Wikipedia
bmwiki
https://bm.wikipedia.org/wiki/Ny%C9%9B_f%C9%94l%C9%94
MediaWiki 1.46.0-wmf.22
first-letter
Média
Spécial
Discussion
Utilisateur
Discussion utilisateur
Wikipedia
Discussion Wikipedia
Fichier
Discussion fichier
MediaWiki
Discussion MediaWiki
Modèle
Discussion modèle
Aide
Discussion aide
Catégorie
Discussion catégorie
TimedText
TimedText talk
Module
Discussion module
Event
Event talk
Patrice Lumumba
0
6504
42228
2026-04-08T07:59:48Z
Inmotional
7925
Ntɛmɛn kura masin ka bamanankan jɛcogo
42228
wikitext
text/x-wiki
Patrice Émery Lumumba (faransikan: Patrice Émery Lumumba, 2 Zuwien 1925, Onalua kungo, Katakokombɛ, Belzijiki Kongo – 17 Zanwiyɛ 1961, Elizabɛtivil, Katanga Jamanatigiya) – Kongolaisɛ politikali ni jamana naara kɛla ye min tun bɛ fariɲɛsi nafa ɲini (left-nationaliste) kan, Démocratique République du Congo (Kongo Demokrasi Jamana) ɲɛmɔgɔya kɛmɛ min bɛ wele «premiyɛri minisiri» , o tun ye a kɛ a ɲɛ fɔlɔ ni Kongo ka jamanatigiya sɔrɔ Jun 1960 kalo kɔnɔ. A ye Démocratique République du Congo nasiɲɛmɔgɔ ye, a ye donkili dala kɛla ye, a ye Afrika jamana dɛmɛnw ka jamanatigiya ɲɛnabɔ taabolo jatemaso ye. A ye «Mouvement National Congolais» (MNC, Kongo Jamana Ɲɛmɔgɔya Kulu) bɛn (1958) a ye a kulu ɲɛmɔgɔ fana.
A bɔra a ka premiyɛri minisiri ɲɛmɔgɔya la Kongo kɔntilili waati (Septanburu 1960), a minɛra, nka a bɔra libɛri la nɔɔma, a minɛra kɔfɛ 1 Desanburu. A dira Katanga jamana ma, a faga 17 Zanwiyɛ 1961.<ref>{{Citation|last=Saïd Bouamama|title=Figures de la révolution africaine|date=2017-02-09|url=https://doi.org/10.3917/dec.bouam.2017.01|publisher=La Découverte|isbn=978-2-7071-9407-7|access-date=2026-04-08}}</ref><ref></ref>
<references />
h0i7w1is7tk5kgpqpwnpjzabzx2aywt
Souleymane Cissé
0
6505
42229
2026-04-08T08:28:39Z
Inmotional
7925
Ntɛmɛn kura masin ka bamanankan jɛcogo
42229
wikitext
text/x-wiki
Souleymane Cissé (faransikan: Souleymane Cissé; 21 Avirili 1940, Bamako – 19 Feburuyɛ 2025, Bamako) — Maliden ye sinima dalakɛla ye (kinorežisɛrɛ), ansiklopedisɛrɛ, sinima taamasiyɛn kɛla, ni sinima nafaɲinikɛla ye.
'''O ka ɲɛnajɛ'''
A bɔra bamanan faamatasɛrɛw fɛ, nka somɔgɔw de ye. A bɛɛrɛ kɔnɔ, a tun bɛ sinima fɛ. A kalansera Dakar, nka a seginna a faaba la 1960 san kɔnɔ. A taara VGIK (Moskwa) kalan ni sɔrɔfɛn (boursi) la, a banna 1969 san kɔnɔ. A seginna Mali 1970 san kɔnɔ, a ye taamasiyɛn kɛla (opératɛri) baara kɛ sinima baarakɛyɔrɔ la Mariga Jatemaso (Ministère de l'Information) kɔnɔ.
1997 san kɔnɔ kɛma fɛ, fo a sa, a ye jɛkulu ɲɛmɔgɔya kɛ CEDAOWA (Association des travailleurs du cinéma et de l'audiovisuel de l'Afrique de l'Ouest) la.
Cissé sara 19 Feburuyɛ 2025 kalo kɔnɔ, Bamako (Mali) dɔkɔtɔrɔso kɔnɔ, a san tun ye 84 ye. A sa kɔrɔfɛ, a tun kan ka juri (juri) ɲɛmɔgɔya kɛ «filimi ye fɛnɲuman» (long métrage) na 29-nan FESPACO (sinima fɛsti) la min bɛ kɛ 22 Feburuyɛ Ouagadougou (Burkina Faso).
'''A ka filimiw'''
*:*
- L’aspirant (1968)
- Source d’inspiration (1968)
- Dégala à Dialloubé (1970)
- Fête du Sanké (1971)
- Cinq jours d’une vie (1972) – *Tili duuru kelen kɔnɔ*
- L’homme et ses idoles (1975) – *Cɛ ni a ka jòliw*
- Chanteurs traditionnels des Iles Seychelles (1978) – *Seychelles ka donkilidala kɔrɔw*
*Janya filimiw (Longs métrages):*
- Den muso (1975, bamanankan na) – *Jugu*
- Baara (1978, bamanankan na) – *Baara* – A ye pɔri sɔrɔ: FESPACO (Ouagadougou), Mongolifiyɛri nɔgɔman (Fɛsti des 3 Continents), ni ekumeniki juri pɔri Locarno
- Finye (1982, bamanankan na) – *Finye* – Pɔri: FESPACO (Ouagadougou), Tanit nɔgɔman (Carthage)
- Yeelen (1987, bamanankan na) – *Yeelen* – Kanɛ fɛ: Palmi nɔgɔman (Cannes), juri ka pɔri gosɛn (Cannes), ekumeniki juri pɔri (Cannes), British Film Institute pɔri, Fribourg pɔri, ni Spirit Award ka pɔri ɲinini (nɔminɛ)
- Waati (1995, bamanankan na) – *Waati* – Nɔminɛ palmi nɔgɔman la (Cannes)
- Min Yé (2009, bamanankan na) – *Min Yé* (Saya n’i ye jɔn ye)
'''A ka bonya'''
- Henri Langlois pɔri (Faransi, 2007)
- Kamandɔri (Commandeur) Mali Ka Jamana Jatigiya (Ordre national du Mali, 2006)
- Kamandɔri (Commandeur) Sɛnɛkɛli ni Gafekalibali Jatigiya (Ordre des Arts et des Lettres, Faransi)
A ye juri ɲɛmɔgɔba kɛ Cannes (1983) ni Venezia (1996) sinima fɛstiw la.
3fo5zljvbvyeljoa4pahgzofve680p8