অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া
aswiki
https://as.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%9F%E0%A7%81%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%A4
MediaWiki 1.46.0-wmf.24
first-letter
মাধ্যম
বিশেষ
বাৰ্তা
সদস্য
সদস্য বাৰ্তা
ৱিকিপিডিয়া
ৱিকিপিডিয়া বাৰ্তা
চিত্ৰ
চিত্ৰ বাৰ্তা
মিডিয়াৱিকি
মিডিয়াৱিকি আলোচনা
সাঁচ
সাঁচ বাৰ্তা
সহায়
সহায় বাৰ্তা
শ্ৰেণী
শ্ৰেণী বাৰ্তা
ৱিকিচ'ৰা
ৱিকিচ'ৰা আলোচনা
MOS
MOS talk
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
বিহু
0
2309
600636
600546
2026-04-15T19:56:17Z
Ananya Taye
28065
/* ইতিহাস */
600636
wikitext
text/x-wiki
{{অনুলিপি সম্পাদনা}}
{{Infobox Holiday
|image =Bihu Dance-This photo crosses 28000 Views.jpg
|caption = বিহু নৃত্য শিল্পী
|holiday_name = বিহু
|observedby = [[অসম|অসমীয়া]]
|date =
|observances =
|type = cultural
|longtype = কৃষিভিত্তিক উৎসৱ<br />ভাৰতীয় উৎসৱ
|significance =
|date2010 =
|date2011 =
}}
{{বিহু}}
'''বিহু''' ({{lang-en|Bihu}}) [[অসম]]ৰ জাতীয় উৎসৱ। অসমৰ লগতে অসমৰ কোনো কোনো দাঁতি-কাষৰীয়া ৰাজ্যতো কোনো জাতি জনজাতিৰ লোকে বিহু বা ইয়াৰ সমাৰ্থক উৎসৱ পালন কৰা দেখা যায়। বিহুৰ এক বিশেষ বৈশিষ্ট্য হ'ল ই জাতি, বৰ্ণ নিৰ্বিশেষে সকলো লোকে একেলগে উদযাপন কৰিব পৰা এক উৎসৱ।<ref name="festival">{{cite web | url=http://www.festivalsofindia.in/bihu/ | title=Bihu Festival | publisher=Pan India Internet Private Limited (PIIPL) | work=www.festivalsofindia.in | accessdate=2013-04-13}}</ref> বিহু মূলতঃ এক কৃষি ভিত্তিক উৎসৱ। "কৃষি উৎসৱ ঘাইকৈ তিনিটা: খেতিৰ আৰম্ভণিৰ বেলিকা, খেতিৰ বাঢ়নী বতৰত আৰু খেতি চপোৱাৰ শেষত। "<ref>অসমৰ সংস্কৃতি: ড॰ লীলা গগৈ</ref> অসমত পালন কৰা বিহু তিনিটা হ'ল: [[ব'হাগ বিহু]] বা ৰঙালী বিহু, [[কাতি বিহু]] বা কঙালী বিহু, আৰু [[মাঘ বিহু]] বা ভোগালী বিহু।
== বিহু শব্দৰ উৎপত্তি ==
'বিহু' শব্দৰ উৎপত্তি সম্বন্ধে নানান মতবাদ আছে, কিন্তু কোনোটো মতেই সৰ্বসন্মত নহয়। কোনো পণ্ডিতৰ মতে [[সংস্কৃত ভাষা|সংস্কৃত]] 'বিষুবত' শব্দৰ পৰা বিহু শব্দৰ উদ্ভৱ হৈছে।<ref>[https://tholgiri.com/%e0%a6%ac%e0%a6%bf%e0%a6%b9%e0%a7%81%e0%a7%b0-%e0%a6%89%e0%a7%8e%e0%a6%aa%e0%a6%a4%e0%a7%8d%e0%a6%a4%e0%a6%bf-%e0%a6%86%e0%a7%b0%e0%a7%81-%e0%a6%ac%e0%a6%bf%e0%a6%b9%e0%a7%81%e0%a6%a8%e0%a7%83/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230331070705/https://tholgiri.com/%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A7%81%E0%A7%B0-%E0%A6%89%E0%A7%8E%E0%A6%AA%E0%A6%A4%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A6%BF-%E0%A6%86%E0%A7%B0%E0%A7%81-%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A7%81%E0%A6%A8%E0%A7%83/ |date=2023-03-31 }}বিহুৰ উৎপত্তি আৰু বিহু নৃত্য।</ref><ref name="festivalsofindia.in">{{cite web | url=http://www.festivalsofindia.in/bihu/ | title=Origin of the Word Bihu | publisher=Pan India Internet Private Limited (PIIPL | work=festivalsofindia.in | accessdate=2013-04-13}}</ref> বৈদিক 'বিষুবন' পদৰ অৰ্থৰ পৰিসৰে এবছৰ ব্যাপি অনুষ্ঠিত হোৱা 'সত্ৰ' বা 'যজ্ঞ'ৰ মাজৰ দিনটোক বুজায় অৰ্থাৎ [[দিন]] আৰু ৰাতিৰ সমান হোৱা দিনটোৱেই 'বিষুবত' ৰূপে পৰিচিত। সেই অৰ্থে বহাগ বিহুৰ দিনটো "বসন্ত বিষুবত", মাঘ বিহুৰ দিনটো "উত্তৰায়ণ" আৰু কাতি বিহুৰ দিনা "হেমন্ত বিষুবত" ধৰা হয়। <ref>[https://www.boloji.com/articlephotos/a8002.png Dr. Rajen Barua, ''Reinventing the Indian (Hindu) Calendar'']</ref> কিন্তু যি সময়ত জ্যোতিষ শাস্ত্ৰই হোজা গাঁৱলীয়া সমাজক স্পৰ্শ কৰা নাছিল, তেতিয়াও বিহু আছিল। কাৰণ, বিহু কৃষিভিত্তিক অনুষ্ঠান। আচলতে আদিম মানুহৰ সমূহীয়া আনন্দ প্ৰকাশৰ উৎসৱটোৱেই বিহু উৎসৱ। <ref>বিহু আৰু বিহুৰ ক্ৰমবিকাশ, বিহু এটি সমীক্ষা, লীলা গগৈ, পৃ: নং ৩৫, প্ৰকাশক: মাখন হাজৰিকা, বনলতা, চতুৰ্থ সংস্কৰণ, ২০১০</ref> ’বিষুৱন’ শব্দৰ পৰা ’বিহু’ শব্দৰ সৃষ্টি হোৱা হ’লে বিহুৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰূপ এটা নিশ্চয় থাকিলহেঁতেন, পৰিৱৰ্তে স্বকীয় বৈশিষ্ট্যৰে অসমতহে বিহু জীয়াই থাকিল। <ref>বিহু আৰু বিহুৰ ক্ৰমবিকাশ, বিহু এটি সমীক্ষা, লীলা গগৈ, পৃ: নং ৩৬, প্ৰকাশক: মাখন হাজৰিকা, বনলতা, চতুৰ্থ সংস্কৰণ, ২০১০</ref> আচলতে, বিহু আৰ্য-অনাৰ্য সকলো জনগোষ্ঠীৰ সমূহীয়া আনন্দ প্ৰকাশক এক উৎসৱ, যি সময়ৰ পৰিৱৰ্তনৰ ধাৰাত ’বিহু’ নাম লৈ অসমৰ জাতীয় উৎসৱ হিচাপে বৰ্তি আছে।
আন কিছু লোকৰ মতে, [[বড়ো জনগোষ্ঠী|বড়ো]]সকলৰ বৈচাগু, [[ডিমাছা জনগোষ্ঠী|ডিমাছা]]সকলৰ বুচু, কোচসকলৰ বিচুৱা, ত্ৰিপুৰিসকলৰ বিজু বা তিৱাসকলৰ পিচুৰ দৰে উজনি অসমৰ বিহুৰ গুৰি আছে উজনি অসমৰ বড়ো মূলীয় [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী|চুতীয়া]], [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]] আৰু সোণোৱালসকলৰ "বিচু"ত। "বিচু" শব্দৰ অৰ্থ হৈছে "আটাইতকৈ পবিত্ৰ দিন", ঠিক একেদৰে যেনেকৈ "চুতীয়া" মানে হৈছে "পবিত্ৰ পানীৰ কাষত থকা লোক।" পৰৱৰ্তীকালত [[অসমীয়া ভাষা]]ত "চ" উচ্চাৰণটো "হ" লৈ ৰূপান্তৰিত হয় একে ধৰণে যেনেকৈ চিলৈ হিলৈ হʼল, চাৰি শাড়ী হʼল বা চাপ সাপ হʼল। ড° পৱন চন্দ্ৰ শইকীয়াই ‘দেউৰী চুতীয়া’ত তথ্য সহকাৰে উল্লেখ কৰিছে যে,-'চুতীয়া ভাষাত বিহুক "বিচু" বুলি কোৱা হয়। "বি" মানে অতি, "চু" মানে আনন্দময় বুজায়। গতিকে, "বিচু" শব্দটি অপ্ৰভ্ৰংশ হৈ ‘বিহু’ শব্দৰ উৎপত্তি হৈছে। '<ref>পৱন চন্দ্ৰ শইকীয়া, ‘কাতি বিহুৰ ৰূপৰেখা’, দেউৰী চুতীয়া, পৃষ্ঠাঃ ১০৯</ref>
আনহাতে, গৱেষক ডিম্বেশ্বৰ গগৈয়ে মত প্ৰকাশ কৰিছে যে,- 'টাই ভাষাৰ ‘পয়হু’ শব্দই গো-পূজা বা গো-উৎসৱ বুজায়। "পয়" মানে উৎসৱ আৰু "হু" মানে গৰু। ... বহাগ বিহুৰ আগদিনা গৰুক গা-ধুৱাই গো-পূজা কৰা,...আৰু পবিত্ৰ গৰুৰ ছালৰ বাদ্যক আগস্থান দি গো-পূজাৰ দৰে সন্মান জনোৱা হয় বাবে এই উৎসৱক "পয়হু" বোলা হয়। সেই "পয়হু" শব্দৰ অপভ্ৰংশই "বিহু" হোৱা বুলি কৰা ধাৰণা অমুলক নহয়।<ref>ডিম্বেশ্বৰ গগৈ, ‘অসমৰ বিহু সংস্কৃতিৰ ৰূপৰেখা’, পৃষ্ঠাঃ ১৮-১৯</ref> অৱশ্যে আমি জানো যে ৰঙালী বিহু গৰুকেন্দ্ৰিক উৎসৱ নহয় আৰু কাতি বা মাঘ বিহুত গৰুকলৈ একো নিয়ম কৰা নহয়। গতিকে বিহুৰ ভাৱ আৰু অৰ্থৰ দিশেদি বিচাৰ কৰিলে চুতীয়া ‘বিচু’ শব্দৰেই অপভ্ৰংশ বুলি অনুমান কৰিব পাৰি।<ref>[https://www.sahapedia.org/%E0%A6%85%E0%A6%B8%E0%A6%AE%E0%A7%B0-%E0%A6%9C%E0%A6%BE%E0%A6%A4%E0%A7%80%E0%A7%9F-%E0%A6%89%E0%A7%8E%E0%A6%B8%E0%A7%B1-%E0%A6%B9%E0%A6%BF%E0%A6%9A%E0%A6%BE%E0%A6%AA%E0%A7%87-%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A7%81%E0%A6%83-%E0%A6%8F%E0%A6%95-%E0%A6%90%E0%A6%A4%E0%A6%BF%E0%A6%B8%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BF%E0%A6%95-%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A7%8D%E0%A6%B2%E0%A7%87%E0%A6%B7%E0%A6%A8#_ftn1 ৰিদিপ কুমাৰ, ''অসমৰ জাতীয় উৎসৱ হিচাপে বিহুঃ এক ঐতিসাহিক বিশ্লেষণ'']</ref>
বৈদিক প্ৰভাব পৰাৰ আগতে বিহু/বিচু ব’হাগ মাহৰ প্ৰথম বুধবাৰৰ পৰা আৰম্ভ হৈছিল। [[শদিয়া]] অঞ্চলৰ লোকসকলৰ লগতে দেউৰী সম্প্ৰদায়ৰ লোকসকলে আজিও বিহু আগৰ দিনৰ দৰে সেই দিনটোতে আৰম্ভ কৰে। কিছুমান পুৰণি বিহু হুঁচৰিৰ পৰা এই কথা ধৰিব পাৰি।
''{{Quote|text=“হাচতি ঐ চʼত বিচুতি ঐ চʼত<br />বুধে গৰু বিহু মঙ্গলে উৰুকাৰ,<br />বিহু গৈ আছিলি ক'ত?”}}''
==বিহুৰ ইতিহাস==
===উৎপত্তি===
<!-- [[File:বিহু নাচনীৰ চিত্ৰ.jpg|thumb|বিহু নাচনীৰ চিত্ৰ]] -->
অসমৰ সামাজিক গাঁথনিৰ দৰেই, বিহু উৎসৱত মংগোলীয় আৰু আৰ্য সংস্কৃতিৰ সংমিশ্ৰণ আছে। বিহুৰ বিৱৰ্তনৰ মাজেৰেই অসমীয়া সংস্কৃতিৰ উৎপত্তি আৰু গঠন প্ৰক্ৰিয়া সোমাই আছে। মানুহে কৃষিক মূল জীৱিকা কৰি ল'বলে শিকাৰ পৰাই, খেতি চপোৱাৰ সময়ত আনন্দ কৰিছিল, সিয়েই সমূহীয়া ৰূপ পাই এক ৰীতিলৈ পৰিৱৰ্তন হ'ল আৰু কালক্ৰমত বিহু উৎসৱত পৰিণত হ'লগৈ। অসমত কৃষিৰ প্ৰক্ৰিয়া পোনতে অষ্ট্ৰ-এচিয়াটিক আৰু তিব্বতীয়-বৰ্মীয় মংগোলীয়সকলে আৰম্ভ কৰিছিল, গতিকে বিহু পোনতে এই নৃতাত্ত্বিক গোষ্ঠী কেইটাৰে সৃষ্টি। উল্লেখযোগ্য যে অসমত বৰ্তমান কোনো অষ্ট্ৰ-এচিয়াটিক ভাষা গোষ্ঠী দেখা পোৱা নাযায় আৰু ডি.এন.এ. প্ৰমাণৰ অনুসৰি পুৰ্বৰসকল তিব্বতীয়-বৰ্মীয় সকলৰ মাজত বিলীন হৈ গʼল।<ref>{{Cite web |title=Austroasiatics absorbed by Tibeto-burman groups |url=https://www.degruyter.com/downloadpdf/j/anre.2016.79.issue-3/anre-2016-0019/anre-2016-0019.pdf |access-date=2019-03-24 |archivedate=2019-04-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190405000120/https://www.degruyter.com/downloadpdf/j/anre.2016.79.issue-3/anre-2016-0019/anre-2016-0019.pdf |deadurl=yes }}</ref> পিছলৈ বিহু আৰ্য্য সভ্যতাৰ প্ৰভাৱ পৰে। আগৰ দিনত বিহুৰ সময়ত ডেকা-গাভৰু মিলি চ'ত মাহৰ ৰাতি নাচি গাই আনন্দ কৰিছিল। এই কালছোৱাত ব্যক্তিগত উচাহ আৰু প্ৰেমৰ প্ৰকাশেই বিহুত প্ৰাধান্য পাইছিল যদিও ধৰ্ম আৰু কৃষিও সমান্তৰাল বাবে জড়িত আছিল।
বিহুৰ উৎপত্তি প্ৰাচীন কালৰ 'বিচু'ৰ পৰা হৈছিল বুলি জনা যায়। বৰ্তমানৰ বিহুৰ সৃষ্টি হৈছিল উজনি অসমত। হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে লিখিছে, ''"বিহু কামৰূপে নাই, সৌমাৰে(উজনি অসম) অধিক"''<ref>হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনৰ ৰচনাৱলী, p. 80</ref>। বড়োসকলৰ বৈচাগু, ডিমাছাসকলৰ বুচু, ত্ৰিপুৰিসকলৰ বিজু বা তিৱাসকলৰ পিচু দৰে উজনি অসমৰ বড়ো মূলীয় জনজাতি চুতীয়া, দেউৰী, মৰাণ, সোণোৱালসকলে বিহু/বিচু উৎযাপন কৰি আহিছে। পূৰ্বতে চুতীয়া ৰাজ্যৰ দিনত এই বিহু প্ৰধান উৎসৱ হিচাপে গঢ়ি উঠিছিল।
===পৌৰাণিক বিহুৰ ৰীতি-নীতি===
আগৰ দিনত চ’ত মাহত মানুহে ৰাতি বিহু উদযাপন কৰিছিল। এই বিহু গাঁৱৰ পথাৰত চাকি জ্বলাই বা দেউৰী পূজাৰী ঘৰৰ চোতালত নাচি উৎযাপন কৰা হৈছিল। চ’তৰ বিহুৰ অন্তৰত ব’হাগৰ প্ৰথম বুধবাৰৰ দিনা থানঘৰত পূজা আৰম্ভ কৰা হৈছিল। পুৱাৰ ভাগত গৰু গা ধুৱাই গৰু বিহু পালন কৰা হৈছিল যিটো নিয়ম আজিও একে আগৰ দৰে পালন কৰা হয়। এই প্ৰথা বড়োসকলৰ বৈচাগু উৎসৱতো কৰা হয়। [[কণী যুঁজ]], [[কুকুৰা যুঁজ]] আদিয়ে ৰং-ধেমালিৰ আয়োজন কৰে। এই দিনা আবেলি বিহু গাই গাই থানঘৰৰ চোতাললৈ বিহু লৈ যোৱা হৈছিল আৰু কেঁচাই-খাতি (কলিমতী) দেৱীকে ধৰি চাৰি শাল গোসানীক স্বৰ্গৰ পৰা পৃথিৱীলৈ বিহুৰ আশীৰ্বাদ দিবলৈ নমাই অনা হৈছিল। এইয়াই "বিহু নমাই অনা।" কিছু প্ৰচলিত বিহু নামত আজিও কলিমতী (কেঁচাই-খাতি)ৰ আগমনৰ কথা উল্লেখ কৰা হয়। তেনে এক বিহু নাম হৈছে, ''{{Quote|text="কলিমতী এ বাই ঘূৰি ব’হাগলৈ<br />আহিবি নে নাই?<br />আমি থাকিম আমি থাকিম<br />বাটলৈ চাই। "}}''
বৃহস্পতি বাৰৰ পৰা বলি দিয়া কাৰ্য আৰম্ভ কৰা হৈছিল। সেই দিনা অৰ্থাৎ মানুহ বিহুৰ দিনা দুপৰীয়া ‘দেওধনি’ আৰু ‘বাৰিকে’ গাঁৱৰ ডেকা-গাভৰুক থানঘৰৰ বিহুলৈ যাবলৈ নিৰ্দেশ দিছিল। দেওধনিসকলে আবেলি বলি-বিধান শেষ হোৱাৰ অন্তত সাজ-পাৰ পিন্ধি, মণিকুটত ৰখা ৰূপৰ ফুল মুৰত আৰু কাণত কেৰু পিন্ধিছিল। বলি কটা স্থানত বহি গাঁৱৰ কুশল-মংগল অথবা বিপদ-আপদৰ সন্দৰ্ভত বাতৰি কোৱা হৈছিল। বাতৰি শেষ কৰি দেউধনিয়ে নৃত্য কৰিছিল আৰু বিষয়ববীয়াসকলে সহযোগ কৰিছিল। ঢুলীয়াই ঢোলৰ চেৱত ঢোল বজাইছিল। থানঘৰৰ চোতালৰ পুৰুষ আৰু মহিলাৰ নাচৰ চেও বেলেগ বেলেগ আছিল। দেউধনি নৃত্য অন্ত পৰা পাছত গাঁৱৰ ডেকা-গাভৰু বিহুৱাসকলে গাঁৱৰ ঘৰে ঘৰে গৈ বিহু কৰিছিল। সেইটোকে হুঁচৰি বুলি কোৱা হয়। পিছৰ সপ্তাহৰ বুধবাৰৰ দিনা সকলোৱে পুনৰ বাৰ থানঘৰৰ পৰা বিহু উলিয়াই লৈ আহিছিল আৰু গাঁৱৰ এমুৰত থকা নদী অথবা পুখুৰীৰ পাৰত বিহু থৈ আহিছিল। সেই সময়ত প্ৰতিবছৰে বিহুত হুঁচৰি নাগাইছিল, কেৱল দেওধনিৰ নিৰ্দেশ পালেহে সেই বছৰত হুঁচৰি গোৱা হৈছিল। শেষৰ দিনা কল ঢকুৱাৰে নাও সাজি নাওখনত জবা আৰু তগৰ ফুলেৰে সজাই তোলা হৈছিল আৰু লগতে এটা সৰু কুকুৰা পোৱালি নাৱতে বান্ধি উটুৱাই দিয়া হৈছিল। তাৰ পাচত ঢোল-পেঁপা সামৰি বিহুৱা সমাজ গাঁৱলৈ ঘূৰি আহিছিল।
''{{quote|text="ল'হ ল'হৰি প্ৰাণৰ ভাই<br />ফুলত ভৰ দি নাও মেলি যায়<br />চহৰা লিপিৰি সোধে আঁঠু কাঢ়ি<br />ফুলত ভৰ দি নাও মেলি যায়<br />কি খায় বুলালি দাঁতে সৰিলৰে<br />ফুলত ভৰ দি নাও মেলি যায়<br />শদিয়াৰ ৰাজতে হোলেং হাতে পোৱা<br />ফুলত ভৰ দি নাও মেলি যায়...<br />ৰূপৰ নাও এখনি সোণৰ বঠাডালি<br />ফুলত ভৰ দি নাও মেলি যায়<br />ভাটিলৈ ভটিয়াই যায় সৰিলৰে<br />ফুলত ভৰ দি নাও মেলি যায়। "}}''
বিহুৰ উৎপত্তিৰ বিষয়ে এটি লোক কথা প্ৰচলিত আছে। সেই লোক কথাৰ অনুসৰি বৰদৈচিলা এই ভূমিৰ দেৱতাৰ জীয়ৰী আছিল আৰু কোনোবা সুদূৰ দেশলৈ বিয়া হৈ গৈছিল। প্ৰত্যেক বছৰে বসন্ত ঋতুত বৰদৈচিলা মাকৰ ঘৰলৈ আহে (ধুমুহা আহে)। সেই দিনটোতে বিহুৰ আৰম্ভণি হয় বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। বৰদৈচিলা ঘূৰি যোবা দিনা বিহুৰ সামৰণি পৰে। উল্লেখযোগ্য যে 'বৰদৈচিলা' শব্দটি প্ৰকৃততে বড়ো মূলীয় শব্দ 'বৰদৈচিখলা'ৰ পৰা অহা হয় যাৰ অৰ্থ হৈছে "বায়ু (বৰ)-পানীৰ (দৈ) ছোৱালী (চিখলা)" অৰ্থাৎ এবিধ ধুমুহা আৰু একে লোক কথা বড়োসকলৰ মাজতও প্ৰচলিত হৈ আছে। [[বড়ো জনগোষ্ঠী]]ৰ লোকসকলে বিহু/বৈচাগুৰ সময়ত "বৰদৈচিখলা" নামৰ এটি নৃত্য কৰা দেখা যায়। ইয়াৰ পৰা বিহু এটি বড়ো মূলীয় উৎসৱ বুলি অনুমান কৰা যায়।
===ইতিহাস===
অসমীয়া সমাজত এটি জনপ্ৰবাদ প্ৰচলিত আছে।
<blockquote>
''"ঢোল বাই কʼত? ৰতনপুৰত। ''<br>
''খোল বাই কʼত? ৰতনপুৰত। ''<br>
''পুৱাই কলকলাই বান্দৰী নচুৱাই ''<br>
''বাঁহবাৰী বাঁহবাৰী চুতীয়াৰ ঘৰত।" ''
</blockquote>
ৰতনপুৰ আছিল [[চুতীয়া]] ৰজা ৰত্নধ্বজপালে গঢ়া নগৰ।<ref>[https://shodhganga.inflibnet.ac.in/bitstream/10603/170951/4/chapter%20iii.pdf Ratanpur was the capital of Chutia king Ratnadhwajpal]</ref> এসময়ত সাংস্কৃতিক কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় লৈছিল আৰু ঢোল, খোল, ইত্যাদি বিভিন্ন বাদ্যযন্ত্ৰ বজোৱা হৈছিল। উল্লেখযোগ্য যে ৰতনপুৰৰ কাঠেৰে নিৰ্মিত (মনিপুৰ আৰু মায়ামৰা সকলৰ দৰে)<ref>{{Cite web |title=কাঠেৰে নিৰ্মিত পোঙ খোল |url=https://chandrakantha.com/articles/indian_music/pung.html |access-date=2020-04-23 |archivedate=2020-04-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200407130306/http://chandrakantha.com/articles/indian_music/pung.html |deadurl=yes }}</ref> খোল পৰৱৰ্তীকালত শংকৰদেৱে উত্তৰ ভাৰতৰ আন ৰাজ্যৰ দৰে মাটিৰে নিৰ্মাণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে আৰু নৃত্য, নাট, ইত্যাদিত ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ লয়। ইয়াৰপৰা বিহু বা বিহুৰ ঢোলে উজনি অসমৰ ৰাইজৰ মাজত অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল বুলি প্ৰতীয়মান হয়।
১৯৩৫ চনত [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ ঘিলামৰা অঞ্চলত উদ্ধাৰ হোৱা ভূমি দানৰ তামৰ ফলিৰ মতে, [[চুতীয়া ৰাজ্য|চুতীয়া]] ৰজা সত্যনাৰায়ণৰ পুত্ৰ উগ্ৰবীৰ্য লক্ষ্মীনাৰায়ণে ১৪০১ খ্ৰীষ্টাব্দত 'পবিত্ৰ বিহু'ৰ দিনা ব্ৰাহ্মণক ভূমি দান কৰিছিল।<ref>Neog, Maheswar, "Prachya Sasanavali", Introduction, p.189</ref><ref>Barua, Swarnalata, "Chutia Jatir Buranji",p.40-41, "ফলিখনত স্বধয়াপুৰীশ্বৰ নন্দিশ্বৰৰ পুত্ৰ সত্যনাৰায়ণ আৰু এই সত্যনাৰায়ণৰ পুত্ৰ লক্ষ্মীনাৰায়ণ ৰজাই ৰবিদেৱ নামৰ এজন ব্ৰাহ্মণক বখনা গ্ৰামত ১৩২৩ শক (১৪০১ খ্ৰীঃ)ৰ বিষুব সংক্ৰান্তিৰ দিনা (অৰ্থাৎ ১ বহাগৰ বিহুৰ দিনা) ২০০ পুটি(পুৰা) ভূমি দান কৰাৰ কথা খোদিত আছে।"</ref>
<blockquote>
''"এতস্মৈ শাসনপ্ৰাদা লক্ষ্মীনাৰায়ণো নৃপঃ''<br>
''উৎসৃজ্য বিষুবে (বিহুৱে) পুণ্য ৰবিদেৱ দ্বিজন্মনে...। "''
</blockquote>
অৰ্থাৎ তাম্ৰপত্ৰ কৰাই ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণে দ্বিজ ৰবিদেৱক পুণ্য বিহুৰ দিনা মাটি দান কৰিছিল। ইয়াৰ পৰা বুজা যায় বিহু উজনি অসমৰ উত্থান-পতন, জীৱন-মৰণৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছিল আৰু চুতীয়া ৰজা সকলৰ দিনতে ৰাজকীয় স্বীকৃতি লাভ কৰিছিল। উল্লেখযোগ্য যে ৰাজধানী শদিয়াতো ৰজা সকলৰ আদেশত ৰাজ পুৰোহিত [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] সকলে চাৰি শাল গোসাঁনীক স্মৰণ কৰি বিহু ৰাজ্য লৈ নমাই আনিছিল। এই বিষয়ে তেওঁ লোকে বিচু গীতত এনেকৈ গাই,
<blockquote>
''"কুণ্ডিলৰ আগৰিত ওখৈক শিমলু''<br>
''তাতে লয় কুৰুৱাই বাহ।''<br>
''শদিয়া ৰাজত ঐ চাৰিশাল গোঁসাঁনী''<br>
''তালে নমস্কাৰ কৰো।''<br>
''সোণৰে জখলা, ৰূপৰ হেতামাৰি''<br>
''আহে চাৰিশালি নামি সৰিলৰে।"''<br>
</blockquote>
[[File:Statue of King Lakshminarayan.jpg|thumb|চুতীয়া ৰজা লক্ষ্মীনাৰায়ণৰ প্ৰতিমূৰ্তি।]]
চুতীয়া ৰাজ্যৰ দৰে [[আহোম ৰাজ্য|আহোম]] ৰাজ্যতো ঢোল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। অন্য মংগোলীয় জনগোষ্ঠীৰ দৰে চীন, থাইলেণ্ড, ইত্যাদিৰ তাই সকলেও নিজৰ উৎসৱ বা ৰীতি-নীতি পালন কৰোঁতে ঢোল ব্যৱহাৰ কৰে। অৱশ্যে এই ঢোলৰ গঠন আৰু বজোৱা শৈলী অসমৰ থলুৱা ঢোলতকৈ পৃথক। তাই [[আহোম]] সমাজৰ লোক বিশ্বাসমতে ঢোল মাংগলিক বাদ্য। ঢোলৰ শব্দই প্ৰজনন শক্তি বৃদ্ধি কৰে, পৃথিৱীৰ মাটি কোমল আৰু উৰ্বৰা কৰে আৰু উন্মাদনা শক্তি বৃদ্ধি কৰে বুলি আহোম সমাজত জনবিশ্বাস আছে। বিয়া, ওমফা পূজা, চোমদেউ পূজা আদিত ঢোল-বাদন অপৰিহাৰ্য।
ওজা সকলে ৰচনা কৰা বিহু মালিতাৰ পৰা জানিব পৰা যায় যে আহোম ৰাজ সভাত অন্য বাদ্যৰ লগতে ঢোলো বজোৱা হৈছিল। ঢুলীয়া ওজাসকলে মালিতা গাঁৱতে এইদৰে গায়—
''{{Quote|text=“স্বৰ্গৰ পৰা নামি ছ্যুকাফা স্বৰ্গদেও<br />কৰিলা ৰাজত্ব যাৰ নাহি সম কেউ।<br />নানা বাদ্য বাজনা কৰা সভাত<br />ঢাক ঢোল কৰতাল বাদ্য অসংখ্যাত।” }}''
অৱশ্যে এই বাদ্য কোন জনগোষ্ঠীৰ লোকে বজাইছিল বা এই মালিতা কেতিয়া ৰচনা কৰা হৈছিল, সেই কথা জনা নাযায়। আহোম ৰাজ সভা বা আহোম সমাজত ১৭ শতিকাৰ পৰাহে তাই ভাষাৰ সলনি অসমীয়া ভাষা প্ৰচলিত হৈছিল, গতিকে এই ৰচনা সমূহ সেই যুগৰ বুলিয়ে ধৰিব পৰা যায়।
সেই একেই মালিতাত সোধন ঢুলীয়া নামৰ এজন ওজাই আহোম ৰাজসভাত ঢোল বজাইছিল বুলি উল্লেখ আছে।
ওজাৰ মালিতাত শুনা যায়—
''{{Quote|text=“কলি যুগে ইন্দ্ৰবংশী ৰজা নামি যায়,<br />সোধন ওজাই ঢোল বাই আনিলে নমাই।<br />আদিতে আছিল মাত্ৰ ঢোলৰ বাজনা,<br />সোধন ওজাই বাদ্য কৰিলে ৰচনা।” }}''
বুৰঞ্জীৰ পৰা জনা যায় যে চুকাফা ৰজাই পৰ্বতৰ পৰা নামি আহোঁতে বাটত পোৱা অসংখ্য স্থানীয় চুতীয়া, মৰাণ, বৰাহী, কছাৰী, ইত্যাদি লোকক নিজৰ লগত লয় আনিছিল। <ref>"Along the way, a number of people were captured. They were either Chutias, Morans or Borahis...given names according to the tasks they performed.", Saikia, Yasmin,''Fragmented Memories'', p.115</ref> গতিকে এই ওজাজন তাই লোক আছিল নে বাটত লগ পোৱা থলুৱা মৰাণ, বৰাহী, চুতীয়া বা কছাৰী লোক আছিল, সেই কথা জনা নাযায়। তদুপৰি ইতিহাসৰ পৰা জনা যায় যে ব্ৰাহ্মণ পূজাৰী সকলে ১৭ শতিকাত হে আহোম ৰজা সকলক হিন্দু ৰীতি-নীতিৰ মাজলৈ আনি "ইন্দ্ৰবংশী" বুলি ঘোষণা কৰিছিল। গতিকে এই মালিতা সেই যুগতে ৰচনা কৰা হৈছিল বুলি অনুমান কৰিব পাৰি।
দেওধাই অসম বুৰঞ্জী আৰু সুকুমাৰ মহন্তৰ ঘৰত পোৱা বুৰঞ্জী অনুসৰি ১৫২৪ খ্ৰীষ্টাব্দৰ ৭ ব’হাগৰ দিনা চুতীয়া সেনাপতি গজৰাজ বৰুৱাই আহোম সেনাপতি ফ্ৰাচেংমুঙ বৰগোহাঁইক চুতীয়া ৰজাই আশ্ৰয় লৈ থকা ঠাইডোখৰ দেখুৱাই দিছিল। ১৫২৪ চনত সেই দিনা আছিল 'ওজা বিচু'। ইয়াৰ পাছত কিছু অন্য চুতীয়ালোকৰ পৰামৰ্শত ফ্ৰাচেংমুঙে আত্মসমৰ্পণ কৰা চুতীয়া সৈনিকক পৰ্বত বগাই ঘিলাগছত উঠি ঢোল বজাবলৈ আদেশ দিয়ে। ইয়াৰ ফলত পাহাৰত আশ্ৰয় লৈ থকা চুতীয়া ৰজা আৰু সৈন্যসকলে যুদ্ধত জয় লাভ হʼল বুলি ভাবি বিহু নাচিবলৈ ধৰে আৰু শেষত গাপ লৈ থকা আহোমৰ হাতত পৰাজিত হয়। পাছৰ পৰ্যায়ত [[শদিয়া|শদিয়াৰ]] কিছু লোক [[ঢকুৱাখনা|ঢকুৱাখনালৈ]] আহি এই বিহু হাৰ্হি দেৱালয়ত পাতিবলৈ ধৰে আৰু শেষত মহঘুলী চাপৰিলৈ বিয়পি [[ফাট বিহু|ফাট বিহুৰ]] ৰূপ লয়। আহোম ৰজা [[ৰুদ্ৰসিংহ]]ই এই বিহুকে ৰংঘৰৰ বাকৰিলৈ আনে বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।{{cn}}
[[File:Faat Bihu dance at Harhi dewaloi.jpg|thumb|হাৰ্হি দেৱালয়ত প্ৰতিবছৰে আয়োজিত কৰি অহা পৌৰাণিক ফাট বিহু]]
উজনি অসমৰ বিহুৰ প্ৰভাৱ এসময়ত মান দেশৰ লৈকে আছিল বুলি ধৰিব পৰা যায়। এই কথা এটি বিহু গীতত উল্লেখ কৰা হয়। ''{{Quote|text=“লাহে লাহে ঐ<br />বিহু কোনে ঢালে আহে। <br />পূৱে পশ্চিমে উত্তৰে দক্ষিণে<br />বিহু কোনে ঢালে আহে। <br />মান দেশত মানতৰা এযুৰি<br />আছিলে নৰিয়াত পৰি,<br />যেতিয়া শুনিলে বিহুৰে বতৰা<br />আহিলে লাখুটি ধৰি।”}}''
অৰ্থাৎ বিহু উৎসৱ ইমানে আকৰ্ষণীয় আছিল যে বিহুৰ কথা শুনিলে মান দেশৰ ([[ম্যানমাৰ]]) বেমাৰত (নৰিয়াত) পৰি থকা মান (বাৰ্মিজ) বুঢ়া-বুঢ়ীসকলো লাখুটি লৈ বিহু চাবলৈ আহিবলৈ মন কৰিছিল। সেইবাবে বুঢ়া-বুঢ়ীসকলে গম নোপোৱাকৈ লাহে লাহে বিহু নাচিবলৈ কোৱা হৈছিল।
[[চিত্ৰ:Bihu dance performer.jpg|thumb|250px |পশ্চিম বংগৰ কলকাতাত অনুষ্ঠিত ভাৰত সাংস্কৃতিক উৎসৱ ২০২৩ত অসমৰ দুলীয়াজানৰ এগৰাকী বিহু নৃত্য পৰিবেশক।]]
১৬ শতিকাৰ শেষ ভাগত [[শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ|শংকৰদেৱে]] প্ৰচাৰ কৰা একশৰণ নামধৰ্মৰ সৰ্বব্যাপী প্ৰভাৱ অসমৰ জনসাধাৰণৰ মাজত পৰাৰ লগে লগে, বিহুলৈকো আমূল পৰিৱৰ্তন আহিছিল। আনহাতে বিহুৰ নৃত্যগীতৰ প্ৰভাৱো গুৰুজনা কৃত বৈষ্ণৱ সংস্কৃতিত নপৰাকৈ নাথাকিল। এই সময়তে বিহুৱে এক পূৰ্ণাংগ সামাজিক উৎসৱৰ ৰূপ পায় আৰু [[উজনি অসম|উজনি অসমৰ]] বড়োমূলীয়সকলৰ মাজৰ পৰা অসমৰ বাকী জনগোষ্ঠীৰ মাজত প্ৰচলিত হয়। এই যুগৰ পৰা বিহুনামসমূহত পূৰ্বৰ "গোসাঁনী"ৰ স্থানত 'কৃষ্ণ/ৰাম'ৰ নাম লোৱা আৰম্ভ হ’ল। এই বিষয়ে শঙ্কৰদেৱৰ 'কীৰ্ত্তন উৰেষা বৰ্ণন' আৰু ৰামচৰণ ঠাকুৰে লিখা 'গুৰু চৰিত'ত এনেদৰে লিখা হৈছে। {{Quote|text=উৰেষা বৰ্ণনাত লিখিছে-<br />''"বিষুদিনা বিধিমতে পঞ্চতীৰ্থ কৰি<br /> শুদ্ধ মনে দেখয়ে শুভদ্ৰা ৰাম হৰি <br />সিয়োজনে সমন্ত যজ্ঞৰ ফল পাইৰ<br /> পাতক নিস্তাৰি বিষ্ণুৰ ভুৱনক যাইব। ""}}{{Quote|text=গুৰু চৰিতত লিখিছে-<br />''"এহিবুলি তিনিজনে কৰন্ত কাতৰ<br />শুনি সৰ্বজয় বুলি মাতিলা শঙ্কৰ<br />চৈত্ৰ বিষু সংক্ৰমণে আসিয়া মিলিব<br />সেহিদিনা ৰুক্মিণীৰ মন্দিৰ উঠিব। "''}}
[[চিত্ৰ:Bihubihu.jpg|thumb|right|300px|<center>বিহু নাচ<center>]]
পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ত আহোম স্বৰ্গদেউ [[ৰুদ্ৰ সিংহ|ৰুদ্ৰ সিংহই]] চহা ৰাইজৰ বিহুলৈ পোনপতীয়া ৰজাঘৰীয়া পৃষ্ঠপোষকতা আগবঢ়ায়, তেখেতেই গছ তলৰ বিহুক [[ৰংঘৰ|ৰংঘৰৰ]] বাকৰিলৈ আনে, আৰু অংশগ্ৰহণকাৰী বিহুৱাসকলক পুৰস্কাৰ দিয়াৰো ব্যৱস্থা কৰে। অৱশ্যে বহু লেখক, গৱেষকে আকৌ আহোম স্বৰ্গদেউসকলে বিহুৰ পৃষ্ঠপোষকতা কৰা নাছিল বুলিও মন্তব্য কৰে। এই সন্দৰ্ভত পদ্মেশ্বৰ গগৈৰ ভাষ্য এনেকুৱা: <blockquote>কোনো বুৰঞ্জীত আহোম ৰজাই ৰংঘৰৰ বাকৰিত বিহু চোৱা কথাৰ উল্লেখ নাই। সাতসৰী অসম বুৰঞ্জীৰ মতে, ৰংঘৰৰ ওপৰ মহলাত কোন ক’ত বহিব তাক নিৰ্দিষ্ট কৰা থাকে। সেইমতে ৰজা বহাৰ যিখন ঠাই, তাত যদি এজন মানুহ চকীটো বহে, তেওঁ ৰংঘৰৰ বাকৰিখন তাৰপৰা দেখা নেপায়। দ্বিতীয়তে, যদি ৰজাই তাত বিহু চাইছিল- এজন ৰজাই চাওক বা ধাৰাবাহিক কেইবাজনো ৰজাই চাওক- তেতিয়াহ’লে বিহুক কেন্দ্ৰ কৰি এটা বিষয়বাব সৃষ্টি হ’লহেতেন। কিন্তু তেনে কোনো শ্ৰেণী আমি নেপাওঁ। 'আহোম ৰজাসকলে বিহুক কেন্দ্ৰ কৰি বিষয়বাব বা ধাৰক–বাহক হিচাপে এটা শ্ৰেণীৰ সৃষ্টি নকৰিলেও তেওঁলোকৰ বিহু প্ৰীতি সৰ্বজন বিদিত।</blockquote>
এইজন স্বৰ্গদেৱেই [[হুঁচৰি]] দলৰ আগত মুৰ দোৱাই আশীৰ্বাদ লোৱাৰো পৰম্পৰা আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ আগলৈকে বিহুৱা হুঁচৰি দলে থানৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শেষত থানতে সামৰণি মাৰিছিল। কিন্তু স্বৰ্গদেৱৰ ইচ্ছামতে প্ৰথমতে ৰজা ঘৰলৈ আৰু ক্ৰমে ডা-ডাঙৰীয়াৰ ঘৰলৈ গৈ হুঁচৰি গাই আশীৰ্বাদ দিয়া প্ৰথা প্ৰচলন হয়। এই সকলোবোৰ পৰিঘটনাই বিহুৰ আচাৰ নীতিলৈ আমূল পৰিৱৰ্তন আনে যদিও, বিহুৰ যি আদিম আবেদন তাৰ ওপৰত বিশেষ প্ৰভাৱ নপৰিল।{{cn}}
১৮২৬ চনত [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] মতে, [[অসম]] ব্ৰিটিছৰ অধীনলৈ যোৱাৰ লগে লগে, অসমৰ সামাজিক, অৰ্থনৈতিক, সাংস্কৃতিক সকলো দিশতে যুগান্তকাৰী পৰিৱৰ্তনৰ সূচনা হয়। পশ্চিমীয়া শিক্ষা আৰু ভিক্টোৰিয়ান-ইংৰাজ সভ্যতাৰ প্ৰভাৱে অসমৰ ৰাইজক নিজৰ থলুৱা কৃষ্টিৰ প্ৰতি উদাসীন কৰি তোলে। সেই সময়ৰ ভালেসংখ্যক উচ্চশিক্ষিত সমাজ সংস্কাৰকলোকে বিহুক "ইতৰ প্ৰাণীৰ নাচ গান" বুলি আখ্যা দি অসমৰ জনজীৱনত বিহুৰ গুৰুত্বক অৱমাননা কৰিবৰো চেষ্টা চলায়। সেই সময়তে, [[লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা]], [[ৰজনীকান্ত বৰদলৈ]] প্ৰমুখ্যে অসমীয়া ভাষা সাহিত্যৰ চৰ্চা কৰা ব্যক্তিসকলে বিহুৰ সপক্ষে মাত মাতি বিহু বিলুপ্তিৰ গৰাহৰ পৰা ৰক্ষা কৰিলে। তথাপিও বিহুৰ ওপৰত ক্ষতিকৰ প্ৰভাৱ নপৰাকৈ নাথাকিল। গৰিষ্ঠ সংখ্যক শিক্ষিত অসমীয়াই বিহুত হেঁপাহ পলুৱাই আনন্দ কৰাৰ পৰিৱৰ্তে এক সামাজিকভাৱে পালন কৰিব লগা ৰীতি বুলিহে মানিবলৈ ধৰিলে। এনে সময়তে মঞ্চ বিহু সূচনা হ'ল।{{cn}}
ইতিমধ্যে অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত পশ্চিমীয়া আৰ্হিৰ মঞ্চ তৈয়াৰ হৈছিল, তাত আন আন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান ৰাইজৰ আগত প্ৰদৰ্শন কৰাৰ ধাৰাও প্ৰচলিত হৈছিল। সেইসময়তে [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] বেতিয়নীত ১৯২৯ চনত পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে মঞ্চত বিহু প্ৰদৰ্শন কৰা হয়।<ref>[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/Scholar-throws-light-on-Bihus-origin/articleshow/8172141.cms?referral=PM First stage Bihu organised in Betioni, Golaghat]</ref> ১৯৪১ চনত [[মহেশ্বৰ নেওগ]] আদি ব্যক্তিৰ প্ৰচেষ্টাত শিৱসাগৰত মঞ্চত বিহু প্ৰদৰ্শন কৰে। ১৯৫১ চনত [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]] পৃষ্ঠপোষকতাত [[গুৱাহাটী]]ত বিহু সন্মিলনৰ আয়োজন কৰা হয়। তাৰপাছতে মঞ্চ বিহুৱে সমগ্ৰ [[File:বিহু নাচনী.JPG|thumb|বিহু নাচনী]]অসম জুৰি জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰে। মঞ্চ বিহুত বিহু -প্ৰদৰ্শনতকৈয়ো বিভিন্ন প্ৰতিযোগিতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া যায়, আৰু এই বিহু মূলতঃ দৰ্শকক আমোদ দিবলৈ কৰা হয়। গতিকে এই বিহু বহু নীতি নিৰ্দেশনা আৰু ব্যাকৰণৰ মাজত থাকি কৰা হয়। ইয়াৰ ফলত বিহু নৃত্য গীতে এক প্ৰদৰ্শনমূলক কলাৰ ৰূপ লয়। মঞ্চ বিহুৰ জনপ্ৰিয়তাৰ কোবত প্ৰকৃত স্বতঃস্ফূৰ্ত গছ তলৰ বিহু বিলুপ্তপ্ৰায় হৈ পৰে।
বৰ্তমান মঞ্চ বিহু আৰু হুঁচৰি গাই ঘৰে ঘৰে আশীৰ্বাদ দিয়া, এই দুই ধৰণৰ বিহুৱেই অসমৰ সকলো প্ৰান্ততে উদযাপন কৰা দেখা যায়। বৰ্তমান বিহু সন্দৰ্ভত আন এক উল্লেখযোগ্য পৰিৱৰ্তন অহা দেখা গৈছে। দৃশ্য-শ্ৰব্য মাধ্যমৰ মাজেদি প্ৰদৰ্শিত বিহু-সুৰীয়া গীত মাত নতুন প্ৰজন্মৰ মাজত জনপ্ৰিয় হোৱা দেখা গৈছে। অৱশ্যে, এই বিলাক প্ৰকৃত বিহু নাচ বা বিহু নাম নহয়, ই এক প্ৰকাৰ বিহু আৰু আধুনিক গীতৰ সংমিশ্ৰণহে বুলিব পাৰি। এই গীত বিলাকত বিহুৰ থলুৱা সুৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি নতুনকৈ সুৰাৰোপণ কৰা হয় আৰু আধুনিক বাদ্যযন্ত্ৰও ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
বিহু গীতৰ উদাহৰণ:
<blockquote>
''অতিকৈ চেনেহৰ মুগাৰে মহুৰা, তাতোকৈ চেনেহৰ মাকো'' <br>
''তাতোকৈ চেনেহৰ ব’হাগৰ বিহুটি নাপাতি কেনৈকৈ থাকোঁ। ''
</blockquote>
<blockquote>
১, আজি বিহু বিহু কালি বিহু বিহু
চিৰে গৰখীয়াই তৰা; <br>
সীতাই কুমাৰে বাদতি মাৰিলে
চ'তৰ বাৰে খৰৰপৰা।
</blockquote>
<blockquote>
২,আজি বিহু বিহু কালি বিহু বিহু
আমাৰ বিহু কাপোৰ নাই; <br>
সমনীয়া সুধিলে কামে কি এবুলি
সৰুতে একাজি আই।
</blockquote>
<ref>[[লীলা গগৈ]], বিহুগীত আৰু বনঘোষা।
</ref>
এই সমূহক যোজনা বুলি কোৱা হয়। বিহুনাচ আৰম্ভ কৰাৰ আগতে যোজনা গোৱা হয়। যোজনা বিলাকে অনেক ক্ষেত্ৰত সামাজিক আৰু সাংস্কৃতিক তথ্য প্ৰতীয়মান কৰে।
<blockquote>১১, “আজি বিহু বিহু কালি বিহু বিহু <br />
নাহৰ ফুল ফুলিবৰ বতৰ <br />
ফুলপানী ছিগাতে ঢোলৰ মাত শুনিলো <br />
উজুটিত ভাঙি যাওঁ যঁতৰ।” </blockquote><ref>[https://essayinassamese.blogspot.com/2023/03/bihu-essay.html অসমৰ জাতীয় উৎসৱ - বিহুৰ বিষয়ে ৰচনা | Assamese Essay On Bihu]</ref>
==ব'হাগ বিহু বা ৰঙালী বিহু==
[[File:Bihu dance হুঁচৰি.jpg|thumb|right|ব'হাগ বিহুত সৰু ল'ৰা-ছোৱালীয়ে হুঁচৰি গোৱা পৰম্পৰা]]
{{মূল|ব'হাগ বিহু}}
বসন্তৰ আগমনত উদযাপন কৰা ব'হাগ বিহু বা ৰঙালী বিহু, অসমৰ মূল বিহু উৎসৱ। বসন্তৰ আগমনীত যেতিয়া প্ৰকৃতি নতুন ৰূপৰে জিলিকি উঠে, তেতিয়া চহা ৰাইজে জীৱন উপভোগ কৰিবলৈ আগবাঢ়ি আহে। ৰঙালী বিহু যৌৱনৰ উৎসৱ। ডেকা গাভৰুৱে ৰাতি বিহু পাতে, বিহুৰ মাজতে নিজৰ জীৱন সংগী বিচাৰি উলিয়ায়। [[কৃষি]] সংস্কৃতিৰ আৰম্ভণিৰে পৰা এনেধৰণৰ উৎসৱ চলি আহিছে। যৌৱনৰ লগত খেতি মাটিৰ উৰ্বৰতাৰ সম্বন্ধ আছে বুলি মানুহে বিশ্বাস কৰে। সেয়ে খেতি আৰম্ভ কৰাৰ আগে আগে পালন কৰা ৰঙালী বিহুৰ কৃষিৰ লগত ওতপ্ৰোত সম্বন্ধ আছে। ব'হাগ বা ৰঙালী বিহু, একেৰাহে সাতদিন ধৰি উদযাপন কৰা হয়। চ’তৰ সংক্ৰান্তিৰ দিনাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বহাগৰ ৬ তাৰিখলৈ সাত দিন ধৰি থাকে। প্ৰত্যেক দিনাৰ বিহুৰে সুকীয়া নাম আছে। ইয়াক সাত বিহু বুলি জনা যায়। চ'তৰ দোমাহীৰ দিনা গৰু বিহুৰে আৰম্ভ হৈ ক্ৰমে, মানুহ বিহু, হাত বিহু, চেনেহী বিহু, মাইকী বিহু, ৰঙালী বিহু আৰু শেষৰ দিনা চেৰা বিহুৰে ব'হাগ বিহু সামৰা হয়। ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰে তাৰে এটা দিন 'গোসাঁই বিহু বুলিও পালন কৰা যায়।
==কাতি বিহু বা কঙালী বিহু==
{{মূল|কাতি বিহু}}
আহিন আৰু কাতিৰ সংক্ৰান্তিৰ দিনা [[কাতি বিহু]]। এইসময়ত মানুহৰ আহু ধান শেষ হয়, শালি ধানো চপাবৰ নহয়। সেইবাবে তেতিয়া মানুহৰ খোৱাত টান পৰে। গতিকে এই বিহুক [[কঙালী বিহু]] বোলে। এই বিহুক ঘৰে ঘৰে তুলসীৰ পুলি ৰুই গধূলি তাৰ গুৰিত চাকি জ্বলাই নাম গায়, ঘৰৰ চোতালৰ চাৰিওফালে আৰু খেতিপথাৰত চাকি জ্বলায়।
==মাঘ বিহু বা ভোগালী বিহু==
{{মূল|মাঘ বিহু}}
খেতি চপোৱাৰ ঠিক পিছতে পুহ আৰু মাঘ মাহৰ দোমাহীত মাঘ বিহু বা ভোগালী বিহু পালন কৰা হয়। এই উৎসৱ লগে ভাগে খাই আনন্দ কৰাৰ উৎসৱ। পুহ-মাঘৰ সংক্ৰান্তিৰ দিনা ভোগালী বিহু বা মাঘ বিহু এই বিহু তিনিদিন পালন কৰা হয়। পুহত শালি ধান, মাহ, তিল, মগু, আদি শস্য চপাই মানুহে ভঁৰাল ভৰায়। এই সময়ত ধনী-দুখীয়া সকলোৰে ঘৰত দুমুঠি ধান-চাউল খাবলৈ থাকে। সেই বাবে এই বিহুত খোৱা বোৱাৰ ওপৰত বেছি গুৰুত্ব দিয়া হয়। এই বিহুত সান্দহ, চিৰা, নানা তৰহৰ পিঠা-পনা, লাডু, [[আখৈ]], আদি মানুহৰ ঘৰে ঘৰে উপচি পৰে। মাঘ বিহুৰ মূল আকৰ্ষণ হ'ল [[মেজি]] জ্বলোৱা।
গাঁৱৰ ডেকা সকলে নৰা-কাটি পুহতে মেজি প্ৰস্তুত কৰে। উৰুকাৰ দিনা তেওঁলোকে লগ লাগি ভোজ ভাত খাই গীত গাই উজাগৰে থাকে। ৰাতি পুওৱাৰ লগে লগে গা-পা ধুই মেজিত জুই লগাই দিয়ে। জুই জ্বলি উঠিলে মন্ত্ৰ মাতি মাহ, মগু, পিঠা, চাউল, ঘিঁউ আদি দি অগ্নিক সেৱা কৰে। মেজি পোৰাৰ শেষত তাৰ ছাঁইৰে সকলোৱে ফোঁট লয়। অৱশ্যে নৰাৰ সুবিধা নথকা ঠাইত কাঠ-বাঁহ আদিৰেই মেজি বনায়। এই বিহুৰ মেজি পোৰা অগ্নি পূজাৰেই নামান্তৰ বুলিব পাৰি।
জাতীয় উৎসৱ বিহুৱে অসমীয়া সমাজৰ ঐক্য আৰু মিলা-প্ৰীতিৰ ভাৱ অটুট ৰাখিছে বুলি কোৱা হয়। বিহুৰ সকলো কামেই হয় সমূহীয়াভাৱে, যি মানুহৰ মাজত ঐক্যভাৱ বৃদ্ধি কৰে।
<!--
অসমীয়া জাতিৰ গঠন প্ৰক্ৰিয়াটো বুৰঞ্জীয়ে ঢুকি নোপোৱা দিনৰে পৰা ঘাত-প্ৰতিঘাত, নিশ্চয়তা-অনিশ্চয়তা, শঙ্কা-সংশয় আদি বাৰেকুৰি উঠা-নমাৰ মাজেৰে বৰ্তি আহি বৰ্তমানৰ ৰূপ পাইছে। বৃহত্তৰ অসমীয়া জাতি গঠন সম্পৰ্কে বিভিন্নজনে বিভিন্ন ঠাইত বহু মন্তব্য প্ৰকাশ কৰিছে আৰু তেনেবোৰ মন্তব্যৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি নিঃসন্দেহে অসমীয়া জাতিটো অষ্ট্ৰিয়, মংগোলীয় আৰু আৰ্যৰ বিভিন্ন গোষ্ঠী আৰু ফৈদৰ সংমিশ্ৰণৰ ফলত জাতিষ্কাৰ হোৱা এটা জাতি হিচাপে পৰিগণিত। আহোম স্বৰ্গদেউসকলৰ পুৰুষাৰ্থ আৰু শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱৰ অমৃত বাণীৰ প্ৰভাৱত বিভিন্ন গোষ্ঠী ফৈদৰ মাজত যি এক ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক সমন্বয়ৰ ধাৰা প্ৰবাহিত হৈছিল আৰু ক্ষেত্ৰ বিস্তাৰিত হৈছিল, তাৰ ফলত অসমীয়া জাতিটোৰ গঠন প্ৰক্ৰিয়াই পোখা মেলিছিল। সেই বুলিয়েই আহোম স্বৰ্গদেউ আৰু শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱকেই অসমীয়া জাতিটোৰ স্ৰষ্টা বুলিব নোৱাৰি, তেওঁলোকৰ দিনত জাতিটোৱে পোখাহে মেলিছিল, প্ৰকৃততে জাতি গঠন প্ৰক্ৰিয়াৰ বীজ বহু বছৰ আগতেই অৰ্থাৎ কৃষি সভ্যতাৰ সৃষ্টিৰ যুগতেই ৰোপিত হৈছিল। অসমীয়া জাতি গঠনৰ ক্ষেত্ৰত আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ক্ষেত্ৰ হ’ল সংস্কৃতি। অসমৰ বুকুৱেদি যুগে যুগে নতুনৰ আগমন হৈছে, নতুন পুৰণি হৈছে আৰু সংস্কৃতিয়ে সমন্বয়ৰ পোহাৰ মেলিছে। বিভিন্ন মানৱগোষ্ঠীৰ বিভিন্ন ফৈদৰ লোকৰ সংমিশ্ৰণ আৰু সমন্বয়ৰ ফলত বৃহত্তৰ অসমীয়া জাতি গঢ়ি উঠিছে।
বিহুৰ অতীত বা ইতিহাস বুলিলে বহুতে ত্ৰয়োদশ শতিকালৈ আঙুলিয়াই দিয়ে আৰু স্বৰ্গদেউ সকলোকে বিহুৰ জন্মদাতা হিচাপে ক’ব খোজে। নি:সন্দেহে স্বৰ্গদেউ সকলৰ অৱদান স্বীকাৰ কৰিব লাগিব যে তেওঁলোকৰ দিনতেই বিহুৰ চৰিত্ৰ আৰু নান্দনিক দিশ পৰিবৰ্ধিত হয়। বিহুৰ ক্ষেত্ৰত এইটো দ্বিতীয় পৰিবৰ্ধন প্ৰক্ৰিয়া। প্ৰথমটো আছিল আৰ্য্য সকলে এই ভূমিখণ্ডত প্ৰতিপত্তি চলোৱাৰ সময়ত।
বিহুক অসমীয়া লোক সংস্কৃতিৰ আদি বুলি ক’ব পাৰি। অতীতৰ কৃষি সভ্যতা বা কৃষি ভিত্তিক সভ্যতাই হ’ল বিহুৰ মূল ভেটি আৰু সেই ভেটিৰ ওপৰত থিয় হৈ থাকিহে বিহুৱে অসমীয়াৰ জাতীয় জীৱনৰ অন্যতম এক প্ৰধান কাৰক হিচাপে জাতীয় উৎসৱৰ ৰূপত চিহ্নিত হ’ব পাৰিছে।
বিহুৰ অতীত সম্বন্ধে বড়ো সকলৰ বৈছাগু আৰু বিহৌ, ৰাভাসকলৰ বায়খু, দেউৰীসকলৰ বিসু, টাংছা সকলৰ বিহউচি, ডিমাছাসকলৰ বুসু নামৰ কৃষি উৎসৱবোৰৰ কথাহে আমি কব পাৰো। এই বায়খু, বিহৌ, বুসু, বিসু বা বিহুউচি প্ৰত্যেকটোৱেই “বিহু” শব্দটিৰ উৎস হ’ব পাৰে। এই আটাইবোৰই আৰু বহুতবোৰ এনে মংগোলীয় জাতিৰ মানুহৰ বসতি এই অসমতে আছে। যেনে- লালুং, মৰাণ, মিৰি, মিচিমি, চুটীয়া, বৰাহী আদি। মাথোঁ বিভিন্ন সময়ত এই ঠাইত প্ৰবেশ কৰি ভিন্ন ক্ষেত্ৰত বসবাস কৰাৰ ফলত সিহঁতৰ ভাষা কালক্ৰমত সলনি হৈ থাকিল আৰু এইদৰে তেওঁলোকে পালন কৰা কৃষি উৎসৱটিৰ নামটিয়েও পৰিবৰ্তিত ৰূপ লৈ থাকি ভিন ভিন নামেৰে বৰ্ত্তমান পৰিচিত হৈছে আৰু সেই আটাইবোৰ নামৰ মাজৰ পৰাই আৰু এটা নাম “বিহু”ৰ উৎপত্তি হৈছে। বৰ্তমান এই নামেৰেই সমগ্ৰ অসমতে পালিত হৈ আহিছে।
বিহুৰ সময়ত যিখিনি নীতি-নিয়ম পালন কৰা হয় সেইবোৰতো বিভিন্ন গোষ্ঠীৰ প্ৰধানত মংগোলীয় পৰম্পৰাকেই পালন কৰি আহিছোঁ। গৰু বিহু, মানুহ বিহু, হুচৰি, শ্ৰদ্বা-ভক্তি জনোৱা, কুশল মংগল কামনা কৰা, বিহুৱান যঁচা, কণী যুঁজঁ, ম’হ যুঁজঁ, কড়ি খেলা, ভেলাঘৰ জ্বলোৱা, পথাৰত চাকি জ্বলোৱা, কঙালী বিহু আদি সকলোবোৰ আচাৰ আমি পৰম্পৰাগত ভাবেই পালন কৰি আহিছোঁ। “লাও খা বেঙেনা খা বছৰে বছৰে বাঢ়ি যা”, এইটো বড়ো নিয়ম, হুচৰি গোৱাটো মৰাণৰ নিয়ম, ব্ৰাহ্মণৰ নিয়ম, কাতিবিহুটো টাইসকলৰ নিয়ম বুলি কোনোদিনেই পালন কৰা নাই। বিহুৰ নামত যিবোৰ আচাৰ অনুষ্ঠান আদি পালন কৰা হয় সেই সকলোবোৰৰে মূল উৎস পৰম্পৰাগত ভাৱে চলি অহা কিছুমান নিয়ম তাত কোনো জাতিগত বা গোষ্ঠীগত ভেদভাৱ বা সংৰ্কীণতা নাই।
কথা হ’ল বিহুৱে অসমীয়া জাতি গঠন প্ৰক্ৰিয়াটোক কেনে ৰকমে গুৰুত্ব প্ৰদান কৰিব পাৰে। আহোম সকলৰ ৰাজত্বৰ সময়ত তেওঁলোকৰ প্ৰভাৱ নামনিৰ তুলনাত উজনি অসমতহে বেছি আছিল। এই কৃষি উৎসৱটিয়ে আহোম সকলৰ ৰাজ পৃষ্ঠপোষকতা লাভ কৰি এক পৰিবৰ্দ্ধিত ৰূপ লৈ অসমীয়াৰ জাতীয় উৎসৱ হিচাপে পৰিগণিত হ’বলৈ ধৰিছিল। কিন্তু নামনি অসমত সেই সময়ত ই তেনে এক পৰিবৰ্দ্ধিত ৰূপ লোৱা নাছিল। সেই কাৰণে আজিও নামনি অসমৰ তুলনাত উজনিৰ বিহুৰ প্ৰকৃতিগত দিশত কিছুমান পৃথক আছে। কিন্তু সামুহিক অৰ্থত সমগ্ৰ অসমতে বিহুৰ চৰিত্ৰ একেটাই।
বিহু নাচৰ সময়ত অপৰিহাৰ্য্য বাদ্য হিচাপে ব্যৱহাৰ হোৱা ট’কা, গগনা আদি বাদ্যবোৰ বড়োসকলৰ আৰু অন্য সমফৈদীয় গোষ্ঠীৰ অৱদান। বড়োৰ থৰকাই হ’ল ট’কা, গংগনা হ’ল গগনা। তদুপৰি পেম্পাৰ পৰা হোৱা পেঁপা মিছিং সকলৰ অৱদান, এইবোৰৰ লগতে বিহান বা বিহুৱানখনিয়ে আহোমসকলৰ দিনত কৱচ কাপোৰেই মৰ্য্যদা লাভ কৰিছিল। এই বিহুৱান যঁচা প্ৰথাটোও বড়োসকলৰ পৰা অহা বুলিয়েই জনা যায়।
মুঠতে অসমীয়া জাতি গঠনৰ ক্ষেত্ৰত বিহুৱে এক অগ্ৰণী ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। এটা বৃহত্তৰ জাতি গঠনৰ ক্ষেত্ৰত সাংস্কৃতিক সু-সম্পৰ্ক সবাৰো ওপৰত। আৰু এই সম্পৰ্কৰ বাহিৰে আন একোৱেই জাতিটোৰ গঠনৰ ক্ষেত্ৰত বৰ্ত্তমানৰ সন্ধিক্ষণত ফলপ্ৰসূ হ’ব নোৱাৰে। বিহু পৰম্পৰা অসমীয়াৰ অন্তৰত বস্তু, অসমীয়াৰ হাড়ে হিমুজুৱে সোমাই আছে এই যৰ্থাথতা আৰু সকলো ভেদাভেদ পৰিহাৰ কৰি আনি এই যৰ্থাথতাৰ মৰ্ম উপলদ্ধি কৰিলেহে অসমীয়া এটা জাতি হিচাপে জীয়াই থাকিব। -->
==পৰম্পৰা==
বিহু অনুসৰি অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বিভিন্ন পৰম্পৰা প্ৰচলিত হৈ আহিছে:
<gallery class="center" widths="200" perrow="10">
File:হুঁচৰি বিহু Husori bihu.jpg|<br />বিহু উপলক্ষে ঘৰে ঘৰে হুঁচৰি গাবলৈ যোৱা বিহুৰ দল।
File:Magha Bihu megi 1.jpg|<br />মাঘ বিহুৰ [[মেজি]] জ্বলোৱা পৰম্পৰা।
File:গৰু বিহুত বনোৱা চাত.jpg|<br />গৰু বিহুত বনোৱা চাত
File:Tradition of Bohag Bihu.jpg|<br />ব'হাগ বিহুত নাহৰৰ পাতত মন্ত্ৰ লিখাৰ পৰম্পৰা
File:Bhogali Bihu Delicacies.jpg|<br />বিহুৰ বাবে প্ৰস্তুত কৰা পিঠা-জলপান
File:বিহুৰ এশ এবিধ শাক.jpg|<br />বিহুৰ দিনত এশ এবিধ শাক খোৱাৰ পৰম্পৰা
File:Woman performing kati bihu rituals.jpg|<br />কাতি বিহুত শস্যৰ পথাৰত চাকি জ্বলোৱা পৰম্পৰা
File:Kaati Bihu.jpg|<br />কাতি বিহুত তুলসীৰ তলত চাকি জ্বলোৱা পৰম্পৰা
File:Mukuli bihu dance performance at Guwahati Assam.JPG|<br />ব'হাগ বিহুৰ সময়ত অনুষ্ঠিত মুকলি বিহু
File:Group Fishing at the occasion of Magh Bihu.jpg|<br />মাঘ বিহুত সমজুৱাকৈ মাছধৰা পৰম্পৰা
File:Bathing cattle in Rongali Bihu.jpg|thumb|ব'হাগ বিহুৰ গৰু বিহুৰ দিনা নৈত গৰুক গা ধুৱাই দিয়াৰ নিয়ম
File:Koni-juj.jpg|<br />বিহুৰ দিনত খেলা পৰম্পৰাগত খেল কণী যুঁজ
File:Meji burning in Kamrup, Assam.jpg<br />মাঘৰ বিহুত জ্বলোৱা মেজি
</gallery>
==লগতে চাওক==
* [[বিহুগীত]]
* [[বিহু নৃত্য]]
* [[বিহুৰ বাদ্যযন্ত্ৰ]]
* [[বিহুৰ খাদ্য]]
* [[বিহুৰ সাজ-পোচাক আৰু অলংকাৰ]]
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
{{commons|Category:Bihu|বিহু}}
{{Wikiquote}}
* [[oldwikisource:বিহু গীত]] (ৱিকি উত্সত বিহুগীতসমূহৰ লিপি সন্নিবিষ্ট কৰা আছে। )
* {{YouTube|id=IbupI6r5SxQ|title=মুকলি বিহু নৃত্য প্ৰতিযোগিতাৰ এটা দৃশ্য}}
* {{YouTube|id=AqWF2MxvUow|title=দেউৰী বিহু নৃত্য প্ৰদৰ্শন}}
* {{YouTube|id=1G1ebEXnOb8|title= মিচিং বিহু নৃত্য প্ৰদৰ্শন}}
* অসমীয়া সংস্কৃতিৰ কণিকা- সম্পাদনা-ড॰ নাৰায়ণ দাস, ড॰ পৰমানন্দ ৰাজবংশী- পৃষ্ঠা- ২৪০,২৪১,২৪২
* [http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=apr1407\edit2 Rongali Bihu-the spring festival of Assam]{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} An article by Sawpon Dowerah
* [http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=apr1407\edit3 Rongali Bihu through the ages]{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} An article by Debendra Prasad Das
* [http://www.indigenousherald.com/features/25-bihu-the-lifeline-of-assamese-culture.html\edit4 Bihu: The lifeline of Assamese culture] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160307192221/http://www.indigenousherald.com/features/25-bihu-the-lifeline-of-assamese-culture.html/edit4 |date=2016-03-07 }} An article by Journalist Md. Sabir Nishat
{{অসমৰ উৎসৱ আৰু মেলাসমূহ}}
{{অসম}}
[[শ্ৰেণী:বিহু|*]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ]]
[[শ্ৰেণী:হিন্দুধৰ্মৰ উৎসৱসমূহ]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ৰাজ্যিক প্ৰতীক]]
hq3b0nwiaulqhpixczrz55gfk5ppib6
জুবিন গাৰ্গ
0
2318
600627
600326
2026-04-15T16:58:48Z
দিব্য দত্ত
9244
600627
wikitext
text/x-wiki
{{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}}
{{Infobox musical artist
| bgcolour = lightgray
| name = জুবিন গাৰ্গ
| image = File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg
| caption = ২০২৫ চনত জুবিন গাৰ্গ
| image_size = 300px
| birth_date = {{Birth date|1972|11|18}}
| background = solo_singer
| birth_name = জুবিন বৰঠাকুৰ
| alias = {{hlist|গ’ল্ডী<ref>{{cite web|last=Goswami|first=Darshana|title=The wonder boy called Goldie|website=Thumbprint NE|date=2025-09-22|url=https://thumbprintmag.in/single_post.php?id=the-wonder-boy-called-goldie|access-date=2025-09-22}}{{Dead link|date=December 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>|অসমৰ হাৰ্টথ্ৰব|লুইতকণ্ঠ|হামিং সম্ৰাট|জুবিনদা|হিয়াৰ আমঠু<ref>{{cite news |last1=Baruah |first1=Sukrita |date=19 September 2025 |title=Zubeen da, voice of a generation, who listened to his own conscience|url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-da-voice-of-a-generation-who-listened-to-his-own-conscience-10259892/ |work=The Indian Express |access-date=20 September 2025}}</ref>|সোণটি}}
| birth_place = [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰা]], [[মেঘালয়]], [[ভাৰত]] {{flagicon|IND}}
| death_date = {{Death date and age|2025|09|19|1972|11|18}}
| death_place=[[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেল]], [[বুকিত মেৰাহ]], [[ছিংগাপুৰৰ কেন্দ্ৰীয় এলেকা]] {{flagicon|Singapore}}<ref>{{cite web|title=Singer Zubeen Garg died in Singapore while swimming, not during scuba diving: report|website=The Hindu|date=2 Oct 2025|url=https://www.thehindu.com/news/national/singer-zubeen-garg-died-in-singapore-while-swimming-not-during-scuba-diving-report/article70117336.ece/|access-date=5 Oct 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg is No More – Pratidin Time |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/zubeen-garg-is-no-more-10479313 | access-date=19 September 2025 |work=Pratidin Time |date=19 September 2025 |language=en}}</ref>
| death_cause =
| genre = {{hlist|[[অসমীয়া লোকগীত]]|[[ৰক সংগীত]]|[[বিহুগীত|বিহু]]|[[চলচ্চিত্ৰ]] [[সংগীত]]|[[অসমীয়া গীতি সাহিত্য]]|[[ভাৰতীয় লোক-সংগীত]]}}
| occupation = {{hlist|কণ্ঠশিল্পী|নেপথ্য গায়ক|সংগীত পৰিচালক|সুৰকাৰ|গীতিকাৰ|সংগীত ব্যৱস্থাপক|চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা|পৰিচালক|প্ৰযোজক|বাদ্যযন্ত্ৰী|কবি|সমাজকৰ্মী|অভিনেতা}}
| instrument = {{hlist|কীব’ৰ্ড|গীটাৰ|তবলা|মেণ্ড’লিন|দগৰ|পাৰকিউছন|আদি}}
| nationality = {{flagicon|IND}} ভাৰতীয়
| Ethnicity = [[অসমীয়া]]
| label = {{hlist|এন.কে. প্ৰডাকশ্যন|ছ’নী মিউজিক|মেগনাছাউণ্ড ৰেকৰ্ড্ছ|ইউনিভাৰ্ছেল মিউজিক গ্ৰুপ|টাইম্ছ মিউজিক|টি-ছিৰীজ|জী মিউজিক কোম্পানী|ইৰʼছ নাও|সাৰেগামা|এছ.ভি.এফ.|সুৰিন্দৰ ফিল্ম্ছ|ইস্কে মুভীজ|ইক’ মিউজিক|ধ্বনি ৰেকৰ্ড্ছ|জুবিন গাৰ্গ মিউজিক|আপোন ৰেকৰ্ড্ছ|এ.চি. মাল্টিমিডিয়া|জলীউড নাও মিউজিক}}
| years_active = ১৯৯২ - ২০২৫
| spouse = গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ
| website =
|Birth_name=জুবিন বৰঠাকুৰ|Work=[[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]}}
'''জুবিন গাৰ্গ''' ({{Lang-en|[[:en:Zubeen Garg|Zubeen Garg]]}}; [[১৮ নৱেম্বৰ]], ১৯৭২ – [[১৯ ছেপ্টেম্বৰ]], [[২০২৫]]) [[অসম]], [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী [[সংগীত]] পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, [[অভিনেতা]], চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, [[চলচ্চিত্ৰ]] পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ, বাদ্যযন্ত্ৰী, [[কবি]] আৰু সমাজকৰ্মী।<ref>{{cite news|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/movies/news/Zubeen-Garg-on-a-different-track/articleshow/7791874.cms|title=Zubeen Garg on a different track|last=Ganguly|first=Ruman|date=26 March 2011|work=[[Indiatimes]]|access-date=2 July 2012|archive-date=8 March 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130308021824/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-03-26/news-interviews/29191918_1_zubeen-garg-bengali-films-bengali-version|url-status=live}}</ref> [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[বাংলা ভাষা|বাংলা]], [[বড়ো ভাষা|বড়ো]], [[কোচ ৰাজবংশী ভাষা|কোচ-ৰাজবংশী]] ([[কামতাপুৰী ভাষা|কামতাপুৰী]]/[[গোৱালপাৰীয়া উপভাষা|গোৱালপাৰীয়া]]), [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ বাগানীয়া]], [[হাজং ভাষা|হাজং]], [[মিচিং ভাষা|মিচিং]], [[কাৰ্বি ভাষা|কাৰ্বি]], [[গাৰো ভাষা|গাৰো]], [[ৰাভা ভাষা|ৰাভা]], [[পাতিৰাভা]], [[ডিমাচা ভাষা|ডিমাচা]], [[আহোম ভাষা|টাই-আহোম]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী]], [[নেপালী ভাষা|নেপালী]], [[ভোজপুৰী ভাষা|ভোজপুৰী]], [[বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী ভাষা|বিষ্ণুপ্ৰিয়া মণিপুৰী]], [[ককবৰক ভাষা|ককবৰক]], [[ওড়িয়া ভাষা|ওড়িয়া]], [[তামিল ভাষা|তামিল]], [[তেলুগু ভাষা|তেলুগু]], [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]], [[আদি ভাষা|আদি]], [[গালো ভাষা|গালো]], [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], [[নিচি ভাষা|নিচি]], [[মালয়ালম ভাষা|মালয়ালম]], [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]], [[সংস্কৃত]], [[সিন্ধী]], [[উৰ্দু]] ইত্যাদি বিভিন্ন [[ভাষা|ভাষাত]] তেওঁ কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>{{Cite news|title=Zubeen's arrived|url=https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|access-date=10 January 2021|work=The Pioneer|language=en|date=26 May 2013|archive-date=4 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|url-status=live|archivedate=4 April 2023|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230404000432/https://www.dailypioneer.com/2013/sunday-edition/zubeens-arrived.html|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite news |title=Singer Zubeen Garg hospitalised after head injury |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |work=The Indian Express |date=20 July 2022 |access-date=12 February 2023 |archive-date=27 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230327154132/https://indianexpress.com/article/entertainment/music/singer-zubeen-garg-hospitalised-in-assam-after-head-injury-8041184/ |url-status=live }}</ref>
১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''[[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]]'' মুক্তি পোৱাৰ<ref name="futuresounds1">{{cite web | url=http://www.futuresounds.in/store/anamika/ | title=About Zubeen's debut album Anamika at futuresounds.com | publisher=futuresounds.com | accessdate= 4 September 2015}}</ref> লগে লগে পেছাদাৰী সংগীত জগতখনৰ সৈতে জুবিন জড়িত হৈ পৰে।
[[বাংলা]] চলচ্চিত্ৰ ''শুধু তুমি''ৰ কাৰণে জুবিনে ২০০৫ চনত শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালকৰ বঁটা লাভ কৰিছিল। [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী ভাষাৰ]] ''য়া আলি'' গীতটোৰ বাবে জুবিনে ২০০৬ চনত ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)'' আৰু ''ষ্টাৰডাষ্ট এৱাৰ্ড''ত ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে তেওঁ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল)]] লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=Assam shines with five honours at 71st National Film Awards |url=https://assamtribune.com/assam/assam-shines-with-five-honours-at-71st-national-film-awards-1587082 |website=The Assam Tribune |date=2 August 2025 |access-date=6 January 2025 |language=en}}</ref> আধুনিক অসমীয়া সংগীতত নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰাৰ বাবে ২০১৪ চনত জুবিন গাৰ্গলৈ [[ৰেনেছাঁ অসম বঁটা]] আগবঢ়োৱা হয়।<ref name="amarasom">{{cite web | title=জুবিন গাৰ্গলৈ ৰেনেছাঁ অসম বঁটা | publisher=[[আমাৰ অসম]] | date=১৩ মাৰ্চ ২০১৫ | accessdate=১৪ মাৰ্চ২০১৫}}</ref> ২০২৪ চনৰ ২৭ মে’ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ে সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ২০২৫ চনত [[বেলতলা]] বহাগী উৎসৱ সমিতিয়ে তেওঁক জীৱনজোৰা সাধনাৰ [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]] বঁটা প্ৰদান কৰে।
জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। তেওঁ বহুকেইবিধ বাদ্যযন্ত্ৰ বজাব জানিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত আনন্দলহৰী, [[ঢোল]], [[দোতোৰা]], ড্ৰাম, [[গীটাৰ]], হাৰমনিকা, [[হাৰমনিয়াম]], মেণ্ড’লিন, কীব’ৰ্ড, [[তবলা]] আৰু একাধিক পাৰকিউছন বাদ্য অন্তৰ্ভুক্ত। অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীসকলৰ ভিতৰত তেওঁ অন্যতম।<ref>{{Cite web|date=16 April 2017|title=Barred from singing in Hindi, Assam singer leaves Bihu stage|url=https://indianexpress.com/article/cities/guwahati/zubeen-garg-noonmati-bihu-sanmilan-stopped-from-singing-hindi-song-assam-top-singer-quits-bihu-stage-with-an-abuse-4614435/|url-access=limited|access-date=19 December 2020|website=The Indian Express|language=en}}</ref>
প্ৰায় ৩৩ বছৰজোৰা তেওঁৰ কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক [[গীত]] বাণীবদ্ধ কৰিছে।<ref>{{cite news|title=Thousands of fans bid adieu to Zubeen at Guwahati stadium|url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/singer-zubeen-gargs-body-arrives-at-guwahati-airport-thousands-gather-to-get-last-glimpse/article70076293.ece|access-date=23 September 2025|work=[[The Hindu]]|date=21 September 2025|language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news|last1=Deb|first1=Abhijit|title=From 'Anamika' to 'Ya Ali': Zubeen Garg, a man of many emotions, bids farewell|url=https://www.thestatesman.com/entertainment/from-anamika-to-ya-ali-zubeen-garg-a-man-of-many-emotions-bids-farewell-1503488612.html|access-date=23 September 2025|work=[[The Statesman (India)|The Statesman]]|date=19 September 2025|language=en}}</ref>
২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰত [[ছিংগাপুৰ|ছিংগাপুৰত]] জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়।
==বংশ আৰু পৰিয়াল==
১৯৭২ চনৰ ১৮ নৱেম্বৰত [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[তুৰা, মেঘালয়|তুৰাত]] জুবিন গাৰ্গৰ জন্ম হয়।<ref name="Birthday">{{cite news |last1=Borkotoky |first1=Tonmoy |title=Zubeen Garg turns 48; fans shower him with birthday wishes |url=https://www.newslivetv.com/assam/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |access-date=20 November 2019 |work=News Live TV |date=18 November 2019 |archive-date=11 October 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201011231758/https://newslivetv.com/zubeen-garg-turns-48-fans-shower-him-with-birthday-wishes/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=Rockstar with a humane heart – Zubeen Garg turns 48 today – Sentinelassam |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |access-date=18 November 2020 |work=The Sentinel |date=18 November 2020 |language=en |archive-date=18 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201118051439/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/rockstar-with-a-humane-heart-zubeen-garg-turns-48-today-512140 |url-status=live }}</ref> জুবিনৰ পিতৃৰ নাম হৈছে মোহিনীমোহন বৰঠাকুৰ (ছদ্মনাম: কপিল ঠাকুৰ) আৰু মাতৃ স্বৰ্গীয় ইলি বৰঠাকুৰ (বিয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ইলি অধ্যাপক)।<ref name="Apr2022">{{cite news |last1=Parashar |first1=Utpal |date=29 July 2019 |title='These Brahmins should be killed,' says Assam singer Zubeen Garg; cases filed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |work=Hindustan Times |access-date=12 April 2022 |archive-date=15 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220115111218/https://www.hindustantimes.com/india-news/these-brahmins-should-be-killed-says-assam-singer-zubeen-garg-cases-filed/story-QgaKOmiMcqiCEhzOc8K29O.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |last1=Sharma |first1=Dristi |title=How Singer Zubeen Garg Got His Name |url=https://www.ndtv.com/entertainment/how-singer-zubeen-garg-got-his-name-9307155 |access-date=20 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat |url=https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-access=subscription |access-date=25 September 2025 |work=[[The Indian Express]] |date=22 April 2013 |language=en |archive-date=27 December 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241227233959/https://indianexpress.com/article/entertainment/entertainment-others/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Zubeen Garg Biography, Zubeen Garg Profile - entertainment.oneindia.in |url=http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |website=[[Oneindia]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |access-date=25 September 2025 |archive-date=12 August 2013 |language=en |archivedate=12 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130812032230/http://entertainment.oneindia.in/celebs/zubeen-garg/biography.html |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |title=Why Jibon Borthakur Chose to Become Zubeen Garg |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |access-date=25 September 2025 |work=[[Pratidin Time]] |date=20 September 2025 |language=en |archive-date=5 October 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20251005162156/https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/why-zubeen-borthakur-chose-to-become-zubeen-garg-10481588 |url-status=live }}</ref> ইলি অধ্যাপকৰ ঘৰ যোৰহাটৰ পুলিবৰৰ ভাতেমৰা গাঁৱত আছিল। কপিল ঠাকুৰ ২৪ বছৰ বয়সত বিবাহপাশত আবদ্ধ হৈছিল আৰু বিয়াৰ পাছত কপিল ঠাকুৰৰ লগত থাকিবলৈ ইলি অধ্যাপক তুৰালৈ গৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=২ |language=as}}</ref> তুৰাৰ অসামৰিক চিকিৎসালয়তে তেওঁলোকৰ প্ৰথম সন্তান জুবিনৰ জন্ম হৈছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)">{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৩ |language=as}}</ref> জুবিনৰ প্ৰকৃত নাম জুবিন বৰঠাকুৰ। প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ জুবিন মেহতাৰ নামত জুবিনৰ নাম ৰখা হৈছিল আৰু পাছত ''গাৰ্গ'' গোত্ৰ নামটো জুবিন গাৰ্গে প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাৰ সময়ত নিজেই সংযোজন কৰি ল'লে। সংগীত জগততো তেওঁ জুবিন গাৰ্গৰূপে পৰিচিত হৈছিল। জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰতিপালনত সহায় কৰিবলৈ তেওঁৰ মাহীয়েক কুনি গৈ তুৰাত কিছুদিন আছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (৩)"/>
জুবিনৰ পিতৃ-পৰিয়াল মূলতে [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ জিলাৰ]] [[জাঁজী|জাঁজীৰ]] অন্তৰ্গত তামোলীছিগা গাঁৱৰ। পৰৱৰ্তী সময়ত শিক্ষা আৰু চাকৰিৰ সন্ধানত তেওঁলোকৰ পৰিয়ালটো যোৰহাট পাইছিলহি। যোৰহাটত তেওঁলোক ভাৰাঘৰত আছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=১ |language=as}}</ref> প্ৰথমতে কপিল ঠাকুৰে চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত কেৰাণীৰ চাকৰিত কৰিছিল আৰু পুৱা-গধূলি কেইটামান টিউচন কৰিছিল। কপিল ঠাকুৰে কলা শাখাত স্নাতক উত্তীৰ্ণ হৈছিল যদিও অৰ্থাভাৱত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰিব নোৱাৰিলে। কিন্তু তেওঁ কোনোপধ্যেই ভাই-ভনী আৰু নিজৰ শিক্ষা যতি পৰিবলৈ দিয়া নাছিল।<ref name="পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন (২)"/> চাকৰিৰ সন্ধান কৰি থাকোঁতেই তেওঁ তুৰাত বৰ্তমানতকৈ ভাল চাকৰি এটা পালে। আৰু তাতে ৪০ টকাত এটা ৰুম ভাৰালৈ লৈ থাকিবলৈ ল'লে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অধিক পঢ়া-শুনা কৰি অসম লোকসেৱা আয়োগৰ পৰীক্ষাত অৱতীৰ্ণ হয় আৰু সেইসূত্ৰে শ্ৰম বিভাগত নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মাটিৰ হাকিম হিচাপে (বৰ্তমানৰ চাৰ্কোল অফিচাৰ) কৰিমগঞ্জলৈ বদলি হয়।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫ |language=as}}</ref> আৰু চাকৰি-জীৱনৰ প্ৰথমছোৱাত সঘনাই ইঠাই-সিঠাইলৈ বদলি হ’বলগীয়া হৈছিল। সেয়ে কণমানি জুবিনৰ ল’ৰালি বিভিন্ন ঠাইৰ ভিন্ন অভিজ্ঞতাৰে ভৰ-পূৰ আছিল। জুবিনৰ পিতৃয়ে ''কপিল ঠাকুৰ''ৰ ছদ্মনামত কবিতা, গল্প, প্ৰবন্ধ আৰু উপন্যাস লিখিছে। জুবিনৰ মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰ এগৰাকী দক্ষ নৃত্যশিল্পী, অভিনেত্ৰী আৰু সু-গায়িকা আছিল। তথাপি তেওঁ নিজৰ প্ৰতিভাক পেছা হিচাপে লোৱা নাছিল। ইয়াৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ কণমানি জুবিনক ঘৰতেই সকলো কলা শিকোৱাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল। জুবিনে মাতৃকেই নিজৰ জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি বিবেচনা কৰিছিল। ২০০০ চনৰ ২ ছেপ্টেম্বৰত ইলি বৰঠাকুৰৰ মৃত্যু হয়।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৬৭ |language=as}}</ref> জুবিনৰ ভগ্নী দুগৰাকী: [[জংকী বৰঠাকুৰ]] আৰু পামী বৰঠাকুৰ। জংকী এগৰাকী গায়িকা আৰু অভিনেত্ৰী আছিল। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে ২০০২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] ওচৰত ঘটা এটা শোকাৱহ মটৰ দুৰ্ঘটনাত জংকীৰ মৃত্যু হয়।<ref name="india.com">{{cite web | url=https://www.india.com/entertainment/how-zubeen-gargs-sister-jongki-barthakurs-untimely-death-shaped-his-musical-journey-8086747/ | title=How Zubeen Garg’s sister Jongki Barthakur’s untimely death shaped his musical journey | publisher=India.com | date=7 September, 2025 | accessdate=7 October 2025 | author=Mehzabeen, Mallika}}</ref> ইয়াৰ পাছতে জুবিনে জংকীৰ স্মৃতিত ''শিশু'' নামৰ এটা এলবাম মুক্তি দিয়ে। আনগৰাকী ভগ্নী ড॰ পামী বৰঠাকুৰ এগৰাকী অধ্যাপক। ড॰ বৰঠাকুৰে ''সাংগীতিক ভূগোল''ত গৱেষণা কৰি ডক্টৰেট অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ বৰ্তমান অসমস্থিত ৰয়েল গ্ল’বেল বিশ্ববিদ্যালয়ত অধ্যাপিকা হিচাপে কৰ্মৰত।<ref name=" RGU">{{cite web | url=https://www.rgu.ac/faculty-palme-borthakur | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=Royal Global University | accessdate=23 September 2025}}</ref><ref name="USTM">{{cite web | url=https://ustm.ac.in/32359-2/ | title=Dr. Palme Borthakur | publisher=USTM | accessdate=23 September 2025}}</ref> ২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গ গৰিমা শইকীয়াৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।<ref>{{cite web|last=Desk|first=TOI Entertainment|title=Who is Garima Saikia Garg? Meet wife of late singer Zubeen Garg and acclaimed costume designer|website=The Times of India|date=2025-09-19|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/who-is-garima-saikia-garg-meet-wife-of-late-singer-zubeen-garg-and-acclaimed-costume-designer/articleshow/123999749.cms|access-date=2025-09-22}}</ref>
== শিক্ষা ==
পিতৃৰ চাকৰিসূত্ৰে জুবিন গাৰ্গৰ শিশুকাল একাধিক ঠাইত বিস্তৃত হৈ আছিল। তুৰাত জন্ম হোৱা শিশু জুবিনে শৈশৱৰ দুবছৰ তেজপুৰত কটায়। ইয়াৰ পাছত পৰিয়ালটো যোৰহাটলৈ অহাত তেওঁক চিনামৰাৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ স্কুল 'কাৰ্মেল'ত নামভৰ্তি কৰাই দিয়া হ’ল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৪ |language=as}}</ref>
===কৰিমগঞ্জত===
ইয়াৰ পাছত পিতৃৰ চাকৰি পুনৰ বদলি হোৱাত তেওঁলোক কৰিমগঞ্জলৈ যাবলগীয়া হয়। পিতৃ কপিল ঠাকুৰে এইবাৰ হাকিম হিচাপে কৰিমগঞ্জত যোগদান কৰিলে। কৰিমগঞ্জত তেওঁলোক আঠ বছৰ থাকে। পিতৃৰ দৃষ্টিত শিশু অৱস্থাত জুবিন ''দুষ্ট আৰু খট্খটীয়া'' হিচাপে পৰিচিত আছিল। কৰিমগঞ্জৰ বঙালী সমাজৰ মাজত থাকি তেওঁলোকে বঙালী জীৱনৰ লগত মিলি যাবলৈ চেষ্টা কৰিলে। ঘৰৰ আৰু বাহিৰত লগ পোৱা অসমীয়া মানুহৰ বাহিৰে বাকী সকলোতে তেওঁলোকে কৰিমগঞ্জৰ [[ছিলঠীয়া ভাষা|ছিলঠীয়া বঙালী]] ভাষাতেই কথা পাতিছিল। জুবিনেও সৰুৰেপৰা বাংলা ভাষা আয়ত্ত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৬ |language=as}}</ref> পিতৃৰ এই সম্পৰ্কত ভাষ্য এনেধৰণৰ—<blockquote>কৰিমগঞ্জৰ বাংলাটো আচলতে ছিলঠীয়া বাংলা। অসমৰ কামৰূপীয়া ভাষাৰ দৰে। জুবিনো সৰুৰেপৰা বাংলাভাষী হৈ উঠিল। বঙালী সমাজৰ লগত উঠা-বহা, ফুৰা-চকা কৰি তেওঁ ৰবীন্দ্ৰনাথ, নজৰুল আদিৰ লগত এসময়ত ভালদৰে পৰিচিত হৈ পৰিছিল।</blockquote>
কৰিমগঞ্জত থকা প্ৰথমটো বছৰতেই জুবিনক তাৰ একমাত্ৰ ইংৰাজী মাধ্যমৰ বিদ্যালয় "প্ৰান্তিক কিণ্ডাৰগাৰ্টেন"ত নাম লিখাই দিয়া হ’ল। ইয়াৰ পাছত তেওঁক কৰিমগঞ্জৰ হাইস্কুলত নামভৰ্তি কৰোৱা হয়। শৈশৱৰ সময়ছোৱাত জুবিন গাৰ্গৰ [[অমিতাভ বচ্চন|অমিতাভ বচ্চনৰ]] ছবিবোৰ প্ৰিয় আছিল। আৰু অমিতাভ বচ্চনৰ অনুকৰণৰ তেওঁ থ্ৰি-পীচ ছ্যুট পিন্ধিছিল। গানৰ প্ৰতি তেওঁৰ ধাউতি দিনক-দিনে বাঢ়ি অহা দেখি জুবিনক কৰিমগঞ্জৰ বিশিষ্ট তবলাবাদক ৰবীন বেনাৰ্জীৰ অধীনত [[তবলা]] শিকিবলৈ দিয়া হ’ল। পিতৃয়ে কৰিমগঞ্জৰ যাত্ৰা-দল ''শিল্পী-তীৰ্থ''ৰ সৈতে জড়িত হৈ এটা বছৰতে তিনিখন যাত্ৰা কৰিছিল; য’ত জুবিন গাৰ্গে তেওঁক সংগ দিছিল। আনহাতে বিদ্যালয়ত বছৰেকীয়া উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে তবলা বাদন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৭ |language=as}}</ref>
বানপীড়িত কৰিমগঞ্জত বান-সাহায্যৰ কাম আৰু নিৰ্বাচনৰ কামত ব্যস্ত হ’বলগীয়া হোৱা হেতুকে কপিল ঠাকুৰ পৰিয়ালৰ প্ৰতি কেতিয়াবা প্ৰয়োজনীয় ধ্যান দিব পৰা নাছিল। তেনেস্থলত পত্নী ইলি বৰঠাকুৰে সন্তানৰ যত্ন লৈছিল। জুবিন গাৰ্গ আৰু জংকীক প্ৰাথমিক গান শিকোৱাৰ দায়িত্ব মাতৃ ইলি বৰঠাকুৰে লৈছিল। কৰিমগঞ্জত প্ৰায় আঠ বছৰ কটাই তেওঁলোক বিজনীলৈ আহে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৮ |language=as}}</ref>
জুবিনে জীৱনৰ প্ৰথম গুৰু বুলি নিজৰ মাতৃকেই বিবেচনা কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত জুবিনে গুৰু ৰমণী ৰায়ৰ ওচৰত অসমীয়া লোক-সংগীতৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। তেওঁ তামোলপুৰ উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰপৰা মেট্ৰিক পাছ কৰিছিল। [[যোৰহাট|যোৰহাটৰ]] [[জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|জগন্নাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ]] ছাত্ৰ জুবিনে তেওঁলোকৰ পৰিয়াল [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীলৈ]] স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ গুচি অহাৰ পাছত গুৱাহাটীৰ [[ভোলানাথ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ত]] স্নাতক বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু সংগীতৰ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত সম্পূৰ্ণৰূপে নিজকে নিয়োজিত কৰিব লগা হোৱাত তেওঁ কলেজীয়া শিক্ষা আধৰুৱা হৈ ৰয়।
==কণ্ঠশিল্পী হিচাপে==
=== সংগীতশিল্পী হিচাপে যাত্ৰাৰম্ভ (১৯৯২-১৯৯৫) ===
বি. বৰুৱা কলেজত পঢ়ি থাকোঁতেই, ১৯৯২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত যুৱ মহোৎসৱত পাশ্চাত্য সংগীত শাখাত একক পৰিৱেশনত স্বৰ্ণ পদক অৰ্জন কৰাটোৱেই আছিল জুবিনৰ জীৱনৰ টাৰ্নিং পইণ্ট। ইয়াতেই জুবিনে কণ্ঠশিল্পীৰূপে জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সফলতা আৰু বিশ্বাসৰ সোৱাদ পায়। ১৯৯৩ চনৰ দুৰ্গা পূজাৰ ষষ্ঠীৰদিনা এন কে প্ৰডাকচনে পৰিৱেশন কৰা প্ৰথম এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি হোৱাৰ লগে লগে তেওঁ পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত সোমাই পৰে।<ref>{{Cite book |title=জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ |editor-last=শইকীয়া |editor-first=মণ্টু |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০০৯ |page=৩৭ |language=as}}</ref> অৱশ্যে তেওঁৰ প্ৰথম বাণীবদ্ধ হোৱা গীত দুটা আছিল— ''তুমি জানো পাৰিবা সোণ'' আৰু ''তুমি জোনাকী সুবাস''। এই গীতদুটা তেওঁ ''ঋতু'' নামৰ এলবামটোৰ বাবে বাণীবদ্ধ কৰিছিল। কিন্তু ১৯৯৩ চন পৰ্যন্ত এইটো এলবামে মুক্তি পোৱা নাছিল। ''অনামিকা'' এলবামটোৱে অগতানুগতিকতাৰ বাবে অতি কম সময়তেই সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতত ইন্ষ্টেণ্ট হিটৰূপে জনপ্ৰিয়তাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাত তেওঁ ''সপোনৰ সুৰ'' (১৯৯২), ''জোনাকী মন'' (১৯৯৩), ''মায়া'' (১৯৯৪), ''আশা'' (১৯৯৫)কে প্ৰমুখ্য কৰি ভালেমান এলবাম মুকলি কৰে। <ref>{{Citation |title=Xopunor Xur - Zubeen Garg - Download or Listen Free - JioSaavn |date=6 November 2023 |url=https://www.jiosaavn.com/album/xopunor-xur/0VAyq8SQg0Q_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Asha • Future Sounds |url=https://www.futuresounds.in/store/asha/ |access-date=21 September 2025 |website=Future Sounds |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Junaki Mon - Zubeen Garg, Jonki - Download or Listen Free - JioSaavn |date=18 July 2009 |url=https://www.jiosaavn.com/album/junaki-mon/ovJnC-NY70c_ |access-date=21 September 2025 |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title=Maya (Original) by Zubeen Garg on Apple Music |date=8 May 2021 |url=https://music.apple.com/ca/album/maya-original/1580812170 |access-date=21 September 2025 |language=en-CA}}</ref> ১৯৯৫ চনত মুম্বাইলৈ যোৱাৰ পূৰ্বে তেওঁ ''উজান পিৰীতি'' নামৰ ব্যাৱসায়িকভাৱে সফল হোৱা এটি [[বিহু|বিহুৰ]] এলবাম মুকলি কৰিছিল।<ref>{{cite book|last=Saikia|first=Montu|title=Zubeen Garg: Jibanar Para Ganaloi|publisher=Chandra Prakash|location=Guwahati|year=2009|page=97|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684|language=Assamese}}</ref>
=== বলিউদত কণ্ঠশিল্পী হিচাপে (১৯৯৫-২০১৩) ===
কুৰি শতিকাৰ শেষৰ দশকৰ মাজভাগতে জুবিন গাৰ্গে [[বলিউড]] সংগীত জগতত কাম কৰিবলৈ [[মুম্বাই]]লৈ গুচি যায় আৰু তাৰপৰাই তেওঁৰ প্ৰথম ইণ্ডীপপ একক এলবাম ''চান্দনী ৰাত'' প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Citation|title=Chandni Raat by Zubeen Garg|date=9 October 2015|url=https://music.apple.com/us/album/chandni-raat/1048576498|language=en-US|access-date=24 October 2022}}</ref> পাছলৈ তেওঁ ''চন্দা (১৯৯৬)'', ''শ্ৰদ্ধাঞ্জলি খণ্ড ১,২,৩ (১৯৯৬–৯৭)'', ''জলৱা (১৯৯৮)'', ''য়ুহি কভি (১৯৯৮), জাডু (১৯৯৯), স্পৰ্শ (২০০০)'' আদি একাধিক হিন্দী এলবাম আৰু ৰিমিক্স বাণীবদ্ধ কৰে।<ref>{{Cite news|date=19 September 2025|title=Who Was Singer Zubeen Garg? All About His Popular Songs, Family, Achievements|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/bollywood/who-was-singer-zubeen-garg-who-died-at-52-all-about-his-popular-songs-family-achievements-article-152855099|access-date=22 September 2025|work=Times Now}}</ref> তেওঁ ''গদ্দাৰ (১৯৯৫), দিল ছে (১৯৯৮), ড’লি ছজা কে ৰখনা (১৯৯৮), ফিজা (২০০০), কাঁটে (২০০২)'' আদি হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল।<ref>{{cite web|url=http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|title=About Zubeen Garg|website=bollywoodmdb.com|access-date=30 April 2017|archive-date=27 January 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180127083834/http://www.bollywoodmdb.com/celebrities/biography/zubeen-garg/792|url-status=live}}</ref> ২০০৩ চনত তেওঁ ''মুদ্দা – দি ইছ্যু'' চিনেমাৰ "ছপ্নে ছাৰে" আৰু "খোৱাবৌ কী", ''চুপকে ছে'' চিনেমাৰ "মাংগো অগৰ দিল ছে ত’ খুদা", ''মুম্বাই ছে আয়া মেৰা দৌস্ত'' চিনেমাৰ "হোলী ৰে" আৰু ''জাল: দা ট্ৰেপ'' চিনেমাৰ "জ’ প্যাৰ তুমনে" গীত গাইছিল।<ref>{{Citation|last=Array|title=Jo Pyar Tumne (Jaal – The Trap / Soundtrack Version) (Full Song) – KK, K. S. Chithra – Download or Listen Free – JioSaavn|date=14 August 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|access-date=8 March 2020|archive-date=20 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190220181601/https://www.jiosaavn.com/song/jo-pyar-tumne-jaal---the-trap--soundtrack-version/MQcBSA1RBgI|url-status=live}}</ref>
===বাংলা ভাষাৰ কণ্ঠশিল্পী হিচাপে (২০০৩–২০১৭)===
বলীউড আৰু অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগত গান গোৱাৰ সমান্তৰালকৈ ২০০৩ চনত [[বঙালী ভাষা|বাংলা]] সংগীত জগতত জুবিন গাৰ্গৰ অভিষেক ঘটে, য’ত তেওঁ ''মন'' চিনামাত দুটা গীত গাইছিল। পাছৰ বছৰত তেওঁ ''শুধু তুমি'' চিনামাত তিনিটা গীত গীত গায় আৰু ছবিখনৰ সংগীত পৰিচালনা কৰে।<ref>{{Citation|last=Array|title=Ektuku Chhoan Lage (Shudhu Tumi / Soundtrack Version) (Full Song) – Zubeen Garg – Download or Listen Free – JioSaavn|date=5 October 2008|url=https://www.jiosaavn.com/song/ektuku-chhoan-lage-shudhu-tumi--soundtrack-version/NA48ZSFaelc|access-date=8 March 2020}}</ref> ২০০৫ চনত তেওঁ ''প্ৰেমী'' নামৰ বাংলা চিনেমাখনত "অ’ বন্ধুৰে" আৰু "লাগেনা ভালো" গাইছিল।
==='য়া আলী'ৰ সফলতা আৰু পৰৱৰ্তী সময় (২০০৬–২০২৫)===
[[চিত্ৰ:Zubeen Garg in a concert in 2016 (4).jpg|thumb|180x180px|২০০৭ চনত জিন্দেগী নামৰ চিনেমাখনৰ অডিঅ' মুক্তিৰ সময়ত গাৰ্গ]]
''গেংষ্টাৰ'' চিনেমাখনৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গে বলীউডত সৰ্বাধিক পৰিচিতি লাভ কৰে। ইয়াত তেওঁ "য়া আলী" গীতটো গাইছিল।<ref>{{cite web|title=Music Hits 2000–2009|url=http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|website=Boxofficeindia.com|access-date=30 April 2017|date=22 January 2009|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20090122120910/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5|archive-date=22 January 2009|archivedate=15 February 2008|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080215081557/http://www.boxofficeindia.com/showProd.php?itemCat=286&catName=MjAwMC0yMDA5&PHPSESSID=108b9056cd4ca14236f9c6119d34dcce|deadurl=yes}}</ref> এই গীতটোৰ জৰিয়তে তেওঁ ২০০৬ চনত শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড্ছ (GIFA)'' লাভ কৰে। তেওঁৰ পৰৱৰ্তী হিন্দী এলবাম ''জিন্দেগী'' ২০০৭ চনত মুক্তি পায়।<ref>{{Cite web|title=Zubeen Garg launches new album|url=https://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/zubeen-garg-launches-new-album|access-date=12 February 2023|website=www.radioandmusic.com|language=en}}</ref> ২০০৮ চনত তেওঁ ''মন মানে না'' চিনেমাৰ "মন মানে না", ''চিৰোদিনী তুমি যে'' আমাৰ চিনেমাৰ "পিয়া ৰে পিয়া ৰে", আৰু ''লাভ'' ''ষ্টৰী'' চিনেমাৰ "মন জেতে চায় শুধু" আদি কেইবাটাও বঙালী গীত ৰেকৰ্ডিং কৰে।
[[File:Zubin & Zublee mesmerising the crowd with their iconic live performance of “Anuradha”.jpg|thumb|'অনুৰাধা' গীতৰ জৰিয়তে জুবিন গাৰ্গ আৰু [[জুবলী বৰুৱা]]ই দৰ্শকক সুকীয়া অনুভূতি প্ৰদান কৰে। ]]
== মঞ্চৰ সংগীতানুষ্ঠান ==
[[File:Zubeen_EUphuism.JPG|thumb|২০১১ চনত এখন সংগীতানুষ্ঠানত পৰিৱেশনৰত জুবিন গাৰ্গ]]
সমগ্ৰ অসমৰ বিহু অনুষ্ঠান আৰু অন্যান্য সাংস্কৃতিক উৎসৱত জুবিন গাৰ্গে কেৱল অসমীয়া গীতেই নহয়, হিন্দী, বঙালী, আৰু অন্যান্য ভাষাতো গীত গাইছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় আৰু বহিঃৰাজ্যত তেওঁ অসমীয়া আৰু ভাৰতীয় সংগীতক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আহিছে। উল্লেখযোগ্য যে, তেওঁ ট্ৰিনিদাদ আৰু ট’বাগোত অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰিছিল, য’ত তেওঁ কেইবাটাও হিন্দী আৰু অসমীয়া হিট গীত গাইছিল আৰু কঞ্চাৰ্টৰ শিৰোনাম দখল কৰা প্ৰথমজন অসমীয়া মনোৰঞ্জনকাৰী হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg enthralls Trinidad audience |url=https://www.hindustantimes.com/music/zubeen-garg-enthralls-trinidad-audience/story-sfcF1kZq2wnEi32VcF2ukO.html |work=Hindustan Times |date=17 August 2010 |access-date=20 September 2025}} </ref>
==পেছাদাৰী সংগীত জীৱন==
====অসমীয়া এলবাম====
{{columns-list|3|
* [[অনামিকা (শ্ৰব্য এলবাম)|অনামিকা]] (১৯৯২)
* অনুৰাধা (১৯৯২)
* [[মায়া (শ্ৰব্য এলবাম)|মায়া]] (১৯৯৪)
* [[আশা (এলবাম)|আশা]] (১৯৯৫)
* [[জুবিনৰ গান (শ্ৰব্য এলবাম)|জুবিনৰ গান]] (১৯৯৬)
* [[ৰং (শ্ৰব্য এলবাম)|ৰং]] (১৯৯৬)
* [[মুক্তি (শ্ৰব্য এলবাম)|মুক্তি]] (১৯৯৭)
* জানমণি (১৯৯৮)
* শব্দ (১৯৯৮)
* স্নিগ্ধ জোনাক (১৯৯৮)
* মেঘৰ বৰণ (১৯৯৯)
* [[পাখি]] (১৯৯৯)
* ৰাংঢালী (১৯৯৯)
* সপোন (১৯৯৯)
* হিয়া মন (২০০১)
* শিশু (২০০২)
* বান্ধৈ (২০০২)
* আকৌ হিয়া মন (২০০২)
* চিনাকি মন (২০০৩)
* পকা ধানে ৰিঙিয়ায় (২০০৩)
* লাজুকী মন (২০০৪)
* যন্ত্ৰ (২০০৪)
* ডেউকা (২০০৫)
* চিনাকি সুৰ (২০০৫)
* আছেনে কোনোবা হিয়াত (২০০৬)
* মুখা (২০০৬)
* সন্ধ্যা (২০০৬)
* বৰষুণ (২০০৬)
* উন্মনা মন (২০০৬)
* ৰিঙা ৰিঙা মন (২০০৬)
* দিলৰুবা (২০০৭)
* উৰণীয়া মন (২০০৭)
* জোনাকী মন (২০০৮)
* ৰুমাল (২০০৮)
* মোৰ প্ৰিয় গীত (২০০৮)
* অভিমানী মন (২০০৯)
* মোৰ গানত জ্বলে (২০০৯)
* অবুজন মন (২০১০)
* গান (২০১১)
* সোণালী মন (২০১১)
* ৰুণজুন (২০১২)
* ৰক (Rock) (২০১২)
* বাঁহী (২০১৩)
* পথ (২০১৪)
* কিং (King) (২০১৫)
* ৰংমন
* মনে মনে
* নিৰিবিলি গধূলি
* আলসুৱা মন
* চিনাকি সুৰ
* ভৰ-দুপৰীয়া
* হিৰ’
* সপোনৰ সুৰ
* কোন তুমি
* সন্ধ্যাতৰা খণ্ড-১
* সন্ধ্যাতৰা খণ্ড-২
* পাৰিজাত
* মা
* চিলা (২০২০)
}}
====হিন্দী আৰু বঙালী এলবাম====
{{columns-list|2|
* চাঁন্দিনী ৰাত (১৯৯৫)
* চঁন্দা (১৯৯৬)
* য়ুহি কভী (১৯৯৮)
* স্পৰ্শ (২০০০-০১)
* শ্ৰদ্ধাঞ্জলি (খণ্ড ১,২,৩)
* মেৰে লিয়ে<ref>{{Cite web|title=মেৰে লিয়ে (2001) - হিন্দী এলবাম, ট্ৰেকলিষ্ট, সম্পূৰ্ণ এলবাম বিৱৰণ আৰু অধিক (আৰ্কাইভ কৰা)|url=http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|access-date=২০২১-০৯-০৯|website=ZG Discography|language=en|archivedate=2021-08-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210828180443/http://www.zubeendiscography.com/2021/08/451265843261439035.html|deadurl=unfit}}</ref> (২০০১)
* নূপুৰ (২০০১)
* [[জিন্দেগী (শ্ৰব্য এলবাম)|জিন্দেগী]] (২০০৭)
* [[পাকীজা (শ্ৰব্য এলবাম)|পাকীজা]] (২০১২)
* চুফী ইশ্ক (২০১৭)
|}}
===সংগীত পৰিচালনা===
{| class="wikitable"
|- style="text-align:center; "
! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অসমীয়া ছবি
|- style="text-align:center; "
! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ
! style="background:#ccc; "| কথাছবি
! style="background:#ccc; "| পৰিচালক
! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য
|-
|২০২৫
|[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]
|ৰাজেশ ভূঞা
|
|-
|২০২৫
|যোদ্ধা
|ভাস্কৰ গোস্বামী
|
|-
|২০২৫
|[[ভাইমন দা (চলচ্চিত্ৰ)|ভাইমন দা]]
|শশাংক সমীৰ
|এটি গীত (এৰা-এৰি)
|-
|২০২৪
|[[চিকাৰ]]
|দেবাংকৰ বৰগোহাঁই
|
|-
|২০২৩
|ৰাঘৱ
|[[যতীন বৰা]]
|
|-
|২০২৩
|দ্য শ্লেমবুক
|বিষ্ণুজ্যোতি সন্দিকৈ
|
|-
|২০২৩
|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২
|[[নিপন গোস্বামী]]
|
|-
|২০১৯
|প্ৰতিঘাত
|অচিন্ত শংকৰ
|শীৰ্ষগীত
|-
| ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ ||
|-
| ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || [[যতীন বৰা]] ||
|-
|২০১৮
|দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড
|ৰাজেশ যশপাল
|
|-
| ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||
|-
| ২০১৫ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||
|-
| ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||
|-
| ২০১২ || [[এখন নেদেখা নদীৰ সিপাৰে]] || বিদ্যুৎ কটকী ||
|-
| ২০০৮ || [[মন যায়]]|| [[এম মণিৰাম]] ||
|-
| ২০০৬ || [[আমি অসমীয়া]]|| ৰাজীৱ ভট্টাচাৰ্য্য ||
|-
| ২০০৬ || [[অধিনায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|অধিনায়ক]] || যতীন বৰা ||
|-
| ২০০৪ || [[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০০৪ || [[ৰং]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০০৪ || [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০০৩ || জোনাকবিহীন এই জীৱন || মুন্না আহমেদ || আৱহ সংগীত
|-
| ২০০৩ || অগ্নিসাক্ষী|| যদুমণি দত্ত ||
|-
| ২০০৩ || [[বিধাতা (চলচ্চিত্ৰ)|বিধাতা]] || [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০০৩|| প্ৰিয়া মিলন || মুন্না আহমেদ ||
|-
| ২০০৩ || জুমন সুমন|| মহিবুল হক ||
|-
|২০০২
|[[জোনাকী মন]]
|জীৱৰাজ বৰ্মন
|
|-
| ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]]|| [[শম্ভু গুপ্তা]] ||
|-
| ২০০২ || [[জীৱন নদীৰ দুটি পাৰ ]]|| মুন্না আহমেদ ||
|-
| ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০০১ || [[নায়ক (চলচ্চিত্ৰ)|নায়ক]] || [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০০১ || শেষ উপহাৰ|| গোপাল বৰঠাকুৰ||শীৰ্ষগীত
|-
| ২০০১ || [[দাগ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|-
| ২০০০|| [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]|| জুবিন গাৰ্গ||
|-
| ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]]|| [[মুনিন বৰুৱা]] ||
|- style="text-align:center; "
! colspan=4 style="background:#B0C4DE; " | অন্য ভাষা
|- style="text-align:center; "
! style="background:#ccc; "| বৰ্ষ
! style="background:#ccc; "| কথাছবি
! style="background:#ccc; "| ভাষা
! style="background:#ccc; "| অন্যান্য তথ্য
|-
|২০১৯
|সামসাৰা
|[[বাংলা]]
|মুক্তিপ্ৰাপ্ত
|-
| width="150"|২০১৬ || width="200"| দিল ত’ দীৱানা হ্যে || width="200"| হিন্দী || width="150"| মুক্তিপ্ৰাপ্ত
|-
|২০১০
|কাছে এসো তুমি
|বাংলা
|মুক্তিপ্ৰাপ্ত
|-
|২০১০
|মন নিয়ে
|বাংলা
|মুক্তিপ্ৰাপ্ত
|-
| width="150" |২০০৬ || width="200" | ষ্ট্ৰিংছ || width="200" | [[হিন্দী]] || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত
|-
| width="150" | ২০০৪ || width="200" | শুধু তুমি || width="200" | বাংলা || width="150" | মুক্তিপ্ৰাপ্ত
|}
== অভিনয় জীৱন ==
জুবিন গাৰ্গে ২০০০ চনত এন কে প্ৰডাকচনৰ অধীনত নিৰ্মিত ''[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]]'' ছবিত অভিনেতা আৰু পৰিচালক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ ''[[দীনবন্ধু (চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] (২০০৪), [[মন যায় (চলচ্চিত্ৰ)|মন যায়]] (২০০৮), [[গানে কি আনে|গানে কি আনে (২০১৬)]], [[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]] (২০১৭), দ্য আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড (২০১৮), [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] (২০১৯), ৰাজনীতি (২০২২), ''ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২ (২০২৩), ৱাইড এংগল(২০২৪), চিকাৰ (২০২৪)''ত অভিনয় কৰিছিল। জুবিন অভিনীত ''[[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]]'' ২০২৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত মুক্তিলাভ কৰে।<ref name="IMDB">{{cite web | url=https://www.imdb.com/title/tt29939499/ | title=Roi Roi Binale | accessdate=23 September 2025}}</ref>
জুবিন গাৰ্গে অভিনয় কৰা একাধিক ছবিয়েই বক্স অফিচত সফলতা লাভ কৰিছে। ২০১৭ চনত ৮ ছেপ্টেম্বৰত ৬৫টা চিনেমা হলত মুক্তি লাভ কৰা ''মিছন চাইনা''ক দিল্লী, বেংগালুৰু আৰু মুম্বাইকে ধৰি অসমৰ বাহিৰত থকা আঠটা চিনেমা হলত মুক্তি দিয়া হৈছিল। ছবিখনে প্ৰথম সপ্তাহৰ ভিতৰতে মুঠ ২ কোটি ৪০ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.time8.in/the-exact-box-office-collection-of-mission-china-over-the-1st-week-revealed/|title=The Exact Box Office Collection of Mission China 1st Week Revealed|access-date=16 September 2017|website=Time8.in}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|title=Mission China Box Office|website=Northeastguide.in|access-date=9 September 2017|archivedate=9 September 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909095105/https://www.northeastguide.in/assam/mission-china-collection-box-office-movie-review-total-budget/|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web|url=https://in.bookmyshow.com/buytickets/mission-china-national-capital-region-ncr/movie-ncr-ET00061289-MT/20170911/|title=Mission China Realising Theatre |website=Bookmyshow.com|access-date=11 September 2017}}</ref>
মিছন চাইনাই [[অসম|অসমত]] যথেষ্ট ব্যৱধানত ব্লকবাষ্টাৰ বাহুবলী আৰু [[ছলমান খান|ছলমান খানৰ]] [[বজৰংগী ভাইজান|বজৰংগী ভাইজানৰ]] প্ৰথম দিনৰ সংগ্ৰহৰ অভিলেখ ভংগ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|date=10 September 2017|title=Mission China: Old-fashioned projector promo helps Assamese film beat Baahubali record|url=https://www.hindustantimes.com/regional-movies/mission-china-old-fashioned-projector-promo-helps-assamese-film-beat-baahubali-record/story-OfDn0UHUMlikrueyPECFJK.html|access-date=28 January 2021|website=Hindustan Times|language=en}}</ref>
বৰ্তমান ই [[:en:Assamese_cinema#List_of_highest-grossing_Assamese_films|সৰ্বাধিক উপাৰ্জনকাৰী অসমীয়া ছবিৰ]] ভিতৰত ৬ নং স্থানত আছে।
২০১৯ চনত মুক্তিলভা ''কাঞ্চনজংঘা''ই ১০ দিনতে ৩.৯ কোটি টকা সংগ্ৰহ কৰি সকলো অভিলেখ ভংগ কৰিছিল। দৰ্শকৰ ব্যাপক সঁহাৰি লাভ কৰা ছবিখনে প্ৰথমদিনাই ২২.৫ লাখ টকা সংগ্ৰহ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তিনিদিনৰ ভিতৰতে কাঞ্চনজংঘাই কোটিৰো অধিক টকাৰ ব্যৱসায় কৰে।<ref name="India Today NE">{{cite web | url=https://www.indiatodayne.in/entertainment/story/zubeens-kanchanjangha-sweeps-box-office-collects-3-9-crore-10-days-397330-2019-09-16 | title=Zubeen’s Kanchanjangha Sweeps Box Office, Collects 3.9 Crore in 10 days | publisher=India Today NE | date=Sep 16, 2019, Updated Jun 29, 2022, 1:43 AM IST | accessdate=23 September 2025}}</ref>
[[File:গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰ প'ষ্টাৰ.jpg|thumb|গানে কি আনে চলচ্চিত্ৰৰ প'ষ্টাৰত জুবিন গাৰ্গ]]
===অভিনীত ছবি===
{| class="wikitable sortable"
! width="50" | বৰ্ষ
! width="200" | কথাছবি
! width="200" | পৰিচালক
! width="200" | চৰিত্ৰ
|-
| ২০২২ || ৰাজনীতি || মঞ্জিত শৰ্মা || অৰিন্দম
|-
| ২০১৯ || [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] || জুবিন গাৰ্গ || অনিৰ্বাণ ভট্টাচাৰ্য
|-
| ২০১৮ || দি আণ্ডাৰৱৰ্ল্ড || ৰাজেশ যশপাল||
|-
| ২০১৭ || প্ৰিয়াৰ প্ৰিয় || [[মুনিন বৰুৱা]] || প্ৰিয়ব্ৰত কাকতি
|-
| ২০১৭ || [[মিছন চাইনা]] || জুবিন গাৰ্গ ||কৰ্ণেল গোস্বামী
|-
| ২০১৬ || [[গানে কি আনে]] || ৰাজেশ যশপাল ||নীলাভ জোনাক বৰুৱা
|-
| ২০১৬ || [[সাত নম্বৰৰ সন্ধানত]] || [[আব্দুল মজিদ]] || বিশেষ এভূমুকি
|-
| ২০১৫ || [[অহেতুক]] || বাণী দাস || বিশেষ এভূমুকি
|-
| ২০১৪ || [[ৰ'দৰ চিঠি|ৰ’দৰ চিঠি]] || [[বাহাৰুল ইছলাম]] ||
|-
| ২০১১ || [[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিশেষ এভূমুকি
|-
| ২০০৮ || [[মন যায়]] || [[এম মণিৰাম]]|| মানৱ
|-
| ২০০৪ ||[[দীনবন্ধু (২০০৪ চলচ্চিত্ৰ)|দীনবন্ধু]] || [[মুনিন বৰুৱা]] || বিপুল
|-
| ২০০২ || [[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] || [[শম্ভু গুপ্তা]] || বিশেষ এভূমুকি
|-
| ২০০০ || [[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] || জুবিন গাৰ্গ ||ৰিচি
|-
|২০২৩ || [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২|ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২]]|| [[নিপন গোস্বামী]] || আৰক্ষী বিষয়া মহাদেৱ বৰবৰুৱা
|-
|২০২৪ || চিকাৰ || দেবাংকৰ বৰগোহাঁই ||শংকৰ চিকাৰী
|-
|২০২৪ || [[ৱাইড এংগল (চলচ্চিত্ৰ)|ৱাইড এংগল]]|| জীৱন নাথ || গৌতম শৰ্মা
|-
|২০২৫ || [[ৰৈ ৰৈ বিনালে (চলচ্চিত্ৰ)|ৰৈ ৰৈ বিনালে]] || ৰাজেশ ভূঞা || ৰাউল (এগৰাকী অন্ধ শিল্পীৰ ৰূপত)
|}
==সাহিত্য চৰ্চা==
জুবিন গাৰ্গ সাহিত্য জগতৰ লগতো জড়িত হৈ আছিল। ২০১৭ চনত তেওঁ কাব্য গ্ৰন্থৰ বাবে সেউজী-সেউজী বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam: Seuji-Seuji Award conferred upon singer Zubeen Garg|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assam-seuji-seuji-award-conferred-upon-singer-zubeen-garg|access-date=19 December 2020|website=The Northeast Today|date=22 December 2017}}{{Dead link|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
{| class="wikitable"
|- style="background:#cfc; text-align:center; "
|'''বৰ্ষ'''
|'''পুথি'''
|'''ভাষা'''
|-
|২০০৯
|''শব্দ অনুভূতি''
| rowspan="3" |অসমীয়া
|-
|২০১৮
|''জুবিনৰ পদ্য''<ref>{{Cite web|title=With over Rs 4.5 crores in sales and 4 lakh visitors, 20th Northeast Book Fair breaks all past records|url=https://www.guwahatiplus.com/article-detail/with-over-rs-4-5-crores-in-sales-and-4-lakh-visitors-20th-northeast-book-fair-breaks-all-past-records|access-date=23 September 2020|website=G Plus|language=en}}</ref>
|-
|২০২০
|''জুবিনৰ পদ্য (দ্বিতীয় সংস্কৰণ)''
|}
==সামাজিক সক্ৰিয়তা আৰু লোকহিতৈষী কৰ্ম==
গাৰ্গে বিভিন্ন কামৰ বাবে ধন আগবঢ়োৱা ''কলাগুৰু আৰ্টিষ্ট ফাউণ্ডেশ্যন'' নামৰ এটা দাতব্য সংস্থা চলাইছিল। অসমত বিধ্বংসী বানপানী হ’লে তেওঁ মানুহক কাপোৰ, ঔষধ আৰু বৰঙনি দান কৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Beyond Bollywood |url=https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |access-date=18 September 2019 |work=India Today |date=5 November 2018 |language=en |archive-date=2 January 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102154758/https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20181105-beyond-bollywood-1374988-2018-10-27 |url-status=live }}</ref> তেওঁ [[অসম লোকসেৱা আয়োগ|এপিএছচি]]-ৰ নিযুক্তি ক্ষেত্ৰৰ দুৰ্নীতিৰ বিষয়টো লৈ তেওঁৰ [[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]] চিনেমাখন নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|title=Zubeen's next film 'Kanchenjunga' to be based on APSC scam|website=G Plus|language=en|access-date=18 September 2019|archive-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190209092909/http://www.guwahatiplus.com/daily-news/zubeen-s-next-film-kanchenjunga-to-be-based-on-apsc-scam|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|title=Singing sensation Zubeen Garg and Team visits Dhemaji for Kanchanjangha Promotion|date=29 October 2018|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=18 September 2019|archive-date=31 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190831065523/https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/singing-sensation-zubeen-garg-and-team-visits-dhemaji-for-kanchanjangha-promotion/|url-status=live}}</ref>
জুবিন [[ফুটবল]] অনুৰাগী আছিল আৰু [[বানপানী|বানপীড়িত লোকসকলৰ]] বাবে ধন সংগ্ৰহৰ মানসেৰে মেট্চ খেলিছিল।<ref>{{Cite web|url=https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|title=Soccer for charity in Assam|website=The Hans India|date=5 October 2015|access-date=14 May 2019|archive-date=14 May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190514063145/https://www.thehansindia.com/posts/index/Sports/2015-10-05/Soccer-for-charity-in-Assam/179263|url-status=live}}</ref>
গাৰ্গ অসমৰ '[[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|কা]]'-বিৰোধী প্ৰতিবাদত আগ-ভাগ লোৱা অন্যতম অৰাজনৈতিক ব্যক্তি আছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|title=Music, Art Tie Them as Zubeen Garg and a Host of Assamese Artistes Lead Anti-CAA Stir from the Front|website=News18|access-date=13 March 2020|date=21 December 2019|archive-date=14 January 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200114054315/https://www.news18.com/news/india/music-art-tie-them-as-zubeen-garg-and-a-host-of-assamese-artistes-lead-anti-caa-stir-from-the-front-2432069.html|url-status=live}}</ref><ref>{{cite news |last1=Sengupta |first1=Aditi |title='Don't mess with Assam': Zubeen Garg |url=https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |access-date=13 March 2020 |work=@businessline |date=26 December 2019 |language=en |archive-date=17 April 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200417192412/https://www.thehindubusinessline.com/blink/cover/dont-mess-with-assam-zubeen-garg/article30404699.ece |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web |title=CAA 'not forgotten': Zubeen Garg |url=https://www.telegraphindia.com/north-east/caa-not-forgotten-zubeen-garg/cid/1801261 |access-date=24 October 2022 |website=www.telegraphindia.com}}</ref> ২০২১ চনৰ মে’ মাহত [[কৰ'নাভাইৰাছ ৰোগ ২০১৯|ক’ভিড-১৯-ৰ]] সংক্ৰমণৰ উত্থানৰ সময়ত গাৰ্গে গুৱাহাটীত থকা দুমহলীয়া ঘৰটো ক’ভিড কেয়াৰ চেণ্টাৰলৈ ৰূপান্তৰিত কৰিবলৈ আগবঢ়াইছিল। ইয়াৰ লক্ষ্য আছিল সেইসময়ত ৰোগীৰ বাবে বিছনাৰ বৰ্ধিত চাহিদা পূৰণ কৰা।<ref>{{Cite web |date=6 May 2021 |title=Zubeen Garg offers his house to convert as Covid care centre |url=https://assamtribune.com/guwahati/zubeen-garg-offers-his-house-to-convert-as-covid-care-centre-1091844 |access-date=19 June 2024 |website=The Assam Tribune |language=en}}</ref>
==ব্যক্তিগত জীৱন==
[[File:Zubin with wife Garima Garg.jpg|thumb|পত্নী গৰিমাৰ সৈতে জুবিন গাৰ্গ]]
২০০২ চনৰ ৪ ফেব্ৰুৱাৰীত জুবিন গাৰ্গে অসমৰ [[গোলাঘাট|গোলাঘাটৰ]] নিবাসী ফেশ্বন ডিজাইনাৰ গৰিমা শইকীয়াক বিয়া কৰায়।<ref>{{cite web| url=https://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| title=Assam: Zubeen Garg to celebrate his birthday by releasing music album of 'Mission China'!| work=The North East Today| date=18 November 2016| access-date=8 September 2017| archive-date=23 May 2017| archive-url=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| url-status=live| archivedate=23 May 2017| archiveurl=https://web.archive.org/web/20170523122714/http://thenortheasttoday.com/assam-zubeen-to-celebrate-his-birthday-by-releasing-music-album-of-mission-china/| deadurl=yes}}</ref> গৰিমা শইকীয়া গোলাঘাটৰ শান্তিপুৰৰ সুৰেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া আৰু ৰুণুমী শইকীয়াৰ একমাত্ৰ জীয়ৰী। তেওঁ মুম্বাই বিশ্ববিদ্যালয়ৰপৰা ইংৰাজী সাহিত্যত স্নাতকোত্তৰ সম্পূৰ্ণ কৰে। ইয়াৰ লগতে তেওঁ এগৰাকী ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ টেবুল টেনিছ খেলুৱৈ। তেওঁলোকৰ চিনাকি ফেন-মেইলৰ জৰিয়তে হৈছিল। গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে ডিজাইন কৰা ভালেমান সাজ-পোছাক জুবিন গাৰ্গে পৰিধান কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৭ |language=as}}</ref> তেওঁ সহ-প্ৰযোজক হিচাপেও একাধিক ছবিত জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে কাম কৰিছে।
===ধৰ্মীয় দৃষ্টিভংগী আৰু ঈশ্বৰ বিশ্বাস===
জুবিন গাৰ্গে নিজকে ''ধৰ্ম-অবিশ্বাসী'' বুলি গণ্য কৰিছিল আৰু কৈছিল যে, তেওঁৰ কোনো জাতি-ধৰ্ম নাই, তেওঁ মুক্ত।<ref>{{cite news |title=I Don't Have Any Caste, Religion Or God: Zubeen Garg |url=https://m.guwahatiplus.com/article/i-don-t-have-any-caste-religion-or-god-zubeen-garg/5862/amp#amp_tf=From%20%251%24s&aoh=17141538671889&referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com |work=Guwahati Plus |date=29 July 2019 |access-date=27 April 2024}}</ref>
জুবিন গাৰ্গৰ ঈশ্বৰ বিশ্বাস সম্পৰ্কত স্পষ্ট অভিমত দিয়াটো প্ৰায় দুষ্কৰ বুলি পিতৃ কপিল ঠাকুৰে ''পিতৃৰ দৃষ্টিৰে জুবিন'' গ্ৰন্থত লিখিছে। জুবিন গাৰ্গে গুৱাহাটীৰ কৌটিলিংগম মন্দিৰলৈ মাজে-মধ্যে যোৱাৰ কথা তেওঁ শুনিছে। ইয়াৰ লগতে অসমৰ বাহিৰত থকা কোনো কোনো মন্দিৰ দৰ্শন কৰাৰ কথাও তেওঁ শুনিছে। অৱশ্যে এটা কথা পিতৃয়ে ক'ব বিচাৰে যে, ''জুবিন গাৰ্গৰ বুদ্ধ-দৰ্শন খুব প্ৰিয়। '' অৱশ্যে সেই সম্পৰ্কে সণ্ঢালনিকৈ অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ ''এতিয়া সময় দুৰ্লভ'' বুলি প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{Cite book |last=ঠাকুৰ |first=কপিল |title=পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন |publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ |year=২০১১ |page=৫৯ |language=as}}</ref>
==বঁটা আৰু সন্মান==
[[File:Zubeen Garg receiving National Award.jpg|thumb|৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, ২০০৯ত নন-ফিচাৰ ফিল্ম ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে জুবিন গাৰ্গক ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰপতি [[প্ৰতিভা পাটিল|প্ৰতিভা পাটিলে]] শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা দিয়ে। ]]
১৯৯৬ চনত চেনেল ভি মিউজিক এৱাৰ্ড্ছ আৰু স্ক্ৰীন এৱাৰ্ড্ছত জুবিন গাৰ্গ "চান্দনী ৰাত" এলবামৰ বাবে শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম হিচাপে নিৰ্বাচিত হয় যিটো ক্ৰমে দলেৰ মেহেন্দীৰ এলবাম ''বলো তা ৰা ৰা'' আৰু সুচিত্ৰ কৃষ্ণমূৰ্থীৰ এলবাম ''ডোলে ডোলে''ৰ হাতত পৰাস্ত হয়।
২০১১ চনত আমেৰিকাৰ ইলিনয়ৰ অক ব্ৰুকত অনুষ্ঠিত হোৱা অসম অধিৱেশনৰদ্বাৰা জুবিন গাৰ্গক বছৰৰ অতিথি শিল্পী হিচাপে সন্মানিত কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Koch |first1=Lars-Christian |last2=Klotz |first2=Sebastian |last3=Bohlman |first3=Philip V |title=Sounding Cities : Auditory Transformations in Berlin, Chicago, and Kolkata |date=2018 |publisher=LIT |location=Zürich |isbn=978-3-643-90555-0 |pages=213 |language=English}}</ref>
২০২৪ চনৰ ২৭ মে'ত জুবিন গাৰ্গক [[মেঘালয়|মেঘালয়ৰ]] [[বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়, মেঘালয়|বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিশ্ববিদ্যালয়ৰ]] পৰা সন্মানীয় ডক্টৰ অৱ লিটাৰেচাৰ (ডি.লিট) ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{Cite web |title=Hon. D.Litt. to Zubeen Garg and Lou Majaw at 10th USTM Convocation |work=USTM |url=https://ustm.ac.in/event/hon-d-litt-to-zubeen-garg-and-lou-majaw-at-10th-ustm-convocation/ |access-date=27 August 2024 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=27 August 2024 |title=USTM Holds 10th Convocation, Honors Zubeen Garg and Lou Majaw |url=https://www.pratidintime.com/north-east/meghalaya/ustm-holds-10th-convocation-honors-zubeen-garg-and-lou-majaw |access-date=27 August 2024 |website=Pratidin Time |language=en}}</ref>
২০০৯ চনৰ ৫৫সংখ্যক [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটাত]] অ-কাহিনীমূলক ছবি ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ''ৰ বাবে তেওঁ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনাৰ বঁটা লাভ কৰিছে।
{| class="wikitable"
|- style="background:#cfc; text-align:center; "
| বৰ্ষ|| '''বঁটা'''|| চলচ্চিত্ৰ/এলবাম/থিয়েটাৰ|| '''শিতান'''|| '''ফলাফল'''
|-
|rowspan="2" |১৯৯৬
|স্ক্ৰীন বঁটা
|rowspan="2" |''চান্দনী ৰাত''
|rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ ভাৰতীয় পপ এলবাম
|{{nom}}
|-
|চেনেল ভি মিউজিক বঁটা
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |২০০৫
|BFJA বঁটা|| ''শুধো তুমি''|| শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক|| {{won}}
|-
|প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০০৫
|''ৰং''
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "ছায়া দৰে থাকা তুমি"<ref>{{Cite web|date=7 March 2021|title=Northeast's Sensation Zubeen Garg: Early Life, Career, Awards & Controversies – Sentinelassam|url=https://www.sentinelassam.com/entertainment/wikipedia-of-northeasts-singing-sensation-zubeen-garg-527402|access-date=9 March 2021|website=www.sentinelassam.com|language=en}}</ref>
|{{won}}
|-
|২০০৬
|গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড<ref name="GIFA List Of Winners">{{cite web|title=G.I.F.A. Awards 2006: winners|date=10 December 2006|url=http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|website=[[Bollywood Hungama]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20081121175701/http://www.bollywoodhungama.com/features/2006/12/10/1918/index.html|access-date=24 April 2017|archive-date=21 November 2008}}</ref>
| rowspan="6" |গেংষ্টাৰ
| rowspan="4" |শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (য়া আলি)
|{{won}}
|-
| rowspan="5" |২০০৭
|ফিল্মফেয়াৰ বঁটা
|{{nom}}
|-
|জী চিনে
|{{nom}}
|-
|আইফা বঁটা<ref name=altfg>{{cite web |author=Andre Soares |url=http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |title=Indian Film Academy Awards 2007 |publisher=Altfg.com |date=2 June 2007 |access-date=13 June 2012 |archive-date=8 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120208180559/http://www.altfg.com/blog/awards/indian-film-academy-awards-2007/ |url-status=live }}</ref>
|{{nom}}
|-
|ষ্টাৰডাষ্ট বঁটা<ref>{{cite web|title=Stardust Awards Winners for 2006|url=http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|publisher=indicine.com|access-date=24 April 2017|archive-date=17 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180717184206/http://www.indicine.com/movies/bollywood/stardust-awards-winners-for-2006/|url-status=live}}</ref>
|নতুন আলোড়নকাৰী কণ্ঠ
|{{won}}
|-
|স্ক্ৰীন বঁটা<ref>{{Cite web |date=3 May 2022 |title=Screen Award for Best Male Playback Singer |url=https://bollywoodproduct.in/screen-award-for-best-male-playback-singer/ |access-date=2 July 2022 |website=Bollywood Product |language=en-US}}</ref>
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠ (য়া আলি)
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |২০০৮
| rowspan="2" |কলাকাৰ বঁটা
|জিন্দেগী
| rowspan="2" |শ্ৰেষ্ঠ মিউজিক এলবাম
|{{won}}
|-
|''তুমি''
|{{won}}
|-
| ২০০৯ ||৫৫সংখ্যক ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা || ''ইক’জ অৱ চাইলেঞ্চ'' || শ্ৰেষ্ঠ অ-কাহিনীমূলক সংগীত পৰিচালনাৰ বাবে ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা|| {{won}}
|-
|২০১১
|প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১১
|''[[জেতুকা পাতৰ দৰে (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকা পাতৰ দৰে]]''
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পুৱাৰ হাঁহিত"''
|{{nom}}
|-
|২০১২
||প্ৰাগ চিনে বঁটা-২০১২<ref>{{cite web |title=Prag Cine Awards 2015 to be held in Assam |date=24 January 2015 |url=http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |publisher=indiantelevision.com |access-date=24 April 2017 |archive-date=1 May 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501001923/http://www.indiantelevision.com/television/tv-channels/news-broadcasting/prag-cine-awards-2015-to-be-held-in-assam-150124 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|title=Prag Cine Award on March 21, 22|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|publisher=assamtribune.com|access-date=24 April 2017|archive-date=2 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815%2Fcity053|url-status=live|archivedate=2 April 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402195918/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jan2815/city053|deadurl=yes}}</ref>
|''[[ৰামধেনু (চলচ্চিত্ৰ)|ৰামধেনু]]''
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"ৰং দিয়া মৰম"''
|{{nom}}
|-
|২০১৩
|প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৩
|''মি এণ্ড মাই ছিষ্টাৰ''
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"থুনুক-থানাক"''
|{{nom}}
|-
|২০১৪
|প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৪
|''চিঞৰ''
|"শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কালৰ অসুৰ"''
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" | ২০১৫
| rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে বঁটা উত্তৰ-পূব ২০১৫||''[[অহেতুক]]''
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অহেতুক"''
|{{won}}
|-
|''ৰ’দৰ চিঠি''
|শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |২০১৬
| rowspan="2" |গপ চপ মিউজিক বঁটা
|''বলিয়া কৃষ্ণ (হেঙুল থিয়েটাৰ)''
|বছৰটোৰ শীৰ্ষক গীত – "''বলিয়া কৃষ্ণ''"
|{{won}}
|-
| rowspan="3" |''গানে কি আনে''
|শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক – ''"জানো জানো"''
|{{won}}
|-
| rowspan="3" |২০১৭
| rowspan="2" |প্ৰাগ চিনে নৰ্থ-ইষ্ট ২০১৭
|শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা
|{{nom}}
|-
|শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"জানো জানো"''
|{{nom}}
|-
|ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা
|''[[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ থিয়েটাৰ]]''
|ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী – "জনম জনম''"''<ref>{{Cite web|title=Dalmia Bharat : First Mobile Theatre Awards presented by Dalmia Cement {{!}} MarketScreener|url=https://www.marketscreener.com/quote/stock/DALMIA-BHARAT-LTD-9743873/news/Dalmia-Bharat-First-Mobile-Theatre-Awards-presented-by-Dalmia-Cement-24725283/|access-date=13 February 2021|website=www.marketscreener.com|date=10 July 2017 |language=en}}</ref>
|{{won}}
|-
| rowspan="5" | ২০১৮
| rowspan="4" |প্ৰাগ চিনে বঁটা ২০১৮<ref>{{Cite web |date=28 May 2018 |title=Prag Cine Awards North-East 2018: Best director award for Utpal Barpujari |url=http://nenow.in/north-east-news/prag-cine-awards-north-east-2018-best-director-award-for-utpal-barpujari.html |access-date=20 August 2022 |website=NORTHEAST NOW |language=en-US}}</ref>|| rowspan="3" | ''[[মিছন চাইনা (চলচ্চিত্ৰ)|মিছন চাইনা]]'' || শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়) || {{won}}
|-
| শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়) || {{won}}
|-
|শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"দিন জ্বলে ৰাতি জ্বলে"''
|{{nom}}
|-
|''প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়''
|শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা
|{{nom}}
|-
|ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা
|''[[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰ]]''
|ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' মা"''<ref>{{Cite web|title=Assam's Mobile theater industry gets due recognition; Artists, writers and personalities awarded|url=https://www.thenortheasttoday.com/current-affairs/states/assams-mobile-theater-industry-gets-due-recognition-artists-writers-and-personalities-awarded|access-date=13 February 2021|website=TheNortheastToday – Read From North East (TNT)|date=22 June 2018|language=en}}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|{{won}}
|-
|২০১৯
|ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ বঁটা
|''দেউতা (চিৰঞ্জীৱ থিয়েটাৰ)''
|ৰেড এফ এম শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"অ' দেউতা"''<ref>{{Cite web|date=20 July 2019|title=Tapan Das Bags Best Theatre Actor Award|url=https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|access-date=13 February 2021|website=Pratidin Time|language=en-US|archivedate=2 May 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210502130727/https://www.pratidintime.com/tapan-das-bags-best-theatre-actor-award/|deadurl=yes}}</ref>
|{{won}}
|-
| rowspan="7" |২০২১
| rowspan="7" |প্ৰাগ চিনে বঁটা<ref>{{Cite web |title=20th Prag Cine Awards on Jan 30 |url=https://www.pratidintime.com/latest-assam-news-breaking-news-assam/20th-prag-cine-awards-on-jan-30 |access-date=20 August 2022 |website=Pratidin Time |date=24 December 2020 |language=en}}</ref>
| rowspan="3" |''[[কাঞ্চনজংঘা (চলচ্চিত্ৰ)|কাঞ্চনজংঘা]]''
|শ্ৰেষ্ঠ ছবি (জনপ্ৰিয়)
|{{nom}}
|-
|শ্ৰেষ্ঠ অভিনেতা (জনপ্ৰিয়)
|{{won}}
|-
|শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"''
|{{won}}
|-
| rowspan="2" |[[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]]
|শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক
|{{won}}
|-
|শ্ৰেষ্ঠ কথা – ''"ৰাতি ৰাতি"''
|{{nom}}
|-
|''প্ৰতিঘাত''
|শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক
|{{nom}}
|-
|''[[বৰনদী ভটিয়ায়]]''
|শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"বৰনদী ভটিয়ায়"''
|{{nom}}
|-
| rowspan="2" |২০২২
| rowspan="2" |[[প্ৰাগ চিনে বঁটা]] ২০২২<ref>{{Cite web |title=Galaxy of Stars Gathered at the 'Prag Cine Awards 2022', Check the Winners List |url=https://pragnews.com/Galaxy-of-Stars-Gathered-at-the-%27Prag-Cine-Awards-2022%27,-Check-the-Winners-List |access-date=20 August 2022 |website=pragnews.com |language=en }}{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|দা ফায়াৰিং ৰেঞ্জ
|শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২০)
|{{nom}}
|-
|চন্দ্ৰাৱলী
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী (২০২১)
|{{nom}}
|-
| rowspan="4" |২০২৩
|৮ম অসম ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটা<ref>{{Cite web |date=10 March 2023 |title=8th Assam State Film Awards announced, Jonaki Porua—Fireflies, Bulbul Can Sing win best film award |url=http://nenow.in/top-news/8th-assam-state-film-awards-announced-jonaki-porua-fireflies-bulbul-can-sing-win-best-film-award.html |access-date=13 March 2023 |website=Northeast Now |language=en-US}}</ref><ref>{{Citation |title='৩৫ হাজাৰ গান গোৱাৰ পিছত এতিয়া আৰু শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পীৰ বঁটা লৈ থাকিবলৈ দিন নাই' | date=13 March 2023 |url=https://www.youtube.com/watch?v=dJWoPZknc0w |access-date=13 March 2023 |language=en}}</ref>
|[[কাঞ্চনজংঘা]]
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"পাঞ্চনা"''
|{{Won}}
|-
| rowspan="3" |ৰাজস্থান চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱ ''<small>(অন্যান্য ৰাজ্যিক ছবিত)</small>''
| rowspan="3" |ডক্টৰ বেজবৰুৱা ২
|শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ কণ্ঠশিল্পী – ''"কি নাম দি মাতিম"''
|{{nom}}
|-
|শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালনা – "''কি নাম দি মাতিম"''
|{{nom}}
|-
|শ্ৰেষ্ঠ সহযোগী চৰিত্ৰ
|{{Won}}
|-
|২০২৪
|ফিল্মফেয়াৰ বঁটা-অসমীয়া<ref>{{Cite web |title=Filmfare Awards Assamese 2024 Winners – Complete List Out! |url=https://www.filmfare.com/awards/filmfare-awards-assamese-2024/winners |access-date=5 April 2025 |website=filmfare.com |language=en}}</ref>
|দা শ্লেম বুক
|শ্ৰেষ্ঠ সংগীত এলবাম
|{{Won}}
|-
|২০২৫
|ভূপেন হাজৰিকা বঁটা
|বেলতলা বহাগী উৎসৱ সমিতি। কবিতা বৰুৱাৰদ্বাৰা প্ৰদান, [[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ কনিষ্ঠ ভগ্নী
|জীৱনজোৰা সাধনাৰ বঁটা<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg conferred the Bhupen Hazarika Award 2025 |url=https://dainikjanambhumi.com/news/dr-bhupen-hazarika-award-has-been-presented-to-zubeen-garg?utm_source=chatgpt.com |work=Dainik Janambhumi}}</ref><ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg to be conferred with Dr. Bhupen Hazarika Award |url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-singer-zubeen-garg-to-be-conferred-with-dr-bhupen-hazarika-award |work=The Sentinel}}</ref>
|সন্মানীত
|-
|}
==বিতৰ্ক==
জুবিন গাৰ্গ কেইবাবাৰো বিভিন্ন বিতৰ্কৰ মাজত সোমাই পৰিছিল। গান গাই থকা অৱস্থাত জখলা বগোৱাকে ধৰি মঞ্চত কৰা কেতবোৰ কাণ্ডৰ বাবে তেওঁ কেইবাবাৰো সমালোচিত হৈছিল।<ref name="timesof">{{cite web | url=http://www.timesofassam.com/headlines/zubin-garg-into-controversy-again/ | title=Zubeen Garg into controversy again | publisher=Times of Assam | date=2010-08-26 | accessdate=2013-04-27}}</ref> ২০১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত তেওঁ ''অসম বন্ধ''ৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষী থানাত এজাহাৰ দাখিল কৰিছিল যদিও পাছলৈ সেয়া উঠাই লয়।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}}
===ভূপেন হাজৰিকাৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়া===
২০১১ চনৰ ৯ নৱেম্বৰত [[গুৱাহাটী]]ৰ জালুকবাৰীস্থিত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ চৌহদত অনুষ্ঠিত [[ভূপেন হাজৰিকা|ড॰ ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ অন্তিম শ্ৰদ্ধাঞ্জলি অনুষ্ঠানত জুবিনক মূৰত এখন কাপোৰৰ সৈতে এটা হালধীয়া বৰণৰ গেঞ্জী পৰিহিত অৱস্থাত দেখা দিছিল। জুবিনৰ সেই পোছাকযোৰক লৈ সমগ্ৰ অসমজুৰি বিতৰ্কৰ সৃষ্টি হৈছিল। অৱশেষত জুবিন গাৰ্গে ক্ষমা-প্ৰাৰ্থনা বিচাৰি বিতৰ্কৰ শেষ কৰিছিল।{{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন}}
===বিহু-মঞ্চত হিন্দী গান===
২০১৩ চনত নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠন [[আলফা]]ই অসমৰ গায়কসকলক বিহু-মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন নকৰিবলৈ জাননী দিছিল। কিন্তু এই আদেশ অমান্য কৰি জুবিন গাৰ্গে লতাশিল বিহু-মঞ্চত তেওঁৰ জনপ্ৰিয় হিন্দী গান ''য়া আলী'' পৰিৱেশন কৰে আৰু ইয়াৰ প্ৰতিক্ৰিয়াস্বৰূপে আলফাৰ সৰ্বাধিনায়ক পৰেশ বৰুৱাই জুবিন গাৰ্গক ''ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক আগ্ৰাসনৰ এজেণ্ট''ৰূপে অভিহিত কৰি তেওঁক সংঘাতৰ বাবে সাৱধান কৰি দিছিল।<ref name="tehelka">{{cite web | url=http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | title=Zubeen hits the wrong notes for ULFA | publisher=Tehelka.com | date=2013-04-19 | accessdate=2013-04-27 | author=Ratnadip Choudhury | archivedate=2013-04-23 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20130423164622/http://tehelka.com/zubeen-hits-the-wrong-notes-for-ulfa/ | deadurl=yes }}</ref> এই ঘটনাত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[তৰুণ গগৈ]]য়ে জুবিনক সমৰ্থন কৰি তেওঁক নিৰাপত্তা প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ইণ্ডিয়ান">{{cite web | url=http://www.indianexpress.com/news/ya-ali-singer-zubeen-garg-provided-security-after-ulfa-threat/1105979/ | title='Ya Ali' singer Zubeen Garg provided security after ULFA threat | publisher=The Indian Express | date=2013-04-22 | accessdate=2013-04-27}}</ref> অৱশ্যে কেইদিনমানৰ পাছতে এই বিবাদৰ মীমাংসা হয়। জুবিনৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰি এই নিষিদ্ধ ঘোষিত সংগঠনটিয়ে এটি প্ৰেছ বিজ্ঞপ্তি প্ৰকাশ কৰিছে।
===সুৰাকণ্ঠ===
২০১৯ চনত বঙাইগাঁও জিলাৰ বক্সিং এছ’চিয়েশ্যনৰ সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানত ব্ৰাহ্মণ সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত বিতৰ্কিত মন্তব্য আগবঢ়োৱাৰ পাছত দৰং আৰু ওদালগুৰি জিলা ব্ৰাহ্মণ যুৱ মঞ্চই তেওঁক '''সুৰাকণ্ঠ''' উপাধি প্ৰদান কৰিছিল।<ref>[https://sangbad365.com/brahman-samaj-vs-zubeen/ জুবীন গাৰ্গক জুবীন গাৰ্গ নহয়, জুবীন সুৰাকণ্ঠ আখ্যা ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ যুৱ মঞ্চই]</ref>
===মাজুলীত নিষিদ্ধ===
মাজুলীৰ পূৱেৰুণ কলা পৰিষদৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত ৰঙালী বিহু সন্মিলনৰ সামৰণি অনুষ্ঠানত জুবিনক ''সংগীত সিন্ধু'' উপাধি প্ৰদান কৰাৰ অৱস্থাত জুবিনে সত্ৰাধিকাৰক ''প্ৰভু ঈশ্বৰ'' সম্বোধন কৰা সম্পৰ্কত আপত্তি দৰ্শায়।<ref name=":0" /> ফলত মাজুলী জিলা সত্ৰ মহাসভাই তেওঁক মাজুলীত সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান পৰিৱেশনত নিষেধাজ্ঞা জাৰী কৰিছিল।<ref name=":0">[https://assam.news18.com/news/assam/zubeen-garg-is-banned-in-majuli-by-majuli-satra-mahasabha-for-insulting-satradhikar-tv-bhaskar-subham-g-377776.html Zubeen Garg Controversy: মাজুলীত নিষিদ্ধ জুবিন গাৰ্গ! সত্ৰাধিকাৰক অসন্মান কৰি শ্ৰীকৃষ্ণক তুচ্ছ-তাচ্ছিল্য কৰি ৰোষত পৰিল মাজুলীবাসীৰ]</ref><ref>{{cite news |last2=Raj |first2=Suhasini |last1=Walker |first1=Mark |author2-link=Suhasini Raj |title=Zubeen Garg, Singer Who Charmed India With a Bollywood Hit, Dies at 52 |url=https://www.nytimes.com/2025/09/22/world/asia/zubeen-garg-dead.html |access-date=23 September 2025 |work=[[The New York Times]] |date=22 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: Zubeen Garg Faces Ban From Majuli District Satra Mahasabha |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/assam-zubeen-garg-faces-ban-from-majuli-district-satra-mahasabha |work=Sentinel Assam |date=26 April 2024 |access-date=27 April 2024}}</ref>
===লগুণ বিতৰ্ক===
২০১৯ চনত শিল্পীগৰাকীয়ে বিতৰ্কৰ সন্মুখীন হৈছিল যেতিয়া তেওঁ কৈছিল ''মই ব্ৰাহ্মণ, কিন্তু চিনেমাখনত মোৰ [[লগুণ]] (ব্ৰাহ্মণসকলে পিন্ধা পৱিত্ৰ সূতা) ছিঙি পেলাইছোঁ। মই আগতেও লগুণডাল আঁতৰাই পেলাইছিলোঁ আৰু এতিয়াও পিন্ধা নাই। '' পাছলৈ তেওঁ এই বক্তব্যৰ বাবে ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{cite web | title=Assam singer Zubeen Garg says,'These Brahmins should be killed'; case registered | date=30 July 2019 | url=https://www.oneindia.com/india/assam-singer-zubeen-garg-says-these-brahmins-should-be-killed-case-registered-2926237.html }}</ref> জুবিন গাৰ্গে মিডিয়াৰ আগত স্পষ্ট কৰি দিলে যে তেওঁ আচলতে তেনেকৈ বুজাব বিচৰা নাছিল। তেওঁ কয়—'' "মই ধেমালি-ধেমালিতে কৈছিলোঁ বাবে মানুহে ভুল বুজিলে। মই বুজাব বিচাৰিছিলোঁ যে আমি উচ্চ জাতি-নিম্ন জাতিৰ ব্যৱস্থাটো নাইকিয়া কৰিব লাগে। মই সেই কঞ্চেপ্টটোত বিশ্বাস কৰোঁ। সেই প্ৰচেষ্টাত 'বামুণ' শব্দটো ভুলতে ওলাই গ’ল। মই ব্ৰাহ্মণ সমাজৰ সন্মুখত ক্ষমা বিচাৰিছোঁ যিহেতু মোৰ উদ্দেশ্য নাছিল। মই নিজেও ব্ৰাহ্মণ ল’ৰা। মানুহে অতদিনে দেখি আহিছে—মই কি কৰি আহিছোঁ।" মই সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ বাবে কাম কৰিছোঁ।" '' ইয়াৰ উপৰি গাৰ্গে কয়— ''"মই সেইসময়ত ক্লান্ত হৈ পৰিছিলোঁ কাৰণ মই বিগত ৩-৪ ৰাতি ধৰি অবিৰতভাৱে অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰি আছিলোঁ। আই এম ছ’ৰী। আগলৈ আৰু এনেকুৱা নহয়।" ''<ref name="Prag News">{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=D2sTTsZQ7rg |title=Zubeen-Brahmin controversy: Zubeen Garg seeks apology for the brahmin controversy}}</ref>
== মৃত্যু ==
[[File:People gathered at the Sarusajai Bhogeswar Baurah Sports Complex in Guwahati to pay their respects to Zubeen Garg.jpg|thumb|সৰুসজাইস্থিত ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া প্ৰাঙ্গণত ৰখা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ চাবলৈ ৰাইজ সমবেত হয়। ]]
[[File:Admirers and fans of Zubeen Garg are lighting the lamps at a market of Guwahati.jpg|thumb|অসমৰ বিভিন্ন ঠাইত জুবিন গাৰ্গক সুঁৱৰি সন্ধ্যা চাকি আৰু মম জ্বলোৱা হয়। ]]
২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰ তাৰিখে [[:en:Saint_John's_Island|ছেইণ্ট জ’ন্ছ দ্বীপ]]ৰ সমীপত থকা ছিংগাপুৰ প্ৰণালী ([[:en:Singapore_Strait|Singapore Strait]])ৰ বুকুত হোৱা এক দুৰ্ঘটনাৰ পাছত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যু হয়। তেওঁ পানীৰ তলত উশাহ লোৱাৰ অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল, এনে পৰিস্থিতিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰি কাৰ্ডিঅ’পালমনাৰী ৰিছাছিটেশ্যন (চিপিআৰ) দিয়াৰ পাছত [[Singapore General Hospital|ছিংগাপুৰ জেনেৰেল হস্পিটেলৰ]] আই.চি.ইউত ভৰ্তি হোৱাৰ পাছত তেওঁক মৃত বুলি ঘোষণা কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Assamese singer Zubeen Garg dies in scuba diving accident in Singapore |url=https://indianexpress.com/article/india/zubeen-garg-assamese-singer-dies-in-singapore-scuba-diving-accident-10259381/ |work=The Indian Express |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref><ref>{{cite news |title=Popular Assam singer Zubeen Garg dies in Singapore accident |url=https://www.ndtv.com/entertainment/popular-assam-singer-zubeen-garg-dies-in-singapore-accident-9306555 |work=NDTV |date=19 September 2025 |access-date=19 September 2025}}</ref> তেওঁ ছিংগাপুৰত নৰ্থ ইষ্ট ইণ্ডিয়া ফেষ্টিভেলত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ গৈছিল, য’ত তেওঁ অনুষ্ঠান পৰিৱেশন কৰাৰ কথা আছিল।
২০২৫ চনৰ ২২ ছেপ্টেম্বৰত মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ঘোষণা কৰে যে ২৩ ছেপ্টেম্বৰত গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ কমাৰকুছি এন চি গাঁৱত গাৰ্গৰ মৃতদেহ সম্পূৰ্ণ ৰাজ্যিক সন্মানেৰে দাহ কৰা হ’ব।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg to be cremated with full state honours near Guwahati on September 23 |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> যোৰহাটৰ জনসাধাৰণে অসম চৰকাৰক যোৰহাটত মৃতদেহ দাহৰ বাবে জনোৱা দাবীৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাজ্যিক মন্ত্ৰীসভাৰ আলোচনা আৰু পৰিয়ালটোৰ সুবিধা তথা পছন্দ দুয়োটা দিশত বিবেচনা কৰি এই সিদ্ধান্ত লোৱা হৈছিল। পত্নী গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গ আৰু ভগ্নী পামী বৰঠাকুৰে ৮৫বছৰীয়া পিতৃৰ দুৰ্বল স্বাস্থ্য আৰু গুৱাহাটীৰপৰা আঁতৰত ৰীতি-নীতি সমাপন কৰাত হোৱা অসুবিধাৰ কথা উল্লেখ কৰে। আপোচ হিচাপে চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে, গাৰ্গৰ চিতাভস্ম যোৰহাটলৈও লৈ যোৱা হ’ব। গুৱাহাটীৰ দাহস্থলীৰ লগতে যোৰহাটতো গাৰ্গৰ স্মৃতিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হ’ব বুলি চৰকাৰে ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam CM: Family's wish to perform Zubeen Garg's last rites near Guwahati prioritised; memorials planned in both Guwahati and Jorhat |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>
[[File:Ambulance carrying Zubeen Garg amidst crowd.jpg|thumb|ৰাইজৰ মাজেৰে যাত্ৰা কৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া এম্বুলেঞ্চখন]]
স্থানীয় গাঁৱৰ লোকে স্বেচ্ছামূলকভাৱে কাম কৰা ৩.৩ একৰ চৰকাৰী আবণ্টিত মাটিত বিস্তৃত এই শ্মশান ক্ষেত্ৰখনত ৫ হাজাৰ লোকৰ উপস্থিতি সম্ভৱ যদিও অনুমাণিক ৫০ হাজাৰ লোকৰ আগমন ঘটে। গাৰ্গৰ মৃতদেহ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱালৈকে গুৱাহাটীৰ অৰ্জুন ভোগেশ্বৰ বৰুৱা ক্ৰীড়া ভৱনত জনসাধাৰণে শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনোৱাৰ বাবে ৰাজ্যিক ব্যৱস্থাৰে ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg's body to be kept at Guwahati sports complex before cremation |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-gargs-mortal-remains-to-be-kept-at-sarusajai-till-monday-assam-cm/cid/2124200 |work=The Telegraph |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ দিনটোলৈকে (২৩ ছেপ্টেম্বৰ) ৰাজ্যিক শোকৰ সময় বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Zubeen Garg cremation: Mourning period extended by one day |url=https://www.telegraphindia.com/entertainment/zubeen-garg-to-be-cremated-with-full-state-honours-near-guwahati-on-september-23/cid/2124279 |work=The Telegraph |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>
২০২৫ চনৰ ১৯ ছেপ্টেম্বৰত ছিংগাপুৰত তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত তাত জুবিন গাৰ্গৰ মৃতদেহৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা কৰা হয়। এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলত পানীত ডুব যোৱা কাৰণত তেওঁৰ মৃত্যুহোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{cite web |title=Zubeen Garg’s death certificate cites drowning as cause of death |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/why-assam-government-ordered-second-post-mortem-of-zubeen-garg-s-body-101758549639461.html |website=Hindustan Times |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> তেওঁৰ মৃতদেহ অসমলৈ অনাৰ পাছত বিভিন্নপক্ষৰপৰা জনসাধাৰণৰ দাবী আৰু আৱেদনৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে সৰ্বসাধাৰণৰ উদ্বেগ দূৰ কৰিবলৈ আৰু যিকোনো ধৰণৰ সন্দেহ নুই কৰিবলৈ দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem on Zubeen Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22 |website=India Today |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পত্নী গৰিমা গাৰ্গৰ সন্মতি সাপেক্ষে অন্ত্যোষ্টিক্ৰিয়াৰ পূৰ্বে এইম্ছ গুৱাহাটীৰ এটা দলৰ সহযোগত গৌহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়ত এই পদ্ধতিৰ দিন ধাৰ্য কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Second post-mortem of Zubeen Garg’s body to be done on Tuesday morning |url=https://www.tribuneindia.com/news/india/second-post-mortem-of-zubeen-gargs-body-to-be-done-on-tuesday-morning/ |website=The Tribune |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>
===শ্ৰদ্ধাঞ্জলি===
জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুত সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষতে ব্যাপক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি দিয়া হয়। প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী|নৰেন্দ্ৰ মোডী]], বিৰোধী দলৰ নেতা [[ৰাহুল গান্ধী]], অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]], [[ৰাইজৰ দল]]ৰ সভাপতি [[অখিল গগৈ]], অসম জাতীয় পৰিষদৰ সভাপতি লুৰীণজ্যোতি গগৈকে ধৰি বহু উচ্চ পদস্থ ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ দেহাৱসানত শোক প্ৰকাশ কৰে।<ref>{{cite news |title=Condolences pour in over death of singer Zubeen Garg |url=https://www.thehindu.com/entertainment/music/condolences-pour-in-over-death-of-singer-zubeen-garg/article70069962.ece |access-date=19 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=19 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite news |date=19 September 2025 |title=Singer Zubeen Garg passes away at 52: PM Modi expresses grief; Rahul Gandhi, Kharge pay tribute |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/assam-cm-himanta-biswa-sarma-mourns-zubeen-gargs-death-calls-him-assams-favourite-rockstar/articleshow/123996813.cms |access-date=19 September 2025 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> শ্ৰদ্ধাঞ্জলিস্বৰূপে [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] ২০ ছেপ্টেম্বৰৰপৰা ২২ ছেপ্টেম্বৰলৈ তিনিদিনীয়া ৰাজ্যিক শোক ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |title=Assam declares three-day State mourning over singer Zubeen Garg's death |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/zubeen-garg-death-singapore-assam-state-mourning-three-days/article70073216.ece |access-date=20 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=20 September 2025 |language=en-IN}}</ref> [[পশ্চিমবংগ|, উত্তৰ পূব ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘই সাতদিনীয়াকৈ সকলো কাৰ্যসূচী স্থগিত কৰি শোক প্ৰকাশ কৰে।পশ্চিম বংগ]]ৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[মমতা বেনাৰ্জী]]য়েও শোক প্ৰকাশ কৰি গাৰ্গক তেওঁৰ "প্ৰিয় ভাতৃ" বুলি অভিহিত কৰে আৰু তেওঁৰ "মৃদু কণ্ঠ আৰু অদম্য মনোভাব"ৰ প্ৰশংসা কৰে আৰু লগতে কয় যে, তেওঁৰ গীতসমূহ "চিৰদিনৰ বাবে অমৰ" হৈ থাকিব।<ref>{{cite news |title=Bengal CM Mamata Banerjee mourns singer Zubeen Garg's death |url=https://theprint.in/india/bengal-cm-mamata-banerjee-mourns-singer-zubeen-gargs-death/2747044/ |work=ThePrint |agency=PTI |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025}}</ref>
ৰাজনৈতিক নেতাৰ উপৰি ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু সংগীত উদ্যোগৰ অসংখ্য ব্যক্তিয়ে গাৰ্গৰ মৃত্যুত শোক প্ৰকাশ কৰে। সহযোগী অসমীয়া গায়ক [[অংগৰাগ মহন্ত|পাপনে]] গাৰ্গক "এটা প্ৰজন্মৰ কণ্ঠ" বুলি অভিহিত কৰি ভাতৃ হেৰুৱাৰ সমান ক্ষতি বুলি অভিহিত কৰে। তেওঁৰ সৈতে ''গেংষ্টাৰ (২০০৬)'' ছবিত সহযোগ কৰা সংগীত পৰিচালক প্ৰীতম চক্ৰৱৰ্তীয়ে তেওঁ “হতভম্ব আৰু বিধ্বস্ত” হৈছে বুলি উল্লেখ কৰি গাৰ্গৰ পৰিয়াললৈ সমবেদনা জ্ঞাপন কৰে। সংগীত শিল্পী [[এ. আৰ. ৰহমান|এ আৰ ৰহমান]], প্ৰবীণ গায়ক হৰিহৰণ, সুৰকাৰ জীত গাংগুলী, ৰেপাৰ বাদশ্বাহ, গায়ক [[আলিছা চিনাই|আলিশা চিনাই]], [[মহালক্ষ্মী আয়াৰ]], [[শান]], অমল মালিক, [[দেৱজিৎ সাহা|দেৱজিত সাহা]], [[কল্পনা পাটোৱাৰী]], [[শিল্পা ৰাও]], [[সুনিধি চৌহান]], [[সাগৰিকা মুখাৰ্জী|সাগৰিকা]], [[শ্ৰেয়া ঘোষাল]], [[তৰালি শৰ্মা|তৰালী শৰ্মা]], বিশাল মিশ্ৰ, বিশাল দদলানী, আৰু অভিনেতা দেৱ আৰু প্ৰসেনজিৎ চেটাৰ্জীয়েও ছ’চিয়েল মিডিয়াত শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনায়।<ref>{{cite news |last1=P |first1=Devadasan K. |title=Zubeen Garg’s final journey: India bids tearful goodbye |url=https://gulfnews.com/entertainment/zubeen-gargs-final-journey-india-bids-tearful-goodbye-1.500277469 |access-date=23 September 2025 |work=[[Gulf News]] |date=21 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Khan |first1=Lubna |title=Hariharan Pays Tribute After ‘True Soul’ Zubeen Garg’s Death: ‘He Belonged To People’ |url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/hariharan-pays-tribute-after-true-soul-zubeen-gargs-death-he-belonged-to-people-aa-9588636.html |access-date=23 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=22 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Bhattacharya |first1=Tanisha |title=Zubeen Garg Death: Tributes From Shaan, Papon And Others - "Devastated And Shocked" |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-garg-death-tributes-from-pritam-armaan-malik-and-others-devastated-and-shocked-9307008 |access-date=22 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=19 September 2025}}</ref><ref name="sangbadpratidin">{{cite news |title='ভাইকে হাৰালাম', জুবিনেৰ মৃত্যুতে বাকৰুদ্ধ পাপন, শোকপ্ৰকাশ প্ৰীতম ও দেবেৰ |trans-title='Lost a brother': Papon speechless, tributes from Pritam and Dev after Zubeen's death |url=https://www.sangbadpratidin.in/entertainment/cinema/zubeen-garg-death-pritam-papon-dev-jeet-ganguly-are-devastated-by-news/ |work=Sangbad Pratidin |date=19 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref> অসমীয়া অভিনেতা [[আদিল হুছেইন|আদিল হুছেইনে]] অসমীয়া সংগীত আৰু চিনামাত গাৰ্গৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ কথা দোহাৰি সমগ্ৰ বাতৰিটোক “হৃদয়বিদাৰক” বুলি অভিহিত কৰে।<ref name="sangbadpratidin" />
২০২৫ চনৰ ২১ ছেপ্টেম্বৰত ৰঘু ডাকাটৰ ট্ৰেইলাৰ মুকলি অনুষ্ঠানত গাৰ্গৰ স্মৃতিত কলকাতাৰ নেতাজী ইনড’ৰ ষ্টেডিয়ামত ৩০ ছেকেণ্ডৰ মৌনতা অৱলম্বন কৰা হয়।<ref>{{cite news |title=Raghu Dakat trailer launch, Dev's 20 years in Tollywood: Event pays tribute to Zubeen Garg with silence |url=https://bengali.abplive.com/entertainment/himanta-biswa-sarma-shared-raghu-dakat-trailer-launch-video-as-they-paid-tribute-to-zubeen-garg-entertainment-news-bollywood-1153347 |work=ABP Ananda |date=21 September 2025 |access-date=23 September 2025 |language=bn}}</ref>
২০১৯ চনত গুৱাহাটীৰ [[বি বৰুৱা মহাবিদ্যালয়|বি. বৰুৱা মহাবিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত এক সংগীতানুষ্ঠানত গাৰ্গে প্ৰকাশ কৰিছিল যে "[[মায়াবিনী ৰাতিৰ বুকুত]]" গীতটো তেওঁৰ মৃত্যুৰ সময়ত বজাব লাগে। তেওঁৰ মৃত্যুৰ পাছত এই গীতটো কেৱল তেওঁৰ অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াতে নহয়—সমগ্ৰ অসমতে, ঘৰে-দোকানে আৰু ৰাজহুৱা অনুষ্ঠানত ব্যাপকভাৱে পৰিৱেশন কৰা শ্ৰদ্ধাঞ্জলিৰ সামূহিক গীত হিচাপে পৰিণত হয়।<ref>{{cite magazine |last=Das |first=Yudhajit Shankar |date=22 September 2025 |url=https://www.indiatoday.in/india/story/zubeen-garg-funeral-song-mayabini-ratir-bukut-song-anthem-procession-guwahati-fans-grief-2791423-2025-09-22 |title=Zubeen Garg funeral: The phenomenon called Zubeen Garg and how Mayabini became an anthem |magazine=India Today |accessdate=23 September 2025}}</ref>
===লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ডছ===
ছিংগাপুৰৰপৰা জুবিন গাৰ্গৰ পাৰ্থিৱ শৰীৰ গুৱাহাটী আহি পোৱাৰ পাছতেই লক্ষাধিক লোক তেওঁৰ শৰীৰ কঢ়িয়াই নিয়া বাহনৰ কাষত থিয় দিয়ে। একাধিক বাতৰিৰ মতে, লিমকা বুক অৱ ৰেকৰ্ড্ছে সমবেত হোৱা লোকৰ সংখ্যাক পৃথিৱীৰ ভিতৰতে চতুৰ্থ সৰ্বাধিক হিচাপে অভিহিত কৰে। [[মাইকেল জেকচন]], পোপ ফ্ৰাঞ্চিছ আৰু দ্বিতীয় ৰাণী এলিজাবেথৰ পাছতে এই সমাৱেশক চতুৰ্থ বৃহত্তম হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰা হয়।<ref name="HT">{{cite web | url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-gargs-funeral-in-guwahati-listed-as-fourth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-101758541214756.html | title=Zubeen Garg fans queue up in thousands for last glimpse of their idol | publisher=Hindustan Times | date=Updated on: Sept 23, 2025 08:06 am IST | accessdate=24 September 2025 | author=HT NEWS DESK}}</ref> <ref name="MC">{{cite web | url=https://www.moneycontrol.com/entertainment/zubeen-garg-s-funeral-becomes-forth-biggest-gathering-enters-limca-book-of-records-article-13565844.html | title=Zubeen Garg’s funeral becomes fourth biggest gathering, enters Limca Book of Records | publisher=Money Control | date=September 22, 2025 15:00 IST | accessdate=24 September 2025 | author=MONEY CONTROL}}</ref> <ref name="News Arena">{{cite web | url=https://newsarenaindia.com/nation/zubeen-s-funeral-ranked-4th-largest-global-gathering/57172 | title=Zubeen’s funeral ranked 4th largest global gathering | publisher=News Arena India | date=September 22, 2025, 02:49 PM | accessdate=24 September 2025}}</ref>
===তদন্ত===
ছিংগাপুৰ কৰ্তৃপক্ষই প্ৰদান কৰা মৃত্যুৰ প্ৰমাণ-পত্ৰত জুবিন গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ কাৰণ ডুব যোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg's cause of death revealed: Death certificate states singer died due to drowning |url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/zubeen-gargs-cause-of-death-revealed-death-certificate-states-singer-died-due-to-drowning/articleshow/124030064.cms |work=The Times of India |date=20 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> গাৰ্গৰ মেনেজাৰ আৰু ফেষ্টিভেল আয়োজকৰ বিৰুদ্ধে গাফিলতি আৰু সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ অভাৱৰ অভিযোগত কেইবাখনো এজাহাৰ দাখিল কৰা হৈছিল, য'ত গাৰ্গে লাইফ জেকেট পিন্ধিবলৈ অস্বীকাৰ কৰা বুলিও বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=Zubeen Garg death: Assam Police file FIR against event organiser, controversy angle to be probed |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/zubeen-garg-death-assam-police-file-fir-against-event-organiser-controversy-angle-to-be-probed-101758350955318.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref><ref>{{Cite news |title=No life jacket? Controversy angle under scanner in Zubeen Garg death probe so far |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/no-life-jacket-controversy-angle-under-scanner-zubeen-garg-death-probe-so-far-101758362390294.html|work=Hindustan Times |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> পিছলৈ তেওঁৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ মেনেজাৰৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ বাবে আবেদন জনায়।<ref>{{Cite news |title=Withdraw FIRs against Siddhartha, says Garima |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/withdraw-firs-against-siddhartha-says-garima/articleshow/124019732.cms |work=The Times of India |date=21 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref> কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ মেইলযোগে চিআইডিৰ ওচৰত এজাহাৰ দাখিল কৰে। এই এজাহাৰত তেওঁ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মা, [[শ্যামকানু মহন্ত|শ্যামকানু মহন্তকে]] সাঙুৰি ছিংগাপুৰত জুবিন গাৰ্গৰ কাষত উপস্থিত থকাসকলৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ তঁৰে। <ref name="Garima">{{cite news | url=https://www.patrika.com/en/national-news/wife-of-zubeen-garg-garima-garg-saikia-files-fir-against-all-accused-in-suspected-death-case-in-singapore-19981524 | title=Wife of Zubeen Garg, Garima Saikia Garg, files FIR against all accused in suspected death case in Singapore | date=Sep 28, 2025 | agency=Patrika | accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima1">{{cite news | url=https://thelogicalindian.com/zubeen-gargs-wife-files-cid-complaint-names-manager-organiser-in-probe-demand-over-singers-death/ | title=Zubeen Garg’s Wife Files CID Complaint, Names Manager, Organiser in Probe Demand Over Singer’s Death | date=Sep 29, 2025 | agency=The logical Indian| accessdate=3 October 2025}}</ref> <ref name="Garima2">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/garima-saikia-garg-fir-cid-10508796 | title=কাৰ কাৰ বিৰুদ্ধে এজাহাৰ দাখিল কৰিলে গৰিমা শইকীয়া গাৰ্গে?| date=Sep 27, 2025 | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন| accessdate=3 October 2025}}</ref>
জনসাধাৰণৰ দাবীৰ পাছত অসম চৰকাৰে গাৰ্গৰ পৰিয়ালৰ সদস্যৰ সন্মতি সাপেক্ষে [[গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়|গুৱাহাটী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় চিকিৎসালয়]]ত দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে মৰণোত্তৰ পৰীক্ষাৰ নিৰ্দেশ দিয়ে।<ref>{{Cite news |last=Kalita |first=Kangkan |title=Second post-mortem on Garg on Tuesday after demands from people, says Assam CM Himanta Biswa Sarma |url=https://www.indiatoday.in/entertainment/story/second-post-mortem-on-zubeen-garg-on-tuesday-after-demands-from-people-says-assam-cm-himanta-biswa-sarma-2791537-2025-09-22|work=[[India Today]] |date=22 September 2025 |access-date=22 September 2025}}</ref>২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ পুৱাৰ ভাগত তেওঁৰ মৰণোত্তৰ পৰীক্ষা সম্পন্ন হয়।<ref name="autopsy2">{{cite web |last= |first= |title=Zubeen Garg’s Second Post-Mortem Completed in Guwahati Ahead of Final Rites |url=https://www.ndtv.com/entertainment/zubeen-gargs-second-post-mortem-completed-in-guwahati-ahead-of-final-rites-9326201 |website=NDTV |publisher=NDTV |date=2025-09-23 |access-date=2025-10-12}}</ref>
জনতাৰ দাবী আৰু অসমীয়া শিল্পীৰ হেঁচাত তদন্তৰ বাবে এটা বিশেষ তদন্তকাৰী দল (SIT) গঠন কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Purkayastha |first1=Biswa Kalyan |title=Assam: SIT formed to probe Zubeen Garg's death; Congress demands CBI inquiry |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/assam-sit-formed-to-probe-zubeen-garg-s-death-congress-demands-cbi-inquiry-101758724645343.html |access-date=25 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Karmakar |first1=Sumir |title=Assam Police form SIT to probe Zubeen Garg's death following suspicion of foul play |url=https://www.deccanherald.com/india/assam/assam-police-form-sit-to-probe-zubeen-gargs-death-following-suspicion-of-foul-play-3741754 |access-date=25 September 2025 |work=[[Deccan Herald]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |last1=Son |first1=Mallika |title=Assam CM Himanta Sarma Orders SIT Probe Into Singer Zubeen Garg's Death |url=https://www.news18.com/india/assam-cm-himanta-sarma-orders-sit-probe-into-singer-zubeen-gargs-death-ws-l-9594331.html |access-date=25 September 2025 |work=[[CNN-News18|News18]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref> এছ আই টি-ৰ নেতৃত্বত আছিল চিআইডি-ৰ বিশেষ ডিজিপি, আইপিএছ এম পি গুপ্তা আৰু আন ৯জন আৰক্ষী বিষয়া।<ref>{{cite news |last1=Varma |first1=Ananya |title=Assam Police Form 10-Member SIT To Probe 'Suspicious' Demise Of Zubeen Garg |url=https://www.timesnownews.com/india/assam-police-form-10-member-sit-to-probe-suspicious-demise-of-zubeen-garg-article-152888057 |access-date=25 September 2025 |work=[[Times Now]] |date=24 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Following CM's order Assam DGP forms10-member SIT to probe into Zubeen Garg's death- The Week |url=https://www.theweek.in/wire-updates/national/2025/09/24/cal55-as-zubeen-ld-sit.html |access-date=25 September 2025 |work=[[The Week (Indian magazine)|The Week]] |agency=[[Press Trust of India|PTI]] |date=24 September 2025}}</ref>
এছআইটি-ৰ সহায়ৰ পাছত চিআইডি-এ গাৰ্গৰ সন্দেহজনক মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ ধাৰা ৬১(২), ১০৫, আৰু ১০৬(১)ৰ অধীনত এটা গোচৰ (২০২৫ চনৰ ১৮ নং গোচৰ) পঞ্জীয়ন কৰে।<ref>{{cite news |title=SIT, CID raids organiser's home amid probe into singer Zubeen Garg's demise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/sit-cid-raids-organiser-shyamkanu-mahantas-home-amid-probe-into-singer-zubeen-gargs-demise-101758894850541.html |access-date=26 September 2025 |work=[[Hindustan Times]] |agency=[[Asian News International|ANI]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ফেষ্টিভেলৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু গাৰ্গৰ পৰিচালক সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বাসগৃহত অভিযান চলোৱা হয় আৰু এই সময়ত ইলেক্ট্ৰনিক ৰেকৰ্ড আৰু নথি-পত্ৰ জব্দ কৰা হয়।<ref>{{cite news |last1=Maheshwari |first1=Khushi |title=Zubeen Garg Death: SIT Team Raids Houses Of Festival Organiser, His Manager |url=https://www.ndtvprofit.com/nation/zubeen-garg-death-sit-team-raids-houses-of-festival-organiser-his-manager |access-date=26 September 2025 |work=[[NDTV]] |date=25 September 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Assam: SIT raids homes of singer Zubeen Garg’s manager, event organiser |url=https://scroll.in/latest/1087010/assam-sit-raids-homes-of-singer-zubeen-gargs-manager-event-organiser |access-date=26 September 2025 |work=[[Scroll.in]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref> ছিংগাপুৰত ডাইভিঙৰ সময়ত গাৰ্গৰ লগত যোৱা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীকো এছআইটি-এ জেৰা কৰি আটক কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{cite news |title=Musician Shekharjyoti Goswami Arrested in Zubeen Garg Death Probe |url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/breaking-shekharjyoti-goswami-arrested-by-sit-in-zubeen-garg-death-case |work=The Sentinel Assam |date=25 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই মন্তব্য কৰিছিল যে যদি এছআইটি-এ নিৰ্ণায়ক ফলাফল নিদিয়ে তেন্তে গোচৰটো কেন্দ্ৰীয় তদন্তকাৰী সংস্থাক (চিবিআই)ক গতাই দিয়া হ’ব।<ref>{{cite news |title=SIT questions musician in Zubeen Garg death case; CM warns probe may go to CBI if no results |url=https://m.economictimes.com/news/india/sit-questions-musician-in-zubeen-garg-death-case-cm-himanta-biswa-sarma-warns-probe-may-go-to-cbi-if-no-results/articleshow/124118501.cms |work=The Economic Times |date=23 September 2025 |access-date=26 September 2025}}</ref> জনতাৰ ক্ষোভৰ সাক্ষী হৈ সদৌ অসম অধিবক্তা সন্থাই তেওঁলোকৰ সদস্যসকলক গাৰ্গৰ মৃত্যুৰ গোচৰত অভিযুক্ত ব্যক্তিসকলক প্ৰতিনিধিত্ব নকৰিবলৈ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news |title=Lawyers urged not to represent accused in Zubeen Garg death case |url=https://www.thehindu.com/news/national/assam/lawyers-urged-not-to-represent-accused-in-zubeen-garg-death-case/article70098339.ece |access-date=27 September 2025 |work=[[The Hindu]] |date=26 September 2025 |language=en-IN}}</ref><ref>{{cite news |title=Zubeen Garg’s death: Assam lawyers’ association urged not to represent accused; CID issues notices to witnesses |url=https://www.newindianexpress.com/nation/2025/Sep/26/zubeen-gargs-death-assam-lawyers-association-urged-not-to-represent-accused-cid-issues-notices-to-witnesses |access-date=27 September 2025 |work=[[The New Indian Express]] |date=26 September 2025 |language=en}}</ref>
তেওঁৰ মৃত্যুৰ পৰিস্থিতিৰ তদন্তৰ ফলত ২০২৫ চনৰ ১ অক্টোবৰত ইভেণ্টৰ আয়োজক শ্যামকানু মহন্ত আৰু মেনেজাৰ সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়।<ref name="PratidinTime2025">{{cite web | title=BREAKING: Shyamkanu Mahanta, Siddharth Sharma Arrested, Brought To Guwahati | website=Pratidin Time | date=1 October 2025 | url=https://www.pratidintime.com/guwahati-news-breaking-latest/breaking-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-arrested-brought-to-guwahati-10518028 | access-date=1 October 2025}}</ref> ২ অক্টোবৰ তাৰিখে শ্যামকানু মহন্ত, সিদ্ধাৰ্থ শৰ্মাৰ বিৰুদ্ধে চিআইডি-এ ভাৰতীয় ন্যায় সংহিতাৰ অধীনত ১০৩ ধাৰা আৰোপ কৰে। এইটো ধাৰা পৰিকল্পিত হত্যাৰ লগত জড়িত।<ref>{{cite news |title=Murder charges added against Shyamkanu Mahanta & Siddharth sharma in Zubeen Garg Death Case |url=https://www.guwahatiplus.com/assam/murder-charges-added-against-shyamkanu-mahanta-siddharth-sharma-in-zubeen-garg-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Guwahati Plus |date=2 October 2025 |language=en}}</ref><ref>{{cite news |title=Section 103 of BNS slapped on accused in Zubeen’s death case|url=https://www.sentinelassam.com/topheadlines/assam-section-103-of-bns-slapped-on-accused-in-zubeens-death-case |access-date=3 October 2025 |work= The Sentinal |date=2 October 2025 |language=en}}</ref>
২ অক্টোবৰতে ছিংগাপুৰৰ ঘটনাস্থলীত উপস্থিত থকা শেখৰ জ্যোতি গোস্বামী আৰু কণ্ঠশিল্পী অমৃতপ্ৰভা মহন্তক গ্ৰেপ্তাৰ কৰা হয়। বিশেষ তদন্তকাৰী দলৰ সূত্ৰৰ মতে, শেখৰ জ্যোতি গোস্বামীক ইতিমধ্যে ভাইৰেল হৈ পৰা ভিডিঅ’টোত গাৰ্গৰ অতি ওচৰত সাঁতুৰি থকা দেখা গৈছিল আৰু অমৃতপ্ৰভা মহন্তই সমগ্ৰ কাণ্ডটো নিজৰ চেলফোনত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। দুয়োকে বিগত ৬ দিন ধৰি জেৰা কৰা হৈছিল।<ref name="NDTV">{{cite news | url=https://www.ndtv.com/india-news/shekhar-jyoti-goswami-amritprava-mahanta-bandmate-co-singer-arrested-in-zubeen-garg-death-case-total-now-4-sources-9386048 | title=Bandmate, Co-Singer Arrested In Zubeen Garg Death Case, Total Now 4: Sources | work=NDTV | date=Oct 03, 2025 06:52 am IST | agency=NDTV | accessdate=3 October 2025}}</ref><ref name="Northeast">{{cite news | url=https://northeasttoday.in/northeast/assam/zubeen-garg-death-case-cid-arrests-musicians-shekhar-goswami-and-amritprava-mahanta/ | title=Zubeen Garg Death Case: CID Arrests Musicians Shekhar Goswami And Amritprava Mahanta | work=Northeast | date=3rd October 2025 | agency=North East Today | accessdate=3 October 2025}}</ref>
==উত্তৰাধিকাৰ==
জুবিন গাৰ্গক উদ্যাপন কৰিবলৈ ২০২২ চনৰ ২ ডিচেম্বৰত [[ডিগবৈ|ডিগবৈত]] নাজিৰাটিং তামোলী পৰ্যটন মহোৎসৱৰ সময়ত গায়কজনৰ বাবে নিৰ্মাণ কৰা ২০ ফুট উচ্চতাৰ এটা মূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=3 January 2023 |title=Zubeen Garg's Statue Unveiled in Digboi |url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/zubeen-gargs-statue-unveiled-in-digboi-631273 |access-date=8 January 2023 |website=www.sentinelassam.com |language=en}}</ref> টেঙাপানীৰ গাঁওবাসীয়ে ন দিহিং নদীৰ সিপাৰে নিৰ্মাণ কৰা আৰু জুবিন গাৰ্গৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা এখন বাঁহৰ দলং টেঙাপানী-থেপাবাৰীত গায়কজনে ২০২০ চনৰ ২৯ ফেব্ৰুৱাৰীত উদ্বোধন কৰে।<ref>{{Cite web |date=20 February 2020 |title='Zubeen Garg Bridge' in Kakopathar to be inaugurated by the star himself on 29 Feb |url=https://newslivetv.com/zubeen-garg-bridge-in-kakopathar-to-be-inaugurated-by-the-star-himself-on-29-feb/ |access-date=8 January 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Ojha |first1=Manoj Kumar |date=29 May 2020 |title=Zubeen Garg to open namesake bridge in Assam |url=https://www.telegraphindia.com/states/zubeen-garg-to-open-namesake-bridge-in-assam/cid/1749568 |work=The Telegraph |access-date=27 April 2024}}</ref>
তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল কপিল বৰঠাকুৰ।কপিল বৰঠাকুৰে পুত্ৰ জুবিন গাৰ্গৰ আত্মজীৱনী লিখি উলিয়ায়।
===সাংস্কৃতিক গুৰুত্ব===
জুবিন গাৰ্গৰ কৰ্মৰাজি সংৰক্ষণৰ বাবে অনুৰাগী আৰু সংৰক্ষণকাৰীয়ে একাধিক প্ৰচেষ্টা হাতত লৈছে। গুৱাহাটীৰ হাতীগাঁৱৰ বিশাল কলিতাই তেওঁৰ অনুৰাগী আৰু সাংস্কৃতিক প্ৰভাৱৰ পৰিসৰৰ ওপৰত আলোকপাত কৰি ''চান্দনী ৰাত'' এলবামৰ স্বাক্ষৰিত কপিকে ধৰি গাৰ্গৰ ৰেকৰ্ডিঙৰ ৩৩ হাজাৰৰো অধিক কেছেট আৰু চিডি সংকলন কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। ভৌতিক সংগ্ৰহৰ উপৰি তেওঁৰ সংগীতৰ অৱদানসমূহ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে সংৰক্ষণ আৰু সুলভ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩৫,০০০ গীত থকা এটা ডিজিটেল আৰ্কাইভ সৃষ্টি কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |title=35,000-song archive vows to keep Zubeen's voice alive |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/35000-songs-archive-vows-to-keep-zubeens-voice-alive/articleshow/124019744.cms|work=The Times of India |access-date=23 September 2025}}</ref>
==জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত বিভিন্নজন==
অসমৰ বিশিষ্ট লেখক-সাহিত্যিক ড॰ [[নগেন শইকীয়া|নগেন শইকীয়া]]ই<ref name="নি১">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/20092025/index.php | title= আজিৰ দিনটো শোক দিৱ হিচাপে গণ্য কৰিব লাগে| date=২০ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=23 September 2025 | author=[[নগেন শইকীয়া|শইকীয়া, নগেন]] | location=গুৱাহাটী | pages=১,১৩}}</ref> জুবিন গাৰ্গ সন্দৰ্ভত মন্তব্য কৰে—
<blockquote>মই দেখিছোঁ জুবিনৰ কণ্ঠত এনে এক সুৰৰ যাদু আছে, যি মানুহক, শ্ৰোতাক সহজেই আকৰ্ষণ কৰিব পাৰে </blockquote>
অসমৰ কবি-সাহিত্যিক-গীতিকাৰ [[হীৰেন ভট্টাচাৰ্য]]ই জুবিন গাৰ্গৰ জনপ্ৰিয়তা সম্পৰ্কে কৈছে<ref>{{cite book | title=জুবিন গাৰ্গ জীৱনৰপৰা গানলৈ | publisher=চন্দ্ৰ প্ৰকাশ | author=ভট্টাচাৰ্য, হীৰেন, অনুলেখন : মণ্টু শইকীয়া | authorlink=জুবিন অসমীয়া সংগীতৰ ক্ষেত্ৰত এক জোকাৰণি | year=জানুৱাৰী, ২০০৯ | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>—
<blockquote>জুবিন সঁচাই আচৰিত। ইমান কম বয়সতে, ইমান সোনকালে জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা দেখি আচৰিত হওঁ। জুবিন কোনো ৰেডিঅ’ৰ শিল্পী নহয়। দূৰদৰ্শনৰ শিল্পী নহয় বা তেনেধৰণৰ কোনো বেকগ্ৰাউণ্ডো নাই। জুবিনে যোগ্যতাৰ ভিত্তিত জনপ্ৰিয়তা পাইছে নিঃসন্দেহে। </blockquote>
[[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী অসমৰ চলচ্চিত্ৰ সমালোচক [[উৎপল দত্ত (লেখক)|উৎপল দত্ত]]ই কৈছে—<blockquote>
দৰ্শক আৰু সাধাৰণ মানুহক আকৰ্ষণ কৰিব পৰা যি ক্ষমতা, গীতৰ বজাৰত গীত বিক্ৰীৰ যি নিশ্চয়তা প্ৰদান, তেওঁৰ সৃষ্টিৰ পোহৰৰ প্ৰতিফলনত জিলিকি উঠাৰ যি হেঁপাহ, সেইবোৰেই তেওঁৰ নক্ষত্ৰ-স্থান স্থিৰ কৰি ৰাখিছে। সমগ্ৰ অসমৰ বিশালসংখ্যক গুণমুগ্ধৰ স্বাৰ্থহীন ভালপোৱাৰ অধিকাৰী হৈছিল জুবিন।<ref name="নি">{{cite news | url=https://niyomiyabarta.com/epaper/22092025/page7.php | title=অসমৰ বিনোদন জগতৰ অতুলনীয় নক্ষত্ৰ-জুবিন গাৰ্গ | date=২২ ছেপ্টেম্বৰ ২০১৯ | agency=নিয়মীয়া বাৰ্তা | accessdate=22 September 2025 | author=দত্ত, উৎপল | location=গুৱাহাটী | pages=৭}}</ref></blockquote>
জুবিন গাৰ্গ সম্পৰ্কত [[ভূপেন হাজৰিকা|ভূপেন হাজৰিকাৰ]] মন্তব্য: <blockquote>জুবিন বৰ 'টেলেণ্টেড' ল'ৰা। মই ভাবোঁ সি খুব অধ্যয়ন কৰে। জুবিনে নিজক আৰু শ্ৰোতাক ভালদৰে জানে, সেই কাৰণে ইমান জনপ্ৰিয়তা আৰু তেওঁ সৃষ্টিৰ প্ৰতি শ্ৰোতাৰ ইমান আগ্ৰহ।</blockquote>
==জুবিন গাৰ্গৰ প্ৰিয়==
*প্ৰিয় ব্যক্তিত্ব: কলাগুৰু [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]]
*চে গুৱেভাৰা
*প্ৰিয় ব্যক্তি: অভিনেতা [[চাৰ্লি চেপলিন]]
*প্ৰিয় গ্ৰন্থ: 'My Autobiography' (Charlie Chaplin)
*প্ৰিয় অভিনেতা: মাৰ্লন ব্ৰেণ্ডো
*প্ৰিয় চলচ্চিত্ৰ: 'Citizen Kane' আৰু 'The Bicycle Thief
*ৰ'ল মডেল: ন্যাপোলিঅ' বোনাপাৰ্ট
==আৰু চাওক==
* [[জুবিন গাৰ্গে ৰেকৰ্ডিং কৰা গীতৰ তালিকা]]
* [[জুবিন|জুবিন শব্দৰ অৰ্থ]]
* [[হাচটেগ জাষ্টিচ ফ'ৰ জুবিন গাৰ্গ]]
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist|2}}
==গ্ৰন্থসূচী==
* '''পিতৃৰ দৃষ্টিত জুবিন''', কপিল ঠাকুৰ, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০১১
* '''জুবিন গাৰ্গ: জীৱনৰপৰা গানলৈ''', মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ, ২০০৯
==বাহ্যিক সংযোগ==
* [https://geetsankalan.com/singers/zubeen-garg গীত সংকলন ৱেবচাইটত জুবিন গাৰ্গৰ গীত]
{{Commons category|Zubeen Garg|জুবিন গাৰ্গ}}
{{Wikiquote}}
* {{Facebook|ZUBEENsOFFICIAL}}
* {{Twitter|zubeengarg1}}
* {{Instagram|zubeen.garg}}
* {{IMDb name|0958276}}
* [https://zubeenda.online/ জুবিনদা.অনলাইন]
* [https://zubeengarg.com/ জুবিনগাৰ্গ.কম]
* [https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.452684/mode/1up জুবিনৰ গাৰ্গ — জীৱনৰ পৰা গানলৈ, মণ্টু শইকীয়া সম্পাদিত, চন্দ্ৰ প্ৰকাশ]
{{জুবিন গাৰ্গ}}
{{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}}
{{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}}
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:জুবিন গাৰ্গ|*]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ কণ্ঠশিল্পী]]
[[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]]
[[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]]
[[ শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ সংগীতকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:সমাজকৰ্মী]]
[[শ্ৰেণী:সমাজহিতৈষী]]
[[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক]]
[[শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক]]
[[শ্ৰেণী:কবি]]
[[শ্ৰেণী:চিত্ৰনাট্য লেখক]]
[[শ্ৰেণী:সুৰকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:গীতিকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় গীতিকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সুৰকাৰ]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সংগীতজ্ঞ]]
[[শ্ৰেণী:বাদ্যযন্ত্ৰী]]
[[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা (ভাৰত) বিজয়ী]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া কবি]]
[[শ্ৰেণী:কণ্ঠশিল্পী]]
do07mkzgbb2zquvsn7gxbovjcghcan8
সাঁচ:বেটুপাতৰ বিস্তৃত সূচী
10
4488
600597
74988
2026-04-15T14:22:37Z
Kandarpajit Kallol
6257
600597
wikitext
text/x-wiki
{|border="0" cellspacing="0" cellpadding="5" style="background:transparent"
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:Assamese Jaapi.png|25px|link=শ্ৰেণী:অসম]]
|<big>'''[[অসম]]'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[:শ্ৰেণী:অসম|অসম]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমৰ জিলা|অসমৰ জিলা]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমৰ ভাষা আৰু লিপি|ভাষা আৰু লিপি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমৰ লোক-সংস্কৃতি|লোক-সংস্কৃতি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমৰ জনগোষ্ঠী|জনগোষ্ঠী]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসম বুৰঞ্জী|ইতিহাস]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি|অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য|অসমীয়া সাহিত্য]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমৰ সংগীত|অসমৰ সংগীত]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ|অসমৰ চলচ্চিত্ৰ]]
</div>
<!-- ________________________________________ -->
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:Flag_of_India.svg|25px|link=শ্ৰেণী:ভাৰত]]
|style="border-top:2px dotted #DDDDF7;"|<big>'''[[ভাৰত]]'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ৰাজ্য|ৰাজ্যসমূহ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ভাষা|ভাষাসমূহ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ নদী|নদীসমূহ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ সংস্কৃতি|সংস্কৃতি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ উৎসৱসমূহ|উৎসৱ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰত বুৰঞ্জী|বুৰঞ্জী]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ৰাজনীতি|ৰাজনীতি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি|বিখ্যাত ব্যক্তি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শিক্ষা |শিক্ষা ]]
</div>
<!-- ________________________________________ -->
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:HP people.png|25px|মানৱ বিজ্ঞান]]
|style="border-top:2px dotted #DDDDF7;"|<big>'''মানৱ বিজ্ঞান'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[:শ্ৰেণী:কলা|কলা]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:অৰ্থনীতি|অৰ্থনীতি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ৰাজনীতি_বিজ্ঞান|ৰাজনীতি বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:সমাজবিদ্যা|সমাজবিদ্যা]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভূগোল|ভূগোল]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ইতিহাস|বুৰঞ্জী]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ভাষা_বিজ্ঞান|ভাষা বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:দৰ্শন|দৰ্শন]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:শিক্ষা|শিক্ষা]]
</div>
<!-- ________________________________________ -->
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:Books-aj.svg aj ashton 01.svg|25px|সাহিত্য আৰু সংস্কৃতি]]
|style="border-top:2px dotted #DDDDF7;"|<big>'''[[সাহিত্য]] আৰু [[সংস্কৃতি]]'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[:শ্ৰেণী:সাহিত্য|সাহিত্য]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:সংগীত|সংগীত]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ধৰ্ম|ধৰ্ম]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:জীৱনী|জীৱনী]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:পুৰস্কাৰ|বঁটা আৰু সন্মান]]
</div>
<!-- ________________________________________ -->
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:World Map Icon.svg|25px|দেশ-বিদেশ]]
|style="border-top:2px dotted #DDDDF7;"|<big>'''দেশ-বিদেশ'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[:শ্ৰেণী:মহাদেশ|মহাদেশ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:দেশ|ৰাষ্ট্ৰসমূহ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:নগৰ-মহানগৰ|নগৰ-মহানগৰ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:পৰ্যটন|পৰ্যটন]]
</div>
<!-- ________________________________________ -->
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:Exquisite-xine.png|25px|মনোৰঞ্জন]]
|style="border-top:2px dotted #DDDDF7;"|<big>'''মনোৰঞ্জন'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[:শ্ৰেণী:চলচ্চিত্ৰ|চলচ্চিত্ৰ]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:দূৰদৰ্শন|দূৰদৰ্শন]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ইণ্টাৰনেট|ইণ্টাৰনেট]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:খেল|খেল]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:পাকঘৰ|পাকঘৰ]]
</div>
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:PrirodneNauke.svg|25px|link=শ্ৰেণী:বিজ্ঞান]]
|style="border-top:2px dotted #DDDDF7;"|<big>'''[[বিজ্ঞান]]'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[:শ্ৰেণী:গণিত|গণিত]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:পদাৰ্থ_বিজ্ঞান|পদাৰ্থ বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ৰসায়ন_বিজ্ঞান|ৰসায়ন বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:প্ৰাণীজগত|প্ৰাণীজগত]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:উদ্ভিদজগত|উদ্ভিদজগত]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:চিকিৎসা_বিজ্ঞান|চিকিৎসা বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান|জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:কম্পিউটাৰ_বিজ্ঞান|কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:প্ৰযুক্তি|প্ৰযুক্তি]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:পৰিৱেশ_বিজ্ঞান|পৰিবেশ বিজ্ঞান]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:নৃতত্ব|নৃতত্ব]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:পূৰাতত্ব|পূৰাতত্ব]]
</div>
|-
<!-- ________________________________________ -->
|[[File:Wikipedia-logo.svg|25px|link=শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া]]
|style="border-top:2px dotted #DDDDF7;"|<big>'''[[ৱিকিপিডিয়া]]'''</big><br />
<div class="nowraplinks">
[[সহায়:Getting started|আৰম্ভণি]]
{{·}}[[ৱিকিপিডিয়া:ৰাইজৰ চ'ৰা|ৰাইজৰ চ'ৰা]]
{{·}}[[ৱিকিপিডিয়া:শেহতীয়া ঘটনাৱলী|শেহতীয়া ঘটনাৱলী]]
{{·}}[[:শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া নীতি|ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি]]
{{·}}[[ৱিকিপিডিয়া:সহায়িকা|সহায়িকা]]
{{·}}[[ৱিকিপিডিয়া:অৰ্থকোষ|অৰ্থকোষ]]
{{·}}[[ৱিকিপিডিয়া:sandbox|পৰীক্ষাগাৰ]]
</div>
|}
tfb4m5whstse35vzap4aj7xwxkc5vzq
চ্যু-কা-ফা
0
5635
600653
600553
2026-04-16T06:38:58Z
KhiLanTzi
23530
𑜢𑜤 ৰ নিকটতম অসমীয়া বানান
600653
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox royalty|Monarch
| name = চাও-লুং চ্যু-কা-ফা<br>𑜋𑜈𑜫;𑜎𑜤𑜂𑜫 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫𑜀า;𑜇า.
| title=
| titletext=
| full name = চাও-লুং চ্যু-কা-ফা
| image = Sukafa.jpg
| caption =চাও-লুং চ্যু-কা-ফাৰ প্ৰতিমূৰ্তি
| succession = [[আহোম ৰাজ্য|অসম ৰাজ্য বা মু'ঙ দুন চুন খামৰ]] প্ৰথমজন [[চাওফা]] তথা [[চীন]]ৰ [[দেহ'ঙ]]ৰ(ᥖᥬᥳ ᥑᥨᥒᥰ/德宏州) ৰাজকোঁৱৰ
| reign = ১২২৮ – ১২৬৮
| coronation = [[অসম দিৱস]] (২ ডিচেম্বৰ, ১২২৮)
| successor = [[চুতেওফা|চ্যু-তেও-ফা]] <!--(Suteuphaa)-->
| queen =
| spouse = আই-মে' চাও-লু<br>চেন-চুম-ফা<br>য়িলো-কে-চি-চুম-ফা
| spouse-type = নাঙ-লুং (কুঁৱৰী)
| house = ছ্যু ফৈদ
| house-type =
| royal house =
| dynasty =
| father = চাং-ন্যেও
| mother = ব্ল'ক খাম-ছেন
| birth_date = ১১৮৯
| birth_place =
| death_date = ১২৬৮
| death_place = [[চৰাইদেউ|চে ৰাই দ'য়]]
| date of burial =
| place of burial = চ্যু-কা-ফা মৈ-দাম,চ্যু-কা-ফা হাবি গাঁও, [[চৰাইদেউ|ছে ৰাই দ'য়]], [[অসম]]
| religion = [[ফুৰালুং ধৰ্ম]]
||place of birth=[[চীনদেশ]]ৰ [[দেহ'ঙ]] (মধ্যযুগৰ [[মু'ঙ মাও]])}}
{{আহোম ৰাজবংশ}}
'''চাও-লুং চু'-কা-ফা''' ({{Lang-aho|𑜋𑜈𑜫;𑜎𑜤𑜂𑜫 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫𑜀า;𑜇า.}}''Tsāolung Sérkāphâ'', শাসনকাল: {{lak-ni|কাট ৰাও —কাট প্লও}}{{reign|১২২৮|১২৬৮}}) [[আহোম ৰাজ্য|অসম ৰাজ্য বা মু'ঙ দুন চুন খামৰ]] প্ৰথমজন [[চাওফা]] তথা [[চীন]]ৰ [[দেহ'ঙ টাই আৰু চিংফৌ স্বায়ত্ব প্ৰদেশ|দেহ'ঙৰ]] (মধ্যযুগৰ [[মু'ঙ মাও]]ৰ; ᥖᥬᥳ ᥑᥨᥒᥰ/德宏州) ৰাজকোঁৱৰ আছিল,<ref>{{cite web| url=http://www.assaminfo.com/famous-people/50/chaolung-sukapha.htm |title=Chaolung Sukaphaa |publisher=Assam info.com |accessdate=2012-11-25}}</ref> আৰু [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল।<ref>He, Ping (2004). 德宏傣族的西迁与印度阿洪姆人的形成 [The Westward Immigration of Dai People from Dehong and the Coming-into-Being of the Ahoms in Northeastern India]. Social Sciences in Yunnan (in Simplified Chinese) (2): 76–81. doi:10.3969/j.issn.1000-8691.2004.02.019</ref> চু'-কা-ফাই ১২২৮ খ্ৰীষ্টাব্দত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা|ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত]] [[অসম ৰাজ্য]]ৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ১২৫৩ চনত [[চৰাইদেউ|চে ৰাই দ'য়]]ত স্থায়ীকৈ ৰাজধানী পাতে। চু'-কা-ফাই প্ৰতিষ্ঠা কৰা সাম্ৰাজ্যই ৬১০ বছৰ ধৰি সমগ্ৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]জোৰা [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]ৰ ভেটি প্ৰতিষ্ঠা কৰে। এই সময়ছোৱাত অসমত বাস কৰা সকলো জাতি-জনজাতিকে তেওঁ একত্ৰিত কৰে। সেয়ে বৰ অসম গঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত [[অসম]] তথা [[অসমীয়া জাতি]]ৰ বাবে চু'-কা-ফাৰ অৱদান সৰ্বস্ব। এনে কাৰণতে তেওঁৰ নামৰ আগত '''[[চাও-লুং ]]''' (চাও: ঈশ্বৰ, লুং: মহান) ব্যৱহাৰ হ'বলৈ ধৰে।
==জীৱনবৃত্ত==
===মং মাওত থকাৰ সময়===
খ্ৰীষ্টীয় অষ্টম শতিকাৰ আৰম্ভণিতে [[টাই]] যুৱৰাজ পি-লকুৱে ছখন ক্ষুদ্ৰ ৰাজ্য জয় কৰি একত্ৰিত কৰে। ফলত টাই ৰাজ্য মূঙ নান-চাও (南詔) বৃহৎ সাম্ৰাজ্যত পৰিণত হয়। এই সাম্ৰাজ্যৰ পৰিধি [[ভাৰত]]ৰ মগধ পৰ্যন্ত বিস্তৃত আছিল। লগতে [[ব্ৰহ্মদেশ]]ৰ উত্তৰ ভাগ আৰু [[কামৰূপ]]ৰ কিছু অংশত এই সাম্ৰাজ্য অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। এই সাম্ৰাজ্য কালক্ৰমত ভাগি পুনগঠিত হৈ ''মুঙ-ৰি-মুং-ৰাম''ৰাজ্যত পৰিণত হয়। [[চীন]]দেশৰ [[য়ুন্নান|য়ুন্নান প্ৰদেশৰ]] দক্ষিণ-পশ্চিমৰ কিছু অংশ, ওপৰৰ [[ব্ৰহ্মদেশ]] আৰু [[থাইলেণ্ড]]ৰ কিছু অংশ সামৰি এই ৰাজ্য গঠিত হৈছিল। পূৰ্বতে এই ঠাই জনশূন্য আছিল। এই জনশূন্য ঠাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি অহা টাই মংগোলীয়সকলৰ নায়ক আছিল [[খুনলুং]] আৰু [[খুনলাই]] নামৰ দুজন ভাই-ককাই। খুনলুঙে ভায়েকক ''মুঙ-খু-মঙ্-য়াও'' নামৰ পৃথক ৰাজ্য এখন প্ৰতিষ্ঠা কৰি দি নিজে ''মুঙ-ৰি-মুং-ৰাম''ৰ ৰজা হয়।
খুনলাই প্ৰতিষ্ঠা কৰা ''মুঙ-ৰি-মুং-ৰাম'' ৰাজ্যৰে ''চাও চাং-মুন''ৰ পুত্ৰ ''চাও-চাং-ন্যেউ''ৱে দক্ষিণ দিশৰ ৰাজ্য মাও-লুং জয় কৰিবলৈ যুদ্ধ যাত্ৰা কৰে। কিন্তু যুদ্ধৰ বাবে প্ৰস্তুত নথকাত মাও-লুঙৰ ৰজা ''খুন-পাং-খামে'' নিজ ভনীয়েক ''নাং-ম'ঙ ব্ল'ক-খাম-ছেনক'' ''চাও-চাং-ন্যেউ''লৈ বিয়া দি সন্ধিৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ায়। পিছত '''চাও-চাং-ন্যেউ'''ক মাও-লুঙৰ কৰতলীয়া ৰজা পাতি চাও-ফা (ৰজা) উপাধি দিয়ে। ''নাং-ম'ঙ ব্লক-খাম-ছেনক'' গৰ্ভত ''চাও-চাং-ন্যেউ''ৰ তিনি সন্তানৰ জন্ম হয়। ''চ্যু-জৎ-ফা'', ''চ্যু-খাম-ফা'' আৰু কনিষ্ঠ '''চু'-কা-ফা'''। চু'-কা-ফাৰ জন্মৰ আগতে মাক আহি পিতৃগৃহত আছিল বাবে প'-থাওয়েকৰ ঘৰতে চু'-কা-ফাৰ জন্ম হৈছিল। চু'-কা-ফাই ১৯ বছৰ কাল নিছায়েক ''খুন-পাং-খাম''ৰ ঘৰত আছিল আৰু জন্মৰ পৰা চফল ডেকা বয়সলৈকে পিতৃৰ ৰাজ্যলৈ যোৱা নাছিল। ১২২০ চনত ''খুন-পাং-খাম''ৰ মৃত্যু হোৱাত তেওঁৰ দুই পুত্ৰই পেহাক ''চাও-চাং-ন্যেউ''ৰ ৰাজ্য অধিকাৰ কৰে। এই যুদ্ধত চু'-কা-ফাৰ ডাঙৰ ককায়েক ''ছুজৎ ফা''ক বধ কৰা হয়। পিছত মাও-লুংৰ ৰজাই চু'-কা-ফাক ম'ঙ-মিৎ-কুপ-ক্লি-নয়ৰ ৰজা নিয়োগ কৰে। এনেদৰে তলতীয়া ৰজা হিচাপে ১৮ বছৰ কাল থকাৰ পিছত এখন স্বাধীন ৰাজ্যৰ কথা ভাবি চু'-কা-ফাই গোপনে জা-যোগাৰ আৰম্ভ কৰে। এই সময়তে জুন-লুং নামৰ আন এখন ৰাজ্য জয় কৰিবৰ বাবে মাও-লুঙৰ ৰজা ছু-খান-ফাই '''চু'-কা-ফা'''ক সহায় কৰিবলৈ আমন্ত্ৰণ জনালে। কিন্তু চু'-কা-ফাই সহায় নকৰাত তেওঁক বন্দী কৰিবলৈ আগবাঢ়ি আহিল। কিন্তু '''চু'-কা-ফা'''ই নিজৰ মাতুল পক্ষীয় ভাইৰ লগত যুদ্ধ নকৰি ৰাজ্য ম'ঙ-মিৎ-কুপ-ক্লি-নয় পৰিত্যাগ কৰে আৰু নতুন ঠাইৰ সন্ধানত যাত্ৰা কৰে।<ref name="গণ অধিকাৰ"> গণ অধিকাৰ, প্ৰবন্ধ- অসমীয়া জাতিৰ জনক চ্যু-কা-ফাৰ প্ৰাসংগিকতা, অমল নাৰায়ণ পাটোৱাৰী, ১২ অক্টোবৰ ২০১১</ref>
===অসমলৈ আগমন===
চু'-কা-ফাই নতুন ৰাজ্যৰ সন্ধানত যাত্ৰা কৰাৰ সময়ত প্ৰথম অৱস্থাত সৰু ককায়েক ''ছু-খাম-ফাৰ'' নৰা ৰাজ্যত কিছুদিন আশ্ৰয় লয়। স্বৰাজ্য এৰি অহাৰ সময়ত চু'-কা-ফাই লগত ইষ্টদেৱতা চুমদেউ, মংগল চোৱাত ব্যৱহাৰ কৰা কুকুৰা চৰাই, তিনিগৰাকী ৰাণী- আই মে চাও লো, নাংচেন-চুম-ফা আৰু য়িলো-কে-চি-চুম-ফা, দুজন পাত্ৰ মন্ত্ৰী, পাঁচজন কোঁৱৰ,, চাৰিজন ৰাজপুৰোহিত, দুজন বাইলুং আহিছিল। লগতে ১০৮০ সৈনিক, ৩০০ ঘোঁৰা, খাম, পেং নামৰ এটা দঁতাল হাতী আৰু এজনী মাখুন্দী হাতী। ককায়েক ছু-খাম-ফাই চু'-কা-ফাক নৰা ৰাজ্যৰ দক্ষিণ-পশ্চিম দিশে থকা দেশখন জয় কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়ে। চু'-কা-ফাই মাকৰ লগত নিছায়েকৰ ৰাজ্যত থাকোঁতেই নিছায়েকৰ পুত্ৰ কোঁৱৰ ''চাম-লুং-ফাই'' সৌমৰপীঠলৈ যুদ্ধাভিযান চলাই ১২১৫ খ্ৰীষ্টাব্দত [[মণিপুৰ]] আৰু কাছাৰৰ কিছু অংশ অধিকাৰ কৰিছিল। এই অভিযানৰ বিষয়ে চু'-কা-ফাই সকলোখিনি জানিছিল। সেয়ে তেওঁ সৌমাৰ বা মুহ-দুন-চুন-খাম জয় কৰাটোকে নিশ্চিত কৰে। সেয়ে চু'-কা-ফাই নৰা ৰাজ্যৰ পৰা হংকং উপত্যাকাৰে [[পাটকাই]] পৰ্বত পাৰ হৈ আহে।
১২২৮ খ্ৰীষ্টাব্দৰ আঘোণ মাহৰ ১৬ তাৰিখে চু'-কা-ফাই সৌমাৰপীঠৰ টি-পাম (টি-ঠাই, পাম-চাপৰি)ত বুঢ়ীদিহিঙেৰে উজাই আহি উপস্থিত হয় আৰু ইয়াতেই তেওঁ নতুন এখন স্বাধীন ৰাষ্ট্ৰৰ সোপান ৰচনা কৰে। আহোম সকলৰ প্ৰথম ৰাজধানী খামজাং নামৰ ঠাইত পাতিছিল। আহোম গণনা অনুসৰি লাকনি তে কাও চন্দ্ৰবৰ্ষত (Lunaryear) উক্ত ঠাইত ৰাজধানী পাতিছিল। দ্বিতীয় ৰাজধানী নামৰূপত পাতিছিল আৰু দাপ ৰাও চন্দ্ৰবৰ্ষত (Lunaryear) নামৰূপ এৰিছিল। মৌঙ ক্লাঙ খ্ৰূ (অসমীয়াত অভয়পুৰত) প্ৰায় পাঁচবছৰ ৰাজধানী পাতি আছিল। তাত খুঁত চি ঙা , ৰাংমুত , তাওছা , কা ৰাও , কাপ মিত মুঠ পাঁচটা
চন্দ্ৰবৰ্ষ (Lunaryear) ৰাজধানী হিচাপে থাকে। পঞ্চমখন ৰাজধানী আছিল হা-বুঙ , তাতে দাপ কাও, ৰাই-ছেও , মুঙ প্লাও আদি চন্দ্ৰবৰ্ষ (Lunaryear) ৰাজধানী হৈ থাকে। হাবুঙত বানপানীয়ে আমনি দিয়াত [[দিহিং নৈ]]ৰে ভটিয়াই গৈ দিখৌমুখ পায় আৰু ইয়াৰ পৰা [[দিখৌ নৈ]]ৰে উজাই দৰিকা আৰু [[নামদাং নৈ]] অতিক্ৰম কৰি চন্তকত উপস্থিত হয়। চন্তকত দুবছৰ থাকি পুনৰ দিখৌৰে ভটিয়াই শিমলুগুৰি পালেগৈ। ইয়াত কিছু দিন থাকি চু'-কা-ফাই কাষৰীয়া অঞ্চলবোৰ পৰ্যবেক্ষণ কৰে আৰু তেওঁলোকৰ লগত সহৃদয়তা স্থাপন কৰি নিজৰ ৰাজ্যৰ সীমা বহলাই নিয়ে। পিছত শিমলুগুৰিৰ পৰা অলপ দূৰত থকা পাহাৰীয়া ওখ ঠাইত ৰাজধানী পাতি থিতাপি লয়। এই ওখ ৰাজধানীখনৰ নাম দিয়ে চে-ৰাই-দয় (চে- নগৰ, ৰাই- জিলিকি থকা, দয়- পৰ্বত) অৰ্থাত পৰ্বতৰ ওপৰত জিলিকি থকা নগৰ। পিছলৈ মুখ বাগৰি চে-ৰাই-দয় [[চৰাইদেউ]]ত পৰিণত হয়। অতি বীৰত্ব আৰু বিচক্ষণতাৰে চু'-কা-ফাই ৩৯ বছৰ ৪ মাহ ১৪ দিন ৰাজত্ব কৰি বিশাল [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]ৰ পাতনি মেলে।<ref name="গণ অধিকাৰ"/>
=== তি-পাম<ref name=":0">ছৗ কা ফাৰ অসম আগমন আৰু আহোম ৰাজত্বৰ আৰম্ভণি ...চাও নবীন বুঢ়াগোঁহাই</ref> ===
দৈ-কাও-ৰাং বা পাটকাই পৰ্বত পাৰ হৈ আহি সৌমাৰপীঠত ছৗ-কা-ফাই আহোম ৰাজত্বৰ প্ৰথম ৰাজকাৰ্য আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰথমে ছৗ-কা-ফাই তি-পামত তিনিবছৰ কটালে। তেখেতে তি-পামত খেতি কৰি ভঁৰাল বান্ধিলে।
উল্লেখযোগ্য যে সেই সময়ত এই মুলুকৰ মানুহে কেৱল আহু খেতি হে কৰিব জানিছিল। ছৗ-কা-ফাই উন্নত কৃষি পদ্ধতিৰে বিপ্লৱ সূচনা কৰিলে। এই ঠাইৰ বাসিন্দা সকলে কঠীয়া নপৰাকৈ বাম মাটিত আহু কৰিছিল। ছৗ-কা-ফাই সাপ- বেঙৰ ৰাজ্য হৈ পৰি থকা পিটনি গেৰেকণি চাফা কৰি দ মাটিত শালি খেতি কৰিলে। দ পিটনি গুচাই কৰা শালি খেতি নদন বদন হৈছিল। তাকে দেখি বাকী মানুহবোৰে তবধ মানিলে। ছৗ-কা-ফাই সূচনা কৰা এই কৃষি পদ্ধতিয়ে অৰ্থনৈতিক ক্ষেত্ৰত ব্যাপক প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰিলে। তাই সকলৰ এই 'কৃষি অৰ্থনীতি'য়ে এখন ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা কৰাত তাইসকলক ব্যাপকভাবে সহায় কৰিলে। কাৰণ তাইসকলৰ এই চমৎকাৰ কাৰ্যই সেই সময়ৰ [[খিলঞ্জীয়া লোক|খিলঞ্জীয়া]] মানুহখিনিক বাৰুকৈয়ে আকৃষ্ট কৰিলে আৰু কালক্ৰমত তেওঁলোকে তাই মানুহৰ 'তলত' কাম কৰিবলৈ কুণ্ঠাবোধ নকৰিলে। এইবোৰৰ লগতে ছৗ-কা-ফাৰ 'সাম্য আৰু মৈত্ৰী নীতি'য়েও বহু পৰিমাণে প্ৰভুত্ব স্বীকাৰ কৰি লোৱাত বিশেষভাৱে অৰিহণা যোগালে। বৰাহীসকলৰ বহুতেই এনেদৰে কোৱা-মেলা কৰিলে যে " এই ৰজা প্ৰজাখন আহি আমাক ছলেৰে ৰণুৱা কৰি লোৱা স্বতেও আমাৰ বেয়া লগা নাই বৰং এইদৰে খাটি-লুটি অহা যোৱাকৈ থাকিবৰহে মন যায়। "
ছৗ-কা-ফাৰ আগৰ অভিযানকাৰী ছাম-লুং-ফাই এই মুলুকত জয় কৰি যোৱা অঞ্চলসমূহৰ প্ৰজাসকলৰ পৰা কৰ কাটল সংগ্ৰহ কৰিছিল। নগা, মৰাণ, বৰাহী, চুতীয়া আদি প্ৰজাসকলৰ পৰা কৰ আদায় কৰিবলৈ ছাম-লুং-ফাই ইয়াত তিনিজন কৰতোলা বিষয়া পাতি থৈ গৈছিল। তেওঁলোকে নিয়মিয়াকৈ মাওছান ৰাজ্যলৈ কৰ পঠিয়াই আছিল। কিন্তু ছৗ-কা-ফা অহাত বিষয়া সকলে ছৗ-কা-ফাকে কৰ শোধাবলৈ ল'লে। ছৗ-কা-ফাই তেতিয়া তেওঁলোকক যথাযোগ্য উপাধি প্ৰদান কৰিলে। পুৰণি বিষয়াই ছৗ-কা-ফাই সহায় কৰিলত তেখেতে বিষয়া কৰ্মচাৰী নিয়োগ কৰি অসমত আহোম ৰাজত্বৰ সূচনা কৰিলে।
=== অভয়াপুৰ-হাবুং<ref name=":0" /> ===
তিপামত তিনি বছৰ কাল থকাৰ পাছত দিহিং নৈৰ বানপানীয়ে আমনি কৰাত ছৗ-কা-ফা অভয়াপুৰলৈ ভটিয়াই গ'ল। অভয়াপুৰত তিনি বছৰ থাকি সুচল নাপাই শালগুৰিলৈ ভটিয়ালে। ইয়াৰ পিছতে ভটিয়ালে হাবুঙলৈ। তেতিয়া দিহিং আৰু লুইতৰ মাজৰ অঞ্চলটোৱেই আছিল হাবুং। বৰ্তমান সোৱণশিৰি আৰু লোহিত নদীৰ ঠাইখিনিয়েই হাবুং। বৰ্তমান সোৱণশিৰি আৰু লোহিত নদীৰ ঠাইখিনিয়েই হাবুং। হাবুঙত চাৰি পাচঁ বছৰ থাকি লুইতৰ বানপানীৰ অত্যাচাৰত ছৗ-কা-ফা দিখৌ নদী পালেহি। তেখেতে দিখৌ নাম দিলে খে-নাম-চাউ অৰ্থাৎ নিৰ্মল পানীৰ নৈ। সেই সময়ত দিখৌ লুইতত পৰাৰ সলনি দিহিঙতহে পৰিছিল। দিখৌৰ পাৰতো সুচল নেদেখি ছৗ-কা-ফাই দিখৌৱেদি উজাই দিলিহ নৈৰ মুখ পালেহি
দিলিহৰ ঘোদা পানী দেখি নাম থ'লে নাম-খুন অৰ্থাৎ ঘোলা পানীৰ নৈ। দিলিহৰ পৰাও উজাই গৈ নাম-দাং অৰ্থাৎ ৰঙচুৱা পানীৰ নৈৰ মুখ পালেগৈ। নাম-দাঙত ছৗ-কা-ফা নৰ'ল। কাৰণ এই ঠাইৰ আশে-পাশে অনেক জনবসতি। অচিন ঠাইত বিপদৰ সম্ভাৱনাও বেছি। তেখেতৰ নাম-দাঙেদি নগৈ পুনৰ দিখৌৱেদি উজাই গৈ ছং-টক (বৰ্তমান চণ্টক) পালেগৈ। ইয়াত ছৗ-কা-ফা চাৰি বছৰ থাকি এখন প্ৰদেশ পাতি তা-খুন লাকক শাসনকৰ্তা নিয়োগ কৰিলে। তাৰ পিছত সদলবলে শিমলুগুৰিৰ ফালে ভটিয়াই ফালে ভটিয়াই গৈ তাতে ৰৈ অঞ্চলটো কিছুদিন ধৰি পৰ্যবেক্ষণ কৰিলে।
শিমলুগুৰত থাকোঁতে ছৗ-কা-ফাই মৰাণ আৰু বৰাহী জাতিৰ মানুহক লগ পাইছিল।
=== চৰাইদেউ বা চে-ৰাই-দৈ<ref name=":0" /> ===
এওঁলোকৰ পৰা কোনোধৰণৰ আসৈ নাপাই শিমলুগুৰিৰ ভিতৰুৱা অঞ্চলবোৰলৈ সোমাই গৈ পৰ্যবেক্ষন কৰিলে। তাতে এটা পাহাৰ দেখি আগুৱাই গৈ পাহাৰটোত ১২৫৩ খ্ৰীষ্টাব্দত নুনি গছৰ তলত দুটা ঘোঁৰা বলি দি দেওধাই পণ্ডিতৰ হতুৱাই পূজা কৰোৱাই স্থায়ী ৰাজধানী পাতিলে। এই ৰাজধানীয়েই চৰাইদেউ অৰ্থাৎ পৰ্বতত জিলিকি থকা নগৰ। এই চৰাইদেউ বা চে-ৰাই-দৈ হৈছে আহোমৰ প্ৰথম ৰাজধানী। অসম আৰু অসমীয়া জাতিৰ প্ৰথমজন অসমীয়াই স্থাপন কৰা ইতিহাসৰ জীয়া সাক্ষী।
==চু'-কা-ফাৰ অৱদান==
স্বৰ্গদেউ চু'-কা-ফাই [[টাই]] [[মংগোলীয়]] ভাষা-কৃষ্টি-সংস্কৃতিৰ লগত থলুৱা ভাষা-কৃষ্টি-সংস্কৃতিৰ সমন্বয় ঘ্টাত উৎসাহ যোগাইছিল। এই দূৰদৰ্শী বদান্যতাৰ ফলতেই [[টাই]] ভাষাৰ ঠাইত এক নতুন সমন্বয়ৰ ভাষা [[অসমীয়া ভাষা]] ৰাজকীয় ভাষা হৈ পৰিছিল। চু'-কা-ফাৰ আন এক বৃহৎ অৱদান হ'ল বুৰঞ্জী ৰচনা। স্বৰ্গদেউ চু'-কা-ফাই তেওঁৰ যাত্ৰা-পথত হোৱা সকলো ঘ্টনা আৰু দেউধাই-মহন-বাইলুং পণ্ডিতসকলক লিখিবলৈ কোৱাৰ পৰাই অসম বুৰঞ্জীৰ আৰম্ভণি বুলিব পাৰি।<ref name="গণ অধিকাৰ"/> তেওঁ সমসাময়িক অসমত বসবাস কৰা আৰু ৰাজ্য শাসন কৰা [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]], [[বৰাহী]], [[কছাৰী]], [[নগা]], [[চুতীয়া]] আদি সকলো জাতি-জনগোষ্ঠীকে একত্ৰিত কৰি পৰস্পৰৰ মাজত বিবাহ আৰু খোৱা-বোৱাৰ ব্যৱস্থা কৰি দিছিল। লগতে বিভিন্ন উপাধি প্ৰদান কৰি সকলো প্ৰজাকে ৰাজ্যশাসনত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি দিছিল। যাৰ ফলত অসমত শইকীয়া, বৰা, হাজৰিকা, বৰুৱা, ফুকন আদি নানান উপাধিৰ সৃষ্টি হৈছিল আৰু বামুণ, কলিতা, [[লালুং]], [[কোচ]] সকলোৱে এই উপাধি লাভ কৰিছিল। সাতৰাজ মাৰি একৰাজ কৰা চাও-লুং চু'-কা-ফাই হ'ল যথাৰ্থভাৱে [[অসম]] আৰু [[অসমীয়া]]ৰ পিতৃপুৰুষ আৰু বৃহত্তৰ অসমীয়া জাতিৰ জনক।
==মৃত্যু==
১২৬৮ চনত চু'-কা-ফাৰ মৃত্যু হয়।
==স্মৃতি ৰক্ষা ==
{{Main|অসম দিৱস}}
=== চু'-কা-ফা দিৱস ===
বৰ-অসম গঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত চু'-কা-ফাৰ অৱদানলৈ শ্ৰদ্ধা জনাই ২ ডিচেম্বৰ তাৰিখটো সমগ্ৰ [[অসম]]বাসীয়ে ১৯৮৭ চনৰ পৰা '[[অসম দিৱস]]' বা 'চু'-কা-ফা দিৱস' হিচাপে পালন কৰি আহিছে। ১২২৮ চনৰ ২ ডিচেম্বৰ (১৬ আঘোণ) তাৰিখে [[চ্যু-কা-ফা|চাও-লুং চ্যুকাফা]]ই [[পাটকাই পৰ্বত]] পাৰ হৈ সৌমাৰ খণ্ডত ভৰি থোৱা ঐতিহাসিক দিনটোক চিৰস্মৰণীয় কৰি ৰখাৰ মানসেৰে ছৈখোৱা অঞ্চলৰ ভীমকান্ত বুঢ়াগোহাঁই নামৰ এজন ব্যক্তিয়ে ১৯৭২ চনত আৰম্ভ কৰা এক প্ৰচেষ্টাৰ ফলত এই দিৱসৰ আৰম্ভণি হয়।<ref name="খবৰ"> অসম দিৱস (চ্যুকাফা দিৱস)ৰ উৎপত্তি, হেম গগৈ, [[অসমীয়া খবৰ]], ২ ডিচেম্বৰ, ২০১১</ref>
=== নামকৰণ ===
অসমৰ বিভিন্ন অনুষ্ঠান তেখেতৰ স্মৃতিত নামকৰণ কৰা হৈছে উদাহৰণ :-
: '''বিশ্ববিদ্যালয়ত''' :-
:# চু'-কা-ফা আসন, বুৰঞ্জী বিভাগ [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] <ref>[https://assamtribune.com/siukapha-chair-at-dibrugarh-university Siukapha Chair at Dibrugarh University] - The Assam Tribune DIBRUGARH, Jan 6 </ref>
: '''চিকিৎসালয়ত''' :-
:# চু'-কা-ফা মালটিস্পেচিয়েলিতি চিকিৎসালয়, শিৱসাগৰ
: '''সংগ্ৰহাল়য়ত''' :-
:# স্বৰ্গদেউ চাওলুং চু'-কা-ফা সমন্বয় ক্ষেত্ৰ, যোৰহাট (Swargadeo Chaolung Siu-Ka-Pha Samanway Kshetra) <ref>{{Cite web |title=SWARGADEO CHAOULUNG SIU-KA-PHA SAMANWAY KSHETRA |url=https://jorhat.assam.gov.in/tourist-place-detail/315 |access-date=2023-09-03 |archivedate=2024-11-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241111051454/https://jorhat.assam.gov.in/tourist-place-detail/315 |deadurl=yes }}</ref>
: '''ক্ৰীড়া ক্ষেত্ৰত''' :-
:# চাওলুং চু'-কা-ফা ইনদ'ৰ ষ্টেডিয়াম, ফুকন নগৰ, শিৱসাগৰ, অসম ৭৮৫৬৪০
:# চু'-কা-ফা কাপ, শদিয়া। এই খেল প্ৰত্যেক বছৰেই শদিয়াৰ বীৰ লাচিত ষ্টেডিয়াম(নৌবহৰ)ত আয়োজন কৰা হয়। এই খেলখন মুখ্যকৈ টাই আহোম যুৱ পৰিষদ; অসম, শদিয়া মহকুমা সমিতিৰ উদ্যোগত আয়োজন কৰা হয়।
: '''বটা''' :-
:# চু'-কা-ফা বঁটা (২০০৯ত ৰংবং তেৰাঙে লাভ কৰে) <ref>[https://www.sentinelassam.com/topheadlines/siu-ka-pha-award-presented-to-noted-writer-yeshe-dorjee-thongchi-514391 Siu-Ka-Pha Award presented to noted writer Yeshe Dorjee Thongchi]</ref>
: '''চৰকাৰী ব্যৱহাৰ''' :-
:# চু'-কা-ফা দিৱস ([[অসম দিৱস]]ৰ চৰকাৰী নাম)
:# চাওলুং চু'-কা-ফাৰ মূৰ্তি স্থাপন কাৰ্য্যসূচী, জনতা ভবন
:# ৰাইজৰ বাতৰি - চৰকাৰী আলোচনী (গৃহ নং ১, দ্বিতীয় মহলা, দ্বাৰকা পথ, মহাপুৰুষ হৰিদেৱ পথ, হাতীগাঁও, গুৱাহাটী : ৭৮১০৩৮)
: '''পথ নামকৰণ''' :-
:# চু'-কা-ফা পথ, জয়পুৰ, অসম ৭৮৫৬৪০
==চিত্ৰ-বীথিকা==
<gallery>
Charaideau.jpg|চু'-কা-ফাই প্ৰতিষ্ঠা কৰা ৰাজধানী [[চৰাইদেউ]]ৰ এটা [[মৈদাম]]
Ahom Swargadeu Su-ka-pha memorial.jpg|আহোম স্বৰ্গদেউ চু'-কা-ফাৰ এটা প্ৰতিমূৰ্তি
Sukapha.jpg|শিল্পীৰ কল্পনাত চু'-কা-ফা
Statue of Siu-Ka-Pha in front of 'Siu-Ka-Pha Bhawan' in Narayanpur, North Lakhimpur.jpg|[[নাৰায়ণপুৰ]]ত প্ৰতিস্থাপিত চু'-কা-ফাৰ প্ৰতিমূৰ্তি
</gallery>
==লগতে চাওক==
* [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]
* [[আহোম ৰাজবংশ]]
==তথ্য সংগ্ৰহ==
<references />
==বাহ্যিক সংযোগ==
* [http://www.xobdo.org/asm/%E0%A6%9A%E0%A6%BE%E0%A6%93%E0%A6%B2%E0%A7%81%E0%A6%82%20%E0%A6%9A%E0%A7%81%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%AB%E0%A6%BE চাও-লুং চু'-কা-ফা] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200812184441/http://www.xobdo.org/asm/%E0%A6%9A%E0%A6%BE%E0%A6%93%E0%A6%B2%E0%A7%81%E0%A6%82%20%E0%A6%9A%E0%A7%81%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%AB%E0%A6%BE |date=2020-08-12 }} সম্পৰ্কে [[শব্দ ডট অৰ্গ]] ৱেবছাইটত।
* [http://www.thesundayindian.com/as/story/%E0%A6%9B%E0%A6%B6-%E0%A6%AC%E0%A6%9B%E0%A7%B0%E0%A7%80%E0%A7%9F%E0%A6%BE-%E0%A6%90%E0%A6%A4%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A7%8D%E0%A6%AF-/25/1271/ ছশ বছৰীয়া ঐতিহ্য] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200803154154/http://www.thesundayindian.com/as/story/%E0%A6%9B%E0%A6%B6-%E0%A6%AC%E0%A6%9B%E0%A7%B0%E0%A7%80%E0%A7%9F%E0%A6%BE-%E0%A6%90%E0%A6%A4%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A7%8D%E0%A6%AF-/25/1271/ |date=2020-08-03 }}, [[দ্য চানডে ইণ্ডিয়ান]] ৱেবছাইটত।
* [http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=dec0208/edit2 Siukapha–an epitome of harmony] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110718164609/http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=dec0208%2Fedit2 |date=2011-07-18 }} তথ্য সংগ্ৰহৰ সময় : ১২ অক্টোবৰ ২০১১
* [http://taiahominternational.org/ Chaolung Syu Ka Pha (1228-1268 A.D.)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100507021451/http://taiahominternational.org/ |date=2010-05-07 }} তথ্য সংগ্ৰহৰ সময় : ১২ অক্টোবৰ ২০১১
{{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}}
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:টাই-আহোম শাসক]]
i9lid4183i1itls3wk3dsxzzqminj2d
600654
600653
2026-04-16T06:41:52Z
KhiLanTzi
23530
600654
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox royalty|Monarch
| name = চাও-লুং চ্যু-কা-ফা<br>𑜋𑜈𑜫;𑜎𑜤𑜂𑜫 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫𑜀า;𑜇า.
| title=
| titletext=
| full name = চাও-লুং চু'-কা-ফা
| image = Sukafa.jpg
| caption =চাও-লুং চু'-কা-ফাৰ প্ৰতিমূৰ্তি
| succession = [[আহোম ৰাজ্য|অসম ৰাজ্য বা মু'ঙ দুন চুন খামৰ]] প্ৰথমজন [[চাওফা]] তথা [[চীন]]ৰ [[দেহ'ঙ]]ৰ(ᥖᥬᥳ ᥑᥨᥒᥰ/德宏州) ৰাজকোঁৱৰ
| reign = ১২২৮ – ১২৬৮
| coronation = [[অসম দিৱস]] (২ ডিচেম্বৰ, ১২২৮)
| successor = [[চুতেওফা|চ্যু-তেও-ফা]] <!--(Suteuphaa)-->
| queen =
| spouse = আই-মে' চাও-লু<br>চেন-চুম-ফা<br>য়িলো-কে-চি-চুম-ফা
| spouse-type = নাঙ-লুং (কুঁৱৰী)
| house = ছ্যু ফৈদ
| house-type =
| royal house =
| dynasty =
| father = চাং-ন্যেও
| mother = ব্ল'ক খাম-ছেন
| birth_date = ১১৮৯
| birth_place =
| death_date = ১২৬৮
| death_place = [[চৰাইদেউ|চে ৰাই দ'য়]]
| date of burial =
| place of burial = চু'-কা-ফা মৈ-দাম,চু'-কা-ফা হাবি গাঁও, [[চৰাইদেউ|ছে ৰাই দ'য়]], [[অসম]]
| religion = [[ফুৰালুং ধৰ্ম]]
||place of birth=[[চীনদেশ]]ৰ [[দেহ'ঙ]] (মধ্যযুগৰ [[মু'ঙ মাও]])}}
{{আহোম ৰাজবংশ}}
'''চাও-লুং চু'-কা-ফা''' ({{Lang-aho|𑜋𑜈𑜫;𑜎𑜤𑜂𑜫 𑜏𑜢𑜤𑜈𑜫𑜀า;𑜇า.}}''Tsāolung Sérkāphâ'', শাসনকাল: {{lak-ni|কাট ৰাও —কাট প্লও}}{{reign|১২২৮|১২৬৮}}) [[আহোম ৰাজ্য|অসম ৰাজ্য বা মু'ঙ দুন চুন খামৰ]] প্ৰথমজন [[চাওফা]] তথা [[চীন]]ৰ [[দেহ'ঙ টাই আৰু চিংফৌ স্বায়ত্ব প্ৰদেশ|দেহ'ঙৰ]] (মধ্যযুগৰ [[মু'ঙ মাও]]ৰ; ᥖᥬᥳ ᥑᥨᥒᥰ/德宏州) ৰাজকোঁৱৰ আছিল,<ref>{{cite web| url=http://www.assaminfo.com/famous-people/50/chaolung-sukapha.htm |title=Chaolung Sukaphaa |publisher=Assam info.com |accessdate=2012-11-25}}</ref> আৰু [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক আছিল।<ref>He, Ping (2004). 德宏傣族的西迁与印度阿洪姆人的形成 [The Westward Immigration of Dai People from Dehong and the Coming-into-Being of the Ahoms in Northeastern India]. Social Sciences in Yunnan (in Simplified Chinese) (2): 76–81. doi:10.3969/j.issn.1000-8691.2004.02.019</ref> চু'-কা-ফাই ১২২৮ খ্ৰীষ্টাব্দত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা|ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত]] [[অসম ৰাজ্য]]ৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ১২৫৩ চনত [[চৰাইদেউ|চে ৰাই দ'য়]]ত স্থায়ীকৈ ৰাজধানী পাতে। চু'-কা-ফাই প্ৰতিষ্ঠা কৰা সাম্ৰাজ্যই ৬১০ বছৰ ধৰি সমগ্ৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]জোৰা [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]ৰ ভেটি প্ৰতিষ্ঠা কৰে। এই সময়ছোৱাত অসমত বাস কৰা সকলো জাতি-জনজাতিকে তেওঁ একত্ৰিত কৰে। সেয়ে বৰ অসম গঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত [[অসম]] তথা [[অসমীয়া জাতি]]ৰ বাবে চু'-কা-ফাৰ অৱদান সৰ্বস্ব। এনে কাৰণতে তেওঁৰ নামৰ আগত '''[[চাও-লুং ]]''' (চাও: ঈশ্বৰ, লুং: মহান) ব্যৱহাৰ হ'বলৈ ধৰে।
==জীৱনবৃত্ত==
===মং মাওত থকাৰ সময়===
খ্ৰীষ্টীয় অষ্টম শতিকাৰ আৰম্ভণিতে [[টাই]] যুৱৰাজ পি-লকুৱে ছখন ক্ষুদ্ৰ ৰাজ্য জয় কৰি একত্ৰিত কৰে। ফলত টাই ৰাজ্য মূঙ নান-চাও (南詔) বৃহৎ সাম্ৰাজ্যত পৰিণত হয়। এই সাম্ৰাজ্যৰ পৰিধি [[ভাৰত]]ৰ মগধ পৰ্যন্ত বিস্তৃত আছিল। লগতে [[ব্ৰহ্মদেশ]]ৰ উত্তৰ ভাগ আৰু [[কামৰূপ]]ৰ কিছু অংশত এই সাম্ৰাজ্য অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। এই সাম্ৰাজ্য কালক্ৰমত ভাগি পুনগঠিত হৈ ''মুঙ-ৰি-মুং-ৰাম''ৰাজ্যত পৰিণত হয়। [[চীন]]দেশৰ [[য়ুন্নান|য়ুন্নান প্ৰদেশৰ]] দক্ষিণ-পশ্চিমৰ কিছু অংশ, ওপৰৰ [[ব্ৰহ্মদেশ]] আৰু [[থাইলেণ্ড]]ৰ কিছু অংশ সামৰি এই ৰাজ্য গঠিত হৈছিল। পূৰ্বতে এই ঠাই জনশূন্য আছিল। এই জনশূন্য ঠাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি অহা টাই মংগোলীয়সকলৰ নায়ক আছিল [[খুনলুং]] আৰু [[খুনলাই]] নামৰ দুজন ভাই-ককাই। খুনলুঙে ভায়েকক ''মুঙ-খু-মঙ্-য়াও'' নামৰ পৃথক ৰাজ্য এখন প্ৰতিষ্ঠা কৰি দি নিজে ''মুঙ-ৰি-মুং-ৰাম''ৰ ৰজা হয়।
খুনলাই প্ৰতিষ্ঠা কৰা ''মুঙ-ৰি-মুং-ৰাম'' ৰাজ্যৰে ''চাও চাং-মুন''ৰ পুত্ৰ ''চাও-চাং-ন্যেউ''ৱে দক্ষিণ দিশৰ ৰাজ্য মাও-লুং জয় কৰিবলৈ যুদ্ধ যাত্ৰা কৰে। কিন্তু যুদ্ধৰ বাবে প্ৰস্তুত নথকাত মাও-লুঙৰ ৰজা ''খুন-পাং-খামে'' নিজ ভনীয়েক ''নাং-ম'ঙ ব্ল'ক-খাম-ছেনক'' ''চাও-চাং-ন্যেউ''লৈ বিয়া দি সন্ধিৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়ায়। পিছত '''চাও-চাং-ন্যেউ'''ক মাও-লুঙৰ কৰতলীয়া ৰজা পাতি চাও-ফা (ৰজা) উপাধি দিয়ে। ''নাং-ম'ঙ ব্লক-খাম-ছেনক'' গৰ্ভত ''চাও-চাং-ন্যেউ''ৰ তিনি সন্তানৰ জন্ম হয়। ''চ্যু-জৎ-ফা'', ''চ্যু-খাম-ফা'' আৰু কনিষ্ঠ '''চু'-কা-ফা'''। চু'-কা-ফাৰ জন্মৰ আগতে মাক আহি পিতৃগৃহত আছিল বাবে প'-থাওয়েকৰ ঘৰতে চু'-কা-ফাৰ জন্ম হৈছিল। চু'-কা-ফাই ১৯ বছৰ কাল নিছায়েক ''খুন-পাং-খাম''ৰ ঘৰত আছিল আৰু জন্মৰ পৰা চফল ডেকা বয়সলৈকে পিতৃৰ ৰাজ্যলৈ যোৱা নাছিল। ১২২০ চনত ''খুন-পাং-খাম''ৰ মৃত্যু হোৱাত তেওঁৰ দুই পুত্ৰই পেহাক ''চাও-চাং-ন্যেউ''ৰ ৰাজ্য অধিকাৰ কৰে। এই যুদ্ধত চু'-কা-ফাৰ ডাঙৰ ককায়েক ''ছুজৎ ফা''ক বধ কৰা হয়। পিছত মাও-লুংৰ ৰজাই চু'-কা-ফাক ম'ঙ-মিৎ-কুপ-ক্লি-নয়ৰ ৰজা নিয়োগ কৰে। এনেদৰে তলতীয়া ৰজা হিচাপে ১৮ বছৰ কাল থকাৰ পিছত এখন স্বাধীন ৰাজ্যৰ কথা ভাবি চু'-কা-ফাই গোপনে জা-যোগাৰ আৰম্ভ কৰে। এই সময়তে জুন-লুং নামৰ আন এখন ৰাজ্য জয় কৰিবৰ বাবে মাও-লুঙৰ ৰজা ছু-খান-ফাই '''চু'-কা-ফা'''ক সহায় কৰিবলৈ আমন্ত্ৰণ জনালে। কিন্তু চু'-কা-ফাই সহায় নকৰাত তেওঁক বন্দী কৰিবলৈ আগবাঢ়ি আহিল। কিন্তু '''চু'-কা-ফা'''ই নিজৰ মাতুল পক্ষীয় ভাইৰ লগত যুদ্ধ নকৰি ৰাজ্য ম'ঙ-মিৎ-কুপ-ক্লি-নয় পৰিত্যাগ কৰে আৰু নতুন ঠাইৰ সন্ধানত যাত্ৰা কৰে।<ref name="গণ অধিকাৰ"> গণ অধিকাৰ, প্ৰবন্ধ- অসমীয়া জাতিৰ জনক চ্যু-কা-ফাৰ প্ৰাসংগিকতা, অমল নাৰায়ণ পাটোৱাৰী, ১২ অক্টোবৰ ২০১১</ref>
===অসমলৈ আগমন===
চু'-কা-ফাই নতুন ৰাজ্যৰ সন্ধানত যাত্ৰা কৰাৰ সময়ত প্ৰথম অৱস্থাত সৰু ককায়েক ''ছু-খাম-ফাৰ'' নৰা ৰাজ্যত কিছুদিন আশ্ৰয় লয়। স্বৰাজ্য এৰি অহাৰ সময়ত চু'-কা-ফাই লগত ইষ্টদেৱতা চুমদেউ, মংগল চোৱাত ব্যৱহাৰ কৰা কুকুৰা চৰাই, তিনিগৰাকী ৰাণী- আই মে চাও লো, নাংচেন-চুম-ফা আৰু য়িলো-কে-চি-চুম-ফা, দুজন পাত্ৰ মন্ত্ৰী, পাঁচজন কোঁৱৰ,, চাৰিজন ৰাজপুৰোহিত, দুজন বাইলুং আহিছিল। লগতে ১০৮০ সৈনিক, ৩০০ ঘোঁৰা, খাম, পেং নামৰ এটা দঁতাল হাতী আৰু এজনী মাখুন্দী হাতী। ককায়েক ছু-খাম-ফাই চু'-কা-ফাক নৰা ৰাজ্যৰ দক্ষিণ-পশ্চিম দিশে থকা দেশখন জয় কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়ে। চু'-কা-ফাই মাকৰ লগত নিছায়েকৰ ৰাজ্যত থাকোঁতেই নিছায়েকৰ পুত্ৰ কোঁৱৰ ''চাম-লুং-ফাই'' সৌমৰপীঠলৈ যুদ্ধাভিযান চলাই ১২১৫ খ্ৰীষ্টাব্দত [[মণিপুৰ]] আৰু কাছাৰৰ কিছু অংশ অধিকাৰ কৰিছিল। এই অভিযানৰ বিষয়ে চু'-কা-ফাই সকলোখিনি জানিছিল। সেয়ে তেওঁ সৌমাৰ বা মুহ-দুন-চুন-খাম জয় কৰাটোকে নিশ্চিত কৰে। সেয়ে চু'-কা-ফাই নৰা ৰাজ্যৰ পৰা হংকং উপত্যাকাৰে [[পাটকাই]] পৰ্বত পাৰ হৈ আহে।
১২২৮ খ্ৰীষ্টাব্দৰ আঘোণ মাহৰ ১৬ তাৰিখে চু'-কা-ফাই সৌমাৰপীঠৰ টি-পাম (টি-ঠাই, পাম-চাপৰি)ত বুঢ়ীদিহিঙেৰে উজাই আহি উপস্থিত হয় আৰু ইয়াতেই তেওঁ নতুন এখন স্বাধীন ৰাষ্ট্ৰৰ সোপান ৰচনা কৰে। আহোম সকলৰ প্ৰথম ৰাজধানী খামজাং নামৰ ঠাইত পাতিছিল। আহোম গণনা অনুসৰি লাকনি তে কাও চন্দ্ৰবৰ্ষত (Lunaryear) উক্ত ঠাইত ৰাজধানী পাতিছিল। দ্বিতীয় ৰাজধানী নামৰূপত পাতিছিল আৰু দাপ ৰাও চন্দ্ৰবৰ্ষত (Lunaryear) নামৰূপ এৰিছিল। মৌঙ ক্লাঙ খ্ৰূ (অসমীয়াত অভয়পুৰত) প্ৰায় পাঁচবছৰ ৰাজধানী পাতি আছিল। তাত খুঁত চি ঙা , ৰাংমুত , তাওছা , কা ৰাও , কাপ মিত মুঠ পাঁচটা
চন্দ্ৰবৰ্ষ (Lunaryear) ৰাজধানী হিচাপে থাকে। পঞ্চমখন ৰাজধানী আছিল হা-বুঙ , তাতে দাপ কাও, ৰাই-ছেও , মুঙ প্লাও আদি চন্দ্ৰবৰ্ষ (Lunaryear) ৰাজধানী হৈ থাকে। হাবুঙত বানপানীয়ে আমনি দিয়াত [[দিহিং নৈ]]ৰে ভটিয়াই গৈ দিখৌমুখ পায় আৰু ইয়াৰ পৰা [[দিখৌ নৈ]]ৰে উজাই দৰিকা আৰু [[নামদাং নৈ]] অতিক্ৰম কৰি চন্তকত উপস্থিত হয়। চন্তকত দুবছৰ থাকি পুনৰ দিখৌৰে ভটিয়াই শিমলুগুৰি পালেগৈ। ইয়াত কিছু দিন থাকি চু'-কা-ফাই কাষৰীয়া অঞ্চলবোৰ পৰ্যবেক্ষণ কৰে আৰু তেওঁলোকৰ লগত সহৃদয়তা স্থাপন কৰি নিজৰ ৰাজ্যৰ সীমা বহলাই নিয়ে। পিছত শিমলুগুৰিৰ পৰা অলপ দূৰত থকা পাহাৰীয়া ওখ ঠাইত ৰাজধানী পাতি থিতাপি লয়। এই ওখ ৰাজধানীখনৰ নাম দিয়ে চে-ৰাই-দয় (চে- নগৰ, ৰাই- জিলিকি থকা, দয়- পৰ্বত) অৰ্থাত পৰ্বতৰ ওপৰত জিলিকি থকা নগৰ। পিছলৈ মুখ বাগৰি চে-ৰাই-দয় [[চৰাইদেউ]]ত পৰিণত হয়। অতি বীৰত্ব আৰু বিচক্ষণতাৰে চু'-কা-ফাই ৩৯ বছৰ ৪ মাহ ১৪ দিন ৰাজত্ব কৰি বিশাল [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]ৰ পাতনি মেলে।<ref name="গণ অধিকাৰ"/>
=== তি-পাম<ref name=":0">ছৗ কা ফাৰ অসম আগমন আৰু আহোম ৰাজত্বৰ আৰম্ভণি ...চাও নবীন বুঢ়াগোঁহাই</ref> ===
দৈ-কাও-ৰাং বা পাটকাই পৰ্বত পাৰ হৈ আহি সৌমাৰপীঠত ছৗ-কা-ফাই আহোম ৰাজত্বৰ প্ৰথম ৰাজকাৰ্য আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰথমে ছৗ-কা-ফাই তি-পামত তিনিবছৰ কটালে। তেখেতে তি-পামত খেতি কৰি ভঁৰাল বান্ধিলে।
উল্লেখযোগ্য যে সেই সময়ত এই মুলুকৰ মানুহে কেৱল আহু খেতি হে কৰিব জানিছিল। ছৗ-কা-ফাই উন্নত কৃষি পদ্ধতিৰে বিপ্লৱ সূচনা কৰিলে। এই ঠাইৰ বাসিন্দা সকলে কঠীয়া নপৰাকৈ বাম মাটিত আহু কৰিছিল। ছৗ-কা-ফাই সাপ- বেঙৰ ৰাজ্য হৈ পৰি থকা পিটনি গেৰেকণি চাফা কৰি দ মাটিত শালি খেতি কৰিলে। দ পিটনি গুচাই কৰা শালি খেতি নদন বদন হৈছিল। তাকে দেখি বাকী মানুহবোৰে তবধ মানিলে। ছৗ-কা-ফাই সূচনা কৰা এই কৃষি পদ্ধতিয়ে অৰ্থনৈতিক ক্ষেত্ৰত ব্যাপক প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰিলে। তাই সকলৰ এই 'কৃষি অৰ্থনীতি'য়ে এখন ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা কৰাত তাইসকলক ব্যাপকভাবে সহায় কৰিলে। কাৰণ তাইসকলৰ এই চমৎকাৰ কাৰ্যই সেই সময়ৰ [[খিলঞ্জীয়া লোক|খিলঞ্জীয়া]] মানুহখিনিক বাৰুকৈয়ে আকৃষ্ট কৰিলে আৰু কালক্ৰমত তেওঁলোকে তাই মানুহৰ 'তলত' কাম কৰিবলৈ কুণ্ঠাবোধ নকৰিলে। এইবোৰৰ লগতে ছৗ-কা-ফাৰ 'সাম্য আৰু মৈত্ৰী নীতি'য়েও বহু পৰিমাণে প্ৰভুত্ব স্বীকাৰ কৰি লোৱাত বিশেষভাৱে অৰিহণা যোগালে। বৰাহীসকলৰ বহুতেই এনেদৰে কোৱা-মেলা কৰিলে যে " এই ৰজা প্ৰজাখন আহি আমাক ছলেৰে ৰণুৱা কৰি লোৱা স্বতেও আমাৰ বেয়া লগা নাই বৰং এইদৰে খাটি-লুটি অহা যোৱাকৈ থাকিবৰহে মন যায়। "
ছৗ-কা-ফাৰ আগৰ অভিযানকাৰী ছাম-লুং-ফাই এই মুলুকত জয় কৰি যোৱা অঞ্চলসমূহৰ প্ৰজাসকলৰ পৰা কৰ কাটল সংগ্ৰহ কৰিছিল। নগা, মৰাণ, বৰাহী, চুতীয়া আদি প্ৰজাসকলৰ পৰা কৰ আদায় কৰিবলৈ ছাম-লুং-ফাই ইয়াত তিনিজন কৰতোলা বিষয়া পাতি থৈ গৈছিল। তেওঁলোকে নিয়মিয়াকৈ মাওছান ৰাজ্যলৈ কৰ পঠিয়াই আছিল। কিন্তু ছৗ-কা-ফা অহাত বিষয়া সকলে ছৗ-কা-ফাকে কৰ শোধাবলৈ ল'লে। ছৗ-কা-ফাই তেতিয়া তেওঁলোকক যথাযোগ্য উপাধি প্ৰদান কৰিলে। পুৰণি বিষয়াই ছৗ-কা-ফাই সহায় কৰিলত তেখেতে বিষয়া কৰ্মচাৰী নিয়োগ কৰি অসমত আহোম ৰাজত্বৰ সূচনা কৰিলে।
=== অভয়াপুৰ-হাবুং<ref name=":0" /> ===
তিপামত তিনি বছৰ কাল থকাৰ পাছত দিহিং নৈৰ বানপানীয়ে আমনি কৰাত ছৗ-কা-ফা অভয়াপুৰলৈ ভটিয়াই গ'ল। অভয়াপুৰত তিনি বছৰ থাকি সুচল নাপাই শালগুৰিলৈ ভটিয়ালে। ইয়াৰ পিছতে ভটিয়ালে হাবুঙলৈ। তেতিয়া দিহিং আৰু লুইতৰ মাজৰ অঞ্চলটোৱেই আছিল হাবুং। বৰ্তমান সোৱণশিৰি আৰু লোহিত নদীৰ ঠাইখিনিয়েই হাবুং। বৰ্তমান সোৱণশিৰি আৰু লোহিত নদীৰ ঠাইখিনিয়েই হাবুং। হাবুঙত চাৰি পাচঁ বছৰ থাকি লুইতৰ বানপানীৰ অত্যাচাৰত ছৗ-কা-ফা দিখৌ নদী পালেহি। তেখেতে দিখৌ নাম দিলে খে-নাম-চাউ অৰ্থাৎ নিৰ্মল পানীৰ নৈ। সেই সময়ত দিখৌ লুইতত পৰাৰ সলনি দিহিঙতহে পৰিছিল। দিখৌৰ পাৰতো সুচল নেদেখি ছৗ-কা-ফাই দিখৌৱেদি উজাই দিলিহ নৈৰ মুখ পালেহি
দিলিহৰ ঘোদা পানী দেখি নাম থ'লে নাম-খুন অৰ্থাৎ ঘোলা পানীৰ নৈ। দিলিহৰ পৰাও উজাই গৈ নাম-দাং অৰ্থাৎ ৰঙচুৱা পানীৰ নৈৰ মুখ পালেগৈ। নাম-দাঙত ছৗ-কা-ফা নৰ'ল। কাৰণ এই ঠাইৰ আশে-পাশে অনেক জনবসতি। অচিন ঠাইত বিপদৰ সম্ভাৱনাও বেছি। তেখেতৰ নাম-দাঙেদি নগৈ পুনৰ দিখৌৱেদি উজাই গৈ ছং-টক (বৰ্তমান চণ্টক) পালেগৈ। ইয়াত ছৗ-কা-ফা চাৰি বছৰ থাকি এখন প্ৰদেশ পাতি তা-খুন লাকক শাসনকৰ্তা নিয়োগ কৰিলে। তাৰ পিছত সদলবলে শিমলুগুৰিৰ ফালে ভটিয়াই ফালে ভটিয়াই গৈ তাতে ৰৈ অঞ্চলটো কিছুদিন ধৰি পৰ্যবেক্ষণ কৰিলে।
শিমলুগুৰত থাকোঁতে ছৗ-কা-ফাই মৰাণ আৰু বৰাহী জাতিৰ মানুহক লগ পাইছিল।
=== চৰাইদেউ বা চে-ৰাই-দৈ<ref name=":0" /> ===
এওঁলোকৰ পৰা কোনোধৰণৰ আসৈ নাপাই শিমলুগুৰিৰ ভিতৰুৱা অঞ্চলবোৰলৈ সোমাই গৈ পৰ্যবেক্ষন কৰিলে। তাতে এটা পাহাৰ দেখি আগুৱাই গৈ পাহাৰটোত ১২৫৩ খ্ৰীষ্টাব্দত নুনি গছৰ তলত দুটা ঘোঁৰা বলি দি দেওধাই পণ্ডিতৰ হতুৱাই পূজা কৰোৱাই স্থায়ী ৰাজধানী পাতিলে। এই ৰাজধানীয়েই চৰাইদেউ অৰ্থাৎ পৰ্বতত জিলিকি থকা নগৰ। এই চৰাইদেউ বা চে-ৰাই-দৈ হৈছে আহোমৰ প্ৰথম ৰাজধানী। অসম আৰু অসমীয়া জাতিৰ প্ৰথমজন অসমীয়াই স্থাপন কৰা ইতিহাসৰ জীয়া সাক্ষী।
==চু'-কা-ফাৰ অৱদান==
স্বৰ্গদেউ চু'-কা-ফাই [[টাই]] [[মংগোলীয়]] ভাষা-কৃষ্টি-সংস্কৃতিৰ লগত থলুৱা ভাষা-কৃষ্টি-সংস্কৃতিৰ সমন্বয় ঘ্টাত উৎসাহ যোগাইছিল। এই দূৰদৰ্শী বদান্যতাৰ ফলতেই [[টাই]] ভাষাৰ ঠাইত এক নতুন সমন্বয়ৰ ভাষা [[অসমীয়া ভাষা]] ৰাজকীয় ভাষা হৈ পৰিছিল। চু'-কা-ফাৰ আন এক বৃহৎ অৱদান হ'ল বুৰঞ্জী ৰচনা। স্বৰ্গদেউ চু'-কা-ফাই তেওঁৰ যাত্ৰা-পথত হোৱা সকলো ঘ্টনা আৰু দেউধাই-মহন-বাইলুং পণ্ডিতসকলক লিখিবলৈ কোৱাৰ পৰাই অসম বুৰঞ্জীৰ আৰম্ভণি বুলিব পাৰি।<ref name="গণ অধিকাৰ"/> তেওঁ সমসাময়িক অসমত বসবাস কৰা আৰু ৰাজ্য শাসন কৰা [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]], [[বৰাহী]], [[কছাৰী]], [[নগা]], [[চুতীয়া]] আদি সকলো জাতি-জনগোষ্ঠীকে একত্ৰিত কৰি পৰস্পৰৰ মাজত বিবাহ আৰু খোৱা-বোৱাৰ ব্যৱস্থা কৰি দিছিল। লগতে বিভিন্ন উপাধি প্ৰদান কৰি সকলো প্ৰজাকে ৰাজ্যশাসনত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি দিছিল। যাৰ ফলত অসমত শইকীয়া, বৰা, হাজৰিকা, বৰুৱা, ফুকন আদি নানান উপাধিৰ সৃষ্টি হৈছিল আৰু বামুণ, কলিতা, [[লালুং]], [[কোচ]] সকলোৱে এই উপাধি লাভ কৰিছিল। সাতৰাজ মাৰি একৰাজ কৰা চাও-লুং চু'-কা-ফাই হ'ল যথাৰ্থভাৱে [[অসম]] আৰু [[অসমীয়া]]ৰ পিতৃপুৰুষ আৰু বৃহত্তৰ অসমীয়া জাতিৰ জনক।
==মৃত্যু==
১২৬৮ চনত চু'-কা-ফাৰ মৃত্যু হয়।
==স্মৃতি ৰক্ষা ==
{{Main|অসম দিৱস}}
=== চু'-কা-ফা দিৱস ===
বৰ-অসম গঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত চু'-কা-ফাৰ অৱদানলৈ শ্ৰদ্ধা জনাই ২ ডিচেম্বৰ তাৰিখটো সমগ্ৰ [[অসম]]বাসীয়ে ১৯৮৭ চনৰ পৰা '[[অসম দিৱস]]' বা 'চু'-কা-ফা দিৱস' হিচাপে পালন কৰি আহিছে। ১২২৮ চনৰ ২ ডিচেম্বৰ (১৬ আঘোণ) তাৰিখে [[চ্যু-কা-ফা|চাও-লুং চ্যুকাফা]]ই [[পাটকাই পৰ্বত]] পাৰ হৈ সৌমাৰ খণ্ডত ভৰি থোৱা ঐতিহাসিক দিনটোক চিৰস্মৰণীয় কৰি ৰখাৰ মানসেৰে ছৈখোৱা অঞ্চলৰ ভীমকান্ত বুঢ়াগোহাঁই নামৰ এজন ব্যক্তিয়ে ১৯৭২ চনত আৰম্ভ কৰা এক প্ৰচেষ্টাৰ ফলত এই দিৱসৰ আৰম্ভণি হয়।<ref name="খবৰ"> অসম দিৱস (চ্যুকাফা দিৱস)ৰ উৎপত্তি, হেম গগৈ, [[অসমীয়া খবৰ]], ২ ডিচেম্বৰ, ২০১১</ref>
=== নামকৰণ ===
অসমৰ বিভিন্ন অনুষ্ঠান তেখেতৰ স্মৃতিত নামকৰণ কৰা হৈছে উদাহৰণ :-
: '''বিশ্ববিদ্যালয়ত''' :-
:# চু'-কা-ফা আসন, বুৰঞ্জী বিভাগ [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] <ref>[https://assamtribune.com/siukapha-chair-at-dibrugarh-university Siukapha Chair at Dibrugarh University] - The Assam Tribune DIBRUGARH, Jan 6 </ref>
: '''চিকিৎসালয়ত''' :-
:# চু'-কা-ফা মালটিস্পেচিয়েলিতি চিকিৎসালয়, শিৱসাগৰ
: '''সংগ্ৰহাল়য়ত''' :-
:# স্বৰ্গদেউ চাওলুং চু'-কা-ফা সমন্বয় ক্ষেত্ৰ, যোৰহাট (Swargadeo Chaolung Siu-Ka-Pha Samanway Kshetra) <ref>{{Cite web |title=SWARGADEO CHAOULUNG SIU-KA-PHA SAMANWAY KSHETRA |url=https://jorhat.assam.gov.in/tourist-place-detail/315 |access-date=2023-09-03 |archivedate=2024-11-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241111051454/https://jorhat.assam.gov.in/tourist-place-detail/315 |deadurl=yes }}</ref>
: '''ক্ৰীড়া ক্ষেত্ৰত''' :-
:# চাওলুং চু'-কা-ফা ইনদ'ৰ ষ্টেডিয়াম, ফুকন নগৰ, শিৱসাগৰ, অসম ৭৮৫৬৪০
:# চু'-কা-ফা কাপ, শদিয়া। এই খেল প্ৰত্যেক বছৰেই শদিয়াৰ বীৰ লাচিত ষ্টেডিয়াম(নৌবহৰ)ত আয়োজন কৰা হয়। এই খেলখন মুখ্যকৈ টাই আহোম যুৱ পৰিষদ; অসম, শদিয়া মহকুমা সমিতিৰ উদ্যোগত আয়োজন কৰা হয়।
: '''বটা''' :-
:# চু'-কা-ফা বঁটা (২০০৯ত ৰংবং তেৰাঙে লাভ কৰে) <ref>[https://www.sentinelassam.com/topheadlines/siu-ka-pha-award-presented-to-noted-writer-yeshe-dorjee-thongchi-514391 Siu-Ka-Pha Award presented to noted writer Yeshe Dorjee Thongchi]</ref>
: '''চৰকাৰী ব্যৱহাৰ''' :-
:# চু'-কা-ফা দিৱস ([[অসম দিৱস]]ৰ চৰকাৰী নাম)
:# চাওলুং চু'-কা-ফাৰ মূৰ্তি স্থাপন কাৰ্য্যসূচী, জনতা ভবন
:# ৰাইজৰ বাতৰি - চৰকাৰী আলোচনী (গৃহ নং ১, দ্বিতীয় মহলা, দ্বাৰকা পথ, মহাপুৰুষ হৰিদেৱ পথ, হাতীগাঁও, গুৱাহাটী : ৭৮১০৩৮)
: '''পথ নামকৰণ''' :-
:# চু'-কা-ফা পথ, জয়পুৰ, অসম ৭৮৫৬৪০
==চিত্ৰ-বীথিকা==
<gallery>
Charaideau.jpg|চু'-কা-ফাই প্ৰতিষ্ঠা কৰা ৰাজধানী [[চৰাইদেউ]]ৰ এটা [[মৈদাম]]
Ahom Swargadeu Su-ka-pha memorial.jpg|আহোম স্বৰ্গদেউ চু'-কা-ফাৰ এটা প্ৰতিমূৰ্তি
Sukapha.jpg|শিল্পীৰ কল্পনাত চু'-কা-ফা
Statue of Siu-Ka-Pha in front of 'Siu-Ka-Pha Bhawan' in Narayanpur, North Lakhimpur.jpg|[[নাৰায়ণপুৰ]]ত প্ৰতিস্থাপিত চু'-কা-ফাৰ প্ৰতিমূৰ্তি
</gallery>
==লগতে চাওক==
* [[আহোম সাম্ৰাজ্য]]
* [[আহোম ৰাজবংশ]]
==তথ্য সংগ্ৰহ==
<references />
==বাহ্যিক সংযোগ==
* [http://www.xobdo.org/asm/%E0%A6%9A%E0%A6%BE%E0%A6%93%E0%A6%B2%E0%A7%81%E0%A6%82%20%E0%A6%9A%E0%A7%81%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%AB%E0%A6%BE চাও-লুং চু'-কা-ফা] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200812184441/http://www.xobdo.org/asm/%E0%A6%9A%E0%A6%BE%E0%A6%93%E0%A6%B2%E0%A7%81%E0%A6%82%20%E0%A6%9A%E0%A7%81%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%AB%E0%A6%BE |date=2020-08-12 }} সম্পৰ্কে [[শব্দ ডট অৰ্গ]] ৱেবছাইটত।
* [http://www.thesundayindian.com/as/story/%E0%A6%9B%E0%A6%B6-%E0%A6%AC%E0%A6%9B%E0%A7%B0%E0%A7%80%E0%A7%9F%E0%A6%BE-%E0%A6%90%E0%A6%A4%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A7%8D%E0%A6%AF-/25/1271/ ছশ বছৰীয়া ঐতিহ্য] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200803154154/http://www.thesundayindian.com/as/story/%E0%A6%9B%E0%A6%B6-%E0%A6%AC%E0%A6%9B%E0%A7%B0%E0%A7%80%E0%A7%9F%E0%A6%BE-%E0%A6%90%E0%A6%A4%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A7%8D%E0%A6%AF-/25/1271/ |date=2020-08-03 }}, [[দ্য চানডে ইণ্ডিয়ান]] ৱেবছাইটত।
* [http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=dec0208/edit2 Siukapha–an epitome of harmony] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110718164609/http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=dec0208%2Fedit2 |date=2011-07-18 }} তথ্য সংগ্ৰহৰ সময় : ১২ অক্টোবৰ ২০১১
* [http://taiahominternational.org/ Chaolung Syu Ka Pha (1228-1268 A.D.)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100507021451/http://taiahominternational.org/ |date=2010-05-07 }} তথ্য সংগ্ৰহৰ সময় : ১২ অক্টোবৰ ২০১১
{{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}}
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:টাই-আহোম শাসক]]
28888hpuz49ej7xvbx1z7h1teogcqzh
ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধসমূহ
4
8485
600619
518082
2026-04-15T16:51:05Z
দিব্য দত্ত
9244
600619
wikitext
text/x-wiki
{| style="clear:both; background:none; color:black;"
{|
| width="75%" style="padding:1em 1em 1em 1em; border:1px solid #dfdfdf; background-color:#9C8187" valign="top"|
<span style="font-size:18pt">অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধসমূহ</span>
[[Image:Cscr-featured.svg|left|50px|অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধসমূহৰ বাবে নিৰুপণ কৰা তৰা চিহ্ন]]
'''নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ''' (''featured article'') হ’ল সেইবোৰ প্ৰবন্ধ, যিবোৰে ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদক আৰু ব্যৱহাৰকাৰীসকলৰ অনুসৰি ৱিকিপিডিয়াৰ শ্ৰেষ্ঠতম প্ৰবন্ধসমূহৰ মাজত স্থান লাভ কৰে। এই পৃষ্ঠাত স্থান লাভ কৰাৰ আগেয়ে [[ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/প্ৰস্তাৱ|প্ৰস্তাৱনা আৰু বিশ্লেষণৰ মাধ্যমৰে]] এইবোৰ প্ৰবন্ধৰ মান, নিৰ্ভৰযোগ্যতা, নিৰপেক্ষতা, পৰিপূৰ্ণতা আৰু লিখনৰীতি পৰীক্ষণ কৰা হয়। এই সংক্ৰান্তত অধিক নিৰ্দেশনা আছে [[ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধৰ মানদণ্ড|নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধৰ মানদণ্ড]] পৃষ্ঠাত।
বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ মুঠ '''{{En2As|{{NUMBEROFARTICLES}}}}''' টা প্ৰবন্ধৰ মাজত <!-- also update the number in #wikimedia-milestones topic if you can --> '''{{En2As|{{PAGESINCATEGORY:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ|all}}}}''' টা নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ আছে।<!-- Thus, about one in {{rounddown|{{#expr: {{NUMBEROFARTICLES:R}} / 1106}}|-1}} articles is listed here. Articles that no longer meet the criteria can be proposed for improvement or removal by being listed at [[Wikipedia:Featured article review]]. -->
[[:সাঁচ:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ|নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ]] সাঁচ মনোনীত প্ৰবন্ধ পৃষ্ঠাত ওপৰত লিখি ৰাখিলে এটা ক্ষুদ্ৰ তাৰকা চিহ্ন ([[File:Cscr-featured.svg|14px]]) দ্বাৰা প্ৰবন্ধটো নিৰ্দেশিত হয়। <!--To see which articles have appeared on the main page, add "span.featured_article_metadata#has_been_on_main_page{ font-weight: bold; }", excluding the quotes, to your personal CSS file and refresh both that page and this, the relevant articles will be bolded. -->
| valign="top" style="padding:1em; border:1px solid #dfdfdf; background-color:#9C8187" |
{{ৱিকিপ্ৰকল্প শ্ৰেষ্ঠ সমল নিৰ্বাচন}}
|}
|-
| colspan="2" | '''নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধৰ তালিকা'''
* [[অলিম্পিক]]
* [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]
* [[অসমীয়া ভাষা]]
* [[সৰ্পদংশন]]
* [[এ. পি. জে. আব্দুল কালাম|আব্দুল কালাম]]
* [[ফিফা বিশ্বকাপ]]
* [[ভাৰতীয় ৰেল]]
* [[সত্য সাই বাবা]]
* [[বাহাই ধৰ্ম]]
* [[বিজ্ঞানৰ দৰ্শন]]
* [[ছি জিনপিং]]
* [[শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ]]
* [[ফুল]]
* [[ভূপেন হাজৰিকা]]
* [[ৰ'জাৰ ফেডেৰাৰ]]
* [[ৰূপহী]]
* [[বহুৱা]]
* [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]]
* [[পদুমী গাজলু]]
* [[নৰেন্দ্ৰ দাভোলকাৰ]]
* [[নমিতা ভট্টাচাৰ্য]]
* [[পূৰ্ণিমা দেৱী বৰ্মন]]
* [[আপেক্ষিকতাবাদ তত্ত্ব]]
* [[নন্-বাইনেৰী]]
* [[কনকলতা মহিলা বেংক]]
* [[মণিপুৰ সংঘৰ্ষ ২০২৩]]
* [[ৰথীন্দ্ৰ নাথ গোস্বামী]]
* [[ওড়িশা ৰে'ল দুৰ্ঘটনা ২০২৩]]
* [[পাটবাউসী সত্ৰ]]
* [[পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০২৫]]
|}
ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধত তলৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ থকা বাঞ্চনীয়:
# প্ৰবন্ধটো ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদকসকলৰ কৰ্মৰ শ্ৰেষ্ঠতম নমুনা হোৱা উচিত।
# প্ৰবন্ধটো "সুলিখিত", "সুসমন্বিত", "তথ্যগতভাৱে নিৰ্ভুল", "নিৰপেক্ষ" আৰু "স্থায়ী"। নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধৰ মান কিমান কেনেদৰে নিৰূপণ কৰিব পাৰি সেয়া জনাৰ বাবে [[ৱিকিপিডিয়া:ভাল প্ৰবন্ধ এটা কেনেদৰে সৃষ্টি কৰিব?|ভাল প্ৰবন্ধ এটা কেনেদৰে সৃষ্টি কৰিব?]] আৰু [[ ৱিকিপিডিয়া:নিখুঁত প্ৰবন্ধ|নিখুঁত প্ৰবন্ধ]] পঢ়ক। ইয়াত:
#*(ক) "সুলিখিত" বুলি ক’লে লেখাটিৰ মনোগ্ৰাহী ভাষাৰ বিষয়ে বুজোৱা হৈছে;
#*(খ) "সুসমন্বিত" বুলিলে প্ৰবন্ধটোতে বিষয়বস্তু সম্বন্ধে সকলোবোৰ বিতং বৰ্ণনা দিয়া হৈছেনে নাই আৰু কিবা প্ৰধান তথ্য আদি বাকী ৰৈ গৈছে নেকি সেয়া পৰীক্ষা কৰা;
#*(গ) "তথ্যগতভাৱে সঠিক" বুলিলে প্ৰবন্ধটোত উল্লিখিত তথ্যসমূহৰ যথাযথ প্ৰমাণ আৰু উদ্ধৃতিৰ সহায়েৰে সমৰ্থন কৰা হৈছে নে নাই ([[ ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্ভৰযোগ্যতা]] চাওক); প্ৰবন্ধটোত “তথ্য সংগ্ৰহৰ” অনুচ্ছেদ আছে, য’ত তথ্য-উৎসসমূহ ধাৰাবাহিকভাৱে দিছে; ইয়াৰ বাদেও প্ৰয়োজন হ’লে প্ৰবন্ধৰ মাজতো বিভ্ৰান্তিকৰ উৎসৰ উল্লেখ থাকিব পাৰে ([[ ৱিকিপিডিয়া:তথ্য উদ্ধৃতি]] চাওক)। পাদটীকা আৰু প্ৰবন্ধৰ শেষৰ উৎসপঞ্জীৰ বাবে [http://meta.wikimedia.org/wiki/Cite/Cite.php meta:cite]-ত উল্লিখিত ধৰণ অনুসৰণযোগ্য;
#*(ঘ) "নিৰপেক্ষ" বুলিলে প্ৰবন্ধটোৰ নিৰপেক্ষতা আৰু তথ্যগত সঠিকতালৈ কোনো বিতৰ্ক নোহোৱা বুজায় ([[ ৱিকিপিডিয়া:নিৰপেক্ষ দৃষ্টিভঙ্গী]] চাওক); আৰু
#*(ঙ) "স্থায়ী" বুলিলে প্ৰবন্ধটোত নিয়মিতভাৱে কোনোধৰনৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰিবৰ্তন সাধন কৰা নহয় আৰু প্ৰবন্ধটো কোনো [[ ৱিকিপিডিয়া:সম্পাদনা দ্বন্দ|সম্পাদনা দ্বন্দৰ]] চিকাৰ নহয়।
==নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ==
{| style="border-spacing:0px 30px;"
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৫}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৬}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৭}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৮}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৯}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১০}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১১}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১২}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১৩}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১৪}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১৫}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১৬}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১৭}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১৮}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|১৯}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২০}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২১}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২২}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২৩}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২৪}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২৫}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২৬}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২৭}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২৮}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|২৯}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩০}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩১}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩২}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩৩}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩৪}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩৫}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩৬}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩৭}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩৮}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৩৯}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪০}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪১}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪২}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪৩}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪৪}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া :নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪৫}}
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪৬}}
|-
|
|
{{ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/সংখ্যা|৪৭}}
|}
__NOTOC__
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া নিৰ্বাচিত সমলসমূহ| ]]
q3k3xop4v9y1piprqb4ia4hxikpq5a8
টিংকল
0
25624
600628
529013
2026-04-15T16:59:51Z
দিব্য দত্ত
9244
600628
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox magazine
| title = টিংকল
| image_file = Tinkle logo.gif | image_size = 200px |
| editor = ৰজনী থিনদাথ
| frequency = মাহেকীয়া
| circulation =
| category = [[কমিক্চ]]
| company = টিংকল
| firstdate = ১৯৮০
| country = [[ভাৰত]]
| language = [[ইংৰাজী]], [[হিন্দী]], [[অসমীয়া]], [[মালায়ালম]]
| website =
| issn =
}}{{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}}
'''টিংকল''' ([[ইংৰাজী]]: Tinkle) ভাৰতত প্ৰকাশিত এখন মাহেকীয়া শিশু আলোচনী।<ref>{{Cite news
| url = http://www.ibnlive.com/news/amar-chitra-katha-tinkle-to-entertain-kids-on-net/57468-11.html
| title = Amar Chitra Katha, Tinkle to entertain kids on Ne
| publisher = [[CNN-IBN]]
| date = 2008-01-27
| accessdate = 2008-01-28
| archivedate = 2008-01-28
| archiveurl = https://web.archive.org/web/20080128041846/http://www.ibnlive.com/news/amar-chitra-katha-tinkle-to-entertain-kids-on-net/57468-11.html
| deadurl = yes
}}</ref> আলোচনীখনৰ প্ৰকৃত স্বত্বাধিকাৰী আছিল ইণ্ডিয়া বুক হাউচ। ২০০৭ চনত ইয়াৰ স্বত্ব ACK Media ৰ হাতলৈ যায়। <ref>{{Cite news
| url = http://www.thehindubusinessline.com/2007/11/22/stories/2007112250170500.htm
| title = ACK Media buys Amar Chitra Katha, Tinkle brands
| publisher = [[The Hindu Business Line]]
| date = 2007-11-22
| accessdate = 2008-01-28
}}</ref> আলোচনীখন কমিক, [[সাধু]], [[সাঁথৰ]], কুইজ আৰু বিদ্যালয়ত পঢ়া শিশুসকলৰ উপযোগীকৈ প্ৰস্তুত কৰা আন আন উপাদানৰ সমাহাৰ। মূলতঃ [[ইংৰাজী]] ভাষাত প্ৰকাশিত আলোচনীখন [[হিন্দী]], [[অসমীয়া]], [[মালায়ালম]] আদিকে ধৰি নানা ভাৰতীয় ভাষালৈ অনুবাদ হয়। প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক আছিল অনন্ত পেই। তেখেত শিশুসকলৰ মাজত ''পেই খুড়া'' নামেৰে জনাজাত আছিল। তেখেত জনপ্ৰিয় ''অমৰ চিত্ৰ কথা'' চিৰিজৰো প্ৰতিষ্ঠাপক।
টিংকলৰ প্ৰথম সংখ্যা প্ৰকাশ পাইছিল ১৯৮০ চনৰ এপ্ৰিল মাহত। এতিয়ালৈকে আলোচনীখনৰ ৫০০ তকৈও অধিক সংখ্যা প্ৰকাশ পাইছে। যোৱা দুটা দশক ধৰি আলোচনীখনে [[ভাৰত]]ৰ শিশুসকলৰ মাজত ব্যাপক জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। আনকি [[ভাৰত]]ৰ প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[অটল বিহাৰী বাজপেয়ী]]ও এজন টিংকল প্ৰেমী আছিল।
==জনপ্ৰিয় কাৰ্টুন চৰিত্ৰসমূহ==
আন বিভিন্ন সাধু প্ৰকাশ হোৱাৰ উপৰিও টিংকলত কেইটামান নিয়মিতভাৱে প্ৰকাশ হোৱা চৰিত্ৰ আছে।
===বৰ্তমান থকা টিংকলৰ চৰিত্ৰসমূহ===
* '''''সুপন্দি (Suppandi)''''' – টিংকলৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় চৰিত্ৰ হ’ল সুপন্দি। সুপন্দি এটা গাঁৱলীয়া হোজা আৰু জধামুৰ্খ ল’ৰা। সি সদায় নিজৰ গৰাকীৰ কথা মানি চলে কিন্তু গৰাকীৰ কথা সদায় ভুলকৈ বুজে। পঢ়ুৱৈয়ে সুপন্দিৰ কাহিনীবোৰ পঢ়ি হাঁহিৰ খোৰাক পায়।
[[Image:Shambu2.jpg|thumb|right|200px|চিকাৰী শম্বু]]
* '''''চিকাৰী শম্বু (Shikari Shambu)'''''– শম্বু এজন চিকাৰী। তেওঁক সকলোৱে খুব শক্তিশালী আৰু সাহসী বুলি ভাবে যদিও প্ৰকৃততে তেওঁ এজন নিৰ্জু, সহজ-সৰল আৰু এলেহুৱা লোক। তেওঁ সকলো সময়তে আৰাম কৰি শুই থাকিবলৈ বিচাৰে আৰু বিপদৰ গোন্ধ পালেই পলাবলৈ বিচাৰে। কিন্তু পত্নী শান্তি আৰু গাঁৱৰ লোকসকলে তেওঁক সাহসী বুলি ভাবে কাৰণে তেওঁক টান আৰু বিপদজনক কামবোৰলৈহে আগবঢ়াই দিয়ে। পিছে ভাগ্যৰ বলত তেওঁ প্ৰতিবাৰেই সফল হয়।
* '''''কালিয়া নামৰ কাউৰী (Kalia the Crow)''''' – কালিয়া এটা বুধিয়ক [[কাউৰী]]। সি তাৰ বন্ধুবোৰক চামটকা নামৰ [[শিয়াল]] আৰু ডুবডুব নামৰ ঘঁৰিয়ালটোৰ পৰা ৰক্ষা কৰে। কেছু আৰু মেছু নামৰ [[শহাপহু|শহা]] দুটা তাৰ বন্ধু।
* '''''তন্ত্ৰী নামৰ মন্ত্ৰী (Tantri the Mantri)''''' – তন্ত্ৰী ৰজা ‘হোজা’ৰ ৰাজসভাৰ এজন মন্ত্ৰী। তেওঁ নিজে ৰজা হ’বৰ বাবে ৰজা হোজাক ৰাজপাটৰ পৰা আঁতৰাবলৈ বিচাৰি নানা কৌশল অৱলম্বন কৰে। পিছে ভাগ্যৰ বলত ৰজা হোজা সদায়েই বিপদৰ পৰা বাচি যায় আৰু তেও তন্ত্ৰীৰ সহায়ৰ বাবেহে বিপদৰ পৰা ৰক্ষা পৰা বুলি ভাবে। তন্ত্ৰীৰ কেইজনমান সহায়কাৰীৰ নাম হ’ল দুষ্টবুদ্ধি, নষ্টবুদ্ধি, চতুৰবুদ্ধি আৰু বিচিত্ৰবুদ্ধি।
* '''''প্যাৰেলাল (Pyarelal series)''''' – প্যাৰেলাল হ’ল এজন খুব দয়ালু খেতিয়ক। তেওঁৰ পত্নীৰ নাম লাজৱন্তী (লাজু)। প্যাৰেলাল আৰু লাজুৰ নানা ৰসাল কাহিনী আছে।
* '''''ডিটেকটিভ অজয় (Ajay – the Detective)''''' - ডিটেকটিভ অজয় এজন চোৰাংচোৱা। যিকোনো বিপদৰ মু্হুৰ্ততেই তেওঁ তৎক্ষাণাত হাজিৰ হয়। তেওঁ আন এজন পুলিছ ইঞ্চপেক্টৰ শৰ্মাৰ সহায়ত অপৰাধীক কৰায়ত্ত কৰে।
* '''''জানু আৰু উলিউ (Janoo and Wooly Woo)''''' – জানু এজনী শক্তিশালী [[ডাকিনী]]। তাই তাইৰ বন্ধু উলিৰ লগত বাস কৰে। উলি এটা খুব ভয়াতুৰ ড্ৰেগন, সি তাৰ নাকেৰে জুই উলিয়াব পাৰে। জানুৱে তাইৰ যাদুদণ্ডডালৰ সহায়ত আনক বিপদৰ পৰা ৰক্ষা কৰে। তাইৰ যাদুমন্ত্ৰটো হ’ল “মেজিক হেক্সা, হিক্স হাক্স হুক্স! ”
* '''''নাছিৰুদ্দিন হোঝা (Nasiruddin Hodja)''''' - এজন খুব টেঙৰ লোক। নিজৰ টেঙৰালিৰে তেওঁ আনক বিপদত পেলায়।
* '''''কপিছ (Kapish)''''' – এটা টেঙৰ কিন্তু ভাল বান্দৰ। সি তাৰ বন্ধুবৰ্গৰ সৈতে কাদুৰ জংগলত বাস কৰে। তাৰ বন্ধুবৰ্গৰ ভিতৰত আছে বাবুছা নামৰ ভালুকটো, বুন্দিলা নামৰ হাতীটো আৰু বহুতো। ছিগাল নামৰ শিয়ালটো আৰু পীলু নামৰ বাঘটো তাৰ শত্ৰু। কপিছে তাৰ অলৌকিক শক্তিৰ সহায়ত নেজডাল ইচ্ছামতে দীঘল-ছুটি কৰিব পাৰে। তাৰ সামৰ্থ্য আৰু ক্ষিপ্ৰভাবে সিদ্ধান্ত ল’ব পৰা ক্ষমতাই তাৰ বন্ধুবৰ্গক দোপায়া নামৰ চিকাৰীটোৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ সক্ষম হয়। (এই চৰিত্ৰটোৰ কাহিনীসমূহ কেৱল টিংকল ডাইজেষ্ট আৰু ডাব্ল টিংকল চিৰিজতহে প্ৰকাশ হয়)
* '''''ৰামু আৰু শ্যামু (Ramu and Shamu)''''' - ৰামু আৰু শ্যামু দেখিবলৈ হুবহু একে দুটা যঁজা ভায়েক। এই কাহিনীবোৰত তেওঁলোকৰ বিভিন্ন উত্থান-পতন সমূহ বৰ্ণিত হয়।
* '''''ইনা, মিনা, মাইনা, মো (Ina, Mina, Mynah, Mo)''''' – চাৰিজনী ভনীয়েক। তেওঁলোকে অনবৰতে দেউতাক জগন্নাথক ইটো লাগে সিটো লাগে বুলি আমনি কৰি থাকে। কিন্তু দেউতাকে মন কাণ নিদি মনে মনে থাকে। এই চৰিত্ৰকেইটাও নানা ৰসাল কাহিনীৰে ভৰপূৰ।
===আগতে থকা টিংকলৰ চৰিত্ৰসমূহ===
[[চিত্ৰ:Tinkle.jpg|২০২২ চনত পুনঃমুদ্ৰিত অসমীয়া টিংকলৰ বেটুপাত|thumb|200px]]
* মেও আৰু মিউ (Mopes and Purr) – মেও নামৰ মেকুৰীটো আৰু মিউ নামৰ কুকুৰটো জীৱ-জন্তুৰ চোৰাংচোৱা। ক্ৰফোৰ্দ মাৰ্কেটত সিহঁতৰ কাৰ্য্যালয়। দুয়ো বিপদত পৰা আন জীৱ-জন্তুক বিপদৰ পৰা ৰক্ষা কৰে।
* দা ডাম্বেল্চ (The Dumbbells) – এইটো হ’ল নাটু, দাটু আৰু মোটু নামৰ তিনিটা মুৰ্খ বন্ধুৰ কাহিনী। সিহঁতৰ শত্ৰু দামোদৰে সিহঁতক বিপদত পেলাবলৈ বিচাৰে যদিও শেষত দামোদৰে পৰাজয়বৰণ কৰিবলগীয়া হয়।
* অকমাণি শম্বু (Little Shambu series) – ইয়াত চিকাৰী শম্বুৰ শিশুকালৰ কাহিনী বৰ্ণিত হৈছিল। কাহিনীবোৰত তেওঁৰ পত্নীকো শান্তিও সৰু হৈ থকা দেখুওৱা হৈছিল। কাহিনীবোৰৰ শেষত সদায় শম্বুৱে নায়কৰূপে পৰিগণিত হৈছিল।
* অকমাণি তন্ত্ৰী (Junior Tantri) – শম্বুৰ শিশুকালৰ দৰেই ইয়াত তন্ত্ৰীৰ শিশুকালৰ কাহিনী বৰ্ণিত হৈছিল। ৰাজকুমাৰ হোজাই তন্ত্ৰীক এজন বিশ্বাসী বন্ধু বুলি ভাবে যদিও তন্ত্ৰীয়ে হোজাক মাৰিবলৈ বিচাৰে। পিছে সদায়েই তাৰ আঁচনিসমূহ বিফল হয় আৰু হোজাই তন্ত্ৰীয়েহে তাৰ জীৱন ৰক্ষা কৰা বুলি ভাবে।
* চোটু আৰু লম্বু (Chotu and Lambu) – চোটু হ’ল চাপৰ আৰু লম্বু হ’ল ওখ। চোটুৱে নিজৰ টেঙৰালিৰে আনক সহায় কৰে।
* চাপমেন চাৰ্লি (Chapman Charlie) – চাৰ্লি এজন ধূতি আৰু অ’ভাৰকোট পৰিহিত বয়সস্থ লোক। তেওঁ খুব বুধিয়ক আৰু সাহসী।
* কণমাণি সুপন্দি (Little Suppandi) – সৰুকালত সুপন্দিৰ বুৰ্বকামি আৰু তাৰ শিক্ষক আৰু আত্মীয়-স্বজনৰ লগত ঘটা বিভিন্ন কাহিনীয়ে ইয়াত ঠাই পাইছিল।
==অসমীয়া সংস্কৰণ==
টিংকলৰ অসমীয়া সংস্কৰণ ১৯৮২ চনৰ অক্টোবৰ মাহত প্ৰথমবাৰলৈ প্ৰকাশ পায়। ২০০৪ চনৰ এপ্ৰিল মাহত অসমীয়া সংস্কৰণৰ শেষৰটো সংখ্যা প্ৰকাশ পোৱাৰ পিছতেই অসমীয়া ভাষাৰ টিংকলৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ যায়। ২০২০ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ফেচবুক]]ৰ 'টিংকল প্ৰেমী Tinkle Lovers' নামৰ গোট এটাৰ প্ৰচেষ্টাত 'নষ্টালজিক অসম' (Nostalgic Assam) নামৰ এক প্ৰকাশক আৰু বিতৰন গোষ্ঠীয়ে জন্মলাভ কৰে। ইয়াৰ উদ্যোগত ২০২২ চনত ৫০, ৫২, ৫৬ আৰু ৫৮ নং সংখ্যাৰ পুনৰ প্ৰকাশ হয়।<ref name="নষ্টালজিক">{{cite book | title=টিংকল (সংখ্যা ৫০) | publisher=অমৰ চিত্ৰ কথা | year=২০২২ | pages=প্ৰচ্ছদ}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{Reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
*[http://www.tinkleonline.com/ Tinkle Official Website and Subscription Details]
*[http://www.hindu.com/yw/2004/05/22/stories/2004052200010100.htm Tinkle celebrates - Kids cheered as the 500th issue of Tinkle comics was released in a special edition (The Hindu)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050302045847/http://www.hindu.com/yw/2004/05/22/stories/2004052200010100.htm |date=2005-03-02 }}
{{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}}
[[শ্ৰেণী:কমিক্চ|*]]
[[শ্ৰেণী:ইংৰাজী আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় শিশু আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া শিশু আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতত প্ৰকাশিত আলোচনী]]
egc8up78t8mjmf9kifd4ehl8sk0dua7
নৰেন্দ্ৰ মোদী
0
35922
600687
574448
2026-04-16T10:15:15Z
~2026-23379-37
49510
600687
wikitext
text/x-wiki
{{BLP sources}}
{{Infobox officeholder
|name = নৰেন্দ্ৰ মোদী
| native_name = નરેન્દ્ર મોદી
|honorific-suffix =
|image =File:Shri Narendra Modi, Prime Minister of India.jpg
|caption =
|office = [[List of Prime Ministers of India|১৫তম]]<ref>{{cite web | url=http://pmindia.nic.in/details12.php | title=Shri Narendra Modi assumes office as 15th Prime Minister of India | publisher=Prime Minister’s Office, India | date=27 May 2014 | accessdate=28 May 2014}}</ref> [[ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী]]
|president = [[প্ৰণৱ মুখাৰ্জী]]
|term_start = ২৬ মে', ২০১৪
|term_end =
|predecessor = [[মনমোহন সিং]]
|successor =
|office1 = ১৪তম [[:en:List of Chief Ministers of Gujarat|গুজৰাটৰ মুখ্যমন্ত্ৰী]]
|governor1 = সুন্দৰ সিং ভাণ্ডাৰী <br> কৈলাসপতি মিশ্ৰ <br> বলৰাম জাখাৰ <br> নাৱাল কিশোৰ শৰ্মা <br>[[:en:S. C. Jamir|এচ চি জমীৰ]] <br> কামলা বেনীৱালা
|term_start1 = ৭ আক্টোবৰ, ২০০১
|term_end1 = ২২ মে', ২০১৪
|predecessor1 = [[:en:Keshubhai Patel|কেশুভাই পেটেল]]
|successor1 = [[:en:Anandiben Patel|আনন্দীবেন পেটেল]]
|office2 = [[:en:Varanasi (Lok Sabha constituency)|বাৰাণসী]]ৰ সাংসদ
|term_start2 = ১৬ মে', ২০১৪
|term_end2 =
|predecessor2 = মূৰলী মনোহৰ যোশী {{enwiki|Murli Manohar Joshi}}
|successor2 =
|office3 = [[:en:Maninagar (Vidhan Sabha constituency)|মাণিনগৰ]] সমষ্টিৰ পৰা [[:en:Gujarat Legislative Assembly|গুজৰাট বিধান সভা]]ৰ সদস্য
|term_start3 = ২০০২
|term_end3 = ১৬ মে', ২০১৪
|predecessor3 = কমলেশ পেটেল
|successor3 =
|birthname = নৰেন্দ্ৰভাই দামোদৰদাস মোদী
|birth_date = {{birth date and age|1950|9|17|df=y}}
|birth_place = [[:en:Vadnagar|ভদনগৰ]], [[ভাৰত]]
|death_date =
|death_place =
|party = [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]]
|spouse = [[:en:Jashodaben Chimanlal|যশোদাবেন]] {{small|(Child<br>marriage; estranged)}}
|residence = ৫, ৰেচ কোৰ্চ ৰ'ড, <br />[[নতুন দিল্লী]]
|alma_mater = [[:en:University of Delhi|দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়]]<br>[[:en:Gujarat University|গুজৰাট বিশ্ববিদ্যালয়]]
|signature = Signature of Narendra Modi (Hindi).svg
|website = [http://www.narendramodi.in আনুষ্ঠানিক ৱেবছাইট]<br>[http://pmindia.nic.in চৰকাৰী ৱেবছাইট]
}}
'''নৰেন্দ্ৰ দামোদৰদাস মোদী''' ({{lang-en|Narendra Damodardas Modi}}, জন্ম: ১৭ ছেপ্তেম্বৰ, ১৯৫০) বা চমুকৈ নৰেন্দ্ৰ মোদী হৈছে [[ভাৰতবৰ্ষ]]ৰ [[List of Prime Ministers of India|১৫তম আৰু বৰ্তমান]]ৰ [[Prime Minister of India|প্ৰধানমন্ত্ৰী]]। তেওঁ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]]ৰ এজন জ্যেষ্ঠ নেতা। ২০০১ৰ পৰা ২০১৪ চনলৈকে সুদীৰ্ঘ ১৩ বছৰ ধৰি তেওঁ গুজৰাটৰ মুখ্যমন্ত্ৰীৰ পদত আছিল। <ref>{{Cite web |date=2022-06-01 |title=Gujarat Experienced Double Engine Growth Under PM Modi's Rule: Chief Minister Bhupendra Patel |url=https://www.outlookindia.com/national/gujarat-experienced-double-engine-growth-under-pm-modi-s-rule-chief-minister-bhupendra-patel-news-199798 |access-date=2022-07-15 |website=https://www.outlookindia.com/ |language=en}}</ref>
মোদী ১৯৯৫ আৰু ১৯৯৮ত অনুষ্ঠিত হোৱা গুজৰাট বিধান সভা নিৰ্বাচনত বিজেপিৰ নিৰ্বাচনী প্ৰচাৰৰ মূল কৌশল নিৰ্দ্ধাৰক আছিল। ২০০৯ৰ ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনৰো তেওঁ বিজেপি দলৰ এগৰাকী প্ৰধান নিৰ্বাচনী প্ৰচাৰক আছিল।<ref>{{cite news|last=Ramakrishnan|first=Venkatesh|title=A Wide Open Contest|url=http://www.frontline.in/navigation/?type=static&page=archive|accessdate=13 October 2013|date=11 April 2009}}</ref> ২০০১ চনত মোদী প্ৰথম বাৰৰ বাবে গুজৰাটৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হয়। গুজৰাটৰ উপ-নিৰ্বাচনত বিজেপি পৰাজিত হোৱা বাবে মুখ্যমন্ত্ৰী [[:en:Keshubhai Patel|কেশুভাই পেটেলে]] পদত্যাগ কৰাত মোদীয়ে মুখ্যমন্ত্ৰীৰ দায়িত্বভাৰ গ্ৰহণ কৰে। তেতিয়াৰে পৰা তেওঁ একেৰাহে ৪ৰ্থটো কাৰ্যকালৰ বাবে মুখ্যমন্ত্ৰিত্বৰ দায়িত্বত আছিল। তেওঁ [[ভাৰতৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন, ২০১৪|২০১৪ চনৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচন]]ৰ বিজেপি নেতৃত্বাধীন ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চাৰ (এন.ডি.এ) প্ৰধান মন্ত্ৰী পদৰ বাবে প্ৰক্ষেপিত প্ৰাৰ্থী আছিল।<ref>{{Cite web |date=2013-09-13 |title=BJP names Narendra Modi as PM candidate for 2014 polls |url=https://www.businesstoday.in/latest/economy-politics/story/bjp-names-narendra-modi-as-pm-candidate-for-2014-polls-130494-2013-09-13 |access-date=2022-07-15 |website=Business Today |language=en}}</ref> সেই নিৰ্বাচনত বিজেপিয়ে ২৮২খন আসন লাভ কৰি সংখ্যাগৰিষ্ঠতা লাভ কৰে।<ref>{{Cite web |date=2014-05-17 |title=Election results 2014: Historic win for NDA with 336 seats, 282 for BJP-Politics News , Firstpost |url=https://www.firstpost.com/politics/election-results-2014-historic-win-for-nda-with-336-seats-285-for-bjp-1526377.html |access-date=2022-07-15 |website=Firstpost |language=en}}</ref>
মোদী [[ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘ]]ৰ এজন সদস্য।<ref>{{Cite web |title=How Narendra Modi Transformed From an RSS Pracharak to a Full-Fledged Politician and Hindu Hridaysamrat |url=https://thewire.in/politics/narendra-modi-rss-pracharak-politician |access-date=2022-07-15 |website=The Wire}}</ref> প্ৰচাৰ মাধ্যম আৰু পণ্ডিতসকলে তেওঁক এগৰাকী হিন্দু জাতীয়তাবাদী বুলি বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="Menon 2012 p26">{{cite book|last=Menon|first=Kalyani Devaki|title=Everyday Nationalism: Women of the Hindu Right in India|year=2012|publisher=University of Pennsylvania Press|isbn=978-0812222340|page=26|quote=Yet, months after this violent pogrom against Muslims, the Hindu nationalist chief minister of Gujarat, Narendra Modi, went to the polls and won a resounding victory}}</ref><ref name="Mishra 2011 p188">{{cite book|last=Mishra|first=Pankaj|title=Perspectives on Modern South Asia: A Reader in Culture, History, and Representation|year=2011|publisher=Wiley-Blackwell|isbn=978-1405100625|page=188|editor=Kamala Visweswaran|quote=The chief minister of Gujarat, a young up-and-coming leader of the Hindu nationalists called Narendra Modi, quoted Isaac Newton to explain the killings of Muslims. “Every action”, he said, “has an equal and opposite reaction.”}}</ref> তেওঁ নিজেও সেই কথা স্বীকাৰ কৰে।<ref>{{cite news |title=Divisive Nationalist to Lead Opposition in Indian Vote |first=Gardiner|last=Harris |url=http://www.nytimes.com/2013/09/14/world/asia/polarizing-nationalist-to-lead-opposition-in-indian-elections.html |work=[[The New York Times]] |date=13 September 2013 |accessdate=15 September 2013 |location=Ahmedabad}}</ref><ref>{{cite news|journal=India Express|title=Yes, I am a Hindu nationalist: Narendra Modi|date=13 July 2013|url=http://www.indianexpress.com/news/yes-i-am-a-hindu-nationalist/1141243/|quote="Modi said he described himself as a Hindu nationalist because he was born Hindu: "I am nationalist. I'm patriotic. Nothing is wrong. I am a born Hindu. Nothing is wrong. So I'm a Hindu nationalist so yes, you can say I'm a Hindu nationalist because I'm a born Hindu."}}</ref> তেওঁ কেবল ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়তে নহয়, আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়তো এগৰাকী বিতৰ্কিত ব্যক্তি।<ref name="Controversial_Reuters">{{cite news |title=Edgy Indian state election going down to the wire |first=Rupam Jain|last=Nair |url=http://www.reuters.com/article/2007/12/12/us-india-state-poll-idUSDEL17441120071212 |agency=Reuters |date=12 December 2007 |accessdate=10 October 2012 |location=Ahmedabad}}</ref><ref name="Controversial_Time">{{cite news |title=India's Voters Torn Over Politician |first=Simon |last=Robinson |url=http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1693370,00.html |work=[[Time (magazine)|Time]] |date=11 December 2007 |accessdate=10 October 2012 |location=Surat |archivedate=24 August 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130824163112/http://www.time.com/time/world/article/0,8599,1693370,00.html |deadurl=yes }}</ref><ref name="Controversial_Guardian">{{cite news |title=Gujarat leader Narendra Modi grilled for 10 hours at massacre inquiry |first=Jason|last=Burke |url=http://www.guardian.co.uk/world/2010/mar/28/gujarat-narendra-modi-massacre-inquiry-india |work=The Guardian |date=28 March 2010 |accessdate=10 October 2012 |location=Delhi}}</ref><ref name="Controversial_Independent">{{cite news |title=A rebirth dogged by controversy |first=Andrew|last=Buncombe |url=http://www.independent.co.uk/news/world/asia/a-rebirth-dogged-by-controversy-2357157.html |work=The Independent |date=19 September 2011 |accessdate=10 October 2012 }}</ref> ২০০২ৰ [[:en:2002 Gujarat violence|গুজৰাট দাংগাত]] হোৱা চৌপাশৰ ঘটনাৱলীৰ বাবে তেওঁৰ প্ৰশাসনক কঠোৰ ভাবে সমালোচনা কৰা হয়।<ref name="Controversial_Independent"/><ref name="Controversial_Forbes">{{cite news |title=Controversial Gujarati Premier Confirmed in Office |first=Ruth |last=David |url=http://www.forbes.com/2007/12/24/narendra-modi-gujarat-face-markets-cx_rd_1224autofacescan01.html |work=Forbes |date=24 December 2007 |accessdate=10 October 2012}}</ref> গুজৰাটৰ দ্ৰুত অৰ্থনৈতিক বিকাশত অৰিহণা যোগোৱা তেওঁৰ অৰ্থনৈতিক নীতিসমূহৰ বাবে তেওঁক প্ৰশংসা কৰা হৈছে;<ref name="Controversial_NYT">{{cite news |title=Shaking Off the Horror of the Past in India |first=Manu |last=Joseph |url=http://www.nytimes.com/2012/02/16/world/asia/16iht-letter16.html |newspaper=[[The New York Times]] |date=15 February 2012 |accessdate=10 October 2012}}</ref> কিন্তু ৰাজ্যখনৰ মানৱ উন্নয়নত চকুত লগা ধনাত্মক প্ৰভাৱ পেলোৱাত বিফল হোৱা বুলি তেওঁৰ প্ৰশাসনক সমালোচনাও কৰা হৈছে।<ref>{{cite journal|last=Jaffrelot|first=Christof|title=Gujarat Elections: The Sub-Text of Modi’s ‘Hattrick’—High Tech Populism and the ‘Neo-middle Class|journal=Studies in Indian Politics|year=2013|month=June|volume=1|pages=Gujarat Elections: The Sub-Text of Modi’s ‘Hattrick’—High Tech Populism and the ‘Neo-middle Class|accessdate=30 October 2013}}</ref>
==জন্ম আৰু বাল্য শিক্ষা==
১৯৫০ চনৰ ১৭ ছেপ্তেম্বৰত পূৰ্বৰ বম্বে ৰাজ্যৰ (বৰ্তমানৰ [[গুজৰাট]]) মেহচানা জিলাৰ ভদনগৰত অন্যান্য পিছপৰা জাতিৰ ঘাঞ্চী-তেলি সমাজৰ এটি পৰিয়ালত মোদীৰ জন্ম হয়৷<ref>{{cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/ahmedabad/Modi-is-a-Teli-Ghanchi-OBC-BJP/articleshow/34084111.cms|title= 'Modi is a Teli-Ghanchi OBC': BJP|work=The Times of India|date=23 April 2014}}</ref><ref>{{cite news|url=http://www.hindustantimes.com/india-news/newdelhi/bjp-plays-modi-caste-card-to-run-down-nitish/article1-1078059.aspx|title=BJP plays Modi caste card to run down Nitish|work=Hindustan Times|date=18 June 2013|access-date=2 June 2014|archivedate=8 May 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508030447/http://www.hindustantimes.com/india-news/newdelhi/bjp-plays-modi-caste-card-to-run-down-nitish/article1-1078059.aspx|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite news|url=http://gujaratsamachar.com/index.php/articles/display_article/amdavad-obc-leader-prime-minister-must-now-stand-jnaatinum-card|title=OBC વડાપ્રધાન હોવા જોઈએ ભાજપ હવે જ્ઞાાતિનું કાર્ડ ઉતરશે|work=Gujarat Samachar|date=6 May 2014}}</ref> পিতৃৰ নাম আছিল দামোদৰদাস মোলচন্দ মোদী আৰু মাতৃৰ নাম হীৰাবেন। চাৰিজন সন্তানৰ মাজত পিতৃ-মাতৃৰ তেওঁ তৃতীয়টো সন্তান আছিল।<ref>{{cite web|title=Early lifeof Narendra Modi|url=http://www.indiatvnews.com/politics/national/at-a-glance-narendra-modi-s-family-members-13139.html|publisher=India Today|accessdate=22 June 2014}}</ref> ভদনগৰ ৰেলৱে ষ্টেশ্যনত থকা দেউতাকৰ চাহৰ দোকানত মোদীয়ে সহায় কৰিছিল। কৈশোৰ কালত ভাতৃৰ সৈতে এটা বাছ আস্থানৰ ওচৰত এখন চাহৰ দোকান চলাইছিল।<ref name="Jose Caravan">{{cite news |url=http://www.caravanmagazine.in/reportage/emperor-uncrowned?page=1,1 |title=The Emperor Uncrowned |work=The Caravan |date=1 March 2012 |accessdate=11 April 2013 |last=Jose |first=Vinod K. |authorlink=Vinod Jose |pages=2–4 |archivedate=23 September 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150923201924/http://www.caravanmagazine.in/reportage/emperor-uncrowned?page=1,1 |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news |url=http://timesofindia.indiatimes.com/home/sunday-toi/special-report/On-Race-Course-road/articleshow/10025018.cms |title=On Race Course road? |work=The Times of India |first=Harit |last=Mehta |date=18 September 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140130214030/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2011-09-18/special-report/30171588_1_narendra-modi-vibrant-gujarat-summit-prime-ministerial-candidate |archivedate=30 January 2014}}</ref> ১৯৬৭ চনত তেওঁ ভদনগৰৰ পৰাই স্কুলীয়া শিক্ষা সমাপ্ত কৰে। শিক্ষকৰ মতে মোদী এজন সাধাৰণ মানৰ আছিল, কিন্তু তেওঁৰ থিয়েটাৰৰ প্ৰতি বিশেষ ৰাপ আছিল।<ref name="Jose Caravan" /><ref name="affidavit-varanasi">{{cite web|title=Affidavit of Narendra Modi for 2014 Indian General Elections (Varanasi)|url=http://affidavitarchive.nic.in/DynamicAffidavitDisplay/CANDIDATEAFFIDAVIT.aspx?YEARID=May-2014%20%28%20GEN%20%29&AC_No=77&st_code=S24&constType=PC|publisher=Election Commission of India|accessdate=22 May 2014}}</ref>
আঠ বছৰ বয়সতেই নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় স্বয়ংসেৱক সংঘৰ সৈতে পৰিচয় হয় আৰু তেওঁ স্থানীয় শাখাসমূহত যোগদান কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াতেই তেওঁ লক্ষ্মণৰাও ইনামদাৰৰ সান্নিধ্য লাভ কৰে। তেৱেঁই পাছত মোদীৰ ৰাজনৈতিক গুৰু বুলি জনা যায়।<ref name="vakilsaheb">{{cite web|last=Unnithan|first=Sandeep|title=The man behind Modi: Lakshmanrao Inamdar|url=http://indiatoday.intoday.in/story/narendra-modi-lakshmanrao-inamdar-rss/1/359926.html|publisher=India Today|accessdate=22 May 2014|location=Ahmedabad|year=2014}}</ref><ref name="Marino 2014">{{cite book |last=Marino |first=Andy |title=Narendra Modi: A Political Biography|year=2014 |publisher=HarperCollins India |isbn=9351362183 |url=http://books.google.co.in/books?id=3ylIAwAAQBAJ&pg=PT43}}</ref><ref name="namo-dedicated life">{{cite web|title=Narendra Modi: Dedicated Life|url=http://www.narendramodi.in/the-activist/|publisher=Narenndra Modi|accessdate=22 May 2014}}</ref><ref name="new-india-express-">{{cite web|last=Debasree|title=Will former tea vendor be India’s next PM?|url=http://plus.newindianexpress.com/will-former-tea-vendor-be-indias-next-pm/narendramodi/1126|publisher=The New Indian Express|accessdate=22 May 2014|year=2014|archivedate=22 May 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140522220409/http://plus.newindianexpress.com/will-former-tea-vendor-be-indias-next-pm/narendramodi/1126|deadurl=yes}}</ref>
পিতৃ-মাতৃয়ে ঘাঞ্চী জাতিৰ পৰম্পৰা অনুসৰি নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ [[বাল্য বিবাহ]] কৰোৱায়। তেৰ বছৰ বয়সতে তেওঁ যশোদাবেনৰ লগত তেওঁৰ বিয়া ঠিক কৰা হয় আৰু ১৮ বছৰ হওঁতেই দুয়ো বিবাহ পাশত আৱদ্ধ হয়।<ref name="Jose Caravan" /><ref name="The Financial Express">{{cite news |url=http://www.financialexpress.com/news/i-like-to-read-about-him-(narendra-modi)...-i-know-he-will-become-pm-wife-jashodaben/1222311 |title=Narendra Modi's 'wife' Jashodaben finally speaks, 'I like to read about him (Modi)... I know he will become PM' |work=The Financial Express |date=1 February 2014 |accessdate=13 April 2014}}</ref> তেওঁলোক দুয়ো খুব কম সময় একেলগে অতিবাহিত কৰে কাৰণ মোদীয়ে ইতিমধ্যে পৰিব্ৰাজকৰ জীৱন অনুসৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লোৱাত দুয়ো বিচ্ছিন্ন হয়।<ref name="Jose Caravan" /><ref name="The Financial Express"/> ২০০২ চনৰ পৰা চাৰিবাৰকৈ বিধান সভাৰ নিৰ্বাচনত মোদীয়ে মনোনয়ন পত্ৰ দাখিল কৰোঁতে বিবাহৰ অংশটো খালী ৰাখিছিল। ২০১৪ বৰ্ষৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনত যশোদাবেন চিমনলালক নিজৰ বৈধ পত্নী বুলি মোদীয়ে স্বীকাৰ কৰে।<ref>{{cite news |title=I am single, so best man to fight graft: Narendra Modi |url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/I-am-single-so-best-man-to-fight-graft-Narendra-Modi/articleshow/30536843.cms? |work=The Times of India |first=Anand |last=Bodh |date=17 February 2014 |accessdate=13 April 2014}}</ref><ref>{{cite news |url=http://timesofindia.indiatimes.com/home/lok-sabha-elections-2014/news/Jashodaben-is-my-wife-Narendra-Modi-admits-under-oath/articleshow/33521705.cms |title=Jashodaben is my wife, Narendra Modi admits under oath |work=The Times of India |date=10 April 2014 |accessdate=11 April 2013}}</ref>
২০১৪ চনত প্ৰকাশিত ''Kishore Makwana's Common Man Narendra Modi''ৰ মতে মোদীয়ে ১৭ বছৰ বয়সত ঘৰ এৰি ৰাজকোটত থকা ৰামকৃষ্ণ মিশ্যন আৰু তাৰ পিছত কলকাতাৰ বেলুৰ মঠলৈ যায়। ইয়াৰ পিছত তেওঁ [[গুৱাহাটী]]লৈ যায় আৰু স্বামী বিবেকানন্দই প্ৰতিষ্ঠা কৰা অলমোৰাত অৱস্থিত আন এখন আশ্ৰমলৈ যায়। দুবছৰৰ পিছত তেওঁ ঘৰলৈ ঘূৰি আহে। কিছুদিন বিশ্ৰাম কৰি তেওঁ [[আহমেদাবাদ]]লৈ যায় আৰু তাত খুড়াকৰ এখন চাহৰ দোকানত সহায় কৰে। তাতেই তেওঁ লক্ষ্মণৰাও ইনামদৰক পুনৰ লগ পায়।<ref name="vakilsaheb" /><ref name="Marino 2014" /><ref name="livemint-modi-growth">{{cite web|last=Mukhopadhyay|first=Nilanjan|title=Narendra Modi: The making of the political leader|url=http://www.livemint.com/Politics/9NIOOTsZCFWnuFX5OO9XNL/Narendra-Modi-The-making-of-the-political-leader.html|accessdate=22 May 2014|year=2014}}</ref> ইয়াৰ পিছত তেওঁ [[Gujarat State Road Transport Corporation|গুজৰাট ৰাজ্যিক পথ পৰিবহণ নিগম]]ৰ ষ্টাফ কেণ্টিনত কাম কৰে। ১৯৭০ চনত আৰ এছ এছ ৰ এজন পূৰ্ণকালীন প্ৰচাৰক ৰূপে যোগদান কৰাৰ পিছত তেওঁ সেই কাম বাদ দিয়ে।<ref name="Pathak TNN" /> ১৯৭৮ চনত দূৰ শিক্ষাৰ মাধ্যমৰ জৰিয়তে দিল্লী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা ৰাজনীতি বিজ্ঞান বিভাগত তেওঁ স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।<ref name="Marino 2014" /><ref name="IT13092013">{{cite news |url=http://indiatoday.intoday.in/story/narendra-modi-from-tea-vendor-to-pm-candidate/1/309693.html |title=Narendra Modi: From tea vendor to PM candidate |work=India Today |date=13 September 2013|accessdate=20 April 2014}}</ref> আৰ এছ এছৰ এজন প্ৰচাৰক হৈ থাকোঁতেই ১৯৮৩ চনত তেওঁ গুজৰাট বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা একে বিভাগতে স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰীও লাভ কৰে।<ref name="affidavit-varanasi" /><ref>{{cite news|url=http://www.hindu.com/thehindu/holnus/000200712231550.htm |title=Modi proves to be an astute strategist |work=The Hindu |date=23 December 2007 |accessdate=17 April 2014}}</ref> ইয়াৰ পিছতো তেওঁ বেলুৰ মঠ মাজেসময়ে ভ্ৰমণ কৰে<ref name="Shri Modi meets Swami Atmasthananda" >https://www.youtube.com/watch?v=09t7I6ngIr8</ref><ref name="Modi invited to Belur Math">{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://articles.economictimes.indiatimes.com/2014-05-26/news/50099180_1_narendra-modi-swami-vivekananda-belurmath |access-date=2014-06-02 |archivedate=2014-10-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20141031144902/http://articles.economictimes.indiatimes.com/2014-05-26/news/50099180_1_narendra-modi-swami-vivekananda-belurmath |deadurl=yes }}</ref> আৰু ৰামকৃষ্ণ মিশ্যন {{enwiki|Ramakrishna Mission}}ৰ প্ৰতি থকা শ্ৰদ্ধাৰ কথা তেওঁ উল্লেখ কৰে।<ref name="Story of attachment to Belur Math" >https://www.youtube.com/watch?v=b6M2D6tyhQc</ref>
==প্ৰাৰম্ভিক ৰাজনৈতিক জীৱন==
[[ভাৰত-পাকিস্তান যুদ্ধ]]ৰ সময়ত এজন চেমনীয়া হিচাপে তেতিয়াই ৰে'ল ষ্টেচনৰ ট্ৰেনজিট কেম্পসমূহত সৈনিকসকলৰ সেৱা কৰিবলৈ আগবাঢ়ি আহিছিল।<ref name="१९६५">{{cite news| url = http://aajtak.intoday.in/story/modi-did-service-of-indian-soldiers-during-indo-pak-war.-1-716386.html
| title = भारत-पाक युद्ध में मोदी ने की थी भारतीय सैनिकों की सेवा
|work=आज तक
|location=नई दिल्ली
|date = २० दिसंबर २०१२
|accessdate=२४ मार्च २०१३}}</ref>
তেওঁ ১৯৮৭ চনত বিজেপিত যোগদান কৰাৰ দ্বাৰা মূলসুঁতিৰ ৰাজনীতিত প্ৰৱেশ কৰিছিল। মাত্ৰ এবছৰৰ ভিতৰতে, তেওঁ গুজৰাট গোটৰ সাধাৰণ সম্পাদক পদলৈ উন্নীত হৈছিল। ইতিমধ্যে তেওঁ এজন উচ্চ মানদণ্ডৰ দক্ষতা সম্পন্ন সংগঠক হিচাপে সুখ্যাতি লাভ কৰিছিল। তেওঁ দলৰ সদস্যসকলক শক্তিশালী কৰাৰ প্ৰত্যাহ্বানক আন্তৰিকতাৰে গ্ৰহণ কৰিছিল। বিজেপি দলে ৰাজনৈতিক মুনাফা লাভ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ১৯৯০ চনত কেন্দ্ৰত জোঁট চৰকাৰ গঠন কৰিছিল। কেইমাহমানৰ ভিতৰতে এই অংশীদাৰীত্বৰ পতন ঘটিছিল, কিন্তু বিজেপিয়ে এককভাৱে দুই-তৃতীয়াংশ সংখ্যা গৰিষ্ঠতা লাভ কৰি গুজৰাটত ১৯৯৫ চনত ক্ষমতা দখল কৰিছিল। তেতিয়াৰ পৰাই বিজেপিয়ে গুজৰাটৰ শাসনভাৰ চলাই আহিছে{{Cn}}।
১৯৮৮ আৰু ১৯৯৫ চনৰ ভিতৰত গুজৰাটৰ বিজেপি গোটক ৰাজ্যৰ শাসনাধিষ্ঠ দল হিচাপে প্ৰতিষ্ঠিত কৰিবলৈ নেপথ্যৰ কৌশল সফলভাৱে পৰিচালনা কৰা নৰেন্দ্ৰ মোদীক এজন শ্ৰেষ্ঠ ৰণকৌশলবিদ হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল{{Cn}}। এই সময়চোৱাত, [[এল কে আদৱানী]]ৰ সোমনাথৰ পৰা অযোধ্যাৰ ৰথ যাত্ৰা (এটা অতি দীৰ্ঘ পদযাত্ৰা) আৰু ভাৰতৰ দক্ষিণ প্ৰান্ত [[কন্যাকুমাৰী]]ৰ পৰা উত্তৰৰ কাশ্মীৰলৈ তেনেকুৱা আন এটা পদযাত্ৰাৰ দৰে দুটা অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰাষ্ট্ৰীয় অনুষ্ঠান সংগঠিত কৰিবলৈ মোদীক দায়িত্ব অৰ্পণ কৰা হৈছিল। ১৯৯৮ চনত [[নতুন দিল্লী]]ত বিজেপিয়ে ক্ষমতা দখল কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোদীয়ে গুৰি ধৰা এই দুটা অতি সফল ঘটনাৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ অৰিহণা আছিল{{Cn}}। ১৯৯৫ চনত, তেওঁ দলৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সম্পাদক নিৰ্বাচিত হয় আৰু ভাৰতৰ পাঁচখন গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰাজ্যৰ দায়িত্ব দিয়া হয় - যিটো এজন যুৱ নেতাৰ বাবে বিৰল সম্মান। ১৯৯৮ চনত, তেওঁ সাধাৰণ সম্পাদক (সাংগঠনিক) পদলৈ উন্নীত হয় আৰু অক্টোবৰ ২০০১লৈ এই পদত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে আৰু তাৰ পাছত ভাৰতৰ এখন অন্যতম সমৃদ্ধিশালী আৰু প্ৰগতিশীল ৰাজ্য গুজৰাটৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিচাপে মনোনীত হয়। ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰা এই সীমিত সময়ত নৰেন্দ্ৰ মোদীক [[জম্মু আৰু কাশ্মীৰ]] আৰু [[উত্তৰ-পূৱ ভাৰত]]ৰ ৰাজ্যবোৰৰ দৰে সংবেদনশীল আৰু জটিল ৰাজ্যসহ কেবাখনো ৰাজ্যিক গোটৰ কাম-কাজ চোৱাচিতা কৰা দায়িত্ব দিয়া হৈছিল। কেবাখনো ৰাজ্যত দলৰ সাংগঠনিক পুনৰ্গঠনৰ দায়িত্বত আছিল। ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি থকা অৱস্থাত, নৰেন্দ্ৰ মোদী দলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ মুখপাত্ৰ হিচাপে প্ৰতিষ্ঠিত হয় আৰু ভালেমান গুৰুত্বপূৰ্ণ উপলক্ষ্যত মুখ্য ভূমিকা গ্ৰহণ কৰে। এই সময়ত, তেওঁ গোটেই বিশ্বজুৰি ব্যাপক ভ্ৰমণ কৰে আৰু কেবাখনো দেশৰ বিশিষ্ট নেতৃবৰ্গৰ সৈতে ভাৱ-বিনিময় কৰে। এই অভিজ্ঞতাই তেওঁক কেৱল আন্তৰ্জাতিক প্ৰেক্ষাপট বিকাশ কৰাতেই সহায় কৰা নাছিল, কিন্তু ভাৰতবৰ্ষক সেৱা আগবঢ়াবলৈ আৰু বন্ধুসুলভ ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ ভিতৰত আৰ্থ-সামাজিক দিশত ভাৰতক শ্ৰেষ্ঠ কৰি তোলাত নেতৃত্ব দিবলৈ তেওঁৰ আবেগ সুদৃঢ় কৰিছিল{{Cn}}।
==গুজৰাটৰ মুখ্যমন্ত্ৰীৰূপে==
২০০১ চনৰ অক্টোবৰ মাহত<ref>https://www.narendramodi.in/</ref> দলে তেওঁক গুজৰাট চৰকাৰক নেতৃত্ব দিবলৈ আমন্ত্ৰণ কৰে। মোদীৰ চৰকাৰে যেতিয়া ২০০১ চনৰ ৭ অক্টোবৰত শপত গ্ৰহণ কৰে, গুজৰাটৰ অৰ্থনীতিক জানুৱাৰী ২০০১ ৰ বিধ্বংসী [[ভূমিকম্প]]কে ধৰি কেবাটাও প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ প্ৰতিকূল প্ৰভাৱে দুৰ্বল কৰি তুলিছিল। অৱশ্যে, ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জ্ঞান আৰু অভিজ্ঞতাৰে পুষ্ট শ্ৰেষ্ঠ ৰণকৌশলবিদ নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে ইয়াৰ সঠিক মোকাবিলা কৰা সিদ্ধান্ত লয়। তেওঁ মুখ্যমন্ত্ৰী হিচাপে দায়িত্ব গ্ৰহণ কৰাৰ পাছত সম্মুখীন হোৱা আটাইতকৈ ডাঙৰ প্ৰত্যাহ্বানটো আছিল ২০০১ চনৰ জানুৱাৰীত সংঘটিত বিধ্বংসী ভূমিকম্পত ক্ষতিগ্ৰস্ত হোৱা অঞ্চলসমূহৰ পুনৰ নিৰ্মাণ আৰু পুনৰ সংস্থাপন কৰা। ভুজ এখন ধ্বংসস্তুপৰ নগৰ হৈ পৰিছিল আৰু হেজাৰ হেজাৰ মানুহ কোনো মৌলিক সা-সুবিধা অবিহনে অস্থায়ী শিবিৰত জীৱনযাপন কৰি আছিল। আজিৰ ভুজ নগৰেই হ'ল নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে কেনেকৈ যুগান্তকাৰী বিকাশৰ বাবে প্ৰতিকূলতাক সুযোগলৈ ৰূপান্তৰ কৰিছিল তাৰ প্ৰমাণ{{Cn}}। আনকি পুনৰ নিৰ্মাণ আৰু পুনৰ সংস্থাপনৰ কাম চলি থকা অৱস্থাতো নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ দৃষ্টি বৃহৎ কাম সমূহৰ প্ৰতি আঁতৰ হোৱা নাছিল। গুজৰাটে সদায় উদ্যোগিক বিকাশৰ প্ৰতি দৃষ্টি নিৱদ্ধ কৰি আহিছে। নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে সামাজিক ক্ষেত্ৰৰ প্ৰতি সঠিকভাৱে দৃষ্টি নিৱদ্ধ কৰি সংহত আৰ্থ-সামাজিক বিকাশৰ দ্বাৰা ভাৰসাম্যহীনতা দূৰ কৰিবলৈ সিদ্ধান্ত লয়। তেওঁ ৰাজ্যখনৰ সংহত উন্নয়নৰ বাবে পাঁচ-দফীয়া পঞ্চম্ৰুত আঁচনিৰ পোষণ কৰে। তেখেতৰ নেতৃত্বত, গুজৰাটে শিক্ষা, কৃষি, স্বাস্থ্যসেৱা, আৰু অন্য কেবাটাও খণ্ডসহ ভালেমান খণ্ডত বিস্তৃত ৰূপান্তৰ প্ৰত্যক্ষ কৰি আছে। ৰাজ্যখনৰ ভৱিষ্যতৰ বাবে তেখেতে এটা নিজস্ব স্পষ্ট দৃষ্টিভংগী বিকাশ কৰিছে, নীতি পৰিচালিত সংস্কাৰ কাৰ্যসূচী আৰম্ভ কৰিছে, চৰকাৰী প্ৰশাসনিক গাঁথনি পুনৰ্গঠন কৰিছে আৰু গুজৰাটক সফলভাৱে সমৃদ্ধিৰ পথেৰে আগুৱাই নিছে{{Cn}}। ক্ষমতা দখলৰ প্ৰথম ১০০ দিনৰ ভিতৰতেই তেওঁৰ অভিপ্ৰায় আৰু সক্ষমতা দৃষ্টিগোচৰ হৈছিল। তেওঁৰ এই দক্ষতা আৰু প্ৰশাসনিক সূক্ষ্মদৰ্শিতা, স্পষ্ট দূৰদৃষ্টি আৰু চাৰিত্ৰিক সততাই ডিচেম্বৰ ২০০২ চনৰ সাধাৰণ নিৰ্বাচনত বিপুলভাৱে তেওঁক জয়লাভ কৰাত সহায় কৰিছিল আৰু সদনৰ ১৮২খন আসনৰ ভিতৰত ১২৪খন আসনতেই বিপুলভাৱে জয়লাভ কৰি মোদী চৰকাৰ পুনৰ শাসনাধিষ্ঠ হৈছিল{{Cn}}। এই চমৎকাৰ পাৰদৰ্শিতা ২০০৭ লৈ অব্যাহত আছিল আৰু মোদীয়ে নিৰ্বাচনত পুনৰ অভিলেখ সৃষ্টি কৰি বিজেপিক জয়লাভ কৰাইছিল। নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে ১৭ ছেপ্টেম্বৰ ২০১২ ত গুজৰাটত ৰাইজৰ সেৱাত অভিলেখ সংখ্যক ৪০০০ দিন অতিক্ৰম কৰিলে। তেখেতে একাদিক্ৰমে তিনিটা নিৰ্বাচনত জয় লাভ কৰিলে। ২০০২ আৰু ২০০৭ চনৰ (১১৭খন আসন) নিৰ্বাচনত দলক বিজয়ী কৰিবলৈ নেতৃত্ব দি মোদীয়ে গুজৰাটৰ বিধান সভা নিৰ্বাচনত ২০১২ চনত পুনৰ বিজেপিক বিজয়ী কৰে। বিজেপিয়ে ১১৫খন আসনত জয়লাভ কৰে আৰু ২০১২ চনৰ ২৬ ডিচেম্বৰৰ দিনা শ্ৰীমোদীয়ে একাদিক্ৰমে চতুৰ্থবাৰৰ বাবে গুজৰাটৰ মুখ্যমন্ত্ৰী হিচাপে শপত গ্ৰহণ কৰে।<ref>{{Cite web |last=DelhiDecember 26 |first=India Today Online New |last2=December 26 |first2=2012UPDATED: |last3=Ist |first3=2012 16:04 |title=Narendra Modi sworn in as Gujarat chief minister for the fourth term |url=https://www.indiatoday.in/india/west/story/narendra-modi-bjp-gujarat-chief-minister-swear-in-ceremony-125313-2012-12-26 |access-date=2022-07-15 |website=India Today |language=en}}</ref>
<!-- অৱদান আৰু ব্যক্তিত্বৰ কথাখিনি নিৰপেক্ষ দৃষ্টিভংগীৰে লিখাৰ প্ৰয়োজন হৈছে যেন ভাৱ হৈছে, কোনোৱে কথাখিনি মিলাই লিখে যেন
==অৱদান==
আজি, জনতাৰ আশা প্ৰত্যাশা কৰাতকৈও বেছিকৈ পৰিপূৰ্ণ হৈছে। আজি, গুজৰাটে ই-প্ৰশাসন, বিনিয়োগ, দাৰিদ্ৰ্য দূৰীকৰণ, শক্তি, এছইজেড, পথ উন্নয়ন, আৰ্থিক শৃংখলা আৰু বহুতো বিভিন্ন খণ্ডতেই ৰাষ্ট্ৰক নেতৃত্ব দি আহিছে। বিকাশ কাহিনী কোনো এটা বিশেষ খণ্ডতেই আৱদ্ধ হৈ থকা নাই, বৰং তিনিওটা খণ্ডতেই (কৃষি, উদ্যোগ আৰু সেৱা) সমানে আগবাঢ়ি গৈছে। গুজৰাটৰ এই বলিষ্ঠ বিকাশৰ নেপথ্যত আছে শ্ৰীমোদীৰ সকলোৰে সৈতে, সকলোৰে বিকাশ (সব্কা সাথ, সব্কা বিকাশ) মন্ত্ৰ আৰু ৰাইজৰ পক্ষে, অতি-সক্ৰিয় সু-শাসন (পি2জি2), যি নীতিত তেওঁ গুজৰাটৰ জনতাক ৰাজ্যখনৰ প্ৰগতিৰ সক্ৰিয় অংশীদাৰ কৰি লৈছে। সকলোবোৰ মতভেদৰ বিৰুদ্ধে যুঁজ দি, তেওঁ নিশ্চিত কৰিছিল যাতে নৰ্মদা বান্ধৰ উচ্চতা ১২১.৯ মিটাৰ হয়- তেওঁ আনকি বান্ধ নিৰ্মাণৰ বিৰোধিতা কৰা সকলক প্ৰতিহত কৰিবলৈ অনশনো কৰিছিল। গুজৰাটত জল সম্পদৰ ভাণ্ডাৰ সৃষ্টি কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰা অভিলাষী আঁচনি "সুজলাম সুফলাম"- পানী সংৰক্ষণ কৰা আৰু ইয়াৰ সঠিক ব্যৱহাৰ কৰাৰ দিশত উদ্ভাৱনীমূলক পদক্ষেপ। ভূমি স্বাস্থ্য কাৰ্ড, ৰ'মিং ৰেচন কাৰ্ড আৰু ৰ'মিং স্কুল কাৰ্ড আদিৰ দৰে অভিনৱ ধাৰণাসমূহে ৰাজ্যৰ অতি সাধাৰণ লোকসকলৰ বাবে তেখেতৰ উদ্বেগৰ কথা সূচায়। কৃষি মহোৎসৱ, চিৰঞ্জীৱি যোজনা, মাতৃ বন্দনা, বেটি বাচাঁও অভিযান (কন্যা সন্তান বচাওঁক), জ্যোতিগ্ৰাম যোজনা, কৰ্মযোগী অভিযান, ই-মমতা, এমপাৱাৰ, স্কোপ, আইক্ৰিয়েট ইত্যাদি প্ৰচেষ্টাসমূহে গুজৰাটৰ বহু-মাত্ৰিক বিকাশৰ লক্ষ্য ৰাখে। এই অভিযানসমূহৰ লক্ষ্য, ধাৰণা আৰু সময় নিৰ্ধাৰিত ৰূপায়ণে শ্ৰীনৰেন্দ্ৰ মোদীক এজন বিচক্ষণ ৰাজনীতিবিদ হিচাপে পৰিগণিত কৰে, যিজনে সাধাৰণতে ৰাজনীতিবিদসকলে কেৱল পৰৱৰ্তী নিৰ্বাচনৰ কথা কৰিব পৰাৰ বিপৰীতে পৰৱৰ্তী প্ৰজন্মৰ কথাহে চিন্তা কৰে।
উদ্ভাৱনীমূলক চিন্তাধাৰাসম্পন্ন সাধাৰণ জনতাৰ যৌৱনসুলভ আৰু তেজস্বী নেতা হিচাপে পৰিগণিত শ্ৰীনৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে তেখেতৰ লক্ষ্যক সফলভাৱে গুজৰাটৰ জনতাৰ সৈতে বিনিময় কৰিব পাৰিছে আৰু গুজৰাটৰ ৬ কোটি মানুহৰ মাজত বিশ্বাস, ভৰষা আৰু আৰু আশাৰ সঞ্চাৰ কৰিব পাৰিছে। সাধাৰণ মানুহসহ লাখ লাখ লোকক তেওঁলোকৰ প্ৰথম নামেৰে সম্বোধন কৰিব পৰা তেখেতৰ অপৰিসীম স্মৃতি শক্তিয়ে তেওঁক জনতাৰ প্ৰিয়তম নেতা কৰি তুলিছে। আধ্যাত্মিক নেতাসকলৰ প্ৰতি তেখেতৰ অসীম শ্ৰদ্ধাই বিভিন্ন ধৰ্মসমূহৰ মাজত সমন্বয় সাধন কৰাত সহায় কৰিছে। বিভিন্ন উপাৰ্জন গোট, ধৰ্ম, আৰু আনকি ৰাজনৈতিক মতবাদ নিৰ্বিশেষে গুজৰাটৰ বিভিন্ন শ্ৰেণীৰ মানুহে স্বচ্ছতা আৰু প্ৰত্যয়জনকভাৱে তেওঁলোকৰ জীৱন-যাপনৰ গুণমান উন্নত কৰা শ্ৰীনৰেন্দ্ৰ মোদীক এজন সক্ষম আৰু স্বপ্নদৰ্শী নেতা হিচাপে শ্ৰদ্ধা কৰে। এজন দক্ষ বক্তা আৰু নিপুণ মধ্যস্থতাকাৰী শ্ৰীমোদীয়ে গাওঁ আৰু চহৰ উভয়ৰে জনতাৰ পৰা একেই আদৰ-চেনেহ লাভ কৰিছে। তেওঁৰ অনুগামীসকলৰ মাজত সকলো ধৰণৰ বিশ্বাস, ধৰ্ম আৰু সমাজৰ প্ৰতিটো আৰ্থিক শ্ৰেণীৰ লোক আছে। গুজৰাটে উন্নয়ন আৰু বিকাশৰ পথত দ্ৰুত আগুৱাই গৈ আছে আৰু এই যুঁজাৰু নেতাজনেও সময় বালিত তেওঁৰ পদচিহ্ন পেলাই অক্লান্তভাৱে ক্ৰমান্বয়ে মাইলৰ পাছত মাইল আগুৱাই গৈ আছে।
==কেন্দ্ৰীয় ৰাজনীতিত ভূমিকা==
==ব্যক্তিত্ব==
এটা সংক্ষিপ্ত অৱলোকনে ৰাজনৈতিক জীৱনত তৃণমূল পৰ্যায়ৰ পৰা ক্ষমতাৰ শীৰ্ষত আৰোহণ কৰালৈকে নেতা হিচাপে তেখেতৰ উত্থানৰ এই যাত্ৰাৰ খতিয়ান দাঙি ধৰে। যদি কোনোৱাই ধাৰণা আৰু নেতৃত্বৰ আদৰ্শলৈ অৱলোকন কৰে, তেন্তে যুৱক হিচাপে চাৰিত্ৰিক বৈশিষ্ট্য, সাহস, উৎসৰ্গকৰণ আৰু দূৰদৃষ্টিৰে সৈতে তেওঁক এজন সৃষ্টিশীল নেতাৰ ৰূপত শ্ৰেষ্ঠ আৰ্হিস্বৰূপ ব্যক্তি হিচাপে দেখিবলৈ পাব। ৰাজহুৱা জীৱনত সেৱাৰ প্ৰতি এনেকুৱা গভীৰ উদ্যমী আৰু নিৰ্ধাৰিত লক্ষ্য থকা; তেওঁ গভীৰভাৱে ভালপোৱা লোকৰ দ্বাৰা সু-সমাদৃত পুৰুষ খুব কমেইহে দেখা যায়। খুব কম সময়ৰ ভিতৰতেই তেওঁ এজন ভাগ্য নিয়ন্তা পুৰুষ হিচাপে প্ৰতিষ্ঠিত হৈছে।
-->
==বঁটা আৰু স্বীকৃতি==
* 'গুজৰাট ৰত্ন' 'শ্ৰী পুণা গুজৰাটী সমাজ'ৰ শত বাৰ্ষিকী উপলক্ষে এই বঁটা প্ৰদান কৰা হয়।<ref>{{cite news|title=Narendra Modi to be presented 'Gujarat Ratna' today|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-03-18/pune/31207124_1_gujarati-community-centenary-year-kondhwa|accessdate=23 March 2012|newspaper=[[The Times of India]]|date=18 March 2012|archivedate=23 July 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130723141533/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-03-18/pune/31207124_1_gujarati-community-centenary-year-kondhwa|deadurl=yes}}</ref>
* 'ই-ৰত্ন' 'কম্পিউটাৰ চোচাইটি অৱ ইণ্ডিয়া'ৰ দ্বাৰা এই বঁটা প্ৰদান কৰা হয়।<ref name=one>{{cite news |url=http://news.oneindia.in/feature/2012/twitter-followers-of-narendra-modi-cross-six-lakh.html |title=Twitter's Modi Express steams past 600,000 followers |date=1 May 2012 |accessdate=28 August 2012 |archivedate=23 May 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120523081922/http://news.oneindia.in/feature/2012/twitter-followers-of-narendra-modi-cross-six-lakh.html |deadurl=yes }}</ref>
* শ্ৰেষ্ঠ মুখ্যমন্ত্ৰী– '[[ইণ্ডিয়া টুডে]]' আলোচনীয়ে ২০০৬ত দেশব্যাপি এটা চাৰ্ভে চলায় আৰু মোদীক দেশখনৰ শ্ৰেষ্ঠ মুখ্যমন্ত্ৰী ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |url=http://www.indiatoday.com/itoday/20070212/nation1.html |title=Making Up For Lost Time |accessdate=12 February 2006 |work=[[India Today]] |archivedate=13 February 2007 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070213051617/http://www.indiatoday.com/itoday/20070212/nation1.html |deadurl=yes }}</ref>
* '[[:en:FDi magazine|এফ ডি আই মেগাজিন]]'ৰ দ্বাৰা '২০০৯ বৰ্ষৰ এফ ডি আই ব্যক্তিত্ব' এছীয় বিজেতা।<ref>{{cite news |url=http://www.sify.com/news/modi-wins-fdi-personality-of-the-year-award-news-features-jiznt2hiece.html |title=Modi wins fDi personality of the year award |date=25 August 2009 |publisher=[[Sify]] |accessdate=26 December 2012}}</ref>
* '[[:en:Time (magazine)|টাইম]]' আলোচনীৰ মাৰ্চ ২০১২ সংখ্যা এছীয় সংস্কৰণৰ বেটুপাতত ভূমুকি মাৰে। অতি কম সংখ্যক ভাৰতীয় ৰাজনীতিকৰহে আলোকচিত্ৰ ইয়াত প্ৰকাশ পাইছে।<ref name="livemint-20121222">{{cite news|url=http://www.livemint.com/Politics/PIvvXXb1O9V2vo56HiPqeO/The-many-faces-of-Narendra-Modi.html|title=The many faces of Narendra Modi|last=Pathak|first=Maulik|date=22 December 2012|work=live mint & The Wall Street Journal|accessdate=11 April 2013}}</ref>
==তথ্য সংগ্ৰহ==
'''টোকা'''
{{notelist}}
'''উদ্ধৃতি'''
{{Reflist|30em}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
{{Commons category|Narendra Modi|নৰেন্দ্ৰ মোদী}}
'''আনুষ্ঠানিক'''
* [http://pmindia.nic.in/index.php আনুষ্ঠানিক ৱেবছাইট (প্ৰধানমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয়)]
* {{Official website|http://www.NarendraModi.in}} (ব্যক্তিগত)
* [http://www.bjp.org/leadership/shri-narendra-modi ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টীৰ ৱেবছাইটত আনুষ্ঠানিক পৃষ্ঠা] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181222221309/http://www.bjp.org/leadership/shri-narendra-modi |date=2018-12-22 }}
'''অন্যান্য'''
* {{Twitter|narendramodi}}
{{ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী}}
{{নৰেন্দ্ৰ মোদীৰ মন্ত্ৰীসভা}}{{Authority control}}
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ প্ৰধানমন্ত্ৰী]]
[[শ্ৰেণী:গুজৰাটৰ ব্যক্তি]]
qjvxleakvf2hw2frpw14c2ic10i0kmn
ৰাকেশ শৰ্মা
0
35950
600641
387118
2026-04-16T00:51:31Z
CommonsDelinker
118
Replacing Rakesh_sharma.jpg with [[File:Rakesh_Sharma.jpg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: caps).
600641
wikitext
text/x-wiki
{{BLP sources}}
{{Infobox astronaut
| name = ৰাকেশ শৰ্মা
| image = Rakesh Sharma.jpg
| caption = ৰাকেশ শৰ্মা
| status = অৱসৰপ্ৰাপ্ত
| nationality = [[ভাৰতীয়]]
| birth_date = {{Birth date and age|1949|1|13|df=yes}}
| birth_place = [[পাটিয়ালা]], [[Patiala and East Punjab States Union]], [[ভাৰত]]
| occupation = [[Test pilot|ব্যৱহাৰিক বৈমানিক/মহাকাশচাৰী]]
| rank = [[Wing Commander (rank)|ৱিং কামাণ্ডাৰ]], [[ভাৰতীয় বায়ু বাহিনী]]
| selection =
| time = ৭দিন ২১ ঘণ্টা ৪০ মিনিট
| mission = [[চয়ুজ টি-১১]] / [[চয়ুজ টি-১০]]
| insignia = [[File:Soyuz T-11 mission patch.gif|30px]]
| awards = [[File:Ashoka Chakra ribbon.svg|20px]] [[অশোক চক্ৰ (পদক)|অশোক চক্ৰ]] <br/>[[চোভিয়েট গোটৰ বীৰ]]
}}
'''ৰাকেশ শৰ্মা''' (জন্ম ১৩ জানুৱাৰী, ১৯৪৯) [[ভাৰতীয় বায়ু সেনা]]ৰ এজন প্ৰাক্তন ব্যৱহাৰিক বৈমানিক। ১৯৮২ চনত তেওঁক ৰাছিয়াৰ মহাকাশ অভিযানত অৰ্ন্তভূক্ত কৰে আৰু ১৯৮৪ চনৰ ২ এপ্ৰিলত [[চয়ুজ টী-১১]] মহাকাযানৰ জৰিয়তে আৰু দুজন মহাকাশচাৰীৰ মহাকাশলৈ যোৱা প্ৰথম ভাৰতীয় হিচাবে গৌৰৱ অৰ্জন কৰে। <ref>{{cite web|url=http://www.spacefacts.de/bios/international/english/sharma_rakesh.htm |title=Cosmonaut Biography: Rakesh Sharma |publisher=Spacefacts.de |date= |accessdate=2012-07-06}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.mapsofindia.com/who-is-who/miscellaneous/rakesh-sharma.html |title=Rakesh Sharma |publisher=Mapsofindia.com |date= |accessdate=2012-07-06}}</ref>
==জন্ম আৰু প্ৰাৰম্ভিক জীৱন==
১৯৪৯ চনৰ ১৩ জানুৱাৰীত পাটিলায়াত ৰাকেশ শৰ্মাৰ জন্ম হৈছিল। ১৯৬৬ চনত তেওঁ আই,এ,এফ কেডাৰ ৰূপে যোগদান কৰিছিল আৰু পিছলৈ ১৯৭০ চনত [[ভাৰতীয় বায়ু বাহিনী]] ত এজন বৈমানিক হিচাবে যোগদান কৰে। ১৯৭১ চনত হোৱা ভাৰত-পাকিস্থানৰ যুদ্ধত তেওঁ এজন বৈমানিক হিচাবে যুঁজাৰু মিগ শ্ৰেণীৰ বিমান সফলতাৰে উৰুৱাইছিল। ১৯৮৪ চনত তেওঁ স্কুৱাডন লীডাৰ হিচাবে স্বীকিতি পায়। তেওঁৰ উৰণশৈলী লাহে লাহে সকলোৰে জ্ঞাত হ'বলৈ ধৰে আৰু তেতিয়াই ISRO আৰু Soviet Intercosmos space program ৰ মহাকাশ অভিযানবোৰত ব্যৱহাৰিক বৈমানিক ৰূপে অৰ্ন্তভূক্ত কৰে।
==কৃতিত্ব==
স্কুৱাডন লীডাৰ ৰাকেশ শৰ্মা মুখ্যত এজন ব্যৱহাৰিক বৈমানিক আছিল। ১৯৮২ চনত তেওঁ ৰাছিয়াৰ মহাকাশ অভিযানত অৰ্ন্তভূক্ত কৰে আৰু ১৯৮৪ চনৰ ২ এপ্ৰিলত [[চয়ুজ ট-১১]] মহাকাযানৰ জৰিয়তে আৰু দুজন মহাকাশচাৰীৰ মহাকাশলৈ যোৱা প্ৰথম ভাৰতীয় হিচাবে গৌৰৱ অৰ্জন কৰে। মহাকাশত তেওঁৰ প্ৰধান কাম আছিল জৈৱ-দৰৱ(bio medicine) আৰু remote sensing। ৰাকেশ শৰ্মা মহাকাশলৈ যোৱাৰ লগে লগে ভাৰতেও অন্য এক এক কৃতিত্ব লাভ কৰে, মহাকাশলৈ মানুহ পঠিওৱা ১৪ সংখ্যক দেশ হিচাবে। এইটো সফলতাৰ কাৰনে ভাৰত চৰকৰে ৰাকেশ শৰ্মাক [[অশোক চক্ৰ (পদক)|অশোক চক্ৰ]] সন্মান প্ৰদান কৰে। ইয়াৰ সামন্তৰালকৈ Malyshev আৰু Strekalov লৈও এই সন্মান আগবঢ়োৱা হয় আৰু ইয়াৰ লগে লগে প্ৰথম বাৰৰ বাবে আৰু অন্তিম বাৰৰ বাবে ভাৰতীয় ইতিহাসত দুজন বিদেশীক এই বিৰল সন্মান যঁচা হয়।<ref>http://www.spacefacts.de/bios/international/english/sharma_rakesh.htm</ref>
পিছলৈ ৰাকেশ শৰ্মাই HAL বিমান কেন্দ্ৰত ব্যৱহাৰিক বৈমানিক হিচাবে যোগদান কৰে। তাত তেওঁৰ প্ৰধান কাম আছিল ওঝাৰ কাৰখানাৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা যুঁজাৰু বিমান সমূহৰ উৰণৰ পূৰ্বে অন্তিম পৰীক্ষা কৰি স্বীকিতি দিয়া(testing officer)।
শেষত ৱিং কামাণ্ডাৰ হিচাবে তেওঁ অৱসৰ গ্ৰহন কৰে। <ref>http://www.mapsofindia.com/who-is-who/miscellaneous/rakesh-sharma.html</ref>অৱসৰৰ পাছত ১৯৮৭ চনত তেওঁ HAL যোগদান কৰে আৰু ১৯৯২ চনত মুখ্য ব্যৱহাৰিক বৈমানিক হিচাবে HAL ৰ নাশিক শাখাত যোগদান কৰে আৰু অন্তিম পৰ্য্যায়ত HAL ৰ বাংগালোৰো শাখাত যোগদান কৰি ২০১৩ চনত সকলোধৰনৰ পদবীৰ পৰা অৱসৰ গ্ৰহণ কৰে।
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist|2}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
{{commons category}}
{{Commons category|Soyuz T-10}}
* [http://astrotalkuk.org/2013/11/03/rakesh-sharma/ Interview with Rakesh Sharma in August 2013] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131204071531/http://astrotalkuk.org/2013/11/03/rakesh-sharma/ |date=2013-12-04 }}
* [http://www.spacefacts.de/bios/international/english/sharma_rakesh.htm Biography of Rakesh Sharma]
{{Authority control}}
[[শ্ৰেণী:মহাকাশচাৰী]]
[[শ্ৰেণী:বৈমানিক]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি]]
ncu28wz18rq0exv38r5s784p8gqboy1
নাহৰ
0
41031
600601
599854
2026-04-15T14:31:05Z
Kandarpajit Kallol
6257
600601
wikitext
text/x-wiki
{{taxobox
|name = '''নাহৰ'''<br />Ceylon ironwood
|image = Mesua ferrea at Queen Sirikit Botanic Garden - Chiang Mai 2013 2518.jpg
|image_caption = নাহৰ গছৰ এটা সৰু পুলি
|regnum = [[Plant]]ae
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_ordo = [[Rosids]]
|ordo = [[Malpighiales]]
|familia = [[Calophyllaceae]]
|genus = ''[[Mesua]]''
|species = '''''M. ferrea'''''
|binomial = ''Mesua ferrea''
|binomial_authority = [[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms = ''Mesua coromandelina'' <small>[[Robert Wight|Wight]]</small><br/>''Mesua nagassarium'' <small>([[Burm.f.]]) [[Kosterm.]]</small><br/>''Mesua pedunculata'' <small>[[Robert Wight|Wight]]</small><br/>''Mesua roxburghii'' <small>[[Robert Wight|Wight]]</small><br/>''Mesua sclerophylla'' <small>[[Thw.]]</small><br/>''Mesua speciosa'' <small>[[Choisy]]</small>
<br />''Mesua stylosa''
}}
'''নাহৰ''' ({{lang-en|'''Ceylon ironwood''' বা '''Indian rose chestnut''' বা '''Cobra's saffron'''}}) (''Mesua ferrea'')<ref name="flowers">{{cite web|publisher=Flowers of India|url=http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Nag%20Kesar.html|title=Nag Kesar}}</ref> হৈছে Calophyllaceae পৰিয়ালৰ অন্তৰ্গত একপ্ৰকাৰৰ চিৰসেউজ বৃক্ষ। ইয়াক [[হিন্দী]], [[পঞ্জাবী]] আৰু [[সংস্কৃত]] ভাষাত '' নাগকেশৰ '' তথা [[মাৰাঠী]] ভাষাত ''নাগচাফা'' বোলা হয়। [[বাংলা]] ভাষাত ''নাগেশ্বৰ'' বুলি কোৱা হয়। নাহৰ হ'ল [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাৰ]] জাতীয় বৃক্ষ। ১৯৮৬ চনত ইয়াক জাতীয় বৃক্ষ হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। শ্ৰীলংকাত নাহৰ গছ 'না' বৃক্ষ নামে পৰিচিত।<ref>{{Cite web|url=http://tripuratourism.gov.in/symbol|title=State Symbols of Tripura {{!}} Tripura Tourism Development Corporation Ltd.|website=tripuratourism.gov.in|access-date=2017-04-28}}</ref>
== বৰ্ণনা ==
এই গছ প্ৰায় ১০০ ফুট ওখ হয়। গছৰ গুৰিৰ পৰিধি প্ৰায় ২ মিটাৰ হ'ব পাৰে। ইয়াৰ ডাল বৰ লাহি। বাকলি ০.৫ ইঞ্চি। ইহঁতৰ কাণ্ডৰপৰা আঠা পোৱা যায়। এই গছৰ কাঠ বৰ টান হয়। কাঠৰ ৰং ৰঙা। ই ধীৰ গতিত ডাঙৰ হয়। নাহৰ শোভা বৰ্ধক গছ। ইয়াৰ পাত আৰু ফুল উভয়ই সুন্দৰ। ফুলৰ সুগন্ধ আছে। ই একপ্ৰকাৰৰ শোভাবৰ্ধক, চিৰসেউজীয়া উদ্ভিদ। পাপৰিৰ ৰঙ বগা, পুংকেশৰবোৰ সোণালী, যি ফুলৰ সৌন্দৰ্য্যত নতুন মাত্ৰা যোগ কৰিছে। সব মিলি এই ফুল বৰ্ণে-গোন্ধে অনন্য। ফুল উভয়লিংগী। সাধাৰণতে নাহৰ ফুল বসন্ত ঋতুত ফুলে। কিন্তু বৰ্ষা ঋতুতো ফুল ফুলা দেখা যায়। পাতবোৰ সৰু আৰু বল্লমাকৃতি। গোটেই বছৰ নতুন নতুন পাত গজা এই গছৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য। পাতৰ বিন্যাস ঘনবদ্ধ। পিৰামিড আকৃতিৰ গঠন, ৰঙীন কুঁহিপাত, শুভ্ৰপুষ্পৰ স্নিগ্ধ শোভা ইত্যাদিৰ কাৰণে পথৰ দাঁতিত নাহৰ ৰোপণ কৰা হয়। গোলকীয় শংকু আকৃতিৰ খোলাৰে আবৃত্ত হৈ এটা অথবা দুটা গুটি ধাৰণ কৰে। গৃহসজ্জা আৰু পূজাৰ উপকৰণত ইয়াৰ ফুল লাগে। অসমীয়া সংস্কৃতিৰ লগত নাহৰ বহুপ্ৰকাৰে জড়িত।<ref>{{cite journal
|last1=Dubey
|first1=M. C.
|last2=Mohanta
|first2=D.
|last3=Sikarwar
|first3=B. S.
|title=Distinct partial and complete droplet bouncing states on (super)hydrophobic leaf surfaces with ultra-low-to high-adhesion textural features
|journal=Journal of Applied Physics
|volume=138
|issue=5
|pages=054703
|year=2025
|doi=10.1063/5.0272845
|doi-access=free
}}</ref>
[[File:Flowers of Mesua ferrea Kaziranga TR AJTJ P1010329.JPG|thumb|left|[[অসম|অসমৰ]] [[কাজিৰঙা|কাজিৰঙাত]] নাহৰ ফুল। ]]
== ব্যৱহাৰ ==
ইংৰাজী নামটোৱে (Ceylon Ironwood) আভস দিয়াৰ ধৰণেৰেই নাহৰ কাঠ অতি কঠিন আৰু গধুৰ। সাধাৰণ কৰতেৰে ইয়াক ফালিব নোৱাৰি। কাঠৰ ৰং গাঢ় ৰঙা আৰু ঘনত্ব ১৫% আৰ্দ্ৰতাত সাধাৰণতে প্ৰতি ঘনমিটাৰত ৯৪০-১,১৯৫ কিলেগ্ৰাম। ঘৰৰ ঘাঁঠনিত খুঁটা হিচাপে আৰু ৰেলপথৰ শ্লীপাৰ হিচাপে পূৰ্বতে ব্যৱহাৰ হৈছিল। শ্ৰীলংকাৰ কেণ্ডিস্থিত এম্বেঁকা দেৱালয়ৰ খুঁটাসমূহত নাহৰ কাঠ ব্যৱহাৰ হৈছিল। বৃটিছসকলে কেৰাছিন তেলৰ প্ৰচলন কৰাৰ আগতে অসমত নাহৰ গুটি আৰু তেল ঘৰুৱা প্ৰজ্বালক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।
== বিস্তাৰ ==
নাহৰৰ আদি নিবাস শ্ৰীলংকা। সমগ্ৰ দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ-পূব এছিয়াত ইয়াক প্ৰচুৰ দেখা যায়। সাগৰপৃষ্ঠৰ ১০০০ৰপৰা ১৫০০ মিটাৰ উচ্চতালৈ ই জন্মিব পাৰে।<ref>AgroForestryTree Database, entry: [http://www.worldagroforestrycentre.org/sea/products/afdbases/af/asp/SpeciesInfo.asp?SpID=1770 “Mesua ferrea”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140309111434/http://www.worldagroforestrycentre.org/sea/products/afdbases/af/asp/SpeciesInfo.asp?SpID=1770 |date=2014-03-09 }}.
“biotik.org Database, entry [http://www.biotik.org/india/species/m/mesuferr/mesuferr_en.html “Mesua ferrea L. – Clusiaceae”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001052/http://www.biotik.org/india/species/m/mesuferr/mesuferr_en.html |date=2016-03-04 }}.
A.J.G.H. Kostermans “Clusiaceae (Guttiferae)’’ in M. D. Dassanayaka and F. R. Fosberg, eds., ''A revised handbook to the flora of Ceylon'', Volume I, New Delhi 1980, pp. 107–110.
Ashton M, Gunatilleke S, de Zoysa N, Dassanayake MD, Gunatilleke N, Wijesundera S. [http://www.wht.lk/storage/book_downloads/-Trees%20%20Shrubs.pdf ''A Field Guide to the Common Trees and Shrubs of Sri Lanka'']. Colombo 1997 p. 140.</ref> বৰ্তমান নাহৰ গছ বহুতো প্ৰজাতিত উপলব্ধ হৈছে।
== ঔষধি গুণ==
সাপে খুঁটিলে নাহৰ পাত আৰু ফুল খাব লাগে আৰু পিহি খোটা ঠাইত লগাব লাগে বুলি বিশ্বাস আছে। ভাৰত, মালয়েছিয়া ইত্যাদি দেশত জৈৱিক ঔষধি ৰূপত ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰাৰ উপৰি সুগন্ধি ধূপকাঠি হিচাপেও ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
নাহৰ গছৰ ছালৰ ৰস গ্ৰহণ কৰিলে কেচুমুৰিয়া ৰোগৰপৰা পৰিত্ৰাণ পাব পাৰি।
==লোক বিশ্বাস==
[[File:Tradition of Bohag Bihu.jpg|thumb|right|মন্ত্ৰ লিখা নাহৰৰ পাত। ]]
অসমীয়া লোকবিশ্বাস অনুসৰি, [[বহাগ বিহু|গৰু বিহুৰ]] (চ’তৰ সংক্ৰান্তি) দিনা নাহৰ পাতত বিশেষ মন্ত্ৰ লিখি ঘৰৰ দুৱাৰ-খিৰিকীৰ কোণত বা চালত গুঁজি থোৱা হয়। এই পৰম্পৰাৰ মূল উদ্দেশ্য হ’ল ধুমুহা, বা-মাৰলি, বজ্ৰপাত আৰু প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰপৰা ঘৰখনক ৰক্ষা কৰা। এই প্ৰথা ভগৱান শিৱক সন্তুষ্ট কৰি ঘৰখন সুৰক্ষিত ৰখাৰ এক প্ৰতীকী বিশ্বাস।<ref name=" জুৰি ">{{cite journal | title= বিহু আৰু লোকবিশ্বাস| journal= দৈনিক জনমভূমিৰ দেওবৰীয়া আলোচনী বসুন্ধৰা | publisher= | author=জুৰি কটকী | year= ১১ এপ্ৰিল, ২০১০ চন | pages= ১১ পৃ্ষ্ঠা }}</ref>
সাধাৰণতে নাহৰ পাতৰ বিপৰীত অংশত ব্ৰাহ্মণ বা বয়স্ক লোকৰ হতুৱাই এই মন্ত্ৰটি লিখা হয়:
<blockquote>"দেৱ দেৱ মহাদেৱ নীলগ্ৰীব জঁটাধৰ। বাত বৃষ্টি হৰংদেৱ মহাদেৱ নমস্তুতে॥"</blockquote>
== অন্যান্য ভাষাত নাম ==
নাহৰক বিভিন্ন ভাষাত বিভিন্ন নামেৰে জনা যায়-<ref>{{cite book |last=Warrier |first=P. K. |title=Indian Medicinal Plants: A Compendium of 500 Species |volume=4 |publisher=Orient Longman |year=1995 |pages=253–254 |isbn=978-8173717055}}</ref><ref>{{cite book |last=Nadkarni |first=K. M. |title=Indian Materia Medica |volume=1 |publisher=Popular Prakashan |year=2002 |pages=798–799 |isbn=978-8171548194}}</ref>
* [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] : নাহৰ, নোক্তে
* [[গাৰো ভাষা|গাৰো]] : কিম্দে / Kimde
* [[বঙালী ভাষা|বঙালী]] : নাগেশ্বৰ / Nageshshor (নাগেশ্বৰ)
* [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] : Gajapushpam; নাগ চম্পা / Nāg champa (नाग चम्पा), নাগ কেসৰ / Nāg kesar (नाग केसर)
* [[টেগালগ ভাষা|টেগালগ]] : কালিউৱাচ (kaliuas)
* [[জাভীয়া ভাষা|জাভীয়া]] : নাগাচাৰি (nagasari)
* [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]] : নাগচম্পিগে / Nagasampige (ನಾಗಸಂಪಿಗೆ)
* [[মালয় ভাষা|মালয়]] : পেনাগা (penaga)
* [[মালায়ালম ভাষা|মালায়ালম]] : নাগচম্পকম (Nagachampakam); ৱেইলা (Veila)
* [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]] : নাগচফা / Nagchafa, Thorla chafa
* [[মান ভাষা]] : কান্ত কাৱ / Kant Kaw
* [[সংস্কৃত ভাষা|সংস্কৃত]] : Champeryah; নাগকেসৰ / Nāgakesara; নাগপুষ্প / Nāgapushpa, নাগ / Nāga
* [[সিংহল ভাষা|সিংহল]] : না / Nā
* [[তামিল ভাষা|তামিল]] : Cheru-nagapu; Sirunagappoo; Veilutta-champakam, Tadinangu, Naka
* [[Telugu language|Telugu]] : Nagakesara
* [[থাই ভাষা|থাই]] : bunnak
* [[উৰ্দু ভাষা]] : Narmishka (नर्मिश्क)
* [[ভিয়েট ভাষা|ভিয়েট]] : ভাপ / Vắp ( Theo Y Học Tuệ Tĩnh - HuuDuc)
==চিত্ৰবিথিকা==
<gallery mode="packed" heights="200">
File:Mesua ferrea leaf.png|alt=Mesua leaf|নাহৰৰ পাত
File:Mesua ferrea - Young leaves.jpg|alt=Mesua ferrea - Young leaves and flowers.|কুমলীয়া পাত আৰু ফুল
File:Mesua ferrea - Young leaves and flowers..jpg|alt=Mesua ferrea - Young leaves and flowers|কুমলীয়া পাত আৰু ফুল
File:Mesua ferrea – Young fruit.jpg|alt=Mesua ferrea – Young fruit|অপৈণত ফল
File:Mesua ferrea – Ripe fruits.jpg|alt=Mesua ferrea – Ripe fruits|পূৰঠ, পকা ফল
</gallery>
== তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist}}
== বহ্যিক সংযোগ==
{{Commons category|Mesua ferrea}}
{{Wikispecies|Mesua ferrea}}
*{{cite book |last=Caldecott |first=Todd |year=2006 |title=Ayurveda: The Divine Science of Life |publisher=Elsevier/Mosby |isbn=0-7234-3410-7 }} Contains a detailed monograph on ''Mesua ferrea'' (Nagakeshara) as well as a discussion of health benefits and usage in clinical practice. Available online at http://www.toddcaldecott.com/index.php/herbs/learning-herbs/312-nagakeshara {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101229121750/http://www.toddcaldecott.com/index.php/herbs/learning-herbs/312-nagakeshara |date=2010-12-29 }}
[[শ্ৰেণী:বৃক্ষ]]
[[শ্ৰেণী:ফুল]]
[[শ্ৰেণী:ঔষধি উদ্ভিদ]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ উদ্ভিদ]]
ifcxvcg8hd5gmrplf7drawpnvbc5dzk
600625
600601
2026-04-15T16:57:41Z
দিব্য দত্ত
9244
600625
wikitext
text/x-wiki
{{taxobox
|name = '''নাহৰ'''<br />Ceylon ironwood
|image = Mesua ferrea at Queen Sirikit Botanic Garden - Chiang Mai 2013 2518.jpg
|image_caption = নাহৰ গছৰ এটা সৰু পুলি
|regnum = [[Plant]]ae
|unranked_divisio = [[Angiosperms]]
|unranked_classis = [[Eudicots]]
|unranked_ordo = [[Rosids]]
|ordo = [[Malpighiales]]
|familia = [[Calophyllaceae]]
|genus = ''[[Mesua]]''
|species = '''''M. ferrea'''''
|binomial = ''Mesua ferrea''
|binomial_authority = [[Carl Linnaeus|L.]]
|synonyms = ''Mesua coromandelina'' <small>[[Robert Wight|Wight]]</small><br/>''Mesua nagassarium'' <small>([[Burm.f.]]) [[Kosterm.]]</small><br/>''Mesua pedunculata'' <small>[[Robert Wight|Wight]]</small><br/>''Mesua roxburghii'' <small>[[Robert Wight|Wight]]</small><br/>''Mesua sclerophylla'' <small>[[Thw.]]</small><br/>''Mesua speciosa'' <small>[[Choisy]]</small>
<br />''Mesua stylosa''
}}{{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}}
'''নাহৰ''' ({{lang-en|'''Ceylon ironwood''' বা '''Indian rose chestnut''' বা '''Cobra's saffron'''}}) (''Mesua ferrea'')<ref name="flowers">{{cite web|publisher=Flowers of India|url=http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Nag%20Kesar.html|title=Nag Kesar}}</ref> হৈছে Calophyllaceae পৰিয়ালৰ অন্তৰ্গত একপ্ৰকাৰৰ চিৰসেউজ বৃক্ষ। ইয়াক [[হিন্দী]], [[পঞ্জাবী]] আৰু [[সংস্কৃত]] ভাষাত '' নাগকেশৰ '' তথা [[মাৰাঠী]] ভাষাত ''নাগচাফা'' বোলা হয়। [[বাংলা]] ভাষাত ''নাগেশ্বৰ'' বুলি কোৱা হয়। নাহৰ হ'ল [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাৰ]] জাতীয় বৃক্ষ। ১৯৮৬ চনত ইয়াক জাতীয় বৃক্ষ হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। শ্ৰীলংকাত নাহৰ গছ 'না' বৃক্ষ নামে পৰিচিত।<ref>{{Cite web|url=http://tripuratourism.gov.in/symbol|title=State Symbols of Tripura {{!}} Tripura Tourism Development Corporation Ltd.|website=tripuratourism.gov.in|access-date=2017-04-28}}</ref>
== বৰ্ণনা ==
এই গছ প্ৰায় ১০০ ফুট ওখ হয়। গছৰ গুৰিৰ পৰিধি প্ৰায় ২ মিটাৰ হ'ব পাৰে। ইয়াৰ ডাল বৰ লাহি। বাকলি ০.৫ ইঞ্চি। ইহঁতৰ কাণ্ডৰপৰা আঠা পোৱা যায়। এই গছৰ কাঠ বৰ টান হয়। কাঠৰ ৰং ৰঙা। ই ধীৰ গতিত ডাঙৰ হয়। নাহৰ শোভা বৰ্ধক গছ। ইয়াৰ পাত আৰু ফুল উভয়ই সুন্দৰ। ফুলৰ সুগন্ধ আছে। ই একপ্ৰকাৰৰ শোভাবৰ্ধক, চিৰসেউজীয়া উদ্ভিদ। পাপৰিৰ ৰঙ বগা, পুংকেশৰবোৰ সোণালী, যি ফুলৰ সৌন্দৰ্য্যত নতুন মাত্ৰা যোগ কৰিছে। সব মিলি এই ফুল বৰ্ণে-গোন্ধে অনন্য। ফুল উভয়লিংগী। সাধাৰণতে নাহৰ ফুল বসন্ত ঋতুত ফুলে। কিন্তু বৰ্ষা ঋতুতো ফুল ফুলা দেখা যায়। পাতবোৰ সৰু আৰু বল্লমাকৃতি। গোটেই বছৰ নতুন নতুন পাত গজা এই গছৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য। পাতৰ বিন্যাস ঘনবদ্ধ। পিৰামিড আকৃতিৰ গঠন, ৰঙীন কুঁহিপাত, শুভ্ৰপুষ্পৰ স্নিগ্ধ শোভা ইত্যাদিৰ কাৰণে পথৰ দাঁতিত নাহৰ ৰোপণ কৰা হয়। গোলকীয় শংকু আকৃতিৰ খোলাৰে আবৃত্ত হৈ এটা অথবা দুটা গুটি ধাৰণ কৰে। গৃহসজ্জা আৰু পূজাৰ উপকৰণত ইয়াৰ ফুল লাগে। অসমীয়া সংস্কৃতিৰ লগত নাহৰ বহুপ্ৰকাৰে জড়িত।<ref>{{cite journal
|last1=Dubey
|first1=M. C.
|last2=Mohanta
|first2=D.
|last3=Sikarwar
|first3=B. S.
|title=Distinct partial and complete droplet bouncing states on (super)hydrophobic leaf surfaces with ultra-low-to high-adhesion textural features
|journal=Journal of Applied Physics
|volume=138
|issue=5
|pages=054703
|year=2025
|doi=10.1063/5.0272845
|doi-access=free
}}</ref>
[[File:Flowers of Mesua ferrea Kaziranga TR AJTJ P1010329.JPG|thumb|left|[[অসম|অসমৰ]] [[কাজিৰঙা|কাজিৰঙাত]] নাহৰ ফুল। ]]
== ব্যৱহাৰ ==
ইংৰাজী নামটোৱে (Ceylon Ironwood) আভস দিয়াৰ ধৰণেৰেই নাহৰ কাঠ অতি কঠিন আৰু গধুৰ। সাধাৰণ কৰতেৰে ইয়াক ফালিব নোৱাৰি। কাঠৰ ৰং গাঢ় ৰঙা আৰু ঘনত্ব ১৫% আৰ্দ্ৰতাত সাধাৰণতে প্ৰতি ঘনমিটাৰত ৯৪০-১,১৯৫ কিলেগ্ৰাম। ঘৰৰ ঘাঁঠনিত খুঁটা হিচাপে আৰু ৰেলপথৰ শ্লীপাৰ হিচাপে পূৰ্বতে ব্যৱহাৰ হৈছিল। শ্ৰীলংকাৰ কেণ্ডিস্থিত এম্বেঁকা দেৱালয়ৰ খুঁটাসমূহত নাহৰ কাঠ ব্যৱহাৰ হৈছিল। বৃটিছসকলে কেৰাছিন তেলৰ প্ৰচলন কৰাৰ আগতে অসমত নাহৰ গুটি আৰু তেল ঘৰুৱা প্ৰজ্বালক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।
== বিস্তাৰ ==
নাহৰৰ আদি নিবাস শ্ৰীলংকা। সমগ্ৰ দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ-পূব এছিয়াত ইয়াক প্ৰচুৰ দেখা যায়। সাগৰপৃষ্ঠৰ ১০০০ৰপৰা ১৫০০ মিটাৰ উচ্চতালৈ ই জন্মিব পাৰে।<ref>AgroForestryTree Database, entry: [http://www.worldagroforestrycentre.org/sea/products/afdbases/af/asp/SpeciesInfo.asp?SpID=1770 “Mesua ferrea”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140309111434/http://www.worldagroforestrycentre.org/sea/products/afdbases/af/asp/SpeciesInfo.asp?SpID=1770 |date=2014-03-09 }}.
“biotik.org Database, entry [http://www.biotik.org/india/species/m/mesuferr/mesuferr_en.html “Mesua ferrea L. – Clusiaceae”] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304001052/http://www.biotik.org/india/species/m/mesuferr/mesuferr_en.html |date=2016-03-04 }}.
A.J.G.H. Kostermans “Clusiaceae (Guttiferae)’’ in M. D. Dassanayaka and F. R. Fosberg, eds., ''A revised handbook to the flora of Ceylon'', Volume I, New Delhi 1980, pp. 107–110.
Ashton M, Gunatilleke S, de Zoysa N, Dassanayake MD, Gunatilleke N, Wijesundera S. [http://www.wht.lk/storage/book_downloads/-Trees%20%20Shrubs.pdf ''A Field Guide to the Common Trees and Shrubs of Sri Lanka'']. Colombo 1997 p. 140.</ref> বৰ্তমান নাহৰ গছ বহুতো প্ৰজাতিত উপলব্ধ হৈছে।
== ঔষধি গুণ==
সাপে খুঁটিলে নাহৰ পাত আৰু ফুল খাব লাগে আৰু পিহি খোটা ঠাইত লগাব লাগে বুলি বিশ্বাস আছে। ভাৰত, মালয়েছিয়া ইত্যাদি দেশত জৈৱিক ঔষধি ৰূপত ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰাৰ উপৰি সুগন্ধি ধূপকাঠি হিচাপেও ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
নাহৰ গছৰ ছালৰ ৰস গ্ৰহণ কৰিলে কেচুমুৰিয়া ৰোগৰপৰা পৰিত্ৰাণ পাব পাৰি।
==লোক বিশ্বাস==
[[File:Tradition of Bohag Bihu.jpg|thumb|right|মন্ত্ৰ লিখা নাহৰৰ পাত। ]]
অসমীয়া লোকবিশ্বাস অনুসৰি, [[বহাগ বিহু|গৰু বিহুৰ]] (চ’তৰ সংক্ৰান্তি) দিনা নাহৰ পাতত বিশেষ মন্ত্ৰ লিখি ঘৰৰ দুৱাৰ-খিৰিকীৰ কোণত বা চালত গুঁজি থোৱা হয়। এই পৰম্পৰাৰ মূল উদ্দেশ্য হ’ল ধুমুহা, বা-মাৰলি, বজ্ৰপাত আৰু প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰপৰা ঘৰখনক ৰক্ষা কৰা। এই প্ৰথা ভগৱান শিৱক সন্তুষ্ট কৰি ঘৰখন সুৰক্ষিত ৰখাৰ এক প্ৰতীকী বিশ্বাস।<ref name=" জুৰি ">{{cite journal | title= বিহু আৰু লোকবিশ্বাস| journal= দৈনিক জনমভূমিৰ দেওবৰীয়া আলোচনী বসুন্ধৰা | publisher= | author=জুৰি কটকী | year= ১১ এপ্ৰিল, ২০১০ চন | pages= ১১ পৃ্ষ্ঠা }}</ref>
সাধাৰণতে নাহৰ পাতৰ বিপৰীত অংশত ব্ৰাহ্মণ বা বয়স্ক লোকৰ হতুৱাই এই মন্ত্ৰটি লিখা হয়:
<blockquote>"দেৱ দেৱ মহাদেৱ নীলগ্ৰীব জঁটাধৰ। বাত বৃষ্টি হৰংদেৱ মহাদেৱ নমস্তুতে॥"</blockquote>
== অন্যান্য ভাষাত নাম ==
নাহৰক বিভিন্ন ভাষাত বিভিন্ন নামেৰে জনা যায়-<ref>{{cite book |last=Warrier |first=P. K. |title=Indian Medicinal Plants: A Compendium of 500 Species |volume=4 |publisher=Orient Longman |year=1995 |pages=253–254 |isbn=978-8173717055}}</ref><ref>{{cite book |last=Nadkarni |first=K. M. |title=Indian Materia Medica |volume=1 |publisher=Popular Prakashan |year=2002 |pages=798–799 |isbn=978-8171548194}}</ref>
* [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] : নাহৰ, নোক্তে
* [[গাৰো ভাষা|গাৰো]] : কিম্দে / Kimde
* [[বঙালী ভাষা|বঙালী]] : নাগেশ্বৰ / Nageshshor (নাগেশ্বৰ)
* [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] : Gajapushpam; নাগ চম্পা / Nāg champa (नाग चम्पा), নাগ কেসৰ / Nāg kesar (नाग केसर)
* [[টেগালগ ভাষা|টেগালগ]] : কালিউৱাচ (kaliuas)
* [[জাভীয়া ভাষা|জাভীয়া]] : নাগাচাৰি (nagasari)
* [[কন্নড় ভাষা|কন্নড়]] : নাগচম্পিগে / Nagasampige (ನಾಗಸಂಪಿಗೆ)
* [[মালয় ভাষা|মালয়]] : পেনাগা (penaga)
* [[মালায়ালম ভাষা|মালায়ালম]] : নাগচম্পকম (Nagachampakam); ৱেইলা (Veila)
* [[মাৰাঠী ভাষা|মাৰাঠী]] : নাগচফা / Nagchafa, Thorla chafa
* [[মান ভাষা]] : কান্ত কাৱ / Kant Kaw
* [[সংস্কৃত ভাষা|সংস্কৃত]] : Champeryah; নাগকেসৰ / Nāgakesara; নাগপুষ্প / Nāgapushpa, নাগ / Nāga
* [[সিংহল ভাষা|সিংহল]] : না / Nā
* [[তামিল ভাষা|তামিল]] : Cheru-nagapu; Sirunagappoo; Veilutta-champakam, Tadinangu, Naka
* [[Telugu language|Telugu]] : Nagakesara
* [[থাই ভাষা|থাই]] : bunnak
* [[উৰ্দু ভাষা]] : Narmishka (नर्मिश्क)
* [[ভিয়েট ভাষা|ভিয়েট]] : ভাপ / Vắp ( Theo Y Học Tuệ Tĩnh - HuuDuc)
==চিত্ৰবিথিকা==
<gallery mode="packed" heights="200">
File:Mesua ferrea leaf.png|alt=Mesua leaf|নাহৰৰ পাত
File:Mesua ferrea - Young leaves.jpg|alt=Mesua ferrea - Young leaves and flowers.|কুমলীয়া পাত আৰু ফুল
File:Mesua ferrea - Young leaves and flowers..jpg|alt=Mesua ferrea - Young leaves and flowers|কুমলীয়া পাত আৰু ফুল
File:Mesua ferrea – Young fruit.jpg|alt=Mesua ferrea – Young fruit|অপৈণত ফল
File:Mesua ferrea – Ripe fruits.jpg|alt=Mesua ferrea – Ripe fruits|পূৰঠ, পকা ফল
</gallery>
== তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist}}
== বহ্যিক সংযোগ==
{{Commons category|Mesua ferrea}}
{{Wikispecies|Mesua ferrea}}
*{{cite book |last=Caldecott |first=Todd |year=2006 |title=Ayurveda: The Divine Science of Life |publisher=Elsevier/Mosby |isbn=0-7234-3410-7 }} Contains a detailed monograph on ''Mesua ferrea'' (Nagakeshara) as well as a discussion of health benefits and usage in clinical practice. Available online at http://www.toddcaldecott.com/index.php/herbs/learning-herbs/312-nagakeshara {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101229121750/http://www.toddcaldecott.com/index.php/herbs/learning-herbs/312-nagakeshara |date=2010-12-29 }}
[[শ্ৰেণী:বৃক্ষ]]
[[শ্ৰেণী:ফুল]]
[[শ্ৰেণী:ঔষধি উদ্ভিদ]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ উদ্ভিদ]]
0dlcaeob3nofqwnhhxuet4rk1wr1tvo
সদস্য:Kandarpajit Kallol
2
43099
600632
599555
2026-04-15T17:41:56Z
Kandarpajit Kallol
6257
600632
wikitext
text/x-wiki
<!-- begin date code -->
<div style="border:0px solid #ccc; background: none; text-align: center; padding:3px; float:right; font-size: smaller; font-family: Verdana, Arial, Helvetica, sans-serif; line-height: 1.144; ">
<div style="width:50"><br></div>
<div style="width:50">{{CURRENTDAYNAME}}</div>
<div style="font-size: x-large; width: 50; ">{{CURRENTDAY}}</div>
<div style="width: 50; "> {{CURRENTMONTHNAME}}</div>
<div class="plainlinks" style="background: #aaaa; color: #000; "><font color="#000000">{{CURRENTTIME}}</font> UTC</div>
</div>
<!-- end date code -->
<div id="EnWpMpBook" style="padding:1em 0 0; background-repeat:no-repeat; background-position:0% 0%; text-align:center; ">
<div style="font-size:150%; ">{{font color | green |'''''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোলৰ'''''}}</div>
<center><div style="font-size:150%; ">{{Blue|'''''সদস্য পৃষ্ঠালৈ'''''}}</div></center>
<center><div style="font-size:150%; ">{{Red|'''''স্বাগতম'''''}}</div></center>
{{Infobox user
|name= '''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল''' </br> [[সদস্য:Human Anubhav|হিউমেন অনুভৱ]]
|image = Assamese couple in traditional dress (cropped).jpg|thumb
|birthdate= {{Birth date and age|1987|4|6|df=yes}}
|birthplace= [[হৰলটাৰী]], [[সাপটগ্ৰাম]], [[ধুবুৰী জিলা|ধুবুৰী]], [[অসম]], [[ভাৰত]]
|location= [[বঙাইগাঁও]], [[অসম]], [[ভাৰত]]
|nationality = {{flagicon|IND}} [[ভাৰতীয়]]
| spouse = [[সদস্য:ৰুণুমী বৰ্মন কলিতা|ৰুণুমী বৰ্মন কলিতা]]
| children = [[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|দুহিতা ৰাগিণী কলিতা]]
|occupation=
|nick_name =
|language=
|university=
<!-- CONTACT INFO -------------->
| email = kallolkandarpajit@gmail.com }}
*[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Kandarpajit%20Kallol/0/noredirects/live মোৰ '''অসমীয়া''' প্ৰবন্ধ] (২৫৬৫+[https://xtools.wmcloud.org/pages/as.wikipedia.org/Human_Anubhav ২১০]=২৭৭৫)
*[https://commons.m.wikimedia.org/wiki/Special:ListFiles/Kandarpajit_Kallol মোৰ '''চিত্ৰ ভঁৰাল'''] ''(ৱিকি কমন্স)''
*[https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:চিত্ৰ-তালিকা/Kandarpajit_Kallol মোৰ '''চিত্ৰ ভঁৰাল'''] ''(অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া)''
* [https://meta.m.wikimedia.org/wiki/User:Kandarpajit_Kallol মোৰ '''মেটা-ৱিকি''' (অন্যান্য ভাষাৰ) একাউণ্ট]
*[https://as.wikipedia.org/wiki/সদস্য:Human_Anubhav মোৰ দ্বিতীয় একাউণ্ট]
* [https://as.m.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A7%87%E0%A6%B7:CentralAuth/Kandarpajit_Kallol মোৰ '''গোলকীয় একাউণ্ট'''ৰ তথ্য]
* [https://as.wikiquote.org/wiki/সদস্য:Kandarpajit_Kallol মোৰ '''ৱিকিউদ্ধৃতি''' একাউণ্ট]
* [https://drive.google.com/drive/folders/1C1e8K-xoVcdCZ9IVoVapB6vZQZ0HiAkM মোৰ কবিতা, প্ৰবন্ধ, গল্প, অনুবাদ আদি]
*[https://archive.org/details/@kandarpajit ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভত মোৰ পিডিএফ ফাইলসমূহ]
*[[সদস্য:Kandarpajit Kallol/কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল|'''মোৰ জীৱন পৰিক্ৰমা''']]
* [https://youtube.com/@KKsVlogSapatgram মোৰ '''ইউটিউব চেনেল''']
* [https://www.facebook.com/kandarpajit মোৰ '''ফেচবুক একাউণ্ট''']
{{div col|2}}
* [https://kandarpajit.blogspot.com/?m=0 মোৰ '''ব্লগ''']
* [https://www.kkallol.xtgem.com মোৰ ৱেবছাইট]
{{div col end}}
* [[সদস্য:Kandarpajit Kallol/পৰীক্ষাগাৰ|''মোৰ পৰীক্ষাগাৰ'']]
*[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ উপলক্ষে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া কৰ্মশালা, ২০২৫|“ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫” — কৰ্মশালা]]
*[https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত '''অসমীয়াপিডিয়া''']
----
==মই পোৱা পদক, পুৰস্কাৰ==
[[শ্ৰেণী:User as]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়ান]]
[[শ্ৰেণী:ৱিকিমিডিয়ান]]
[[File:Barnstar mex gold.png|100px]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২১|মে' ২০২১]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ডিচেম্বৰ-২০২৪|ডিচেম্বৰ ২০২৪]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/এপ্ৰিল-২০২৫|এপ্ৰিল ২০২৫]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৫|জুন ২০২৫]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জানুৱাৰী-২০২৬|জানুৱাৰী ২০২৬]]
* এই মাহৰ ৱিকিমিডিয়ান: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মাৰ্চ-২০২৬|মাৰ্চ ২০২৬]]
[[File:Wiki expansion 200+ barnstar.png|100px]]
* দুই শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ডিচেম্বৰ-২০২৪|ডিচেম্বৰ ২০২৪]]
[[File:Wiki expansion 400+ barnstar.png|100px]]
* চাৰি শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মাৰ্চ-২০২৫|মাৰ্চ ২০২৫]]
[[File:Wiki expansion 700+ barnstar.png|100px]]
* সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/এপ্ৰিল-২০২৫|এপ্ৰিল ২০২৫]]
[[File:Tireless Contributor Barnstar.gif|100px]]
* অক্লান্ত কৰ্মী পদক:
**৫ নৱেম্বৰ, ২০১৪
**[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/মে’-২০২৫|মে' ২০২৫]]
[[File:WikiProject Barnstar Hires.png|100px]]
* পোখালি বিস্তাৰ সম্পাদনা মেলা পদক:
**[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া_ৱিকিপিডিয়া_পোখালি_বিস্তাৰ_সম্পাদনা_মেলা_২০২৪ দ্বিতীয় স্থান] (২০২৪) ([[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৫|জুন ২০২৫]])
**[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া_ৱিকিপিডিয়া_পোখালি_বিস্তাৰ_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫ প্ৰথম স্থান] (২০২৫) ([[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুলাই-২০২৫|জুলাই ২০২৫]])
[[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|100px]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা]] পদক:
**[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫ দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ] (২০২৫) ([[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুন-২০২৫|জুন ২০২৫]]) <br/>
[[File:Cleanup Barnstar a.png|thumb]]
* চিকুণ কৰ্মী পদক: [https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ছেপ্টেম্বৰ-২০২৫ ছেপ্টেম্বৰ, ২০২৫]
[[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Assamese Banner.svg|200px]] </br>
*''[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালী-বাংলা_আন্তঃৱিকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]''
**[https://fountain.toolforge.org/editathons/anbwikiedit25 চতুৰ্থ স্থান] ''([[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]])''
[[File:As-Ne-Bn Edit-a-thon 2025 Bangla Banner.svg|200px]] </br>
*''[[:bn:উইকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালি-বাংলা_আন্তঃউইকি_সহযোগিতামূলক_সম্পাদনা_মেলা_২০২৫|অসমীয়া-নেপালি-বাংলা আন্তঃউইকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]''
**[https://fountain.toolforge.org/editathons/as-ne-bn-2025 প্ৰথম স্থান] ''([[বাংলা ৱিকিপিডিয়া|বাংলা উইকিপিডিয়া]])''
[[File:Wikipedia Asian Month Certificate 2024.jpg|thumb|• [[:en:Wikipedia:Asian_Month|Wikipedia Asian Month]] Certificate]]
[[চিত্ৰ:BlackHeraldicHorse.svg|100px]]
* এডিটাথনৰ তেজীঘোঁৰা: [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/ডিচেম্বৰ-২০২৫|ডিচেম্বৰ ২০২৫]]
[[চিত্ৰ:বৰ্ষশ্ৰেষ্ঠ অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ান ২০২৫.jpg|thumb]]<br/>
[[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|100px]]
*[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]], [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-asianmonth25 দ্বিতীয় স্থান]
* [[File:Wikipedia Asian Month, Assamese Wikipedia, 2nd place certificate.jpg|thumb|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫, অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ প্ৰবন্ধ প্ৰতিযোগিতাত দ্বিতীয় স্থান হিচাপে লাভ কৰা চাৰ্টিফিকেট]]
----
==ৱিকিমিডিয়াৰ পৰা পোৱা উপহাৰ==
[[File:Prizes and gift items (t-shirt and pen) Wiki Loves Folklore-Seven Sisters (2025)- Kandarpajit Kallol.jpg|thumb|• ''টি-চাৰ্ট আৰু কলম ([[২৬ জুন]], [[২০২৫]])'']]
[[File:Prizes and gift items of Wiki Loves Folklore-Seven Sisters (2025).png|thumb|• দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ, [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ_আৰু_লোকগাথা_এডিটাথন_২০২৫|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৫]], ''[[এমাজন (কোম্পানী)|Amazon]] Gift Card (₹ 4000/-) ([[৩০ জুন]], [[২০২৫]])'']]
* ''[https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Results আন্তৰ্জাতিক পৰ্যায়ৰ] Gift Card, 70 USD </br> (₹ 6025/-) ([[১৭ জুলাই]], [[২০২৫]])''
[[File:Gift from Wikipedia Asian Month 2025.jpg|thumb|• [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]-ত অংশগ্ৰহণ কৰি দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ হিচাপে লাভ কৰা উপহাৰ। ''([[৮ জানুৱাৰী]], [[২০২৬]])'']]
----
==মনৰ কথা==
*[https://as.m.wikipedia.org/wiki/ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপত্ৰিকা/জুলাই-২০২৫/ৱিকিমিডিয়ানৰ_মনৰ_কথা '''ৱিকিমিডিয়ানৰ মনৰ কথা'''] ''([[জুলাই]], [[২০২৫]])''
----
nhkxk2fzdacmj6f1qqkbn25ophos9ul
১৬ এপ্ৰিল
0
43540
600608
354303
2026-04-15T15:00:25Z
Jmgogoi99
32127
/* ঘটনাৱলী */
600608
wikitext
text/x-wiki
{{কেলেণ্ডাৰ|lk=on|month=04}}
'''এপ্ৰিল ১৬''' [[গ্ৰেগৰীয় বৰ্ষপঞ্জী]] অনুসৰি বছৰৰ ১০৬ তম (অধিবৰ্ষত ১০৭ তম) দিন।
== ঘটনাৱলী ==
*১৮৫৩ - [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] [[মুম্বাই|বোম্বাইত]] প্ৰথম যাত্ৰীবাহি ৰেল চলাচল আৰম্ভ হয়।
*১৯১৭ - পেট্ৰ’গ্ৰাডত [[ৰাছিয়া]]ৰ সৈন্যৰ বিদ্ৰোহ।
*১৯১৯ - [[জালিয়ানৱালাবাগৰ হত্যাকাণ্ড|জালিয়ানৱালা বাগ হত্যাকাণ্ডত]] মৃত্যু হোৱা লোকসকলক শ্ৰদ্ধাঞ্জলি জনাই [[মোহনদাস কৰমচান্দ গান্ধী|গান্ধীজী]]য়ে উপবাস ঘোষণা কৰে।
*১৯২২ - [[ইটালী]]ত [[জাৰ্মানী]] আৰু [[ৰাছিয়া]]ৰ মাজত ৰাপালো সন্ধি হয়।
*১৯৪৫ - ছোভিয়েট ছাবমেৰিনে [[জাৰ্মানী|জাৰ্মান]] শৰণাৰ্থী জাহাজ ডুবাই ৭০০০ লোকৰ মৃত্যু ঘটায়।
*১৯৪৫ - [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা]]ন বাহিনীয়ে জাৰ্মানীৰ নুৰেমবাৰ্গ অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰে।
*১৯৭০ - ইউৰোপৰ দেশ [[ফ্ৰান্স]]ত বৰফৰ ধুমুহাত ৭০ জন লোকৰ মৃত্যু হয়।
*১৯৯২ - [[আফগানিস্তান|আফগান]] ৰাষ্ট্ৰপতি নাজিবুল্লাই পদত্যাগ কৰে।
*১৯৯৯ - [[আলজেৰিয়া]]ৰ নতুন ৰাষ্ট্ৰপতি হিচাপে [[আদভালাজিজ বটেফ্লিকা]] নিযুক্তি দিয়া হয়।
*২০০২ - [[দক্ষিণ কোৰিয়া]]ত বিমান দুৰ্ঘটনাত ১২০ জন যাত্ৰীৰ মৃত্যু হয়।
*২০০৪ - [[ভাৰত|ভাৰতে]] ৰাৱালপিণ্ডি টেষ্টত জয়লাভ কৰি শৃংখলাত পাকিস্তানক ২-১ ত পৰাস্ত কৰে।
*২০০৮ - [[লণ্ডন]]ত জাতিৰ পিতা [[মোহনদাস কৰমচান্দ গান্ধী|মহাত্মা গান্ধী]]ৰ প্ৰতিমূৰ্তি উন্মোচন কৰা হয়।
*২০১৩ - [[ইৰান|ইৰাণত]] সংঘটিত [[ভূমিকম্প]]ৰ ফলত ৩৭ জন লোকৰ মৃত্যু হয়।
== জন্ম ==
* ১৮৪৪ - [[আনাটোল ফ্ৰাঁ]], ফ্ৰান্সৰ কবি, ঔপন্যাসিক,নোবেল বঁটা বিজয়ী আৰু সাংবাদিক।
* ১৮৬৭ - [[উইলবাৰ ৰাইট]], উৰাজাহাজৰ আৱিষ্কাৰক।
* ১৮৮৯ - [[চাৰ্লি চেপলিন]], [[ইংৰাজী]] চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা।
* ১৯২২ - কিংছলি এমিছ, ইংৰাজী ঔপন্যাসিক, নোবেল বঁটা বিজয়ী ।
* ১৯২৪ - ইঞ্জি আফ্লাটুন, ইজিপ্তৰ এগৰাকী চিত্ৰশিল্পী আৰু মহিলা আন্দোলনৰ কৰ্মী ।
* ১৯২৭ - পোপ ষোড়শ বেনেডিক্ট ।
* ১৯৩৪ - [[:en:Ram_Naik|ৰাম নাইক]], এজন ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ । উত্তৰ প্ৰদেশৰ ১৯ তম ৰাজ্যপাল।
* ১৯৩৮ - [[তাৰক চন্দ্ৰ গোস্বামী]], অসমীয়া সাহিত্যিক।
* ১৯৪৮ - [[জগমোহন কৌৰ]], ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী।
* ১৯৭৮ - [[লাৰা দত্ত]], ভাৰতীয় মডেল আৰু চলচ্চিত্ৰ অভিনেত্ৰী তথা ২০০০ চনৰ মিছ ইউনিভাৰ্চ।
* ১৯৭৩ - আলিয়াউনে দমালা বাদাৰা আকন থিয়াম (আকন), চেনেগালেছ-আমেৰিকান গায়ক, গীতিকাৰ, ৰেকৰ্ড প্ৰযোজক আৰু উদ্যোগী।
==মৃত্যু==
* ১৮২৮ - [[ফ্ৰান্সিছক' গয়া]], স্পেইনৰ চিত্ৰশিল্পী।
* ১৯৫১ - অদ্বৈত মল্লবৰ্মন, এগৰাকী বিখ্যাত বাংলা সাহিত্যিক।
* ১৯৬১ - ৰণধীৰ সিং, এজন বিখ্যাত শিখ নেতা আৰু বিপ্লৱী। তেওঁ অস্পৃশ্যতাৰ বিৰোধী আৰু নাৰী অধিকাৰৰ সমৰ্থক আছিল ।
* ১৯৬৬ - নন্দলাল বসু, ভাৰতৰ এজন বিখ্যাত চিত্ৰশিল্পী। নন্দলাল বসুৱে [[সংবিধান]]ৰ মূল প্ৰতিলিপি অলংৰকণ কৰিছিল। তেওঁৰ বিখ্যাত [[চিত্ৰকলা]]ৰ ভিতৰত ‘ডাণ্ডী মাৰ্চ’, ‘সন্তালী কন্যা’, ‘সতী’ৰ শৰীৰ বলিদান’ ইত্যাদি। তেওঁ আছিল [[অৱনীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ|অবনীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]]ৰ বিশিষ্ট শিষ্য।
* ১৯৯৮ - [[বদন বৰুৱা]], অসমীয়া সাংবাদিক।
==দিৱস==
* '''বিশ্ব কণ্ঠ দিৱস'''
* '''ৰাষ্ট্ৰীয় স্বাস্থ্যসেৱা সিদ্ধান্ত দিৱস (NHDD)''' - এই দিৱসৰ লক্ষ্য হৈছে আগতীয়া যত্ন পৰিকল্পনাৰ গুৰুত্বৰ বিষয়ে সজাগ কৰা আৰু স্বাস্থ্যসেৱাৰ সিদ্ধান্ত আৰু জীৱনৰ শেষৰ যত্নৰ সন্দৰ্ভত মানুহক নিজৰ ইচ্ছা প্ৰকাশ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰা।
* '''মুক্তি দিৱস (ৱাশ্বিংটন, ডি.চি.)''' - ৱাশ্বিংটন ডি.চি.ত মুক্তি দিৱসত ১৮৬২ চনত ৰাষ্ট্ৰপতি আব্ৰাহাম লিংকনে ক্ষতিপূৰণপ্ৰাপ্ত মুক্তি আইনত স্বাক্ষৰ কৰা দিনটোক স্মৰণ কৰা হয়, যিয়ে কলম্বিয়া জিলাত দাসত্বৰ অন্ত পেলায়।
== বাহ্যিক সংযোগ ==
{{commons|Category:16 April|১৬ এপ্ৰিল}}
* [http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/april/16 বিবিচি: এই দিনত ঘটা কেইটামান উল্লেখযোগ্য ঘটনা]
----
{{months}}
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
[[শ্ৰেণী:এপ্ৰিল]]
[[শ্ৰেণী:ইংৰাজী বৰ্ষপঞ্জীৰ দিন]]
o5uymt3jgt34xdoe4gvlgjrlv6bxqog
সাঁচ:অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনা মেলা
10
49991
600617
573003
2026-04-15T16:46:45Z
দিব্য দত্ত
9244
600617
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
| name = অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনা মেলা
| title = অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ এডিটাথন আৰু আন প্ৰতিযোগিতাসমূহ
| listclass = hlist
| group1 = ২০১৫
| list1 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৫]]
| group2 = ২০১৬
| list2 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৬|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৬]]
| group3 = ২০১৯
| list3 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকি লাভ্ছ ৱুমেন ২০১৯|ৱিকি লাভ্ছ ৱুমেন ২০১৯]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:প্ৰজেক্ট টাইগাৰ ২.০|প্ৰজেক্ট টাইগাৰ ২.০]]
| group4 = ২০২০
| list4 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকি লাভ্ছ ৱুমেন দক্ষিণ এছিয়া ২০২০|ৱিকি লাভ্ছ ৱুমেন দক্ষিণ এছিয়া ২০২০]]
* [[:শ্ৰেণী:মহাত্মা গান্ধী ২০২০ এডিটাথন|মহাত্মা গান্ধী ২০২০]]
* [[:শ্ৰেণী:উৎসৱৰ ঋতু ২০২০ এডিটাথন|উৎসৱৰ ঋতু ২০২০]]
| group5 = ২০২১
| list5 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:আলোকচিত্ৰ প্ৰতিযোগিতা, ২০২১|আলোকচিত্ৰ প্ৰতিযোগিতা ২০২১]]
* [[:শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া ২০তম জয়ন্তী উদযাপন এডিটাথন|ৱিকিপিডিয়াৰ ২০তম জয়ন্তী উদযাপন]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা দক্ষিণ এছিয়া এডিটাথন ২০২১|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা ২০২১]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকি লাভ্ছ ৱুমেন দক্ষিণ এছিয়া ২০২১|ৱিকি লাভ্ছ ৱুমেন দক্ষিণ এছিয়া ২০২১]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২১|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২১]]
| group6 = ২০২২
| list6 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা দক্ষিণ এছিয়া এডিটাথন ২০২২|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা ২০২২]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:কুৰি শতিকাৰ শ্ৰেষ্ঠ অসমীয়া এডিটাথন ২০২২|কুৰি শতিকাৰ শ্ৰেষ্ঠ অসমীয়া এডিটাথন ২০২২]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকি লাভ্ছ লিটাৰেছাৰ|ৱিকি লাভ্ছ লিটাৰেছাৰ ২০২২]]
| group7 = ২০২৩
| list7 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৩|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৩]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:স্বাধীনতা সংগ্ৰামীৰ জীৱন-ভিত্তিক পষেকীয়া এডিটাথন|স্বাধীনতা সংগ্ৰামীৰ জীৱন-ভিত্তিক পষেকীয়া এডিটাথন ২০২৩]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:পৰম বীৰ চক্ৰ এডিটাথন|পৰম বীৰ চক্ৰ এডিটাথন ২০২৩]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৩|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৩]]
| group8 = ২০২৪
| list8 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া পোখালি বিস্তাৰ সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া পোখালি বিস্তাৰ সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]
| group9 = ২০২৫
| list9 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:ইণ্ডিক ৰাইটিং চিষ্টেম কেম্পেইন, ২০২৫|ইণ্ডিক ৰাইটিং চিষ্টেম কেম্পেইন, ২০২৫]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৫|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৫]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া পোখালি বিস্তাৰ সম্পাদনা মেলা ২০২৫|অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া পোখালি বিস্তাৰ সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]
* [[:শ্ৰেণী:মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫|মহাত্মা গান্ধী এডিটাথন, ২০২৫]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫|অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৫]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫]]
| group10 = ২০২৬
| list10 =
* [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৬|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৬]]
* [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬]]
}}
<includeonly>[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া সম্পাদনা মেলা|•]]</includeonly>
8ivoo1fv12oju2lcm53476r38i3r02n
১৫ এপ্ৰিল
0
52396
600582
567254
2026-04-15T12:19:35Z
Jmgogoi99
32127
/* উল্লেখযোগ্য ঘটনাৱলী */
600582
wikitext
text/x-wiki
{{আজিৰ দিনটো|15|04|105}}
==উল্লেখযোগ্য ঘটনাৱলী==
* ১৬৮৯ – [[ফ্ৰান্স|ফ্ৰান্সে]] [[স্পেইন]]ৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ ঘোষণা কৰে।
* ১৮৯৫ - ৰায়গড় দুৰ্গত বাল গংগাধৰ তিলকে শিৱাজী মহোৎসৱৰ শুভাৰম্ভ কৰে।
* ১৯২৩ – [[বহুমূত্ৰ ৰোগ|ডায়েবেটিছ]] ৰোগীৰ বাবে বজাৰত [[ইনছুলিন|ইনচুলিন]] উপলব্ধ হয়।
* ১৯২৭ – তেতিয়াৰ [[ছোভিয়েট ইউনিয়ন]] আৰু [[ছুইজাৰলেণ্ড|ছুইজাৰলেণ্ডে]] কূটনৈতিক সম্পৰ্ক স্থাপনৰ বাবে সন্মত হয়।
* ১৯৪৮ - [[হিমাচল প্ৰদেশ]] ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা ।
* ১৯৫৫ – [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকাই]] নেভাদা পৰীক্ষণ স্থানত [[পাৰমাণবিক শক্তি|পাৰমাণৱিক]] পৰীক্ষা চলায়।
* ১৯৯৪ – [[ভাৰত]]কে ধৰি ১০৯খন দেশে ‘GATT’ চুক্তি গ্ৰহণ কৰে।
* ২০০০ - হাভানাত সন্ত্ৰাসবাদৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ সহযোগিতাৰ আহ্বান জনাই “জি-৭৭ শীৰ্ষ সন্মিলন” অনুষ্ঠিত হয়।
* ২০০৩ – [[ব্ৰিটেইন|ব্ৰিটেইনত]] আইৰিছ ৰিপাব্লিকান আৰ্মীয়ে অস্ত্ৰ বিৰতি সিদ্ধান্ত লয়।
* ২০০৪ – [[ৰাজীৱ গান্ধী]] হত্যাকাণ্ডৰ সৈতে জড়িত এল টি টি ইৰ উগ্ৰপন্থী ভি মুৰালীধৰণক কলম্বোত হত্যা কৰা হয়।
* ২০১২ – পাকিস্তানৰ এখন কাৰাগাৰত আক্ৰমণৰ পিছত ৪০০ সন্ত্ৰাসবাদী পলায়ন কৰে।
* ২০১৩ - [[ইৰাক|ইৰাকত]] সংঘটিত হোৱা বোমা বিস্ফোৰণত ৩৫ জন লোক নিহত হোৱাৰ লগতে ১৬০ জন আহত হয়।
* [[২০২৫]] – [[পেৰিছ]]ত নট্ৰে-ডেম গীৰ্জা দুৰ্বৃত্তসকলে আক্ৰমণ কৰি ক্ষতিসাধন কৰে।<ref>{{Cite web |title=Notre-Dame cathedral suffers new attack |url=https://www.france24.com/en/live-news/20250415-notre-dame-cathedral-suffers-new-attack |access-date=28 April 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref>
==জন্ম==
* ১৪৫২ - [[লিঅ'নাৰ্ড' দা ভিন্সি]], ইটালীয়ান নৱজাগৰণ যুগৰ কালজয়ী চিত্ৰশিল্পী। (মৃত্যু: ১৫১৯)
* ১৪৬৯ - [[গুৰু নানক]], [[শিখ ধৰ্ম]] গুৰু। (মৃত্যু: ১৫৩৯)
* ১৭০৭ - [[লিঅ'নাৰ্ড অইলাৰ]], ছুইছ্ গণিতজ্ঞ তথা পদাৰ্থবিজ্ঞানী।
* ১৮৫৮ - [[ইমিল ডাৰখাইম]], ফৰাচী সমাজতত্ত্ববিদ।
* ১৯২২ - [[মহাসুন্দৰী দেৱী]], ভাৰতীয় চিত্ৰশিল্পী।
* ১৯২৩ - [[মুহিৰাম শইকীয়া]], ভাৰতীয় ৰাজনীতিক।
* ১৯৭২ - মন্দিৰা বেদী, হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী, ফেশ্বন ডিজাইনাৰ আৰু টেলিভিছন এংকৰ।
* ১৯৭৭ - [[সুদৰ্শন পাটনায়ক]], ভাৰতীয় বলুকা শিল্পী।
* ১৯৯০ - এমা ৱাটছন, বিখ্যাত ব্ৰিটিছ অভিনেত্ৰী আৰু মডেল।
==মৃত্যু==
* ১৮৬৫ - [[আব্ৰাহাম লিংকন]], মাৰ্কিন ৰাষ্ট্ৰপতি (আততায়ীৰ গুলিত নিহত হয়)। (জন্ম: ১৮০৯)
* ১৯৭৩ - [[প্ৰভাৱতী দেৱী]], ভাৰতৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামী।
* ১৯৮৫- শম্ভুনাথ দে, ভাৰতীয় চিকিৎসা বিজ্ঞানী আৰু গৱেষক ।
* ২০১৫ - [[বিদ্যুৎ চক্ৰৱৰ্তী]], অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা আৰু চলচ্চিত্ৰ আৰু মঞ্চ নাটকৰ পৰিচালক। (জন্ম: ১ জানুৱাৰী, ১৯৬০ )
==দিৱস==
* সাৰ্বজনীন সংস্কৃতি দিৱস (আন্তৰ্জাতিক)
* বিশ্ব কলা দিৱস (আন্তৰ্জাতিক)
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
== বাহ্যিক সংযোগ ==
{{commons|Category:15 April|১৫ এপ্ৰিল}}
* [http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/april/15 বিবিচি: এই দিনত]
----
{{Months}}
bb5ddbov2oairv7w19w53vauu9e6lj3
600583
600582
2026-04-15T12:31:47Z
Jmgogoi99
32127
/* জন্ম */
600583
wikitext
text/x-wiki
{{আজিৰ দিনটো|15|04|105}}
==উল্লেখযোগ্য ঘটনাৱলী==
* ১৬৮৯ – [[ফ্ৰান্স|ফ্ৰান্সে]] [[স্পেইন]]ৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ ঘোষণা কৰে।
* ১৮৯৫ - ৰায়গড় দুৰ্গত বাল গংগাধৰ তিলকে শিৱাজী মহোৎসৱৰ শুভাৰম্ভ কৰে।
* ১৯২৩ – [[বহুমূত্ৰ ৰোগ|ডায়েবেটিছ]] ৰোগীৰ বাবে বজাৰত [[ইনছুলিন|ইনচুলিন]] উপলব্ধ হয়।
* ১৯২৭ – তেতিয়াৰ [[ছোভিয়েট ইউনিয়ন]] আৰু [[ছুইজাৰলেণ্ড|ছুইজাৰলেণ্ডে]] কূটনৈতিক সম্পৰ্ক স্থাপনৰ বাবে সন্মত হয়।
* ১৯৪৮ - [[হিমাচল প্ৰদেশ]] ৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা ।
* ১৯৫৫ – [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকাই]] নেভাদা পৰীক্ষণ স্থানত [[পাৰমাণবিক শক্তি|পাৰমাণৱিক]] পৰীক্ষা চলায়।
* ১৯৯৪ – [[ভাৰত]]কে ধৰি ১০৯খন দেশে ‘GATT’ চুক্তি গ্ৰহণ কৰে।
* ২০০০ - হাভানাত সন্ত্ৰাসবাদৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ সহযোগিতাৰ আহ্বান জনাই “জি-৭৭ শীৰ্ষ সন্মিলন” অনুষ্ঠিত হয়।
* ২০০৩ – [[ব্ৰিটেইন|ব্ৰিটেইনত]] আইৰিছ ৰিপাব্লিকান আৰ্মীয়ে অস্ত্ৰ বিৰতি সিদ্ধান্ত লয়।
* ২০০৪ – [[ৰাজীৱ গান্ধী]] হত্যাকাণ্ডৰ সৈতে জড়িত এল টি টি ইৰ উগ্ৰপন্থী ভি মুৰালীধৰণক কলম্বোত হত্যা কৰা হয়।
* ২০১২ – পাকিস্তানৰ এখন কাৰাগাৰত আক্ৰমণৰ পিছত ৪০০ সন্ত্ৰাসবাদী পলায়ন কৰে।
* ২০১৩ - [[ইৰাক|ইৰাকত]] সংঘটিত হোৱা বোমা বিস্ফোৰণত ৩৫ জন লোক নিহত হোৱাৰ লগতে ১৬০ জন আহত হয়।
* [[২০২৫]] – [[পেৰিছ]]ত নট্ৰে-ডেম গীৰ্জা দুৰ্বৃত্তসকলে আক্ৰমণ কৰি ক্ষতিসাধন কৰে।<ref>{{Cite web |title=Notre-Dame cathedral suffers new attack |url=https://www.france24.com/en/live-news/20250415-notre-dame-cathedral-suffers-new-attack |access-date=28 April 2025 |website=France 24 |language=en}}</ref>
==জন্ম==
* ১৪৫২ - [[লিঅ'নাৰ্ড' দা ভিন্সি]], ইটালীয়ান নৱজাগৰণ যুগৰ কালজয়ী চিত্ৰশিল্পী। (মৃত্যু: ১৫১৯)
* ১৪৬৯ - [[গুৰু নানক]], [[শিখ ধৰ্ম]] গুৰু। (মৃত্যু: ১৫৩৯)
* ১৭০৭ - [[লিঅ'নাৰ্ড অইলাৰ]], ছুইছ্ গণিতজ্ঞ তথা পদাৰ্থবিজ্ঞানী।
* ১৮৫৮ - [[ইমিল ডাৰখাইম]], ফৰাচী সমাজতত্ত্ববিদ।
* ১৯২২ - [[মহাসুন্দৰী দেৱী]], ভাৰতীয় চিত্ৰশিল্পী।
* ১৯২৩ - [[মুহিৰাম শইকীয়া]], ভাৰতীয় ৰাজনীতিক।
* ১৯৪০ - চুলতান খান ভাৰতৰ এজন বিখ্যাত সাৰংগীবাদক আৰু শাস্ত্ৰীয় গায়ক।
* ১৯৭২ - মন্দিৰা বেদী, হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী, ফেশ্বন ডিজাইনাৰ আৰু টেলিভিছন এংকৰ।
* ১৯৭৭ - [[সুদৰ্শন পাটনায়ক]], ভাৰতীয় বলুকা শিল্পী।
* ১৯৯০ - এমা ৱাটছন, বিখ্যাত ব্ৰিটিছ অভিনেত্ৰী আৰু মডেল।
==মৃত্যু==
* ১৮৬৫ - [[আব্ৰাহাম লিংকন]], মাৰ্কিন ৰাষ্ট্ৰপতি (আততায়ীৰ গুলিত নিহত হয়)। (জন্ম: ১৮০৯)
* ১৯৭৩ - [[প্ৰভাৱতী দেৱী]], ভাৰতৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামী।
* ১৯৮৫- শম্ভুনাথ দে, ভাৰতীয় চিকিৎসা বিজ্ঞানী আৰু গৱেষক ।
* ২০১৫ - [[বিদ্যুৎ চক্ৰৱৰ্তী]], অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা আৰু চলচ্চিত্ৰ আৰু মঞ্চ নাটকৰ পৰিচালক। (জন্ম: ১ জানুৱাৰী, ১৯৬০ )
==দিৱস==
* সাৰ্বজনীন সংস্কৃতি দিৱস (আন্তৰ্জাতিক)
* বিশ্ব কলা দিৱস (আন্তৰ্জাতিক)
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
== বাহ্যিক সংযোগ ==
{{commons|Category:15 April|১৫ এপ্ৰিল}}
* [http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/april/15 বিবিচি: এই দিনত]
----
{{Months}}
q8aw6ogwhxqlgypigtol6qro5fpovtp
১৮ এপ্ৰিল
0
52398
600615
354456
2026-04-15T16:15:34Z
Jmgogoi99
32127
600615
wikitext
text/x-wiki
{{আজিৰ দিনটো|18|04|108}}
==ঘটনাৱলী==
*১৬১২ - মোগল সাম্ৰাজ্যৰ সম্ৰাট শ্বাহজাহানে মুমতাজৰ সৈতে বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়।
*১৮৫৩ - [[এছিয়া]]ত প্ৰথম ৰে'ল চলাচল আৰম্ভ হয়।
*১৮৫৯ - তাঁতিয়া টোপিক ফাঁচী দিয়া হয়।
*১৯০৬ - ছান ফ্ৰান্সিস্কোত হোৱা [[ভূমিকম্প]] আৰু অগ্নিকাণ্ডত প্ৰায় ৪০০০ লোকৰ মৃত্যু হয়।
*১৯১৭ - [[মোহনদাস কৰমচান্দ গান্ধী|মহাত্মা গান্ধী]]য়ে সত্যগ্ৰহৰ বাবে [[বিহাৰ]]ৰ [[চম্পাৰণ সত্যাগ্ৰহ|চম্পাৰণ]]ক নিৰ্বাচন কৰে।
*১৯২৩ - ব্ৰংক্সত য়েংকি ষ্টেডিয়াম মুকলি কৰা হয়।
*১৯৩০ - সূৰ্য সেন ওৰফে মাষ্টাৰ দা আৰু ভাৰতীয় ৰিপাব্লিকান আৰ্মীৰ ৬২ জন লোকে চট্টগং শাস্ত্ৰগৰত অভিযান চলায়।
*১৯৪৮ - [[নেদাৰলেণ্ড]]ৰ হেগত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ন্যায়ালয় স্থাপন কৰা হয়।
*১৯৫০ - [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]ৰ (বৰ্তমান [[তেলংগানা|তেলেংগানা]]) পচাম্পল্লী গাঁৱৰ পৰা [[বিনোৱা ভাৱে|বিনোবা ভাৱেই]] ভূদান আন্দোলন আৰম্ভ কৰে।
*১৯৫৫ - বাণ্ডুঙত [[আফ্ৰিকা]]ন-[[এছিয়া]]ন সন্মিলনৰ আয়োজন কৰা হয়।
*১৯৭১ – [[ভাৰত]]ৰ প্ৰথমখন জাম্বো জেট বিমান ৭৪৭ “সম্ৰাট অশোক” নামেৰে [[মুম্বাই]]ত অৱতৰণ কৰে।
*১৯৯৪ - [[ৱেষ্ট ইণ্ডিজ]]ৰ বেটছমেন [[ব্রায়ান লাৰা]]ই ৩৭৫ ৰান সংগ্ৰহ কৰি টেষ্ট মেচৰ এটা ইনিংছত সৰ্বাধিক ৰানৰ বিশ্ব অভিলেখ গঢ়িছিল।
*২০০১ - [[ভাৰত]]ৰ সীমান্তত প্ৰৱেশ কৰা [[বাংলাদেশ]]ৰ সেনাৰ গুলীত ১৬ জন ভাৰতীয় জোৱান শ্বহীদ হয়।
*২০০২ - ১৯৭৩ চনৰ পৰা ইটালীত বসবাস কৰা আফগানিস্তানৰ প্ৰাক্তন শাসক মহম্মদ জাহিৰ শ্বাহ কাবুললৈ উভতি আহে।
*২০০৮ - [[পাকিস্তান|পাকিস্তা]]নে [[ভাৰতীয়]] বন্দী সৰাবজিৎ সিঙৰ ফাঁচীৰ সময় এমাহ পিছুৱাই দিয়ে।
*২০০৮ - [[ভাৰত]] আৰু [[মেক্সিকো]]ৱে অসামৰিক বিমান পৰিবহণ আৰু শক্তিৰ ক্ষেত্ৰত নতুন চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰে।
*২০০৮ - ইনফ’ছিছ টেকন’লজিছে [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা]]ৰ কনচেকোৰ সৈতে উন্নয়ন আৰু মেৰামতি সেৱা প্ৰদানৰ বাবে পাঁচ বছৰীয়া চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে।
*২০১৩ - [[ইৰাক|ইৰাকৰ]] ৰাজধানী [[বাগদাদ]]ত হোৱা বোমা বিস্ফোৰণত ২৭ জন নিহত, ৬৫ জন আহত।
*২০১৪ - [[মাউণ্ট এভাৰেষ্ট]]ত হোৱা হিমস্খলনত [[নেপাল]]ৰ ১২ জন পৰ্বতাৰোহীৰ মৃত্যু।
==জন্ম==
* ১৮৫৮ - [[ধন্দ কেশৱ কৰ্ৱে]], ভাৰতীয় সমাজ সংস্কাৰক, অধ্যাপক আৰু লেখক।
* ১৯০১ - [[চন্দেশ্বৰ প্ৰসাদ নাৰায়ণ সিং]], ভাৰতীয় ৰাজনীতিবিদ। ১৯২৭ চনত বিহাৰৰ বিধান পৰিষদৰ সদস্য হিচাপে নিযুক্তি আৰু ১৯৭৭ চনত পদ্ম বিভূষণ বঁটা লাভ কৰে।
* ১৯১৬ - [[ললিতা পাৱাৰ]], ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী।
* ১৯৪৯ - [[বেংগেট ৰবাৰ্ট হল্মষ্টৰ্ম]], ফিনলেণ্ডৰ অৰ্থনীতিবিদ।
* ১৮৬০ - [[কালিচৰণ ব্ৰহ্ম]], ভাৰতীয় সমাজ সংস্কাৰক।
* ১৯৬৪ - [[মাঞ্জাম্মা জগতী]], ভাৰতীয় নৃত্যশিল্পী, কণ্ঠশিল্পী, থিয়েটাৰ অভিনেত্ৰী।
* ১৯৭৮ - [[প্ৰদ্যুৎ কুমাৰ ডেকা]], অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যকাৰ আৰু লেখক।
* ১৯৯২ - লোকেশ ৰাহুল (KL Rahul), ভাৰতীয় ক্ৰিকেটাৰ।
== মৃত্যু ==
* ১৮৬৯ - দামোদৰ হৰি চাপেকাৰ, ভাৰতৰ বিপ্লৱী শ্বহীদ।
* ১৯৫৫ - [[এলবাৰ্ট আইনষ্টাইন]], নোবেল পুৰস্কাৰ বিজয়ী মাৰ্কিন পদাৰ্থ বিজ্ঞানী। (জন্ম: [[১৪ মাৰ্চ]], ১৮৭৯)
* ১৯৫৯ - বৰিন্দ্ৰ কুমাৰ ঘোষ, এজন ভাৰতীয় স্বাধীনতা সংগ্ৰামী আৰু সাংবাদিক। তেওঁক বৰিণ ঘোষ বুলিও জনা যায়।
* ১৯৯৯ - [[মিগিশ্বি ছেটছুকো]], জাপানী যোগ চিত্ৰশিল্পী।
* ২০১৯ - [[হাছিবুল ইছলাম মিজান]], বাংলাদেশৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক।
* ২০০১ - [[খুৰশীদ বানো]], পাকিস্তানী অভিনেত্ৰী আৰু কণ্ঠশিল্পী।
* ২০০২ - [[টুৰ হেয়াৰ্ডাল]], নৰ্ৱেয়ান ভ্ৰমণকাৰী, ফটোগ্ৰাফাৰ আৰু পুৰাতত্ত্ববিদ।
* ২০২১ - [[ভূমিধৰ বৰ্মন|ডাঃ ভূমিধৰ বৰ্মন]], অসমৰ ৰাজনীতিবিদ তথা অসমৰ প্ৰাক্তন মুখ্যমন্ত্ৰী।
== দিৱস ==
* বিশ্ব ঐতিহ্য দিৱস
* উদ্ভাৱন দিৱস ([[জাপান]])
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
== বাহ্যিক সংযোগ ==
{{commons|Category:18 April|১৮ এপ্ৰিল}}
* [http://news.bbc.co.uk/onthisday/hi/dates/stories/april/18 বিবিচি: এই দিনত]
{{Months}}
kupzdfk4hm6kb1y6eyn25p4s9qmo6i0
সদস্য বাৰ্তা:Martinoscag
3
59865
600637
543377
2026-04-15T20:17:28Z
Civvì
16598
পৃষ্ঠা [[সদস্য বাৰ্তা:Martino714]]ৰ পৰা [[সদস্য বাৰ্তা:Martinoscag]]লৈ Civvìয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Martino714|Martino714]]" to "[[Special:CentralAuth/Martinoscag|Martinoscag]]"
225484
wikitext
text/x-wiki
{{tmbox
| type = notice
| image = [[চিত্ৰ:Assamese Jaapi.png|135px|left]]
| imageright = [[চিত্ৰ:Wikipedia-logo-v2-as.svg|135px]]
| style = border: 1px blue solid;
| textstyle =
| text = {{Center|<big>{{#if: {{{1}}} |'''নমস্কাৰ, {{#if: | {{{1}}} | {{BASEPAGENAME}} }}<br/>}}}}
{{Center|'''[[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]লৈ আপোনাক [[ৱিকিপিডিয়া:আদৰণি|আদৰণি জনাইছোঁ]]!'''</big><br/><br/>
আপোনাৰ আগ্ৰহৰ বাবে ধন্যবাদ। আশা কৰোঁ আপুনি সদায় আমাৰ লগত জড়িত হৈ থাকিব। নৱাগত সকলৰ বাবে তলত দিয়া পৃষ্ঠাকেইখন অতি উপযোগী, অনুগ্ৰহ কৰি পৃষ্ঠাকেইখন এবাৰ চকু ফুৰাই চাই যেন।}}<br/>
{{Center|
'''ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনাৰ সহায়'''<br/>
<big> [[ৱিকিপিডিয়া:পৰিচয়|ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়ে অলপ]]</big><br/>
<big> [[সহায়:সৰল সম্পাদনা|সম্পাদনাৰ থুলমুল আভাস]]</big><br/>
<big> [[ৱিকিপিডিয়া:সহায়িকা|ৱিকিপিডিয়া সম্পাদনাৰ বিষয়ে প্ৰয়োজনীয় আভাস]]</big><br/>
<big> [[সহায়:নতুন প্ৰবন্ধ আৰম্ভ কৰক|প্ৰবন্ধ এটা কেনেকৈ আৰম্ভ কৰিব?]]</big><br/>
<br>
'''ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনাৰ নিয়ম নীতি'''<br/>
<big> [[ৱিকিপিডিয়া:পাঁচটা স্তম্ভ|ৱিকিপিডিয়াৰ পঞ্চশীল নীতি]]</big><br/>
<big> [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া কি নহয়|ৱিকিপিডিয়া কি নহয়]]</big><br/>
}}
<br/>
'''ইয়াৰ উপৰিও ফে'চবুকত [https://www.facebook.com/groups/assamwikigroup/ {{Like|''Assamese Wikipedia Community''}}] বুলি আমাৰ এটা আলোচনা গোট আৰু [https://www.facebook.com/aswikipedia/ {{Like|''অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া- Assamese Wikipedia''}}] নামৰ এটা পৃষ্ঠা আছে। ৱিকিপিডিয়ানসকলক লগ পাবলৈ আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ বিষয়ে জানিবলৈ আপুনিও সেইবোৰৰ সদস্য হৈ ল'ব পাৰে।'''
আশা কৰোঁ ৱিকিপিডিয়াত সম্পাদনা কৰি আৰু এজন [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়ান|ৱিকিপিডিয়ান]] হোৱাটো উপভোগ কৰিব।
<center>{{Wikipedia in Social Media}}</center>
| small = / yes
| smallimage = none / [[Image:Some image.svg|30px]]
| smallimageright = none / [[Image:Some image.svg|30px]]
| smalltext = আদৰণি
}} <!-- This welcome message is delivered by [[User:WikitanvirBot]] on behalf of the community. See [[Special:PermaLink/178496]] for details. -->
o4d8em73gfyj2qvzp38rxeeekoj1utb
প্ৰদীপ বৰুৱা
0
60931
600626
585996
2026-04-15T16:58:09Z
দিব্য দত্ত
9244
600626
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = প্ৰদীপ বৰুৱা
| image = Pradip Baruah in 2018.jpg|Pradip Baruah at his autobiography release event in Guwahati|200px
| alt =
| caption =
| birth_name =
| birth_date = {{Birth date|1938|09|03}}
| birth_place = আমোলাপট্টি,[[ডিব্ৰুগড়|ডিব্ৰুগড়]]
| death_date = {{Death date and age|2026|01|14|1938|09|03}}
| death_place = [[গুৱাহাটী]], অসম
| nationality = ভাৰতীয়
| other_names =
| known_for = [[প্ৰান্তিক]]
| occupation = লেখক, সম্পাদক, সাংবাদিক
| awards=জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা (২০২৪),অসমীয়া প্ৰতিদিনৰ ''সাদিন সাহিত্য-সাংবাদিকতা বঁটা'' (২০২১)
}}{{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}}
'''প্ৰদীপ বৰুৱা''' ({{lang-en|Pradip Baruah}}) (৩ ছেপ্টেম্বৰ, ১৯৩৮—১৪ জানুৱাৰী, ২০২৬) [[অসম]],[[ভাৰত]]ৰ এগৰাকী লেখক, সাংবাদিক, পষেকীয়া আলোচনী ''[[প্ৰান্তিক]]''ৰ সম্পাদক। চাৰি দশকৰো অধিক সময় তেওঁ অসমৰ ভাষা-সাহিত্য আৰু সংবাদ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত জড়িত হৈ আছিল। প্ৰদীপ বৰুৱা অসমৰ ''সিংহপুৰুষ'' আৰু [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] কাকতৰ প্ৰতিষ্ঠাপক [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]]ৰ তৃতীয় আৰু কনিষ্ঠ পুত্ৰ। স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰাৰ পাছতেই তেওঁ পিতৃয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা ইংৰাজী কাকতখনত যোগদান কৰে। সংগীতৰ প্ৰতিও বিশেষ অনুৰাগ থকা বৰুৱাই ১৯৬৪ চনত কেইগৰাকীমান বন্ধু-সতীৰ্থৰ লগ লাগি 'মধুচয়নিকা' নামৰ সাংস্কৃতিক দল গঠন কৰিছিল।
১৯৮১ চনৰ ১ ডিচেম্বৰত পষেকীয়া আলোচনী ''প্ৰান্তিক'' ৰ জন্ম দিয়া বৰুৱাই ১৯৯৭ চনৰপৰা আমৃত্যু পৰ্যন্ত আলোচনীখনৰ সম্পাদক আৰু প্ৰকাশকৰূপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আছিল। প্ৰান্তিকৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক আছিল ড° [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]। [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] গোষ্ঠীৰ ''সাদিন সাহিত্য-সাংবাদিকতা বঁটা''<ref name="বঁটা">{{cite web | url=https://pratidinmedia.com/achievers-awards/ | title=Achiever Awards 2021 | publisher=Pratidin Media | accessdate=16 January 2026}}</ref><ref name="প্ৰতি">{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/homepage/pradip-baruah-passes-away-10998819 | title=বিশিষ্ট লেখক, সাংবাদিক প্ৰদীপ বৰুৱা আৰু নাই | date=14 Jan 2026 20:27 IST | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন | accessdate=16 January 2026}}</ref>, কমল কুমাৰী বঁটাকে ধৰি একাধিক উল্লেখযোগ্য সন্মান আৰু স্বীকৃতি তেওঁ লাভ কৰিছে। ‘স্বগতোক্তি’ হৈছে ২০১৮ চনত প্ৰকাশ পোৱা তেখেতৰ আত্মজীৱনী। <ref name="DA">{{cite news | title=চাৰি দশকৰো অধিক কাল সাহিত্যৰ সুৱাস বিলাই অজান দেশলৈ গুচি গ'ল 'প্ৰান্তিক'ৰ জন্মদাতা প্ৰদীপ বৰুৱা | work=দৈনিক অসম | date=১৬ জানুৱাৰী ২০২৬ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=16 January 2026 | location=গুৱাহাটী | pages=১,২}}</ref>
==জন্ম, শিক্ষা আৰু পৰিয়াল==
১৯৩৮ চনৰ ৩ ছেপ্টেম্বৰত [[ডিব্ৰুগড়]]ৰ আমোলাপট্টিত প্ৰদীপ বৰুৱাই জন্মলাভ কৰিছিল। প্ৰদীপ বৰুৱাৰ পিতৃ [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]] আৰু মাতৃ লিলি বৰুৱা। ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা (১৯০০ – ১৯৭৭) এগৰাকী সুপৰিচিত অসমীয়া ব্যৱসায়ী, সমাজ সংগঠক, সাংস্কৃতিক আৰু ক্ৰীড়া উদ্যোক্তা আছিল। <ref>{{Harvcol|Phukan|2004|p=}}</ref>তেওঁ '[[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]]' বাতৰি কাকত গোষ্ঠীৰ জন্মদাতা। ইয়াৰ লগতে তেওঁ '[[দৈনিক অসম]]' (১৯৬৫) আৰু সাপ্তাহিক '[[অসম বাণী]]' কাকতো প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। গুৱাহাটীৰ [[নেহৰু ষ্টেডিয়াম, গুৱাহাটী|নেহৰু ষ্টেডিয়াম]] তেওঁৰ তত্ত্বাৱধানত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। প্ৰদীপ বৰুৱাৰ জ্যেষ্ঠ ভ্ৰাতৃ হৈছে [[তুলসী গোবিন্দ বৰুৱা]], [[প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা]]। [[প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা]] (১৯৩২ – ২০২৫) এজন সাংবাদিক আৰু [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] কাকতৰ পৰিচালন সঞ্চালক আছিল। একেদৰে বৰভ্ৰাতৃ তুলসী গোবিন্দ বৰুৱা (১৯২৫-২০১২)ও আছাম ট্ৰিবিউনৰ অধ্যক্ষৰ পদত অধিষ্ঠিত আছিল। আনহাতে প্ৰদীপ বৰুৱাৰ বাই-ভনী চাৰিগৰাকী। <ref>{{cite book | title=স্বগতোক্তি | publisher=সঞ্জীৱন প্ৰকাশন | author=বৰুৱা, প্ৰদীপ}}</ref>
১৯৫৬ চনত গুৱাহাটীৰ ডনবস্ক' বিদ্যালয়ত প্ৰদীপ বৰুৱাই শিক্ষা জীৱন আৰম্ভ কৰে। সেইখন শিক্ষানুষ্ঠানৰপৰাই তেওঁ প্ৰৱেশিকা পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হৈ [[কটন বিশ্ববিদ্যালয়|কটন কলেজ]]ত বিজ্ঞান শাখাত নামভৰ্তি কৰে। আইএছচিৰ প্ৰথম বাৰ্ষিকতে প্ৰদীপ বৰুৱাই ছাত্ৰ একতা সভাৰ নিৰ্বাচনত লঘু ক্ৰীড়া বিভাগৰ<ref name="DA" /> সম্পাদক পদত নিৰ্বাচিত হয়। ১৯৫৮ চনত আইএছচিত উত্তীৰ্ণ হৈ তেওঁ [[বেনাৰস হিন্দু বিশ্ববিদ্যালয়|বেনাৰস হিন্দু বিশ্ববিদ্যাল]]য়ত নামভৰ্তি কৰে। কিন্তু আন্দোলনকে ধৰি একাধিক অনাকাংক্ষিত পৰিস্থিতিৰ বাবে তেওঁ অসমলৈ ঘূৰি আহে। তেওঁ আহি পুনৰ কটন কলেজত নামভৰ্তি কৰে আৰু ১৯৬০ চনত স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ পিতৃয়ে আৰম্ভ কৰা সংবাদ গোষ্ঠী 'দ্য আছাম ট্ৰিবিউন'ত বৰুৱাই যোগদান কৰে। <ref name="DA" />
==কৰ্ম জীৱন==
===আছাম ট্ৰিবিউনত===
১৯৬০ চনত প্ৰদীপ বৰুৱাই পিতৃ ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱাই আৰম্ভ কৰা সংবাদ প্ৰতিষ্ঠান '[[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]]'ৰ কৰ্মদলত যোগদান কৰে। ১৯৬৭-৬৮ চনত উন্নত ছপা প্ৰযুক্তিৰ বিষয়ে অধ্যয়ন কৰিবলৈ তেওঁ মানচেষ্টাৰ আৰু [[ছ'ভিয়েট সংঘ]] ভ্ৰমণ কৰে। সেইবোৰ দেশত তেওঁ একাধিক সংবাদ প্ৰতিষ্ঠান পৰিদৰ্শন কৰে। ১৯৮১ চনত বৰুৱাই ট্ৰিবিউনৰপৰা অব্যাহতি লয়। <ref name="DA" />
===নিজাববীয়া ছপাশাল===
মানচেষ্টাৰ, ছোভিয়েট ভ্ৰমণ কৰি আহি ১৯৭৭ চনত প্ৰদীপ বৰুৱাই ট্ৰিবিউনৰ ছপাশালৰ পুৰণি কিছুমান সামগ্ৰীৰ জৰিয়তে এটা ছপাশাল আৰম্ভ কৰিলে। এই ছপাশাল কাৰ্যক্ষম কৰি তেওঁ ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়াৰ 'গহ্বৰ' আৰু নিৰোদ চৌধুৰীৰ 'চাইকেডিলিক ঢেঁকীয়া' আৰু 'বীজাণু' পুথি ছপা কৰে। <ref name="DA" />
===প্ৰান্তিক===
[[File:Prantik.jpeg|right|thumb|200px|প্ৰান্তিকৰ ল'গ']]
১৯৮১ চনৰ ১ ডিচেম্বৰত প্ৰদীপ বৰুৱাই পষেকীয়া আলোচনী ''[[প্ৰান্তিক]]'' প্ৰতিষ্ঠা কৰে। প্ৰতিষ্থাপক সম্পাদক আছিল [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|ড° ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]। ''প্ৰান্তিক''ত বিভিন্ন বিষয়ৰ একাধিক নিয়মীয়া শিতান অথবা নিত্য-নতুন প্ৰবন্ধ সন্নিৱিষ্ট হয়। <ref>{{cite news|title=Prantik: Leading Magazine of Assam|url=http://www.assamspider.com/resources/2442-Prantik-Leading-Magazine-Assam.aspx|accessdate=17 April 2017|work=Assam Spider|date=20 February 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=http://onlinesivasagar.com/media/assamese-magazines.html|title=Popular Assamese magazines:Prantik|work=Onlinesivasagar|accessdate=31 January 2010|archivedate=25 July 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100725063649/http://onlinesivasagar.com/media/assamese-magazines.html|deadurl=yes}}</ref>অসমৰ সাহিত্যৰ কেইবাজনো প্ৰতিষ্ঠিত লেখক আৰু সাংবাদিক যেনে-[[ফণীন্দ্ৰকুমাৰ দেৱচৌধুৰী]], [[পৰাগ কুমাৰ দাস]], হিৰণ্য কাশ্যপ, সৌৰভ শইকীয়া আদিসকলে প্ৰান্তিকৰ পৃষ্ঠাতে লেখক-জীৱন আৰম্ভ কৰিছিল। ১৯৯৭ চনত ড° ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়াই স্বাস্থ্যজনিত কাৰণত সম্পাদকৰ পদৰপৰা অব্যাহতি লোৱাৰ পাছত প্ৰদীপ বৰুৱা সেই স্থানত অধিষ্ঠিত হয় আৰু আমৃত্যু পৰ্যন্ত তেওঁ আলোচনীখনৰ সম্পাদক হৈ থাকে।
===অন্যান্য===
১৯৬৪ চনত প্ৰদীপ বৰুৱাই বলেন হাজৰিকা ([[ভূপেন হাজৰিকা]]ৰ ভ্ৰাতৃ), অপূৰ্ব কুমাৰ দাস, কল্যাণ বৰা, খগেন্দ্ৰ নাথ দত্ত বৰুৱা, [[অনিল বৰুৱা]],[[ৰত্ন ওজা]], [[নিৰোদ চৌধুৰী]], অখিল ডেকা আদি সতীৰ্থৰ লগ হৈ 'মধুচয়নিকা' নামৰ এটি সাংস্কৃতিক দল গঠন কৰিছিল।<ref name="DA" /> বৰুৱা সংগীতৰ অনুৰাগী আছিল।
১৯৬৫ চনত প্ৰদীপ বৰুৱা নাৰেংগী লায়ন্স ক্লাৱৰ সদস্য হয়।<ref name="DA" />
===আত্মজীৱনী===
প্ৰদীপ বৰুৱাৰ আত্মজীৱনী হৈছে 'স্বগতোক্তি'। গ্ৰন্থখন ২০১৮ চনত প্ৰকাশিত হয়।<ref name="newsonair">{{cite web | url=https://www.newsonair.gov.in/as/%E0%A6%AA%E0%A7%8D%E0%A6%B0%E0%A6%A5%E0%A6%BF%E0%A6%A4%E0%A6%AF%E0%A6%B6%E0%A6%BE-%E0%A6%B8%E0%A6%BE%E0%A6%82%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A6%E0%A6%BF%E0%A6%95-%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A6%BF/ | title=প্ৰথিতযশা সাংবাদিক, বিশিষ্ট লেখক, প্ৰান্তিক আলোচনীৰ সম্পাদক প্ৰদীপ বৰুৱাৰ দেহাৱসান | accessdate=16 January 2026}}</ref>
==ব্যক্তিগত জীৱন==
১৯৬৪ চনত<ref name="DA" /> [[যোৰহাট]]ৰ মায়া বৰুৱাৰ সৈতে প্ৰদীপ বৰুৱাই বৈবাহিক জীৱন আৰম্ভ কৰে। তেওঁলোকৰ কন্যা ৰশ্মি বৰুৱা।
==বঁটা-বাহন আৰু স্বীকৃতি==
* ''জীৱন'' আলোচনীৰ 'বিশেষ ১০'ত প্ৰান্তিকক অন্তৰ্ভুক্ত আৰু চিলানৈত উৎসৱত প্ৰদীপ বৰুৱাক সন্মান, ২০১২ চনত
* [[সাদিন]] সাহিত্য-সাংবাদিকতা বঁটা, [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] গোষ্ঠীৰ তৰফৰপৰা (২০২১ চনত)
* [[কমল কুমাৰী বৰুৱা]] বঁটা
* [[বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য]] বঁটা<ref name="newsonair" />
* আৰ এন বৰুৱা সোঁৱৰণী জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা
* [[অসম জাতীয় বিদ্যালয়]] সন্মান, ২০২৪ চনত
* [[ৰাধিকামোহন ভাগৱতী]] সোঁৱৰণী জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা, সদৌ অসম সাংবাদিক সন্থাৰ তৰফৰ পৰা, ২০২৪ চনত।
* শ্ৰীধৰ বৰুৱা বঁটা, ২০২৫ চনত মাজুলীত অনুষ্ঠিত হোৱা চৰাইচোং উৎসৱত
* অসম জাতীয় বিদ্যালয় ন্যাসে প্ৰদীপ বৰুৱাৰ জীৱনভিত্তিক 'প্ৰান্তিক' শীৰ্ষক এখনি [[তথ্যচিত্ৰ]] নিৰ্মাণ কৰে। <ref name="DA" />
== মৃত্যু ==
বাৰ্দ্ধক্যজনিত ৰোগত ভুগি থকা প্ৰদীপ বৰুৱাক ২০২৫ চনৰ ২৯ ডিচেম্বৰ তাৰিখে [[গুৱাহাটী]]ৰ ডাউন টাউন<ref name="Downtown">{{cite news | url=https://www.indiatodayne.in/assam/story/veteran-journalist-and-prantik-editor-pradip-baruah-passes-away-1331354-2026-01-14 | title=Veteran journalist and ‘Prantik’ editor Pradip Baruah passes away at 88 | work=indiatodayne | date=Jan 14, 2026, Updated Jan 14, 2026, 9:41 PM IST | agency=indiatoday | accessdate=16 January 2026}}</ref> হস্পিতালত ভৰ্তি কৰা হয়। ৩০ ডিচেম্বৰত তেওঁৰ [[ক্ষুদ্ৰান্ত্ৰ|ক্ষুদ্ৰান্ত্ৰত]] হোৱা হাৰ্নিয়াৰ অস্ত্ৰোপচাৰ কৰা হৈছিল। ক্ৰমাৎ তেওঁ আৰোগ্যৰ দিশে আগবাঢ়িছিল যদিও পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ত সংক্ৰমণত আক্ৰান্ত হোৱাত তেওঁ শ্বাসক্ৰিয়া কষ্টদায়ক হৈ উঠে আৰু কৃত্ৰিম শ্বাস-প্ৰশ্বাসৰ ব্যৱস্থা কৰা হয়। ১৪ জানুৱাৰী, ২০২৬ তাৰিখে বুধবাৰৰ পুৱাৰেপৰা তেওঁৰ [[ৰক্তচাপ]] ক্ৰমে হ্ৰাস পায় আৰু সন্ধিয়া [[হৃদযন্ত্ৰ]]ৰ ক্ৰিয়া বন্ধ হৈ তেওঁ শেষ-নিশ্বাস ত্যাগ কৰে। মৃত্যুৰ সময় আছিল সন্ধ্যা ৭ বাজি ২৭ মিনিট। মৃত্যুৰ সময়ত তেওঁৰ বয়স আছিল ৮৭ বছৰ। <ref name="DA" />
১৫ জানুৱাৰী তাৰিখে গুৱাহাটীৰ নৱগ্ৰহ শ্মশানত প্ৰদীপ বৰুৱাৰ শেষকৃত্য সম্পন্ন হয়৷ <ref>https://nenow.in/north-east-news/assam/assam-prantik-editor-pradip-baruah-cremated-in-guwahati.html</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{Reflist|30em}}
==গ্ৰন্থপঞ্জী==
* {{Citation| surname=Phukan | given=Mitra | title=R G Baruah: the architect of modern Assam | publisher=Sahitya prakash, Guwahati | year=2004}}
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ সাংবাদিক]]
[[শ্ৰেণী:সাহিত্যিক]]
69nc3xe3i0v4pb6iutxh6qb0umvwsex
কাব্য-কুসুম
0
81183
600633
372018
2026-04-15T18:31:50Z
Jmgogoi99
32127
600633
wikitext
text/x-wiki
গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ দ্বাৰা সংকলিত 'কাব্য-কুসুম' (১৮৮৪) অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাসত এক মাইলৰ খুঁটি হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ই কেৱল এটা কবিতা সংকলনেই নহয়, বৰঞ্চ আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ শৈশৱকালত পুৰণি আৰু নতুনৰ মাজত এক সেঁতু স্বৰূপ। পণ্ডিত [[গুণাভিৰাম বৰুৱা]]ৰ দ্বাৰা সংকলিত 'কাব্য - কুসুম' ৰ প্ৰথমভাগ অসমীয়া কবিসকলৰ গ্ৰন্থৰ পৰা উদ্ধৃত এখন পদাৱলী। কবিতাৰ ৭৫ নং বৰ্ণৱালিস ষ্ট্ৰীটৰ বাঙ্গালা যন্ত্ৰত শ্ৰী নলিনীমোহন দাসৰ দ্বাৰা এই গ্ৰন্থখনি মুদ্ৰিত হৈছিল।
== "কাব্য-কুসুম"ৰ পাতনি- ==
উনৈশ শতিকাৰ শেষভাগত অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যই এটা সংগ্ৰামী কাল পাৰ কৰিছিল। সেই সময়ত আধুনিক পাঠ্যপুথিৰ অভাৱ আছিল তীব্ৰ। গুণাভিৰাম বৰুৱাই উপলব্ধি কৰিছিল যে আধুনিক প্ৰজন্মক অসমীয়া ভাষাৰ প্ৰতি আকৃষ্ট কৰিবলৈ হ’লে আমাৰ চহকী কাব্য পৰম্পৰাৰ সৈতে তেওঁলোকক পৰিচয় কৰাই দিয়াটো প্ৰয়োজন। এই উদ্দেশ্য আগত ৰাখিয়েই তেওঁ বিভিন্ন ঠাইৰ পৰা দুষ্প্ৰাপ্য পুৰণি পুথিৰ পদ্যসমূহ সংগ্ৰহ কৰি 'কাব্য-কুসুম' সংকলন কৰিছিল।
গুণাভিৰাম বৰুৱাই 'কাব্য - কুসুম' ৰ প্ৰথম অংশতে উল্লেখ কৰিছে যে তেওঁ অশেষ কষ্টৰে বিভিন্ন ঠাইৰ পৰা অসমীয়া পদ্য সংগ্ৰহ কৰি তাৰে কোনো কোনো অংশ এই পুথিত উদ্বৃত কৰিছে। হৰিবিলাস আগৰৱালাৰ পুৰণি পুথি প্ৰকাশ কৰাত অত্যন্ত আগ্ৰহ থকাৰ বাবে গুণাভিৰাম বৰুৱাই ' কাব্য - কুসুম ' গ্ৰন্থখন তেওঁলৈ আগবঢ়াইছে। গ্ৰন্থখনৰ প্ৰথম ভাগত অসমীয়া কবি কেইজনমানৰ কবিতাৰ পৰিচয় পোৱা যায়। আন আন কবিসকলৰ পুথি সংগ্ৰহ কৰিবলৈ যত্ন কৰি থকাৰ কথাও বৰুৱাই গ্ৰন্থখনত উল্লেখ কৰিছে। সেই সময়ৰ পঢ়াশলীয়া পুথিৰ অভাৱ ' কাব্য - কুসুম ' পুথিয়ে কিছু পৰিমাণে পূৰণ কৰিছিল। নগাঁৱৰ টেক্স বুক কমিটীয়ে এই পুথিখন পাথ্যপুথিৰ শ্ৰেণীত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছিল বুলি উল্লেখ পোৱা যায়।
== সংকলনৰ গঠন আৰু অন্তৰ্ভুক্ত বিষয়বস্তু ==
এই গ্ৰন্থখন কলিকতাৰ বাঙ্গালা যন্ত্ৰত মুদ্রিত হৈছিল। গুণাভিৰাম বৰুৱাই ইয়াক হৰিবিলাস আগৰৱালালৈ উৎসৰ্গা কৰিছিল, কাৰণ আগৰৱালাই পুৰণি পুথি প্ৰকাশৰ ক্ষেত্ৰত বিশেষ আগ্ৰহ দেখুৱাইছিল। গ্ৰন্থখনত সন্নিবিষ্ট কবিতা তথা পদ্যসমূহক মূলত নৈতিক শিক্ষা আৰু আধ্যাত্মিকতাৰ আধাৰত নিৰ্বাচন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মাজত উল্লেখযোগ্য কিছুমান হ’ল:
* '''ঈশ্বৰ ভক্তি''' :- ভগৱানৰ প্ৰতি থকা অকৃত্রিম বিশ্বাস আৰু ভক্তিৰ মাহাত্ম্য প্ৰকাশ কৰা কবিতা।
* '''প্ৰতিজ্ঞা পালন''' :- সমাজত নৈতিকতা আৰু চৰিত্ৰ গঠনৰ উদ্দেশ্যে এনেধৰণৰ বিষয়বস্তু নিৰ্বাচন কৰা হৈছিল।
* '''পৌৰাণিক কাহিনী''':- শুক্ৰ পুৰোহিতৰ কাহিনীৰ দৰে কিংবদন্তিমূলক পদ্যবোৰ ইয়াত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল।
== "কাব্য-কুসুম"ত সন্নিবিষ্ট কবিতা - ==
গ্ৰন্থখনত থকা পুৰণি অসমীয়া পদ্য সমূহ হ'ল - " ঈশ্বক ভক্তি ", 'প্ৰতিজ্ঞা পালন ', ' শুক্ৰ পুৰুহিতৰ ভক্তি ', ' দুষ্টৰ মিত্ৰতা বিষম ', ' বব্ৰুবাহন ৰজাৰ সভাঘৰ ', ' দ্ৰৌপদীৰ বিলাপ ', ' হানি পুৰণ ঋণ শোধ নৱনাৰায়ন ৰজাৰ বিদ্ৰোৎ সাহীতা ', ' অৰ্জুন বব্ৰবাহ যুদ্ধ ', ' অশ্বমেধ যজ্ঞ ', ' মহাভাৰত অনুবাদকৰ নিবেদন ', ' কুম্ভকৰ্ণৰ নিদ্ৰা ভংগ ', ' ৰাৱণ বধ ', ' শ্ৰী কৃষ্ণৰ মিথি গমন ', ' কুৰুক্ষেত্ৰ যজ্ঞ ', 'কবি আনন্দ কন্দলীৰ ' সাধু ইচ্ছা ', ' স্তুতি ', ' শংকৰদেৱৰ বংশাৱলী ', ' মাধৱদেৱ ', ' কলি যুগৰ আচাৰ ', ' কৃষ্ণ আৰু জাম্বুৱন্তৰ যুদ্ধ ', ' নৰনাৰায়ণ বা মল্লদেব ৰাজা ', ' মল্লদেব ৰাজাৰে পাঠানৰ যুদ্ধ ', ' উষা অনিৰুদ্ধৰ ভোজন ', ' কাৰ্য সম্পাদনৰ পূৰ্বে বৃথা আশা কৰা অযুগুত '। মাধৱদেৱ বিৰচিত ' ভক্তি - ৰত্নাৱলী ', শংকৰদেৱৰ অষ্টম স্কন্ধ ভাগৱতৰ ' বলিছলন ' খণ্ড, ' অমৃতমথন ', হৰিবৰ বিপ্ৰৰ ' বব্ৰুবাহনৰ যুদ্ধ ', অনন্ত কন্দলীৰ মহাভাৰত উদ্যোগ পৰ্ব , ৰাম সৰস্বতীৰ মহাভাৰতৰ পুষ্পাহৰণ বনপৰ্বৰ, শ্ৰী ধৰ কন্দলিৰ মহাভাৰতৰ অশ্বমেধপৰ্ব, মাধৱ কন্দলীৰ ৰামায়ণৰ লংকা কাণ্ড , অনন্ত কন্দলীৰ দশম স্কন্ধ ভাগৱতৰ শেষ খণ্ড, মাধৱদেৱৰ ঘোষা গদাধৰ বা লক্ষ্মীদেৱৰ শংকৰ চৰিত্ৰ, শংকৰদেৱৰ কীৰ্তন স্যামন্ত হৰণ, শ্ৰী চন্দ্ৰ ভাৰতীৰ কুমাৰ হৰণ, শংকৰদেৱৰ ত্ৰয়োত্ৰিংশতম ভটিমাৰ পৰা গুণাভিৰাম বৰুৱাই পদসমূহ উদ্ধৃত কৰিছে।
== সাহিত্যিক মূল্যবোধ ==
'কাব্য-কুসুম'ৰ জৰিয়তে গুণাভিৰাম বৰুৱাই অসমীয়া সাহিত্যত **"সংকলন সাহিত্য"**ৰ (Anthology) ধাৰা এটি আৰম্ভ কৰিছিল। এই গ্ৰন্থখনৰ আলোচনাত্মক দিশসমূহ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:-
* '''ভাষাৰ সুৰক্ষা''' :- ১৮৩৬ চনৰ পৰা ১৮৭৩ চনলৈ অসমীয়া ভাষাৰ যি সংকট চলিছিল, তাৰ পিছত 'কাব্য-কুসুম'ৰ দৰে সংকলনে [[অসমীয়া]] ভাষাৰ স্বকীয়তা আৰু কাব্যিক লালিত্যক পুনৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰাত সহায় কৰিছিল।
* '''শিক্ষা প্ৰসাৰ''' :- সেই সময়ত [[নগাঁও|নগাঁৱ]]ৰ টেক্স বুক কমিটীয়ে ইয়াক পঢ়াশলীয়া পাঠ্যপুথি হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছিল। ইয়াৰ পৰা বুজা যায় যে ই কেৱল সাহিত্যিক নহয়, বৰঞ্চ এক শৈক্ষিক আহিলা হিচাপেও গুৰুত্বপূৰ্ণ আছিল।
* '''পুৰণি পৰম্পৰাৰ ৰক্ষণাবেক্ষণ''' :- শংকৰী যুগ আৰু পৰৱৰ্তী কালৰ কবিসকলৰ যিবোৰ কবিতা কালৰ সোঁতত হেৰাই যাব ধৰিছিল, বৰুৱাই সেইবোৰক লিপিবদ্ধ কৰি এক নতুন প্ৰাণ দিছিল।
== গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ দৃষ্টিত আধুনিকতা ==
যদিও এই সংকলনত পুৰণি পদ্য আছিল, গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ দৃষ্টিভংগী আছিল আধুনিক। তেওঁ [[আসাম বন্ধু|Assam-Bandhu]] আলোচনীৰ দৰেই 'কাব্য-কুসুম'তো অসমীয়া সমাজক বৌদ্ধিকভাৱে জাগ্ৰত কৰিব বিচাৰিছিল। তেওঁৰ বাবে সাহিত্য কেৱল মনোৰঞ্জনৰ মাধ্যম নাছিল, বৰঞ্চ ই আছিল সমাজ সংস্কাৰৰ এক পথ। গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ 'কাব্য-কুসুম' আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ এক অমূল্য সম্পদ। ই আমাক সোঁৱৰাই দিয়ে যে আমাৰ বৰ্তমানৰ সাহিত্যিক ভেটিটো পুৰণি কাব্য-পৰম্পৰাৰ ওপৰতে গঢ় লৈ উঠিছে। এই গ্ৰন্থখনে উনৈশ শতিকাৰ অসমীয়া সমাজত যি ভাষিক সচেতনতা আনিছিল, তাৰ প্ৰাসংগিকতা আজিও নুই কৰিব নোৱাৰি।<ref>[[আসাম বন্ধু]]</ref>
== তথ্যসূত্ৰ ==
কাব্য-কুসুম
প্ৰণেতা - বৰুৱা,গুণাভিৰাম
মুদ্ৰক - শ্ৰী নলিনীমোহন দাসৰ দ্বাৰা মুদ্ৰিত বাঙ্গালা যন্ত্ৰত, কলিকতা,৭৫ নং কৰ্ণৱালিস ষ্ট্ৰীট
সময় - ১৮০৬
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া গ্ৰন্থ]]
bquigg34l98tbr62pdpkhwknn2trejs
600634
600633
2026-04-15T18:32:54Z
Jmgogoi99
32127
[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।
600634
wikitext
text/x-wiki
গুণাভিৰাম বৰুৱাৰদ্বাৰা সংকলিত 'কাব্য-কুসুম' (১৮৮৪) অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাসত এক মাইলৰ খুঁটি হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ই কেৱল এটা কবিতা সংকলনেই নহয়, বৰঞ্চ আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ শৈশৱকালত পুৰণি আৰু নতুনৰ মাজত এক সেতু স্বৰূপ। পণ্ডিত [[গুণাভিৰাম বৰুৱা]]ৰদ্বাৰা সংকলিত 'কাব্য - কুসুম' ৰ প্ৰথমভাগ অসমীয়া কবিসকলৰ গ্ৰন্থৰপৰা উদ্ধৃত এখন পদাৱলী। কবিতাৰ ৭৫ নং বৰ্ণৱালিস ষ্ট্ৰীটৰ বাঙ্গালা যন্ত্ৰত শ্ৰী নলিনীমোহন দাসৰদ্বাৰা এই গ্ৰন্থখনি মুদ্ৰিত হৈছিল।
== "কাব্য-কুসুম"ৰ পাতনি- ==
ঊনৈছ শতিকাৰ শেষভাগত অসমীয়া ভাষা-সাহিত্যই এটা সংগ্ৰামী কাল পাৰ কৰিছিল। সেই সময়ত আধুনিক পাঠ্যপুথিৰ অভাৱ আছিল তীব্ৰ। গুণাভিৰাম বৰুৱাই উপলব্ধি কৰিছিল যে আধুনিক প্ৰজন্মক অসমীয়া ভাষাৰ প্ৰতি আকৃষ্ট কৰিবলৈ হ’লে আমাৰ চহকী কাব্য পৰম্পৰাৰ সৈতে তেওঁলোকক পৰিচয় কৰাই দিয়াটো প্ৰয়োজন। এই উদ্দেশ্য আগত ৰাখিয়েই তেওঁ বিভিন্ন ঠাইৰপৰা দুষ্প্ৰাপ্য পুৰণি পুথিৰ পদ্যসমূহ সংগ্ৰহ কৰি 'কাব্য-কুসুম' সংকলন কৰিছিল।
গুণাভিৰাম বৰুৱাই 'কাব্য - কুসুম' ৰ প্ৰথম অংশতে উল্লেখ কৰিছে যে তেওঁ অশেষ কষ্টৰে বিভিন্ন ঠাইৰপৰা অসমীয়া পদ্য সংগ্ৰহ কৰি তাৰে কোনো কোনো অংশ এই পুথিত উদ্বৃত কৰিছে। হৰিবিলাস আগৰৱালাৰ পুৰণি পুথি প্ৰকাশ কৰাত অত্যন্ত আগ্ৰহ থকাৰ বাবে গুণাভিৰাম বৰুৱাই ' কাব্য - কুসুম ' গ্ৰন্থখন তেওঁলৈ আগবঢ়াইছে। গ্ৰন্থখনৰ প্ৰথম ভাগত অসমীয়া কবি কেইজনমানৰ কবিতাৰ পৰিচয় পোৱা যায়। আন আন কবিসকলৰ পুথি সংগ্ৰহ কৰিবলৈ যত্ন কৰি থকাৰ কথাও বৰুৱাই গ্ৰন্থখনত উল্লেখ কৰিছে। সেই সময়ৰ পঢ়াশলীয়া পুথিৰ অভাৱ ' কাব্য - কুসুম ' পুথিয়ে কিছু পৰিমাণে পূৰণ কৰিছিল। নগাঁৱৰ টেক্স বুক কমিটীয়ে এই পুথিখন পাথ্যপুথিৰ শ্ৰেণীত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছিল বুলি উল্লেখ পোৱা যায়।
== সংকলনৰ গঠন আৰু অন্তৰ্ভুক্ত বিষয়-বস্তু ==
এই গ্ৰন্থখন কলিকতাৰ বাঙ্গালা যন্ত্ৰত মুদ্ৰিত হৈছিল। গুণাভিৰাম বৰুৱাই ইয়াক হৰিবিলাস আগৰৱালালৈ উৎসৰ্গা কৰিছিল, কাৰণ আগৰৱালাই পুৰণি পুথি প্ৰকাশৰ ক্ষেত্ৰত বিশেষ আগ্ৰহ দেখুৱাইছিল। গ্ৰন্থখনত সন্নিৱিষ্ট কবিতা তথা পদ্যসমূহক মূলত নৈতিক শিক্ষা আৰু আধ্যাত্মিকতাৰ আধাৰত নিৰ্বাচন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মাজত উল্লেখযোগ্য কিছুমান হ’ল:
* '''ঈশ্বৰ ভক্তি''' :- ভগৱানৰ প্ৰতি থকা অকৃত্ৰিম বিশ্বাস আৰু ভক্তিৰ মাহাত্ম্য প্ৰকাশ কৰা কবিতা।
* '''প্ৰতিজ্ঞা পালন''' :- সমাজত নৈতিকতা আৰু চৰিত্ৰ গঠনৰ উদ্দেশ্যে এনেধৰণৰ বিষয়-বস্তু নিৰ্বাচন কৰা হৈছিল।
* '''পৌৰাণিক কাহিনী''':- শুক্ৰ পুৰোহিতৰ কাহিনীৰ দৰে কিংবদন্তিমূলক পদ্যবোৰ ইয়াত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল।
== "কাব্য-কুসুম"ত সন্নিৱিষ্ট কবিতা - ==
গ্ৰন্থখনত থকা পুৰণি অসমীয়া পদ্য সমূহ হ'ল - " ঈশ্বক ভক্তি ", 'প্ৰতিজ্ঞা পালন ', ' শুক্ৰ পুৰুহিতৰ ভক্তি ', ' দুষ্টৰ মিত্ৰতা বিষম ', ' বব্ৰুবাহন ৰজাৰ সভাঘৰ ', ' দ্ৰৌপদীৰ বিলাপ ', ' হানি পূৰণ ঋণ শোধ নৱনাৰায়ণ ৰজাৰ বিদ্ৰোৎ সাহীতা ', ' অৰ্জুন বব্ৰবাহ যুদ্ধ ', ' অশ্বমেধ যজ্ঞ ', ' মহাভাৰত অনুবাদকৰ নিবেদন ', ' কুম্ভকৰ্ণৰ নিদ্ৰা ভংগ ', ' ৰাৱণ বধ ', ' শ্ৰী কৃষ্ণৰ মিথি গমন ', ' কুৰুক্ষেত্ৰ যজ্ঞ ', 'কবি আনন্দ কন্দলীৰ ' সাধু ইচ্ছা ', ' স্তুতি ', ' শংকৰদেৱৰ বংশাৱলী ', ' মাধৱদেৱ ', ' কলি যুগৰ আচাৰ ', ' কৃষ্ণ আৰু জাম্বুৱন্তৰ যুদ্ধ ', ' নৰনাৰায়ণ বা মল্লদেব ৰাজা ', ' মল্লদেব ৰাজাৰে পাঠানৰ যুদ্ধ ', ' উষা অনিৰুদ্ধৰ ভোজন ', ' কাৰ্য সম্পাদনৰ পূৰ্বে বৃথা আশা কৰা অযুগুত '। মাধৱদেৱ বিৰচিত ' ভক্তি - ৰত্নাৱলী ', শংকৰদেৱৰ অষ্টম স্কন্ধ ভাগৱতৰ ' বলিছলন ' খণ্ড, ' অমৃতমথন ', হৰিবৰ বিপ্ৰৰ ' বব্ৰুবাহনৰ যুদ্ধ ', অনন্ত কন্দলীৰ মহাভাৰত উদ্যোগ পৰ্ব , ৰাম সৰস্বতীৰ মহাভাৰতৰ পুষ্পাহৰণ বনপৰ্বৰ, শ্ৰী ধৰ কন্দলিৰ মহাভাৰতৰ অশ্বমেধপৰ্ব, মাধৱ কন্দলীৰ ৰামায়ণৰ লংকা কাণ্ড , অনন্ত কন্দলীৰ দশম স্কন্ধ ভাগৱতৰ শেষ খণ্ড, মাধৱদেৱৰ ঘোষা গদাধৰ বা লক্ষ্মীদেৱৰ শংকৰ চৰিত্ৰ, শংকৰদেৱৰ কীৰ্তন স্যামন্ত হৰণ, শ্ৰী চন্দ্ৰ ভাৰতীৰ কুমাৰ হৰণ, শংকৰদেৱৰ ত্ৰয়োত্ৰিংশতম ভটিমাৰপৰা গুণাভিৰাম বৰুৱাই পদসমূহ উদ্ধৃত কৰিছে।
== সাহিত্যিক মূল্যবোধ ==
'কাব্য-কুসুম'ৰ জৰিয়তে গুণাভিৰাম বৰুৱাই অসমীয়া সাহিত্যত **"সংকলন সাহিত্য"**ৰ (Anthology) ধাৰা এটি আৰম্ভ কৰিছিল। এই গ্ৰন্থখনৰ আলোচনাত্মক দিশসমূহ তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:-
* '''ভাষাৰ সুৰক্ষা''' :- ১৮৩৬ চনৰপৰা ১৮৭৩ চনলৈ অসমীয়া ভাষাৰ যি সংকট চলিছিল, তাৰ পিছত 'কাব্য-কুসুম'ৰ দৰে সংকলনে [[অসমীয়া]] ভাষাৰ স্বকীয়তা আৰু কাব্যিক লালিত্যক পুনৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰাত সহায় কৰিছিল।
* '''শিক্ষা প্ৰসাৰ''' :- সেই সময়ত [[নগাঁও|নগাঁৱ]]ৰ টেক্স বুক কমিটীয়ে ইয়াক পঢ়াশলীয়া পাঠ্যপুথি হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছিল। ইয়াৰপৰা বুজা যায় যে ই কেৱল সাহিত্যিক নহয়, বৰঞ্চ এক শৈক্ষিক আহিলা হিচাপেও গুৰুত্বপূৰ্ণ আছিল।
* '''পুৰণি পৰম্পৰাৰ ৰক্ষণাবেক্ষণ''' :- শংকৰী যুগ আৰু পৰৱৰ্তী কালৰ কবিসকলৰ যিবোৰ কবিতা কালৰ সোঁতত হেৰাই যাব ধৰিছিল, বৰুৱাই সেইবোৰক লিপিবদ্ধ কৰি এক নতুন প্ৰাণ দিছিল।
== গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ দৃষ্টিত আধুনিকতা ==
যদিও এই সংকলনত পুৰণি পদ্য আছিল, গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ দৃষ্টিভংগী আছিল আধুনিক। তেওঁ [[আসাম বন্ধু|Assam-Bandhu]] আলোচনীৰ দৰেই 'কাব্য-কুসুম'তো অসমীয়া সমাজক বৌদ্ধিকভাৱে জাগ্ৰত কৰিব বিচাৰিছিল। তেওঁৰ বাবে সাহিত্য কেৱল মনোৰঞ্জনৰ মাধ্যম নাছিল, বৰঞ্চ ই আছিল সমাজ সংস্কাৰৰ এক পথ। গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ 'কাব্য-কুসুম' আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ এক অমূল্য সম্পদ। ই আমাক সোঁৱৰাই দিয়ে যে আমাৰ বৰ্তমানৰ সাহিত্যিক ভেটিটো পুৰণি কাব্য-পৰম্পৰাৰ ওপৰতে গঢ় লৈ উঠিছে। এই গ্ৰন্থখনে ঊনৈছ শতিকাৰ অসমীয়া সমাজত যি ভাষিক সচেতনতা আনিছিল, তাৰ প্ৰাসংগিকতা আজিও নুই কৰিব নোৱাৰি।<ref>[[আসাম বন্ধু]]</ref>
== তথ্যসূত্ৰ ==
কাব্য-কুসুম
প্ৰণেতা - বৰুৱা,গুণাভিৰাম
মুদ্ৰক - শ্ৰী নলিনীমোহন দাসৰ দ্বাৰা মুদ্ৰিত বাঙ্গালা যন্ত্ৰত, কলিকতা,৭৫ নং কৰ্ণৱালিস ষ্ট্ৰীট
সময় - ১৮০৬
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া গ্ৰন্থ]]
6xz9k94vzs0kuo7cmb8a8t6wx3vojtb
জৰ্জ অৰৱেল
0
107554
600652
434936
2026-04-16T06:31:36Z
JAKHINI
42689
600652
wikitext
text/x-wiki
{{Rough translation}}{{Wikify}}
{{Infobox person|name=George Orwell|image=George Orwell press photo.jpg|alt=Photograph of the head and shoulders of a middle-aged man, with black hair and a slim mustache|caption=[[Press card]] portrait, 1943|birth_name=Eric Arthur Blair|birth_date={{birth date|1903|6|25|df=yes}}|birth_place=[[Motihari]], Bengal Presidency, British India|death_date={{death date and age|1950|1|21|1903|6|25|df=yes}}|death_place=London, England|resting_place=[[All Saints' Church, Sutton Courtenay]], Oxfordshire, England|occupation={{cslist|Novelist|essayist|journalist|[[literary critic]]}}|education=[[Eton College]]|spouse={{ubl|{{marriage|[[Eileen O'Shaughnessy]]|1936|1945|end=died}}|{{marriage|[[Sonia Brownell]]|1949}}}}|children=[[Richard Blair (patron)|Richard Blair]]|signature=Orwell-Signature.svg|signature_alt=Eric Blair ("George Orwell")|party=[[Independent Labour Party|Independent Labour]] (from 1938)|module={{Infobox writer
| embed = yes
| pseudonym = George Orwell
| language = English
| years_active = 1928–1949<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2013/jan/24/george-orwell-britain-in-2013|title=What would George Orwell have made of the world in 2013?|author=Jeffries, Stuart|website=The Guardian|date=24 January 2013|access-date=3 March 2024}}</ref>
| genre = {{cslist|[[Dystopia]]|''[[roman à clef]]''|satire|[[literary criticism]]|[[polemic]]|[[opinion journalism]]}}
| subjects = {{cslist|[[Anti-fascism]]|[[anti-Stalinism]]|[[anarchism]]|[[democratic socialism]]}}
| notable_works = {{unbulleted list|''[[Down and Out in Paris and London]]'' (1933)|''[[The Road to Wigan Pier]]'' (1937)|''[[Homage to Catalonia]]'' (1938)|''[[Animal Farm]]'' (1945)|''[[Nineteen Eighty-Four]]'' (1949)}}
}}}}
'''এৰিক আৰ্থাৰ ব্লেয়াৰ'''( ইংৰাজী ; Eric Arthur Blair; (২৫ জুন ১৯০৩ – ২১ জানুৱাৰী ১৯৫০) এজন ইংৰাজ ঔপন্যাসিক, কবি, নিবন্ধকাৰ, সাংবাদিক আৰু সমালোচক আছিল। '''জৰ্জ অৰৱেল''' নামেৰে তেওঁ অধিক জনাজাত। তেওঁৰ সাহিত্যকৰ্ম সুস্পষ্ট আৰু সহজে বুজিব পৰা গদ্যশৈলী, সমাজ-সমালোচনা, সকলো ধৰণৰ সর্বাধিনায়কত্ব (বিশেষকৈ স্বৈৰতান্ত্ৰিক সাম্যবাদ আৰু ফেচিবাদ)ৰ প্ৰতি বিৰোধিতা আৰু গণতান্ত্ৰিক সমাজবাদৰ প্ৰতি সমৰ্থনৰ বাবে পৰিচিত।
অৰৱেল তেওঁৰ ৰূপকধর্মী উপন্যাসিকা এনিমেল ফাৰ্ম (Animal Farm) আৰু ডিষ্ট’পিয়ান উপন্যাস নাইনটিন এইটি ফ'ৰ (Nineteen Eighty-Four )ৰ বাবে বিখ্যাত। তেওঁৰ সাহিত্যকৰ্মত সাহিত্য-সমালোচনা, কবিতা, কথাসাহিত্য আৰু তীক্ষ্ণ মতামতমূলক সাংবাদিকতাও অন্তৰ্ভুক্ত। অৰৱেলৰ সাহিত্যই আজিও জনপ্ৰিয় সংস্কৃতি আৰু ৰাজনৈতিক চিন্তাধাৰাত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাই আছে। সর্বাধিনায়ক আৰু দমনমূলক সামাজিক ব্যৱস্থাক বুজাবলৈ ব্যৱহৃত 'অৰৱেলীয়' শব্দটো আজি ইংৰাজী ভাষাৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ হৈ পৰিছে। তেওঁ সৃষ্টি কৰা বহুতো নতুন শব্দ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহৃত হয়, যেনে বিগ ব্ৰাদাৰ(Big Brother), চিন্তা -পুলিচ(Thought Police) কোঠা নং১০১(Room 101), নিউস্পীক (Newspeak), স্মৃতি ছিদ্ৰ (memory hole), ডবলথিংক (doublethink), আৰু চিন্তা -অপৰাধ (thoughtcrime)।
২০০৮ চনত 'দি টাইমচ'-এ ১৯৪৫ চনৰ পাছৰ সময়ছোৱাত অৰৱেলক দ্বিতীয় সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ ব্ৰিটিছ লেখক হিচাপে স্বীকৃতি দিয়ে।
তেওঁৰ দুখন উপন্যাস - এনিমেল ফাৰ্ম আৰু নাইটিন এইটি-ফোৰ - এ কুৰি শতিকাৰ শ্ৰেষ্ঠ গ্ৰন্থৰ ভিতৰত স্থান লাভ কৰিছে। তেওঁ গোটেই জীৱন স্বৈৰাচাৰী আৰু একদলীয় ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে সৰৱ হৈ আছিল। ৰিচাৰ্ড ৱামছলি ব্লেয়াৰ আৰু ইডা মেবেল লিমুজিনৰ একমাত্ৰ সন্তান অৰৱেলৰ ৪৬ বছৰ বয়সত যক্ষ্মা ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যু হয়।
জীৱনটো
শৈশৱ আৰু কৈশোৰ
১৯০৩ চনৰ ২৫ জুনত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ বংগ ৰেছিডেঞ্চিৰ ( বৰ্তমানৰ বিহাৰ) মতিহাৰীত এৰিক আৰ্থাৰ ব্লেয়াৰৰ জন্ম হৈছিল এটা সুখী ‘নিম্ন-উচ্চ-মধ্যবিত্ত’ পৰিয়ালত। অৰৱেলৰ পিতৃ আছিল ৰিচাৰ্ড ৱালমছলি ব্লেয়াৰ। তেওঁ ভাৰতীয় অসামৰিক সেৱাৰ আফিং বিভাগত উপ-ডিপুটি আফিং এজেণ্ট হিচাপে কাম কৰিছিল, চীনত বিক্ৰীৰ বাবে আফিং উৎপাদন আৰু মজুতকৰণৰ তদাৰক কৰিছিল। তেওঁৰ মাতৃ ইডা মেবেল ব্লেয়াৰ (বিবাহপূৰ্বক নাম লিমুজিন) বাৰ্মাৰ মৌলমেইনত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল। এৰিকৰ দুগৰাকী ভগ্নী: মাৰ্জাৰী, পাঁচ বছৰ ডাঙৰ; আৰু পাঁচ বছৰ সৰু এভ্ৰিল। এৰিকৰ এবছৰ বয়সত মাকে তেওঁক আৰু মাৰ্জাৰীক ইংলেণ্ডলৈ লৈ গৈছিল। এৰিক মাক আৰু ভনীয়েকহঁতৰ সৈতে ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল আৰু ১৯০৭ চনৰ মাজভাগত এবাৰৰ বাহিৰে ১৯১২ চনলৈকে দেউতাকক দেখা পোৱা নাছিল। পাঁচ বছৰ বয়সত এৰিকক ডে-বয় হিচাপে হেনলি-অন-টেমছৰ কনভেণ্ট স্কুললৈ পঠিওৱা হৈছিল। মাকে তেওঁক পাব্লিক স্কুললৈ পঠিয়াব বিচাৰিছিল যদিও পৰিয়ালে মাচুল দিব পৰা নাছিল। মোমায়েক চাৰ্লছ লিমুজিনৰ জৰিয়তে ব্লেয়াৰে ইষ্ট ছাচেক্সৰ ইষ্টবৰ্ণৰ ছেইণ্ট চাইপ্ৰিয়ান স্কুলত পঢ়িবলৈ বৃত্তি লাভ কৰে।[2] ১৯১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত উপস্থিত হৈ তেওঁ পিছৰ পাঁচ বছৰ স্কুলত কটাইছিল , কেৱল স্কুলৰ বন্ধৰ সময়তহে ঘৰলৈ আহিছিল। যদিও তেওঁ হ্ৰাস কৰা মাচুলৰ বিষয়ে একো নাজানিছিল, তথাপিও তেওঁ “অতি সোনকালেই বুজি পালে যে তেওঁ দুখীয়া ঘৰৰ পৰা আহিছে।" [4]
'''উল্লেখযোগ্য কিতাপ'''
জৰ্জ অৰৱেলে বিভিন্ন কাকত আৰু সাময়িকীত লিখাৰ উপৰিও ভালেমান উপন্যাস, ৰচনা, চুটিগল্প, কবিতা ৰচনা কৰিছিল।
উপন্যাস
বার্মিজ ডেজ (১৯৩৪)
এ ক্লার্জিম্যানস ডটাৰ (১৯৩৫)
কিপ দ্য এসপিডিস্ট্রা ফ্লাইং (১৯৩৬)
কামিং আপ ফৰ এয়াৰ(১৯৩৯)
এনিমেল ফার্ম (১৯৪৫)
নাইন্টিন এইটি-ফোৰ(১৯৪৯)
প্রবন্ধসমূহ:
ডাউন এন্ড আউট ইন পেৰিচ এন্ড লন্ডন (১৯৩৩)
দ্য ৰোড টু উইগান পিয়েৰ(১৯৩৭)
হোমেজ টু ক্যাটালোনিয়া (১৯৩৮)
কিন্তু তেওঁৰ বেছিভাগ লেখাই আছিল বাতৰি কাকতৰ বাবে নাগৰিক আৰু ৰাজনৈতিক সমালোচনাত্মক প্ৰবন্ধ।
skymyc68nfs5vx1os0pu638a0hu8jh0
600657
600652
2026-04-16T06:48:28Z
JAKHINI
42689
[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।
600657
wikitext
text/x-wiki
{{Rough translation}}{{Wikify}}
{{Infobox person|name=George Orwell|image=George Orwell press photo.jpg|alt=Photograph of the head and shoulders of a middle-aged man, with black hair and a slim mustache|caption=[[Press card]] portrait, 1943|birth_name=Eric Arthur Blair|birth_date={{birth date|1903|6|25|df=yes}}|birth_place=[[Motihari]], Bengal Presidency, British India|death_date={{death date and age|1950|1|21|1903|6|25|df=yes}}|death_place=London, England|resting_place=[[All Saints' Church, Sutton Courtenay]], Oxfordshire, England|occupation={{cslist|Novelist|essayist|journalist|[[literary critic]]}}|education=[[Eton College]]|spouse={{ubl|{{marriage|[[Eileen O'Shaughnessy]]|1936|1945|end=died}}|{{marriage|[[Sonia Brownell]]|1949}}}}|children=[[Richard Blair (patron)|Richard Blair]]|signature=Orwell-Signature.svg|signature_alt=Eric Blair ("George Orwell")|party=[[Independent Labour Party|Independent Labour]] (from 1938)|module={{Infobox writer
| embed = yes
| pseudonym = George Orwell
| language = English
| years_active = 1928–1949<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2013/jan/24/george-orwell-britain-in-2013|title=What would George Orwell have made of the world in 2013?|author=Jeffries, Stuart|website=The Guardian|date=24 January 2013|access-date=3 March 2024}}</ref>
| genre = {{cslist|[[Dystopia]]|''[[roman à clef]]''|satire|[[literary criticism]]|[[polemic]]|[[opinion journalism]]}}
| subjects = {{cslist|[[Anti-fascism]]|[[anti-Stalinism]]|[[anarchism]]|[[democratic socialism]]}}
| notable_works = {{unbulleted list|''[[Down and Out in Paris and London]]'' (1933)|''[[The Road to Wigan Pier]]'' (1937)|''[[Homage to Catalonia]]'' (1938)|''[[Animal Farm]]'' (1945)|''[[Nineteen Eighty-Four]]'' (1949)}}
}}}}
'''এৰিক আৰ্থাৰ ব্লেয়াৰ'''( ইংৰাজী; Eric Arthur Blair; (২৫ জুন ১৯০৩ – ২১ জানুৱাৰী ১৯৫০) এজন ইংৰাজ ঔপন্যাসিক, কবি, নিবন্ধকাৰ, সাংবাদিক আৰু সমালোচক আছিল। '''জৰ্জ অৰৱেল''' নামেৰে তেওঁ অধিক জনাজাত। তেওঁৰ সাহিত্যকৰ্ম সুস্পষ্ট আৰু সহজে বুজিব পৰা গদ্যশৈলী, সমাজ-সমালোচনা, সকলো ধৰণৰ সৰ্বাধিনায়কত্ব (বিশেষকৈ স্বৈৰতান্ত্ৰিক সাম্যবাদ আৰু ফেচিবাদ)ৰ প্ৰতি বিৰোধিতা আৰু গণতান্ত্ৰিক সমাজবাদৰ প্ৰতি সমৰ্থনৰ বাবে পৰিচিত।<ref>{{cite book |last1=Gale |first1=Steven H. |title=Encyclopedia of British Humorists: Geoffrey Chaucer to John Cleese, Volume 1 |date=1996 |publisher=Taylor & Francis |page=823}}</ref>
অৰৱেল তেওঁৰ ৰূপকধৰ্মী উপন্যাসিকা এনিমেল ফাৰ্ম (Animal Farm) আৰু ডিষ্ট’পিয়ান উপন্যাস নাইনটিন এইটি ফ'ৰ (Nineteen Eighty-Four )ৰ বাবে বিখ্যাত। তেওঁৰ সাহিত্যকৰ্মত সাহিত্য-সমালোচনা, কবিতা, কথাসাহিত্য আৰু তীক্ষ্ণ মতামতমূলক সাংবাদিকতাও অন্তৰ্ভুক্ত। অৰৱেলৰ সাহিত্যই আজিও জনপ্ৰিয় সংস্কৃতি আৰু ৰাজনৈতিক চিন্তাধাৰাত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাই আছে। সৰ্বাধিনায়ক আৰু দমনমূলক সামাজিক ব্যৱস্থাক বুজাবলৈ ব্যৱহৃত 'অৰৱেলীয়' শব্দটো আজি ইংৰাজী ভাষাৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ হৈ পৰিছে। তেওঁ সৃষ্টি কৰা বহুতো নতুন শব্দ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহৃত হয়, যেনে বিগ ব্ৰাদাৰ(Big Brother), চিন্তা -পুলিচ(Thought Police) কোঠা নং১০১(Room 101), নিউস্পীক (Newspeak), স্মৃতি ছিদ্ৰ (memory hole), ডবলথিংক (doublethink), আৰু চিন্তা -অপৰাধ (thoughtcrime)।<ref name=":1">{{cite news|last=McCrum|first=Robert|author-link=Robert McCrum| url=https://www.theguardian.com/books/2009/may/10/1984-george-orwell|title=The masterpiece that killed George Orwell|work=The Observer|date=10 May 2009|access-date=6 January 2025}}</ref><ref name=":2">{{cite web|url=http://www.oed.com/search?f_0=Quotation+Author&scope=QUOTATION&fq_entry=true&q_0=G.+Orwell|title=Quotations: G. Orwell|work= Oxford English Dictionary|access-date=2 September 2017}}</ref>
২০০৮ চনত 'দি টাইমচ'-এ ১৯৪৫ চনৰ পাছৰ সময়ছোৱাত অৰৱেলক দ্বিতীয় সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ ব্ৰিটিছ লেখক হিচাপে স্বীকৃতি দিয়ে।<ref>{{cite news |date=5 January 2008 |title=The 50 greatest British writers since 1945 |work=[[The Times]] |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/arts/books/article2452094.ece |access-date=7 January 2014}}</ref>
তেওঁৰ দুখন উপন্যাস - এনিমেল ফাৰ্ম আৰু নাইটিন এইটি-ফোৰ - এ কুৰি শতিকাৰ শ্ৰেষ্ঠ গ্ৰন্থৰ ভিতৰত স্থান লাভ কৰিছে। তেওঁ গোটেই জীৱন স্বৈৰাচাৰী আৰু একদলীয় ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে সৰৱ হৈ আছিল। ৰিচাৰ্ড ৱামছলি ব্লেয়াৰ আৰু ইডা মেবেল লিমুজিনৰ একমাত্ৰ সন্তান অৰৱেলৰ ৪৬ বছৰ বয়সত যক্ষ্মা ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যু হয়।
জীৱনটো
শৈশৱ আৰু কৈশোৰ
১৯০৩ চনৰ ২৫ জুনত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ বংগ ৰেছিডেঞ্চিৰ ( বৰ্তমানৰ বিহাৰ) মতিহাৰীত এৰিক আৰ্থাৰ ব্লেয়াৰৰ জন্ম হৈছিল এটা সুখী ‘নিম্ন-উচ্চ-মধ্যবিত্ত’ পৰিয়ালত। অৰৱেলৰ পিতৃ আছিল ৰিচাৰ্ড ৱালমছলি ব্লেয়াৰ। তেওঁ ভাৰতীয় অসামৰিক সেৱাৰ আফিং বিভাগত উপ-ডিপুটি আফিং এজেণ্ট হিচাপে কাম কৰিছিল, চীনত বিক্ৰীৰ বাবে আফিং উৎপাদন আৰু মজুতকৰণৰ তদাৰক কৰিছিল। তেওঁৰ মাতৃ ইডা মেবেল ব্লেয়াৰ (বিবাহপূৰ্বক নাম লিমুজিন) বাৰ্মাৰ মৌলমেইনত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল। এৰিকৰ দুগৰাকী ভগ্নী: মাৰ্জাৰী, পাঁচ বছৰ ডাঙৰ; আৰু পাঁচ বছৰ সৰু এভ্ৰিল। এৰিকৰ এবছৰ বয়সত মাকে তেওঁক আৰু মাৰ্জাৰীক ইংলেণ্ডলৈ লৈ গৈছিল। এৰিক মাক আৰু ভনীয়েকহঁতৰ সৈতে ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল আৰু ১৯০৭ চনৰ মাজভাগত এবাৰৰ বাহিৰে ১৯১২ চনলৈকে দেউতাকক দেখা পোৱা নাছিল। পাঁচ বছৰ বয়সত এৰিকক ডে-বয় হিচাপে হেনলি-অন-টেমছৰ কনভেণ্ট স্কুললৈ পঠিওৱা হৈছিল। মাকে তেওঁক পাব্লিক স্কুললৈ পঠিয়াব বিচাৰিছিল যদিও পৰিয়ালে মাচুল দিব পৰা নাছিল। মোমায়েক চাৰ্লছ লিমুজিনৰ জৰিয়তে ব্লেয়াৰে ইষ্ট ছাচেক্সৰ ইষ্টবৰ্ণৰ ছেইণ্ট চাইপ্ৰিয়ান স্কুলত পঢ়িবলৈ বৃত্তি লাভ কৰে।[2] ১৯১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত উপস্থিত হৈ তেওঁ পিছৰ পাঁচ বছৰ স্কুলত কটাইছিল, কেৱল স্কুলৰ বন্ধৰ সময়তহে ঘৰলৈ আহিছিল। যদিও তেওঁ হ্ৰাস কৰা মাচুলৰ বিষয়ে একো নাজানিছিল, তথাপি তেওঁ “অতি সোনকালেই বুজি পালে যে তেওঁ দুখীয়া ঘৰৰপৰা আহিছে।" [4]
'''উল্লেখযোগ্য কিতাপ'''
জৰ্জ অৰৱেলে বিভিন্ন কাকত আৰু সাময়িকীত লিখাৰ উপৰি ভালেমান উপন্যাস, ৰচনা, চুটিগল্প, কবিতা ৰচনা কৰিছিল।
উপন্যাস
বাৰ্মিজ ডেজ (১৯৩৪)
এ ক্লাৰ্জিম্যানস ডটাৰ (১৯৩৫)
কিপ দ্য এসপিডিষ্ট্ৰা ফ্লাইং (১৯৩৬)
কামিং আপ ফৰ এয়াৰ(১৯৩৯)
এনিমেল ফাৰ্ম (১৯৪৫)
নাইণ্টিন এইটি-ফোৰ(১৯৪৯)
প্ৰবন্ধসমূহ:
ডাউন এণ্ড আউট ইন পেৰিচ এণ্ড লণ্ডন (১৯৩৩)
দ্য ৰোড টু উইগান পিয়েৰ(১৯৩৭)
হোমেজ টু ক্যাটালোনিয়া (১৯৩৮)
কিন্তু তেওঁৰ বেছিভাগ লেখাই আছিল বাতৰি কাকতৰ বাবে নাগৰিক আৰু ৰাজনৈতিক সমালোচনাত্মক প্ৰবন্ধ।
8z97pk62lzre69nbukrav6hyw9dv88r
600660
600657
2026-04-16T06:53:17Z
JAKHINI
42689
600660
wikitext
text/x-wiki
{{Rough translation}}{{Wikify}}
{{Infobox person|name=জৰ্জ অৰৱেল|image=George Orwell press photo.jpg|alt=Photograph of the head and shoulders of a middle-aged man, with black hair and a slim mustache|caption=[[Press card]] portrait, 1943|birth_name=এৰিক আৰ্থাৰ ব্লেয়াৰ|birth_date={{birth date|1903|6|25|df=yes}}|birth_place=[[Motihari]], Bengal Presidency, British India|death_date={{death date and age|1950|1|21|1903|6|25|df=yes}}|death_place=London, England|resting_place=[[All Saints' Church, Sutton Courtenay]], Oxfordshire, England|occupation={{cslist|Novelist|essayist|journalist|[[literary critic]]}}|education=[[Eton College]]|spouse={{ubl|{{marriage|[[Eileen O'Shaughnessy]]|1936|1945|end=died}}|{{marriage|[[Sonia Brownell]]|1949}}}}|children=[[Richard Blair (patron)|Richard Blair]]|signature=Orwell-Signature.svg|signature_alt=Eric Blair ("George Orwell")|party=[[Independent Labour Party|Independent Labour]] (from 1938)|module={{Infobox writer
| embed = yes
| pseudonym = George Orwell
| language = English
| years_active = 1928–1949<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/books/2013/jan/24/george-orwell-britain-in-2013|title=What would George Orwell have made of the world in 2013?|author=Jeffries, Stuart|website=The Guardian|date=24 January 2013|access-date=3 March 2024}}</ref>
| genre = {{cslist|[[Dystopia]]|''[[roman à clef]]''|satire|[[literary criticism]]|[[polemic]]|[[opinion journalism]]}}
| subjects = {{cslist|[[Anti-fascism]]|[[anti-Stalinism]]|[[anarchism]]|[[democratic socialism]]}}
| notable_works = {{unbulleted list|''[[Down and Out in Paris and London]]'' (1933)|''[[The Road to Wigan Pier]]'' (1937)|''[[Homage to Catalonia]]'' (1938)|''[[Animal Farm]]'' (1945)|''[[Nineteen Eighty-Four]]'' (1949)}}
}}}}
'''এৰিক আৰ্থাৰ ব্লেয়াৰ'''( ইংৰাজী; Eric Arthur Blair; (২৫ জুন ১৯০৩ – ২১ জানুৱাৰী ১৯৫০) এজন ইংৰাজ ঔপন্যাসিক, কবি, নিবন্ধকাৰ, সাংবাদিক আৰু সমালোচক আছিল। '''জৰ্জ অৰৱেল''' নামেৰে তেওঁ অধিক জনাজাত। তেওঁৰ সাহিত্যকৰ্ম সুস্পষ্ট আৰু সহজে বুজিব পৰা গদ্যশৈলী, সমাজ-সমালোচনা, সকলো ধৰণৰ সৰ্বাধিনায়কত্ব (বিশেষকৈ স্বৈৰতান্ত্ৰিক সাম্যবাদ আৰু ফেচিবাদ)ৰ প্ৰতি বিৰোধিতা আৰু গণতান্ত্ৰিক সমাজবাদৰ প্ৰতি সমৰ্থনৰ বাবে পৰিচিত।<ref>{{cite book |last1=Gale |first1=Steven H. |title=Encyclopedia of British Humorists: Geoffrey Chaucer to John Cleese, Volume 1 |date=1996 |publisher=Taylor & Francis |page=823}}</ref>
অৰৱেল তেওঁৰ ৰূপকধৰ্মী উপন্যাসিকা এনিমেল ফাৰ্ম (Animal Farm) আৰু ডিষ্ট’পিয়ান উপন্যাস নাইনটিন এইটি ফ'ৰ (Nineteen Eighty-Four )ৰ বাবে বিখ্যাত। তেওঁৰ সাহিত্যকৰ্মত সাহিত্য-সমালোচনা, কবিতা, কথাসাহিত্য আৰু তীক্ষ্ণ মতামতমূলক সাংবাদিকতাও অন্তৰ্ভুক্ত। অৰৱেলৰ সাহিত্যই আজিও জনপ্ৰিয় সংস্কৃতি আৰু ৰাজনৈতিক চিন্তাধাৰাত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাই আছে। সৰ্বাধিনায়ক আৰু দমনমূলক সামাজিক ব্যৱস্থাক বুজাবলৈ ব্যৱহৃত 'অৰৱেলীয়' শব্দটো আজি ইংৰাজী ভাষাৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ হৈ পৰিছে। তেওঁ সৃষ্টি কৰা বহুতো নতুন শব্দ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহৃত হয়, যেনে বিগ ব্ৰাদাৰ(Big Brother), চিন্তা -পুলিচ(Thought Police) কোঠা নং১০১(Room 101), নিউস্পীক (Newspeak), স্মৃতি ছিদ্ৰ (memory hole), ডবলথিংক (doublethink), আৰু চিন্তা -অপৰাধ (thoughtcrime)।<ref name=":1">{{cite news|last=McCrum|first=Robert|author-link=Robert McCrum| url=https://www.theguardian.com/books/2009/may/10/1984-george-orwell|title=The masterpiece that killed George Orwell|work=The Observer|date=10 May 2009|access-date=6 January 2025}}</ref><ref name=":2">{{cite web|url=http://www.oed.com/search?f_0=Quotation+Author&scope=QUOTATION&fq_entry=true&q_0=G.+Orwell|title=Quotations: G. Orwell|work= Oxford English Dictionary|access-date=2 September 2017}}</ref>
২০০৮ চনত 'দি টাইমচ'-এ ১৯৪৫ চনৰ পাছৰ সময়ছোৱাত অৰৱেলক দ্বিতীয় সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ ব্ৰিটিছ লেখক হিচাপে স্বীকৃতি দিয়ে।<ref>{{cite news |date=5 January 2008 |title=The 50 greatest British writers since 1945 |work=[[The Times]] |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/arts/books/article2452094.ece |access-date=7 January 2014}}</ref>
তেওঁৰ দুখন উপন্যাস - এনিমেল ফাৰ্ম আৰু নাইটিন এইটি-ফোৰ - এ কুৰি শতিকাৰ শ্ৰেষ্ঠ গ্ৰন্থৰ ভিতৰত স্থান লাভ কৰিছে। তেওঁ গোটেই জীৱন স্বৈৰাচাৰী আৰু একদলীয় ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে সৰৱ হৈ আছিল। ৰিচাৰ্ড ৱামছলি ব্লেয়াৰ আৰু ইডা মেবেল লিমুজিনৰ একমাত্ৰ সন্তান অৰৱেলৰ ৪৬ বছৰ বয়সত যক্ষ্মা ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ মৃত্যু হয়।
জীৱনটো
শৈশৱ আৰু কৈশোৰ
১৯০৩ চনৰ ২৫ জুনত ব্ৰিটিছ ভাৰতৰ বংগ ৰেছিডেঞ্চিৰ ( বৰ্তমানৰ বিহাৰ) মতিহাৰীত এৰিক আৰ্থাৰ ব্লেয়াৰৰ জন্ম হৈছিল এটা সুখী ‘নিম্ন-উচ্চ-মধ্যবিত্ত’ পৰিয়ালত। অৰৱেলৰ পিতৃ আছিল ৰিচাৰ্ড ৱালমছলি ব্লেয়াৰ। তেওঁ ভাৰতীয় অসামৰিক সেৱাৰ আফিং বিভাগত উপ-ডিপুটি আফিং এজেণ্ট হিচাপে কাম কৰিছিল, চীনত বিক্ৰীৰ বাবে আফিং উৎপাদন আৰু মজুতকৰণৰ তদাৰক কৰিছিল। তেওঁৰ মাতৃ ইডা মেবেল ব্লেয়াৰ (বিবাহপূৰ্বক নাম লিমুজিন) বাৰ্মাৰ মৌলমেইনত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল। এৰিকৰ দুগৰাকী ভগ্নী: মাৰ্জাৰী, পাঁচ বছৰ ডাঙৰ; আৰু পাঁচ বছৰ সৰু এভ্ৰিল। এৰিকৰ এবছৰ বয়সত মাকে তেওঁক আৰু মাৰ্জাৰীক ইংলেণ্ডলৈ লৈ গৈছিল। এৰিক মাক আৰু ভনীয়েকহঁতৰ সৈতে ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল আৰু ১৯০৭ চনৰ মাজভাগত এবাৰৰ বাহিৰে ১৯১২ চনলৈকে দেউতাকক দেখা পোৱা নাছিল। পাঁচ বছৰ বয়সত এৰিকক ডে-বয় হিচাপে হেনলি-অন-টেমছৰ কনভেণ্ট স্কুললৈ পঠিওৱা হৈছিল। মাকে তেওঁক পাব্লিক স্কুললৈ পঠিয়াব বিচাৰিছিল যদিও পৰিয়ালে মাচুল দিব পৰা নাছিল। মোমায়েক চাৰ্লছ লিমুজিনৰ জৰিয়তে ব্লেয়াৰে ইষ্ট ছাচেক্সৰ ইষ্টবৰ্ণৰ ছেইণ্ট চাইপ্ৰিয়ান স্কুলত পঢ়িবলৈ বৃত্তি লাভ কৰে।[2] ১৯১১ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত উপস্থিত হৈ তেওঁ পিছৰ পাঁচ বছৰ স্কুলত কটাইছিল, কেৱল স্কুলৰ বন্ধৰ সময়তহে ঘৰলৈ আহিছিল। যদিও তেওঁ হ্ৰাস কৰা মাচুলৰ বিষয়ে একো নাজানিছিল, তথাপি তেওঁ “অতি সোনকালেই বুজি পালে যে তেওঁ দুখীয়া ঘৰৰপৰা আহিছে।" [4]
'''উল্লেখযোগ্য কিতাপ'''
জৰ্জ অৰৱেলে বিভিন্ন কাকত আৰু সাময়িকীত লিখাৰ উপৰি ভালেমান উপন্যাস, ৰচনা, চুটিগল্প, কবিতা ৰচনা কৰিছিল।
উপন্যাস
বাৰ্মিজ ডেজ (১৯৩৪)
এ ক্লাৰ্জিম্যানস ডটাৰ (১৯৩৫)
কিপ দ্য এসপিডিষ্ট্ৰা ফ্লাইং (১৯৩৬)
কামিং আপ ফৰ এয়াৰ(১৯৩৯)
এনিমেল ফাৰ্ম (১৯৪৫)
নাইণ্টিন এইটি-ফোৰ(১৯৪৯)
প্ৰবন্ধসমূহ:
ডাউন এণ্ড আউট ইন পেৰিচ এণ্ড লণ্ডন (১৯৩৩)
দ্য ৰোড টু উইগান পিয়েৰ(১৯৩৭)
হোমেজ টু ক্যাটালোনিয়া (১৯৩৮)
কিন্তু তেওঁৰ বেছিভাগ লেখাই আছিল বাতৰি কাকতৰ বাবে নাগৰিক আৰু ৰাজনৈতিক সমালোচনাত্মক প্ৰবন্ধ।
qkdxlsgibd8mfkkviclmckny0zh0cgl
চেতনা প্ৰৱাহ
0
121616
600616
526818
2026-04-15T16:40:25Z
Jmgogoi99
32127
600616
wikitext
text/x-wiki
{{wikify}}
'''চেতনা প্ৰৱাহ''' কথাষাৰ পোন প্ৰথম [[উইলিয়াম জেমছ]]ে তেওঁৰ ''Prniciples of psychology'' নামৰ গ্ৰন্থখনত প্ৰয়োগ কৰে। চেতন মনৰ ভাৱ, চিন্তা, আৰু উপলব্ধিৰ অবিছিন্নতা বুজাবলৈ তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োগ কৰিছিল। আজিকালি ঘাইকৈ চেতনা প্ৰৱাহ বুলিলে উপন্যাসত ব্যৱহৃত এটা বিৱৰণ কৌশলকহে বুজোৱা হয়।
চেতনা প্ৰৱাহধৰ্মী ৰচনাত চৰিত্ৰ বিশেষৰ অৱধাৰণা আৰু চিন্তা এনেদৰে উপস্থাপন কৰা হয়, যেন সেইবোৰ কোনো বিশেষ উদ্দেশ্যে প্ৰণোদিতন হয় বা সেইবোৰৰ কোনো বিশেষ লক্ষ্য নাই বা সেইবোৰ দেখাত যুক্তিসিদ্ধও নহয়। আচলতে ই এক বিৱৰণাত্মক কৌশলহে আৰু ইয়াত ভাব আৰু ইন্দ্ৰিয়ানুভূতি এনেদৰে প্ৰকাশ কৰা হয় যে তাত কোনো যুক্তিসিদ্ধ ধাৰাবাহিকতা বিচাৰি পোৱা টান। বাস্তৱৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ৰ (যেনে চেতন, অৱস্থা, নিদ্ৰিত অৱস্থা) মাজত পাৰ্থক্য কি দেখুওৱা নহয় বা বাক্যবিন্যাসো সকলো সময়তে ঠিক ব্যাকৰণসিদ্ধ নহয়। এই কৌশলে চৰিত্ৰবিশেষৰ অন্তঃস্থ ভাৱ আৰু চিন্তাক প্ৰাত্যাহিক জগতৰ আপাতবিশৃংখল ধৰণৰ অনুগামীকৈ উপস্থাপন কৰিব খোজে।
কেইজনমান চেতনাপ্ৰবাহধৰ্মী লেখক হ'ল: ৱ'লফ, ডৰথি ৰিছাৰ্ডছন, উইলিয়াম ফকনাৰ। <ref>সাহিত্য সংজ্ঞা কোষ : ড° প্ৰফুল্ল কটকী </ref>
== কেইটামান উল্লেখযোগ্য উদাহৰণ ==
* বিশ্ব সাহিত্য - জেমছ জয়েচৰ Ulysses আৰু উইলিয়াম ফকনাৰৰ The Sound and the Fury এই শৈলীৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ উদাহৰণ।
* বঙালী সাহিত্য - চৈয়দ ওৱালী উল্লাহৰ 'কাঁদো নদী কাঁদো' আৰু সতীনাথ ভাদুৰীৰ 'জাগৰী' উপন্যাসত এই শৈলীৰ সাৰ্থক প্ৰয়োগ দেখা যায়।
* অসমীয়া সাহিত্য - অসমীয়া সাহিত্যতো আধুনিকতাবাদী লেখকসকলৰ ৰচনাত এই চেতনা প্ৰৱাহৰ প্ৰভাৱ পৰিলক্ষিত হয়।
==তথ্যসূত্ৰ==
[[শ্ৰেণী:দৰ্শন]]
2d4iw5hfdls6tn3iekfy3ry8re5gjw6
600631
600616
2026-04-15T17:40:43Z
Jmgogoi99
32127
600631
wikitext
text/x-wiki
{{wikify}}
'''চেতনা প্ৰৱাহ''' হ'ল মানুহৰ মনৰ ভিতৰত অবিৰতভাৱে চলি থকা চিন্তা, অনুভৱ, স্মৃতি আৰু সংবেদনৰ এক নিৰৱচ্ছিন্ন সোঁত। আধুনিক মনোবিজ্ঞান আৰু সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰত ই এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ধাৰণা আৰু কৌশল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। বিশেষকৈ কুৰি শতিকাৰ আধুনিকতাবাদী উপন্যাসসমূহত এই শৈলীৰ প্ৰয়োগে মানুহৰ অন্তৰজগতৰ এক নতুন দিশ উন্মোচন কৰিছিল।‘চেতনা প্ৰৱাহ’ আধুনিক সাহিত্য আৰু মনোবিজ্ঞানৰ এক অত্যন্ত গভীৰ তথা জটিল ধাৰণা। মানুহৰ মনটো এক ৰহস্যৰ আবৰ্ত। আমাৰ মনত প্ৰতি মুহূৰ্ততে হাজাৰ হাজাৰ চিন্তা, স্মৃতি, অনুভৱ আৰু কল্পনাৰ উদয় হয়। এই চিন্তাবোৰ সদায় এটা নিৰ্দিষ্ট শৃংখলাত নাথাকে। বৰঞ্চ ই এখন তীব্ৰবেগী নদীৰ দৰে অবিৰতভাৱে বৈ থাকে। সাহিত্যৰ ভাষাত মনৰ এই বিচিত্ৰ আৰু অসংলগ্ন গতিধাৰাক প্ৰকাশ কৰা কৌশলটোকে 'চেতনা প্ৰৱাহ' (Stream of Consciousness) বোলা হয়।
== উৎপত্তি আৰু মনোবৈজ্ঞানিক পটভূমি ==
'চেতনা প্ৰৱাহ' শব্দটো প্ৰথমবাৰৰ বাবে আমেৰিকান মনোবিজ্ঞানী উইলিয়াম জেমছে (William James) তেওঁৰ ১৮৯০ চনত প্ৰকাশিত বিখ্যাত গ্ৰন্থ ''The Principles of Psychology''-ত ব্যৱহাৰ কৰিছিল। জেমছৰ মতে, মানুহৰ চেতনা কোনো বস্তুৰ খণ্ড-বিখণ্ড অংশ নহয়, বৰঞ্চ ই এক অবিৰত প্ৰবাহ বা সোঁতৰ দৰে। তেওঁ ইয়াক এক 'নদী'ৰ সৈতে তুলনা কৰি কৈছিল যে চেতনা কেতিয়াও কটা-ছিঙা বা পৃথক হ'ব নোৱাৰে; ই সদায় প্ৰবাহিত হৈ থাকে। জেমছে যুক্তি দিছিল যে মানুহৰ চেতনা বা জ্ঞানটো কোনো পৃথককৈ সজোৱা ইটাৰ দৰে নহয়। ইয়াক 'শৃংখল' (chain) বুলি কোৱাতকৈ 'প্ৰৱাহ' (river or stream) বুলি কোৱাটোহে অধিক যুক্তিসংগত। তেওঁৰ মতে, আমাৰ মনত চিন্তাৰ কোনো বিচ্ছেদ নাই। যদিও টোপনি বা অচেতন অৱস্থাত মাজতে যতি পৰে, সাৰ পোৱাৰ লগে লগে চেতনাৰ সেই পুৰণি সোঁতটো পুনৰ আৰম্ভ হয়। এই সোঁতটোত অতীতৰ স্মৃতি, বৰ্তমানৰ অভিজ্ঞতা আৰু ভৱিষ্যতৰ পৰিকল্পনা সকলোবোৰ একাকাৰ হৈ থাকে।
চেতনা প্ৰৱাহধৰ্মী ৰচনাত চৰিত্ৰ বিশেষৰ অৱধাৰণা আৰু চিন্তা এনেদৰে উপস্থাপন কৰা হয়, যেন সেইবোৰ কোনো বিশেষ উদ্দেশ্যে প্ৰণোদিতন হয় বা সেইবোৰৰ কোনো বিশেষ লক্ষ্য নাই বা সেইবোৰ দেখাত যুক্তিসিদ্ধও নহয়। আচলতে ই এক বিৱৰণাত্মক কৌশলহে আৰু ইয়াত ভাব আৰু ইন্দ্ৰিয়ানুভূতি এনেদৰে প্ৰকাশ কৰা হয় যে তাত কোনো যুক্তিসিদ্ধ ধাৰাবাহিকতা বিচাৰি পোৱা টান। বাস্তৱৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ৰ (যেনে চেতন, অৱস্থা, নিদ্ৰিত অৱস্থা) মাজত পাৰ্থক্য কি দেখুওৱা নহয় বা বাক্যবিন্যাসো সকলো সময়তে ঠিক ব্যাকৰণসিদ্ধ নহয়। এই কৌশলে চৰিত্ৰবিশেষৰ অন্তঃস্থ ভাৱ আৰু চিন্তাক প্ৰাত্যাহিক জগতৰ আপাতবিশৃংখল ধৰণৰ অনুগামীকৈ উপস্থাপন কৰিব খোজে। <ref>সাহিত্য সংজ্ঞা কোষ : ড° প্ৰফুল্ল কটকী </ref>
মনোবিজ্ঞানত ই বুজায় যে মানুহৰ মনত একে সময়তে একাধিক চিন্তা আহিব পাৰে যিবোৰ সদায় যুক্তিসংগত নহ'বও পাৰে। এয়া কোনো বাহ্যিক ঘটনাৰ প্ৰতি মনৰ তৎক্ষণাত হোৱা প্ৰতিক্ৰিয়াৰ এক জটিল মিশ্ৰণ।
== সাহিত্যিক শৈলী হিচাপে চেতনা প্ৰৱাহ ==
ঊনবিংশ শতিকাৰ উপন্যাসসমূহ আছিল ঘাইকৈ ঘটনাপ্ৰধান। তাত এজন সৰ্বজ্ঞানী লেখকে (Omniscient Narrator) কাহিনীটো বৰ্ণনা কৰিছিল। কিন্তু বিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ফ্ৰয়েডৰ মনোবিশ্লেষণবাদ আৰু আধুনিক জীৱনৰ জটিলতাই লেখকসকলক বাহ্যিক জগততকৈ মানুহৰ অন্তৰজগতৰ প্ৰতি অধিক আকৰ্ষিত কৰিলে।সাহিত্যিক কৌশল হিচাপে চেতনা প্ৰৱাহৰ মূল লক্ষ্য হ’ল— এজন ব্যক্তিৰ মনৰ ভিতৰত যিদৰে চিন্তাবোৰ আহে, ঠিক তেনেদৰেই কোনো সম্পাদনা নকৰাকৈ পাঠকৰ আগত তুলি ধৰা। ইয়াত লেখকৰ কোনো হস্তক্ষেপ নাথাকে; চৰিত্ৰটোৰ মনৰ গোপন কোণবোৰ পাঠকৰ বাবে মুকলি হৈ পৰে। সাহিত্যত, বিশেষকৈ উপন্যাসত, এই কৌশল ব্যৱহাৰ কৰি লেখকসকলে চৰিত্ৰৰ মনৰ ভিতৰত কি চলি আছে তাক অবিকলভাৱে ফুটাই তুলিবলৈ চেষ্টা কৰে। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য হ’ল চৰিত্ৰটোৰ মনৰ ক্ৰিয়া-প্ৰতিক্ৰিয়াবোৰ কোনো ধৰণৰ সম্পাদনা বা যন্ত্ৰৱৎ শৃংখলা নোহোৱাকৈ পোনপটীয়াকৈ পাঠকৰ আগত দাঙি ধৰা ।
== চেতনা প্ৰৱাহৰ প্ৰধান বৈশিষ্ট্যসমূহ ==
এই শৈলীৰ ৰচনাসমূহৰ কিছুমান অনন্য বৈশিষ্ট্য আছে যিবোৰে ইয়াক পৰম্পৰাগত ৰচনাৰ পৰা পৃথক কৰে -
* '''বিৰামচিহ্নৰ নূন্যতম প্ৰয়োগ''' - মানুহৰ চিন্তাত যিহেতু কমা বা দাড়ি নাথাকে, সেয়েহে এই শৈলীত লিখা বাক্যবোৰ কেতিয়াবা অতি দীঘল হয় আৰু ব্যাকৰণগত নিয়মবোৰ ভংগ কৰা হয়।
* '''মুক্ত সংযোগ (Free Association)''' - ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল এটা সৰু ঘটনাই চৰিত্ৰটোৰ মনত কোনো এটা পুৰণি স্মৃতি জগাই তুলিব পাৰে। যেনে— বৰষুণৰ টোপাল এটা দেখি চৰিত্ৰটোৰ দহ বছৰ আগৰ কোনো এটা শোকাবহ দিনৰ কথা মনত পৰি যাব পাৰে অৰ্থাৎ এটা চিন্তাই আন এটা সম্পূৰ্ণ পৃথক চিন্তাক জগাই তুলিব পাৰে, যিটো বাহ্যিকভাৱে অযৌক্তিক যেন লাগিব পাৰে।
* '''অ-ৰৈখিক সময় (Non-linear Time)''' - ইয়াত কাহিনীটো 'প্ৰথমে কি হ’ল, তাৰ পিছত কি হ’ল'— এনেদৰে আগনাবাঢ়ে। সময় ইয়াত আপেক্ষিক। চৰিত্ৰটোৱে বৰ্তমানত বহি অতীত আৰু ভৱিষ্যতৰ মাজত অনবৰতে আহ-যাহ কৰি থাকে।
* '''অন্তৰসংলাপ (Interior Monologue)''' '''-''' ই হ’ল চেতনা প্ৰৱাহৰ এক অবিচ্ছেদ্য অংশ। চৰিত্ৰটোৱে নিজৰ সৈতে কৰা কথা-বতৰাবোৰ ইয়াৰ জৰিয়তে প্ৰকাশ পায়।
== বিশ্ব সাহিত্যত ইয়াৰ প্ৰয়োগ ==
চেতনা প্ৰৱাহৰ কৌশলটোক বিশ্ব সাহিত্যত প্ৰতিষ্ঠা কৰা কেইজনমান লেখক আৰু তেওঁলোকৰ কৰ্মৰাজি তলত উল্লেখ কৰা হ’ল -
* '''জেমছ জয়েচ ([[:en:James_Joyce|James Joyce]])''':- তেওঁৰ উপন্যাস Ulysses (১৯২২) এই শৈলীৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ নিদৰ্শন। উপন্যাসখনৰ শেষৰ অধ্যায়টোত মলী ব্লুম (Molly Bloom) নামৰ চৰিত্ৰটোৰ এক দীঘলীয়া স্বগতোক্তি আছে, য’ত এটাও বিৰামচিহ্ন ব্যৱহাৰ কৰা হোৱা নাই। ই চৰিত্ৰটোৰ সমগ্ৰ জীৱনৰ কামনা-বাসনা আৰু অনুভৱক এক তীব্ৰ সোঁতৰ দৰে প্ৰকাশ কৰিছে।
* '''[[ভাৰ্জিনিয়া উল্ফ|ভাৰ্জিনিয়া উল্ফ]] ([[:en:Virginia_Woolf|Virginia Woolf]])''':- উল্ফে এই শৈলীক এক কাব্যিক মাত্ৰা প্ৰদান কৰিছিল। তেওঁৰ Mrs Dalloway আৰু To the Lighthouse উপন্যাসত চৰিত্ৰৰ চেতনাৰ জৰিয়তে সময়ৰ গতি আৰু মানৱীয় সম্পৰ্কৰ গভীৰতাক বিশ্লেষণ কৰা হৈছে। তেওঁৰ মতে, লেখকে বাহ্যিক ঘটনাতকৈ 'মনৰ ওপৰত পৰা আলোকপাত'ৰ (Luminous halo) ওপৰত গুৰুত্ব দিব লাগে।
* '''উইলিয়াম ফকনাৰ ([[:en:William_Faulkner|William Faulkner]])''':- [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকান]] লেখক ফকনাৰে তেওঁৰ উপন্যাস The Sound and the Fury-ত একেটা কাহিনীকে চাৰিজন বেলেগ বেলেগ চৰিত্ৰৰ চেতনাৰ জৰিয়তে বৰ্ণনা কৰিছে। ইয়াৰে প্ৰথম চৰিত্ৰটো এজন মানসিকভাৱে বিকাৰগ্ৰস্ত ব্যক্তি, যাৰ চেতনা প্ৰৱাহ অত্যন্ত জটিল আৰু অসংলগ্ন।
== ভাৰতীয় আৰু অসমীয়া সাহিত্যত প্ৰভাৱ ==
ভাৰতীয় সাহিত্যত কুৰি শতিকাৰ মাজভাগৰ পৰা চেতনা প্ৰৱাহৰ প্ৰভাৱ পৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। অসমীয়া সাহিত্যতো আধুনিকতাবাদৰ প্ৰৱেশৰ লগে লগে এই কৌশলৰ প্ৰয়োগ আৰম্ভ হয়। যদিও ই পাশ্চাত্যৰ দৰে অতি তীব্ৰ নহয়, তথাপিও কেইবাজনো লেখকে ইয়াক সাৰ্থকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছে -
* '''[[প্ৰফুল্ল দত্ত গোস্বামী|ড° প্ৰফুল্ল দত্ত গোস্বামী]]:-''' উপন্যাস '''''কেঁচাপাতৰ কঁপনি'''''-ত এই শৈলীৰ প্ৰথম আভাস পোৱা যায়।
* '''[[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া]]:-''' উপন্যাস '''''এদিন'''''-ত চৰিত্ৰৰ অন্তৰদ্বন্দ্ব আৰু চেতনাৰ সোঁতক সুন্দৰকৈ উপস্থাপন কৰা হৈছে।
* '''[[বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য]]:-''' '''''ৰাজপথে ৰিঙিয়ায়''''' উপন্যাসত চেতনা প্ৰৱাহৰ দ্বাৰা চৰিত্ৰৰ ৰাজনৈতিক আৰু ব্যক্তিগত চেতনাৰ মিশ্ৰণ দেখুওৱা হৈছে।
* '''[[ভূপেন্দ্ৰনাৰায়ণ ভট্টাচাৰ্য|ভূপেন্দ্ৰ নাৰায়ণ ভট্টাচাৰ্য]]:-''' তেওঁৰ '''''মৰুদ্যান''''' উপন্যাসখত এই শৈলীৰ অতি সূক্ষ্ম আৰু পৰিপক্ক প্ৰয়োগ দেখা পোৱা যায়।
== সমালোচনা আৰু সীমাবদ্ধতা ==
চেতনা প্ৰৱাহ কৌশলটো যিদৰে বৈপ্লৱিক, তেনেদৰে ই পাঠকৰ বাবে প্ৰত্যাহ্বানমূলকো।
* '''পঠনত অসুবিধা''' - যিহেতু ইয়াত কোনো স্পষ্ট কাহিনীভাগ বা বিৰামচিহ্ন নাথাকে, সেয়েহে সাধাৰণ পাঠকৰ বাবে এনে উপন্যাস পঢ়া আৰু বুজি পোৱা যথেষ্ট কঠিন হৈ পৰে।
* '''অতিমাত্ৰা ব্যক্তিকেন্দ্ৰিকতা''' - এই শৈলী কেতিয়াবা ইমানেই চৰিত্ৰৰ মনৰ ভিতৰত সোমাই পৰে যে বাহ্যিক সমাজখন বা সামাজিক সমস্যাবোৰ গৌণ হৈ পৰে।
== তাৎপৰ্য আৰু প্ৰভাৱ ==
চেতনা প্ৰৱাহৰ কৌশলটোৱে সাহিত্যক কেৱল বাহ্যিক কাৰ্যকলাপৰ পৰা চৰিত্ৰৰ মনস্তাত্ত্বিক গভীৰতালৈ লৈ গৈছে। ই পাঠকক চৰিত্ৰৰ একেবাৰে ব্যক্তিগত জগতখনৰ অংশীদাৰ কৰি তোলে। ইয়াৰ জৰিয়তে আধুনিক মানুহৰ যন্ত্ৰণা, হতাশা, অকলশৰীয়াবোধ আৰু মনৰ জটিলতাক অধিক স্পষ্টকৈ প্ৰকাশ কৰাটো সম্ভৱ হৈ উঠিছে।চেতনা প্ৰৱাহ কেৱল এটা সাহিত্যিক অলংকাৰ নহয়, ই হ’ল মানৱ মনৰ জটিলতাক সন্মান জনোৱাৰ এক মাধ্যম। ই প্ৰমাণ কৰিলে যে মানুহ কেৱল তেজ-মঙহৰ শৰীৰ নহয়, বৰঞ্চ সি তাৰ চিন্তা আৰু স্মৃতিৰ এক সমাহাৰ। আধুনিক সাহিত্যই যেতিয়া সমাজৰ পৰা আঁতৰি মানুহৰ ব্যক্তি-সত্তাক গুৰুত্ব দিলে, তেতিয়া চেতনা প্ৰৱাহে সেই ব্যক্তিক সত্তাক ভাষা প্ৰদান কৰিলে। বিংশ শতিকাৰ সাহিত্যক এই ধাৰণাই যিদৰে সমৃদ্ধ কৰিলে, তাৰ প্ৰভাৱ আজিও আধুনিক কথা-সাহিত্যত বিদ্যমান। মানুহৰ মনৰ দুৰ্বোধ্য গতিক বুজি পাবলৈ চেতনা প্ৰৱাহৰ অধ্যয়ন অপৰিহাৰ্য। চেতনা প্ৰৱাহ কেৱল এটি শব্দই নহয়, ই হ’ল মানুহৰ মনৰ ৰহস্য উদ্ঘাটন কৰাৰ এক শক্তিশালী মাধ্যম। ই মনোবিজ্ঞান আৰু সাহিত্যৰ মাজত এক গভীৰ যোগসূত্ৰ স্থাপন কৰিছে, যাৰ ফলত মানৱীয় অভিজ্ঞতাৰ এক সঁচা আৰু বাস্তৱিক ছবি পোৱা যায়।
==তথ্যসূত্ৰ==
[[শ্ৰেণী:দৰ্শন]]
7n6eka7zttz4pqvh2orf5z35xgsqtsp
600635
600631
2026-04-15T18:33:54Z
Jmgogoi99
32127
[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।
600635
wikitext
text/x-wiki
'''চেতনা প্ৰৱাহ''' হ'ল মানুহৰ মনৰ ভিতৰত অবিৰতভাৱে চলি থকা চিন্তা, অনুভৱ, স্মৃতি আৰু সংবেদনৰ এক নিৰৱচ্ছিন্ন সোঁত। আধুনিক মনোবিজ্ঞান আৰু সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰত ই এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ধাৰণা আৰু কৌশল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। বিশেষকৈ কুৰি শতিকাৰ আধুনিকতাবাদী উপন্যাসসমূহত এই শৈলীৰ প্ৰয়োগে মানুহৰ অন্তৰজগতৰ এক নতুন দিশ উন্মোচন কৰিছিল। ‘চেতনা প্ৰৱাহ’ আধুনিক সাহিত্য আৰু মনোবিজ্ঞানৰ এক অত্যন্ত গভীৰ তথা জটিল ধাৰণা। মানুহৰ মনটো এক ৰহস্যৰ আবৰ্ত। আমাৰ মনত প্ৰতি মুহূৰ্ততে হাজাৰ হাজাৰ চিন্তা, স্মৃতি, অনুভৱ আৰু কল্পনাৰ উদয় হয়। এই চিন্তাবোৰ সদায় এটা নিৰ্দিষ্ট শৃংখলাত নাথাকে। বৰঞ্চ ই এখন তীব্ৰবেগী নদীৰ দৰে অবিৰতভাৱে বৈ থাকে। সাহিত্যৰ ভাষাত মনৰ এই বিচিত্ৰ আৰু অসংলগ্ন গতিধাৰাক প্ৰকাশ কৰা কৌশলটোকে 'চেতনা প্ৰৱাহ' (Stream of Consciousness) বোলা হয়।
== উৎপত্তি আৰু মনোবৈজ্ঞানিক পটভূমি ==
'চেতনা প্ৰৱাহ' শব্দটো প্ৰথমবাৰৰ বাবে আমেৰিকান মনোবিজ্ঞানী উইলিয়াম জেমছে (William James) তেওঁৰ ১৮৯০ চনত প্ৰকাশিত বিখ্যাত গ্ৰন্থ ''The Principles of Psychology''-ত ব্যৱহাৰ কৰিছিল। জেমছৰ মতে, মানুহৰ চেতনা কোনো বস্তুৰ খণ্ড-বিখণ্ড অংশ নহয়, বৰঞ্চ ই এক অবিৰত প্ৰৱাহ বা সোঁতৰ দৰে। তেওঁ ইয়াক এক 'নদী'ৰ সৈতে তুলনা কৰি কৈছিল যে চেতনা কেতিয়াও কটা-ছিঙা বা পৃথক হ'ব নোৱাৰে; ই সদায় প্ৰৱাহিত হৈ থাকে। জেমছে যুক্তি দিছিল যে মানুহৰ চেতনা বা জ্ঞানটো কোনো পৃথককৈ সজোৱা ইটাৰ দৰে নহয়। ইয়াক 'শৃংখল' (chain) বুলি কোৱাতকৈ 'প্ৰৱাহ' (river or stream) বুলি কোৱাটোহে অধিক যুক্তিসংগত। তেওঁৰ মতে, আমাৰ মনত চিন্তাৰ কোনো বিচ্ছেদ নাই। যদিও টোপনি বা অচেতন অৱস্থাত মাজতে যতি পৰে, সাৰ পোৱাৰ লগে লগে চেতনাৰ সেই পুৰণি সোঁতটো পুনৰ আৰম্ভ হয়। এই সোঁতটোত অতীতৰ স্মৃতি, বৰ্তমানৰ অভিজ্ঞতা আৰু ভৱিষ্যতৰ পৰিকল্পনা সকলোবোৰ একাকাৰ হৈ থাকে।
চেতনা প্ৰৱাহধৰ্মী ৰচনাত চৰিত্ৰ বিশেষৰ অৱধাৰণা আৰু চিন্তা এনেদৰে উপস্থাপন কৰা হয়, যেন সেইবোৰ কোনো বিশেষ উদ্দেশ্যে প্ৰণোদিতন হয় বা সেইবোৰৰ কোনো বিশেষ লক্ষ্য নাই বা সেইবোৰ দেখাত যুক্তিসিদ্ধও নহয়। আচলতে ই এক বিৱৰণাত্মক কৌশলহে আৰু ইয়াত ভাব আৰু ইন্দ্ৰিয়ানুভূতি এনেদৰে প্ৰকাশ কৰা হয় যে তাত কোনো যুক্তিসিদ্ধ ধাৰাবাহিকতা বিচাৰি পোৱা টান। বাস্তৱৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ৰ (যেনে চেতন, অৱস্থা, নিদ্ৰিত অৱস্থা) মাজত পাৰ্থক্য কি দেখুওৱা নহয় বা বাক্যবিন্যাসো সকলো সময়তে ঠিক ব্যাকৰণসিদ্ধ নহয়। এই কৌশলে চৰিত্ৰবিশেষৰ অন্তঃস্থ ভাৱ আৰু চিন্তাক প্ৰাত্যাহিক জগতৰ আপাতবিশৃংখল ধৰণৰ অনুগামীকৈ উপস্থাপন কৰিব খোজে। <ref>সাহিত্য সংজ্ঞা কোষ : ড° প্ৰফুল্ল কটকী </ref>
মনোবিজ্ঞানত ই বুজায় যে মানুহৰ মনত একে সময়তে একাধিক চিন্তা আহিব পাৰে যিবোৰ সদায় যুক্তিসংগত নহ'বও পাৰে। এয়া কোনো বাহ্যিক ঘটনাৰ প্ৰতি মনৰ তৎক্ষণাত হোৱা প্ৰতিক্ৰিয়াৰ এক জটিল মিশ্ৰণ।
== সাহিত্যিক শৈলী হিচাপে চেতনা প্ৰৱাহ ==
ঊনবিংশ শতিকাৰ উপন্যাসসমূহ আছিল ঘাইকৈ ঘটনাপ্ৰধান। তাত এজন সৰ্বজ্ঞানী লেখকে (Omniscient Narrator) কাহিনীটো বৰ্ণনা কৰিছিল। কিন্তু বিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ফ্ৰয়েডৰ মনোবিশ্লেষণবাদ আৰু আধুনিক জীৱনৰ জটিলতাই লেখকসকলক বাহ্যিক জগততকৈ মানুহৰ অন্তৰজগতৰ প্ৰতি অধিক আকৰ্ষিত কৰিলে। সাহিত্যিক কৌশল হিচাপে চেতনা প্ৰৱাহৰ মূল লক্ষ্য হ’ল— এজন ব্যক্তিৰ মনৰ ভিতৰত যিদৰে চিন্তাবোৰ আহে, ঠিক তেনেদৰেই কোনো সম্পাদনা নকৰাকৈ পাঠকৰ আগত তুলি ধৰা। ইয়াত লেখকৰ কোনো হস্তক্ষেপ নাথাকে; চৰিত্ৰটোৰ মনৰ গোপন কোণবোৰ পাঠকৰ বাবে মুকলি হৈ পৰে। সাহিত্যত, বিশেষকৈ উপন্যাসত, এই কৌশল ব্যৱহাৰ কৰি লেখকসকলে চৰিত্ৰৰ মনৰ ভিতৰত কি চলি আছে তাক অবিকলভাৱে ফুটাই তুলিবলৈ চেষ্টা কৰে। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য হ’ল চৰিত্ৰটোৰ মনৰ ক্ৰিয়া-প্ৰতিক্ৰিয়াবোৰ কোনো ধৰণৰ সম্পাদনা বা যন্ত্ৰৱৎ শৃংখলা নোহোৱাকৈ পোনপটীয়াকৈ পাঠকৰ আগত দাঙি ধৰা।
== চেতনা প্ৰৱাহৰ প্ৰধান বৈশিষ্ট্যসমূহ ==
এই শৈলীৰ ৰচনাসমূহৰ কিছুমান অনন্য বৈশিষ্ট্য আছে যিবোৰে ইয়াক পৰম্পৰাগত ৰচনাৰপৰা পৃথক কৰে -
* '''বিৰামচিহ্নৰ ন্যূনতম প্ৰয়োগ''' - মানুহৰ চিন্তাত যিহেতু কমা বা দাড়ি নাথাকে, সেয়েহে এই শৈলীত লিখা বাক্যবোৰ কেতিয়াবা অতি দীঘল হয় আৰু ব্যাকৰণগত নিয়মবোৰ ভংগ কৰা হয়।
* '''মুক্ত সংযোগ (Free Association)''' - ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল এটা সৰু ঘটনাই চৰিত্ৰটোৰ মনত কোনো এটা পুৰণি স্মৃতি জগাই তুলিব পাৰে। যেনে— বৰষুণৰ টোপাল এটা দেখি চৰিত্ৰটোৰ দহ বছৰ আগৰ কোনো এটা শোকাবহ দিনৰ কথা মনত পৰি যাব পাৰে অৰ্থাৎ এটা চিন্তাই আন এটা সম্পূৰ্ণ পৃথক চিন্তাক জগাই তুলিব পাৰে, যিটো বাহ্যিকভাৱে অযৌক্তিক যেন লাগিব পাৰে।
* '''অ-ৰৈখিক সময় (Non-linear Time)''' - ইয়াত কাহিনীটো 'প্ৰথমে কি হ’ল, তাৰ পিছত কি হ’ল'— এনেদৰে আগনাবাঢ়ে। সময় ইয়াত আপেক্ষিক। চৰিত্ৰটোৱে বৰ্তমানত বহি অতীত আৰু ভৱিষ্যতৰ মাজত অনৱৰতে আহ-যাহ কৰি থাকে।
* '''অন্তৰসংলাপ (Interior Monologue)''' '''-''' ই হ’ল চেতনা প্ৰৱাহৰ এক অবিচ্ছেদ্য অংশ। চৰিত্ৰটোৱে নিজৰ সৈতে কৰা কথা-বতৰাবোৰ ইয়াৰ জৰিয়তে প্ৰকাশ পায়।
== বিশ্ব সাহিত্যত ইয়াৰ প্ৰয়োগ ==
চেতনা প্ৰৱাহৰ কৌশলটোক বিশ্ব সাহিত্যত প্ৰতিষ্ঠা কৰা কেইজনমান লেখক আৰু তেওঁলোকৰ কৰ্মৰাজি তলত উল্লেখ কৰা হ’ল -
* '''জেমছ জয়েচ ([[:en:James_Joyce|James Joyce]])''':- তেওঁৰ উপন্যাস Ulysses (১৯২২) এই শৈলীৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ নিদৰ্শন। উপন্যাসখনৰ শেষৰ অধ্যায়টোত মলী ব্লুম (Molly Bloom) নামৰ চৰিত্ৰটোৰ এক দীঘলীয়া স্বগতোক্তি আছে, য’ত এটাও বিৰামচিহ্ন ব্যৱহাৰ কৰা হোৱা নাই। ই চৰিত্ৰটোৰ সমগ্ৰ জীৱনৰ কামনা-বাসনা আৰু অনুভৱক এক তীব্ৰ সোঁতৰ দৰে প্ৰকাশ কৰিছে।
* '''[[ভাৰ্জিনিয়া উল্ফ|ভাৰ্জিনিয়া উল্ফ]] ([[:en:Virginia_Woolf|Virginia Woolf]])''':- উল্ফে এই শৈলীক এক কাব্যিক মাত্ৰা প্ৰদান কৰিছিল। তেওঁৰ Mrs Dalloway আৰু To the Lighthouse উপন্যাসত চৰিত্ৰৰ চেতনাৰ জৰিয়তে সময়ৰ গতি আৰু মানৱীয় সম্পৰ্কৰ গভীৰতাক বিশ্লেষণ কৰা হৈছে। তেওঁৰ মতে, লেখকে বাহ্যিক ঘটনাতকৈ 'মনৰ ওপৰত পৰা আলোকপাত'ৰ (Luminous halo) ওপৰত গুৰুত্ব দিব লাগে।
* '''উইলিয়াম ফকনাৰ ([[:en:William_Faulkner|William Faulkner]])''':- [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকান]] লেখক ফকনাৰে তেওঁৰ উপন্যাস The Sound and the Fury-ত একেটা কাহিনীকে চাৰিজন বেলেগ বেলেগ চৰিত্ৰৰ চেতনাৰ জৰিয়তে বৰ্ণনা কৰিছে। ইয়াৰে প্ৰথম চৰিত্ৰটো এজন মানসিকভাৱে বিকাৰগ্ৰস্ত ব্যক্তি, যাৰ চেতনা প্ৰৱাহ অত্যন্ত জটিল আৰু অসংলগ্ন।
== ভাৰতীয় আৰু অসমীয়া সাহিত্যত প্ৰভাৱ ==
ভাৰতীয় সাহিত্যত কুৰি শতিকাৰ মাজভাগৰপৰা চেতনা প্ৰৱাহৰ প্ৰভাৱ পৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। অসমীয়া সাহিত্যতো আধুনিকতাবাদৰ প্ৰৱেশৰ লগে লগে এই কৌশলৰ প্ৰয়োগ আৰম্ভ হয়। যদিও ই পাশ্চাত্যৰ দৰে অতি তীব্ৰ নহয়, তথাপি কেইবাজনো লেখকে ইয়াক সাৰ্থকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছে -
* '''[[প্ৰফুল্ল দত্ত গোস্বামী|ড° প্ৰফুল্ল দত্ত গোস্বামী]]:-''' উপন্যাস '''''কেঁচাপাতৰ কঁপনি'''''-ত এই শৈলীৰ প্ৰথম আভাস পোৱা যায়।
* '''[[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া]]:-''' উপন্যাস '''''এদিন'''''-ত চৰিত্ৰৰ অন্তৰদ্বন্দ্ব আৰু চেতনাৰ সোঁতক সুন্দৰকৈ উপস্থাপন কৰা হৈছে।
* '''[[বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য]]:-''' '''''ৰাজপথে ৰিঙিয়ায়''''' উপন্যাসত চেতনা প্ৰৱাহৰদ্বাৰা চৰিত্ৰৰ ৰাজনৈতিক আৰু ব্যক্তিগত চেতনাৰ মিশ্ৰণ দেখুওৱা হৈছে।
* '''[[ভূপেন্দ্ৰনাৰায়ণ ভট্টাচাৰ্য|ভূপেন্দ্ৰ নাৰায়ণ ভট্টাচাৰ্য]]:-''' তেওঁৰ '''''মৰূদ্যান''''' উপন্যাসখত এই শৈলীৰ অতি সূক্ষ্ম আৰু পৰিপক্ব প্ৰয়োগ দেখা পোৱা যায়।
== সমালোচনা আৰু সীমাবদ্ধতা ==
চেতনা প্ৰৱাহ কৌশলটো যিদৰে বৈপ্লৱিক, তেনেদৰে ই পাঠকৰ বাবে প্ৰত্যাহ্বানমূলকো।
* '''পঠনত অসুবিধা''' - যিহেতু ইয়াত কোনো স্পষ্ট কাহিনীভাগ বা বিৰামচিহ্ন নাথাকে, সেয়েহে সাধাৰণ পাঠকৰ বাবে এনে উপন্যাস পঢ়া আৰু বুজি পোৱা যথেষ্ট কঠিন হৈ পৰে।
* '''অতিমাত্ৰা ব্যক্তিকেন্দ্ৰিকতা''' - এই শৈলী কেতিয়াবা ইমানেই চৰিত্ৰৰ মনৰ ভিতৰত সোমাই পৰে যে বাহ্যিক সমাজখন বা সামাজিক সমস্যাবোৰ গৌণ হৈ পৰে।
== তাৎপৰ্য আৰু প্ৰভাৱ ==
চেতনা প্ৰৱাহৰ কৌশলটোৱে সাহিত্যক কেৱল বাহ্যিক কাৰ্যকলাপৰপৰা চৰিত্ৰৰ মনস্তাত্ত্বিক গভীৰতালৈ লৈ গৈছে। ই পাঠকক চৰিত্ৰৰ একেবাৰে ব্যক্তিগত জগতখনৰ অংশীদাৰ কৰি তোলে। ইয়াৰ জৰিয়তে আধুনিক মানুহৰ যন্ত্ৰণা, হতাশা, অকলশৰীয়াবোধ আৰু মনৰ জটিলতাক অধিক স্পষ্টকৈ প্ৰকাশ কৰাটো সম্ভৱ হৈ উঠিছে। চেতনা প্ৰৱাহ কেৱল এটা সাহিত্যিক অলংকাৰ নহয়, ই হ’ল মানৱ মনৰ জটিলতাক সন্মান জনোৱাৰ এক মাধ্যম। ই প্ৰমাণ কৰিলে যে মানুহ কেৱল তেজ-মঙহৰ শৰীৰ নহয়, বৰঞ্চ সি তাৰ চিন্তা আৰু স্মৃতিৰ এক সমাহাৰ। আধুনিক সাহিত্যই যেতিয়া সমাজৰপৰা আঁতৰি মানুহৰ ব্যক্তি-সত্তাক গুৰুত্ব দিলে, তেতিয়া চেতনা প্ৰৱাহে সেই ব্যক্তিক সত্তাক ভাষা প্ৰদান কৰিলে। বিংশ শতিকাৰ সাহিত্যক এই ধাৰণাই যিদৰে সমৃদ্ধ কৰিলে, তাৰ প্ৰভাৱ আজিও আধুনিক কথা-সাহিত্যত বিদ্যমান। মানুহৰ মনৰ দুৰ্বোধ্য গতিক বুজি পাবলৈ চেতনা প্ৰৱাহৰ অধ্যয়ন অপৰিহাৰ্য। চেতনা প্ৰৱাহ কেৱল এটি শব্দই নহয়, ই হ’ল মানুহৰ মনৰ ৰহস্য উদ্ঘাটন কৰাৰ এক শক্তিশালী মাধ্যম। ই মনোবিজ্ঞান আৰু সাহিত্যৰ মাজত এক গভীৰ যোগ-সূত্ৰ স্থাপন কৰিছে, যাৰ ফলত মানৱীয় অভিজ্ঞতাৰ এক সঁচা আৰু বাস্তৱিক ছবি পোৱা যায়।
==তথ্যসূত্ৰ==
[[শ্ৰেণী:দৰ্শন]]
ncp5se1dfho3r9ivfek621u6q1wa449
সদস্য:Kandarpajit Kallol/পৰীক্ষাগাৰ
2
121841
600586
599714
2026-04-15T13:51:41Z
Kandarpajit Kallol
6257
/* হৈ যোৱা প্ৰতিযোগিতা */
600586
wikitext
text/x-wiki
<inputbox>
type = create
buttonlabel = নতুন পৃষ্ঠা সৃষ্টি কৰক
width = 30
break = yes
</inputbox>
==প্ৰতিযোগিতা==
*[https://as.wikiquote.org/wiki/ৱিকিউদ্ধৃতি:চন্দন_চিৰিং_ফুকন_সোঁৱৰণী_উদ্ধৃতি_সংযোগ_মেলা_২০২৬ চন্দন চিৰিং ফুকন সোঁৱৰণী উদ্ধৃতি সংযোগ মেলা ২০২৬] (১ এপ্ৰিলৰ পৰা ২৫ এপ্ৰিল ২০২৬)
*[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬]] (১৫ এপ্ৰিলৰ পৰা ১৫ মে' ২০২৬)
===হৈ যোৱা প্ৰতিযোগিতা===
*[[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৬|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৬]],<br/>''(১ ফেব্ৰুৱাৰী—৩১ মাৰ্চ)'' ([https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2026 মেটা-ৱিকি])
*[[:bn:উইকিপিডিয়া:অমর একুশে নিবন্ধ প্রতিযোগিতা ২০২৬|অমব় একুশে নিবন্ধ প্ৰতিযোগিতা ২০২৬]]<br/>''(১ ফেব্ৰুৱাৰী—২৮ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৬)''
*[[:en:Wikipedia:Wiki_Loves_Ramadan_2026|Wiki Loves Ramadan 2026]]<br/>''(১৬ ফেব্ৰুৱাৰী—২৮ মাৰ্চ ২০২৬)''
==সাঁচসমূহ==
==={{}}===
{{div col|2}}
# {{পোখালি} }
# {{wikify} }
# {{under construction} }
# {{unreferenced} }
# {{উদ্ধৃতিৰ প্ৰয়োজন} }
# {{Citation needed} }
# {{More citations needed|date=February 2026} }
# {{Delete|} }
# {{rough translation} }
# {{notability} }
# {{cleanup} }
# {{merge} }
# {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা} }
# {{New user article} }
# {{confuse| } }
# {{বিস্তাৰ} }
# {{Moresources} }
{{div col end}}
===তাৰিখ===
* জন্ম: {{Birth date|df=yes|1987|4|6}}
; জীৱিত ব্যক্তিৰ বয়স গণনাৰ ক্ষেত্ৰত ↷
* জন্ম: {{Birth date and age|1987|4|6|df=yes}}
; মৃত ব্যক্তিৰ ক্ষেত্ৰত ↷
* জন্ম: {{Birth date|1907|9|27|df=yes}} ([[ভগৎ সিং]])
* মৃত্যু: {{Death date and age|df=yes|1931|3|23|1907|9|27}} ([[ভগৎ সিং]])
===সাক্ষৰ===
# <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px; ">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]] ([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 19:00, 6 July 2025 (ইউ.টি.চি.)
===আখৰৰ আকাৰ আৰু '''<font color="green">ৰং</font>===
{{Div col|3}}
*অসমীয়া
*''অসমীয়া''
*'''অসমীয়া'''
*'''''অসমীয়া'''''
*'''<sup>অসমীয়া</sup>
*<sub>অসমীয়া</sub>
*<s>অসমীয়া</s>
*<code>অসমীয়া</code>
*<u>অসমীয়া</u>
*<big>অসমীয়া</big>
*'''<font color="red">অসমীয়া</font>
*'''<font color="green">অসমীয়া</font>
*'''<font color="blue">অসমীয়া</font>
*'''<font color="purple">অসমীয়া</font>
*'''<font color="yellow">অসমীয়া</font>
*'''<font color="maroon">অসমীয়া</font>
*'''<font color="silver">অসমীয়া</font>
{{Div col end}}
==অন্যান্য==
*[https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=published&from=en&to=as পৃষ্ঠা অনুবাদ কৰক]
*[https://as.m.wikipedia.org/wiki/শ্ৰেণী:বিশেষ_সংশোধনৰ_প্ৰয়োজন_থকা_প্ৰবন্ধ বিশেষ সংশোধনৰ প্ৰয়োজন থকা প্ৰবন্ধ]
*[https://awnat.toolforge.org নতুন প্ৰবন্ধৰ তালিকা]
*[https://obotrack.toolforge.org সদস্যৰ বৰঙনিৰ তালিকা ]
----
*[https://commons.wikimedia.org/wiki/Special:UploadWizard ফাইল আপলোড] ''(ৱিকিমিডিয়া কমন্স)''
*[https://as.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ফাইল আপলোড] ''(অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া)''
*[https://croptool.toolforge.org/ Crop Tool]
*[https://xtools.wmcloud.org/articleinfo প্ৰবন্ধৰ শব্দ গণনা টুল]
----
dibkq634k2xh8jlxgkriixj2ahlxmdg
জীৱাশ্ম ইন্ধন
0
122634
600640
535099
2026-04-15T21:56:58Z
Ziv
43573
([[c:GR|GR]]) [[File:CO2 Emissions by Source Since 1880.svg]] → [[File:CO2 Emissions by Source.svg]] [[c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] · corr.
600640
wikitext
text/x-wiki
{{multiple image
| perrow = 1 / 1 / 1
| total_width = 225
| image1 = Chuhuo.jpg
| image3 = Bituminous Coal.JPG
| footer = মুখ্য জীৱাশ্ম ইন্ধনবোৰ (ওপৰৰ পৰা তললৈ): প্ৰাকৃতিক গেছ, তেল, আৰু [[কয়লা]]
| image2 = Petroleum_sample.jpg
}}
'''জীৱাশ্ম ইন্ধন'''{{efn|এই শব্দটো এক প্ৰচলিত ভ্ৰান্ত নাম হিচাপে বিবেচিত, কাৰণ ই সঁচাকৈয়ে জীৱাশ্মৰ পৰা নহয়, বৰঞ্চ সংৰক্ষিত জৈৱ পদাৰ্থৰ পৰা উৎপন্ন।<ref>{{Cite book |last=Fleckenstein |first=Joseph E. |url=https://books.google.com/books?id=s-SYCgAAQBAJ&pg=PA58 |publisher=CRC Press |title=Three-phase electrical power |date=2016 |isbn=978-1-4987-3778-4 |location=Boca Raton |pages=58 |oclc=958799795}}</ref>}} হৈছে এক প্ৰাকৃতিকভাৱে পৃথিৱীৰ ভূত্বকত গঠিত জ্বলি উঠিব পৰা কাৰ্বন যৌগ বা হাইড্ৰকাৰ্বন সমৃদ্ধ বস্তু,<ref>{{cite web |title=Fossil fuel |url=https://www.sciencedaily.com/terms/fossil_fuel.htm |access-date=29 October 2021 |work=ScienceDaily}}</ref> যি প্ৰাগৈতিহাসিক [[জীৱ]] (জন্তু, উদ্ভিদ, অথবা মাইক্ৰোপ্লাংক্টন)ৰ পচি যোৱা অৱশেষৰ পৰা ভূ-গঠনত্মক প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে বহু বছৰ ধৰি গঠিত হয়। এইবোৰ [[কয়লা]], তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ আকাৰত থকাবোৰ খনন কৰি জ্বলাই ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি: পোনপটীয়াকৈ ৰন্ধন, তাপ যোগান বা [[পোহৰ]]ৰ বাবে, বা বাষ্প ইঞ্জিন বা অভ্যন্তৰীণ দহন ইঞ্জিনৰ দৰে তাপ ইঞ্জিনৰ জৰিয়তে যান-বাহন চলাবলৈ বা [[বিদ্যুৎ]] উৎপাদন কৰিবলৈ।<ref>{{cite web |url=https://www.gsi.ie/en-ie/education/earth-resources/Pages/Fossil-fuels.aspx |title=Fossil fuels |publisher=Geological Survey Ireland |access-date=29 October 2021 |archivedate=30 October 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211030000429/https://www.gsi.ie/en-ie/education/earth-resources/Pages/Fossil-fuels.aspx |deadurl=yes }}</ref> কিছু জীৱাশ্ম ইন্ধন পুনঃপ্ৰস্স্কাৰ কৰি কেৰ’চিন, গেছ'লিন, ডিজেল আদি তেলত ৰূপান্তৰ কৰা হয়, অথবা পেট্ৰ'ৰস্না পদাৰ্থ যেনে [[প্লাষ্টিক]], সুগন্ধি যৌগ, আৰু চিন্থেটিক ৰেচিন বনোৱা হয়।
জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ উৎস হৈছে মৃত জীৱবোৰৰ অৱায়বিক অপচয়। বহু বছৰ ধৰি এই জৈৱ পদাৰ্থবোৰ উচ্চ [[কাৰ্বন]] ইন্ধনলৈ ৰূপান্তৰ হয়।<ref>Paul Mann, Lisa Gahagan, and Mark B. Gordon, "Tectonic setting of the world's giant oil and gas fields", in Michel T. Halbouty (ed.) [https://books.google.com/books?id=mrghwzjeU-AC&pg=PA50 ''Giant Oil and Gas Fields of the Decade, 1990–1999''], Tulsa, Okla.: American Association of Petroleum Geologists, p. 50, accessed 22 June 2009.</ref> এই প্ৰক্ৰিয়াই বহু বছৰ লাগে, গতিকে ইয়াক অনৱীকৰণযোগ্য সম্পদ হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
২০২৩ চনত, পৃথিৱীৰ প্ৰাথমিক শক্তি খৰচৰ ৭৭% আৰু বিদ্যুৎ যোগানৰ ৬০%-তকৈ অধিক জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ পৰা আহিছিল।<ref>{{Cite journal |last1=Ritchie |first1=Hannah |author1-link=Hannah Ritchie |last2=Rosaldo|first2=Pablo |date=2024 |access-date=1 May 2025 |title=Energy Mix|url=https://ourworldindata.org/energy-mix |journal=Our World in Data}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Ritchie |first1=Hannah |author1-link=Hannah Ritchie |last2=Rosaldo|first2=Pablo |date=2024 |access-date=1 May 2025 |title=Electricity mix|url=https://ourworldindata.org/electricity-mix |journal=Our World in Data}}</ref> বৃহৎ পৰিমাণে ইন্ধন দহনৰ ফলত পৰিবেশত গভীৰ [[প্ৰদূষণ]] আৰু পৰিবৰ্তন দেখা যায়। ২০২২ চনৰ মানৱ ক্ৰিয়াৰ ফলত উৎপন্ন গ্ৰীণ হাউচ গেছৰ ৭০%-তকৈ অধিক আছিল [[কাৰ্বন ডাইঅক্সাইড]] (CO2), যি জীৱাশ্ম ইন্ধন দহনৰ ফল।<ref>{{Cite web |title=EDGAR - The Emissions Database for Global Atmospheric Research |url=https://edgar.jrc.ec.europa.eu/report_2023 |access-date=2024-01-05 |website=edgar.jrc.ec.europa.eu}}</ref> [[সাগৰ]]ৰ শোষণ, বনাঞ্চল নিঃশেষ, মাটিৰ অৱক্ষয় আৰু মৰুভূমিকৰণৰ বাবে, ই গেছবোৰ অপসাৰণ হ’ব পৰা প্ৰাকৃতিক ক্ষমতাত বাধা দিয়ে। তাৰ ফলত প্ৰতিবছৰ কয়েক বিলিয়ন টন CO2 বায়ুমণ্ডলত বৃদ্ধি পায়।
যদিও মিথেইনৰ ৰসিকতা উল্লেখযোগ্য,<ref>{{cite journal |year=2022 |title=Chapter 2: Emissions trends and drivers |url=https://report.ipcc.ch/ar6wg3/pdf/IPCC_AR6_WGIII_FinalDraft_Chapter02.pdf |journal=IPCC_AR6_WGIII |access-date=2025-06-11 |archivedate=2022-04-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220404150655/https://report.ipcc.ch/ar6wg3/pdf/IPCC_AR6_WGIII_FinalDraft_Chapter02.pdf |deadurl=yes }}</ref>{{Rp|page=52}} মূল উৎস হৈছে জীবাশ্ম ইন্ধনৰ দহন, যি জগত উষ্ণায়ন আৰু সাগৰীয় অম্লতা বৃদ্ধি ঘটায়। ইয়াৰ উপৰিও, [[বায়ু প্ৰদূষণ]]ৰ কাৰণে হোৱা অধিকাংশ মৃত্যু আৰু বিশ্বৰ মুঠ ঘৰুৱা উৎপাদনৰ ৩%তকৈ অধিক ব্যয়ো ইয়াৰে বাবে।<ref name="Cost-of-fossil-fuels-briefing" /> জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ পৰ্যায় সমাপ্তিয়ে বহু জনৰ জীৱন ৰক্ষা কৰিব পাৰে।<ref>{{Cite news|last=Zhang|first=Sharon|title=Air Pollution Is Killing More People Than Smoking—and Fossil Fuels Are Largely to Blame|url=https://psmag.com/environment/air-pollution-is-killing-more-people-than-smoking-and-fossil-fuels-are-largely-to-blame|access-date=5 February 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Lelieveld |first1=J. |last2=Klingmüller |first2=K. |last3=Pozzer |first3=A. |last4=Burnett |first4=R. T. |last5=Haines |first5=A. |last6=Ramanathan |first6=V. |date=2019-04-09 |title=Effects of fossil fuel and total anthropogenic emission removal on public health and climate |journal=PNAS |volume=116 |issue=15 |pages=7192–7197 |doi=10.1073/pnas.1819989116}}</ref>
জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ ক্ষতিকাৰকতা, জীৱবৈচিত্ৰ্য ক্ষয় আৰু [[জলবায়ু]] সংকটৰ স্বীকৃতিয়ে নৱীকৰণযোগ্য শক্তিৰ দিশে এক শক্তি ৰূপান্তৰ আৰু আন্দোলনক জন্ম দিছে।<ref>{{Cite news |last=Dickie |first=Gloria |date=2022-04-04 |title=Factbox: Key takeaways from the IPCC report on climate change mitigation |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/business/environment/key-takeaways-ipcc-report-climate-change-mitigation-2022-04-04/}}</ref> কিন্তু জীৱাশ্ম ইন্ধন উদ্যোগ বিশ্ব [[অৰ্থনীতি]]ৰ লগত গভীৰভাৱে সংযুক্ত আৰু অনুদানপ্ৰাপ্ত হোৱাৰ বাবে,<ref>{{Cite web |date=2022-04-14 |title=Price Spike Fortifies Fossil Fuel Subsidies |url=https://www.energyintel.com/0000017f-db65-d6e9-a1ff-dfe5df610000}}</ref> এই ৰূপান্তৰে গুৰুত্বপূৰ্ণ অৰ্থনৈতিক পৰিৱৰ্তন আনিব পাৰে।<ref>{{Cite web |date=2020-06-08 |title=Why are fossil fuels so hard to quit? |url=https://www.brookings.edu/essay/why-are-fossil-fuels-so-hard-to-quit/}}</ref>
==উৎপত্তি==
[[File:Countries by Oil Production in 2013.svg|thumb|upright=1.35|যিহেতু তেল ক্ষেত্ৰসমূহ পৃথিৱীৰ কেৱল কিছুমান স্থানতহে অৱস্থিত,<ref>[http://quakeinfo.ucsd.edu/~gabi/sio15/energy/supps/globalmap-oil.jpg তেল ক্ষেত্ৰৰ মানচিত্ৰ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120806212614/http://quakeinfo.ucsd.edu/~gabi/sio15/energy/supps/globalmap-oil.jpg |date=6 August 2012 }}. quakeinfo.ucsd.edu</ref> সেইকাৰণে কেৱল কিছুমান দেশহে তেলত আত্মনিৰ্ভৰশীল; বাকী দেশবোৰ এই দেশবোৰৰ তেল উৎপাদনক্ষমতাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল]]
গছ-পাহি আদি মৃত উদ্ভিদৰ জীৰ্ণ অৱশেষ বহু কোটি বছৰৰ ভিতৰত পৃথিৱীৰ ভূমিভাগত তাপ আৰু চাপৰ প্ৰভাৱত পৰি জীৱাষ্ম ইন্ধনৰ ৰূপ লৈছিল বুলি যি মতবাদ, সেইটো আন্দ্ৰেয়াছ লিবাভিয়াছে ১৫৯৭ চনত তেওঁৰ "Alchemia" নামৰ গ্ৰন্থত প্ৰথম প্ৰস্তাৱ দিছিল, আৰু পিছত মিখাইল লোমোনোছোভে ১৭৫৭ চনত (নিশ্চয়কৈ ১৭৬৩ চনত) পুনৰ উত্থাপন কৰিছিল।<ref>{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=mgxEDwAAQBAJ|title=Springer Handbook of Petroleum Technology|last1=Hsu|first1=Chang Samuel|last2=Robinson|first2=Paul R.|publisher=Springer|year=2017|isbn=978-3-319-49347-3|edition=2nd, illustrated|page=360}} [https://books.google.com/books?id=mgxEDwAAQBAJ&pg=PA360 Extract of p. 360]</ref> "fossil fuel" শব্দৰ প্ৰথম ব্যৱহাৰ ১৭৫৯ চনত জাৰ্মান ৰসায়নবিদ কাছ্পাৰ নিউমেনৰ এক ইংৰাজী অনুবাদিত গ্ৰন্থত পোৱা যায়।<ref name="NeumannLewis1773">{{cite book|url=https://books.google.com/books?id=OBUAAAAAQAAJ&pg=PA492|title=The Chemical Works of Caspar Neumann ... (1773 printing)|author1=Caspar Neumann|author2=William Lewis|publisher=J. and F. Rivington|year=1759|pages=492–}}</ref> “অক্সফৰ্ড ইংলিছ ডিক্সনাৰী”ৰ মতে, "fossil fuel" কথাটোত "fossil" শব্দৰ অৰ্থ আছিল "মাটি খনন কৰি উলিওৱা; পৃথিৱীৰ তলত পোৱা বস্তু", যাৰ ব্যৱহাৰ ১৬৫২ চনৰ পৰা পোৱা যায়।<ref>
{{Cite OED|fossil}} – "fossil [...] adj. [...] Obtained by digging; found buried in the earth. Now chiefly of fuels and other materials occurring naturally in underground deposits; esp. in FOSSIL FUEL n."
</ref> এই শব্দটো ১৮শ শতিকাৰ আৰম্ভণিৰ পৰা "fossil" মানে "জীৱাশ্ম" বুলি অধিক প্ৰচলিত হৈ পৰে।<ref>
{{Cite OED|fossil}} – "fossil [...] n. [...] Something preserved in the ground, esp. in petrified form in rock, and recognizable as the remains of a living organism of a former geological period, or as preserving an impression or trace of such an organism."
</ref>
সমুদ্ৰৰ ফাইটোপ্লাংকটন আৰু জুপ্লাংকটন, যিবোৰ অনুকূলহীন অক্সিজেনবিহীন পৰিস্থিতিত মৃত অৱস্থাত তলত জলজ হৈ আছিল, সিহঁত এনাৰোবিক পচনৰ জৰিয়তে পেট্ৰলিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ ৰূপ লয়। এইবোৰ জৈৱ পদাৰ্থ বোকা-মাটিৰ লগত মিলি ভূতাত্ত্বিক সময়ৰ ভিতৰত গভীৰভাৱে চাপ খাই পৰে। ইয়াত উৎপন্ন হোৱা অধিক তাপ আৰু চাপে সেই জৈৱ পদাৰ্থসমূহক আগতে কেৰজেন নামৰ মোমজাতীয় পদাৰ্থত পৰিণত কৰে, যাক তেলৰ শ্বেলত পোৱা যায়, আৰু তাৰ পিছত অধিক উষ্ণতাত কেটাজেনেছিছ প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে ই গেছ আৰু দ্ৰৱ হাইড্ৰকাৰ্বনত পৰিণত হয়। যদিও এইবোৰ উত্তাপ-ভিত্তিক ৰূপান্তৰণৰ ফল, তথাপিও ইয়াৰ ইন্ধন শক্তি মূলতে প্ৰকাশচিত্ৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ পৰা আহে।<ref name="thermochemistry of formation">{{cite web |title=thermochemistry of fossil fuel formation |url=http://www.geochemsoc.org/files/6214/1261/1770/SP-2_271-284_Sato.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20150920172448/http://www.geochemsoc.org/files/6214/1261/1770/SP-2_271-284_Sato.pdf |archive-date=2015-09-20 |url-status=live |access-date=2025-06-11 |archivedate=2015-09-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150920172448/http://www.geochemsoc.org/files/6214/1261/1770/SP-2_271-284_Sato.pdf |deadurl=yes }}</ref>
ভূ-উদ্ভিদসমূহে প্ৰধানকৈ [[কয়লা]] আৰু মিথেইন গঠন কৰিছিল। বহু কেইটা কয়লা ক্ষেত্ৰ কাৰ্বনিফেৰাছ যুগত সৃষ্টি হৈছিল। ভূ-উদ্ভিদে তৃতীয় ধৰণৰ কেৰোজেন গঠন কৰিছিল, যি [[প্ৰাকৃতিক গেছ]]ৰ উৎস। যদিও জীৱাশ্ম ইন্ধন সদায়ে প্ৰাকৃতিকভাৱে গঠিত হৈ থাকে, এইবোৰক অনবিকৰণযোগ্য সম্পদ হিচাপে গণ্য কৰা হয়, কাৰণ এইবোৰ গঠিত হ’বলৈ লাখ লাখ বছৰ লাগে, কিন্তু ইয়াৰ ভাণ্ডাৰ সকলোতকৈ বেছি হাৰত ক্ষয় হৈ আছে আৰু নতুন ভাণ্ডাৰ তাৰ তুলনাত বহুত লেহেমীয়া গতিত সৃষ্টি হৈ আছে।<ref>{{cite book|last1=Miller|first1=G.|url=https://books.google.com/books?id=AJ4SnHbb-ZcC&q=fossil+fuels+depleted+much+faster+than+renewal&pg=PA11|title=Environmental Science: Problems, Connections and Solutions|last2=Spoolman|first2=Scott|publisher=Cengage Learning|year=2007|isbn=978-0-495-38337-6|access-date=14 April 2018|via=Google Books}}</ref><ref>{{cite book|last=Ahuja|first=Satinder|url=https://books.google.com/books?id=DHKDBAAAQBAJ&q=fossil+fuels+depleted+much+faster+than+renewal&pg=PA278|title=Food, Energy, and Water: The Chemistry Connection|publisher=Elsevier|year=2015|isbn=978-0-12-800374-9|access-date=14 April 2018|via=Google Books}}</ref>
==গুৰত্ব==
[[File:2008- Oil and gas industry global net income - IEA.svg|thumb |২০২২ চনত বিশ্বত তেল আৰু গেছ উদ্যোগৰ গড় আয় US$4 ট্ৰিলিয়নত উপনীত হৈছিল।<ref name=IEAinvestment_202305>{{cite web |title=World Energy Investment 2023 |url=https://iea.blob.core.windows.net/assets/8834d3af-af60-4df0-9643-72e2684f7221/WorldEnergyInvestment2023.pdf |website=IEA.org |publisher=International Energy Agency |archive-url=https://web.archive.org/web/20230807064513/https://iea.blob.core.windows.net/assets/8834d3af-af60-4df0-9643-72e2684f7221/WorldEnergyInvestment2023.pdf |archive-date=7 August 2023 |page=61 |date=May 2023 |url-status=live }}</ref>]]
[[File:2007- Profits of energy companies (annual) - stacked bar chart.svg|thumb |[[কোভিড-১৯ মহামাৰী]]ৰ পৰা উদ্ধাৰৰ পিছত, তেল কোম্পানীসমূহৰ লাভ বৃদ্ধি পায়। ইয়াৰ কাৰণ আছিল [[ইউক্ৰেইন]]ত [[ৰাছিয়া]]ৰ আগ্ৰাসনৰ ফলত ইন্ধনৰ দাম বৃদ্ধি, ঋণ হ্ৰাস, ৰাছিয়াত বন্ধ হৈ যোৱা প্ৰকল্পসমূহৰ কৰ মুক্তি আৰু সেউজীয়া গেছ নিঃসৰণ হ্ৰাসৰ আগৰ পৰিকল্পনাৰ পৰা পিছুৱাই যোৱা।<ref name=Reuters_20230208/> এই ৰেকৰ্ড লাভৰ পিছত windfall tax অৰ্থাৎ অতিৰিক্ত লাভৰ ওপৰত কৰ আৰোপ কৰাৰ বাবে জনসাধাৰণৰ মাজত দাবী উত্থাপিত হয়।<ref name=Reuters_20230208>{{cite news |last1=Bousso |first1=Ron |title=Big Oil doubles profits in blockbuster 2022 |url=https://www.reuters.com/business/energy/big-oil-doubles-profits-blockbuster-2022-2023-02-08/ |work=Reuters |date=8 February 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230331215451/https://www.reuters.com/business/energy/big-oil-doubles-profits-blockbuster-2022-2023-02-08/ |archive-date=31 March 2023 |url-status=live }}</ref>]]
জৈৱ ইন্ধন মানৱ সভ্যতাৰ বিকাশত গুৰুত্বপূৰ্ণ হৈ পৰিছে, কাৰণ ইয়াৰ দ্বাৰা সহজে জ্বলাই তাপ উৎপাদন কৰিব পৰা যায়। পিট নামৰ জৈৱ ইন্ধন গৃহস্থালী কাৰ্যত ব্যৱহাৰ কৰা ইতিহাস লিখিত যুগৰ আগৰ। ধাতু গলাবলৈ কিছুমান প্ৰাচীন ভাঁটিত [[কয়লা]] জ্বলাইছিল আৰু খনিজ তৈলৰ পৰিকাষিত আংশিক কঠিন ৰূপতো পুৰণি যুগত জ্বলাই ব্যৱহাৰ হৈছিল।<ref>{{cite web|url= https://www.britannica.com/ebc/article-50695 |title=Encyclopædia Britannica, use of oil seeps in ancient times|access-date=9 September 2007}}</ref> যদিও সিহঁত প্ৰধানকৈ জলনযোগ্য কোটিং আৰু শৱ সংৰক্ষণৰ বাবে ব্যৱহাৰ হৈছিল।<ref>{{cite web| last = Bilkadi| first = Zayn| year = 1992| title = Bulls From the Sea: Ancient Oil Industries| publisher = Aramco World| archive-url = https://web.archive.org/web/20071113215013/http://www.gr8dubai.com/oil2.htm| archive-date = 13 November 2007| url = http://www.gr8dubai.com/oil2.htm| access-date = 11 June 2025| archivedate = 13 November 2007| archiveurl = https://web.archive.org/web/20071113215013/http://www.gr8dubai.com/oil2.htm| deadurl = yes}}</ref>
ব্যৱসায়িকভাৱে খনিজ তৈলৰ শোষণ উনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে আৰম্ভ হয়।<ref>{{cite book |last=Ball |first=Max W. |author2=Douglas Ball |author3=Daniel S. Turner |title=This Fascinating Oil Business |year=1965 |publisher=Bobbs-Merrill |location=Indianapolis |isbn=978-0-672-50829-5 }}</ref>
পূৰ্বতে অপ্ৰয়োজনীয় বুলি বিবেচনা কৰি জ্বলাই নষ্ট কৰা প্ৰাকৃতিক গেছ এতিয়া অতি মূল্যৱান সম্পদ হিচাপে বিবেচিত।<ref>{{cite conference | first = Rashad | last = Kaldany | date = 13 December 2006 | title = Global Gas Flaring Reduction: A Time for Action! | conference = Global Forum on Flaring & Gas Utilization | location = Paris | url = http://www.worldbank.org/html/fpd/ggfrforum06/kadany.pdf | publisher = World Bank | access-date = 9 September 2007 | url-status = dead | archive-url = https://web.archive.org/web/20070910075542/http://www.worldbank.org/html/fpd/ggfrforum06/kadany.pdf | archive-date = Sep 10, 2007 | archivedate = 10 September 2007 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20070910075542/http://www.worldbank.org/html/fpd/ggfrforum06/kadany.pdf | deadurl = yes }}</ref> এই গেছ হেলিয়াম উৎপাদনৰো মুখ্য উৎস।
গধুৰ খনিজ তেল আৰু তেল বালি ২০০০ দশকৰ আৰম্ভণিতে জৈৱ ইন্ধনৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ উৎস হিচাপে বিবেচিত হ’ব ধৰিলে।<ref>{{cite web|url= http://www.prlog.org/10026386-oil-sands-global-market-potential-2007.html |date=Aug 10, 2007 |website=PRLog |title=Oil Sands Global Market Potential 2007|access-date=9 September 2007}}</ref> তেল শেল আদি আৱৰসাদী শিলত কেৰোজেন থাকে, যাক উত্তপ্ত কৰি ছিন্থেটিক তেল উৎপাদন কৰিব পৰা যায়। এই ধৰণৰ শিলৰ দ্বাৰা উৎপাদিত ইন্ধন ব্যৱহাৰযোগ্য যদিও, ২০১০ আৰু ২০২০ দশকত এইবোৰৰ ওপৰত কৰ হ্ৰাস পাইছিল কাৰণ ইয়াৰ কাৰ্বন নিঃসৰণ বেছি।<ref>{{cite news |last1=Carrington |first1=Damian |date=12 December 2017 |title=Insurance giant Axa dumps investments in tar sands pipelines |newspaper=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/environment/2017/dec/12/insurance-giant-axa-dumps-investments-tar-sands-pipelines |access-date=24 December 2017}}</ref>
১৮শ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰ আগলৈকে বতাহচাকি আৰু জলচাকিয়ে লাঠি-চক্ৰ ঘূৰাবলৈ শক্তি যোগাইছিল, আৰু [[কাঠ]] বা পিট পুৰি ঘৰ গৰম ৰখা হৈছিল। [[বাষ্প ইঞ্জিন]]ত কয়লা আৰু পিছত খনিজ তেল ব্যৱহাৰৰ জৰিয়তে [[ঔদ্যোগিক বিপ্লৱ]]ৰ পথ মুকলি হৈছিল। তেতিয়াৰ পৰাই [[গেছ লেম্প]] (প্ৰাকৃতিক বা কয়লা গেছ ভিত্তিক) ব্যাপকভাৱে ব্যৱহৃত হ’ব ধৰিলে। [[অন্তঃজ্বলন ইঞ্জিন]]ৰ আৱিস্কাৰ আৰু গাড়ী-ট্ৰাকত ইয়াৰ প্ৰয়োগৰ ফলত গেছলিন আৰু [[ডিজেল]]ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰতা বাঢ়িল। [[ৰেলগাড়ী|ৰে'ল]], [[বিমান]] ইত্যাদিতো জৈৱ ইন্ধনৰ প্ৰয়োজন হয়। আন এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ খণ্ড হৈছে [[বিদ্যুৎ উৎপাদন]] আৰু পেট্ৰ'ৰাসায়নিক উদ্যোগৰ কেঁচামাল হিচাপে ইয়াৰ ব্যৱহাৰ। খনিজ তেল উৎপাদনৰ অৱশেষ টাৰ ৰাস্তাৰ নিৰ্মাণত ব্যৱহৃত হয়।
[[সেউজ বিপ্লৱ]]ৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় শক্তি জৈৱ ইন্ধনৰ পৰা আহিছিল—[[সাৰ]] হিচাপে প্ৰাকৃতিক গেছ, [[কীটনাশক]] হিচাপে তেল, আৰু সেচৰ বাবে হাইড্ৰোকাৰ্বন।<ref>[http://www.energybulletin.net/281.html Eating Fossil Fuels]. [[EnergyBulletin]]. {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20070611071544/http://www.energybulletin.net/281.html |date=June 11, 2007 }}</ref><ref>{{cite news |title=Soaring fertilizer prices put global food security at risk |url=https://www.axios.com/2022/05/06/fertilizer-prices-food-securtiy |work=Axios |date=6 May 2022}}</ref> ছিন্থেটিক নাইট্ৰজেন সাৰৰ বিকাশে বিশ্ব জনসংখ্যা বৃদ্ধিত মুখ্য ভূমিকা লৈছে; প্ৰায় অৰ্ধেক পৃথিৱীৰ জনসংখ্যাই এই সাৰৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল বুলি অনুমান কৰা হৈছে।<ref>{{cite journal|last1=Erisman|first1=Jan Willem|first2=Mark A.|last2=Sutton|first3=James|last3=Galloway|first4=Zbigniew|last4=Klimont|first5=Wilfried|last5=Winiwarter|title=How a century of ammonia synthesis changed the world|journal=[[Nature Geoscience]]|pages=636–639|date=October 2008|volume=1|doi=10.1038/ngeo325|url=http://www.physics.ohio-state.edu/~wilkins/energy/Resources/Essays/ngeo325.pdf.xpdf|issue=10|bibcode=2008NatGe...1..636E|s2cid=94880859 |url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20100723223052/http://www.physics.ohio-state.edu/~wilkins/energy/Resources/Essays/ngeo325.pdf.xpdf|archive-date=23 July 2010}}</ref> সাৰ মূল্য সংস্থা বিষয়া এজনে কৈছে, "বিশ্বৰ ৫০% খাদ্য উৎপাদন সাৰৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে।" <ref>{{cite news |last1=Butler |first1=Sarah |last2=Ambrose |first2=Jillian |date=20 October 2021 |title=Fears global energy crisis could lead to famine in vulnerable countries |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/business/2021/oct/20/global-energy-crisis-famine-production |access-date=2022-12-17}}</ref>
== পৰিবেশগত প্ৰভাৱ ==
[[File:CO2 Emissions by Source.svg|thumb|right|upright=1.35|গ্ল'বেল কাৰ্বন প্ৰজেক্টে দেখুৱাইছে যে ১৮৮০ চনৰ পৰা CO2 নিঃসৰণ বিভিন্ন উৎসৰ দ্বাৰা লাহে লাহে বৃদ্ধি পাইছে।]]
ইন্ধন ৰূপে খনিজ ইন্ধন জ্বলাই লোৱাটোৱে বহুতো ঋণাত্মক বাহ্যিকতাৰ সৃষ্টি কৰে– এনে পৰিবেশগত ক্ষতি, যাৰ প্ৰভাৱ কেৱল ইন্ধন ব্যৱহাৰ কৰা ব্যক্তিবিলাকৰ সীমাৰ বাহিৰতো পৰে। এই প্ৰভাৱসমূহ বিভিন্ন ধৰণৰ খনিজ ইন্ধনৰ মাজত বেলেগ বেলেগ। সকলো খনিজ ইন্ধনে দাহ হোৱাৰ সময়ত CO2 মুক্ত কৰে, যিয়ে জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ গতি বঢ়ায়। কয়লা আৰু কম পৰিমাণত তেল আৰু ইয়াৰ ব্যৱহাৰযোগ্য ৰূপসমূহে বায়ুবাহিত কণিকা, ধোঁৱা আৰু [[এছিড বৰষুণ]] ([[আম্লীয় বৰষুণ]])ৰ সৃষ্টি কৰে।<ref>{{Cite web|title=Fossil Fuels: The Dirty Facts|url=https://www.nrdc.org/stories/fossil-fuels-dirty-facts|website=NRDC|access-date=2025-06-11}}</ref>
২০১৮ চনত খনিজ ইন্ধনৰ পৰা হোৱা বায়ু দুষণে প্ৰায় US$২.৯ নিযুত ডলাৰ (গ্ল'বেল মুঠ গৃহ উৎপাদনৰ ৩.৩%) ক্ষতি সাধন কৰাৰ অনুমান কৰা হৈছে।<ref name="Cost-of-fossil-fuels-briefing">{{Cite web|title=The Costs of Fossil Fuels|url=https://www.imf.org/en/Blogs/Articles/2020/09/24/blog-the-costs-of-fossil-fuels|website=IMF|access-date=2025-06-11}}</ref>
[[File:Common Era Temperature.svg|thumb|upright=1.35|right|শৃংখলাবদ্ধ তথ্য (গছৰ আঙুলিৰ ৰিং, প্ৰৱাল, বৰফৰ স্তৰ) আৰু সৰাসৰি পৰ্যবেক্ষণৰ আধাৰত ২০০০ বছৰৰ বিশ্ব তাপমাত্ৰা পৰিবৰ্তনৰ ৰূপৰেখা।]]
জলবায়ু পৰিবৰ্তন প্ৰধানকৈ CO2ৰ দৰে সেউজ গৃহ তাপ গেছৰ নিঃসৰণৰ ফলত হয়, আৰু খনিজ ইন্ধন দাহ কৰাটোৱেই ইয়াৰ মুখ্য উৎস।<ref>{{Cite web|title=Fossil Fuels and Climate Change|url=https://climate.nasa.gov/causes/|website=NASA Climate|access-date=2025-06-11}}</ref> বিশ্বৰ অধিকাংশ অঞ্চলত জলবায়ু পৰিবৰ্তনে পৰিবেশব্যৱস্থাৰ ওপৰত ঋণাত্মক প্ৰভাৱ পেলাইছে। ইয়াত বিভিন্ন প্ৰজাতিৰ বিলুপ্তি, খাদ্য উৎপাদনৰ ক্ষমতা হ্ৰাস ইত্যাদি অন্তৰ্ভুক্ত থাকে, যিয়ে বিশ্ব ক্ষুধাৰ সমস্যাক অধিক ঘনীভূত কৰে। গ্ল'বেল তাপমাত্ৰা বৃদ্ধি অব্যাহত থাকিলে পৰিবেশ আৰু মানুহৰ ওপৰত ইয়াৰ কু-প্ৰভাৱ অধিক বৃদ্ধি পাব; [[বিশ্ব স্বাস্থ্য সংস্থা]]ই কৈছে যে ২১শ শতিকাৰ ভিতৰত [[জলবায়ু]] পৰিবৰ্তন হৈছে মানুহৰ [[স্বাস্থ্য]]ৰ ওপৰত আটাইতকৈ ডাঙৰ ভাবুকি।<ref>{{Cite web|title=Climate change and health|url=https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/climate-change-and-health|website=World Health Organization|access-date=2025-06-11}}</ref>
খনিজ ইন্ধন দাহ কৰোঁতে গন্ধকময় অম্ল আৰু নাইট্ৰিক অম্লৰ সৃষ্টি হয়, যিয়ে [[বৰষুণ]]ৰ সৈতে পৃথিৱীত পৰে আৰু প্ৰাকৃতিক তথা কৃত্ৰিম গঠনসমূহৰ ক্ষতি কৰে। সেউজ শিল আৰু চূণশিলেৰে নিৰ্মিত [[ভাস্কৰ্য]] তথা স্মাৰকসমূহ বিশেষকৈ এই অম্লবৃষ্টিৰ দ্বাৰা ক্ষতিগ্ৰস্ত হয়, কাৰণ অম্লই [[কেলচিয়াম কাৰ্বনেট]] গলাই পেলায়।<ref>{{Cite web|title=Acid Rain and Its Effect on Structures|url=https://www.epa.gov/acidrain/effects-acid-rain|website=EPA|access-date=2025-06-11}}</ref>
খনিজ ইন্ধনত [[ইউৰেনিয়াম]] আৰু থ'ৰিয়ামৰ দৰে বিকিৰণশীল পদাৰ্থো থাকে, যিবোৰ দাহৰ সময়ত বায়ুমণ্ডললৈ মুক্ত হয়। ২০০০ চনত প্ৰায় ১২,০০০ টন থ'ৰিয়াম আৰু ৫,০০০ টন ইউৰেনিয়াম বিশ্বজুৰি কয়লা দাহৰ ফলত বায়ুত মুকলি হৈছিল। ১৯৮২ চনত কেৱল আমেৰিকাত কয়লা দাহৰ ফলত থ্ৰী মাইল আইলেণ্ড দুৰ্ঘটনাতকৈ ১৫৫ গুণ অধিক বিকিৰণ বায়ুত মুক্ত হৈছিল বুলি অনুমান কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=Radiological Impact of Coal Combustion|url=https://www.scientificamerican.com/article/coal-ash-is-more-radioactive-than-nuclear-waste/|website=Scientific American|access-date=2025-06-11}}</ref>
কয়লা দাহৰ ফলত বটম এছ আৰু ফ্লাই এছৰ দৰে ডাঙৰ পৰিমাণৰ বৰ্জ্য উৎপন্ন হয়। এইবোৰ বিভিন্ন ক্ষেত্ৰত পুনঃব্যৱহাৰ কৰা হয় (উদাহৰণস্বৰূপে, যুক্তৰাষ্ট্ৰত উৎপাদিত ফ্লাই এছৰ প্ৰায় ৪০% ব্যৱহৃত হয়।)<ref>{{Cite web|title=Coal Ash Basics|url=https://www.epa.gov/coalash/coal-ash-basics|website=EPA|access-date=2025-06-11}}</ref>
দাহন, প্ৰচেছিং, আৰু বিতৰণৰ সময়তো খনিজ ইন্ধনে পৰিৱেশত ক্ষতি সাধন কৰে। কয়লা খননৰ ধৰণ বিশেষকৈ পাহাৰ কাটি খনন আৰু প্ৰাক্-উৎপাদন খনন পৰিবেশৰ ওপৰত অতি কু-প্ৰভাৱ পেলায়। সাগৰৰ মাজত খনন জলজ প্ৰাণীৰ বাবে বিপজ্জনক। খনিজ ইন্ধনৰ কুঁৱাৰ পৰা [[মিথেন গেছ]] পলাই যোৱা গেছ নিঃসৰণৰ মাধ্যমেৰে [[বায়ুমণ্ডল]]লৈ যাব পাৰে। [[তেল শোধনাগাৰ]]সমূহে বায়ু আৰু পানী প্ৰদূষণৰ সৃষ্টি কৰে। কয়লা সাধাৰণতে ডিজেল চলিত ৰে'লৰে পৰিবহণ কৰা হয়, আৰু কেঁচা তেল টেংকাৰ জাহাজেৰে, যাৰ বাবে অধিক খনিজ ইন্ধন দাহৰ প্ৰয়োজন হয়।<ref>{{Cite web|title=Environmental impacts of fossil fuels|url=https://www.energy.gov/science-innovation/energy-sources/fossil/environmental-impacts|website=U.S. Department of Energy|access-date=2025-06-11}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[File:Annual-co2-emissions-by-region-2022.png|thumb|এলাকাভিত্তিক বাৰ্ষিক CO2 নিঃসৰণ। ইয়াত কেৱল খনিজ ইন্ধন আৰু উদ্যোগৰ পৰা হোৱা নিঃসৰণ অন্তৰ্ভুক্ত; ভূ-ব্যৱহাৰৰ পৰিৱৰ্তন অন্তৰ্ভুক্ত নহয়।]]
জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ নেতিবাচক প্ৰভাৱ প্ৰতিহত কৰিবলৈ বিভিন্ন ধৰণৰ প্ৰশমনমূলক প্ৰচেষ্টাৰ সৃষ্টি হৈছে। ইয়াৰ ভিতৰত বিকল্প শক্তিৰ উৎস, যেনে নবীকৰণযোগ্য শক্তি ব্যৱহাৰৰ আন্দোলনও অন্তৰ্ভুক্ত। পৰিৱেশ নিয়ন্ত্ৰণে এই নিৰ্গমন সীমিত কৰিবলৈ বিভিন্ন পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰে; উদাহৰণস্বৰূপে, ফ্লাই এছৰ দৰে পেলনীয়া সামগ্ৰী বায়ুমণ্ডললৈ এৰি দিয়াৰ বিৰুদ্ধে নিয়ম।<ref>{{Cite web|title=Renewable Energy: The Clean Facts|url=https://www.nrdc.org/stories/renewable-energy-clean-facts|website=NRDC|access-date=2025-06-11}}</ref>
২০২০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ৰাষ্ট্ৰসংঘই এক প্ৰতিবেদন প্ৰকাশ কৰি কয় যে সেউজ গৃহ নিৰ্গমন হ্ৰাস কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা সত্ত্বেও বিভিন্ন চৰকাৰে জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ ক্ষেত্ৰত "দুগুণ হ্ৰাস" কৰিছে, কিছুমান ক্ষেত্ৰত তেওঁলোকৰ ক'ভিড-১৯ পুনৰুদ্ধাৰ উদ্দীপক পুঁজিৰ ৫০% তকৈ অধিক বিকল্প শক্তিৰ পৰিৱৰ্তে জীৱাশ্ম ইন্ধন উৎপাদনৰ দিশলৈ ঠেলি দিছে।<ref>{{Cite web|title=UN Report: Governments Doubling Down on Fossil Fuels|url=https://www.unep.org/news-and-stories/press-release/governments-double-down-fossil-fuels-un-report-warns|website=UNEP|access-date=2025-06-11}}{{Dead link|date=June 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ মহাসচিব এণ্টনিঅ' গুটেৰেছে ঘোষণা কৰিছে যে "মানৱতাই প্ৰকৃতিৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ চলাই আছে। এইটো আত্মহত্যাৰ দৰে। প্ৰকৃতিয়ে সদায় প্ৰতিশোধ লয় – আৰু ইতিমধ্যে ই ক্ৰমাৎ ক্ৰমাৎ শক্তি আৰু ক্ৰোধেৰে সেই কাম কৰি আছে।" তেওঁ লগতে দাবী কৰে যে এতিয়াও আশাৰ কাৰণ আছে, ২০৫০ চনৰ ভিতৰত নিকা শূন্য নিৰ্গমন লাভ কৰাৰ লক্ষ্য গ্ৰহণৰ ক্ষেত্ৰত চীন আৰু ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ দৰে অন্যান্য বৃহৎ নিৰ্গমনকাৰী দেশসমূহৰ সৈতে যোগদান কৰাৰ পৰিকল্পনাৰ আশা কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Secretary-General's Remarks on Climate Action|url=https://www.un.org/sg/en/node/254683|website=United Nations|access-date=2025-06-11}}</ref>
==মুদ্ৰাস্ফীতিৰ প্ৰভাৱ==
জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ প্ৰভাৱ মুদ্ৰাস্ফীতিৰ ওপৰত বৰ্ণনা কৰা এটা শব্দ।<ref name="Vox20220812">{{Cite web |last=Leber |first=Rebecca |date=2022-08-12 |title=Fight climate change. End fossilflation. Here's how. |url=https://www.vox.com/science-and-health/2022/8/12/23290488/fight-climate-change-end-fossil-fuel-inflation |access-date=2024-08-18 |website=Vox |language=en-US}}</ref><ref name="CNN20240818">{{Cite web |last=Horowitz |first=Julia |date=2022-12-13 |title=Analysis: Inflation is finally falling. But the days when prices rose just 2% may never return {{!}} CNN Business |url=https://www.cnn.com/2022/12/13/economy/inflation-2-demographics-climate-deglobalization/index.html |access-date=2024-08-18 |website=CNN |language=en}}</ref>
২০২২ চনৰ আগষ্ট মাহত ভক্সৰ মতে, "অৰ্থনীতিবিদসকলে শক্তিৰ মূল্যক উচ্চ মুদ্ৰাস্ফীতিৰ মূল কাৰণ হিচাপে আঙুলিয়াই দিছে", লক্ষ্য কৰিছে যে "শক্তিৰ মূল্যই অৰ্থনীতিৰ প্ৰায় প্ৰতিটো অংশক পৰোক্ষভাৱে প্ৰভাৱিত কৰে"।<ref name="Vox20220812" /> জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ মূল্য বৃদ্ধিৰ ফলত মূল্য যথেষ্ট বৃদ্ধি কৰা খণ্ডসমূহৰ ভিতৰত পৰিবহণ, খাদ্য আৰু জাহাজ চলোৱা আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Vox20220812" />
== অসুস্থতা আৰু মৃত্যু ==
[[File:2021 Death rates, by energy source.svg|thumb|জীৱাশ্ম ইন্ধন ব্যৱহাৰৰ ফলত হোৱা মৃত্যু (চাৰ্টত আয়তক্ষেত্ৰৰ অঞ্চল) নবীকৰণযোগ্য শক্তি উৎপাদনৰ ফলত হোৱা মৃত্যুতকৈ বহু বেছি (চাৰ্টত আয়তক্ষেত্ৰ কষ্টেৰে দেখা যায়)।<ref name=OWID_SafestEnergy_2021>{{cite journal |last1=Ritchie |first1=Hannah |last2=Roser |first2=Max |title=What are the safest and cleanest sources of energy? |url=https://ourworldindata.org/safest-sources-of-energy |journal=Our World in Data |archive-url=https://web.archive.org/web/20240115112316/https://ourworldindata.org/safest-sources-of-energy |archive-date=15 January 2024 |date=2021 |url-status=live }} Data sources: Markandya & Wilkinson (2007); UNSCEAR (2008; 2018); Sovacool et al. (2016); IPCC AR5 (2014); Pehl et al. (2017); Ember Energy (2021).</ref>]]
জীৱাশ্ম ইন্ধনৰ পৰা হোৱা পৰিৱেশ প্ৰদূষণে মানুহক প্ৰভাৱিত কৰে, কাৰণ ইয়াৰ দহনৰ ফলত উৎপন্ন কণা আৰু অন্যান্য বায়ু প্ৰদূষকে উশাহ ল’লে অসুস্থতা আৰু মৃত্যুৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। এই স্বাস্থ্যজনিত প্ৰভাৱৰ ভিতৰত [[অকাল মৃত্যু]], তীব্ৰ শ্বাস-প্ৰশ্বাসজনিত ৰোগ, গুৰুতৰ হাঁপানী, দীৰ্ঘদিনীয়া ব্ৰংকাইটিছ আৰু হাওঁফাওঁৰ কাৰ্য্যক্ষমতা হ্ৰাস পোৱা আদি অন্তৰ্ভুক্ত। দুখীয়া, অপুষ্টিকৰ, অতি কম বয়সীয়া আৰু অতি বৃদ্ধ, আৰু পূৰ্বতে শ্বাস-প্ৰশ্বাসজনিত ৰোগ বা অন্যান্য অসুস্থতাত ভুগা লোকসকল অধিক বিপদত থাকে।<ref name="HEI2020">{{Cite web|title=State of Global Air 2020|url=https://www.stateofglobalair.org/|publisher=Health Effects Institute|access-date=11 June 2025}}</ref>
২০২৩ চনৰ এক গবেষণাত অনুমান কৰা হৈছে যে কেৱল জীৱাশ্ম ইন্ধন ব্যৱহাৰৰ ফলত হোৱা বায়ু প্ৰদূষণৰ কাৰণে বছৰি প্ৰায় ৫.১৩ মিলিয়ন অতিৰিক্ত মৃত্যু হয়।<ref name="Vohra2021">{{Cite journal|last=Vohra|first=Karn|date=2021|title=Global mortality from outdoor fine particle pollution generated by fossil fuel combustion: Results from GEOS-Chem|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0013935121000487|journal=Environmental Research|volume=195|pages=110754|doi=10.1016/j.envres.2021.110754|pmid=33515786}}</ref> ২০১৮ চনত এই সংখ্যা ৮০ লাখতকৈ অধিক আছিল, অৰ্থাৎ বিশ্বজুৰি প্ৰায় ৫ জনৰ ভিতৰত ১ জনৰ মৃত্যু বায়ু প্ৰদূষণৰ সৈতে সম্পৰ্কিত।<ref name="Lelieveld2019">{{Cite journal|last=Lelieveld|first=J.|date=2019|title=Effects of fossil fuel and total anthropogenic emission removal on public health and climate|journal=PNAS|volume=116|issue=15|pages=7192–7197|doi=10.1073/pnas.1819989116|pmid=30910980}}</ref>
যদিও সকলো শক্তিৰ উৎসই কিছুমান বিৰূপ প্ৰভাৱ সৃষ্টি কৰে, তথাপি তথ্যই দেখুৱাইছে যে জীৱাশ্ম ইন্ধনসকল স্বাস্থ্যৰ বাবে আটাইতকৈ বিপজ্জনক আৰু সেউজ গৃহ গেছৰ নিৰ্গমনতো আটাইতকৈ বেছি। ইয়াৰ বিপৰীতে আধুনিক নবীকৰণযোগ্য শক্তিৰ উৎসসমূহ অধিক সুৰক্ষিত আৰু পৰিষ্কাৰ যেন লাগে।
=== শক্তি উৎস অনুসৰি মৃত্যু আৰু নিৰ্গমন ===
ইউৰোপীয় ইউনিয়নত, শক্তি উৎস অনুসৰি প্ৰতি টেৰাৱাট-ঘণ্টা (TWh) উৎপাদনৰ বিপৰীতে মৃত্যু আৰু সেউজ গৃহ গেছৰ নিৰ্গমনৰ তুলনামূলক টেবুল:
{| class="wikitable"
|+ শক্তি উৎস অনুসৰি মৃত্যু আৰু গেছ নিৰ্গমন
|-
! শক্তিৰ উৎস !! প্ৰতি TWh-ত মৃত্যুৰ সংখ্যা !! সেউজ গৃহ গেছৰ নিৰ্গমন (হাজাৰ টন/TWh)
|-
| কয়লা || ২৪.৬ || ৮২০
|-
| তেল || ১৮.৪ || ৭২০
|-
| প্ৰাকৃতিক গেছ || ২.৮ || ৪৯০
|-
| জৈৱবস্তু || ৪.৬ || ৭৮–২৩০
|-
| জলবিদ্যুৎ || ০.০২ || ৩৪
|-
| পাৰমাণৱিক শক্তি || ০.০৭ || ৩
|-
| বায়ু || ০.০৪ || ৪
|-
| সৌৰশক্তি || ০.০২ || ৫
|}
তথ্যই দেখুৱাইছে যে কয়লা, তেল, প্ৰাকৃতিক গেছ আৰু জৈৱবস্তুৰ তুলনাত জলবিদ্যুৎ, পাৰমাণৱিক শক্তি, বতাহ আৰু সৌৰশক্তিৰ ফলত মৃত্যুৰ হাৰ আৰু নিৰ্গমন দুয়ো কম। [[পাৰমাণৱিক শক্তি]] ব্যৱহাৰ কৰি জীৱাশ্ম ইন্ধন পৰিহাৰৰ ফলত ১৮ লাখ লোকৰ জীৱন ৰক্ষা হৈছে বুলি বিজ্ঞানীসকলে দাবী কৰিছে।<ref name="Kharecha2013">{{Cite journal|last=Kharecha|first=Pushker A.|last2=Hansen|first2=James E.|date=2013|title=Prevented mortality and greenhouse gas emissions from historical and projected nuclear power|journal=Environmental Science & Technology|volume=47|issue=9|pages=4889–4895|doi=10.1021/es3051197|pmid=23495845}}</ref>
==টোকা
==
{{Notelist}}
==তথ্যসূত্ৰ==
[[শ্ৰেণী:প্ৰযুক্তি]]
[[শ্ৰেণী:বিজ্ঞান]]
03q6wzcrf7vwzwklkhzidjh9vxpkeq1
ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/৩৯
4
122802
600618
529001
2026-04-15T16:48:49Z
দিব্য দত্ত
9244
600618
wikitext
text/x-wiki
[[File:Baisaran Valley Kashmir24102023.jpg|150px|right]]
'''পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০২৫''': ২০২৫ চনৰ ২২ এপ্ৰিলত ভাৰত প্ৰশাসিত জম্মু-কাশ্মীৰৰ অনন্তনাগ জিলাৰ পেহেলগামৰ সমীপৰ বৈসাৰণ ঘাঁহনিত সন্ত্ৰাসবাদীৰ আক্ৰমণত কমেও ২৮জন পৰ্যটকৰ মৃত্যু হোৱাৰ লগতে ২০জনতকৈ অধিক লোক আহত হয়। জম্মু-কাশ্মীৰৰ বিশেষ মৰ্যাদা বাতিলৰ পাছত সংঘটিত হোৱা সবাতোকৈ মাৰাত্মক আক্ৰমণ হিচাপে বিবেচিত এই ঘটনাৰ উদ্দেশ্য কাশ্মীৰ উপত্যকাৰ জনগাঁথনিগত পৰিৱৰ্তনক প্ৰতিহত কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। সন্ত্ৰাসবাদী সংগঠন লস্কৰ-ই-তৈয়বাৰ এটা শাখা দা ৰেজিষ্টেঞ্চ ফ্ৰণ্ট (টি আৰ এফ)-এ এই আক্ৰমণৰ দায়িত্ব স্বীকাৰ কৰে। [[পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০২৫|ইয়াত বিতংকৈ পঢ়ক]]
[[শ্ৰেণী:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ]]
89huhg5vnr5yicvkpene25l0a7aakuj
600621
600618
2026-04-15T16:52:36Z
দিব্য দত্ত
9244
600621
wikitext
text/x-wiki
[[File:Baisaran Valley Kashmir24102023.jpg|150px|right]]
'''পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০২৫''': ২০২৫ চনৰ ২২ এপ্ৰিলত ভাৰত প্ৰশাসিত জম্মু-কাশ্মীৰৰ অনন্তনাগ জিলাৰ পেহেলগামৰ সমীপৰ বৈসাৰণ ঘাঁহনিত সন্ত্ৰাসবাদীৰ আক্ৰমণত কমেও ২৮জন পৰ্যটকৰ মৃত্যু হোৱাৰ লগতে ২০জনতকৈ অধিক লোক আহত হয়। জম্মু-কাশ্মীৰৰ বিশেষ মৰ্যাদা বাতিলৰ পাছত সংঘটিত হোৱা সবাতোকৈ মাৰাত্মক আক্ৰমণ হিচাপে বিবেচিত এই ঘটনাৰ উদ্দেশ্য কাশ্মীৰ উপত্যকাৰ জনগাঁথনিগত পৰিৱৰ্তনক প্ৰতিহত কৰা বুলি জানিব পৰা গৈছে। সন্ত্ৰাসবাদী সংগঠন লস্কৰ-ই-তৈয়বাৰ এটা শাখা দা ৰেজিষ্টেঞ্চ ফ্ৰণ্ট (টি আৰ এফ)-এ এই আক্ৰমণৰ দায়িত্ব স্বীকাৰ কৰে। [[পেহেলগামৰ সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ, ২০২৫|ইয়াত বিতংকৈ পঢ়ক]]
oovxcm09jec7tkp8ttopdlweqiroaea
ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/৪০
4
124103
600620
535640
2026-04-15T16:52:16Z
দিব্য দত্ত
9244
600620
wikitext
text/x-wiki
[[চিত্ৰ:Tinkle.jpg|২০২২ চনত পুনঃমুদ্ৰিত অসমীয়া টিংকলৰ বেটুপাত|left|130px]]
'''টিংকল''' ভাৰতত প্ৰকাশিত এখন মাহেকীয়া শিশু [[আলোচনী]]। আলোচনীখনৰ প্ৰকৃত স্বত্বাধিকাৰী আছিল ইণ্ডিয়া বুক হাউচ। ২০০৭ চনত ইয়াৰ স্বত্ব ACK Media ৰ হাতলৈ যায়। আলোচনীখন কমিক, [[সাধুকথা|সাধু]], [[সাঁথৰ]], কুইজ আৰু বিদ্যালয়ত পঢ়া শিশুসকলৰ উপযোগীকৈ প্ৰস্তুত কৰা আন আন উপাদানৰ সমাহাৰ। মূলতঃ [[ইংৰাজী ভাষা]]ত প্ৰকাশিত আলোচনীখন [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[মালয়ালম ভাষা|মালায়ালম]] আদিকে ধৰি নানা ভাৰতীয় ভাষালৈ অনুবাদ হয়। প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক আছিল অনন্ত পেই। তেখেত শিশুসকলৰ মাজত পেই খুড়া নামেৰে জনাজাত আছিল। তেখেত জনপ্ৰিয় অমৰ চিত্ৰ কথা চিৰিজৰো প্ৰতিষ্ঠাপক। টিংকলৰ প্ৰথম সংখ্যা প্ৰকাশ পাইছিল ১৯৮০ চনৰ এপ্ৰিল মাহত। এতিয়ালৈকে আলোচনীখনৰ ৫০০ তকৈও অধিক সংখ্যা প্ৰকাশ পাইছে। যোৱা দুটা দশক ধৰি আলোচনীখনে ভাৰতৰ শিশুসকলৰ মাজত ব্যাপক জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। আনকি ভাৰতৰ প্ৰাক্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[অটল বিহাৰী বাজপায়ী|অটল বিহাৰী বাজপেয়ী]]ও এজন টিংকল প্ৰেমী আছিল।[[টিংকল|ইয়াত বিতংকৈ পঢ়ক]]
6g4dgazmjwaa6odbe948q7ye2qpo5z6
ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/৪১
4
125615
600622
546417
2026-04-15T16:53:02Z
দিব্য দত্ত
9244
600622
wikitext
text/x-wiki
[[File:Zubin Garg Live performance (cropped).jpg|২০২৫ চনৰ জুবিন গাৰ্গ|left|160px]]
'''জুবিন গাৰ্গ''' (১৮ নৱেম্বৰ, ১৯৭২ - ১৯ ছেপ্টেম্বৰ, ২০২৫) অসম, ভাৰতৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ কণ্ঠশিল্পী। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ এগৰাকী সংগীত পৰিচালক, গীতিকাৰ, সুৰকাৰ, চলচ্চিত্ৰ অভিনেতা, চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজক, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, চিত্ৰনাট্যলেখক, কবি আৰু সমাজকৰ্মী। প্ৰায় ৩৩ বছৰধৰি ব্যপ্ত হৈ থকা কেৰিয়াৰত জুবিন গাৰ্গে ৪০ টা ভাষাত ৩৮,০০০তকৈও অধিক গীত বাণীবদ্ধ কৰিছে। ১৯৯২ চনত জুবিনৰ প্ৰথমটো এলবাম ''অনামিকা'' মুক্তি পায়। ইয়াৰ লগে লগেই জুবিন পেছাদাৰী সংগীত জগতখনত জড়িত হৈ পৰে৷ ২০০৬ চনত ''য়া আলী'' শীৰ্ষক গীতটোৰ জৰিয়তে লাভ কৰা ''গ্ল’বেল ইণ্ডিয়ান ফিল্ম এৱাৰ্ড (GIFA)''কে প্ৰমুখ্য কৰি পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ একাধিকবাৰ ''শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী (পুৰুষ)'' বঁটা লাভ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰি ''Echoes of Silence'' (ইংৰাজী-খাচী) ছবিৰ বাবে ''শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক'' হিচাপে ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা (ৰজত কমল) লাভ কৰিছিল। জুবিন গাৰ্গ বহুবাদ্যযন্ত্ৰী। জুবিন গাৰ্গ অসমৰ সৰ্বাধিক পাৰিশ্ৰমিকপ্ৰাপ্ত কণ্ঠশিল্পীৰ ভিতৰত অন্যতম৷ [[জুবিন গাৰ্গ|ইয়াত বিতংকৈ পঢ়ক]]
pp0tqviz6tjl491q0q10scrgfygav5p
সদস্য বাৰ্তা:Marty5550
3
126109
600651
543378
2026-04-16T06:13:06Z
EmausBot
1983
[[সদস্য বাৰ্তা:Martinoscag]] পাতায় করা দ্বিপুনর্নির্দেশনা ঠিক করেছে
600651
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[সদস্য বাৰ্তা:Martinoscag]]
7qnlz2rhync9fz3j1mss38g21sjlz2a
ইৰানৰ ক্ৰীড়া
0
127512
600658
571948
2026-04-16T06:51:36Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* ইতিহাস */
600658
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। <ref>{{cite news |title=Iran barred indefinitely from world judo over refusal to face Israelis |url=https://www.timesofisrael.com/iran-indefinitely-barred-from-world-judo-over-refusal-to-face-israelis/ |access-date=22 October 2019 |work=[[The Times of Israel]] |issn=0040-7909}}</ref> এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
* [https://www.msy.gov.ir/ Ministry of Sport and Youth Of Iran official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120315044438/http://msy.gov.ir/ |date=2012-03-15 }}
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
61afbs3asw18u7h5pqwvzj43rfj2trp
600659
600658
2026-04-16T06:52:43Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* যুদ্ধ কলা */
600659
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
* [https://www.msy.gov.ir/ Ministry of Sport and Youth Of Iran official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120315044438/http://msy.gov.ir/ |date=2012-03-15 }}
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
apxr2x9ojk0b24ge513h63w0rnaok5q
600661
600659
2026-04-16T06:55:02Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাহ্যিক সংযোগ */
600661
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
sxq52axd9nx8d7uutdbhkcb859cijri
600662
600661
2026-04-16T06:57:32Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাহ্যিক সংযোগ */
600662
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
1gu4sq8tqrc543gebqp93pucffmy125
600663
600662
2026-04-16T06:59:57Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাহ্যিক সংযোগ */
600663
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
24j3lloinnj9cq9l23fulaom1ormmui
600664
600663
2026-04-16T07:09:47Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাস্কেটবল */
600664
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
s5xelcs8ktlz78g5xwbluhxblptte8p
600665
600664
2026-04-16T07:10:09Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাস্কেটবল */
600665
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
h8rpvdob46rfy589uz3df7c0s3hk5y6
600666
600665
2026-04-16T07:12:19Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাস্কেটবল */
600666
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
1babqcujpartke61k9zeeabv5nv0t0p
600667
600666
2026-04-16T07:16:57Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাহ্যিক সংযোগ */
600667
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, [[ভলীবল]], ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
avuikj123iofwjawfe2u94fgm446cki
600668
600667
2026-04-16T07:17:50Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* মহিলা খেলুৱৈ */
600668
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
kncu3pct8by7xxroe6kykljx4lhhsbb
600669
600668
2026-04-16T07:20:34Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* মল্লযুঁজ */
600669
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
rmkfeldffuomow16der4ve01wsfyxto
600670
600669
2026-04-16T07:26:04Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* মল্লযুঁজ */
600670
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। <ref>https://www.theatlantic.com/international/archive/2012/08/the-ancient-roots-of-irans-wrestling-and-weightlifting-olympic-dominance/260919/|title=The Ancient Roots of Iran's Wrestling and Weightlifting Olympic Dominance|last=Fisher|first=Max|date=2012-08-09|website=The Atlantic|language=en-US|access-date=2019-05-10</ref>বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
piqf6x6cz6zymzma721wxtbijpvnodq
600671
600670
2026-04-16T07:33:16Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাহ্যিক সংযোগ */
600671
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। <ref>https://www.theatlantic.com/international/archive/2012/08/the-ancient-roots-of-irans-wrestling-and-weightlifting-olympic-dominance/260919/|title=The Ancient Roots of Iran's Wrestling and Weightlifting Olympic Dominance|last=Fisher|first=Max|date=2012-08-09|website=The Atlantic|language=en-US|access-date=2019-05-10</ref>বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পোলোৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
# https://www.iranchamber.com
Sport in Iran: History of Chogân (Polo)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
nlh8eb6smc8iphpuu3m4isjrsmcebvj
600672
600671
2026-04-16T07:42:06Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* প'লো */
600672
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। <ref>https://www.theatlantic.com/international/archive/2012/08/the-ancient-roots-of-irans-wrestling-and-weightlifting-olympic-dominance/260919/|title=The Ancient Roots of Iran's Wrestling and Weightlifting Olympic Dominance|last=Fisher|first=Max|date=2012-08-09|website=The Atlantic|language=en-US|access-date=2019-05-10</ref>বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পল'ৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। <ref>https://books.google.com/books?id=9i-bgOjaVysC&printsec=frontcover&dq=The+Evolution+of+Polo.&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&source=gb_mobile_search&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false </ref>কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
# https://www.iranchamber.com
Sport in Iran: History of Chogân (Polo)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
eian03ffw5a9mc9vdkh00rxk3joub5a
600673
600672
2026-04-16T07:47:06Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* ফুটবল */
600673
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। <ref>https://www.theatlantic.com/international/archive/2012/08/the-ancient-roots-of-irans-wrestling-and-weightlifting-olympic-dominance/260919/|title=The Ancient Roots of Iran's Wrestling and Weightlifting Olympic Dominance|last=Fisher|first=Max|date=2012-08-09|website=The Atlantic|language=en-US|access-date=2019-05-10</ref>বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পল'ৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। <ref>https://books.google.com/books?id=9i-bgOjaVysC&printsec=frontcover&dq=The+Evolution+of+Polo.&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&source=gb_mobile_search&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false </ref>কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
�
বৰ্তমান ইৰানত ফুটবলৰ জনপ্ৰিয়তা বৃদ্ধি পোৱাত মহিলা দৰ্শকো বাঢ়িছে।<ref>https://www.hindustantimes.com/football/iran-women-freely-attend-football-match-for-first-time-in-decades/story-iryXRClcWt9jbR4HargFXO.html </ref>
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
# https://www.iranchamber.com
Sport in Iran: History of Chogân (Polo)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
4mftzgtyvddvxs0zvkq4n0i628mqhy6
600674
600673
2026-04-16T07:47:24Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* ফুটবল */
600674
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, [[মল্লযুঁজ]], [[বক্সিং]], ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। <ref>https://www.theatlantic.com/international/archive/2012/08/the-ancient-roots-of-irans-wrestling-and-weightlifting-olympic-dominance/260919/|title=The Ancient Roots of Iran's Wrestling and Weightlifting Olympic Dominance|last=Fisher|first=Max|date=2012-08-09|website=The Atlantic|language=en-US|access-date=2019-05-10</ref>বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পল'ৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। <ref>https://books.google.com/books?id=9i-bgOjaVysC&printsec=frontcover&dq=The+Evolution+of+Polo.&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&source=gb_mobile_search&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false </ref>কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
বৰ্তমান ইৰানত ফুটবলৰ জনপ্ৰিয়তা বৃদ্ধি পোৱাত মহিলা দৰ্শকো বাঢ়িছে।<ref>https://www.hindustantimes.com/football/iran-women-freely-attend-football-match-for-first-time-in-decades/story-iryXRClcWt9jbR4HargFXO.html </ref>
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
# https://www.iranchamber.com
Sport in Iran: History of Chogân (Polo)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
iunccmg80dp5885gtngj1nq4ah88lrn
600675
600674
2026-04-16T07:48:31Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* ইতিহাস */
600675
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, মল্লযুঁজ, বক্সিং, ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। <ref>https://www.theatlantic.com/international/archive/2012/08/the-ancient-roots-of-irans-wrestling-and-weightlifting-olympic-dominance/260919/|title=The Ancient Roots of Iran's Wrestling and Weightlifting Olympic Dominance|last=Fisher|first=Max|date=2012-08-09|website=The Atlantic|language=en-US|access-date=2019-05-10</ref>বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পল'ৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। <ref>https://books.google.com/books?id=9i-bgOjaVysC&printsec=frontcover&dq=The+Evolution+of+Polo.&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&source=gb_mobile_search&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false </ref>কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
বৰ্তমান ইৰানত ফুটবলৰ জনপ্ৰিয়তা বৃদ্ধি পোৱাত মহিলা দৰ্শকো বাঢ়িছে।<ref>https://www.hindustantimes.com/football/iran-women-freely-attend-football-match-for-first-time-in-decades/story-iryXRClcWt9jbR4HargFXO.html </ref>
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গণ্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
# https://www.iranchamber.com
Sport in Iran: History of Chogân (Polo)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
hl7d2ikfe3jdao8isfuml1tl33pbofs
600686
600675
2026-04-16T08:09:36Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।
600686
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] -->
{{multiple image
| width =
| image1 = Iran nation football team (women) Away lioness.jpg
| alt1 = Iran women's national football team
| image2 = 2018 FIFA World Cup Group B march IRN-MAR 1.jpg
| alt2 = Iran men's national football team
| footer = ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল হৈছে ফুটবল।
| direction = vertical
}}
[[File:Taekwondo at the 2016 Summer Olympics women Kimia Alizadeh.jpg|thumb| ইৰাণৰ চেম্পিয়ন কিমিয়া আলিজাদেহ]]
''' ইৰানত ক্ৰীড়া ({{lang_en|Sports in Iran}})''' [[ইৰাণ]]ৰ বহু খেল পৰম্পৰাগত আৰু আধুনিক দুয়োটা। উদাহৰণস্বৰূপে, ১৯৭৪ চনত পশ্চিম [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমখন চহৰ আছিল তেহৰাণ যিয়ে [[এছিয়ান গেমছ]] আয়োজন কৰিছিল আৰু আজিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বৃহৎ ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতা আয়োজন আৰু অংশগ্ৰহণ অব্যাহত আছে। ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজক পৰম্পৰাগতভাৱে ইৰাণৰ জাতীয় খেল হিচাপে গণ্য কৰা হয় যদিও আজি ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় খেল। অৰ্থনৈতিক নিষেধাজ্ঞাৰ বাবে ২০১০ চনত ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰী বাজেট আছিল প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ অৰ্থাৎ প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
==ইতিহাস==
প্ৰাচীন ইৰাণত ক্ৰীড়া আৰু এথলেটিক ব্যায়াম মানুহৰ দৈনন্দিন আটাইতকৈ মৌলিক কামৰ ভিতৰত আছিল।
সমাজে এনে খেলুৱৈক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল যিসকলে নিজৰ শাৰীৰিক শক্তি আৰু সাহসেৰে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে নিজৰ পৰিয়াল আৰু দেশ ৰক্ষা কৰিছিল।
য’তেই তেওঁলোকক অতি উৎসাহেৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল, মানুহে তেওঁলোকৰ খেলুৱৈসকলক লৈ অত্যন্ত গৌৰৱ কৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সাহসী কামৰ বাবে তেওঁলোকক প্ৰশংসা কৰিছিল।
তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় শিক্ষা অনুসৰি ইৰাণৰ জৰদস্তিসকলে প্ৰথমে স্বৰ্গৰ সৌন্দৰ্য্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিছিল, তাৰ পিছত শাৰীৰিক আৰু মানসিক শক্তিৰ বাবে। তেওঁলোকে এটা সুস্থ আৰু সবল শৰীৰত বিশ্বাস কৰিছিল।
প্ৰাচীন ইৰাণীসকলে তেওঁলোকৰ লুণ্ঠন কাৰ্য্যক আধ্যাত্মিক অৰ্থ দিছিল, যিটো তেওঁলোকে নিজৰ অস্ত্ৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিছিল। আনকি মেগী (ধৰ্মীয় সন্ত)সকলেও নিজৰ মন্দিৰত প্ৰাৰ্থনা কৰাৰ সময়ত হাতত গদা ধৰিছিল, ঠিক যেনেকৈ ব্ৰিটিছ বিচপসকলে বেল্টত তৰোৱাল ওলোমাইছিল। ইৰাণৰ প্ৰাচীন ধৰ্মৰ পৱিত্ৰ গ্ৰন্থ আভেষ্টাত চেম্পিয়ন আৰু খেলুৱৈসকলক সন্ত আৰু ঐশ্বৰিক ব্যক্তিতকৈও বেছি নহ’লেও মহিমামণ্ডিত কৰা হৈছে। বয়সস্থ প্ৰজন্মই যুৱক-যুৱতীসকলক কিতাপৰপৰা বা যিসকলে তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠৰপৰা শিকিছিল তেওঁলোকৰপৰা প্ৰাচীন কাহিনী আৰু মহাকাব্য পঢ়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
এই পৰম্পৰা আজিও জীয়াই আছে, আৰু বাকী যুগতকৈও জীয়াই আছে। এইদৰে আজিও অতীতৰ যুগৰ দৰেই জনজাতি আৰু চাহৰ দোকানত গল্প কোৱাৰ চৰ্চা চলি আছে।
ইৰাণীসকলে নিজৰ নায়ক আৰু চেম্পিয়নসকলৰ প্ৰতি কিমানখিনি আগ্ৰহী আছিল, সেয়া অন্যান্য বিষয়ৰ লগতে এইটোও স্পষ্ট যে পাৰ্চী ভাষাত নায়ক বা চেম্পিয়নৰ ধাৰণাটোক লেবেল লগোৱাৰ বাবে ৩০টাতকৈও অধিক শব্দ আছে। প্ৰাচীন ইৰাণত ২৪ বছৰৰ তলৰ যুৱক-যুৱতীসকলক মাইম, ঘোঁৰা চলোৱা, প’ল’, ডাৰ্ট নিক্ষেপ, মল্লযুঁজ, বক্সিং, ধনুৰ্বিদ, ফেন্সিং আদি ক্ৰীড়াৰ নিবিড় প্ৰশিক্ষণ দিয়া হৈছিল। চৰম কষ্টৰ পৰিস্থিতিত তেওঁলোকক শিকাইছিল যাতে প্ৰয়োজন সাপেক্ষে যুদ্ধৰ প্ৰতিকূল পৰিস্থিতি যেনে ভোক, পিয়াহ, ভাগৰ, গৰম, ঠাণ্ডা আদি সহ্য কৰিব পাৰে।
২০১৫ চনলৈকে ইৰাণীসকলৰ মাত্ৰ ২০ শতাংশই শাৰীৰিকভাৱে সক্ৰিয়, বিশ্বৰ গড় ৬০ শতাংশ।
[[লণ্ডন]] ২০১২ [[অলিম্পিক]]ত ইৰানে উল্লেখযোগ্য সফলতা লাভ কৰিছিল। ইৰাণৰ দলটোৱে ৭টা স্বৰ্ণ পদকসহ ১৩টা পদক লাভ কৰে। গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকৰ ইতিহাসত মধ্যপ্ৰাচ্যৰ যিকোনো দেশৰ এইটোৱেই সৰ্বোত্তম প্ৰদৰ্শন।
===মহিলা খেলুৱৈ===
১৯৭৯ চনৰপৰা ইৰাণ বা বিদেশত প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত মহিলা খেলুৱৈসকলে কঠোৰ নিয়মৰ আওতাত থাকে। ইৰাণৰ অলিম্পিক কমিটীয়ে কয় যে “যিসকলে ক্ৰীড়া প্ৰতিযোগিতাৰ সময়ত ইছলামিক নিয়ম মানি নচলে তেওঁলোকক কঠোৰ শাস্তি দিয়া হ’ব।” কমিটীয়ে মহিলা খেলুৱৈসকলক অলিম্পিক ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিছিল য'ত এজন পুৰুষ ৰেফাৰীয়ে তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক সংস্পৰ্শলৈ আহিব পাৰে। ১৯৯৬, ২০০০, ২০০৪, আৰু ২০০৮ চনৰ গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল মুঠ ছগৰাকী মহিলাই।
২০১৬ চনত ইৰানে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা সমাজৰ বাবে বিশ্বৰ শিৰোনাম দখল কৰিছিল যেতিয়া ইৰানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে সোণৰ পদক লাভ কৰিছিল, যিটো মেনা অঞ্চলত অভিলেখ গঢ়িছিল।
ইৰাণৰ মহিলা খেলুৱৈসকলে বহু স্বাধীনতা লাভ কৰে। ১৯৭৯ চনত ইৰাণত মাত্ৰ ১০০০ গৰাকী মহিলা খেলুৱৈ আছিল আৰু এতিয়া এই সংখ্যা ১৪ লাখ অতিক্ৰম কৰিছে। [[ফুটবল]], হেণ্ডবল, [[বাস্কেটবল]], ভাৰোত্তোলন, শ্বুটিং, টাইকোৱাণ্ডো, ৱুছু, কাৰাটে, ৰোইং, এথলেটিকছ, ভলীবল, ৰক ক্লাইম্বিং, দবা আদি বিভিন্ন শাখাত সক্ৰিয়। ইৰাণীসকলৰ মাজত জাহৰা নামাতি, হামেদেহ আব্বাছালি, নাজানিন মালেই, ফাৰ্জানেহ ফাছিহি, লেইলা ৰজাবি, এলাহে আহমদী, নাহিদ কিয়ানী, আৰু সৰছাদাত খাদেমালশ্বৰিয়হৰ দৰে বিশিষ্ট মহিলা খেলুৱৈসকল সুপৰিচিত।<ref>{{Cite web|title=۱۰ ورزشکار پرهوادار زن ایرانی در اینستاگرام|url=https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|access-date=2021-09-16|website=www.bartarinha.ir|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123611/https://www.bartarinha.ir/fa/news/992916/%DB%B1%DB%B0-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D8%B1%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%D8%B2%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%85|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2021-07-14|title=آشنایی با ۱۰ زن ایرانی حاضر در المپیک ۲۰۲۰|url=https://www.isna.ir/news/1400042316842/آشنایی-با-۱۰-زن-ایرانی-حاضر-در-المپیک-۲۰۲۰|access-date=2021-09-16|website=ایسنا|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web|title=ورزشکاران زن ایرانی بایگانی - بیوگرافیهاداتکام|url=https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|access-date=2021-09-16|language=fa-IR|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123609/https://biographyha.com/cat/biography/iranian-athletes/woman-athletes|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|date=2013-09-15|title=دختران ورزشکار موفق ایرانی + عکس|url=https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|access-date=2021-09-16|website=سایت تفریحی و سرگرمی پارس ناز|archivedate=2021-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210916123608/https://www.parsnaz.com/news_detail_27911.html|deadurl=yes}}</ref>
<gallery mode="packed">
File:Hamideh Abbasali 1397060317085252115149234.jpg|হামিদেহ আব্বাছা ( বাঁওফালে)
File:Elaheh Ahmadi.jpg|এলাজ আহমদী
File:5. Islamic Solidarity Games 2021 Konya Athletics Women 100m Elif Polat 20220809 4.jpg|ফাৰজানেহ ফাচিহি, (সোঁফালে)
File:Sarasadat Khademalsharieh 2017 Karlsruhe a.jpeg|সৰসাদত খাদেমলশৰীয়া
File:Zahra Nemati in 43rd N.O.I.C General Assembly.jpg|জহৰা নামাতি
File:Leila Rajabi at the 2016 Summer Olympics 12.08.2016 01.jpg|লেইলা ৰজাবী
</gallery>
==ইৰাণৰ ক্ৰীড়া সংস্থা==
*১৯৩৫ চন: নেচনেল স্প’ৰ্টছ এছ’চিয়েচন
*১৯৬০ চন: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ত অন্তৰ্ভুক্তি
*১৯৭১: ক্ৰীড়া আৰু বিনোদন সংস্থা
*১৯৭৭: শিক্ষা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ সৈতে ভংগ আৰু সংযোজন (দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে)
*১৯৭৯–বৰ্তমান: স্বতন্ত্ৰ শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থা (চৰকাৰৰ অংশ)
*২০১১: ৰাষ্ট্ৰীয় যুৱ সংগঠনক শাৰীৰিক শিক্ষা সংস্থাৰ সৈতে একত্ৰিত কৰাৰ সংসদত প্ৰস্তাৱ।
==ক্ৰীয়াৰ বাবে বাজেট==
ক্ৰীড়াৰ বাবে চৰকাৰৰ বাৰ্ষিক বাজেট আছিল ২০১০ চনত প্ৰায় ৮ কোটি ডলাৰ বা প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰায় ১ ডলাৰ।
২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এই বছৰ আৰু ইয়াৰ আগৰ কেইবাটাও দশক ইৰাণৰ ক্ৰীড়া বাজেট আছিল অতি কম।<ref>{{Cite web |last=PARHA-NP.V.5.1.1 |title=بودجه ورزش همیشه کم بوده است! |url=http://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |access-date=2022-09-10 |website=روزنامه شهروند |archivedate=2022-10-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221023114608/https://www.shahrvand-newspaper.ir/News:NoMobile/Main/120188/%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D9%88%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%87%D9%85%DB%8C%D8%B4%D9%87-%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA! |deadurl=yes }}</ref>
==পৰম্পৰাগত ক্ৰীড়া==
===শৰীৰচৰ্চা আৰু ব্যায়াম===
নৱ প্ৰজন্মৰ মাজত শৰীৰ-চৰ্চা অতি জনপ্ৰিয়। ইৰাণী বংশৰ কিছুমান পেছাদাৰী বডি বিল্ডাৰৰ ভিতৰত আছে বৈতোল্লাহ আব্বাছপুৰ, জাভাদ নাবাভি, মহম্মদ ফাৰোখ, আলী তাব্ৰিজী, হামিদ মানাফী আৰু জোহাইৰ আল কাৰ্বেলাই (ফাল্লাহৰ "আৰ্নল্ড!" )।
ইৰাণৰ চেম্পিয়নশ্বিপ বডি বিল্ডিং প্ৰতিযোগিতাও অনুষ্ঠিত হয়। ২০০০ চনৰ শেষৰফালৰপৰা ইৰাণৰ মহিলাসকলৰ মাজত ফিটনেছ আৰু বডি বিল্ডিং ইভেণ্টত অংশগ্ৰহণৰ আগ্ৰহ বাঢ়িছে। কিন্তু চৰকাৰে তেওঁলোকৰ ওপৰত বাধা আৰোপ কৰিছে।
===মল্লযুঁজ===
[[File:Portrait of Gholamreza Takhti.jpg|thumb|ইৰাণৰ [[অলিম্পিক]]ৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী মল্লযুঁজাৰু আৰু বৰ্জেছ-ই-বাস্তানী অনুশীলনকাৰী গোলামৰেজা তাখতি]]
মল্লযুঁজ ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় খেল। ইৰাণত মল্লযুঁজৰ এক দীঘলীয়া পৰম্পৰা আৰু ইতিহাস আছে আৰু ইয়াক প্ৰায়ে ইয়াৰ জাতীয় খেল বুলি কোৱা হয়। <ref>https://www.theatlantic.com/international/archive/2012/08/the-ancient-roots-of-irans-wrestling-and-weightlifting-olympic-dominance/260919/|title=The Ancient Roots of Iran's Wrestling and Weightlifting Olympic Dominance|last=Fisher|first=Max|date=2012-08-09|website=The Atlantic|language=en-US|access-date=2019-05-10</ref>বৰ্জেছ-ই-পেহলৱানীৰপৰা জুৰখানেহলৈকে আধুনিক ফ্ৰীষ্টাইল মল্লযুঁজৰ সৈতে মিল থকা বহুতো লোক মল্লযুঁজৰ শৈলী আছে।
ফ্ৰীষ্টাইল আৰু গ্ৰীক-ৰোমান মল্লযুঁজ, বিশেষকৈ ফ্ৰীষ্টাইল দুয়োটা ইৰাণত জনপ্ৰিয়। মাজান্দৰন দেশৰ প্ৰধান শক্তি, আৰু মল্লযুঁজ ইয়াৰ সংস্কৃতিৰ অংশ। তেহৰাণ, কেৰমানশ্বাহ, খোৰাছান, হামেদান আদিয়েও বহুতো প্ৰতিভাৱান মল্লযুঁজাৰুৰ সৃষ্টি কৰে।
গোলামৰেজা তাখতি (ফ্ৰীষ্টাইল ৰেছলিং বিশ্ব চেম্পিয়নশ্বিপত দুবাৰৰ চেম্পিয়ন: ১৯৫৯ আৰু ১৯৬১)ৰ দৰে মহান মল্লযুঁজাৰুৰ ইতিহাস থকা ইৰাণক এই খেলৰ অভিজাত ৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰত গণ্য কৰা হয়।
===প'লো===
যুগ যুগ আগতে পাৰস্যত পল'ৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধাৰণা কৰা হয়। <ref>https://books.google.com/books?id=9i-bgOjaVysC&printsec=frontcover&dq=The+Evolution+of+Polo.&hl=en&newbks=1&newbks_redir=0&source=gb_mobile_search&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false </ref>কবি ফাৰ্দৌছিয়ে নৱম শতিকাৰ মহাকাব্য শ্বাহনামেহত এখন ৰজাঘৰীয়া প’ল’ প্ৰতিযোগিতাৰ বৰ্ণনা কৰিছে। ইৰাণত প’ল’ প্ৰতিযোগিতাসমূহ বহুতো পৰম্পৰাগত চিত্ৰকলাৰ বিষয়-বস্তু।
ইছলামত অশ্বাৰোহীৰ কলা শিকিবলৈ গুৰুত্ব দিয়াৰ পাছতো আধুনিক যুগত ইৰাণত বিশেষকৈ ১৯৭৯ চনৰ ইৰাণী বিপ্লৱৰ পিছত অশ্বাৰোহী ক্ৰীড়াৰ অনুকূলতা হেৰুৱাই পেলাইছে। কিন্তু শেহতীয়া লক্ষণসমূহে প্ৰকাশ কৰে যে ই হয়তো এই খেলবিধৰ প্ৰতি নৱীকৃত আগ্ৰহৰ সৈতে পুনৰ ঘূৰি আহিছে।
ইৰাণৰ তুৰ্কমেনসকলৰ মাজত [[ঘোঁৰা দৌৰ]] অতি জনপ্ৰিয় খেল, আৰু গনবাদ কাভছ আৰু বাণ্ডাৰ টৰকামানত দুটা প্ৰধান ঘোঁৰা দৌৰ জিমনেছিয়াম আছে। প্ৰতিযোগিতাসমূহ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় নহয় আৰু টেলিভিছনত প্ৰদৰ্শিত নহয় যদিও বিজয়ীসকলক যথেষ্ট পুৰস্কাৰ প্ৰদান কৰা হয়। লটাৰী হৈছে একমাত্ৰ খেল যাৰ বাবে ইছলামত ঘোঁৰা দৌৰ (আৰু ধনুৰ্বিদ্যা) নিষিদ্ধ নহয়।
==জনপ্ৰিয় ক্ৰীড়া==
===ডবাখেল===
===টেনিছ===
===ফুটবল===
এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছৰ মাজত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ফুটবল]] খেল তেহৰাণ ডাৰ্বি। এই মেচখন ২০০৮ চনৰ জুন মাহত ৱৰ্ল্ড ছকাৰ মেগাজিনে এছিয়াৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি আৰু বিশ্বৰ ২২সংখ্যক গুৰুত্বপূৰ্ণ ডাৰ্বি হিচাপে ঘোষণা কৰে।
ইৰাণত ফুটবল এক জনপ্ৰিয় খেল। ইৰাণে সাতবাৰ (১৯৭৮, ১৯৯৮, ২০০৬, ২০১৪, ২০১৮, ২০২২, আৰু ২০২৬) ফিফা বিশ্বকাপৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিছে, তিনিবাৰ (১৯৬৮, ১৯৭২, আৰু ১৯৭৬) এ এফ চি এছিয়ান কাপ জয় কৰিছে, এছিয়ান গেমছত চাৰিবাৰ (১৯৭৪, ১৯৯০, ১৯৭৬) স্বৰ্ণ পদক লাভ কৰিছে। ১৯৯৮, আৰু ২০০২)।
ইৰাণৰ প্ৰিমিয়াৰ ফুটবল লীগ আৰম্ভ হোৱাৰ লগে লগে অগ্ৰগতি হৈছে। ইৰাণৰ কিছুমান খেলুৱৈয়ে এতিয়া ইউৰোপীয় লীগত খেলে, আৰু কিছুমান ইৰাণী ক্লাবে ইউৰোপীয় খেলুৱৈ বা প্ৰশিক্ষক নিযুক্তি দিছে।
ইৰাণৰ ক্লাবসমূহে (এষ্টেগলাল আৰু পাছ) তিনিবাৰকৈ (১৯৭০, ১৯৯১, ১৯৯৩) এছিয়ান ক্লাব চেম্পিয়নশ্বিপ জয় কৰিছে; কিন্তু এ এফ চি চেম্পিয়নছ লীগত ইৰাণৰ এটা দলে শেষবাৰৰ বাবে চেম্পিয়নশ্বিপ লাভ কৰিছিল ১৯৯২-১৯৯৩ ছিজনত।
আন সকলো খেলৰ দৰেই ইৰাণতো ফুটবলৰ পৰ্যাপ্ত সুবিধা সীমিত। ইৰাণৰ সৰ্ববৃহৎ ফুটবল ষ্টেডিয়াম হৈছে আজাদি ষ্টেডিয়াম, য’ত এক লাখ লোক বহিব পাৰে। ই এষ্টেগলাল আৰু পাৰ্চেপলিছ (ইৰাণৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় ক্লাব)ৰ ঘৰুৱা ষ্টেডিয়াম আৰু ইয়াত ৰাষ্ট্ৰীয় মেচ অনুষ্ঠিত হয়।
বৰ্তমান ইৰানত ফুটবলৰ জনপ্ৰিয়তা বৃদ্ধি পোৱাত মহিলা দৰ্শকো বাঢ়িছে।<ref>https://www.hindustantimes.com/football/iran-women-freely-attend-football-match-for-first-time-in-decades/story-iryXRClcWt9jbR4HargFXO.html </ref>
===বাস্কেটবল===
বাস্কেটবলত ইৰাণৰ এটা জাতীয় দল আৰু এটা পেছাদাৰী লীগ আছে য’ত এছিয়াৰ খেলুৱৈয়ে অংশগ্ৰহণ কৰে। ১৯৪৮ চনত লণ্ডনত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত ৰাষ্ট্ৰীয় দলটোৱে ১-৩ গ’লত অন্ত পেলাইছিল। ২০০৭ চনত বেইজিঙত অনুষ্ঠিত হোৱা গ্ৰীষ্মকালীন অলিম্পিকত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০০৭ চনৰ ফিবা এছিয়া চেম্পিয়নশ্বিপত সোণৰ পদক লাভ কৰাৰ বাবে, যিটো তেওঁলোকৰ প্ৰথম মহাদেশীয় মুকুট। ইৰাণৰ এনবিএৰ প্ৰথমজন খেলুৱৈ হৈছে হামেদ হাদ্দাদি। ইৰাণে নিজৰ মহিলা জাতীয় দলৰ কাৰ্যসূচী গঢ়ি তোলাৰ বাবে পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। ভাৰোত্তোলন ভাৰোত্তোলন, পাৱাৰলিফটিং আৰু বডি বিল্ডিঙৰ দৰে শক্তিৰ ক্ৰীড়া ইৰাণীসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে আৰু বিশ্ব অভিলেখ দখল কৰা ছুপাৰ হেভিৱেট লিফটাৰ হোছেইন ৰেজা জাদেহ বা ছিডনী অলিম্পিকৰ স্বৰ্ণ পদক বিজয়ী হোছেইন টাভাকোলিৰ সফলতাৰ ফলত এই ক্ৰীড়াই পুনৰ উচ্চ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে। কাবাডী কাবাডী মূলতঃ ৰাজধানী তেহৰাণৰ লগতে ইছফাহানৰ গৰ্গান আৰু শ্বেহৰ-ই সুখতেহৰ দৰে নিৰ্বাচিত অঞ্চলত জনপ্ৰিয়। ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰীয় কাবাডী দলে কাবাডীত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চত ইৰাণক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ২০১৮ চনত ইৰাণ এছিয়ান গেমছৰ চেম্পিয়ন হৈছিল। ষ্টেণ্ডাৰ্ড ষ্টাইল বিশ্বকাপতো ৰানাৰ্ছ আপ হৈছিল (২০০৪, ২০০৭, আৰু ২০১৬ চনত)। অন্যান্য প্ৰতিযোগিতাসমূহৰ লগতে ২০১২ আৰু ২০১৪ চনত এছিয়ান বিচ গেমছত কাবাডী পদক ইভেণ্ট লাভ কৰে। ইৰাণে ২০১১ চনত চাৰ্কল ষ্টাইল এছিয়া কাপৰ আয়োজক হিচাপেও কাম কৰিছিল। ইৰাণত পাহাৰীয়া অঞ্চল আছে, ইয়াৰে কিছুমান স্কিইং আৰু স্নোবৰ্ডিঙৰ বাবে উপযোগী। ইৰাণত ১৯৩৮ চনত দুজন জাৰ্মান ৰেলৱে অভিযন্তাৰ প্ৰচেষ্টাত স্কিইং আৰম্ভ হয়। লৰেষ্টান, মাজাণ্ডাৰান আৰু অন্যান্য প্ৰদেশতো সম্ভাৱ্যভাৱে উপযুক্ত ভূ-খণ্ড পোৱা যায়। টোচাল ৰিজৰ্ট বিশ্বৰ পঞ্চম সৰ্বোচ্চ স্কি ৰিজৰ্ট, ইয়াৰ সৰ্বোচ্চ ষ্টেচন সপ্তম স্থানত ৩,৭৩০ মিটাৰতকৈ অধিক উচ্চতাত উপনীত হৈছে। এই ৰিজ’ৰ্টখন ১৯৭৬ চনত শ্বাহৰ পতনৰ কিছুসময়ৰ পূৰ্বে সম্পূৰ্ণ হৈছিল। তেহৰানৰ উত্তৰ জিলাসমূহৰপৰা ১৫ মিনিটৰ ড্ৰাইভত বছৰি সাত মাহ চলি থাকে। ইয়াত প্ৰথমে গন্দোলা লিফ্টত উঠিব লাগিব। সপ্তম ষ্টেচনত তিনিটা ঢাল আছে। টোচাল শৃংগৰপৰা আলবৰ্জ পৰ্বতমালাৰ দৃশ্য দেখা যায়।<ref>{{cite news |title= Which teams will be fighting for promotion at FIBA Women's Asia Cup Division B?|url=https://www.fiba.basketball/womensasiacup/2021/divisionb/news/which-teams-will-be-fighting-for-promotion-at-fiba-womens-asia-cup-division-b |accessdate=29 November 2021 |work=[[FIBA]]|date=11 October 2021}}</ref>
বাস্কেটবল ফেডাৰেছন ইছলামিক ৰিপাব্লিক অৱ ইৰাণ চমুকৈ FIBA এটা চৰকাৰী পৃষ্ঠপোষকতাত চলা এটা সংস্থা।<ref>FIBA Basketball
https://about.fiba.basketball Basketball Federation Islamic Republic of Iran | About FIBA </ref>
===হাইকিং আৰু ক্লাইম্বিং ক্ৰীড়া===
ইয়াৰ পাহাৰৰ বাবে ইৰাণত পৰ্বতাৰোহণ ক্ৰীড়া জনপ্ৰিয়।
===যুদ্ধ কলা===
[[File:Shahrbanu Damghaninezhad - 50249744262.jpg|thumb| শ্বাহৰবানু ডামঘানিনেজাদ, ইৰাণৰ যুদ্ধ কলাৰ খেলুৱৈ]]
বিগত ২০ বছৰত ইৰাণত যুদ্ধ কলাৰ যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কিয়কুশ্বিন, শ্বোটোকান, ৱুছু, জুডো, টাইকোৱাণ্ডো আদি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয়।
২০১৯ চনলৈকে ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় জুডো ফেডাৰেচনত (IJF) প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল, ২০১৮ চনৰ বিশ্ব চেম্পিয়ন ইৰাণী জুডোকা ছাইদ মোল্লায়ে ইজৰাইলী জুডোকাৰ সন্মুখীন নহ'বলৈ তেওঁক মেচ এৰি যাবলৈ নিৰ্দেশ দিয়াৰ পাছত ইয়াক নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল। এই কাণ্ডৰ ফলত মোল্লাই জাৰ্মানীলৈ পলায়ন কৰে আৰু ইৰাণে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় অপমানৰ প্ৰতিশোধ হিচাপে তেওঁক আৰু তেওঁৰ পৰিয়ালক নিৰ্যাতন চলায়।
===ভলীবল===
==তথ্যৰ উৎস==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ==
#Topend Sports https://www.topendsports.com
Sport in Iran - Wrestling Tradition, Football Passion and Olympic ...
#[https://media.mehrnews.com/d/2023/01/09/3/4387415.jpg?ts=1673251637639 The Pathology of Martial Arts: The First Persian Source of Pathology of Martial Arts], By: Ali Haghshenas (The President of I-T-A), Published in 2022, Iran, Tehran (The Second Edition -2023)
# https://www.iranchamber.com
Sport in Iran: History of Chogân (Polo)
[[শ্ৰেণী:ইৰান]]
[[শ্ৰেণী:খেল]]
s0073olqaeiidphbhekv4o9vphidmo2
ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস
0
128356
600589
561782
2026-04-15T14:12:49Z
Kandarpajit Kallol
6257
removed [[Category:উৰিষ্যা]]; added [[Category:ওড়িশা]] using [[WP:HC|HotCat]]
600589
wikitext
text/x-wiki
[[File:Miniature Boita at Odisha Maritime museum.png|250px|thumb|Boita replica at Odisha Maritime museum]]
[[File:Boita- the larger boat.jpg|thumb|Silver filigree of a boita at Odisha Crafts Museum]]
'''উৰিষ্যাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস'''{{efn|"Odiya:ଓଡ଼ିଶାର ସାମୁଦ୍ରିକ ଇତିହାସ [''Oḍisāra Sāmudrika Itihāsa'']}} প্ৰাচীন কালত [[কলিংগ]] নামেৰে জনাজাত। প্ৰাচীন সূত্ৰ অনুসৰি খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৮০০ চনৰ বহু আগতেই আৰম্ভ হৈছিল। [[বংগোপসাগৰ]]ৰ উপকূলৰ কাষৰীয়া পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলৰ লোকসকলে ভাৰতৰ উপকূলৰ ওপৰেৰে তললৈ জাহাজ চলাই গৈছিল, আৰু ভাৰত চীন আৰু সমগ্ৰ সামুদ্ৰিক দক্ষিণ-পূব এছিয়ালৈ যাত্ৰা কৰিছিল, যাৰ সৈতে তেওঁলোকে ব্যৱসায় কৰিছিল তেওঁলোকৰ সংস্কৃতিৰ উপাদানসমূহৰ পৰিচয় দিছিল।
ষষ্ঠ শতিকাৰ মঞ্জুশ্ৰীমুলাকল্পত বংগ উপসাগৰক কলিংগোদ্ৰা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে আৰু প্ৰাচীন ধ্ৰুপদী ভাৰতত বংগ উপসাগৰক কলিংগসাগৰ (কলিংগ সাগৰ) বুলি জনা গৈছিল,<ref>{{citation|title=The Re-Emergence of the Bay of Bengal |url=https://www.jstor.org/stable/jtms.7.2.49 |publisher=McFarland & Company |page=52 |last=Agarwala |first=Nitin | journal=The Journal of Territorial and Maritime Studies |date=2020 | volume=7 | issue=2 }}</ref><ref>{{citation |title=Maritime Trade of Ancient Kalinga |url=http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |publisher=Orissa Review |page=41 |last=Mohanty |first=PC |date=November 2011 |access-date=26 March 2021 |archive-date=5 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |url-status=dead |archivedate=5 December 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf }}</ref> ইয়াৰ পৰা সামুদ্ৰিক বাণিজ্যত কলিংগৰ গুৰুত্বৰ ইংগিত পোৱা যায়।<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=H-IbAQAAMAAJ |title=The Journal of Orissan History, Volumes 13–15 |publisher=Orissa History Congress |year=1995 |page=54 }}</ref> বালি যাত্ৰা নামৰ মহানদী নদীৰ পাৰৰ কটকত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰধান উদযাপনকে ধৰি বাৰ্ষিক বয়তা বন্দনা উৎসৱত এতিয়াও পুৰণি পৰম্পৰা পালন কৰা হয় আৰু অক্টোবৰ–নৱেম্বৰ মাহত বিভিন্ন উপকূলীয় জিলাত সাত দিন ধৰি অনুষ্ঠিত হয়, যদিও কটকত আটাইতকৈ বিখ্যাত।<ref name=orissatourism>{{cite web
|url=http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|title=Bali Yatra
|work=Orissa Tourism
|access-date=16 November 2010
|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721180800/http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|archive-date=21 July 2011
|url-status=dead
}}</ref>
==অৱস্থান==
ভাৰতৰ পূব উপকূলত অৱস্থিত প্ৰাচীন কলিংগ ৰাজ্য গংগাৰ পৰা গোদাবৰী নদীলৈকে বিস্তৃত আছিল, য'ত আধুনিক [[ওড়িশা]], [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]] আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা কিছু অংশও আছিল।<ref name="rcm">{{cite book |url=https://archive.org/details/outlineofhistory00rcma |title=Outline of the History of Kalinga |first=R.C. |last=Majumdar |page=1, 19 |publisher=[[Asian Educational Services]] |date=1996|isbn=978-81-206-1194-8 |access-date=May 1, 2021}}</ref>
ৰাজনীতি বিজ্ঞানী সুদামা মিশ্ৰৰ মতে, কলিং জনপদ প্ৰথমে পুৰী আৰু গঞ্জাম জিলাই সামৰি লোৱা অঞ্চলটোক সামৰি লৈছিল।<ref>{{cite book|author=Sudāmā Miśra|title=Janapada state in ancient India|url=https://books.google.com/books?id=Dua1AAAAIAAJ|year=1973|publisher=Bhāratīya Vidyā Prakāśana}}</ref> [[গংগা]], মহানদী, বামসাধৰা, [[গোদাবৰী]]কে ধৰি নাৱিক নদীসমূহে অভ্যন্তৰীণ অঞ্চললৈ যোৱাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছিল, য'ত বহুমূলীয়া আৰু অৰ্ধমূল্যবান শিল পোৱা গৈছিল আৰু ইয়াৰ বদ্বীপসমূহে প্ৰাকৃতিক বন্দৰ প্ৰদান কৰিছিল। এই বন্দৰসমূহৰ পৰা এই অঞ্চলৰ লোকসকলে দক্ষিণে চিলন, পূবে বাৰ্মা আৰু আৰু অধিক দূৰত দক্ষিণ-পূব এছিয়া, ইণ্ডোচাইনা আৰু চীনৰ ৰাজ্যসমূহৰ সৈতে সাগৰীয় পথেৰে ব্যৱসায় কৰিছিল। কলিংগাৰ সামুদ্ৰিক কাৰ্য্যকলাপ ইমানেই বিস্তৃত আছিল যে বৰ্তমান বংগোপসাগৰ বুলি কোৱা ঠাইখনক এসময়ত কলিংগ সাগৰ বুলি কোৱা হৈছিল।<ref name=Tripati>{{cite web
|url=http://drs.nio.org/drs/bitstream/2264/127/3/Man_Environ_27_117.pdf
|title=Early Maritime Activities of Orissa on the East Coast of India: Linkages in Trade and Cultural Developments
|author=Sila Tripati
|publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
উপকূল অস্থিৰ। দক্ষিণ-পশ্চিম বাৰিষাই উপকূলৰ কাষেৰে পলস আনে, কেতিয়াবা বন্দৰক সুৰক্ষা দিয়া বাৰ আৰু থু সৃষ্টি কৰে, আৰু কেতিয়াবা সুৰক্ষামূলক জলভংগ ধ্বংস কৰে। নদীবোৰে পলি কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে, ইয়াৰ বদ্বীপবোৰ বৃদ্ধি কৰি পুৰণি বন্দৰবোৰ ভৰাই তোলে। এই কাৰণে প্ৰাচীন কালত নিৰ্দিষ্ট কৰা কিছুমান বন্দৰ এতিয়া নাই, বা বহু পৰিমাণে হ্ৰাস কৰা হৈছে।<ref name=Tripati/>
উদাহৰণস্বৰূপে, চিলিকা হ্ৰদ এসময়ত এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰ আছিল যদিও পিছলৈ পলি পৰাৰ বাবে গভীৰ পানীৰ জাহাজৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰা হৈ পৰিছিল।
<ref name=Tripati2>{{cite web
|url=http://www.ias.ac.in/currsci/apr102005/1175.pdf
|title=Maritime heritage in and around Chilika Lake, Orissa: Geological evidences for its decline
|author1=Sila Tripati |author2=K. H. Vora
|name-list-style=amp |publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
==বন্দৰসমূহ==
আৰম্ভণিৰ ওড়িশাত দুবিধ বন্দৰ আছিল। স্থানৰ ভিত্তিত শ্ৰেণীবিভাজন কৰা হৈছিল।<ref>{{citation |url=https://www.jstor.org/stable/44158798 |publisher= Indian History Congress |last=Patra |first=Benudhar | title=Ports and Port Towns of Early Odisha: Text, Archaeology and Identification | journal=Proceedings of the Indian History Congress |date=2013 | volume=74 | pages=54–63 | jstor=44158798 }}</ref> সেইবোৰ হ’ল-
* পাট্টানা- এই বন্দৰবোৰ সাগৰৰ পাৰত অৱস্থিত আছিল য’ত সামগ্ৰী ভৰাই নমাই অনা হৈছিল।
* দ্ৰোনিমুখ- এই বন্দৰসমূহ নদী আৰু সাগৰৰ সংগমস্থলীৰ ওচৰত অৱস্থিত আছিল।
খৃষ্টীয় দ্বিতীয় শতিকাত ভূগোলবিদ টলেমীয়ে উল্লেখ কৰা কিছুমান বন্দৰ হ’ল নানিগাইনা (পুৰী), কাতিকৰ্দমা (কটক) আৰু কান্নাগৰা (কোনাৰক)। কলিংগ উপকূলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰসমূহ আছিল তাম্ৰলিপ্ত, খালকাটাপট্না, মণিকাপট্না (চেলিতালো), পালুৰ (দন্তপুৰা), গোপালপুৰ (মনছুৰকোটা), দোছাৰেণ, সোণাপুৰ, বৰুৱা (বৰুৱা), কলিংগপট্নাম, পিথুণ্ডা।<ref name=Tripati/> পিছলৈ খ্ৰীষ্টীয় নৱম আৰু দশম শতিকাত আৰব সূত্ৰত গঞ্জাম, কলিংগনগৰ, কেইলকান, আল-লাভা আৰু নুবিনৰ কথা উল্লেখ আছে। পঞ্চদশ শতিকাৰ পিছত বন্দৰসমূহৰ ভিতৰত বালাসৌৰ, পিপিলী, গঞ্জাম, হৰিষপুৰ, চন্দাবলী আৰু ধমৰা আদি আছিল।
==টোকা==
{{notelist}}
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
[[শ্ৰেণী:এছিয়া]]
[[শ্ৰেণী:ওড়িশা]]
i852uigqkxd827m5dv6vgnxbzbifg6b
600590
600589
2026-04-15T14:13:11Z
Kandarpajit Kallol
6257
600590
wikitext
text/x-wiki
[[File:Miniature Boita at Odisha Maritime museum.png|250px|thumb|Boita replica at Odisha Maritime museum]]
[[File:Boita- the larger boat.jpg|thumb|Silver filigree of a boita at Odisha Crafts Museum]]
'''ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস'''{{efn|"Odiya:ଓଡ଼ିଶାର ସାମୁଦ୍ରିକ ଇତିହାସ [''Oḍisāra Sāmudrika Itihāsa'']}} প্ৰাচীন কালত [[কলিংগ]] নামেৰে জনাজাত। প্ৰাচীন সূত্ৰ অনুসৰি খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৮০০ চনৰ বহু আগতেই আৰম্ভ হৈছিল। [[বংগোপসাগৰ]]ৰ উপকূলৰ কাষৰীয়া পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলৰ লোকসকলে ভাৰতৰ উপকূলৰ ওপৰেৰে তললৈ জাহাজ চলাই গৈছিল, আৰু ভাৰত চীন আৰু সমগ্ৰ সামুদ্ৰিক দক্ষিণ-পূব এছিয়ালৈ যাত্ৰা কৰিছিল, যাৰ সৈতে তেওঁলোকে ব্যৱসায় কৰিছিল তেওঁলোকৰ সংস্কৃতিৰ উপাদানসমূহৰ পৰিচয় দিছিল।
ষষ্ঠ শতিকাৰ মঞ্জুশ্ৰীমুলাকল্পত বংগ উপসাগৰক কলিংগোদ্ৰা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে আৰু প্ৰাচীন ধ্ৰুপদী ভাৰতত বংগ উপসাগৰক কলিংগসাগৰ (কলিংগ সাগৰ) বুলি জনা গৈছিল,<ref>{{citation|title=The Re-Emergence of the Bay of Bengal |url=https://www.jstor.org/stable/jtms.7.2.49 |publisher=McFarland & Company |page=52 |last=Agarwala |first=Nitin | journal=The Journal of Territorial and Maritime Studies |date=2020 | volume=7 | issue=2 }}</ref><ref>{{citation |title=Maritime Trade of Ancient Kalinga |url=http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |publisher=Orissa Review |page=41 |last=Mohanty |first=PC |date=November 2011 |access-date=26 March 2021 |archive-date=5 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |url-status=dead |archivedate=5 December 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf }}</ref> ইয়াৰ পৰা সামুদ্ৰিক বাণিজ্যত কলিংগৰ গুৰুত্বৰ ইংগিত পোৱা যায়।<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=H-IbAQAAMAAJ |title=The Journal of Orissan History, Volumes 13–15 |publisher=Orissa History Congress |year=1995 |page=54 }}</ref> বালি যাত্ৰা নামৰ মহানদী নদীৰ পাৰৰ কটকত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰধান উদযাপনকে ধৰি বাৰ্ষিক বয়তা বন্দনা উৎসৱত এতিয়াও পুৰণি পৰম্পৰা পালন কৰা হয় আৰু অক্টোবৰ–নৱেম্বৰ মাহত বিভিন্ন উপকূলীয় জিলাত সাত দিন ধৰি অনুষ্ঠিত হয়, যদিও কটকত আটাইতকৈ বিখ্যাত।<ref name=orissatourism>{{cite web
|url=http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|title=Bali Yatra
|work=Orissa Tourism
|access-date=16 November 2010
|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721180800/http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|archive-date=21 July 2011
|url-status=dead
}}</ref>
==অৱস্থান==
ভাৰতৰ পূব উপকূলত অৱস্থিত প্ৰাচীন কলিংগ ৰাজ্য গংগাৰ পৰা গোদাবৰী নদীলৈকে বিস্তৃত আছিল, য'ত আধুনিক [[ওড়িশা]], [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]] আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা কিছু অংশও আছিল।<ref name="rcm">{{cite book |url=https://archive.org/details/outlineofhistory00rcma |title=Outline of the History of Kalinga |first=R.C. |last=Majumdar |page=1, 19 |publisher=[[Asian Educational Services]] |date=1996|isbn=978-81-206-1194-8 |access-date=May 1, 2021}}</ref>
ৰাজনীতি বিজ্ঞানী সুদামা মিশ্ৰৰ মতে, কলিং জনপদ প্ৰথমে পুৰী আৰু গঞ্জাম জিলাই সামৰি লোৱা অঞ্চলটোক সামৰি লৈছিল।<ref>{{cite book|author=Sudāmā Miśra|title=Janapada state in ancient India|url=https://books.google.com/books?id=Dua1AAAAIAAJ|year=1973|publisher=Bhāratīya Vidyā Prakāśana}}</ref> [[গংগা]], মহানদী, বামসাধৰা, [[গোদাবৰী]]কে ধৰি নাৱিক নদীসমূহে অভ্যন্তৰীণ অঞ্চললৈ যোৱাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছিল, য'ত বহুমূলীয়া আৰু অৰ্ধমূল্যবান শিল পোৱা গৈছিল আৰু ইয়াৰ বদ্বীপসমূহে প্ৰাকৃতিক বন্দৰ প্ৰদান কৰিছিল। এই বন্দৰসমূহৰ পৰা এই অঞ্চলৰ লোকসকলে দক্ষিণে চিলন, পূবে বাৰ্মা আৰু আৰু অধিক দূৰত দক্ষিণ-পূব এছিয়া, ইণ্ডোচাইনা আৰু চীনৰ ৰাজ্যসমূহৰ সৈতে সাগৰীয় পথেৰে ব্যৱসায় কৰিছিল। কলিংগাৰ সামুদ্ৰিক কাৰ্য্যকলাপ ইমানেই বিস্তৃত আছিল যে বৰ্তমান বংগোপসাগৰ বুলি কোৱা ঠাইখনক এসময়ত কলিংগ সাগৰ বুলি কোৱা হৈছিল।<ref name=Tripati>{{cite web
|url=http://drs.nio.org/drs/bitstream/2264/127/3/Man_Environ_27_117.pdf
|title=Early Maritime Activities of Orissa on the East Coast of India: Linkages in Trade and Cultural Developments
|author=Sila Tripati
|publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
উপকূল অস্থিৰ। দক্ষিণ-পশ্চিম বাৰিষাই উপকূলৰ কাষেৰে পলস আনে, কেতিয়াবা বন্দৰক সুৰক্ষা দিয়া বাৰ আৰু থু সৃষ্টি কৰে, আৰু কেতিয়াবা সুৰক্ষামূলক জলভংগ ধ্বংস কৰে। নদীবোৰে পলি কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে, ইয়াৰ বদ্বীপবোৰ বৃদ্ধি কৰি পুৰণি বন্দৰবোৰ ভৰাই তোলে। এই কাৰণে প্ৰাচীন কালত নিৰ্দিষ্ট কৰা কিছুমান বন্দৰ এতিয়া নাই, বা বহু পৰিমাণে হ্ৰাস কৰা হৈছে।<ref name=Tripati/>
উদাহৰণস্বৰূপে, চিলিকা হ্ৰদ এসময়ত এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰ আছিল যদিও পিছলৈ পলি পৰাৰ বাবে গভীৰ পানীৰ জাহাজৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰা হৈ পৰিছিল।
<ref name=Tripati2>{{cite web
|url=http://www.ias.ac.in/currsci/apr102005/1175.pdf
|title=Maritime heritage in and around Chilika Lake, Orissa: Geological evidences for its decline
|author1=Sila Tripati |author2=K. H. Vora
|name-list-style=amp |publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
==বন্দৰসমূহ==
আৰম্ভণিৰ ওড়িশাত দুবিধ বন্দৰ আছিল। স্থানৰ ভিত্তিত শ্ৰেণীবিভাজন কৰা হৈছিল।<ref>{{citation |url=https://www.jstor.org/stable/44158798 |publisher= Indian History Congress |last=Patra |first=Benudhar | title=Ports and Port Towns of Early Odisha: Text, Archaeology and Identification | journal=Proceedings of the Indian History Congress |date=2013 | volume=74 | pages=54–63 | jstor=44158798 }}</ref> সেইবোৰ হ’ল-
* পাট্টানা- এই বন্দৰবোৰ সাগৰৰ পাৰত অৱস্থিত আছিল য’ত সামগ্ৰী ভৰাই নমাই অনা হৈছিল।
* দ্ৰোনিমুখ- এই বন্দৰসমূহ নদী আৰু সাগৰৰ সংগমস্থলীৰ ওচৰত অৱস্থিত আছিল।
খৃষ্টীয় দ্বিতীয় শতিকাত ভূগোলবিদ টলেমীয়ে উল্লেখ কৰা কিছুমান বন্দৰ হ’ল নানিগাইনা (পুৰী), কাতিকৰ্দমা (কটক) আৰু কান্নাগৰা (কোনাৰক)। কলিংগ উপকূলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰসমূহ আছিল তাম্ৰলিপ্ত, খালকাটাপট্না, মণিকাপট্না (চেলিতালো), পালুৰ (দন্তপুৰা), গোপালপুৰ (মনছুৰকোটা), দোছাৰেণ, সোণাপুৰ, বৰুৱা (বৰুৱা), কলিংগপট্নাম, পিথুণ্ডা।<ref name=Tripati/> পিছলৈ খ্ৰীষ্টীয় নৱম আৰু দশম শতিকাত আৰব সূত্ৰত গঞ্জাম, কলিংগনগৰ, কেইলকান, আল-লাভা আৰু নুবিনৰ কথা উল্লেখ আছে। পঞ্চদশ শতিকাৰ পিছত বন্দৰসমূহৰ ভিতৰত বালাসৌৰ, পিপিলী, গঞ্জাম, হৰিষপুৰ, চন্দাবলী আৰু ধমৰা আদি আছিল।
==টোকা==
{{notelist}}
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
[[শ্ৰেণী:এছিয়া]]
[[শ্ৰেণী:ওড়িশা]]
danydo1432an6ace9s1dlc3krqb07zn
600591
600590
2026-04-15T14:13:38Z
Kandarpajit Kallol
6257
[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।
600591
wikitext
text/x-wiki
[[File:Miniature Boita at Odisha Maritime museum.png|250px|thumb|Boita replica at Odisha Maritime museum]]
[[File:Boita- the larger boat.jpg|thumb|Silver filigree of a boita at Odisha Crafts Museum]]
'''ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস'''{{efn|"Odiya:ଓଡ଼ିଶାର ସାମୁଦ୍ରିକ ଇତିହାସ [''Oḍisāra Sāmudrika Itihāsa'']}} প্ৰাচীন কালত [[কলিংগ]] নামেৰে জনাজাত। প্ৰাচীন সূত্ৰ অনুসৰি খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৮০০ চনৰ বহু আগতেই আৰম্ভ হৈছিল। [[বংগোপসাগৰ]]ৰ উপকূলৰ কাষৰীয়া পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলৰ লোকসকলে ভাৰতৰ উপকূলৰ ওপৰেৰে তললৈ জাহাজ চলাই গৈছিল, আৰু ভাৰত চীন আৰু সমগ্ৰ সামুদ্ৰিক দক্ষিণ-পূব এছিয়ালৈ যাত্ৰা কৰিছিল, যাৰ সৈতে তেওঁলোকে ব্যৱসায় কৰিছিল তেওঁলোকৰ সংস্কৃতিৰ উপাদানসমূহৰ পৰিচয় দিছিল।
ষষ্ঠ শতিকাৰ মঞ্জুশ্ৰীমুলাকল্পত বংগ উপসাগৰক কলিংগোদ্ৰা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে আৰু প্ৰাচীন ধ্ৰুপদী ভাৰতত বংগ উপসাগৰক কলিংগসাগৰ (কলিংগ সাগৰ) বুলি জনা গৈছিল,<ref>{{citation|title=The Re-Emergence of the Bay of Bengal |url=https://www.jstor.org/stable/jtms.7.2.49 |publisher=McFarland & Company |page=52 |last=Agarwala |first=Nitin | journal=The Journal of Territorial and Maritime Studies |date=2020 | volume=7 | issue=2 }}</ref><ref>{{citation |title=Maritime Trade of Ancient Kalinga |url=http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |publisher=Orissa Review |page=41 |last=Mohanty |first=PC |date=November 2011 |access-date=26 March 2021 |archive-date=5 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |url-status=dead |archivedate=5 December 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf }}</ref> ইয়াৰপৰা সামুদ্ৰিক বাণিজ্যত কলিংগৰ গুৰুত্বৰ ইংগিত পোৱা যায়।<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=H-IbAQAAMAAJ |title=The Journal of Orissan History, Volumes 13–15 |publisher=Orissa History Congress |year=1995 |page=54 }}</ref> বালি যাত্ৰা নামৰ মহানদী নদীৰ পাৰৰ কটকত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰধান উদ্যাপনকে ধৰি বাৰ্ষিক বয়তা বন্দনা উৎসৱত এতিয়াও পুৰণি পৰম্পৰা পালন কৰা হয় আৰু অক্টোবৰ–নৱেম্বৰ মাহত বিভিন্ন উপকূলীয় জিলাত সাত দিন ধৰি অনুষ্ঠিত হয়, যদিও কটকত আটাইতকৈ বিখ্যাত।<ref name=orissatourism>{{cite web
|url=http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|title=Bali Yatra
|work=Orissa Tourism
|access-date=16 November 2010
|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721180800/http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|archive-date=21 July 2011
|url-status=dead
}}</ref>
==অৱস্থান==
ভাৰতৰ পূব উপকূলত অৱস্থিত প্ৰাচীন কলিংগ ৰাজ্য গংগাৰপৰা গোদাবৰী নদীলৈকে বিস্তৃত আছিল, য'ত আধুনিক [[ওড়িশা]], [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]] আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা কিছু অংশও আছিল।<ref name="rcm">{{cite book |url=https://archive.org/details/outlineofhistory00rcma |title=Outline of the History of Kalinga |first=R.C. |last=Majumdar |page=1, 19 |publisher=[[Asian Educational Services]] |date=1996|isbn=978-81-206-1194-8 |access-date=May 1, 2021}}</ref>
ৰাজনীতি বিজ্ঞানী সুদামা মিশ্ৰৰ মতে, কলিং জনপদ প্ৰথমে পুৰী আৰু গঞ্জাম জিলাই সামৰি লোৱা অঞ্চলটোক সামৰি লৈছিল।<ref>{{cite book|author=Sudāmā Miśra|title=Janapada state in ancient India|url=https://books.google.com/books?id=Dua1AAAAIAAJ|year=1973|publisher=Bhāratīya Vidyā Prakāśana}}</ref> [[গংগা]], মহানদী, বামসাধৰা, [[গোদাবৰী]]কে ধৰি নাৱিক নদীসমূহে অভ্যন্তৰীণ অঞ্চললৈ যোৱাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছিল, য'ত বহুমূলীয়া আৰু অৰ্ধমূল্যৱান শিল পোৱা গৈছিল আৰু ইয়াৰ বদ্বীপসমূহে প্ৰাকৃতিক বন্দৰ প্ৰদান কৰিছিল। এই বন্দৰসমূহৰপৰা এই অঞ্চলৰ লোকসকলে দক্ষিণে চিলন, পূবে বাৰ্মা আৰু আৰু অধিক দূৰত দক্ষিণ-পূব এছিয়া, ইণ্ডোচাইনা আৰু চীনৰ ৰাজ্যসমূহৰ সৈতে সাগৰীয় পথেৰে ব্যৱসায় কৰিছিল। কলিংগাৰ সামুদ্ৰিক কাৰ্য্যকলাপ ইমানেই বিস্তৃত আছিল যে বৰ্তমান বংগোপসাগৰ বুলি কোৱা ঠাইখনক এসময়ত কলিংগ সাগৰ বুলি কোৱা হৈছিল।<ref name=Tripati>{{cite web
|url=http://drs.nio.org/drs/bitstream/2264/127/3/Man_Environ_27_117.pdf
|title=Early Maritime Activities of Orissa on the East Coast of India: Linkages in Trade and Cultural Developments
|author=Sila Tripati
|publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
উপকূল অস্থিৰ। দক্ষিণ-পশ্চিম বাৰিষাই উপকূলৰ কাষেৰে পলস আনে, কেতিয়াবা বন্দৰক সুৰক্ষা দিয়া বাৰ আৰু থু সৃষ্টি কৰে, আৰু কেতিয়াবা সুৰক্ষামূলক জলভংগ ধ্বংস কৰে। নদীবোৰে পলি কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে, ইয়াৰ বদ্বীপবোৰ বৃদ্ধি কৰি পুৰণি বন্দৰবোৰ ভৰাই তোলে। এই কাৰণে প্ৰাচীন কালত নিৰ্দিষ্ট কৰা কিছুমান বন্দৰ এতিয়া নাই, বা বহু পৰিমাণে হ্ৰাস কৰা হৈছে।<ref name=Tripati/>
উদাহৰণস্বৰূপে, চিলিকা হ্ৰদ এসময়ত এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰ আছিল যদিও পিছলৈ পলি পৰাৰ বাবে গভীৰ পানীৰ জাহাজৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰা হৈ পৰিছিল।
<ref name=Tripati2>{{cite web
|url=http://www.ias.ac.in/currsci/apr102005/1175.pdf
|title=Maritime heritage in and around Chilika Lake, Orissa: Geological evidences for its decline
|author1=Sila Tripati |author2=K. H. Vora
|name-list-style=amp |publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
==বন্দৰসমূহ==
আৰম্ভণিৰ ওড়িশাত দুবিধ বন্দৰ আছিল। স্থানৰ ভিত্তিত শ্ৰেণীবিভাজন কৰা হৈছিল।<ref>{{citation |url=https://www.jstor.org/stable/44158798 |publisher= Indian History Congress |last=Patra |first=Benudhar | title=Ports and Port Towns of Early Odisha: Text, Archaeology and Identification | journal=Proceedings of the Indian History Congress |date=2013 | volume=74 | pages=54–63 | jstor=44158798 }}</ref> সেইবোৰ হ’ল-
* পাট্টানা- এই বন্দৰবোৰ সাগৰৰ পাৰত অৱস্থিত আছিল য’ত সামগ্ৰী ভৰাই নমাই অনা হৈছিল।
* দ্ৰোনিমুখ- এই বন্দৰসমূহ নদী আৰু সাগৰৰ সংগমস্থলীৰ ওচৰত অৱস্থিত আছিল।
খৃষ্টীয় দ্বিতীয় শতিকাত ভূগোলবিদ টলেমীয়ে উল্লেখ কৰা কিছুমান বন্দৰ হ’ল নানিগাইনা (পুৰী), কাতিকৰ্দমা (কটক) আৰু কান্নাগৰা (কোনাৰক)। কলিংগ উপকূলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰসমূহ আছিল তাম্ৰলিপ্ত, খালকাটাপত্না, মণিকাপত্না (চেলিতালো), পালুৰ (দন্তপুৰা), গোপালপুৰ (মনছুৰকোটা), দোছাৰেণ, সোণাপুৰ, বৰুৱা (বৰুৱা), কলিংগপত্নাম, পিথুণ্ডা।<ref name=Tripati/> পিছলৈ খ্ৰীষ্টীয় নৱম আৰু দশম শতিকাত আৰব সূত্ৰত গঞ্জাম, কলিংগনগৰ, কেইলকান, আল-লাভা আৰু নুবিনৰ কথা উল্লেখ আছে। পঞ্চদশ শতিকাৰ পিছত বন্দৰসমূহৰ ভিতৰত বালাসৌৰ, পিপিলী, গঞ্জাম, হৰিষপুৰ, চন্দাবলী আৰু ধমৰা আদি আছিল।
==টোকা==
{{notelist}}
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
[[শ্ৰেণী:এছিয়া]]
[[শ্ৰেণী:ওড়িশা]]
sv5ye98pgnha8dmuvvljeonray41chl
600592
600591
2026-04-15T14:14:01Z
Kandarpajit Kallol
6257
পৃষ্ঠা [[উৰিষ্যাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]ৰ পৰা [[ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে
600591
wikitext
text/x-wiki
[[File:Miniature Boita at Odisha Maritime museum.png|250px|thumb|Boita replica at Odisha Maritime museum]]
[[File:Boita- the larger boat.jpg|thumb|Silver filigree of a boita at Odisha Crafts Museum]]
'''ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস'''{{efn|"Odiya:ଓଡ଼ିଶାର ସାମୁଦ୍ରିକ ଇତିହାସ [''Oḍisāra Sāmudrika Itihāsa'']}} প্ৰাচীন কালত [[কলিংগ]] নামেৰে জনাজাত। প্ৰাচীন সূত্ৰ অনুসৰি খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৮০০ চনৰ বহু আগতেই আৰম্ভ হৈছিল। [[বংগোপসাগৰ]]ৰ উপকূলৰ কাষৰীয়া পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলৰ লোকসকলে ভাৰতৰ উপকূলৰ ওপৰেৰে তললৈ জাহাজ চলাই গৈছিল, আৰু ভাৰত চীন আৰু সমগ্ৰ সামুদ্ৰিক দক্ষিণ-পূব এছিয়ালৈ যাত্ৰা কৰিছিল, যাৰ সৈতে তেওঁলোকে ব্যৱসায় কৰিছিল তেওঁলোকৰ সংস্কৃতিৰ উপাদানসমূহৰ পৰিচয় দিছিল।
ষষ্ঠ শতিকাৰ মঞ্জুশ্ৰীমুলাকল্পত বংগ উপসাগৰক কলিংগোদ্ৰা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে আৰু প্ৰাচীন ধ্ৰুপদী ভাৰতত বংগ উপসাগৰক কলিংগসাগৰ (কলিংগ সাগৰ) বুলি জনা গৈছিল,<ref>{{citation|title=The Re-Emergence of the Bay of Bengal |url=https://www.jstor.org/stable/jtms.7.2.49 |publisher=McFarland & Company |page=52 |last=Agarwala |first=Nitin | journal=The Journal of Territorial and Maritime Studies |date=2020 | volume=7 | issue=2 }}</ref><ref>{{citation |title=Maritime Trade of Ancient Kalinga |url=http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |publisher=Orissa Review |page=41 |last=Mohanty |first=PC |date=November 2011 |access-date=26 March 2021 |archive-date=5 December 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf |url-status=dead |archivedate=5 December 2021 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211205043038/http://magazines.odisha.gov.in/Orissareview/2011/Nov/engpdf/39-41.pdf }}</ref> ইয়াৰপৰা সামুদ্ৰিক বাণিজ্যত কলিংগৰ গুৰুত্বৰ ইংগিত পোৱা যায়।<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=H-IbAQAAMAAJ |title=The Journal of Orissan History, Volumes 13–15 |publisher=Orissa History Congress |year=1995 |page=54 }}</ref> বালি যাত্ৰা নামৰ মহানদী নদীৰ পাৰৰ কটকত অনুষ্ঠিত হোৱা প্ৰধান উদ্যাপনকে ধৰি বাৰ্ষিক বয়তা বন্দনা উৎসৱত এতিয়াও পুৰণি পৰম্পৰা পালন কৰা হয় আৰু অক্টোবৰ–নৱেম্বৰ মাহত বিভিন্ন উপকূলীয় জিলাত সাত দিন ধৰি অনুষ্ঠিত হয়, যদিও কটকত আটাইতকৈ বিখ্যাত।<ref name=orissatourism>{{cite web
|url=http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|title=Bali Yatra
|work=Orissa Tourism
|access-date=16 November 2010
|archive-url=https://web.archive.org/web/20110721180800/http://www.orissatourism.in/Bali-Yatra.html
|archive-date=21 July 2011
|url-status=dead
}}</ref>
==অৱস্থান==
ভাৰতৰ পূব উপকূলত অৱস্থিত প্ৰাচীন কলিংগ ৰাজ্য গংগাৰপৰা গোদাবৰী নদীলৈকে বিস্তৃত আছিল, য'ত আধুনিক [[ওড়িশা]], [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]] আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা কিছু অংশও আছিল।<ref name="rcm">{{cite book |url=https://archive.org/details/outlineofhistory00rcma |title=Outline of the History of Kalinga |first=R.C. |last=Majumdar |page=1, 19 |publisher=[[Asian Educational Services]] |date=1996|isbn=978-81-206-1194-8 |access-date=May 1, 2021}}</ref>
ৰাজনীতি বিজ্ঞানী সুদামা মিশ্ৰৰ মতে, কলিং জনপদ প্ৰথমে পুৰী আৰু গঞ্জাম জিলাই সামৰি লোৱা অঞ্চলটোক সামৰি লৈছিল।<ref>{{cite book|author=Sudāmā Miśra|title=Janapada state in ancient India|url=https://books.google.com/books?id=Dua1AAAAIAAJ|year=1973|publisher=Bhāratīya Vidyā Prakāśana}}</ref> [[গংগা]], মহানদী, বামসাধৰা, [[গোদাবৰী]]কে ধৰি নাৱিক নদীসমূহে অভ্যন্তৰীণ অঞ্চললৈ যোৱাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছিল, য'ত বহুমূলীয়া আৰু অৰ্ধমূল্যৱান শিল পোৱা গৈছিল আৰু ইয়াৰ বদ্বীপসমূহে প্ৰাকৃতিক বন্দৰ প্ৰদান কৰিছিল। এই বন্দৰসমূহৰপৰা এই অঞ্চলৰ লোকসকলে দক্ষিণে চিলন, পূবে বাৰ্মা আৰু আৰু অধিক দূৰত দক্ষিণ-পূব এছিয়া, ইণ্ডোচাইনা আৰু চীনৰ ৰাজ্যসমূহৰ সৈতে সাগৰীয় পথেৰে ব্যৱসায় কৰিছিল। কলিংগাৰ সামুদ্ৰিক কাৰ্য্যকলাপ ইমানেই বিস্তৃত আছিল যে বৰ্তমান বংগোপসাগৰ বুলি কোৱা ঠাইখনক এসময়ত কলিংগ সাগৰ বুলি কোৱা হৈছিল।<ref name=Tripati>{{cite web
|url=http://drs.nio.org/drs/bitstream/2264/127/3/Man_Environ_27_117.pdf
|title=Early Maritime Activities of Orissa on the East Coast of India: Linkages in Trade and Cultural Developments
|author=Sila Tripati
|publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
উপকূল অস্থিৰ। দক্ষিণ-পশ্চিম বাৰিষাই উপকূলৰ কাষেৰে পলস আনে, কেতিয়াবা বন্দৰক সুৰক্ষা দিয়া বাৰ আৰু থু সৃষ্টি কৰে, আৰু কেতিয়াবা সুৰক্ষামূলক জলভংগ ধ্বংস কৰে। নদীবোৰে পলি কঢ়িয়াই লৈ ফুৰে, ইয়াৰ বদ্বীপবোৰ বৃদ্ধি কৰি পুৰণি বন্দৰবোৰ ভৰাই তোলে। এই কাৰণে প্ৰাচীন কালত নিৰ্দিষ্ট কৰা কিছুমান বন্দৰ এতিয়া নাই, বা বহু পৰিমাণে হ্ৰাস কৰা হৈছে।<ref name=Tripati/>
উদাহৰণস্বৰূপে, চিলিকা হ্ৰদ এসময়ত এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰ আছিল যদিও পিছলৈ পলি পৰাৰ বাবে গভীৰ পানীৰ জাহাজৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰা হৈ পৰিছিল।
<ref name=Tripati2>{{cite web
|url=http://www.ias.ac.in/currsci/apr102005/1175.pdf
|title=Maritime heritage in and around Chilika Lake, Orissa: Geological evidences for its decline
|author1=Sila Tripati |author2=K. H. Vora
|name-list-style=amp |publisher=Marine Archaeology Centre, National Institute of Oceanography, Dona Paula, Goa
|access-date=17 November 2010}}</ref>
==বন্দৰসমূহ==
আৰম্ভণিৰ ওড়িশাত দুবিধ বন্দৰ আছিল। স্থানৰ ভিত্তিত শ্ৰেণীবিভাজন কৰা হৈছিল।<ref>{{citation |url=https://www.jstor.org/stable/44158798 |publisher= Indian History Congress |last=Patra |first=Benudhar | title=Ports and Port Towns of Early Odisha: Text, Archaeology and Identification | journal=Proceedings of the Indian History Congress |date=2013 | volume=74 | pages=54–63 | jstor=44158798 }}</ref> সেইবোৰ হ’ল-
* পাট্টানা- এই বন্দৰবোৰ সাগৰৰ পাৰত অৱস্থিত আছিল য’ত সামগ্ৰী ভৰাই নমাই অনা হৈছিল।
* দ্ৰোনিমুখ- এই বন্দৰসমূহ নদী আৰু সাগৰৰ সংগমস্থলীৰ ওচৰত অৱস্থিত আছিল।
খৃষ্টীয় দ্বিতীয় শতিকাত ভূগোলবিদ টলেমীয়ে উল্লেখ কৰা কিছুমান বন্দৰ হ’ল নানিগাইনা (পুৰী), কাতিকৰ্দমা (কটক) আৰু কান্নাগৰা (কোনাৰক)। কলিংগ উপকূলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ বন্দৰসমূহ আছিল তাম্ৰলিপ্ত, খালকাটাপত্না, মণিকাপত্না (চেলিতালো), পালুৰ (দন্তপুৰা), গোপালপুৰ (মনছুৰকোটা), দোছাৰেণ, সোণাপুৰ, বৰুৱা (বৰুৱা), কলিংগপত্নাম, পিথুণ্ডা।<ref name=Tripati/> পিছলৈ খ্ৰীষ্টীয় নৱম আৰু দশম শতিকাত আৰব সূত্ৰত গঞ্জাম, কলিংগনগৰ, কেইলকান, আল-লাভা আৰু নুবিনৰ কথা উল্লেখ আছে। পঞ্চদশ শতিকাৰ পিছত বন্দৰসমূহৰ ভিতৰত বালাসৌৰ, পিপিলী, গঞ্জাম, হৰিষপুৰ, চন্দাবলী আৰু ধমৰা আদি আছিল।
==টোকা==
{{notelist}}
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
[[শ্ৰেণী:এছিয়া]]
[[শ্ৰেণী:ওড়িশা]]
sv5ye98pgnha8dmuvvljeonray41chl
বাৰ্তা:ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস
1
128358
600594
558688
2026-04-15T14:14:01Z
Kandarpajit Kallol
6257
পৃষ্ঠা [[বাৰ্তা:উৰিষ্যাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]ৰ পৰা [[বাৰ্তা:ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে
558688
wikitext
text/x-wiki
{{ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫}}
4jtjzc5xaopc7l9gyu6c20h6zcboea8
অমৰাৱতী, অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ
0
128637
600679
561733
2026-04-16T08:02:00Z
Jmgogoi99
32127
/* ট'প'নিমি */
600679
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| name = অমৰাৱতী
| settlement_type = গাওঁ
| image_skyline = {{multiple image
| border = infobox
| total_width = 300
| image_style =
| perrow = 1/3/2/1
| caption_align = center
| image1 = Sri Amaralingeswara Swamy temple & Chariot.jpg
| caption1 = Ratha Yatra ceremony at Amareswara temple
| image2 = Dhyana buddha statue in Amaravathi.jpg
| caption2 = Dhyana Buddha statue
| image3 = Welcome Board near Amaravathi.jpg
| caption3 = Town entrance
| image4 = Entrance of at AP Museum, Amaravathi.jpg
| caption4 = AP Museum
| image5 = Dhyana buddha ghat in Amaravathi.jpg
| caption5 = Dhyana Buddha Ghat
| image6 = Museum under construction near Dhyana Buddha statue (2).jpg
| caption6 = Dhyana Buddha Museum
| image7 = Amaravati Stupa in AP W IMG 8075.jpg
| caption7 = Amaravati Mahastupa
}}
| etymology = Abode of the immortals
| nickname =
| mapframe = yes
| mapframe-zoom = 14
| pushpin_map = India
| pushpin_relief = yes
| pushpin_map_caption = ভাৰতৰ অন্ধ্ৰ প্ৰদেশত স্থান
| pushpin_label = <!-- only necessary if "name" or "official_name" are too long -->
| pushpin_label_position = right
| coordinates = {{coord|16.573|N|80.358|E|display=inline,title}}
| coordinates_footnotes = <!-- for references: use <ref>tags -->
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = India
| subdivision_type1 = [[States and union territories of India|State]]
| subdivision_name1 = [[Andhra Pradesh]]
| subdivision_type2 = [[List of districts of India|District]]
| subdivision_name2 = [[Palnadu district|Palnadu]]
| subdivision_type3 = [[Mandal]]
| subdivision_name3 = [[Amaravathi mandal, Andhra Pradesh|Amaravathi mandal]]
| established_title = Founded
| established_date = 300 BCE
| named_for = [[Amararama]]
| parts_type = Wards
| parts =
| government_footnotes = <ref name="panchayat">{{cite web |title=Gram Panchayat Identification Codes |url=http://saaksharbharat.nic.in/saaksharbharat/forms/gp_code.pdf |website=Saakshar Bharat Mission |publisher=National Informatics Centre |access-date=7 May 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170818173131/http://saaksharbharat.nic.in/saaksharbharat/forms/gp_code.pdf |archive-date=18 August 2017 |page=95 |url-status=dead |archivedate=18 August 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170818173131/http://saaksharbharat.nic.in/saaksharbharat/forms/gp_code.pdf |deadurl=yes }}</ref>
| government_type = [[Panchayati raj (India)|Panchayati raj]]
| governing_body = Amaravathi [[gram panchayat]]
| leader_title = [[Sarpanch]]
| leader_name =
| unit_pref = Metric
| area_footnotes = <ref name="census">{{cite web |title=District Census Hand Book : Guntur (Part B) |url=http://www.censusindia.gov.in/2011census/dchb/2817_PART_B_DCHB_GUNTUR.pdf |website=[[Census of India]] |publisher=Directorate of Census Operations, Andhra Pradesh |access-date=1 June 2019 |pages=14,252 |date=2011}}</ref>
| area_total_ha = 1524
| population_as_of = 2011
| population_footnotes = <ref name="population">{{cite web |title=Population |url=http://www.censusindia.gov.in/pca/SearchDetails.aspx?Id=668015 |website=Census of India |publisher=[[Registrar General and Census Commissioner of India]] |access-date=1 June 2019}}</ref>
| population_total = 13400
| population_density_km2 = auto
| demographics_type1 = Languages
| demographics1_title1 = Official
| demographics1_info1 = [[Telugu language|Telugu]]
| timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1 = +5:30
| postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]]
| postal_code = 522020
| area_code_type = <!-- defaults to: Area code(s) -->
| area_code = +91–8645
| registration_plate_type =
| registration_plate = [[Vehicle registration plates of India|AP]]
}}
'''অমৰাৱতী''' {{en| Amaravati}} {{sfnp|Ramaswami, Indian Monuments|1971|p=114}} [[ভাৰত]]ৰ [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]ৰ পালনাডু জিলাৰ কৃষ্ণ নদীৰ পাৰৰ এখন গাঁও।<ref>{{citation |url=https://palnadu.ap.gov.in/culture-tourism/ |title=Culture Tourism – Amaravathi |work=[[Palnadu district]], Government of Andhra Pradesh}}</ref>
১৮ শতিকাৰ শেষৰ ফালে জমিদাৰ বছিৰেদ্দি ভেংকটাদ্ৰি নাইডুৱে প্ৰাচীন সতবাহনৰ ৰাজধানী ধন্যকটকৰ ঠাইত নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref name="Business Line 2018"/> অমৰাৱতী অমৰাৱতী মণ্ডলৰ প্ৰশাসনিক কেন্দ্ৰ<ref name="village">{{cite web |date=2011 |title=District Census Handbook : Guntur |url=http://censusindia.gov.in/2011census/dchb/2817_PART_A_DCHB_GUNTUR.pdf |access-date=3 June 2019 |website=Census of India |publisher=Directorate of Census Operations, Andhra Pradesh |pages=5,328–329}}</ref> হিচাপে কাম কৰে আৰু ই অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ ৰাজধানী অঞ্চলত অৱস্থিত। সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ বাবে বিখ্যাত অমৰাৱতীয়ে গুণ্টুৰ জিলাৰ পূব দিশত ৩৫ কিলোমিটাৰ দূৰত্বত অৱস্থিত ৰাজ্যখনৰ নৱ পৰিকল্পিত ৰাজধানী অমৰাৱতীক নাম দিছিল। [[হিন্দু]] আৰু [[বৌদ্ধ]] উভয় পৰম্পৰাতে অমৰাৱতী বিশিষ্ট স্থানৰ বাবে উল্লেখযোগ্য।<ref>{{cite news |date=22 October 2015 |title=After 18 centuries, Amaravati set to become a 'capital' again |url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/After-18-centuries-Amaravati-set-to-become-a-capital-again/articleshow/49489009.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20151025011007/https://timesofindia.indiatimes.com/india/After-18-centuries-Amaravati-set-to-become-a-capital-again/articleshow/49489009.cms |archive-date=25 October 2015 |newspaper=The Times of India}}</ref>
এই স্থানৰ নামকৰণ কৰা হৈছে অমৰেশ্বৰ মন্দিৰৰ নামেৰে, যিটো পঞ্চৰমা ক্ষেত্ৰসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম, ভগৱান শিৱৰ প্ৰতি উৎসৰ্গিত উল্লেখযোগ্য হিন্দু মন্দিৰ।<ref name=":3">{{Cite book |last=H. Sarkar |first= |url=https://archive.org/details/amaravati00sark/page/8/ |title=Amaravati |last2=S. P. Nainar |first2= |date=2007 |publisher=[[Archaeological Survey of India]] |others= |edition=5th |pages=1–2}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও ইয়াত খ্ৰীষ্টপূৰ্ব দ্বিতীয় শতিকাৰ পৰা তৃতীয় শতিকালৈকে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ স্মৃতিসৌধ প্ৰাচীন অমৰাৱতী স্তুপ আছে।<ref>{{cite web |title=Amaravathi |url=http://www.ancientindia.co.uk/buddha/explore/intro.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171004154833/http://www.ancientindia.co.uk/buddha/explore/intro.html |archive-date=4 October 2017 |website=[[British Museum]]}}</ref><ref>{{cite web |date=May 2016 |title=Forget the Kohinoor, could we have the Amaravathi Stupa sculptures back please? |url=http://scroll.in/article/807101/forget-the-kohinoor-could-we-have-the-amaravati-stupa-sculptures-back-please |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802170353/http://scroll.in/article/807101/forget-the-kohinoor-could-we-have-the-amaravati-stupa-sculptures-back-please |archive-date=2 August 2017 |website=Scroll.in}}</ref>
বৰ্তমান ভাৰতৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিক জৰীপৰ সুৰক্ষাৰ অধীনত থকা এই স্তুপটোৱে অমৰাৱতী স্কুল অৱ আৰ্টৰ উদাহৰণ দাঙি ধৰে, যিটো শৈলী সমগ্ৰ দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ-পূব এছিয়াত বৌদ্ধ শিল্পৰ ওপৰত স্থায়ী প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref name=":3" /> ভাৰতৰ অন্যতম কেন্দ্ৰীয়ভাৱে সংৰক্ষিত ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বপূৰ্ণ স্মৃতিসৌধ হিচাপে নিৰ্ধাৰণ কৰা এই স্তুপ আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালৰ ধ্বংসাৱশেষৰ সাংস্কৃতিক মূল্য অতিশয় বেছি।<ref name=":1">{{cite web|title=Centrally Protected Monuments|url=http://asihyd.ap.nic.in/monuments.html|website=Archeological Survey of India|access-date=27 May 2017|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20170626104454/http://asihyd.ap.nic.in/monuments.html|archive-date=26 June 2017|url-status=dead|df=dmy-all|archivedate=26 June 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170626104454/http://asihyd.ap.nic.in/monuments.html|deadurl=yes}}</ref>
অমৰাৱতী ধন্যকটক (বৰ্তমান ধৰণিকোটা)ৰ ওচৰত অৱস্থিত, যিটো এসময়ত সতবাহন বংশৰ ৰাজধানী হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name="Business Line 2018">{{cite news |author1=V.Rishi Kumar |date=23 January 2018 |title=The capital of Satavahanas has come a full circle |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/national/the-capital-of-satavahanas-has-come-a-full-circle/article7780738.ece |access-date=8 May 2019 |work=The Hindu Business Line |language=en}}</ref> অমৰাৱতীৰ মূল ল্যাণ্ডমাৰ্কসমূহৰ ভিতৰত অমৰাৱতী ঐতিহ্য কেন্দ্ৰ আৰু সংগ্ৰহালয়, য'ত ইয়াৰ প্ৰাচীন অতীতৰ সামগ্ৰীসমূহ সংৰক্ষণ কৰা হৈছে,<ref name=":2">{{cite news|last1=Varma|first1=P. Sujatha|title=Kalachakra Museum regains lost sheen|url=http://www.thehindu.com/news/cities/Vijayawada/kalachakra-museum-regains-lost-sheen/article8895338.ece|access-date=23 September 2016|work=The Hindu|date=25 July 2016|language=en-IN}}</ref> আৰু গাঁওখনৰ বৌদ্ধ ঐতিহ্যক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা এটা বিশিষ্ট আধুনিক ভাস্কৰ্য্য ধ্যান বুদ্ধৰ মূৰ্তিও।<ref name=":0">{{cite web |date=15 September 2014 |title=Tallest Dhyana Buddha to be ready in Amaravathi |url=https://www.deccanchronicle.com/140915/nation-current-affairs/article/tallest-dhyana-buddha-be-ready-amaravati |website=[[Deccan Chronicle]]}}</ref> ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি প্ৰায় ১৩,৪০০ জনসংখ্যাৰ এই গাঁওখনে ঐতিহ্য সংৰক্ষণ আৰু উন্নয়নৰ বাবে ঐতিহ্য নগৰ উন্নয়ন আৰু বৃদ্ধি যোজনা (HRIDAY) আঁচনিৰ অধীনতো স্বীকৃতি লাভ কৰিছে।<ref>{{cite web |date=21 January 2015 |title=Heritage City Development Scheme (HRIDAY) launched : Centre to fund entire expenditure |url=http://pib.nic.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=114843 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150411054908/http://pib.nic.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=114843 |archive-date=11 April 2015 |website=[[Press Information Bureau]] |publisher=Ministry of Housing & Urban Affairs, India}}</ref><ref>{{cite news |date=November 2016 |title=Spotlight to shift on intangible heritage |url=http://www.thehindu.com/news/cities/Vijayawada/Spotlight-to-shift-on-intangible-heritage/article16087499.ece |access-date=7 August 2017 |website=[[The Hindu]]}}</ref>
==ইতিহাস==
অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ অমৰাৱতী (Amaravati) কেৱল এখন চহৰ নহয়, ই হ’ল ভাৰতীয় ইতিহাস, আধ্যাত্মিকতা আৰু আধুনিক স্থাপত্যৰ এক অপূৰ্ব মিলনভূমি।
'অমৰাৱতী' শব্দটো দুটা সংস্কৃত শব্দৰ সংযোগত গঠিত হৈছে:-
* '''অমৰ (Amara):''' যাৰ মৃত্যু নাই বা যি অমৰ (দেৱতাসকল)।<ref>{{cite news |last1=Ravikumar |first1=Aruna |date=13 August 2016 |title=A river of talent |url=http://www.thehansindia.com/posts/index/Sunday-Hans/2016-08-13/A-river-of-talent/248374 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802164732/http://www.thehansindia.com/posts/index/Sunday-Hans/2016-08-13/A-river-of-talent/248374 |archive-date=2 August 2017 |access-date=1 May 2017 |work=The Hans India |language=en}}</ref>
* '''ৱতী (Vati)''': ঠাই বা বাসস্থান।
গতিকে, 'অমৰাৱতী'ৰ আক্ষৰিক অৰ্থ হ’ল "দেৱতাসকলৰ বাসস্থান" বা "অমৰসকলৰ চহৰ"। হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনী অনুসৰি, স্বৰ্গৰ ৰজা ইন্দ্ৰৰ ৰাজধানীৰ নামো আছিল অমৰাৱতী।
'''ঐতিহাসিক তথ্য''' অনুসৰি, এই অঞ্চলটো প্ৰাচীন কালত 'ধন্যকটক' (Dhanyakataka) বা 'ধৰণীকোটা' নামেৰে জনাজাত আছিল।
* '''সতবাহন যুগ:''' খ্ৰীষ্টপূৰ্ব দ্বিতীয় শতিকাত ই সতবাহন বংশৰ ৰাজধানী আছিল। বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰসাৰৰ লগে লগে এই অঞ্চলটো এক বৃহৎ আধ্যাত্মিক কেন্দ্ৰ হৈ পৰে।
* '''বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱ:''' বহু ইতিহাসবিদৰ মতে, বৌদ্ধ ধৰ্মৰ 'অমৰাৱতী স্তূপ'ৰ নিৰ্মাণৰ পিছৰে পৰা এই অঞ্চলটো অমৰাৱতী নামেৰে অধিক পৰিচিত হৈ পৰে।
নামটোৰ সৈতে '''পৌৰাণিক আৰু ধৰ্মীয়''' সংযোগও দেখা যায়:-
* '''শিৱৰ পুণ্যভূমি:''' অমৰাৱতী পঞ্চাৰাম ক্ষেত্ৰৰ (অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ পাঁচটা পবিত্ৰ শিৱ মন্দিৰ) ভিতৰত অন্যতম। কিংবদন্তি মতে, ইয়াৰ শিৱলিংগটো স্বয়ং দেৱৰাজ ইন্দ্ৰই স্থাপন কৰিছিল। ইন্দ্ৰৰ ৰাজধানীৰ নামৰ অনুকৰণত এই পবিত্ৰ স্থানৰ নাম 'অমৰাৱতী' ৰখা হৈছিল বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।<ref name=":3" />
২০১৪ চনত অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ বিভাজনৰ পিছত যেতিয়া নতুন ৰাজধানীৰ নাম নিৰ্বাচনৰ প্ৰশ্ন আহিছিল, তেতিয়া চৰকাৰে এই 'অমৰাৱতী' নামটোৱেই গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰণ আছিল:
* '''ঐতিহাসিক ধাৰাবাহিকতা:''' প্ৰাচীন গৌৰৱোজ্জ্বল ইতিহাসৰ পুনৰুদ্ধাৰ কৰা।
* '''সাংস্কৃতিক গাম্ভীৰ্য:''' বৌদ্ধ আৰু হিন্দু—উভয় ধৰ্মৰে সমিলমিল থকা এক শান্তিপূৰ্ণ নাম হিচাপে ইয়াক বাছনি কৰা হৈছিল।
চমুতে ক’বলৈ গ’লে, অমৰাৱতী নামটোৱে কেৱল এখন ভৌগোলিক চহৰক নুবুজায়, বৰঞ্চ ই ভাৰতীয় সভ্যতাৰ প্ৰাচীন আধ্যাত্মিক আৰু ৰাজনৈতিক শক্তিৰ প্ৰতীক বহন কৰে।
==অমৰাৱতী, চমু অৱলোকন==
অমৰাৱতীৰ ইতিহাস কমেও ২,৩০০ বছৰ আগৰ বুলি কোৱা হয়।<ref>{{cite news |date=6 September 2015 |title=Ancient sculptures found in Amaravati |url=http://www.thehindu.com/news/cities/Vijayawada/ancient-sculptures-found-in-amaravati/article7623259.ece |access-date=7 October 2017 |website=[[The Hindu]]}}</ref> কলাচক্ৰ তন্ত্ৰৰ পৰম্পৰা অনুসৰি গৌতম বুদ্ধই অন্ধক অঞ্চল (বৰ্তমানৰ ধনকটক) ভ্ৰমণৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰিবলৈ গৈছিল বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। সম্ৰাট অশোকৰ ৰাজত্বকালত এই অঞ্চল মৌৰ্য সাম্ৰাজ্যৰ বাহিৰত আছিল যদিও খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২২৫ চনৰ আশে-পাশে সতবাহন বংশৰ আগমনৰ লগে লগে অমৰাৱতী তেওঁলোকৰ পূবৰ ৰাজধানী হৈ পৰে আৰু প্ৰতিষ্ঠান (বৰ্তমানৰ পাইথান) তেওঁলোকৰ পশ্চিম ৰাজধানী হৈ পৰে।<ref>{{Cite journal |last=Gangaiah |first=K. |date=2018 |title=Social Reform in Medieval Andhra: Caste and Untouchability |journal=Indian History Congress |volume=79 |page=5 |jstor=26906262}}</ref>
অমৰাৱতী অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু আধুনিক পৰিকল্পিত চহৰ, যাক ৰাজ্যখনৰ নতুন ৰাজধানী হিচাপে বিকাশ কৰা হৈছে। এই চহৰখন ভাৰতৰ দক্ষিণ অংশত, কৃষ্ণা নদীৰ পাৰতে অৱস্থিত, আৰু ইয়াৰ ভৌগোলিক, ঐতিহাসিক আৰু ৰাজনৈতিক গুৰুত্ব যথেষ্ট গভীৰ। অমৰাৱতীৰ নামটো প্ৰাচীন ইতিহাসৰ সৈতে সম্পৰ্কিত, বিশেষকৈ বৌদ্ধ সংস্কৃতি আৰু সাতবাহন যুগৰ সৈতে। অমৰাৱতী প্ৰাচীন কালৰ পৰা এক উল্লেখযোগ্য সাংস্কৃতিক আৰু ধৰ্মীয় কেন্দ্ৰ আছিল। সাতবাহন ৰাজবংশৰ সময়ত ইয়াক [[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]ৰ এক প্ৰধান কেন্দ্ৰ হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ইয়াত অৱস্থিত অমৰাৱতী স্তূপ, যাক অমৰাৱতী মহাচৈত্য বুলিও কোৱা হয়, বৌদ্ধ স্থাপত্যৰ এক অনন্য নিদৰ্শন। এই স্তূপটো খ্ৰীষ্টপূৰ্ব দ্বিতীয় শতিকাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বহু শতিকালৈকে নিৰ্মাণ আৰু পুনৰ্নিমাণ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ শিল্পশৈলী, খোদিত মূৰ্তি আৰু [[শিলালিপি (মুখপত্ৰ)|শিলালিপি]]সমূহে সেই সময়ৰ সামাজিক আৰু ধৰ্মীয় জীৱনৰ এক স্পষ্ট চিত্ৰ দাঙি ধৰে। বৌদ্ধ ধৰ্মৰ বিস্তাৰত অমৰাৱতীৰ গুৰুত্ব অশেষ। ভাৰতৰ লগতে [[শ্ৰীলংকা]], [[ম্যানমাৰ]] আৰু দক্ষিণ-পূৰ্ব এছিয়াৰ আন বহু দেশলৈ [[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]ৰ প্ৰসাৰত এই অঞ্চলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আছিল। অমৰাৱতীৰ শিল্পশৈলী, যাক “[[অমৰাৱতী স্কুল অৱ আৰ্ট]]” বুলি জনা যায়, ভাৰতীয় শিল্প ইতিহাসত এক বিশেষ স্থান অধিকাৰ কৰে। এই শৈলীৰ বৈশিষ্ট্য হৈছে সূক্ষ্ম খোদাই, জটিল অলংকাৰ আৰু ধৰ্মীয় দৃশ্যৰ জীৱন্ত উপস্থাপন।
বৰ্তমান সময়ত অমৰাৱতী মূলতঃ আধুনিক নগৰ পৰিকল্পনাৰ এক বৃহৎ প্ৰকল্প হিচাপে বিকাশ লাভ কৰিছে। ২০১৪ চনত [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]] ৰাজ্য বিভাজনৰ পিছত, নতুন ৰাজধানী স্থাপনৰ প্ৰয়োজনীয়তা অনুভৱ কৰা হৈছিল। সেই অনুসাৰে অমৰাৱতীক ৰাজধানী হিচাপে নিৰ্বাচন কৰা হয়। এই চহৰখনক বিশ্বমানৰ নগৰ হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ লক্ষ্যৰে এক বিশাল পৰিকল্পনা গ্ৰহণ কৰা হৈছে। অমৰাৱতীৰ পৰিকল্পনাত আধুনিক নগৰ ব্যৱস্থাপনা, উন্নত পৰিবহন ব্যৱস্থা, পৰিবেশ-সহায়ক উন্নয়ন আৰু স্মাৰ্ট চিটি ধাৰণাৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়। চহৰখনত প্ৰশাসনিক ভবন, বিধানসভা, সচিবালয়, ন্যায়ালয়, শিক্ষানুষ্ঠান, চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰসমূহ স্থাপন কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে। এই সকলোবোৰে অমৰাৱতীক এক সৰ্বাংগীণ উন্নত নগৰ হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ লক্ষ্য বহন কৰে।
'''ভৌগোলিক দিশ'''ৰ পৰা অমৰাৱতী যথেষ্ট সুবিধাজনক স্থানত অৱস্থিত। কৃষ্ণা নদীৰ কাষত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে ইয়াৰ মাটি উৰ্বৰ আৰু কৃষিৰ বাবে উপযোগী। এই অঞ্চলত ধান, মৰিচা, তুলা আৰু অন্যান্য কৃষিজ উৎপাদন প্ৰচুৰ পৰিমাণে উৎপাদিত হয়। কৃষি অমৰাৱতীৰ অৰ্থনীতিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ।
'''অমৰাৱতীৰ জলবায়ু মূলতঃ''' উষ্ণ আৰু আর্দ্ৰ। গ্ৰীষ্মকালত তাপমাত্রা যথেষ্ট বৃদ্ধি পায়, যি প্ৰায় ৪০ ডিগ্ৰী চেলচিয়াছলৈকে উঠিব পাৰে। বৰষুণৰ সময়ত যথেষ্ট বৰষুণ হয়, বিশেষকৈ দক্ষিণ-পশ্চিম মৌচুমী বতাহৰ সময়ত। শীতকাল তুলনামূলকভাৱে মৃদু আৰু আৰামদায়ক হয়।
'''সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰা'''ৰ ক্ষেত্ৰতো অমৰাৱতী সমৃদ্ধ। ইয়াত তেলুগু সংস্কৃতিৰ গভীৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়। স্থানীয় উৎসৱসমূহ যেনে সংক্ৰান্তি, উগাদী, দীপাৱলী আৰু দশহৰা বিশেষ উৎসাহেৰে পালন কৰা হয়। সংগীত, নৃত্য আৰু নাট্যশিল্পো ইয়াত যথেষ্ট জনপ্ৰিয়। কুচিপুড়ি নৃত্যশৈলী, যি অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ এক পৰম্পৰাগত নৃত্য, এই অঞ্চলত বিশেষ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে।
'''শিক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত''' অমৰাৱতী আৰু ইয়াৰ আশেপাশৰ অঞ্চলত বহু প্ৰতিষ্ঠান বিকাশ লাভ কৰিছে। উচ্চ শিক্ষা আৰু গৱেষণাৰ বাবে নতুন বিশ্ববিদ্যালয় আৰু প্ৰতিষ্ঠান স্থাপন কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে। এইবোৰে চহৰখনক এক শিক্ষা কেন্দ্ৰ হিচাপে বিকাশ কৰিবলৈ সহায় কৰিব।
'''অৰ্থনৈতিক দিশত''' অমৰাৱতীক এক বাণিজ্যিক আৰু উদ্যোগিক কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ প্ৰচেষ্টা চলি আছে। তথ্য প্ৰযুক্তি, উৎপাদন উদ্যোগ, সেৱা খণ্ড আৰু পৰ্যটন খণ্ডত বিনিয়োগ আকৰ্ষণৰ বাবে বিভিন্ন নীতি গ্ৰহণ কৰা হৈছে। বিদেশী বিনিয়োগকাৰীসকলকো ইয়াত বিনিয়োগ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰা হৈছে।
'''পৰ্যটনৰ ক্ষেত্ৰ'''তো অমৰাৱতীৰ সম্ভাৱনা যথেষ্ট। প্ৰাচীন বৌদ্ধ স্তূপ, সংগ্ৰহালয় আৰু ঐতিহাসিক স্থানসমূহে পৰ্যটকসকলক আকৰ্ষণ কৰে। লগতে কৃষ্ণা নদীৰ পাৰৰ প্ৰাকৃতিক সৌন্দৰ্যও এক বিশেষ আকৰ্ষণ। নদীৰ ওপৰত নৌবিহাৰ, পাৰ্ক আৰু মনোৰম দৃশ্যসমূহে পৰ্যটনক অধিক বিকাশৰ সুযোগ প্ৰদান কৰে।
'''অমৰাৱতীৰ বিকাশ'''ত কিছুমান প্ৰত্যাহ্বানো আছে। ভূমি অধিগ্ৰহণ, পৰিবেশ সংৰক্ষণ, আৰ্থিক সংস্থান আৰু ৰাজনৈতিক পৰিস্থিতি এইবোৰৰ ভিতৰত অন্যতম। তৎসত্ত্বেও, চহৰখনক এক উন্নত আৰু টেকসই নগৰ হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ প্ৰচেষ্টা অব্যাহত আছে। পৰিবেশ সংৰক্ষণ অমৰাৱতীৰ পৰিকল্পনাৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ। গ্ৰীণ স্পেচ, উদ্যান, জলাশয় সংৰক্ষণ আৰু পৰিবেশ-সহায়ক পৰিবহন ব্যৱস্থা উন্নয়নৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে। এইবোৰে চহৰখনক বাসযোগ্য আৰু টেকসই কৰি তোলাত সহায় কৰিব। সামাজিক দিশত অমৰাৱতী বিভিন্ন সংস্কৃতি আৰু ভাষাৰ লোকৰ এক মিলনস্থল। ইয়াত বিভিন্ন পেছাৰ লোক বাস কৰে আৰু এক বহুমুখী সমাজ গঢ়ি উঠিছে। এই বৈচিত্র্যই চহৰখনক অধিক সমৃদ্ধ আৰু গতিশীল কৰি তোলে। যোগাযোগ ব্যৱস্থাও অমৰাৱতীৰ বিকাশৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ। সড়ক, ৰেল আৰু বিমান যোগাযোগ উন্নত কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে। নিকটৱৰ্তী বিজয়ৱাড়া আৰু গুণ্টূৰ চহৰৰ সৈতে অমৰাৱতীৰ ঘনিষ্ঠ সংযোগ আছে, যি বাণিজ্য আৰু যাতায়াতৰ ক্ষেত্ৰত সহায়ক।
অমৰাৱতী এক ঐতিহাসিক গৌৰৱ আৰু আধুনিক আকাংক্ষাৰ সংমিশ্ৰণ। প্ৰাচীন বৌদ্ধ ঐতিহ্যৰ পৰা আৰম্ভ কৰি আধুনিক স্মাৰ্ট চিটি পৰিকল্পনা পৰ্যন্ত, এই চহৰখন ভাৰতৰ উন্নয়নৰ এক প্ৰতীক হিচাপে বিবেচিত। যদিও ইয়াৰ বিকাশৰ পথত কিছুমান প্ৰত্যাহ্বান আছে, তথাপিও ইয়াৰ সম্ভাৱনা আৰু দিশ এক উজ্জ্বল ভৱিষ্যতৰ সংকেত দিয়ে।অমৰাৱতী কেৱল এখন চহৰ নহয়, ই এক পৰিকল্পিত স্বপ্ন—যি ইতিহাস, সংস্কৃতি আৰু আধুনিকতাৰ এক সুন্দৰ সমন্বয় ৰূপে উদ্ভাসিত হৈছে।
{{wide image|Panorama of Amaravathi Cultural Heritage Museum.jpg|1000px|অমৰাৱতী সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য সংগ্ৰহালয়ৰ পেনোৰামা}}
== ধৰ্মীয় গুৰুত্ব: হিন্দু আৰু বৌদ্ধ ধৰ্মৰ মিলনভূমি ==
অমৰাৱতীক "সহিষ্ণুতাৰ চহৰ" বুলি কোৱা হয় কাৰণ ইয়াত [[হিন্দু ধৰ্ম|হিন্দু]], [[বৌদ্ধ ধৰ্ম|বৌদ্ধ]] আৰু [[জৈন ধৰ্ম|জৈন]] ধৰ্ম একেলগে বিকশিত হৈছিল।
* '''বৌদ্ধ ঐতিহ্য:''' অমৰাৱতী পৃথিৱীৰ ভিতৰতে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ অন্যতম কেন্দ্ৰ আছিল। ইয়াত থকা মহাচৈত্য বা অমৰাৱতী স্তূপ [[সম্ৰাট অশোক]]ৰ দিনত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। এই স্তূপটো ভাৰতৰ ভিতৰতে অন্যতম বৃহৎ (উচ্চতা প্ৰায় ৯৫ ফুট) আছিল। গৌতম বুদ্ধই ইয়াত 'কালচক্ৰ' (Kalachakra) তন্ত্ৰৰ জ্ঞান প্ৰদান কৰিছিল বুলি ধৰা হয়।
* '''হিন্দু ধৰ্ম:''' ইয়াত থকা বিখ্যাত অমৰলিংগেশ্বৰ মন্দিৰ (Amareshwara Temple) অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ পাঁচটা পবিত্ৰ 'পঞ্চাৰাম' ক্ষেত্ৰৰ ভিতৰত অন্যতম। ইয়াত থকা ১৫ ফুট উচ্চতাৰ বগা মাৰ্বলৰ শিৱলিংগটো এক বিশেষ আকৰ্ষণ।
== আধুনিক ৰাজধানী আৰু স্থাপত্য ==
* '''স্মাৰ্ট চিটী পৰিকল্পনা:''' ছিংগাপুৰৰ বিশেষজ্ঞৰ সহায়ত প্ৰস্তুত কৰা এই চহৰখনৰ পৰিকল্পনাত ৬০%তকৈ অধিক অঞ্চল সেউজীয়া আৰু মুকলি ৰখাৰ লক্ষ্য লৈছে।
* '''অত্যাধুনিক আন্তঃগাঁথনি:''' ইয়াক ২০৫০ চনলৈ ৩.৫ নিযুত জনসংখ্যাৰ বাবে এক বহনক্ষম চহৰ হিচাপে গঢ়ি তোলা হ’ব, য’ত সৌৰ আৰু বায়ু শক্তিৰ জৰিয়তে পৰিচালিত 'নেট জিৰো' (Net Zero) কাৰ্বন নিৰ্গমনৰ লক্ষ্য ৰখা হৈছে।
== ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু পৰিৱেশ ==
অমৰাৱতী [[কৃষ্ণা নদী]]ৰ সোঁ পাৰত অৱস্থিত। নদীৰ পাৰৰ এই সুন্দৰ অৱস্থানে চহৰখনক এক প্ৰাকৃতিক সৌন্দৰ্য প্ৰদান কৰাৰ লগতে ধৰ্মীয়ভাৱে 'পুণ্যক্ষেত্ৰ' হিচাপেও গুৰুত্ব দিছে। অমৰাৱতীৰ জলবায়ু মূলতঃ উষ্ণ আৰু আর্দ্ৰ। গ্ৰীষ্মকালত তাপমাত্রা যথেষ্ট বৃদ্ধি পায়, যি প্ৰায় ৪০ ডিগ্ৰী চেলচিয়াছলৈকে উঠিব পাৰে। বৰষুণৰ সময়ত যথেষ্ট বৰষুণ হয়, বিশেষকৈ দক্ষিণ-পশ্চিম মৌচুমী বতাহৰ সময়ত। শীতকাল তুলনামূলকভাৱে মৃদু আৰু আৰামদায়ক হয়।
== অৰ্থনৈতিক আৰু অনন্য তথ্য ==
* '''[[:en:Guntur_chilli|জলকীয়া বজাৰ]]''': অমৰাৱতীৰ ওচৰতে থকা গুণ্টুৰত [[এছিয়া|এছিয়াৰ]] সৰ্ববৃহৎ জলকীয়া বজাৰ (Guntur Mirchi Yard) অৱস্থিত।
* '''[[কহিনুৰ]] হীৰা:''' কিংবদন্তি অনুসৰি, বিশ্ববিখ্যাত কহিনুৰ হীৰাটো এই অঞ্চলৰে কোল্লুৰ খনিৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰা হৈছিল।
* '''[[হিলিয়াম|হিলিয়ামৰ]] আৱিষ্কাৰ:''' ১৮৬৮ চনত ফৰাচী জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানী পিয়েৰ জানচেনে এই অঞ্চলতে সূৰ্যগ্ৰহণ পৰ্যবেক্ষণ কৰি পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে 'হিলিয়াম' গেছৰ অস্তিত্ব ধৰা পেলাইছিল।
== দৰ্শনীয় স্থানসমূহ ==
* '''[[ধ্যান বুদ্ধ মূৰ্তি|ধ্যান বুদ্ধৰ মূৰ্তি]]:''' ১২৫ ফুট উচ্চতাৰ ভগৱান বুদ্ধৰ এক বিশাল ধ্যানমগ্ন মূৰ্তি ।
* '''অমৰাৱতী সংগ্ৰহালয়:''' য’ত প্ৰাচীন বৌদ্ধ ভাস্কৰ্য আৰু সতবাহন যুগৰ ভগ্নাৱশেষ সংৰক্ষণ কৰা হৈছে।
* '''উন্দাৱল্লী গুহা ([[:en:Undavalli_Caves|Undavalli Caves]])''': অমৰাৱতীৰ ওচৰতে অৱস্থিত ৪ৰ্থ শতিকাৰ এক উল্লেখযোগ্য শিল কাটি নিৰ্মিত গুহা।
শেষত, অমৰাৱতী হ’ল প্ৰাচীন ইতিহাসৰ গৌৰৱ আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ এক অপূৰ্ব সংমিশ্ৰণ, যিয়ে অন্ধ্ৰপ্ৰদেশক বিশ্বৰ মানচিত্ৰত এক নতুন পৰিচয় দিবলৈ সাজু হৈছে।
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
[[শ্ৰেণী:অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]
i8ypfpryf92nfbuqf1gsuh3cyz3545s
600681
600679
2026-04-16T08:04:14Z
Jmgogoi99
32127
[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।
600681
wikitext
text/x-wiki
{{edit}}
{{Infobox settlement
| name = অমৰাৱতী
| settlement_type = গাওঁ
| image_skyline = {{multiple image
| border = infobox
| total_width = 300
| image_style =
| perrow = 1/3/2/1
| caption_align = center
| image1 = Sri Amaralingeswara Swamy temple & Chariot.jpg
| caption1 = Ratha Yatra ceremony at Amareswara temple
| image2 = Dhyana buddha statue in Amaravathi.jpg
| caption2 = Dhyana Buddha statue
| image3 = Welcome Board near Amaravathi.jpg
| caption3 = Town entrance
| image4 = Entrance of at AP Museum, Amaravathi.jpg
| caption4 = AP Museum
| image5 = Dhyana buddha ghat in Amaravathi.jpg
| caption5 = Dhyana Buddha Ghat
| image6 = Museum under construction near Dhyana Buddha statue (2).jpg
| caption6 = Dhyana Buddha Museum
| image7 = Amaravati Stupa in AP W IMG 8075.jpg
| caption7 = Amaravati Mahastupa
}}
| etymology = Abode of the immortals
| nickname =
| mapframe = yes
| mapframe-zoom = 14
| pushpin_map = India
| pushpin_relief = yes
| pushpin_map_caption = ভাৰতৰ অন্ধ্ৰ প্ৰদেশত স্থান
| pushpin_label = <!-- only necessary if "name" or "official_name" are too long -->
| pushpin_label_position = right
| coordinates = {{coord|16.573|N|80.358|E|display=inline,title}}
| coordinates_footnotes = <!-- for references: use <ref>tags -->
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = India
| subdivision_type1 = [[States and union territories of India|State]]
| subdivision_name1 = [[Andhra Pradesh]]
| subdivision_type2 = [[List of districts of India|District]]
| subdivision_name2 = [[Palnadu district|Palnadu]]
| subdivision_type3 = [[Mandal]]
| subdivision_name3 = [[Amaravathi mandal, Andhra Pradesh|Amaravathi mandal]]
| established_title = Founded
| established_date = 300 BCE
| named_for = [[Amararama]]
| parts_type = Wards
| parts =
| government_footnotes = <ref name="panchayat">{{cite web |title=Gram Panchayat Identification Codes |url=http://saaksharbharat.nic.in/saaksharbharat/forms/gp_code.pdf |website=Saakshar Bharat Mission |publisher=National Informatics Centre |access-date=7 May 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170818173131/http://saaksharbharat.nic.in/saaksharbharat/forms/gp_code.pdf |archive-date=18 August 2017 |page=95 |url-status=dead |archivedate=18 August 2017 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170818173131/http://saaksharbharat.nic.in/saaksharbharat/forms/gp_code.pdf |deadurl=yes }}</ref>
| government_type = [[Panchayati raj (India)|Panchayati raj]]
| governing_body = Amaravathi [[gram panchayat]]
| leader_title = [[Sarpanch]]
| leader_name =
| unit_pref = Metric
| area_footnotes = <ref name="census">{{cite web |title=District Census Hand Book : Guntur (Part B) |url=http://www.censusindia.gov.in/2011census/dchb/2817_PART_B_DCHB_GUNTUR.pdf |website=[[Census of India]] |publisher=Directorate of Census Operations, Andhra Pradesh |access-date=1 June 2019 |pages=14,252 |date=2011}}</ref>
| area_total_ha = 1524
| population_as_of = 2011
| population_footnotes = <ref name="population">{{cite web |title=Population |url=http://www.censusindia.gov.in/pca/SearchDetails.aspx?Id=668015 |website=Census of India |publisher=[[Registrar General and Census Commissioner of India]] |access-date=1 June 2019}}</ref>
| population_total = 13400
| population_density_km2 = auto
| demographics_type1 = Languages
| demographics1_title1 = Official
| demographics1_info1 = [[Telugu language|Telugu]]
| timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]]
| utc_offset1 = +5:30
| postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]]
| postal_code = 522020
| area_code_type = <!-- defaults to: Area code(s) -->
| area_code = +91–8645
| registration_plate_type =
| registration_plate = [[Vehicle registration plates of India|AP]]
}}
'''অমৰাৱতী''' {{en| Amaravati}} {{sfnp|Ramaswami, Indian Monuments|1971|p=114}} [[ভাৰত]]ৰ [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]ৰ পালনাডু জিলাৰ কৃষ্ণ নদীৰ পাৰৰ এখন গাঁও।<ref>{{citation |url=https://palnadu.ap.gov.in/culture-tourism/ |title=Culture Tourism – Amaravathi |work=[[Palnadu district]], Government of Andhra Pradesh}}</ref>
১৮ শতিকাৰ শেষৰফালে জমিদাৰ বছিৰেদ্দি ভেংকটাদ্ৰি নাইডুৱে প্ৰাচীন সতবাহনৰ ৰাজধানী ধন্যকটকৰ ঠাইত নিৰ্মাণ কৰিছিল।<ref name="Business Line 2018"/> অমৰাৱতী অমৰাৱতী মণ্ডলৰ প্ৰশাসনিক কেন্দ্ৰ<ref name="village">{{cite web |date=2011 |title=District Census Handbook : Guntur |url=http://censusindia.gov.in/2011census/dchb/2817_PART_A_DCHB_GUNTUR.pdf |access-date=3 June 2019 |website=Census of India |publisher=Directorate of Census Operations, Andhra Pradesh |pages=5,328–329}}</ref> হিচাপে কাম কৰে আৰু ই অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ ৰাজধানী অঞ্চলত অৱস্থিত। সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ বাবে বিখ্যাত অমৰাৱতীয়ে গুণ্টুৰ জিলাৰ পূব দিশত ৩৫ কিলোমিটাৰ দূৰত্বত অৱস্থিত ৰাজ্যখনৰ নৱ পৰিকল্পিত ৰাজধানী অমৰাৱতীক নাম দিছিল। [[হিন্দু]] আৰু [[বৌদ্ধ]] উভয় পৰম্পৰাতে অমৰাৱতী বিশিষ্ট স্থানৰ বাবে উল্লেখযোগ্য।<ref>{{cite news |date=22 October 2015 |title=After 18 centuries, Amaravati set to become a 'capital' again |url=http://timesofindia.indiatimes.com/india/After-18-centuries-Amaravati-set-to-become-a-capital-again/articleshow/49489009.cms |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20151025011007/https://timesofindia.indiatimes.com/india/After-18-centuries-Amaravati-set-to-become-a-capital-again/articleshow/49489009.cms |archive-date=25 October 2015 |newspaper=The Times of India}}</ref>
এই স্থানৰ নামকৰণ কৰা হৈছে অমৰেশ্বৰ মন্দিৰৰ নামেৰে, যিটো পঞ্চৰমা ক্ষেত্ৰসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম, ভগৱান শিৱৰ প্ৰতি উৎসৰ্গিত উল্লেখযোগ্য হিন্দু মন্দিৰ।<ref name=":3">{{Cite book |last=H. Sarkar |first= |url=https://archive.org/details/amaravati00sark/page/8/ |title=Amaravati |last2=S. P. Nainar |first2= |date=2007 |publisher=[[Archaeological Survey of India]] |others= |edition=5th |pages=1–2}}</ref> ইয়াৰ উপৰি ইয়াত খ্ৰীষ্টপূৰ্ব দ্বিতীয় শতিকাৰপৰা তৃতীয় শতিকালৈকে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ স্মৃতিসৌধ প্ৰাচীন অমৰাৱতী স্তুপ আছে।<ref>{{cite web |title=Amaravathi |url=http://www.ancientindia.co.uk/buddha/explore/intro.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20171004154833/http://www.ancientindia.co.uk/buddha/explore/intro.html |archive-date=4 October 2017 |website=[[British Museum]]}}</ref><ref>{{cite web |date=May 2016 |title=Forget the Kohinoor, could we have the Amaravathi Stupa sculptures back please? |url=http://scroll.in/article/807101/forget-the-kohinoor-could-we-have-the-amaravati-stupa-sculptures-back-please |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802170353/http://scroll.in/article/807101/forget-the-kohinoor-could-we-have-the-amaravati-stupa-sculptures-back-please |archive-date=2 August 2017 |website=Scroll.in}}</ref>
বৰ্তমান ভাৰতৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিক জৰীপৰ সুৰক্ষাৰ অধীনত থকা এই স্তুপটোৱে অমৰাৱতী স্কুল অৱ আৰ্টৰ উদাহৰণ দাঙি ধৰে, যিটো শৈলী সমগ্ৰ দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ-পূব এছিয়াত বৌদ্ধ শিল্পৰ ওপৰত স্থায়ী প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref name=":3" /> ভাৰতৰ অন্যতম কেন্দ্ৰীয়ভাৱে সংৰক্ষিত ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বপূৰ্ণ স্মৃতিসৌধ হিচাপে নিৰ্ধাৰণ কৰা এই স্তুপ আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালৰ ধ্বংসাৱশেষৰ সাংস্কৃতিক মূল্য অতিশয় বেছি।<ref name=":1">{{cite web|title=Centrally Protected Monuments|url=http://asihyd.ap.nic.in/monuments.html|website=Archeological Survey of India|access-date=27 May 2017|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20170626104454/http://asihyd.ap.nic.in/monuments.html|archive-date=26 June 2017|url-status=dead|df=dmy-all|archivedate=26 June 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170626104454/http://asihyd.ap.nic.in/monuments.html|deadurl=yes}}</ref>
অমৰাৱতী ধন্যকটক (বৰ্তমান ধৰণিকোটা)ৰ ওচৰত অৱস্থিত, যিটো এসময়ত সতবাহন বংশৰ ৰাজধানী হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref name="Business Line 2018">{{cite news |author1=V.Rishi Kumar |date=23 January 2018 |title=The capital of Satavahanas has come a full circle |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/national/the-capital-of-satavahanas-has-come-a-full-circle/article7780738.ece |access-date=8 May 2019 |work=The Hindu Business Line |language=en}}</ref> অমৰাৱতীৰ মূল ল্যাণ্ডমাৰ্কসমূহৰ ভিতৰত অমৰাৱতী ঐতিহ্য কেন্দ্ৰ আৰু সংগ্ৰহালয়, য'ত ইয়াৰ প্ৰাচীন অতীতৰ সামগ্ৰীসমূহ সংৰক্ষণ কৰা হৈছে,<ref name=":2">{{cite news|last1=Varma|first1=P. Sujatha|title=Kalachakra Museum regains lost sheen|url=http://www.thehindu.com/news/cities/Vijayawada/kalachakra-museum-regains-lost-sheen/article8895338.ece|access-date=23 September 2016|work=The Hindu|date=25 July 2016|language=en-IN}}</ref> আৰু গাঁওখনৰ বৌদ্ধ ঐতিহ্যক প্ৰতিনিধিত্ব কৰা এটা বিশিষ্ট আধুনিক ভাস্কৰ্য্য ধ্যান বুদ্ধৰ মূৰ্তিও।<ref name=":0">{{cite web |date=15 September 2014 |title=Tallest Dhyana Buddha to be ready in Amaravathi |url=https://www.deccanchronicle.com/140915/nation-current-affairs/article/tallest-dhyana-buddha-be-ready-amaravati |website=[[Deccan Chronicle]]}}</ref> ২০১১ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি প্ৰায় ১৩,৪০০ জনসংখ্যাৰ এই গাঁওখনে ঐতিহ্য সংৰক্ষণ আৰু উন্নয়নৰ বাবে ঐতিহ্য নগৰ উন্নয়ন আৰু বৃদ্ধি যোজনা (HRIDAY) আঁচনিৰ অধীনতো স্বীকৃতি লাভ কৰিছে।<ref>{{cite web |date=21 January 2015 |title=Heritage City Development Scheme (HRIDAY) launched : Centre to fund entire expenditure |url=http://pib.nic.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=114843 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150411054908/http://pib.nic.in/newsite/PrintRelease.aspx?relid=114843 |archive-date=11 April 2015 |website=[[Press Information Bureau]] |publisher=Ministry of Housing & Urban Affairs, India}}</ref><ref>{{cite news |date=November 2016 |title=Spotlight to shift on intangible heritage |url=http://www.thehindu.com/news/cities/Vijayawada/Spotlight-to-shift-on-intangible-heritage/article16087499.ece |access-date=7 August 2017 |website=[[The Hindu]]}}</ref>
==ইতিহাস==
অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ অমৰাৱতী (Amaravati) কেৱল এখন চহৰ নহয়, ই হ’ল ভাৰতীয় ইতিহাস, আধ্যাত্মিকতা আৰু আধুনিক স্থাপত্যৰ এক অপূৰ্ব মিলনভূমি।
'অমৰাৱতী' শব্দটো দুটা সংস্কৃত শব্দৰ সংযোগত গঠিত হৈছে:-
* '''অমৰ (Amara):''' যাৰ মৃত্যু নাই বা যি অমৰ (দেৱতাসকল)।<ref>{{cite news |last1=Ravikumar |first1=Aruna |date=13 August 2016 |title=A river of talent |url=http://www.thehansindia.com/posts/index/Sunday-Hans/2016-08-13/A-river-of-talent/248374 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802164732/http://www.thehansindia.com/posts/index/Sunday-Hans/2016-08-13/A-river-of-talent/248374 |archive-date=2 August 2017 |access-date=1 May 2017 |work=The Hans India |language=en}}</ref>
* '''ৱতী (Vati)''': ঠাই বা বাসস্থান।
গতিকে, 'অমৰাৱতী'ৰ আক্ষৰিক অৰ্থ হ’ল "দেৱতাসকলৰ বাসস্থান" বা "অমৰসকলৰ চহৰ।" হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনী অনুসৰি, স্বৰ্গৰ ৰজা ইন্দ্ৰৰ ৰাজধানীৰ নামো আছিল অমৰাৱতী।
'''ঐতিহাসিক তথ্য''' অনুসৰি, এই অঞ্চলটো প্ৰাচীন কালত 'ধন্যকটক' (Dhanyakataka) বা 'ধৰণীকোটা' নামেৰে জনাজাত আছিল।
* '''সতবাহন যুগ:''' খ্ৰীষ্টপূৰ্ব দ্বিতীয় শতিকাত ই সতবাহন বংশৰ ৰাজধানী আছিল। বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰসাৰৰ লগে লগে এই অঞ্চলটো এক বৃহৎ আধ্যাত্মিক কেন্দ্ৰ হৈ পৰে।
* '''বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱ:''' বহু ইতিহাসবিদৰ মতে, বৌদ্ধ ধৰ্মৰ 'অমৰাৱতী স্তূপ'ৰ নিৰ্মাণৰ পিছৰেপৰা এই অঞ্চলটো অমৰাৱতী নামেৰে অধিক পৰিচিত হৈ পৰে।
নামটোৰ সৈতে '''পৌৰাণিক আৰু ধৰ্মীয়''' সংযোগও দেখা যায়:-
* '''শিৱৰ পুণ্যভূমি:''' অমৰাৱতী পঞ্চাৰাম ক্ষেত্ৰৰ (অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ পাঁচটা পৱিত্ৰ শিৱ মন্দিৰ) ভিতৰত অন্যতম। কিংবদন্তি মতে, ইয়াৰ শিৱলিংগটো স্বয়ং দেৱৰাজ ইন্দ্ৰই স্থাপন কৰিছিল। ইন্দ্ৰৰ ৰাজধানীৰ নামৰ অনুকৰণত এই পৱিত্ৰ স্থানৰ নাম 'অমৰাৱতী' ৰখা হৈছিল বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।<ref name=":3" />
২০১৪ চনত অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ বিভাজনৰ পিছত যেতিয়া নতুন ৰাজধানীৰ নাম নিৰ্বাচনৰ প্ৰশ্ন আহিছিল, তেতিয়া চৰকাৰে এই 'অমৰাৱতী' নামটোৱেই গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰণ আছিল:
* '''ঐতিহাসিক ধাৰাবাহিকতা:''' প্ৰাচীন গৌৰৱোজ্জ্বল ইতিহাসৰ পুনৰুদ্ধাৰ কৰা।
* '''সাংস্কৃতিক গাম্ভীৰ্য:''' বৌদ্ধ আৰু হিন্দু—উভয় ধৰ্মৰে সমিলমিল থকা এক শান্তিপূৰ্ণ নাম হিচাপে ইয়াক বাছনি কৰা হৈছিল।
চমুতে ক’বলৈ গ’লে, অমৰাৱতী নামটোৱে কেৱল এখন ভৌগোলিক চহৰক নুবুজায়, বৰঞ্চ ই ভাৰতীয় সভ্যতাৰ প্ৰাচীন আধ্যাত্মিক আৰু ৰাজনৈতিক শক্তিৰ প্ৰতীক বহন কৰে।
==অমৰাৱতী, চমু অৱলোকন==
অমৰাৱতীৰ ইতিহাস কমেও ২,৩০০ বছৰ আগৰ বুলি কোৱা হয়।<ref>{{cite news |date=6 September 2015 |title=Ancient sculptures found in Amaravati |url=http://www.thehindu.com/news/cities/Vijayawada/ancient-sculptures-found-in-amaravati/article7623259.ece |access-date=7 October 2017 |website=[[The Hindu]]}}</ref> কলাচক্ৰ তন্ত্ৰৰ পৰম্পৰা অনুসৰি গৌতম বুদ্ধই অন্ধক অঞ্চল (বৰ্তমানৰ ধনকটক) ভ্ৰমণৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰিবলৈ গৈছিল বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। সম্ৰাট অশোকৰ ৰাজত্বকালত এই অঞ্চল মৌৰ্য সাম্ৰাজ্যৰ বাহিৰত আছিল যদিও খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২২৫ চনৰ আশে-পাশে সতবাহন বংশৰ আগমনৰ লগে লগে অমৰাৱতী তেওঁলোকৰ পূবৰ ৰাজধানী হৈ পৰে আৰু প্ৰতিষ্ঠান (বৰ্তমানৰ পাইথান) তেওঁলোকৰ পশ্চিম ৰাজধানী হৈ পৰে।<ref>{{Cite journal |last=Gangaiah |first=K. |date=2018 |title=Social Reform in Medieval Andhra: Caste and Untouchability |journal=Indian History Congress |volume=79 |page=5 |jstor=26906262}}</ref>
অমৰাৱতী অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ আৰু আধুনিক পৰিকল্পিত চহৰ, যাক ৰাজ্যখনৰ নতুন ৰাজধানী হিচাপে বিকাশ কৰা হৈছে। এই চহৰখন ভাৰতৰ দক্ষিণ অংশত, কৃষ্ণা নদীৰ পাৰতে অৱস্থিত, আৰু ইয়াৰ ভৌগোলিক, ঐতিহাসিক আৰু ৰাজনৈতিক গুৰুত্ব যথেষ্ট গভীৰ। অমৰাৱতীৰ নামটো প্ৰাচীন ইতিহাসৰ সৈতে সম্পৰ্কিত, বিশেষকৈ বৌদ্ধ সংস্কৃতি আৰু সাতবাহন যুগৰ সৈতে। অমৰাৱতী প্ৰাচীন কালৰপৰা এক উল্লেখযোগ্য সাংস্কৃতিক আৰু ধৰ্মীয় কেন্দ্ৰ আছিল। সাতবাহন ৰাজবংশৰ সময়ত ইয়াক [[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]ৰ এক প্ৰধান কেন্দ্ৰ হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ইয়াত অৱস্থিত অমৰাৱতী স্তূপ, যাক অমৰাৱতী মহাচৈত্য বুলিও কোৱা হয়, বৌদ্ধ স্থাপত্যৰ এক অনন্য নিদৰ্শন। এই স্তূপটো খ্ৰীষ্টপূৰ্ব দ্বিতীয় শতিকাৰপৰা আৰম্ভ কৰি বহু শতিকালৈকে নিৰ্মাণ আৰু পুনৰ্নিমাণ কৰা হৈছিল। ইয়াৰ শিল্পশৈলী, খোদিত মূৰ্তি আৰু [[শিলালিপি (মুখপত্ৰ)|শিলালিপি]]সমূহে সেই সময়ৰ সামাজিক আৰু ধৰ্মীয় জীৱনৰ এক স্পষ্ট চিত্ৰ দাঙি ধৰে। বৌদ্ধ ধৰ্মৰ বিস্তাৰত অমৰাৱতীৰ গুৰুত্ব অশেষ। ভাৰতৰ লগতে [[শ্ৰীলংকা]], [[ম্যানমাৰ]] আৰু দক্ষিণ-পূৰ্ব এছিয়াৰ আন বহু দেশলৈ [[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]ৰ প্ৰসাৰত এই অঞ্চলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আছিল। অমৰাৱতীৰ শিল্পশৈলী, যাক “[[অমৰাৱতী স্কুল অৱ আৰ্ট]]” বুলি জনা যায়, ভাৰতীয় শিল্প ইতিহাসত এক বিশেষ স্থান অধিকাৰ কৰে। এই শৈলীৰ বৈশিষ্ট্য হৈছে সূক্ষ্ম খোদাই, জটিল অলংকাৰ আৰু ধৰ্মীয় দৃশ্যৰ জীৱন্ত উপস্থাপন।
বৰ্তমান সময়ত অমৰাৱতী মূলতঃ আধুনিক নগৰ পৰিকল্পনাৰ এক বৃহৎ প্ৰকল্প হিচাপে বিকাশ লাভ কৰিছে। ২০১৪ চনত [[অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]] ৰাজ্য বিভাজনৰ পিছত, নতুন ৰাজধানী স্থাপনৰ প্ৰয়োজনীয়তা অনুভৱ কৰা হৈছিল। সেই অনুসাৰে অমৰাৱতীক ৰাজধানী হিচাপে নিৰ্বাচন কৰা হয়। এই চহৰখনক বিশ্বমানৰ নগৰ হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ লক্ষ্যৰে এক বিশাল পৰিকল্পনা গ্ৰহণ কৰা হৈছে। অমৰাৱতীৰ পৰিকল্পনাত আধুনিক নগৰ ব্যৱস্থাপনা, উন্নত পৰিবহণ ব্যৱস্থা, পৰিৱেশ-সহায়ক উন্নয়ন আৰু স্মাৰ্ট চিটি ধাৰণাৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়। চহৰখনত প্ৰশাসনিক ভবন, বিধানসভা, সচিবালয়, ন্যায়ালয়, শিক্ষানুষ্ঠান, চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰসমূহ স্থাপন কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে। এই সকলোবোৰে অমৰাৱতীক এক সৰ্বাংগীণ উন্নত নগৰ হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ লক্ষ্য বহন কৰে।
'''ভৌগোলিক দিশ'''ৰপৰা অমৰাৱতী যথেষ্ট সুবিধাজনক স্থানত অৱস্থিত। কৃষ্ণা নদীৰ কাষত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে ইয়াৰ মাটি উৰ্বৰ আৰু কৃষিৰ বাবে উপযোগী। এই অঞ্চলত ধান, মৰিচা, তুলা আৰু অন্যান্য কৃষিজ উৎপাদন প্ৰচুৰ পৰিমাণে উৎপাদিত হয়। কৃষি অমৰাৱতীৰ অৰ্থনীতিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ।
'''অমৰাৱতীৰ জলবায়ু মূলতঃ''' উষ্ণ আৰু আৰ্দ্ৰ। গ্ৰীষ্মকালত তাপমাত্ৰা যথেষ্ট বৃদ্ধি পায়, যি প্ৰায় ৪০ ডিগ্ৰী চেলচিয়াছলৈকে উঠিব পাৰে। বৰষুণৰ সময়ত যথেষ্ট বৰষুণ হয়, বিশেষকৈ দক্ষিণ-পশ্চিম মৌচুমী বতাহৰ সময়ত। শীতকাল তুলনামূলকভাৱে মৃদু আৰু আৰামদায়ক হয়।
'''সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰা'''ৰ ক্ষেত্ৰতো অমৰাৱতী সমৃদ্ধ। ইয়াত তেলুগু সংস্কৃতিৰ গভীৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়। স্থানীয় উৎসৱসমূহ যেনে সংক্ৰান্তি, উগাদী, দীপাৱলী আৰু দশহৰা বিশেষ উৎসাহেৰে পালন কৰা হয়। সংগীত, নৃত্য আৰু নাট্যশিল্পো ইয়াত যথেষ্ট জনপ্ৰিয়। কুচিপুড়ি নৃত্যশৈলী, যি অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ এক পৰম্পৰাগত নৃত্য, এই অঞ্চলত বিশেষ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে।
'''শিক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত''' অমৰাৱতী আৰু ইয়াৰ আশেপাশৰ অঞ্চলত বহু প্ৰতিষ্ঠান বিকাশ লাভ কৰিছে। উচ্চ শিক্ষা আৰু গৱেষণাৰ বাবে নতুন বিশ্ববিদ্যালয় আৰু প্ৰতিষ্ঠান স্থাপন কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে। এইবোৰে চহৰখনক এক শিক্ষা কেন্দ্ৰ হিচাপে বিকাশ কৰিবলৈ সহায় কৰিব।
'''অৰ্থনৈতিক দিশত''' অমৰাৱতীক এক বাণিজ্যিক আৰু উদ্যোগিক কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ প্ৰচেষ্টা চলি আছে। তথ্য প্ৰযুক্তি, উৎপাদন উদ্যোগ, সেৱা খণ্ড আৰু পৰ্যটন খণ্ডত বিনিয়োগ আকৰ্ষণৰ বাবে বিভিন্ন নীতি গ্ৰহণ কৰা হৈছে। বিদেশী বিনিয়োগকাৰীসকলকো ইয়াত বিনিয়োগ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰা হৈছে।
'''পৰ্যটনৰ ক্ষেত্ৰ'''তো অমৰাৱতীৰ সম্ভাৱনা যথেষ্ট। প্ৰাচীন বৌদ্ধ স্তূপ, সংগ্ৰহালয় আৰু ঐতিহাসিক স্থানসমূহে পৰ্যটকসকলক আকৰ্ষণ কৰে। লগতে কৃষ্ণা নদীৰ পাৰৰ প্ৰাকৃতিক সৌন্দৰ্যও এক বিশেষ আকৰ্ষণ। নদীৰ ওপৰত নৌবিহাৰ, পাৰ্ক আৰু মনোৰম দৃশ্যসমূহে পৰ্যটনক অধিক বিকাশৰ সুযোগ প্ৰদান কৰে।
'''অমৰাৱতীৰ বিকাশ'''ত কিছুমান প্ৰত্যাহ্বানো আছে। ভূমি অধিগ্ৰহণ, পৰিৱেশ সংৰক্ষণ, আৰ্থিক সংস্থান আৰু ৰাজনৈতিক পৰিস্থিতি এইবোৰৰ ভিতৰত অন্যতম। তৎসত্ত্বেও, চহৰখনক এক উন্নত আৰু টেকসই নগৰ হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ প্ৰচেষ্টা অব্যাহত আছে। পৰিৱেশ সংৰক্ষণ অমৰাৱতীৰ পৰিকল্পনাৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ। গ্ৰীণ স্পেচ, উদ্যান, জলাশয় সংৰক্ষণ আৰু পৰিৱেশ-সহায়ক পৰিবহণ ব্যৱস্থা উন্নয়নৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে। এইবোৰে চহৰখনক বাসযোগ্য আৰু টেকসই কৰি তোলাত সহায় কৰিব। সামাজিক দিশত অমৰাৱতী বিভিন্ন সংস্কৃতি আৰু ভাষাৰ লোকৰ এক মিলনস্থল। ইয়াত বিভিন্ন পেছাৰ লোক বাস কৰে আৰু এক বহুমুখী সমাজ গঢ়ি উঠিছে। এই বৈচিত্ৰ্যই চহৰখনক অধিক সমৃদ্ধ আৰু গতিশীল কৰি তোলে। যোগাযোগ ব্যৱস্থাও অমৰাৱতীৰ বিকাশৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ। সড়ক, ৰেল আৰু বিমান যোগাযোগ উন্নত কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে। নিকটৱৰ্তী বিজয়ৱাড়া আৰু গুণ্টূৰ চহৰৰ সৈতে অমৰাৱতীৰ ঘনিষ্ঠ সংযোগ আছে, যি বাণিজ্য আৰু যাতায়াতৰ ক্ষেত্ৰত সহায়ক।
অমৰাৱতী এক ঐতিহাসিক গৌৰৱ আৰু আধুনিক আকাংক্ষাৰ সংমিশ্ৰণ। প্ৰাচীন বৌদ্ধ ঐতিহ্যৰপৰা আৰম্ভ কৰি আধুনিক স্মাৰ্ট চিটি পৰিকল্পনা পৰ্যন্ত, এই চহৰখন ভাৰতৰ উন্নয়নৰ এক প্ৰতীক হিচাপে বিবেচিত। যদিও ইয়াৰ বিকাশৰ পথত কিছুমান প্ৰত্যাহ্বান আছে, তথাপি ইয়াৰ সম্ভাৱনা আৰু দিশ এক উজ্জ্বল ভৱিষ্যতৰ সংকেত দিয়ে। অমৰাৱতী কেৱল এখন চহৰ নহয়, ই এক পৰিকল্পিত স্বপ্ন—যি ইতিহাস, সংস্কৃতি আৰু আধুনিকতাৰ এক সুন্দৰ সমন্বয় ৰূপে উদ্ভাসিত হৈছে।
{{wide image|Panorama of Amaravathi Cultural Heritage Museum.jpg|1000px|অমৰাৱতী সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য সংগ্ৰহালয়ৰ পেনোৰামা}}
== ধৰ্মীয় গুৰুত্ব: হিন্দু আৰু বৌদ্ধ ধৰ্মৰ মিলনভূমি ==
অমৰাৱতীক "সহিষ্ণুতাৰ চহৰ" বুলি কোৱা হয় কাৰণ ইয়াত [[হিন্দু ধৰ্ম|হিন্দু]], [[বৌদ্ধ ধৰ্ম|বৌদ্ধ]] আৰু [[জৈন ধৰ্ম|জৈন]] ধৰ্ম একেলগে বিকশিত হৈছিল।
* '''বৌদ্ধ ঐতিহ্য:''' অমৰাৱতী পৃথিৱীৰ ভিতৰতে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ অন্যতম কেন্দ্ৰ আছিল। ইয়াত থকা মহাচৈত্য বা অমৰাৱতী স্তূপ [[সম্ৰাট অশোক]]ৰ দিনত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। এই স্তূপটো ভাৰতৰ ভিতৰতে অন্যতম বৃহৎ (উচ্চতা প্ৰায় ৯৫ ফুট) আছিল। গৌতম বুদ্ধই ইয়াত 'কালচক্ৰ' (Kalachakra) তন্ত্ৰৰ জ্ঞান প্ৰদান কৰিছিল বুলি ধৰা হয়।
* '''হিন্দু ধৰ্ম:''' ইয়াত থকা বিখ্যাত অমৰলিংগেশ্বৰ মন্দিৰ (Amareshwara Temple) অন্ধ্ৰপ্ৰদেশৰ পাঁচটা পৱিত্ৰ 'পঞ্চাৰাম' ক্ষেত্ৰৰ ভিতৰত অন্যতম। ইয়াত থকা ১৫ ফুট উচ্চতাৰ বগা মাৰ্বলৰ শিৱলিংগটো এক বিশেষ আকৰ্ষণ।
== আধুনিক ৰাজধানী আৰু স্থাপত্য ==
* '''স্মাৰ্ট চিটী পৰিকল্পনা:''' ছিংগাপুৰৰ বিশেষজ্ঞৰ সহায়ত প্ৰস্তুত কৰা এই চহৰখনৰ পৰিকল্পনাত ৬০%তকৈ অধিক অঞ্চল সেউজীয়া আৰু মুকলি ৰখাৰ লক্ষ্য লৈছে।
* '''অত্যাধুনিক আন্তঃগাঁথনি:''' ইয়াক ২০৫০ চনলৈ ৩.৫ নিযুত জনসংখ্যাৰ বাবে এক বহনক্ষম চহৰ হিচাপে গঢ়ি তোলা হ’ব, য’ত সৌৰ আৰু বায়ু শক্তিৰ জৰিয়তে পৰিচালিত 'নেট জিৰো' (Net Zero) কাৰ্বন নিৰ্গমনৰ লক্ষ্য ৰখা হৈছে।
== ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু পৰিৱেশ ==
অমৰাৱতী [[কৃষ্ণা নদী]]ৰ সোঁ পাৰত অৱস্থিত। নদীৰ পাৰৰ এই সুন্দৰ অৱস্থানে চহৰখনক এক প্ৰাকৃতিক সৌন্দৰ্য প্ৰদান কৰাৰ লগতে ধৰ্মীয়ভাৱে 'পুণ্যক্ষেত্ৰ' হিচাপেও গুৰুত্ব দিছে। অমৰাৱতীৰ জলবায়ু মূলতঃ উষ্ণ আৰু আৰ্দ্ৰ। গ্ৰীষ্মকালত তাপমাত্ৰা যথেষ্ট বৃদ্ধি পায়, যি প্ৰায় ৪০ ডিগ্ৰী চেলচিয়াছলৈকে উঠিব পাৰে। বৰষুণৰ সময়ত যথেষ্ট বৰষুণ হয়, বিশেষকৈ দক্ষিণ-পশ্চিম মৌচুমী বতাহৰ সময়ত। শীতকাল তুলনামূলকভাৱে মৃদু আৰু আৰামদায়ক হয়।
== অৰ্থনৈতিক আৰু অনন্য তথ্য ==
* '''[[:en:Guntur_chilli|জলকীয়া বজাৰ]]''': অমৰাৱতীৰ ওচৰতে থকা গুণ্টুৰত [[এছিয়া|এছিয়াৰ]] সৰ্ববৃহৎ জলকীয়া বজাৰ (Guntur Mirchi Yard) অৱস্থিত।
* '''[[কহিনুৰ]] হীৰা:''' কিংবদন্তি অনুসৰি, বিশ্ববিখ্যাত কহিনুৰ হীৰাটো এই অঞ্চলৰে কোল্লুৰ খনিৰপৰা উদ্ধাৰ কৰা হৈছিল।
* '''[[হিলিয়াম|হিলিয়ামৰ]] আৱিষ্কাৰ:''' ১৮৬৮ চনত ফৰাচী জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানী পিয়েৰ জানচেনে এই অঞ্চলতে সূৰ্যগ্ৰহণ পৰ্যবেক্ষণ কৰি পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে 'হিলিয়াম' গেছৰ অস্তিত্ব ধৰা পেলাইছিল।
== দৰ্শনীয় স্থানসমূহ ==
* '''[[ধ্যান বুদ্ধ মূৰ্তি|ধ্যান বুদ্ধৰ মূৰ্তি]]:''' ১২৫ ফুট উচ্চতাৰ ভগৱান বুদ্ধৰ এক বিশাল ধ্যানমগ্ন মূৰ্তি।
* '''অমৰাৱতী সংগ্ৰহালয়:''' য’ত প্ৰাচীন বৌদ্ধ ভাস্কৰ্য আৰু সতবাহন যুগৰ ভগ্নাৱশেষ সংৰক্ষণ কৰা হৈছে।
* '''উন্দাৱল্লী গুহা ([[:en:Undavalli_Caves|Undavalli Caves]])''': অমৰাৱতীৰ ওচৰতে অৱস্থিত ৪ৰ্থ শতিকাৰ এক উল্লেখযোগ্য শিল কাটি নিৰ্মিত গুহা।
শেষত, অমৰাৱতী হ’ল প্ৰাচীন ইতিহাসৰ গৌৰৱ আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ এক অপূৰ্ব সংমিশ্ৰণ, যিয়ে অন্ধ্ৰপ্ৰদেশক বিশ্বৰ মানচিত্ৰত এক নতুন পৰিচয় দিবলৈ সাজু হৈছে।
==তথ্য সংগ্ৰহ==
{{Reflist}}
[[শ্ৰেণী:অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]
nkcfrlfdjbflia21z1bc2000tmzgnc7
আমুৰ ফেলকন
0
128972
600650
562729
2026-04-16T05:34:18Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
[[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল।
600650
wikitext
text/x-wiki
{{speciesbox
| image = Amur Falcon (male) (vagrant).jpg
| image_caption = মতা
| image2 = Amur Falcon (female) at Lonavala.jpg
| image2_caption =মাইকী
| range_map = AmurFalconMap.svg
| range_map_caption = <br/>{{legend0|#7CD67C|Breeding|border=solid 1px black}} {{legend0|#81A0FF|Non-breeding|border=solid 1px black}}
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name="iucn status 11 November 2021">{{cite iucn |author=BirdLife International |year= 2021 |title= ''Falco amurensis'' |article-number= e.T22696437A205646027 |doi=10.2305/IUCN.UK.2021-3.RLTS.T22696437A205646027.en |access-date=11 November 2021}}</ref>
| genus = Falco
| species = amurensis
| authority = [[Gustav Radde|Radde]], 1863
| synonyms =
* ''Erythropus amurensis''
* ''Falco vespertinus'' var. ''amurensis''
[[File:Falco amurensis - Amur Falcon XC342709.mp3|thumb|Call of Falco amurensis - Amur Falcon]]
}}
'''আমুৰ ফেলকন'''({{Lang-en|: Amur falcon (Falco amurensis}}) হৈছে ফেলকন বা শেনচৰাই পৰিয়ালৰ এবিধ সৰু চিকাৰী চৰাই। ই সাধাৰণতে দক্ষিণ-পূব ছাইবেৰিয়া আৰু উত্তৰ চীনৰ মুকলি অৰণ্য আৰু মুকলি তৃণভূমিত প্ৰজনন কৰে। তাৰ পিছত বৃহৎ এটা জাক পাতি সমগ্ৰ ভাৰত অতিক্ৰম কৰি আৰব সাগৰৰ ওপৰেৰে উৰি গৈ শেষত শীতকালত দক্ষিণ আফ্ৰিকা আৰু পূৰ্ব আফ্ৰিকাৰ উপকূলীয় অঞ্চলসমূহত কটায়।
==বিৱৰণ==
চৰাই বিধৰ শৰীৰৰ দীৰ্ঘতা প্ৰায় ৩০ছে.মি., ডেউকা অতি শক্তিশালী আৰু প্ৰায় ৬৩-৭১ ছে.মি.দীঘল। বিশ্ৰামলৈ থকা অৱস্থাত ডেউকাৰ আগটো সাধাৰণতে নেজৰ আগৰ ওচৰলৈ বা তাতকৈ অলপ আগলৈকে প্ৰসাৰিত হৈ থকা দেখা যায়। ঠোঁটটো বেঁকা আৰু চোকা,ডিঙিৰ তলৰ অংশ বগা। মতা আৰু মাইকী চৰাই দুটাৰ আকৃতি আৰু বৰণৰ সামান্য পাৰ্থক্য আছে।
মতা চৰাইবোৰৰ ওপৰৰ পাখিবোৰ লক্ষণীয়ভাৱে গাঢ় ধোঁৱা বৰণৰ আৰু ইয়াৰ উৰু আৰু তলপেটত ৰঙচুৱা-বগা আভাৰ দৰে পাখি দেখা যায়। উৰণৰ সময়ত ক’লা ডেউকা যোৰৰ ভিতৰৰ অংশ বগা দেখা যায়। ইয়াৰ লগত প্ৰায় মিল থকা [[ৰঙা ভৰিৰ বাজচৰাই]]ৰ প্ৰাপ্তবয়স্ক মতাবোৰৰ পাখিৰ আৱৰণ গাঢ় ধূসৰ ৰঙৰ। আফ্ৰিকাত মতা আমুৰ ফেলকন চৰাইক মেলানিষ্টিক [[গাবাৰ গোশ্ব’ক]]ৰ সৈতে ভুল কৰা হয় যদিও ইয়াৰ তলপেটৰ স্পষ্ট ৰঙচুৱা অংশই ইয়াক সহজে চিনাক্ত কৰাত সহায় কৰে। ইয়াৰ উপৰি [[সুটি ফেলকন]] আৰু [[গ্ৰে কেষ্ট্ৰেল]] লগত ইহঁতৰ কিছু বাহ্যিক সাদৃশ্য আছে যদিও, কিন্তু সেই দুটা প্ৰজাতিৰ দুয়োটাৰে ভৰি হালধীয়া আৰু চেৰে থকা।<ref name=pcr>{{cite book|author1=Rasmussen, PC |author2=JC Anderton|year=2005| title= Birds of South Asia. The Ripley Guide. Volume 2| publisher=Smithsonian Institution & Lynx Edicions|place=Washington, DC & Barcelona|page=113}}</ref>
লক্ষণীয় ভাবে মাইকী ফেলকনৰ গাত কমলা ৰঙৰ চকুৰ আঙঠি, ৰঙা ৰঙৰ চেৰে আৰু ৰঙা কমলা ৰঙৰ ভৰি থকাৰ বাবে ইহঁতবোৰ আন বহুতো বাজপক্ষীৰ লগত মিল থকিলেও চিনাক্ত কৰাত অধিক কঠিন নহয়।
==শ্ৰেণীবিভাজন==
আমুৰ ফেলকনক দীৰ্ঘদিন ধৰি ৰঙা ভৰিৰ শেনচৰাইৰ এটা উপপ্ৰজাতি বা তাৰেই অন্য এটা ৰূপ বুলি গণ্য কৰা হৈছিল যদিও আজিকালি ই এটা স্বতন্ত্ৰ প্ৰজাতি বুলি মান্যতা পাইছে। তথাপি ই ৰঙা ভৰিৰ শেনচৰাইৰ আটাইতকৈ ঘনিষ্ঠ লক্ষণযুক্ত; আন শেনচৰাইৰ সৈতে ইহঁতৰ লক্ষণ অধিক স্পষ্ট নহয়। আকৃতিগত দৃষ্টিৰে ইহঁত কেষ্ট্ৰেল আৰু চখৰ মাজত কিছু মধ্যৱৰ্তী যেন লাগে আৰু মূলতঃ এতিয়ালৈকে প্ৰয়োজনীয় পৰিমাণৰ বিস্তৃত নমুনা সংগ্ৰহৰ অভাৱৰ বাবে ডি এন এ ক্ৰমৰ তথ্যই এই প্ৰশ্নৰ অধিক সমাধান কৰিব পৰা নাই।<ref name=Wink>Wink, Michael; Seibold, I.; Lotfikhah, F. & Bednarek, W. (1998): [http://www.uni-heidelberg.de/institute/fak14/ipmb/phazb/pubwink/1998/31.%201998.pdf Molecular systematics of holarctic raptors (Order Falconiformes)]. ''In:'' Chancellor, R.D., Meyburg, B.-U. & Ferrero, J.J. (eds.): ''Holarctic Birds of Prey'': 29–48. Adenex & WWGBP.</ref><ref name=Griffiths1999>{{cite journal|author =Griffiths, Carole S. |year=1999|title= Phylogeny of the Falconidae inferred from molecular and morphological data|journal=[[Auk (journal)|Auk]]|volume=116|issue=1|pages= 116–130|url=http://sora.unm.edu/sites/default/files/journals/auk/v116n01/p0116-p0130.pdf|doi=10.2307/4089459|jstor=4089459}}</ref><ref name=Griffiths2004>{{cite journal|author1=Griffiths, Carole S. |author2=Barrowclough, George F. |author3=Groth, Jeff G. |author4=Mertz, Lisa |year=2004|title= Phylogeny of the Falconidae (Aves): a comparison of the efficacy of morphological, mitochondrial, and nuclear data|journal=Molecular Phylogenetics and Evolution|volume=32|issue=1|pages= 101–109|doi=10.1016/j.ympev.2003.11.019|pmid=15186800|bibcode=2004MolPE..32..101G }}</ref>
জেনাছ নাম Falco প্ৰাচীন লেটিন ভাষাৰ শব্দ falx বা falcis ৰপৰা আহিছে, যাৰ অৰ্থ কাঁচি বা বেঁকা অস্ত্ৰ,আৰু ইয়াৰদ্বাৰা ফালকনৰ বেঁকা নখৰ প্ৰতীকীকৰণ কৰা হৈছে।<ref name=SOED>{{cite book|title=Shorter Oxford English dictionary | year=2007 |publisher=Oxford University Press| location=Oxford| isbn=978-0-19-920687-2| pages=3804}}</ref> আমুৰেন্সিছ প্ৰজাতিৰ নাম দক্ষিণ-পূব চাইবেৰিয়াৰ আমুৰলেণ্ডৰপৰা আহিছে।<ref name= job>{{cite book | last= Jobling | first= James A | year= 2010| title= The Helm Dictionary of Scientific Bird Names | url= https://archive.org/details/Helm_Dictionary_of_Scientific_Bird_Names_by_James_A._Jobling | publisher = Christopher Helm | location = London | isbn = 978-1-4081-2501-4 |pages =[https://archive.org/details/Helm_Dictionary_of_Scientific_Bird_Names_by_James_A._Jobling/page/n46 46], 266}}</ref>
==বিতৰণ আৰু প্ৰব্ৰজন==
পূব এছিয়াত ট্ৰেন্সবাইকালিয়া, আমুৰলেণ্ড আৰু উত্তৰ মংগোলীয় অঞ্চলৰপৰা উত্তৰ কোৰিয়াৰ কিছু অংশলৈকে আমুৰ ফেলকানে প্ৰজনন কৰে। ভাৰত আৰু শ্ৰীলংকাৰ মাজেৰে এটা বিস্তৃত পথৰে প্ৰব্ৰজন কৰে, কেতিয়াবা থাইলেণ্ড আৰু কম্বোডিয়াৰ ওপৰেৰে আৰু পূব দিশলৈ আৰু তাৰ পিছত আৰব সাগৰৰ ওপৰেৰে, কেতিয়াবা মালদ্বীপ আৰু অন্যান্য দ্বীপ পাৰ হৈ দক্ষিণ আফ্ৰিকাত উপনীত হয়। ভাৰতৰ ওপৰেৰে যোৱা চৰাইবোৰক পশ্চিম দিশলৈ বলি থকা প্ৰচণ্ড বতাহে সহায় কৰে বুলি ভবা হয়। এই বতাহবোৰ প্ৰায় ৩০০০ মিটাৰ উচ্চতাত প্ৰবল হয় আৰু প্ৰব্ৰজনৰ সময়ত চৰাইবোৰে ১০০০ মিটাৰৰ ওপৰৰ উচ্চতাত উৰি যায় বুলি ভবা হয়।<ref>{{cite journal|last1=Clement|first1=Peter|last2=Holman|first2=David| year=2001| title= Passage records of Amur Falcon Falco amurensis from SE Asia and southern Africa including first records from Ethiopia. |journal=Bulletin of the British Ornithologists' Club |volume=121|issue=1|pages=222–230|url=https://archive.org/stream/bulletinofbritis12120brit#page/222/mode/2up/}}</ref> ইহঁতৰ প্ৰজনন স্থানলৈ উভতি যোৱা পথটো অলপ বেছি উত্তৰ দিশলৈকে বিস্তৃত। প্ৰব্ৰজন কৰাৰ সময়ত সাগৰৰ ওপৰেৰে বহু দূৰলৈ বিচৰণ কৰাৰ প্ৰৱণতাৰ বাবে এই পক্ষী বিধক ইয়াৰ স্বাভাৱিক পৰিসৰৰ বহু বাহিৰৰ স্থানত পোৱা গৈছে, যেনে ইটালী, ছুইডেন, ট্ৰিষ্টান দা কুনহা, চেণ্ট হেলেনা আৰু যুক্তৰাজ্যত।<ref name=hbw>{{cite book|author =Orta, J.|year= 1994|chapter=Amur Falcon|pages=265–266 |editor1=del Hoyo, J. |editor2=A. Elliott |editor3=J. Sargatal |title=Handbook of birds of the world. Vol. 2. New World vultures to guineafowl|publisher= Lynx Edicions|place=Barcelona}}</ref><ref name=pcr />
===উত্তৰ-পূব ভাৰতত===
শীতৰ দিনবোৰ গৰম দেশত কটাবলৈ অক্টোবৰ-নবেম্বৰৰ প্ৰথম ভাগতে ইহঁতে প্ৰৰিভ্ৰমণ আৰম্ভ কৰে। একোটা ডাঙৰ জাকত চাইবেৰিয়াৰ দক্ষিণ-পূব অংশৰপৰা উত্তৰ চীন,থাইলেণ্ডৰ উত্তৰ অংশইদি ম্যানমাৰ পাৰ হৈ আহি মণিপুৰ,নগালেণ্ড আৰু অসমৰ কিছু অঞ্চল পায়হি প্ৰায় অক্টোবৰ-নবেম্বৰ মাহত। জাকে জাকে অহা চৰাইবোৰ মণিপুৰৰ তামেলিয়াং আৰু দাঁতিকাষৰীয়া জীলা,নগালেণ্ডৰ দৈয়াং উপত্যকা,পাংটি,অসমৰ ডিমা হাছাও জিলাৰ উমৰাংছ’ত সৰহসংখ্যক চৰাই আৰু মৰিগাঁও জিলাৰ ধৰমতুল আদি অঞ্চলত দুই-এটা সৰু জাক দেখা যায়। নবেম্বৰৰ মাজ ভাগৰপৰা পুনৰ যাত্ৰা আৰম্ভ কৰি স্থলভাগেদি বংগ,উৰিষ্যা,চত্তিছগড়,অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ হৈ আৰব সাগৰৰ উপৰেদি একেৰাহে ৪-৫ দিন উৰি প্ৰায় ৪০০কি.মি. অতিক্ৰম কৰি দক্ষিণ আৰু পূৰ্ব আফ্ৰিকাৰ উপকূলীয় অঞ্চল পায় গৈ। শীতৰ দিনকেইটা তাত কটাই আকৌ এপ্ৰিল মাহত ওভতনি যাত্ৰা আৰম্ভ কৰা।<ref>‘দৈনিক অসম’,Assamese daily paper|Title=আমুৰ ফেলকন-পৰিভ্ৰমী প্ৰাণীজগতৰ বিস্ময়(দেওবৰীয়া চ’ৰা)|লেখক=দেবানন্দ বৰুৱা|তাৰিখ=৭-১২-২০২৫</ref>
==আচৰণ আৰু পৰিৱেশ বিজ্ঞান==
===খাদ্য বিচাৰি ফুৰা আৰু খাদ্য===
আমুৰ ফেলকন নামৰ এই চিকাৰী চৰাই বিধে প্ৰধানকৈ সন্ধিয়া দেৰিকৈ বা ৰাতিপুৱা সোনকালে বতাহত উৰি ফুৰা বা মাটিত থকা বহুতো পোক-পতঙ্গ,উইপোক,জিঞা আদি ধৰি খায়। অত্যন্ত দ্ৰুতগামী হোৱা বাবে ইহঁতে উৰি উৰিয়েই প্ৰায়বোৰ চিকাৰ ধৰি খায়, কেতিয়াবা উৰি থাকিতেই ওপৰৰপৰা চিকাৰ লক্ষ্য কৰি লৈ কৌশলি প্ৰক্ৰিয়াৰে তললৈ আহি পোক-পৰুৱা ধৰে, কিন্তু মাটিত নামিও চিকাৰ ধৰি খায়।<ref name=hbw/> শীতকালত ইহঁতৰ খাদ্যত প্ৰায় সম্পূৰ্ণৰূপে পোক-পতঙ্গ প্ৰচুৰ পৰিমাণে থাকে<ref>{{cite journal |title=Seasonal variation in the diet of the Amur kestrel (Falco amurensis) in its winter quarter in Lesotho |first=Grzegorz |last=Kopij|doi=10.1111/j.1365-2028.2009.01130.x| year=2009| journal= African Journal of Ecology | volume =48| issue =2|pages= 559–562|doi-access=free}}</ref> কিন্তু প্ৰজনন ক্ষেত্ৰত পোৱালিবোৰক খুৱাবলৈ সিহঁতে সৰু পাখি, স্তন্যপায়ী প্ৰাণী<ref>{{cite journal|journal=Journal of Raptor Research|volume= 50| issue =3| year= 2016| title=Temporal and spatial dietary variation of Amur falcons (Falco amurensis) in their South African nonbreeding range| doi=10.3356/JRR-15-16.1| first1=Jarryd|last1=Alexander|first2=Craig T|last2=Symes|pages =276–288|s2cid= 88800091}}</ref> আৰু উভচৰ প্ৰাণীও ধৰে। আফ্ৰিকাত বৰষুণৰ বতৰত টেমাইট, ফৰিং, পৰুৱা আৰু লালুকীৰ জাক উৎপন্ন হয় আৰু এইবোৰে প্ৰচুৰ খাদ্যৰ যোগান ধৰে।<ref>{{cite journal|journal=Ostrich: Journal of African Ornithology|volume= 81| issue =1| year= 2010| title=Assessing the diet of Amur Falcon Falco amurensis and Lesser Kestrel Falco naumanni using stomach content analysis| doi=10.2989/00306525.2010.455817| first1=Darren W |last1=Pietersen|first2=Craig T|last2=Symes|pages =39–44|bibcode= 2010Ostri..81...39P|s2cid= 85100989}}</ref> আৰব সাগৰৰ ওপৰেৰে ইহঁতৰ প্ৰব্ৰজন কালত ড্ৰেগনফ্লাই বা ইবিধ জিঞায়ো প্ৰব্ৰজন কৰে বুলি বিজ্ঞানীসকলে গম পাইছে আৰু এইবোৰক উৰন্ত অৱস্থাতে আমুৰ ফেলকনে ভক্ষণ কৰি গৈ থাকে। এই কাৰ্য্যক ইহঁতৰ প্ৰব্ৰজন পথৰ আটাইতকৈ কষ্টকৰ খাদ্য যোগানৰ অংশ বুলি ভবা হয়।<ref>{{cite journal |journal=Journal of Tropical Ecology |volume=25 |pages=347–358 |year=2009 |doi=10.1017/S0266467409006087 |title=Do dragonflies migrate across the western Indian Ocean? |first=R. Charles |last=Anderson |issue=4 |bibcode=2009JTEco..25..347A |s2cid=86187189 |url=http://mrc.gov.mv/wp-content/uploads/2011/07/Anderson_20091.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202235334/http://mrc.gov.mv/wp-content/uploads/2011/07/Anderson_20091.pdf |archive-date=2013-12-02 |access-date=2025-12-07 |archivedate=2013-12-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131202235334/http://mrc.gov.mv/wp-content/uploads/2011/07/Anderson_20091.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite journal|title= Autumn migration of an Amur Falcon Falco amurensis from Mongolia to the Indian Ocean tracked by satellite|author1=Dixon, A.| author2=Purev-Ochir, G.| author3=Batbayar, N.| year=2011| journal=Forktail| volume=27| pages=81–84}}</ref>
===বাহ সজা===
প্ৰব্ৰজনৰ সময়ত ইহঁতে শীতল ঠাইবোৰৰ মুকলি কাঠনি বা ঘাঁহনিত থাকে, আৰু গছৰ লঠঙা ডাল, উন্মুক্ত বৈদ্যুতিক তাঁৰৰ ওপৰত দলবদ্ধভাৱে ৰাতি বিশ্ৰাম লয়।<ref name=hbw /> ইহঁতে প্ৰজননৰ ঠাই হিচাপে জলাশয় থকা মুকলি জংঘল অঞ্চলবোৰ বাচি লয়। প্ৰজননৰ সময় মে’ৰপৰা জুন মাহ আৰু পোৱালি ডাঙৰ কৰিবলৈ ছেপ্তেম্বৰ মাহৰ শেষলৈকে সেই ঠাইতে বাস কৰে। ইহঁতৰ কেইবাটাও যোৰাই ওচৰা-উচৰিকৈ বাঁহ সাজিব পাৰে। চিকাৰী চৰাইৰ পৰিত্যক্ত বাহ আৰু আনকি গছৰ খুৰুং আদিটো বাহ সজাৰ বাবে পুনৰ ব্যৱহাৰ কৰে। তিনিটা বা চাৰিটা কণী পাৰি (দুদিনৰ ব্যৱধানত) মতা-মাইকী দুয়োটাই পাল পাতি উমনী লয়। প্ৰায় এমাহৰ পিছত পোৱালি ওলাই আৰু পোৱালিবোৰৰ খাদ্য হ’ল পোক-পতঙ্গ আদি। খুব সোনকালেই প্ৰায় এমাহৰ পিছত পোৱালি চৰাইবোৰে বাহ এৰি উৰিব পৰা হয়।<ref name=hbw />লাহে লাহে গৰমৰ দিনকেইটা পাৰ হৈ যোৱাৰ লগে লগে ইহঁত পুনৰ ভ্ৰমণৰ বাবে সাজু হয়।
===পৰজীৱী===
আমুৰ ফেনকনৰ দেহত তিনিটা বিশেষ ধৰণৰ ওকনি–প্ৰজাতিয়ে পৰজীৱী হিচাপে বাস কৰে। এইবেৰ যথাক্ৰমে — Degeeriella rufa, Colpocephalum subzerafae, আৰু Laembothrion tinnunculi।<ref>{{cite journal|journal=Ornis Hungarica |volume=23|issue =1|pages=58–65 |year=2015 |doi=10.1515/orhu-2015-0005|title=Louse (Insecta: Phthiraptera) infestations of the Amur Falcon (Falco amurensis) and the Red-footed Falcon|first=I. Sandor |last=Piross |s2cid=54939963|url = http://www.degruyter.com/dg/viewarticle.fullcontentlink:pdfeventlink/$002fj$002forhu.2015.23.issue-1$002forhu-2015-0005$002forhu-2015-0005.pdf?t:ac=j$002forhu.2015.23.issue-1$002forhu-2015-0005$002forhu-2015-0005.xml|display-authors=etal|doi-access=free}}</ref>
==অৱস্থা আৰু সংৰক্ষণ==
আমুৰ ফেলকনৰ প্ৰজনন পৰিসৰ বিস্তৃত আৰু সংখ্যাৰ আকাৰত বৃহৎ হোৱা বাবে এই প্ৰজাতিটোক সংৰক্ষণ মূল্যায়নত ‘সবাতোকৈ কম বিপদাপন্ন’ বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে। কিন্তু প্ৰব্ৰজনৰ সময়ত জাক পাতি উৰা আচৰণ আৰু একেটা অঞ্চলত বসতিৰ ঘনত্বৰ বাবে ইহঁত চিকাৰ আৰু অন্যান্য ভাবুকিৰ সন্মুখীন হয়। প্ৰজনন অঞ্চলৰপৰা শীতকালীন বাসস্থানলৈ যাত্ৰা কৰাৰ সময়ত সিহঁতৰ দেহ তুলনামূলকভাৱে আগতকৈ মেদযুক্ত হৈ পৰে, আৰু উত্তৰ-পূৰ্ব ভাৰতৰ কিছুমান অঞ্চলৰ লগতে পূব আফ্ৰিকাতো খাদ্য হিচাপে সিহঁতক ধৰা হয়।<ref name="iucn status 11 November 2021" /><ref name=hbk>{{cite book|author1=Ali, S |author2=S. Dillon Ripley|title=Handbook of the Birds of India and Pakistan. |volume=1 |edition=2nd|publisher=Oxford University Press| place=New Delhi|pages=361–363}}</ref>
২০১২ চনত নাগালেণ্ডৰ পাংটি গাঁৱত প্ৰব্ৰজনকাৰী আমুৰ ফেলকনক দলে দলে আবদ্ধ কৰি ধৰা ঘটনা সংবাদমাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল আৰু ইহঁতৰ হত্যা ৰোধৰ বাবে এক সফল অভিযান আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite web |title=Falcon Hunters Become Fervent Preservationists (Published 2015) |website=[[The New York Times]] |date=5 January 2015 |url=https://www.nytimes.com/2015/01/05/world/asia/falcon-hunters-become-fervent-preservationists-.html?hp&action=click&pgtype=Homepage&module=mini-moth®ion=top-stories-below&WT.nav=top-stories-below |last1=Harris |first1=Gardiner }}</ref> এই অভিযানৰ অংশ হিচাপে তিনিটা চৰাইক ৫ গ্ৰাম ওজনৰ উপগ্ৰহ ট্ৰেন্সমিটাৰ লগোৱা হৈছিল যাৰ ফলত প্ৰব্ৰজনৰ সময়ত ইহঁতক অনুসৰণ কৰি গতি-বিধি লক্ষ্য কৰিব পৰা গৈছিল।<ref>{{cite web|publisher=National Geographic|url=http://newswatch.nationalgeographic.com/2013/11/20/safe-passage-for-amur-falcons-via-nagaland/|archive-url=https://web.archive.org/web/20131123135607/http://newswatch.nationalgeographic.com/2013/11/20/safe-passage-for-amur-falcons-via-nagaland/|archive-date=November 23, 2013|last=Boyes|first=Steve|access-date=11 December 2013|title=Safe Passage For Amur Falcons Through India|archivedate=23 November 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131123135607/http://newswatch.nationalgeographic.com/2013/11/20/safe-passage-for-amur-falcons-via-nagaland/|deadurl=yes}}</ref>
পাংটি গাৱত এই চৰাই বিধৰ চিকাৰীসকল কেনেকৈ পখি-সংৰক্ষকলৈ পৰিবৰ্তিত হ’ল সেই বিষয়ে কৰা এটা অধ্যয়নে দেখুৱাইছে যে শক্তিশালী নেতৃত্ব আৰু গাঁৱৰ বিভিন্ন প্ৰতিষ্ঠানৰ মাজত ভাগ-বতৰা কৰা দায়িত্ববোধেই এই পৰিৱৰ্তনৰ মুখ্য চালিকা শক্তি আছিল। অধ্যয়নত দেখা গ’ল যে স্থানীয় নেতাসকলে সীমিত এন জি অ’ আৰু চৰকাৰী ধনৰ ওপৰত ক্ষমতাৰ সংগ্ৰাম কৌশলেৰে সামৰি লৈছিল, যাৰ ফলত এক ঐক্যবদ্ধ সংৰক্ষণ প্ৰচেষ্টাৰ সূচনা হৈছিল। সংবাদ মাধ্যমৰ প্ৰশংসা, বঁটা আৰু পৰ্যটনৰ বৃদ্ধিয়ে সমাজৰ ভিতৰত গৌৰৱৰ ভাব জগাই তুলিছিল, যিয়ে সংৰক্ষণৰ প্ৰতি মনোভাবৰ বৃদ্ধিত অৰিহণা যোগাইছিল। এই প্ৰচেষ্টাসমূহৰ বহুতো ইতিবাচক প্ৰভাৱো দেখা গৈছিল, য’ত এয়াৰ গান নিষেধাজ্ঞা আৰু চিকাৰৰ বতৰ কম হোৱা আদিও আছিল। কিন্তু সংৰক্ষণ চুক্তিৰ অংশ হিচাপে গাঁওবাসীয়ে উন্নয়নৰ সুযোগ-সুবিধা লাভ কৰিব বিচাৰে। আমুৰ ফেলকনৰ দীৰ্ঘম্যাদী সংৰক্ষণ বাবে স্থানীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহক সন্মান জনোৱা আৰু ন্যায্য, স্বচ্ছ আলোচনাত লিপ্ত হৈ পৰস্পৰৰ মাজত বিশ্বাস গঢ়ি তোলাতো অতি প্ৰয়োজনীয়।<ref>{{Cite journal |last1=Kudalkar |first1=Sahila |last2=Veríssimo |first2=Diogo |date=2024-07-25 |title=From media campaign to local governance transition: Lessons for community-based conservation from an Amur falcon hunting ban in Nagaland, India|journal=Conservation Science and Practice |volume=6 |issue=8 |article-number=e13191 |doi=10.1111/csp2.13191 |issn=2578-4854|doi-access=free |bibcode=2024ConSP...6E3191K }}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{Reflist}}
jlkwsh1ycf9xvrcn0a1k4on6ral9i2j
আদিত্য তিৱাৰী
0
129532
600682
593224
2026-04-16T08:04:57Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* বাহ্যিক সংযোগ */
600682
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Indian poet and activist}}
{{Infobox writer
| name = আদিত্য তিৱাৰী
| image = Aditya Tiwari. jpg.jpg
| caption =লণ্ডনত আদিত্য ২০২৩ চনত
| occupation = কবি, সাহিত্যিক, কৰ্মী
| notable_works = {{Unbulleted list
|''এপ্ৰিল ইজ লাছ'' ''
|''অভাৰ দ্য ৰেইনবো: ইণ্ডিয়াছ কুইৰ হিৰজ''
}}
| nationality = ভাৰতীয়
| alma_mater = ইষ্ট এংলিয়া বিশ্ববিদ্যালয়
| birth_place = জব্বলপুৰ, [[ভাৰত]]।
}}
'''আদিত্য তিৱাৰী ({{lang_en|Aditya Tiwari}})''' এগৰাকী ভাৰতীয় কবি আৰু সাহিত্যিক।<ref>{{Cite web |date=2023-06-30 |title=An Award-Winning Poet And A Queer Activist, Aditya Tiwari Holds The Key To The World Of Words |url=https://elle.in/in-conversation-with-award-winning-poet-aditya-tiwari-2023/ |access-date=2023-07-12 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mitra |first=Chittajit |date=2023-10-21 |title=Aditya Tiwari's Queer India Chronicles |work=Outlook Weekender |url=https://www.outlookindia.com/culture-society/unsilenced-aditya-tiwari-queer-india-chronicles-weekender_story-325919 |access-date=2023-11-03}}</ref>
== জীৱনী ==
আদিত্যই [[ভাৰত]]ৰ [[মধ্যপ্ৰদেশ]] ৰাজ্যৰ জব্বলপুৰত <ref name=":0">{{Cite web |last=Nagvenkar |first=Mayabhushan |date=2022-08-19 |title=We The People: Growing Up Queer In Jabalpur And In Search For A More Diverse India |url=https://www.outlookindia.com/national/we-the-people-growing-up-queer-in-jabalpur-and-in-search-for-a-more-diverse-india-news-217376 |access-date=2022-11-11 |website=Outlook |language=english}}</ref> জন্মগ্ৰহণ কৰা তেখেতে ছেইণ্ট এলয়ছিয়াছ ছিনিয়ৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুলত প্ৰাথমিক শিক্ষা সমাপ্ত কৰে। <ref>{{Cite web |last= |first= |date= 6 January 2024|title='Literature saved my life. Writing gave me purpose': Poet, writer, and queer activist Aditya Tiwari |url=https://scroll.in/article/1061623/literature-saved-my-life-writing-gave-me-purpose-poet-writer-and-queer-activist-aditya-tiwari |access-date=2024-01-15 |website=Scroll.in |language=en-US}}</ref>ইয়াৰ পিছত তেওঁ ইষ্ট এংলিয়া বিশ্ববিদ্যালয়ত পঢ়ি [[সাংবাদিকতা]]ত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। <ref name=":2">{{Cite web |date=9 September 2022 |title=Aditya Tiwari Talks About Navigating Through Queerness |url=https://www.shethepeople.tv/books/aditya-tiwari-navigating-through-queerness/ |access-date=2022-11-11 |website= |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |last=Gilder |first=Ava |date=2022-09-05 |title=Intersecting Race & Sexuality: Aditya Tiwari Is The First Queer Indian To Host A BBC Podcast |url=https://homegrown.co.in/homegrown-creators/intersecting-race-sexuality-aditya-tiwari-is-the-first-queer-indian-to-host-a-bbc-podcast |access-date=2023-06-16 |website= |language=en}}</ref>
কুইৰষ্টান: এলজিবিটিকিউ ইনক্লুজন ইন দ্য ইণ্ডিয়ান ৱৰ্কপ্লেচ (২০২০)ত পৰমেশ শ্বাহানীয়ে ২০১৯ চনত আদিত্যক লগ পোৱাৰ বিষয়ে লিখি জবলপুৰৰ এজন "যুৱ মুকলিকৈ সমকামী কবি" বুলি অভিহিত কৰিছিল যাৰ পৰিয়ালৰ গ্ৰহণযোগ্যতাই তেওঁক "নিজৰ কুইয়াৰ-বন্ধুত্বপূৰ্ণ পৃথিৱী" সৃষ্টি কৰিবলৈ ক্ষমতা প্ৰদান কৰিছিল। ২০১৯ চনত প্ৰকাশিত তেওঁৰ প্ৰথম কবিতা সংকলন এপ্ৰিল ইজ লাছৰ কথাও উল্লেখ কৰে শ্বাহানীয়ে। <ref name="Queeristan">{{cite book |last=Shahani |first=Parmesh |title=''Queeristan: LGBTQ Inclusion in the Indian Workplace'' |publisher=Westland Publications |year=2020 |isbn=9789357769525 |pages=261–262}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mathews |first=Rohan |date=2019-12-21 |title=Lush, Plush And A Daze - Review Of Aditya's April Is Lush |url=https://www.gaylaxymag.com/articles/art-culture/lush-plush-and-a-daze-review-of-adityas-april-is-lush/ |access-date=2022-11-12 |website=Gaylaxy Magazine |language=en-US}}</ref> ২০২৩ চনত ভাৰতৰ বিবাহ সমতাৰ শুনানিৰ সময়ত জাগাৰনাট বুকছে আদিত্যৰ অভাৰ দ্য ৰেইনবো: ইণ্ডিয়াছ কুইয়াৰ হিৰোজ নামৰ সংকলনখন প্ৰকাশ কৰিছিল। <ref name=":0" /><ref>{{Cite web |date=2023-10-25 |title=Pride in diverse colours: Remembering India's LGBTQ icons |url=https://lifestyle.livemint.com//how-to-lounge/books/aditya-tiwari-new-book-honour-queer-icons-lgbtq-community-111698203206188.html |access-date=2023-10-26 |website=Mintlounge |language=en |archivedate=2023-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231026111035/https://lifestyle.livemint.com//how-to-lounge/books/aditya-tiwari-new-book-honour-queer-icons-lgbtq-community-111698203206188.html |deadurl=yes }}</ref> এই গ্ৰন্থখন [[দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ]]ৰ প্ৰাইড মাহৰ শীৰ্ষ গ্ৰন্থসমূহৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web |date=2025-06-18 |title=5 Indian LGBTQ+ books to add to your Pride Month reading |url=https://indianexpress.com/article/books-and-literature/5-indian-lgbtq-books-pride-month-reading-10044017/ |access-date=2025-08-13 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> "হিন্দু" আলোচনীয়ে ইয়াক “স্পষ্টভাৱে লিখা” হিন্দুৱে ইয়াক “স্পষ্টভাৱে লিখা” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে আৰু হিন্দুস্তান টাইমছে লক্ষ্য কৰিছে যে ইয়াত “সমাজত ইতিবাচক পৰিৱৰ্তন আনিবলৈ নিজৰ অংশখিনি কৰা ১৯ জন বিচিত্ৰ লোকৰ কাহিনী উপস্থাপন কৰা হৈছে।” <ref name=":5" /> <ref name=":4">{{Cite web |date=2023-10-23 |title=Review: Over the Rainbow; India's Queer Heroes by Aditya Tiwari |url=https://www.hindustantimes.com/books/review-over-the-rainbow-india-s-queer-heroes-by-aditya-tiwari-101698083685253.html |access-date=2023-10-26 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref>
হায়দৰাবাদ সাহিত্য মহোৎসৱ আৰু [[ভাৰত]]ৰ অন্যতম বৃহৎ এলজিবিটি সাহিত্য মহোৎসৱ নতুন দিল্লীৰ ৰেইনবো লিট ফেষ্টকে ধৰি বিভিন্ন সাহিত্য মহোৎসৱত তেওঁ ভাষণ দিছে।<ref>{{Cite web |title=Speakers – Page 28 – Hyderabad Literary Festival |url=https://hydlitfest.org/blog/speaker/page/28/ |access-date=2025-08-13 |language=en }}{{Dead link|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-12-02 |title=Shashi Tharoor, Vivek Debroy Set to Join LGBTQ Artists, Authors for Second Edition of Rainbow Lit Fest |url=https://www.news18.com/news/buzz/digital-and-one-rainbow-lit-fest-is-back-with-second-edition-of-indias-biggest-queer-literary-event-3137933.html |access-date=2022-11-11 |website=News18 |language=en}}</ref>আদিত্য লেচবিয়ান, গে, বাইচেক্সুৱেল, আৰু ট্ৰেন্সজেণ্ডাৰ (এলজিবিটি) সম্প্ৰদায়ৰ অধিকাৰৰ পোষকতাত সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত হৈ আছে। <ref>{{Cite web |title=Keeping fingers crossed, Bhopal's queer community awaits SC verdict on same-sex marriage |url=https://www.freepressjournal.in/bhopal/keeping-fingers-crossed-bhopals-queer-community-awaits-sc-verdict-on-same-sex-marriage |access-date=2023-04-07 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2023-06-16 |title=Not much has changed for queer people in smaller cities and villages after the Navtej judgment: Aditya Tiwari |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/society/not-much-has-changed-for-queer-people-in-smaller-cities-and-villages-after-the-navtej-judgment-aditya-tiwari/article66963977.ece |access-date=2023-06-16 |issn=0971-751X}}</ref> তেওঁৰ এই ৰচনাসমূহ দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া, হিন্দুস্তান টাইমছ, পিংকনিউজ, আৰু দ্য টেলিগ্ৰাফকে ধৰি কেইবাটাও ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰকাশনত প্ৰকাশ পাইছে <ref>{{Cite web |title=Ground Report: How the transgender community in Madhya Pradesh's Jabalpur struggles to earn a living |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/toi-original/ground-report-how-the-transgender-community-in-madhya-pradeshs-jabalpur-struggles-to-earn-a-living/videoshow/96936080.cms |access-date=2023-03-11 |website=The Times of India |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Aditya Tiwari- Read all stories from Aditya Tiwari |url=https://www.hindustantimes.com/author/aditya-tiwari-101656602775399 |access-date=2023-03-11 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Milton |first=Josh |date=2021-11-08 |title=Coming out in India: Queer and trans folk share joy and heartbreak |url=https://www.thepinknews.com/2021/11/08/india-lgbt-stories-aditya-tiwari/ |access-date=2023-03-11 |website=PinkNews}}</ref><ref>{{Cite news |title=Slay the mental demons |url=https://www.telegraphindia.com/opinion/slay-the-mental-demons/cid/1836729 |access-date=2024-07-21 |newspaper=The Telegraph|location=India|first=Aditya|last=Tiwari|date=1 November 2021}}</ref>
২০২২ চনত তেওঁ বিবিচিত ছয় খণ্ডৰ ৰেডিঅ' ধাৰাবাহিক প্ৰযোজনা আৰু আয়োজন কৰে, যিয়ে মূলতঃ পুৰুষৰ মানসিক স্বাস্থ্যকে ধৰি বিভিন্ন অভিজ্ঞতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite web |last1=Dutta |first1=Ujjaini |date=2022-07-29 |title=Queer Poet Becomes First Under-25 Indian to Host a Podcast on BBC Voices |url=https://livewire.thewire.in/gender-and-sexuality/bbc-voices-podcast-aditya-tiwari/ |access-date=2022-11-11 |website= |language=en-US}}</ref> পিছলৈ ২০২৪ চনত বিবিচিৰ প্ৰযোজক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে <ref>{{Cite web |date=2024-07-09 |title=BBC Radio Cambridgeshire - BBC Radio Cambridgeshire, Fenland's pride |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0j9bbl3 |access-date=2025-10-01 |website=BBC |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2024-07-06 |title=First Fenland Pride held in Wisbech creates 'space for community' |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c1dmrd5v98do |access-date=2024-10-17 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> আৰু ২০২৫ চনত [[জাৰ্মানী]]ৰ বাতৰি চেনেল ডয়চে ৱেলে (ডি ডব্লিউ) আৰু অন্যান্য সহযোগীসকলৰ সৈতে অংশীদাৰিত্বৰে গ'থে-ইনষ্টিটিউটে আয়োজন কৰা সীমা অতিক্ৰম কৰা কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ নিৰ্বাচিত হয়, যাৰ লক্ষ্য আছিল সংবাদ মাধ্যমৰ ওপৰত আস্থা পুনৰ গঢ়ি তোলা। <ref>{{Cite web |title=Journalism Connect - Rewiring Trust in Media - Goethe-Institut Max Mueller Bhavan {{!}} India |url=https://www.goethe.de/ins/in/en/kul/fmd/jco.html |access-date=2025-08-13 |website=www.goethe.de}}</ref>
== নিৰ্বাচিত ৰচনা ==
* {{Cite book |last=Tiwari |first=Aditya |title=April is Lush |date=2019 |publisher=BlueRose Publishers Pvt. Limited |isbn=978-93-5347-349-5 |language=en}}<ref name=":1">{{Cite web |last=Ramesh |first=Mythreyee |date=2023-06-01 |title=Challenging 'Radio Silence': How Queer & Trans Authors Are Fighting for Space |url=https://www.thequint.com/gender/how-queer-and-trans-authors-are-fighting-for-space-indian-publishing |access-date=2023-06-01 |website= |language=en}}</ref>
* {{Cite book |last=Tiwari |first=Aditya |title=Over the Rainbow: India's Queer Heroes |date=2023 |publisher=Juggernaut Publication |isbn=978-93-5345-175-2 |language=en}}<ref name=":5">{{Cite news |last=Jha |first=Aditya Mani |date=2023-11-17 |title=Review of Aditya Tiwari's Over the Rainbow — India's Queer Heroes: Seeing the light |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/books/books-reviews/queer-people-india-society-issues/article67528169.ece |access-date=2023-11-17 |issn=0971-751X}}</ref>
== তথ্যৰ উৎস ==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ ==
* [https://aditya-tiwari.com/ Official Website]
{{Authority control}}
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় লেখক]]
[[শ্ৰেণী:কবি]]
[[শ্ৰেণী:সাহিত্যিক]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
db009rom2plbhhnndar77m2f7kbmn75
600683
600682
2026-04-16T08:05:27Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
removed [[Category:ভাৰতীয় লেখক]] using [[WP:HC|HotCat]]
600683
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Indian poet and activist}}
{{Infobox writer
| name = আদিত্য তিৱাৰী
| image = Aditya Tiwari. jpg.jpg
| caption =লণ্ডনত আদিত্য ২০২৩ চনত
| occupation = কবি, সাহিত্যিক, কৰ্মী
| notable_works = {{Unbulleted list
|''এপ্ৰিল ইজ লাছ'' ''
|''অভাৰ দ্য ৰেইনবো: ইণ্ডিয়াছ কুইৰ হিৰজ''
}}
| nationality = ভাৰতীয়
| alma_mater = ইষ্ট এংলিয়া বিশ্ববিদ্যালয়
| birth_place = জব্বলপুৰ, [[ভাৰত]]।
}}
'''আদিত্য তিৱাৰী ({{lang_en|Aditya Tiwari}})''' এগৰাকী ভাৰতীয় কবি আৰু সাহিত্যিক।<ref>{{Cite web |date=2023-06-30 |title=An Award-Winning Poet And A Queer Activist, Aditya Tiwari Holds The Key To The World Of Words |url=https://elle.in/in-conversation-with-award-winning-poet-aditya-tiwari-2023/ |access-date=2023-07-12 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mitra |first=Chittajit |date=2023-10-21 |title=Aditya Tiwari's Queer India Chronicles |work=Outlook Weekender |url=https://www.outlookindia.com/culture-society/unsilenced-aditya-tiwari-queer-india-chronicles-weekender_story-325919 |access-date=2023-11-03}}</ref>
== জীৱনী ==
আদিত্যই [[ভাৰত]]ৰ [[মধ্যপ্ৰদেশ]] ৰাজ্যৰ জব্বলপুৰত <ref name=":0">{{Cite web |last=Nagvenkar |first=Mayabhushan |date=2022-08-19 |title=We The People: Growing Up Queer In Jabalpur And In Search For A More Diverse India |url=https://www.outlookindia.com/national/we-the-people-growing-up-queer-in-jabalpur-and-in-search-for-a-more-diverse-india-news-217376 |access-date=2022-11-11 |website=Outlook |language=english}}</ref> জন্মগ্ৰহণ কৰা তেখেতে ছেইণ্ট এলয়ছিয়াছ ছিনিয়ৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুলত প্ৰাথমিক শিক্ষা সমাপ্ত কৰে। <ref>{{Cite web |last= |first= |date= 6 January 2024|title='Literature saved my life. Writing gave me purpose': Poet, writer, and queer activist Aditya Tiwari |url=https://scroll.in/article/1061623/literature-saved-my-life-writing-gave-me-purpose-poet-writer-and-queer-activist-aditya-tiwari |access-date=2024-01-15 |website=Scroll.in |language=en-US}}</ref>ইয়াৰ পিছত তেওঁ ইষ্ট এংলিয়া বিশ্ববিদ্যালয়ত পঢ়ি [[সাংবাদিকতা]]ত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। <ref name=":2">{{Cite web |date=9 September 2022 |title=Aditya Tiwari Talks About Navigating Through Queerness |url=https://www.shethepeople.tv/books/aditya-tiwari-navigating-through-queerness/ |access-date=2022-11-11 |website= |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |last=Gilder |first=Ava |date=2022-09-05 |title=Intersecting Race & Sexuality: Aditya Tiwari Is The First Queer Indian To Host A BBC Podcast |url=https://homegrown.co.in/homegrown-creators/intersecting-race-sexuality-aditya-tiwari-is-the-first-queer-indian-to-host-a-bbc-podcast |access-date=2023-06-16 |website= |language=en}}</ref>
কুইৰষ্টান: এলজিবিটিকিউ ইনক্লুজন ইন দ্য ইণ্ডিয়ান ৱৰ্কপ্লেচ (২০২০)ত পৰমেশ শ্বাহানীয়ে ২০১৯ চনত আদিত্যক লগ পোৱাৰ বিষয়ে লিখি জবলপুৰৰ এজন "যুৱ মুকলিকৈ সমকামী কবি" বুলি অভিহিত কৰিছিল যাৰ পৰিয়ালৰ গ্ৰহণযোগ্যতাই তেওঁক "নিজৰ কুইয়াৰ-বন্ধুত্বপূৰ্ণ পৃথিৱী" সৃষ্টি কৰিবলৈ ক্ষমতা প্ৰদান কৰিছিল। ২০১৯ চনত প্ৰকাশিত তেওঁৰ প্ৰথম কবিতা সংকলন এপ্ৰিল ইজ লাছৰ কথাও উল্লেখ কৰে শ্বাহানীয়ে। <ref name="Queeristan">{{cite book |last=Shahani |first=Parmesh |title=''Queeristan: LGBTQ Inclusion in the Indian Workplace'' |publisher=Westland Publications |year=2020 |isbn=9789357769525 |pages=261–262}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mathews |first=Rohan |date=2019-12-21 |title=Lush, Plush And A Daze - Review Of Aditya's April Is Lush |url=https://www.gaylaxymag.com/articles/art-culture/lush-plush-and-a-daze-review-of-adityas-april-is-lush/ |access-date=2022-11-12 |website=Gaylaxy Magazine |language=en-US}}</ref> ২০২৩ চনত ভাৰতৰ বিবাহ সমতাৰ শুনানিৰ সময়ত জাগাৰনাট বুকছে আদিত্যৰ অভাৰ দ্য ৰেইনবো: ইণ্ডিয়াছ কুইয়াৰ হিৰোজ নামৰ সংকলনখন প্ৰকাশ কৰিছিল। <ref name=":0" /><ref>{{Cite web |date=2023-10-25 |title=Pride in diverse colours: Remembering India's LGBTQ icons |url=https://lifestyle.livemint.com//how-to-lounge/books/aditya-tiwari-new-book-honour-queer-icons-lgbtq-community-111698203206188.html |access-date=2023-10-26 |website=Mintlounge |language=en |archivedate=2023-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231026111035/https://lifestyle.livemint.com//how-to-lounge/books/aditya-tiwari-new-book-honour-queer-icons-lgbtq-community-111698203206188.html |deadurl=yes }}</ref> এই গ্ৰন্থখন [[দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ]]ৰ প্ৰাইড মাহৰ শীৰ্ষ গ্ৰন্থসমূহৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web |date=2025-06-18 |title=5 Indian LGBTQ+ books to add to your Pride Month reading |url=https://indianexpress.com/article/books-and-literature/5-indian-lgbtq-books-pride-month-reading-10044017/ |access-date=2025-08-13 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> "হিন্দু" আলোচনীয়ে ইয়াক “স্পষ্টভাৱে লিখা” হিন্দুৱে ইয়াক “স্পষ্টভাৱে লিখা” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে আৰু হিন্দুস্তান টাইমছে লক্ষ্য কৰিছে যে ইয়াত “সমাজত ইতিবাচক পৰিৱৰ্তন আনিবলৈ নিজৰ অংশখিনি কৰা ১৯ জন বিচিত্ৰ লোকৰ কাহিনী উপস্থাপন কৰা হৈছে।” <ref name=":5" /> <ref name=":4">{{Cite web |date=2023-10-23 |title=Review: Over the Rainbow; India's Queer Heroes by Aditya Tiwari |url=https://www.hindustantimes.com/books/review-over-the-rainbow-india-s-queer-heroes-by-aditya-tiwari-101698083685253.html |access-date=2023-10-26 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref>
হায়দৰাবাদ সাহিত্য মহোৎসৱ আৰু [[ভাৰত]]ৰ অন্যতম বৃহৎ এলজিবিটি সাহিত্য মহোৎসৱ নতুন দিল্লীৰ ৰেইনবো লিট ফেষ্টকে ধৰি বিভিন্ন সাহিত্য মহোৎসৱত তেওঁ ভাষণ দিছে।<ref>{{Cite web |title=Speakers – Page 28 – Hyderabad Literary Festival |url=https://hydlitfest.org/blog/speaker/page/28/ |access-date=2025-08-13 |language=en }}{{Dead link|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-12-02 |title=Shashi Tharoor, Vivek Debroy Set to Join LGBTQ Artists, Authors for Second Edition of Rainbow Lit Fest |url=https://www.news18.com/news/buzz/digital-and-one-rainbow-lit-fest-is-back-with-second-edition-of-indias-biggest-queer-literary-event-3137933.html |access-date=2022-11-11 |website=News18 |language=en}}</ref>আদিত্য লেচবিয়ান, গে, বাইচেক্সুৱেল, আৰু ট্ৰেন্সজেণ্ডাৰ (এলজিবিটি) সম্প্ৰদায়ৰ অধিকাৰৰ পোষকতাত সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত হৈ আছে। <ref>{{Cite web |title=Keeping fingers crossed, Bhopal's queer community awaits SC verdict on same-sex marriage |url=https://www.freepressjournal.in/bhopal/keeping-fingers-crossed-bhopals-queer-community-awaits-sc-verdict-on-same-sex-marriage |access-date=2023-04-07 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2023-06-16 |title=Not much has changed for queer people in smaller cities and villages after the Navtej judgment: Aditya Tiwari |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/society/not-much-has-changed-for-queer-people-in-smaller-cities-and-villages-after-the-navtej-judgment-aditya-tiwari/article66963977.ece |access-date=2023-06-16 |issn=0971-751X}}</ref> তেওঁৰ এই ৰচনাসমূহ দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া, হিন্দুস্তান টাইমছ, পিংকনিউজ, আৰু দ্য টেলিগ্ৰাফকে ধৰি কেইবাটাও ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰকাশনত প্ৰকাশ পাইছে <ref>{{Cite web |title=Ground Report: How the transgender community in Madhya Pradesh's Jabalpur struggles to earn a living |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/toi-original/ground-report-how-the-transgender-community-in-madhya-pradeshs-jabalpur-struggles-to-earn-a-living/videoshow/96936080.cms |access-date=2023-03-11 |website=The Times of India |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Aditya Tiwari- Read all stories from Aditya Tiwari |url=https://www.hindustantimes.com/author/aditya-tiwari-101656602775399 |access-date=2023-03-11 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Milton |first=Josh |date=2021-11-08 |title=Coming out in India: Queer and trans folk share joy and heartbreak |url=https://www.thepinknews.com/2021/11/08/india-lgbt-stories-aditya-tiwari/ |access-date=2023-03-11 |website=PinkNews}}</ref><ref>{{Cite news |title=Slay the mental demons |url=https://www.telegraphindia.com/opinion/slay-the-mental-demons/cid/1836729 |access-date=2024-07-21 |newspaper=The Telegraph|location=India|first=Aditya|last=Tiwari|date=1 November 2021}}</ref>
২০২২ চনত তেওঁ বিবিচিত ছয় খণ্ডৰ ৰেডিঅ' ধাৰাবাহিক প্ৰযোজনা আৰু আয়োজন কৰে, যিয়ে মূলতঃ পুৰুষৰ মানসিক স্বাস্থ্যকে ধৰি বিভিন্ন অভিজ্ঞতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite web |last1=Dutta |first1=Ujjaini |date=2022-07-29 |title=Queer Poet Becomes First Under-25 Indian to Host a Podcast on BBC Voices |url=https://livewire.thewire.in/gender-and-sexuality/bbc-voices-podcast-aditya-tiwari/ |access-date=2022-11-11 |website= |language=en-US}}</ref> পিছলৈ ২০২৪ চনত বিবিচিৰ প্ৰযোজক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে <ref>{{Cite web |date=2024-07-09 |title=BBC Radio Cambridgeshire - BBC Radio Cambridgeshire, Fenland's pride |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0j9bbl3 |access-date=2025-10-01 |website=BBC |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2024-07-06 |title=First Fenland Pride held in Wisbech creates 'space for community' |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c1dmrd5v98do |access-date=2024-10-17 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> আৰু ২০২৫ চনত [[জাৰ্মানী]]ৰ বাতৰি চেনেল ডয়চে ৱেলে (ডি ডব্লিউ) আৰু অন্যান্য সহযোগীসকলৰ সৈতে অংশীদাৰিত্বৰে গ'থে-ইনষ্টিটিউটে আয়োজন কৰা সীমা অতিক্ৰম কৰা কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ নিৰ্বাচিত হয়, যাৰ লক্ষ্য আছিল সংবাদ মাধ্যমৰ ওপৰত আস্থা পুনৰ গঢ়ি তোলা। <ref>{{Cite web |title=Journalism Connect - Rewiring Trust in Media - Goethe-Institut Max Mueller Bhavan {{!}} India |url=https://www.goethe.de/ins/in/en/kul/fmd/jco.html |access-date=2025-08-13 |website=www.goethe.de}}</ref>
== নিৰ্বাচিত ৰচনা ==
* {{Cite book |last=Tiwari |first=Aditya |title=April is Lush |date=2019 |publisher=BlueRose Publishers Pvt. Limited |isbn=978-93-5347-349-5 |language=en}}<ref name=":1">{{Cite web |last=Ramesh |first=Mythreyee |date=2023-06-01 |title=Challenging 'Radio Silence': How Queer & Trans Authors Are Fighting for Space |url=https://www.thequint.com/gender/how-queer-and-trans-authors-are-fighting-for-space-indian-publishing |access-date=2023-06-01 |website= |language=en}}</ref>
* {{Cite book |last=Tiwari |first=Aditya |title=Over the Rainbow: India's Queer Heroes |date=2023 |publisher=Juggernaut Publication |isbn=978-93-5345-175-2 |language=en}}<ref name=":5">{{Cite news |last=Jha |first=Aditya Mani |date=2023-11-17 |title=Review of Aditya Tiwari's Over the Rainbow — India's Queer Heroes: Seeing the light |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/books/books-reviews/queer-people-india-society-issues/article67528169.ece |access-date=2023-11-17 |issn=0971-751X}}</ref>
== তথ্যৰ উৎস ==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ ==
* [https://aditya-tiwari.com/ Official Website]
{{Authority control}}
[[শ্ৰেণী:কবি]]
[[শ্ৰেণী:সাহিত্যিক]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
35dokh129qm8hszgdw8r042tzakgq61
600684
600683
2026-04-16T08:07:18Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* জীৱনী */
600684
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Indian poet and activist}}
{{Infobox writer
| name = আদিত্য তিৱাৰী
| image = Aditya Tiwari. jpg.jpg
| caption =লণ্ডনত আদিত্য ২০২৩ চনত
| occupation = কবি, সাহিত্যিক, কৰ্মী
| notable_works = {{Unbulleted list
|''এপ্ৰিল ইজ লাছ'' ''
|''অভাৰ দ্য ৰেইনবো: ইণ্ডিয়াছ কুইৰ হিৰজ''
}}
| nationality = ভাৰতীয়
| alma_mater = ইষ্ট এংলিয়া বিশ্ববিদ্যালয়
| birth_place = জব্বলপুৰ, [[ভাৰত]]।
}}
'''আদিত্য তিৱাৰী ({{lang_en|Aditya Tiwari}})''' এগৰাকী ভাৰতীয় কবি আৰু সাহিত্যিক।<ref>{{Cite web |date=2023-06-30 |title=An Award-Winning Poet And A Queer Activist, Aditya Tiwari Holds The Key To The World Of Words |url=https://elle.in/in-conversation-with-award-winning-poet-aditya-tiwari-2023/ |access-date=2023-07-12 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Mitra |first=Chittajit |date=2023-10-21 |title=Aditya Tiwari's Queer India Chronicles |work=Outlook Weekender |url=https://www.outlookindia.com/culture-society/unsilenced-aditya-tiwari-queer-india-chronicles-weekender_story-325919 |access-date=2023-11-03}}</ref>
== জীৱনী ==
আদিত্যই [[ভাৰত]]ৰ [[মধ্যপ্ৰদেশ]] ৰাজ্যৰ জব্বলপুৰত <ref name=":0">{{Cite web |last=Nagvenkar |first=Mayabhushan |date=2022-08-19 |title=We The People: Growing Up Queer In Jabalpur And In Search For A More Diverse India |url=https://www.outlookindia.com/national/we-the-people-growing-up-queer-in-jabalpur-and-in-search-for-a-more-diverse-india-news-217376 |access-date=2022-11-11 |website=Outlook |language=english}}</ref> জন্মগ্ৰহণ কৰা তেখেতে ছেইণ্ট এলয়ছিয়াছ ছিনিয়ৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুলত প্ৰাথমিক শিক্ষা সমাপ্ত কৰে। <ref>{{Cite web |last= |first= |date= 6 January 2024|title='Literature saved my life. Writing gave me purpose': Poet, writer, and queer activist Aditya Tiwari |url=https://scroll.in/article/1061623/literature-saved-my-life-writing-gave-me-purpose-poet-writer-and-queer-activist-aditya-tiwari |access-date=2024-01-15 |website=Scroll.in |language=en-US}}</ref>ইয়াৰ পিছত তেওঁ ইষ্ট এংলিয়া বিশ্ববিদ্যালয়ত পঢ়ি [[সাংবাদিকতা]]ত স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী লাভ কৰে। <ref name=":2">{{Cite web |date=9 September 2022 |title=Aditya Tiwari Talks About Navigating Through Queerness |url=https://www.shethepeople.tv/books/aditya-tiwari-navigating-through-queerness/ |access-date=2022-11-11 |website= |language=en-US}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |last=Gilder |first=Ava |date=2022-09-05 |title=Intersecting Race & Sexuality: Aditya Tiwari Is The First Queer Indian To Host A BBC Podcast |url=https://homegrown.co.in/homegrown-creators/intersecting-race-sexuality-aditya-tiwari-is-the-first-queer-indian-to-host-a-bbc-podcast |access-date=2023-06-16 |website= |language=en}}</ref>
কুইৰষ্টান: এলজিবিটিকিউ ইনক্লুজন ইন দ্য ইণ্ডিয়ান ৱৰ্কপ্লেচ (২০২০)ত পৰমেশ শ্বাহানীয়ে ২০১৯ চনত আদিত্যক লগ পোৱাৰ বিষয়ে লিখি জবলপুৰৰ এজন "যুৱ মুকলিকৈ সমকামী কবি" বুলি অভিহিত কৰিছিল যাৰ পৰিয়ালৰ গ্ৰহণযোগ্যতাই তেওঁক "নিজৰ কুইয়াৰ-বন্ধুত্বপূৰ্ণ পৃথিৱী" সৃষ্টি কৰিবলৈ ক্ষমতা প্ৰদান কৰিছিল। ২০১৯ চনত প্ৰকাশিত তেওঁৰ প্ৰথম কবিতা সংকলন এপ্ৰিল ইজ লাছৰ কথাও উল্লেখ কৰে শ্বাহানীয়ে। <ref name="Queeristan">{{cite book |last=Shahani |first=Parmesh |title=''Queeristan: LGBTQ Inclusion in the Indian Workplace'' |publisher=Westland Publications |year=2020 |isbn=9789357769525 |pages=261–262}}</ref><ref>{{Cite web |last=Mathews |first=Rohan |date=2019-12-21 |title=Lush, Plush And A Daze - Review Of Aditya's April Is Lush |url=https://www.gaylaxymag.com/articles/art-culture/lush-plush-and-a-daze-review-of-adityas-april-is-lush/ |access-date=2022-11-12 |website=Gaylaxy Magazine |language=en-US}}</ref> ২০২৩ চনত ভাৰতৰ বিবাহ সমতাৰ শুনানিৰ সময়ত জাগাৰনাট বুকছে আদিত্যৰ অভাৰ দ্য ৰেইনবো: ইণ্ডিয়াছ কুইয়াৰ হিৰোজ নামৰ সংকলনখন প্ৰকাশ কৰিছিল। <ref name=":0" /><ref>{{Cite web |date=2023-10-25 |title=Pride in diverse colours: Remembering India's LGBTQ icons |url=https://lifestyle.livemint.com//how-to-lounge/books/aditya-tiwari-new-book-honour-queer-icons-lgbtq-community-111698203206188.html |access-date=2023-10-26 |website=Mintlounge |language=en |archivedate=2023-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231026111035/https://lifestyle.livemint.com//how-to-lounge/books/aditya-tiwari-new-book-honour-queer-icons-lgbtq-community-111698203206188.html |deadurl=yes }}</ref> এই গ্ৰন্থখন দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছৰ প্ৰাইড মাহৰ শীৰ্ষ গ্ৰন্থসমূহৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web |date=2025-06-18 |title=5 Indian LGBTQ+ books to add to your Pride Month reading |url=https://indianexpress.com/article/books-and-literature/5-indian-lgbtq-books-pride-month-reading-10044017/ |access-date=2025-08-13 |website=The Indian Express |language=en}}</ref> "হিন্দু" আলোচনীয়ে ইয়াক “স্পষ্টভাৱে লিখা” হিন্দুৱে ইয়াক “স্পষ্টভাৱে লিখা” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে আৰু হিন্দুস্তান টাইমছে লক্ষ্য কৰিছে যে ইয়াত “সমাজত ইতিবাচক পৰিৱৰ্তন আনিবলৈ নিজৰ অংশখিনি কৰা ১৯ জন বিচিত্ৰ লোকৰ কাহিনী উপস্থাপন কৰা হৈছে।” <ref name=":5" /> <ref name=":4">{{Cite web |date=2023-10-23 |title=Review: Over the Rainbow; India's Queer Heroes by Aditya Tiwari |url=https://www.hindustantimes.com/books/review-over-the-rainbow-india-s-queer-heroes-by-aditya-tiwari-101698083685253.html |access-date=2023-10-26 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref>
হায়দৰাবাদ সাহিত্য মহোৎসৱ আৰু [[ভাৰত]]ৰ অন্যতম বৃহৎ এলজিবিটি সাহিত্য মহোৎসৱ নতুন দিল্লীৰ ৰেইনবো লিট ফেষ্টকে ধৰি বিভিন্ন সাহিত্য মহোৎসৱত তেওঁ ভাষণ দিছে।<ref>{{Cite web |title=Speakers – Page 28 – Hyderabad Literary Festival |url=https://hydlitfest.org/blog/speaker/page/28/ |access-date=2025-08-13 |language=en }}{{Dead link|date=January 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |date=2020-12-02 |title=Shashi Tharoor, Vivek Debroy Set to Join LGBTQ Artists, Authors for Second Edition of Rainbow Lit Fest |url=https://www.news18.com/news/buzz/digital-and-one-rainbow-lit-fest-is-back-with-second-edition-of-indias-biggest-queer-literary-event-3137933.html |access-date=2022-11-11 |website=News18 |language=en}}</ref>আদিত্য লেচবিয়ান, গে, বাইচেক্সুৱেল, আৰু ট্ৰেন্সজেণ্ডাৰ (এলজিবিটি) সম্প্ৰদায়ৰ অধিকাৰৰ পোষকতাত সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত হৈ আছে। <ref>{{Cite web |title=Keeping fingers crossed, Bhopal's queer community awaits SC verdict on same-sex marriage |url=https://www.freepressjournal.in/bhopal/keeping-fingers-crossed-bhopals-queer-community-awaits-sc-verdict-on-same-sex-marriage |access-date=2023-04-07 |website=Free Press Journal |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2023-06-16 |title=Not much has changed for queer people in smaller cities and villages after the Navtej judgment: Aditya Tiwari |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/society/not-much-has-changed-for-queer-people-in-smaller-cities-and-villages-after-the-navtej-judgment-aditya-tiwari/article66963977.ece |access-date=2023-06-16 |issn=0971-751X}}</ref> তেওঁৰ এই ৰচনাসমূহ দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া, হিন্দুস্তান টাইমছ, পিংকনিউজ, আৰু দ্য টেলিগ্ৰাফকে ধৰি কেইবাটাও ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰকাশনত প্ৰকাশ পাইছে <ref>{{Cite web |title=Ground Report: How the transgender community in Madhya Pradesh's Jabalpur struggles to earn a living |url=https://timesofindia.indiatimes.com/videos/toi-original/ground-report-how-the-transgender-community-in-madhya-pradeshs-jabalpur-struggles-to-earn-a-living/videoshow/96936080.cms |access-date=2023-03-11 |website=The Times of India |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Aditya Tiwari- Read all stories from Aditya Tiwari |url=https://www.hindustantimes.com/author/aditya-tiwari-101656602775399 |access-date=2023-03-11 |website=Hindustan Times |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=Milton |first=Josh |date=2021-11-08 |title=Coming out in India: Queer and trans folk share joy and heartbreak |url=https://www.thepinknews.com/2021/11/08/india-lgbt-stories-aditya-tiwari/ |access-date=2023-03-11 |website=PinkNews}}</ref><ref>{{Cite news |title=Slay the mental demons |url=https://www.telegraphindia.com/opinion/slay-the-mental-demons/cid/1836729 |access-date=2024-07-21 |newspaper=The Telegraph|location=India|first=Aditya|last=Tiwari|date=1 November 2021}}</ref>
২০২২ চনত তেওঁ বিবিচিত ছয় খণ্ডৰ ৰেডিঅ' ধাৰাবাহিক প্ৰযোজনা আৰু আয়োজন কৰে, যিয়ে মূলতঃ পুৰুষৰ মানসিক স্বাস্থ্যকে ধৰি বিভিন্ন অভিজ্ঞতাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল।<ref name=":3" /><ref>{{Cite web |last1=Dutta |first1=Ujjaini |date=2022-07-29 |title=Queer Poet Becomes First Under-25 Indian to Host a Podcast on BBC Voices |url=https://livewire.thewire.in/gender-and-sexuality/bbc-voices-podcast-aditya-tiwari/ |access-date=2022-11-11 |website= |language=en-US}}</ref> পিছলৈ ২০২৪ চনত বিবিচিৰ প্ৰযোজক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে <ref>{{Cite web |date=2024-07-09 |title=BBC Radio Cambridgeshire - BBC Radio Cambridgeshire, Fenland's pride |url=https://www.bbc.co.uk/programmes/p0j9bbl3 |access-date=2025-10-01 |website=BBC |language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite web |date=2024-07-06 |title=First Fenland Pride held in Wisbech creates 'space for community' |url=https://www.bbc.co.uk/news/articles/c1dmrd5v98do |access-date=2024-10-17 |website=BBC News |language=en-GB}}</ref> আৰু ২০২৫ চনত [[জাৰ্মানী]]ৰ বাতৰি চেনেল ডয়চে ৱেলে (ডি ডব্লিউ) আৰু অন্যান্য সহযোগীসকলৰ সৈতে অংশীদাৰিত্বৰে গ'থে-ইনষ্টিটিউটে আয়োজন কৰা সীমা অতিক্ৰম কৰা কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ নিৰ্বাচিত হয়, যাৰ লক্ষ্য আছিল সংবাদ মাধ্যমৰ ওপৰত আস্থা পুনৰ গঢ়ি তোলা। <ref>{{Cite web |title=Journalism Connect - Rewiring Trust in Media - Goethe-Institut Max Mueller Bhavan {{!}} India |url=https://www.goethe.de/ins/in/en/kul/fmd/jco.html |access-date=2025-08-13 |website=www.goethe.de}}</ref>
== নিৰ্বাচিত ৰচনা ==
* {{Cite book |last=Tiwari |first=Aditya |title=April is Lush |date=2019 |publisher=BlueRose Publishers Pvt. Limited |isbn=978-93-5347-349-5 |language=en}}<ref name=":1">{{Cite web |last=Ramesh |first=Mythreyee |date=2023-06-01 |title=Challenging 'Radio Silence': How Queer & Trans Authors Are Fighting for Space |url=https://www.thequint.com/gender/how-queer-and-trans-authors-are-fighting-for-space-indian-publishing |access-date=2023-06-01 |website= |language=en}}</ref>
* {{Cite book |last=Tiwari |first=Aditya |title=Over the Rainbow: India's Queer Heroes |date=2023 |publisher=Juggernaut Publication |isbn=978-93-5345-175-2 |language=en}}<ref name=":5">{{Cite news |last=Jha |first=Aditya Mani |date=2023-11-17 |title=Review of Aditya Tiwari's Over the Rainbow — India's Queer Heroes: Seeing the light |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/books/books-reviews/queer-people-india-society-issues/article67528169.ece |access-date=2023-11-17 |issn=0971-751X}}</ref>
== তথ্যৰ উৎস ==
{{reflist}}
==বাহ্যিক সংযোগ ==
* [https://aditya-tiwari.com/ Official Website]
{{Authority control}}
[[শ্ৰেণী:কবি]]
[[শ্ৰেণী:সাহিত্যিক]]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
5ujf2leebcgmjruq9pup6no0rba6yyb
ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/৪২
4
129681
600623
578167
2026-04-15T16:53:23Z
দিব্য দত্ত
9244
600623
wikitext
text/x-wiki
[[File:Pradip Baruah in 2018.jpg|right|160px]]
'''প্ৰদীপ বৰুৱা''' ({{lang-en|Pradip Baruah}}) অসম,ভাৰতৰ এগৰাকী লেখক, সাংবাদিক, পষেকীয়া আলোচনী প্ৰান্তিকৰ সম্পাদক। চাৰি দশকৰো অধিক সময় তেওঁ অসমৰ ভাষা-সাহিত্য আৰু সংবাদ ক্ষেত্ৰখনৰ লগত জড়িত হৈ আছিল। প্ৰদীপ বৰুৱা অসমৰ সিংহপুৰুষ আৰু দ্য আছাম ট্ৰিবিউন কাকতৰ প্ৰতিষ্ঠাপক ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱাৰ তৃতীয় আৰু কনিষ্ঠ পুত্ৰ। স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰাৰ পাছতেই তেওঁ পিতৃয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা ইংৰাজী কাকতখনত যোগদান কৰে। সংগীতৰ প্ৰতিও বিশেষ অনুৰাগ থকা বৰুৱাই ১৯৬৪ চনত কেইগৰাকীমান বন্ধু-সতীৰ্থৰ লগ লাগি 'মধুচয়নিকা' নামৰ সাংস্কৃতিক দল গঠন কৰিছিল।
১৯৮১ চনৰ ১ ডিচেম্বৰত পষেকীয়া আলোচনী প্ৰান্তিক ৰ জন্ম দিয়া বৰুৱাই ১৯৯৭ চনৰপৰা আমৃত্যু পৰ্যন্ত আলোচনীখনৰ সম্পাদক আৰু প্ৰকাশকৰূপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি আছিল। প্ৰান্তিকৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক আছিল ড° ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া। অসমীয়া প্ৰতিদিন গোষ্ঠীৰ সাদিন সাহিত্য-সাংবাদিকতা বঁটা, কমল কুমাৰী বঁটাকে ধৰি একাধিক উল্লেখযোগ্য সন্মান আৰু স্বীকৃতি তেওঁ লাভ কৰিছে। ‘স্বগতোক্তি’ হৈছে ২০১৮ চনত প্ৰকাশ পোৱা তেখেতৰ আত্মজীৱনী। ৷ <br />[[প্ৰদীপ বৰুৱা|ইয়াত বিতংকৈ পঢ়ক]]
2dcah2fhl8enctb1omxletet1d80yml
আফ্ৰিকান চুলিৰ থ্ৰেডিং
0
132414
600639
582695
2026-04-15T20:47:20Z
InternetArchiveBot
29706
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
600639
wikitext
text/x-wiki
[[File:Chika Lann.jpg|thumb|থ্ৰেডেড কেশ বিন্যাসত [[ছিকা লান]]]]'''আফ্ৰিকান চুলিৰ থ্ৰেডিং'''<ref>{{Cite book |last=Mensah |first=Charlotte |url=https://books.google.com/books?id=a67ODwAAQBAJ&dq=African+hair+threading&pg=PT8 |title=Good Hair: The Essential Guide to Afro, Textured and Curly Hair |date=2020-10-29 |publisher=Penguin UK |isbn=978-0-241-98817-6 |language=en}}</ref> (হেয়াৰ থ্ৰেডিং/ থ্ৰেডিং বুলিও কোৱা হয়) হৈছে আফ্ৰিকান সংস্কৃতিত গভীৰভাৱে শিপাই থকা এটা পৰম্পৰাগত কেশ বিন্যাসৰ কৌশল। বহুমুখিতা , সৌন্দৰ্য আৰু সাংস্কৃতিক তাৎপৰ্যৰ বাবে ইয়াক প্ৰতিপালন কৰা হয়। এই যুগ যুগ ধৰি চলি অহা পদ্ধতিত প্ৰাকৃতিক চুলিবোৰ সূতাৰে জটিলভাৱে মেৰিয়াই বা ব্ৰেইড কৰা হয়, যিবোৰ প্ৰায়ে উল, কপাহ বা নাইলনৰ সূতাৰে নিৰ্মিত আৰু আকৰ্ষণীয় আৰু বিশৃংখল আৰ্হিৰ সৃষ্টি কৰা হয়।<ref>{{Cite journal |last=Akorli |first=Rudith |date=2014 |title=Reveal |url=https://www.academia.edu/12265517 |via=[[Academia.edu]] |journal=Rochester Institute of Technology |doi= |issn=}}</ref> চুলিৰ থ্ৰেডিং হৈছে এক নিখুঁত কলা, যিটো প্ৰজন্মৰ পাছত প্ৰজন্ম ধৰি চলি আহিছে, যিয়ে বিভিন্ন আফ্ৰিকান সম্প্ৰদায়ৰ ভিতৰত আফ্ৰিকান কেশ বিন্যাসৰ শিল্পকলাৰ সমৃদ্ধি প্ৰদৰ্শন কৰে।
==ব্যুৎপত্তি আৰু নাম==
আফ্ৰিকান চুলিৰ থ্ৰেডিঙৰ সমগ্ৰ আফ্ৰিকাত পশ্চিম আফ্ৰিকাৰ দেশ নাইজেৰিয়াত একাধিক নাম আছে; উদাহৰণস্বৰূপে বিভিন্ন জনগোষ্ঠীয়ে আফ্ৰিকান চুলিৰ থ্ৰেডিঙক নিজৰ থলুৱা নামেৰে জানে। ইগবো ভাষাৰ থলুৱা নামটো হৈছে ''ইচি অ'উ'' বা ''অউ ইছি''।<ref>{{Cite web |last=Dazed |date=2020-05-12 |title=Is a traditional African hairstyle really a 'coronavirus trend'? |url=https://www.dazeddigital.com/beauty/article/49196/1/coronavirus-hair-trend-africa-isi-owu-kenya-hairstyle-african-threading-braids |access-date=2023-12-30 |website=Dazed |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Translate 'òwu isī or 'owu isi' for Igbo and English meanings and definitions |url=https://nkowaokwu.com/search?word=o%CC%80wu%20isi%CC%84 |access-date=2024-11-18 |website=nkowaokwu.com |language=en}}</ref> ইয়োৰুবা ভাষাত ইয়াক ''ইৰুণ কিকো'' বা ''ইৰুণ ওউ'' বুলি জনা যায়।<ref>{{Cite web |last=Nnadi |first=Chioma |date=2017-10-27 |title=This Brooklyn-Based Designer Is Making Waves With a Centuries-Old African Hairstyle |url=https://www.vogue.com/article/hair-threading-irun-kiko-busayo-olupona |access-date=2024-11-10 |website=Vogue |language=en-US}}</ref> ঘানাত গা ভাষাত ইয়াক ''আকৱেলে ৱাবি,''<ref>{{Cite web |title=Naa Oyoo Quartey |url=https://ganyobi1.rssing.com/chan-61079042/all_p1.html |access-date=2023-12-30 |website=ganyobi1.rssing.com |archivedate=2023-12-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231230181816/https://ganyobi1.rssing.com/chan-61079042/all_p1.html |deadurl=yes }}</ref> পূব আফ্ৰিকাত ইয়াক শ্বাহিলি ভাষাত ''নাইৱেলে''<ref>{{Cite web |last=HQ |first=CIAFE |date=2022-12-09 |title=Understanding African Hair Threading - Explainer |url=https://www.ciafe.org/post/ciafe-explainer-african-hair-threading |access-date=2023-12-30 |website=CIAFE |language=en}}</ref> বুলি জনা যায়।
==উৎপত্তি==
চুলিৰ থ্ৰেডিং বহু উপ-চাহাৰা আফ্ৰিকান সমাজৰ ভিতৰত এক প্ৰচলিত আৰু লালন-পালন কৰা পৰম্পৰাগত চুলিৰ ধৰণ হৈয়েই আছে, বিশেষকৈ পশ্চিম আৰু মধ্য আফ্ৰিকাৰ সংস্কৃতিত প্ৰচলিত। আফ্ৰিকান চুলিত থ্ৰেডিং প্ৰয়োগৰ এই যুগ যুগ ধৰি চলি অহা প্ৰথাৰ শিপা বিভিন্ন আফ্ৰিকান সম্প্ৰদায়ৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যত আছে, ইয়াৰ উৎপত্তি শতিকাজুৰি আগৰ। ইয়াৰ চিৰস্থায়ী উপস্থিতি ১৫ শতিকাৰ আৰম্ভণিৰপৰাই হ'ব পাৰে, ই এটা সময়ৰ সন্মানীয় পদ্ধতি হিচাপে কাম কৰে যিয়ে দৈৰ্ঘ্য ধৰি ৰখাত সহায় কৰে আৰু প্ৰাকৃতিক চুলিৰ স্বাস্থ্যক লালন-পালন কৰে।<ref>{{Cite web |last=Livara |date=2023-02-07 |title=Black History Month: The Rich History of Our African Hair - Livara Natural Organics |url=https://mylivara.com/black-history-month-the-rich-history-of-our-african-hair/ |access-date=2023-12-30 |language=en-US}}</ref>
==প্ৰক্ৰিয়া==
এই প্ৰক্ৰিয়াটো আৰম্ভ হয় চুলিখিনি ভাগ ভাগ কৰি, তাৰ পিছত প্ৰতিটো অংশ সূতাৰে মেৰিয়াই চুলিখিনি ঠাইত টানকৈ সুৰক্ষিত কৰি ৰাখে।<ref>{{Cite web |title=AFRICAN THREADING: Heatless Natural Hair Blow-out |url=https://www.organicbeautyusa.com/blogs/a-curly-girls-fantasy/african-threading-heatless-natural-hair-blow-out |access-date=2023-12-30 |website=Organic Beauty Essence |language=en}}</ref> এই কৌশলে কেৱল সুৰক্ষামূলক শৈলী হিচাপে কাম কৰাই নহয়, চুলি নষ্ট হৈ যোৱাৰপৰা ৰক্ষা কৰে আৰু সুস্থ বৃদ্ধিৰ প্ৰসাৰ ঘটায়, ইয়াৰদ্বাৰা সৃষ্টিশীলতা আৰু প্ৰকাশভংগীৰ সুবিধাও পোৱা যায়, সাংস্কৃতিক প্ৰতীক, ব্যক্তিগত পৰিচয় বা উদ্যাপনৰ অনুষ্ঠান প্ৰতিফলিত কৰা বৈচিত্ৰ্যময় আৰ্হি আৰু ডিজাইনৰ সৈতে।
আফ্ৰিকান চুলিৰ থ্ৰেডিঙে সম্প্ৰদায় আৰু পৰম্পৰাৰ এক শক্তিশালী অনুভূতি গঢ়ি তোলে, জটিল থ্ৰেডিং প্ৰক্ৰিয়াৰ সময়ত মহিলাসকলে প্ৰায়ে ভাগ-বতৰা কৰা অভিজ্ঞতাৰ ওপৰত এক বন্ধন গঢ়ি তোলে, যিয়ে এটা প্ৰজন্মৰপৰা আন এটা প্ৰজন্মলৈ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য প্ৰেৰণ কৰে। তদুপৰি, ইয়াৰ নান্দনিক আকৰ্ষণৰ বাহিৰেও, চুলিৰ থ্ৰেডিঙে সাংস্কৃতিক চিহ্নিতকাৰী হিচাপে কাম কৰে, ঐতিহ্য, গৌৰৱ আৰু আফ্ৰিকান পৰিচয়ৰ উদ্যাপনক মূৰ্ত কৰি তোলে।
==ভিন্নতা আৰু শৈলী==
[[File:A Ghanaian woman with a hair style called 'Adonko Hair style' or 'Watchman's Wife'.jpg|thumb|'আডনকো হেয়াৰ ষ্টাইল' বা 'ৱাচমেনৰ পত্নী' নামেৰে জনাজাত আফ্ৰিকান চুলিৰ থ্ৰেডিং শৈলীত এগৰাকী [[ঘানীয়া]] মহিলা।]]
আফ্ৰিকান চুলিৰ থ্ৰেডিঙৰ প্ৰকাৰ আৰু আৰ্হিৰ লগতে চুলিৰ অংশৰ আকৃতি, আকাৰ আৰু দিশৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি বহুতো ভিন্নতা আৰু শৈলী আছে।<ref>{{Cite web |last=MENSAH |first=CHARLOTTE |date=February 2019 |title=Celebrating The Art Form Of African Hair Threading |url=https://www.refinery29.com/en-gb/2018/02/190254/african-hair-threading-shoot-charlotte-mensah |access-date=2024-01-24 |website=www.refinery29.com |language=en-GB}}</ref>
কিছুমান সাধাৰণ শৈলী হ'ল-
'''কৰ্কস্ক্ৰু''': এই শৈলীত চুলিৰ চাৰিওফালে সূতা সৰ্পিল গতিৰে মেৰিয়াই দীঘল, বসন্তৰ দৰে অংশ সৃষ্টি কৰা হয় যিবোৰ কৰ্কস্ক্ৰুৰ দৰে হয়।<ref>{{Cite web |date=2023-10-13 |title=Best Type Of Thread To Use For African Hair Threading In 2024 {{!}} This Is BEAUTY MART |url=https://thisisbeautymart.com/best-type-of-thread-to-use-for-african-hair-threading/ |access-date=2024-01-24 |language=en-US}}</ref>
'''সমতল টুইষ্ট'''<ref>{{Cite web |date=2020-01-09 |title=African Threading for Hair Growth, Benefits and Uses |url=https://naturalandproud.com/african-threading-hair-growth/ |access-date=2024-01-24 |website=Black Natural and Proud Sistas |language=en-US}}</ref>
বিভিন্ন ৰঙৰ সূতাৰ ব্যৱহাৰ কনট্ৰাষ্ট সৃষ্টি কৰিবলৈ বা চুলিৰ সূতাৰ আৰ্হি উজ্জ্বল কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |last=Dugger |first=Medina |title=Chroma: An Ode to J.D. 'Okhai Ojeikere - Photographs and text by Medina Dugger |url=https://www.lensculture.com/articles/medina-dugger-chroma-an-ode-to-j-d-okhai-ojeikere |access-date=2024-01-24 |website=LensCulture |language=en}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
[[শ্ৰেণী:কেশবিন্যাস]]
gtdlnn3x63pg35ml69h98k610cu7pn6
ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬
4
135147
600596
600550
2026-04-15T14:14:59Z
Kandarpajit Kallol
6257
600596
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{{WAM
|header= ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬ [[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|200px|right]]
|subheader =
'''[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ, ২০২৫]]''' আছিল ৱিকিপিডিয়া এছীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজত সদ্ভাৱ বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে ২০২৫ বৰ্ষত আয়োজিত এখনি সম্পাদনা মেলা। <u>ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬ত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ, ২০২৫]]ত সৃষ্টি কৰা প্ৰৱন্ধসমূহৰ পুনৰ পৰীক্ষণ আৰু আৱশ্যক অনুযায়ী প্ৰৱন্ধৰ শুধৰণি, বিস্তাৰ তথা তথ্য পেৰা সংযোগ কৰি প্ৰৱন্ধসমূহৰ গুণগত মানদণ্ড বৃদ্ধি কৰাৰ প্ৰয়াস কৰা হ'ব।</u> ২০২৬ চনৰ ১৫ এপ্ৰিলৰ পৰা মে' মাহৰ ১৫ তাৰিখলৈকে [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া ভাষাৰ]] ৱিকিপিডিয়াত এখনি এমহীয়া সম্পাদনা মেলা অনুষ্ঠিত কৰিবলৈ লোৱা হৈছে। এই মেলাত নতুনকৈ কোনো প্ৰৱন্ধ সৃষ্টি কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই।
'''সময়সীমা''': <mark>''' ১৫ এপ্ৰিলৰ পৰা ১৫ মে' ২০২৬ '''</mark>
|body =
== পটভূমি ==
'''[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ]] হৈছে ৱিকিপিডিয়া এছীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজত সদ্ভাৱ বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে প্ৰতিবছৰে নৱেম্বৰ/ডিচেম্বৰ মাহত আয়োজিত এখনি সম্পাদনা মেলা। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰতিযোগিতাখনৰ বিগত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৫|২০১৫]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৬|২০১৬]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২১|২০২১]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৩|২০২৩]] আৰু [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|২০২৪]] চনৰ সংস্কৰণৰ পাছত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|২০২৫]] চনত পুনৰ ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ এডিটাথন অনুষ্ঠিত হয়। ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬-ৰ সম্পাদনা মেলাত পূৰ্বৰ এছিয়ান মাহৰ সম্পাদনা মেলাত ভুল ৰৈ যোৱা প্ৰৱন্ধসমূহৰ গুণগত মান উন্নত কৰিবলৈ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে।'''
== লক্ষ্যসমূহ ==
*'''পূৰ্বৰ এছিয়ান মাহৰ সম্পাদনা মেলাত ভুল ৰৈ যোৱা প্ৰৱন্ধৰ গুণগত মান উন্নত কৰা।'''
* আধৰুৱাকৈ অনুবাদ হোৱা আৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধৰ অনুবাদ সম্পূৰ্ণ কৰা।
* ৱিকিডাটা সংযোগ নকৰা প্ৰৱন্ধসমূহত ৱিকিডাটা সংযোগ কৰা।
* ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ শৈলীত বাহ্যিক সংযোগ যোগ কৰা। (যদিহে কৰা হোৱা নাছিল।)
* তথ্যসূত্ৰৰ খেলিমেলি থকা প্ৰৱন্ধসমূহৰ তথ্য পেৰা সঠিক কৰা।
* যান্ত্ৰিকভাৱে অনূদিত প্ৰৱন্ধসমূহ সম্পাদনা সঠিক কৰা।
==প্ৰয়োজনীয় সতৰ্কতা==
* সম্পাদনাৰ বাবে তলৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত প্ৰবন্ধসমূহ কোনো এটা বাচি লৈ সম্পাদনা কৰিব।
* সম্পাদনা দ্বন্দ্বৰপৰা হাত সাৰিবলৈ সম্পাদনাৰ আগতে সম্পাদনা কৰিবলৈ লোৱা প্ৰবন্ধৰ ওপৰত <nowiki>{{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}</nowiki> সাঁচ লগাই প্ৰৱন্ধটো সাঁচি ল'ব।
* এজনে সম্পাদনা দ্বন্দ্ব লগাই লোৱাৰ পিছত আন এজনে সেইটো প্ৰবন্ধত হাত নিদিব।
* এটা প্ৰবন্ধ সম্পূৰ্ণ কৰি আন এটাত হাত দিব।
==পুৰস্কাৰ==
# প্ৰতিগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰীকে একোখনকৈ ডিজিটেল প্ৰমাণপ্ৰত্ৰ প্ৰদান কৰা হ'ব।
# আটাইতকৈ বেছি প্ৰৱন্ধৰ গুণগত মানদ্বন্দ্ব সঠিক কৰা প্ৰতিযোগী সহিতে আয়োজক আৰু সমন্বয়কক একোটিকৈ টি-চাৰ্ট প্ৰদান কৰা হ'ব।
==সহায়==
* দক্ষতা আৰু সম্পাদনা সহযোগী বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে এই সম্পাদনা মেলাৰ সমান্তৰালকৈ এখনি অফলাইন কৰ্মশালা আয়োজন কৰা হ'ব।
== অংশগ্ৰহণ ==
=== অংশগ্ৰহণ কৰক ===
<div style="text-align:center; ">
[[/অংশগ্ৰহণকাৰীসকল|{{Clickable button|অংশগ্ৰহণ কৰক|color=blue}}]] <!--Blue : Primary call to action -->
</div>
{{Hidden|অংশগ্ৰহণকাৰীৰ তালিকা|{{/অংশগ্ৰহণকাৰীসকল}}}}
=== প্ৰবন্ধ জমা কৰক ===
(নিজৰ ব্যৱহাৰকাৰী নাম লিখি তলত বিস্তাৰ কৰা প্ৰৱন্ধ যোগ কৰক)
<div style="text-align:center; ">
[[/প্ৰবন্ধসমূহ|{{Clickable button|প্ৰবন্ধ জমা কৰক|color=blue}}]] <!--Blue : Primary call to action -->
</div>
{{Hidden|জমা কৰা প্ৰবন্ধসমূহ|{{/প্ৰবন্ধসমূহ}}}}
==আয়োজক==
* [[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]]
* [[সদস্য:Kandarpajit Kallol|কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল]]
===সমন্বয়ক===
* [[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]
=== প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা ===
#[[অক্ষয় খান্না]]
#[[অজিত কুমাৰ বেনাৰ্জী]]
#[[অটল সেতু]]
#[[অনন্তনাৰায়ণন ৰমন]]
#[[অনুৰাগ কাশ্যপ]]
#[[অমৰাৱতী, অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]
#[[অসমৰ উৎপত্তি]]
#[[অহিংসাৰ মূৰ্তি]]
#[[আইয়ানাৰ]]
#[[আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়]]
#[[আদিত্য তিৱাৰী]]
#[[আমুৰ ফেলকন]]
#[[আমেৰ দুৰ্গ]]
#[[আশা ভাট]]
#[[ইৰানৰ ক্ৰীড়া]]
#[[উণ্ডৱল্লী গুহা]]
#[[এণ্ড্ৰু কিশোৰ]]
#[[ঐতিহাসিক চহৰ আহমদাবাদ]]
#[[ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]
#[[কলিংগ (অঞ্চল)]]
#[[কালি নদী]]
#[[কিম জি-ৱন]]
#[[কুম্বৰজুৱা]]
#[[কৃষ্ণা নদী]]
#[[কৌন বনেগা ক্ৰৌড়পতি]]
#[[ক’লা নহৰু]]
#[[খাজুৰাহো স্মাৰকসমূহ]]
#[[গংগাৰ অৱতৰণ]]
#[[চণ্ডীগড় কেপিটেল কমপ্লেক্স]]
#[[চম্বল নদী]]
#[[চালুক্য বংশ]]
#[[চি কে জানু]]
#[[চুলাৱেছি]]
#[[চেন ঝেয়ুয়ান]]
#[[চেলা সুৰংগ]]
#[[ছং কাং]]
#[[ছাং থং]]
#[[ছাবিনা ইয়াছমিন]]
#[[ছিগিৰিয়া]]
#[[ছিৰিন্ধহৰ্ণ]]
#[[জয়দীপ আহলাৱত]]
#[[জল মহল]]
#[[জাপানী কাপোৰ]]
#[[টান্দুৰ নান]]
#[[ডংজি উৎসৱ]]
#[[ডিস্কিট মঠ]]
#[[তিৰুমালা]]
#[[তেহেলকা]]
#[[দক্ষিণ এছিয়া]]
#[[দীঘা–সোনপুৰ দলং]]
#[[দ্ৰাস]]
#[[নাং মাই]]
#[[নাককাটি পাহাৰ]]
#[[নিতিন নবীন]]
#[[নীতা লুল্লা]]
#[[নেচনেল মিউজিয়াম অৱ নেচাৰেল হিষ্ট্ৰী]]
#[[পঞ্চৰথ]]
#[[পশ্চিম প্ৰদেশ, শ্ৰীলংকা]]
#[[পাঞ্চাল]]
#[[প্ৰিয়া ডেভিদৰ]]
#[[পৰশুৰামেশ্বৰ মন্দিৰ]]
#[[ফতেহ সিং ৰাথোৰ]]
#[[ফতেহপুৰ ছিক্ৰী]]
#[[বক্সা দুৰ্গ]]
#[[বম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়]]
#[[বাংলাদেশৰ প্ৰাণীজগত]]
#[[বিজয় বাৰ্মা]]
#[[বিধু বিনোদ চোপ্ৰা]]
#[[বিনয় পাঠক]]
#[[বিভৱ কুমাৰ তালুকদাৰ]]
#[[বিশাল জেঠৱা]]
#[[বুৰ্জাহোম প্ৰত্নতাত্ত্বিক স্থান]]
#[[ভাৰতৰ প্ৰাণীজগত]]
#[[মক্তাব]]
#[[মুক্তেশ্বৰ মন্দিৰ]]
#[[মুনকেক]]
#[[মুল্কৰাজ আনন্দ]]
#[[মেগান ইয়ং]]
#[[যমুনা শৰণ সিং]]
#[[যাজ্ঞবল্ক্য আশ্ৰম]]
#[[যোগিতা বিহানী]]
#[[লম্বক]]
#[[ললিতগিৰি]]
#[[লীলা চিতনিছ]]
#[[লেছাৰ চুণ্ডা দ্বীপপুঞ্জ]]
#[[শিশুপালগড়]]
#[[শ্বীবা চাদ্ধা]]
#[[শ্বৰীব হাছমী]]
#[[শ্ৰীনিধি শেট্টী]]
#[[শ্ৰেয়া ধনন্তৰি]]
#[[সাক্ষী আগৰৱাল]]
#[[সামাজিক ন্যায়ৰ মূৰ্তি]]
#[[সীতা আম্মান মন্দিৰ]]
#[[সুবৰ্ণৰেখা নদী]]
#[[সুষমা স্বৰাজ ইনষ্টিটিউট অৱ ফৰেইন চাৰ্ভিচ]]
#[[সুৰু উপত্যকা]]
#[[স্নেহা উল্লাল]]
#[[হাথীগুম্ফা শিলালিপি]]
#[[হেমেন্দ্ৰ সিং পানৱাৰ]]
#[[হৰিচৰণ]]
#[[হৰিণী অমৰাছুৰীয়া]]
#[[ৰজনীশ]]
#[[ৰজা ইগুয়ানা]]
#[[ৰণবীৰ শ্ব’ৰে]]
#[[ৰণবীৰ সিং]]
#[[ৰত্নাগিৰি, ওড়িশা]]
#[[ৰাজপাল সিং যাদৱ]]
#[[ৰাজা ৰাজেশ্বৰী ছেঠা ৰমন]]
#[[ৰাজাৰাণী মন্দিৰ]]
#[[ৰাজীৱ গান্ধী সাগৰীয় সেতু]]
#[[ৰাজীৱ মালহোত্ৰা]]
#[[ৰায়গড় দুৰ্গ]]
#[[ৰেডিঅ' নেপাল]]
#[[ৰেৱতী (চুটিগল্প)]]
#[[ৰোমুলাছ হুইটেকাৰ]]
#[[ৰোহিনী পেথিয়াগোডা]]
<br/>
* [[:w:as:শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫-ত সৃষ্টি কৰা সকলো প্ৰবন্ধ]]
|footer=
প্ৰতিযোগিতাখনৰ বিষয়ে আপোনাৰ কোনো প্ৰশ্ন বা প্ৰস্তাৱ থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত লিখিব পাৰে মেটা-ৱিকিৰ [[:m:Wikipedia Asian Month 2025|গোলকীয় প্ৰকল্প পৃষ্ঠাত]] বাৰ্তা দিব পাৰে।
}}
{{অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনা মেলা}}
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ]]
013l0cl3l6m37nm57r3s7t78mtvfs82
600655
600596
2026-04-16T06:41:57Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
600655
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{{WAM
|header= ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬ [[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|200px|right]]
|subheader =
'''[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ, ২০২৫]]''' আছিল ৱিকিপিডিয়া এছীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজত সদ্ভাৱ বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে ২০২৫ বৰ্ষত আয়োজিত এখনি সম্পাদনা মেলা। <u>ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬ত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ, ২০২৫]]ত সৃষ্টি কৰা প্ৰৱন্ধসমূহৰ পুনৰ পৰীক্ষণ আৰু আৱশ্যক অনুযায়ী প্ৰৱন্ধৰ শুধৰণি, বিস্তাৰ তথা তথ্য পেৰা সংযোগ কৰি প্ৰৱন্ধসমূহৰ গুণগত মানদণ্ড বৃদ্ধি কৰাৰ প্ৰয়াস কৰা হ'ব।</u> ২০২৬ চনৰ ১৫ এপ্ৰিলৰ পৰা মে' মাহৰ ১৫ তাৰিখলৈকে [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া ভাষাৰ]] ৱিকিপিডিয়াত এখনি এমহীয়া সম্পাদনা মেলা অনুষ্ঠিত কৰিবলৈ লোৱা হৈছে। এই মেলাত নতুনকৈ কোনো প্ৰৱন্ধ সৃষ্টি কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই।
'''সময়সীমা''': <mark>''' ১৫ এপ্ৰিলৰ পৰা ১৫ মে' ২০২৬ '''</mark>
|body =
== পটভূমি ==
'''[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ]] হৈছে ৱিকিপিডিয়া এছীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজত সদ্ভাৱ বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে প্ৰতিবছৰে নৱেম্বৰ/ডিচেম্বৰ মাহত আয়োজিত এখনি সম্পাদনা মেলা। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰতিযোগিতাখনৰ বিগত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৫|২০১৫]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৬|২০১৬]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২১|২০২১]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৩|২০২৩]] আৰু [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|২০২৪]] চনৰ সংস্কৰণৰ পাছত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|২০২৫]] চনত পুনৰ ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ এডিটাথন অনুষ্ঠিত হয়। ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬-ৰ সম্পাদনা মেলাত পূৰ্বৰ এছিয়ান মাহৰ সম্পাদনা মেলাত ভুল ৰৈ যোৱা প্ৰৱন্ধসমূহৰ গুণগত মান উন্নত কৰিবলৈ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে।'''
== লক্ষ্যসমূহ ==
*'''পূৰ্বৰ এছিয়ান মাহৰ সম্পাদনা মেলাত ভুল ৰৈ যোৱা প্ৰৱন্ধৰ গুণগত মান উন্নত কৰা।'''
* আধৰুৱাকৈ অনুবাদ হোৱা আৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধৰ অনুবাদ সম্পূৰ্ণ কৰা।
* ৱিকিডাটা সংযোগ নকৰা প্ৰৱন্ধসমূহত ৱিকিডাটা সংযোগ কৰা।
* ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ শৈলীত বাহ্যিক সংযোগ যোগ কৰা। (যদিহে কৰা হোৱা নাছিল।)
* তথ্যসূত্ৰৰ খেলিমেলি থকা প্ৰৱন্ধসমূহৰ তথ্য পেৰা সঠিক কৰা।
* যান্ত্ৰিকভাৱে অনূদিত প্ৰৱন্ধসমূহ সম্পাদনা সঠিক কৰা।
==প্ৰয়োজনীয় সতৰ্কতা==
* সম্পাদনাৰ বাবে তলৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত প্ৰবন্ধসমূহ কোনো এটা বাচি লৈ সম্পাদনা কৰিব।
* সম্পাদনা দ্বন্দ্বৰপৰা হাত সাৰিবলৈ সম্পাদনাৰ আগতে সম্পাদনা কৰিবলৈ লোৱা প্ৰবন্ধৰ ওপৰত <nowiki>{{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}</nowiki> সাঁচ লগাই প্ৰৱন্ধটো সাঁচি ল'ব।
* এজনে সম্পাদনা দ্বন্দ্ব লগাই লোৱাৰ পিছত আন এজনে সেইটো প্ৰবন্ধত হাত নিদিব।
* এটা প্ৰবন্ধ সম্পূৰ্ণ কৰি আন এটাত হাত দিব।
==পুৰস্কাৰ==
# প্ৰতিগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰীকে একোখনকৈ ডিজিটেল প্ৰমাণপ্ৰত্ৰ প্ৰদান কৰা হ'ব।
# আটাইতকৈ বেছি প্ৰৱন্ধৰ গুণগত মানদ্বন্দ্ব সঠিক কৰা প্ৰতিযোগী সহিতে আয়োজক আৰু সমন্বয়কক একোটিকৈ টি-চাৰ্ট প্ৰদান কৰা হ'ব।
==সহায়==
* দক্ষতা আৰু সম্পাদনা সহযোগী বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে এই সম্পাদনা মেলাৰ সমান্তৰালকৈ এখনি অফলাইন কৰ্মশালা আয়োজন কৰা হ'ব।
== অংশগ্ৰহণ ==
=== অংশগ্ৰহণ কৰক ===
<div style="text-align:center; ">
[[/অংশগ্ৰহণকাৰীসকল|{{Clickable button|অংশগ্ৰহণ কৰক|color=blue}}]] <!--Blue : Primary call to action -->
</div>
{{Hidden|অংশগ্ৰহণকাৰীৰ তালিকা|{{/অংশগ্ৰহণকাৰীসকল}}}}
=== প্ৰবন্ধ জমা কৰক ===
(নিজৰ ব্যৱহাৰকাৰী নাম লিখি তলত বিস্তাৰ কৰা প্ৰৱন্ধ যোগ কৰক)
<div style="text-align:center; ">
[[/প্ৰবন্ধসমূহ|{{Clickable button|প্ৰবন্ধ জমা কৰক|color=blue}}]] <!--Blue : Primary call to action -->
</div>
{{Hidden|জমা কৰা প্ৰবন্ধসমূহ|{{/প্ৰবন্ধসমূহ}}}}
==আয়োজক==
* [[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]]
* [[সদস্য:Kandarpajit Kallol|কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল]]
===সমন্বয়ক===
* [[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]
=== প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা ===
#[[অক্ষয় খান্না]]
#[[অজিত কুমাৰ বেনাৰ্জী]]
#[[অটল সেতু]]
#[[অনন্তনাৰায়ণন ৰমন]]
#[[অনুৰাগ কাশ্যপ]]
#[[অমৰাৱতী, অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]
#[[অসমৰ উৎপত্তি]]
#[[অহিংসাৰ মূৰ্তি]]
#[[আইয়ানাৰ]]
#[[আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়]]
#[[আদিত্য তিৱাৰী]]
#[[আমেৰ দুৰ্গ]]
#[[আশা ভাট]]
#[[ইৰানৰ ক্ৰীড়া]]
#[[উণ্ডৱল্লী গুহা]]
#[[এণ্ড্ৰু কিশোৰ]]
#[[ঐতিহাসিক চহৰ আহমদাবাদ]]
#[[ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]
#[[কলিংগ (অঞ্চল)]]
#[[কালি নদী]]
#[[কিম জি-ৱন]]
#[[কুম্বৰজুৱা]]
#[[কৃষ্ণা নদী]]
#[[কৌন বনেগা ক্ৰৌড়পতি]]
#[[ক’লা নহৰু]]
#[[খাজুৰাহো স্মাৰকসমূহ]]
#[[গংগাৰ অৱতৰণ]]
#[[চণ্ডীগড় কেপিটেল কমপ্লেক্স]]
#[[চম্বল নদী]]
#[[চালুক্য বংশ]]
#[[চি কে জানু]]
#[[চুলাৱেছি]]
#[[চেন ঝেয়ুয়ান]]
#[[চেলা সুৰংগ]]
#[[ছং কাং]]
#[[ছাং থং]]
#[[ছাবিনা ইয়াছমিন]]
#[[ছিগিৰিয়া]]
#[[ছিৰিন্ধহৰ্ণ]]
#[[জয়দীপ আহলাৱত]]
#[[জল মহল]]
#[[জাপানী কাপোৰ]]
#[[টান্দুৰ নান]]
#[[ডংজি উৎসৱ]]
#[[ডিস্কিট মঠ]]
#[[তিৰুমালা]]
#[[তেহেলকা]]
#[[দক্ষিণ এছিয়া]]
#[[দীঘা–সোনপুৰ দলং]]
#[[দ্ৰাস]]
#[[নাং মাই]]
#[[নাককাটি পাহাৰ]]
#[[নিতিন নবীন]]
#[[নীতা লুল্লা]]
#[[নেচনেল মিউজিয়াম অৱ নেচাৰেল হিষ্ট্ৰী]]
#[[পঞ্চৰথ]]
#[[পশ্চিম প্ৰদেশ, শ্ৰীলংকা]]
#[[পাঞ্চাল]]
#[[প্ৰিয়া ডেভিদৰ]]
#[[পৰশুৰামেশ্বৰ মন্দিৰ]]
#[[ফতেহ সিং ৰাথোৰ]]
#[[ফতেহপুৰ ছিক্ৰী]]
#[[বক্সা দুৰ্গ]]
#[[বম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়]]
#[[বাংলাদেশৰ প্ৰাণীজগত]]
#[[বিজয় বাৰ্মা]]
#[[বিধু বিনোদ চোপ্ৰা]]
#[[বিনয় পাঠক]]
#[[বিভৱ কুমাৰ তালুকদাৰ]]
#[[বিশাল জেঠৱা]]
#[[বুৰ্জাহোম প্ৰত্নতাত্ত্বিক স্থান]]
#[[ভাৰতৰ প্ৰাণীজগত]]
#[[মক্তাব]]
#[[মুক্তেশ্বৰ মন্দিৰ]]
#[[মুনকেক]]
#[[মুল্কৰাজ আনন্দ]]
#[[মেগান ইয়ং]]
#[[যমুনা শৰণ সিং]]
#[[যাজ্ঞবল্ক্য আশ্ৰম]]
#[[যোগিতা বিহানী]]
#[[লম্বক]]
#[[ললিতগিৰি]]
#[[লীলা চিতনিছ]]
#[[লেছাৰ চুণ্ডা দ্বীপপুঞ্জ]]
#[[শিশুপালগড়]]
#[[শ্বীবা চাদ্ধা]]
#[[শ্বৰীব হাছমী]]
#[[শ্ৰীনিধি শেট্টী]]
#[[শ্ৰেয়া ধনন্তৰি]]
#[[সাক্ষী আগৰৱাল]]
#[[সামাজিক ন্যায়ৰ মূৰ্তি]]
#[[সীতা আম্মান মন্দিৰ]]
#[[সুবৰ্ণৰেখা নদী]]
#[[সুষমা স্বৰাজ ইনষ্টিটিউট অৱ ফৰেইন চাৰ্ভিচ]]
#[[সুৰু উপত্যকা]]
#[[স্নেহা উল্লাল]]
#[[হাথীগুম্ফা শিলালিপি]]
#[[হেমেন্দ্ৰ সিং পানৱাৰ]]
#[[হৰিচৰণ]]
#[[হৰিণী অমৰাছুৰীয়া]]
#[[ৰজনীশ]]
#[[ৰজা ইগুয়ানা]]
#[[ৰণবীৰ শ্ব’ৰে]]
#[[ৰণবীৰ সিং]]
#[[ৰত্নাগিৰি, ওড়িশা]]
#[[ৰাজপাল সিং যাদৱ]]
#[[ৰাজা ৰাজেশ্বৰী ছেঠা ৰমন]]
#[[ৰাজাৰাণী মন্দিৰ]]
#[[ৰাজীৱ গান্ধী সাগৰীয় সেতু]]
#[[ৰাজীৱ মালহোত্ৰা]]
#[[ৰায়গড় দুৰ্গ]]
#[[ৰেডিঅ' নেপাল]]
#[[ৰেৱতী (চুটিগল্প)]]
#[[ৰোমুলাছ হুইটেকাৰ]]
#[[ৰোহিনী পেথিয়াগোডা]]
<br/>
* [[:w:as:শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫-ত সৃষ্টি কৰা সকলো প্ৰবন্ধ]]
|footer=
প্ৰতিযোগিতাখনৰ বিষয়ে আপোনাৰ কোনো প্ৰশ্ন বা প্ৰস্তাৱ থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত লিখিব পাৰে মেটা-ৱিকিৰ [[:m:Wikipedia Asian Month 2025|গোলকীয় প্ৰকল্প পৃষ্ঠাত]] বাৰ্তা দিব পাৰে।
}}
{{অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনা মেলা}}
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ]]
9virgi9uety51gxdgkkg0z9wb51djso
600656
600655
2026-04-16T06:47:25Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
600656
wikitext
text/x-wiki
__NOTOC__
{{WAM
|header= ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬ [[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|200px|right]]
|subheader =
'''[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ, ২০২৫]]''' আছিল ৱিকিপিডিয়া এছীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজত সদ্ভাৱ বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে ২০২৫ বৰ্ষত আয়োজিত এখনি সম্পাদনা মেলা। <u>ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬ত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ, ২০২৫]]ত সৃষ্টি কৰা প্ৰৱন্ধসমূহৰ পুনৰ পৰীক্ষণ আৰু আৱশ্যক অনুযায়ী প্ৰৱন্ধৰ শুধৰণি, বিস্তাৰ তথা তথ্য পেৰা সংযোগ কৰি প্ৰৱন্ধসমূহৰ গুণগত মানদণ্ড বৃদ্ধি কৰাৰ প্ৰয়াস কৰা হ'ব।</u> ২০২৬ চনৰ ১৫ এপ্ৰিলৰ পৰা মে' মাহৰ ১৫ তাৰিখলৈকে [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া ভাষাৰ]] ৱিকিপিডিয়াত এখনি এমহীয়া সম্পাদনা মেলা অনুষ্ঠিত কৰিবলৈ লোৱা হৈছে। এই মেলাত নতুনকৈ কোনো প্ৰৱন্ধ সৃষ্টি কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই।
'''সময়সীমা''': <mark>''' ১৫ এপ্ৰিলৰ পৰা ১৫ মে' ২০২৬ '''</mark>
|body =
== পটভূমি ==
'''[[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ]] হৈছে ৱিকিপিডিয়া এছীয় সম্প্ৰদায়সমূহৰ মাজত সদ্ভাৱ বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে প্ৰতিবছৰে নৱেম্বৰ/ডিচেম্বৰ মাহত আয়োজিত এখনি সম্পাদনা মেলা। অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰতিযোগিতাখনৰ বিগত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৫|২০১৫]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০১৬|২০১৬]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২১|২০২১]], [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৩|২০২৩]] আৰু [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|২০২৪]] চনৰ সংস্কৰণৰ পাছত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|২০২৫]] চনত পুনৰ ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ এডিটাথন অনুষ্ঠিত হয়। ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬-ৰ সম্পাদনা মেলাত পূৰ্বৰ এছিয়ান মাহৰ সম্পাদনা মেলাত ভুল ৰৈ যোৱা প্ৰৱন্ধসমূহৰ গুণগত মান উন্নত কৰিবলৈ পৰিকল্পনা কৰা হৈছে।'''
== লক্ষ্যসমূহ ==
*'''পূৰ্বৰ এছিয়ান মাহৰ সম্পাদনা মেলাত ভুল ৰৈ যোৱা প্ৰৱন্ধৰ গুণগত মান উন্নত কৰা।'''
* আধৰুৱাকৈ অনুবাদ হোৱা আৱশ্যকীয় প্ৰবন্ধৰ অনুবাদ সম্পূৰ্ণ কৰা।
* ৱিকিডাটা সংযোগ নকৰা প্ৰৱন্ধসমূহত ৱিকিডাটা সংযোগ কৰা।
* ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ শৈলীত বাহ্যিক সংযোগ যোগ কৰা। (যদিহে কৰা হোৱা নাছিল।)
* তথ্যসূত্ৰৰ খেলিমেলি থকা প্ৰৱন্ধসমূহৰ তথ্য পেৰা সঠিক কৰা।
* যান্ত্ৰিকভাৱে অনূদিত প্ৰৱন্ধসমূহ সম্পাদনা সঠিক কৰা।
==প্ৰয়োজনীয় সতৰ্কতা==
* সম্পাদনাৰ বাবে তলৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত প্ৰবন্ধসমূহ কোনো এটা বাচি লৈ সম্পাদনা কৰিব।
* সম্পাদনা দ্বন্দ্বৰপৰা হাত সাৰিবলৈ সম্পাদনাৰ আগতে সম্পাদনা কৰিবলৈ লোৱা প্ৰবন্ধৰ ওপৰত <nowiki>{{সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}</nowiki> সাঁচ লগাই প্ৰৱন্ধটো সাঁচি ল'ব।
* এজনে সম্পাদনা দ্বন্দ্ব লগাই লোৱাৰ পিছত আন এজনে সেইটো প্ৰবন্ধত হাত নিদিব।
* এটা প্ৰবন্ধ সম্পূৰ্ণ কৰি আন এটাত হাত দিব।
==পুৰস্কাৰ==
# প্ৰতিগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰীকে একোখনকৈ ডিজিটেল প্ৰমাণপ্ৰত্ৰ প্ৰদান কৰা হ'ব।
# আটাইতকৈ বেছি প্ৰৱন্ধৰ গুণগত মানদ্বন্দ্ব সঠিক কৰা প্ৰতিযোগী সহিতে আয়োজক আৰু সমন্বয়কক একোটিকৈ টি-চাৰ্ট প্ৰদান কৰা হ'ব।
==সহায়==
* দক্ষতা আৰু সম্পাদনা সহযোগী বৃদ্ধিৰ লক্ষ্যৰে এই সম্পাদনা মেলাৰ সমান্তৰালকৈ এখনি অফলাইন কৰ্মশালা আয়োজন কৰা হ'ব।
== অংশগ্ৰহণ ==
=== অংশগ্ৰহণ কৰক ===
<div style="text-align:center; ">
[[/অংশগ্ৰহণকাৰীসকল|{{Clickable button|অংশগ্ৰহণ কৰক|color=blue}}]] <!--Blue : Primary call to action -->
</div>
{{Hidden|অংশগ্ৰহণকাৰীৰ তালিকা|{{/অংশগ্ৰহণকাৰীসকল}}}}
=== প্ৰবন্ধ জমা কৰক ===
(নিজৰ ব্যৱহাৰকাৰী নাম লিখি তলত বিস্তাৰ কৰা প্ৰৱন্ধ যোগ কৰক)
<div style="text-align:center; ">
[[/প্ৰবন্ধসমূহ|{{Clickable button|প্ৰবন্ধ জমা কৰক|color=blue}}]] <!--Blue : Primary call to action -->
</div>
{{Hidden|জমা কৰা প্ৰবন্ধসমূহ|{{/প্ৰবন্ধসমূহ}}}}
==আয়োজক==
* [[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]]
* [[সদস্য:Kandarpajit Kallol|কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল]]
===সমন্বয়ক===
* [[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]
=== প্ৰবন্ধসমূহৰ তালিকা ===
#[[অক্ষয় খান্না]]
#[[অজিত কুমাৰ বেনাৰ্জী]]
#[[অটল সেতু]]
#[[অনন্তনাৰায়ণন ৰমন]]
#[[অনুৰাগ কাশ্যপ]]
#[[অমৰাৱতী, অন্ধ্ৰপ্ৰদেশ]]
#[[অহিংসাৰ মূৰ্তি]]
#[[আইয়ানাৰ]]
#[[আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়]]
#[[আদিত্য তিৱাৰী]]
#[[আমেৰ দুৰ্গ]]
#[[আশা ভাট]]
#[[ইৰানৰ ক্ৰীড়া]]
#[[উণ্ডৱল্লী গুহা]]
#[[এণ্ড্ৰু কিশোৰ]]
#[[ঐতিহাসিক চহৰ আহমদাবাদ]]
#[[ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]
#[[কলিংগ (অঞ্চল)]]
#[[কালি নদী]]
#[[কিম জি-ৱন]]
#[[কুম্বৰজুৱা]]
#[[কৃষ্ণা নদী]]
#[[কৌন বনেগা ক্ৰৌড়পতি]]
#[[ক’লা নহৰু]]
#[[খাজুৰাহো স্মাৰকসমূহ]]
#[[গংগাৰ অৱতৰণ]]
#[[চণ্ডীগড় কেপিটেল কমপ্লেক্স]]
#[[চম্বল নদী]]
#[[চালুক্য বংশ]]
#[[চি কে জানু]]
#[[চুলাৱেছি]]
#[[চেন ঝেয়ুয়ান]]
#[[চেলা সুৰংগ]]
#[[ছং কাং]]
#[[ছাং থং]]
#[[ছাবিনা ইয়াছমিন]]
#[[ছিগিৰিয়া]]
#[[ছিৰিন্ধহৰ্ণ]]
#[[জয়দীপ আহলাৱত]]
#[[জল মহল]]
#[[জাপানী কাপোৰ]]
#[[টান্দুৰ নান]]
#[[ডংজি উৎসৱ]]
#[[ডিস্কিট মঠ]]
#[[তিৰুমালা]]
#[[তেহেলকা]]
#[[দক্ষিণ এছিয়া]]
#[[দীঘা–সোনপুৰ দলং]]
#[[দ্ৰাস]]
#[[নাং মাই]]
#[[নাককাটি পাহাৰ]]
#[[নিতিন নবীন]]
#[[নীতা লুল্লা]]
#[[নেচনেল মিউজিয়াম অৱ নেচাৰেল হিষ্ট্ৰী]]
#[[পঞ্চৰথ]]
#[[পশ্চিম প্ৰদেশ, শ্ৰীলংকা]]
#[[পাঞ্চাল]]
#[[প্ৰিয়া ডেভিদৰ]]
#[[পৰশুৰামেশ্বৰ মন্দিৰ]]
#[[ফতেহ সিং ৰাথোৰ]]
#[[ফতেহপুৰ ছিক্ৰী]]
#[[বক্সা দুৰ্গ]]
#[[বম্বে উচ্চ ন্যায়ালয়]]
#[[বাংলাদেশৰ প্ৰাণীজগত]]
#[[বিজয় বাৰ্মা]]
#[[বিধু বিনোদ চোপ্ৰা]]
#[[বিনয় পাঠক]]
#[[বিভৱ কুমাৰ তালুকদাৰ]]
#[[বিশাল জেঠৱা]]
#[[বুৰ্জাহোম প্ৰত্নতাত্ত্বিক স্থান]]
#[[ভাৰতৰ প্ৰাণীজগত]]
#[[মক্তাব]]
#[[মুক্তেশ্বৰ মন্দিৰ]]
#[[মুনকেক]]
#[[মুল্কৰাজ আনন্দ]]
#[[মেগান ইয়ং]]
#[[যমুনা শৰণ সিং]]
#[[যাজ্ঞবল্ক্য আশ্ৰম]]
#[[যোগিতা বিহানী]]
#[[লম্বক]]
#[[ললিতগিৰি]]
#[[লীলা চিতনিছ]]
#[[লেছাৰ চুণ্ডা দ্বীপপুঞ্জ]]
#[[শিশুপালগড়]]
#[[শ্বীবা চাদ্ধা]]
#[[শ্বৰীব হাছমী]]
#[[শ্ৰীনিধি শেট্টী]]
#[[শ্ৰেয়া ধনন্তৰি]]
#[[সাক্ষী আগৰৱাল]]
#[[সামাজিক ন্যায়ৰ মূৰ্তি]]
#[[সীতা আম্মান মন্দিৰ]]
#[[সুবৰ্ণৰেখা নদী]]
#[[সুষমা স্বৰাজ ইনষ্টিটিউট অৱ ফৰেইন চাৰ্ভিচ]]
#[[সুৰু উপত্যকা]]
#[[স্নেহা উল্লাল]]
#[[হাথীগুম্ফা শিলালিপি]]
#[[হেমেন্দ্ৰ সিং পানৱাৰ]]
#[[হৰিচৰণ]]
#[[হৰিণী অমৰাছুৰীয়া]]
#[[ৰজনীশ]]
#[[ৰজা ইগুয়ানা]]
#[[ৰণবীৰ শ্ব’ৰে]]
#[[ৰণবীৰ সিং]]
#[[ৰত্নাগিৰি, ওড়িশা]]
#[[ৰাজপাল সিং যাদৱ]]
#[[ৰাজা ৰাজেশ্বৰী ছেঠা ৰমন]]
#[[ৰাজাৰাণী মন্দিৰ]]
#[[ৰাজীৱ গান্ধী সাগৰীয় সেতু]]
#[[ৰাজীৱ মালহোত্ৰা]]
#[[ৰায়গড় দুৰ্গ]]
#[[ৰেডিঅ' নেপাল]]
#[[ৰেৱতী (চুটিগল্প)]]
#[[ৰোমুলাছ হুইটেকাৰ]]
#[[ৰোহিনী পেথিয়াগোডা]]
<br/>
* [[:w:as:শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫|ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৫-ত সৃষ্টি কৰা সকলো প্ৰবন্ধ]]
|footer=
প্ৰতিযোগিতাখনৰ বিষয়ে আপোনাৰ কোনো প্ৰশ্ন বা প্ৰস্তাৱ থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত লিখিব পাৰে মেটা-ৱিকিৰ [[:m:Wikipedia Asian Month 2025|গোলকীয় প্ৰকল্প পৃষ্ঠাত]] বাৰ্তা দিব পাৰে।
}}
{{অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদনা মেলা}}
[[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ]]
jtqcy8cnd1jna05ehot6x8z2j7swkwe
ৱিকিপিডিয়া:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ/৪৩
4
136645
600600
599849
2026-04-15T14:29:34Z
Kandarpajit Kallol
6257
600600
wikitext
text/x-wiki
[[File:Flowers of Mesua ferrea Kaziranga TR AJTJ P1010329.JPG|200px|right]]
'''নাহৰ''' ({{lang-en| Ceylon ironwood বা Indian rose chestnut বা Cobra's saffron) (Mesua ferrea)}}) হৈছে Calophyllaceae পৰিয়ালৰ অন্তৰ্গত এক প্ৰকাৰৰ চিৰসেউজ বৃক্ষ। ইয়াক [[হিন্দী]], [[পঞ্জাবী]] আৰু [[সংস্কৃত]] ভাষাত '' নাগকেশৰ '' তথা [[মাৰাঠী]] ভাষাত ''নাগচাফা'' বোলা হয়। [[বাংলা]] ভাষাত ''নাগেশ্বৰ'' বুলি কোৱা হয়। নাহৰ হ'ল [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাৰ]] জাতীয় বৃক্ষ। ১৯৮৬ চনত ইয়াক জাতীয় বৃক্ষ হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। শ্ৰীলংকাত নাহৰ গছ 'না' বৃক্ষ নামে পৰিচিত।
এই গছ প্ৰায় ১০০ ফুট ওখ হয়। গছৰ গুৰিৰ পৰিধি প্ৰায় ২ মিটাৰ হ'ব পাৰে। ইয়াৰ ডাল বৰ লাহি। বাকলি ০.৫ ইঞ্চি। ইহঁতৰ কাণ্ডৰ পৰা আঠা পোৱা যায়। এই গছৰ কাঠ বৰ টান হয়। কাঠৰ ৰং ৰঙা। ই ধীৰ গতিত ডাঙৰ হয়। নাহৰ শোভা বৰ্ধক গছ। ইয়াৰ পাত আৰু ফুল উভয়ই সুন্দৰ। ফুলৰ সুগন্ধ আছে। ই এক প্ৰকাৰৰ শোভাবৰ্ধক , চিৰসেউজীয়া উদ্ভিদ। <br />[[নাহৰ|ইয়াত বিতংকৈ পঢ়ক]]
[[শ্ৰেণী:নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ]]
j9n0gmmqdrcujrcob28pc9hhfrirovl
600624
600600
2026-04-15T16:53:43Z
দিব্য দত্ত
9244
600624
wikitext
text/x-wiki
[[File:Flowers of Mesua ferrea Kaziranga TR AJTJ P1010329.JPG|200px|right]]
'''নাহৰ''' ({{lang-en| Ceylon ironwood বা Indian rose chestnut বা Cobra's saffron) (Mesua ferrea)}}) হৈছে Calophyllaceae পৰিয়ালৰ অন্তৰ্গত এক প্ৰকাৰৰ চিৰসেউজ বৃক্ষ। ইয়াক [[হিন্দী]], [[পঞ্জাবী]] আৰু [[সংস্কৃত]] ভাষাত '' নাগকেশৰ '' তথা [[মাৰাঠী]] ভাষাত ''নাগচাফা'' বোলা হয়। [[বাংলা]] ভাষাত ''নাগেশ্বৰ'' বুলি কোৱা হয়। নাহৰ হ'ল [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাৰ]] জাতীয় বৃক্ষ। ১৯৮৬ চনত ইয়াক জাতীয় বৃক্ষ হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। শ্ৰীলংকাত নাহৰ গছ 'না' বৃক্ষ নামে পৰিচিত।
এই গছ প্ৰায় ১০০ ফুট ওখ হয়। গছৰ গুৰিৰ পৰিধি প্ৰায় ২ মিটাৰ হ'ব পাৰে। ইয়াৰ ডাল বৰ লাহি। বাকলি ০.৫ ইঞ্চি। ইহঁতৰ কাণ্ডৰ পৰা আঠা পোৱা যায়। এই গছৰ কাঠ বৰ টান হয়। কাঠৰ ৰং ৰঙা। ই ধীৰ গতিত ডাঙৰ হয়। নাহৰ শোভা বৰ্ধক গছ। ইয়াৰ পাত আৰু ফুল উভয়ই সুন্দৰ। ফুলৰ সুগন্ধ আছে। ই এক প্ৰকাৰৰ শোভাবৰ্ধক , চিৰসেউজীয়া উদ্ভিদ। <br />[[নাহৰ|ইয়াত বিতংকৈ পঢ়ক]]
speanu19l3ow4ue4q51y47pwvlujdof
মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম
0
136658
600677
600440
2026-04-16T07:56:44Z
~2026-23221-38
49509
600677
wikitext
text/x-wiki
{{Moresources}}{{Infobox football biography
| name = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম
| image =
| fullname = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম
| birth_date = {{birth date and age|2001|12|25}}
| birth_place = পূজালী, [[পশ্চিমবঙ্গ]], [[ভাৰত]]
| height = ১৭৬ ছেমি
| position = ডিফেণ্ডাৰ (ৰাইট বেক) / মিডফিল্ডাৰ
| currentclub = ফ্ৰী এজেণ্ট<ref name="Sortitoutsi2026">{{cite web
| url = https://sortitoutsi.net/content/76607/indian-midfielder-mahroos-siddiquee-nadim-becomes-free-agent-eyes-2026-season-opportunities
| title = ভাৰতীয় মিডফিল্ডাৰ মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিম এতিয়া এগৰাকী ফ্ৰী এজেন্ট; ২০২৬ ছিজনৰ বাবে সাজু
| website = Sortitoutsi
| access-date = 2026-04-14
| language = ইংৰাজী
| date = 2026
| quote = ভাৰতীয় মিডফিল্ডাৰ মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিমে ২০২৬ বৰ্ষৰ ফুটবল ছিজনৰ বাবে এগৰাকী ফ্ৰী এজেন্ট হিচাপে নতুন সুযোগৰ সন্ধান কৰিছে।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref> <ref name="SortitoutsiChance2026">{{cite web
| url = https://sortitoutsi.net/content/76641/give-me-one-chance-in-the-i-league-i-wont-take-a-penny-if-i-dont-perform-mahroos-siddiquee-nadim
| title = আই-লীগত মোক এটা সুযোগ দিয়ক, প্ৰদৰ্শন কৰিব নোৱাৰিলে মই এটকাও নলওঁ: মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিম
| website = Sortitoutsi
| access-date = 2026-04-14
| language = ইংৰাজী
| date = 2026
| quote = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিমে আই-লীগত নিজৰ দক্ষতা প্ৰমাণ কৰাৰ বাবে এটা সুযোগ বিচাৰিছে আৰু আত্মবিশ্বাসেৰে ঘোষণা কৰিছে যে ব্যৰ্থ হ’লে তেওঁ কোনো মাননি গ্ৰহণ নকৰে।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
| youthyears1 = ২০১৩–২০১৭ | youthclubs1 = [[মোহন বাগান এচি]]<ref>[https://www.playmakerstats.com/player/mahroos-nadim/2739083?epoca_id=145 মাহৰোছ নাদিম: প্লেমেকাৰ ষ্টেটচ প্ৰফাইল]</ref>
| years1 = ২০১৮–২০১৯ | clubs1 = এলবাৰ্ট স্পৰ্টিং ক্লাব | caps1 = | goals1 =
| years2 = ২০১৯–২০২০ | clubs2 = মিনাৰ্ভা একাডেমী এফচি<ref name="PlaymakerstatsMahroos">{{cite web
| url = https://www.playmakerstats.com/player/mahroos-nadim/2739083?epoca_id=150
| title = মাহৰুছ নাডিমৰ খেলুৱৈ প্ৰফাইল আৰু পৰিসংখ্যা
| website = Playmakerstats
| access-date = 2026-04-14
| language = ইংৰাজী
| quote = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিমৰ পেছাদাৰী ফুটবল কেৰিয়াৰৰ বিস্তৃত পৰিসংখ্যা আৰু তথ্য।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
| caps2 = | goals2 =
| years3 = ২০২০–২০২১ | clubs3 = এফকে ষ্ট্ৰুগা (উত্তৰ মেচিডোনিয়া)<ref>[https://www.playmakerstats.com/player/mahroos-nadim/2739083?epoca_id=150 মাহৰোছ নাদিম: প্লেমেকাৰ ষ্টেটচ প্ৰফাইল]</ref> | caps3 = | goals3 =
| years4 = ২০২২–২০২৩ | clubs4 = ৰাজবাৰী এথলেটিক ক্লাব | caps4 = | goals4 =
| years5 = ২০২৪–২০২৫ | clubs5 = আছাম ডায়নামো ক্লাব<ref name="SSEN2025">{{cite AV media
| people = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিম
| date = 2025-11-12
| title = নিজক প্ৰমাণ কৰাৰ হেঁপাহ: BSL ট্ৰায়েলত যুৱ প্ৰতিভাৰ ভিৰ
| medium = লাইভ ষ্ট্ৰীম
| publisher = SSEN
| url = https://www.youtube.com/live/jLPkJvziLfk
| access-date = 2026-04-14
| time = 00:04:49
| quote = মোৰ শেষ ক্লাব আছিল আছাম ডাইনামো ক্লাব।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
| caps5 = | goals5 =
}}
'''মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাদিম''' (জন্ম: ২৫ ডিচেম্বৰ ২০০১) এগৰাকী ভাৰতীয় পেছাদাৰী ফুটবল খেলুৱৈ। তেওঁ মূলত এজন সোঁ-পক্ষৰ ৰক্ষক (Right Back) হিচাপে খেলে। নাদিমে তেওঁৰ ফুটবল কেৰিয়াৰ ভাৰতীয় ফুটবলৰ অন্যতম শক্তি কেন্দ্ৰ মোহন বাগান এচিৰ যুৱ একাডেমীৰ পৰা আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="MuckRackMahroos">{{cite web
| url = https://muckrack.com/mahroos-nadim
| title = মাহৰুছ নাডিমৰ সংবাদ মাধ্যমৰ প্ৰফাইল
| publisher = Muck Rack
| website = muckrack.com
| access-date = 2026-04-14
| language = ইংৰাজী
| quote = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিমৰ পেছাদাৰী ফুটবল কেৰিয়াৰ সম্পৰ্কীয় সংবাদ আৰু প্ৰকাশনসমূহৰ সংগ্ৰহ।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
<ref name="YouthKiAwaaz2026">{{cite web
| url = https://www.youthkiawaaz.com/2026/04/%E0%A6%86%E0%A6%87-%E0%A6%B2%E0%A6%BF%E0%A6%97%E0%A7%87-%E0%A6%B8%E0%A7%81%E0%A6%AF%E0%A7%8B%E0%A6%97%E0%A7%87%E0%A6%B0-%E0%A6%B2%E0%A6%A1%E0%A6%BC%E0%A6%BE%E0%A6%87%E0%A6%AF%E0%A6%BC%E0%A7%87/
| title = আই-লীগত সুযোগৰ যুঁজত মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিম
| website = Youth Ki Awaaz
| date = 2026-04
| access-date = 2026-04-14
| language = বঙালী
| quote = ভাৰতীয় ফুটবলৰ উচ্চ স্তৰৰ প্ৰতিযোগিতা আই-লীগত স্থান লাভৰ বাবে খেলুৱৈজনৰ সংগ্ৰাম আৰু লক্ষ্যৰ বিষয়ে এক প্ৰতিবেদন।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
== কেৰিয়াৰ ==
নাদিমে ২০১৩ চনৰ পৰা ২০১৭ চনলৈ মোহন বাগানৰ যুৱ দলৰ হৈ খেলিছিল। পিছত তেওঁ বিভিন্ন ঘৰুৱা আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ক্লাবত অংশগ্ৰহণ কৰে। তেওঁ ২০২০-২১ ছিজনত উত্তৰ মেচিডোনিয়াৰ ফাৰ্ষ্ট লীগৰ ক্লাব এফকে ষ্ট্ৰুগাৰ সৈতে চুক্তিবদ্ধ আছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ অসমৰ গুৱাহাটী ছুপাৰ ডিভিজন লীগত আছাম ডায়নামো ক্লাবৰ হৈ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে। ২০২২ চনত তেওঁক গুৱাহাটী লীগৰ অন্যতম সফল ৰাইট বেক হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল।<ref name="SortitoutsiBreakout2022">{{cite web
| url = https://sortitoutsi.net/content/76610/mahroos-siddiquee-nadim-the-2022-breakout-right-back-of-guwahati-football-league
| title = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিম: ২০২২ বৰ্ষৰ গুৱাহাটী ফুটবল লীগৰ ব্ৰেকআউট ৰাইট-বেক
| website = Sortitoutsi
| access-date = 2026-04-14
| language = ইংৰাজী
| date = 2026
| quote = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিমে ২০২২ চনৰ গুৱাহাটী ফুটবল লীগত তেওঁৰ উন্নত প্ৰদৰ্শনৰ বাবে এজন উদীয়মান ৰাইট-বেক হিচাপে স্বীকৃতি লাভ কৰিছে।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
==ব্যক্তিগত আৰু সামাজিক জীৱন==
মাহৰূস ছিদ্দিকী নাদিমৰ ব্যক্তিগত জীৱন তেওঁৰ খেলুৱৈ জীৱনৰ দৰেই চৰ্চিত। পেছাদাৰী ফুটবলৰ ব্যস্ততাৰ মাজতো তেওঁৰ সামাজিক সম্পৰ্কক লৈ বিভিন্ন সময়ত অনুৰাগীসকলৰ মাজত উৎসুকতা দেখা যায়। বিশেষকৈ ইত্তিচাম খাতুন<ref name="BinoyRaba2026">{{cite web
| url = https://binoyraba10.blogspot.com/2026/03/rumor-has-it-mahroos-nadims-hidden.html
| title = উৰাবাতৰি: মাহৰুছ নাডিমৰ লুকাই থকা সম্ভাৱনা আৰু ক্লাবৰ সৈতে যোগাযোগ
| website = বিনয় ৰাভাৰ ব্লগ
| author = বিনয় ৰাভা
| date = 2026-03
| access-date = 2026-04-14
| language = ইংৰাজী
| quote = মাহৰুছ ছিদ্দিকী নাডিমৰ ভৱিষ্যত ক্লাব আৰু ফুটবল কেৰিয়াৰৰ সম্ভাৱ্য দিশসমূহৰ ওপৰত এক আলোকপাত।
| archive-url =
| archive-date =
}}</ref>
আৰু শ্ৰুতি দেৰ সৈতে থকা তেওঁৰ বন্ধুত্ব তথা ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কক লৈ সামাজিক মাধ্যমত বিভিন্ন চৰ্চা চলি থাকে। যদিও নাদিমে নিজৰ ব্যক্তিগত সম্পৰ্কসমূহক সদায় ব্যক্তিগত কৰি ৰাখিবলৈ পছন্দ কৰে, তথাপিও এই নামসমূহক লৈ প্ৰায়ে তেওঁৰ অনুৰাগীসকলৰ মাজত বিভিন্ন জল্পনা-কল্পনা বা উৰাবাতৰি প্ৰচাৰিত হোৱা দেখা যায়।
এগৰাকী আধুনিক ফুটবলৰ প্ৰতিভা হিচাপে নাদিমে কেৱল খেলপথাৰতে নহয়, বৰঞ্চ নিজৰ এক স্বকীয় ব্যক্তিত্বৰ জৰিয়তেও সমাজত পৰিচিত। তেওঁৰ বন্ধু-বৰ্গ আৰু সামাজিক বৃত্তত বিভিন্ন ক্ষেত্ৰৰ লোকৰ সৈতে সু-সম্পৰ্ক আছে। তেওঁৰ খেলুৱৈ জীৱনৰ আৰম্ভণিৰ পৰাই পৰিয়াল আৰু বন্ধু-বান্ধৱীসকলে তেওঁক মানসিকভাবে সদায় উৎসাহিত কৰি আহিছে। বৰ্তমান ২০২৬ বৰ্ষৰ ফুটবল ছিজনৰ বাবে কঠোৰ অনুশীলনত ব্যস্ত থকাৰ মাজতো নাদিমে নিজৰ ব্যক্তিগত জীৱন আৰু পেছাদাৰী দায়িত্বৰ মাজত এক সুন্দৰ ভাৰসাম্য বজাই ৰাখিছে।
== কেৰিয়াৰ পৰিসংখ্যা ==
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|-
! ক্লাব !! ছিজন !! লীগ !! অংশগ্ৰহণ (Apps) !! গ’ল
|-
| [[মোহন বাগান এচি]] (যুৱ) || ২০১৩–১৭ || একাডেমি লীগ || ১১ || ০
|-
| এলবাৰ্ট স্পৰ্টিং ক্লাব || ২০১৮–১৯ || চিএফএল (CFL) || ৫ || ০
|-
| মিনাৰ্ভা একাডেমী এফচি || ২০১৯–২০ || ইলিট লীগ || ৩ || ০
|-
| एफके ষ্ট্ৰুগা (উত্তৰ মেচিডোনিয়া) || ২০২০–২১ || ফাৰ্ষ্ট লীগ || ০ || ০
|-
| ৰাজবাৰী এথলেটিক ক্লাব || ২০২২–২৩ || জিলা লীগ || ৩ || ০
|-
| আছাম ডায়নামো ক্লাব || ২০২৪–২৫ || গুৱাহাটী ছুপাৰ ডিভিজন || ৩ || ০
|-
! colspan="3" | মুঠ কেৰিয়াৰ !! ২৫ !! ০
|}
== বাহ্যিক সংযোগ ==
* [https://goallytics.com/player/147483647-mahrooz-siddiqui-nadim গ’লিটিক্সত মাহৰুছ নাদিমৰ পৰিসংখ্যা]
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
{{Reflist}}
* [https://sortitoutsi.net/content/76610/mahroos-siddiquee-nadim-the-2022-breakout-right-back-of-guwahati-football-league Guwahati Football League Report - Sortitoutsi]
* [https://goallytics.com/player/147483647-mahrooz-siddiqui-nadim Goallytics Player Profile]
* [https://binoyraba10.blogspot.com/2026/03/rumor-has-it-mahroos-nadims-hidden.html Media Report on Personal Life - Binoy Raba]
* [https://sortitoutsi.net/content/76607/indian-midfielder-mahroos-siddiquee-nadim-becomes-free-agent-eyes-2026-season-opportunities Free Agent Status News]
[[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় ফুটবল খেলুৱৈ]]
[[শ্ৰেণী:অসমৰ ফুটবল খেলুৱৈ]]
[[শ্ৰেণী:মোহন বাগান এচিৰ খেলুৱৈ]]
q6olj3gazszwdb0nymom6aklqttix0b
সংস্কৃতিৰ দাপোণ
0
136685
600598
600576
2026-04-15T14:27:12Z
প্ৰিয়াংকু বৰা
45871
সংস্কৃতি শব্দ সংযোগ কৰা হৈছে
600598
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox newspaper
|name=সংস্কৃতিৰ দাপোণ
|image=[[File:Sanskritir Dapoon.png|thumb]]
|caption=সংস্কৃতিৰ দাপোণ প্ৰস্তাৱনা সংখ্যা
|type=মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত
|format=ট্যৈবলয়ড
|publisher=দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীৰ হৈ বিতু বৰা শইকীয়াৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত
|editor=মনোৰঞ্জন কলিতা
|chiefeditor=দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ
|language=[[অসমীয়া]]
|headquarters=[[গুৱাহাটী]]
|website=https://sanskritirdapoon.in
}}
'''সংস্কৃতিৰ দাপোণ''' ({{Lang-en|Sanskritir Dapoon}}) বৰ্তমান সময়ত প্ৰকাশিত একমাত্ৰ [[অসমীয়া]] মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক [[বাতৰি কাকত]]। ২০২৪ চনৰ ৭ জানুৱাৰীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰকাশিত কাকতখনৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত। নবীন-প্ৰবীণ লেখকৰ দ্বাৰা অসমীয়া [[নাটক]], [[চলচ্চিত্ৰ]], [[সংগীত]] আদি বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ, নিবন্ধ, নাটক- চলচ্চিত্ৰৰ সমালোচনা, শিল্পী পৰিচয়, সাক্ষাৎকাৰ, অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ বা- বাতৰি আদিৰ লগতে বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰ, নাট্য কলা, সংগীত আদি বিবিধ লেখাক কাকতখনে অগ্ৰাধিকাৰ দি আহিছে। ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' কাকতখনৰ মুখ্য সম্পাদক দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ আৰু সম্পাদক মনোৰঞ্জন কলিতা।
== সমল ==
অসমৰ [[সংস্কৃতি]] তথা সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনৰ অতীত অন্বেষণ, বৰ্তমান বিশ্লেষণ আৰু ভৱিষ্যতৰ দিকদৰ্শী চিন্তাৰে স্বনামধন্য লেখকৰ লগতে নতুনসকলৰ বিবিধ লেখা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনত নিয়মীয়াকৈ প্ৰকাশ হৈ আহিছে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ সমগ্ৰ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ সাংস্কৃতিক বা- বাতৰি সঠিক আৰু সবিশেষৰূপত প্ৰকাশ হৈ আহিছে। অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ সঠিক প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ লক্ষ্য আৰু উদ্দেশ্য আগত ৰাখি আগবাঢ়ি যোৱা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনে ইতিমধ্যে ভাৰত চৰকাৰৰ পঞ্জীয়ন লাভ কৰিছে। দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীয়ে মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' ৰ লগতে ছমহীয়া সাংস্কৃতিক আলোচনী ''দাপোণ'' প্ৰকাশ কৰি আহিছে।<ref name="DaponLaunch2026">{{Cite web |url=https://www.dainandinbartagroup.in/shardiya-cultural-magazine-dapon-launched-with-assamese-culture/ |title=অসমীয়া সংস্কৃতিৰ মেটমৰা সম্ভাৰেৰে শাৰদীয় সাংস্কৃতিক আলোচনী ‘দাপোণ’ উন্মোচন |website=দৈনন্দিন বাৰ্তা গ্ৰুপ |access-date=2026-04-15 |language=as}}</ref>
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]]
asjnolrabpsq2501gc0j0wumkn7m4xk
600599
600598
2026-04-15T14:28:08Z
প্ৰিয়াংকু বৰা
45871
বানান শুধৰণি
600599
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox newspaper
|name=সংস্কৃতিৰ দাপোণ
|image=[[File:Sanskritir Dapoon.png|thumb]]
|caption=সংস্কৃতিৰ দাপোণ প্ৰস্তাৱনা সংখ্যা
|type=মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত
|format=ট্যৈবলয়ড
|publisher=দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীৰ হৈ বিতু বৰা শইকীয়াৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত
|editor=মনোৰঞ্জন কলিতা
|chiefeditor=দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ
|language=[[অসমীয়া]]
|headquarters=[[গুৱাহাটী]]
|website=https://sanskritirdapoon.in
}}
'''সংস্কৃতিৰ দাপোণ''' ({{Lang-en|Sanskritir Dapoon}}) বৰ্তমান সময়ত প্ৰকাশিত একমাত্ৰ [[অসমীয়া]] মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক [[বাতৰি কাকত]]। ২০২৪ চনৰ ৭ জানুৱাৰীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰকাশিত কাকতখনৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত। নবীন-প্ৰবীণ লেখকৰ দ্বাৰা অসমীয়া [[নাটক]], [[চলচ্চিত্ৰ]], [[সংগীত]] আদি বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ, নিবন্ধ, নাটক- চলচ্চিত্ৰৰ সমালোচনা, শিল্পী পৰিচয়, সাক্ষাৎকাৰ, অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ বা- বাতৰি আদিৰ লগতে বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰ, নাট্য কলা, সংগীত আদি বিবিধ লেখাক কাকতখনে অগ্ৰাধিকাৰ দি আহিছে। ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' কাকতখনৰ মুখ্য সম্পাদক দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ আৰু সম্পাদক মনোৰঞ্জন কলিতা।
== সমল ==
অসমৰ [[সংস্কৃতি]] তথা সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনৰ অতীত অন্বেষণ, বৰ্তমান বিশ্লেষণ আৰু ভৱিষ্যতৰ দিকদৰ্শী চিন্তাৰে স্বনামধন্য লেখকৰ লগতে নতুনসকলৰ বিবিধ লেখা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনত নিয়মীয়াকৈ প্ৰকাশ হৈ আহিছে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ সমগ্ৰ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ সাংস্কৃতিক বা- বাতৰি সঠিক আৰু সবিশেষৰূপত প্ৰকাশ হৈ আহিছে। অসমৰ বৈচিত্ৰময় সংস্কৃতিৰ সঠিক প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ লক্ষ্য আৰু উদ্দেশ্য আগত ৰাখি আগবাঢ়ি যোৱা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনে ইতিমধ্যে ভাৰত চৰকাৰৰ পঞ্জীয়ন লাভ কৰিছে। দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীয়ে মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' ৰ লগতে ছমহীয়া সাংস্কৃতিক আলোচনী ''দাপোণ'' প্ৰকাশ কৰি আহিছে।<ref name="DaponLaunch2026">{{Cite web |url=https://www.dainandinbartagroup.in/shardiya-cultural-magazine-dapon-launched-with-assamese-culture/ |title=অসমীয়া সংস্কৃতিৰ মেটমৰা সম্ভাৰেৰে শাৰদীয় সাংস্কৃতিক আলোচনী ‘দাপোণ’ উন্মোচন |website=দৈনন্দিন বাৰ্তা গ্ৰুপ |access-date=2026-04-15 |language=as}}</ref>
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]]
fxy8vr3mdy1kzh8fc9b1k3024rt17dc
600603
600599
2026-04-15T14:43:46Z
প্ৰিয়াংকু বৰা
45871
তথ্য অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়
600603
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox newspaper
|name=সংস্কৃতিৰ দাপোণ
|image=[[File:Sanskritir Dapoon.png|thumb]]
|caption=সংস্কৃতিৰ দাপোণ প্ৰস্তাৱনা সংখ্যা
|type=মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত
|format=ট্যৈবলয়ড
|publisher=দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীৰ হৈ বিতু বৰা শইকীয়াৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত
|editor=মনোৰঞ্জন কলিতা
|chiefeditor=দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ
|language=[[অসমীয়া]]
|headquarters=[[গুৱাহাটী]]
|website=https://sanskritirdapoon.in
}}
'''সংস্কৃতিৰ দাপোণ''' ({{Lang-en|Sanskritir Dapoon}}) বৰ্তমান সময়ত প্ৰকাশিত একমাত্ৰ [[অসমীয়া]] মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক [[বাতৰি কাকত]]। ২০২৪ চনৰ ৭ জানুৱাৰীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰকাশিত কাকতখনৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত। নবীন-প্ৰবীণ লেখকৰ দ্বাৰা অসমীয়া [[নাটক]], [[চলচ্চিত্ৰ]], [[সংগীত]] আদি বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ, নিবন্ধ, নাটক- চলচ্চিত্ৰৰ সমালোচনা, শিল্পী পৰিচয়, সাক্ষাৎকাৰ, অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ বা- বাতৰি আদিৰ লগতে বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰ, নাট্য কলা, সংগীত আদি বিবিধ লেখাক কাকতখনে অগ্ৰাধিকাৰ দি আহিছে। ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' কাকতখনৰ মুখ্য সম্পাদক দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ আৰু সম্পাদক মনোৰঞ্জন কলিতা।
== সমল ==
অসমৰ [[সংস্কৃতি]] তথা সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনৰ অতীত অন্বেষণ, বৰ্তমান বিশ্লেষণ আৰু ভৱিষ্যতৰ দিকদৰ্শী চিন্তাৰে স্বনামধন্য লেখকৰ লগতে নতুনসকলৰ বিবিধ লেখা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনত নিয়মীয়াকৈ প্ৰকাশ হৈ আহিছে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ সমগ্ৰ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ সাংস্কৃতিক বা- বাতৰি সঠিক আৰু সবিশেষৰূপত প্ৰকাশ হৈ আহিছে। অসমৰ বৈচিত্ৰময় সংস্কৃতিৰ সঠিক প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ লক্ষ্য আৰু উদ্দেশ্য আগত ৰাখি আগবাঢ়ি যোৱা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনে ইতিমধ্যে ভাৰত চৰকাৰৰ পঞ্জীয়ন লাভ কৰিছে।<ref>https://prgi.gov.in/registration-title-details?page=5812</ref> দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীয়ে মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' ৰ লগতে ছমহীয়া সাংস্কৃতিক আলোচনী ''দাপোণ'' প্ৰকাশ কৰি আহিছে।<ref name="DaponLaunch2026">{{Cite web |url=https://www.dainandinbartagroup.in/shardiya-cultural-magazine-dapon-launched-with-assamese-culture/ |title=অসমীয়া সংস্কৃতিৰ মেটমৰা সম্ভাৰেৰে শাৰদীয় সাংস্কৃতিক আলোচনী ‘দাপোণ’ উন্মোচন |website=দৈনন্দিন বাৰ্তা গ্ৰুপ |access-date=2026-04-15 |language=as}}</ref>
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]]
pe9s4hqlvacxhcijaa3adzh564n4lu6
600604
600603
2026-04-15T14:46:38Z
প্ৰিয়াংকু বৰা
45871
তথ্য অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়
600604
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox newspaper
|name=সংস্কৃতিৰ দাপোণ
|image=[[File:Sanskritir Dapoon.png|thumb]]
|caption=সংস্কৃতিৰ দাপোণ প্ৰস্তাৱনা সংখ্যা
|type=মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত
|format=ট্যৈবলয়ড
|publisher=দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীৰ হৈ বিতু বৰা শইকীয়াৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত
|editor=মনোৰঞ্জন কলিতা
|chiefeditor=দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ
|language=[[অসমীয়া]]
|headquarters=[[গুৱাহাটী]]
|website=https://sanskritirdapoon.in
}}
'''সংস্কৃতিৰ দাপোণ''' ({{Lang-en|Sanskritir Dapoon}}) বৰ্তমান সময়ত প্ৰকাশিত একমাত্ৰ [[অসমীয়া]] মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক [[বাতৰি কাকত]]। ২০২৪ চনৰ ৭ জানুৱাৰীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰকাশিত কাকতখনৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত। নবীন-প্ৰবীণ লেখকৰ দ্বাৰা অসমীয়া [[নাটক]], [[চলচ্চিত্ৰ]], [[সংগীত]] আদি বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ, নিবন্ধ, নাটক- চলচ্চিত্ৰৰ সমালোচনা, শিল্পী পৰিচয়, সাক্ষাৎকাৰ, অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ বা- বাতৰি আদিৰ লগতে বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰ, নাট্য কলা, সংগীত আদি বিবিধ লেখাক কাকতখনে অগ্ৰাধিকাৰ দি আহিছে। ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' কাকতখনৰ মুখ্য সম্পাদক দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ আৰু সম্পাদক মনোৰঞ্জন কলিতা।<ref>https://www.youtube.com/watch?v=dnZVsl_XxsA</ref>
== সমল ==
অসমৰ [[সংস্কৃতি]] তথা সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনৰ অতীত অন্বেষণ, বৰ্তমান বিশ্লেষণ আৰু ভৱিষ্যতৰ দিকদৰ্শী চিন্তাৰে স্বনামধন্য লেখকৰ লগতে নতুনসকলৰ বিবিধ লেখা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনত নিয়মীয়াকৈ প্ৰকাশ হৈ আহিছে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ সমগ্ৰ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ সাংস্কৃতিক বা- বাতৰি সঠিক আৰু সবিশেষৰূপত প্ৰকাশ হৈ আহিছে। অসমৰ বৈচিত্ৰময় সংস্কৃতিৰ সঠিক প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ লক্ষ্য আৰু উদ্দেশ্য আগত ৰাখি আগবাঢ়ি যোৱা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনে ইতিমধ্যে ভাৰত চৰকাৰৰ পঞ্জীয়ন লাভ কৰিছে।<ref>https://prgi.gov.in/registration-title-details?page=5812</ref> দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীয়ে মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' ৰ লগতে ছমহীয়া সাংস্কৃতিক আলোচনী ''দাপোণ'' প্ৰকাশ কৰি আহিছে।<ref name="DaponLaunch2026">{{Cite web |url=https://www.dainandinbartagroup.in/shardiya-cultural-magazine-dapon-launched-with-assamese-culture/ |title=অসমীয়া সংস্কৃতিৰ মেটমৰা সম্ভাৰেৰে শাৰদীয় সাংস্কৃতিক আলোচনী ‘দাপোণ’ উন্মোচন |website=দৈনন্দিন বাৰ্তা গ্ৰুপ |access-date=2026-04-15 |language=as}}</ref>
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]]
72nzu9e2nj09hhrtgopcxavw3gntf60
600605
600604
2026-04-15T14:49:50Z
Kandarpajit Kallol
6257
600605
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox newspaper
|name=সংস্কৃতিৰ দাপোণ
|image=[[File:Sanskritir Dapoon.png|thumb]]
|caption=সংস্কৃতিৰ দাপোণ প্ৰস্তাৱনা সংখ্যা
|type=মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত
|format=ট্যৈবলয়ড
|publisher=দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীৰ হৈ বিতু বৰা শইকীয়াৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত
|editor=মনোৰঞ্জন কলিতা
|chiefeditor=দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ
|language=[[অসমীয়া]]
|headquarters=[[গুৱাহাটী]]
|website=https://sanskritirdapoon.in
}}
'''সংস্কৃতিৰ দাপোণ''' ({{Lang-en|Sanskritir Dapoon}}) বৰ্তমান সময়ত প্ৰকাশিত একমাত্ৰ [[অসমীয়া]] মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক [[বাতৰি কাকত]]। ২০২৪ চনৰ ৭ জানুৱাৰীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰকাশিত কাকতখনৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত। নবীন-প্ৰবীণ লেখকৰ দ্বাৰা অসমীয়া [[নাটক]], [[চলচ্চিত্ৰ]], [[সংগীত]] আদি বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ, নিবন্ধ, নাটক- চলচ্চিত্ৰৰ সমালোচনা, শিল্পী পৰিচয়, সাক্ষাৎকাৰ, অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ বা- বাতৰি আদিৰ লগতে বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰ, নাট্য কলা, সংগীত আদি বিবিধ লেখাক কাকতখনে অগ্ৰাধিকাৰ দি আহিছে। ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' কাকতখনৰ মুখ্য সম্পাদক দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ আৰু সম্পাদক মনোৰঞ্জন কলিতা।<ref name="DaponVideo">{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=dnZVsl_XxsA|title=সাংস্কৃতিক কাকত “সংস্কৃতিৰ দাপোণ”ৰ বৰ্ষপূৰ্তি উদ্যাপন|website=ইউটিউব|access-date=2026-04-15|language=অসমীয়া}}</ref>
== সমল ==
অসমৰ [[সংস্কৃতি]] তথা সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনৰ অতীত অন্বেষণ, বৰ্তমান বিশ্লেষণ আৰু ভৱিষ্যতৰ দিকদৰ্শী চিন্তাৰে স্বনামধন্য লেখকৰ লগতে নতুনসকলৰ বিবিধ লেখা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনত নিয়মীয়াকৈ প্ৰকাশ হৈ আহিছে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ সমগ্ৰ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ সাংস্কৃতিক বা- বাতৰি সঠিক আৰু সবিশেষৰূপত প্ৰকাশ হৈ আহিছে। অসমৰ বৈচিত্ৰময় সংস্কৃতিৰ সঠিক প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ লক্ষ্য আৰু উদ্দেশ্য আগত ৰাখি আগবাঢ়ি যোৱা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনে ইতিমধ্যে ভাৰত চৰকাৰৰ পঞ্জীয়ন লাভ কৰিছে।<ref>https://prgi.gov.in/registration-title-details?page=5812</ref> দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীয়ে মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' ৰ লগতে ছমহীয়া সাংস্কৃতিক আলোচনী ''দাপোণ'' প্ৰকাশ কৰি আহিছে।<ref name="DaponLaunch2026">{{Cite web |url=https://www.dainandinbartagroup.in/shardiya-cultural-magazine-dapon-launched-with-assamese-culture/ |title=অসমীয়া সংস্কৃতিৰ মেটমৰা সম্ভাৰেৰে শাৰদীয় সাংস্কৃতিক আলোচনী ‘দাপোণ’ উন্মোচন |website=দৈনন্দিন বাৰ্তা গ্ৰুপ |access-date=2026-04-15 |language=as}}</ref>
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]]
3mwhqic24b6zsi0mrk4r1d02r7gbh2h
600606
600605
2026-04-15T14:55:26Z
Kandarpajit Kallol
6257
/* সমল */
600606
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox newspaper
|name=সংস্কৃতিৰ দাপোণ
|image=[[File:Sanskritir Dapoon.png|thumb]]
|caption=সংস্কৃতিৰ দাপোণ প্ৰস্তাৱনা সংখ্যা
|type=মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত
|format=ট্যৈবলয়ড
|publisher=দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীৰ হৈ বিতু বৰা শইকীয়াৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত
|editor=মনোৰঞ্জন কলিতা
|chiefeditor=দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ
|language=[[অসমীয়া]]
|headquarters=[[গুৱাহাটী]]
|website=https://sanskritirdapoon.in
}}
'''সংস্কৃতিৰ দাপোণ''' ({{Lang-en|Sanskritir Dapoon}}) বৰ্তমান সময়ত প্ৰকাশিত একমাত্ৰ [[অসমীয়া]] মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক [[বাতৰি কাকত]]। ২০২৪ চনৰ ৭ জানুৱাৰীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰকাশিত কাকতখনৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত। নবীন-প্ৰবীণ লেখকৰ দ্বাৰা অসমীয়া [[নাটক]], [[চলচ্চিত্ৰ]], [[সংগীত]] আদি বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ, নিবন্ধ, নাটক- চলচ্চিত্ৰৰ সমালোচনা, শিল্পী পৰিচয়, সাক্ষাৎকাৰ, অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ বা- বাতৰি আদিৰ লগতে বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰ, নাট্য কলা, সংগীত আদি বিবিধ লেখাক কাকতখনে অগ্ৰাধিকাৰ দি আহিছে। ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' কাকতখনৰ মুখ্য সম্পাদক দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ আৰু সম্পাদক মনোৰঞ্জন কলিতা।<ref name="DaponVideo">{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=dnZVsl_XxsA|title=সাংস্কৃতিক কাকত “সংস্কৃতিৰ দাপোণ”ৰ বৰ্ষপূৰ্তি উদ্যাপন|website=ইউটিউব|access-date=2026-04-15|language=অসমীয়া}}</ref>
== সমল ==
অসমৰ [[সংস্কৃতি]] তথা সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনৰ অতীত অন্বেষণ, বৰ্তমান বিশ্লেষণ আৰু ভৱিষ্যতৰ দিকদৰ্শী চিন্তাৰে স্বনামধন্য লেখকৰ লগতে নতুনসকলৰ বিবিধ লেখা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনত নিয়মীয়াকৈ প্ৰকাশ হৈ আহিছে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ সমগ্ৰ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ সাংস্কৃতিক বা- বাতৰি সঠিক আৰু সবিশেষৰূপত প্ৰকাশ হৈ আহিছে। অসমৰ বৈচিত্ৰময় সংস্কৃতিৰ সঠিক প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ লক্ষ্য আৰু উদ্দেশ্য আগত ৰাখি আগবাঢ়ি যোৱা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনে ইতিমধ্যে ভাৰত চৰকাৰৰ পঞ্জীয়ন লাভ কৰিছে।<ref name="PRGI-SanskritirDapoon">{{Cite web|url=https://prgi.gov.in/registration-title-details-data/d827eed1-7bae-4caa-9803-2806fa558260|title=Sanskritir Dapoon|website=Press Registrar General of India|publisher=Government of India|access-date=2026-04-15|language=en}}</ref> দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীয়ে মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' ৰ লগতে ছমহীয়া সাংস্কৃতিক আলোচনী ''দাপোণ'' প্ৰকাশ কৰি আহিছে।<ref name="DaponLaunch2026">{{Cite web |url=https://www.dainandinbartagroup.in/shardiya-cultural-magazine-dapon-launched-with-assamese-culture/ |title=অসমীয়া সংস্কৃতিৰ মেটমৰা সম্ভাৰেৰে শাৰদীয় সাংস্কৃতিক আলোচনী ‘দাপোণ’ উন্মোচন |website=দৈনন্দিন বাৰ্তা গ্ৰুপ |access-date=2026-04-15 |language=as}}</ref>
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]]
e57th4ofmv7tuxzjpt3i0aawlxy6bu0
600607
600606
2026-04-15T15:00:18Z
প্ৰিয়াংকু বৰা
45871
বানান শুধৰণি
600607
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox newspaper
|name=সংস্কৃতিৰ দাপোণ
|image=[[File:Sanskritir Dapoon.png|thumb]]
|caption=সংস্কৃতিৰ দাপোণ প্ৰস্তাৱনা সংখ্যা
|type=মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত
|format=ট্যৈবলয়ড
|publisher=দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীৰ হৈ বিতু বৰা শইকীয়াৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত
|editor=মনোৰঞ্জন কলিতা
|chiefeditor=দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ
|language=[[অসমীয়া]]
|headquarters=[[গুৱাহাটী]]
|website=https://sanskritirdapoon.in
}}
'''সংস্কৃতিৰ দাপোণ''' ({{Lang-en|Sanskritir Dapoon}}) বৰ্তমান সময়ত প্ৰকাশিত একমাত্ৰ [[অসমীয়া]] মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক [[বাতৰি কাকত]]। ২০২৪ চনৰ ৭ জানুৱাৰীত প্ৰথমবাৰৰ বাবে প্ৰকাশিত কাকতখনৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত। নবীন-প্ৰবীণ লেখকৰ দ্বাৰা অসমীয়া [[নাটক]], [[চলচ্চিত্ৰ]], [[সংগীত]] আদি বিষয়ৰ প্ৰবন্ধ, নিবন্ধ, নাটক- চলচ্চিত্ৰৰ সমালোচনা, শিল্পী পৰিচয়, সাক্ষাৎকাৰ, অসমৰ বৈচিত্ৰময় সাংস্কৃতিৰ বা- বাতৰি আদিৰ লগতে বিশ্বৰ চলচ্চিত্ৰ, নাট্যকলা, সংগীত আদি বিবিধ লেখাক কাকতখনে অগ্ৰাধিকাৰ দি আহিছে। ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' কাকতখনৰ মুখ্য সম্পাদক দিনমণি ভাণ্ডাৰ কায়স্থ আৰু সম্পাদক মনোৰঞ্জন কলিতা।<ref name="DaponVideo">{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=dnZVsl_XxsA|title=সাংস্কৃতিক কাকত “সংস্কৃতিৰ দাপোণ”ৰ বৰ্ষপূৰ্তি উদ্যাপন|website=ইউটিউব|access-date=2026-04-15|language=অসমীয়া}}</ref>
== সমল ==
অসমৰ [[সংস্কৃতি]] তথা সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনৰ অতীত অন্বেষণ, বৰ্তমান বিশ্লেষণ আৰু ভৱিষ্যতৰ দিকদৰ্শী চিন্তাৰে স্বনামধন্য লেখকৰ লগতে নতুনসকলৰ বিবিধ লেখা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনত নিয়মীয়াকৈ প্ৰকাশ হৈ আহিছে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ সমগ্ৰ অসমৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ সাংস্কৃতিক বা- বাতৰি সঠিক আৰু সবিশেষৰূপত প্ৰকাশ হৈ আহিছে। অসমৰ বৈচিত্ৰময় সংস্কৃতিৰ সঠিক প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ লক্ষ্য আৰু উদ্দেশ্য আগত ৰাখি আগবাঢ়ি যোৱা সংস্কৃতিৰ দাপোণ কাকতখনে ইতিমধ্যে ভাৰত চৰকাৰৰ পঞ্জীয়ন লাভ কৰিছে।<ref name="PRGI-SanskritirDapoon">{{Cite web|url=https://prgi.gov.in/registration-title-details-data/d827eed1-7bae-4caa-9803-2806fa558260|title=Sanskritir Dapoon|website=Press Registrar General of India|publisher=Government of India|access-date=2026-04-15|language=en}}</ref> দাপোণ প্ৰকাশন গোষ্ঠীয়ে মাহেকীয়া সাংস্কৃতিক কাকত ''সংস্কৃতিৰ দাপোণ'' ৰ লগতে ছমহীয়া সাংস্কৃতিক আলোচনী ''দাপোণ'' প্ৰকাশ কৰি আহিছে।<ref name="DaponLaunch2026">{{Cite web |url=https://www.dainandinbartagroup.in/shardiya-cultural-magazine-dapon-launched-with-assamese-culture/ |title=অসমীয়া সংস্কৃতিৰ মেটমৰা সম্ভাৰেৰে শাৰদীয় সাংস্কৃতিক আলোচনী ‘দাপোণ’ উন্মোচন |website=দৈনন্দিন বাৰ্তা গ্ৰুপ |access-date=2026-04-15 |language=as}}</ref>
== তথ্য সংগ্ৰহ ==
[[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]]
[[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]]
lk44iko1j01i6cae7yvtlmoe0jg49mk
জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
0
136688
600588
600520
2026-04-15T14:09:36Z
JAKHINI
42689
600588
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে গুকেশ ডম্মাৰাজুৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে। পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।<ref name=chess.com/><ref name=cb18oct2018/>
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী আলিৰেজা ফিৰৌজাক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ অৰ্জুন এৰিগাইচিৰ হাতত পৰাজিত হয়।
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত এছিয়ান গেমছত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে ভাৰত আৰু ইৰানৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা বিদিত গুজৰাথীৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই লেভন আৰোনিয়ানৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে ইউ ইয়াংই, ফ্ৰেডেৰিক সভানে আৰু জোছে মাৰ্টিনেজ আলকান্তাৰা আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্টত যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ গুকেশ ডম্মাৰাজুৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।
টোকা
swggs7v2y17i0hin2jphbd8z88veac7
600629
600588
2026-04-15T17:10:48Z
JAKHINI
42689
600629
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে গুকেশ ডম্মাৰাজুৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্টত যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
6l06jkyice18y4jalb7zhl8w0ek0op9
600630
600629
2026-04-15T17:17:26Z
JAKHINI
42689
/* ২০২০ দশক */
600630
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে গুকেশ ডম্মাৰাজুৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
ib7gywn2f9yv9ub4hzbssb5rd05oo5v
600642
600630
2026-04-16T00:56:36Z
JAKHINI
42689
/* ২০১০ দশক */
600642
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে গুকেশ ডম্মাৰাজুৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]]উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
qq0rz2h4oet0y39lg0d9777us4edtts
600643
600642
2026-04-16T03:40:02Z
JAKHINI
42689
600643
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ আন্তৰ্জাতিক মাষ্টাৰ|ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
01x26zb0d2z85cmc4uzn5aymvx0yjqu
600644
600643
2026-04-16T03:57:12Z
JAKHINI
42689
added [[Category:২০০৫ চনত জন্ম]] using [[WP:HC|HotCat]]
600644
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ আন্তৰ্জাতিক মাষ্টাৰ|ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
[[শ্ৰেণী:২০০৫ চনত জন্ম]]
o4fwtxfdzsmf7504pqp753xuee11jfo
600645
600644
2026-04-16T03:57:46Z
JAKHINI
42689
added [[Category:জীৱিত ব্যক্তি]] using [[WP:HC|HotCat]]
600645
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ আন্তৰ্জাতিক মাষ্টাৰ|ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
[[শ্ৰেণী:২০০৫ চনত জন্ম]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
jbwkjh2fs0ea4h6gedlcxpe54ysskoq
600646
600645
2026-04-16T03:58:15Z
JAKHINI
42689
added [[Category:দবা খেলুৱৈ]] using [[WP:HC|HotCat]]
600646
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ আন্তৰ্জাতিক মাষ্টাৰ|ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
[[শ্ৰেণী:২০০৫ চনত জন্ম]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:দবা খেলুৱৈ]]
2gx0h68z0c2lqdsgn0l744yrf5gmr97
600647
600646
2026-04-16T03:58:44Z
JAKHINI
42689
added [[Category:গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] using [[WP:HC|HotCat]]
600647
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ আন্তৰ্জাতিক মাষ্টাৰ|ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
[[শ্ৰেণী:২০০৫ চনত জন্ম]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:দবা খেলুৱৈ]]
[[শ্ৰেণী:গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]]
buaz0pgbx2x0gi38zohuyltduw5kv3m
600648
600647
2026-04-16T03:59:14Z
JAKHINI
42689
added [[Category:এছিয়ান গেমছত পদক বিজয়ী]] using [[WP:HC|HotCat]]
600648
wikitext
text/x-wiki
{{ সম্পাদনা দ্বন্দ্ব}}
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ আন্তৰ্জাতিক মাষ্টাৰ|ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
[[শ্ৰেণী:২০০৫ চনত জন্ম]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:দবা খেলুৱৈ]]
[[শ্ৰেণী:গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]]
[[শ্ৰেণী:এছিয়ান গেমছত পদক বিজয়ী]]
ejp41wk04rnpax8yhvdoexli9vdz3ri
600649
600648
2026-04-16T04:03:17Z
JAKHINI
42689
600649
wikitext
text/x-wiki
{{Short description|Uzbekistani chess grandmaster (born 2005)}}
{{Use dmy dates|date=June 2025}}
{{Infobox chess biography
| name = জাভোখিৰ সিন্দাৰভ
| image = Javokhir Sindarov (cropped).jpg
| caption = '''সিন্দাৰভ''', 2024
<!-- Personal information -->
| birth_date = {{birth date and age|2005|12|08|df=y}}
| birth_place =তাছকেণ্ট, উজবেকিস্তান
<!-- Chess career -->
| country = উজবেকিস্তান
| title = [[Grandmaster (chess)|গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] (2018)
| peakrating = 2745 (March 2026)
| peakranking = No. 11 (April 2026)
| FideID = 14205483
}}
'''জাভোখিৰ সিন্দাৰভ''' (জন্ম: ৮ ডিচেম্বৰ ২০০৫) [[উজবেকিস্তান]]ৰ এজন দবা গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ আৰু দুবাৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চেম্পিয়ন। এজন অসাধাৰণ দবা প্ৰতিভা হিচাপে তেওঁ মাত্ৰ ১২ বছৰ ১০ মাহ ৮ দিন বয়সত [[গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে। তেওঁ ৪৪তম দবা অলিম্পিয়াডত বিজয় সাব্যস্ত কৰা উজবেকিস্তান দলৰ সদস্য আছিল । ২০২৬ চনৰ প্ৰাৰ্থী নিৰ্বাচনৰ বাবে আয়োজিত টুৰ্ণামেণ্টত জয়ী হৈ তেওঁ বিশ্ব চেম্পিয়নৰ খিতাপৰ বাবে [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিপক্ষে খেলাৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।
সিন্দাৰভৰ জন্ম হয় ২০০৫ চনৰ ৮ ডিচেম্বৰত উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্ট চহৰত ।
<ref>{{cite web|title=Certificate of Title Result: Grandmaster|url=https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|date=21 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181124003713/https://ratings.fide.com/apps/245062.pdf|archive-date=24 November 2018|url-status=live}}</ref>
==২০১০ দশক==
জাভোখিৰ সিন্দাৰভে ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহত [[ আন্তৰ্জাতিক মাষ্টাৰ|ইণ্টাৰনেচনেল মাষ্টাৰ]] উপাধি লাভ কৰে।<ref>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history 88th FIDE Congress 2017, 7-15 October, Goynuk, Antalya, Turkey] FIDE</ref> ২০১৮ চনৰ জুন মাহত অনুষ্ঠিত আলেখিন মেম’ৰিয়েল প্ৰতিযোগিতাত তেওঁ প্ৰথম গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ (GM) নৰ্ম অৰ্জন কৰে।<ref name=chess.com>[https://www.chess.com/news/view/sindarov-becomes-new-2nd-youngest-gm-in-history Sindarov Likely Becomes 'New' 2nd-Youngest GM In History] Chess.com</ref> সেই বছৰৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনুষ্ঠিত ৱৰ্ল্ড জুনিয়ৰ দবা চেম্পিয়নশ্বিপত তেওঁ দ্বিতীয় নৰ্ম লাভ কৰে, আৰু ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ ৰেটিং ২৫০০লৈ উন্নীত হয়।
২০১৮ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ফাৰ্ষ্ট ছেটাৰডে টুৰ্নামেণ্টত তৃতীয় জিএম নৰ্ম লাভ কৰি তেওঁ সেই সময়ত ইতিহাসৰ দ্বিতীয় সৰ্বকনিষ্ঠ গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ হৈ পৰে।<ref name=chess.com/> পিছত ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহত FIDE-এ তেওঁক আনুষ্ঠানিকভাৱে গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ উপাধি প্ৰদান কৰে।
==২০২০ দশক==
সিন্দাৰভে ২০২১ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত অংশগ্ৰহণৰ যোগ্যতা অৰ্জন কৰে। ১২১ নম্বৰ স্থানত থাকিও তেওঁ দ্বিতীয় ৰাউণ্ডত টাইব্ৰেকত ৮ম স্থানধাৰী [[আলিৰেজা ফিৰৌজা]]ক পৰাস্ত কৰি এক ডাঙৰ চমক সৃষ্টি কৰে। তেওঁ শেষৰ ৩২জনৰ মাজত স্থান লাভ কৰে যদিও চতুৰ্থ ৰাউণ্ডত কাচপাৰ পিওৰুণৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |title=FIDE World Cup 2.3: Sindarov knocks out Firouzja |url=https://chess24.com/en/read/news/fide-world-cup-2-3-sindarov-knocks-out-firouzja |url-status=dead |access-date=2021-07-18 |website=chess24.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Tournament tree — FIDE World Cup 2021 |url=https://worldcup-results.fide.com/results |access-date=2021-07-20 |website=worldcup-results.fide.com |archive-date=12 August 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210812195433/https://worldcup-results.fide.com/results |url-status=dead }}</ref>
২০২৩ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত তেওঁ পুনৰ এক ডাঙৰ চমক দেখুৱাই তৃতীয় ৰাউণ্ডত ১০ম স্থানধাৰী [[মেক্সিম ভাচিয়ে-লাগ্ৰাভ]]ক পৰাস্ত কৰে। তাৰ পিছত তেওঁ [[অৰ্জুন ইৰিগাইচি|অৰ্জুন এৰিগাইচ]]িৰ হাতত পৰাজিত হয়।<ref>{{Cite web |last=Colodro |first=Carlos Alberto |date=2023-08-07 |title=World Cup: Sindarov knocks out MVL, Ju escapes and wins |url=https://en.chessbase.com/post/world-cup-2023-r3-d2 |access-date=2025-11-26 |website=ChessBase |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=McGourty (Colin_McGourty) |first=Colin |date=2023-08-10 |title=Carlsen Strikes Back, Caruana In Last 16 Of FIDE World Cup |url=https://www.chess.com/news/view/fide-world-cup-2023-round-4-2 |access-date=2025-11-26 |website=Chess.com |language=en-US}}</ref>
২০২৩ চনৰ অক্টোবৰ মাহত অনুষ্ঠিত [[এছিয়ান গেমছ]]ত সিন্দাৰভে অংশগ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত শাখাত তেওঁ ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে আৰু দলীয় প্ৰতিযোগিতাত উজবেকিস্তানৰ হৈ দ্বিতীয় ব’ৰ্ডত খেলি ৮খন খেলত ৬ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে। দলটোৱে [[ভাৰত]] আৰু [[ইৰান]]ৰ পিছত ব্ৰঞ্জ পদক লাভ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ কাতাৰ মাস্টাৰ্ছ ওপেন টুৰ্নামেণ্টত অংশগ্ৰহণ কৰি ৯খন খেলত ৬.৫ পইণ্ট লাভ কৰে আৰু অপৰাজিত হৈ ৰয় ; এই দুখন টুৰ্নামেণ্টৰ পৰা তেওঁ ২২ ৰেটিং পইণ্ট লাভ কৰে।
নবেম্বৰ মাহত সিন্দাৰভে ফিদে গ্ৰেণ্ড ছুইছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৩ত অংশগ্ৰহণ কৰি ৭/১১ স্কোৰেৰে অষ্টম স্থান লাভ কৰে। সপ্তম ৰাউণ্ডলৈকে তেওঁ শীৰ্ষত আছিল, কিন্তু শেষত বিজয়ী হোৱা [[বিদিত গুজৰাথী]]ৰ হাতত পৰাজিত হয়—এইটোৱেই আছিল তেওঁৰ একমাত্ৰ পৰাজয়। তথাপিও তেওঁ চাৰিখন খেল জয় কৰে, যাৰ ভিতৰত এখন জয় আছিল প্ৰাক্তন বিশ্ব নম্বৰ দুই [[লেভন আৰোনিয়ান]]ৰ বিৰুদ্ধে।
এই টুৰ্নামেণ্টৰ পিছত সিন্দাৰভে নিজৰ জীৱনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২৭০০ ইল' ৰেটিং অতিক্ৰম কৰে। ২০২৪ চনৰ জুন মাহত তেওঁ UzChess Cup Mastersত অংশগ্ৰহণ কৰি সামগ্ৰিকভাৱে পঞ্চম স্থান লাভ কৰে, আৰু সহদেশীয় তথা বিশ্বৰ পঞ্চম স্থানধাৰী নদিৰবেক আব্দুসাত্তোৰভৰ বিৰুদ্ধে এক উল্লেখযোগ্য জয় লাভ কৰে।
২০২৫ চনৰ দবা বিশ্ব কাপত ১৬ নম্বৰ স্থানৰ খেলুৱৈ হিচাপে অংশগ্ৰহণ কৰি সিন্দাৰভে [[ইউ ইয়াংই]], [[ফ্ৰেডেৰিক সভানে]] আৰু [[জোছে মাৰ্টিনেজ]] [[আলকান্তাৰা]] আদি খেলুৱৈক পৰাস্ত কৰি ছেমিফাইনেলত প্ৰৱেশ কৰে আৰু স্বদেশৰ নদিৰবেক ইয়াকুব্বোৱেভৰ সমুখীন হয়। টাইব্ৰেকত জয়ী হৈ তেওঁ ফাইনেলত ৱেই ইৰ বিৰুদ্ধে খেলিবলৈ আগবাঢ়ে আৰু লগতে ২০২৬ চনৰ কেণ্ডিডেটছ টুৰ্ণামেণ্টৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰে।<ref>{{ Cite web | title=Tournament Bracket | url=https://worldcup2025.fide.com/tournament-bracket/ | date = 23 November 2025}}</ref>
ফাইনেলত তেওঁ প্ৰথম দুটা ক্লাছিকেল খেল ড্ৰ কৰে, লগতে টাইব্ৰেকৰ প্ৰথম খেলো ড্ৰ হয়। কিন্তু দ্বিতীয় টাইব্ৰেক খেলত ৱেই ইক পৰাস্ত কৰি তেওঁ ১৯ বছৰ ১১ মাহ ১৮ দিন বয়সত ইতিহাসৰ প্ৰথম উজবেক আৰু সৰ্বকনিষ্ঠ বিশ্ব কাপ বিজয়ী হয়।
==কেণ্ডিডেটছ টুৰ্নামেণ্ট ২০২৬==
এই টুৰ্নামেণ্টত সিন্দাৰভে অসাধাৰণ প্ৰদৰ্শন কৰি অপৰাজিতভাৱে ১৩ ৰাউণ্ডত ৯.৫ পইণ্ট সংগ্ৰহ কৰে আৰু এটা ৰাউণ্ড বাকী থাকোঁতেই জয় নিশ্চিত কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁ [[গুকেশ ডি|গুকেশ ডম্মাৰাজু]]ৰ বিৰুদ্ধে বিশ্ব দবা চেম্পিয়নশ্বিপৰ খিতাপৰ বাবে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰাৰ অধিকাৰ লাভ কৰে।<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |last=Robinson |first=by Andrew Beaton and Joshua |date=2026-04-06 |title=The 20-Year-Old Chess Prodigy Laying Waste to the World’s Top Grandmasters |url=https://www.wsj.com/sports/javokhir-sindarov-candidates-tournament-chess-9a50a66a |access-date=2026-04-09 |website=The Wall Street Journal |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |last=Pretot |first=Julian |date=8 April 2026 |title=Chess-Leaked files linked to Candidates leader Sindarov spark debate |url=https://www.reuters.com/sports/chess-leaked-files-linked-candidates-leader-sindarov-spark-debate-2026-04-08/ |access-date=9 April 2026 |work=Reuters}}</ref><ref name=":0">{{Cite news |last=Graham |first=Bryan Armen |date=2026-04-14 |title=Javokhir Sindarov earns world chess title shot with stunning Candidates win |url=https://www.theguardian.com/sport/2026/apr/14/javokhir-sindarov-gukesh-world-chess-championship-candidates |access-date=2026-04-14 |work=The Guardian |language=en-GB |issn=0261-3077}}</ref>
==তথ্যসূত্ৰ==
{{reflist|30em}}
[[শ্ৰেণী:২০০৫ চনত জন্ম]]
[[শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি]]
[[শ্ৰেণী:দবা খেলুৱৈ]]
[[শ্ৰেণী:গ্ৰেণ্ডমাষ্টাৰ]]
[[শ্ৰেণী:এছিয়ান গেমছত পদক বিজয়ী]]
tmxjepyabzg4uu0xrl8c5p5yebgrjoz
ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬/অংশগ্ৰহণকাৰীসকল
4
136689
600587
600533
2026-04-15T14:02:19Z
Kandarpajit Kallol
6257
600587
wikitext
text/x-wiki
#[[User:Kuldhar Rabha|<font color="#cc0099">𝒦𝓊𝓁𝒹𝒽𝒶𝓇 ℛ𝒶𝒷𝒽𝒶</font>]] <sup>[[User Talk:Kuldhar Rabha|<font color="#6600cc">(𝒯𝒶𝓁𝓀)</font>]]</sup> 08:01, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|Duhita Ragini Kalita]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Duhita Ragini Kalita|বাৰ্তা]]) 09:53, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
afh83sm15nt3h2zupf9rppjttxy77kq
600602
600587
2026-04-15T14:39:31Z
Jyoti Chiring
34123
600602
wikitext
text/x-wiki
#[[User:Kuldhar Rabha|<font color="#cc0099">𝒦𝓊𝓁𝒹𝒽𝒶𝓇 ℛ𝒶𝒷𝒽𝒶</font>]] <sup>[[User Talk:Kuldhar Rabha|<font color="#6600cc">(𝒯𝒶𝓁𝓀)</font>]]</sup> 08:01, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|Duhita Ragini Kalita]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Duhita Ragini Kalita|বাৰ্তা]]) 09:53, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Jyoti Chiring|Jyoti Chiring]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Jyoti Chiring|বাৰ্তা]]) 14:39, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
qjkdy02560m2p5d82gk9kcubl2qad8g
600609
600602
2026-04-15T15:17:41Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
উত্তৰ
600609
wikitext
text/x-wiki
#[[User:Kuldhar Rabha|<font color="#cc0099">𝒦𝓊𝓁𝒹𝒽𝒶𝓇 ℛ𝒶𝒷𝒽𝒶</font>]] <sup>[[User Talk:Kuldhar Rabha|<font color="#6600cc">(𝒯𝒶𝓁𝓀)</font>]]</sup> 08:01, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|Duhita Ragini Kalita]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Duhita Ragini Kalita|বাৰ্তা]]) 09:53, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Jyoti Chiring|Jyoti Chiring]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Jyoti Chiring|বাৰ্তা]]) 14:39, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#:[[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:নৰুনা বৰুৱা|বাৰ্তা]]) 15:17, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
fp6wyr3mlxmjeu2fns05nfh8dybznjf
600610
600609
2026-04-15T15:18:00Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
600610
wikitext
text/x-wiki
#[[User:Kuldhar Rabha|<font color="#cc0099">𝒦𝓊𝓁𝒹𝒽𝒶𝓇 ℛ𝒶𝒷𝒽𝒶</font>]] <sup>[[User Talk:Kuldhar Rabha|<font color="#6600cc">(𝒯𝒶𝓁𝓀)</font>]]</sup> 08:01, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|Duhita Ragini Kalita]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Duhita Ragini Kalita|বাৰ্তা]]) 09:53, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Jyoti Chiring|Jyoti Chiring]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Jyoti Chiring|বাৰ্তা]]) 14:39, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:নৰুনা বৰুৱা|বাৰ্তা]]) 15:17, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
ojzuh5ju3fkw74h42i1be396cciogjz
600614
600610
2026-04-15T15:33:55Z
দিম্পল দাস
5159
600614
wikitext
text/x-wiki
#[[User:Kuldhar Rabha|<font color="#cc0099">𝒦𝓊𝓁𝒹𝒽𝒶𝓇 ℛ𝒶𝒷𝒽𝒶</font>]] <sup>[[User Talk:Kuldhar Rabha|<font color="#6600cc">(𝒯𝒶𝓁𝓀)</font>]]</sup> 08:01, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|Duhita Ragini Kalita]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Duhita Ragini Kalita|বাৰ্তা]]) 09:53, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:Jyoti Chiring|Jyoti Chiring]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Jyoti Chiring|বাৰ্তা]]) 14:39, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
#[[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:নৰুনা বৰুৱা|বাৰ্তা]]) 15:17, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
# [[সদস্য:দিম্পল দাস|দিম্পল দাস]] ([[সদস্য বাৰ্তা:দিম্পল দাস|বাৰ্তা]]) 15:33, 15 April 2026 (ইউ.টি.চি.)
naoubhjgxh94xceeia7tdinbmgbof1g
ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ দ্বিতীয় পৰ্যায়, ২০২৬/প্ৰবন্ধসমূহ
4
136690
600676
600570
2026-04-16T07:55:29Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
600676
wikitext
text/x-wiki
====[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|দুহিতা ৰাগিণী কলিতা]]====
# [[অজিত কুমাৰ বেনাৰ্জী]]
# [[কিম জি-ৱন]]
====[[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]]====
#[[ইৰানৰ ক্ৰীড়া]]
45mcv3k0np837fom4dva06uyx1pyaps
600678
600676
2026-04-16T08:00:15Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
600678
wikitext
text/x-wiki
====[[User:Duhita Ragini Kalita ]]====
# [[অজিত কুমাৰ বেনাৰ্জী]]
# [[কিম জি-ৱন]]
====[[User:নৰুনা বৰুৱা]]====
#[[ইৰানৰ ক্ৰীড়া]]
azckw3h3jhzfv4lb6wb8ocx0iag4j9q
600680
600678
2026-04-16T08:02:33Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
600680
wikitext
text/x-wiki
====[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|দুহিতা ৰাগিনী কলিতা ]]====
# [[অজিত কুমাৰ বেনাৰ্জী]]
# [[কিম জি-ৱন]]
====[[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]]====
#[[ইৰানৰ ক্ৰীড়া]]
gweb6odsjhad1h4ygnhu3jm4bku3ou9
600685
600680
2026-04-16T08:08:19Z
নৰুনা বৰুৱা
44897
/* নৰুনা বৰুৱা */
600685
wikitext
text/x-wiki
====[[সদস্য:Duhita Ragini Kalita|দুহিতা ৰাগিনী কলিতা ]]====
# [[অজিত কুমাৰ বেনাৰ্জী]]
# [[কিম জি-ৱন]]
====[[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]]====
#[[ইৰানৰ ক্ৰীড়া]]
#[[আদিত্য তিৱাৰী]]
alg9iwensdocu2r48augaizxc4u9m5w
সদস্য:Jmgogoi99
2
136691
600584
2026-04-15T12:40:55Z
Jmgogoi99
32127
নতুন পৃষ্ঠা: == মোৰ পৃষ্ঠা == === <code>যদুমণি গগৈ</code> === {{DEFAULTSORT:যদুমণি}}
600584
wikitext
text/x-wiki
== মোৰ পৃষ্ঠা ==
=== <code>যদুমণি গগৈ</code> ===
{{DEFAULTSORT:যদুমণি}}
7k1e0ueqii54i6xp0f59a821sq0wqkz
600585
600584
2026-04-15T12:56:08Z
Jmgogoi99
32127
/* মোৰ পৃষ্ঠা */
600585
wikitext
text/x-wiki
=== মোৰ পৃষ্ঠালৈ স্বাগতম ===
{{DEFAULTSORT:যদুমণি}}
ixaubq6a991508bpogra56c66o3mn0u
600611
600585
2026-04-15T15:19:19Z
Jmgogoi99
32127
600611
wikitext
text/x-wiki
=== মোৰ পৃষ্ঠালৈ স্বাগতম ===
[[চিত্ৰ:JGOGOI.png|center|thumb|'''নাম : যদুমণি গগৈ''''''জন্মস্থান : [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[অসম]]''''''ৰাষ্ট্ৰীয়তা''' ''': [[ভাৰতীয়]]'''
]]
{{DEFAULTSORT:যদুমণি}}
6pnt8v4af3uqlv6br2fo4duanvoc1yi
600612
600611
2026-04-15T15:25:47Z
Jmgogoi99
32127
600612
wikitext
text/x-wiki
=== মোৰ পৃষ্ঠালৈ স্বাগতম ===
[[চিত্ৰ:JGOGOI.png|center|thumb|'''নাম : যদুমণি গগৈ ।'''
'''জন্মস্থান: [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[অসম]] ।'''
'''ৰাষ্ট্ৰীয়তা''' ''': [[ভাৰতীয়]] ।'''
]]
{{DEFAULTSORT:যদুমণি}}
pcaoz7533kghvj33hlets5y72h9k14k
600613
600612
2026-04-15T15:28:12Z
Jmgogoi99
32127
600613
wikitext
text/x-wiki
=== মোৰ পৃষ্ঠালৈ স্বাগতম ===
[[চিত্ৰ:JGOGOI.png|center|thumb|'''নাম : যদুমণি গগৈ ।'''<br>
'''জন্মস্থান: [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[অসম]] ।'''</br>
'''ৰাষ্ট্ৰীয়তা''' ''': [[ভাৰতীয়]] ।'''
]]
{{DEFAULTSORT:যদুমণি}}
7zovls01otge5g5386c5dnzweaqav5e
উৰিষ্যাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস
0
136692
600593
2026-04-15T14:14:01Z
Kandarpajit Kallol
6257
পৃষ্ঠা [[উৰিষ্যাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]ৰ পৰা [[ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে
600593
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]
ft6heaiqd55wrrr259egmc9m766txpj
বাৰ্তা:উৰিষ্যাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস
1
136693
600595
2026-04-15T14:14:01Z
Kandarpajit Kallol
6257
পৃষ্ঠা [[বাৰ্তা:উৰিষ্যাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]ৰ পৰা [[বাৰ্তা:ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]লৈ Kandarpajit Kallolয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে
600595
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[বাৰ্তা:ওড়িশাৰ সামুদ্ৰিক ইতিহাস]]
ghb34d5bx0058cjf6484uep6eskq9sh
সদস্য বাৰ্তা:Martino714
3
136694
600638
2026-04-15T20:17:28Z
Civvì
16598
পৃষ্ঠা [[সদস্য বাৰ্তা:Martino714]]ৰ পৰা [[সদস্য বাৰ্তা:Martinoscag]]লৈ Civvìয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Martino714|Martino714]]" to "[[Special:CentralAuth/Martinoscag|Martinoscag]]"
600638
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[সদস্য বাৰ্তা:Martinoscag]]
7qnlz2rhync9fz3j1mss38g21sjlz2a