Wiksyunaryo bclwiktionary https://bcl.wiktionary.org/wiki/Panginot_na_Pahina MediaWiki 1.46.0-wmf.24 case-sensitive Medio Espesyal Olay Paragamit Olay kan paragamit Wiksyunaryo Olay sa Wiksyunaryo Ladawan Olay sa ladawan MediaWiki Olay sa MediaWiki Plantilya Olay sa plantilya Tabang Olay sa tabang Kategorya Olay sa kategorya TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 1088 55935 32754 2026-04-25T08:55:14Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55935 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== /Da/ [[File:LL-Q33284 (bcl)-MaroBos-da.wav|thumb|pagsayod kan da]] ===Adverbo=== # Pinalipot na "Digdihon mo!" o "Itao mo na iyan sako!". # Sarong tataramon na sinasambit sa Banwaan nin [[Calabanga]] na an boot sabihon, "Pakidigdiha na sakuya iyan" o "itao mo na sako". ===Halimbawa=== ::'''''Da!''' Kaipuhan ko na iyan ngunyan'' {{syn|bcl|de}} [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5ygvy2vvltv0cbybjfycw3vqov4ude7 0 1089 55936 5039 2026-04-25T08:55:24Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55936 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== (Tagalog: daw) pag-quote sa impormasyon gikan sa sarong pangaduwang mapagkukuanan {{art}} [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] noa9vw2lpb35dlpbf64t1u9afbhj9xe 0 1090 55939 52936 2026-04-25T08:55:54Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55939 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsilaba=== /dá.dos/ {{png.}} sarong sadit na kubiko kun sain an kada gilid kaini igwa nin mga tuldok na iyo an minadetermina kan numero uno hasta sais. #gamit sa kawat na sugal o kun ano pa man na pormang kawat na igwa nin purustahan ==Mga Salin== :#Ingles: dice [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7ii7j74fqhb76iok2314q7h85takewc 0 1091 55940 52938 2026-04-25T08:56:04Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55940 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-daga.wav|thumb|pagsayod kan daga]] [[File:LAND FOR GRAZING.jpg|thumb|daga]] ===Pagsayod=== /da-ga/ {{png.|-}} parte kan [[kinaban]] na dai nasasakop kan kadagatan o ano man na klase kan hawak kan katubigan. #binabanga asin sinusukol na parte kan sarong lugar kun saen puwede magtugdok nin mga [[istaran]] o edipisyo.<ref>https://en.wiktionary.org/wiki/land</ref> ::hal. ''An mga insekto nag-iistar sa daga.'' {{panl.|-}} [[kadagaan]], binubuo nin mga daga ==Tagalog== [[Ladawan:Apodemus sylvaticus bosmuis.jpg|thumb|daga]] /da-ga/ {{tl-png|-}} apod sa pesteng [[kino]] ==Susugan== {{reflist}} [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] b5oqkdefwosvaow8ojrxynwzatd2wcx 0 1092 55941 52940 2026-04-25T08:56:14Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55941 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== /da. gat/ [[Ladawan:Caribbean Sea - Long Exposure.jpg|thumb|right|Dagat Carribean gamit an long exposure]] {{png.|}} dakulang hawak kan tubig asin #dakulang parte kan kinaban na may tubig asin ::halimbawa: ''Dakul nagpaparigos sa dagat kun tag-init.'' [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 13y0p26vxmdwovfotpxlggvccefgwuv 0 1093 55942 44593 2026-04-25T08:56:24Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55942 wikitext text/x-wiki /dag-dág/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-dagdag.wav|thumb|pagsayod kan dagdag]] {{ber.|[[dagdag]]|[[Wt/bclnagdadagdag|nagdadagdag]]|[[nagdagdag]]}}kadugangán sa sarong bagay #aumento sa sukol ::Hal. ''Nagdagdag an pasweldo ni Among samo ngunyan na bulan.'' ==Baybayin== <big>ᜇᜄ᜔ᜇᜄ᜔</big> [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ri1g8u5spiyl34e92hza31zb9xxn5wp 0 1094 55943 52941 2026-04-25T08:56:34Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55943 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''daghán''' /dagˈhan/ ===Kahulugan=== {{bcl-png.}} parte kan hawak na nasa babá kan liog asin taas kan tulák. ::halimbawa: ''Tubtubi an '''daghán''' kan lalaking iyan tanganing makulogan man.'' ====Mga Sangli==== # Tagalog: dibdib # Ingles: chest ==Sebwano== {{panl.|-}} [[dakol]] o [[gulpi]] an bilang [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Parte kan hawak]] [[Kategorya:Parte kan lawas]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] jmninv1bub3fo2d87xpmjlp0gm4wtuw 0 1095 55945 37472 2026-04-25T08:56:54Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55945 wikitext text/x-wiki {{panl.|-}} katiripunan nin mga koleksyon nin bagay na napangingibabawan an kada [[saro]] #dakulang kantidad o [[numero]] kan ==Mga Sangli== #Tagalog: marami #Ingles: a heap, a lot, large amount of something [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 4h6exzs96subfuo4tb3jtc85dmau7b0 0 1098 55969 55752 2026-04-25T09:02:55Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55969 wikitext text/x-wiki {{ber.|-}} apon ===Dakitaramon=== *Ingles: throw *Tagalog: tapon, hagis [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] eaincwyf05ow3we8q6oq06r0jdsr1mw 0 1099 55974 48642 2026-04-25T09:03:45Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55974 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== [[Ladawan:Large Gautama Buddha statue in Buddha Park of Ravangla, Sikkim.jpg|thumb|right|Dakulang estatwa ni Buddha sa Parke kan Ravangla, Sikkim]] ===Pagsayod=== /da·kú·là/ [[File:LL-Q33284 (bcl)-Kunokuno-dakula.wav]] ===Kahulugan=== {{panl.|mas dakula|sup=pinakadakula}} kabaliktaran kan sadit # naglaladawan kan pagiging grande sa sukol o itsura ::Halimbawa: ''Dakula an saiyang payo kumpara sa saiyang hawak.'' ==Dakitaramon== {{trans-top|dakula}} *Tagalog {{t+|tl|malaki}} *Ingles {{t+|en|big}} {{trans-bottom}} ==Baybayin== <big>ᜇᜃᜓᜎ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] lsjmm69hgvgwhtxdt495vrzok2qb103 0 1104 55975 52958 2026-04-25T09:04:45Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55975 wikitext text/x-wiki [[File:Draughts • p1070 • Scammell's Cyclopedia of Valuable Receipts (1897).tif|thumb|right|Dama]] /da'. ma/ {{bcl-png.}}sarong kawat na kinakawat sa [[kwadrado]] asin igwa nin mga [[pidasong]] bagay na igwa nin mga [[ranggo]] ===Dakitaramon=== * Tagalog: dama * Ingles: checkers ==Baybayin== <big>ᜇᜋ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] o2wzzjefs5px47bxrr7ccgoeolhyv8g 0 1106 55980 44130 2026-04-25T09:05:35Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55980 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Ladawan:Carabao.jpg|thumb|Damulag sa salog]][[File:Carabao 56.JPG|thumb|right|Damulag]] __NOTOC__ ===Pagsayod=== '''damulag''' /da.mu'.lag/ #'''<small>[[png]]</small>''' sarong klase nin [[hayop]] ginagamit sa pag araro ning mga daga, ini igwang maitom na [[kublit]] asin [[sungay]] === Ibang kaapudan === [[karabaw]] 2.damulag ==Mga sangli== {{trans-top|damulag}} *Naga {{t+|bcl|damulag}} *Ingles {{t+|en|carabao}} *Tagalog {{t+|tl|kalabaw}} {{trans-bottom}} ==Baybayin== <big>ᜇᜋᜓᜎᜄ᜔</big> [[Kategorya:Mga hayop]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] iqpwwrq2l2cf9h7n2wp64hjs0giksak 0 1109 55986 50430 2026-04-25T09:06:55Z Ballardmaize 15 added [[Category:Bikol Sentral na lemma]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 55986 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /da.og/ '''kahulugan''' #an pagkadaog sa laban o taya ::Halimbawa: Daog na naman si pusta ko sa [[kawat]]. [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] hvrx5qfsuwhxhwi842ymzllqximbvd8 0 1110 55991 52967 2026-04-25T09:08:22Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55991 wikitext text/x-wiki ====Pagsayod==== /da-pít/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-dapit.wav]] ====Kahulugan==== {{bcl-png.}}manunungod sa o patunkol sa ::Halimbawa: ''Dapit sa nawawarang mga organo kan mga kaakian an laog kan bareta ngonyan sa ciudad.'' ==Dakitaramon== #Tagalog: tungkol #Ingles: about [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5h2n0p9eoepc6xxvm0c1nujh1oqq8kt 0 1111 55995 52969 2026-04-25T09:09:02Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55995 wikitext text/x-wiki ====Pagsayod==== /da.pog/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-dapog.wav]] ====Kahulugan==== {{bcl-png.}}Tradisyonal na lutuan na gibo sa pigtaytay na mga gapô tangani na magkanigo an mga [[sungo]] sa irarom asin magsalo nin mga gamit panluto. ::hal. ''Gulpi na baga an abo sa dapog, linigi na ngona.'' ==Baybayin== {{Script2|Tglg|'''<big>ᜇᜉ᜔oᜄ᜔</big>'''}} [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] blsj5632sl71padidlgg3d8ekl7m5pj 0 1112 55996 33559 2026-04-25T09:09:33Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55996 wikitext text/x-wiki {{ber.|[[dara]]|[[nagdadara]]|[[nagdara]]}} #pagtau o pag-[[ambag]] ::hal. ''Nagdadara siya nin panira para samuya pag-uudto,'' {{ber.|[[dara|dara-dara]]|[[dinadara-dara]]|[[dinara]]}} #paglipat hali sa sarong lugar pasiring sa iba. ::hal. [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] r7drw7ozjqnri7z6n7a2ckzg4fjtn9i 0 1121 55947 52986 2026-04-25T08:57:59Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55947 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== /de. bá. te/ {{png.|-}}argumento, [[diskusyon]] ::Halimbawa: ''Dai nadagos an debate kan mga kandidato para presidente.'' ===Berbo=== {{ber.|[[debate]]|[[pigdedebate]]|[[pigdebate]]}}pagdiskutir kan mga argurmento nin duwang grupo o indibidwal manungod sa sarong ispisipikong tema ::Halimbawa: ''Igwa na naman baga nin pighahaman na debate si Senador Panfilo kontra ki Senador Defensor.'' ==Tagalog== #debate #pagtutunggali ng dalawang panig gamit ang mga argumento [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 2mcnarwrcs9kkl6yxo228751pji9c0u 0 1122 55949 52989 2026-04-25T08:58:19Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55949 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] /dé.ka.da/ {{bcl-png.}}sampulong taon ==Dakitaramon== *Ingles: decade *Tagalog: ::Halimbawa: ''Sarong dekada na haros an nag-agi poon kan magpaaram sa kinaban an ina kaiyan.'' ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜃᜇ</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] m5henbb5nwcjerfakt7ofb0b3zapeo4 0 1124 55954 53004 2026-04-25T08:59:09Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55954 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-deretso.wav|thumb|pagsayod kan deretso]] {{bcl-png.}} karapatan #an moral o legal na deretso na magkaigwa nin sarong bagay o maghiro sa sadiring kamuyahan. ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜇᜒᜆ᜔ᜐᜓ</big> [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] nf3659fazk5uuxmr47qfave1u7wrm7w 0 1126 55955 27751 2026-04-25T08:59:19Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55955 wikitext text/x-wiki /de.si.dír/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-desidir.wav|thumb|pagsayod kan desidir]] ===Berbo=== {{ber.|[[desidir]]|[[nagdedesidir]]|[[nagdesidir]]}}pag-iskusar sa sarong gibo o pangarap #paglapigot o pag-igòt na makua an sarong bagay ::Halimbawa: ''Grabe an ginigibong pagdesidir kaining aki makatapos sana sa kolehiyo.'' [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7y768ijpi3ts0dykc60i6r4l43mlz97 0 1134 56001 53019 2026-04-25T09:10:41Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56001 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q33284 (bcl)-Kunokuno-dilis.wav|thumb|pagsayod kan dilis]] [[Ladawan:Anchovy closeup.jpg|thumb|right|mga dilis]] ===Pagsayod=== /di.lis/ ===Kahulugan=== {{png.|}} sarong klase nin [[sadit]] na [[sira]] ::Halimbawa: ''Maluya an [[dakop]] ngunyan, [[ánas|anas]] sana mga dilis.'' ===Dakitaramon=== *Ingles: anchovy *Tagalog: dilis [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga sira]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon_kan_aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 6qcthqwbdu80f7y475y9iyij4g2n7sd 0 1140 56053 53068 2026-04-25T09:23:26Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56053 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Devil-307138.svg|thumb|ilustrasyon nin dyablo]] /di.yab.lo/ {{bcl-png.}}maraot na espirito [[Ladawan:The Archangel Michael overthrowing Lucifer.jpg|thumb|Sarong painting kan paggadan ni Archangel Michael ki Lucifer, na sarong dyablo]] ==Ingles== devil, demon ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜇ᜔ᜌᜊ᜔ᜎᜓ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] lk0t16eh7ybht48gaj19ldv9rdaj5me 0 1142 56010 43480 2026-04-25T09:13:13Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56010 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-dùgang.wav|thumb|pagsayod kan dugang]] ===Pagsayod=== /du. gang/ {{ber.|[[pagdugang]]|[[nagdudugang]]|[[nagdugang]]}} #pagdagdag, pagsali, pagsararô. ::hal. ''Dai pa maideklara ang [[gana]] sa eleksyon ta ang mga boto nagdudugang pa.'' /du. gang/ ===Adberbo=== #dagdagan sa bilang o sa pagkagulpi. ::halimbawa: ''Dùgangan mo pa an dara mong kwarta ta baad kulang iyan.'' ===Berbo=== {{m|bcl|dugang|dugang}} ==Dakitaramon== #Tagalog: dagdag #Ingles: add ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜄᜅ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] d2er0wnu86f1357zm7id449nl5upe2y 0 1143 56018 53047 2026-04-25T09:14:33Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56018 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-dugta.wav|thumb|pagsayod kan dugta]] [[File:Red tree blood.jpg|thumb|right|pulang dugta hali sa puno kan [[narra]]]] ===Pagsayod=== * '''dugtâ''', /duɡˈtaʔ/ ===Kahulugan=== {{png.|}} mapulot na materyal na nagluluwas sa mga pananom o bunga ::Halimbawa: ''Nagdukot an '''dugta''' kan [[mangga]] sa saiyang bado.'' ===Dakitaramon=== * Tagalog: dagta * Ingles: sap ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜄ᜔ᜆ</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5q85vl6tnupcq74bccvfpivljb24lcw 0 1144 56021 49613 2026-04-25T09:15:32Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56021 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] __NOTOC__ ===Pagsayod=== /dú. hol/ ===Kahulugan=== {{ber.|[[duhol]]|[[pigduduhol]]|[[pigduhol]]}} pagpresenter o pagtau nin bagay sa kun si isay tangani na akseptaron o sayumahan kun habo ::Halimbawa: ''Idinuhol nya sa preso an saiyang mga donasyon na sabon asin toothpaste kan pagbisita nya. ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜑᜓᜎ᜔</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 3dtecn4oqga9g5jsb72p0ff8altjfyy 0 1145 56022 49383 2026-04-25T09:15:42Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56022 wikitext text/x-wiki '''dukô''' /du.'koʔ/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-duko.wav]] ==== Kahulugan ==== #{{ber.|[[duko]]|[[nagduduko]]|[[nagduko]]}}sarong posisyon kun sain nakatiko an mga tabay asin an pantaas na hawak naka-inutan asin aktong pababa, ginigibo tangani na makatago o madepensahan an sadiri'' # paghiro kan payo paibaba ::Halimbawa:'' Nakaduko an Hapon sa kagagapuan ta naubos na an bala kan saiyang iskopita. ==Dakitaramon== #Tagalog: yuko #Ingles: stoop [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] mbocipftn03xv19tsk81f9bp1xhqymz 0 1146 56024 43423 2026-04-25T09:16:29Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56024 wikitext text/x-wiki /du.kot/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-dukot.wav]] {{ber.|nagdudukot|nagdukot}} pagpulot ==Dakitaramon== #Tagalog: dikit #Ingles: act or manner of pasting something ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜃᜓᜆ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ocsnadj0lix6f1bk5gkqb3moj05bl55 0 1147 56027 53049 2026-04-25T09:17:40Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56027 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-dulay.wav|thumb|pagsayod kan dulay]] [[Ladawan:Traditional Philippine water jar - vannkrukke.jpg|thumb|Dulay]] ===Pagsayod=== /du.lay/ {{png.|-}}dakulang kuron na gibo sa sarong klase nin espesyal na [[laboy]], [[kaganan]] nin tubig kaidtong panahon. ::Halimbawa: ''Palisi na nin tubig an dulay ta [[ati]] na baga.'' # Dakulang kuron na gibo sa sarong klase nin espesyal na labóy, mayong kapotan na nilalagan o iniimbakan nin tubig." ::Halimbawa: Dyan kana magkua sa '''dulay''' nin paghugas sa bagas. ===Dakitaramon=== * Tagalog: banga; tapayan * Ingles: clay jar ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜎᜌ᜔</big> [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] qenv07crj5jttbklkrj0zohtg8wzf1y 0 1148 56036 49883 2026-04-25T09:19:25Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56036 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== #parte kan hawak kan tawo, makukua sa parteng [[pandok]] #parte kan [[hawak]] kan tawo para makahangos. : Halimbawa: [[siko|Nasiko]] an dungo ko [[subago]]. ==Dakitaramon== #Ingles: nose #Tagalog: ilong [[Kategorya:Mga pahinang daing toltolan]] [[Kategorya:Parte kan hawak]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 2v6z2aju2qyuvvni6wf8q30tfxi0zxe 0 1149 56037 50347 2026-04-25T09:19:35Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56037 wikitext text/x-wiki ===Panladawan=== #MA- pagkakaigwa nin kadunongan kan sarong tawo :''Madunong an aking iyan sugad sa saiyang mga magurang.'' [[Kategorya:Mga pahinang daing toltolan]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] j2hesrtoxpv54ot3c2alc10sh6a8asc 0 1150 56039 53059 2026-04-25T09:20:02Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56039 wikitext text/x-wiki /dú. pil/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-dupil.wav|thumb|pagsayod kan dupil]] ==== Kahulugan ==== {{bcl-png.}}[[grupo]] o katiriponán nin manlain-lain na [[lalang]] ::Hal.: ''Sarong dúpil nin mga estudyante haling Panicuason an nagparada sa Centro kan Naga.'' ==Dakitaramon== #Tagalog: #Ingles: [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5685bh5bucn54g28jk337cbvz6o8frf 0 1151 56043 13427 2026-04-25T09:20:55Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56043 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== /du.sa/ #{{ber.|[[dusa]]|[[nagdudusa]]|[[nagdusa]]}}pagsápô nin kasakitan ::Hal.: ''Hustó na sana an pagdusa kaiyan kan magtrabaho sa luwas kan Filipinas.'' [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] cut8z1ej64v1f8l2c85u66u4d25em92 0 1152 56044 49747 2026-04-25T09:21:05Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56044 wikitext text/x-wiki /dú. say/ ==Berbo== {{ber.|[[dusay]]|[[pigdudusay]]|[[pigdusay]]}} #pagtatau nin simpatya ::hal.: ''Husto na sana an pagdusay nya kan saiyang boot sa mga nagkagaradanan kaining nakaaging pagtuga kan Taal.'' [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5ejwjvp6cyugqrdefdfirld9v0bqjnt 0 1153 56049 53063 2026-04-25T09:22:02Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56049 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== /du·wá/ [[File:LL-Q33284 (bcl)-Kunokuno-duwa.wav]] ===Kahulugan=== {{png.|-}}numero na nirerepresentar kan Arabikong numeral na '''2'''. ::Halimbawa: ''[[igwa|Igwa]] siyang darang duwang [[manok]] para sa [[kabangguihan]].'' ==Dakitaramon== * Ingles: two * Tagalog: dalawa ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜏ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:p]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] bw9h8sxfnf8hhupsr03qovhipfgek55 0 1158 56066 41875 2026-04-25T09:26:09Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56066 wikitext text/x-wiki /ek. sa. men/ ===Berbo=== {{ber.|nag-eeksamen|nag-eksamen}}pag [[rekisa]] ==Dakitaramon== *Ingles: examination, test ==Susugan== [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] psofaqy196iv9vn70cqbc83l3a9b5is 0 1162 56070 46341 2026-04-25T09:26:49Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56070 wikitext text/x-wiki /én.tra/ {{ber.|[[entra]]|[[nag-eentra]]|[[nag-entra]]}}opisyal na magrehistro bilang [[miembro]] nin sarong [[institusyon]] o magin [[estudyante]] sa sarong partikular na kurso ::Halimbawa: ''Mag-entra ka baya Leila dyan sa organisasyon ni Kapitan.'' [[Kategorya:e]] ==Dakitaramon== :#Ingles:entry [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] ==Baybayin== <big>ᜁᜈ᜔ᜆ᜔ᜇ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 08hdmwnl84dm21peim9jpeal5hpi6dl 0 1173 55929 50756 2026-04-25T08:52:02Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55929 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q35455 (bik)-Joan San Carlos-ganib.wav|thumb|pagsayod kan ganib]] ==Bikol Sentral== /ga.níb/ {{bcl-pnl|[[mas|mas-]] ganib|sup=[[pinakaganib]]}}pagigin layás o bakong domestiskado kan sarong hayop ::hal.: ''Ganib na mga orig an yaon sa taas kan Isarog.'' [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:g]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7bngefmmzc45sabvdpmw6x5ozfnmvzz 0 1236 55912 44149 2026-04-25T08:47:46Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55912 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] /hí.naw/ #{{ber.|[[hinaw]]|[[naghihinaw]]|[[naghinaw]]}}sarong gawì nin pagtatau nin hula sa kun ano an maabot o sa kun ano an dai aram sa paagi kan pag-interpretar sa mga ekstra-natural na [[bagay]] ::Halimbawa: ''An gurang na si Magdalena iyo baga an naghihinaw sa mga turo kan kandila.'' ===Alternatibong Porma=== ===Cebuano=== *[[hunaw]] #paghugas kan kamot ==Baybayin== <big>ᜑᜒᜈᜏ᜔</big> [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:h]] [[Category:Mayong audio/h]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5xn86gxzfwsdghy3gqxsoxxsfpbocms 0 1238 55914 33049 2026-04-25T08:48:16Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55914 wikitext text/x-wiki /hi.ngo.wa/ ==Pagsayod== [[File:LL-Q33284 (bcl)-Kunokuno-hingowa.wav|thumb|pagsayod kan hinguwa]] ==Berbo== {{ber.|[[hingowa]]|[[pighihingowa]]|[[pighingowa]]|maghingowa}} paglapigót na makua an sarong bagay na muyang maabòt ::Hal.:''Hustó na sana an paghingowa ni Mama na ako mapaklase sa maray na unibersidad.'' [[Category:h]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 33uisg4v5kp3llf7pzxqkg7gz8jcxx8 0 1434 55906 53717 2026-04-25T08:45:31Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55906 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] /lá-pi-da/ {{png.}} kwadradong gapo(partikular marmòl) kun sain nakalagdá an pangaran, kapangakian, asin kagadanán kan piglubong ::Hal.: ''Gaták na an lapida ni Ermano Chano mo kaya magpagibo ka namán sa banwà.'' ==Baybayin== <big>ᜎᜉᜒᜇ</big> [[Kategorya:Mga pahinang mayong audio/l]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/l]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] kgua1stfftwpackjjhrjynplqoeevnf 0 1435 55909 47555 2026-04-25T08:46:31Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55909 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== /la·pí·got/ ===Kahulugan=== {{ber.|[[lapigot]]|[[naglalapigot]]|[[naglapigot]]}} pag [[igot]] na maabot an muyang mangyari ::Halimbawa: ''Labi an lapigot kan sakóng [[magurang]] na mapaklase kami sa maray na [[eskwelahan]].'' ===Dakitaramon=== * Ingles: persevere * Tagalog: pagtiyaga [[Kategorya:l]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/l]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] s9kdd4tpgup1tbj4b4k89rvpmnpzdzx 0 2795 55967 11876 2026-04-25T09:02:35Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55967 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== /da.ki/ ===Pangngaran=== # makiskison na puting gadan na mga natuklap sa kublit gikan sa anit kan tawo; '' Pityriasis capitis ''. #: '' kadakulon na daki sa sakuyang kuwelyo'' ==Yogad== ===Pangngaran=== dakí # [[pagkakan]] sa tanga kan mga [[ngipon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] mtc9jid3522o1z232emn2h5g901skgg 0 2928 55993 43929 2026-04-25T09:08:42Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55993 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Panladawan=== {{head|bcl|panladawan na komparatibo}} # {{bcl-komparatibo kan|daple}} #:{{ux|en|'''Daple''' an katotoohan kaysa sa dai makatotoohan (piksyon).}} ===Pangngaran=== {{Bcl-pangngaran}} # Sarong tawo na dai man aram o midbid; sarong tawo na bakong sarong [[katood]] o bakong [[kabisto]]. #: {{ux|en|Sarong '''daple''' an lalaking iyan para sako.&emsp; {{nowrap|Pigtutukduan an mga kaakian na dai makikipag-ulay sa mga '''mga daple'''.}}}} #* {{RQ:WBsnt IvryGt|III}} #*: Sa mga kadtong aldaw nag-iingat an lambang tarbena nin reputasyon nin gayong kwarto para sa sadiri kaining piling bilog, sarong club, o sosyudad, kan mga habitués, na naghihilingan kada banggi, para sa sarong pipa asin maugmang baso.{{...}} Pwedeng maglaog sa kwarto an '''mga daple''', alagad pinamati ninda na yaon sana sinda sa pagsakit: inako sinda nin igwang rayo asin suspetsya. # Sarong [[tagaluwas]] o [[dayo]]. #* {{RQ:Shakespeare Henry 8|act=II|scene=iv|passage=Saro ako sa tiuson na marhay na babaye asin sarong '''daple''', / Ipinangaki sa imong mga kapangyarihan.}} #* '''1726''', {{w|George Granville, 1st Baron Lansdowne|George Granville}}, ''[[s:Poems upon Several Occasions/22|Written in a Garden in the North]]'' #*: Tinukduan na magdara an mga melon sa mga katre kan yelo, / Asin '''daple''' sa aldaw na hinog na digdi. #* '''1961''', {{w|Robert A. Heinlein}}: “[[w:Stranger in a Strange Land|'''Daple''' sa Daga nin Kakaiba]]” # Saro na dai pinapalaog sa [[komunyon]] o [[pakikiiba]]. # Sarong [[bagong abot]]. #*{{quote-book|en|year=1918|author={{w|W. B. Maxwell}}|chapter=7| title=[http://openlibrary.org/works/OL1097634W The Mirror and the Lamp]| passage=[…] An St. Bede's sa panahong ini kan uusipon na ini, baga an tiuson na marhay asin pinakapanghinayang na parokya sa East End kan London. Haranihan, durog kan halangkaw na pagpupugol kan mga agihan-riles na viaduct, na daing duros sa tanga kan darakulang pader nin mga pabrika, sabay na nawara an buhay na interes gikan sa isip kan sarong "daple" asin nagwalat sana nin sarong mangurol na pang-aapi kan espiritu.# {{lb|en|humorous}} Saro na dai nahiling sa halawig na panahon.}} #: {{ux|en|Tara, '''daple'''!}} # {{lb|bcl|obsolete}} Saro na bakong kabali sa pamilya o kagharong; sarong guest; sarong bisita. ==Baybayin== <big>ᜇᜉ᜔ᜎᜒ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 0e2jojifcbrxd1pnj4jm2kpguxmyzl0 0 2949 56026 47372 2026-04-25T09:16:49Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56026 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''dulág''', /duˈl̪ag/ ===Kahulugan=== {{ber.|[[dulag]]|[[nagdudulag]]|[[nagdulag]]}}- paghali sa sarong [[lugar]] o kasibotan kun [[sain]] dae nag-aaram an awtoridad o katawohan :: Halimbawa: ''Maray man ta mayong nagdu'''dulag''' na preso duman.'' ===Dakitaramon=== # Tagalog: {{t+|en|takas}} # Ingles: {{t+|en|escape}} ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜎᜄ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 02vuc7fqeym0rsglxa4laxfzhig6yhn 0 3450 55904 21582 2026-04-25T08:44:51Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55904 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ====Pagsayod==== '''lápas''' /'la.pas/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-lapas.wav]] ==Susugan== [[Kategorya:l]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 0v71d9l61glyop3vwiqp9zhs7py0qd8 0 3451 55905 43730 2026-04-25T08:45:11Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55905 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-lapat.wav|right]] ===Pagsilaba=== /'la.pat/ # ''panmidbid'' maayos na pagkadukot, pantay ==Dakitaramon== #Tagalog: lapat #Ingles: well-fitted ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜎᜉᜆ᜔</big> [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 9z19z0nayimgnu2o26cju4d3sh36gcw 0 3455 55908 45842 2026-04-25T08:46:11Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55908 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ [[Ladawan:Woman sits on the floor reading.jpg|thumb|sarong babahe na naka lapiga sa salog]] ====Pagsayod==== '''lapigâ''' /la.pi.'gaʔ/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-lapiga.wav]] ====Kahulugan==== # ''panhiro'' nakatukaw sa [[salog|salóg]] Halimbawa: Si Denise nakalapiga sa salog ta inanggutan kan ina. : Ang mga aki sa eskwelahan nakalapiga sa salog ta mayo nin tukawan. ==Dakitaramon== #Tagalog: salampak #Ingles: to sit comfortably on the floor ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜎᜉᜒᜄ</big> [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:l]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7obotrqerp8iie0ax4ek6cm11yf37zk 0 3456 55910 53467 2026-04-25T08:46:51Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55910 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Pencil on a table.jpg|thumb|lapis]] ===Pagsayod=== '''lápis''' /'la.pis/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-lapis.wav|thumb|Pagsayod kan lapis]] ===Kahulugan=== # ''pangngaran'' nata[[tahar]]an na gamit [[panurat]] ===Dakitaramon=== #Tagalog: lapis #Ingles: pencil ==Susugan== [[Kategorya:l]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong susugan]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] nftmq7uoxzjj9o47c3olkicrtcssyol 0 3463 55902 45102 2026-04-25T08:44:11Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55902 wikitext text/x-wiki ====Pagsayod==== '''lapâ''' /la.'paʔ/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-lapa.wav]] ====Kahulugan==== # ''panmidbid'' bakong [[presko]]; [[raot]] na ==Dakitaramon== #Tagalog: bulok #Ingles: decomposed ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜎᜉ</big> [[Kategorya:l]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] __NOTOC__ [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ox2mqh22z4k4asnr963lzj915u8xdry 0 3464 55911 21514 2026-04-25T08:47:11Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55911 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ====Pagsayod==== '''lápag''' /'la.pag/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-lapag.wav|thumb|pagsayod kan lapag]] ====Kahulugan==== # {{ber.|lapag|nanglalapag|nanglapag}} magdali-dali tanganing maabutan ==Dakitaramon== #Tagalog: habol #Ingles: to run after ==Susugan== [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:l]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] kkdckq3by07xqxeomds6lnsmoaj9ov9 0 3465 55903 45157 2026-04-25T08:44:31Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55903 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] __NOTOC__ ====Pagsayod==== '''lapák''' /la.'pak/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-lapak.wav|thumb|pagsayod kan lapak]] ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜎᜉᜃ᜔</big> [[Kategorya:l]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] n6v52bzj8th4vk1pmrthzt81fb7sci3 0 3582 56063 20485 2026-04-25T09:25:39Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56063 wikitext text/x-wiki #sarong bagay na minaladawan kan klase kaini o nagpapahiling kan pankagbasan na panundon [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong audio/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 35gzlsvpvusuqluc2w2koytd25piqqo 0 3583 56064 52200 2026-04-25T09:25:49Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56064 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Solar eclips 1999 5.jpg|thumb|solar eclips]] #an pagkakabara kan liwanag gikan sa sarong pangkalingatan na bagay sa pag agi kaini sa tahaw kan nag-oobserbar asin sa kapareho kaining bagay, huli kaini nawawara an pinaggigikanan kan liwanag [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] b14p4os2ldcrpgxvh903fyen1ivenld 0 3584 56065 52194 2026-04-25T09:25:59Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56065 wikitext text/x-wiki #sakto o tama sa gabos na detalye [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] i72v5ubrotg781g28ejup1bvjsj8epn 0 3808 55926 53138 2026-04-25T08:51:32Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55926 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q35455 (bik)-Joan San Carlos-gana.wav|thumb|pagsayod kan gana]] '''gana''' /'ga.na/ {{bcl-png.}} ==Dakitaramon== *Ingles: winner ==Susugan== [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:g]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong audio/g]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 6etjp4li4rqrxrmh0yswqry2tmlgy9h 0 3898 56012 53042 2026-04-25T09:13:33Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56012 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:2006 sardines fishbone.jpg|thumb|dugi kan [[sardinas]]]]'''dúgi''' /'du.gi/ ===Pagsayod=== [[File:Bcl-dugi.ogg|Bcl-dugi|pagsayod kan dugi|thumb]] {{png.}} arinman sa mga pidaso nin matagas na [[kalansay]] nin sira ==Dakitaramon== #Tagalog: #Ingles: fish bone ==Susugan== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 1slskdm5zeckhmk08uo4u3o8q1hczto 0 4210 55907 53716 2026-04-25T08:45:51Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55907 wikitext text/x-wiki '''lapi''' /la'.pi/ {{bcl-png.}} parte kan lawas kan tawo sa itaas kan [[tuhod]] ==Dakitaramon== #Tagalog: kandungan #Ingles: lap [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:l]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/l]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/l]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] st0cfkprzzwahojqos0l6ha4q6uyxdm 0 4216 56011 53041 2026-04-25T09:13:23Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56011 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''dugáy''', /du.'gay/ [du.ˈɡaɪ̯] * [[File:Bcl-dugay.ogg]] ===Pangngaran=== {{bcl-png.}} ===Dakitaramon=== # Ingles: shin ===Susugan=== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] a8x43rpp8dyu5mwzgp2pfcq7ipzpk3a 0 4241 55981 39216 2026-04-25T09:06:06Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55981 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Lake-buhi2.jpg|thumb|Danaw nin Buhi sa Buhi, Camarines Sur]] [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-danaw.wav|thumb|pagsayod kan danaw]] '''dánaw''' /'da·naw/ ==== Kahulugan ==== # ''pangngaran'' hawak nin katubigan na napapalibutan nin kadagaan ==== Dakitaramon ==== # Ingles: [[:en:lake|lake]]<ref>Mintz, Malcolm W. Bikol Dictionary. University of Hawaii Press.</ref> #Tagalog: [[:tl:lawa|lawa]] == Susugan == [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] komncn4814rhfbay61my6uncuj1w28t 0 4348 55937 45632 2026-04-25T08:55:34Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55937 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Erlangen Bundesautobahn 73 Auffahrt Luftbild-20230422-RM-165734.jpg|thumb|Mapagal ang dalan na pasikot-sikot]] ''' daan ''' <br> [[File:LL-Q33284 (bcl)-Kunokuno-daan.wav |thumb|right|pagsayod kan daan]] ====Kahulugan==== # :::hal. '' '' ====Dakitaramon==== *Ingles: *Tagalog: ==Baybayin== {{Script2|Tglg|'''<big> </big>'''}} ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜇᜀᜈ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] lgzdyjpvq5zmparozj6qv0p6o9orwzn 0 4479 56014 53045 2026-04-25T09:13:53Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56014 wikitext text/x-wiki == Bikol Sentral == '''dugkol''' /dug.kol/ {{bcl-png.}} ==Ingles== ==Susugan== ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜄ᜔ᜃᜓᜎ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7f5c6zcknmhfuugirim0ra5ilzysp5l 0 4501 55992 44623 2026-04-25T09:08:32Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55992 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== [[file:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-dapla.wav|thumb|right|pagsayod kan dapla]] /dap.la/ '''kahulugan''' #natumba o pagkatumba sa sarong bagay na pababa. #natumba na patag an tulak sa salog ::Halimbawa: 1. Na'''dapla''' ako ta nasiod ako sa gapo mantang naglalakaw. [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] <references group="<ref name=&quot;Mintz 2004&quot;&gt;Mintz, Malcolm ''Bikol-English Dictionary/diksionariong bikol-ingles'' (2004), Perth, Western Australia p.523</ref&gt;" /> [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5a5etw39fv4vb7vew4y3dajmh1ry8wl 0 4549 55966 52952 2026-04-25T09:02:05Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55966 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Sawtooth Oak Quercus acutissima Dried Leaves 2100px.jpg|thumb|Alang na dahon]]1.{{png.}} ==Ingles== *leafs ==Tagalog== *dahon 2.{{png.}} Pahina [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 9kiljgdyz1p9vo0xr2fosvdzq3xfrlh 0 4551 55972 48619 2026-04-25T09:03:25Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55972 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * /da·kól/ * [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-dakul.wav|pagsayod kan dakol]] ===Kahulugan=== halangkaw an bilang :Halimbawa: ''Sa nakaaging Covid-19 Pandemic [[dakol]] na tawo sa enterong kinaban an naapektaran, mapasalod man o sa saindang hanap-buhay.'' ==Dakitaramon== * Tagalog: marami * Ingles: many ==Baybayin== <big>ᜇᜃᜓᜎ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] kyp8xaad2jeltmxtriplh0lc0u0eb78 0 4553 55973 37182 2026-04-25T09:03:35Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55973 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ===Pagsayod=== '''dakóp''' /da.'kop/ ===Dakitaramon=== * Tagalog: huli; dakip * Ingles: to catch; to arrest; to get caught [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 3tvbvo1pqygdnnkw85axe86leb48eyh 0 4632 56002 53029 2026-04-25T09:10:59Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56002 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== '''dismayo''' /dis.ma'.yo/ ===Kahulugan=== {{png.}} pagkawara nin malay ::Halimbawa: Dakol an [[nadismayo]] sa ginibong pagtiripon. ===Dakitaramon=== *Ingles: unconscious *Tagalog: walang malay ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜐ᜔ᜋᜌᜓ</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] __NOTOC__ [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 97czbfyr93e1kmua1nwxbzuq0irnsmk 0 4634 56020 53040 2026-04-25T09:15:22Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56020 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ===Pagsayod=== '''duda''' /du'.da/ {{png.}} dae sigurado ===Dakitaramon=== * Tagalog: duda * Ingles:uncertain [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7iqpkcfj998hfgnb1q6mmp7bpkxtdfk 0 4635 56051 53066 2026-04-25T09:22:31Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56051 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /du.yan/ #sarong duyan, duyan nin aki, ginagamit pagmapahingalo o maaling nin aki ::Halimbawa: 1. Camille paturogon mo muna daw si Nonoy Alvin sa '''duyan''' bago ka maglaba. [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] {{png.}} tabyunan [[File:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-duyan.wav]] ==Dakitaramon== #Ingles: swing in a hammcock [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] l32k1cm4hax4se0zsngt1z61rsmm391 0 4655 56071 53094 2026-04-25T09:27:34Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56071 wikitext text/x-wiki {{png.}}mga namamati ===Dakitaramon=== *Ingles: effect *Tagalog: :Halimbawa: An pag-guho nin daga an saro sa mga epekto nin labi na pag-uran. ==Baybayin== <big>ᜁᜉᜒᜃ᜔ᜆᜓ</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong audio/e]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] bsoupbv712s5rdfom2ehdz8cvjmsa53 0 4658 56074 53105 2026-04-25T09:28:04Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56074 wikitext text/x-wiki sarong tao na palihim na nagbabantay o nagmamanman. {{png.}}tagamasid sa mga hinihiro ==Ingles== spy ==Tagalog== espiya ==Baybayin== <big>ᜁᜐ᜔ᜉᜒᜌ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 0elv5qe0hakplo446fuzxtwp0zutdo2 0 4703 55916 53204 2026-04-25T08:49:15Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55916 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[File:Filipiniana Dress.jpg|thumb|right|Babaying nakasulot nin tradisyunal na gubing kan Pilipinas]] ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''gubing''' /'gu.bing/ * [[File:LL-Q35455 (bik)-Joan San Carlos-gubing.wav|thumb|pagsayod kan gubing]] ===Pangngaran=== {{png.|}} [[bado]]; gamit na sinusulot sa hawak ===Dakitaramon=== # Tagalog: damit # Ingles: clothes; apparel ==Baybayin== <big>ᜄᜓᜊᜒᜅ᜔</big> [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ayfgs7mqpjjz1uvb8gur28lgrv33dml 55920 55916 2026-04-25T08:49:53Z Ballardmaize 15 removed [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 55920 wikitext text/x-wiki [[File:Filipiniana Dress.jpg|thumb|right|Babaying nakasulot nin tradisyunal na gubing kan Pilipinas]] ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''gubing''' /'gu.bing/ * [[File:LL-Q35455 (bik)-Joan San Carlos-gubing.wav|thumb|pagsayod kan gubing]] ===Pangngaran=== {{png.|}} [[bado]]; gamit na sinusulot sa hawak ===Dakitaramon=== # Tagalog: damit # Ingles: clothes; apparel ==Baybayin== <big>ᜄᜓᜊᜒᜅ᜔</big> [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] gnio71oz7cafy6gckulnn9jr3rjebps 0 4705 55917 38287 2026-04-25T08:49:25Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55917 wikitext text/x-wiki [[file:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-gudak.wav]] [[Ladawan:Men digging (1).jpg|thumb|pag gudak nin daga ]] ==Dakitaramon== #Tagalog: Bungkal #Ingles: to dig [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] oe44b7u6r9id6s05z0a0qdm6zy96hjk 0 4708 55918 32686 2026-04-25T08:49:35Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55918 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /gud.god/ [[file:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-gudgod.wav|thumb|pagsayod kan gudgod]] ==Dakitaramon== *Tagalog: hila; hilahin *Ingles:to drag [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 8vn6pwcyzbagqfvbj3edu872ou6sufk 0 4710 55921 46944 2026-04-25T08:49:55Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55921 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== [[Ladawan:Icon-angry-hand-4230419.svg|thumb|Gugom na kamot]][[file:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-gugom.wav]] ===Dakitaramon=== #Tagalog: '''kuyom''' #Ingles: '''clenched''' ==Baybayin== <big>ᜄᜓᜄᜓᜋ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] nbbj4o44l90fyt8ltisv223kfu3pzni 0 4712 55922 49385 2026-04-25T08:50:05Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55922 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Bukit temenong kura-kura beach.jpg|thumb|Gugon sa sarong bukid]][[file:LL-Q35455 (bik)-Bal Pesino-gugon.wav|thumb|pagsayod kan gugon]] '''gúgon '''/'gu·gon/ ==== Kahulugan ==== # ''pangngaran'' sarong klase nin [[duot]] ==Dakitaramon== #Tagalog: kugon #Ingles: cogon grass [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] e8htfy8eiodg4a7t9q4nprzkzw7fk0z 0 4715 55919 45105 2026-04-25T08:49:45Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55919 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q35455 (bik)-Joan San Carlos-gugo.wav|thumb|pagsayod kan gugo]] __NOTOC__ ===Pagsayod=== '''gûgò''' /gu'.go/ ===Kahulugan=== {{ber.|-|-|-}} pag-ukag kan sarong bagay mantang ini nasa [[laog]] kan kaganan sa paagi nin mapwersang paghiro na pataas-baba :Halimbawa: Dai mo guguon an bote kan softdrinks. ==Dakitaramon== #Tagalog: kalog; kalugin #Ingles: to shake ==Baybayin== <big>ᜄᜓᜄᜓ</big> [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon_kan_aldaw]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] o2wxg9z7a7tcw5vrr40zvzi79lbq5qg 0 4719 55924 42388 2026-04-25T08:50:25Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55924 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q35455 (bik)-Joan San Carlos-gulang.wav|thumb|pagsayod kan gulang]] ==Dakitaramon== #Tagalog:Panlalamang #Ingles:being sly or crafty ==Baybayin== <big>ᜄᜓᜎᜅ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:g]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong audio/g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] jbek7rq8fss46l1qy9bju41tjauch7x 0 4723 55925 53206 2026-04-25T08:50:35Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55925 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[File:LL-Q35455 (bik)-Joan San Carlos-gulay.wav|thumb|pagsayod kan gulay]] [[File:VEGETABLE MARKET.jpg|thumb|mga gulay sa [[merkado]]]] [[Ladawan:Kleinmarkthalle Frankfurt Gemüsestand.jpg|thumb|mga gulay sa merkado]] [[Ladawan:Vagetable Vendor at Baao Public Market.jpg|thumb|mga gulay sa merkado]] __NOTOC__ ===Pagsayod=== '''gulay''' /gu'.lay/ ===Kahulugan=== {{bcl-png.}} sarong [[tinanom]] o [[parte]] kan tinanom na ginigibong [[kakanon]], paminsan kasabay kan karne o sira, arog kan repolyo, patatas, mustasa, o balatong. ==Dakitaramon== #Tagalog: gulay #Ingles: vegetable ==Baybayin== <big>ᜄᜓᜎᜌ᜔</big> [[Category:Gabos na tataramon]] [[Category:g]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon_kan_aldaw]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] e975fnsmq95lri2gwpttch3qc5lkzfi 0 5171 56042 46932 2026-04-25T09:20:35Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56042 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== [[Ladawan:Cherry tree moving in the wind 1.gif|thumb|Mahiruon an sanga nin huli sa duros]] ===Pagsayod=== * '''dúros''', /ˈdu.ɾos/ ::Halimbawa: ''Nagdara nin makusog na '''duros''' an bagyo.'' ===Dakitaramon=== #Ingles: wind #Tagalog: hangin #Bikol Legazpi: [[paros]] [[Category: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 8ylr2ri03xgcubbjodxoldf5v5sca8g 0 5174 55988 52966 2026-04-25T09:07:52Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55988 wikitext text/x-wiki ==Pagsayod== * '''dapán''', /da'pan/ {{png.|}} [[palad]] sa bitis ==Dakitaramon== #'''Ingles''':''sole'' #'''Tagalog''':''swelas'' [[Kategorya: d ]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] cpdt6ugmghpce8ckjg2lzmw9rpc3vyr 0 5184 55997 46545 2026-04-25T09:09:43Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55997 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== /da.ra.ga/ '''kahulugan''' #babaing mayo pa nin agom ::Halimbawa: 1.Daraga kapa ne? [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] ==Dakitaramon== #Ingles: maiden #Tagalog: dalaga [[Category: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] bx2mftr31axvr4ge1ep39c2ho0swk3q 0 5410 55990 21078 2026-04-25T09:08:11Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55990 wikitext text/x-wiki [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-dapat.wav]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5y1xtqj3jlv17f3kjf5bx76g35e0ml7 0 5411 55961 48471 2026-04-25T09:00:52Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55961 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== ===Pagsayod=== '''digdí''' /dig·'di/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Daramlagon-digdi.wav|pagsayod kan digdi]] :Halimbawa: Igwa nin mga [[ikos]] digdi [[samuya]]. ==Dakitaramon== *Tagalog: dito *Ingles: here ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜄ᜔ᜇᜒ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:d]] [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ky3i25w3jv6vietk1svxthdz7wfmle6 0 5415 56034 48470 2026-04-25T09:19:01Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56034 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== /du·mán/ [[File:LL-Q33284 (bcl)-Kunokuno-duman.wav]] ===Kahulugan=== tataramon gamit sa [[pagtukdo]] nin [[lugar]] o [[direksyon]] ::Halimbawa: ''Magayon magkarigos [[duman]] sa stampa.'' ==Dakitaramon== * Ingles: there * Tagalog: doon ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜋᜈ᜔</big> [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] el7rbg598pqg4z03xbycrun26plzzhr 0 5575 55999 36637 2026-04-25T09:10:21Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55999 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /di.la/ #parte kan nguso, kulay pula, nagagamit panlasa ::Halimbawa: 1. Nakagat ko an sakong '''dila''' pagkakan ko nin manga. [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 3169b1gccplz3jkx22bavqc7gau463q 0 6038 55944 45900 2026-04-25T08:56:44Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55944 wikitext text/x-wiki ==Pagsayod== * '''dagit''' /'dagit/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' to swoop down and catch something; to carry something off in its claws of talons <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== ==Baybayin== <big>ᜇᜄᜒᜆ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] esr9ygmqptnvbk04bmhydtkeq3b7u5a 0 6040 55946 52943 2026-04-25T08:57:04Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55946 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''dàgom''', /daʔˈɡom/ [d̪aʔˈɡom] ===Pangngaran=== [[File:Stratocumulus cloud over Tacloban City, Philippines 1.jpg|thumb|right|Madagom na langit sa Syudad nin Tacloban]] {{png.|}} madiklom na [[panganuron]], pahiwatig nin makusog na uran. #:Halimbawa: Ma'''dagom''' na ang hapon ngunyan. <br><br><br><br><br><br><br> ===Pagsayod=== * '''dágom''', /da'·gom/ ** Audio: [[File:LL-Q33284 (bcl)-Kunokuno-dagom.wav]] ===Pangngaran=== [[Ladawan:Needles_(for_sewing).jpg|thumb|right|Mga dagom sa pagtahi]] {{png.|}} sarong pino asin matarom na bagay na ginagamit sa paglalabot arog kan sa pagtahi, paggantsilyo, asin medikal na mga injeksyon #:Halimbawa: ''Halos gabos sa samuyang pamilya takot sa '''dagom''', kaya bihira makapabarakuna.'' ====Dakitaramon==== * Ingles: needle * Tagalog: karayom [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 2p2s1ljbuw9bsv64y2t2o6h5nig4gao 0 6056 55968 23154 2026-04-25T09:02:45Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55968 wikitext text/x-wiki '''dákit''' /da.kit/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Deribatibo</small>== * [[magdakit]] * [[dakitan]] * [[dakiton]] * [[pagdakitan]] * [[pagdakiton]] * [[idakit]] * [[madakit]] * [[ipagdakit]] * [[dadakitan]] ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' to move to a different house; to cross a stream <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] a94zdsi77x8fpbfte65ajdkjziyatix 0 6057 55970 23155 2026-04-25T09:03:05Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55970 wikitext text/x-wiki '''daklot''' /dak.lot/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Deribatibo</small>== * [[madaklot]] * [[dakluton]] * [[pagdakluton]] * [[daklutan]] * [[pagdaklutan]] ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' to take a handful of rice from a plate; to snatch soemthing with the claws or talons <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 4oda5nt63rzcgvluzukveiozy9ny452 0 6074 55976 49479 2026-04-25T09:04:55Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55976 wikitext text/x-wiki '''dámay''' /'da.may/ #'''<small>ugataramon</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Deribatibo</small>== * [[maduminamay]] * [[magdamay]] ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' sympathetic <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] a87ckegk5sojzct52hit9m3nsnx0qex 0 6076 55977 43810 2026-04-25T09:05:05Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55977 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] '''damóg''' /da.mog/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== * [[dumog]] * [[samhog]] * [[samog]] * [[sarumsom]] ==<small>Deribatibo</small>== ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' soaked, drenched, saturated (as firewood) <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== ==Baybayin== <big>ᜇᜋᜓᜄ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 8vhumipkrxulpmhgfprrv9sl33ng0iy 0 6077 55978 42471 2026-04-25T09:05:15Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55978 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] '''dámot''' /'da.mot/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== * [[amot]] * [[samot]] ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' referring to an accumulation of many things <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== ==Baybayin== <big>ᜇᜋᜓᜆ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] j77vs7lkalci51aca29lw9fuxofsnwy 0 6079 55979 46029 2026-04-25T09:05:25Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55979 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== '''dampóg''' /dam'pog/ #'''[[png]]''' ===Baingtaramon=== * [[ambon]] ===Deribatibo=== * [[magdampog]] * [[pagdampugon]] * [[madampugan]] * [[madampog]] ===Etimolohiya=== ===Dakitaramon=== * '''<small>Ingles: </small>''' fog, moist <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' hamog ===Susugan=== ===Baybayin=== <big>ᜇᜋ᜔ᜉᜓᜄ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] c73g1l4nof3lvndowbx1k8k7xtnb038 0 6084 55982 50377 2026-04-25T09:06:16Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55982 wikitext text/x-wiki '''danay''' /da.'nay/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Deribatibo</small>== * [[mag-danay]] * [[danayon]] * [[pagdanayon]] * [[padanayon]] ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' long-lasting, always, constant; forever, for a long time <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7t1y1kelj1wziusy6hyv85bo2smjibs 0 6087 55983 50257 2026-04-25T09:06:26Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55983 wikitext text/x-wiki '''danga''' /da.ngâ/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Deribatibo</small>== ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' nickname <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== ==Baybayin== <big>ᜇᜅ</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ku35oesfpxymavcr25biaakovc7ru7n 0 6088 55984 42649 2026-04-25T09:06:36Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55984 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] '''dángat''' /'da.ngat/ #'''<small>[[ugt]]</small>''' ==<small>Baingtaramon</small>== * [[daba]] * [[padaba]] ==<small>Deribatibo</small>== * [[padangat]] * [[magpadangat]] * [[padangaton]] * [[pagpadangaton]] * [[mapinadangat]] ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles: </small>''' darling, favorite <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== ==Baybayin== <big>ᜇᜅᜆ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] d26llh68t67mcqmnflbj5hav7g0ecml 0 6315 56054 38729 2026-04-25T09:23:36Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56054 wikitext text/x-wiki [[Ladawan:Windbreaker Jacket, Hood Outside.jpg|thumb|sarong klase nin dyaket]] __NOTOC__ [[Ladawan:Black worn leather jacket detail 1.jpg|thumb|Itom na dyaket]] ===Pagsayod=== '''dyaket''' /dya'.ket/ #'''<small>[[png]]</small>''' sarong kasulutan na ginagamit sa pagtahob sa hawak. #Ginagamit pag tag lipot, nag uuran o mainit pandepensa para dae masulo an lawas. : Halimbawa: Pinasulot kami nin dyaket nin huli ta Disyembre na. ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' jacket, coat<ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 25y6xe911a3dmht0tse510efrilr7es 0 6316 56055 45938 2026-04-25T09:23:46Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56055 wikitext text/x-wiki '''dyakpot''' /dyak.pot/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' lucky, to make time with a girl<ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== ==Baybayin== <big>ᜇ᜔ᜌᜃ᜔ᜉᜓᜆ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mayong audio/d]] [[Kategorya:Mayong ladawan/d]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] hfdmglrmth6plupfjxgdznf7acw00dh 0 6318 56057 32017 2026-04-25T09:24:06Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56057 wikitext text/x-wiki '''dyip''' /dyip/ #'''<small>[[png]]</small>''' ''Sarung sasakyan o awto, ginagamit sa transportasyon kan tawo. [[File:Traditional jeepneys along Elliptical Road in Quezon City on February 3, 2023.jpg|Traditional jeepneys along Elliptical Road in Quezon City on February 3, 2023]] ::Halimbawa: ''Dyip an sinakayan mi pa-Sorsogon.'' ==<small>Deribasyon</small>== ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' jeep<ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mayong audio/d]] [[Kategorya:Mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] he0lkam9l1wysbdifnpzg678joypx3j 0 6319 56059 49236 2026-04-25T09:24:26Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56059 wikitext text/x-wiki '''dyurnal''' /dyur.nal/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Deribasyon</small>== ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' journal<ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mayong audio/d]] [[Kategorya:Mayong ladawan/d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] hbdcsir4365cr7tes8lk9b2c1qllphc 0 6322 55931 55207 2026-04-25T08:53:40Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55931 wikitext text/x-wiki '''ka''' /ka/ # # # ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' you; plural Ki class marker occurring before names; plural locative class marker occurring before names <ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== ==Baybayin== <big>ᜃ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:k]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/k]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] q761x544mkn16ib7pqw986cc5ulqxy8 0 6323 55932 40933 2026-04-25T08:53:50Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55932 wikitext text/x-wiki '''kaag''' /ka.ag/ #'''<small>[[png]]</small>''' [[bugtak]] ::Halimbawa:''Kaag mo sa ibabaw kan [[katre]].'' ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' to put, to place<ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' lagay ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:k]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/k]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 6doun5hw08m6rqqkjft9btw7jana6ai 0 6324 55933 55209 2026-04-25T08:54:00Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55933 wikitext text/x-wiki '''kaba''' /ka.ba/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Deribasyon</small>== ==<small>Baingtaramon</small>== ==<small>Etimolohiya</small>== ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' fright<ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:k]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/k]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 74k481p2rj33hk19coo6tnu5yoddo70 0 6325 55934 55211 2026-04-25T08:54:10Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55934 wikitext text/x-wiki '''kabal''' /ka.bal/ #'''<small>[[png]]</small>''' ==<small>Dakitaramon</small>== * '''<small>Ingles:</small>''' “… an amulet which [has] the power of making its possessor invulnerable to the MINASBÁD [bolo] and to the GARÓD [spear], rendering these weapons dull or suspending them in air upon attack. It [is] generally a circular piece of copper with a hole [in] the center, or a bit of shell roughly carved into the shape of an ANÍTO [ancestral spirit] noted for [his] exploits.” (Bikol mythology)<ref>Mintz, Malcolm. ''Bikol Dictionary''. University of Hawai'i Press (2019).</ref> * '''<small>Tagalog:</small>''' ==<small>Susugan</small>== [[Kategorya:k]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/k]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] maaq8zelokcimj0d4w4a11fc4ysvfzr 0 6786 56072 53102 2026-04-25T09:27:44Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56072 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ '''eskwéla''' /es·'kwe·la/ ====Kahulugan==== {{bcl-png.}} lugar kun sain [[nag-aadal]] an mga [[kaakian]] ==Dakitaramon== #Tagalog: paaralan #Ingles: school [[Category:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong audio/e]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 0t7j4tu2kl5oizwb743fkv02wgtbwen 0 6879 56040 42823 2026-04-25T09:20:15Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56040 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] __NOTOC__ ===Pagsayod=== '''durát''' /du.'rat/ # panladawan. dai [[disiplinado]] an [[hiro]] ===Dakitaramon=== Tagalog: Ingles: flirty ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜇᜆ᜔</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 1tcbpmhq9c3bzj4qybkwz7ism8g6tjo 0 6948 56075 29228 2026-04-25T09:28:14Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56075 wikitext text/x-wiki #''pangngaran.''ibang termino na nangangahulugan na agom. : Halimbawa: Mayo igdi an sakuyang esposo. ==Dakitataramon== #Ingles: Spouse #Tagalog: Asawa [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] qgh3aft8dq8ucjwr0nwn1dzkqf26i0o 0 6963 56017 45185 2026-04-25T09:14:23Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56017 wikitext text/x-wiki # Sarong klase kan hayop na mahihiling sa dagat. ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜄᜓᜅ᜔</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] a5jhpklst2w1s2l4d5vm6u7dmoo3m8g 0 7822 55989 49277 2026-04-25T09:08:02Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55989 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] ==Dakitaramon== *Ingles: obtaining *Tagalog: gapang [[File:LL-Q35455 (bik)-Eric D Galero-dapang.wav|thumb|pagsayod kan dapang]] ==Baybayin== <big>ᜇᜉᜅ᜔</big> [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] gvlrzohkkktl3tdmocbdqbis97zt86f 0 7858 55953 28168 2026-04-25T08:58:59Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55953 wikitext text/x-wiki ==Dakitaramon== *Ingles: defense, fort or fender *Tagalog: depensa [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] g3dxh2plb38c1h7kfwjab2lyb0pfc9p 0 7887 55957 50974 2026-04-25T09:00:12Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55957 wikitext text/x-wiki ==Dakitaramon== *Ingles: genius *Tagalog : matalino [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 4jckhx8c3cbm7xupmk9n2n68u1d5wfq 0 9278 55915 53294 2026-04-25T08:48:26Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55915 wikitext text/x-wiki [[File:Carabao mangoes (Philippines).jpg|thumb|right|[[mangga|manggang]] hinog]] ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''hinóg''', /hi'nog/ ===Pangngaran=== {{png.|}} pwede nang kakanon an sarong prutas ::Halimbawa: Masiramon an '''hinog''' na abokado lalo na ini kun igwang asukar saka gatas. ===Dakitaramon=== * Ingles: ripe * Tagalog: hinog ==Baybayin== <big>ᜑᜒᜈᜓᜄ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:h]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/h]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] bl0b1v4xpecppat2it1knnua3vu6mzb 0 9382 55958 53012 2026-04-25T09:00:22Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55958 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[File:Thimble.jpg|thumb|right|didal]] ===Pagsayod=== '''didál''' /di.dal'/ ===Kahulugan=== {{png.|-}} gamit na sinusulot sa muro pag [[tahi|nagtatahi]]. Ini ginagamit na pantulod sa [[dagom]]. ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' thimble *'''Tagalog:''' didal ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜇᜎ᜔</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] pv2rtm54amd9ai5mt9bdvf404a605c0 0 9450 56005 45547 2026-04-25T09:11:59Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56005 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /do.lot/ {{ber.|-|-|-}}alay;handog ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' offering *'''Tagalog:''' alay; handog ===Pinaghalian=== ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜎᜓᜆ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ct1ynxx10u28nt9d3emeh4f0wzwnfzd 0 9453 56008 50932 2026-04-25T09:12:29Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56008 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dos/ {{ber.|-|-|-}}dalawa ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' two *'''Tagalog:''' dalawa ===Pinaghalian=== [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7uy2q5doiflhaxofmzosj68aydmwzu3 0 9455 55963 36639 2026-04-25T09:01:12Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55963 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dig.ta/ ''kahulugan'' #dugta sa bado #sarong dugto na naapon sa bado o sa iba pang bagay ::Halimbawa: 1. maation na ang bado ko na'''digta'''an kya nin bolpen ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' blot; stain *'''Tagalog:'''mantsa [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] chsb8h6kiys3le59r7c07tz6yn3kuq0 0 9456 56023 31819 2026-04-25T09:16:00Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56023 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /duk.dok/ {{ber.|-|-|-}}dikdik ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' to pulverize;to crush *'''Tagalog:''' dikdik [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] dgfar4mnmxcbv1iqtrqi8ykyjibw8au 0 9457 56047 53062 2026-04-25T09:21:36Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56047 wikitext text/x-wiki ===duta=== /du.ta/ {{png.|-}} dantay ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' touch *'''Tagalog:''' dantay [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 835t4ny3emge3r464cp3idaozs3fvjo 0 9463 56073 53103 2026-04-25T09:27:54Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56073 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== [[File:LL-Q33284 (bcl)-MaxixKatana-esperma.wav|thumb|Pagsayod nin esperma]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Ladawan:Candle 5.jpg|thumb|esperma]] [[Ladawan:Манастир Моштаница-капела за паљење свећа (Moštanica Monastery, chapel for lighting candles).jpg|thumb|ladawan kan esperma]] /es.per.ma/ {{png.|-}} kandila ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' candle *'''Tagalog:''' kandila ::Halimbawa: Suluan mo na an esperma. ===Baybayin=== <big>ᜁᜐ᜔ᜉᜒᜇ᜔ᜋ</big> [[Kategorya:Bikol Sentral na tataramon na may audio link]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] n3s2p1l4w3ujz8dpxwsa5jeozxt9gbn 0 9469 56077 53111 2026-04-25T09:28:34Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56077 wikitext text/x-wiki ===estimar=== /es.ti.mar/ {{png.|-}} estima ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' to entertain *'''Tagalog:''' estima [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] fytazk0c6ycluv4ldgxa49bbkz7hqfs 0 9561 56038 53058 2026-04-25T09:19:52Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56038 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== '''dupa''' /du.pa/ ===Kahulugan=== {{png.|-}} distansyang katumbas kan duwang brasong nakaunat(puon sa sarong kamot hanggang sa balyong kamot) :Halimbawa: ''Duwang dupa na sana bago makaabot sa [[pangpang]].'' ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' span of 2 arms length *'''Tagalog:''' dipa ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜉ</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 9aolq16qvbg79t2r4cetflsi0vxwi89 0 9562 56041 50619 2026-04-25T09:20:25Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56041 wikitext text/x-wiki ===durog=== /du.rog/ {{ber.|-|-|-}}tumabi sa ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' to sleep beside *'''Tagalog:''' tumabi sa [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 96fav3862fvvvonhznefuxhyhva9xqw 0 9563 56046 49195 2026-04-25T09:21:25Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56046 wikitext text/x-wiki ===dusta=== /dus.ta/ {{panl.|-}} bastos ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' obscene;lewd *'''Tagalog:''' bastos [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] ts2lv0jaewlifr8p1gmzarth3snydwp 0 9565 56061 53076 2026-04-25T09:25:19Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56061 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''edád''' /ʔeˈdad/ [ʔeˈd̪ad̪] ===Pangngaran=== {{png.|-}} an kagurangan niya sa buhay ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' age *'''Tagalog:''' edad; gulang [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/e]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 4q4iy84jro5s08m6bez9e3ofdt44lk4 0 9566 56067 51049 2026-04-25T09:26:19Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56067 wikitext text/x-wiki ===elehir=== /ele.hir/ {{ber.|-|-|-}}ihala;piliin; iboto ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' to elect *'''Tagalog:''' ihala;piliin [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7ikyu3y2pxhcqzfgt293chudo6u7wqz 0 9572 56033 53053 2026-04-25T09:18:51Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56033 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /du.ma/ ===Kahulugan=== {{png.|-}} klase nin kakanon na nakukua sa mga ugat kan tinanom (arog kan [[kamote]], [[bungkukan]], [[kamoteng kahoy]]) ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' root crops *'''Tagalog:''' lamang-ugat ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜋ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7kq3i5wdsjyiqsh6ly3pt1kviok5nob 0 9573 56032 53052 2026-04-25T09:18:30Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56032 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dul.se/ ===Kahulugan=== {{png.|-}} kendi; mahamis na klase nin kakanon ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' candy *'''Tagalog:''' kendi [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 6tt7h1iysjifaz0gfgldw0h7wgsh70c 0 9580 55971 45980 2026-04-25T09:03:15Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55971 wikitext text/x-wiki VERB ===dak.ma=== /pi.sar/ {{ber.|-|-|-}}dukwang ===Dakitaramon=== *'''Ingles:'''to graspa; *'''Tagalog:''' dukwang ==Baybayin== <big>ᜇᜃ᜔ᜋ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] sowhk816wfgpz7j07klszuk46bdzef9 0 9644 56045 49270 2026-04-25T09:21:15Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56045 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] ===Pagsayod=== /du.sok/ {{panl.|-}} siksik ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' full; compact; dense, compact *'''Tagalog:''' siksik ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜐᜓᜃ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] cu1lsbl4hvj3je4ilmz67swivdlysrw 0 9645 56048 55632 2026-04-25T09:21:46Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56048 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dut.dot/ {{ber.|-|-|-}} sawsaw ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' to dip;dip one's finger into; *'''Tagalog:'' sawsaw ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜆ᜔ᜇᜓᜆ᜔</big> [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] f3dv9v7vm976nx4k8rpg2pz1i6vd1qx 0 9670 56000 53016 2026-04-25T09:10:31Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56000 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] ===Pagsayod=== /dil.dil/ {{png.|-}} paglalabas ng dila;pangbebelat ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' to stick one's tongue out(childish action) *'''Tagalog:''' paglalabas ng dila;pangbebelat ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜎ᜔ᜇᜒᜎ᜔</big> [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 1xk8vqyc8mcv3a8zjfjcg2nzxiv53sd 0 9675 55998 43859 2026-04-25T09:09:53Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55998 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] ===Pagsayod=== /da.ri.nas/ {{ber.|-|-|-}} dulas;madulas ===Dakitaramon=== *'''Ingles:’’’ to slip;to slide *'''Tagalog:''' dulas;madulas ==Baybayin== <big>ᜇᜇᜒᜈᜐ᜔</big> [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] npii9z733pm9j9gtexq96kz041qso0g 0 9679 56030 46224 2026-04-25T09:18:10Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56030 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /du.lok/ [[File:LL-Q35455 (bik)-Marlon bornales-dulok.wav|thumb|pagsayod kan dulok. Marlon]] {{ber.|-|-|-}} lapit;lumapit ===Dakitaramon=== *'''Ingles:’’’ to approach;to come *'''Tagalog:''' lapit;lumapit ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜎᜓᜃ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] m26jqdphxs7wclny9vy3r1xtexntk6o 0 9680 56035 45626 2026-04-25T09:19:15Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56035 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dung.kal/ {{ber.|-|-|-}} bungkal ===Dakitaramon=== *'''Ingles:’’’ to dig;unearth *'''Tagalog:''' bungkal ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜅ᜔ᜃᜎ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5teixhdfir7g4th27k8wadoo7s7yl62 0 9698 55913 32826 2026-04-25T08:48:06Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55913 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /hi.ngaw/ {{panl.|-}} nahimasmasan ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' sober *'''Tagalog:''' nahimasmasan [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 3cb5uzkl7p3vnbxvnh4j6cx2c2yvk5i 0 9825 55956 53009 2026-04-25T08:59:29Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55956 wikitext text/x-wiki ===pagsayod=== /des.ti.no/ {{png.|-}}destino;nakatalaga ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' post;task;station *'''Tagalog:'''destino;nakatalaga [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] dxoipyjpcarbzxohx73u19cv5ry0xvl 0 9827 55962 53014 2026-04-25T09:01:02Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55962 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dig.nos/ {{png.|-}} maya; klase nin [[gamgam]] ===Kahulugan=== #sadit na gamgam, inaapod na mayas, nagkakakan nin paroy. ::Halimbawa: ''Pa! Kadakol na naman po nin '''dignos''' duman sa umahan mo.'' ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' ricebird; sparrow *'''Tagalog:''' maya [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] skvke0upsyeq1k4cbvqsi3kqt1jeoje 0 9828 55965 38873 2026-04-25T09:01:32Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55965 wikitext text/x-wiki ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== * '''diít''', /diˈʔit̪/ ===Pannidbid=== {{panl.|mas diit|sup=pinakadiit}} [[dikit]] ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' very few;a little amount of *'''Tagalog:'''kaunti [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 8ry8c3h0ckelkn0govklrjz6vq8zo2z 0 9846 56016 33809 2026-04-25T09:14:13Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56016 wikitext text/x-wiki [[File:Blood Test (15575812743).jpg|thumb|right|Dugo sa [[muro]]]] __NOTOC__ ===Pagsayod=== '''dugo''' /du.go/ #'''<small>[[png]]</small>''' [[likido]] na nagbu[[bulos]] sa [[ugat]] kan tawo o hayop ===Dakitaramon=== * Tagalog: dugo * Ingles: blood [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] in1eusau7x0w7boft44u0a9ds2in4do 0 10240 55987 35147 2026-04-25T09:07:41Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55987 wikitext text/x-wiki 1. ibang paggamit kang tataramon na [[dapla]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] qqiyrs3k2a0kcdlu3207o122s4ocawl 0 10256 55938 49310 2026-04-25T08:55:44Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55938 wikitext text/x-wiki 1. ibang paggamit kang tataramon na [[didal]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7t82hxj1lhazucjwseb9hywm5dac54c 0 10260 55948 49435 2026-04-25T08:58:09Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55948 wikitext text/x-wiki #pag-alay, pagtatalaga #udok na paglapigot ===Dakitaramon=== ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜇᜒᜃᜇ᜔</big> :1. Ingles:dedicate [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 6mn606vyouq56wiv34vhsieqwdkcv0l 0 10263 55950 49644 2026-04-25T08:58:29Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55950 wikitext text/x-wiki 1. pagpakaray kan sarong lugar o gamit, pagkaag [[dekorasyon]] ===Dakitaramon=== :1.Ingles: decorate [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] r19udzq0tbiw6f30n7h61sq6aflierk 0 10265 55951 52993 2026-04-25T08:58:39Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55951 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] {{png.}} kasuguan, sarong opisyal na sugo hali sa awtoridad ===Dakitaramon=== :1.Ingles: decree ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜃ᜔ᜇᜒᜆᜓ</big> [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 9k9lu3wwehbql6hopjakvjinhfzqe0a 0 10275 55952 52998 2026-04-25T08:58:49Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55952 wikitext text/x-wiki {{png.}} karibungan kan isip, ===Dakitaramon=== :1.Ingles: delirium :2. Tagalog: [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 6twhdsv7j2ddfhrp6xgfpx8x617zgee 0 10303 56069 35220 2026-04-25T09:26:39Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56069 wikitext text/x-wiki '''kahulugan''' #para maging enot na maggibo kan sarong bagay. [[Kategorya: e]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] bt7zlf14se26wvu31fmdmttxyy13h0m 0 10343 56003 37157 2026-04-25T09:11:39Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56003 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /do.hol/ ===Kahulugan=== #pagtao nin sarong bagay sa ibang tawo; [[duhol]] ==Dakitaramon== *Tagalog: magbigay *Ingles: to give [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] bid69l5p140ge9wc761ujvz1rl7ymok 0 10348 56009 45853 2026-04-25T09:12:39Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56009 wikitext text/x-wiki ====== Pagsayod ====== /do.sa/ # ibig sabihon pagsakit na tinao sa sarong tao na nakagibo nin maraot. ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜐ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: d ]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] raoaxr8komxyyvsf6g1li0a8xfn2c6i 0 10352 56007 45803 2026-04-25T09:12:19Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56007 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /do.ro/ ibig sabihon gamgam na nagrurugrog an balukag. ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜇᜓ</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] nrqgfjwf4nddpnkjd46n82s3wri0nau 0 10369 56004 49461 2026-04-25T09:11:49Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56004 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dol.dol/ #galis kan sarong hayop o tao ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜎ᜔ᜇᜓᜎ᜔</big> [[Kategorya: d ]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] firc2gq1p9lu8i4krecluazo0uq1w2g 0 10373 55927 51495 2026-04-25T08:51:42Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55927 wikitext text/x-wiki ==Pagsayod== /ga.nas/ =='''Kahulugan'''== #an espasyo sa palibot kan kawayan na nililinig bago putulon an kawayan o iba pang puno. ''Halimbawa'': ==Dakitaramon== Ingles: Tagalog: [[Kategorya: g]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 9u08rp6qr4ibkuzmcoial86qp0iw4g0 0 10386 55930 50723 2026-04-25T08:52:12Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55930 wikitext text/x-wiki ==Pagsayod== /gang.sa/ =='''Kahulugan'''== # an ganot. mayong aktibong boses. #i sang metal na parang tanso. # an karaniwang gansa. ''Halimbawa'': ==Dakitaramon== Ingles: goose Tagalog: gansa [[Kategorya: g]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 3ct0fbavivl0l157v8v4h73cynbq56c 0 10387 55928 49897 2026-04-25T08:51:52Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55928 wikitext text/x-wiki ==Pagsayod== /ga.ni/ =='''Kahulugan'''== #para mahali an salapang na nagtusok sa hayop. ''Halimbawa'': ==Dakitaramon== Ingles: Tagalog: [[Kategorya: g]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] hy30acywpfq6d3s6varhlnvpho1ghj6 0 10392 55994 45795 2026-04-25T09:08:51Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55994 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /da.po/ # ibig sabihon sarong hayop o insekto na nakakaraot sa mga pananum [[Kategorya: d ]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] jzxlawmyloc6v9wjrw28m40cxd0053w 0 10455 56031 50652 2026-04-25T09:18:20Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56031 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /dú.lot/ {{ber.|-|-|-}} ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' *'''Tagalog:''' [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 0x383uuz09gh7ogy51g8z6785c8fjy2 0 10773 56068 49802 2026-04-25T09:26:29Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56068 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /e.mig.rar/ {{ber.|-|-|-}} ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' migrate *'''Tagalog:''' ==Baybayin== <big>ᜁᜋᜒᜄ᜔ᜇᜇ᜔</big> [[Kategorya:e]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] q3j90istdphlmulg23uqodcdrk87vp3 0 10868 56025 36443 2026-04-25T09:16:39Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56025 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /du.lac/ "sarong ido na nakiki-iwal sa iba o ido na nag-aatake sa tawo." ::Halimbawa: 1. Si ido ni Pay Ariel nakikipag'''dulac'''an sa ido mi. [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 5bqz3teu856negvcybm152sf1tzrlqr 0 10869 56019 45391 2026-04-25T09:14:43Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56019 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /du.gue/ "tulang kan sira" ::Halimbawa: 1. Halion mo muna Nene ang '''dugue''' bago mo kakanon an sira. ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜄᜓᜁ</big> [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 36vz78vkjrrirbobrlb1moi7slbk4dy 0 10873 56006 50538 2026-04-25T09:12:09Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56006 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /do.on/ #kapotan an sarong bagay gamit ang kamot. [[Kategorya: d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] iqelvngs49wc1xgtbzfzbla0ycso63q 0 11022 56076 53109 2026-04-25T09:28:24Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56076 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== '''estádo''' /es.ta'do/ ===Kahulugan=== {{bcl-png.}} kinamumugtakan ===Dakitaramon=== * Tagalog: kalagayan; katayuan * Ingles: position ==Baybayin== <big>ᜁᜐ᜔ᜆᜇᜓ</big> [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:e]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/e]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] __NOTOC__ [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 4goovttnma8suwu7q179kuk5rtckw0v 0 11055 56058 53072 2026-04-25T09:24:16Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56058 wikitext text/x-wiki {{png.}} [[Ladawan:JM marbles 01.jpg|thumb]]kawatan na gibo sa saradit na mapapasaon na [[salming]] asin korteng bilog ==Baybayin== <big>ᜇ᜔ᜌᜓᜎᜒᜈ᜔</big> [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Wiksyunaryo:Tataramon kan aldaw]] [[Kategorya:Mga pahinang may ladawan]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] c4q9atr2dzzi0p31cve46lyrn6kzedx 0 11067 55923 49962 2026-04-25T08:50:15Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55923 wikitext text/x-wiki klase nin matatagas na [[kawayan]] na ginagamit sa [[harigi]] o sa [[kudal]]. [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/g]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] fir17h9y6vejk189r07d1l3mn2dflp4 0 11159 55959 39406 2026-04-25T09:00:32Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55959 wikitext text/x-wiki luway na pagpaandar kan sarong pantubig na behikulo huli sa kagulpihan nin pangarga [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 1dkm289l18d8tqtjddf1iv5oltegey2 0 11163 56060 41035 2026-04-25T09:25:09Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56060 wikitext text/x-wiki === Pagsayod === /e.bi.tár/ malikayan an sarong bagay na dae dapat mangyari.{{ber.|-|-|-}} === Dakitaramon === * '''Ingles:''' to avoid, to keep away from * '''Tagalog:''' maiwasan [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 4514ilnscaojywc6cz90xyd5z43kmuo 0 11170 55960 43260 2026-04-25T09:00:42Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55960 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] pagrunot nin [[bagas]] ==Baybayin== <big>ᜇᜒᜄᜐ᜔</big> [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 8kepw0g8k6bxgzuaedcbmc60engv8w0 0 11177 56028 45263 2026-04-25T09:17:50Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56028 wikitext text/x-wiki === Pagsayod === /dul.dog/ {{ber.|duldog|pigduduldog|pigduldog}} tusukon o iduon an [[kamot]] sa labot === Dakitaramon === * '''Ingles:''' to (poke) * '''Tagalog:''' tusukin ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜎ᜔ᜇᜓᜄ᜔</big> [[Kategorya:d]] [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] lh6y705aaedhf2r49ccry7ziynksw7u 0 11194 56062 53077 2026-04-25T09:25:29Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56062 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /e.di.sión/ {{png.|-}} ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' edition *'''Tagalog:''' [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/e]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] iglhmlmaq8ta7mrj5qop6vrqafwz6rb 0 11200 56013 50786 2026-04-25T09:13:43Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56013 wikitext text/x-wiki {{ber.|dugkal|nagdudugkal|nagdukal}} [[kalot|pagkalot]] sa [[daga]] ==Dakitaramon== #'''Ingles:''' ''burrow'' <ref>Obias, Jose Fernando P. ''English-Standard Bikol Vocabulary''. Goldprint Publishing House (2019).</ref> ==Referensiya== [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] iz4injq9rzdumkysypn6uoke1rb0li7 0 11204 56015 53046 2026-04-25T09:14:03Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56015 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] {{png.}} [[tataghan]] nin mga [[kino]] o ano man na hayop ==Dakitaramon== #'''Ingles:''' ''lair of animals''<ref>Obias, Jose Fernando P. ''English-Standard Bikol Vocabulary''. Goldprint Publishing House (2019).</ref> ==Referensiya== ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜄ᜔ᜋᜓᜈ᜔</big> [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] sek1ojxaht7qgfzcv5sboqzz21nzui9 0 11212 56050 43800 2026-04-25T09:22:21Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56050 wikitext text/x-wiki [[Category:Mga tataramon na may baybayin]] kariribukan [[gikan]] sa maugmang [[okasyon]] ==Baybayin== <big>ᜇᜓᜌᜄ᜔</big> [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 2ej9e05g2l87t8qurvrl9qjk2ewxw57 0 11216 56052 39475 2026-04-25T09:22:41Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56052 wikitext text/x-wiki [[poon]] nin kahoy na naka-[[tagilid]] [[Kategorya:Gabos na tataramon]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] p4gljrtcbccj8iialnsazbmiv37m83n 0 11320 56078 39653 2026-04-25T09:28:44Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56078 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== /e.ti.ko/ {{panl.|-}} ===Dakitaramon=== *'''Ingles:''' ethical *'''Tagalog:''' etikal [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 8n9keyltlpz5n98hvwqh1i3f9z1p18r 0 11426 55985 52962 2026-04-25T09:06:46Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55985 wikitext text/x-wiki ===Pagsayod=== '''dangaw''' /da.ngaw/ ===Kahulugan=== {{png.|-}} distansyang sinusukol gamit an kamot kan tawo, poon sa [[tanggurangan]] hanggang sa [[gigis]] :Halimbawa: ''Sarong dangaw an [[hibog]] kan [[sanggatos|manaranggatos]] na ipinanao kan [[gobernador]].'' ===Dakitaramon=== * Ingles: handspan * Tagalog: dangkal [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] nfa6ugzr2fv81x7q76ahpjtmfrixbdy 0 11878 55964 50075 2026-04-25T09:01:22Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 55964 wikitext text/x-wiki {{ber.|-}} magsuka [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] scf67lun9uzadbjsq3monyld3o4egb1 0 11930 56029 49815 2026-04-25T09:17:59Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56029 wikitext text/x-wiki == '''Dulídot''' (''pandiwa'') == /du.li.dot/ === Dakitaramon === '''English:''' '''MAG-, -ON''' to poke or press with the finger. '''Tagalog:''' '''MAG-, -ON''' tusukin, diinan o pindutin gamit ang daliri. '''Bikol:''' '''MAG-, -ON''' tusokon o duunan gamit an muro. [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] pa1dmin068wdcfl5rgblcwc6kh24198 0 12202 56056 53071 2026-04-25T09:23:56Z Ballardmaize 15 Dinagdag an kategoryang Bikol Sentral na lemma 56056 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ ==Bikol Sentral== ===Pagsayod=== /dyar.yo/ ===Kahulugan=== {{png.}} ===Dakitaramon=== * Ingles: newspaper * Tagalog: dyaryo; pahayagan [[Kategorya:d]] [[Kategorya: Gabos na tataramon]] [[Kategorya: Mga pahinang mayong audio/d]] [[Kategorya:Mga pahinang mayong ladawan/d]] [[Kategorya:Bikol Sentral na lemma]] 7ue66d1nbtpp2yr13pyh330q74iqv4a