴佛節, 衛塞節
* {{lang-hi|बुद्ध पूर्णिमा}}, {{lang|hi|बुद्ध जयन्ती}}, {{lang|hi|वैशाख पूर्णिमा}}
* {{lang-id|Hari Raya Waisak}}
* {{lang-ja|花祭り}}
* {{lang-km|វិសាខបូជា}}
* {{lang-kn|ಬುದ್ಧ ಪೌರ್ಣಮಿ}}
* {{lang-ko|부처님오신날}}
* {{lang-lo|ວິສາຂະບູຊາ}}
* {{lang-ms|Hari Wesak (هاري ويسق)}}
* {{lang-mn|Бурхан Багшийн Их Дүйцэн Өдөр}}
* {{lang-mr|बुद्ध पोर्णिमा}}
* {{lang-ne|बुद्ध पुर्णिमा}}, {{lang|ne|बुद्ध जयन्ति}}
* {{lang-or|ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା}}
* {{lang-si|වෙසක්}}
* {{lang-ta|விசாகத் திருநாள்}}
* {{lang-tl|Araw ni Buddha}}
* {{lang-te|బుద్ధ పౌర్ణమి}}, వైశాఖ పౌర్ణమి
* {{lang-th|วิสาขบูชา}}
* {{lang-vi|Phật Đản}}

==উদযাপন==
[[File:WesakDay.jpg|thumb|150px|right| শিশু বৌদ্ধ ভিক্ষু]]
বুদ্ধ পূৰ্ণিমাৰ দিনা বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বী সকলে বুদ্ধ মন্দিৰ আৰু বিহাৰত গোট খায়। তাত তেওঁলোকে বৌদ্ধ পতাকা উত্তোলন কৰে আৰু বৌদ্ধ ধৰ্মৰ ত্ৰিনীতি বুদ্ধ, ধৰ্ম আৰু সংঘৰ গৰিমা গায়। ভক্ত সকলে ফুল, চাকি বা মমবাটি আৰু ধুপেৰে বুদ্ধৰ পূজা কৰে আৰু লগতে গুৰুকো সেৱা জনায়। এই দিনা নিৰামিষ আহাৰ গ্ৰহণ কৰা নিয়ম। [[শ্ৰীলংকা]]ত বুদ্ধ পূৰ্ণিমাৰ সময়ত দুদিনৰ বাবে সকলো সুৰাৰ দোকান আৰু কচাইখানা বন্ধ ৰখা হয়। ইয়াৰ লগতে বন্দী চৰাই, পোক আৰু জন্তুক এইদিনা এৰি দিয়া হয়।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.tnp.sg/news/singapore-news/vesak-day-practice-releasing-animals-harms-ecosystems|title=Vesak Day practice of releasing animals harms ecosystems|date=22 May 2016|publisher=|access-date=2 December 2019|archivedate=19 July 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210719123724/http://www.tnp.sg/news/singapore-news/vesak-day-practice-releasing-animals-harms-ecosystems|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;

বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বী সকলৰ কিছুমানে এইদিনা সাধাৰণ বগা বসন পিন্ধে আৰু গোটেই দিন মন্দিৰত থাকি অষ্টাংগ মাৰ্গ পালন কৰে। কিছুমান মন্দিৰত বুদ্ধ প্ৰতিমাক অভিষেক কৰা হয়। ভক্ত সকলে এই দিনা বৌদ্ধ ভিক্ষুৰ প্ৰবচন আৰু বুদ্ধৰ বাণী শুনে। 
==তথ্য উৎস==
{{reflist}}

==বাহ্যিক সংযোগ==
* [http://www.buddhanet.net/vesak.htm বুদ্ধ পূৰ্ণিমাৰ গুৰুত্ব] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070219115054/http://www.buddhanet.net/vesak.htm |date=2007-02-19 }}
* {{commons category inline|Vesak|বুদ্ধ পূৰ্ণিমা}}
{{হিন্দু ধৰ্মৰ উৎসৱসমূহ|state=collapsed}}

[[শ্ৰেণী:বৌদ্ধ ধৰ্ম]]
[[শ্ৰেণী:উৎসৱ]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ উৎসৱসমূহ]]
[[শ্ৰেণী:বাংলাদেশৰ উৎসৱ]]</text>
      <sha1>hsyugwguldxuymxq4d60wd16gb4kvk6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>মেনকা পি পি বৰা</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57924</id>
    <revision>
      <id>600123</id>
      <parentid>509431</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T17:15:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-21561-05</username>
        <id>49437</id>
      </contributor>
      <origin>600123</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11199" sha1="7nmobbf3v92lhxk1inca5643zxnv5yo" xml:space="preserve">{{Infobox person
| name = মেনকা প্ৰফুল্ল প্ৰসাদ বৰা
| image = মেনকা পি পি বৰা.jpg
| imagesize =
| caption =
| birth_date = 9 October 1984
| birth_place = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]]
| death_date =
| death_place =
| restingplace =
| restingplacecoordinates =
| othername =
| occupation = [[ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্য|ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী]], [[সত্ৰীয়া নৃত্য|সত্ৰীয়া নৃত্যশিল্পী]]
| yearsactive =
| known for = [[সত্ৰীয়া নৃত্য]]
| spouse =
| domesticpartner =
| children =
| parents = [[ইন্দিৰা পি পি বৰা]]
| website =
| awards = ওস্তাদ [[বিছমিল্লাহ খান]] যুৱ পুৰস্কাৰ, ২০০৯
}}
'''মেনকা প্ৰফুল্ল প্ৰসাদ বৰা''' চমুকৈ '''মেনকা পি পি বৰা''' এগৰাকী [[ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্য|ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী]] আৰু নৃত্য পৰিচালক। তেওঁ [[সত্ৰীয়া নৃত্য]], [[ভাৰতনাট্যম]] আৰু [[কুচিপুড়ি]] নৃত্যপটীয়সী। ইয়াৰ লগতে তেওঁ [[কেৰালা]]ৰ সমৰনৃত্যকলা কলৰীপায়াট্টুৰ এগৰাকী শিল্পী। [[ভাৰতৰ শাস্ত্ৰীয় নৃত্য]]সমূহৰ ভিতৰত অন্যতম [[সত্ৰীয়া নৃত্য]]ৰ প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ বাবে মেনকা পি পি বৰা বিশেষভাৱে জনাজাত।&lt;ref&gt;{{cite web|author=|url= https://www.newindianexpress.com/magazine/2015/dec/26/Menaka-PP-Bora-Avant-Garde-Diva-861006.html|title=Menaka PP Bora: Avant-Garde Diva|publisher=newindianexpress.com
|date= |accessdate=2020-03-25}}&lt;/ref&gt; তেওঁৰ মাতৃ [[ইন্দিৰা পি পি বৰা]]ই ১৯৮২ চনত [[গুৱাহাটী]]ত কলাভূমি নামেৰে স্থাপন কৰা সত্ৰীয়া আৰু ভাৰতনাট্যম শিক্ষানুষ্ঠানৰ লগত জড়িত আছিল। [[যুক্তৰাজ্য]]ৰ লণ্ডন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সংস্কৃতি আৰু গণসংযোগ বিভাগত গৱেষণা কৰি পিএইছডি লাভ কৰা মেনকাই কিংষ্টন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধ্যাপনাও কৰিছিল। ২০০৯ চনত [[ভাৰত]]ৰ [[সংগীত নাটক একাডেমী]]য়ে সত্ৰীয়া নৃত্যৰ ক্ষেত্ৰখনলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে ওস্তাদ [[বিছমিল্লাহ খান]] যুৱ পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰে।&lt;ref&gt;{{cite web|author=|url=https://narthaki.com/info/sna09.html
|title=Recipients of USTAD BISMILLAH KHAN YUVA PURASKAR 2009
|publisher=narthaki.com
|date= |accessdate=2020-03-25}}&lt;/ref&gt;

==প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু শিক্ষা==
১৯৭৯ চনৰ ৯ অক্টোবৰ তাৰিখে অসমৰ [[গুৱাহাটী]]ত জন্ম হৈছিল। তেওঁৰ মাতৃ বিখ্যাত [[ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্য|ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যশিল্পী]] [[ইন্দিৰা পি পি বৰা|গুৰু ইন্দিৰা পি পি বৰা]] আৰু পিতৃ প্ৰফুল্ল প্ৰসাদ বৰা। তেওঁ মাতৃৰ পৰাই প্ৰাৰম্ভিক পৰ্যায়ত [[সত্ৰীয়া নৃত্য]]ৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল। তাৰপিছত তেওঁ গুৰু ভবেন বৰা আৰু ড॰ প্ৰদীপ চলিহাৰ ওচৰত সত্ৰীয়া শিকে। তাৰপিছত তেওঁ [[ৰুক্মিণী দেৱী অৰুণ্ডেল]]ৰ কলাক্ষেত্ৰলৈ [[ভাৰতনাট্যম]] শিকিবলৈ যায়। তাত তেওঁ শ্ৰী আদ্যাৰ কে. লক্ষ্মণ আৰু ধনঞ্জয়শৰ পৰা ভাৰতনাট্যমৰ শিক্ষা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ লগতে তেওঁ গুৰু ভেম্পতি চিন্না সত্যমৰ ওচৰত [[কুচিপুড়ি]]ৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে।&lt;ref name=&quot;SNA&quot;&gt;{{cite web|author=|url=https://sangeetnatak.gov.in/sna/citation_popup.php?id=1545&amp;at=5
|title=Meneka P P Bora
|publisher=sangeetnatak.gov.in
|date= |accessdate=2020-03-26}}&lt;/ref&gt; তদুপৰি তেওঁ নৃত্যনিৰ্দেশক চিত্ৰলেখাৰ ওচৰত [[কেৰালা]]ৰ সমৰনৃত্যকলা কলৰীপায়াট্টুৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite web
|author=
|url=https://m.hindustantimes.com/art-and-culture/dance-like-a-sattriya-woman/story-0jyC0dk4Npf85EI5g4OoUO.html
|title=Dance like a Sattriya woman
|publisher=hindustantimes.com
|date=
|accessdate=2020-03-26
}}{{Dead link|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

তেওঁ ভাতখাণ্ডে সংগীত মহাবিদ্যালয়ৰ পৰা ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতত ডিপ্লোমা লাভ কৰিছিল। তেওঁ মাদ্ৰাজ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অন্তৰ্গত ষ্টেলা মাৰিয়াছ কলেজৰ পৰা ইংৰাজী সাহিত্যত প্ৰথম শ্ৰেণীত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰিছিল। [[যুক্তৰাজ্য]]ৰ লণ্ডন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অন্তৰ্ভুক্ত গোল্ডস্মিথ কলেজৰ পৰা পৰিৱৰ্তনশীল গণসংযোগ আৰু গোলকীয় মেডিয়া বিষয়ত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। একে কলেজৰ পৰা তেওঁ সংস্কৃতি আৰু গণসংযোগ বিভাগত গৱেষণা কৰি পিএইছডি লাভ কৰে। তেওঁ [[মুম্বাই]]ৰ নালন্দা নৃত্য গৱেষণা কেন্দ্ৰত ভাৰতীয় কলাতো ডিপ্লোমা লাভ কৰিছিল।&lt;ref name=&quot;SNA&quot;/&gt;

==কৰ্মজীৱন==
মেনকা পি পি বৰা ২০০৮ চনৰ পৰা ২০০৯ চনলৈ কিংষ্টন বিশ্ববিদ্যালয়ত নৃত্যৰ অধ্যাপিকা। ইয়াৰ লগতে তেওঁ মাতৃয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা ''কলাভূমি''ত এগৰাকী নৃত্যশিল্পী আৰু নিৰ্দেশক হিচাপে জড়িত। তেওঁৰ বিশ্বৰ বিভিন্ন ঠাইত নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰিছে। তেওঁ নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰা উল্লেখযোগ্য উৎসৱসমূহ হ'ল: নৃত্য প্ৰভা উৎসৱ, খাজুৰাহো উৎসৱ, নৃত্যাঞ্জলী, [[সংগীত নাটক একাডেমী]]ৰ স্বৰ্ণ উৎসৱ ইত্যাদি। ইয়াৰ লগতে বিভিন্ন বিখ্যাত অনুষ্ঠান যেনে এনচিপিএ, দৰ্পন একাডেমী, কলাক্ষেত্ৰ ফাউণ্ডেচন, কৃষ্ণ গুণ সভা, নাৰদ গুণ সভা, ভাৰত কলাঞ্জলী আদিত নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰিছে। তেওঁ [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]], [[যুক্তৰাজ্য]], [[ফ্ৰান্স]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]] আদি দেশত নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছে।&lt;ref name=&quot;SNA&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|author=|url=https://bfe.org.uk/news/double-achievements-menaka-pp-bora
|title=Double achievements for Menaka PP Bora
|publisher=bfe.org.uk
|date= |accessdate=2020-03-26}}&lt;/ref&gt;

==বঁটা আৰু সন্মান==
মেনকা পি পি বৰায়ে বহুতো ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰিছে। তেওঁ আৰ্ট ইণ্ডিয়াৰ পৰা শ্ৰেষ্ঠ শিল্পী বঁটা লাভ কৰিছে। আমেৰিকাৰ ৱাছিংটনত অৱস্থিত দূতাবাসে তেওঁক ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় নৃত্যৰ সন্মানীয় বঁটা প্ৰদান কৰিছিল। ২০০৯ চনত [[ভাৰত]]ৰ [[সংগীত নাটক একাডেমী]]য়ে সত্ৰীয়া নৃত্যৰ ক্ষেত্ৰখনলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে ওস্তাদ [[বিছমিল্লাহ খান]] যুৱ পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰে।&lt;ref name=&quot;SNA&quot;/&gt; তেওঁ ২০১০ চনত সংগীত শ্ৰেণীত অক্সফোৰ্ড বিশ্ববিদ্যালয়ৰ উইংগেট জলপানি লাভ কৰিছিল।&lt;ref&gt;{{cite web|author=|url=https://kalabhumiindia.com/menaka_academia.html|title=OUTSIDE DANCE: ACADEMIA|publisher=kalabhumiindia.com|date=|accessdate=2020-03-26|archivedate=2020-03-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200326091827/https://kalabhumiindia.com/menaka_academia.html|deadurl=yes}}&lt;/ref&gt;

==তথ্য উৎস==
{{ৰেফলিষ্ট}}

[[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া নৃত্যশিল্পী]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]</text>
      <sha1>7nmobbf3v92lhxk1inca5643zxnv5yo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>আন্তৰ্জাতিক হমফবিয়া, ট্ৰান্সফবিয়া আৰু বাইফবিয়া বিৰোধী দিৱস</title>
    <ns>0</ns>
    <id>60311</id>
    <revision>
      <id>600124</id>
      <parentid>379947</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T17:18:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>29706</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>600124</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14853" sha1="mruw7691o3mvovf91y2cvcj2s647ety" xml:space="preserve">{{Infobox holiday
|holiday_name = আন্তৰ্জাতিক হমফবিয়া, ট্ৰান্সফবিয়া আৰু বাইফবিয়া বিৰোধী দিৱস
|type = আন্তৰ্জাতিক
|longtype = 
|image = Logo-idaho.svg
|image_size = 200px
|caption = 
|official_name = 
|nickname = 
|observedby = 
|duration = 
|frequency = বাৰ্ষিক
|scheduling = প্ৰতি বছৰৰ ১৭ মে
|date = ১৭ মে
|celebrations = সজাগতা সভা, আলোচনাসত্ৰ
|relatedto = 
}}

'''আন্তৰ্জাতিক হমফবিয়া, ট্ৰান্সফবিয়া আৰু বাইফবিয়া বিৰোধী দিৱস'''&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.dayagainsthomophobia.org|title= International Day Against Homophobia, Transphobia and Biphobia |publisher=IDAHO Committee|accessdate=9 October 2013}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.unesco.org/new/en/unesco/events/all-events/?tx_browser_pi1%5BshowUid%5D=19095&amp;cHash=975c172684|title=All Events, United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization|publisher=UNESCO|accessdate=9 October 2013}}&lt;/ref&gt; পৃথিৱীৰ যৌন আৰু লৈংগীক সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়ৰ বিৰুদ্ধে বৈষম্য আৰু ঘৃণাৰ বিৰুদ্ধে আন্তৰ্জাতিক দিৱস। প্ৰতি বছৰে মে মাহৰ ১৭ তাৰিখে এই দিৱস পালন কৰা হয়। ইংৰাজীত 'ফবিয়া' মানে বিপদৰ সন্মুখীন হোৱাৰ বাবে অথবা সম্ভাৱ্য বিপদৰ বাবে হোৱা মানসিক উত্তেজনা আৰু অস্থিৰতা। ফবিয়া একপ্ৰকাৰৰ মানসিক ৰোগ। আক্ষৰিক ভাবে [[হমফবিয়া]], ট্ৰান্সফবিয়া আৰু বাইফবিয়া মানে ক্ৰমে [[সমকামিতা|সমকামী]], [[ট্ৰান্সজেণ্ডাৰ]] আৰু [[উভকামিতা|উভকামী]] সকলৰ বিৰুদ্ধে থকা ভীতি বা সন্ত্ৰাস যদিও এই দিৱসে সকলো যৌন অভিমুখীতা আৰু লিংগ বৰ্ণালীৰ সকলো সম্প্ৰদায়ৰ প্ৰতি বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে সচেতনতা বৃদ্ধিৰ বাবে উদযাপন কৰা হয়। [[এলজিবিটি]]+ সম্প্ৰদায়ৰ অধিকাৰৰ হননৰ বিৰুদ্ধে মাত মতা আৰু তেওঁলোকৰ অধিকাৰৰ দাবী সমূহক ন্যায্যতা প্ৰদান কৰা এই দিৱসৰ অন্যতম উদ্দেশ্য। ২০১৬ চনৰ লৈকে এই দিৱস বিশ্বৰ ১৩২খন দেশত পালন কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://dayagainsthomophobia.org/wp-content/uploads/2015/02/IDAHOT-Report-2016-BD.pdf |title=Summary Report 2016 |publisher=IDAHO Committee |date=2016 |access-date=21 June 2018 |archivedate=17 May 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210517134608/https://dayagainsthomophobia.org/wp-content/uploads/2015/02/IDAHOT-Report-2016-BD.pdf |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

পূৰ্বতে এই দিৱস [[হমফবিয়া]]ৰ বিৰুদ্ধে আন্তৰ্জাতিক দিৱস আছিল যদিও পিছলৈ ইয়াৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰা হয়। বিভিন্ন দেশত তৃণমূল পৰ্যায়ত বিভিন্ন কাৰ্যপন্থা হাতত লৈ এই দিৱসৰ চৰকাৰী স্বীকৃতিৰ বাবে [[হমফবিয়া]]ৰ বিৰুদ্ধে আন্তৰ্জাতিক দিৱস কমিটিয়ে কাম কৰে। ১৯৯০ চনৰ ১৭ মে তাৰিখে [[বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থা]]য়ে [[সমকামিতা]]ক আন্তৰ্জাতিক ৰোগৰ শ্ৰেণীবিভাজনৰ পৰা আঁতৰাই দিছিল। সেয়ে এই দিৱসৰ বাবে ১৭ মে দিনটো বাছনি কৰা হৈছিল।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://ilga.org/ilga/en/article/546 |title=May 17th is the Intl Day Against Homophobia |publisher=Ilga.org |accessdate=2013-12-03 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140704014026/http://ilga.org/ilga/en/article/546 |archivedate=2014-07-04 }}&lt;/ref&gt;

==ইতিহাস==

[[File:Louis Georges Tin.jpg|thumb|right|[[হমফবিয়া]], ট্ৰান্সফবিয়া আৰু বাইফবিয়াৰ বিৰুদ্ধে আন্তৰ্জাতিক দিৱসৰ প্ৰতিষ্ঠাপক লুইছ জৰ্জ টিন&lt;ref name=&quot;embassy&quot;&gt;{{cite web |url=http://london.usembassy.gov/humrts072.html |title=International Day Against Homophobia and Transphobia |publisher=United States Embassy of London |accessdate=2015-11-01 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150908003953/http://london.usembassy.gov/humrts072.html |archivedate=2015-09-08 }}&lt;/ref&gt;]]
[[File:Homophobia Transphobia Biphobia.jpg|thumb|[[হমফবিয়া]], ট্ৰান্সফবিয়া আৰু বাইফবিয়াৰ বিৰুদ্ধে আন্তৰ্জাতিক দিৱস উপলক্ষে অংকিত চিত্ৰ]]
বহু আগৰে পৰা জাৰ্মানীত ১৭ মে তাৰিখে অনানুষ্ঠানিক ভাবে 'গে ডে' বা 'সমকামী দিৱস' হিচাপে পালন কৰি অহা হৈছিল। জাৰ্মানীত ১৭ মে'ক ১৭.৫ হিচাপে লিখা হয়। জাৰ্মানী দণ্ডবিধি আইনৰ ১৭৫ দফাত সমকামিতাৰ বিষয়ে বৰ্ণনা আছিল। 

২০০৪ চনত পোন প্ৰথমবাৰৰ বাবে বিশ্বব্যাপী [[হমফবিয়া]]ৰ বিৰুদ্ধে এক আন্তৰ্জাতিক দিৱসৰ প্ৰয়োজনীয়তা অনুভৱ কৰা হয়। ২০০৫ চনৰ ১৭ মে তাৰিখে বছৰজোৰা কেম্পেইন চলাই প্ৰথম [[হমফবিয়া]]ৰ বিৰুদ্ধে আন্তৰ্জাতিক দিৱস পালন কৰা হৈছিল। প্ৰায় ২৪,০০০ ব্যক্তি আৰু বিভিন্ন সংগঠন যেনে: আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় লেছবিয়ান আৰু গে সংঘ, আন্তৰ্জাতিক গে আৰু লেছবিয়ান মানৱ অধিকাৰ আয়োগ, এলজিবিটি ইহুদীৰ ৱৰ্ল্ড কংগ্ৰেছ আৰু আফ্ৰিকাৰ লেছবিয়ান গোটে এই দিৱসৰ প্ৰতি সমৰ্থন আগবঢ়াইছিল। বিভিন্ন দেশত এলজিবিটি সম্পৰ্কীয় অনুষ্ঠান আয়োজন কৰা হৈছিল। এই দিৱসৰ ফলতে কংগো, বুলগেৰিয়া আৰু চীন দেশত প্ৰথম বাৰৰ বাবে এলজিবিটি সম্পৰ্কীয় অনুষ্ঠান আয়োজন কৰা হৈছিল। ১৯৯০ চনৰ ১৭ মে' তাৰিখে [[বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থা]]য়ে [[সমকামিতা]]ক ৰোগৰ শ্ৰেণীৰ পৰা মুক্ত কৰাৰ বাবে এই দিন দিৱসৰ বাবে বাছনি কৰা হৈছিল।&lt;ref&gt;{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=https://may17.org/about/ |access-date=2020-05-17 |archivedate=2020-05-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200512192047/https://may17.org/about/ |deadurl=yes }}&lt;/ref&gt;

২০০৯ চনত [[হমফবিয়া]]ৰ লগতে ট্ৰান্সফবিয়াক নতুনকৈ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল আৰু সেইবছৰ বিশেষকৈ [[ট্ৰান্সজেণ্ডাৰ]] সকলৰ প্ৰতি ঘৃণা আৰু অত্যাচাৰৰ বিৰুদ্ধে বিভিন্ন কাৰ্যসূচী হাতত লোৱা হৈছিল। ২০০৯ চনত ৭৫খন দেশৰ ৩০০ তকৈ বেছি বেচৰকাৰী সংগঠনে এই দিৱসৰ সমৰ্থন কৰে। ২০০৯ চনৰ ১৬ মে তাৰিখে ফ্ৰান্সে বিশ্বৰ প্ৰথম দেশ হিচাপে ট্ৰান্সজেণ্ডাৰ সম্পৰ্কীয় অৱস্থাক মানসিক ৰোগৰ তালিকাৰ বৰা আঁতৰাই দিয়ে।&lt;ref&gt;[http://www.france24.com/en/20090516-pain-progress-global-day-against-homophobia ]{{dead link|date=March 2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://www.lemonde.fr/planete/article/2009/05/16/mobilisation-mondiale-contre-la-penalisation-de-l-homosexualite_1194011_3244.html|archiveurl=https://archive.today/20090517012433/http://www.lemonde.fr/planete/article/2009/05/16/mobilisation-mondiale-contre-la-penalisation-de-l-homosexualite_1194011_3244.html|url-status=dead|title=Mobilisation mondiale contre la pénalisation de l'homosexualité - Pla…|date=17 May 2009|archivedate=17 May 2009|website=archive.is}}&lt;/ref&gt;

ফ্ৰান্সৰ নাগৰিক লুইছ জৰ্জ টিন এই দিৱসৰ প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল। ২০১৩ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈ তেওঁ কমিটিৰ অধ্যক্ষ আছিল। তেওঁৰ পিছত ভেনিজুৱেলাৰ ট্ৰান্সজেণ্ডাৰ অধিকাৰকৰ্মী, অধিবক্তা আৰু আইন অধ্যাপক আৰু লেটিন আমেৰিকাৰ প্ৰথম ট্ৰান্স বিধানমণ্ডলীৰ সদস্য টামাৰা এড্ৰিয়ান ইয়াৰ অধ্যক্ষ হয়।&lt;ref&gt;{{cite web | url =https://www.out.com/news-opinion/2015/12/07/venezuela-elects-first-transgender-congresswoman-continent | title =Venezuela Elects First Transgender Congresswoman in the Americas | date =7 December 2015 | publisher =OUT | access-date =21 June 2018}}&lt;/ref&gt; ২০১৩ চনৰ ১৭ মে তাৰিখে ফ্ৰান্সে সমলিংগৰ মাজত বিবাহৰ আইনী স্বীকৃতি প্ৰদান কৰে আৰু ১৮ মে তাৰিখৰ পৰা এয়া কাৰ্যকৰী হয়।&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.nytimes.com/2013/05/19/world/europe/hollande-signs-french-gay-marriage-law.html|title=Hollande Signs French Gay Marriage Law|date=19 May 2013|work=The New York Times}}&lt;/ref&gt;

২০১৫ চনত ইয়াত নতুনকৈ বাইফবিয়াৰ বিষয়ে যোগ দিয়া হয়।&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://mccchurch.org/international-day-against-homophobia-transphobia-and-biphobia-2015/ |title=IDAHOT &amp;#124; Metropolitan Community Churches |publisher=Mccchurch.org |date= |accessdate=2015-05-15}}&lt;/ref&gt;

&lt;br /&gt;

== লক্ষ্য-উদ্দেশ্য ==
এই দিৱস উদযাপনৰ মুখ্য উদ্দেশ্য হৈছে [[এলজিবিটি]]+ সমুদায়ৰ ব্যক্তি সকলৰ প্ৰতি বিশ্বজুৰি হোৱা হিংসা, ভেদাভেদ তথা দমন-পীড়ন সম্পৰ্কে সচেতনতা বৃদ্ধি কৰা। ইয়াৰ ফলস্বৰূপে মিডিয়া, নীতিনিৰ্ধাৰক, ব্যক্তিৰ অভিমত তথা বৃহত্তৰ নাগৰিক সমাজক এই বিষয় সম্পৰ্কীয় আলোচনাত মিলিত হ'বলৈ সুযোগ প্ৰদান কৰে। 

এই দিৱসৰ এক লক্ষ্য হৈছে এই যে, ইয়াৰ জৰিয়তে এক অনুষ্ঠানৰ সৃষ্টি কৰা, যিটোৱে কোনো এক নিৰ্দিষ্ট কামক দোহাই নিদিয়াকৈয়ে যাতে আন্তৰ্জাতিক পৰ্যায়ত প্ৰত্যক্ষ হৈ উঠে। &lt;ref&gt;{{cite web|url=http://dayagainsthomophobia.org/may-17/|title=MAY 17 2013 IN AUSTRALIA – EVENTS LISTINGS|publisher=IDAHO Committee|accessdate=9 October 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131011174214/http://dayagainsthomophobia.org/may-17/|archive-date=11 October 2013|url-status=dead}}&lt;/ref&gt; এই বিকেন্দ্ৰীকৃত দৃষ্টিকোণৰ আৱশ্যকতা এই কাৰণেই যে, সামাজিক, ধাৰ্মীক, সাংস্কৃতিক, আৰু ৰাজনৈতিক ভিন্নতাৰ হেতু এই সমুদায়ৰ লোক সকলৰ বিভিন্ন সময়ত বিভিন্ন স্থানত অধিকাৰৰ উলংঘণ হৈ আহিছে। 

==তথ্য উৎস==
{{ৰেফলিষ্ট}}

==বাহ্যিক সংযোগ==
{{Commons category|International Day Against Homophobia, Biphobia and Transphobia|[[হমফবিয়া]], ট্ৰান্সফবিয়া আৰু বাইফবিয়াৰ বিৰুদ্ধে আন্তৰ্জাতিক দিৱস}}
*{{Official website|https://may17.org/}} {{in lang|en}}

[[শ্ৰেণী:দিৱসসমূহ]]
[[শ্ৰেণী:এলজিবিটি]]
[[শ্ৰেণী:সমকামিতা]]</text>
      <sha1>mruw7691o3mvovf91y2cvcj2s647ety</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>অজিত সিংহ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>135302</id>
    <revision>
      <id>600136</id>
      <parentid>600092</parentid>
      <timestamp>2026-04-08T05:34:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>প্ৰিয়াংকু বৰা</username>
        <id>45871</id>
      </contributor>
      <comment>তথ্য অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে</comment>
      <origin>600136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14686" sha1="0s0eyse74wzqr6mtm7swgteueiybefz" xml:space="preserve">{{Infobox musical artist
|name=অজিত সিংহ
|image=Ajit_Singha.jpg
|birth_date=১৯৩৩
|birth_place=তেজপুৰ
|death_date=১১ মে', ২০০৩
|death_place=তেজপুৰ
|genre=আধুনিক অসমীয়া সংগীত
|occupation=কণ্ঠশিল্পী , সুৰকাৰ, সংগীত পৰিচালক
|parents=প্ৰদীপ সিংহ (পিতৃ)&lt;/br&gt; ৰত্না সিংহ ( মাতৃ )
|years_active=১৯৪৬ - ২০০৩
|spouse=ৰুবী সিংহ
|state=অসম
|instruments=অৰ্গেন, একৰ্ডিয়ন , কী- বোৰ্ড, হাৰমোনিয়াম|website=https://sites.google.com/view/ajit-singha}}

'''অজিত সিংহ (''' [[ইংৰাজী]] : '''Ajit Singha)'' ''''' এগৰাকী অসমীয়া কণ্ঠশিল্পী, সুৰকাৰ, সংগীত পৰিচালক আৰু অভিনেতা। সংগীত পৰিচালক অজিত সিংহৰ জনপ্ৰিয় গীতসমূহৰ ভিতৰত [[ভূপেন হাজৰিকা]] আৰু [[ৰুবী সিংহ]]ৰ কণ্ঠত ''বিহু বিহু লাগিছে গাত ,'' [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]] ৰচিত আৰু ৰুবী সিংহৰ কণ্ঠত ''বন্ধু মেলি দে তোৰ দুখৰ দুখনি হাত,'' ৰুবী সিংহ ৰচিত আৰু পুলক বেনাৰ্জীৰ কণ্ঠত ''মই আজি সংগীবিহীন,'' [[ভাইটি (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইটি]] ছবিত খগেন মহন্তই গোৱা ''অ' মায়া ভৰা এই ধৰা''&lt;ref&gt;অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ গীত ( প্ৰথম খণ্ড)।  সংকলন/ সম্পাদনা: পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা। জাৰ্ণাল এম্প'ৰিয়াম, গুৱাহাটী।  &lt;/ref&gt; সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাৰ জাতীয় গীত হৈ পৰা ''হে শ্বহীদ তোমাক সহশ্ৰ প্ৰণাম''  আদি। [[ভাইটি (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইটী]], গণেশ ,[[দূৰণীৰ ৰঙ|দূৰণিৰ ৰং]] আৰু বংশধৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক আছিল অজিত সিংহ। ফণী শৰ্মা আৰু বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা পৰিচালিত [[ছিৰাজ (১৯৪৮ চলচ্চিত্ৰ)|ছিৰাজ]] বোলছবিত ৰফিক নামৰ চৰিত্ৰটোত অভিনয় কৰা অজিত সিংহই ফণী শৰ্মা পৰিচালিত [[কেঁচা সোণ]] বোলছবিত ইভা আচাওৰ বিপৰীতে নায়কৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল।&lt;ref&gt;সংগীতকাৰ- অভিনেতা অজিত সিংহক পাহৰিলোঁ নেকি? । হেমন্ত কুমাৰ বৰুৱা। সম্পাদকীয় পৃষ্ঠা।  দৈনিক অসম।  ১১ মে', ২০২১&lt;/ref&gt; বিভিন্ন বঁটা, সন্মান আৰু স্বীকৃতি লাভ কৰা অজিত সিংহৰ ২০০৩ চনৰ ১১ মে' তাৰিখে মৃত্যু হয়।

== প্ৰাৰম্ভিক জীৱন ==
১৯৩৩ চনত তেজপুৰ চহৰত জন্মলাভ কৰা অজিত সিংহই ঘৰখনতেই লাভ কৰিছিল সংগীত শিক্ষাৰ এক অনুকূল পৰিৱেশ। পিতৃ প্ৰদীপ সিংহ আছিল এগৰাকী ভায়োলিন বাদক আৰু প্ৰখ্যাত আলোকচিত্ৰ শিল্পী।  জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাৰ বিখ্যাত অৰ্কেষ্ট্ৰা দলৰ এগৰাকী অন্যতম সদস্য আছিল প্ৰদীপ সিংহ।  সেই সময়ত প্ৰদীপ সিংহৰ ঘৰলৈ [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]], [[ফণী শৰ্মা]], শিৱপ্ৰসাদ ভট্টাচাৰ্য প্ৰমুখ্যে বৰেণ্য শিল্পীসকলৰ সঘনাই অহা- যোৱা হৈছিল।  এনেদৰে শিশু অজিত সিংহ সংগীতৰ প্ৰতি আকৃষ্ট হৈ পৰে। ১৯৪৬ চনত সপ্তম শ্ৰেণীত পঢ়ি থকা কালতে আজিত সিংহই আকাশবাণী কলিকতা কেন্দ্ৰত অসমীয়া অনুষ্ঠানৰ চেমনীয়া চ'ৰাত গাইছিল শিৱপ্ৰসাদ ভট্টাচাৰ্যৰ ''নেতাই ধুবুনীৰ ঘাট অ' বেউলা'' আৰু ''বনৰে মৰমী অ''' গীত দুটি।  এনেদৰে শৈশৱতে অজিত সিংহই এগৰাকী প্ৰতিশ্ৰুতি সম্পন্ন কণ্ঠশিল্পী ৰূপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছিল।  পৰৱৰ্তী সময়ত শিল্পীগৰাকীয়ে গীত গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ সুৰ আৰু সংগীত পৰিচালনাত মনোনিৱেশ কৰে।&lt;ref&gt;' এজাক চৰাই ...' গীতটিৰ সুৰকাৰজন। হেমাংগ নাথ। আমাৰ অসম।  ১০ জুলাই , ১৯৯৮&lt;/ref&gt;

== সংগীত জীৱন ==
তেজপুৰৰ ঐতিহ্যমণ্ডিত [[বাণ ৰঙ্গমঞ্চ]]ৰ আৱহ সংগীত আৰু অৰ্কেষ্ট্ৰাৰ দায়িত্বত আছিল [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]]।  কিন্তু জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাৰ মৃত্যুৰ ঠিক দুবছৰৰ পাছত এই দায়িত্ব দিয়া হয় ১৭ বছৰীয়া অজিত সিংহক। তেতিয়াৰ পৰা নিজৰ সংগীত যাত্ৰাত অধিক সক্ৰিয় হৈ পৰে অজিত সিংহ। [[দৰং মহাবিদ্যালয়]]ত অধ্যয়ন কৰি থকা কালত অজিত সিংহই সহপাঠী হিচাপে লগ পায় জয়ন্ত বৰুৱাক।  গীতিকাৰ জয়ন্ত বৰুৱা আৰু সুৰকাৰ- সংগীত পৰিচালক অজিত সিংহৰ যুটীয়ে অসমত সমবেত সংগীতৰ এটি যুগৰ সূচনা কৰে। ১৯৫৪ চনত জয়ন্ত- অজিতৰ চিৰ যুগমীয়া সৃষ্টি ''এজাক চৰাই উৰি উৰি যায়''  শীৰ্ষক সমবেত সংগীতটিয়ে প্ৰচুৰ জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰে।  ১৯৬৫ চনত [[তেজপুৰ]]ৰ এটি সংস্কৃতিৱান পৰিয়ালৰ দুহিতা সুগায়িকা তথা গীতিকাৰ ৰুবী সিংহৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হোৱা অজিত সিংহৰ সংগীত জীৱনে এক নতুন গতিশীলতা লাভ কৰে।  ৰুবী সিংহৰ মাতৃ প্ৰফুল্লবালা বৰুৱা বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ প্ৰধান সহযোগী কণ্ঠশিল্পী আছিল। তেখেতে সৰহভাগ গীততে একক বা দ্বৈত কণ্ঠত বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ সৈতে গীত গাইছিল।&lt;ref&gt;তেজপুৰত বিষ্ণু ৰাভা সংগীত চৰ্চাৰ অলিখিত অধ্যায়।  ভবানীপ্ৰসাদ অধিকাৰী।  নিয়মীয়া বাৰ্তা। ২০ জুন, ২০২৪ চন। &lt;/ref&gt; তদুপৰি বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ প্ৰথমা পত্নী প্ৰিয়বালা আছিল ৰুবী সিংহৰ মাহী।  ৰুবী সিংহৰ সৈতে বৈবাহিক সম্বন্ধৰ পাছত অজিত সিংহই শহুৰেকৰ ঘৰখনত থকা বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ গীতৰ ৰেকৰ্ডসমূহৰ পৰা যথেষ্ট অনুপ্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল।  অজিত সিংহ আৰু ৰুবী সিংহ দুয়ো মিলি বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ গীতসমূহৰ প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ বাবে বিশেষ ভূমিকা পালন কৰে। সত্তৰ দশকৰ শেষৰফালে আকাশবাণী গুৱাহাটী যোগে সম্প্ৰচাৰিত ''সুৰকাৰ বিষ্ণু ৰাভা''  শীৰ্ষক আলেখ্যখনিৰ জৰিয়তে বহুতো অপ্ৰচাৰিত গীত পোহৰলৈ আনে।  আশীৰ দশকত জনসাংস্কৃতিক পৰিষদ প্ৰযোজিত বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ আঠোটা গীতৰ লং প্লেয়িং ৰেকৰ্ড ''বিশ্বৰ ছন্দে ছন্দে''  সংগীত পৰিচালক অজিত সিংহৰ সংগীত জীৱনৰ অন্যতম সফলতা।  অসম চৰকাৰৰ সাংস্কৃতিক সঞ্চালকালয় প্ৰযোজিত ''ইন্দ্ৰধেনু''  নামৰ বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ গীতৰ শ্ৰব্য সঁফুৰাটিৰো সংগীত পৰিচালক আছিল অজিত সিংহ।  ঐতিহাসিক [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত ৰুবী সিংহ ৰচিত আৰু অজিত সিংহ সুৰাৰোপিত ''জয় আই অসম সমস্বৰে গাওঁ আমি জয় আই অসম'' আৰু ''হে শ্বহীদ তোমাক সহশ্ৰ প্ৰণাম''  অসমৰ জাতীয় জীৱনৰ কালজয়ী সৃষ্টি।  ড° ভূপেন হাজৰিকা ৰচিত আৰু সুৰাৰোপিত [[তেজপুৰ বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ শীৰ্ষ গীতটিৰ সংগীত পৰিচালনা অজিত সিংহৰ। ১৯৭২ চনত কমল নাৰায়ণ চৌধুৰী পৰিচালিত প্ৰথমখন অসমীয়া সম্পূৰ্ণ ৰঙীন চলচ্চিত্ৰ ভাইটি ৰ সংগীত পৰিচালনাৰ দায়িত্ব পালন কৰা অজিত সিংহই পৰৱৰ্তী সময়ত গণেশ, দূৰণিৰ ৰং আৰু বংশধৰ চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে। ২০১২ চনৰ ১০ জুনত তেজপুৰ জ্যোতি ভাৰতী প্ৰেক্ষাগৃহত শোণিতপুৰ প্ৰেছ ক্লাবৰ উদ্যোগত আৰু [[জ্যোতি ভাৰতী]]ৰ সহযোগত আয়োজিত প্ৰয়াত সংগীত শিল্পী অজিত সিংহৰ স্মৃতিচাৰণ অনুষ্ঠানত শিল্পীগৰাকীয়ে সংগীত পৰিচালনা কৰা [[ভাইটি (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইটি]] গণেশ, দূৰণিৰ ৰং আৰু বংশধৰ ছবিৰ ১৪ টা গীতৰ শ্ৰব্য চি ডি ''মোহনীয়'' উন্মোচন কৰা হয়।&lt;ref&gt;যাৰ সুৰত প্ৰাণ দিছিল সুধাকণ্ঠই।  অৰূপ কলিতা।  দৈনিক অগ্ৰদূত।  ১৩ জুন, ২০১২ চন।  &lt;/ref&gt;

== অভিনয় জীৱন ==
১৯৪৮ চনত ফণী শৰ্মা আৰু বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা পৰিচালিত [[ছিৰাজ (১৯৪৮ চলচ্চিত্ৰ)|ছিৰাজ]] ছবিখনত ৰফিক নামৰ চৰিত্ৰটোত অভিনয়ৰ জৰিয়তে প্ৰথমবাৰৰ বাবে অভিনয় জগতত খোজ দিয়ে।  ১৯৫৯ চনত মুক্তিলাভ কৰা ফণী শৰ্মা পৰিচালিত [[কেঁচা সোণ]] ছবিত নায়িকা ইভা আচাওৰ বিপৰীতে অজিত সিংহই নায়কৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল।&lt;ref&gt;ব্যক্তিত্বৰ জিলিঙনি : অজিত সিংহ।  অনুভৱ পৰাশৰ।  দৈনিক জনমভূমি। ১২ নৱেম্বৰ, ২০১০ চন। &lt;/ref&gt; 

== বঁটা, সন্মান আৰু স্বীকৃতি ==
১৯৯৯ চনত অসম চৰকাৰে অজিত সিংহক '''বিষ্ণু ৰাভা বঁটা''' প্ৰদান কৰে। 

১৯৯৬ চনত অসম চৰকাৰৰ '''শিল্পী পেঞ্চন''' লাভ। 

== তথ্য সংগ্ৰহ ==</text>
      <sha1>0s0eyse74wzqr6mtm7swgteueiybefz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>আনন্দ নীলকান্তন</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136654</id>
    <revision>
      <id>600121</id>
      <timestamp>2026-04-07T13:25:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JAKHINI</username>
        <id>42689</id>
      </contributor>
      <comment>নতুন পৃষ্ঠা: '''আনন্দ নীলকান্তন'''(ইংৰাজী: Anand Neelakantan) এজন ভাৰতীয় সাহিত্যিক, উপন্যাসিক আৰু স্তম্ভ লেখক।&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/author/anand-neelakantan/ | title=Author }}&lt;/ref&gt; তেওঁ ভাৰতীয় পৌৰাণিক কাহিনীক বিকল্প আৰু প্ৰায়ে উ...</comment>
      <origin>600121</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6002" sha1="h9ny5ywlh3k8q4jrv6z3qps2k14dlqs" xml:space="preserve">'''আনন্দ নীলকান্তন'''(ইংৰাজী: Anand Neelakantan) এজন ভাৰতীয় সাহিত্যিক, উপন্যাসিক আৰু স্তম্ভ লেখক।&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/author/anand-neelakantan/ | title=Author }}&lt;/ref&gt; তেওঁ ভাৰতীয় পৌৰাণিক কাহিনীক বিকল্প আৰু প্ৰায়ে উপেক্ষিত দৃষ্টিকোণৰ পৰা উপস্থাপন কৰা ৰচনাৰ বাবে বিশেষভাৱে পৰিচিত। বিশেষকৈ তেওঁ পৌৰাণিক “খলনায়ক” চৰিত্ৰসমূহক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনী পুনৰ লিখাৰ বাবে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে।


{{Infobox writer
| name = আনন্দ নীলকান্তন
| image = Anand111.JPG
| caption =
| birth_date =
| birth_place = কেৰালা, ভাৰত
| occupation = সাহিত্যিক, উপন্যাসিক, স্তম্ভলেখক
| language = ইংৰাজী
| nationality = ভাৰতীয়
| genre = পৌৰাণিক পুনৰব্যাখ্যা, ঐতিহাসিক কল্পকাহিনী
| notableworks = Asura, Ajaya series, Bahubali series
}}
== জীৱনৰ আৰম্ভণি আৰু শিক্ষা ==
আনন্দ নীলকান্তনৰ জন্ম ভাৰতৰ [[কেৰেলা (ৰাজ্য)|কেৰালা]]ত হৈছিল। শৈশৱৰ পৰাই তেওঁ ''[[ৰামায়ণ|ৰামায়ণ]] আৰু [[মহাভাৰত|''মহাভাৰত'']]ৰ দৰে ভাৰতীয় মহাকাব্যসমূহৰ প্ৰতি গভীৰ আগ্ৰহ প্ৰকাশ কৰে। এই আগ্ৰহেই পিছলৈ তেওঁৰ সাহিত্যিক জীৱনৰ মূল প্ৰেৰণা হিচাপে কাম কৰে।

== সাহিত্যিক জীৱন ==
তেওঁ প্ৰথম উপন্যাস ''Asura: Tale of the Vanquished'' প্ৰকাশৰ জৰিয়তে সাহিত্য জগতত বিশেষভাৱে পৰিচিত হয়।&lt;ref&gt;{{cite web | url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/malayalam/2022/dec/11/anand-neelakantans-debut-as-the-devils-advocate-in-historical-drama-2526296.html#:~:text=The%20popular%20author%2Dscreenwriter%20ventured,Neelakantan%20says%2C%20the%20obvious%20choice. | title=Anand Neelakantan's debut as the devil's advocate in historical drama }}&lt;/ref&gt; এই গ্ৰন্থখনত ''ৰামায়ণ''ৰ কাহিনী [[ৰাৱণ]]ৰ দৃষ্টিকোণৰ পৰা বৰ্ণনা কৰা হৈছে।&lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/life-style/books/interviews/how-anand-neelakantan-is-giving-a-new-spin-to-mythological-tales/articleshow/59966851.cms|title=How Anand Neelakantan is giving a new spin to mythological tales - Times of India|website=The Times of India|language=en|access-date=2019-04-02}}&lt;/ref&gt;

পিছলৈ তেওঁ ''Ajaya'' শীৰ্ষক গ্ৰন্থমালাৰ জৰিয়তে ''মহাভাৰত''ৰ কাহিনী [[কৌৰৱ]]ৰ দৃষ্টিকোণৰ পৰা উপস্থাপন কৰে। এই ধাৰাটোৱে ভাৰতীয় পৌৰাণিক পুনৰব্যাখ্যাৰ ক্ষেত্ৰত এক নতুন ধাৰা সৃষ্টি কৰে।

তেওঁ ''Baahubali'' চলচ্চিত্ৰৰ কাহিনীৰ আধাৰত লিখা উপন্যাসসমূহতো অংশগ্ৰহণ কৰে।

== উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থসমূহ ==
* ''Asura: Tale of the Vanquished''
* ''Ajaya: Roll of the Dice''
* ''Ajaya: Rise of Kali''
* ''The Rise of Sivagami''
* ''Queen of Mahishmathi''
* ''Vanara: The Legend of Baali, Sugreeva and Tara''
* ''Bhima: Lone Warrior''
* ''Nala Damayanti''
* ''Many Ramayanas, Many Lessons''

== সাহিত্যিক বৈশিষ্ট্য ==
আনন্দ নীলকান্তনৰ ৰচনাসমূহত পৌৰাণিক কাহিনীৰ পৰম্পৰাগত নায়ক-খলনায়ক বিভাজনক প্ৰশ্ন কৰা হয়। তেওঁ চৰিত্ৰসমূহক নৈতিক জটিলতা আৰু মানৱীয় অনুভূতিৰে উপস্থাপন কৰে। এই দৃষ্টিভংগীয়ে পাঠকক পৰিচিত কাহিনীৰ নতুন ব্যাখ্যা চিন্তা কৰিবলৈ উদ্বুদ্ধ কৰে।

== স্বীকৃতি আৰু প্ৰভাৱ ==
তেওঁৰ গ্ৰন্থসমূহ ভাৰতত বহুলভাৱে জনপ্ৰিয় আৰু কেইবাটাও ভাষালৈ অনূদিত হৈছে। ''Asura'' বিশেষকৈ এক বেষ্টচেলাৰ হিচাপে পৰিগণিত হয় আৰু আধুনিক ভাৰতীয় পৌৰাণিক পুনৰলিখনৰ ক্ষেত্ৰত এক উল্লেখযোগ্য অৱদান হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছে।


== বাহ্যিক সংযোগ ==
* [https://www.anandneelakantan.com/ Official website]

[[Category:ভাৰতীয় সাহিত্যিক]]
[[Category:ইংৰাজী ভাষাৰ লেখক]]
[[Category:পৌৰাণিক সাহিত্য]]
[[Category:জীৱিত ব্যক্তি]]</text>
      <sha1>h9ny5ywlh3k8q4jrv6z3qps2k14dlqs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>উইলিওৱা</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136655</id>
    <revision>
      <id>600125</id>
      <timestamp>2026-04-07T18:10:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>600125</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1938" sha1="5aca2qq3gn9y2i2yi36snngrukwrta7" xml:space="preserve">বতৰ বিজ্ঞানত '''উইলিওৱা''' (প্ৰাচীন বানান williwau&lt;ref&gt;{{cite web
|url=https://chroniclingamerica.loc.gov/data/batches/deu_batman_ver01/data/sn84020422/00514156190/1903040801/0423.pdf |title=Freaks of Weather|publisher=The Smyrna Times|date=8 April 1903|access-date=4 July 2021}}&lt;/ref&gt;) হৈছে পাহাৰীয়া উপকূলৰপৰা সাগৰলৈ নামি অহা হঠাতে বতাহৰ বিস্ফোৰণ। এই শব্দটোৰ উৎপত্তি অজ্ঞাত যদিও প্ৰথমে ১৯ শতিকাত ব্ৰিটিছ নাৱিকসকলে ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰিছিল। এই ব্যৱহাৰ মেগেলান জলদ্বীপ, আলেউচিয়ান দ্বীপপুঞ্জ আৰু আলাস্কা পেনহেণ্ডলৰ উপকূলীয় ফিজৰ্ডত পোৱা বতাহৰ বাবে দেখা যায়, য’ত একে পৰিঘটনাৰ বাবে আউটফ্ল' বতাহ আৰু স্কুয়ামিছ বতাহ শব্দটোও ব্যৱহাৰ কৰা হয়। গ্ৰীণলেণ্ডত piteraq শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়। 

উচ্চ অক্ষাংশত উপকূলীয় পাহাৰৰপৰা ঠাণ্ডা, ঘন বতাহৰ নামি অহাৰ ফলত উইলিৱাও হয়। এইদৰে উইলিৱাক একপ্ৰকাৰৰ কাটাবাটিক বতাহ বুলি গণ্য কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Williwaw |url=https://www.weatheronline.co.uk/reports/wind/The-Williwaw.htm |website=WeatherOnline |accessdate=12 April 2020}}&lt;/ref&gt;
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>5aca2qq3gn9y2i2yi36snngrukwrta7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>600126</id>
      <parentid>600125</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T18:10:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>added [[Category:বতাহ]] using [[WP:HC|HotCat]]</comment>
      <origin>600126</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1975" sha1="bykfuxq99zk7vt9jzgir1v3w5sysjjv" xml:space="preserve">বতৰ বিজ্ঞানত '''উইলিওৱা''' (প্ৰাচীন বানান williwau&lt;ref&gt;{{cite web
|url=https://chroniclingamerica.loc.gov/data/batches/deu_batman_ver01/data/sn84020422/00514156190/1903040801/0423.pdf |title=Freaks of Weather|publisher=The Smyrna Times|date=8 April 1903|access-date=4 July 2021}}&lt;/ref&gt;) হৈছে পাহাৰীয়া উপকূলৰপৰা সাগৰলৈ নামি অহা হঠাতে বতাহৰ বিস্ফোৰণ। এই শব্দটোৰ উৎপত্তি অজ্ঞাত যদিও প্ৰথমে ১৯ শতিকাত ব্ৰিটিছ নাৱিকসকলে ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰিছিল। এই ব্যৱহাৰ মেগেলান জলদ্বীপ, আলেউচিয়ান দ্বীপপুঞ্জ আৰু আলাস্কা পেনহেণ্ডলৰ উপকূলীয় ফিজৰ্ডত পোৱা বতাহৰ বাবে দেখা যায়, য’ত একে পৰিঘটনাৰ বাবে আউটফ্ল' বতাহ আৰু স্কুয়ামিছ বতাহ শব্দটোও ব্যৱহাৰ কৰা হয়। গ্ৰীণলেণ্ডত piteraq শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়। 

উচ্চ অক্ষাংশত উপকূলীয় পাহাৰৰপৰা ঠাণ্ডা, ঘন বতাহৰ নামি অহাৰ ফলত উইলিৱাও হয়। এইদৰে উইলিৱাক একপ্ৰকাৰৰ কাটাবাটিক বতাহ বুলি গণ্য কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{cite web |title=Williwaw |url=https://www.weatheronline.co.uk/reports/wind/The-Williwaw.htm |website=WeatherOnline |accessdate=12 April 2020}}&lt;/ref&gt;
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:বতাহ]]</text>
      <sha1>bykfuxq99zk7vt9jzgir1v3w5sysjjv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>চেৰগুই</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136656</id>
    <revision>
      <id>600127</id>
      <timestamp>2026-04-07T18:22:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>নতুন পৃষ্ঠা: '''চেৰগুই''' বা '''শ্বাৰকি'''&lt;ref&gt;{{Britannica|109387}}&lt;/ref&gt;, চাহাৰা মৰুভূমিৰ পৰা অহা আৰু মৰক্কোৰ ওপৰেৰে বৈ যোৱা মহাদেশীয় পূব বা দক্ষিণ-পূব বতাহৰ গৰম আৰু শুকান বতাহৰ এটা প্ৰকাৰ। এই বতাহক [[চিৰ’কো]]ৰ লগত...</comment>
      <origin>600127</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2367" sha1="dig456hvmgxeoaz8ck2mfqz5fbc7o9w" xml:space="preserve">'''চেৰগুই''' বা '''শ্বাৰকি'''&lt;ref&gt;{{Britannica|109387}}&lt;/ref&gt;, চাহাৰা মৰুভূমিৰ পৰা অহা আৰু মৰক্কোৰ ওপৰেৰে বৈ যোৱা মহাদেশীয় পূব বা দক্ষিণ-পূব বতাহৰ গৰম আৰু শুকান বতাহৰ এটা প্ৰকাৰ। এই বতাহক [[চিৰ’কো]]ৰ লগত তুলনা কৰিব পাৰি, যিটো অতি গৰম আৰু অতি শুকান মৰুভূমিৰ বতাহ। আৰবী শব্দটোৰ অৰ্থ হৈছে &quot;পূবৰ পৰা অহা&quot;, কিয়নো চেৰগুই এটলাছ পৰ্বতৰ পূব দিশৰ মৰুভূমিৰ পৰা নিৰ্গত হয়। এইটো এটা [[ৰেইন শ্বেডো]] বতাহ, কাৰণ ই অতি উষ্ণ আৰু শুকান বতাহ হিচাপে পৰ্বতমালাৰ ওপৰেৰে পাৰ হৈ আটলাণ্টিক মহাসাগৰৰ ফালে উপকূলীয় সমভূমি অঞ্চললৈ তললৈ নামি যায়, যিয়ে মৰুভূমিৰ সাধাৰণ উচ্চ উষ্ণতা আনে, প্ৰায়ে ৪০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ (১০৪ ডিগ্ৰী ফাৰেনহাইট)ৰ ওপৰত আৰু আনকি গ্ৰীষ্মকালত দিনত ৪৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ (১১৮.৪ ডিগ্ৰী ফাৰেনহাইট) ঘূৰিব পাৰে আৰু আপেক্ষিক আৰ্দ্ৰতাও হয় অতি কম, প্ৰায় সদায় ১৫%ৰ তলত। শীতকালত চেৰগুইয়েও অধিক কমেইহে বতাহ বিয়পাব পাৰে, আৰু ই উষ্ণ, ৰ’দঘাই আৰু শুকান বতৰৰ বাবে দায়ী।
== বাহ্যিক সংযোগ ==
* [http://www.weatheronline.co.uk/reports/wind/The-Chergui.htm Chergui (or Sharqi)] on weatheronline.co.uk, last accessed 20 July 2011.
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>dig456hvmgxeoaz8ck2mfqz5fbc7o9w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>600128</id>
      <parentid>600127</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T18:23:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>added [[Category:বতাহ]] using [[WP:HC|HotCat]]</comment>
      <origin>600128</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2404" sha1="lyyi5q12sbydxji50e0pdrylf6meimr" xml:space="preserve">'''চেৰগুই''' বা '''শ্বাৰকি'''&lt;ref&gt;{{Britannica|109387}}&lt;/ref&gt;, চাহাৰা মৰুভূমিৰ পৰা অহা আৰু মৰক্কোৰ ওপৰেৰে বৈ যোৱা মহাদেশীয় পূব বা দক্ষিণ-পূব বতাহৰ গৰম আৰু শুকান বতাহৰ এটা প্ৰকাৰ। এই বতাহক [[চিৰ’কো]]ৰ লগত তুলনা কৰিব পাৰি, যিটো অতি গৰম আৰু অতি শুকান মৰুভূমিৰ বতাহ। আৰবী শব্দটোৰ অৰ্থ হৈছে &quot;পূবৰ পৰা অহা&quot;, কিয়নো চেৰগুই এটলাছ পৰ্বতৰ পূব দিশৰ মৰুভূমিৰ পৰা নিৰ্গত হয়। এইটো এটা [[ৰেইন শ্বেডো]] বতাহ, কাৰণ ই অতি উষ্ণ আৰু শুকান বতাহ হিচাপে পৰ্বতমালাৰ ওপৰেৰে পাৰ হৈ আটলাণ্টিক মহাসাগৰৰ ফালে উপকূলীয় সমভূমি অঞ্চললৈ তললৈ নামি যায়, যিয়ে মৰুভূমিৰ সাধাৰণ উচ্চ উষ্ণতা আনে, প্ৰায়ে ৪০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ (১০৪ ডিগ্ৰী ফাৰেনহাইট)ৰ ওপৰত আৰু আনকি গ্ৰীষ্মকালত দিনত ৪৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ (১১৮.৪ ডিগ্ৰী ফাৰেনহাইট) ঘূৰিব পাৰে আৰু আপেক্ষিক আৰ্দ্ৰতাও হয় অতি কম, প্ৰায় সদায় ১৫%ৰ তলত। শীতকালত চেৰগুইয়েও অধিক কমেইহে বতাহ বিয়পাব পাৰে, আৰু ই উষ্ণ, ৰ’দঘাই আৰু শুকান বতৰৰ বাবে দায়ী।
== বাহ্যিক সংযোগ ==
* [http://www.weatheronline.co.uk/reports/wind/The-Chergui.htm Chergui (or Sharqi)] on weatheronline.co.uk, last accessed 20 July 2011.
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:বতাহ]]</text>
      <sha1>lyyi5q12sbydxji50e0pdrylf6meimr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>পতিত বতাহ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136657</id>
    <revision>
      <id>600129</id>
      <timestamp>2026-04-07T18:29:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।</comment>
      <origin>600129</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2312" sha1="7wlm9p18vbsbjahqt39f2wssnbrq3kc" xml:space="preserve">'''পতিত বতাহ''' একপ্ৰকাৰৰ তললৈ বৈ যোৱা বতাহ। [[কাটাবাটিক বতাহ]]ৰ দৰে ইয়াকো উচ্চ, উচ্চ ঘনত্বৰ (সাধাৰণতে ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহৰ ফলত কম ঘনত্বৰ (উষ্ণ) বায়ুৰ ভৰলৈ পৰিচালিত হয়, কিন্তু পতিত বতাহ শব্দটো এনে ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধ কৰা হয় য'ত ঠাণ্ডা বায়ুৰ ভৰ ঢালৰ বিকিৰণীয় শীতলতাৰ বাবে নহয়, বৰঞ্চ ঢালৰ ওপৰত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতিৰ বাবে হয়।[1]
পতিত বতাহৰ এটা পৰিচিত উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিক সাগৰীয় অঞ্চলৰ [[বৰা(বতাহ)]], ইমানেই যে কেতিয়াবা পতন বতাহক বুজাবলৈ ‘বৰা বতাহ’ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।[2]

ওপৰত ঘন (ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতি বিভিন্ন বতৰ বিজ্ঞানৰ পৰিঘটনাৰ ফলত হ'ব পাৰে, যেনে ঠাণ্ডা ফ্ৰণ্টৰ আগমন,[1] বা সাগৰীয় বতাহৰদ্বাৰা শীতল সাগৰীয় বায়ুৰ পৰিবহণৰ ফলত।[3] পতিত বতাহৰ সময়ত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহ বান্ধৰ ওপৰেৰে পানীৰ প্ৰৱাহৰ দৰেই হয়, তলৰফালে [[হাইড্ৰলিক জাম্প]] পোৱা যায়।[4][3]

পতিত বতাহৰ উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিকৰ [[বৰা(বতাহ)]], গ্ৰীচৰ এথ’ছ পতিত বতাহ[5] বা কেটালনিয়াৰ [[মেৰিনাডা]] নামৰ বতাহ।
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>7wlm9p18vbsbjahqt39f2wssnbrq3kc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>600130</id>
      <parentid>600129</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T18:31:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>600130</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4002" sha1="5lq9ftohmu9ols3qfpfg0iw1c09h5ie" xml:space="preserve">'''পতিত বতাহ''' একপ্ৰকাৰৰ তললৈ বৈ যোৱা বতাহ। [[কাটাবাটিক বতাহ]]ৰ দৰে ইয়াকো উচ্চ, উচ্চ ঘনত্বৰ (সাধাৰণতে ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহৰ ফলত কম ঘনত্বৰ (উষ্ণ) বায়ুৰ ভৰলৈ পৰিচালিত হয়, কিন্তু পতিত বতাহ শব্দটো এনে ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধ কৰা হয় য'ত ঠাণ্ডা বায়ুৰ ভৰ ঢালৰ বিকিৰণীয় শীতলতাৰ বাবে নহয়, বৰঞ্চ ঢালৰ ওপৰত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতিৰ বাবে হয়।&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |author=&lt;!--Not stated--&gt; |date=2024-03-30 |title=Fall wind |url=https://glossary.ametsoc.org/wiki/Fall_wind |access-date=2024-12-24 |website=Glossary of Meteorology of the American Meteorological Society}}&lt;/ref&gt; পতিত বতাহৰ এটা পৰিচিত উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিক সাগৰীয় অঞ্চলৰ [[বৰা(বতাহ)]], ইমানেই যে কেতিয়াবা পতিত বতাহক বুজাবলৈ ‘বৰা বতাহ’ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Stull |first=Roland |date=2020-03-31 |title=17.10: Downslope Winds |url=https://geo.libretexts.org/Bookshelves/Meteorology_and_Climate_Science/Practical_Meteorology_(Stull)/17:_Regional_Winds/17.10:_Downslope_Winds |access-date=2024-12-24 |website=Geosciences LibreTexts |language=en}}&lt;/ref&gt;

ওপৰত ঘন (ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতি বিভিন্ন বতৰ বিজ্ঞানৰ পৰিঘটনাৰ ফলত হ'ব পাৰে, যেনে ঠাণ্ডা ফ্ৰণ্টৰ আগমন,&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; বা সাগৰীয় বতাহৰদ্বাৰা শীতল সাগৰীয় বায়ুৰ পৰিবহণৰ ফলত।&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite journal |last1=Lunel |first1=Tanguy |last2=Jimenez |first2=Maria Antonia |last3=Cuxart |first3=Joan |last4=Martinez-Villagrasa |first4=Daniel |last5=Boone |first5=Aaron |last6=Le Moigne |first6=Patrick |date=2024-07-05 |title=The marinada fall wind in the eastern Ebro sub-basin: physical mechanisms and role of the sea, orography and irrigation |url=https://acp.copernicus.org/articles/24/7637/2024/ |journal=Atmospheric Chemistry and Physics |language=en |volume=24 |issue=13 |pages=7637–7666 |doi=10.5194/acp-24-7637-2024 |doi-access=free |bibcode=2024ACP....24.7637L |issn=1680-7324}}&lt;/ref&gt; পতিত বতাহৰ সময়ত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহ বান্ধৰ ওপৰেৰে পানীৰ প্ৰৱাহৰ দৰেই হয়, তলৰফালে [[হাইড্ৰলিক জাম্প]] পোৱা যায়।&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Stull |first=Roland |date=2020-01-22 |title=17.4: Open-channel Hydraulics |url=https://geo.libretexts.org/Bookshelves/Meteorology_and_Climate_Science/Practical_Meteorology_(Stull)/17:_Regional_Winds/17.03:_Section_4- |access-date=2024-12-24 |website=Geosciences LibreTexts |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

পতিত বতাহৰ উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিকৰ [[বৰা(বতাহ)]], গ্ৰীচৰ এথ’ছ পতিত বতাহ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-03-28 |title=Athos fall wind |url=https://glossary.ametsoc.org/wiki/Athos_fall_wind |website=Glossary of Meteorology of the American Meteorological Society}}&lt;/ref&gt; বা কেটালনিয়াৰ [[মেৰিনাডা]] নামৰ বতাহ।
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>5lq9ftohmu9ols3qfpfg0iw1c09h5ie</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>600131</id>
      <parentid>600130</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T18:33:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <origin>600131</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4009" sha1="8xvzr7o4xfq28u99savh8ta43y7fw9d" xml:space="preserve">'''পতিত বতাহ''' একপ্ৰকাৰৰ তললৈ বৈ যোৱা বতাহ। [[কাটাবাটিক বতাহ]]ৰ দৰে ইয়াকো উচ্চ, উচ্চ ঘনত্বৰ (সাধাৰণতে ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহৰ ফলত কম ঘনত্বৰ (উষ্ণ) বায়ুৰ ভৰলৈ পৰিচালিত হয়, কিন্তু পতিত বতাহ শব্দটো এনে ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধ কৰা হয় য'ত ঠাণ্ডা বায়ুৰ ভৰ ঢালৰ বিকিৰণীয় শীতলতাৰ বাবে নহয়, বৰঞ্চ ঢালৰ ওপৰত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতিৰ বাবে হয়।&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |author=&lt;!--Not stated--&gt; |date=2024-03-30 |title=Fall wind |url=https://glossary.ametsoc.org/wiki/Fall_wind |access-date=2024-12-24 |website=Glossary of Meteorology of the American Meteorological Society}}&lt;/ref&gt; পতিত বতাহৰ এটা পৰিচিত উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিক সাগৰীয় অঞ্চলৰ [[বৰা(বতাহ)]], ইমানেই যে কেতিয়াবা পতিত বতাহক বুজাবলৈ ‘বৰা বতাহ’ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Stull |first=Roland |date=2020-03-31 |title=17.10: Downslope Winds |url=https://geo.libretexts.org/Bookshelves/Meteorology_and_Climate_Science/Practical_Meteorology_(Stull)/17:_Regional_Winds/17.10:_Downslope_Winds |access-date=2024-12-24 |website=Geosciences LibreTexts |language=en}}&lt;/ref&gt;

ওপৰত ঘন (ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতি বিভিন্ন বতৰ বিজ্ঞানৰ পৰিঘটনাৰ ফলত হ'ব পাৰে, যেনে ঠাণ্ডা ফ্ৰণ্টৰ আগমন,&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; বা [[সাগৰীয় মলয়া]]ৰদ্বাৰা শীতল সাগৰীয় বায়ুৰ পৰিবহণৰ ফলত।&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite journal |last1=Lunel |first1=Tanguy |last2=Jimenez |first2=Maria Antonia |last3=Cuxart |first3=Joan |last4=Martinez-Villagrasa |first4=Daniel |last5=Boone |first5=Aaron |last6=Le Moigne |first6=Patrick |date=2024-07-05 |title=The marinada fall wind in the eastern Ebro sub-basin: physical mechanisms and role of the sea, orography and irrigation |url=https://acp.copernicus.org/articles/24/7637/2024/ |journal=Atmospheric Chemistry and Physics |language=en |volume=24 |issue=13 |pages=7637–7666 |doi=10.5194/acp-24-7637-2024 |doi-access=free |bibcode=2024ACP....24.7637L |issn=1680-7324}}&lt;/ref&gt; পতিত বতাহৰ সময়ত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহ বান্ধৰ ওপৰেৰে পানীৰ প্ৰৱাহৰ দৰেই হয়, তলৰফালে [[হাইড্ৰলিক জাম্প]] পোৱা যায়।&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Stull |first=Roland |date=2020-01-22 |title=17.4: Open-channel Hydraulics |url=https://geo.libretexts.org/Bookshelves/Meteorology_and_Climate_Science/Practical_Meteorology_(Stull)/17:_Regional_Winds/17.03:_Section_4- |access-date=2024-12-24 |website=Geosciences LibreTexts |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

পতিত বতাহৰ উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিকৰ [[বৰা(বতাহ)]], গ্ৰীচৰ এথ’ছ পতিত বতাহ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-03-28 |title=Athos fall wind |url=https://glossary.ametsoc.org/wiki/Athos_fall_wind |website=Glossary of Meteorology of the American Meteorological Society}}&lt;/ref&gt; বা কেটালনিয়াৰ [[মেৰিনাডা]] নামৰ বতাহ।
==তথ্যসূত্ৰ==</text>
      <sha1>8xvzr7o4xfq28u99savh8ta43y7fw9d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>600132</id>
      <parentid>600131</parentid>
      <timestamp>2026-04-07T18:33:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Pranamikaadhikary</username>
        <id>27435</id>
      </contributor>
      <comment>added [[Category:বতাহ]] using [[WP:HC|HotCat]]</comment>
      <origin>600132</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4046" sha1="r5wn491cyb1rdwutys1jtgb47lls7vd" xml:space="preserve">'''পতিত বতাহ''' একপ্ৰকাৰৰ তললৈ বৈ যোৱা বতাহ। [[কাটাবাটিক বতাহ]]ৰ দৰে ইয়াকো উচ্চ, উচ্চ ঘনত্বৰ (সাধাৰণতে ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহৰ ফলত কম ঘনত্বৰ (উষ্ণ) বায়ুৰ ভৰলৈ পৰিচালিত হয়, কিন্তু পতিত বতাহ শব্দটো এনে ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধ কৰা হয় য'ত ঠাণ্ডা বায়ুৰ ভৰ ঢালৰ বিকিৰণীয় শীতলতাৰ বাবে নহয়, বৰঞ্চ ঢালৰ ওপৰত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতিৰ বাবে হয়।&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web |author=&lt;!--Not stated--&gt; |date=2024-03-30 |title=Fall wind |url=https://glossary.ametsoc.org/wiki/Fall_wind |access-date=2024-12-24 |website=Glossary of Meteorology of the American Meteorological Society}}&lt;/ref&gt; পতিত বতাহৰ এটা পৰিচিত উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিক সাগৰীয় অঞ্চলৰ [[বৰা(বতাহ)]], ইমানেই যে কেতিয়াবা পতিত বতাহক বুজাবলৈ ‘বৰা বতাহ’ শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Stull |first=Roland |date=2020-03-31 |title=17.10: Downslope Winds |url=https://geo.libretexts.org/Bookshelves/Meteorology_and_Climate_Science/Practical_Meteorology_(Stull)/17:_Regional_Winds/17.10:_Downslope_Winds |access-date=2024-12-24 |website=Geosciences LibreTexts |language=en}}&lt;/ref&gt;

ওপৰত ঘন (ঠাণ্ডা) বায়ুৰ ভৰৰ উপস্থিতি বিভিন্ন বতৰ বিজ্ঞানৰ পৰিঘটনাৰ ফলত হ'ব পাৰে, যেনে ঠাণ্ডা ফ্ৰণ্টৰ আগমন,&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt; বা [[সাগৰীয় মলয়া]]ৰদ্বাৰা শীতল সাগৰীয় বায়ুৰ পৰিবহণৰ ফলত।&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite journal |last1=Lunel |first1=Tanguy |last2=Jimenez |first2=Maria Antonia |last3=Cuxart |first3=Joan |last4=Martinez-Villagrasa |first4=Daniel |last5=Boone |first5=Aaron |last6=Le Moigne |first6=Patrick |date=2024-07-05 |title=The marinada fall wind in the eastern Ebro sub-basin: physical mechanisms and role of the sea, orography and irrigation |url=https://acp.copernicus.org/articles/24/7637/2024/ |journal=Atmospheric Chemistry and Physics |language=en |volume=24 |issue=13 |pages=7637–7666 |doi=10.5194/acp-24-7637-2024 |doi-access=free |bibcode=2024ACP....24.7637L |issn=1680-7324}}&lt;/ref&gt; পতিত বতাহৰ সময়ত ঘন বায়ুৰ ভৰৰ প্ৰৱাহ বান্ধৰ ওপৰেৰে পানীৰ প্ৰৱাহৰ দৰেই হয়, তলৰফালে [[হাইড্ৰলিক জাম্প]] পোৱা যায়।&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Stull |first=Roland |date=2020-01-22 |title=17.4: Open-channel Hydraulics |url=https://geo.libretexts.org/Bookshelves/Meteorology_and_Climate_Science/Practical_Meteorology_(Stull)/17:_Regional_Winds/17.03:_Section_4- |access-date=2024-12-24 |website=Geosciences LibreTexts |language=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

পতিত বতাহৰ উদাহৰণ হ'ল এড্ৰিয়াটিকৰ [[বৰা(বতাহ)]], গ্ৰীচৰ এথ’ছ পতিত বতাহ&lt;ref&gt;{{Cite web |date=2024-03-28 |title=Athos fall wind |url=https://glossary.ametsoc.org/wiki/Athos_fall_wind |website=Glossary of Meteorology of the American Meteorological Society}}&lt;/ref&gt; বা কেটালনিয়াৰ [[মেৰিনাডা]] নামৰ বতাহ।
==তথ্যসূত্ৰ==

[[শ্ৰেণী:বতাহ]]</text>
      <sha1>r5wn491cyb1rdwutys1jtgb47lls7vd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136658</id>
    <revision>
      <id>600133</id>
      <timestamp>2026-04-07T20:21:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Binoy62</username>
        <id>49438</id>
      </contributor>
      <comment>Probondho</comment>
      <origin>600133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6499" sha1="s0ht6zazn9ngl0smw3an8kqhzfy1kwk" xml:space="preserve">{{Infobox football biography
| name           = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম
| image          = 
| fullname       = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম
| birth_date     = {{birth date and age|2001|12|25}}
| birth_place    = পূজালী, পশ্চিমবঙ্গ, ভাৰত
| height         = ১৭৬ ছেমি
| position       = ডিফেণ্ডাৰ (ৰাইট বেক) / মিডফিল্ডাৰ
| currentclub    = ফ্ৰী এজেণ্ট
| youthyears1    = ২০১৩–২০১৭ | youthclubs1 = [[মোহন বাগান এচি]]
| years1         = ২০১৮–২০১৯ | clubs1 = এলবাৰ্ট স্পৰ্টিং ক্লাব | caps1 = | goals1 = 
| years2         = ২০১৯–২০২০ | clubs2 = মিনাৰ্ভা একাডেমী এফচি | caps2 = | goals2 = 
| years3         = ২০২০–২০২১ | clubs3 = এফকে ষ্ট্ৰুগা (উত্তৰ মেচিডোনিয়া) | caps3 = | goals3 = 
| years4         = ২০২২–২০২৩ | clubs4 = ৰাজবাৰী এথলেটিক ক্লাব | caps4 = | goals4 = 
| years5         = ২০২৪–২০২৫ | clubs5 = আছাম ডায়নামো ক্লাব | caps5 = | goals5 = 
}}

'''মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম''' (জন্ম: ২৫ ডিচেম্বৰ ২০০১) এজন ভাৰতীয় পেছাদাৰী ফুটবল খেলুৱৈ। তেওঁ মূলত এজন সোঁ-পক্ষৰ ৰক্ষক (Right Back) হিচাপে খেলে। নাদিমে তেওঁৰ ফুটবল কেৰিয়াৰ ভাৰতীয় ফুটবলৰ অন্যতম শক্তি কেন্দ্ৰ [[মোহন বাগান এচি]]ৰ যুৱ একাডেমীৰ পৰা আৰম্ভ কৰিছিল।

== কেৰিয়াৰ ==
নাদিমে ২০১৩ চনৰ পৰা ২০১৭ চনলৈ মোহন বাগানৰ যুৱ দলৰ হৈ খেলিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁ বিভিন্ন ঘৰুৱা আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ক্লাবত অংশগ্ৰহণ কৰে। তেওঁ ২০২০-২১ ছিজনত উত্তৰ মেচিডোনিয়াৰ ফাৰ্ষ্ট লীগৰ ক্লাব এফকে ষ্ট্ৰুগাৰ সৈতে চুক্তিবদ্ধ আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অসমৰ গুৱাহাটী ছুপাৰ ডিভিজন লীগত আছাম ডায়নামো ক্লাবৰ হৈ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। ২০২২ চনত তেওঁক গুৱাহাটী লীগৰ অন্যতম সফল ৰাইট বেক হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল।

== ব্যক্তিগত জীৱন ==
নাদিমৰ ব্যক্তিগত জীৱনক লৈ সংবাদ মাধ্যমত বিভিন্ন চৰ্চা হোৱা দেখা যায়। শেহতীয়াকৈ তেওঁৰ ব্যক্তিগত সম্পৰ্কক লৈ বিভিন্ন মাধ্যম আৰু ব্লগত চৰ্চা চলিছে যদিও খেলুৱৈগৰাকীয়ে এই বিষয়ে আধিকাৰিকভাৱে একো প্ৰকাশ কৰা নাই।

== কেৰিয়াৰ পৰিসংখ্যা ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! ক্লাব !! ছিজন !! লীগ !! অংশগ্ৰহণ (Apps) !! গ’ল
|-
| [[মোহন বাগান এচি]] (যুৱ) || ২০১৩–১৭ || একাডেমি লীগ || ১১ || ০
|-
| এলবাৰ্ট স্পৰ্টিং ক্লাব || ২০১৮–১৯ || চিএফএল (CFL) || ৫ || ০
|-
| মিনাৰ্ভা একাডেমী এফচি || ২০১৯–২০ || ইলিট লীগ || ৩ || ০
|-
| एफके ষ্ট্ৰুগা (উত্তৰ মেচিডোনিয়া) || ২০২০–২১ || ফাৰ্ষ্ট লীগ || ০ || ০
|-
| ৰাজবাৰী এথলেটিক ক্লাব || ২০২২–২৩ || জিলা লীগ || ৩ || ০
|-
| আছাম ডায়নামো ক্লাব || ২০২৪–২৫ || গুৱাহাটী ছুপাৰ ডিভিজন || ৩ || ০
|-
! colspan=&quot;3&quot; | মুঠ কেৰিয়াৰ !! ২৫ !! ০
|}

== বাহ্যিক সংযোগ ==
* [https://www.transfermarkt.com/player-profile-request-mahroos-siddiquee-nadim-free-agent-/thread/forum/661/thread_id/4200 ট্ৰেন্সফাৰমাৰ্কটত মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম]
* [https://www.playmakerstats.com/player/mahroos-nadim/1107577 প্লেমেকাৰষ্টাটছত খেলুৱৈৰ প্ৰফাইল]
* [https://goallytics.com/player/147483647-mahrooz-siddiqui-nadim গ’লিটিক্সত মাহৰুছ নাদিমৰ পৰিসংখ্যা]
* [https://sortitoutsi.net/football-manager-data-update/player/517321 ছৰ্টিটআউটছি (Sortitoutsi) ফুটবল ডেটাবেচ]


== তথ্য সংগ্ৰহ ==
{{Reflist}}
* [https://sortitoutsi.net/content/76610/mahroos-siddiquee-nadim-the-2022-breakout-right-back-of-guwahati-football-league Guwahati Football League Report - Sortitoutsi]
* [https://goallytics.com/player/147483647-mahrooz-siddiqui-nadim Goallytics Player Profile]
* [https://binoyraba10.blogspot.com/2026/03/rumor-has-it-mahroos-nadims-hidden.html Media Report on Personal Life - Binoy Raba]
* [https://sortitoutsi.net/content/76607/indian-midfielder-mahroos-siddiquee-nadim-becomes-free-agent-eyes-2026-season-opportunities Free Agent Status News]

[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ফুটবল খেলুৱৈ]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ফুটবল খেলুৱৈ]]
[[শ্ৰেণী:মোহন বাগান এচিৰ খেলুৱৈ]]</text>
      <sha1>s0ht6zazn9ngl0smw3an8kqhzfy1kwk</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>